ဝီကီရင်းမြစ် mywikisource https://my.wikisource.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီရင်းမြစ် ဝီကီရင်းမြစ် ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာရေးသူ စာရေးသူ ဆွေးနွေးချက် ဘာသာပြန် ဘာသာပြန် ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ စာမျက်နှာ ဆွေးနွေးချက် အညွှန်း အညွှန်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့် အတွဲ-၃ 0 6159 21758 21756 2026-03-31T00:08:29Z Tejinda 173 21758 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့် အတွဲ-၃ | author = ဦးအေးနိုင်၊ ဦးညွှန့်ဇော် | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့် အတွဲ-၁]] | previous2 = | next = [[ဂါထာတထောင်]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <p><hr> ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော် သာသနာရေးဦးစီးဌာန ကျမ်းပြုဌာနစု(ဘာသာပြန်)က ရေးသားပြုစုသော</p> <h3>ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့်</h3> <p>အတွဲ-၃<br> [လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ]</p> <p>သာသနာ-၂၅၄၇၊ ကောဇာ-၁၃၆၅၊ ခရစ်-၂ဝဝ၄</p> <p>မဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ ဓမ္မာစရိယ ဦးအေးနိုင် (ဘီအေ)<br> <hr> ဒုတိယအကြိမ် • ၂၀၀၄<br> အုပ်ရေ • ၅၀၀၀</p> cဓမ္မဒါန</p> <p>ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန သာသနာရေးဦးစီးဌာန ပုံနှိပ်တိုက်တွင် ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးညွန့်မောင် (မှတ်ပုံတင်အမှတ်–၅၂၄/၀၂၄၀၅)က ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။</p> <hr> <h3>မာတိကာ</h3> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> နိဒါန်း,က မှ ဈ<br> ပရမတ်တရား လေ့လာစိစစ်နည်းလေးမျိုး,၁<br> လောဘစေတသိက်<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> လောဘမည်ပုံ,၅<br> လောဘ၏ လက္ခဏာ,၁၆<br> လောဘ၏ ရသ,၁၇<br> လောဘ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်,၁၈<br> လောဘ၏ ပဒဋ္ဌာန်,၁၉<br> လောဘစေတသိက်၏ နာမည်ထူးများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) တဏှာမည်ပုံ,၂၀<br> (၂) အဘိဇ္ဈာမည်ပုံ,၂၁<br> (၃) ရာဂစသော နာမည်များရပုံ,၂၁<br> (၄) မူလ မည်ပုံ,၂၁<br> (၅) ဟေတု မည်ပုံ,၂၂<br> (၆) အာသဝ မည်ပုံ,၂၂<br> (၇) သြဃ မည်ပုံ,၂၃<br> (၈) ယောဂ မည်ပုံ,၂၃<br> (၉) ဂန္ထ မည်ပုံ,၂၃<br> (၁၀) ဥပါဒါန် မည်ပုံ,၂၃<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁၁) နီဝရဏ မည်ပုံ,၂၄<br> (၁၂) အနုသယ မည်ပုံ,၂၄<br> (၁၃) ကိလေသာ မည်ပုံ,၂၅<br> (၁၄) သံယောဇဉ် မည်ပုံ,၂၅<br> (၁၅) သမုဒယသစ္စာ မည်ပုံ,၂၆<br> (၁၆) တဏှာနှင့်ဥပါဒါန်တို့၏အထူး,၂၇<br> လောဘစေတသိက်အပြား<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) လောဘ ၂-မျိုး,၂၉<br> (၂) လောဘ ၃-မျိုး,၃၁<br> (၃) တဏှာ ၃-မျိုး,၃၇<br> (၄) တဏှာ ၆-မျိုး,၃၈<br> (၅) တဏှာအစစ်တစ်ရာ့ရှစ်,၃၉<br> (၆) အဓမ္မရာဂနှင့်မိစ္ဆာဓမ္မ,၃၉<br> လောဘအကြောင်း အခြားသိကောင်းစရာများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) လောဘ၏ ဖန်တီးချက်များ,၄၀<br> (၂) လောဘစရိုက်ရှိသူ,၄၁<br> (၃) အပူဆုံးမီးကြီးနှင့် ပြည့်နိုင်ခဲသောမြစ်ကြီး,၄၂<br> (၄) စိတ်၏အတွင်းရန်သူ,၄၃<br> (၅) ပညာမျက်စိကန်းသောတရား,၄၅<br> (၆) လောဘသည် အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း,၄၅<br> (၇) လောဘသည် အကျိုးမဲ့တရား,၄၆<br> (၈) ရာဂဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုး,၄၆<br> (၉) တဏှာတရား၏ဆွဲငင်အား,၄၇<br> (၁၀) တဏှာကား အနှောင်အဖွဲ့တရား,၄၇<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁၁) သံသရာနယ်ချဲ့သမား,၄၇<br> (၁၂) သောကပြန့်ကျယ် တဏှာနွယ်,၅၁<br> (၁၃) ဘဝတဏှာနှင့်ဝက်မလေး,၅၄<br> (၁၄) ကံကိုဦးဆောင် လမ်းညွှန်သောတဏှာ,၆၀<br> (၁၅) တောဒေယျပုဏ္ဏားကြီး,၆၁<br> (၁၆) တိဿရဟန်းကြီး,၆၂<br> (၁၇) ကုသိုလ်ကံကို တဏှာလမ်းညွှန်သော သာဓကများ,၆၃<br> (၁၈) ဂေါပကနတ်သားနှင့် ရဟန်းသုံးပါး,၆၆<br> (၁၉) ဆုတောင်းပတ္ထနာနှင့်တဏှာ,၆၈<br> (၂၀) လောဘတဏှာနှင့် သမုဒယသစ္စာ,၆၉<br> တဏှာကိုပယ်သတ်ရန် နည်းလမ်းများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) ပယ်သတ်နည်းသုံးနည်း,၇၁<br> (၂) ဗောဇ္ဈင်တရားဖြင့်တဏှာပယ်ရှားနည်း,၈၁<br> (၃) မဂ္ဂင်တရားဖြင့်တဏှာပယ်ရှားနည်း,၈၂<br> (၄) သတိပဋ္ဌာန်တရားဖြင့် တဏှာပယ်ရှားနည်း,၈၃<br> (၅) စူဠတဏှာသင်္ခယသုတ်လာ တဏှာပယ်သတ်နည်း,၈၄<br> (၆) နဒီသောတသုတ်လာတဏှာပယ်နည်း,၈၆<br> ဒေါသစေတသိက်<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ဒေါသမည်ပုံ,၉၄<br> ဒေါသ၏ လက္ခဏာများ,၉၄<br> ဒေါသ၏ ရသ ၂-မျိုး,၉၇<br> ဒေါသ၏ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းကိစ္စ,၉၇<br> ဒေါသ၏ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်းကိစ္စ,၁၀၀<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) လောင်ကျွမ်းပုံ,၁၀၀<br> (၂) စတုမဟာရာဇ်နတ်တို့ကို လောင်ကျွမ်းပုံ,၁၀၁<br> (၃) ကြောက်ရွံ့ခြင်းသည် ဒေါသလား,၁၀၂<br> (၄) ဆန့်ကျင်ဘက် အဒေါသကို လောင်ကျွမ်းပုံ,၁၀၄<br> ဒေါသ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်,၁၀၆<br> (၁) မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ဖျက်ဆီးပုံ,၁၀၆<br> (၂) သူတစ်ပါးတို့အား ဖျက်ဆီးပုံ,၁၀၇<br> ဒေါသ၏ ပဒဋ္ဌာန်,၁၀၉<br> အာဃာတဝတ္ထု ၁၀-ပါး,၁၀၉<br> အင်္ဂုတ္တိုရ်လာ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း ၂-မျိုး,၁၁၂<br> (၁) အနိဋ္ဌာရုံ ၂-မျိုး,၁၁၂<br> (၂) သဘာဝ အနိဋ္ဌာရုံ,၁၁၃<br> (၃) ပရိကပ္ပ အနိဋ္ဌာရုံ,၁၁၃<br> (၄) မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း,၁၁၄<br> (၅) အကြောင်း ၂-မျိုးကြောင့် ဒေါသဖြစ်ပုံ,၁၁၄<br> (၆) မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်းသာပဓာန,၁၁၅<br> (၇) မတ္တရာ ဆရာတော်ဘုရားကြီး,၁၁၆<br> (၈) တိတ္ထိဂိုဏ်း ဆရာကြီးများနှင့် မြတ်စွာဘုရား,၁၁၉<br> (၉) ဆရာမိဘနှင့် တပည့်သားသမီးများ,၁၂၀<br> ဒေါသစေတသိက်၏ နာမည်ထူးများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) အာဃာတ၊ ပဋိဃာတ၊ ပဋိဃတို့မည်ပုံ,၁၂၁<br> (၂) ဝိရောဓ၊ ပဋိဝိရောဓတို့မည်ပုံ,၁၂၃<br> (၃) ကောပ၊ ပကောပ၊ သမ္ပကောပတို့မည်ပုံ,၁၂၃<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၄) ဒေါသစသောနာမည်များရပုံ,၁၂၃<br> (၅) ကောဓ၊ ကုဇ္ဈနာ၊ ကုစ္ဆိတတ္တတို့မည်ပုံ,၁၂၄<br> (၆) ဗျာပတတိ၊ ဗျာပဇ္ဇနာ၊ ဗျာပဇ္ဇိတတ္တတို့မည်ပုံ,၁၁၄<br> (၇) စဏ္ဍိက္ကမည်ပုံ,၁၂၅<br> (၈) အသုရောပမည်ပုံ,၁၂၅<br> (၉) အနတ္တမနတာမည်ပုံ,၁၂၆<br> (၁၀) မူလမည်ပုံ,၁၂၇<br> (၁၁) ဟေတုမည်ပုံ,၁၂၈<br> (၁၂) နီဝရဏမည်ပုံ,၁၂၈<br> (၁၃) အနုသယမည်ပုံ,၁၂၉<br> (၁၄) သံယောဇဉ်မည်ပုံ,၁၃၁<br> (၁၅) ကိလေသာမည်ပုံ,၁၃၁<br> (၁၆) ဗျာပါဒမည်ပုံ,၁၃၂<br> (၁၇) ဥပါယာသမည်ပုံ,၁၃၃<br> (၁၈) ဥပနာဟမည်ပုံ,၁၃၄<br> (၁၉) မက္ခမည်ပုံ,၁၃၄<br> ဒေါသအကြောင်း အခြားသိကောင်းစရာများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) ဒေါသစရိုက်ရှိသူ,၁၃၅<br> (၂) ဒေါသစရိုက်ရှိသူနှင့် လျော်သောအရာများ,၁၃၈<br> (၃) ဒေါသနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၃-မျိုး,၁၃၉<br> (၄) ဒေါသကြီးသူ အနာဟောင်းနှင့်တူ,၁၄၁<br> (၅) ဒေါသနှင့် ဥဒ္ဓုမာယိကဖား,၁၄၂<br> (၆) ဒေါသ၏ ဖန်တီးချက်များ,၁၄၄<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၇) ဒေါသသည် အကုသိုလ်၏ အခြေခံအကြောင်းတရား,၁၄၅<br> (၈) ဒေါသကား အကျိုးမဲ့တရား,၁၄၇<br> (၉) ဒေါသ၏ ပြစ်ဒဏ်များ,၁၄၈<br> (၁၀) မြတ်စွာဘုရားနှင့် ဒေါသကြီးသည့်မင်းသား,၁၅၃<br> ဒေါသပြေငြိမ်းရန် ကုသနည်းများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) မေတ္တာဘာဝနာဖြင့် ကုသနည်း,၁၅၆<br> (၂) ကကစူပမသုတ်နှင့် သံယုတ်ပါဠိတော်လာကုသနည်း,၁၅၆<br> (၃) အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်လာ ကုသနည်း,၁၅၈<br> (၄) အာဃာတ ပဋိဝိနယသုတ်လာ ကုသနည်း,၁၅၉<br> (၅) ဝိသုဒ္ဓိမဂ်ကျမ်းလာ ဆင်ခြင်နည်းများ,၁၆၀<br> (၆) မဟာသီဝဇာတ်,၁၆၄<br> (၇) ခန္တီဝါဒီဇာတ်,၁၆၅<br> (၈) စူဠဓမ္မပါလဇာတ်,၁၆၈<br> (၉) ဆင်၊ မျောက်၊ နဂါးတို့ သည်းခံကြပုံ,၁၇၀<br> (၁၀) အနမတဂ္ဂ သံယုတ်လာဆင်ခြင်နည်းများ,၁၇၂<br> (၁၁) မေတ္တာအကျိုး ဆယ့်တစ်မျိုးဖြင့် ဆင်ခြင်နည်း,၁၇၃<br> (၁၂) အစိတ်စိတ် ဓာတ်ခွဲဆင်ခြင်နည်း,၁၇၄<br> (၁၃) အပေးအယူသဘောနှင့် ဒေါသကုစားနည်း,၁၇၅<br> (၁၄) ရှင်ပုဏ္ဏမထေရ်၏ နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်နည်း,၁၇၇<br> ဒေါသထိန်းသိမ်းရကျိုး<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) အရေအဆင်းလှပခြင်း,၁၈၀<br> (၂) မျက်လုံးကြည်လင်လှပခြင်း,၁၈၁<br> (၃) နတ်သမီးဖြစ်ရခြင်း,၁၈၂<br> <hr> မောဟစေတသိက်<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> မောဟမည်ပုံ,၁၈၅<br> မောဟစေတသိက်၏ လက္ခဏာ ၂-မျိုး,၁၈၅<br> စိတ်၏ပညာမျက်စိကန်းသည့်သဘောလက္ခဏာ,၁၈၆<br> ဉာဏ်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ခြင်းသဘောလက္ခဏာ,၁၈၈<br> (၁) ဒုတိယလက္ခဏာကို ထပ်ဆိုရပုံ,၁၈၈<br> (၂) ပညာရောင်နှင့်မောဟမှောင်,၁၈၉<br> (၃) မီးရောင်နှင့် အမှောင်ပမာ,၁၉၃<br> မောဟစေတသိက်၏ ရသ ၂-မျိုး,၁၉၄<br> အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ခြင်းကိစ္စ,၁၉၄<br> (ခ) အာရုံ၏ အမှန်သဘောများ,၁၉၅<br> (၂) သစ္စာလေးပါး၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ,၁၉၇<br> (၃) ပုဗ္ဗန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ,၁၉၈<br> (၄) အပရန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ,၁၉၈<br> (၅) ပုဗ္ဗန္တာပရန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ,၁၉၈<br> (၆) ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ,၁၉၉<br> (၇) မောဟ၏စွမ်းရည်,၂၀၀<br> (၈) မောဟအထူအပါး,၂၀၀<br> (၉) ရဟန္တာတို့ မသိမှုသည် မောဟလား,၂၀၁<br> ကောင်းစွာထိုးထွင်း၍ မသိမမြင်နိုင်သောကိစ္စ,၂၀၃<br> (၁) ရသနှစ်မျိုး ဆိုရပုံ,၂၀၃<br> (၂) မောဟက အမှားတွေကို သိသလား,၂၀၄<br> (၃) မသိမှုသာ မောဟ,၂၀၄<br> (၄) အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်,၂၀၅<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၅) မျက်မှန်စိမ်းဥပမာ,၂၀၇<br> (၆) အသမ္ဗောဓပုဒ်အဖွင့်,၂၀၇<br> (၇) မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ,၂၀၉<br> (၈) မူလဋီကာဆရာအာဘော်,၂၀၉<br> (၉) ပရမတ္တဒီပနီဋီကာသစ်ဝါဒ,၂၁၂<br> (၁၀) အနုဒီပနီအဆို,၂၁၃<br> (၁၁) အခြားအဘိဓမ္မာပညာရှင်ကြီးအချို့၏ အသုံးအနှုန်း,၂၁၄<br> (၁၂) မိစ္ဆာဉာဏ်နှင့် မောဟ,၂၁၅<br> (၁၃) မူလဋီကာဆရာစိစစ်ပြချက်,၂၁၅<br> (၁၄) သေကြောင်းကြံစည်မှုနှင့် မိစ္ဆာဉာဏ်,၂၁၇<br> (၁၅) လက်နက်တီထွင်ဉာဏ်နှင့်မောဟ,၂၁၉<br> (၁၆) တိတ္ထိဆရာကြီးများကို ကြည်ညိုမှုနှင့်မောဟ,၂၂၁<br> (၁၇) အဋ္ဌကထာဝါဒနှင့် ဋီကာဝါဒညှိနှိုင်းချက်,၂၂၃<br> မောဟစေတသိက်၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန် ၂-မျိုး<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာမကျင့်နိုင်သောသဘောတရားမျိုး,၂၂၅<br> (၁) ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်ပုံ,၂၂၆<br> (၂) လောကီကုသိုလ်များလည်း မဖြောင့်မှန်သော အကျင့်ပင်,၂၂၈<br> (၃) ဘဝလွတ်မြောက်ရေးကုသိုလ်များ ကျင့်စဉ်မှားတွင် မပါဝင်,၂၃၁<br> (၄) သစ္စာနှစ်ပါး၌ အမြင်မှား၍ အလွဲကျင့်ပုံ,၂၃၁<br> (၅) မောဟကြောင့် အတ္တဝါဒအယူမှားပေါ်လာပုံ,၂၃၂<br> (၆) ဝမ်းတွင်းကန်းသူနှင့် သံသရာခရီးသည်,၂၃၅<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> ပညာမျက်စိကို ကန်းအောင်ပြုတတ်သော အမှောင်တရားမျိုး,၂၃၆<br> (၁) အစဉ်အလာအားဖြင့် ကန်းသူ,၂၃၇<br> (၂) ရံဖန်ရံခါကန်းသူ,၂၃၈<br> (၃) တံခါးမင်းတုပ်ဥပမာ,၂၃၈<br> မောဟစေတသိက်၏ ပဒဋ္ဌာန်<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) ယောနိသောမနသိကာရနှင့် အယောနိသောမနသိကာရ,၂၄၀<br> (၂) မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်ကြောင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ဖြစ်ပုံ,၂၄၁<br> (၃) အယောနိသောမနသိကာရကြောင့်မောဟဖြစ်ပုံ,၂၄၅<br> မောဟစေတသိက်အပြား<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) ဒိဋ္ဌိအားဖြင့် ၂-ပါးပြားပုံ,၂၅၀<br> (၂) သင်္ခါရအားဖြင့် ၂-ပါးပြားပုံ,၂၅၁<br> (၃) ဝေဒနာအားဖြင့် ၃-ပါးပြားပုံ,၂၅၂<br> (၄) သစ္စာအားဖြင့် ၄-ပါးပြားပုံ,၂၅၃<br> (၅) ဂတိအားဖြင့် ၅-ပါးပြားပုံ,၂၅၃<br> မောဟစေတသိက်၏နာမည်ထူးများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) အဝိဇ္ဇာမည်ပုံ,၂၅၄<br> (၂) မူလမည်ပုံ,၂၅၆<br> (၃) ဟေတုမည်ပုံ,၂၅၈<br> (၄) အာသဝမည်ပုံ,၂၅၈<br> (၅) သြဃမည်ပုံ,၂၆၀<br> (၆) ယောဂမည်ပုံ,၂၆၁<br> (၇) နီဝရဏမည်ပုံ,၂၆၁<br> <hr> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၈) အနုသယမည်ပုံ,၂၆၂<br> (၉) သံယောဇဉ်မည်ပုံ,၂၆၄<br> (၁၀) ကိလေသာမည်ပုံ,၂၆၄<br> မောဟအကြောင်း သိကောင်းစရာများ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) စရိုက်သိရန် အကဲခတ်နည်းများ,၂၆၆<br> (၂) မောဟစရိုက်ရှိသူ,၂၆၆<br> (၃) မောဟစရိုက်ရှိသူနှင့် လျော်သောအရာများ,၂၆၈<br> (၄) မောဟသည် ဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း,၂၆၈<br> (၅) မောဟကြောင့် တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည်,၂၆၈<br> (၆) ဒုဂ္ဂတိဘဝသို့ရောက်ကြောင်း,၂၆၉<br> (၇) အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း,၂၇၀<br> (၈) မောဟဂတိ,၂၇၀<br> (၉) မောဟပိုက်ကွန်,၂၇၀<br> (၁၀) မောဟသည် ပျက်စီးကြောင်းတရား,၂၇၁<br> (၁၁) ပကတိအကုသိုလ်မှောင်လုံးကြီး,၂၇၁<br> (၁၂) မောဟဖြစ်ကြောင်းများ,၂၇၂<br> (၁၃) မောဟကိုပယ်နိုင်ကြောင်းတရား ၅-ပါး,၂၇၃<br> မောဟကြောင့် ဘဝစက်ဝန်းလည်ပတ်ပုံ<br> အကြောင်းအရာ,စာမျက်နှာ<br> (၁) အဝိဇ္ဇာကြောင့် သင်္ခါရဖြစ်သည်,၂၇၅<br> (၂) သင်္ခါရကြောင့် ဝိညာဏ်ဖြစ်သည်,၂၇၅<br> (၃) ဝိညာဏ်ကြောင့် နာမ်ရုပ်ဖြစ်သည်,၂၇၆<br> (၄) ရုပ်နာမ်ကြောင့် အာယတန ၆-ပါးစသည်ဖြစ်သည်,၂၇၆<br> မောဟပြတ်သဖြင့် ဘဝစက်ဝန်း အလည်ရပ်ပုံ,၂၇၇</p> <hr> <h3>နိဒါန်း</h3> <h3>မျက်မှောက်ခေတ်နှင့် အဘိဓမ္မာ</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် ပိဋကသုံးပုံတွင် အဘိဓမ္မာပိဋကသည် သုတ္တန်ပိဋက၊ ဝိနည်းပိဋကတို့ထက်ပို၍ ခက်ခဲသည်။ နက်နဲသည်။ သဘောတရားရေးရာ တရားတော်ဖြစ်၍ သင်ကြားပို့ချသူ မလိမ္မာမပါးနပ်လျှင် သင်ယူလေ့လာရာ၌ စိတ်ဝင်စားမှုမရှိ ပျင်းရိငြီးငွေ့စရာ ကောင်းပေသည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးအခါက လူပုဂ္ဂိုလ်များ အဘိဓမ္မာကို လေ့လာလိုက်စားမှု နည်းပါးကြခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ အဘိဓမ္မာသည် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကြီး၏ ကျက်စားရာ တရားတော်ဖြစ်၍ နက်လည်း နက်နဲပါသည်။ ခက်လည်း ခက်ခဲပါသည်။ သို့သော် သင်ကြားပို့ချသူ နည်းပရိယာယ် ကြွယ်ဝ၍ လိမ္မာပါးနပ်လျှင် စိတ်ဝင်စားစရာ အလွန်ကောင်းသော သဘာဝတရားကြီးဖြစ်သည်။ ရှင်တော်ဘုရားကိုယ်တိုင်ပင်လျှင် တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ အဘိဓမ္မာတရားကို ဟောတော်မူစဉ်အတွင်းမှာပင် ကျွတ်ထိုက်သည့် နတ်ဗြဟ္မာတို့ ကျွတ်တမ်းဝင်နိုင်ရန် သုတ္တန်နည်းများကို ကြားညှပ်ကာ ဟောတော်မူခဲ့ရပါသည်။ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာတရားသည် နက်နဲခက်ခဲသော်ငြားလည်း သင်ကြားပို့ချသူတော်လျှင် တော်သလို စိတ်ဝင်စားစရာ လေ့လာစရာကောင်းသည့် သဘာဝတရား ဖြစ်သည်။<br> <hr> အဘိဓမ္မာကား ရုပ်အကြောင်း နာမ်အကြောင်းတို့ကို အသေးစိတ် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ ဟောကြားထားသည့် တရားတော်ဖြစ်သည်။ အဘိဓမ္မာကို လေ့လာလျှင် ရုပ်တရားနာမ်တရားတို့၏ သဘာဝကို အမှန်အတိုင်းသိမြင်လာသဖြင့် ရုပ်ဝါဒသမား နာမ်ဝါဒသမားဟူသော တဖက်စွန်းသို့လည်း မရောက်ရှိနိုင်၊ တွေးခေါ်မြော်မြင်ရေးအပိုင်းတွင်လည်း ထက်မြက်စူးရှလာနိုင်၏။ ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာ စီးဖြန်းရာ၌လည်း ရုပ်နာမ်တို့၏သဘာဝကို လျင်မြန်စွာ ထိုးဖောက်သိမြင်နိုင်၏၊ တရားနာကြားသည့်အခါ၌လည်း တရားသဘောကို အဘိဓမ္မာမတတ်သူများထက် ပိုမိုနားလည် သဘောပေါက်နိုင်ပါသည်။ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ရရန် ပါရမီမျိုးစေ့လည်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ယခုမျက်မှောက်ခေတ်ကိုကြည့်လျှင် တောရောမြို့ပါ အဘိဓမ္မာသင်တန်းများ ဖွင့်လှစ်သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။ ရန်ကုန်မြို့၌ဆိုလျှင် ဆူးလေဘုရား အဘိဓမ္မာပြန့်ပွားရေးအသင်း အဘိဓမ္မာသင်တန်း၊ ဝိုင်အမ်ဘီအေအသင်း အဘိဓမ္မာသင်တန်း၊ မဉ္ဇူသကတိုက် အဘိဓမ္မာသင်တန်းစသော သင်တန်းများနှင့် မထင်ရှားသော အဘိဓမ္မာသင်တန်းများ အများအပြားရှိပေသည်။ ပြည်ထဲရေးနှင့် သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာနကလည်း ၁၃၁၅-ခုနှစ်မှစ၍ တစ်နိုင်ငံလုံး အဘိဓမ္မာစာမေးပွဲများ ကျင်းပပေးခြင်း၊ အောင်မြင်သူများအား အဆင့်အလိုက် အောင်လက်မှတ်များ၊ ဆုစာအုပ်များ၊ ဆုငွေများ၊ ဆုတံဆိပ်များ ထောက်ပံ့ချီးမြှင့်ခြင်းတို့ဖြင့် အဘိဓမ္မာလိုက်စားရေးကို အားပေးလျက်ရှိပေသည်။ ထို့ကြောင့် လူပုဂ္ဂိုလ်များ အဘိဓမ္မာကို ရှေးကထက် ပိုမို လေ့လာလိုက်စားလာကြသည်။<br> <hr> ဤကျမ်းသည် အဘိဓမ္မာကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လေ့လာလိုက်စားသူများ ဖတ်ရှုလေ့လာနိုင်ရန်အတွက် အထူးအစီအစဉ်ဖြင့် ရေးသား ပြုစုထားသည့် ကျမ်းတစ်ကျမ်းဖြစ်သည်။ ဤကျမ်းကို ဖတ်ရှုလေ့လာသူတို့ လွယ်ကူစွာ နားလည်သဘောပေါက်နိုင်ရန် ပါဠိဝေါဟာရတို့ကို ရှောင်နိုင်သမျှရှောင်၍ မြန်မာစကားပြေသက်သက်ဖြင့် ရေးသားပြုစုထားပါသည်။</p> <p>ဤကျမ်းကို လေ့လာမိလျှင် ဤကျမ်းက လေ့လာဖတ်ရှုသူများအား အဘိဓမ္မာသဘောတရားရေးရာနှင့် ပတ်သက်၍ မည်မျှ အကူအညီပေးသည်၊ မည်မျှအသုံးဝင် တန်ဖိုးရှိသည်တို့ကို လေ့လာသူများ ကိုယ်တိုင် သိရှိလာမည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤကျမ်းမှာ အဘိဓမ္မာအဖွင့် ကျမ်းစာဖြစ်၍ ကျမ်းရင်းကို မဖတ်ရှုမလေ့လာမီ အဘိဓမ္မာပိဋက အကြောင်းနှင့် ကျမ်းရင်းလာ အကြောင်းအရာအချို့တို့ကို စာရှုသူနှင့် မိတ်ဆက်ပေးလိုပါသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာပိဋက</h3> <h3>ပိဋကမည်ပုံ</h3> <p>အဘိဓမ္မပိဋက ဟူသောပုဒ်၌ ပိဋကဟူသော ပါဠိဝေါဟာရသည် “သင်ယူအပ်သော ပါဠိတော်” (ပရိယတ္တိပါဠိကျမ်း)ဟူသော အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ဖော်ပြ၏။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အဘိဓမ္မာတရားတော်များသည် သင်ယူသင့် သင်ယူထိုက်သည့် တရားတော်များဖြစ်ကြောင်း ပိဋကသဒ္ဒါက ညွှန်ပြပေသည်။ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မပိဋကဆိုသည်မှာ အဘိဓမ္မပရိယတ္တိပါဠိကျမ်း (ဝါ) သင်ယူထိုက်သော အဘိဓမ္မပါဠိကျမ်းဟု ဆိုလိုပေသည်။ (ပိဋက=ပရိယတ္တိ=သင်ယူအပ်သော ပါဠိကျမ်း)။<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃။၄။ ဓမ္မသင်္ဂဏီ မူလဋီကာ။ ၁၂၊၁၃။<br> <hr> တစ်နည်းအားဖြင့် ပိဋကသဒ္ဒါသည် မြန်မာလို “တောင်း’ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ တောင်းဆိုသည်မှာ ပစ္စည်းဝတ္ထုများ ထည့်သွင်းသိမ်းဆည်းရာဖြစ်၍ ပစ္စည်းဝတ္ထု တည်ရာမှီရာ အသုံးအဆောင်တစ်ခု ဖြစ်၏။ ထို့အတူ ဘုရားဟော ပါဠိတော်များသည်လည်း အနက်အဓိပ္ပာယ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ထည့်သွင်း သိုမှီးထားရာဖြစ်၍ အနက်အဓိပ္ပာယ်များ၏ တည်ရာမှီရာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘုရားဟောပါဠိတော်များကို တောင်းနှင့်တည်ရာမှီရာ သဘောချင်းတူ၍ ပိဋကဟု ပါဠိလိုခေါ်ဆိုထားခြင်းဖြစ်သည် (ပိဋက=ဘာဇန=တောင်း၊ အနက် အမျိုးမျိုးတို့၏တည်ရာ)။</p> <h3>အဘိဓမ္မာမည်ပုံ</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် တရားတော်များအားလုံးကို ဒုကနည်းအားဖြင့် အကျဉ်းချုပ်လိုက်လျှင် ဓမ္မ၊ ဝိနယဟူ၍ နှစ်မျိုးရသည်။ ဝိနယမှာ ဝိနည်းပိဋကဖြစ်၍ ဓမ္မတွင် သုတ္တန်ဓမ္မနှင့် အဘိဓမ္မာဟူ၍ နှစ်မျိုးပါဝင်သည်။</p> <p>အဘိဓမ္မပုဒ်တွင် အဘိ(ဥပသာရ)ပုဒ်သည် အနက်များစွာကို ဟောသော်လည်း ဤနေရာ၌ “သာလွန်သော၊ ထူးဆန်းသော”ဆိုသည့် အနက်နှစ်မျိုးကိုသာ ဟော၏။ ဓမ္မသဒ္ဒါသည် သဘာဝအနက်၊ ပရိယတ္တိအနက် စသည်ဖြင့် အနက်များစွာကို ဟောသော်လည်း ဤနေရာ၌ သင်ယူအပ်သော ပါဠိ(ပရိယတ္တိ) ဟူသောအနက်ကိုဟော၏။ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မဆိုသည်မှာ “သာလွန်သော ပါဠိ၊ ထူးဆန်းသောပါဠိ”ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။</p> <p>ဓမ္မနှစ်မျိုးရှိသည့်အနက် သုတ္တန်ဓမ္မထက် သာလွန်သောဓမ္မ (ဝါ) သုတ္တန်ဓမ္မထက် ထူးဆန်းသောဓမ္မဖြစ်သောကြောင့် ပါဠိလို အဘိဓမ္မ၊<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၁။<br> <hr> မြန်မာလို “အဘိဓမ္မာ” ခေါ်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ အချုပ်ဆိုရသော် အဘိဓမ္မာဟူသည် ဓမ္မအမျိုးအစားချင်းတူသော သုတ္တန်ဓမ္မထက် သာလွန်သော ပါဠိတော် (ဝါ) ထူးဆန်းသော ပါဠိတော်ပင် ဖြစ်သည်။ (အဘိ=သာလွန်သော၊ ထူးဆန်းသော+ဓမ္မ=သင်ယူထိုက်သည့်ပါဠိ)။</p> <p>မှန်၏၊ အဘိဓမ္မာပါဠိတော်သည် သုတ္တန်ပါဠိတော်ထက် သာလွန်၏။ ထူးလည်းထူးဆန်း၏။ ဤနေရာ၌ သုတ္တန်ပါဠိတော်ထက် ပိုမိုရှည်လျားသည်ကို သာလွန်သည်ဟု ဆိုပေသည်။ ထူးဆန်းသည်ဆိုသည်မှာ အဘိဓမ္မာပါဠိတော်သည် သုတ္တန်ပါဠိတော်ကဲ့သို့ သုတ္တန်နည်း တစ်နည်းတည်းဖြင့်သာ ဟောကြားသည့် ပါဠိတော်မဟုတ်၊ သုတ္တန့်နည်း အဘိဓမ္မာနည်း အမေးအဖြေနည်းဟူသော နည်းသုံးနည်းတို့ဖြင့် ဆန်းဆန်းကြယ်ကြယ် ဝေဖန်ပိုင်းခြား ဟောကြားထားသည့် ပါဠိတော်ဖြစ်၍ သုတ္တန်ပါဠိတော်ထက် ထူးဆန်းသော ပါဠိတော်ဟု ဆိုခြင်းဖြစ်ပေသည်။</p> <p>သုတ္တန်တရားတော်များမှာ ကျွတ်ထိုက်သည့် ဝေနေယျသတ္တဝါတို့၏ အဇ္ဈာသယ, ဝါသနာ, စရိုက်တို့အလိုက် ထိုက်သင့်သလို ဟောကြားထားသည့် အစိတ်အပိုင်း တရားတော်မျိုး ဖြစ်သည်။ ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်, သစ္စာ, ဣန္ဒြေ, ဗိုလ်, ဗောဇ္ဈင်, မဂ္ဂင် စသောတရားတို့ကို ဟောကြားရာ၌ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဟောကြားတော်မမူဘဲ တရားနာပုဂ္ဂိုလ်တို့နှင့် လျော်ရုံတစိတ်တဒေသအားဖြင့်သာ ဝေဖန်ဟောကြားတော်မူသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ တစ်ဂါထာတည်းဖြင့် သို့မဟုတ် နှစ်ဂါထာ သုံးဂါထာမျှလောက်ဖြင့်လည်း သုတ္တန်တရားတစ်ပုဒ် ပြီးဆုံးသွားသည်လည်း ရှိပေသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာတရားတော်များမှာမူ သုတ္တန်တရားများ ကဲ့သို့ သတ္တဝါ<br> <hr> တို့၏ အဇ္ဈာသယ, ဝါသနာ, စရိုက်တို့သို့ မလိုက်ဘဲ သဘာဝတရားသက်သက်ကိုသာ ပဓာနထား၍ ဟောကြားထားသည့် တရားတော်မျိုးဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်သည် အဘိဓမ္မာတရားတော်များကို ဟောကြားတော်မူရာတွင် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အစွမ်းရှိတိုင်း သဘာဝလောကဓာတ်တခုလုံးကို မွှေနှောက် ချောက်ချားလျက် ခန္ဓာ, အာယတန စသောတရားတို့၏ သဘာဝဖြစ်စဉ်ကို သုတ္တန်နည်း၊ အဘိဓမ္မာနည်း၊ အမေးအဖြေနည်းဟူသော နည်းသုံးနည်းတို့ဖြင့် အကြွင်းအကျန်မရှိ အကုန်အစင် ဝေဖန်ပိုင်းခြား ဟောကြားတော်မူပါသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာ တရားတော်များသည် ကျမ်းအားဖြင့် ၇-ကျမ်းရှိသော်လည်း တစ်နေရာတည်း၌ တစ်ထိုင်တည်းဖြင့် တစ်ခုတည်းသော ပရိသတ်အား တစ်ဆက်တည်း ဟောထားသောတရားရှည်ကြီးတစ်ပုဒ်သာဖြစ်၏။ အဘိဓမ္မာတရားတော်များကို အစမှအဆုံးတိုင်အောင် ဆက်တိုက်နာကြားရမှ အရေလည်၏။ နားလည်သဘောပေါက်နိုင်၏။ တစ်ပိုင်းဖြတ်ဟောခြင်း တစ်ပိုင်းပြတ် နာကြားခြင်းတို့ဖြင့် အဘိဓမ္မာတရားတော်များကို သဘောမပေါက်နိုင်၊ အရေမလည်နိုင်။ ကုသလတိက်တစ်ခုကို ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းမှ အစပြု၍ ဟောကြားတော်မူလျှင် “တစ်နွယ်ငင် တစ်စင်ပါ”ဆိုသကဲ့သို့ ခုနစ်ကျမ်းမြောက်ဖြစ်သော ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီးသို့ရောက်မှ ကုသလတိက်၏ သဘောအဓိပ္ပာယ်များအားလုံး ပြီးဆုံးတော့၏။</p> <p>အဓိပ္ပာယ်မှာ- အဘိဓမ္မာ သဘာဝတရားတစ်ခုကို ဟောမည်ဆိုလျှင် ဓမ္မသင်္ဂဏီနည်းတစ်နည်းမျှဖြင့် ဟော၍ အဓိပ္ပာယ်မပြည့်စုံနိုင်၊ ဝိဘင်းနည်း၊ ဓာတုကထာနည်း၊ ပုဂ္ဂလပညတ်နည်း၊ ကထာဝတ္ထုနည်း၊ ယမိုက်နည်း၊ ပဋ္ဌာန်းနည်းတို့ဖြင့် နည်းပေါင်းစုံခင်း၍ သဘာဝတရားစဉ် ရှိသည့်အတိုင်း သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်အဟုန်ကို အစွမ်းကုန်သုံး၍ ဟောကြားတော်မူပါသည်။<br> <hr> လွှတ်ကာ ဟောကြားတော်မူပါမှ သဘောတရားတစ်ခု၏ အဓိပ္ပာယ် အားလုံး ပြီးပြည့်စုံနိုင်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ရှင်တော်ဗုဒ္ဓသည် အဘိဓမ္မာတည်းဟူသော တရား ရှည်ကြီးကို လူ့ပြည်၌ မဟောဘဲ တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ တက်၍ ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ဣရိယာပုတ်တစ်ခုတည်းဖြင့် ဟောကြားတော် မူရသည်။ လူသားတို့အဖို့ ဝါတွင်း သုံးလပတ်လုံး ဣရိယာပုတ် တစ်ခုတည်းဖြင့် တရားအဆုံးနာယူရန် မည်သို့မျှ တတ်နိုင်မည် မဟုတ်ပါချေ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့သာ အစမှအဆုံးအထိ ဣရိယာပုတ်တစ်ခု တည်းဖြင့် နာကြားနိုင်ကြပါသည်။ ဝါတွင်းသုံးလဆိုသည်မှာ တာဝတိံ သာနတ်တို့ အရေအတွက်အားဖြင့် မိနစ်ပိုင်းမျှသာ ကြာပေသည်။</p> <p>ဤသို့ဆိုသဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည် အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို လူ့ပြည်၌ မဟောကြားခဲ့ဟု မမှတ်ယူသင့်ချေ။ ထိုဝါတွင်း၌ပင် ရှင်တော်ဘုရားသည် လူ့ပြည်၌လည်း ဓမ္မသေနာပတိ ရှင်သာရိပုတ္တရာ အား အဘိဓမ္မာတရားကို နည်းရရုံ အကျဉ်းချုပ်နည်းပေး ဟောကြား တော်မူခဲ့ပါသည်။ တရားစစ်သူကြီး ရှင်သာရိပုတ္တရာက မိမိ၏ အတူနေ တပည့်ရင်း ငါးရာတို့အား ထိုအဘိဓမ္မာတရားကို လူ့ လောကနှင့်တန်ရုံ မကျဉ်းမကျယ် တစ်ဆင့် ဟောကြား ပို့ချခဲ့ပါသည်။ ယခုရှိနေသော အဘိဓမ္မာပိဋကကား တရားစစ်သူကြီးရှင်သာရိပုတ္တရာ ဟောကြားပို့ချခဲ့သည့် ပိဋကပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>ပရမတ္ထဒေသနာ</h3> <p>အဘိဓမ္မာ တရားတော်များသည် ဝိနည်းကဲ့သို့ အာဏာကို အများဆုံး အသုံးပြုသည့် အာဏာ ဒေသနာမျိုး၊ သုတ္တန်ကဲ့သို့ ဝေနေယျတို့၏ အသိဉာဏ်နှင့် တိုက်ဆိုင်ညီညွတ်သည့် ဝေါဟာရအသုံးအနှုန်းများကို<br> <hr> အများဆုံးဦးစားပေး ဟောကြားသော ဝေါဟာရ ဒေသနာမျိုး မဟုတ်ချေ။ အမှန်စင်စစ် ဖြစ်ပျက်နေသည့် ပရမတ္ထသဘာဝတရား များကို ဖြစ်စဉ်အတိုင်း အကြွင်းမရှိ ပြည့်စုံစွာ ဟောကြားတော်မူခဲ့ သော “ပရမတ္ထဒေသနာ”မျိုး ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ယထာဓမ္မသာသနာ</h3> <p>သာသနာဆိုသည်မှာ ဘုရားရှင်တို့၏ အဆုံး အမ တရားတော်ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတစ်ရပ်ဖြစ်သော အဘိဓမ္မာတရားတော်သည် ဝိနည်းအဆုံး အမ တရားတော်ကဲ့သို့ လွန်ကျူးသည့် အပြစ်အားလျော်စွာ ဆုံးမ ပညတ်ထားသည့် “ယထာပရာဓသာသနာ” [၁] မျိုးလည်းမဟုတ်။ သုတ္တန်အဆုံးအမ တရားတော်ကဲ့သို့ သတ္တဝါတို့၏ ဝါသနာ စရိုက် အားလျော်စွာ ဆုံးမလမ်းညွှန် သွန်သင်ထားသော “ယထာနုလောမ သာသနာ” [၂] မျိုးလည်းမဟုတ်။ အမှန်စင်စစ် ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်ဓမ္မ အစု၌ ငါဟူသော မာနစွဲ၊ ငါ့ဥစ္စာဟူသော တဏှာစွဲ၊ အတ္တရှိ၏ဟူ သော ဒိဋ္ဌိစွဲတို့ကို ဖြိုခွဲနိုင်၍ ရုပ်နာမ်နှစ်ဝ သဘာဝဓမ္မတို့၏ သဘာဝ ဖြစ်စဉ်ကို သိမြင်စေရန် သဘာဝ တရားအားလျော်စွာ ဆုံးမတော်မူ သည့် “ယထာဓမ္မသာသနာ” [၃] မျိုး ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>နာမရူပပရိစ္ဆေဒကထာ</h3> <p>ပြစ်မှုကြီးငယ် အသွယ်သွယ်ကို မလွန် ကျူးမိစေရန် စောင့်ထိန်းနည်း အမျိုးမျိုး တို့ကို သတ်မှတ်ပညတ်ထားရာဖြစ်၍ ဝိနည်းတရားတော်ကို “သံဝရာသံဝရ ကထာ” [၄] ဟုခေါ်၏၊<br> ၁။ ယထာ = အားလျော်စွာ + အပရာဓ = အပြစ် + သာသနာ = အဆုံးအမ<br> ၂။ ယထာ = အားလျော်စွာ + အနုလောမ = တရားနာသူနှင့်လျော်သည့် + သာသနာ = အဆုံးအမ<br> ၃။ ယထာ = အားလျော်စွာ + ဓမ္မ = သဘာဝတရား + သာသနာ = အဆုံးအမ</p> <p>၄။ သံဝရ = ငယ်သောစောင့်ထိန်းမှု + အသံဝရ = ကြီးသောစောင့်ထိန်းမှု + ကထာ = ဟောကြားအပ်သောတရား</p> <p><hr> အယူဝါဒ အမျိုးမျိုးတို့ကို လက်ခံယုံကြည်ထားကြသည့် သမဏ ဗြာဟ္မဏတို့ သန္တာန်၌ ရစ်ပတ်ထုံးဖွဲ့နေသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ၆၂-ပါးတို့ကို ဖြေရှင်း ဟောကြားရာဖြစ်၍ သုတ္တန်တရားတော်ကို “ဒိဋ္ဌိဝိနိ ဝေဌန ကထာ”ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာတရားတော်ကား ဝိနည်းတရား၊ သုတ္တန်တရားများနှင့် မတူ၊ ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါစသည့် အပေါ်ယံပညတ်ကို ဖောက်ထွင်း၍ အတွင်းဓာတ်ဖြစ်သည့် ရုပ်တရား နာမ်တရားနှစ်ပါးတို့ကို ကွဲကွဲပြား ပြား ပိုင်းခြားသိမြင်နိုင်စေရန် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ဟောထား သည့် တရားတော်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အဘိဓမ္မာတရားတော်သည် “နာမရူပ ပရိစ္ဆေဒကထာ” ဟူသော နာမည်ထူးကို ရပေသည်။</p> <p>ဤသို့ သုတ်, ဝိနည်း, အဘိဓမ္မာဟူသော တရားသုံးမျိုးကို ဟောပုံ ဟောနည်းအားဖြင့်လည်းကောင်း (ဒေသနာ)၊ ဆုံးမပုံ ဆုံးမ နည်းအားဖြင့်လည်းကောင်း(သာသနာ)၊ ဟောကြားထားသည့် တရား တော်အားဖြင့်လည်းကောင်း (ကထာ) နှိုင်းယှဉ် ဝေဖန်ပြခြင်းသည် အဘိဓမ္မာတရားတော်၏ ထူးခြားသည့် ဂုဏ်အင်္ဂါများကို ပိုမို သိမြင် လာစေရန် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာ ၇-ကျမ်း</h3> <h3>ကျမ်းအမည်များ</h3> <p>ထိုအဘိဓမ္မာတရားတော်သည် တစ်နေရာတည်း ၌ တစ်ခုတည်းသော ပရိသတ်အား ဣရိယာ ပုတ် တစ်ခုတည်းဖြင့် ဆက်တိုက် ဟောကြားထားသည့် တရားရှည် ကြီးတစ်ပုဒ်ဖြင့်သော်လည်း ဟောပုံဟောနည်း ကွဲပြားခြားနားရကား ဟောနည်းအားလျော်စွာ...<br> <hr> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီ<br> ၂။ ဝိဘင်း (ဝိဘင်္ဂ)<br> ၃။ ဓာတုကထာ<br> ၄။ ပုဂ္ဂလပညတ (ပုဂ္ဂလပညတ္တိ)<br> ၅။ ကထာဝတ္ထု<br> ၆။ ယမိုက် (ယမက)<br> ၇။ ပဋ္ဌာန်း (ပဋ္ဌာန)<br> ဟူ၍ ကျမ်းပေါင်း ၇-ကျမ်းရှိသည်။</p> <h3>ဓမ္မသင်္ဂဏီ</h3> <p>ထိုတွင် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်းဆိုသည်မှာ ကုသိုလ် စသည့် သဘာဝတရားတို့ကို ကောင်းမွန်ပြည့်စုံ စွာ ရေတွက်ပြသောကျမ်း (ဝါ) အကျဉ်းချုပ် ဟောတော်မူသောကျမ်း ဖြစ်သည်။ (ဓမ္မ = သဘောတရား + သင်္ဂဏီ = ကောင်းစွာရေတွက်ပြ ခြင်း)။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ စိတ်, စေတသိက်စသည့် သဘာဝတရားတို့ ကို ဤရွေ့ဤမျှရှိသည်ဟု အပြည့်အစုံ ရေတွက်ပြထား၏။ အမှန် အားဖြင့် ဤကျမ်းသည် ကျန်အဘိဓမ္မာခြောက်ကျမ်းတို့၏ ခေါင်းစဉ် မာတိကာပင်ဖြစ်သည်။ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ချမှတ်ထားသည့်ခေါင်းစဉ် မာတိကာအတိုင်း ကျန်အဘိဓမ္မာကျမ်းများကို ဝေဖန်ဟောကြား သည်။</p> <p>မာတိကာစဉ်ရာ၌ ပရမတ်တရားတို့ကို သုံးစုသုံးပုံစု၍ တိက မာတိကာ၊ နှစ်စု နှစ်ပုံစု၍ ဒုကမာတိကာဟု မာတိကာနှစ်မျိုးစဉ်၍ ဟောသည်။ ဒုကမာတိကာ၌လည်း အဘိဓမ္မာနည်း ဒုကမာတိကာ၊ သုတ္တန်နည်း ဒုကမာတိကာဟု နှစ်မျိုးခွဲဟောသည်။ တိက (တိက်) မာတိကာ ၂၂-ခုရှိ၍၊ ဒုက (ဒုက်) မာတိကာ ၁၄၂-ခုရှိသည်။ ယင်း တိက်, ဒုက်တို့ကို မူထား၍...<br> <hr> (၁) စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍ (စိတ်စေတသိက်ပိုင်း)<br> (၂) ရူပကဏ္ဍ (ရုပ်ပိုင်း)<br> (၃) နိက္ခေပကဏ္ဍ (မကျဉ်းမကျယ်ပိုင်း)<br> (၄) အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ (အရကောက်ပိုင်း)</p> <p>ဟူ၍ အပိုင်းကြီး လေးပိုင်းပိုင်းကာ ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီဟောနည်းမှာ မာတိကာခေါင်းစဉ်အားဖြင့် အကျဉ်း ချုပ် ဟောသည်ဆိုသော်လည်း ဖဿ စသော နာမ်တရား၊ ပထဝီ စသော ရုပ်တရားတို့၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်တို့ကို အမျိုးမျိုး အစားစား သော ဝေါဟာရ ပရိယာယ်တို့ဖြင့် ထပ်ဆင့်ဝေဖန် ဟောနည်းများ လည်း ပါရှိပေသည်။</p> <h3>ဝိဘင်း (ဝိဘင်္ဂ)</h3> <p>ပါဠိလို ဝိဘင်္ဂကို မြန်မာလို ဝိဘင်းဟုခေါ် သည်။ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ ဝေဖန်ပြသောကျမ်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ရေတွက်ပြထားသည့် မာတိ ကာခေါင်းစဉ်အတိုင်း တိက် ၂၂-တိက်နှင့် ဒုက် ၁၀၀-ဒုက်တို့ကိုပင် ခန္ဓဝိဘင်း, အာယတနဝိဘင်း, ဓာတုဝိဘင်း, ဣန္ဒြိယဝိဘင်း, ပဋိစ္စ သမုပ္ပာဒ်ဝိဘင်းစသည်ဖြင့် ခေါင်းစဉ်ကြီး ၁၈-ခုထားကာ သုတ္တန် နည်း, အဘိဓမ္မာနည်း, အမေးအဖြေနည်းဟူသော နည်းသုံးနည်း တို့ဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ အသေးစိတ် ဟောတော်မူသည်။</p> <p>ဥပမာ-ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဝေဒနာစေတသိက်ကို ၅-ပါး၊ ၆- ပါး၊ ၁၂-ပါးစသည်လောက်သာ ဝေဖန်ဟောထားသော်လည်း ဝိဘင်း ကျမ်း၌မူ ဝေဒနာမျိုးပေါင်း (၁၀၇၀၇၆)ပါးအထိ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ အသေးစိတ် ဟောကြားထားသည်။ သညာစေတသိက်ကိုလည်း သညာပေါင်း (၁၂၂၉၆၄)ပါးအထိ ဝေဖန်ဟောကြားထားသည်။<br> <hr> ဝိဘင်းနည်းဖြင့် ဟောကြားပြီးနောက် ထိုတရား များကိုပင် ဓာတုကထာနည်းဖြင့် ဆက်လက် ဟောကြားပါသည်။ ဓာတုကထာကား ခန္ဓာစသော ဓာတ်တရားများ ကို “သင်္ဂဟော အသင်္ဂဟော” စသော နည်း ၁၄-နည်းတို့ဖြင့်တမျိုး ဝေဖန်ဟောကြားသော ကျမ်းဖြစ်သည်။ (ဓာတု = ခန္ဓာစသော ဓာတ် တရား + ကထာ = ဟောကြားသောကျမ်း)။</p> <p>ဟောပုံအကျဉ်းမှာ- ရူပက္ခန္ဓာကိုမူတည်လျှင် ရူပက္ခန္ဓာကို ခန္ဓာ မည်မျှ၊ အာယတနမည်မျှ၊ ဓာတ်မည်မျှတို့ဖြင့် ရေတွက်ရမည်၊ မည် မျှသော ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်တို့ဖြင့် မရေတွက်ဟုလည်းကောင်း၊ ရူပက္ခန္ဓာသည် ခန္ဓာမည်မျှ အာယတနမည်မျှ ဓာတ်မည်မျှ တို့ဖြင့် ယှဉ်သည်၊ မည်မျှသော ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်တို့ဖြင့် မယှဉ်ဟု လည်းကောင်း အကျယ်ဝေဖန် ဟောကြားတော်မူသည်။</p> <p>အမှန်အားဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း၌ ဟောကြားခဲ့သည့် တိက်, ဒုက်တို့ကိုပင် မူတည်၍ ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ အာယတန ၁၂-ပါး၊ ဓာတ် ၁၈-ပါးတို့ကို နည်းပေါင်း ၁၄-နည်းတို့ဖြင့် စက်လှည့်ကာ ဟောကြားထားလေသည်။ [၁]</p> <h3>ပုဂ္ဂလပညတ်</h3> <p>ဓာတုကထာနည်းဖြင့် ဟောကြားပြီးနောက် ပုဂ္ဂလ ပညတ်နည်းကို ဆက်လက်ဟောကြားပါသည်။ ပုဂ္ဂလပညတ်ဆိုသည်မှာ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ စသော ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါတို့ကို လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ စသည်ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ပညတ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ (ပုဂ္ဂလ = လူနတ်ဗြဟ္မာ စသော ပုဂ္ဂိုလ် + ပညတ္တိ = အမည်မှည့်ခေါ်ပညတ်ခြင်း)။<br> ၁။ ဝိဘင်းပါဠိတော် မြန်မာပြန်၊ စာ-၁၁၂၊ ၁၄၅။<br> <hr> ဤပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်း၌ ခန္ဓာပညတ်, အာယတနပညတ်, ဓာတု ပညတ်, သစ္စပညတ်, ဣန္ဒြိယပညတ်ဟူသော သဘာဝပညတ်ငါးမျိုး နှင့် ပုဂ္ဂလပညတ်ဟူသော အသဘာဝပညတ်၊ ပေါင်း ပညတ် ၆- မျိုးကို ဝေဖန်ဟောကြားပါသည်။ အခြားပညတ်များထက် ပုဂ္ဂိုလ် ပညတ်အကြောင်းကို အကျယ်ဝေဖန်ဟောကြားသောကြောင့် ဤ ကျမ်းကို ပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်းဟုခေါ်သည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီနည်း၊ ဝိဘင်းနည်း၊ ဓာတုကထာနည်းတို့ဖြင့် ဘုရား ရှင် ဟောကြားသည့် တရားတော်များမှ ကုသိုလ်, အကုသိုလ်, အဗျာကတစသော ပရမတ္ထသဘာဝတရားသက်သက်တို့သာ ဖြစ်ပေ သည်။ ထိုကျမ်းများ၌ လူနတ်ဗြဟ္မာ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ ယောက်ျား မိန်းမ စသည့် ပညတ်တရားများကို ထင်ထင်ရှားရှား မဟောကြား ခဲ့ပါချေ။ ထို့ကြောင့် အချို့ နတ်ဗြဟ္မာများအဖို့ “ကမ္ဘာလောကကြီးမှာ ပရမတ် သဘာဝတရားချည်းသာ ရှိလေသလော၊ လူ နတ် ဗြဟ္မာ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါဟူသော ပညတ်တရား မရှိလေသလော”ဟု သံသယ ဝင်လာနိုင်စရာ ရှိပေသည်။ ပညတ်ဆိုသည်မှာ အမှန်တရား မဟုတ် သောကြောင့် အသုံးကျသည့်တရားမျိုး မဟုတ်ဟူ၍လည်း ပရမတ် လွန်တစ်ဖက်စွန်းသို့ ရောက်သွားနိုင်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဤသို့သော သံသယမျိုး၊ တစ်ဖက်စွန်းမျိုးသို့ မရောက်စေရန် ဤပုဂ္ဂလပညတ် ကျမ်းကို ဆက်ဟောရခြင်းဖြစ်ပေသည်။</p> <p>လောက၌ ပရမတ္ထသဘောတရားချည်းသာ ရှိသည်မဟုတ်၊ ပုဂ္ဂလ ပညတ်စသည့် ပညတ်တရားများလည်း ရှိသေးသည်။ ထိုပညတ် တရားများသည် လောကီဘုံသား လူအများတို့ အညီအညွတ် အမှန် ပြု၍ ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုသော တရားဖြစ်သောကြောင့် သမုတိသစ္စာ အမှန်တရားမျိုးပင်ဖြစ်၏။ အကယ်၍ ပရမတ်တစ်ဖက်စွန်းသို့ရောက်<br> <hr> ၍ အမိ, အဖ, ဆရာသမား, သားသမီး, မောင်နှမ၊ မိန်းမ, ယောက်ျား စသည့် ပညတ်များကို ပယ်လိုက်လျှင် လောကကြီးတစ်ခုလုံး စည်းမဲ့ ကမ်းမဲ့ ပရမ်းပတာလောကကြီး ဖြစ်သွားနိုင်သည်။</p> <p>အမိအဖ ဆရာသမားတို့အား ကျေးဇူးဆပ်ခြင်း၊ ရိုသေလေးစား ခြင်း၊ သားသမီးတို့အား ကျွေးမွေးပြုစု စောင့်ရှောက်ခြင်း၊ အသက် ကြီးသူတို့အား အရိုအသေပေးရခြင်း၊ ကျေးဇူးရှင်တို့အား ကျေးဇူးဆပ် ရခြင်း၊ လှူဒါန်းပေးကမ်းခြင်း၊ သူတစ်ပါးအသက်ကိုမသတ်ပါ စသည် ဖြင့် သီလဆောက်တည်ခြင်း၊ သတ္တဝါပညတ်ကို အာရုံပြု၍ မေတ္တာ ပို့မှုစသော သမထဘာဝနာ ပွားများခြင်းစသည်တို့သည် ပညတ် တရားအပေါ် အမှီပြု၍ ဖြစ်ကြရသည်။</p> <p>အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်, ခန္ဓာ, အာယတန, စသော အမည်များသည်ပင် ပညတ်တရားများ ဖြစ်ကြလေသည်။ ဤပညတ်တရားများ ကျေးဇူးကြောင့် ဘုရားရှင်လည်း တရားဟော တော်မူနိုင်၏။ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း တရားနာယူနိုင်ကြ၏။ ဤသို့ ပညတ်တရားသည်လည်း သူ့နေရာနှင့်သူ အရေးပါ အသုံးဝင်ပေ သည်။</p> <p>တစ်လောကလုံး ရုပ်နာမ် ပရမတ်တရားချည်းဖြင့် တည်ဆောက် ထားသဖြင့် အယုတ် အလတ် အမြတ် မကွဲပြားဘဲ တပြေးညီစွာ တည်ရှိသည်ဟု မမှတ်ယူရချေ။ သီလရှိသောပုဂ္ဂိုလ်, သီလမဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်, ယုတ်မာသောပုဂ္ဂိုလ်, မြင့်မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်, ကိလေသာထူ သောပုဂ္ဂိုလ်, ကိလေသာနည်းသောပုဂ္ဂိုလ်, ကိလေသာမရှိသောပုဂ္ဂိုလ် စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုး အစားစား ကွဲပြားမှုကို ပညတ်တရားဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြရပေသည်။</p> <p>ဤသို့ လောက လူမှုရေးနယ်၌ ပညတ်တရား၏ အရေးပါပုံ၊ အမှန်တရားဖြစ်ပုံ၊ ဒါနအဆင့်၊ သီလအဆင့်၊ သမထဘာဝနာအဆင့် တို့၌ ပညတ်တရားကို မပယ်ရသေးပုံတို့ကို ဝေနေယျသတ္တဝါတို့ ထင်ရှားကွဲပြားအောင် ပုဂ္ဂလပညတ်နည်းဖြင့် ဆက်လက် ဟောကြား ရသည်။<br> <hr> <h3>ကထာဝတ္ထု</h3> <p>ပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်းကို ဟောပြီးနောက် ကထာ ဝတ္ထုကျမ်းကို ဆက်ဟောပါသည်။ ကထာဝတ္ထု ဆိုသည်မှာ အယူဝါဒနှင့်ဆိုင်သော ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာစသော စကားတို့၏ တည်ရာဖြစ်သောကျမ်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ (ကထာ = အယူဝါဒနှင့် ဆိုင်သော စကား + ဝတ္ထု = တည်ရာ)။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် ဤကျမ်းကို အပြည့်အစုံ ဟောကြားခဲ့သည် မဟုတ်။ “နောင်သောအခါ၌ ငါ့တပည့် ပညာရှိကြီး အရှင်မဟာ မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ်သည် ဖြစ်ပေါ်လာမည့် သာသနာ့ အညစ် အကြေးတို့ကို ဆေးကြောသုတ်သင်ကာ တတိယသံဂါယနာ တင်ပေ လိမ့်မည်။ ထိုအခါ ထိုအရှင်သည် ရဟန်းသံဃာများအလယ်၌ သီတင်းသုံးလျက် မိမိဝါဒဘက်က သုတ်ပေါင်းငါးရာ၊ သူတစ်ပါး ဝါဒဘက်က သုတ်ပေါင်းငါးရာ၊ ပေါင်း သုတ်ပေါင်းတစ်ထောင် တို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ကာ ဤကျမ်းကို ဝေဖန် ဟောကြားလိမ့်မည်”ဟု မိန့်တော်မူပြီး နည်းရရုံမာတိကာမျှကိုသာ ဟောကြားထားခဲ့ပေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် ဗျာဒိတ်ထားတော်မူသည့်အတိုင်းပင် ဘုရားရှင် ပရိ နိဗ္ဗာန်ဝင်စံပြီးသည့်နောက် နှစ်ပေါင်း ၂၃၅-နှစ် ကြာသောအခါ ရှင်မဟာမောဂ္ဂလိပုတ္တမထေရ်သည် ရဟန္တာတစ်ထောင်တို့နှင့် အတူ တတိယ သံဂါယနာတင်ကာ ဤကထာဝတ္ထုကျမ်းကို ဘုရားရှင် ပေးခဲ့သောနည်းကို မှီ၍ ဝေဖန် ဟောကြားခဲ့ပေသည်။</p> <p>ဤကထာဝတ္ထု ဟောနည်းမှာ ပြဿနာတစ်ရပ်ကို သူ့ဘက် (ပရဝါဒီမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ) ကိုယ့်ဘက် (သကဝါဒီသမ္မာဒိဋ္ဌိ) အပြန်အလှန် အခြေအတင်မေးဖြေ ဟောပြောခြင်းဖြစ်သည်။ ဤကျမ်း၌ မူတည် ဆွေးနွေးဖြေရှင်းသည့် ပြဿနာရပ်ခေါင်းစဉ် (ကထာ) ပေါင်းမှာ ၂၂၆-ခု ရှိပေသည်။<br> <hr> ဓမ္မသင်္ဂဏီ, ဝိဘင်း, ဓာတုကထာနည်းတို့ဖြင့် ပရမတ္ထတရား သက်သက်ကို ဟော၍ ပုဂ္ဂလပညတ်နည်းဖြင့် ပညတ်တရားကို ဟောကြားရာ မည်သည့်အတိုင်းအတာအထိ ပညတ်နည်းကို သုံး၍ မည်သည့်အတိုင်းအတာအထိ ပရမတ်နည်း သုံးရမည်ကို တရားနာ နတ်ဗြဟ္မာတို့ စိတ်၌ ဝေခွဲနိုင်မည်မဟုတ်၊ သံသယအမျိုးမျိုးဝင်၍ ပြဿနာမေးခွန်းအမျိုးမျိုး ပေါ်လာနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရား ဟောထားခဲ့သည့် သုတ္တန်ပါဠိတော် များ၌ မည်သည့်အရာကို ပရမတ္ထသဘာဝအထိ ယူရမည်၊ မည်သည့် အရာကို ပညတ်ယူရမည်ဟု ပရမတ္ထသစ္စာနှင့် သမုတိသစ္စာတို့ကို အယူမလွဲအောင် ဤကထာဝတ္ထုအဘိဓမ္မာနည်းဖြင့် ပြန်၍ညှိနှိုင်း ဟောကြားရပေသည်။</p> <p>ဥပမာ- မိမိအကျိုးစီးပွားကိုကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု ဘုရားဟောသုတ္တန်ရှိသောကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် အမှန်တကယ်ရှိ၏ဟု ပရဝါဒီကဆို၏။</p> <p>ထိုဟောကြားချက်မှာ သမုတိသစ္စာအားဖြင့် ဟောကြားခြင်းဖြစ် ၍ ပုဂ္ဂိုလ်သည် သမုတိသစ္စာအားဖြင့်သာ ရှိ၏။ ပရမတ္ထသစ္စာအား ဖြင့်ကား ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုသည်မှာ လုံးဝမရှိဟု သကဝါဒီက ပြန်လည် ဖြေရှင်းပြခြင်းမျိုး ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ယမိုက်</h3> <p>ကထာဝတ္ထုကျမ်းကို ဟောတော်မူပြီးသည့်နောက် ယမိုက်ကျမ်းကို ဆက်လက် ဟောကြားပါသည်။<br> <hr> ယမိုက် ဆိုသည်မှာ ယမကဟူသော ပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသည့် ဝေါဟာရဖြစ်၍ “အစုံ”ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အနုလုံ၊ ပဋိလုံ။ အမေး၊ အဖြေ။ သန္နိဋ္ဌာန်၊ သံသယစသည်ဖြင့် အစုံအစုံ ဟောကြား ထားသည့် ကျမ်းဟု ဆိုလိုပေသည်။ (ယမက=ယမိုက်=အစုံ)။ အမှန်စင်စစ် ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်, သစ္စာ စသော တရား တို့ကို -</p> <p>(က) ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (ခ) ဘုံဌာနအားဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> (ဂ) ပုဂ္ဂိုလ်, ဘုံ နှစ်မျိုးရောသောအားဖြင့် လည်းကောင်း</p> <p>ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ ဝေဖန်ဟောကြားထားသည့် ကျမ်းဖြစ်ပေသည်။ ဘုရားရှင်သည် အထက်အဘိဓမ္မာ ငါးကျမ်းတို့ဖြင့် ပရမတ္ထ တရားနှင့် သမုတိသစ္စာတရားနှစ်ပါးတို့ကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဝေဖန်ပိုင်းခြား ဟောကြားတော်မူလေသည်။ သို့ရာတွင် ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါဟူသော သမုတိသစ္စာတရားနှင့် ခန္ဓာ, အာယတန စသော ပရမတ္ထသစ္စာ တရား ၂-ပါးတို့ အချင်းချင်း ဆက်သွယ်ကြပုံ၊ သုံးဆယ့်တစ်ဘုံဟူ သော ဩကာသလောကကြီးနှင့် ထိုသစ္စာတရား ၂-ပါးတို့ ဆက်သွယ်ပုံတို့ကို ဟောရန် ကျန်နေပေသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့ အချင်းချင်း မည်သို့မည်ပုံ ဆက်သွယ် တည်ရှိနေကြပုံကို ယမိုက် နည်းဖြင့် ဆက်လက်ဟောရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ပဋ္ဌာန်း</h3> <p>ယမိုက်ကျမ်းကို ဟောပြီးသည့်အခါ ပဋ္ဌာန်းကျမ်းကို နောက်ဆုံး ဟောကြားတော်မူပါသည်။ ပဋ္ဌာန ဟူသော ပါဠိပုဒ်ကို မြန်မာလို ပဋ္ဌာန်းဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်၏။ အမျိုးမျိုးသော အကြောင်းတရားများဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ (ပ=အမျိုးမျိုး + ဌာန= အကြောင်းတရား)။<br> <hr> ပဋ္ဌာန်းကျမ်းတွင် ၂၄-ပါးသော အကြောင်းပစ္စည်းတရားတို့ကြောင့် စကြဝဠာလောကဓာတ်အတွင်းရှိ သဘာဝတရားတို့ ဖြစ်ပေါ် တည်ရှိနေပုံကို အပြည့်အစုံ ရှင်းလင်း ဟောကြားထားသည်။ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါဟူသော သတ္တလောကသည်လည်းကောင်း၊ ရုပ်နာမ်တရားဟူသော သင်္ခါရလောကသည်လည်းကောင်း၊ ၃၁- ဘုံ ဟူသော ဩကာသ လောကသည်လည်းကောင်း မည်သို့သော အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာကြသနည်း။ တန်ခိုးရှင်တစ်ဦးက ဖန်ဆင်း၍ ဖြစ်လာကြသလော၊ အကြောင်းမဲ့ သက်သက် ဖြစ်လာကြ သလောဟူသော ပြဿနာရပ်များကို ဖြေရှင်းရန် ဤ ၂၄-ပစ္စည်း ပဋ္ဌာန်းနည်းဖြင့် အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်ဟောကြားရခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>လောကသုံးပါးသည် တန်ခိုးရှင်၏ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ် လာသည်လည်းမဟုတ်၊ အကြောင်းကင်း၍လည်း ဖြစ်ပေါ်လာသည် လည်းမဟုတ်၊ ရုပ်နာမ်တရားတို့အချင်းချင်း ကြောင်းကျိုးဆက်ကာ ဖြစ်ပေါ်လာကြခြင်းဖြစ်သည်ဟု အသေးစိတ် ဝေဖန်ရှင်းလင်းပြသော နည်း ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ ကုသိုလ်စသည့် ပရမတ္ထသဘာဝတရားများကို ဓမ္မသင်္ဂဏီ နည်းဖြင့် စ၍ဟောလျှင် နောက်ဆုံး ပဋ္ဌာန်းနည်းဖြင့် ဟောပြီးမှသာ အဘိဓမ္မာတရားတော် ပြီးဆုံးလေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်းများ</h3> <p>အထက်တွင် ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း အဘိဓမ္မာတရား တော်များသည် ပညတ်တည်းဟူသော အပေါ်ယံအကာများ ဖုံးအုပ်နေသည့် ရုပ်နာမ် သဘောတရားများဖြစ်၍ နက်လည်း နက်ပေသည်၊ ခက်လည်းခက်ပေသည်။<br> <hr> ထို့ကြောင့် ရှေးရှေး အဘိဓမ္မာပါရဂူ ဆရာတော်ကြီးများသည် ပညာမျက်စိဖြင့် ပညတ်အပေါ်ယံ အလွှာကို ခွာ၍ ပရမတ်အတွင်း ဓာတ်သားအထိ ထိုးဖောက်သိမြင်နိုင်ရန် (ဝါ) အဘိဓမ္မာ သဘော တရားများကို လွယ်လွယ်ကူကူ သဘောပေါက် နားလည်နိုင်ရန် အဋ္ဌကထာ၊ ဋီကာ၊ အနု၊ မဓု၊ ယောဇနာ၊ ဂဏ္ဌိ၊ အရကောက်၊ နိဿယ၊ မြန်မာပြန်စသည့် အဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်းပေါင်း များစွာတို့ကို ခေတ်အဆက်ဆက်တွင် နည်းအမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ဖွင့်ဆို ရေးသားခဲ့ကြ ပေသည်။</p> <p>ထို အဖွင့်ကျမ်းများအနက် မြန်မာပြည်ပြု အဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်း တို့မှာ ပါဠိဘာသာအားဖြင့် ၄၃-ကျမ်း၊ နိဿယနှင့် မြန်မာပြန် ၁၁၂-ကျမ်း၊ အထွေထွေ ၁၇၈-ကျမ်းအားဖြင့် စုစုပေါင်း ၃၃၃- ကျမ်းအထိ ရှာဖွေတွေ့ရှိရပေသည် (၁)။</p> <h3>ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာစေတသိက်များ အဖွင့်ကျမ်း</h3> <h3>ရည်မှန်းချက်များ</h3> <p>သာသနာရေးဦးစီးဌာန သုတေသနနှင့်ကျမ်းပြုဌာနခွဲ ကျမ်းပြုဌာနစု (ဘာသာပြန်)က ပြုစုသည့် ဤဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များ အဖွင့်ကျမ်းသည်လည်း အဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်းတစ်ကျမ်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤအဖွင့်ကျမ်းသည် ရှေးရှေးအဘိဓမ္မာ အဖွင့်ကျမ်းများနှင့် အဖွင့်ကျမ်းချင်းတူသော်လည်း ဖွင့်နည်းဖွင့်ဟန် အလွန်ခြားနားပါသည်။<br> (၁) အဘိဓမ္မာသမိုင်းချုပ်(နှာ-၆၈)၌ ကျမ်းအမည်များ ဖော်ပြထားသည်။<br> <hr> “ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့်” ဟူသော နာမည်အရ အဘိဓမ္မာပိဋက၌ လာရှိသည့် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟစေတသိက် တရားများကို ထူးခြားသော အစီအစဉ်ဖြင့် ဖွင့်ဆိုထားသည့် ကျမ်း ဖြစ်သည်။ ဤကဲ့သို့သော အဖွင့်ကျမ်းမျိုး ရှေးက တစ်ကြိမ်တစ်ခါမျှ မပေါ်ခဲ့ဖူးသေးချေ။</p> <p>ဤအဖွင့်ကျမ်းကို ပြုစုထုတ်ဝေရာ၌ သာသနာရေးဦးစီးဌာန အနေဖြင့် ပဓာန ရည်မှန်းချက်ကြီး(၅)ချက် ထားရှိပါသည်။ ယင်း ရည်မှန်းချက်ကြီးများမှာ -</p> <p>(၁) ဤကျမ်းကို ဖတ်ရှုလေ့လာသူများအဖို့ လောဘ ဖြစ်စရာ၊ ဒေါသဖြစ်စရာ အာရုံများနှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ လောဘ, ဒေါသ အကုသိုလ်တရားတို့ မဖြစ်ပွားအောင် စိတ်ကို ထိန်းတတ်သိမ်းတတ်ရန်။</p> <p>(၂) သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ အတ္တဒိဋ္ဌိတို့မှ ကင်းစင်၍ ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိဉာဏ် အမြင်သန်ရန်။</p> <p>(၃) ရုပ်နာမ်တို့ကို မသိမြင်သော အန္ဓ(အကန်း) ပုထုဇဉ် အဆင့်မှ ရုပ်နာမ်သိမြင်သည့် ကလျာဏ(အကောင်း) ပုထုဇဉ်အဆင့်သို့ တက်လှမ်းနိုင်ရန်။</p> <p>(၄) ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်ဖြင့် ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိစခန်းသို့ ရောက်၍ စူဠသောတာပန် ဖြစ်ရန်။</p> <p>(၅) ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်အတွက် ပါရမီမျိုးစေ့ရရှိရန်တို့ ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၁။ အကုသိုလ်မဖြစ်အောင် စိတ်ကို ထိန်းသိမ်းနိုင်ခြင်း</h3> <h3>စိတ်အရေးပါပုံ</h3> <p>ဤရည်မှန်းချက်ကြီး ၅-ခုအနက် အမှတ်(၁) ရည်မှန်းချက်ကို ရှင်းပြပါမည်။ လောကတွင် ရှိရှိသမျှ သင်္ခါရတရားများကို အနှစ်ချုပ်လိုက်လျှင် -<br> <hr> ရုပ်နှင့်နာမ် နှစ်မျိုးသာရှိ၏။ ရုပ်နာမ်မှတစ်ပါး ငါ သူတစ်ပါး ယောက်ျား မိန်းမ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါဟူ၍ မရှိချေ။ ထိုနှစ်မျိုးတွင် ရုပ်တရားသည် အာရုံကိုမယူနိုင်၊ မသိနိုင်သဖြင့် အကန်းနှင့်တူ၏။ နာမ်တရားကား အာရုံကို ယူနိုင် သိနိုင်သော်လည်း စားခြင်း, သောက်ခြင်း, သွားခြင်း, လာခြင်း, ရပ်ခြင်း, ထိုင်ခြင်း စသည်တို့ကို မပြုလုပ်နိုင်သောကြောင့် အကျိုးနှင့်တူ၏။ ထိုတရားနှစ်မျိုးတို့သည် သူ့နေရာနှင့်သူ ပဓာန ဖြစ်ကြသော်လည်း အကန်းနှင့်တူသော ရုပ်တရားကို အကျိုးနှင့်တူသော နာမ်တရားက အမြဲရှေ့ဆောင်လျက်ရှိသည်။</p> <p>နာမ်တရားများတွင် စိတ်သည် ပဓာနအကျဆုံးဖြစ်၏။ အတူဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများ၏ ခေါင်းဆောင် အကြီးအကဲ ဖြစ်သည်။ စိတ်ညစ်နွမ်းလျှင် သတ္တဝါများသည် ညစ်နွမ်းကြရသည်။ စိတ်ဖြူစင်သန့်ရှင်းလျှင် သတ္တဝါများ သန့်ရှင်း စင်ကြယ်ကြရသည်။ စိတ်တခုတည်းကို သတိဖြင့် စောင့်ရှောက် ထိန်းသိမ်းထားနိုင်လျှင် အကုသိုလ် ဒုစရိုက်တရားများ မဖြစ်ပွားနိုင်၊ သံသရာဝဋ်ဒုက္ခမှ မုချ လွတ်မြောက်နိုင်၏။ ဤသို့ စသည်ဖြင့် စိတ် အလွန်အရေး ပါပုံကို ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော်၊ ဒုတိယ ဂဒ္ဒလ ဗန္ဓသုတ်နှင့် တိကအင်္ဂုတ္ထိုရ်ပါဠိတော်၊ အရက္ခိတသုတ်တို့၌ ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားထားပေသည်။ ဤအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ ဩဝါဒဒေသနာတော်တစ်ခု သတိပြုနိုင်ရန် တင်ပြပါမည်။</p> <h3>ရဟန်းဘဝတွင် စောင့်ထိန်းရမှုများလှသဖြင့် လူထွက်လိုသောရဟန်း</h3> <p>ဘုရားရှင်လက်ထက်တော်က သာဝတ္ထိပြည်သား သူဌေးသား တစ်ယောက်သည် မိမိကိုးကွယ် ဆည်းကပ်နေသည့် -<br> <hr> ဆရာမထေရ်အား -</p> <p>အရှင်မြတ်ဘုရား...တပည့်တော်သည် ဝဋ်ဒုက္ခအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်လိုပါသည်။ ဝဋ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်ကြောင်းတရား တစ်ခုကို တပည့်တော်အား ဟောကြားတော်မူပါဟု လျှောက်ထား၏။</p> <p>ဆရာမထေရ်က “ဝဋ်ဒုက္ခအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်လိုလျှင် စာရေးတံ ဆွမ်းကို ကပ်လှူရမည်၊ လဆန်းပက္ခ, လဆုတ်ပက္ခတို့၌ ဆွမ်းကပ်လှူရမည်။ ဝါဆိုသင်္ကန်းကိုလည်း ကပ်လှူရမည်။ သင်္ကန်းစသော ပစ္စည်းတို့ကိုလည်း ကပ်လှူရမည်။ မိမိ၏ ရှိပစ္စည်းကို သုံးပုံပုံ၍ တစ်ပုံကို ဘုရားသာသနာတော်သို့ လှူဒါန်းရမည်။ တစ်ပုံကို ရောင်းဝယ်မှု၌ အရင်းအနှီးပြု၍ ကျန်တစ်ပုံကို သားမယားလုပ်ကျွေးမှု၌ အသုံးချရမည်” ဟု ညွှန်ကြားလေသည်။</p> <p>သူဌေးသားသည် ဆရာမထေရ် အမိန့်ရှိသည့်အတိုင်း အားလုံးကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းသည်။ ထို့နောက် ထိုအလှူဒါနများထက်ပို၍ အခြား မည်သည့်ကုသိုလ်ကောင်းမှုမျိုးကို ပြုလုပ်ရပါဦးမည်နည်းဟု လျှောက်ထားပြန်သည်။</p> <p>ဆရာမထေရ်က “သရဏဂုံသုံးပါးကို ဆောက်တည်၍ ငါးပါးသီလကို ခံယူကျင့်သုံးရမည်” ဟု အမိန့်ရှိ၏။</p> <p>သရဏဂုံသုံးပါးနှင့် ငါးပါးသီလကို ခံယူဆောက်တည်ပြီးသည့် အခါ၌လည်း ထိုကုသိုလ်အပြင် အခြား မည်သည့်ကုသိုလ်မျိုးကို ပြုလုပ်ရပါမည်နည်းဟု လျှောက်ထားပြန်၏။</p> <p>ဆရာမထေရ်က “ဆယ်ပါးသီလကို ခံယူဆောက်တည်ရန်” ညွှန်ကြား၍ ဆယ်ပါးသီလကို ခံယူဆောက်တည်ပြန်လေသည်။ ထိုသူဌေးသားသည် ဆရာမထေရ် ညွှန်ကြားသကဲ့သို့ အစဉ် -<br> <hr> အတိုင်း ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို တစ်ခုပြီးတစ်ခု ပြုလုပ်သည်။ ထို့ကြောင့် ထိုသူဌေးသားကို အနုပုဗ္ဗသူဌေးသားဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ (အနုပုဗ္ဗ=အစဉ်အတိုင်း ကုသိုလ်ပြုသူ)။</p> <p>ထို့နောက် ဆရာမထေရ်အား ရှေးနည်းအတိုင်း လျှောက်ထားပြန်ရာ ဆရာမထေရ်က ရဟန်းပြုရန် ညွှန်ကြားတော်မူလိုက်လေသည်။ သူဌေးသားသည်လည်း ဆရာမထေရ်ညွှန်ကြားသည့်အတိုင်း ရဟန်းပြုလေသည်။</p> <p>ထိုသူဌေးသားရဟန်း၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကား ဝိနည်းအရာ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သည့် ဝိနည်းဓိုရ်ဆရာတော်တပါးဖြစ်၏။ နိဿယည်းဆရာမှာမူ အဘိဓမ္မာအရာ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သည့် အဘိဓမ္မာဆောင် ဆရာတော်တပါးဖြစ်သည်။</p> <p>သူဌေးသားရဟန်းသည် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာထံတော်ပါးသို့ ချဉ်းကပ်သွားသည့်အခါ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာတော်က ရဟန်းများ မပြုလုပ်ကောင်းသည့် အသွားအလာ, အနေအထိုင်, အပြောအဆို, အစားအသောက်, အဝတ်အရုံ စသည်တို့ကို ဝိနည်းဥပဒေရှိသည့်အတိုင်း သွန်သင်ဆုံးမ၏။ နိဿယည်း ဆရာထံရောက်သည့်အခါ၌လည်း ဘုရားသာသနာတော်တွင် ရှောင်ကြဉ်ရမည့် အမှုကိစ္စ ပြုလုပ်ရမည့် အမှုကိစ္စတို့ကို အဘိဓမ္မာတရားတော်၌ လာရှိသည့်အတိုင်း ဩဝါဒပေးတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့ ရဟန်းဘဝတွင် ရှောင်ကြဉ်ရမည့်အရာ ဆောင်ရမည့်အရာတို့ကို ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာက ဝိနည်းဥပဒေဖြင့်တစ်မျိုး နိဿယည်းဆရာက အဘိဓမ္မာနည်းဖြင့် တစ်ဖုံ၊ ဆုံးမဩဝါဒ ပေးတော်မူကြသည်ကို ကြားနာရသည့်အခါ သူဌေးသားရဟန်းမှာ အလွန်စိတ်ရှုပ်သွားပေတော့သည်။ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ သာသနာတော်မြတ်ကြီးကို အကျဉ်းထောင်ကြီးအဖြစ်မြင်၍ ရဟန်းဘဝကို ထောင်သားအသွင် ထင်သွားဟန်ရှိပေသည်။<br> <hr> ဤရဟန်းအလုပ်ကား အလွန်တာဝန်ကြီးလေစွတကား။ ငါသည် ဆင်းရဲဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်လို၍ ရဟန်းပြုခဲ့သည်။ ယခုဤရဟန်းဘဝသည် လက်ဆန့်တန်းဖို့နေရာပင်မရှိလောက်အောင် ကျဉ်းမြောင်းလှ၏ (ဝါ) လက်ကိုပင် မဆန့်ရဲအောင် ကျပ်တည်းလှ၏။ လူ့ဘဝကပင် ဆင်းရဲဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်အောင် လုပ်နိုင်ပေလိမ့်ဦးမည်။ ငါလူထွက်မှတော်မည်ဟု အကြံ ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ထိုအချိန်မှစ၍ ထိုရဟန်းကား ရဟန်းဘဝကို စိတ်အပျက်ကြီး ပျက်သွား၏။ သာသနာတော်၌ လုံးဝမပျော်ပိုက်တော့ချေ။ ကမ္မဋ္ဌာန်းကိုလည်း မစီးဖြန်းနိုင်။ စာပေပရိယတ္တိကိုလည်း မသင်ယူနိုင်။ တမှိုင်မှိုင်တတွေတွေ ဖြစ်နေပေရာ တဖြည်းဖြည်း ပိန်ချုံးလာ၏။ အကြောများပင် အပြိုင်းပြိုင်းထလာ၏။ ပွေးနာယားနာများလည်း တစ်ကိုယ်လုံးပေါက်လာလေသည်။</p> <p>တစ်နေ့တွင် ထိုရဟန်း၏ ဖြစ်ပုံကို သတိထားမိသော သာမဏေငယ် ကလေးတစ်စုက -</p> <p>“အရှင်ဘုရားမှာ အားနည်းတဲ့ရောဂါ ရှိပုံရတယ်။ ပိန်လည်းပိန်တယ်။ အသားအရေလည်း ခြောက်တယ်။ အကြောတွေလည်း အထင်းသားပေါ်နေတယ်။ ပျင်းတဲ့လူတွေမှာ ပေါက်လေ့ရှိတဲ့ ဝဲနာ ပွေးနာတွေလဲ ပေါက်နေတယ်။ တမှိုင်မှိုင်တတွေတွေလည်း ဖြစ်နေတာ တွေ့ရပါတယ်။ အရှင်ဘုရား ဘယ်အလုပ်ကို ပြုမိပါသလဲ” ဟု ဝိုင်းမေးကြ၏။</p> <p>သူဌေးသားရဟန်းက ရဟန်းဘဝကို စိတ်ပျက်ပုံ၊ သာသနာတော်မှာနေရတာ မပျော်ပိုက်ပုံတို့ကို အကြောင်းနှင့်တကွ ရှင်းပြလိုက် လေသည်။<br> <hr> ထိုအခါ ကိုရင်ကလေးများသည် ထိုရဟန်း၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ နှင့် နိဿယည်းဆရာတို့ထံသွား၍ ထိုရဟန်း၏အကြောင်းကို လျှောက်ကြလေသည်။ ဆရာနှစ်ပါးတို့သည် တပည့်ရဟန်းကို ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားထံခေါ်ဆောင်သွား၍ အဖြစ်အပျက်အလုံးစုံကို လျှောက်ထားကြလေသည်။</p> <p>မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုသူဌေးသားရဟန်းအား ကိုယ်တော်တိုင် စစ်မေးတော်မူပြီး -</p> <p>“ချစ်သား သင်သည် တရားအများကြီးကို စောင့်ထိန်းနေစရာ မလို၊ တစ်ပါးတည်းကိုသာ စောင့်ထိန်းရမည်။ အဲဒီတရားတစ်ပါးကို စောင့်ထိန်းနိုင်မည်လား” ဟု မေးတော်မူ၏။</p> <p>ရှင်တော်မြတ်ဘုရား တရားတစ်ပါးဆိုသည်မှာ ဘယ်လို တရားမျိုးပါလဲဘုရားဟု လျှောက်၏။</p> <p>တရားတစ်ပါးဆိုသည်မှာ သင်ချစ်သား၏ စိတ်တစ်ခုတည်းပင် ဖြစ်သည်။ သင့်စိတ်ကို စောင့်ထိန်းနိုင်မည်လား။</p> <p>စောင့်ထိန်းနိုင်ပါမည် မြတ်စွာဘုရား။</p> <p>ဒီလိုဆိုလျှင် “သင်ချစ်သားရဲ့ စိတ်တစ်ခုတည်းကို စောင့်ထိန်းပေ လော့၊ ဆင်းရဲဒုက္ခအားလုံးမှ မကြာမီလွတ်မြောက် သွားပေမည်” ဟု ညွှန်ကြားတော်မူကာ အောက်ပါဆုံးမဩဝါဒကို ပေးတော်မူပါသည်။</p> <p>အလွန်အကဲ၊ မြင်နိုင်ခဲတည့်၊ ကြည့်လဲမမြင်၊ ရှာလျှင် မရ၊ သိမ်မွေ့လှသည့်၊ ငါးဝအာရုံ၊ ကာမဂုဏ်လျှင်၊ ခုံမင် ပျော်မွေ့ ၊ ကျရောက်လေ့ရှိ၊ စိတ်အသိကို၊ ပဏ္ဍိမည်မှတ်၊ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည်၊ မလပ်မကွာ၊ စောင့်ရှောက်ရာ၏။ စောင့်<br> <hr> ကာတားဆီး၊ လုံခြုံပြီးငြား၊ စိတ်တရားသည်၊ ထက်များဟုဆို၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်၊ သုံးတန်သတ်မှတ်၊ ချမ်းသာမြတ်ကို၊ ဆတ်ဆတ်မသွေ ဆောင်သတည်း။</p> <p>သုဒုဒ္ဒသံ သုနိပုဏံ၊ ယတ္ထကာမနိပါတိနံ။<br> စိတ္တံ ရက္ခထ မေဓာဝီ၊ စိတ္တံ ဂုတ္တံ သုခါဝဟံ (၁)။</p> <p>ဤဒေသနာတော်အဆုံး၌ ထိုသူဌေးသားရဟန်းနှင့်တကွ များစွာသော ပရိသတ်တို့သည် သောတာပန်တည်သွားကြပေသည် ။</p> <h3>စိတ်နှင့်စေတသိက်</h3> <p>ဤသို့စိတ်သည် အလွန်အရေးပါသည်။ စိတ် တစ်ခုတည်းကို ချုပ်ထိန်းနိုင်ပါလျှင် (ဝါ) ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမထားနိုင်လျှင် ဒန္တ-ဆုံးမထားသဖြင့် ယဉ်ကျေးပြီးသော၊ စိတ္တံ-စိတ်သည်၊ သုခါဝဟံ-မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် သုံးတန်သော ချမ်းသာကို ဆောင်နိုင်၏ (စိတ္တံဒန္တံ သုခါဝဟံ)ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူထားသည့်အတိုင်း ချမ်းသာသုံးပါးကို ရရှိနိုင်ပေသည်။</p> <p>သတ္တဝါများ၌ ပဋိသန္ဓေတည်လာကတည်းက ပါလာခဲ့သော ထိုစိတ်သည် ပင်ကိုသဘာဝအားဖြင့် ညစ်ကြေးမတင် အလွန် ဖြူစင်သန့်ရှင်းလျက်ရှိပေသည်။ ယင်းသို့ ဖြူစင်သန့်ရှင်းသော သဘော ရှိသောကြောင့် ထိုစိတ်ကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ “ပဏ္ဍရ (၂)” ဟု ဟော ထား၏။ သို့ရာတွင် စိတ်၏ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်းသည် ထာဝစဉ် တည်မြဲမှုမရှိချေ။ (ဝါ) ထိုသန့်ရှင်းစင်ကြယ်သည့်ဘဝင်စိတ် အတိုင်း အမြဲထားရန် မဖြစ်နိုင်ချေ။ မိမိကို အခိုက်အတန့်အားဖြင့် လာမှီကြသည့် ဧည့်သည် (အာဂန္တုက)စေတသိက်တရားများကြောင့် ညစ်နွမ်းသည့်အခါ ညစ်နွမ်းရလေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်၊ ပဏိဟိတအစ္ဆဝဂ်၌ ...<br> (၁) ဓမ္မပဒ၊ ၁၊ ၁၈၉။<br> (၂) ပဏ္ဍရ = ဖြူစင်သောသဘော။<br> <hr> “ရဟန်းတို့- ဤဘဝင်စိတ်သည် ဖြူစင်သန့်ရှင်း သောကြောင့် ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်ထွက်သကဲ့သို့ ရှိ၏။ ထိုစိတ်သည်ပင်(ဇောခဏ၌) ဧည့်သည် အာဂန္တုက ဖြစ်ကုန်သော (ဝါ) အခိုက်အတန့်အားဖြင့် လာမှီကြကုန်သော၊ ညစ်ညူးကြောင်း ကိလေသာတရားတို့ကြောင့် ညစ်နွမ်းရပေသည်”ဟုလည်းကောင်း...</p> <p>ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော် (၁၂၃)၌လည်း... “ရဟန်းတို့ ဤစိတ်ကို ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့က ညစ်ညူးအောင် ပြုထားသည်မှာ အချိန်ကြာလှပြီဟု အမြဲမပြတ် မိမိစိတ်ကို ဆင်ခြင်ရမည်”ဟုလည်းကောင်း ... ဟောတော်မူထားပေသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ စိတ်ညစ်နွမ်းမှုသည် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ အကုသိုလ်စေတသိက်များကြောင့်ဖြစ်၏။ စေတသိက်ဆိုသည်မှာ သူ့ချည်းသက်သက်ဖြစ်လာနိုင်၊ အာရုံကိုယူနိုင်သောတရားမျိုး မဟုတ်။ စိတ်ဖြစ်ပေါ်လာမှ စိတ်ကိုမှီ၍ အာရုံကိုယူနိုင်သော တရားမျိုးဖြစ်သည်။ စိတ်နှင့်တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်၊ တစ်ပြိုင်နက်ပျက်၍ စိတ်မှီသော ဝတ္ထုရုပ်ကိုမှီကာ စိတ်ယူသော အာရုံကိုသာ ယူနိုင်ကြသည်။ ပင်ကို ပကတိ ဖြူစင်သန့်ရှင်းနေသည့် စိတ်အစဉ်တွင် ဇောခဏ၌ ညစ်နွမ်းသည့် လောဘ, ဒေါသစသော စေတသိက်များ ပူးဝင်ယှဉ်တွဲခဲ့လျှင် စိတ်အစဉ်သည် ညစ်နွမ်းသွားရသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် စိတ်အစဉ်တွင် လောဘ, ဒေါသ, မောဟ စသော စေတသိက်များ မဝင်လာအောင် ထိန်းသိမ်းတတ်ရန် အလွန်အရေးကြီး၏။ လောဘ, ဒေါသ, မောဟ ဖြစ်စရာအာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရသည့်အခါ၌ လောဘ, ဒေါသ, မောဟတို့ မဖြစ်အောင်-<br> <hr> ထိန်းသိမ်းထားနိုင်မှသာ စိတ်အစဉ် ဖြူစင်သန့်ရှင်းနေပေမည်။</p> <p>ဤကျမ်း၌ လောဘ, ဒေါသ, မောဟဟူသောတရားဆိုး သုံးပါးတို့က မကောင်းကျိုး အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖန်တီးပေးပုံနှင့် ထိုတရားဆိုး သုံးမျိုးတို့ မဖြစ်အောင် ထိန်းသိမ်းနည်းများ၊ ပယ်သတ်နည်းများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဖော်ပြလမ်းညွှန်ထားပါသည်။ ထိုနည်းများအတိုင်း လိုက်နာကျင့်သုံးပါက အကုသိုလ်စိတ် အဖြစ်နည်းအောင် မိမိစိတ်ကို ထိန်းနိုင်သိမ်းနိုင်လာမည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ကုသိုလ်တည်းဟူသော စိတ်ကောင်း စိတ်မွန်များကို တစ်စတစ်စ ပြုစုပျိုးထောင်တတ်လာမည်။</p> <p>ဤသို့ ဒေါသ, သောကတို့ ဖြစ်ဖွယ်ရာ အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ ဒေါသ, သောကစသည့် အကုသိုလ်တရားများ မဖြစ်ပွားအောင် စိတ်ကို ထိန်းသိမ်းနိုင်သည့်နေရာ၌ “မလ္လိကာ”ခေါ် ဗန္ဓုလစစ်သူကြီးကတော်ကို စံနမူနာယူသင့်ကြ၏။</p> <h3>အတုယူစရာ မလ္လိကာ</h3> <p>ဗန္ဓုလစစ်သူကြီးကား သာဝတ္ထိပြည် ပဿေနဒီကောသလမင်းကြီး၏ စစ်သူကြီးဖြစ်သည်။ ဘုရင်၏ ငယ်သူငယ်ချင်းဖြစ်သည့်အပြင် လက်ရုံးရည် နှလုံးရည်တို့နှင့် အလွန်ပြည့်စုံသူ ဖြစ်သောကြောင့် ဘုရင်ကိုယ်တိုင် စစ်သူကြီးအရာထား၍ အားပေးမြှောက်စားခြင်းကို ခံရသူဖြစ်သည်။ ထိုဗန္ဓုလစစ်သူကြီး၏ ဇနီးကားမလ္လိကာ ဖြစ်သည်။ မလ္လိကာ၌ ဖခင်ကဲ့သို့ ရဲစွမ်းသတ္တိနှင့်ပြည့်စုံသည့် သားသုံးကျိပ်နှစ်ယောက် ထွန်းကားသည်။</p> <p>တစ်နေ့တွင် မတရားအဆုံးအဖြတ်ခံရသည့် တရားရှုံးသူများ၏ တိုင်တန်းချက်အရ ဗန္ဓုလစစ်သူကြီးကိုယ်တိုင် တရားစီရင်ရေးကို ဝင်ရောက်ကိုင်တွယ်ရာ ပြည်သူတို့၏ နှစ်သက်လေးစားမှုကို ရရှိခဲ့-<br> <hr> သည်။ ထိုအကြောင်းကို မင်းကြီးကြားသိသဖြင့် လာဘ်စား၍ တရားဆုံးဖြတ်သည့် အမတ်များကို ရာထူးမှ နုတ်ပယ်ပစ်လိုက်သည်။ တရားစီရင်ရေးကိုလည်း ဗန္ဓုလစစ်သူကြီးအား လုံးဝအပ်နှင်းလိုက်၏။</p> <p>ထိုအခါ ရာထူးချခံရသည့် အမတ်ဟောင်းများသည် စစ်သူကြီးဗန္ဓုလအား ရန်ငြိုးဖွဲ့ကြတော့သည်။ သူတို့သည် အခြေအနေပေးသည်နှင့် “စစ်သူကြီးဗန္ဓုလသည် မင်းဖြစ်ရန် ကြိုးစားနေပါသည်”ဟု မင်းကြီးအား ချောပစ်ကုန်းတိုက်ကြသည်။ မင်းကြီးသည် ထိုသူတို့၏ စကားကို ယုံကြည်ပြီး စစ်သူကြီးဗန္ဓုလကို သားသုံးကျိပ်နှစ်ယောက်နှင့်အတူ သတ်ဖြတ်ရန် စီမံလေသည်။</p> <p>မင်းကြီး၏ စီမံချက်ကား စစ်သူကြီးကို ဤသာဝတ္ထိပြည်ထဲတွင် သတ်ပါက ပြည်သူလူထု၏ အကဲ့ရဲ့ကို ခံရမည်။ သို့အတွက် ရွာစွန်ဖျား၌ သူပုန်ထဟန်ပြုစေ၍ ထိုသူပုန်များကို သားများနှင့်အတူ သွားရောက်နှိမ်နင်းရန် ဗန္ဓုလကို တာဝန်ပေးမည်။ တာဝန်ထမ်းဆောင်ရာမှအပြန် မြို့ပြင်တွင် ဗန္ဓုလစစ်သူကြီးကို သားသုံးကျိပ်နှစ်ယောက်နှင့်အတူ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ရန် အခြားသူရဲကောင်းများကို တာဝန်ပေးမည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုစီမံချက်အတိုင်း အမိန့်ပေး ပြုလုပ်စေရာ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်မှုကြီး ထမြောက်အောင်မြင်သွားခဲ့သည်။ ထိုလုပ်ကြံသည့်နေ့၌ပင် မလ္လိကာသည် အဂ္ဂသာဝကကြီးနှစ်ပါးနှင့်အတူ ရဟန်းငါးရာကို ဆွမ်းကပ်ရန် ပင့်ဖိတ်ထား၏။ ထိုနေ့နံနက်စောစော၌ စစ်သူကြီးကတော် မလ္လိကာထံသို့ အကြောင်းကြားစာတစ်စောင် ရောက်လာသည်။ ထိုစာကား “သင်၏သား သုံးကျိပ်နှစ်ယောက်တို့နှင့်အတူ အရှင်သခင် စစ်သူကြီးဗန္ဓုလ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်လိုက်ကြပြီ”ဟူ၍-<br> <hr> ဖြစ်၏။</p> <p>မလ္လိကာသည် ထိုအကြောင်းကို မည်သူ့အားမျှ အသိမပေးဘဲ စာကို ရင်ခွင်၌ သိမ်းကာ ရဟန်းသံဃာများကိုသာ ဣန္ဒြေရရ ဆွမ်းကျွေး ပြုစုနေလေသည်။ မလ္လိကာ၏ အလုပ်အကျွေး အိမ်ဖော် အမျိုးသမီးကလေးများသည် ဆွမ်းကပ်ပြီး၍ ထောပတ်အိုးများကို သယ်ယူလာကြစဉ် သံဃာတော်များ ရှေ့မှာပင် ထောပတ်အိုးကျကွဲသွား၏။ ထိုအခါ တရားစစ်သူကြီး အရှင်သာရိပုတ္တရာက “ကွဲတတ်ပျက်တတ်တဲ့ သဘောတရားသည် ကွဲရပျက်ရ၏။ ဟိုဟိုဒီဒီ မကြံမစည် မတွေးတောရ”ဟု ဆုံးမတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ မလ္လိကာက ရင်ခွင်မှစာကိုထုတ်၍ “အရှင်မြတ်ဘုရား သားသုံးကျိပ်နှစ်ယောက်နှင့်အတူ ဖခင်ဖြစ်သူ စစ်သူကြီးဗန္ဓုလရဲ့ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်လိုက်ကြပြီဆိုတဲ့ ဒီစာကို ယခုမနက်ပဲ တပည့်တော်မ ရရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တပည့်တော်မမှာ တစ်စုံတစ်ရာ စိုးရိမ်ပူဆွေး တွေးတောကြံစည်ခြင်းမရှိပါ။ ဒီထောပတ်အိုးကလေး ကွဲသည့်ကိစ္စမှာ အဘယ်မှာ တွေးတောကြံစည်ပါ့မလဲ ဘုရား”ဟု လျှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်သည် ဆွမ်းအနုမောဒနာ တရားဒေသနာ ချီးမြှင့်၍ သံဃာတော်များနှင့်အတူ ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ကြွသွားလေသည်။</p> <p>စစ်သူကြီးကတော်မလ္လိကာသည် ချွေးမသုံးကျိပ်နှစ်ယောက်တို့ကို ခေါ်ပြီး “ချစ်သမီးတို့ သင်တို့၏ ခင်ပွန်းယောက်ျားတို့သည် မျက်မှောက်လောက၌ အပြစ်မရှိကြပါပဲလျက် ရှေးဘဝက သူတို့ပြုခဲ့ဖူးသည့် အကုသိုလ်ကံ၏ အကျိုးကို မလွှဲမရှောင်သာ ခံစားကြရလေပြီ။ ချစ်သမီးတို့... မစိုးရိမ်ကြနဲ့၊ မပူဆွေး မငိုကြွေးကြနဲ့၊ ဘုရင်မင်းမြတ်အပေါ်၌လည်း စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှားမှုကို မပြုကြနဲ့”ဟု ဆုံးမစကား-<br> <hr> ပြောကြားလိုက်လေသည်။</p> <p>ထိုစစ်သူကြီးကတော် မလ္လိကာကား အရိယာမဟုတ်၊ ပုထုဇဉ်မျှသာ ဖြစ်ပေသည်။ သို့သော် မိမိစိတ်ကို အကုသိုလ်မဖြစ်အောင် ထိန်းတတ်သိမ်းတတ်သည့် အထက်တန်းစားပုထုဇဉ်ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်နှင့် သာဝကတို့၏ ဆုံးမသြဝါဒကို နည်းနာကျကျ လက်တွေ့ကျင့်သုံးသူဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ယခုကဲ့သို့ ဒေါသ, သောကဖြစ်ဖွယ်ရာ အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံရခိုက်၌ ဒေါသ, သောကတို့ မဝင်လာနိုင်အောင် စိတ်နှလုံးကို ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်နိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အရှင်သခင် လင်ယောက်ျားနှင့် သားများ သေဆုံးရခြင်းသည် ဘယ်သူမပြု မိမိမှုဆိုသကဲ့သို့ ရှေးအတိတ်ဘဝက သူတို့ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အကုသိုလ်ကံတရားကြောင့်ဖြစ်သည်။ မည်သူ့ကိုမျှ အပြစ်တင်စရာ၊ စိတ်ဆိုးစရာ တရားခံလုပ်စရာမလို၊ ပူဆွေးသောက ဖြစ်နေဖို့လည်းမဟုတ်ဟု အမှန်အတိုင်း နှလုံးသွင်းနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ အကုသိုလ်ဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရသည့်အခါ ဤစစ်သူကြီးကတော် မလ္လိကာကဲ့သို့ ဒေါသ, သောကစသော အကုသိုလ်တရားများ မဖြစ်ပွားအောင် စိတ်ကိုထိန်းတတ်သိမ်းတတ်ရန် စိတ်ထိန်းသိမ်းနည်းများကို ဤကျမ်း၌ လမ်းညွှန်နည်း ပေးထားပါသည်။</p> <h3>၂။ သက္ကာယကွာသော ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိစခန်း</h3> <p>ရုပ်နာမ်ဓမ္မပရမတ္ထသဘာဝတရားများ၌ လက္ခဏ (သဘောလက္ခဏာ)၊ ရသ(ဆောင်ရွက်သည့်လုပ်ငန်းကိစ္စ)၊ ပစ္စုပဋ္ဌာန်(မိမိကြောင့်-<br> <hr> ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကျိုးတရား)၊ ပဒဋ္ဌာန် (မိမိကိုဖြစ်ပေါ်စေသည့် အကြောင်းတရား)ဟူသော သဘောတရား လေးမျိုးတို့ ရှိကြစမြဲဖြစ်သည်။ ထိုလက္ခဏ, ရသစသော သဘောတရား လေးမျိုးတို့ဖြင့် ရုပ်တရား၊ နာမ်တရားတို့ကို ပိုင်းခြားယူငင်၊ သိမြင်နိုင်ခြင်းသည် အတ္တဒိဋ္ဌိ၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိတို့မှ ကင်းစင်သောကြောင့် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိမည်၏ဟု အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟ အဋ္ဌကထာ၌ မိန့်ဆိုထားပါသည်။</p> <p>ရုပ်တရားနာမ်တရားတို့ကို လက္ခဏ, ရသ, ပစ္စုပဋ္ဌာန်, ပဒဋ္ဌာန်တင်၍ ဆင်ခြင်လိုက်သည့်အခါ သိမှုသည် ဝိညာဉ်၊ ခံစားမှုသည် ဝေဒနာ၊ မှတ်သားမှုကား သညာ၊ ပြုလုပ်အားထုတ်မှုကား သင်္ခါရ၊ ဖောက်ပြန်တတ်သည့် ဤခန္ဓာကိုယ်ကြီးကား ရုပ်တည်းဟု ပိုင်းခြားသိမြင်ရန် လိုပေသည်။ ယင်းသို့ သဘောလက္ခဏာ စသည်ဖြင့် ပိုင်းခြားသိမြင်နိုင်လျှင် ဤရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဉ်တို့မှတစ်ပါး အခြားအတ္တဟူသော တရား၊ ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမဟူသော တရားများမရှိဟု အမှန်အတိုင်း (ဝါ) ပကတိအရှိအတိုင်း သိမြင်နိုင်၏။</p> <p>ယင်းသို့ သိမြင်ခြင်းသည်ပင် အတ္တဟု စွဲလမ်းယူမှု (အတ္တဒိဋ္ဌိ)၊ ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမဟု စွဲလမ်းယူမှု (သက္ကာယဒိဋ္ဌိ)၊ မိစ္ဆာအညစ်အကြေးတို့မှ ကင်းဝေးစင်ကြယ်သောကြောင့် ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိဉာဏ်စခန်းသို့ရောက်ပြီဟု ဆိုရသည်။</p> <p>ဤအဖွင့်ကျမ်းတွင် ရှေးဦးစွာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ စေတသိက်တရားတို့၏ သဘောလက္ခဏာများကို သိလွယ်မြင်လွယ် သဘောပေါက်လွယ်စေရန် ယင်းစေတသိက်တို့ကို လက္ခဏ၊ ရသ၊ ပစ္စုပဋ္ဌာန်၊ ပဒဋ္ဌာန်...ဟူသော ရှုထောင့်လေးထောင့်ကနေ၍ လေးဘက်မြင် အသီးသီး ရှုမြင်သုံးသပ် တင်ပြထားပါသည်။ ယင်းသို့-<br> <hr> တင်ပြရာ၌ “ဥပမာယ မိဓကစ္ဆေ၊ အတ္ထံ ဇာနန္တိ ပဏ္ဍိတာ”ဟူသော သြဝါဒဒေသနာတော်နှင့်အညီ လူသာမန်များပင် လွယ်ကူစွာ သဘောပေါက်နားလည်နိုင်စေရန် ထင်ရှားသော ဥပမာများဖြင့် ပုံဆောင်ရှင်းလင်းပြထားပါသည်။</p> <p>ထိုရှင်းလင်း တင်ပြချက်များကို ဖတ်ရှုလေ့လာသည့် သုတေသီပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ဖတ်ရှုလေ့လာခြင်းဖြင့် နားလည်သိမြင်လာသော သုတမယဉာဏ်၊ ထိုသုတမယဉာဏ်ကို အခြေခံလျက် မိမိကိုယ်တိုင် တွေးတောကြံစည်ခြင်းဖြင့် တိုးတက်ပွင့်လင်း သိမြင်လာသည့် စိန္တာမယဉာဏ်များ ဖြစ်ပွားပေါ်ပေါက်လာနိုင်ပါသည်။ ထိုသုတမယဉာဏ်၊ စိန္တာမယဉာဏ်တို့ဖြင့် လောဘစသော စေတသိက်နာမ်တရားတို့၏ သဘောလက္ခဏာများကို သိမြင်လာသည့်အခါ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း အတ္တဟု မှားယွင်းစွာယူမှု၊ ငါ,သူတစ်ပါး, ယောက်ျား, မိန်းမဟု မှားယွင်းစွာယူမှ မိစ္ဆာအညစ်အကြေးတို့မှ ကင်းဝေးစင်ကြယ်ပြီး ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိဉာဏ် အဆင့်သို့ ရောက်နိုင်ပေသည်။</p> <h3>၃။ အန္ဓပုထုဇဉ်အဆင့်မှ ကလျာဏပုထုဇဉ်အဆင့်သို့</h3> <p>ပုထုဇဉ်ဟူသော ဝေါဟာရသည် ပုထုဇ္ဇန ပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသည့် မြန်မာဝေါဟာရဖြစ်သည်။ ကိလေသာထူပြောသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ (ပုထု=များစွာသော ကိလေသာတို့ကို+ဇန=ဖြစ်စေသူ)။</p> <p>ထိုပုထုဇဉ်သည်...<br> (၁) အန္ဓပုထုဇဉ်<br> (၂) ကလျာဏပုထုဇဉ်<br> <hr> ဟု နှစ်မျိုးရှိကြောင်း ဘုရားရှင် ဟောထား၏။</p> <p>ထိုတွင် အန္ဓပုထုဇဉ်ဆိုသည်မှာ ခန္ဓာ၊ အာယတနစသော ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့အကြောင်းကို သင်ယူခြင်း၊ မေးမြန်းခြင်း၊ ကြားနာမှတ်သားခြင်း၊ ကြံစည် စဉ်းစားခြင်းတို့ မရှိသဖြင့် ထိုရုပ်တရား နာမ်တရားတို့နှင့်စပ်၍ အသိဉာဏ် ဗဟုသုတကင်းမဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးဖြစ်၏။ ဝါ၊ ရုပ်တရား နာမ်တရားများ၌ ဉာဏ်ပညာမျက်စိ ကန်းနေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးဖြစ်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကို ထိုထိုပါဠိတော်ကြီးများ၌ အဿုတဝါပုထုဇဉ် (သုတမရှိသော ပုထုဇဉ်)ဟု ဟောထားပေသည်။ (အန္ဓ=ဉာဏ်ပညာမျက်စိကန်းသော+ပုထုဇဉ်= ကိလေသာများသူ)။</p> <p>ကလျာဏပုထုဇဉ်ဆိုသည်မှာ ခန္ဓာစသော ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့ကို ခွဲခြားသိမြင်သည့် ဉာဏ်မျက်စိရှိသော (ဝါ) ဉာဏ်ပညာမျက်စိကောင်းသောပုဂ္ဂိုလ်မျိုးဖြစ်သည် (ကလျာဏ=ဉာဏ်ပညာ မျက်စိကောင်းသော+ပုထုဇဉ်=ကိလေသာများသူ)။</p> <p>ချဲ့ပြဦးအံ့ ...အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်, ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်, သတိပဋ္ဌာန်စသည့် ရုပ်နာမ်အကြောင်းအရာများကို သင်ယူလေ့လာခြင်း၊ သဘောအဓိပ္ပာယ်တို့ကို အကြိမ်ကြိမ် မေးမြန်းဆွေးနွေးခြင်း၊ ကြားနာမှတ်သားခြင်း၊ ဆောင်ထားခြင်း၊ ခက်ရာခဲဆစ်တို့၌ပင် အဆုံးအဖြတ်ပေးနိုင်ခြင်း စသည်တို့ဖြင့် ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့၌ လိမ်မာကျွမ်းကျင် သိမြင်သော သုတမယဉာဏ်လည်းရှိ၏။ ထိုသုတမယဉာဏ်ကို အခြေပြုလျက် ခန္ဓာစသော ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့၏ သဘောသဘာဝကို မိမိဉာဏ်စွမ်းဖြင့် ကြံစည်စဉ်းစား၍ “ဤလောက၌ ရုပ်နာမ် ခန္ဓာသာရှိ၏။ ပုဂ္ဂိုလ်,-<br> <hr> သတ္တဝါ, ငါ, သူတစ်ပါးမရှိ၊ အတ္တမရှိ”ဟု တိုးတက်သိမြင်လာသည့် စိန္တာမယဉာဏ် အသိမျိုးလည်းရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကို ရုပ်နာမ် ဓမ္မတို့၌ ပကတိအရှိအတိုင်း သိမြင်သည့် ဉာဏ်မျက်စိရှိသောကြောင့် ကလျာဏပုထုဇဉ်ဟုခေါ်သည်။</p> <p>ထိုကလျာဏပုထုဇဉ်သည်လည်း အနုအရင့်အားဖြင့် နှစ်မျိုးနှစ်စား ရှိပါသည်။ ခန္ဓာစသော ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို ခွဲခြားသိမြင် ဉာဏ်အမြင်မျှသာရှိ၍ သီလကျင့်စဉ်၊ သမာဓိကျင့်စဉ်၊ ပညာကျင့်စဉ် ဟူသော ကျင့်စဉ်ကြီးသုံးရပ်ကို အားထုတ်ဆဲမဟုတ်သော ပုထုဇဉ်မျိုးသည် “နုသော ကလျာဏပုထုဇဉ်”ပုဂ္ဂိုလ်မျိုး ဖြစ်သည်။</p> <p>ခန္ဓာစသော ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို ပိုင်းခြားသိမြင်သည့်အပြင် မဂ်ဖိုလ်တရားများကို ရရန် ဝိပဿနာတရား(ပညာကျင့်စဉ်)ကို အားထုတ်ကျင့်ကြံနေသော ပုထုဇဉ်မျိုးသည် “ရင့်သော ကလျာဏပုထုဇဉ်”ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးဖြစ်သည်။ [၁]</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် ခန္ဓာစသော ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို ခွဲခြားသိမြင်၍ သီလကျင့်စဉ် စသည့် ကျင့်စဉ်ကြီးသုံးရပ်ကို အားထုတ်ဆဲ ပုထုဇဉ်မျိုးကိုလည်း “ရင့်သော ကလျာဏပုထုဇဉ်”ဟု ခေါ်သည်။ အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် ရုပ်နာမ်ကိုမြင်၍ ကျင့်စဉ်ကြီးသုံးပါးတွင် တစ်ပါးပါးကိုကျင့်နေလျှင်ပင် “ရင့်သော ကလျာဏပုထုဇဉ်” အဆင့်သို့ ရောက်ပြီဟု ဆိုနိုင်ပါသည်။ ထိုကလျာဏပုထုဇဉ်အဆင့်ကို သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်ထဲတွင် (ဝါ) သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်ထဲတွင် ထည့်သွင်းရေ-<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၃၈၄။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၁၊၅၈။<br> ၂။ သာရတ္ထဒီပနီဋီကာ၊၂၊၅၄။ ယမိုက်အဖြေကျမ်း၊ ၆၅။<br> <hr> တွက်ရမည်ဟု အဋ္ဌကထာကြီးများ၌ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ [၁]</p> <p>အထက်တွင် တင်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ဤအဘိဓမ္မာ အဖွင့်ကျမ်းကို လေ့လာဖတ်ရှုရခြင်းဖြင့် နာမ်တရားတို့၏ သဘောလက္ခဏာများကို သုတမယဉာဏ်, စိန္တာမယဉာဏ်တို့ဖြင့် သိမြင်၍ ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိဉာဏ် အဆင့်သို့ ရောက်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကို သီလစသော ကျင့်စဉ်သုံးရပ်တို့ကို ဖြည့်ကျင့်နေသူ မဟုတ်ပါက “နုသော ကလျာဏပုထုဇဉ်” ခေါ်ရ၍ ယင်းကျင့်စဉ်သုံးရပ်ကို ဖြည့်ကျင့်နေသူ ဖြစ်ပါက “ရင့်သော ကလျာဏပုထုဇဉ်”အဆင့်သို့ ရောက်နေသူဟု ဆိုရသည်။</p> <p>နုသော ကလျာဏပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် နောက်ဘဝတွင် နတ်ပြည်စသော သုဂတိဘုံများသို့ ရောက်ရန် (ဝါ) အပါယ်လေးပါးမှ လွတ်ရန် စိတ်မချရသေးသော်လည်း အန္ဓပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်ထက် အခွင့်အလမ်းသာလျက် ရှိပေသည်။ ရင့်သော ကလျာဏပုထုဇဉ် ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကား သောတာပန်နှင့် အလားတူသောကြောင့် သုဂတိဘုံများသို့ လားရောက်ရန် သေချာလျက် ရှိပေသည်။ [၂]</p> <p>လက်ရှိဘဝတွင် တစ်မဂ်တစ်ဖိုလ် မရသေးသော်လည်း နတ်ပြည်သို့ ရောက်သည့်အခါ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ကို လွယ်ကူစွာရရှိနိုင်၏။ လွန်ခဲ့သည့် ဘဝက လေ့ကျင့်အားထုတ်ဖူးသော ဝိပဿနာအာရုံနှင့် ဘာဝနာအထုံတို့သည်လည်း အလုံးစုံပွင့်လင်းခြင်းသို့ ရောက်တတ်ပေသည်။</p> <h3>၄။ ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိနှင့် စူဠသောတာပန်</h3> <p>ပထဝီဓာတ်တစ်လုံးကိုဖြစ်စေ၊ လောဘဓာတ်တစ်လုံးကိုဖြစ်စေ၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်အချက်ကိုဖြစ်စေ အကြောင်းအကျိုးအပြည့်အစုံနှင့်-<br> ၁။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁။၂၀၇ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၉။<br> ၂။ အံ၊၁။၅၀၅(သောတာနုဂတသုတ်)<br> <hr> ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ နေရာတကျသိမှုသည် ယထာဘူတဉာဏ် အသိမျိုး ဖြစ်သည်။ ထိုယထာဘူတဉာဏ်ဖြင့် ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့ကား အကြောင်းမဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာကြသော တရားများမဟုတ်၊ ဆိုင်ရာ အကြောင်းများကြောင့် ဖြစ်လာရသည့် တရားများတည်းဟု ရုပ်နာမ် တို့၏ ဖြစ်ကြောင်းကို သိမြင်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုဉာဏ်ကို ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်ဟုလည်း ခေါ်သည်။ (ပစ္စယ = အကြောင်းတရား + ပရိဂ္ဂဟ = သိမ်းဆည်းသောဉာဏ်)။</p> <p>ဤသို့ လက်ရှိဘဝ၌ ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ကြောင်းကို ကောင်းကောင်း သိမြင်သည့်အခါ “ရှေးရှေးဘဝတုန်းကလည်း အကြောင်းအားလျော်စွာ ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့ ဖြစ်ခဲ့လှပြီ၊ ရဟန္တာ မဖြစ်သေးသမျှ နောက်နောင်ဘဝတို့၌လည်း အကြောင်းအားလျော်စွာ ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့ ဖြစ်ကြလိမ့်ဦးမည်” ဟု သဘောကျသဖြင့် “ငါသည် ရှေးအတိတ်က ဖြစ်မှဖြစ်ခဲ့ဖူးလေရဲ့လား” စသော ယုံမှားဖြစ်မှု၊ “အလုံးစုံကို အကုန်သိမြင်နိုင်သော ဘုရားရှင်ဆိုတာ ရှိမှရှိနိုင်ပါ့မလား” စသော ယုံမှားဖြစ်မှုများ လုံးဝကင်းပျောက်သွား၏။</p> <p>ရုပ်နာမ်တရားများသည် အကြောင်းမရှိဘဲ ဘာသိဘာသာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏ဟုယူသော အယူများကို အဟေတုကဒိဋ္ဌိဟုခေါ်၏။ ထာဝရဘုရားစသော တန်ခိုးရှင်တို့ ဖန်ဆင်းမှုကြောင့် ဤရုပ်နာမ်ခန္ဓာများ ဖြစ်ပေါ်လာရသည်ဟု ယူသောအယူသည် ဣဿရနိမ္မာနဒိဋ္ဌိဖြစ်၏။ ရုပ်နာမ်တို့၏ တကယ့်ဖြစ်ကြောင်းတရားများကို ကောင်းစွာ သိမြင်လာရသည့်အခါ ထိုအဟေတုကဒိဋ္ဌိ (အကြောင်းမဲ့ဝါဒ) နှင့် ဣဿရနိမ္မာနဒိဋ္ဌိ (ဖန်ဆင်းဝါဒ) တို့ဖြစ်ရန် အကြောင်းမရှိတော့ချေ။ ထိုမိစ္ဆာအယူမျိုးတို့မှ ကင်းစင်သွား၏။</p> <p>ဤသို့ ယုံမှားမှုအားလုံးကို လွန်မြောက်၍ အဟေတုကဒိဋ္ဌိ၊<br> <hr> ဣဿရနိမ္မာနဒိဋ္ဌိ အညစ်အကြေးတို့မှ ကင်းဝေးစင်ကြယ်သည့်အခါ ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိ စခန်းသို့ရောက်ပြီဟု ဆိုရပေသည်။ (ကင်္ခါ = ယုံမှားဖြစ်မှု + ဝိတရဏ = လွန်မြောက်ခြင်း + ဝိသုဒ္ဓိ = ဒိဋ္ဌိနှစ်ပါး အယူမှားမှ စင်ကြယ်ခြင်း)။</p> <p>ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိအဆင့်၌ ရုပ်နာမ်တို့၏ သဘောလက္ခဏာမျှကိုသာ သိ၏။ ရုပ်နာမ်တို့၏ အကြောင်းတရားကို မသိသေး။ ဤကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိကျမှ အကြောင်းနှင့်တကွ ရုပ်နာမ်တို့ကို သိလေသည်။</p> <p>ဤဝိသုဒ္ဓိကိုရသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပန်အစစ်ကဲ့သို့ ဒိဋ္ဌိ (သက္ကာယ) နှင့် ဝိစိကိစ္ဆာ (ရုပ်နာမ်နှင့် ဘုရားစသည်တို့၌ ယုံမှားဖြစ်မှု) တို့ကို ပဋိဝေဓမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်သေးစေကာမူ ယထာဘူတဉာဏ်စွမ်းဖြင့် ကြာရှည်လေးမြင့်စွာ ဖယ်ရှားထားနိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ယင်းပုဂ္ဂိုလ်မျိုးကို သောတာပန်နှင့် အလားတူရကား သောတာပန်အငယ်စား စူဠသောတာပန်ဖြစ်ပြီဟု ဆိုရသည်။ သီလဝိသုဒ္ဓိ, စိတ္တဝိသုဒ္ဓိတို့ဖြင့် စင်ကြယ်ပြီး တည်တံ့ခိုင်မြဲပြီးသော သီလ, သမာဓိတို့ ရှိပြီးဖြစ်ရကား ကမ္မပထမြောက်သည့် အကုသိုလ် ဒုစရိုက်များကို မပြုတော့သဖြင့် လာမည့်ဘဝ၌ ဧကန်မုချ အပါယ်မကျရန် သေချာနေလေပြီ။</p> <p>ဤကျမ်းတွင် လောဘ, ဒေါသ, မောဟဟူသော နာမ်တရားတို့၏ အကြောင်းတရား (ပဒဋ္ဌာန်) တို့ကို နားလည်လွယ်အောင် နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဝေဖန်တင်ပြထားပါသည်။ ဤလောဘ, ဒေါသ, မောဟတို့၏ အကြောင်းတရားတို့ကို လေ့လာဖတ်ရှုရသည့်အခါ လောဘစသော နာမ်တရားများသည် အကြောင်းမဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာကြသည်လည်းမဟုတ်၊ တစ်စုံတစ်ယောက်သော တန်ခိုးရှင်ကြီးက ဖန်ဆင်းလိုက်သဖြင့် ပေါ်လာကြသည်လည်းမဟုတ်၊ ဆိုင်ရာ (ရုပ်နာမ်)<br> <hr> ဟူသော အကြောင်းတရားတို့ကြောင့်သာ ပေါ်လာရခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ယထာဘူတဉာဏ်ဖြင့် သိနိုင်၏။</p> <p>ထို့အတူ လူလူချင်းတူကြသော်လည်း ရုပ်ခန္ဓာအချင်းချင်းမတူကြပုံ၊ အချို့က အသက်ရှည်၍ အချို့က အသက်တိုပုံ၊ အချို့က ရောဂါထူ၍ အချို့က ရောဂါကင်းပုံ၊ ယောက်ျား မိန်းမကွဲပြားပုံ စသော အကျိုးတရားတို့ကိုထောက်လျှင် ဧကန်အကြောင်းမဲ့ မဖြစ်ရာ၊ ဆိုင်ရာအကြောင်း အသီးသီးရှိရမည် စသည်ဖြင့်လည်း တိုးချဲ့စဉ်းစား အသိဉာဏ်ပွားလာနိုင်ပါသည်။</p> <p>ဤကျမ်းတွင် မောဟစေတသိက်အဖွင့်၌ မောဟကြောင့် ဘဝစက်ဝန်း (သံသရာ) လည်ပတ်ပုံ၊ မောဟပြတ်သဖြင့် ဘဝစက်ဝန်း (သံသရာ) အလည်ရပ်ပုံဟူသော ခေါင်းစဉ်များဖြင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ကြောင်းကျိုးပြနည်းကို အနုလုံ, ပဋိလုံ အစုံအလင် ဖွင့်ဆိုရေးသားထားရာ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်နည်းအရ သင်္ခါရ, ဝိညာဉ်, နာမ်ရုပ်စသော တရားတို့၏ အကြောင်းများကို သိမ်းဆည်းသိမြင်နိုင်သည့် ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ် (ဝါ) ဓမ္မဋ္ဌိတိဉာဏ်များ ဖြစ်ပွားလာနိုင်ပါသည်။</p> <p>ထိုဉာဏ်များ ဖြစ်ပွားလာသည့်အခါ အထက်တွင် တင်ပြခဲ့သကဲ့သို့ ယုံမှားခြင်းအားလုံးကို လွန်မြောက်၍ အကြောင်းမဲ့ဝါဒ၊ ဖန်ဆင်းဝါဒဟူသော ဒိဋ္ဌိနှစ်ပါးမှ စင်ကြယ်သွားသောကြောင့် ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိ စခန်းသို့ရောက်ပြီဟု ဆိုရပါသည်။ ထိုဝိသုဒ္ဓိသို့ ရောက်သောသူသည် ဒိဋ္ဌိနှင့် ဝိစိကိစ္ဆာတရားတို့ကို ကြာမြင့်စွာ ဖယ်ရှားနိုင်သောကြောင့် သောတာပန်အငယ်စား စူဠသောတာပန်ဖြစ်ပြီဟု ဆိုနိုင်ပါသည်။ စူဠသောတာပန်အဆင့်ရောက်သူသည် နောင်ဘဝ၌ သုဂတိဘဝသို့ရောက်ရန် သေချာနေပေပြီဟု ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာ ဒုတိယအုပ် (၂၄၀) ၌ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။<br> <hr> <h3>၅။ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်အတွက် ပါရမီမျိုးစေ့ရရှိနိုင်ခြင်း</h3> <p>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရား၏ သာသနာတော်တွင်...<br> (၁) ပါရမီပတ္တရဟန္တာ<br> (၂) ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာ<br> (၃) ဆဠဘိညရဟန္တာ<br> (၄) တေဝိဇ္ဇရဟန္တာ<br> (၅) သုက္ခဝိပဿကရဟန္တာ<br> ဟူ၍ ရဟန္တာ ၅-မျိုးရှိပါသည်။ ၁</p> <p>ထိုတွင် ပါရမီပတ္တရဟန္တာဆိုသည်မှာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်တို့ကဲ့သို့ သာဝကပါရမီဉာဏ်အရာ၌ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်သည့် ရဟန္တာမျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>ရဟန္တာဖြစ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် (ဝါ) အရိယမဂ်ကိုရသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်လေးပါးကိုရသည့် ရဟန္တာမျိုးကို ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာဟုခေါ်၏။</p> <p>ဣဒ္ဓိဝိဓအဘိညာဉ်စသော အဘိညာဉ် ခြောက်ပါးရသော ရဟန္တာကို ဆဠဘိညရဟန္တာဟုခေါ်သည်။</p> <p>ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်, ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်, အာသဝက္ခယဉာဏ် ဟူသော ဉာဏ်သုံးပါးနှင့် ပြည့်စုံသည့်ရဟန္တာကို တေဝိဇ္ဇရဟန္တာ ဟုခေါ်သည်။</p> <p>ဈာန်မရသောရဟန္တာမျိုးကို သုက္ခဝိပဿကရဟန္တာဟုခေါ်သည်။<br> ၁။ ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂။ ၅၄၅။ (ဝင်္ဂီသတ္ထုရ)။<br> <hr> ထိုငါးမျိုးတွင် ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာတို့ရရှိသော ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်လေးပါးမှာ...<br> (၁) အကျိုးတရားစသည်ကို သိမြင်သော အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊<br> (၂) အကြောင်းတရား စသည်တို့ကို သိမြင်သော ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊</p> <p>(၃) သဒ္ဒါအမျိုးမျိုး၊ ဘာသာအမျိုးမျိုး၊ ဝေါဟာရပညတ်အမျိုးမျိုးတို့ကိုသိမြင်သော နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၊</p> <p>(၄) အခါအခွင့် ကြုံလာသည့်အခါ သက်ဆိုင်ရာ ဥပမာ ဥပမေယျတို့နှင့်တကွ ရှင်းလင်းပြရန် အလိုလိုထင်လာ မြင်လာသော ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်။</p> <p>တို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ရဟန္တာတို့ကား ရဟန္တာဖြစ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ထိုဉာဏ်လေးပါးကိုပါ တစ်ခါတည်းရရှိကြသည်။ သို့ရာတွင် အရှင်အာနန္ဒာနှင့် ခုဇ္ဇုတ္တရာထေရီမတို့ကဲ့သို့ ရဟန္တာမဖြစ်မီ သောတာပတ္တိမဂ်ရချိန်ကပင် ထိုဉာဏ်လေးပါးကို ရရှိကြသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများလည်း ရှိကြသေးသည်။</p> <p>ဘုရားသာသနာတော်တွင် အကျွတ်တရားရကြကုန်သော ရဟန်းရှင်လူအပေါင်းတို့တွင် ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တ ဖြစ်ကြကုန်သူတို့သည် အထွတ်အထိပ် ဖြစ်ကြကုန်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့မှာ အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလာန်၊ အရှင်အာနန္ဒာ (ရဟန်းယောက်ျား)၊ ခေမာထေရီ၊ ဓမ္မဒိန္နာထေရီ (ရဟန်းမိန်းမ)၊ စိတ္တသူကြွယ်၊ ဥဂ္ဂသူကြွယ်၊ ဥပါလိသူကြွယ် (လူယောက်ျား)၊ ဝေဠုကန္တကီ၊ ဥတ္တရာ (လူမိန်းမ) စသူတို့ ဖြစ်ကြသည်။<br> <hr> ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကား အလွန်ရခဲသော ဉာဏ်တည်း။ ဘုရားရှင် လက်ထက်တော်ကပင် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ရသူများ အလွန်နည်းပါး၏။ ရဟန္တာဖြစ်တိုင်းလည်း ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို မရနိုင်၊ ဈာန်အဘိညာဉ်ကိုရတိုင်းလည်း ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်နှင့် မပြည့်စုံနိုင်။ ရှေးရှေးဘဝတို့က အဘိဓမ္မာတရားကို လေ့လာလိုက်စား သင်ကြားဖူးသော ပါရမီအခံရှိခဲ့ပါမှ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်တော်ကြီးလေးပါးနှင့် ပြည့်စုံနိုင်ပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ်နှင့်တူပါသည်။ ရှေးရှေးဘဝက သင်္ကန်းလှူခဲ့ဖူးသူဖြစ်ပါမှ ဘုရားသာသနာတော်တွင် ဧဟိဘိက္ခုရဟန်း ဖြစ်ခွင့်ရှိသည်။ မလှူခဲ့ဖူးသူမှာ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်း ဖြစ်နိုင်ခွင့် မရှိသကဲ့သို့ဖြစ်သည်။</p> <p>အနမတဂ္ဂသံသရာတွင် ဈာန်အဘိညာဉ်တရားတို့ကို လေ့လာကြိုးစားနိုင်ချိန်ကား အလွန်များ၏။ သာသနာပ, သာသနာတော်တွင်းအချိန် နှစ်ချိန်လုံး လေ့လာအားထုတ်နိုင်ကြသည်။ အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို လေ့လာလိုက်စားနိုင်ဖို့ အချိန်ကား အလွန်နည်း၏။ သာသနာတော်တွင်း အချိန်၌သာ လေ့လာလိုက်စားနိုင်သည်။ ယင်းသို့ ဈာန်အဘိညာဉ်ကို လေ့လာအားထုတ်နိုင်ချိန်ကများ၍ အဘိဓမ္မာတရားကို လေ့လာလိုက်စားခွင့်ရချိန်က အလွန်နည်းသဖြင့် ကျွတ်တမ်းဝင်ကြသည့်အခါ ဆဠဘိညခေါ် အဘိညာဉ်ရပုဂ္ဂိုလ်များ များပြား၍ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တပုဂ္ဂိုလ်များ ရှားပါးရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤအဓိပ္ပာယ် သဘောတရားအရ နောင်ကျွတ်တမ်းဝင်သည့်အခါ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံကြရလေအောင် ယခုလို ဗုဒ္ဓသာသနာတော်ကြီးနှင့် ကြုံကြိုက်နေသည့် ခေတ်ကောင်း ကာလကောင်းကြီးတွင် အဘိဓမ္မာထွန်းကားသည့်တိုင်းပြည်တွင် လူဖြစ်ရခိုက် အဘိဓမ္မာတရားများကို လေ့လာလိုက်စားခြင်းဖြင့် ပါရမီမျိုးစေ့ကို ပျိုးထောင်သင့်ကြပေသည်။<br> <hr> <h3>ဤကျမ်းစာအုပ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ</h3> ဤကျမ်းကား ဖော်ပြပါ ရည်မှန်းချက်ကြီးများကို အကြောင်းပြု၍ ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပေပြီ။ သို့သော် ဤကျမ်းစာ ထွက်ပေါ်လာရာတွင် စီမံကိန်း ချမှတ်သည်မှစ၍ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည့်အဆင့်အထိ ကွင်းဆက် အကြောင်းများ များစွာရှိပါသေးသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ ဤကျမ်းစာအုပ် ယခုလို ထွက်ပေါ်လာနိုင်ရန် ရှေးဦးစွာ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားသူမှာ ဆရာ ဦးလှမောင် (ယခု နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်) ဖြစ်ပါသည်။ ထိုစဉ်အခါက ဆရာဦးလှမောင်မှာ ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးရေး ကော်မရှင် အတွင်းရေးမှူးနှင့် ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိချုပ် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>တစ်နေ့တွင် ဆရာဦးလှမောင်သည် နိုင်ငံတော် ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ ဘာသာပြန်ဌာန အယ်ဒီတာချုပ် ဦးကျော်ထွတ် (အစိုးရပထမဆုံး ဓမ္မာစရိယနှင့် သကျသီဟဓမ္မာစရိယ) စသူတို့နှင့် ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာလာ စိတ်စေတသိက်များ အကြောင်းကို ဆွေးနွေးကြပါသည်။ ထိုဆွေးနွေးပွဲတွင် စိတ်စေတသိက်တရားများကို သုတေသနပြုလိုသူ အဘိဓမ္မာသုတေသီများအဖို့ စိတ်အကြောင်းနှင့် ဖဿစသော စေတသိက်တစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ်အကြောင်းအရာများကို တစ်ထိုင်တည်းဖြင့် အပြည့်အစုံ လေ့လာနိုင်မည့် ကျမ်းစာအုပ်မျိုးရှိရန် လိုအပ်ကြောင်း အဖြေထွက်လာပါသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဆရာဦးလှမောင်က ဆရာကြီး ဦးကျော်ထွတ်အား ဘာသာပြန်ဌာနရှိ ပညာရှင်ဝန်ထမ်းများဖြင့် စေတသိက်တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ်အကြောင်းအရာများကို ပိဋကသုံးပုံ နိကာယ်ငါးစုံ၌ လာရှိသမျှအားလုံး စုဆောင်း၍ လူသာမန်များ နားလည်နိုင်<br> <hr> သော မြန်မာစကားပြေ ရေးသားဟန်ဖြင့် အပြည့်အစုံဆုံး ရေးသားပြုစုရန် ညွှန်ကြားပါသည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့သော ကျမ်းမျိုးကို ပြုစုရန် လုပ်ငန်းကား ညွှန်ကြားရန် လွယ်ကူသလောက် စုဆောင်း ရေးသားပြုစုရာတွင် အလွန်ခက်ခဲသော လုပ်ငန်းဖြစ်ပါသည်။ နိကာယ်ငါးစုံ ပိဋကသုံးပုံတွင် ပြန့်ကျဲတည်ရှိနေသော စေတသိက်တစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ်များကို ရှာဖွေစုဆောင်းရသည်မှာ မည်မျှခက်ခဲသည်ကို စာရှုပရိသတ်များ ခန့်မှန်းနိုင်ပါသည်။ ဘာသာရပ်အနေအားဖြင့်လည်း ပိဋကသုံးပုံတွင် အခက်ခဲဆုံးအနက်နဲဆုံး အဘိဓမ္မာဘာသာရပ်ဖြစ်၍ ရေးသားပြုစုရသည်မှာ ပို၍ ခက်လှပါသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ ဤကျမ်းစာမျိုးကို ရေးသားပြုစုရမည့် ပညာရှင်နှင့် တည်းဖြတ် ပြင်ဆင်ရမည့် ပညာရှင်များမှာ...<br> (၁) ပါဠိဘာသာကို နိုင်နိုင်နင်းနင်း တတ်မြောက်ရခြင်း၊<br> (၂) မြန်မာဘာသာ၌လည်း ကျွမ်းကျင်လိမ္မာရခြင်း၊<br> (၃) အဘိဓမ္မာ သဘောတရားများကိုလည်း အခြေခံကျကျ တတ်မြောက် နားလည်ထားရခြင်း၊<br> (၄) အများ နားလည်သဘောပေါက်အောင်လည်း ရေးသား တင်ပြတတ်ရခြင်း</p> <p>ဟူသော အင်္ဂါရပ်များနှင့် ပြည့်စုံမှ ရေးသားပြုစုနိုင်မည်၊ တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဆရာကြီး ဦးကျော်ထွတ်သည် ဆရာဦးလှမောင်၏ ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း ဤကျမ်းစာအုပ် ဖြစ်ပေါ်လာရေးအတွက်...<br> (၁) စာစုလုပ်ငန်းအဆင့်၊<br> (၂) စာပြုလုပ်ငန်းအဆင့်၊<br> <hr> (၃) စာတည်းလုပ်ငန်းအဆင့်<br> ဟု လုပ်ငန်းစဉ် အဆင့်သုံးဆင့် ချမှတ်ကာ ၁၉၆၇-ခုနှစ်တွင် စာစုလုပ်ငန်းအဆင့်ကို စတင်ဆောင်ရွက်စေပါသည်။</p> <p>စာစုလုပ်ငန်းမှာ ဖဿစသော စေတသိက်တစ်ပါးစီ၏ အဓိပ္ပာယ်အကြောင်းအရာများကို ရှေးရှေး ဆရာတော်ဘုရားကြီးများ မြန်မာဘာသာဖြင့် ဖွင့်ဆိုရေးသားထားကြသည့် အဘိဓမ္မတ္ထဒီပကကျမ်း၊ ပရမတ္ထသရူပအနုဝဏ္ဏနာကျမ်း၊ ပရမတ္ထသံခိပ်ဋီကာစသော အဘိဓမ္မာကျမ်းကြီးများနှင့် အဘိဓမ္မာပါဠိတော်မြန်မာပြန်၊ သုတ္တန်ပါဠိတော် မြန်မာပြန်စသော မြန်မာပြန်ကျမ်းကြီးများမှ ထုတ်နုတ်ရေးကူးကြရပါသည်။ ရေးကူးရာတွင် ကျမ်းအမည်နှင့် စာမျက်နှာ နံပါတ်တို့ကိုပါ ဖော်ပြရပါသည်။</p> <p>ရေးကူးပြီးသည့် လက်ရေးစာမူများကို ကျမ်းရင်းနှင့် ပြန်လည်တိုက်ဆိုင် တည်းဖြတ်၍ စေတသိက်တစ်ပါးလျှင် ငါးမူစီ လက်နှိပ်စက်ဖြင့် ရိုက်ကူးကြရသည်။ လက်နှိပ်စက်မူများကို ငါးဖိုင်စီ တွဲချုပ်ထားရာ စေတသိက်(၅၂)ပါးအတွက် ဖိုင်ပေါင်း ၂၆၀ ရှိပါသည်။ ထိုစေတသိက်များတွင် သုတ်, အဘိဓမ္မာကျမ်းပေါင်း (၂၀) ကျော်မှ လက်နှိပ်စက် စာမျက်နှာ (၁၆၀) ကျော်အထိ စုဆောင်းရသည့် လောဘကဲ့သို့သော စေတသိက်မျိုးလည်း ပါဝင်ပေသည်။</p> <p>စာစုလုပ်ငန်းပြီးဆုံးသည့်အခါ စာပြုလုပ်ငန်းကို ဆက်လက်ထမ်းဆောင်ရပါသည်။ ဤလုပ်ငန်းကား ကျမ်းစာအုပ်ပေါ်ထွက်လာရေးအတွက် အချက်အချာ ပဓာနအကျဆုံး လုပ်ငန်းဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် လုပ်ငန်းအောင်မြင်ရေးအတွက် အောက်ပါမူများကို ချမှတ်၍ ဆောင်ရွက်ရပြန်ပါသည်။</p> <p>စာပြုပညာရှင်များသည် စေတသိက် အသီးသီး၏ သဘောအဓိပ္ပာယ်များကို ဖွင့်ဆိုရေးသားကြရာ၌ ...<br> <hr> (၁) စေတသိက်တို့၏ ဖဿစသောနာမည်အသီးသီးကိုရပုံ၊<br> (၂) (က) စေတသိက်၏ သဘောလက္ခဏာ (လက္ခဏ)<br> (ခ) စေတသိက်၏ ဆောင်ရွက်ချက် (ရသ)<br> (ဂ) စေတသိက်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကျိုးတရား (ပစ္စုပဋ္ဌာန်)<br> (ဃ) စေတသိက်၏ အနီးဆုံးအကြောင်းတရား (ပဒဋ္ဌာန်) တို့ကို နားလည်လွယ်အောင် ဥပမေယျတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင် ရေးသားရမည်။<br> (၃) စေတသိက်၏ အမျိုးအမည်များကို ရေတွက် ရှင်းလင်းပြရမည်။<br> (၄) စေတသိက်၏ နာမည်အမျိုးမျိုးရပုံကို ဖွင့်ဆိုရမည်။</p> <p>(၅) စေတသိက်အကြောင်း အခြား သိကောင်းစရာများကို ပိဋကတော်၌ လာရှိသမျှ စုံစုံလင်လင်တင်ပြရမည်။</p> <p>(၆) အကုသိုလ်စေတသိက်ဖြစ်လျှင် ထိုစေတသိက်ကို ပယ်သတ်ရန် နည်းလမ်းများ၊ ပယ်သတ်နိုင်လျှင် သံသရာမှ ထွက်မြောက်ပုံ၊ မပယ်သတ်နိုင်လျှင် သံသရာလည်ပုံတို့ကို ရှင်းပြရမည်။</p> <p>(၇) ကုသိုလ်စေတသိက်ဖြစ်လျှင် ထိုစေတသိက်၏ ကောင်းကျိုးများ၊ ထိုစေတသိက်ကြောင့် သံသရာမှထွက်မြောက်ပုံတို့ကို ရေးသားရမည်။</p> <p>ဟူသော မူစည်းကမ်းများနှင့်အညီ မိမိတာဝန်ကျရာ စေတသိက်ကို ရေးသားကြရပါသည်။</p> <p>စာပြုပညာရှင်များသည် စေတသိက်အကြောင်းများကို မပြုစုမရေးသားမီ စာစုပညာရှင်များ စုဆောင်းထားသည့် သက်ဆိုင်ရာ<br> <hr> စေတသိက်ဖိုင်ပါ အကြောင်းအရာများကို ကြေညက်နေအောင် လေ့လာကြရသည်။ ထို့နောက် ပိဋကသုံးပုံ နိကာယ် ငါးစုံရှိ ပါဠိတော်၊ အဋ္ဌကထာ၊ မူလဋီကာ၊ အနုဋီကာ၊ မဓုဋီကာ၊ ယောဇနာ၊ ဒီပနီ စသည့် ပါဠိကျမ်းဂန်ကြီးများတွင် ယင်းစေတသိက်၏ အကြောင်းအရာများကို စေ့စေ့စုံစုံ ရှာဖွေသုတေသန ပြုကြရသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၊ ဝိဘင်းပါဠိတော် စသည့် ဘုရားဟောပါဠိတော်ကြီးများလာ အဓိပ္ပာယ်တို့ကို သက်ဆိုင်ရာ အဋ္ဌကထာအဖွင့်များဖြင့်လည်းကောင်း၊ အဋ္ဌကထာလာ အဓိပ္ပာယ်များကို မူလဋီကာ၊ အနုဋီကာ၊ ယောဇနာ၊ ဒီပနီဖွင့်ဆိုချက်များဖြင့်လည်းကောင်း တိုက်ဆိုင်၍ အဓိပ္ပာယ် သဘောတရားများကို ထုတ်နုတ်ရေးသား မှတ်စုပြုထားရပါသည်။</p> <p>တစ်ခါတစ်ရံ မရှင်းမလင်း မပြတ်သားသည့် သဘောအဓိပ္ပာယ်များနှင့် တွေ့ကြုံလာလျှင် အချင်းချင်း ဆွေးနွေး၍သော်လည်းကောင်း၊ အယ်ဒီတာချုပ်နှင့် နှီးနှော၍သော်လည်းကောင်း ဂဏ္ဌိ၊ ဝိနိစ္ဆယစသော အဆုံးအဖြတ် ကျမ်းကြီးများကို ကြည့်ရှုလေ့လာ၍ သော်လည်းကောင်း ရှင်းလင်းပြတ်သားစွာ နားလည်သဘောပေါက်သည်အထိ ကြိုးစားကြရသည်။</p> <p>ယင်းသို့ မိမိတာဝန်ကျသည့် စေတသိက်၏ အဓိပ္ပာယ် သဘောတရားများကို အဘက်ဘက်ကပြည့်စုံအောင် လေ့လာ သုတေသနပြုကြပြီးမှ အထက်ပါ ချမှတ်ထားသည့် မူအတိုင်း စာမူကြမ်းကို စတင်ရေးသားကြရသည်။ ဆိုင်ရာစာပိုဒ်များနောက်၌လည်း ရည်ညွှန်းကိုးကားသည့် ကျမ်းဂန်အမည်နှင့် စာမျက်နှာတို့ကိုပါ ဖော်ပြရသည်။ ယင်းစာမူကြမ်းကို ဆိုင်ရာမူရင်းကျမ်းများနှင့် ပြန်လည်တိုက်ဆိုင်၍ ဝေါဟာရ အသုံးအနှုန်း ဝါကျဆောက်တည်ပုံ၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-1 <hr> ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့်</p> <p>အတွဲ ၃</p> <p>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ</p> <h3>ပရမတ်တရား လေ့လာစိစစ်နည်းလေးမျိုး</h3> <h3>လေ့လာစိစစ်နည်းခေါ်ပုံ</h3> <p>ရုပ်နာမ်ဓမ္မ ပရမတ္ထသဘာဝတရား အားလုံး၌ လက္ခဏ, ရသ, ပစ္စုပဋ္ဌာန်, ပဒဋ္ဌာန်ဟူသော သဘောတရားလေးမျိုး အသီးသီးရှိကြစမြဲဖြစ်သည်။ ရုပ်တရား နာမ်တရားများကို လေ့လာရာ၌ လက္ခဏ, ရသ, ပစ္စုပဋ္ဌာန်, ပဒဋ္ဌာန်ဟူသော ရှုထောင့်လေးဘက်မှ ရှုမြင်လေ့လာနိုင်မှ ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ အဆင့်သို့ ရောက်နိုင်ပါသည်။ ဤသို့ ပရမတ်တရားတို့ကို လေ့လာစိစစ်ရာ၌ အသုံးပြုသော နည်းများဖြစ်၍ ဤလက္ခဏစသော ရှုထောင့်လေးခုတို့ကို “ပရမတ်တရား လေ့လာစိစစ်နည်းလေးမျိုး” ဟု အမည်ပေးထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-2 <hr> ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့ကို ရှုမှတ်ရာ၌ သုတမယဉာဏ်အဖြစ်ဖြင့် အထောက်အကူရနိုင်ရန် ဤသာသနာရေးဦးစီးဌာနမှ ပြုစုထုတ်ဝေသော “ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်းများ” ၌ ရုပ်နာမ်တို့၏ သဘောတရားများကို တင်ပြရာတွင် လက္ခဏ, ရသ, ပစ္စုပဋ္ဌာန်, ပဒဋ္ဌာန်ဟူသော အချက်ကြီးလေးချက်ကို ပဓာနပြု၍ တင်ပြထားပါသည်။ ထို့ကြောင့် ရုပ်နာမ်တို့၏ သဘောတရားများကို မလေ့လာမီ ဤလက္ခဏစသော အချက်ကြီးလေးချက်တို့၏ အဓိပ္ပာယ်အသီးသီးကို သိထားရန် တစ်ခုစီ ရှင်းပြပါမည်။</p> <p>လက္ခဏ ။ ။ လက္ခဏဆိုသည်မှာ မြန်မာလို အမှတ်အသားဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ ပါဠိသက်အားဖြင့် လက္ခဏာဟု ရေးထုံးပြုကြ၏။ ဤနေရာ၌ ပရမတ်တရားတို့၏ အမှတ်အသားကို လက္ခဏာဟုခေါ်၏။ ထိုအမှတ်အသား လက္ခဏာသည်...<br> (၁) တရားအများနှင့် သက်ဆိုင်သည့် သာမညလက္ခဏာ၊<br> (၂) အများနှင့်မဆိုင် ကိုယ်ပိုင်သီးခြား အမှတ်အသားဖြစ်သော သဘာဝလက္ခဏာ<br> ဟု နှစ်မျိုးရှိ၏။</p> <p>ထိုတွင် မမြဲခြင်း (အနိစ္စ)၊ ဆင်းရဲခြင်း (ဒုက္ခ)၊ အစိုးမရခြင်း (အနတ္တ) လက္ခဏာ အမှတ်အသားများသည် ရုပ်တရား နာမ်တရား အားလုံးတို့နှင့် သက်ဆိုင်သောကြောင့် သာမညလက္ခဏာမည်၏။ ရုပ်တရားအားလုံးတို့နှင့် သက်ဆိုင်သော (ရုပ္ပန) လက္ခဏာနှင့် နာမ်တရား အားလုံးတို့နှင့် သက်ဆိုင်သော အာရုံသို့ ညွတ်ကိုင်းခြင်း (နမန) လက္ခဏာတို့သည်လည်း “သာမညလက္ခဏာ” များ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ရုပ်တရားများတွင် ခက်မာမှုသဘောသည် ပထဝီဓာတ်၏ ကိုယ်<br> <br>စာမျက်နှာ-3 <hr> ပိုင် သီးခြားလက္ခဏာဖြစ်၏။ ဖွဲ့စည်းမှု, ယိုစီးမှုသဘောသည် အာပေါဓာတ်၏ ကိုယ်ပိုင်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ နာမ်တရားများတွင်လည်း အာရုံကိုသိခြင်း၊ ယူခြင်းသည် စိတ်၏ သီးခြားလက္ခဏာဖြစ်၍ အာရုံကိုတွေ့ထိခြင်းသည် ဖဿစေတသိက်တစ်မျိုးတည်းနှင့်သာဆိုင်သော ကိုယ်ပိုင်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ထိုကိုယ်ပိုင်သီးခြားလက္ခဏာများကို “သဘာဝလက္ခဏာ” ဟုခေါ်သည်။</p> <p>ဤ “ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာအဖွင့်ကျမ်းများ” ၌ တရားတစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၏ ကိုယ်ပိုင်သီးခြားလက္ခဏာဖြစ်သော “သဘာဝလက္ခဏာ” ဖြင့်သာ စိစစ်တင်ပြထားပါသည်။</p> <p>ရသ ။ ။ ရသသဒ္ဒါသည် ဤနေရာ၌ (၁) ပြုဖွယ်လုပ်ငန်း (ကိစ္စ) နှင့် (၂) ပြည့်စုံခြင်း (သမ္ပတ္တိ) ဟူသော အဓိပ္ပာယ်နှစ်မျိုးကို ဟောသည်။ ယင်းအဓိပ္ပာယ်များအရ ရသသည် (၁) ကိစ္စရသ (၂) သမ္ပတ္တိရသဟု နှစ်မျိုးပြား၏။ ထိုတွင် ကိစ္စရသဆိုသည်မှာ ပရမတ်တရားတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ပြုမူဆောင်ရွက်ရသည့် လုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ ဥပမာ အာရုံ၏ သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ထားခြင်းသည် မောဟစေတသိက်၏ ဆောင်ရွက်ရသည့် လုပ်ငန်းဖြစ်၍ မိမိဖြစ်ရာ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်းသည် ဒေါသစေတသိက် လုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ ယင်းကိစ္စရသကို အကျိုးပစ္စုပဋ္ဌာန်တရားကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သဖြင့် အကြောင်းရသဟူ၍လည်း ဆိုနိုင်သည်။</p> <p>အကြောင်းစုံညီသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းကို သမ္ပတ္တိရသဟုခေါ်သည်။ ယင်းရသကို အကျိုးရသဟူ၍လည်း ခေါ်နိုင်သည်။ ဥပမာ ဒေါသကြောင့် ခြေတုန် လက်တုန်ဖြစ်ခြင်း၊ အသံတုန်ခြင်း၊ မျက်နှာထား ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းလာခြင်းစသော တစ်ကိုယ်လုံး၌ မလိုလားအပ်သော အနိဋ္ဌာရုပ်များ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းသည် ဒေါသစေတသိက်<br> <br>စာမျက်နှာ-4 <hr> ၏ သမ္ပတ္တိရသပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ပစ္စုပဋ္ဌာန် ။ ။ ပစ္စုပဋ္ဌာန်း [၁] ဆိုသည်မှာ ဉာဏ်တွင် ရှေးရှုထင်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထိုပစ္စုပဋ္ဌာန်သည် (၁) အကျိုး (ဖလ) ပစ္စုပဋ္ဌာန်၊ (၂) ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသော သဘောခြင်းရာ (ဥပဋ္ဌာနာကာရ) [၂] ပစ္စုပဋ္ဌာန်ဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။ ထိုတွင် အကျိုးပစ္စုပဋ္ဌာန်ဆိုသည်မှာ ကိစ္စတစ်ခုခုကို လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်သည့်အခါ ထိုကိစ္စကြောင့် အကျိုးတစ်မျိုးမျိုး ရလာသကဲ့သို့ ပရမတ်တရားတို့၏ ပြုမူဆောင်ရွက်မှု ကိစ္စရသကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရသည့် အကျိုးတရားမျိုးဖြစ်၏။ ဥပမာ ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်ခြင်းဟူသော မောဟစေတသိက်၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်နှင့်တူသည်။ မောဟစေတသိက်၏ ကိစ္စရသသည် အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ထားခြင်းဖြစ်၏။ ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်ခြင်းသည် အာရုံ၏ သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ထားခြင်း ကိစ္စရသကြောင့်ဖြစ်၍ အကျိုးပစ္စုပဋ္ဌာန်ဟုခေါ်သည်။</p> <p>ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသော သဘောခြင်းရာ ပစ္စုပဋ္ဌာန်ကား ပရမတ်တရားတစ်ခု၏ သဘောသွားကို ဉာဏ်ဖြင့် သက်ဝင်နက်နက်နဲနဲ ဆင်ခြင်လိုက်သည့်အခါ စူးစူးစိုက်စိုက် လေ့လာရှုမြင်သူတို့၏ ဉာဏ်တွင် ထိုပရမတ်တရား၏ သဘောလက္ခဏာဖြစ်စေ၊ ကိစ္စဖြစ်စေ၊ အကြောင်းတရားဖြစ်စေ အကျိုးတရား ထင်လာတတ်သည်။ ယင်းသို့ ထင်မြင်လာသော ပရမတ်တရား၏ သဘောလက္ခဏာ စသော အခြင်းအရာသည်ပင် ဥပဋ္ဌာနာကာရပစ္စုပဋ္ဌာန် ဖြစ်သည်။ ဥပမာ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူကို သူ၏ဟန်ပန် အမူ<br> [၁] ပစ္စုပဋ္ဌာန = ပတိ + ဥပဋ္ဌာန။ ပတိ = ရှေးရှု + ဥပဋ္ဌာန = ထင်ခြင်း။<br> [၂] ဥပဋ္ဌာနာကာရ = ထင်သောအခြင်းအရာ။<br> <br>စာမျက်နှာ-5 <hr> အရာတို့ကို ကြည့်၍ အကဲခတ်သည့်အခါ အကဲခတ်သူ၏ ဉာဏ်တွင် ထိုသူ၏ စိတ်နေသဘောထားတစ်မျိုး ထင်မြင်လာသကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ပဒဋ္ဌာန် ။ ။ ပဒဋ္ဌာန်း [၁] ဆိုသည်မှာ ပရမတ်တရားတို့၏ အနီးကပ်ဆုံးသော အကြောင်းတရား ဖြစ်သည်။ အကျိုးတရား တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် အကြောင်းတစ်ခုသာရှိသည်မဟုတ်၊ ဆင့်ကဲ ဆင့်ကဲ အထောက်အကူပြုနေကြသည့် ကွင်းဆက်အကြောင်းများ အမြောက်အမြားရှိ၏။ ယင်းအကြောင်းများကို နီးသောအကြောင်း, ဝေးသောအကြောင်းဟု ကျမ်းဂန်များ၌ နှစ်မျိုးခွဲထားသည်။ ယခု ပဒဋ္ဌာန်ဆိုသည်မှာ ထိုနှစ်မျိုးအနက် အကျိုးတရား၏ အနီးကပ်ဆုံးသော အကြောင်းပင်ဖြစ်သည်။ ဥပမာ ဒေါသဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံတစ်ခုနှင့် တွေ့ကြုံ၍ ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာရာ၌ ဒေါသဖြစ်ခြင်း အကြောင်းတရားကို စိစစ်လျှင် (၁) အနိဋ္ဌာရုံနှင့် (၂) နှလုံးသွင်း မကောင်းမှု (အယောနိသော မနသိကာရ) [၂] ဟူသော အကြောင်းနှစ်ခုကို တွေ့ရ၏။ ထိုတွင် အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ကြုံနေရစေကာမူ နှလုံးသွင်း မကောင်းမှသာ ဒေါသဖြစ်လာနိုင်စရာရှိသောကြောင့် နှလုံးသွင်းမကောင်းမှု (အယောနိသော မနသိကာရ) သည်သာ နီးသောအကြောင်း ပဒဋ္ဌာန်ဖြစ်၍ အနိဋ္ဌာရုံမှာ ဝေးသောအကြောင်းမျှသာဖြစ်သည်။<br> [၁] ပဒဋ္ဌာန် = ပဒ + ဌာန။ ပဒ = အကြောင်း + ဌာန = အကြောင်း</p> <p>[၂] အယောနိသော = နည်းမှန်လမ်းမှန် မဟုတ်သောအားဖြင့်၊ ဝါ... မသင့်လျော်သော အားဖြင့် + မနသိကာရ = နှလုံးသွင်းခြင်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-6 <hr> <h3>လောဘစေတသိက်</h3> <h3>(၁) လောဘမည်ပုံ</h3> <p>လောဘသဒ္ဒါသည် “လိုချင်မက်မောခြင်း” အနက်ကို ဟောသည်။ ထို့ကြောင့်...<br> (က) အာရုံကို လိုချင်မက်မောခြင်းမျှဖြစ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊<br> (ခ) မိမိဖြစ်ရာ တည်ရာ သတ္တဝါများကိုဖြစ်စေ၊ မိမိနှင့်အတူ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများကိုဖြစ်စေ အာရုံကို လိုချင်မက်မောအောင် ပြုတတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊<br> (ဂ) မိမိကိုယ်တိုင် အာရုံကို လိုချင်မက်မောတတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း လောဘစေတသိက်မည်ပါသည်။ [၁]</p> <h3>(၂) လောဘ၏လက္ခဏာ</h3> <p>လောဘစေတသိက်သည် အာရုံကိုယူခြင်း သဘောလက္ခဏာရှိသည်။ [၂]<br> [၁] အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၁။<br> [၂] အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-7 <hr> အာရုံယူပုံ ။ ။ လောဘစေတသိက်၏ အာရုံကို ယူပုံယူနည်းမှာ ယူကာမတ္တမျှမဟုတ်၊ “ငါ့ဥစ္စာ၊ ငါ့ဟာ” စသည်ဖြင့် အာရုံကို တမ်းတမ်းစွဲ ငမ်းငမ်းတက် တပ်မက်ခင်မင်လိုချင်စွာ ယူသည့်ယူပုံမျိုးတည်း။ တစ်နည်းဆိုသော် တွေ့ကြုံထိခိုက်လာသည့် အာရုံများကို မစွန့်လွှတ်နိုင်၊ မခွာနိုင်အောင် စွဲစွဲလမ်းလမ်း ယူမှုမျိုးပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လောဘ၏ အာရုံယူပုံကို မျောက်နှဲစေးက မျောက်ကို ဖမ်းယူထားသည့် ဥပမာဖြင့် အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာတွင် ပုံဆောင်တင်ပြထားသည်။</p> <p>ရှင်းပြဦးအံ့၊ ညောင်စေးစသည်တို့မှ ထွက်ကျနေသော သစ်စေးကို မျောက်စသည့် သတ္တဝါများအား ထောင်ဖမ်းရာတွင် အသုံးပြုသောကြောင့် မျောက်နှဲစေးဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုမျောက်နှဲစေးသည် နေရောင်တွင် တပြောင်ပြောင် တောက်ပသော သဘောရှိသည်။ ယင်းသစ်စေးရှိရာသို့ မျောက်သတ္တဝါ ရောက်လာသည့်အခါတွင် အထူးဆန်းမြင်လျှင် ကိုင်ချင်ဆော့ချင်သော သူ့ဝါသနာအတိုင်း သစ်စေးကို လက်တစ်ဖက်ဖြင့် ကိုင်ကြည့်ရာ သစ်စေးက ထိုလက်ကို စေးကပ် ဖမ်းယူထားလိုက်သည်။ ယင်းလက်ကို ကျန်လက်တစ်ဖက်ဖြင့်ခွာရာ ထိုလက်သည်လည်း သစ်စေး၏ ဖမ်းယူခြင်းကို ခံလိုက်ရ၏။ လက်နှစ်ဖက်လုံးကွာအောင် ပါးစပ်ဖြင့်ကိုက်၍ခွာပြန်ရာ ပါးစပ်သည်လည်း သစ်စေးဖြင့် ကပ်၍နေပြန်၏။</p> <p>ထိုအခါ လက်ရော ပါးစပ်ပါ တစ်ခါတည်း ကွာလေအောင် ခြေနှစ်ဖက်ဖြင့် ဘယ်ပြန်ညာပြန် တွန်းကန်လေရာ သစ်စေးက ခြေနှစ်ဖက်လုံးကို ဖမ်းကပ်ထားလိုက်ပြန်၏။ နောက်ဆုံး၌ ကွာလိုကွာငြား သဘောထား၍ နောက်ဆုံး ကြိုးစားသည့်အနေဖြင့် ကိုယ်ကို ဖိ၍ ခွာလိုက်ရာ တစ်ကိုယ်လုံး လှုပ်မရအောင် သစ်စေးတွင် ကပ်<br> <br>စာမျက်နှာ-8 <hr> နေလေတော့၏။</p> <p>ထိုအတူ သတ္တဝါများ၏စိတ်အစဉ်၌ လောဘစေတသိက် ဝင်ရောက်လာသည့်အခါ လောဘသည် တွေ့ဆုံလာသော ရူပါရုံကိုလည်း နှစ်သက်ခင်မင် လိုချင်စွဲလမ်းကာ ဖမ်းယူတတ်သည်။ သဒ္ဒါရုံစသည် ကျန်အာရုံ ငါးပါးတို့ ထိခိုက်လာလျှင်လည်း စွဲစွဲလမ်းလမ်း ဖမ်းယူထားတတ်သည်။ ဤသို့ လောဘစေတသိက်သည် အာရုံခြောက်ပါးကို မျောက်နှဲစေးပမာ ဖမ်းယူထားတတ်သော သဘောလက္ခဏာရှိပေသည်။</p> <p>ဤဥပမာတွင် မျောက်နှဲစေးနှင့် လောဘ၊ မျောက်၏လက်အစုံ၊ ခြေအစုံ၊ ပါးစပ်၊ ကိုယ်ခန္ဓာတို့နှင့် အာရုံခြောက်ပါးတို့ တူကြပါသည်။</p> <h3>(၃) လောဘ၏ ရသ</h3> <p>လောဘသည် အာရုံ၌ လွန်စွာကပ်ငြိခြင်း ကိစ္စရှိသည်။ (အဘိသံဂရသ) [၁]</p> <p>ငြိကပ်ပုံ ။ ။ အာရုံကိုယူသည့်အခါ ဆိုင်ရာဆိုင်ရာ အာရုံတို့၌ လွန်စွာ ငြိကပ်နေခြင်းသည် လောဘစေတသိက်ကိစ္စ ဖြစ်သည်။ ငြိကပ်ခြင်းဆိုသည်မှာ တွေ့ကြုံလာသည့်အာရုံကို လက်မလွှတ်နိုင်ခြင်း၊ တွယ်တာခင်မင် လိုချင်ခြင်း၊ ထိုအာရုံမှ မစွန့်ခွာနိုင်ခြင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် လောဘစေတသိက်သည် အငွေ့တခြောင်းခြောင်းထွက်နေသော ဒယ်အိုးပေါ်သို့ ပစ်ချလိုက်သည့် အမဲသားတစ်နှင့်တူသည်။ မီးဖိုပေါ်ရှိ ဒယ်အိုးခင်းပူပူပေါ်သို့ အမဲသားပိုင်းကလေးကို ပစ်ချလိုက်သည့်အခါ ဒယ်အိုးတွင် တစ်ခါ<br> [၁] အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-9 <hr> တည်း ကပ်ငြိနေသကဲ့သို့ အာရုံ၌ ကပ်ငြိနေခြင်းမျိုးသည် လောဘ၏ ကိစ္စဖြစ်သည်။ အချုပ်အားဖြင့် အာရုံကို တွယ်တာငြိကပ်လိုမှု အရပ်ရပ်သည် လောဘ၏လုပ်ငန်းကိစ္စဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ [၁]</p> <p>လောဘသည် အမဲသားတစ်နှင့် တူသည်ဟု ဆိုရသော်လည်း ဒယ်အိုးပူပေါ်၌ အမဲသားတစ်ကလေး ငြိကပ်နေခြင်းသည် တခဏမျှသာ ဖြစ်သည်။ မကြာမီ ကွာသွားနိုင်သည်။ သားမယား၊ ရွှေ၊ ငွေ စသော လောဘနိယအာရုံတို့၌ ကပ်ငြိနေသော လောဘမှာကား ဘဝတစ်ပါးမှ ဘဝတစ်ပါးသို့ ကူးပြောင်းသည့်တိုင်အောင် မကွာမပြတ် ငြိတွယ်တတ်သည်။</p> <p>ဘဝကူးပြောင်းသည်အထိ ကပ်ငြိတတ်ကြောင်းကို သာဓကဆောင်ပြအံ့။</p> <p>ရှေးအခါက အမျိုးသမီးတစ်ယောက်သည် မိမိခင်ပွန်း၏ ညီဖြစ်သူနှင့် တိတ်တိတ်ပုန်း ချစ်ကြိုက်နေ၏။ သူသည် မိမိလင်ယောက်ျားထက် တိတ်တိတ်ပုန်း ချစ်ကြိုက်ရသူ မတ်ကလေးကို ပို၍ချစ်လေသည်။ သို့သော် ခင်ပွန်းသည်ကမူ “ငါ့မိန်းမမှ မိန်းမ” ဟု အလွန်အကျူး အထူးချစ်မြတ်နိုးနေရှာ၏။ တစ်နေ့တွင် ထိုမိန်းမ၏ စေခိုင်းတိုက်တွန်းချက်အရ ညီဖြစ်သူက အစ်ကိုကြီးကို ချောင်းသတ်လိုက်၏။ အစ်ကိုကြီးဖြစ်သူမှာ မိမိဇနီး၌ တွယ်တာငြိကပ်နေရကား ထိုအိမ်မှာပင် လင်းမြွေကြီး လာဖြစ်သည်။ လင်းမြွေကြီးသည် ထိုအမျိုးသမီးကိုယ်ပေါ်သို့ မကြာခဏတက်လာလေ့ရှိသည်။ ထိုအခါ အမျိုးသမီးက “ဒီလင်းမြွေကြီးဟာ ငါရဲ့ခင်ပွန်းဟောင်းပင် ဖြစ်မှာပဲ” ဟုဆိုကာ သတ်ပစ်လိုက်၏။</p> <p>သို့သော် ထိုမြွေသည် မိမိအမျိုးသမီး၌ တွယ်တာကပ်ငြိမှုကို<br> [၁] အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-10 <hr> မစွန့်ခွာနိုင်သေးသည့်အတွက် ထိုအိမ်မှာပင် ခွေးလာဖြစ်ပြန်၏။ ခွေးငယ်သည် ထိုအမျိုးသမီးသွားလေရာသို့ နောက်က တကောက်ကောက်လိုက်လေ့ရှိသည်။ ထိုအခြင်းအရာကို သူများမြင်သည့်အခါ “အမဲလိုက်ခွေးမုဆိုးထွက်လာပြီ ဘယ်ကိုသွားမယ် မသိဘူး” ဟု ပြောင်လှောင်ကြ၏။ ထိုကြောင့် အမျိုးသမီးသည် ခွေးကလေးကို သတ်ပစ်လိုက်ပြန်၏။</p> <p>ခွေးဘဝတွင် အသတ်ခံရပြန်သော်လည်း ထိုအမျိုးသမီးအပေါ်၌ တွတ်တာခင်မင် ချစ်ကြင်ငြိကပ်သောစိတ်ကား မရပ်သေး၊ မပြတ်သေးချေ။ သို့ဖြစ်၍ ထိုဇနီးဟောင်းအိမ်မှာပင် နွားလာဖြစ်ရပြန်၏။ နွားငယ်သည် ခွေးဘဝကကဲ့သို့ပင် အမျိုးသမီးသွားရာနောက်သို့ တကောက်ကောက် လိုက်ရှာနေ၏။ ထိုအခါ လူအများက “နွားကျောင်းသူမ ထွက်လာပြီဟေ့၊ နွားကိုဘယ်မှာ သွားကျောင်းမယ်မသိဘူး” လို့ ပြက်ရယ်ပြုကြလေသည်။ ထိုအမျိုးသမီးသည် ရှက်လွန်းလှသဖြင့် နွားငယ်ကို သတ်ပစ်လိုက်ပြန်သည်။</p> <p>ထိုသူသန္တာန်၌ဖြစ်သော လောဘစေတသိက်ကား ငြိကပ်တွယ်တာသည့်အရာတွင် အလွန်အင်အားကောင်းလှသည်။ လေးကြိမ်တိုင်တိုင် ကိုယ့်ချစ်သူ၏အသတ်ကို ခံရငြားလည်း ထိုအမျိုးသမီးအပေါ်၌ ငြိကပ်တွယ်တာ ချစ်ခင်ရှာသည့် သဘောတရားကား ပျောက်ကွယ်မသွားချေ။ တွယ်တာမြဲတွယ်တာလျက်ပင် ရှိချေသေး၏။ ထို့ကြောင့် ထိုအမျိုးသမီးဝမ်း၌ပင် သားငယ်ယောက်ျားကလေး လာဖြစ်ပြန်သည်။ ဤသို့တွယ်တာကပ်ငြိသော လောဘစေတသိက်၏ သတ္တိကား ထက်မြက်သဖြင့် အလွန်ကြောက်စရာကောင်းလှပေသည်။<br> ၁။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၉ဝ။<br> <br>စာမျက်နှာ-11 <hr> ထို့ပြင် မိမိ၏ ရွှေ၊ ငွေ၊ ရတနာ စသည့် ပစ္စည်းဥစ္စာတို့၌ တွယ်တာကပ်ငြိတတ်သော စေတသိက်ကြောင့် ကွယ်လွန်သောအခါ ဥစ္စာစောင့် ပြိတ္တာဖြစ်ခြင်း၊ ဥစ္စာများထားရာအရပ်၌ မြွေဖြစ်ခြင်း၊ ကြွက်ဖြစ်ခြင်း၊ သန်းဖြစ်ခြင်း စသည့် အတိတ်ဖြစ်ရပ်များ အများအပြား ရှိပါသေးသည်။</p> <h3>(၄) လောဘ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်</h3> <p>လောဘစေတသိက်သည် အာရုံ၌ကပ်စွဲနေသော တရား (ဝါ) အာရုံကို မစွန့်လွှတ်နိုင်သောတရားဟု အဘိဓမ္မာကို စူးစူးစိုက်စိုက် လေ့လာရှုမှတ်သူဉာဏ်တွင် ရှေးရှုထင်ခြင်း သဘောရှိ၏။</p> <p>ဥပမာ အဝတ်အထည်များအပေါ်၌ ဆီချေးများ စွန်းပေနေခဲ့လျှင် ရုတ်တရက် လျှော်ဖွပ်၍ မကျွတ်နိုင်၊ မစင်ကြယ်နိုင်သကဲ့သို့ ထို့အတူ လောဘစေတသိက်သည် အာရုံတစ်ခုခု၌ စွဲလမ်းငြိကပ်နေခဲ့သော် မစွန့်လွှတ်နိုင်သော သဘာတရားမျိုး ဖြစ်သည်ဟု စူးစူးစိုက်စိုက် လေ့လာရှုမှတ်သူတို့ဉာဏ်တွင် ထင်လာမြင်လာသည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>လောဘ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်သည် ပစ္စုပဋ္ဌာန် (၂) မျိုးတွင် ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသော သဘောခြင်းရာ ပစ္စုပဋ္ဌာန်ဖြစ်သည်။ ယင်းပစ္စုပဋ္ဌာန်ကား တရားအားထုတ်သူ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် ပရမတ်တရားတစ်ခု၏ သဘောသွားကို ဆင်ခြင်လိုက်သည့်အခါ ထိုယောဂီပုဂ္ဂိုလ်၏ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသော ပရမတ်တရား၏ သဘောခြင်းရာပင်တည်း။ ဥပမာ လူတစ်ယောက်ကို အကဲခတ်သည့် အခါတွင်<br> ၁။ သရူပဒီပက၊ ပတွဲ၊ ၄၁၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-12 <hr> အကဲခတ်သူ၏ ဉာဏ်တွင် ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ စိတ်နေသဘောထားကို ထင်မြင်လာသည်နှင့်တူသည်။ ထိုကြောင့် လောဘ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်ဆိုသည်မှာ လောဘ၏ သဘောလက္ခဏာနှင့် လောဘ၏ကိစ္စရသတို့မှ ထူးထွေကွဲပြားသော သီးခြားသဘောတစ်ခု မဟုတ်ချေ။ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသည့် လောဘစေတသိက်၏ သဘောလက္ခဏာနှင့် ကိစ္စရသတို့သည်ပင် လောဘ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန် ဖြစ်တော့သည်။ သို့ဖြစ်၍ အာရုံ၌ ကပ်စွဲနေသောသဘော (ဝါ) အာရုံကို မစွန့်လွှတ်နိုင်သော သဘောဆိုသည်မှာ အာရုံ၌ အလွန် ငြိကပ်ခြင်းသဘော၊ အာရုံကို တပ်မက်ခင်မင် လိုလိုချင်ချင် ယူသည့် သဘောပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>(၅) လောဘ၏ပဒဋ္ဌာန်</h3> <p>လောဘစေတသိက်သည် သံယောဇဉ်၏ အာရုံဖြစ်သော တရားတို့၌ သာယာဖွယ်ဟု ရှုမြင်တတ်သော ဒိဋ္ဌိစေတသိက်လျှင် နီးစွာသောအကြောင်းရှိ၏။ ၁</p> <p>လောဘစေတသိက်ကို ဖြစ်ပေါ်စေတတ်သည့် အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းတရားကား လောကီအာရုံတို့ကို သာယာဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ်ဟု ရှုမြင်သုံးသပ်တတ်သော (အသာဒ) ဒိဋ္ဌိစေတသိက် ဖြစ်သည်။ ရှင်းပြဦးအံ့... အကျိုးတရားတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ အထောက်အကူပြုနေကြသည့် ကွင်းဆက်အကြောင်းများ များစွာရှိရသည်မှာ သဘာဝပင်ဖြစ်သည်။ ဤလောဘစေတသိက် ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင်လည်း လောဘဖြစ်ကြောင်း မကောင်းသောအရပ်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၊ ၂၉၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-13 <hr> ဒေသ၌ နေရခြင်း၊ လူမိုက်လူယုတ်တို့နှင့် ပေါင်းသင်းခြင်း၊ နှစ်သက်စရာ လိုချင်စရာအာရုံများနှင့် ဆုံစည်းခြင်း၊ မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း၊ သာယာဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် အာရုံများဟု ရှုမြင်သုံးသပ်ခြင်း စသည်ဖြင့် နောက်ခံကြောင်းများ များစွာရှိပေသည်။ ယင်းအကြောင်းများအနက် သာယာဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် အာရုံဟု ရှုမြင်သုံးသပ်မှုသည်သာ လိုချင်မှုလောဘဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် အနီးကပ်ဆုံး သော့ချက် အကျဆုံးအကြောင်းဖြစ်သည်။ အခြားအကြောင်းများမှာ လိုချင်မှုလောဘ ဖြစ်လာဖို့ရန် ဝိုင်းဝန်းဖန်တီးပံ့ပိုးပေးကြသော အခြံအရံအကြောင်း (ဝါ) ဝေးသော အကြောင်းများသာ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တွေ့ကြုံရသော လောကီအာရုံများကို သာယာဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် အာရုံဟု ရှုမြင်သုံးသပ်မှုသည် တရားကိုယ်အားဖြင့် ဒိဋ္ဌိစေတသိက် ဖြစ်သည်ဟု မူလဋီကာဆရာက ဖွင့်ဆိုပါသည်။ အမှန်စင်စစ် သတ္တဝါများ နေ့စဉ်နှင့်အမျှ အမြဲတရစပ် တွေ့ကြုံနေရသည့် လောကီအာရုံများသည် ဒုက္ခမျိုးစုံ ဖန်တီးပေးတတ်သော သဘောရှိသောကြောင့် တကယ်သာယာဖွယ် နှစ်သက်ဖွယ် တွတ်တာမက်မောဖွယ် အာရုံများ မဟုတ်ချေ။ ဘုရားရဟန္တာစသော အရိယာ သူတော်ကောင်းများအနေဖြင့် စက်ဆုပ်ဖွယ် ရွံရှာဖွယ်များဟု ယထာဘူတကျကျ ရှုမြင်ထားသော အသုဘ (မတင့်တယ်သော) အာရုံများသာ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်းစက်ဆုပ် ရွံရှာဖွယ်အာရုံများကို တကယ်နှစ်သက်ဖွယ် သာယာဖွယ် မက်မောဖွယ် အာရုံများဟု ရှုမြင်ခြင်းကား ယထာဘူတအမြင်မှ သွေဖည်သော ဖောက်ပြန်သည့် ဒိဋ္ဌိအမြင်ပင် ဖြစ်သည်။ ထိုဒိဋ္ဌိအမြင်ကြောင့်ပင် သတ္တဝါများသန္တာန်၌ လောဘမီးများ တညီးညီးတပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေကြခြင်းဖြစ်သည်။ ချဲ့ပြဦးအံ့ ... လိုချင်မှု တွယ်တာမက်မောမှုဟူသည် တွေ့ကြုံရ<br> <br>စာမျက်နှာ-14 <hr> သည့် လောကီအာရုံများကို နှစ်သက်ဖွယ်၊ သာယာဖွယ် အာရုံဟု ရှုမြင်သုံးသပ်မှသာ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါသည်။ ဘုရား ရဟန္တာ စသည့် အရိယာသူတော်ကောင်းတို့မှာကား ထိုအာရုံများကို အသုဘအာရုံများဟု ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ရှုမြင်နိုင်ကြသဖြင့် အာရုံကို ခုံမင်မှု တွယ်တာမှုမျိုး မဖြစ်နိုင်ကြတော့ပေ။ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်များအဖို့သည် လောကကြီးသည် အလွန် ပျင်းရိငြီးငွေ့ စရာကောင်းသည့် ခြောက်သွေ့သောသဲကန္တာရကြီးသဖွယ်ဖြစ်သည်။ အာရုံကိုယထာဘူတ ကျကျ မရှုမြင်နိုင်မှု (ဝါ) အမြင်မှားမှုဟူသော ဒိဋ္ဌိနယ်ကို မကျော်လွှားနိုင်ကြသေးသည့် သာမန်လောကသားများမှာမူ လောကီအာရုံများကို သာယာတပ်မက်မောဖွယ်အသွင်ဖြင့် မှားယွင်းစွာ ရှုမြင်ကြသဖြင့် မျက်စိကန်း တစ္ဆေမကြောက် ဆိုသကဲ့သို့ ထိုအာရုံကို လိုချင်မှု၊ တွယ်တာတပ်မက်မောမှု၊ ထိုအာရုံ၌ ပျော်မွေ့မှုများ ဖြစ်ပွားနိုင်ကြသည်။ အမှန်အားဖြင့် ဒုက္ခပေါင်းမျိုးစုံ စိတ်ဆင်းရဲမှုအစုံစုံတို့နှင့် ပြည့်နှက်နေသော သည်လောကကြီးကို ပျော်မွေ့စရာ ချမ်းမြေ့စရာ ကောင်း၍ အလွန်သာယာစိုပြည်သည့် လောကနိဗ္ဗာန်ကြီးအဖြစ် ဤဒိဋ္ဌိစေတသိက်က ဖန်တီးပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <h3>မျက်မှန်စိမ်း ဥပမာ</h3> <p>ဥပမာအားဖြင့် မြင်းကို မျက်မှန်စိမ်း တပ်ပြီး မြက်ခြောက်တွေကို ကျွေးသည်နှင့် သဘောတူပေသည်။ မြင်းကို မျက်မှန်စိမ်း တပ်ပေးလိုက်သည့်အခါ မြင်းသည် မျက်မှန်စိမ်းကြောင့် ပုံထားသော မြက်ခြောက်တွေကို မြက်စိုတွေပဲဟု ထင်ပြီး မြိန်မြိန်ရှက်ရှက် စားလေ့ရှိသည်။ ထို့အတူ သတ္တဝါတွေမှာလည်း မောဟတည်းဟူသော မျက်မှန်စိမ်း တပ်ထားမှုကြောင့် နောက်ကွယ်တွင် ဆင်းရဲဒုက္ခအသွယ်သွယ် ခြံရံနေသည့် စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ် အသုဘအာရုံများကို တကယ့် သာယာမက်မောဖွယ်အာရုံများဟု ရှုမြင်ပြီး နှစ်သက်လိုချင်ကြသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-15 <hr> မက်မောတွယ်တာကြသည်။</p> <p>ဤဥပမာ၌ မောဟနှင့်မျက်မှန်စိမ်း၊ ဒိဋ္ဌိစေတသိက်နှင့် မြက်ခြောက်တွေကို မြက်စိုတွေလို့ အမှားမြင်မှု၊ လောဘနှင့် မြက်ခြောက်တွေကို မြိန်မြိန်ရှက်ရှက်စားချင်မှု တူကြပါသည်။</p> <p>အထက်တွင် ပြဆိုခဲ့သော လောဘ၏ ပဒဋ္ဌာန်ခန်းသည် မူလဋီကာ ဆရာကောက်ပြသည့် ပဒဋ္ဌာန်တရားကို အကျယ်ဖွင့်ဆိုချက်ဖြစ်သည်။ အချို့ အဘိဓမ္မာဆရာများကမူ လောဘ၏ ပဒဋ္ဌာန်တရား ဟူသည် စိတ္တဝိပလ္လာသ၊ ဒိဋ္ဌိဝိပလ္လာသ၊ သညာဝိပလ္လာသဟူသော ဝိပလ္လာသ တရားသုံးပါးဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဆိုကြပါသည်။ ဝိပလ္လာသ ဆိုသည်မှာ ဖောက်ပြန်မှားယွင်းမှုပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ် အသုဘအာရုံများကို ကောင်းမွန်တင့်တယ် မြတ်နိုးဖွယ်ကောင်းသည့် သုဘအာရုံများဟု အသိမှားမှုကို စိတ္တဝိပလ္လာသ၊ အမြင်မှားမှုကို ဒိဋ္ဌိဝိပလ္လာသ၊ အမှတ်မှားမှုကို သညာဝိပလ္လာသဟု ခေါ်ဆိုပါသည်။ ထိုအဘိဓမ္မာဆရာတို့၏ဝါဒကား ယင်းသို့ အသိမှားမှု၊ အမြင်မှားမှု၊ အမှတ်မှားမှုတို့ကြောင့် အာရုံကို လိုချင်မှုလောဘစေတသိက် ဖြစ်လာရသည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်ဆရာကမူ (အားကြီးသော) လောဘစေတသိက်၏ ပဒဋ္ဌာန်သည် အားသေးသော လောဘစေတသိက်ပင် ဖြစ်သည်ဟု ပြဆိုထားပါသည်။ ၁</p> <h3>(၆) လောဘစေတသိက်၏ နာမည်ထူးများ</h3> <p>လောကတွင် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတည်း တစ်ယောက်တည်းဖြစ်စေကာမူ မိမိထမ်းဆောင်ရသည့် အမှုလုပ်ငန်းများကိုလိုက်၍ အယ်ဒီတာ၊ မန်နေဂျာ၊ ရလကဥက္ကဋ္ဌ၊ စားသုံးသူသမဝါယမအတွင်းရေးမှူး၊<br> ၁။ ဝတာရဋီကာသစ်၊ ပ၊ တွဲ၊ ၃၁၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-16 <hr> ပါတီကလပ်စည်းခေါင်းဆောင်စသော နာမည်အမျိုးမျိုးတို့ကို ရရှိသကဲ့သို့ ထို့အတူ လောဘစေတသိက်သည်လည်း အကုသိုလ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် မိမိစွမ်းဆောင်သည့် သဘောသတ္တိအလိုက် အခြားနာမည်ထူးများကိုလည်း ရပေသေးသည်။</p> <p>ယင်းနာမည်ထူးများကား...<br> တဏှာ၊ အဘိဇ္ဈာ၊ ရာဂ၊ ကာမ၊ ဣစ္ဆာ၊ အာသာ၊ နိကန္တိ၊ အာလယ၊ မာယာ၊ နန္ဒီ၊ ပေါနောဗ္ဘဝိက၊ ဧဇာ၊ ဇနိက၊ ဘဝနေတ္ထိ၊ ဝါန၊ ဝန၊ ဝနထ၊ သိဒ္ဓိနီ၊ ဇာလိနီ၊ မူလ၊ ဟေတု၊ အာသဝ၊ သြဃ၊ ယောဂ၊ ဂန္ထ၊ ဥပါဒါန်၊ နီဝရဏ၊ အနုသယ၊ ကိလေသာ၊ သံယောဇဉ်၊ သမုဒယသစ္စာ စသည်ဖြင့် နာမည်မျိုးစုံလှပေသည်။ ထိုအမည်များ ရလာပုံကို တစ်ခုစီ အကျဉ်းချုပ် ရှင်းပြပါမည်။</p> <h3>တဏှာ</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဝိဘင်းပါဠိတော်၊ နိဒါနဝဂ္ဂ သံယုတ်ပါဠိတော်စသည်တို့၌ “ဝေဒနာပစ္စယာ တဏှာ၊ တဏှာပစ္စယော ဥပါဒါနံ” ဟုလည်းကောင်း၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော် ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ် (ဓမ္မစကြာ) ၌ “ကာမတဏှာ၊ ဘဝတဏှာ၊ ဝိဘဝတဏှာ” ဟုလည်းကောင်း လောဘစေတသိက်ကို တဏှာအမည်ဖြင့် ဟောကြားခဲ့ပါသည်။</p> <p>လောဘစေတသိက်ကား အာရုံခြောက်ပါးကို တပ်မက်တတ်၊ တောင့်တတတ်သော သဘောရှိသောကြောင့် တဏှာဟူသောနာမည်တစ်မျိုးကို ရလေသည်။ မှန်ပါသည်။ အလွန်မွဲလွန်းလှသဖြင့် မစားရတစ်နပ်၊ စားရတစ်နပ်ဖြင့် အငတ်ငတ်အပြတ်ပြတ် ဖြစ်နေရှာသော ဆင်းရဲသားသည် အစာရေစာများကို လွန်စွာလိုလားတောင့်တနေဘိသကဲ့သို့ လောဘတရားသည်လည်း ဘဝသံသရာ၌ တွေ့ကြုံရဆုံခဲ့<br> <br>စာမျက်နှာ-17 <hr> ရသော အာရုံခြောက်ပါးတည်းဟူသော အစာရေစာတို့ဖြင့် မဝနိုင် မတင်းတိမ်နိုင်ဘဲ ထိုအာရုံများကို ခုံခုံမင်မင် ခင်ခင်တွယ်တွယ် စွဲလမ်းတမ်းတကာ အသစ်အသစ်ဖြစ်သော အာရုံများကိုသာ မျှော်လင့်တောင့်တ၍နေသော သဘောရှိပေသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ လောဘတရားသည် တွေ့ကြုံရသည့် အာရုံများကိုလည်း တပ်မက်တွယ်တာ၏။ နောက်ထပ်အသစ်အာရုံများကိုလည်း မျှော်လင့်တောင့်တနေ၏။ ထိုကြောင့် လောဘစေတသိက်ကို နာမည်တစ်မျိုးအားဖြင့် တဏှာခေါ်သည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>လူ့လောကတွင် ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံအရာ၌ လွန်ကဲအားကြီးသူများကို “တဏှာကြီးသူများ” ဟု အများက ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုလေ့ရှိကြသည်။ အမှန်စင်စစ် တဏှာသည် ဖောဋ္ဌဗ္ဗအာရုံတစ်ခုတည်းသာမဟုတ်၊ အာရုံခြောက်ပါးလုံးကိုပင် တပ်မက်တွယ်တာသောသဘော၊ တောင့်တသောသဘောရှိပေသည်။</p> <h3>အဘိဇ္ဈာ</h3> <p>အဘိဇ္ဈာကား ဗုဒ္ဓဘာသာလောကတွင် အသုံးများသော အဘိဓမ္မာဝေါဟာရတစ်ခုဖြစ်၏။ တရားကိုယ်မှာ သူများစည်းစိမ် လိုချင်သော လောဘတည်း။ သူတစ်ပါးတို့၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရတနာရွှေငွေ လယ်ယာမြေတို့ကို မြင်သည့်အခါ လိုချင်မှုသဘောဖြင့် ရှေးရှုကြံစည်တတ်သောကြောင့် လောဘသည် အဘိဇ္ဈာဟူသော အမည်ကို ရပါသည်။</p> <p>သို့ရာတွင် အဘိဇ္ဈာကို ကမ္မပထမြောက်သော (ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ပေးနိုင်သော) အဘိဇ္ဈာ၊ ကံဖြစ်ရုံမျှဖြစ်သော အဘိဇ္ဈာဟု နှစ်မျိုးခွဲနိုင်သည်။ ထိုတွင် သူများ၏ တိုက်တာလယ်ယာ ရွှေငွေရတနာများကို မြင်ရသည်ရှိသော် သာယာခြင်း၊ တပ်မက်ခြင်းအနေမျှတွင် မရပ်တန့်မူ၍ “သူ့စည်းစိမ်ဥစ္စာများသည် ငါ့စည်းစိမ်ဖြစ်ရင်ကောင်းမှာပဲ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-18 <hr> မိမိသို့ညွတ်စေသော မတရားလောဘသည်သာ ကမ္မပထမြောက်သော အဘိဇ္ဈာဖြစ်သည်။ ဤနေရာ၌ သူတပါး၏ ကံ ဉာဏ် ဝီရိယကြောင့် ရရှိထားသော စည်းစိမ်ချမ်းသာများကို ထိုသူ့တွင် လက်မဲ့ဖြစ်စေကာ မိမိဥစ္စာ ဖြစ်စေလိုခြင်းသည် သာမန်လောဘမျိုး မဟုတ်၊ အလွန်မတရားသော လောဘမျိုးဖြစ်သည်မှာ သိသာထင်ရှားပါသည်။</p> <p>တောင်း၍၊ ငှား၍၊ ဝယ်၍ ယူလိုခြင်း၊ သို့မဟုတ် ထိုစည်းစိမ်နှင့် အလားတူ စည်းစိမ်မျိုးကို လိုချင်ခြင်းမျိုးမှာ အဘိဇ္ဈာ (သာမန်လောဘ) ကံမျှသာ ဖြစ်သည်။ ပဋိသန္ဓေအကျိုးအထိ ပေးနိုင်သော ကမ္မပထအဆင့်သို့ကား မရောက်နိုင်ချေ။</p> <h3>ရာဂစသောနာမည်များ</h3> <p>လောဘစေတသိက်ကို အာရုံကိုတပ်စွဲတတ်သော သဘောကြောင့် ရာဂဟု လည်းကောင်း၊ အာရုံကို လိုချင်တတ်သောကြောင့် ကာမ၊ ဣစ္ဆာ၊ အသာ၊ နိကန္တိတို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အာရုံ၌ အထပ်ထပ် ငြိကပ်တတ်သော သဘောကြောင့် အာလယဟုလည်းကောင်း၊ လှည့်ပတ်တတ်သောကြောင့် မာယာဟုလည်းကောင်း၊ အာရုံကို ကြိုက်နှစ်သက်တတ်သောကြောင့် နန္ဒီဟုလည်းကောင်း၊ ဘဝသစ်ကို တစ်ဖန်ဖြစ်စေတတ်သော သဘောရှိသောကြောင့် ပေါနောဗ္ဘဝိကဟုလည်းကောင်း၊ သတ္တဝါတို့ကို ထိုထိုဘဝ၌ဖြစ်စေခြင်းငှာ ဆွဲငင်တတ်သော သဘောရှိသောကြောင့် ဧဇာဟုလည်းကောင်း၊ ဝဋ်သုံးပါး၌ သတ္တဝါတို့ကို ဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် ဇနိကဟုလည်းကောင်း၊ သတ္တဝါတို့ကို ဘဝသို့ ကြိုးသဖွယ် ဆွဲယူပို့ဆောင်တတ်သောကြောင့် ဘဝနေတ္ထိဟု လည်းကောင်း၊ ဘဝတစ်ပါးနှင့်တစ်ပါးကို ချုပ်စပ်တတ်သောကြောင့်၊ ၁<br> ၁။ သံခိပ်ဋီကာ၊ ဒုတွဲ၊ ၁၁၈။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ၊ ၃၇၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-19 <hr> (ဝါ) ရံခါသုဂတိ၊ ရံခါဒုဂ္ဂတိ ဖြစ်စေသဖြင့် သုဂတိဘဝ၊ ဒုဂ္ဂတိဘဝဟု အစွန်းအားဖြင့် ယုတ်မြတ်ကြီးငယ်သော ဘဝကို ချုပ်စပ်တတ်သောကြောင့် ဝါနဟုလည်းကောင်း၊ ထိုထိုအာရုံကို ကပ်ငြိတတ်သော သဘောကြောင့် ဝန၊ ဝနထဟုလည်းကောင်း၊ အပ်ချုပ်သမားသည် အဝတ်တစ်စနှင့်တစ်စ ချုပ်စပ်ဘိသကဲ့သို့ သတ္တဝါတို့ကို ဝဋ်သုံးပါး၌ စုတိ၊ ပဋိသန္ဓေ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ချုပ်စပ်တတ်သောကြောင့် သိဗ္ဗနီ ဟုလည်းကောင်း၊ ပိုက်ကွန်သည် ငါးစသော သတ္တဝါများကို လွတ်မြောက်ခွင့် မပေးသကဲ့သို့ လောဘသည် သတ္တဝါတို့ကို သံသရာမှ လွတ်မြောက်ခွင့် မပေးသည့် သဘောရှိ၍ ပိုက်ကွန်နှင့်တူသောကြောင့် ဝါ-ပိုက်ကွန်ကဲ့သို့ တစ်ပါးမက များသောအာရုံရှိသောကြောင့် ဇာလိနီ ဟုလည်းကောင်း အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့ပါသည်။</p> <h3>မူလ</h3> <p>မူလသဒ္ဒါသည် အရင်းအမြစ်ဟူသော အနက်ကို ဟောသည်။ လောဘသည် အကုသိုလ်တရားတို့၏ အမြစ်နှင့် တူသည်။ ထို့ကြောင့်ဗုဒ္ဓသည် ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ယမိုက်ပါဠိတော်များ၌ လောဘကို “အကုသလမူလ” ဟု နာမည်ပေး၍ ဟောထားတော်မူပါသည်။</p> <p>သစ်ပင်များ၌ ပင်စည်၊ အကိုင်း၊ အခက်၊ အရွက်များ ဖြစ်ပေါ်လာမှု၊ ရှင်သန်ကြီးထွားမှု၊ ခိုင်မြဲစွာ တည်တံ့မှုတို့တွင် ရေသောက်မြစ်သည် အဓိကအကျဆုံးသော အကြောင်းဖြစ်သည်။ အရွက်ကိုပယ်၊ ခက်ငယ်ကိုချ၊ ခက်မကိုရှဲ၊ ပင်လုံးလဲအောင် ခုတ်ဖြတ်လိုက်လင့်ကစား ရေသောက်မြစ်များ ကျန်ရှိနေသေးပါက ပြန်လည်ရှင်သန်ကြီးထွားနိုင်သည်။ ထို့အတူ လောဘစေတသိက်သည်လည်း အကုသိုလ်သစ်ပင်ကြီး ပေါက်ရောက်ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် အရေးအပါဆုံးသော ရေသောက်မြစ်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လောဘသည် အာရုံတည်းဟူ<br> <br>စာမျက်နှာ-20 <hr> သော မြေကြီးပေါ်၌ ထောက်ရာတည်ရာပြု၍ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် တရားတို့ကို ခိုင်မြဲစည်ပင်စေ၏။</p> <p>လောဘတည်းဟူသော မြစ်မကို အရဟတ္တမဂ်တည်းဟူသော ဓားဖြင့် အကြွင်းမဲ့ မဖြတ်နိုင်သေးသရွေ့ အကုသိုလ်မှုများ ဆက်လက် ရှင်သန်နေဦးမည်မှာ ဧကန်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လောဘသည် အကုသိုလ်တရားတို့၏ ရေသောက်မြစ်ကြီးဖြစ်သည်ဟု အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာတွင် ဖွင့်ဆိုထားခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဝိဘင်းအဋ္ဌကထာ၌လည်း တဏှာအမည်ရသော လောဘစေတသိက်ကို ဝဋ်တရားအမျိုးမျိုးတို့၏ တည်ရာတည်ကြောင်း ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် နောက်ပိုင်းစက်၏ အကြောင်းရင်း အကြောင်းစစ် ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ မူလခေါ်သည်ဟု ဖွင့်ဆိုထားပါသေးသည်။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို နှစ်ပိုင်းခွဲလိုက်လျှင် အဝိဇ္ဇာမှ ဝေဒနာအထိ ရှေ့ပိုင်းဘဝစက်တစ်ခု၊ တဏှာမှ ဇရာမရဏအထိ နောက်ပိုင်းစက်တစ်ခုဟု ဘဝစက်နှစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ထိုတွင် တဏှာသည် နောက်ပိုင်းဘဝစက်၏ အကြောင်းရင်း အကြောင်းစစ် အဖြစ် ဝဋ်တရားအမျိုးမျိုးကို ဖန်တီးပေးသည်။ ဤအကြောင်းများကြောင့် လောဘသည် မူလနာမည်ကိုရသည် (သံခိပ်ဋီ၊ ဒု၊ နှာ၊ ၄၀၈)။</p> <h3>(၅) ဟေတု မည်ပုံ</h3> <p>ဗုဒ္ဓသည် ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော် ဟေတုပစ္စည်း၌ လောဘကို ဟေတု (ဟိတ်) ဟူသော နာမည်ထူးဖြင့် ဟောကြားခဲ့ပါသည်။ ဟေတု၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “ရေသောက်မြစ်နှယ်၊ ကျေးဇူးကြွယ်၊ ကြီးကျယ်ကြောင်းရင်းများ” ဆိုသည့်အတိုင်း ရေသောက်မြစ်သဖွယ် ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် တရားများကို ကျေးဇူးပြုတတ်သော အကြောင်းတရားဟု ဆိုလိုရကား မူလနှင့် အဓိပ္ပာယ် တစ်ထပ်တည်းပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မူလ၏ အဖွင့်အတိုင်း မှတ်သားရန်ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-21 <hr> <h3>(၆) အာသဝ မည်ပုံ</h3> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဒုကနိက္ခေပကဏ္ဍ၌ လောဘကို အာသဝ (ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ) နာမည်ဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောခဲ့ပါသည်။ အာသဝဆိုသည်မှာ ကြာမြင့်စွာ ထုံအပ်၊ စိမ်ထားအပ်သော အရက်စိမ်ရည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ လောဘစေတသိက်ကား အရက်စိမ်ရည်နှင့် သဘောချင်းတူသောကြောင့် သဒိသူပစာအားဖြင့် အာသဝနာမည်ကို ရပေသည်။ တူပုံမှာ = လောဘသည် ပုထုဇဉ်တို့၏ ခန္ဓာကိုယ်တည်းဟူသော အရက်အိုးဝယ် ဘဝအဆက်ဆက် ပျက်ကွက်သည်မရှိ ထပ်ကာထပ်ကာ အကြိမ်များစွာ ဖြစ်လေ့ရှိသည့်အတွက် အရက်စိမ်ရည်သဖွယ် ခန္ဓာကိုယ်ဝယ် အထုံရနေသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>အရက်စိမ်ရည်တို့သည် သောက်စားသူများကို မူးယစ်စေတတ်၏။ ယင်းကို သောက်စားသူများသည် အကြောင်းနှင့်အကျိုး အကောင်းနှင့်အဆိုးတို့ကို ခွဲခြားမသိမြင်နိုင်ရကား ဒုက္ခပေါင်းများစွာနှင့် ရင်ဆိုင်ကြရ၏။ အယုတ်ဆုံး ပညာရှိသူတော်ကောင်းတို့၏ အထင်အမြင်သေးမှုကိုကား မုချခံရပေသည်။ ထို့အတူ လောဘသည်လည်း မိမိနှောက်ယှက်နိုင်ခွင့်ရှိသော သတ္တဝါတွေကို မူးယစ်စေ၍ အရူးဖြစ်အောင် ဖန်တီးတတ်၏။ လောဘဖြစ်လာခဲ့လျှင် အကြောင်းနှင့်အကျိုး အကောင်းနှင့်အဆိုးတို့ကို မခွဲခြား မဝေဖန်တတ်တော့သဖြင့် ဒုက္ခမျိုးစုံနှင့် ဆုံစည်းကြရ၏။ ထို့ကြောင့် လောဘကို အာသဝဟုခေါ်သည်။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် လောဘတရားသည် ဘုံအားဖြင့် ဘဝဂ်ခေါ်သော နေဝသညာ နာသညာယတန (အရူပ) ဘုံအထိဖြစ်နိုင်၍ တရားအားဖြင့် မဂ်စိတ်များ၏ ရှေ့ဖြစ်သော ဂေါတြဘူ၊ ဝေါဒါန်အထိ အာရုံပြုသောအားဖြင့် ဖြစ်နိုင်သည့်အတွက် အာသဝနာမည်ကို ရသည်ဟုလည်း ဆိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-22 <hr> <h3>(၇) သြဃ မည်ပုံ</h3> <p>သြဃသဒ္ဒါသည် ရေအယဉ်၊ ဝါ-ဝဲကိုဟောသည်။ လောဘသည် ဝဲရေအယဉ်တို့နှင့် တူသောကြောင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်တွင် သြဃဟူသော နာမည်တစ်မျိုးဖြင့် ဘုရားရှင်ဟောခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဝဲသြဃများ၏ သဘောသည် မိမိထံသို့ ရောက်လာသော ဝတ္ထုပစ္စည်းများကိုဖြစ်စေ၊ သတ္တဝါများကိုဖြစ်စေ အတင်းနှစ်၍ သတ်တတ်၏။ ကူးထွက်နိုင်ခဲသဖြင့် ကြိမ်ဖန်များစွာ လည်စေတတ်၏။ အောက်သို့စုပ်၍လည်း နစ်မြုပ်စေတတ်၏။ ထို့အတူ လောဘသည် မိမိဖြစ်ရာသတ္တဝါတို့ကို ဒုက္ခတွင်း၌ အတင်းနှစ်၍ သတ်တတ်၏။ ဘဝပေါင်းများစွာ ကျင်လည်စေတတ်၏။ နောက်ဆုံးတွင် အပါယ်လေးဘုံသို့ ရောက်သည်အထိ နစ်မြုပ်စေတတ်ပေသည်။ ယင်းသို့ ဝဲသြဃနှင့် သဘောချင်းတူသဖြင့် လောဘကို (ကာမောဃ၊ ဘဝေါဃ) ဟု သြဃနာမည်ဖြင့် ဟောကြားခဲ့ပါသည်။</p> <h3>(၈) ယောဂ မည်ပုံ</h3> <p>ယောဂဆိုသည်မှာ ယှဉ်စပ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ တစ်ခုသောနေရာ၌ တစ်စုံတစ်ခုသော ဝတ္ထုပစ္စည်းကို ကွာမသွားအောင် အစေးဖြင့် ကပ်ထားသကဲ့သို့ ယှဉ်ကပ်ခြင်းမျိုးဖြစ်သည်။ လောဘသည် လှည်းရထားတို့၌ နွားများကို တပ်ထားသကဲ့သို့ ဘဝတည်းဟူသော ယန္တရားစက်၌ သတ္တဝါများကို တပ်ထားတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ အကြောင်းကံနှင့် အကျိုးဝိပါက်တို့ကို ဆက်စပ်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါတို့ကို ဘဝတစ်ပါးနှင့် သို့မဟုတ် ဒုက္ခအမျိုးမျိုးနှင့် ဆက်သွယ်ယှဉ်စပ်ပေးတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ လောဘသည် (ကာမယောဂ၊ ဘဝယောဂဟူ၍) ယောဂဟူသော နာမည်ကို ရပြန်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-23 <hr> <h3>(၉) ဂန္ထ မည်ပုံ</h3> <p>ဂန္ထသဒ္ဒါသည် သံကွင်းချင်းဆက်သလို ထုံးဖွဲ့ခြင်း၊ နှောင်ဖွဲ့ခြင်း အနက်ကိုဟော၏။ သတ္တဝါ၏ နာမကာယ၊ ရူပကာယကို ဝဋ်ဆင်းရဲမှ မလွတ်အောင် “စုတိပြီး ပဋိသန္ဓေ၊ ပဋိသန္ဓေပြီး စုတိ” ဟု သံကွင်းချင်းယှက်သလို ထုံးဖွဲ့တတ်သော တရားများဟု ဆိုပါသည်။</p> <p>လောဘ မကင်းသရွေ့ သံသရာဝဋ်ဒုက္ခမှ မလွတ်နိုင်သေးရကား လောဘသည် ပစ္စုပ္ပန်ကာယ (လက်ရှိခန္ဓာ) အပြတ်တွင် အနာဂတ်ကာယနှင့် ဆက်စပ်မိအောင် ဖွဲ့စပ်တတ်သော သဘောရှိသောကြောင့် လောဘကို ဂန္ထတရား လေးပါးတွင် အဘိဇ္ဈာကာယဂန္ထ နာမည်ဖြင့် ဟောခဲ့ပြန်သည် (ရှေ့တွင် ဖွင့်ဆိုခဲ့ပြီးသော အဘိဇ္ဈာကား သူတစ်ပါးစည်းစိမ်ကို မတရားလိုချင်သော လောဘအကြမ်းစားတည်း။ ဤဂန္ထအရာ၌ကား မိမိပစ္စည်းကိုသော်လည်းကောင်း သူတစ်ပါးပစ္စည်းကို သော်လည်းကောင်း၊ တရားသည်ဖြစ်စေ၊ မတရားသည်ဖြစ်စေ လိုချင်မှုလောဘဟူသသမျှကို အဘိဇ္ဈာကာယဂန္ထ ခေါ်သည်။)</p> <h3>(၁၀) ဥပါဒါန် မည်ပုံ</h3> <p>ဥပါဒါနသဒ္ဒါသည် လွန်လွန်ကဲကဲ မြဲမြံစွာယူခြင်း အနက်ကို ဟော၏။ (ဥပ-လွန်လွန်ကဲကဲ မြဲမြံစွာ + အာဒါန-ယူခြင်း) ဖားသတ္တဝါကို မြွေက ဖမ်းသည့်အခါ မလွှတ်ဘဲ စွဲစွဲမြဲမြဲ ဖမ်းယူထားသကဲ့သို့ ဆိုင်ရာအာရုံ၌ စွဲစွဲမြဲမြဲ ယူတတ်သော (ဝါ) စွဲလမ်းတတ်သော တရားမျိုးဟု ဆိုလိုပါသည်။</p> <p>“ဥပါဒါန်ကြောင့် ဥပါဒ်ရောက်” ဟု လောကဆိုရိုးစကားတစ်ခုရှိသည်။ ထိုစကားပါ ဥပါဒါန်ကား ယခုဖွင့်ဆိုနေသော ဥပါဒါန်ပင်ဖြစ်သည်။ အစွဲအလမ်း အားကြီးလွန်းသောကြောင့် ဘေးဒုက္ခနှင့် တွေ့ကြုံရသည်ဟု ဆိုလိုရင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။ အစွဲအလမ်း အားကြီးသည်ဆိုသည်မှာ အာရုံကို စွဲစွဲမြဲမြဲယူသော သဘောပင်ဖြစ်၏။ ၁<br> ၁။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ။ ၅၄၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-24 <hr> တစ်ခါတစ်ရံ လောဘသည် ကာမအာရုံတို့ကို အလွန်အကဲ စွဲလမ်း၍ ယူတတ်သော သဘောရှိသည်။ ယင်းလောဘမျိုးကို ကာမုပါဒါန်ဟု ဥပါဒါန်နာမည်ဖြင့် ဟောခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၁၁) နီဝရဏ မည်ပုံ</h3> <p>နီဝရဏသဒ္ဒါသည် “တားဆီး ကန့်ကွက်၊ ပိတ်ပင်ဖျက်၊ အနက်နီဝရဏ်” ဆိုသည့်အတိုင်း တားမြစ်ခြင်း၊ ပိတ်ဆို့ခြင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်ပေသည်။ လောဘစသော နီဝရဏတရားတို့သည် ဈာန်စသော ကုသိုလ်တရားများကို ဖြစ်ခွင့်မပေးဘဲ တားမြစ်ပိတ်ပင်တတ်သော သဘောရှိသည်။ ဖြစ်ခွင့်မပေးရုံသာမဟုတ်၊ ဖြစ်ပြီးသော ဈာန်စသောတရားများကိုပင် ကွယ်ပျောက်သွားစေနိုင်သော သတ္တိရှိသည်။ မှန်၏၊ လောဘ စသော နီဝရဏတရားများ ဖြစ်ပွားနေသည့်အခါ ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားများကို မဆိုထားဘိ၊ ကာမာဝစရ ကုသိုလ်များပင် အနားမကပ်နိုင်ပေ။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် လောဘ စသော နီဝရဏတရားတို့သည် မျက်လုံးပသာဒတွင် တိမ်သလာဖုံးထားဘိသကဲ့သို့ ပညာမျက်စိကို ပိတ်ဆို့ ကာကွယ်တတ်သောသဘောလည်း ရှိပေသည်။ သူ၏ အဓိက ရန်သူကြီးကား သမာဓိပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လောဘကို ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ နာမည်ဖြင့် ဟောခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>(၁၂) အနုသယ မည်ပုံ</h3> <p>အနုသယသဒ္ဒါသည် အကြောင်းသင့်က ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း (အနု-အကြောင်းသင့်သော် + သယ-ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း)၊ အဖန်တလဲလဲဖြစ်ခြင်း (အနု-အဖန်တလဲလဲ + သယ-ဖြစ်ခြင်း) အနက်တို့ကို ဟောဆိုပါသည်။</p> <p>လောဘစသော ကိလေသာတရားများကား ဆိုင်ရာမဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးသည့်အတွက် ဘဝပေါင်းများစွာ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်နေကြသဖြင့် အထုံ (အာသေဝနပစ္စည်း) ရကာ (ဝါ) ဖြစ်သားဝကာ အခြားကိလေသာများထက် အင်အားအလွန်ကောင်းနေသော (ထာမဂတ) ကိလေသာမျိုးဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-25 <hr> ယင်းလောဘစသော ကိလေသာများသည် ဣဋ္ဌာရုံစသော အကြောင်းများနှင့် တိုက်ဆိုင်ဆုံစည်းမိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တားမရ ဆီးမရ လွယ်လင့်တကူ ဖြစ်လာလေ့ရှိသည်။ ဤသဘောကို အစွဲပြု၍ လောဘကို ယမိုက်ပါဠိတော်စသည်တို့၌ (ကာမရာဂါနုသယ-ဘဝရာဂါနုသယ) ဟု အနုသယနာမည်ဖြင့် ထပ်၍ ဟောခဲ့ပြန်သည်။</p> <h3>(၁၃) ကိလေသာ မည်ပုံ</h3> <p>“ပူပန်ညစ်ကျု၊ နှိပ်စက်မှု၊ ဆယ်ခုကိလေမှတ်” ဆိုသလို၊ ကိလေသသဒ္ဒါသည် ပူပန်စေခြင်း၊ ညစ်နွမ်းခြင်း၊ နှိပ်စက်ခြင်း အနက်များကို ဟောသည်။ လောက၌ “ကိလေသာမီး၊ လောဘမီး” ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိသကဲ့သို့ လောဘသည် သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်ကို မီးသဖွယ် ပူပန်စေတတ်သော သဘော၊ နှိပ်စက်တတ်သောသဘော၊ ညစ်နွမ်းစေတတ်သော သဘောများ ရှိပေသည်။ လောဘမီး၊ ဒေါသမီး စသည်တို့ တောက်လောင်သောအခါ စိတ်အစဉ်သည် ကြည်ကြည်လည်လင် ချမ်းချမ်းသာသာမရှိ၊ ညစ်နွမ်းလာတတ်၏။ ဤသဘောကိုပင် စိတ်ညစ်သည်ဟု သုံးကြခြင်းဖြစ်သည်။ လောဘစသည်တို့ကြောင့် ပူပန်မှုအမျိုးမျိုး ဆင်းရဲမှုအဖုံဖုံတို့နှင့်လည်း တွေ့ကြုံရ၏။ ထို့ကြောင့် လောဘသည် ကိလေသာ ၁၀-ပါးတွင် တစ်ပါးအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ရပေသည်။</p> <h3>(၁၄) သံယောဇဉ် မည်ပုံ</h3> <p>သံယောဇဉ်ကား သံယောဇနပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသော ပါဠိသက်ပုဒ်တည်း (သံယောဇန = သံယောဇဉ်) = တုတ်နှောင်ဖွဲ့ချည်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ လောကတွင် “သံယောဇဉ်ကြိုး” ဟု ဆိုရိုးရှိသည့်အတိုင်း ကြိုးဖြင့်ချည်နှောင်ထားသကဲ့သို့ မိမိကိန်းရာသတ္တဝါကို သံသရာဝဋ်မှ မလွတ်ရအောင် ချည်နှောင်တတ်သော တရားဟု ဆိုလိုပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-26 <hr> လောဘကား မိမိကိန်းရာသတ္တဝါများကို ကာမဘုံ၊ ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံတို့မှ မလွတ်မြောက်နိုင်အောင် နှောင်ကြိုးသဖွယ် ဖွဲ့ချည်ထားသည့် သဘောရှိသောကြောင့် (ကာမရာဂသံယောဇဉ်၊ ရူပရာဂသံယောဇဉ်၊ အရူပရာဂသံယောဇဉ်) ဟု သံယောဇဉ်နာမည်ကို ရရှိပေသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ သုတ္တန်နည်းအရ ပုထုဇဉ်သန္တာန်၌ သံယောဇဉ်ကြိုး ၁၀-ချောင်းရှိသည့်အနက် လောဘက ကာမရာဂသံယောဇဉ်၊ ရူပရာဂသံယောဇဉ်၊ အရူပရာဂသံယောဇဉ်ဟူသော ကြိုးသုံးချောင်းနေရာကို ယူထားပေသည်။ ထိုတွင် ကာမရာဂသံယောဇဉ်ကြိုးမှာ ကာမဘုံနှင့် ဆက်သွယ်၍ ကျန်ကြိုးနှစ်ချောင်းက အထက်ဗြဟ္မာဘုံများနှင့် ဆက်သွယ်လျက် ရှိပေသည်။</p> <p>ကာမရာဂသံယောဇဉ်ကြိုးကို မဖြတ်တောက်နိုင်သေးသမျှ ဗြဟ္မာ့ပြည်သို့ ရောက်နေသော်လည်း ကာမနှောင်ကြိုး တင်းမှုကြောင့် ကာမသဘုံသို့ ဆင်းလာခဲ့ရပေလိမ့်မည်။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများကား ကာမရာဂသံယောဇဉ်ကြိုးကို လုံးဝဖြတ်တောက်နိုင်ခဲ့ပေပြီ။ သို့သော် သံသရာမှ မလွတ်မြောက်နိုင်သေးပေ။ ရူပရာဂသံယောဇဉ်နှင့် အရူပရာဂသံယောဇဉ်ကြိုးနှစ်ချောင်းရှိသေး၍ ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံတို့၌ ပဋိသန္ဓေ နေရဦးမည်ဖြစ်၏။ ဤသို့လောဘသည် မိမိကိန်းရာသတ္တဝါများကို ဘဝသံသရာမှ မလွတ်ထွက်နိုင်အောင် ကြိုးသဖွယ် ဖွဲ့နှောင်ထားသော သဘောရှိပေသည်။</p> <h3>(၁၅) သမုဒယသစ္စာ မည်ပုံ</h3> <p>လောဘတရားသည် ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဖြစ်ပွားစေတတ်သော သမုဒယသဘောရှိ၏။ လောဘ၏ ဒုက္ခကို ဖြစ်ပေါ်စေတတ်သော သမုဒယသဘောသည် အမှန်တရား သစ္စာတရား ဖြစ်၏။ မည်သည့်အခါမှ ယင်းသဘောမှ သွေဖည်ဖောက်ပြန်၍ သွားလေ့မရှိချေ။ အကြင်မျှလောက် လောဘတရားကို မပယ်ရှားနိုင်သေး၊ ထိုမျှလောက် ဆင်းရဲဒုက္ခမျိုးစုံကို လောဘက ဖန်တီးပေးလျက်ပင်ရှိ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-27 <hr> လောကတွင် ဘုရားရဟန္တာများမှအပ သာမန်လောကသားတွေမှာ သာယာလိုချင်မှု လောဘနှင့် အချိန်ရှိသရွေ့ ထွေးလုံးရစ်ပတ် ဖြစ်နေကြသည်။ ထို့ကြောင့် သာမန်လောကသားတို့သည် သာယာမှု နှစ်သက်မှုလေးတွေရနေအောင် ဖြစ်နေအောင် နေ့မအား ညမအား တရစပ် ကြိုးစားနေကြရသည်။ ကြည့်ဖို့မြင်ဖို့ကောင်းသည့် အမြင်ခံပစ္စည်းလေးတွေကို မရ,ရအောင် အားထုတ်နေကြရသည့်နည်းတူ ကြားစရာ၊ ရှုစရာ၊ စားသောက်စရာ၊ တွေ့ထိစရာ အကောင်းကလေးတွေကို မရရအောင် ကိုယ်အပင်ပန်း၊ စိတ်အပင်ပန်းခံ၍ ရှာဖွေနေကြရသည်။ ဝတ်ဆင်စရာကိုပဲဖြစ်စေ၊ နေရထိုင်ခင်းကိုပဲဖြစ်စေ၊ အပေါင်းအဖော်ကိုပဲဖြစ်စေ သာယာဖွယ်ဖြစ်အောင် ကိုယ့်စွမ်းအင်အလိုက် နေ့မအား ညမအား ဖန်တီးနေကြရသည်။</p> <p>စင်စစ်သော်ကား ယင်းကြိုးစားအားထုတ်မှု ဖန်တီးရမှုအားလုံးတို့သည် ကိုယ်ဆင်းရဲ စိတ်ဆင်းရဲခံရမှု သင်္ခါရဒုက္ခများပင် ဖြစ်သည်။ ထိုဆင်းရဲမှုအစုစုတို့ ဖြစ်ပေါ်လာရာ၌ အဓိက လက်သည်တရားခံကား သာယာတွယ်တာမှု လိုချင်မက်မောမှု လောဘတဏှာပင်ဖြစ်သည်။ လောဘတဏှာ၏ ဒုက္ခမျိုးစုံ ဖန်တီးပေးတတ်မှု သမုဒယကား ထာဝစဉ်မပြောင်းလဲ မဖောက်ပြန်နိုင်သည့် အမာခံအမှန်တရား စစ်စစ် ဖြစ်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် လောဘကို သစ္စာနယ်တွင် သမုဒယသစ္စာနာမည်ဖြင့် ဟောခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>(၁၆) တဏှာနှင့်ဥပါဒါန်တို့၏အထူး</h3> <p>လောဘစေတသိက်သည် တဏှာနှင့် ဥပါဒါန်နာမည်တို့ကိုရကြောင်း အထက်တွင် ဖွင့်ဆိုခဲ့ပြီ။ သို့ရာတွင် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်၌ တဏှာကြောင့် ဥပါဒါန်ဖြစ်သည်။ (တဏှာပစ္စယာ ဥပါဒါနံ) ဟု တဏှာနှင့် ဥပါဒါန်ကို အကြောင်းအကျိုးအနေဖြင့် တစ်ပါးစီ သီးခြား ဟောထားခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် တရားကိုယ်တစ်ခုတည်းဖြစ်သော တဏှာနှင့် ဥပါဒါန်တို့၏ ထူးခြားဟန်ကို ရှင်းပြရန် လိုလာပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-28 <hr> တဏှာနှင့်ဥပါဒါန်တို့သည် လိုချင်တပ်မက်မှု လောဘတစ်ခုတည်း ဖြစ်ကြသော်လည်း အင်အားအရာတွင် ခြားနားမှုရှိကြသည်။ အာရုံတစ်ခု၌ ပထမဦးစွာ အနည်းငယ် တပ်မက်မှုသည် တဏှာမည်၏။ ထိုအာရုံ၌ မပြတ် လွန်လွန်ကဲကဲ စွဲလမ်းတပ်မက်နေမှုသည် ဥပါဒါန်မည်၏။ ဥပမာ-လှပသော ရူပါရုံကို တွေ့စ၌ ပထမဆုံး တပ်မက်မှုသည် တဏှာမည်၏။ ယင်းရူပါရုံ၌ တပ်မက်မှုတဏှာသည် တစတစ ရင့်သန်ကြီးထွားလာခဲ့ပြီး စွဲလမ်းမှုအဆင့်သို့ ရောက်ခဲ့သော် ဥပါဒါန်မည်ပါတော့သည်။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် သစ်ပင်ပေါက်ပုံနှင့်တူ၏။ မိုးဦးကျအခါ မြေ၌ပေါက်ခါစဖြစ်သော သစ်ပင်ငယ်သည် အမြစ်တွယ်မှု အားနည်းနေသေးသဖြင့် တစ်နေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့သော် ရနိုင်ပေသေး၏။ ထိုသစ်ပင်ငယ်သည် တစ်စတစ်စ ကြီးထွားရင့်သန်လာခဲ့သော် အမြစ်တွယ်မှု အားကောင်းနေသဖြင့် တစ်နေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့ရန် မလွယ်ကူတော့ချေ။ ဤနေရာ၌ ပေါက်ခါစ သစ်ပင်နှင့် တပ်မက်မှုဖြစ်စ တဏှာတို့ တူကြ၏။ အမြစ်တွယ်မှုအားကောင်းနေသော သစ်ပင်ကြီးနှင့် တပ်မက်မှုအား ကောင်းနေသည့် စွဲလမ်းမှုဥပါဒါန်တို့ တူကြ၏။</p> <p>အချို့သော အဘိဓမ္မာဆရာများက တစ်စုံတစ်ခုသော အာရုံကို မရသေးခင် လိုချင်တောင့်တမှုသည် တဏှာမည်၏၊ ရရှိပြီးနောက် စုံစုံမက်မက် နှစ်သက်စွဲလမ်းမှုသည် ဥပါဒါန်မည်၏ဟု ဖွင့်ဆိုကြ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-29 <hr> ထို့ပြင် တဏှာသည် မလိုချင်မှု (အပ္ပိစ္ဆတာဂုဏ်) ၏ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်၏။ ဥပါဒါန်ကား တင်းတိမ်ရောင့်ရဲမှု (သန္တုဋ္ဌိတာဂုဏ်) ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၏။ (ပထမလိုချင်မှုက တဏှာ၊ ရရှိပြီးနောက် မတင်းတိမ်ဘဲ ထပ်ခါထပ်ခါ လိုချင်မှုမှာ ဥပါဒါန်ဟု ဆိုလိုပါသည်။)</p> <p>တဏှာသည် မိမိလက်သို့ မရောက်သေးသော လောကီအာရုံ ကာမဂုဏ်တို့ကို တောင့်တမှု၊ ရှာဖွေမှု (ပရိယေသန) ဒုက္ခစု၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ ဥပါဒါန်သည် မိမိလက်သို့ ရောက်ရှိပြီးသော အာရုံကို ကြောင့်ကြရမှု၊ တယုတယ စောင့်ရှောက်ထိန်းသိမ်းရမှု (အာရက္ခ) ဒုက္ခစု၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ ၁ (လောဘနှင့် ဆန္ဒ အထူးကို ဆန္ဒစေတသိက်တွင်ရှုပါ)။</p> <h3>လောဘစေတသိက်အပြား</h3> <h3>(၁) လောဘ ၂-မျိုး</h3> <p>လောဘသည်...<br> ၁။ သမလောဘ<br> ၂။ ဝိသမလောဘ... ဟုနှစ်မျိုးပြား၏။</p> <p>ထိုတွင် မိမိပိုင် ပစ္စည်းဥစ္စာ၌ဖြစ်သော လောဘသည် သမလောဘ (မျှတသောလောဘ) မည်၏။ သူတစ်ပါးပိုင် ပစ္စည်းဥစ္စာများ၌ တပ်မက်သော လောဘသည် ဝိသမလောဘ (မမျှတသောလောဘ) မည်၏။ တစ်နည်းအားဖြင့် သုံးဆောင်သင့်သောအရာ၌ဖြစ်စေ၊ မသုံးဆောင်သင့်သောအရာ၌ဖြစ်စေ အင်အား အလွန်ကြီးမားသော လောဘသည် ဝိသမလောဘမည်၏။<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂။ ၁၇၂။ သံခိပ်ဋီကာ၊ ဒုတွဲ၊ ၃၈၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-30 <hr> (ဝါ) မမျှတသော အသွင်ကိုဆောင်သည့် လောဘသည် ဝိသမလောဘမည်၏ဟု အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ၊ သုတ်ပါထေယျအဋ္ဌကထာတို့၌ ဖွင့်ဆိုထားသည်။</p> <p>အင်အားအလွန်ကြီးမားသော လောဘဆိုသည်မှာ အလွန်အင်အားကောင်း၍ ထူထူထဲထဲဖြစ်နေသော ဗဟလကိလေသာမျိုးပင် ဖြစ်၏။ မိမိတို့ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံခွင့်ရှိသော ဇနီးမိန်းမတို့ပင် ဖြစ်စေကာမူ သင့်လျော်သည့် အချိန်ကာလ အရပ်ဒေသများ၌သာ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံအပ်၏။ ကိုယ်ဝန်ရှိသောအချိန်၊ နို့တိုက်သော အချိန်၊ ယောနိဆင်းသောအချိန်၊ ဥတုလာသော အချိန်တို့ကား မဆက်ဆံသင့်သော ကာလတို့ဖြစ်သည်။ စေတီပုထိုး ဓာတ်တော်များ ရှိရာအရပ်၊ စာပေသင်ကြားတရားနာရာအရပ်၊ ဆရာသမားများရှိရာ အရပ်၊ မိဘတို့စုဝေးနေထိုင်ရာအရပ်တို့သည် မပေါင်းသင်းသင့်သော အရပ်ဒေသတို့ဖြစ်သည်။ ယင်းကာလဒေသများ၌ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံခဲ့သော် ထိုလူမျိုးကို ဗဟလ-ကိလေသာ ရှိသူဟု ခေါ်ဆိုသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ ကိလေသာအလွန်ကြီးသူဟု ဆိုလိုသည်။ ထိုဗဟလ ကိလေသာကား ဝိသမလောဘပင်ဖြစ်သည်။ ဤသို့ သုတ်ပါထေယျဋီကာ စက္ကဝတ္တိသုတ်၌ ဖွင့်ဆိုထားသည်။</p> <p>မျက်မှောက်ခေတ်၌ အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် သယံဇာတပစ္စည်းများ ပေါများကြွယ်ဝသည့် နိုင်ငံငယ်ကလေးများမှ ကုန်ကြမ်းပစ္စည်း အမျိုးမျိုးတို့ကို လိုချင်ရမက် ငမ်းငမ်းတက် ဖြစ်ကြသဖြင့် အင်အားမဲ့ နိုင်ငံငယ်ကလေးများကို လက်နက်အားကိုးဖြင့် အဓမ္မ သိမ်းပိုက်ကာ နယ်ချဲ့နေကြ၏။ ထိုမှ တစ်စတစ်စ ကမ္ဘာစစ်ပွဲကြီးများ ဖြစ်ပွားရသည့်အထိ နယ်ချဲ့တိုက်ပွဲ ဆင်နွှဲနေကြသည်။ ငွေရှင်ကြေးရှင် ဓနရှင်ကြီးများကလည်း အလုပ်သမား ဆင်းရဲသားများ<br> <br>စာမျက်နှာ-31 <hr> အပေါ် မညှာမတာ ခေါင်းပုံဖြတ် အမြတ်ကြီးစားနေကြ၏။ ဤပြုမူချက်အားလုံးတို့သည် ဝိသမလောဘ၏ လက်ချက်များပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>လောဘ ၃-မျိုး</h3> <p>ဝိဘင်းပါဠိတော် (၃၆၃) ဝိဘင်းအဋ္ဌကထာ (၄၅၂) ၌ ...<br> (၁) အတြိစ္ဆတာလောဘ<br> (၂) မဟိစ္ဆတာလောဘ<br> (၃) ပါပိစ္ဆတာလောဘ<br> ဟု လောဘ ၃-မျိုး ဟောထားပါသည်။</p> <p>ထိုသုံးမျိုးတို့တွင် မိမိရလာ ပိုင်ဆိုင်လာသော ပစ္စည်းလာဘ်လာဘများ၌ တင်းတိမ်ရောင့်ရဲမှုမရှိဘဲ သူတစ်ပါးပိုင်ပစ္စည်း လာဘ်လာဘများကို လိုချင်တောင့်တခြင်းသည် “အတြိစ္ဆတာလောဘ” မည်၏။ (အတြိ = အတိ = မိမိပိုင် ပစ္စည်းကို ကျော်လွန်၍ + ဣစ္ဆတာ = သူများပိုင်ပစ္စည်းကို လိုချင်သော လောဘ)။</p> <p>မှန်၏။ ထိုလောဘမျိုး ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိရလာသည့် ဝတ္ထုပစ္စည်းများမှာ အကောင်းစား ဖြစ်စေကာမူ အညံ့စားဟု ထင်လေ့ရှိ၏။ သူတစ်ပါးရလာသည့် ပစ္စည်းများကိုမူ အညံ့စားပင် ဖြစ်သော်လည်း အကောင်းစားဟု ယူဆ၏။ တစ်အိုးတည်း ကြိုချက်ထားသည့် ထမင်းယာဂုများကိုပင်သော်လည်း မိမိပန်းကန်ထဲသို့ ထည့်လိုက်သည့် ထမင်းယာဂုတို့ကို အညံ့စားဟု ယူဆပြီး သူတစ်ပါးပန်းကန်ထဲ၌ရှိသော ထမင်းယာဂုတို့ကိုမူ အကောင်းစားဟု မှတ်ထင်လေ့ရှိပေသည်။</p> <p>ထင်ရှားစေဦးအံ့။ ရှေးအခါက သူဌေးကြီးတစ်ဦးသည် ဘိက္ခုနီမ ၃၀-တို့ကို ပင့်ဖိတ်၍ ဆွမ်းနှင့်မုန့်တို့ကို ဆက်ကပ်ကျွေးမွေးသည်။ ဘိက္ခုနီမတို့၏ အကြီးအမှူး ဦးစီး ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည့် ဘိက္ခုနီမ<br> <br>စာမျက်နှာ-32 <hr> ကြီးကား အလွန်လောဘကြီး၏။ ဒကာတစ်ဦးတည်းက ကျွေးမွေးလှူဒါန်းသည့် ဆွမ်းယာဂုဖြစ်စေကာမူ မိမိအဖို့ ရသည့်ဆွမ်းယာဂုတို့ကို အညံ့စားဟု မှတ်ထင်၏။ ထို့ကြောင့် မိမိရသည့် မုန့်ဆွမ်းကို အခြား ဘိက္ခုနီမတို့၏ မုန့်ဆွမ်းနှင့် လဲလှယ်၍ ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်သတဲ့။</p> <p>အခြား ဝတ္ထုတစ်ခုမှာ ဗာရာဏသီပြည့်ရှင် မင်းကြီးသည် “မီးကင်အမဲကို ပွဲတော်တည်အံ့” ဟု ကြံရွယ်ပြီး အသိတာဘူမိဖုရားကြီးကို ခေါ်ကာ တောလိုက်ထွက်လာခဲ့သည်။ တောထဲတွင် အလွန်ချောမောလှပသည့် ကိန္နရီပျိုမကလေးတစ်ဦးကို တွေ့ရာ မိဖုရားကြီးကို စွန့်ပစ်ပြီး ကိန္နရီမကလေးနောက်သို့ တကောက်ကောက် လိုက်သွားတော့သည်။ မိဖုရားကြီးသည် ပြန်လှည့်လာပြီး မင်းကြီးကို စိတ်နာသဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းသို့ဝင်ကာ သမထဘာဝနာကမ္မဋ္ဌာန်းကို စီးဖြန်းလေတော့သည်။ မကြာမီပင် မိဖုရားကြီးမှာ သမာပတ် ၈-တန် ဈာန်အဘိညာဉ်တို့ကို ရရှိသွားသည်။ မင်းကြီးသည် တောထဲ၌ ကိန္နရီမကလေး ခြေရာပျောက်သွား၍ စိတ်ပျက်ပျက်ဖြင့် မိဖုရားကြီးထံ ပြန်လာခဲ့သည်။ မိဖုရားကြီးသည် မိမိထံပြန်လာသည့် မင်းကြီးကို မြင်သည့်အခါ အဘိညာဉ်ဖြင့် ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်သွားလေတော့သည်။ ထိုအခါ အနီးအနားရှိ သစ်ပင်တွင် စောင့်သော ရုက္ခစိုးနတ်မင်းက...</p> <p>“စန္ဒာအမည်ရှိသော ကိန္နရီမကို အလိုရှိသော ဗာရာဏသီမင်းသည် အသိတာဘူမည်သော မင်းသမီးကို လက်လွှတ်ဆုံးရှုံးရသကဲ့သို့ ထို့အတူ လိုချင်လောဘ အလွန်ကြီးသူသည် ထိုအလွန်ကြီးသော လောဘယစ်ခြင်းကြောင့် အကျိုးဟူသမျှမှ လက်လွှတ်ဆုံးရှုံးရတတ်ပေ<br> <br>စာမျက်နှာ-33 <hr> သည်” ဟု မင်းကြီးကို ကဲ့ရဲ့ပြောင်လှောင်ခဲ့ဖူးလေသည်။ များစွာသော ဝတ္ထုပစ္စည်းတို့ကို လိုချင်ခြင်း၊ အလိုကြီးခြင်းတို့ကို “မဟိစ္ဆတာလောဘ” ဟု ခေါ်သည်။ မိမိအား မရှိသောဂုဏ်ဖြင့် ချီးကျူးမှုကို လိုလားခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ဝတ္ထုပစ္စည်းတို့ကို ခံယူရာ၌ဖြစ်စေ၊ အသုံးပြုရာ၌ဖြစ်စေ အတိုင်းအရှည်မသိ ခံယူလိုခြင်း သုံးစွဲလိုခြင်းတို့သည်လည်းကောင်း၊ မဟိစ္ဆတာလောဘ၏ သဘောလက္ခဏာများပင် ဖြစ်ပါသည်။ (မဟာ = များစွာသော ပစ္စည်းဥစ္စာတို့ကို + ဣစ္ဆတာ = လိုချင်သော လောဘ)။</p> <p>မှန်၏။ ထိုလောဘမျိုးရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြောပဖွယ် အနည်းငယ်မျှဖြစ်သော မိမိ၏ သီလဂုဏ်၊ စာပေပရိယတ္တိဂုဏ်၊ ဓုတင်အကျင့်ဂုဏ်တို့ကိုပင် ချီးကျူးပြောကြားမှုကို လိုလား၏။ အယုတ်သဖြင့် တော၌သီတင်းသုံး နေထိုင်ရုံမျှကိုပင် ချီးကျူးပြောကြားစေလို၏။ ယင်းသို့ ချီးကျူးခံရခြင်းကြောင့် အကြည်ညိုများကာ ဝတ္ထုပစ္စည်းတို့ကို လှူဒါန်းပေးကမ်းလာသည့် အခါတွင် လှည်းဖြင့် တိုက်၍ ပေးကမ်းစေကာမူ တော်ပြီဟု မတားမြစ်ဘဲ ခံယူလေ့သဘောရှိပေသည်။</p> <p>လောကတွင် ဖြည့်၍မပြည့်နိုင်သည့်အရာ သုံးမျိုးရှိသည်ဟု သမ္မောဟဝိနောဒနီအဋ္ဌကထာ (၄၅၅) ၌ ဖွင့်ဆိုထားပေသည်။ ယင်းသုံးမျိုးမှာ... (၁) မီးပုံကြီး၊ (၂) ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာ၊ (၃) မဟိစ္ဆပုဂ္ဂိုလ်တို့ဖြစ်သည်။ မီးပုံကြီးတို့ သဘောသည် လောင်စာမည်မျှပင် ထည့်ပေးစေကာမူ ထည့်ပေးသမျှအားလုံးကို လောင်ကျွမ်းပစ်လိုက်လေ့ရှိ၏။ ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာတို့မည်သည် မြစ်ချောင်း အသွယ်သွယ်မှ ရေများ မည်မျှစီးဝင်လာစေကာမူ ပြည့်လျှံလာသည်ဟူ၍ မရှိချေ။ ထို့အတူ လိုချင်လောဘကြီးသော မဟိစ္ဆပုဂ္ဂိုလ်မျိုးသည်လည်း ပစ္စည်း<br> <br>စာမျက်နှာ-34 <hr> မျိုးစုံကို လှည်းများဖြင့် တိုက်၍ပုံပေးစေကာမူ အလိုပြည့်သည်ဟူ၍ မရှိချေ။ မဟိစ္ဆလောဘရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အခြား လုပ်ကျွေးပြုစုသူများကို မဆိုထားဘိ၊ မိခင်ရင်းသည်ပင်လျှင် မလှူဒါန်းချင် မပြုစုချင်လောက်အောင် အလိုကြီးသည့် သဘောရှိပေသည်။</p> <p>ဝတ္ထုသက်သေထုတ်ပြရသော် ရှေးအခါက မုန့်ညက်ကို အလွန်ကြိုက်နှစ်သက်သည့် ရဟန်းငယ်တစ်ပါးရှိသတဲ့။ ထိုရဟန်းငယ်၏ မယ်တော်သည် သူ့သားရဟန်း၏ အကျင့်စခန်းသည် မည်သည့်အဆင့်အတန်းသို့ ရောက်နေသည်ကို သိလို၏။ ထို့ကြောင့် “သားရဟန်းသည် အလှူခံရာ၌ အတိုင်းအရှည်ကို သိမည်ဆိုလျှင် ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး သားရဟန်းနှစ်သက်သည့် မုန့်ညက်ကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းမည်” ဟု ကြံရွယ်ပြီး ဝါကပ်သည့်နေ့တွင် တစ်ရက်စာမုန့်ကို ရှေးဦးစွာ စမ်းသပ်ကပ်လှူ၏။ ထိုမုန့်ကုန်သွားသည့်အခါ နောက်တစ်ရက်စာမုန့်ကို ကပ်လှူရာ ကုန်သွားပြန်သည်။ နောက်ထပ်တစ်ရက်စာမုန့်ကို ကပ်လှူပြန်ရာ အကုန်ဘုဉ်းပေးလိုက်ပြန်၏။ ဤနည်းဖြင့် ကပ်လှူတိုင်း ကပ်လှူတိုင်း “တော်ပြီ-တန်ပြီ ဒကာမကြီး” ဟု ဟန်ဆောင်မျှပင် တားဖော်မရဘဲ ကပ်သမျှအားလုံးကို ဘုဉ်းပေးလိုက်၏။</p> <p>ထိုအခါ မယ်တော်ကြီးသည် သားငယ်ရဟန်း၏ အတိုင်းအရှည်မသိတတ်ပုံကို သိရသောကြောင့် “ငါ့သားရဟန်းတော်သည် တစ်ဝါတွင်းစာ မုန့်တွေကို တစ်နေ့တည်းနှင့် အကုန်ဘုဉ်းပေးလိုက်ပြီ” ဟု စိတ်ပျက်ကာ နောက်တစ်နေ့မှစပြီး မုန့်တို့ကို မကပ်လှူတော့ချေ။ ဤသို့ မဟိစ္ဆပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မိခင်ရင်းကပင် မကျွေးချင် မပြုစုချင်လောက်အောင် အလိုကြီးသည့်သဘောရှိပေသည်။</p> <p>ယုတ်မာသောအလိုကို (ဝါ) အလိုဆိုးကို “ပါပိစ္ဆတာလောဘ” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-35 <hr> ခေါ်သည်။ (ပါပ = မကောင်းသော + ဣစ္ဆတာ = အလိုရှိခြင်း)၊ မမှန်ကန်သော နည်းလမ်းအားဖြင့် လူအများ အထင်ကြီးမှု၊ ကြည်ညိုလေးစားမှု၊ လှူဒါန်းပူဇော်မှုတို့ကို ခံယူလိုခြင်း စသည်တို့သည် ပါပိစ္ဆတာလောဘ၏ သဘောလက္ခဏာများပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>အချို့ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ထိုပါပိစ္ဆတာလောဘဖြင့် ဝါကြွားပလွှားမှု အမျိုးမျိုးကို ပြုလုပ်လေ့ရှိကြပေသည်။ သဒ္ဓါတရား မရှိသော်လည်း သဒ္ဓါတရားရှိသကဲ့သို့၊ သီလမရှိသော်လည်း သီလရှိသကဲ့သို့၊ အကြားအမြင် ဗဟုသုတ နည်းသော်လည်း ဗဟုသုတများသကဲ့သို့၊ ပရိသတ်နှင့် နေရခြင်းကို နှစ်ခြိုက်သော်လည်း တစ်ပါးတည်း ဆိတ်ငြိမ်ရာ၌ နေလိုသကဲ့သို့၊ ပျင်းရိသူဖြစ်သော်လည်း လုံ့လဝီရိယကြီးမားသကဲ့သို့၊ မေ့လျော့တတ်သူ ဖြစ်သော်လည်း သတိကောင်းသူဖြစ်သကဲ့သို့၊ ပညာမတတ်သော်လည်း ပညာတတ်သကဲ့သို့၊ ရဟန္တာမဟုတ်သော်လည်း ရဟန္တာဖြစ်သကဲ့သို့ လူအများ အထင်ကြီးအောင် ဟန်ဆောင်ပြုမူတတ်ကြပေသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ အချို့ မထေရ်ကြီးများသည် အမှန်တကယ် သဒ္ဓါတရား နည်းပါးကြသော်လည်း ကဆုန်လပြည့်နေ့ကဲ့သို့သော အခါကြီးရက်ကြီးများ၌ ဒါယကာ, ဒါယိကာမများ ကျောင်းသို့လာမည့် အချိန်လောက်တွင် ကျောင်းဝန်း၊ ဘုရားဝန်းတို့ကို တံမြက်လှည်းလေ့ရှိ၏။ အမှိုက်များကို စွန့်ပစ်လေ့ရှိ၏။ စေတီရင်ပြင်တွင် သဲခင်းပြီး ဗောဓိပင်ကို ရေသွန်းလေ့ရှိသည်။ ယင်းသို့ ဝေယျာဝစ္စများကို မမောမပန်းနိုင် ပြုလုပ်နေသည်ကို ဒါယကာ ဒါယိကာမတို့ မြင်တွေ့သည့်အခါ “ဒီဆရာတော်ကြီးဟာ တော်တော် သဒ္ဓါတရားကောင်းတဲ့ ဆရာတော်ကြီးပဲ” ဟု အထင်ရောက်ကာ ကြည်ညိုတတ်ကြ လှူဒါန်းသွားတတ်ကြပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-36 <hr> အချို့ဆရာတော်များသည် ဗဟုသုတနည်းပါးသော်လည်း ဒါယကာ ဒါယိကာမများရှေ့၌ “ဟို တိပိဋကဓရကိုယ်တော်ဟာ ငါ့တပည့်ရင်းပေါ့၊ ဒီစာတွေကို ငါသင်ကြားပို့ချပေးလိုက်လို့ ဒီကိုယ်တော် တိပိဋကဓရ ဖြစ်သွားတယ်” စသည်ဖြင့် ဗဟုသုတများသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်ဟန် ဝါကြွားပလွှား၍ ပြောကြားတတ်ကြသည်။ ထိုအခါ ကြားရသူများက “ဟို တိပိဋကဓရကိုယ်တော်တောင် ဒီဆရာတော်ထံမှာ စာသင်သွားရတယ်ဆိုရင် ဗဟုသုတအရာမှာ ဒီဆရာတော်ကို မီမဲ့ ဆရာတော်ခပ်ရှားရှားပဲ” ဟု အထင်ကြီးပြီး ကြည်ညိုသွားတတ်ကြပေသည်။</p> <p>အချို့မှာ သတိမေ့တတ်၍ မှတ်ဉာဏ်နည်းသော်လည်း ဒါယကာ ဒါယိကာမများရှေ့တွင် “ဒို့ခပ်ရွယ်ရွယ်တုန်းက ဒီဃနိကာယ်၊ မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ သံယုတ္တနိကာယ်၊ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်စတဲ့ နိကာယ်ကြီးများကို လေ့လာမှတ်သားခဲ့ရတယ်။ လေ့လာပြီးတဲ့နောက် တစ်ကြိမ်တစ်ခါမျှ ပြန်မကြည့်ခဲ့ရပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အလိုရှိတဲ့အခါ လိုချင်တဲ့ ပါဠိဟာ နှုတ်ထဲက အလိုလိုထွက်လာတယ်။ သည့်ပြင် ပုဂ္ဂိုလ်များကတော့ ဆိတ်ပါးစပ်များလို တလှုပ်လှုပ်နဲ့မပြတ် ရွတ်အံသရဇ္ဈာယ်နေကြရတယ်” လို့ အထင်ကြီးအောင် ဝါကြွားပလွှား၍ ပြောကြားတတ်ကြတယ်။ ထိုအခါ ဒါယကာ ဒါယိကာမများက အထင်ကြီးပြီး ကြည်ညိုသွားတတ်ကြပေသည်။</p> <p>ရှေးအခါက ဆရာတော်ကြီးတစ်ပါးသည် မိမိအား ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ဟု အထင်ကြီးစေလိုသောကြောင့် သီတင်းသုံးရာ ကျောင်းခန်းအတွင်း၌ လူမမြင်နိုင်အောင် အိုးစရည်းကြီး (အိုးအကြီး) တစ်လုံးကို မြှုပ်ထား၏။ ဒကာ, ဒကာမများ လာသံကြားသည့်အခါ ထိုအိုးကြီးထဲ ဝင်ပုန်းနေ၏။ လူများက “ဆရာတော်ဘယ်မှာလဲ” ဟု မေးလျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-37 <hr> တပည့်များက “ဆရာတော် အခန်းထဲမှာ” ဟု ပြောကြ၏။ လူများသည် အခန်းထဲတွင် ဆရာတော်ကို မမြင်၍ ပြန်ထွက်လာကာ “အခန်းထဲမှာ ဆရာတော်မရှိပါ” ဟု ပြောသည်။ တပည့်များက “ခုတင်ကပဲ ကျောင်းခန်းထဲမှာ ရှိသေးတယ်” ဟု ပြောသဖြင့် ထပ်၍ ကြည့်ကြပြန်လေရာ ညောင်စောင်းပေါ်မှာ ထိုင်လျက်နေသည်ကို တွေ့ကြရ၍ “ဘယ်ကြွနေပါသလဲဘုရား” ဟု လျှောက်ထားလျှင် “ရဟန်းဆိုတာ သည်လိုပဲ၊ အလိုရှိရာ အရပ်ကို ကြွနိုင်ကြတယ်” ဟု မိမိကိုယ်ကို ရဟန္တာဟုထင်အောင် ဈာန်အဘိညာဉ်ရသည့် လေသံမျိုးဖြင့် ပြောတတ်ကြလေသည်။</p> <p>ဤသို့ ပါပိစ္ဆတာလောဘသည် မဟုတ်မမှန် ဖောက်ပြန်သော နည်းလမ်းဖြင့် (ဝါ) မကောင်းသော နည်းလမ်းဖြင့် လူများ၏ အထင်ကြီးမှု၊ ကြည်ညိုလေးစားမှု၊ လှူဒါန်းပူဇော်မှုတို့ကို ခံယူလိုသော သဘောရှိပေသည်။ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ အထင်ကြီးအောင် ဟန်ဆောင်ပြုလုပ်မှုမျိုးသည် ပါပိစ္ဆတာလောဘကြောင့်ပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>တဏှာ (၃) မျိုး</h3> <p>လောဘဟုဆိုအပ်သော တဏှာသည်...<br> မဟာတဏှာ၊ အတိတဏှာ၊ ဂိဒ္ဓတဏှာ... အားဖြင့် သုံးပါးရှိ၏။</p> <p>ထိုတွင် အမျိုးမျိုးသော အာရုံကို အလိုရှိသော တဏှာသည် မဟာတဏှာ၊ တစ်ခုသော အာရုံ၌ အကြိမ်များစွာ အလိုရှိသော တဏှာသည် အတိတဏှာ၊ အာရုံတစ်ခု၌လည်းကောင်း၊ အာရုံအများ၌လည်းကောင်း တပ်တတ်သောတဏှာသည် ဂိဒ္ဓတဏှာမည်၏ဟု အဘိဓာန်ဋီကာ၌ ပြဆိုသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-38 <hr> တစ်နည်း။ ကာမဘုံ၌ တပ်မက်တတ်သော ကာမတဏှာ၊ ရူပဘုံ၌ တပ်မက်တတ်သော ရူပတဏှာ၊ အရူပဘုံ၌ တပ်မက်တတ်သော အရူပတဏှာဟူ၍ ဘုံအားဖြင့် သုံးမျိုးပြားသည်။</p> <p>တစ်နည်း။<br> ကာမတဏှာ၊ ဘဝတဏှာ၊ ဝိဘဝတဏှာ... ဟူ၍ သုံးပါးရှိသည်။</p> <p>ထိုတွင် ရူပါရုံစသော အာရုံခြောက်ပါးကို တပ်မက်မောသော လောဘသည် ကာမဂုဏ်ငါးပါး၌ သာယာသည်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဖြစ်သောကြောင့် ကာမတဏှာမည်၏။ ထိုအာရုံများကိုပင် မြဲ၏၊ အမြဲတည်၏ဟု ယူသော သဿတဒိဋ္ဌိနှင့် ယှဉ်သည့် လောဘသည် ဘဝတဏှာမည်၏ (ဝါ) ရူပဘုံ၊ အရူပဘုံတို့၌ တပ်မက်သော တဏှာသည် ဘဝတဏှာမည်၏။ ထိုအာရုံများသည် ပြတ်စဲသွား၏၊ ပျက်သွား၏ဟု ယူဆသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့် တကွဖြစ်သော လောဘသည် ဝိဘဝတဏှာမည်၏။ (ဝါ) ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိဟု ဆိုအပ်သော ဘဝကင်းခြင်း၌ ဖြစ်သော တဏှာသည် ဝိဘဝတဏှာမည်၏။</p> <h3>တဏှာ (၆) မျိုး</h3> <p>ရူပါရုံ၌ တပ်မက်သော ရူပတဏှာ၊<br> သဒ္ဒါရုံ၌ တပ်မက်သော သဒ္ဒတဏှာ၊<br> ဂန္ဓာရုံ၌ တပ်မက်သော ဂန္ဓတဏှာ၊<br> ရသာရုံ၌ သာယာတပ်မက်သော ရသတဏှာ၊<br> ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၌ သာယာတပ်မက်သော ဖောဋ္ဌဗ္ဗတဏှာ၊<br> ဓမ္မာရုံ၌ သာယာတပ်မက်သော ဓမ္မတဏှာ၊<br> ဟူ၍ အာရုံအားဖြင့် ခြောက်မျိုးရှိပြန်သည်။ ၁<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊ ၃၉၈။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊ ၁၇၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-39 <hr> မျက်လုံးအကြည်ဓာတ်နှင့် အဆင်းအာရုံတို့ တွေ့ဆုံမိသည့် အခါ မြင်သိစိတ် (စက္ခုဝိညာဏဓာတ်) ဖြစ်လာ၏။ ယင်းအကြည်ဓာတ် အဆင်းအာရုံနှင့် မြင်သိစိတ် သုံးမျိုးတို့ ပေါင်းဆုံမိအောင် ဖန်တီးမှုမျိုးကို ဖဿဟုခေါ်သည်။ ထို ဖဿကြောင့် အာရုံကို ခံစားမှုဝေဒနာ ပေါ်လာ၏။ (ဖဿပစ္စယာ ဝေဒနာ၊ ဝေဒနာပစ္စယာ တဏှာ) ဆိုသည့်အတိုင်း ဝေဒနာကို အကြောင်းပြု၍ အဆင်းအာရုံ၌ တပ်မက်မောမှု တဏှာဓာတ် ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ထိုတဏှာဓာတ်ကို ရူပတဏှာဟုခေါ်သည်။ သဒ္ဒတဏှာတို့ ဖြစ်ပေါ်လာပုံကိုလည်း ဤနည်းကိုမှီ၍ သိနိုင်ပေသည်။</p> <h3>တဏှာအစစ် တစ်ရာ့ရှစ်</h3> <p>တဏှာသုံးတန်၊ အရင်းခံ၊ အာကာသံနှင့် မြှောက်၊ တစ်ရာ့ရှစ်ဖြာ၊ ယင်းတဏှာ၊ ထိုအခါ အပြီးမြောက်...</p> <p>ဟုဆိုသည့်အတိုင်း ကာမတဏှာ၊ ဘဝတဏှာ၊ ဝိဘဝတဏှာဟု အရင်းခံ တဏှာသုံးမျိုးကိုတည်ထား၊ ထိုသုံးမျိုးက အာရုံခြောက်မျိုးကို အာရုံပြုသောကြောင့် (အာ) အာရုံခြောက်ပါးဖြင့် မြှောက် ၁၈ ပါး ရ၏။ ထို ၁၈ ပါးသည် အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် ကာလသုံးပါး၌ရှိသော အာရုံတို့ကို အာရုံပြု၍ဖြစ်ရကား (ကာ) ကာလသုံးပါးဖြင့် မြှောက် ၅၄ ပါးဖြစ်၏။ ယင်း ၅၄ ပါးလုံးပင် မိမိသန္တာန်ကို အာရုံပြု၍လည်းကောင်း၊ သူများသန္တာန်ကို အာရုံပြု၍လည်းကောင်း ဖြစ်ရကား (သန်) သန္တာန်နှစ်ပါးဖြင့်မြှောက် ၁၀၈ ဖြစ်၏။</p> <h3>အဓမ္မရာဂနှင့်မိစ္ဆာဓမ္မ</h3> <p>မိခင်၊ ဖခင်၊ သား၊ သမီး၊ မိထွေး၊ မိကြီး၊ ဘထွေး၊ ဘကြီး၊ ဦးလေး၊ ဦးကြီးစသော မဖြစ်သင့် မဖြစ်ထိုက်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်များ၌ ဖြစ်သော ရာဂ<br> <br>စာမျက်နှာ-40 <hr> သည် အဓမ္မရာဂဖြစ်၏။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် ဖြစ်သင့်ဖြစ်ထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ၌ဖြစ်စေ၊ မဖြစ်သင့် မဖြစ်ထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များ၌ဖြစ်စေ မတရားမှု၊ အဓမ္မမှ ဆန်သော ရာဂသည် အဓမ္မရာဂဖြစ်၏။</p> <p>အမျိုးတူဖြစ်သော ယောက်ျားအချင်းချင်း၌ တပ်မက်သောဆန္ဒရာဂ၊ မိန်းမအချင်းချင်း၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂများကို မှားယွင်းဖောက်ပြန်သော သဘောရှိသောကြောင့် မိစ္ဆာဓမ္မဟု ခေါ်သည်။ ထိုတရားနှစ်မျိုးလုံးသည် တရားကိုယ်အားဖြင့် လောဘစေတသိက်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ၁</p> <h3>(ဂ) လောဘအကြောင်း အခြားသိကောင်းစရာများ</h3> <h3>လောဘ၏ ဖန်တီးချက်များ</h3> <p>လောဘကြီးသောသူသည် လောဘနီယအာရုံ၏ အဆင်း၊ ဥစ္စာ၊ ဉာဏ်ပညာ ဝီရိယစသော ဂုဏ်တို့ကို ရှိရုံထက် ပိုမိုသာလွန်၍ မှတ်ထင်စွဲယူသော သဘောရှိသောကြောင့် လောဘသည် ပိုလွန်၍ ယူခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်၏။ ထင်ရှားရှိသော အပြစ်ကိုလည်း ဖုံးကွယ်တတ်သော သဘောရှိ၏။</p> <p>လောဘများသောသူသည် ချစ်ခင်တွယ်တာတတ်သောကြောင့် လည်းကောင်း၊ ချစ်သူတို့နှင့် ခွဲခွာရခြင်းကိုလည်း မခံနိုင်သော သဘောရှိသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ လောဘသည် ပိယဝိပ္ပယောဂဒုက္ခ (ချစ်သူများနှင့် ခွဲခွာရခြင်းဆင်းရဲ) ၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ အကြိမ်ကြိမ်အဖန်ဖန် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း ဇာတိဒုက္ခ၏ အကြောင်းလည်းဖြစ်၏။<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂။၃၉၈။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃။၃၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-41 <hr> လောဘသည် အများအားဖြင့် သတ္တဝါတို့ကို ပြိတ္တာဘုံ၌ ဖြစ်စေတတ်၏။ လောဘကြီးသောသူသည် မသင့်လျော်သော အစာအစားများကို စားသောက်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ သင့်လျော်သော်လည်း အတိုင်းအရှည်မသိ စားသောက်တတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း လောဘသည် အနာရောဂါများခြင်း၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ ပစ္စည်းဥစ္စာများ၌ အာသာဆန္ဒ ပြင်းပြသဖြင့် မမြဲသော သင်္ခါရဝတ္ထုများကို မမြဲဟု မမြင်နိုင်သောကြောင့် လောဘသည် အနိစ္စမထင်နိုင်ခြင်း၏အကြောင်းဖြစ်၏။ (အဋ္ဌသာလိနီ-နှာ-၁၇၁)။</p> <h3>လောဘစရိုက်ရှိသူ</h3> <p>လောဘလွန်ကဲသောသူသည် သွားလာလှုပ်ရှားသည့်အခါ ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး တင့်တင့်တယ်တယ် သွားလာလေ့ရှိ၏။ ခြေကို ညီညီညာညာချသည်။ ကြွသည်။ သူ၏ ခြေရာသည် အလယ်၌မထင်၊ အရင်းအဖျား နှစ်ခု၌သာထင်၏။ မတ်မတ်ရပ်သည့်အခါ၌ဖြစ်စေ၊ ထိုင်သည့်အခါ၌ဖြစ်စေ အများကြည့်ကောင်းအောင် အချိုးကျကျရပ်တတ်၏။ ထိုင်တတ်၏။ အိပ်ရာကို ညီညီညွတ်ညွတ် သေသေသပ်သပ်ခင်း၍ ဖြည်းညင်းစွာ လဲလျောင်းပြီး နှစ်သက်ဖွယ် အခြင်းအရာဖြင့် အိပ်လေ့ရှိ၏။ အိပ်ရာမှ ထသည့်အခါ၌လည်း အဆောတလျင် မထမူ၍ ဖြည်းဖြည်းသာသာ အသံပြု၍ထ၏။</p> <p>တံမြက်လှည်းခြင်း၊ ဝတ်စားဆင်ယင်ခြင်း စသည့် အလုပ်ကိစ္စများကို လုပ်ဆောင်ရာ၌လည်း ကျနသေသပ်၏။ ကြည့်ရှု၍ကောင်းအောင် စနစ်တကျ လုပ်တတ်၏။ အချိုအဆိမ့် အမွှေးအကြိုင် ပျံ့လှိုင်နူးညံ့သော အစားအသောက်များကိုလည်း နှစ်သက်၏။ အနည်းငယ် ကောင်းမွန်သော အစားအစာရသည့်အခါ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဖြစ်တတ်၏။ စားသောက်သည့်အခါ၌လည်း ဣန္ဒြေရရ<br> <br>စာမျက်နှာ-42 <hr> သေသေသပ်သပ် စားတတ်၏။</p> <p>အသင့်အတင့်လှပသော ရူပါရုံနှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ တအံ့တသြ ငေးမော၍ ကြည့်တတ်၏။ ထိုအာရုံမှ မခွာချင်အောင်လည်း ဖြစ်တတ်၏။ ထင်ရှားသော အပြစ်ကိုပင် မမြင်ဘဲ အနည်းငယ်သော ဂုဏ်ကို ခင်မင်တပ်မက်မောတတ်၏။ ပရိယာယ်မာယာများ၏။ ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲမှု သာထေယျပေါ၏။ မာနကြီး၏။ အလိုရမက်ကြီး၏။ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်မှုမရှိ၊ အဝတ်အစား စသည်တို့၌ လျှပ်ပေါ်လော်လီသော သဘောရှိ၏။</p> <p>ဤသို့ အသွားအလာ အနေအထိုင်ဟူသော ဣရိယာပုတ်ကိုလည်းကောင်း၊ ထိုထိုကိစ္စများ ဆောင်ရွက်ပုံကိုလည်းကောင်း၊ နှစ်သက်တတ်သော အစာအာဟာရကိုလည်းကောင်း၊ ရူပါရုံစသည်၌ ကြည့်ရှုနားထောင်ပုံကိုလည်းကောင်း၊ အကဲခတ်ကြည့်ရှုခြင်းဖြင့် လောဘလွန်ကဲသူဖြစ်ကြောင်း ခန့်မှန်းသိရှိနိုင်ပေသည်။</p> <h3>အပူဆုံးမီးကြီးနှင့် ပြည့်နိုင်ခဲသော မြစ်ကြီး</h3> <p>ဗုဒ္ဓပိဋကတ်တော်များ၌ ရာဂမီး၊ တဏှာမြစ်ဟု သုံးစွဲရိုးရှိပါသည်။ ရာဂသည် မီးနှင့်တူသည်၊ တဏှာသည် မြစ်နှင့်တူသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ သို့ရာတွင် ပကတိမီးသည် အခိုးထွက်သည်။ လောင်သည့်အခါ ပြာကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ရာဂမီးကား အခိုးမထွက် ပြာမချန်ဘဲ ခန္ဓာကိုယ်တွင်းမှ ထ၍ သတ္တဝါများကို ပူလောင်တတ်သော သဘောရှိသည်။</p> <p>ပကတိမီးများတွင် နေခုနစ်စင်း တစ်ပြိုင်နက်ထွက်၍ ဖြစ်ပေါ်လာသော ကမ္ဘာပျက်မီးသည် အင်အားအရှိန်အဝါ အကြီးမားဆုံးဖြစ်၏။ ထိုမီးကြီးကား မည်သည့်အရာကိုမှ ချမ်းသာခွင့်မပေးဘဲ ကမ္ဘာလောကကြီး တစ်ခုလုံးကို လောင်ပစ်လိုက်၏။ ထိုမီးထက်<br> <br>စာမျက်နှာ-43 <hr> အင်အားကြီးမားသောမီးကား မရှိချေ။ သို့သော် ထိုကမ္ဘာပျက်မီးကြီးသည် နှစ်ပေါင်း အသင်္ချေကြာမှ တစ်ကြိမ်တစ်ခါသာ လောင်၏။ သတ္တဝါများ၏ ခန္ဓာကိုယ်တွင်းမှ ဖြစ်လာသော ရာဂမီးကား အချိန်ရှိသရွေ့ တငွေ့ငွေ့ လောင်လျက်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ရာဂနှင့်တူသောမီးသည် မရှိ၊ (ဝါ) ရာဂသည် အပူဆုံးသော အလောင်ဆုံးသော မီးကြီးဖြစ်သည်။</p> <p>တဏှာသည် မြစ်နှင့်တူသည်ဟုဆိုသော်လည်း မြစ်များ၌ ရေပြည့်သောအချိန် ရေလျော့သောအချိန် ရေခြောက်ခန်းသွားသောအချိန်တို့ရှိသည်။ တဏှာ၌ကား ပြည့်၍နေသောအချိန်၊ ခြောက်ခန်းသွားသောအချိန်တို့မရှိ၊ အမြဲပင် ယုတ်လျော့နေ၍ ထာဝစဉ်လိုလျက်ရှိသည်။ လောကတွင် အဘက်ဘက်ကပြည့်စုံလှပြီဟုဆိုသော သန်းကြွယ်သူဌေးကြီးပုဂ္ဂိုလ်မျိုး ဖြစ်စေကာမူ မတောင့်တရတော့ပြီ မလိုချင်တော့ပြီဟူ၍ မရှိ၊ အမြဲလိုလျက် တောင့်တလျက်ပင်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် တဏှာနှင့်တူသော မြစ်မရှိ၊ ဝါ-တဏှာသည် အလွန်ပြည့်စုံနိုင်ခဲသော မြစ်ကြီးဖြစ်သည်။ ဤသို့ ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်တွင် ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့ပါသည်။</p> <p>ယင်းရာဂနှင့် တဏှာတို့သည် လောဘ၏ နာမည်ထူးများဖြစ်ကြောင်း အထက်တွင် ပြဆိုခဲ့ပြီ။</p> <h3>စိတ်၏အတွင်းရန်သူ</h3> <p>လောဘသည် စိတ်၏အညစ်အကြေး၊ စိတ်၏ မိတ်ဆွေပျက်၊ စိတ်၏ရန်သူ၊ စိတ်၏သူသတ်သမား၊ စိတ်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်သားဖြစ်၏။</p> <p>စိတ်သည် ပကတိအခါ၌ ဖြူစင်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းလျက်ရှိ၏။ လောဘစသော အကုသိုလ်စေတသိက်များမှာ အာရုံကို လိုချင်မက်မောမှု တွယ်တာမှုစသည်တို့ကြောင့် အပြစ်မကင်း မသန့်ရှင်းသော<br> <br>စာမျက်နှာ-44 <hr> တရားများဖြစ်၍ အညစ်အကြေးသဖွယ်ဖြစ်၏။ စိတ်အစဉ်တွင် လောဘစေတသိက် တွဲယှဉ်လာခဲ့သော် စိတ်သည် လောဘအညစ်အကြေးများဖြင့် ညစ်ညမ်း၍ သွား၏။ ထို့ကြောင့် လောဘသည် စိတ်၏ အညစ်အကြေးတစ်ခု ဖြစ်၏။ အညစ်အကြေးကား ကိုယ်၏ အညစ်အကြေး၊ စိတ်၏ အညစ်အကြေးဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။ ထိုတွင် ချွေးမြူမှုန်စသည်တို့၏ အညစ်အကြေးကိုကား ရေဖြင့် ဆေးကြောသုတ်သင်ပါက စင်ကြယ်သန့်ရှင်းသွားနိုင်၏။ လောဘစသော စိတ်အညစ်အကြေးမျိုးကိုမူ ရေဖြင့်ဆေးကြော၍ မစင်ကြယ်နိုင်၊ အရိယာမဂ်ဖြင့် ဆေးကြောမှ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်နိုင်သည်။</p> <p>အတူအိပ် အတူစားဖြစ်ပါလျက် အကျိုးမဲ့ ပြုလုပ်နိုင်မည့် အခွင့်အရေးကို စောင့်စားရှာဖွေနေသော ရန်သူသဖွယ် လောဘစေတသိက်သည် စိတ်၌ ယှဉ်တွဲနေပါလျက် သတ္တဝါတို့၏ အမျိုးမျိုးသော အကျိုးမဲ့ကို ဖန်တီးတတ်၏။ ဆင်းရဲဒုက္ခအဖုံဖုံနှင့်လည်း တွေ့ကြုံစေတတ်၏။ အကယ်စင်စစ် လောဘသည် စိတ်၏ အတွင်းရန်သူကြီးတစ်ဦးဖြစ်၏။ မှန်၏။ ရန်သူဟူသည် အခွင့်အရေးကို ရသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မိမိနှင့် ပြိုင်ဖော်ပြိုင်ဖက်အား ခေါင်းကိုသော်လည်း ဖြတ်ပစ်တတ်၏။ အကြောင်းဥပါယ်ဖြင့် ကြီးစွာသော အကျိုးမဲ့ကိုသော်လည်း ပြုလုပ်တတ်၏။ ထို့အတူ လောဘသည် ပညာတည်းဟူသော ဦးခေါင်းကို ကျစေခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိသန္ဓေကို ဖြစ်စေတတ်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါများ၏ အကျိုးမဲ့ကို ဖန်တီးတတ်ပေသည်။</p> <p>ချဲ့ဦးအံ့ စက္ခုပသာဒနှင့် ဣဋ္ဌရူပါရုံတို့ တွေ့ဆုံသည့်အခါ ယင်းအာရုံကို လိုချင်မှု၊ တွယ်တာမက်မောမှုဆိုသည့် လောဘတရား ဖြစ်ပွားလာတတ်၏။ ထိုလောဘဖြစ်လာမှုသည် ပညာဉာဏ်ဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-45 <hr> မဆင်ခြင် မသုံးသပ်နိုင်သောကြောင့်သာ ဖြစ်လာရကား လောဘသည် ပညာတည်းဟူသော ဦးခေါင်းကို ကျစေသည်မည်၏။ ထို့ပြင် လောဘအရင်းခံသော ကံသည် ပဋိသန္ဓေလေးမျိုးကို ဖြစ်စေတတ်သောသဘောရှိသည်။ ပဋိသန္ဓေ ဖြစ်လာခဲ့သော် သတ္တဝါသည် နှစ်ဆယ့်ငါးပါးသော ဘေး၊ သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော ကံကြမ္မာ၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း စသော ဘေးဒုက္ခအပေါင်းနှင့် မလွဲမသွေ ရင်ဆိုင်နေရပေသည်။ ဤသို့ လောဘသည် သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးမဲ့ကို ပြုလုပ်တတ်ပေသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ရန်သူများ မပြုလုပ်နိုင်သည့် အကျိုးမဲ့ကိုပင် လောဘစေတသိက်သည် ပြုလုပ်နိုင်ပေသည် (ဣတိ-ပါ-နှာ-၂၅၂၊ဋ္ဌ၊နှာ-၁၆၁)။</p> <h3>ပညာမျက်စိကန်းသောတရား</h3> <p>လောဘသည် အကုသိုလ်ဖြစ်၍ ပညာမျက်စိကန်းသောတရား ဖြစ်၏။ အကြင်အခါ၌ သတ္တဝါသန္တာန်၌ လောဘဖြစ်လာ၏။ ထိုအခါ သတ္တဝါသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကိုလည်းမမြင်၊ အကောင်း အဆိုးကိုလည်း ခွဲခြားမသိ၊ သူ၏စိတ်တွင် မိုက်မှောင်ကြီးအတိ ဖြစ်လျက်ရှိ၏။</p> <p>လောဘသည် မိမိ သူတပါး နှစ်ဦးသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဖျက်ဆီးတတ်၏။ စိတ်ကိုချောက်ချား ဖောက်ပြန်စေတတ်၏။ စိတ်အစဉ်တွင် လောဘဝင်လာခဲ့သော် ထိုလောဘရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် လောဘ၏ အကျိုးမဲ့လုပ်တတ်ပုံစသော ဘေးဒုက္ခအပေါင်းတို့ကို လုံးဝမသိ မမြင်နိုင်ရှာတော့ချေ။ (ဣတိ၊ပါ ၂၅၂)။</p> <h3>လောဘသည် အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း</h3> <p>ရဟန်းတို့ တပ်မက်ခြင်းလောဘသည် ရှိ၏။</p> <p>ယင်းတပ်မက်ခြင်းလောဘသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-46 <hr> တည်း။ တပ်မက်သူသည် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်၏။ ယင်းအားထုတ်မှုသည် အကုသိုလ်တည်း။ တပ်မက်သူသည် တပ်မက်ခြင်းလောဘ နှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ငါသည် အားရှိ၏။ စွမ်းနိုင်၏။ လူသတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှောင်ဖွဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ဆုံးရှုံးစေခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း ထင်ရှားသောဝတ္ထုဖြင့် သူတစ်ပါးအား ဆင်းရဲကို ဖြစ်စေ၏။ ယင်းသို့ ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် လောဘကြောင့်ဖြစ်ကုန်သော လောဘလျှင်အကြောင်းရင်းရှိကုန်သော လောဘလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိကုန်သော လောဘလျှင် အထောက်အပံ့ ရှိကုန်သော မြောက်မြားစွာသော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။ (အံ-ပါ-မြန်-၂၂ဝ)။</p> <h3>လောဘသည် အကျိုးမဲ့တရား</h3> <p>ကာလာမမင်းတို့ တပ်မက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် တပ်မက်သော လောဘ နှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်း သူသတ်၏။ သူမပေးသည်ကိုလည်း ခိုးယူ၏။ သူ့သားမယားကိုလည်း သွားလာ၏။ မဟုတ်မမှန်သော စကားကိုလည်း ပြောဆို၏။ သူတစ်ပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်းသူတစ်ပါး အသက်သတ်ခြင်း စသည်သည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး အစီးအပွားမဲ့ခြင်းငှာ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်၏။ (အံ-ပါ-မြန်-၂ဝ၇)။</p> <h3>ရာဂဖြစ်ကြောင်း (၂) မျိုး</h3> <p>ရဟန်းတို့ ရာဂဖြစ်ပေါ်ရန်အကြောင်းတို့သည် ဤ နှစ်မျိုးတို့တည်း။ အဘယ် နှစ်မျိုးတို့နည်းဟူမှု တင့်တယ်သော ဣဋ္ဌာရုံလည်းကောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-47 <hr> မသင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းလည်းကောင်းတို့တည်း။ ရဟန်းတို့ ရာဂဖြစ်ပေါ်ရန်အကြောင်းတို့သည် ဤနှစ်မျိုးတို့ပေတည်းဟု မိန့်တော်မူ၏ (အံ-ပါ-မြန်-၁ဝ၁)။</p> <h3>တဏှာတရား၏ ဆွဲငင်အား</h3> <p>တပ်မက်မှုတဏှာသည် လောဘကို ဆောင်တတ်၏။ တဏှာသည် လောဘကို ဆွဲငင်တတ်၏။ အလုံးစုံသော တရားတို့သည်သာလျှင် တဏှာဟုဆိုအပ်သော တစ်ခုသောတရား၏ အလိုသို့ အစဉ်လိုက်ကြကုန်၏။ (သဂါထာ-သံ-ပါ-မြန်-၃၆)။</p> <h3>တဏှာကား အနှောင်အဖွဲ့တရား</h3> <p>တပ်နှစ်သက်မှု “နန္ဒီ” သည် လောဘကို နှောင်ဖွဲ့တတ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာမှကင်းခြင်းကြောင့် နိဗ္ဗာန်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာသည် လောကကို ဆွဲငင်တတ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာမြားသည် လောကစူးဝင်၏။ အလိုရမက်သည် အခါခပ်သိမ်း တောက်လောင်၏။ တပ်နှစ်သက်မှု “နန္ဒီ” သည် လောကကို ဆက်စပ်အပ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာကို ပယ်ခြင်းကြောင့် အလုံးစုံသော အဆက်အစပ်ပြတ်၏။ (သဂါထာ-သံ-ပါ-မြန်၊ ၃၆၊ ၃၇)။</p> <h3>သံသရာနယ်ချဲ့သမား</h3> <p>ရှင်တော်ဗုဒ္ဓသည် မဟာနိဒ္ဒေသပါဠိတော် စသည်၌ သံသရာနယ်ချဲ့တရား သုံးပါးကို ဟောကြားခဲ့၏။ ထိုတရားသုံးပါးကား တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတို့ ဖြစ်၏။ တဏှာသည် သံသရာနယ်ချဲ့အုပ်စုဝင် တရားတစ်ပါးဖြစ်သည်။ ယင်းတရား သုံးပါးတို့သည် ဘဝသံသရာကို ကျယ်သည်ထက်ကျယ်အောင် ရှည်သည်ထက်ရှည်အောင် ပြုလုပ်တတ်သောကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓက သံသရာနယ်ချဲ့တရား (ပပဉ္စ) ဟု နာမည်တပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-48 <hr> ချဲ့ဦးအံ့... ဒိဋ္ဌိသည် ခန္ဓာငါးပါး၌ အထည်ကိုယ် အမာခံ အနှစ်သာရဟူသော အတ္တသည် ဧကန်ရှိ၏ဟု စွဲလမ်း၏။ မာနက ထိုအတ္တကိုပင် “ငါ ငါ” ဟု မှတ်ထင်၏။ “ငါမြတ်သည် ငါတတ်သည်” ဟု အထင်အမြင်ကြီး၏။ ဒိဋ္ဌိမာန အရင်းခံမှုကြောင့် မိမိ၏ ရုပ်နာမ်တရားတွေကို အားရပါးရ တဏှာဖြင့် စွဲလမ်း၏။ မိမိကိုယ်နှင့်တူသော ချစ်ခင်တွယ်တာစရာမရှိ၊ (အတ္တသမံ ပေမံ နတ္ထိ) ဆိုသည့်အတိုင်း မိမိခန္ဓာကိုယ်ထက် ပိုမို၍ မည်သူ့ကိုမျှ မချစ်နိုင်ကြပေ။ မိမိကို ချစ်ခင်မှုကြောင့် မိမိအား ကျေးဇူးပြုနေသူ သို့မဟုတ် ကျေးဇူးပြုလိမ့်မည်ဟု ထင်ရသူတို့အပေါ်မှာ မခွဲနိုင်မခွာရက်အောင် ဆက်သွယ်စွဲလမ်းရပြန်သည်။ ယင်းသို့ မိမိကိုယ်နှင့်အတူ အဆက်အသွယ်ဟူသမျှတို့အပေါ်၌ မခွဲနိုင် မခွာရက် စွဲမက်မှုသည် တဏှာလက်ချက်ပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>တဏှာကား အလွန်အစွမ်းသတ္တိထက်သော တရားတစ်ပါးဖြစ်သည်။ ထိုတဏှာက ဆင်းရဲဒုက္ခမှုတွေ မျိုးစုံနေသော သည်လောကကြီးကို ပျော်မွေ့စရာ ချမ်းမြေ့စရာကောင်း၍ အလွန်သာယာစိုပြည်သည့် လောကနိဗ္ဗာန်ကြီးအဖြစ် ဖန်တီးပေးထား၏။ ပုထုဇဉ်သေက္ခသတ္တဝါမှန်သမျှတို့ကို ထိုထိုအာရုံများ၌ဖြစ်စေ၊ မိမိခန္ဓာကိုယ်၌ဖြစ်စေ တွယ်တာမက်မောစေ၍ သံသရာဆင်းရဲ၌ မငြီးငွေ့အောင် ပြုလုပ်ထားသူကား တဏှာပင်ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် တဏှာရှိသော သတ္တဝါတို့သည် သူတို့၏ လိုချင်တွယ်တာမှု အတိုင်းအတာအရ ဆင်းရဲအမျိုးမျိုးကိုခံကာ နေ့မအား ညမအား ရုန်းကန်လှုပ်ရှားနေကြရသော်လည်း တဏှာကို ဒုက္ခပေးနေသည့် ရန်သူအဖြစ်မမြင်၊ မိတ်ကောင်းဆွေကောင်းကြီး အသွင်ဖြင့် အဖော်ပြုကာ ပျော်ပျော်ပါးပါးပင် သံသရာခရီးနှင်လျက် ရှိကြပေသည်။ အချုပ်ဆိုရသော်<br> <br>စာမျက်နှာ-49 <hr> တဏှာ၏ လက်ချက်ကြောင့် သတ္တဝါတွေ သံသရာမှ ထွက်ပေါက်ရှာမရဘဲ ဘဝပေါင်းများစွာ ကျင်လည်နေကြရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် စတုက္ကနိပါတ် တဏှုပ္ပါဒသုတ်တွင် “သတ္တဝါတို့သည် တဏှာကို မိတ်ဆွေကောင်းကြီးအဖြစ် အဖော်ပြုကာ ဘဝသံသရာဝယ် ပျော်ပျော်ပါးပါး ခရီးသွားနေကြသဖြင့် ရှည်လျားလှစွာသော ဤသံသရာကြီးမှ မလွတ်မြောက်နိုင်ကြခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ဟောတော်မူခဲ့၏။</p> <p>ထို့ပြင် တဏှာသည် ကမ္မဝဋ်ကို တွင်တွင်လည်အောင် လှည့်ပေးတတ်သော ကိလေသဝဋ်တရား တစ်ခုဖြစ်သည်။ လိုချင်မက်မောမှု တဏှာကြောင့် အပြစ်ကင်းသော အလုပ် (ကုသိုလ်ကောင်းမှု) ကိုဖြစ်စေ၊ အပြစ်ရှိသော အလုပ် (အကုသိုလ်) ကိုဖြစ်စေ ပြုလုပ်နေကြရ၏။ တဏှာအရင်းခံသည့် ယင်းပြုလုပ်မှုများ (ကမ္မဝဋ်) ကြောင့် လက်ရှိဘဝခန္ဓာ ပြတ်စဲသွားသည့်အခါ၌ ဝိပါကဝဋ်ခေါ် ရုပ်သစ် နာမ်သစ်များ ဖြစ်လာကာ ဘဝတစ်ခု ပေါ်လာပြန်၏။ ထိုဘဝသစ်ဖြစ်၍ မကြာမီမှာပင် ဘဝနိကန္တိက (ဘဝ၌ တွယ်တာနှစ်သက်သော) လောဘဇောခေါ်သော တဏှာက ရကာစ အတ္တဘောကို မက်မောတွယ်တာပြီးလျှင် ယခင် အတိတ်ဘဝကနည်းတူ ဘဝသစ်တွင် စခန်းသွားရပြန်သည်။</p> <p>ဤသို့ သေက္ခပုထုဇဉ်သတ္တဝါတို့သည် တဏှာတည်းဟူသော ကိလေသဝဋ်ကြောင့် ကမ္မဝဋ်၊ ဝိပါကဝဋ်တို့ ဆက်ကာဆက်ကာ ပေါ်လာပြီးလျှင် သံသရာတကျောဝယ် နစ်မျောကျင်လည်၍ နေကြပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် စိတ်တော်တွင် (ဥဒါန်းကျူးရင့်သကဲ့သို့) ဤသို့<br> <br>စာမျက်နှာ-50 <hr> ထင်မြင်လာခဲ့သည်။</p> <p>“ထပ်ခါထပ်ခါ ဘဝသစ်ဖြစ်ရခြင်း၊ ဝါ-ပဋိသန္ဓေ နေရခြင်းသည် အို, နာ, သေရေး ဒုက္ခဘေးတို့နှင့် ရောထွေး၍နေသောကြောင့် ဆင်းရဲလှပေသည်။ ဤ အတ္တဘောတည်းဟူသော ခန္ဓာအိမ်ကို အကြိမ်ကြိမ် အဖန်ဖန် ဆောက်လုပ်နေသော တရားခံလက်သမားကား တဏှာတရားတည်း၊ ထိုတရားခံ လက်သမားဆိုသူသည် မည်သူမည်ဝါဖြစ်သည်ကို သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်တည်းဟူသော မှန်ပြောင်းဖြင့်သာ မြင်နိုင်သိနိုင်သည်။ တဏှာလက်သမားကို မတွေ့ရသေးသမျှ ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်းဆိုသည့် ဇာတိကလည်း သူ့အလိုအလျောက် နောက်ဆုတ်သွားလိမ့်မည်မဟုတ်၊ ထို့ကြောင့် တဏှာလက်သမားကို “မတွေ့လျှင် မနေ” ဟူသော ဇွဲမာန်ဖြင့် လေးသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ကာလကြာအောင် သဲသဲမဲမဲ ရှာဖွေခဲ့သည်။ သို့သော် တဏှာယောက်ျားလက်သမားကို တွေ့မြင်နိုင်ကြောင်း သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်တည်းဟူသော မှန်ပြောင်းကို မရသေးသည့်အတွက် အသိန်းမကသော ဘဝသံသရာစက်ဝိုင်းကြီးကို ဆုံလည်တပ်နွား၊ ရဟတ်ခြားသို့ လှည့်ပတ်ပြေးသွားခဲ့ရလေပြီ။</p> <p>တဏှာယောက်ျား ဟဲ့လက်သမား၊ ယခုအခါ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ဖြင့် သင့်ကို တွေ့မြင်ခဲ့ရပေပြီ။ သင်သည် ငါ့ခန္ဓာအိမ်ကို ထပ်လုပ်နိုင်တော့မည်မဟုတ်၊ သင်၏ ကိလေသာ အခြင်ရနယ်အားလုံးတို့ကို ငါချိုးဖျက်လိုက်လေပြီ။ ခန္ဓာအိမ်၏ အဝိဇ္ဇာအထွတ်ကိုလည်း ဖြုတ်လိုက်လေပြီ။ ငါ့စိတ်သည် နိဗ္ဗာန်သို့အာရုံပြုသောအားဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-51 <hr> ရောက်ခဲ့ပြီ။ ငါသည် သင်တဏှာတို့၏ မရှိရာ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ရခဲ့ပေပြီ။</p> <h3>သောကပြန့်ကျယ် တဏှာနွယ်</h3> <p>ဘုရားရှင် လက်ထက်တော်က မာလုကျပုတ္တဟု ထင်ရှားသော မထေရ်တစ်ပါး ရှိခဲ့ပါသည်။ ထိုမထေရ်၏ ဖခင်မှာ ကောသလဘုရင်၏ ရာဖြတ်အမှုထမ်းဖြစ်သည်။ မိခင်၏နာမည်ကား မာလုကျ ဖြစ်သည်။ မိခင်နာမည်ကိုစွဲ၍ သားကို “မာလုကျပုတ္တ” (မာလုကျ၏သား) ဟု ခေါ်သည်။ မာလုကျပုတ္တသည် အရွယ်ရောက်သည့်အခါ တောထွက်လိုသောဆန္ဒရှိသဖြင့် အိမ်ရာတည်ထောင် လူတို့ဘောင်ကို စွန့်ခွာကာ ပရိဗိုဇ်ရဟန်းပြုသွား၏။</p> <p>တစ်နေ့တွင် ဘုရားရှင်၏ တရားတော်ကို နာရသဖြင့် သာသနာတော်၌ ယုံကြည်ကာ ဘုရားရှင်ထံ၌ ရဟန်းပြု၏။ မာလုကျပုတ္တမထေရ်သည် ဝိပဿနာ ဘာဝနာကမ္မဋ္ဌာန်းကို စီးဖြန်းပွားများရာ ရဟန်းပြု၍ မကြာမီမှာပင် အဘိညာဉ်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသည့် ဆဠဘိညရဟန္တာဖြစ်သွားသည်။</p> <p>ရဟန္တာမထေရ်မြတ်သည် မိမိရဟန္တာ ဖြစ်သွားသည့်အခါ မိဘဆွေမျိုးတို့ကို သတိရသည်။ မိဘဆွေမျိုးတို့ သံသရာဝဋ်မှ မကျွတ်လွတ်ဘဲရှိသည်ကို သနားလှသည်။ ထို့ကြောင့် တရားဟောရန် ဆွေမျိုးများထံ ကြွသွား၏။ မိဘဆွေမျိုးတို့ကား မထေရ်မြတ် ရဟန္တာဖြစ်နေသည်ကို သိဟန်မတူချေ။ မထေရ်မြတ်ကို ကောင်းမွန်စွာ ပြုစုကျွေးမွေးပြီး ပစ္စည်းဥစ္စာတို့ကို မထေရ်မြတ်၏ ရှေ့တွင် စုပုံကာ “ဤဥစ္စာပစ္စည်းများသည် အရှင်မြတ်၏ ပစ္စည်းများ ဖြစ်ပါသည်။ လူဝတ်လဲပြီး ဤဥစ္စာပစ္စည်းများဖြင့် သားမယားကို လုပ်ကျွေးကာ ကောင်းမှုကုသိုလ်ပြုပါ” ဟု သွေးဆောင်ဖြားယောင်းကြ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-52 <hr> မထေရ်မြတ်သည် ထိုမိဘဆွေမျိုးတို့၏ လိုအင်ဆန္ဒကို ပယ်လှန်၍ ကောင်းကင်၌ရပ်ကာ အောက်ပါလောဘတဏှာ၏ အပြစ်တို့ကို ဟောကြားတော်မူလေသည်။ ၁</p> <p>“မာလော နွယ်ပင်သည် အမှီပြုရာ သစ်ပင်ကိုလွှမ်းမိုး၍ ကြီးပွားသကဲ့သို့ တဏှာသည် မေ့မေ့လျော့လျော့ သွားလာနေထိုင်လေ့ရှိသူကို လွှမ်းမိုးကာ ကြီးပွားသော သဘောရှိ၏။ သစ်သီးကိုလိုသော မျောက်သည် တောထဲတွင် တစ်ပင်မှတစ်ပင် တစ်ကိုင်းမှတစ်ကိုင်းသို့ ကူးပြောင်း ပြေးသွားသကဲ့သို့ တဏှာအလိုသို့လိုက်နေသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝသို့ ကူးပြောင်း ကျင်လည်နေရ၏။”</p> <p>လောက၌ အဆိပ်ဟူသော အာဟာရ၊ အမြစ်၊ အသီး ရှိသောကြောင့် (ဝါ) အာရုံခြောက်ပါးတို့၌ တွယ်တာငြိကပ်တတ်သောကြောင့် “ဝိသတ္တိက” အမည်ရသည့် ဤတဏှာယုတ်သည် အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်ကို လွှမ်းမိုးနှိပ်စက်၏။ ပြိတ်မြက်သည် မိုးရေစွတ်သည်ရှိသော် တိုးပွားသကဲ့သို့ ထို့အတူ ဝဋ်ဆင်းရဲလျှင် အကြောင်းရှိကုန်သော ပူဆွေးမှု သောကတို့သည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား တိုးပွားကုန်၏။</p> <p>အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကား လောက၌ လွန်မြောက်နိုင်ခဲသော ဤတဏှာယုတ်ကို လွှမ်းမိုးနိုင်၏။ ရေပေါက်သည် ပဒုမ္မာကြာဖက်မှ လျှောကျသကဲ့သို့ ဝဋ်ဆင်းရဲလျှင် အကြောင်းရှိကုန်သော ပူဆွေးမှု သောကတို့သည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်မှ လျှောကျကုန်၏။<br> ၁။ ထေရ၊ဋ္ဌ၊ဒုတွဲ။ ၉၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-53 <hr> ထို့ကြောင့် ဤအရပ်၌ စည်းဝေးရောက်လာကြကုန်သော သင်တို့ကို အကျွန်ုပ် ပြောလိုပါသည်။ သင်တို့အား ကောင်းခြင်း မင်္ဂလာဖြစ်ပါစေသတည်း။ ပန်းရင်းကို အလိုရှိသောသူသည် ပြိတ်မြက်တောကြီးကို ပေါက်တူးကြီးဖြင့် တူးဖြိုရသကဲ့သို့ သင်တို့သည်လည်း တဏှာ၏ ကြောင်းရင်းမူလ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာစသော ကိလေသာတောခြုံကို အရဟတ္ထမဂ်ဉာဏ်တည်းဟူသော ပေါက်တူးဖြင့် တူးပစ်ကြကုန်လော့၊ ကမ်းစပ်၌ ပေါက်သော ကျူပင်ကို ရေအယဉ်သည် အကြိမ်ကြိမ် ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ ကိလေသာမာရ်သည် သင်တို့ကို အဖန်ဖန် မဖျက်ဆီးပါလေလင့်။ ၁</p> <p>ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား၏ ဆုံးမသြဝါဒအတိုင်းလိုက်နာပြုကျင့်ကြကုန်လော့၊ ဘုရားရှင် သာသနာတော်နှင့် ကြုံကြိုက်ခြင်း၊ သာသနာထွန်းကားသည့်အရပ်၌ ဖြစ်ရခြင်း စသည့် ခေတ်ကောင်း ကာလကောင်းသည် သင်တို့ကို မကျော်လွန်သွားပါလေလင့်၊ ခေတ်ကောင်း ကာလကောင်းကို လွန်သွားကုန်သူတို့သည် ငရဲ၌ဖြစ်၍ ကြာရှည်စွာ စိုးရိမ်ပူဆွေးကြရကုန်၏။</p> <p>သတိမေ့လျော့ခြင်း “ပမာဒ” သည် မြူအညစ်အကြေးမည်၏။ မေ့လျော့မှု ပမာဒကြောင့်ဖြစ်သော မေ့လျော့မှုပမာဒသို့ အစဉ်လိုက်သော ရာဂစသော အကုသိုလ်တရားအပေါင်းသည်လည်း မြူအညစ်အကြေးပင် မည်၏။ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဝိဇ္ဇာဖြင့် မိမိနှလုံးသား၌ ရာဂစသော ငြောင့်ကို မမေ့မလျော့ နုတ်ပစ်ရမည်။<br> ၁။ ထေရ။ ၂၈၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-54 <hr> <h3>ဘဝတဏှာနှင့်ဝက်မကလေး</h3> <p>တစ်ချိန်က မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ထဲသို့ ဆွမ်းခံကြွတော်မူစဉ် လမ်းခုလတ်တွင် ဝက်မကလေးတစ်ကောင်ကို မြင်၍ ပြုံးတော်မူသတဲ့၊ ဘုရားရှင် ပြုံးတော်မူသည့်အခါ သွားတော်များ စဉ်းငယ်ပေါ်သွားရာ သွားတော်များမှ ဖြူသောရောင်ခြည်တော်များ ထွက်လေ့ရှိ၏။ ဘုရားနောက်တော်ပါး အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်သည် ပါးစပ်တော်မှ ဝင်းဝင်းလက်လက် အရောင်ထွက်သွားသည်ကိုတွေ့၍ ဘုရားရှင် ပြုံးတော်မူကြောင်းသိလေရာ အကြောင်းကို မေးလျှောက်လိုက်လေသည်။ ၁</p> <p>“အာနန္ဒာ၊ ဟောဟိုက ဝက်မကလေးကိုကြည့်စမ်း”<br> “မှန်ပါ၊ မြင်ပါတယ်ဘုရား။”</p> <p>“အဲဒီဝက်မကလေးဟာ ကကုသန်မြတ်စွာဘုရား သာသနာထွန်းကားစဉ်က ဘုန်းကြီးဆွမ်းစားကျောင်း တစ်ကျောင်းအနီးမှာ ကြက်မဖြစ်ခဲ့တယ်။ အဲဒီကြက်မဟာ ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းနေတဲ့ ယောဂီရဟန်းတစ်ပါးရဲ့ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရား ရွတ်ပွားသံကို ကြားနာရလို့ ကုသိုလ်ဖြစ်ခဲ့တယ်။ အဲဒီကုသိုလ်ကြောင့် ကြက်မဘဝက သေလွန်တဲ့အခါ လူ့ဘဝမှာ ဥဗ္ဗရီအမည်ရှိတဲ့ မင်းသမီးလာဖြစ်တယ်။ မင်းသမီးဘဝမှာပဲ နောင်အခါ ပရိဗိုဇ်မကျောင်းမှာ ပရိဗိုဇ်မကလေး ဝတ်တယ်။ အဲဒီ ပရိဗိုဇ်မကလေးဟာ တစ်နေ့မှာ အိမ်သာထဲဝင်ခိုက် အိမ်သာထဲက ပိုးလောက်ကောင်တွေကိုကြည့်ပြီး “ပုဠာဝကသညာ” (ပိုးလောက်သညာ) ကို ယူကာ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း စီးဖြန်းရာ ပထမဈာန်ကို ရခဲ့တယ်။ အဲဒီဘဝက သေတဲ့အခါ ဗြဟ္မာဘုံမှာ ဗြဟ္မာကြီးသွားဖြစ်တယ်။ အဲဒီဗြဟ္မာကြီးဘဝက စုတေပြန်တော့ ဘဝ<br> ၁။ ဓမ္မပဒ၊ဒု၊၃၃၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-55 <hr> အမျိုးမျိုး ကျင်လည်ရပြီး ယခုဘဝမှာ ဒီဝက်မကလေး လာဖြစ်ရှာတယ်။ အဲဒီဝက်မကလေးရဲ့ အတိတ်ဘဝတွေကို မြင်လို့ ငါဘုရား ပြုံးတော်မူခြင်းဖြစ်တယ်” ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ထိုအကြောင်းအရာများကို ကြားရသည့်အခါ အရှင်အာနန္ဒာနှင့်တကွ ရဟန်းတော်များမှာ သံဝေဂကြီးစွာရကြသတဲ့။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်သည် တပည့်သာဝကများအား ဘဝတဏှာ၏ ပြစ်ချက်တို့ကို ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်း ထင်မြင်လာစေရန် ဆွမ်းခံကြွလာရာ လမ်းခရီး အကြားမှာပင် ရပ်တော်မူလျက် အောက်ပါ သြဝါဒဒေသနာတော်များကို ဟောကြားတော်မူပါသည်။</p> <p>သစ်မြစ်သည် ဘေးရန်မရှိ ပကတိခိုင်မြဲနေပါလျှင် အထက်ပိုင်းဘက် အကိုင်းအခက် အချို့တို့ကို ခုတ်ဖြတ် ရှင်းလင်းလိုက်သော်လည်း သစ်ပင်သည် တစ်ဖန်ပြန်၍ ရှင်သန်ကြီးထွား စည်ကားလာနိုင်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ဒွါရ ခြောက်ပါး၌ဖြစ်သော တဏှာနုသယကို အရဟတ္တမဂ်ဓား သန်လျက်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ မပယ်ဖျက်နိုင်သေးလျှင် ဘဝ အသစ် ထပ်ဖြစ်ရသည့် ဆင်းရဲဒုက္ခသည် ထပ်တလဲလဲ မစဲပုံသေ ဖြစ်ရလေ၏။</p> <p>အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်အား နှစ်သက်ဖွယ်အာရုံသို့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် စီးဝင်တတ်ကုန်သော သုံးဆယ့်ခြောက်ပါးသော တဏှာရေအယဉ်တို့ ရှိကုန်၏။ မှားသော ဉာဏ်အမြင်ရှိသော ထိုသူကို ရာဂနှင့်စပ်သော အားကြီးသော အကြံအစည်တို့သည် ဆောင်ယူသွားကုန်၏။ တဏှာတည်းဟူသော ရေအယဉ်တို့သည် အာရုံ ခြောက်ပါးတို့၌ စီးဝင်ကုန်၏။ ရစ်ပတ်ချုပ်စပ်တတ်သော<br> <br>စာမျက်နှာ-56 <hr> သဘောကြောင့် နွယ်ပင်နှင့်တူသော တဏှာသည် ဒွါရ ခြောက်ပေါက်တို့မှဖြစ်၍ အာရုံခြောက်ပါးတို့၌တည်၏။ ထိုတဏှာနွယ်ကို (ဤတဏှာသည် ဤနေရာမှဖြစ်၏ဟု) ဖြစ်ရာဌာန၏ အစွမ်းဖြင့် တွေ့မြင်ရပြီးဖြစ်၍ တော၌ ပေါက်ပွားနေသည့် နွယ်ပင်ကို ဓားဖြင့် ဖြတ်သကဲ့သို့ တဏှာ၏ အမြစ်တို့ကို မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် ဖြတ်တောက်ပစ်ကြကုန်လော့။</p> <p>သတ္တဝါတို့အား အမြဲမပြတ် စီးဝင်တတ်ကုန်သော တဏှာအစေးဖြင့် လိမ်းကျံအပ်ကုန်သော ဝမ်းမြောက်ခြင်းတို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ထိုတဏှာအလိုသို့ လိုက်ကုန်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ချမ်းသာသုခကို အမှီရကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ကာမချမ်းသာကို ရှာမှီးကြကုန်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် စင်စစ် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း ဆင်းရဲတို့သို့ ကပ်ရောက်ကြရကုန်၏။</p> <p>ထိတ်လန့်ခြင်းကို ပြုတတ်သော တဏှာအခြံအရံရှိသော သတ္တဝါတို့သည် မုဆိုးကျော့ကွင်း၌မိသော ယုန်ကဲ့သို့ ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့် နေကြရကုန်၏။ သံယောဇဉ် အစေးတို့ဖြင့် ကပ်ငြိနေကုန်သောသူတို့သည် ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး အဖန်တလဲလဲ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း စသော ဆင်းရဲသို့ ကပ်ရောက်ကြရကုန်၏။</p> <p>တဏှာ အခြံအရံရှိသော သတ္တဝါတို့သည် မုဆိုးကျော့ကွင်း၌မိသော ယုန်ကဲ့သို့ ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့် ကြရကုန်၏။ ထို့ကြောင့် မိမိ၏ ရာဂကင်းမှုကို လိုလားသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိတ်လန့်ခြင်းကို ပြုတတ်သည့် တဏှာကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် ပယ်ဖျက်စွန့်ပစ်ရာ၏။<br> <br>စာမျက်နှာ-57 <hr> ဤဒေသနာတော်၌ ဘုရားရှင် ဟောတော်မူလိုရင်းမှာ ဥဗ္ဗရီမင်းသမီးဘဝတွင် ပရိဗိုဇ်ရသေ့မပြုပြီး တရားနှလုံးသွင်းသဖြင့် ဈာန်ကိုရခဲ့၏။ သို့သော် ထိုပထမဈာန်က မကြာခဏ ပေါ်လာလေ့ ရှိသည့် ကာမရာဂတဏှာကို ပေါ်မလာအောင် အတော်အတန်ကြာကြာ ပယ်ခွာထားနိုင်သည့် သတ္တိသာရှိ၏။ ထာဝစဉ် ပေါ်မလာအောင် အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်၊ ဘဝတဏှာကတော့ ထင်ရှားရှိနေဆဲပင်ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဗြဟ္မာကြီးဘဝမှ စုတေသည့်အခါ သုဂတိဘဝများမှ တစ်ဆင့် ယခုလို ဝက်မကလေးဘဝသို့ ပြန်ဆင်းလာရခြင်းဖြစ်၏။ အနုသယတဏှာ မကင်းသေးသမျှ (ဝါ) အနုသယတဏှာကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်သေးသမျှ ကာလပတ်လုံး ဗြဟ္မာကြီးဖြစ်နေငြားလည်း “ဗြဟ္မာဖြစ်လို့ ပြောင်ပြောင်ဝင်း ဝတ်စားကျင်းမှာ တမြုံ့မြို့” ဆိုသကဲ့သို့ ဝက်မကလေးအထိ ပြန်ဖြစ်နိုင်၍ ကံအားလျော်စွာ ဘဝအမျိုးမျိုး ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်သွားရမည်ဟု ဟောတော်မူလိုရင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ထိုဝက်မကလေး၏ ဇာတ်လမ်းကား မဆုံးသေးပေ။ ဝက်မကလေးဘဝမှ သေတဲ့အခါ သုဝဏ္ဏဘူမိဆိုတဲ့အရပ်မှာ မင်းမျိုး၌ဖြစ်တယ်။ သုဝဏ္ဏဘူမိ မင်းသမီးဘဝမှ သေတဲ့အခါ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဗာရာဏသီမြို့၌ အမျိုးသမီးဖြစ်တယ်။ အဲဒီဘဝမှ သေတဲ့အခါ ဘုံဘိုင်နယ်၏ အရှေ့တောင်အရပ်မှာရှိတဲ့ ဝနဝါသီတိုင်း၌ အမျိုးသမီး ဖြစ်တယ်။ အဲဒီဘဝမှ သေတဲ့အခါ ဘုံဘေမြို့၏ မြောက်ဘက် ပင်လယ်ကမ်းခြေမှာရှိတဲ့ သုပ္ပါရကသင်္ဘောဆိပ်အရပ်၌ မြင်းကုန်သည် သမီးဖြစ်တယ်။ အဲဒီဘဝမှ သေတဲ့အခါ ဘုံဘိုင်နယ်၏ အရှေ့တောင်အရပ်မှာရှိတဲ့ ဝနဝါသီတိုင်း၌ အမျိုးသမီးဖြစ်တယ်။ အဲဒီဘဝမှသေတော့ အိန္ဒိယကျွန်းဆွယ် အရှေ့တောင်ဘက်စွန်းမှာရှိတဲ့ ကာဝီရသင်္ဘောဆိပ်အရပ်၌ လှေသူကြီးသမီးဖြစ်တယ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-58 <hr> အဲဒီဘဝမှ သေတော့ ယခုသီရိလင်္ကာခေါ်တဲ့ သီဟိုဠ်ကျွန်း အနုရာဓမြို့မှာ မင်းပိုင်းစိုးပိုင်း အမျိုးထဲမှာ ဖြစ်တယ်။ အဲဒီဘဝမှ သေတော့ အနုရာဓမြို့တောင်ဘက် ဘောက္ကန္တရွာမှာ သုမနသူကြွယ်၏ သမီးဖြစ်တယ်။ အမည်ကတော့ ဖခင်အမည်အတိုင်း မယ်သုမနာလို့ခေါ်တယ်။ နောက် ထိုရွာမှ ရွှေ့ပြောင်းပြီး ဒီဃဝါပီနယ် မုနိရွာမှာ နေထိုင်တယ်။ အဲဒီရွာမှာနေစဉ် ဒုဋ္ဌဂါမဏိမင်း၏ အမတ်ဖြစ်တဲ့ လကုဏ္ဍကအတိမ္ဗရ ဆိုသူက ကိစ္စတစ်ခုနဲ့ အဲဒီရွာကို ရောက်လာတဲ့အခါ မယ်သုမနာကို မြင်ရ၍ မေတ္တာသက်ဝင်သဖြင့် အကြီးအကျယ် မင်္ဂလာပွဲကြီး ဆင်နွှဲပြီး သူနေတဲ့ မဟာပုဏ္ဏရွာကို ခေါ်ဆောင်သွားတယ်။</p> <p>အဲဒီရွာမှာနေစဉ် တောင်စွန်းကျောင်းတိုက်ကြီး၌ သီတင်းသုံးသော အနုရုဒ္ဓမထေရ် ဆွမ်းခံကြွလာသည့်အခါ မယ်သုမနာကို တွေ့မြင်ရ၍ နောက်ပါရဟန်းများကို “ငါ့ရှင်တို့ ဘုရားလက်ထက်တော်က ဝက်မကလေးသည် လကုဏ္ဍကအတိမ္ဗရ အမတ်ကြီး၏ ဇနီးမယားအဖြစ် ရောက်နေပါကလား။ ဪ... အံ့သြဖွယ်ကောင်းလေစွတကား” ဟု ပြောဆိုပါသတဲ့။</p> <p>အဲဒီစကားကို ကြားရသည့်အခါ အမတ်ကတော် မယ်သုမနာမှာ ရှေးဘဝဟောင်းတွေကို ပြန်လည်အောက်မေ့နိုင်သည့် ဇာတိဿရဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်လာသတဲ့။ အဲဒီဉာဏ်ဖြင့် သူ့ဘဝ ဖြစ်စဉ်တွေကို ပြန်လည်ဆင်ခြင်ကြည့်လိုက်တဲ့အခါ သံသရာကို ထိတ်လန့်ကြောက်ရွံ့တဲ့ သံဝေဂဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်လာတယ်။ ဒါကြောင့် ခင်ပွန်းအမတ်ကြီး ထံ ခွင့်ပန်ပြီး ဘိက္ခုနီမကျောင်းတိုက်မှာ ရဟန်းပြုခဲ့တယ်။</p> <p>ရှင်ရဟန်းပြုပြီးတော့ တိဿမဟာဝိဟာရ ကျောင်းတိုက်မှာ သတိပဋ္ဌာန်သုတ်တရားကို ကြားနာရ၍ ထိုနည်းအရ ရှုမှတ်သဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-59 <hr> သောတာပန် ဖြစ်သွားပါသတဲ့။ ထို့နောက် သူ့ဇာတိရပ်ဖြစ်တဲ့ ဘောက္ကန္တရွာသို့ပြန်ပြီးနေစဉ် ကလ္လမဟာဝိဟာရကျောင်းတိုက်၌ အာသီဝိသောပမသုတ်ကို ကြားနာရ၍ အာသဝေါကုန်ခန်းတဲ့ ရဟန္တာမ ဖြစ်သွားပါသတဲ့။</p> <p>အဲဒီ သုမနာထေရီဟာ အာယုသင်္ခါရကုန်တဲ့အခါ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော့မည့်အကြောင်း သီတင်းသုံးဖော်များအား ပြောကြားတယ်။ အဲဒီအခါမှာ ရဟန်းတော်များနှင့် ရဟန်းမများက သူ့အကြောင်းအရာကို မေးကြတဲ့အတွက် “ဘုရားတပည့်တော်မဟာ ကကုသန် ဘုရားလက်ထက်တော်အခါက အမျိုးသမီး ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီဘဝက သေတော့ ကြက်မဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီကြက်မဘဝမှာ သိန်းငှက်က ထိုးသုတ်ပြီး စားလို့ ခေါင်းပြတ်ပြီး သေခဲ့ရတယ်။ သေပြီးတော့ လူ့ဘဝမှာ မင်းသမီးဖြစ်တယ်” စသည်ဖြင့် ဘောက္ကန္တရွာ၌ အဆုံးစွန် ဘဝတိုင်အောင် သူ့အကြောင်းအရာတွေကို ဘိက္ခုနီသံဃာအား ဖြစ်စဉ်အတိုင်း ပြောကြားပြီးတော့...</p> <p>“ယခုပြောဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ညီမျှ မညီမျှ, အကောင်း အဆိုး အမျိုးမျိုးကုန်သော တစ်ဆယ့်သုံးခုသော ဘဝအတ္တဘောတို့သို့ ရောက်ပြီး၍ ယခုနောက်ဆုံးဘဝ၌ သံသရာ၌ ငြီးငွေ့သောကြောင့် ရဟန်းပြု၍ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်ခဲ့ပါပြီ။ အားလုံးသော အရှင်ကောင်း အရှင်မတို့သည်လည်း မမေ့မလျော့အမှတ်ရသည့် သတိဖြင့် သီလ, သမာဓိ, ပညာကို ပြည့်စုံအောင် အားထုတ်ကြပါကုန်လော့”</p> <p>ဟု ပြောပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသွားပါသတဲ့။</p> <p>ထိုသုမနာထေရီ၏ တစ်ဆယ့်သုံးဘဝကို ဆရာတော် ဦးဗုဓ်က<br> <br>စာမျက်နှာ-60 <hr> မဟာသတိပဋ္ဌာနသုတ် နိဿယတွင် ဤသို့ လင်္ကာစီကုံးထားခဲ့လေသည်။</p> <p>“လူ, ကြက်, မင်းမှာ၊ ဗြဟ္မာ, သူကြွယ်၊ ဝက်ငယ် ဖြစ်ဘိ၊ ဘုမ္မိဝန, ဗာရာဏမှာ၊ သုပ္ပါရက၊ ကာဝီရနှင့်၊ ပြည်အနုရာ၊ ရွာဘောက္ကန္တ၊ ဖြစ်လေရသည်... ဆယ့်သုံး ယုတ်မြတ်တည်း”။</p> <p>ဤဘဝဖြစ်စဉ်များ၌ ဘဝဟောင်းများ ချုပ်ငြိမ်းပြီး ဘဝအသစ် အသစ် ထပ်ကာထပ်ကာ ဖြစ်ရခြင်းသည် ဆင်းရဲဖြစ်ပွားကြောင်း သမုဒယဆိုသည့် တဏှာကြောင့်ဖြစ်သည်။ အခြား ပုဂ္ဂိုလ်များလည်း တဏှာမကင်းသေးလျှင် ဤသုမနာထေရီကဲ့သို့ ဘဝအသစ်အသစ် ဖြစ်ဖြစ်သွားရမည်။ ထို့ကြောင့် သမုဒယသစ္စာဆိုသည့် တဏှာ ကင်းငြိမ်းအောင် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးအကျင့်ကို ကျင့်သုံးရန် အရေးကြီးလှပေသည်။</p> <h3>ကံကိုဦးဆောင်လမ်းညွှန်သောတဏှာ</h3> <p>ဘဝတစ်ခုဖြစ်ပေါ်လာမှု၌ အဝိဇ္ဇာ, တဏှာ, ကံဟု ပဓာနအကြောင်းတရားကြီး သုံးပါးရှိ၏။ ထိုသုံးပါးတွင် အဝိဇ္ဇာသည် သေခါနီးကာလ (မရဏာသန္နအခါ) ထင်လာ မြင်လာသော အာရုံသစ် ဘဝသစ်၏ အဖြစ်များကို မထင် မမြင်နိုင်ရန် ဖုံးကွယ်ထား၏။ တဏှာက ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ စိတ်အစဉ်ကို ထိုအာရုံသစ် ဘဝသစ်တို့သို့ ညွတ်ကိုင်းပေးလိုက်၏။ ပဋိသန္ဓေကို ဖြစ်စေနိုင်သော ကံတရားက တဏှာညွတ်ကိုင်း ပေးလိုက်သည့် ဘုံဘဝကိုရောက်အောင် ပို့ဆောင်ပစ်ချပေးလိုက်သည်။ ထိုသုံးမျိုးတွင် တဏှာသည် ကံတရားကို မည်သည့်ဌာန မည်သည့်ဘုံဘဝသို့ ပို့ဆောင်ရမည်ကို ညွှန်ပြသည့် ဘဝလမ်းညွှန်သမားနှင့် တူပေသည်။ ၁<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၁၅၄၊၁၅၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-61 <hr> ထို့ကြောင့် ကျမ်းဂန်များ၌ “လူ့ဘဝ နတ်ဘဝတို့သို့ ရောက်စေတတ်သော ကံ၏ အကြောင်းတရား အထူးကား ဘယ်ဘုံဘဝ ဘယ်ဌာနဟု တောင့်တတတ်စွာ ဘဝတဏှာဖြစ်၏” ၁ ဟု လည်းကောင်း၊ လူ့ဘုံ၊ နတ်ဘုံ၊ အပါယ်ဘုံတို့၌ တွေ့ရာကြိုက်ကြုံ ခုံမင်တွယ်တာ တဏှာ၏ သတ္တိအစွမ်းကြောင့်သာလျှင် လူ, နတ်, တိရစ္ဆာန် ဖြစ်ရပေသည်ဟုလည်းကောင်း၊ ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံများသည်လည်း တွေ့ရာကြိုက်ကြုံ ခုံမင်တတ်စွာ တဏှာတရား သူ့စွမ်းအားကြောင့် ဘယ်ဘုံဘဝ ဘယ်ဌာနဟု တောင့်တမြှော်ကိုး အကျိုးပိုင်ပိုင် ပြီးစေနိုင်၏ ၂ ဟုလည်းကောင်း မိန့်ဆိုတော်မူခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ကိုယ့်အိမ် ကိုယ့်ဥစ္စာပစ္စည်းများကို တဏှာဖြင့် တွယ်တာ၍ သေသွားရာ ထိုအိမ်၌ပင် ဘီလူး, သားရဲ, ခွေး, ဆိတ်, နွား, ကျွဲ, ကြွက်, ကြက်, သန်း, ကြမ်းပိုးစသည်တို့ ပြန်ဖြစ်ကြသည်တို့ကို ပါဠိအဋ္ဌကထာကျမ်းများ၌ များစွာတွေ့ရသည်။ ၃</p> <h3>တောဒေယျပုဏ္ဏားကြီး</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည်၏အနီး တုဒိမည်သော ရွာကြီး၌ တောဒေယျမည်သော ပုဏ္ဏားကြီးတစ်ဦးရှိသတဲ့။ ထိုပုဏ္ဏားကြီးသည် ပသေနဒီကောသလမင်း၏ ပုရောဟိတ် ပုဏ္ဏားကြီးဖြစ်သည်။ တုဒိရွာကြီးကို အပိုင်စားရသောကြောင့် တောဒေယျဟု နာမည်ရသည်။ ထိုပုဏ္ဏားကြီး၌ သုဘခေါ်သော သားငယ်တစ်ယောက်ရှိသည်။ ရုပ်ဆင်းအင်္ဂါ လှပတင့်တယ်သဖြင့် သုဘ (မောင်တင့်တယ်) ဟု မှည့်ခေါ်ထားသည်။ ပုဏ္ဏားကြီးသည် ရှစ်ဆယ့်ခုနစ်ကုဋေ ကြွယ်ဝချမ်းသာ၏။ သို့သော် သူ့ပစ္စည်းကို သူတစ်ပါးတို့အား နည်းနည်းမှ မပေးလို မကမ်းလို၊ အလွန်နှမြော ဝန်တို၏။<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂။၁၂၆။<br> ၂။ ဇိနာလင်္ကာရဋီကာ။ ၂၈၂။<br> ၃။ ဇိနာလင်္ကာရဋီကာ။ ၂၈၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-62 <hr> မိမိပစ္စည်းကို သူတစ်ပါးတို့အားပေးလျှင် မကြာမီ လျော့ပါးကုန်ခန်းသွားမည်ဟု ယူဆပြီး မည်သူ့ကိုမှ ပေးကမ်းစွန့်ကြဲမှု အလျှင်းမပြု။</p> <p>မိမိသား သုဘလုလင်အားလည်း “ပစ္စည်းဥစ္စာများ တိုးပွားအောင်သာ ပြုလုပ်ရမည်။ ပစ္စည်းဥစ္စာ လျော့ပါးဆုတ်ယုတ်စေတတ်သည့် ပေးကမ်း လှူဒါန်းမှုမျိုးကို ရှောင်ရမည်” ဟု ပျားဥပမာ, ခြဥပမာတို့ဖြင့် ပုံဆောင်၍ လမ်းညွှန်ဆုံးမထား၏။ ဘုရားသခင်အားလည်း တစ်ဇွန်း တစ်ယောက်မမျှသော ဆွမ်းယာဂုတို့ကို မလှူဒါန်းဖူးပါချေ။ မိမိအိုးအိမ် ပစ္စည်းဥစ္စာတို့ကို အလွန်တပ်မက် စွဲလမ်းလျက်ရှိ၏။ ထိုပုဏ္ဏားကြီး ကွယ်လွန်သွားသည့်အခါ ထိုစွဲလမ်းတပ်မက်မှု လောဘတဏှာကြောင့် မိမိအိမ်၌ပင် ခွေးကြီးပြန်ဖြစ်ရသည်။ ၁</p> <h3>တိဿရဟန်းကြီး</h3> <p>ဘုရားရှင်လက်ထက်တော်က သာဝတ္ထိပြည်သား တိဿမည်သော ရဟန်းကြီးသည် တစ်ခုသော ဇနပုဒ်ကျောင်း၌ ဝါဆိုတော်မူစဉ် အလျားရှစ်တောင် ရှိသည့် သင်္ကန်းချုပ်ရန် အဝတ်တစ်ခုကို ရခဲ့သည်။ သီတင်းဝါလ ကျွတ်သည့်အခါ ထိုအဝတ်ပိုင်းကို ယူဆောင်ပြန်လာပြီး သင်္ကန်းချုပ်ရန် စီစဉ်သည်။ ထိုရဟန်းကြီး၏ အစ်မက သင်္ကန်းချုပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို နေ့စဉ် ယာဂုဆွမ်းစသည်တို့ကို ဆက်ကပ်၏။ သင်္ကန်းချုပ်ပြီးသည့်နေ့၌ကား ရှေးကထက် ပို၍ ပူဇော်သက္ကာရပြုလေသည်။</p> <p>တိဿရဟန်းကြီးသည် လုံးဝချုပ်လုပ်ပြီးသော သင်္ကန်းကို တစိမ့်စိမ့်ကြည့်ပြီး ထိုသင်္ကန်း၌ နှစ်သက်တွယ်တာမှု ဖြစ်သွားသည်။ “နက်ဖန်ကျလျှင် ဒီသင်္ကန်းကို ငါ ကောင်းကောင်း ဝတ်ရုံလိုက်မယ်” ဟု စိတ်ကူးကာ သင်္ကန်းတန်း ဝါးလုံးပေါ်၌ သင်္ကန်းကို ခေါက်တင်ထားလိုက်သည်။<br> ၁။ မ၊ဋ္ဌ၊၃။၁၇၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-63 <hr> သို့သော် ထိုရဟန်းကြီးမှာ ထိုည၌ပင် အစာမကြေရောဂါဖြင့် ပျံလွန်တော်မူသွားရှာလေရာ သင်္ကန်း၌ စွဲလမ်းတွယ်တာမှုတဏှာကြောင့် ထိုသင်္ကန်း၌ပင် သန်းကြီး ဖြစ်ရလေသည်။ ဤအကြောင်းကို ဘုရားရှင်သိတော်မူ၍ တပည့်ရဟန်းတို့အား...</p> <p>“ချစ်သားရဟန်းတို့၊ သတ္တဝါတို့အား တဏှာတရားသည် ဝန်လေးလှ၏။ သံချေးသည် သံမှ ဖြစ်ပေါ်၍ သံကိုပင် အသုံးပြု၍မရအောင် စားပစ် ဖျက်ဆီးပစ်သကဲ့သို့ ဤတဏှာသည်လည်း ဤသတ္တဝါတို့၏ ကိုယ်တွင်းမှဖြစ်၍ သတ္တဝါတို့ကို ငရဲစသည်တို့၌ ဖြစ်စေ ပျက်စီးစေပေသည်” ၁</p> <p>ဟု ဟောတော်မူလေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် မြေ၌ မြှုပ်ထားသော ဥစ္စာပစ္စည်းများကို တွယ်တာသည့် တဏှာကြောင့် ထိုဥစ္စာ မြှုပ်ရာအရပ်၌ မြွေဖြစ်ရသော ဝတ္ထု၊ ကြွက်ဖြစ်ရသော ဝတ္ထုတို့ကိုလည်း ဧကနိပါတ်ဇာတ် အဋ္ဌကထာ၌ တွေ့ရသည်။ ဤသည်တို့မှာ “အကုသိုလ်ကံကို တဏှာက ဦးဆောင်လမ်းညွှန်ပေးသည့် အထောက်အထား သာဓကများ” ဖြစ်သည်။</p> <h3>ကုသိုလ်ကံကို တဏှာလမ်းညွှန်သော သာဓကများ</h3> <p>ဝိဓူရဇာတ်၌ သူဌေးကြီးလေးဦးတို့သည် မင်းဥယျာဉ်တော်၌ သီတင်းသုံးနေသည့် ရသေ့ကြီးလေးဦးတို့အား တစ်ပါးစီ အသီးသီး ဆွမ်းတာဝန်ယူကြသည်။ ရသေ့ကြီးများသည် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးသည့်အခါ တစ်ပါးက တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ တက်၍ သီတင်းသုံး၏။<br> ၁။ ဓမ္မပဒ၊၂။၂၁၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-64 <hr> တစ်ပါးက နဂါးပြည်၊ တစ်ပါးက ဂဠုန်ပြည်၊ တစ်ပါးက ကောရဗျမင်း၏ မိဂါဇိနဥယျာဉ်သို့ သွား၍ သီတင်းသုံးကြ၏။</p> <p>တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ တက်၍ သီတင်းသုံးသော ရသေ့က သူ့ဆွမ်းဒကာအား သိကြားမင်း၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာအကြောင်းကို ချီးမွမ်းပြောကြား၏။ နဂါးပြည်သို့ သွား၍ သီတင်းသုံးသည့် ရသေ့က နဂါးမင်း စည်းစိမ်ကြီးမားပုံကို ဆွမ်းဒကာအား ချီးကျူးပြောကြား၏။ ဂဠုန်ပြည်သို့ သွား၍ သီတင်းသုံးသော ရသေ့ကလည်း ဂဠုန်မင်း၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာ ကြီးမားပုံကို ဆွမ်းဒကာအား ချီးကျူးပြောကြား၏။ ကောရဗျမင်း၏ ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးသော ရသေ့က ဓနဉ္စယကောရဗျမင်း၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာ အကြောင်းကို ဆွမ်းဒကာအား ချီးကျူးပြောကြား၏။</p> <p>ဤနည်းအားဖြင့် ရသေ့ကြီးလေးပါးတို့၏ ဆွမ်းဒကာလေးဦးတို့သည် ထိုသိကြားမင်း, နဂါးမင်း, ဂဠုန်မင်း, လူမင်းစည်းစိမ်တို့၌ တွယ်တာ မက်မောမှု၊ လောဘတဏှာများ ဖြစ်ပွားကြသည်။ ထိုမက်မောမှု နိကန္တိတဏှာဖြင့် ကုသိုလ်ပြုတိုင်း ထိုနေရာတို့၌ဖြစ်ရန် တောင့်တ၍ ပြုကြသည်။ ထိုဆွမ်းဒကာ သူဌေးလေးဦးတို့ သေဆုံးသွားသည့်အခါ သူတို့၏ တဏှာက လမ်းညွှန်ပေးသည့်အတိုင်း သိကြားမင်း, နဂါးမင်း, ဂဠုန်မင်း, လူမင်းတို့ အသီးသီး ဖြစ်ကြရလေသည်။ ၁</p> <p>ထို့ပြင် ဘုရားသားတော် ရာဟုလာအလောင်း သူဌေးသားသည်လည်း ပဒုမုတ္တရ ဘုရားသခင်လက်ထက်တော်က မိမိအမြဲဆွမ်းဝတ်ပြုနေသော ဆရာရှင်ရသေ့၏ ချီးကျူးစကားကြောင့် နဂါးမင်းကြီးအဖြစ်၌ ညွတ်သော “နိကန္တိ” တဏှာကြောင့် သေဆုံးသည့်အခါ၌ နဂါးပြည်တွင် ပထဝိန္ဓရ နဂါးမင်းကြီး ဖြစ်ရလေသည်။ ၂<br> ၁။ ဇာတက၊ဋ္ဌ၊၇။၁၅၁။<br> ၂။ အံ၊ဋ္ဌ၊၁။၁၉၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-65 <hr> <h3>ကုသိုလ်ကံကို တဏှာလမ်းညွှန်သော သာဓကများ</h3> <p>ဓမ္မပဒအဋ္ဌကထာ၌လည်း မာလာဘာရီ နတ်သားအတွက် သစ်ပင်ပေါ်တက်၍ အဖော်များနှင့်အတူ ပန်းခူးနေသော နတ်သမီးတစ်ဦးသည် ပန်းခူးနေစဉ်ပင် စုတေခဲ့ပြီး သာဝတ္ထိပြည်၌ ပတိပူဇိကာမည်သော အမျိုးသမီးဖြစ်၏။ ဇာတိဿရဉာဏ်ရသူဖြစ်၍ လွန်ခဲ့သည့်အတိတ်ဘဝ၌ မာလာဘာရီနတ်သား၏ ဇနီးဖြစ်ခဲ့သည်ကို ပြန်၍သိ၏။ ထို့ကြောင့် ကုသိုလ်ပြုတိုင်း ခင်ပွန်းသည် မာလာဘာရီနတ်သားထံ၌ ပြန်ဖြစ်ရန် ဆုတောင်းပတ္ထနာပြု၏။ ယင်းသို့ တောင့်တသည့်အတိုင်း သေလွန်သည့်အခါ မာလာဘာရီနတ်သားထံ၌ပင် နတ်သမီး ပြန်ဖြစ်လေသည်။ ၁</p> <p>သုတ်မဟာဝါအဋ္ဌကထာ ဇနဝသဘသုတ်၌လည်း ရာဇဂြိုလ်ပြည့်ရှင် ဗိမ္ဗိသာရဘုရင်ကြီးသည် ကုသိုလ်ကောင်းမှု အလွန်ပြုသူဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားအား ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ကြီးကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းသည့် ဘုရားကျောင်းဒကာကြီးလည်းဖြစ်၏။ ကလျာဏပုထုဇဉ်အဆင့်ကို ကျော်လွန်၍ သောတာပန်အရိယာ အဆင့်သို့ ရောက်ပြီးသူဖြစ်၏။ ထိုကုသိုလ်ကံများ၏ အစွမ်းဖြင့် အထက်အထက် နတ်ဘုံများ၌ ဖြစ်နိုင်သူတည်း။</p> <p>သို့သော် ဗိမ္ဗိသာရဘုရင်ကြီးသည် စတုမဟာရာဇ်နတ်ဘုံ၌ အကြိမ်များစွာ ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ ထိုဘုံဌာန၌သာ ပြန်ဖြစ်လို, နေလိုသော “နိကန္တိ” တဏှာအားကြီးခဲ့လေသည်။ ထို “နိကန္တိ” တဏှာကြောင့်ပင် နတ်ပြည်ခြောက်ထပ်တွင် အောက်ဆုံးထပ်ဖြစ်သော စတုမဟာရာဇ်နတ်ဘုံ၌ ဇနဝသဘအမည်ဖြင့် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး၏ အခြံအရံနတ်သားမျှသာ ဖြစ်ရလေသည်။ ၂<br> ၁။ ဓမ္မပဒ၊၁။၂၂၉။<br> ၂။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၃၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-66 <hr> <h3>ဂေါပကနတ်သားနှင့်ရဟန်းသုံးပါး</h3> <p>အိန္ဒိယနိုင်ငံ ကပိလဝတ်ပြည်၌ ဂေါပိကာမည်သော သာကီဝင်မင်းသမီးတစ်ဦးသည် ရတနာသုံးပါး၌ သက်ဝင်ယုံကြည်၏။ ငါးပါးသီလကို အမြဲစောင့်ထိန်း၏။ မိန်းမဘဝကို စက်ဆုပ်၍ ယောက်ျားဖြစ်ရန် လိုလားတောင့်တလျက်ရှိ၏။ ထိုမင်းသမီး သေဆုံးသွားသည့်အခါ သူ၏ တောင့်တချက်အတိုင်းပင် တာဝတိံသာနတ်တို့ရွာ၌ သိကြားမင်း၏ သားတော် ဂေါပကနတ်သား ဖြစ်လေသည်။</p> <p>ဂေါပိကာ သာကီဝင်မင်းသမီးဘဝ၌ ဆွမ်းအဖျော်စသည်တို့ဖြင့် လှူဒါန်းပြုစုခဲ့ဖူးသည့် ရဟန်းတော်မြတ် သုံးပါးရှိလေသည်။ ထိုရဟန်းတော်များကား သီလစင်ကြယ်ကြသည့် ဈာန်ရ ရဟန်းတော်များတည်း။ သို့သော် ထိုရဟန်းတော်များ ပျံလွန်တော်မူသည့်အခါ သုံးပါးလုံး ယုတ်ညံ့သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်ကြသည်။</p> <p>တစ်နေ့သောအခါ ထိုဂန္ဓဗ္ဗနတ်သားတို့သည် သိကြားမင်း အမှူးရှိသော တာဝတိံသာနတ်တို့အား ခစားဖျော်ဖြေရန် သုဓမ္မာသဘင်သို့ ရောက်လာကြသည်။ သိကြားမင်း၏သားတော် ဂေါပကနတ်သားသည် ထိုဂန္ဓဗ္ဗနတ်သားတို့ကို တွေ့မြင်သည့်အခါ “ဤနတ်သားသုံးယောက်တို့သည် အလွန်လှပတင့်တယ်ကြ၏။ ကိုယ်အရေအဆင်း အလွန်ပြောင်ဝင်းကြ၏။ မည်သည့်ကံမျိုးကို ပြုခဲ့ကြပါသနည်း” ဟု ဆင်ခြင်လိုက်သည့်အခါ သီလ စင်ကြယ်သည့် သာသနာ့ဝန်ထမ်း ဈာန်ရ ရဟန်းတော်များ ဖြစ်ခဲ့ကြသည့်ပြင် မိမိ လူ့ဘဝက ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ခဲ့သည့် ရဟန်းတော်များ ဖြစ်နေကြောင်း တွေ့ရသည်။ ၁<br> ၁။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၉၈၊၂၉၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-67 <hr> ထို့ပြင် “စင်ကြယ်သော သီလရှိသူတို့မည်သည် နတ်ပြည် ခြောက်ဘုံတွင် ကြိုက်ရာဘုံ၌ ဖြစ်နိုင်ကြပါလျက် ဤရဟန်းတော်များ သည် အဘယ့်ကြောင့် အထက်နတ်ဘုံများ၌ မဖြစ်ကြပါသနည်း။ ဈာန်ရပုဂ္ဂိုလ်တို့မည်သည် ဗြဟ္မာဘုံများ၌သာ ဖြစ်ရိုးထုံးစံရှိကြသော်လည်း ဤရဟန်းတော်တို့သည် အဘယ့်ကြောင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ မဖြစ်ကြပါသနည်း။ ဤရဟန်းတော်များ၏ သြဝါဒခံ ဆွမ်းဒကာမဖြစ်သော ငါ့မှာမူ တာဝတိံသာနတ်ပြည်တွင် သိကြားမင်း၏ သားတော်ဖြစ်၍ ငါ့ဆရာ ရဟန်းတော်များမှာမူကား ယုတ်ညံ့သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်ကြရသနည်း” ဟု စဉ်းစားပြီး...</p> <p>“အရှင်တို့၊ အရှင်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားကို ဆည်းကပ်ရပါကုန်လျက် အမြတ်ဆုံးအကျင့်ကို ကျင့်ကြရပါကုန်လျက် ယုတ်ညံ့သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်ကြရကုန်၏။ အရှင်တို့၏ ဘဝအကျိုးပေးသည် မသင့်လျော်လှပါတကား။ ဂန္ဓဗ္ဗမျိုး၌ ဖြစ်ကြရသောကြောင့် တာဝတိံသာနတ်တို့ကို ခစားဖျော်ဖြေရန် လာကြရ၏။ လူ့ဘောင်၌ နေခဲ့သော ကျွန်ုပ်၏ ထူးခြားသောဘဝကို ရှုကြစမ်းပါ။ ကျွန်ုပ်သည် ရှေးဘဝက မိန်းမဖြစ်ပါလျက် ယခုအခါ နတ်စည်းစိမ်နှင့် ပြည့်စုံသော နတ်ယောက်ျား ဖြစ်လာရပါသည်”</p> <p>ဟု ဂေါပကနတ်သားက သတိပေးစကား ပြောကြား၏။ ၁</p> <p>ထိုအခါ နတ်သားတို့သည် သတိသံဝေဂရကြပြီး ပြန်လည်ဆင်ခြင်ကြည့်ရာ ဂေါပကနတ်သား ပြောသည့်အတိုင်း မှန်ကန်၍ ဂေါပကနတ်သားထံသွားကာ ကျွန်ုပ်တို့ ယခုပင် အားထုတ်ကြပါမည်ဟု ဆိုကြ၏။ ထိုသုံးယောက်အနက် နှစ်ယောက်သော နတ်သား<br> ၁။ ဒီ၊၂၊၂၁၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-68 <hr> တို့သည် တရားအားထုတ်ကြရာ တခဏချင်း ပထမဈာန်ကို ပြန်ရကြ၏။ ထိုပထမဈာန်ကိုပင် အခြေပြုကာ သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာတင်၍ ဆင်ခြင်သုံးသပ်ကြရာ အနာဂါမိမဂ်ကို ရသွားကြသည်။ ယင်းသို့ ဈာန်ရ အနာဂါမ်နတ်သားများ ဖြစ်ကြသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် နတ်ဘဝမှစုတေ၍ ဗြဟ္မပုရောဟိတာခေါ် ဗြဟ္မာဘုံ၌ ဖြစ်ကြကုန်၏။</p> <p>ဤဝတ္ထု၌ ထိုဈာန်ရ ရဟန်းတော်များသည် သီလစင်ကြယ်ကြပါကုန်လျက် ယုတ်ညံ့သော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်ကြရခြင်းမှာ “ရှေးအခါက ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ အဖြစ်များခဲ့ဖူးသဖြင့် ထိုနတ်မျိုး၌ တွယ်တာတပ်မက်သော နိကန္တိတဏှာကြောင့် ဂန္ဓဗ္ဗနတ်မျိုး၌ ဖြစ်ကြရသည်” ဟု အဋ္ဌကထာဆရာ မှတ်ချက်ချထားပေသည်။</p> <h3>ဆုတောင်းပတ္ထနာနှင့် တဏှာ</h3> <p>ဆုတောင်းခြင်းသည် တောင့်တမှုပင်ဖြစ်၏။ ပါဠိလို ပတ္ထနာဟု ခေါ်သည်။ ထိုတောင့်တခြင်း ပတ္ထနာသည် တဏှာဖြင့် တောင့်တခြင်း တဏှာပတ္ထနာ၊ ဆန္ဒဖြင့် တောင့်တခြင်း ဆန္ဒပတ္ထနာဟု နှစ်မျိုးရှိ၏။ နိဗ္ဗာန်ရောက်ရပါလို၏၊ မဂ်ဖိုလ်ရရပါလို၏ဟု တောင့်တခြင်းသည် ဆန္ဒပတ္ထနာမည်၏။</p> <p>နိဗ္ဗာန်မဂ်ဖိုလ်မှတစ်ပါး နတ်ပြည်နတ်စည်းစိမ်၊ လူ့ပြည် လူ့စည်းစိမ်တို့ကို ရရပါလို၏ ရောက်ရရပါလို၏ စသည်ဖြင့် တောင့်တမှု မှန်သမျှကို တဏှာပတ္ထနာဟု ခေါ်သည်။ တဏှာဖြင့် မိမိဖြစ်လိုရာဘုံဌာနကို ညွတ်ကိုင်းထားလျှင် ဝါ-တောင့်တထားလျှင် သဒ္ဓါ, သီလ, သုတ, စာဂ, ပညာဟူသော တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်ပါက မိမိတောင့်တသည့်အတိုင်း ရောက်နိုင် ရနိုင်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုတောင့်တမှု တဏှာနှင့်တကွ<br> <br>စာမျက်နှာ-69 <hr> သဒ္ဓါစသော တရားငါးမျိုးတို့ကို ဘဝကို ပြုပြင်တတ်သော တရား၊ ဘဝအထူးသို့ ပို့ဆောင်တတ်သော တရားခေါ်သည်ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူထားသည်။ ၁</p> <p>လက်ရှိ မျက်မှောက်ဘဝတွင် တစ်မဂ်တစ်ဖိုလ် မရနိုင်သေးသူဖြစ်လျှင် ထိုတရားခြောက်မျိုးကို လက်စွဲပြုထားသင့်၏။ ယင်းတရားခြောက်မျိုးနှင့် ပြည့်စုံပါမှ မိမိလိုရာဘဝကို စိတ်ချရသည်။ (ဝါ) လားရာဂတိ မြဲနိုင်သည်။ သဒ္ဓါစသော တရားငါးမျိုးရှိသော်လည်း တောင့်တမှု တဏှာမရှိပါက မိမိလိုချင်သော အနာဂတ်ဘဝကို စိတ်မချပေ။ ထို့အတူ တောင့်တမှု (ဆုတောင်းမှု) တဏှာသာရှိပြီး သဒ္ဓါစသော တရားငါးမျိုး မရှိပါကလည်း တောင့်တတိုင်းမရချေ။</p> <p>ဥပမာ-တောင့်တမှု (ဆုတောင်းမှု) မပြုသော ကုသိုလ်ရှင်သည် ကောင်းကင်သို့ ပစ်တင်လိုက်သော တုတ်နှင့်တူသည်။ ကောင်းကင်သို့ ပစ်တင်လိုက်သော တုတ်သည် မြေပေါ်သို့ ပြန်ကျလာသည့်အခါ အဖျားဖြင့်ကျမည်။ အလယ်ဖြင့်ကျမည်။ အရင်းဖြင့်ကျမည်ဟု သတ်မှတ်မရနိုင်သကဲ့သို့ တောင့်တမှု မပြုသော ကုသိုလ်ရှင်သည်လည်း လားရောက်ရမည့်ဘဝ မမြဲပေ။ (ဝါ) အကျိုးပေးမမြဲချေ။ ၂ ထို့ကြောင့် ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုသည့်အခါ မိမိနှစ်သက်ရာ ဌာနတစ်ခုခုကို တောင့်တမှု ပြုထားသင့်ပေသည်။</p> <h3>လောဘတဏှာနှင့် သမုဒယသစ္စာ</h3> <p>သမုဒယဆိုသည်မှာ ဖြစ်ပွားစေခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ လောဘတဏှာသည် ကံ, အဝိဇ္ဇာစသော အကြောင်းတရားတို့နှင့်ပေါင်း၍ ဒုက္ခအမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ပွားစေတတ်၏။ ထို့ကြောင့် လောဘတဏှာကို ဒုက္ခအမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ပွားစေတတ်သော တရား<br> ၁။ မ၊၃။၁၄၀။<br> ၂။ မ၊ဋ္ဌ၊၄။၁၀၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-70 <hr> (ဒုက္ခသမုဒယ) ဟုခေါ်သည်။ ဒုက္ခကို ဖြစ်ပွားစေမှု လောဘ၏ (ဒုက္ခသမုဒယ) သဘောသည် စင်စစ်မှန်၏။ ဖောက်ပြန်မှုသဘော မရှိချေ။ လိုချင်တပ်မက်မှု လောဘတရား ဖြစ်လာလျှင် ဧကန် ဒုက္ခပေါ်လာရသော သဘောရှိ၏။ လောဘကို အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်သမျှ ကာလပတ်လုံး ဒုက္ခနယ်မှ မလွတ်မြောက်နိုင်ရကား ဒုက္ခကိုဖြစ်ပေါ်စေမှု လောဘတဏှာ၏ သဘောသည် ဧကန်မှန်သော သစ္စာတရားဖြစ်ပေသည်။</p> <p>လောကတွင် ဘုရားရဟန္တာများမှအပ သာမန်လောကသားတွေမှာ သာယာတွယ်တာမှု၊ လိုချင်တပ်မက်မှု လောဘနှင့် အချိန်ရှိသရွေ့ ထွေးလုံးရစ်ပတ် ဖြစ်နေကြသည်။ သာမန် လောကသားတို့သည် ထိုသာယာတွယ်တာမှု၊ လိုချင်မက်မောမှုကလေးများကို ရအောင် နေ့မအား ညမအား တရစပ် ကြိုးစားနေကြရသည်။ ကြည့်လို့ရှုလို့ ကောင်းသည့် အဆင်းအာရုံများကို မရရအောင် ကြိုးစားအားထုတ်နေကြရသည့်နည်းတူ ကြားစရာ, နံစရာ, စားစရာ, တွေ့ထိစရာ အကောင်းကလေးတွေကို မရရအောင် ကိုယ်အပင်ပန်း စိတ်အပင်ပန်းခံကာ ရှာဖွေနေကြရသည်။ စား,ဝတ်,နေရေး စသော လောကရေးရာတို့၌ နှစ်သက်ဖွယ်ရာ သာယာဖွယ်ရာဖြစ်အောင် ကိုယ့်စွမ်းအင်အလိုက် ကိုယ်ဖန်တီးနေကြရသည်။ စင်စစ် ယင်းကြိုးစားအားထုတ်ရမှု၊ ဖန်တီးရမှု အစုစုတို့သည် ကိုယ်ဆင်းရဲ စိတ်ဆင်းရဲ ခံရမှု သင်္ခါရဒုက္ခများပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤသို့ ဆင်းရဲမှုအစုစုတို့ ဖြစ်ပေါ်လာအောင် သာယာမှု လောဘတဏှာက ဖန်တီးပေးသည်။ သို့ဖြစ်၍ လိုချင်မှု လောဘတဏှာသည် ဆင်းရဲမှုမျိုးစုံတို့ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ အဓိကလက်သည် တရားခံကြီးဖြစ်၏။ တစ်နည်းအားဖြင့် လောဘသည် ဒုက္ခသစ်ပင်ကြီး ရှင်သန်ကြီးထွားရေးတွင် အလွန်အဓိကကျသော ပင်မရေသောက်မြစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-71 <hr> ကြီး ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လောဘကို သမုဒယသစ္စာဟု ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဥပမာ... ဆေးလိပ်သောက်တတ်သူကိုကြည့်လျှင် လောဘတဏှာ၏ ဒုက္ခကိုဖြစ်ပွားစေမှု (ဒုက္ခသမုဒယ) သဘောသည် ထင်ရှားသိသာ၏။ ဆေးလိပ်သောက်တတ်သူမှာ ဆေးလိပ်သောက်ချင်သည့် တဏှာ၊ ဆေးလိပ်ကြိုက်တတ်သည့် တဏှာရှိသည်။ ထိုဆေးလိပ်သောက်ချင်သည့် တဏှာကြောင့် ဆေးလိပ်ရအောင် ဖန်တီးရသည့်ဒုက္ခ၊ ကိုယ်ကြိုက်သည့် ဆေးလိပ်မျိုးကို ရှာရသည့်ဒုက္ခ၊ ရှာမရသည့်အခါ စိတ်ဆင်းရဲရသည့်ဒုက္ခ၊ ဆေးလိပ်ညှိဖို့ မီးရှာရသည့်ဒုက္ခ၊ ဆေးလိပ်ပြာစွန့်ပစ်ရသည့်ဒုက္ခ၊ ဆေးလိပ်သောက်လိုသည့် အချိန် မသောက်ရသည့်အခါ ခံစားရသည့်ဒုက္ခ စသည်ဖြင့် ဒုက္ခပေါင်း မြောက်မြားစွာ ဖြစ်ပေါ်လာရသည်။ ဆေးလိပ်မသောက်တတ်သူများ၌မူ ထိုတဏှာမျိုး မရှိသည့်အတွက် သည်လို ဒုက္ခမျိုးကို မခံစားရချေ။ ဤသည်မှာ ဆေးလိပ်ကဲ့သို့သော အသေးအဖွဲပစ္စည်းကလေးမျိုးကို အမှီပြုကာ ဖြစ်ပေါ်လာရသည့် လောဘတဏှာကပင် သင်္ခါရဒုက္ခပေါင်း မြောက်မြားစွာကို ဖန်တီးနိုင်သည့် သဘောဖြစ်သည်။</p> <h3>တဏှာကိုပယ်သတ်ရန်နည်းလမ်းများ</h3> <h3>ပယ်သတ်နည်းသုံးနည်း</h3> <p>တဏှာဆိုသည်မှာ ပယ်သတ်ရမည့် (ပဟာတဗ္ဗ) အကုသိုလ်တရား ဖြစ်သည်။ ပယ်သတ်ရမည့် တရားကို မပယ်သတ်ဘဲ “တဏှာတွေ မလာကြနဲ့၊ မဖြစ်ကြနဲ့၊ တဏှာကင်းတဲ့စိတ်ချည်းထားမယ်။ တဏှာကင်းတဲ့စိတ်ချည်း ဖြစ်စေမယ်”လို့ ဆိုပြီး စိတ်သက်သက်ထားလို့<br> ၁။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၁။၂ဝ။ ဒီ၊၁၊ဋီကာသစ်။၁ဝ၁၊၁ဝ၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-72 <hr> မရနိုင်ပါ။ ဘုရားရှင် ညွှန်ကြားတော်မူခဲ့သည့် အဆင့်ဆင့်ပယ်သတ်နည်းဖြင့် ပယ်သတ်မှသာ တဏှာချုပ်ငြိမ်းသွားနိုင်ပါသည်။ ပယ်သတ်ရမည့် လောဘတဏှာကို ပယ်စဉ်အားဖြင့် အဆင့်လိုက် ခွဲလိုက်လျှင် သုံးမျိုးသုံးစား ထွက်လာသည်။</p> <p>ယင်းသုံးမျိုးမှာ...<br> (၁) အကြမ်းစား လောဘတဏှာ၊<br> (၂) အလတ်စား လောဘတဏှာ၊<br> (၃) အနုစား လောဘတဏှာတို့ ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုသုံးမျိုးတွင် အကြမ်းစားလောဘတဏှာဆိုသည်မှာ စိတ်ထဲတွင် ဖြစ်ရုံမကဘဲ ကာယကံမြောက်၊ ဝစီကံမြောက် ကျူးလွန်သည့် အဆင့်အထိ ဖြစ်လာသည့် တဏှာမျိုး ဖြစ်သည်။ ထိုတဏှာကို ဗုဒ္ဓကျမ်းဂန်များ၌ ဝီတိက္ကမကိလေသာ (လွန်ကျူးသည့်ကိလေသာ) ဟုခေါ်သည်။ ထိုဝီတိက္ကမကိလေသာခေါ်သည့် အကြမ်းစား လောဘတဏှာကို သီလကျင့်စဉ်ကုသိုလ်တရားဖြင့် ပယ်သတ်ရသည်။</p> <p>ငါးပါး, ရှစ်ပါး, ဆယ်ပါးစသည့် သီလတို့ကို ခံယူဆောက်တည်ပြီး ရိုသေလေးစားစွာ စောင့်ထိန်းထားသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် သူတစ်ပါးပစ္စည်းကို လိုချင်တပ်မက် နှစ်သက်သော်လည်း ကာယကံမြောက် ခိုးယူသည့်အဆင့်အထိ မရောက်နိုင်၊ မသွားမလာအပ်သည့် အရာတို့၌ မေထုန်ကာမမှုကို မကျူးလွန်နိုင်၊ အထူးသဖြင့် အဗြဟ္မစရိယသီလသိက္ခာပုဒ်ကို စောင့်ထိန်းထားသူဖြစ်ပါမူ မေထုန်မှုကို လုံးဝရှောင်ရှား ပယ်ခွာထားရသည်။ တစ်စုံတရာ ရယူလိုမှုကြောင့် လိမ်ညာလှည့်ဖြား ပြောဆိုခြင်းများကိုလည်း အလျှင်းမပြုရချေ။ သတိလွတ်ကင်း ချွတ်ယွင်းမေ့လျော့ကြောင်းဖြစ်သော မူးယစ်စေတတ်သည့် အရက်သေစာ စသည့်အရာတို့ကို သောက်စားခြင်းတို့မှ<br> <br>စာမျက်နှာ-73 <hr> လည်း လုံးဝကင်းရှင်းရသည်။ ဤသို့ သီလကို ရိုသေလေးစားစွာ ဆောက်တည်ထိန်းသိမ်းထားလျှင် ကာယကံမြောက်, ဝစီကံမြောက် ကျူးလွန်မှုခေါ်သည့် အကြမ်းစား ဝီတိက္ကမတဏှာ ကင်းငြိမ်းနေပေသည်။</p> <p>သို့သော် ဤကင်းငြိမ်းနေမှုသည် အခိုက်အတန့် ခဏခေတ္တ သဘောမျှသာဖြစ်၏။ စောင့်ထိန်းနိုင်သည့်အခါ ကင်းငြိမ်း၍ မစောင့်ထိန်းနိုင်သည့်အခါ လွန်ကျူးမှု ဝီတိက္ကမတဏှာ ပြန်လည်ဖြစ်နိုင်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် သီလဖြင့်ပယ်ခြင်းကို တဒင်္ဂပဟာန် ၁ (အခိုက်အတန့်အားဖြင့် ပယ်ခြင်း) ဟု ခေါ်သည်။ အမှန်အားဖြင့် သီလဖြင့် ပယ်ခြင်းသည် အမိုက်မှောင်ကို ဆီမီးရောင်ဖြင့် ပယ်ခြင်းကဲ့သို့ အခိုက်အတန့် ခဏခေတ္တပယ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် သစ်ပင်၏ အမြစ်နှင့် ပင်လုံးပင်စည်တို့ကို မပယ်ဖြတ်ဘဲ အခက်, အရွက်, အပွင့်, အသီးမျှတို့ကိုသာ ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းလိုက်သည့် သဘောနှင့် တူပေသည်။</p> <p>အလတ်စား လောဘတဏှာဆိုသည်မှာ ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် လွန်ကျူးသည့် အဆင့်အထိမရောက်ဘဲ စိတ်ထဲတွင်သာ သာယာနှစ်သက် တပ်မက်လိုချင်နေသည့် လောဘတဏှာမျိုးဖြစ်သည်။ ထိုတဏှာကို ဗုဒ္ဓကျမ်းဂန်များ၌ ပရိယုဋ္ဌာနကိလေသာ ၂ (စိတ်ထဲတွင် ထကြွဖြစ်ပေါ်နေသည့် ကိလေသာ) ဟုခေါ်သည်။ ထိုပရိယုဋ္ဌာနကိလေသာခေါ်သည့် အလတ်စား လောဘတဏှာမျိုးကို သမာဓိကျင့်စဉ်ဖြင့်</p> <p>၁။ တဒင်္ဂ = ထိုထိုကုသိုလ်စသော အစိတ်အဖို့ဖြင့် ထိုထိုအကုသိုလ်စသော အစိတ်အဖို့ကို + ပဟာန = ပဟာန် = ပယ်ခြင်း။</p> <p>၂။ ပရိယုဋ္ဌာန = ထကြွဖြစ်ပေါ်နေသော + ကိလေသာ = စိတ်တို့ကို ညစ်နွမ်းစေသော တရားများ။</p> <p>စာမျက်နှာ-74 <hr> ပယ်သတ်ရသည်။</p> <p>သမာဓိဆိုသည်မှာ ပထဝီကသိုင်းစသော အာရုံတစ်ခုတည်း၌ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စွာထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းကုသိုလ်သမာဓိသည် သမထဘာဝနာ၊ ဝိပဿနာဘာဝနာနှစ်မျိုးတွင် စိတ်အစဉ်၌ ဝင်ရောက် ထကြွသောင်းကျန်းလေ့ရှိသော နီဝရဏကိလေသာ အပူဓာတ်တို့ကို ငြိမ်သက်အေးမြစေတတ်သောကြောင့် သမထဘာဝနာဖြစ်သည်။ အာနာပါန အစရှိသည့် ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံတစ်ခုခုကို မပြတ် နှလုံးသွင်းနေလျှင် နှလုံးသွင်းနေခိုက်တွင် စိတ်သည် ကာမဂုဏ်အာရုံများကို နှစ်သက်လိုချင်မှု ကြံစည်မှုတွေမှ ကင်းငြိမ်းလျက်ရှိသည်။ သမာဓိလုပ်ငန်းကို ထူထောင်စတွင် သမာဓိအရှိန်မရ အား မကောင်းသေးသဖြင့် ကာမဂုဏ်အာရုံများကို စဉ်းစားကြံစည်မိသော ကာမဝိတက်များ မကြာခဏ ကြားဝင်လေ့ရှိသော်လည်း သမာဓိအရှိန်ရ၍ အားကောင်းလာချိန်တွင် မဟာကုသိုလ် သမာဓိတရားများက ကာမတဏှာများကို အတန်ကြာအောင် ပယ်ခွာထားနိုင်သည်။ မဟာကုသိုလ် သမာဓိအဆင့်မှ ဈာန်သမာဓိအဆင့်ကို ရလာသည့်အခါ၌မူ ထိုဈာန်မပျက်မီအတွင်း နှစ်ပေါင်းများစွာ ကာမတဏှာကို ပယ်ခွာထားနိုင်သည်။</p> <p>ဈာန်သမာဓိသည် အပ္ပနာဘာဝနာကုသိုလ်မျိုးဖြစ်၍ သီလကုသိုလ်ထက် အာနုဘော်စွမ်းပကား ကြီးမားသောကြောင့် သီလကုသိုလ်ထက် သမာဓိကုသိုလ်က တဏှာကို အချိန်ကြာကြာ ပယ်ခွာထားနိုင်သည်။ ထိုပယ်ခွာနည်းကို ဝိက္ခမ္ဘနပဟာန် ၁ ပယ်ခွာနည်း (အချိန်ကြာကြာ ပယ်ခွာခြင်း) ဟုခေါ်သည်။</p> <p>သို့သော် ထိုပယ်ခွာနည်းသည် အမြစ်ကို အပြီးတိုင်ပယ်သတ်<br> ၁။ ဝိက္ခမ္ဘန = အချိန်ကြာကြာ ပယ်ခွာသောအားဖြင့် + ပဟာန = ပဟာန် = ပယ်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-75 <hr> နည်းမျိုးမဟုတ်၊ ပင်လုံးပင်စည်မျှကိုသာ ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းလိုက်သည့် သဘောဖြစ်၍ စိတ်မချရသေး။ ဈာန်၏ ဆန့်ကျင်ဘက် တရားနှင့် တွေ့ကြုံလာလျှင် ဈာန်ကိုပင် ဖျက်ဆီး၍ ပရိယုဋ္ဌာနအဆင့်, ဝီတိက္ကမအဆင့်သို့ ပြန်လည် လျှောကျနိုင်သေးသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ရေပြင်ပေါ်ရှိ မှော်တောထဲသို့ ရေအိုးကို ချလိုက်သည့်အခါ မှော်များ ဘေးသို့အချိန်ကြာကြာ ဖယ်ရှားသွားကြသည်နှင့် တူပေသည်။</p> <p>ဤအချက်သည် မုဒုလက္ခဏဇာတ်လာ ဘုရားလောင်းရသေ့၏ ဖြစ်ပုံကိုကြည့်လျှင် ထင်ရှားသိသာသည်။ ထိုဇာတ်တွင် ဘုရားလောင်း ရသေ့ကား သာမန်ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်၊ အဘိညာဏ်ငါးပါး သမာပတ်ရှစ်တန်ကိုရ၍ ကောင်းကင်ပျံနိုင်သော ရသေ့တည်း။ သူသည် ဈာန်သမာဓိ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ကာမတဏှာကိလေသာတို့ကို နှစ်ပေါင်းများစွာ ပယ်ခွာထားသူဖြစ်သည်။ တစ်နေ့တွင် ဆွမ်းကိစ္စအတွက် မင်းနန်းတော်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ကြွလာ၍ လေသာပြတင်းပေါက်မှဝင်၍ လဲလျောင်းနေရာမှ ရုတ်တရက်ထလိုက်သဖြင့် ကိုယ်ဝတ်ထဘီ လျှောကျသွားသည့် မိဖုရားကြီး မုဒုလက္ခဏကို တွေ့သွားသည်။ ထိုအခါ နှစ်ပေါင်းကြာကြာ ပယ်ခွာထားခဲ့သော ကာမတဏှာကိလေသာများ ထကြွလာသဖြင့် ရရှိထားသည့် ဈာန်တရားများ ပျောက်ကွယ်သွားလေသည်။ ဈာန်ကိုအခြေပြုမှ ဖြစ်နိုင်သည့် ကောင်းကင်ပျံခြင်း စသော အဘိညာဏ်တန်ခိုးများလည်း မရှိတော့ရကား အတောင်ကျိုးသည့် ငှက်သဖွယ် ဖြစ်သွားလေတော့သည်။ ၁</p> <p>ဤသို့ သမာဓိဖြင့် တဏှာကိုပယ်ခြင်းသည် အချိန်ကြာကြာ ပယ်ခွာထားနိုင်သော်ငြားလည်း အမြစ်မပြုတ်သေးသဖြင့် ဆန့်ကျင်<br> ၁။ ဇာတက၊ဋ္ဌ၊၁။၃၂၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-76 <hr> ဘက် အကြောင်းတရားနှင့် ဆုံစည်းမိသည့်အခါ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပေသည်။</p> <p>အနုစား လောဘတဏှာဆိုသည်မှာ စိတ်အစဉ်တွင် ပရိယုဋ္ဌာနတဏှာအသွင်ဖြင့် မဖြစ်သေးသော်လည်း မဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးသောကြောင့် အကြောင်းညီညွတ်လျှင် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် လောဘတဏှာမျိုးဖြစ်သည်။ စာပေကျမ်းဂန်၌ အနုသယကိလေသာဟု ခေါ်သည်။ ယင်းကိလေသာများသည် မဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးသောကြောင့် ဘဝပေါင်းများစွာ သတ္တဝါတို့စိတ်အစဉ်၌ ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်နေကြသဖြင့် အထုံ (အာသေဝနပစ္စည်း) ရကာ အခြားကိလေသာများထက် အင်အားကောင်းလျက်ရှိကြသည်။ ဣဋ္ဌာရုံစသော အကြောင်းများနှင့် ဆုံဆည်းမိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အလွယ်တကူ ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိကြသည်။ ယင်းသို့ ဆိုင်ရာမဂ်ဖြင့် မပယ်ရသေးသောကြောင့် ခန္ဓာအစဉ်၌ ဖြစ်ကြိမ်များလွန်းသဖြင့် ဖြစ်သားဝကာ အားကောင်းချင်တိုင်း အားကောင်းနေသော (ထာမဂတ) ကိလေသာမျိုးကို အနုသယကိလေသာဟု ခေါ်ပါသည်။ ၁</p> <p>ထိုအနုစား အနုသယကိလေသာမျိုးသည် သစ်ပင်တွင် ရေသောက်မြစ်ကြီးနှင့်တူသည်။ ထိုအမြစ်ကြီးကို တစ်စစီ ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းပစ်နိုင်မှ ပင်စည်နှင့်တူသော ပရိယုဋ္ဌာနကိလေသာ၊ အကိုင်းအခက်၊ အရွက်၊ အသီး၊ အပွင့်တို့နှင့်တူသော ဝီတိက္ကမကိလေသာများပါ လဲပြိုကင်းရှင်းသွားနိုင်သည်။ သို့သော် ထိုအနုသယကိလေသာကို သီလဖြင့်လည်း မသတ်နိုင်၊ သမာဓိဖြင့်လည်း မဖယ်ရှားနိုင်၊ မဂ်ပညာ လေးပါးဖြင့်သာ အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်နိုင်ပါသည်။ ဥပမာ- အသီးသီးလေ့ရှိသော သစ်ပင်ကို အဆိပ်စူးဖြင့် ထိုးလိုက်လျှင်<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၃။၃၁၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-77 <hr> သစ်ပင်၌ရှိသော အသီးသီးစေတတ်သည့် ဓာတ်သတ္တိ ကုန်ခန်းသွား၏။ အသီးသီးချိန် ရောက်သော်လည်း လုံးဝအသီး မသီးတော့ချေ။ ထို့အတူ အနုသယကိလေသာ ဖြစ်နေကျဖြစ်သော စိတ်အစဉ်၌ အကြင်အခါ မဂ်ပေါ်လာ၏။ ထိုမဂ်ပေါ်လာသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အနုသယကိလေသာဓာတ်သည် အမြစ်ပါပြတ်သွားလေတော့သည်။ ယင်းသို့ ဖြစ်သည်ကို မဂ်ဖြင့်ပယ်သတ်သည်ဟု ဆိုပါသည်။ ထိုပယ်သတ်နည်းကို သမုစ္ဆေဒပဟာန် (အကြွင်းမဲ့ပယ်သတ်ခြင်း) ဟု ခေါ်သည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ... အနုသယ ကိလေသာများကို နောက်ထပ် ပြန်မဖြစ်နိုင်အောင် အမြစ်ပါဖြတ်တောက် ပယ်သတ်နည်းဟု ဆိုပါသည်။ ၁</p> <p>မဂ်ပညာလေးပါးဖြင့်သာ အနုသယကိလေသာကို ပယ်သတ်နိုင်သည်ဆိုရာ၌ မဂ်ပညာဆိုသည်မှာ အားထုတ်ပွားများမှုမရှိဘဲ ရုတ်တရက် အလိုအလျောက် ပေါ်လာသည့် ပညာမျိုးမဟုတ်၊ ရှေးဦးစွာ ဝိပဿနာပညာဖြင့် ရှုမှတ်ပွားများ၍ အနုသယကိလေသာများကို အားနည်းသွားအောင် ခေါင်းပါးသွားအောင် အားထုတ်ပြီးမှ ပေါ်လာသည့် ပညာဉာဏ်မျိုးဖြစ်သည်။ ဥပမာ...ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာနှင့် အပါယ်လားကြောင်း ရာဂ စသည့် ကိလေသာများသည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် ပယ်သတ်ရမည့် ကိလေသာများဖြစ်သည်။ ထိုကိလေသာများ အားရှိနေသမျှ ကာလပတ်လုံး ဝိပဿနာရှုနေသော်လည်း မျက်စိမှာ တိမ်သလာဖုံးကွယ်နေသကဲ့သို့ ထိုကိလေသာများ ဖုံးကွယ်ထားသောကြောင့် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို မမြင်နိုင်သေးချေ။ ဝါ-နိဗ္ဗာန်ကို မြင်နိုင်သည့် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် မပေါ်နိုင်သေးချေ။ ဝိပဿနာဉာဏ်ရင့်သန် ပြည့်စုံလာသည့်အခါတွင်မူ မျက်စိ<br> ၁။ ပရမတ္ထဒီပနီမဟာဋီကာသစ်။၃၄ဝ။<br> <br>စာမျက်နှာ-78 <hr> တိမ်သလာများ ပါးသွားသကဲ့သို့ ခန္ဓာအစဉ်၌ ထိုကိလေသာများ အားနည်း ခေါင်းပါးသွားလေသည်။ ထိုအခါမှ သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်သည် နိဗ္ဗာန်ကိုမျက်မှောက်တွေ့ပြီး ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ရှေးဦးစွာ လောကီဝိပဿနာဉာဏ်က စွမ်းအားရှိသမျှ ပယ်ထားပြီးသားဖြစ်သည့် ကိလေသာကို လောကုတ္တရာမဂ်ဉာဏ်က နောက်ဆုံး အမြစ်ပြတ်အောင် ပယ်သတ်လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁</p> <p>ဝိပဿနာယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် မြင်ခိုက်၌ မြင်သည့်အရာကို ရှုမှတ်ပြီး အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တသဘောမှန်ကို သိသွားလျှင် မျက်စိ, အဆင်း, မြင်သိမှု အစရှိသည့် သဘောကို နိစ္စ, သုခ, အတ္တဟု ထင်မှတ်မှားမှု အဝိဇ္ဇာ တဒင်္ဂအားဖြင့် ကင်းသွား၏။ အဝိဇ္ဇာကင်းသဖြင့် ထိုသဘောများ၌ နှစ်သက်သာယာမှုတဏှာ တဒင်္ဂအားဖြင့် ကင်း၏။ တဏှာကင်းသဖြင့် ဆက်ပြီးဖြစ်မည့် ဥပါဒါန်၊ ကံ၊ သင်္ခါရတို့ မဖြစ်နိုင်။ ကံ သင်္ခါရကြောင့်ဖြစ်သည့် ဝိညာဏ်, နာမ်, ရုပ်, သဠာယတန, ဖဿ, ဝေဒနာဆိုသည့် အကျိုးတရားများလည်း မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ ထို့အတူ ကြားခိုက်, နံခိုက်, စားခိုက် စသည်တို့ကို ရှုမှတ်ပြီး အနိစ္စ, ဒုက္ခ, အနတ္တ သဘောမှန်ကို သိသွားလျှင် နား, အသံ, ကြားသိမှုစသည့် သဘောများကို နိစ္စ, သုခ, အတ္တဟု ထင်မှတ်မှားမှု အဝိဇ္ဇာကင်းပြီး တဏှာနှင့်တကွ ဆင်းရဲဒုက္ခ တဒင်္ဂအားဖြင့် ချုပ်ငြိမ်းသွားလေသည်။ ၎င်းကို တဒင်္ဂနိရောဓ (တဏှာနှင့် ဆင်းရဲဒုက္ခများ ခေတ္တခဏ ချုပ်ငြိမ်းမှု) ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ဝိပဿနာဖြင့် တဒင်္ဂနိရောဓကို ဆိုက်ရောက်ပြီး ဝိပဿနာဉာဏ် ရင့်ကျက်သည့်အခါ၌ နိဗ္ဗာန်ကိုမြင်လျက် သောတာပတ္တိဉာဏ် ရှေးဦးစွာ ပေါ်လာသည်။ ထိုသောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်<br> ၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၊ဒု။၃၃ဝ။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်မဟာဋီကာ၊ဒု။၅၀၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-79 <hr> ကြောင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်သန္တာန်၌ အပါယ်သို့ ကျစေနိုင်သည့် ကာမတဏှာများ မဖြစ်တော့ချေ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အပါယ်ဆင်းရဲ ကာမသုဂတိဘုံ၌ ခုနစ်ဘဝထက် ပိုလွန်ပြီး ဖြစ်ရမည့် ဆင်းရဲများအားလုံး ချုပ်ငြိမ်းသွားပေသည်။</p> <p>သကဒါဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်သို့ မျက်မှောက်ပြုနိုင်သည့်အခါ ကြမ်းတမ်းသည့် ကာမတဏှာနှင့်အတူ ကာမသုဂတိဘုံများ၌ နှစ်ဘဝထက် ပိုလွန်ပြီး ဖြစ်ရမည့် ဆင်းရဲများအားလုံး ငြိမ်းသွား၏။ အနာဂါမိမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်သို့ မျက်မှောက်ပြုသည့်အခါ ကာမတဏှာအားလုံး ချုပ်ငြိမ်းသွား၏။ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုသည့်အခါ ဝိဘဝတဏှာအားလုံးနှင့် ဘဝဆင်းရဲမှုမှန်သမျှ အားလုံး ချုပ်ငြိမ်းသွားပေသည်။</p> <p>ဤသည်တို့ကား လောဘတဏှာကို သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ကျင့်စဉ် (သိက္ခာ) သုံးရပ်ဖြင့် အဆင့်ဆင့် ပယ်သတ်နည်းများ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤသို့ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ကျင့်စဉ်သုံးရပ်ဖြင့် လောဘတဏှာကို ပယ်သတ်ရကြောင်း နတ်သားတစ်ဦးအား ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် လမ်းညွှန်ဟောကြားတော်မူသည်ကို သဂါထာဝဂ္ဂသံယုတ် ပါဠိတော် ဒေဝတာသံယုတ် ဇဋာသုတ်၌ တွေ့ရပေသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် တစ်ခုသော ညသန်းခေါင်ယံ အချိန်တွင် မထင်ရှားသော နတ်သားတစ်ဦးသည် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၍ မိမိယုံမှားသံသယကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ရန်...</p> <p>အိုအရှင်ဂေါတမ... အကြင်တဏှာတည်းဟူသော ကွန်ရက်သည် အတွင်းအပ နှစ်ဌာနလုံး၌ ဖွဲ့ယှက်တတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-80 <hr> ၏။ ထိုတဏှာသည် သတ္တဝါများကို အကြင်အကြောင်းကြောင့် ငြိတွယ် ချုပ်စပ် မှေးရစ်တတ်၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် အရှင်ဂေါတမကို အကျွန်ုပ်မေးလျှောက်လိုပါသည်။ ဤတဏှာကို အဘယ်မည်သော လူစွမ်းကောင်းသည် ဖြေဖြတ် ရှင်းလင်းနိုင်ပါသနည်း။ ဟု မေးလျှောက်သည်။</p> <p>ထိုအခါ သုံးလောကတွတ်တင် သဗ္ဗညုရှင်တော်ဘုရားက .. တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေနေ၍ ကမ္မဇပညာ ပါရှိသော သူသည် ကုသိုလ်သီလ၌ မြဲစွာတည်၍ ကိလေသာကို ပူပန်ခြောက်သွေ့ စေတတ်သော လုံ့လ၊ ဆန့်ကျင်ဘက် ကိလေသာကို တားမြစ်နိုင်သော ပညာတို့ရှိလျက် စိတ်တည်ကြည်ငြိမ်သက်မှု သမာဓိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိပဿနာပညာကိုလည်းကောင်း ပွားများအားထုတ်၏။ ဤသို့ ပညာသုံးပါး၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ ဝီရိယဟူသော တရား ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ဝါးရုံ အခက်၊ အယှက်၊ အမြှေးနှင့်တူသော ဤတဏှာဟူသော အယက်အမြှေးကို ဖြေဖြတ်ရှင်းလင်း အကြွင်းမဲ့ သုတ်သင်နိုင်၏။ ဟုဖြေကြားတော်မူသည်။</p> <p>ဤဘုရားရှင်၏ ဖြေကြားတော်မူချက်ကို အနှစ်ချုပ်လိုက်လျှင်...<br> (၁) ပဋိသန္ဓေနေစဉ်ကပင် တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေဖြစ်၍ ကမ္မဇပညာပါရှိသူဖြစ်ခြင်း။<br> (၂) သီလမြဲမြံစွာတည်ခြင်း။<br> (၃) ပြင်းထန်သော လုံ့လဝီရိယရှိခြင်း။<br> (၄) ဆန့်ကျင်ဘက် ကိလေသာကို တားမြစ်နိုင်သည့် ပညာရှိခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-81 <hr> (၅) သမာဓိရအောင် ကြိုးစားအားထုတ်ခြင်း။<br> (၆) ရှုမှတ်ပွားများမှု ဝိပဿနာ ပညာရှိခြင်း။</p> <p>ဤဆိုခဲ့ပြီးသော ပညာသုံးမျိုး သီလ, သမာဓိ, ဝီရိယ သုံးမျိုး ပေါင်း ခြောက်မျိုးသော တရားနှင့် ပြည့်စုံသူသည် ကိလေသာတည်းဟူသော အမြှေးအယှက် အရှုပ်အထွေးကို သုတ်သင်ရှင်းလင်းနိုင်ပေသည်။ ဥပမာ... အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မြေပေါ်တွင် မတ်မတ်ရပ်လျက် ထက်လှသော ဓားလက်နက်ကိုကိုင်ကာ ကြီးစွာသော ဝါးရုံတောကြီးကို ဖြေရှင်း ခုတ်ထွင်သုတ်သင်သကဲ့သို့၊ ထို့အတူ သီလတည်းဟူသော မြေ၌ ကောင်းစွာ မတ်မတ်ရပ်လျက် ဝိပဿနာပညာ လက်နက် ဓားသန်လျက်ကို ဝီရိယတည်းဟူသောအားဖြင့် မြဲမြံစွာ ကိုင်စွဲ၍ ပါရိဟာရိက ပညာတည်းဟူသော လက်ဖြင့် မြှောက်ချီ၍ မိမိသန္တာန်၌ အစဉ်သဖြင့် ကျရောက်သော တဏှာကွန်ရက် အရှုပ်အထွေးတို့ကို အကြွင်းမဲ့ သုတ်သင်ရှင်းလင်းနိုင်သည်ဟု ဟောတော်မူရင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ဗောဇ္ဈင်တရားဖြင့် တဏှာပယ်ရှားနည်း</h3> <p>ရဟန်းတို့... တဏှာကို ကုန်ခန်းစေတတ်သည့် လမ်းစဉ်အကျင့်ကို ပွားများအားထုတ်ကြကုန်လော့။ ရဟန်းတို့... အဘယ်လမ်းစဉ် အကျင့်သည် တဏှာလောဘတို့ကို ကုန်စေတတ်သနည်း။ ဤဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့သည် တဏှာလောဘတို့ကို ကုန်ခန်းစေတတ်ကုန်၏။ ထိုတရားခုနစ်ပါးတို့ကား သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်, ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်, ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်, ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်, ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်, သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်, ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင် တို့တည်း။ ၁<br> ၁။ သံ၊ ၃။ ၇၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-82 <hr> ဤသို့ ဟောတော်မူသည့်အခါ အရှင်ဥဒါယီက မြတ်စွာဘုရားအား “အရှင်မြတ်ဘုရား၊ ဤဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့ကို အဘယ်သို့ ပွားများမှ ကြိမ်ဖန်များစွာပြုမှ တဏှာလောဘတို့ကို ကုန်ခန်းစေနိုင်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်၏။ ၁</p> <p>ဥဒါယီ ... ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကို မှီသော စွဲမက်မှု ရာဂကင်းခြင်းကိုမှီသော၊ နိဗ္ဗာန်သို့ညွတ်သော၊ ပြန့်ပြောသော၊ မြတ်သည်၏ အဖြစ်သို့ရောက်သော၊ အတိုင်းအရှည် မရှိသော၊ ဗျာပါဒကင်းသော၊ ကြောင့်ကြမှုမရှိသော၊ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများသော ထိုရဟန်းသည် တပ်မက်မှုတဏှာကိုပယ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာကို ပယ်ခြင်းကြောင့် တဏှာလျှင် အကြောင်းရင်းရှိသော ကံကိုပယ်၏။ ကံကိုပယ်ခြင်းကြောင့် ကံလျှင် အကြောင်းရင်း ရှိသော ဝဋ်ဆင်းရဲကိုပယ်၏။ပ။ ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကိုမှီသော၊ စွဲမက်မှု ရာဂကင်းခြင်းကို မှီသော၊ နိဗ္ဗာန်သို့ညွတ်သော၊ ပြန့်ပြောသော၊ မြတ်သည်၏ အဖြစ်သို့ရောက်သော၊ အတိုင်းအရှည် မရှိသော၊ ဗျာပါဒကင်းသောကြောင့် ကြောင့်ကြမှုမရှိသော ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများသော ထိုရဟန်းသည် တပ်မက်မှုတဏှာကိုပယ်၏။ တပ်မက်မှုတဏှာကို ပယ်ခြင်းကြောင့် တဏှာလျှင် အကြောင်းရင်းရှိသော ကံကိုပယ်၏။ ကံကိုပယ်ခြင်းကြောင့် ကံလျှင် အကြောင်းရင်းရှိသော ဝဋ်ဆင်းရဲကိုပယ်၏။</p> <p>ဥဒါယီ... ဤသို့လျှင် တဏှာကုန်ခြင်းကြောင့် ကံကုန်၏။ ကံကုန်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲကုန်၏။ ဝါ... ဆင်းရဲကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်၏ဟု ဟောတော်မူ၏။</p> <h3>မဂ္ဂင်တရားဖြင့် တဏှာပယ်ရှားနည်း</h3> <p>ရဟန်းတို့... တပ်မက်မှုတဏှာတို့သည် ဤသုံးပါးတို့တည်း။ အဘယ်သုံးပါးတို့နည်းဟူမှု ကာမ၌တပ်မက်မှု တဏှာ၊ ကာမဘဝ၊ ရူပ အရူပဘဝတို့၌ တပ်မက်မှုဘဝတဏှာ၊ ဘဝမပြတ်ဟူသော အယူနှင့်တကွဖြစ်သော တပ်မက်မှု ဝိဘဝတဏှာ တို့တည်း။<br> ၁။ သံ၊ ၃၊ ၅၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-83 <hr> ရဟန်းတို့... တပ်မက်မှုတဏှာသုံးပါးတို့ကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်းငှာ၊ ပိုင်းခြား၍ သိခြင်းငှာ၊ ကုန်စေခြင်းငှာ၊ ပယ်ခြင်းငှာ။ပ။ အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော အရိယမဂ်ကို ပွားများအပ်၏။ အဘယ်သို့ အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော အရိယမဂ်ကို ပွားများအပ်သနည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့... ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကို မှီသော စွဲမက်မှု ရာဂကင်းခြင်းကိုမှီသော၊ ချုပ်ခြင်းကိုမှီသော၊ နိဗ္ဗာန်သို့ ညွတ်သော၊ မှန်ကန်သောအမြင်ဖြစ်သည့် သမ္မာဒိဋ္ဌိမဂ္ဂင်ကို ပွားများ၏။ပ။ မှန်ကန်သော တည်ကြည်မှုရှိသည့် သမ္မာသမာဓိ မဂ္ဂင်ကို ပွားများ၏။</p> <p>ရဟန်းတို့... ဤတပ်မက်မှုတဏှာ သုံးပါးတို့ကို ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်းငှာ၊ ပိုင်းခြား၍ သိခြင်းငှာ၊ ကုန်စေခြင်းငှာ၊ ပယ်ခြင်းငှာ။ပ။ ဤအင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော အရိယမဂ်ကို ပွားများအပ်၏ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ၁</p> <h3>သတိပဋ္ဌာန်တရားဖြင့် တဏှာပယ်ရှားနည်း</h3> <p>သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ ဘုရားရှင် သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည် ရဟန်းတို့အား ငါ့ရှင်တို့ သတိပဋ္ဌာန်တရားလေးပါးတို့ကို ပွားများအားထုတ်ကြကုန်၊ ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုလုပ်ကြကုန်သည်ရှိသော် တဏှာကုန်ခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏။ အဘယ်လေးပါးတို့နည်းဟူမူ...<br> ၁။ သံ၊ ၃၊ ၂၆၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-84 <hr> ငါ့ရှင်တို့ ... ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် ရုပ်အပေါင်း၌ ရုပ်အပေါင်းဟု အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ ဝေဒနာတို့၌။ပ။ စိတ်၌။ပ။ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားတို့ဟု အကြိမ်ကြိမ် ရှုလေ့ရှိသည်ဖြစ်၍ နေ၏။ လောက၌ ပြင်းစွာအားထုတ်အပ်သော ဝီရိယရှိသော၊ ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိသော၊ သတိရှိသော ရဟန်းသည် အဘိဇ္ဈာတရား ဒေါမနဿတရားတို့ကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ရာ၏။ ငါ့ရှင်တို့ ... ဤသတိပဋ္ဌာန် တရားလေးပါးတို့ကို ပွားများကုန်၊ ကြိမ်ဖန်များစွာ ပြုလုပ်သည်ရှိသော် တဏှာကုန်ခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏ဟု မိန့်ဆို၏။</p> <h3>စူဠတဏှာသင်္ခယသုတ်လာ တဏှာပယ်သတ်နည်း</h3> <p>အခါတစ်ပါး၌ ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည် ပုဗ္ဗာရုံကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားမင်းသည် ဘုရားရှင်ထံတော်ပါးသို့ ချဉ်းကပ်သွား၍ “ရှင်တော်မြတ်ဘုရား... ရဟန်းတော်သည် အကျဉ်းအားဖြင့် အဘယ်မျှလောက်သော အကျင့်ဖြင့် တပ်မက်မှုတဏှာကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြု၍ လွတ်မြောက်သောစိတ်ရှိသူ၊ ဧကန်ပြီးဆုံးခြင်းရှိသူ၊ အမြဲ ဘေးကင်းခြင်းရှိသူ၊ အမြဲ မြတ်သောအကျင့်ရှိသူ၊ ဧကန်ပြီးဆုံးသူ၊ နတ်လူတို့ထက် မြတ်သူဖြစ်ပါသနည်း” ဟု လျှောက်၏။</p> <p>သိကြားမင်း ... ဤသာသနာတော်၌ “ရဟန်းသည် တရား အားလုံးတို့ကို တဏှာဒိဋ္ဌိတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် သက်ဝင်စွဲလမ်းခြင်းငှာ မသင့်ဟု ကြားဖူး၏။ ထိုကြားဖူးသော ရဟန်းသည် တရားအားလုံး ဉာတပရိညာဖြင့် အထူးသိ၏။ တရားအားလုံးကို အထူးသိပြီး၍ တရားအားလုံးကို တီရဏပရိညာဖြင့် ပိုင်းခြား၍သိ၏။ ၁<br> ၁။ မ၊ ၁၊ ၃၁၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-85 <hr> တရားအားလုံးကို ပိုင်းခြားသိပြီး၍ ချမ်းသာကိုဖြစ်စေ၊ ဆင်းရဲကိုဖြစ်စေ၊ ချမ်းသာမဟုတ် ဆင်းရဲမဟုတ်သည်ကိုဖြစ်စေ၊ အမှတ်မထား တစ်ပါးပါးသော ဝေဒနာကို ခံစား၏။</p> <p>ထိုရဟန်းသည် ထိုခံစားခြင်းဝေဒနာတို့၌ မမြဲသောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေ၏။ တပ်စွန်းခြင်းကင်းသောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေ၏။ ချုပ်သောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေ၏။ စွန့်လွှတ်ပြေးဝင်သောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေ၏။ ထိုရဟန်းသည် ထိုခံစားခြင်းဝေဒနာတို့၌ မမြဲသောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေသော်၊ တပ်စွန်းခြင်းကင်းသော အားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေသော်၊ ချုပ်သောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေသော်၊ စွန့်လွှတ်ပြေးဝင်သောအားဖြင့် ရှုမြင်လျက်နေသော် လောက၌ တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မစွဲယူတော့ပေ။ မစွဲယူသော် ထက်ဝန်းကျင် မတပ်မက်တော့ပေ။ ထက်ဝန်းကျင် မတပ်မက်သော် မိမိအလိုလိုသာလျှင် ကိလေသာ ငြိမ်းအေး၏။ ပဋိသန္ဓေနေရမှု ကုန်သွား၏။ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်ပြီးသူဖြစ်၏။ ပြုသင့်သော မဂ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသူဖြစ်၏။ ဤမဂ်ကိစ္စအတွက် အခြားပြုဖွယ်ကိစ္စ မရှိတော့ဟု သိ၏။</p> <p>သိကြားမင်း... ဤမျှလောက်သောအကျင့်ဖြင့် ရဟန်းတော်သည် တပ်မက်မှုတဏှာကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြု၍ လွတ်မြောက်သောစိတ်ရှိသူ၊ ဧကန်ပြီးဆုံးခြင်းရှိသူ၊ အမြဲဘေးကင်းခြင်းရှိသူ၊ အမြဲမြင့်မြတ်သောအကျင့်ရှိသူ၊ ဧကန်ပြီးဆုံးသူ၊ နတ်လူတို့ထက် မြတ်သူဖြစ်သည်... ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ဤဘုရားဟောတရားတော်၌ ဘုရားရှင် ဟောတော်မူလိုရင်းမှာ တရားအားထုတ်မည့် ရဟန်းတော်သည် မြင်တိုင်း၊ ကြားတိုင်း၊ တွေ့ထိတိုင်း ဒွါရခြောက်ပါး၌ ထင်ရှားပေါ်လာသည့် ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားများသည် မြဲ၏၊ ချမ်းသာ၏၊ အတ္တရှိ၏ဟု တဏှာ<br> <br>စာမျက်နှာ-86 <hr> ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် အခိုင်အမြဲ မှတ်ယူစွဲလမ်းရန်မသင့်။ မမြဲသော၊ ဆင်းရဲသော၊ အတ္တမဟုတ်သော သဘောတရားချည်းသာဖြစ်သည်ဟု ကြားဖူးသော အသိဉာဏ် (သုတမယဉာဏ်) မျိုး ရှိရ၏။ ထိုသုတမယဉာဏ်ကို အခြေခံလျက် မြင်ဆဲကြားဆဲ ရုပ်နာမ်တရားများကို ရှုမှတ်ပွားများလျှင် ဤသဘောကား နာမ်, ဤသဘောကား ရုပ် စသည်ဖြင့် ရုပ်နှင့်နာမ်ကို ပိုင်းခြားသိသည့် နာမရူပ-ပရိစ္ဆေဒဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ မျက်စိနှင့် အဆင်းရှိ၍သာ သိမှုဖြစ်ပေါ်လာရသည် စသည်ဖြင့် ရုပ်နာမ်တို့၏ အကြောင်းကိုသိသည့် ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ဤဉာဏ်နှစ်ပါးဖြင့် သိမှုကို ဉာတပရိညာဖြင့် သိမှုဟုခေါ်၏။</p> <p>ထို့နောက် ထိုရုပ်တရား နာမ်တရားတို့ ဖြစ်မှုပျက်မှုကို ရှုမှတ်ပွားများသောအားဖြင့် ထိုရုပ်တရား နာမ်တရားတို့၏ အမြဲမရှိခြင်း အနိစ္စသဘော၊ ဆင်းရဲခြင်း ဒုက္ခသဘော၊ ရုပ်နာမ်မှတစ်ပါး အခြား အတ္တဇီဝမရှိဟူသော အနတ္တသဘောတို့ကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် သိမြင်လာ၏။ ဤသိမှုမျိုးကို တီရဏပရိညာဖြင့် သိမှုဟုခေါ်၏။</p> <p>ဤဒေသနာကား ဝေဒနာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်နည်းအားဖြင့် တဏှာပြတ်၍ ရဟန္တာဖြစ်ပုံနည်းကို ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>နဒီသောတသုတ်လာ တဏှာပယ်သတ်နည်း</h3> <p>ဤဒေသနာတော်ကို ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးသခင် ဘုရားရှင်သည် ဟောကြားတော်မူသည်ဟု အကျွန်ုပ်ကြားဖူးပါသည်။ ၁</p> <p>ရဟန်းတို့... ဥပမာသော်ကား ယောက်ျားသည် မြစ်ထဲ၌ဖြစ်စေ ကမ်းတစ်ဖက်၌ဖြစ်စေ တည်ရှိသော မြတ်နိုးတွယ်တာ သာယာဖွယ်<br> ၁။ ဣတိဝုတ်၊ ၂၇၁။ ဣတိဝုတ်၊ဋ္ဌ၊ ၃၂၆၊ ၃၃၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-87 <hr> ကောင်းသည့် ရွှေ၊ ငွေ၊ ပတ္တမြားစသော ဝတ္ထုပစ္စည်းများကို ယူလိုသောကြောင့် မြစ်ရေအယဉ်ဖြင့် ရေစုံမျှောကာ လိုက်သွားရာ၏။ ကမ်းပေါ်၌ တည်ရှိသော မျက်စိအမြင်ရှိသော အခြားယောက်ျားသည် ထိုယောက်ျားကိုမြင်၍ “အမောင်ယောက်ျား... သင်သည် မြတ်နိုးဖွယ် တွယ်တာသာယာဖွယ်ကောင်းသည့် ရွှေ ငွေ ပတ္တမြားစသော ဝတ္ထုပစ္စည်းများကို ရယူလိုသောကြောင့် မြစ်ရေယဉ်ဖြင့် ရေစုံမျောကာ လိုက်စေကာမူ ဤမြစ်၏ အောက်အရပ်၌ တောင်ထွတ်သဖွယ် ကြီးကျယ်သော လှိုင်းတံပိုးနှင့် ဝဲကြီးများရှိသော ရေအိုင်ကြီးရှိ၏။ ထိုအိုင်ကြီးတွင် ဖမ်းယူတတ်သော ငါးမကာရ်းကြီးများနှင့် ဘီလူးရက္ခိုသ်တို့လည်းရှိ၏။ အမောင်ယောက်ျား သင်သည် ယင်းရေအိုင်သို့ ရောက်လျှင် သေသော်မူလည်း သေလတ္တံ့၊ သေလောက်သည့် ဆင်းရဲသို့မူလည်း ရောက်လတ္တံ့” ဟု ပြောဆို၏။</p> <p>ရဟန်းတို့... ထိုအခါ၌ ယောက်ျားသည် ယင်းစကားကို ကြားရသောကြောင့် ကြောက်လန့်တုန်လှုပ်သွား၍ ရေညာဘက်သို့ လက်ခြေတို့ဖြင့် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကြိုးစားကူးခပ်၏။ (ထိုသို့ ကြိုးစားအားထုတ်သဖြင့် မကြာမီ ကမ်းသို့ဆိုက်ရောက်၏။)</p> <p>ရဟန်းတို့... ငါဘုရားသည် သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ပိုင်းခြားသိမြင်နိုင်သည့် အဓိပ္ပာယ်ကို သိစေခြင်းငှာ ဤဥပမာကို ထုတ်ဆောင်ထားပေသည်။ ဤဆိုလတ္တံ့သည်ကား ဤအရာ၌ အဓိပ္ပာယ်ပေတည်း။</p> <p>ရဟန်းတို့... မြစ်ရေယဉ်ဟူသော ဤအမည်သည် လောဘတဏှာ၏ အမည်တည်း။</p> <p>မြတ်နိုးဖွယ်၊ သာယာတွယ်တာဖွယ်ကောင်းသော ဝတ္ထုပစ္စည်းဟူသော အမည်သည် စက္ခာယတနစသော အဇ္ဈတ္တိကာယတန<br> <br>စာမျက်နှာ-88 <hr> ခြောက်ပါးတို့၏ အမည်တည်း။</p> <p>အောက်အရပ်၌ ရေအိုင်ဟူသော ဤအမည်သည်၊ အောက်ပိုင်း သံယောဇဉ်ငါးပါးတို့၏ အမည်တည်း။</p> <p>လှိုင်းတံပိုးဟူသော အမည်သည်၊ အမျက်ထွက်မှုဒေါသ, ပင်ပန်းမှုဥပါယာသတို့၏ အမည်တည်း။</p> <p>ဝဲဟူသော ဤအမည်သည် အာရုံငါးပါး ကာမဂုဏ်တရားတို့၏ အမည်တည်း။</p> <p>ဖမ်းယူတတ်သော ငါးမကာရ်းနှင့် ဘီလူးရက္ခိုသ်တို့ဟူသော အမည်သည် မာတုဂါမ၏ အမည်တည်း။</p> <p>ရေညာဘက်ဟူသော အမည်သည် ကာမမှ လွတ်မြောက်မှု နေက္ခမ္မ၏ အမည်တည်း။</p> <p>လက်ခြေတို့ဖြင့် အားထုတ်ခြင်းဟူသောအမည်သည် သမ္မပ္ပဓာန်လေးပါး ဝီရိယတရား၏ အမည်တည်း။</p> <p>ကမ်း၌တည်သော မျက်စိအမြင်ရှိသော ယောက်ျားဟူသော ဤအမည်သည် ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော သဗ္ဗညုဉာဏ်ရှင် ဘုရားသခင်၏ အမည်တည်း။ ဤအနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့ပါသည်။</p> <p>“ယောဂလေးဖြာ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်ကို နောင်အခါ၌ တောင့်တသောသူသည် အကျင့်ပဋိပတ်အားဖြင့် ဆင်းရဲ ပင်ပန်းသော်ငြားလည်း ကာမဂုဏ်တို့ကို ပယ်စွန့်ရာ၏။ ဝိပဿနာဉာဏ်, မဂ်ဉာဏ်တို့ဖြင့် ကောင်းစွာသိ၍ ကာမဂုဏ်တို့မှ ကောင်းစွာ လွတ်မြောက်သော ဖိုလ်စိတ်ရှိသူသည် ထိုထိုမဂ်ဖိုလ် ရရာကာလ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-89 <hr> ပြုနိုင်ရာ၏။ ထိုသူကို သစ္စာလေးပါးတရားကို သိသူ၊ ကျင့်သုံးပြီးသော အကျင့်မြတ်ရှိသူ၊ လောက၏ အဆုံးသို့ ရောက်သူ၊ နိဗ္ဗာန်ဟူသော ကမ်းတစ်ဘက်သို့ ရောက်သူ ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။”</p> <p>ဤအနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်ဟု အကျွန်ုပ် ကြားနာခဲ့ရပါသည်။</p> <p>ဤဒေသနာတော်၌ မြစ်ရေယဉ်နှင့် တဏှာတို့တူပုံကား... အထက်ဘက်၌ မိုးကြီးစွာ ရွာသွန်းသည့်အခါ ရေအယဉ်သည် တောင်, ချောက်, ချိုင့်ဝှမ်း, အင်းအိုင်, မြစ်ချောင်းတို့ကို အဆင့်ဆင့် ပြည့်လျှံစေပြီး မြစ်ကြီးထဲသို့ စီးဝင်ကာ တစ်ခုသော ရေအယဉ်ကြီး ဖြစ်သွားသကဲ့သို့ ထို့အတူ ရူပါရုံစသော အာရုံတို့၌ လောဘတဏှာ ဖြစ်လာခဲ့သည်ရှိသော် တဏှာသည် တစ်စတစ်စ ကြီးထွားလာတတ်သောသဘောရှိပေသည်။</p> <p>မြစ်ရေအယဉ်သည် စီးဆင်းလာသည့်အခါ အကြားတွင် အနှောင့်အယှက် မရှိပါက သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ရောက်သည်အထိ အဆက်မပြတ် တရစပ် ဖွဲ့စပ်စီးဆင်းသည့်သဘောရှိသကဲ့သို့ တဏှာအယဉ်သည် လည်း ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အခါမှစ၍ တဏှာပြတ်ကြောင်းကို မပြုလုပ်နိုင်လျှင် မပြတ်မစဲ ထပ်တလဲလဲဖြစ်ကာ အပါယ်သမုဒ္ဒရာသို့ ရောက်သည့်အထိ အစဉ်ဖွဲ့စပ်လျက် ဖြစ်တတ်သည်။</p> <p>မြစ်ရေအယဉ်သည် မိမိထဲသို့ရောက်လာသော သတ္တဝါတို့ကို အောက်သို့ နစ်မြုပ်စေ၏။ ဦးခေါင်းကိုပင် ပေါ်ခွင့်မပေးချေ။ အသက်သေဆုံးခြင်းသို့သော်လည်းကောင်း၊ သေလောက်သည့်ဆင်းရဲ ဒုက္ခသို့သော်လည်းကောင်း ရောက်စေတတ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ တဏှာအယဉ်သည်လည်း မိမိအယဉ်အတွင်းသို့ ရောက်လာသည့် သတ္တဝါ<br> <br>စာမျက်နှာ-90 <hr> များကို အပါယ်အထိ နစ်မွန်းစေ၏။ ပညာတည်းဟူသော ဦးခေါင်းကိုပင် ဖြစ်ပေါ်ခွင့်မပေးချေ။ ကုသိုလ်အရင်းအမြစ်ကို လုံးလုံး ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ အကုသိုလ်တရားကို ဖြစ်ပွားစေခြင်းဖြင့် သေခြင်းသို့သော်လည်းကောင်း၊ သေလောက်သည့် ဆင်းရဲဒုက္ခသို့သော်လည်းကောင်း ရောက်စေနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် မြစ်ရေအယဉ်သည် ရေအယဉ်ကြီးဖြစ်လာသော် ထိုရေအယဉ်ကြီးကို ကူးနိုင်ဖို့ရန် ဖောင်ဖွဲ့ခြင်း၊ လှေကိုဆောင်ယူခြင်း၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သော ယောက်ျား၏ အကူအညီကိုလည်း ယူရမည်။ ကမ်းတစ်ဘက်သို့ရောက်လိုသော အလိုဆန္ဒ အဇ္ဈာသယလည်း ရှိရမည်။ ထိုအလိုဆန္ဒနှင့်ကိုက်ညီသော လုံ့လဝီရိယဖြင့်လည်း ကူးရမည်။ သို့မှသာ ထိုရေအယဉ်ကြီးကို ကျော်လွှားကူးမြောက်နိုင်မည်။ ထိုမှတစ်ပါး အခြားနည်းလမ်းဖြင့် ကူးမြောက်ရန် အလွန်ခဲယဉ်းလှသည်။</p> <p>ထို့အတူ ကာမသြဃ ဘဝသြဃခေါ်သော တဏှာရေအယဉ်ကို ကူးမြောက်နိုင်ရန် သီလကို စောင့်စည်းဖြည့်ကျင့်ရမည်။ သမထ၊ ဝိပဿနာ၊ ဘာဝနာအလုပ်ကို ပြုလုပ်ရမည်။ ရင့်ကျက်သောပညာဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ရောက်စေမည်ဟူသော ဆန္ဒမွန်လည်း ရှိရမည်။ ထိုဆန္ဒမွန်အတိုင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သည့် ကလျာဏမိတ္တဆရာရှင်၏ အကူအညီဖြင့် သမထဝိပဿနာတည်းဟူသော လှေကြီးကို တက်စီးကာ သမ္မပ္ပဓာန်လေးပါးတည်းဟူသော မှန်ကန်ကြိုးစားအားထုတ်မှုဖြင့် ကူးခပ်ရမည်။ သို့မှသာ ထိုတဏှာရေအယဉ်ကြီးကို ကူးမြောက်နိုင်မည်။ သာမန်ကူးရုံမျှဖြင့် ထိုတဏှာရေအယဉ်ကြီးကို ကျော်လွှားကူးမြောက်ရန် အလွန်ခဲယဉ်းလှ၏။</p> <h3>ဝဲနှင့်ကာမဂုဏ်ငါးပါးတို့တူပုံကား</h3> <p>ဝဲသည် မိမိထံသို့ရောက်လာသည့် သတ္တဝါတို့ကို ချာချာလည်အောင် နှိပ်စက်၍ ပျက်စီးသွားစေသကဲ့သို့ ရူပါရုံစသော အာရုံ<br> <br>စာမျက်နှာ-91 <hr> ငါးပါး ကာမဂုဏ်တရားတို့သည်လည်း လောဘတဏှာစသော ကိလေသာတို့ နှိပ်စက်ခံနေရသော သတ္တဝါတို့ကို ရူပါရုံစသည်မှ သဒ္ဒါရုံစသည်သို့လည်းကောင်း၊ သဒ္ဒါရုံစသည်မှ ရူပါရုံစသည်သို့လည်းကောင်း၊ ချာချာလည်စေ၍ ထိုအာရုံငါးပါး ကာမဂုဏ်တရားမှ ထွက်ရပ်လမ်းဖြစ်သည့် သမထ၊ ဝိပဿနာ၊ ဘာဝနာတရားတို့ကို အားထုတ်ပြုလုပ်ရန် မဖြစ်စေနိုင်ဘဲ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်သော သဘောရှိပေသည်။</p> <h3>ဖမ်းစားတတ်သော ဘီလူးရက္ခိုသ်နှင့် မာတုဂါမတို့တူပုံကား</h3> <p>ဖမ်းစားတတ်သော ဘီလူးရက္ခိုသ်သည် မိမိကျက်စားရာ ပိုင်နက်သို့ ရောက်လာသောအခါ အစောင့်အရှောက်ကင်းသည့် ယောက်ျားကိုနှိပ်စက်ဖမ်းယူ၍လည်းကောင်း၊ မိမိပိုင်နက်၏ အပြင်ဘက်၌ရှိသောသူကိုလည်း ရက္ခိုသ်ပရိယာယ်ဖြင့် မိမိပိုင်နက်ထဲသို့ ဝင်လာအောင် ဖြားယောင်းခေါ်ဆောင်ကာ ကြောက်မက်ဖွယ်ရာအဆင်း စသည်တို့ကို ပြခြင်းဖြင့် အစွမ်းသတ္တိမရှိအောင် ထိုသူအား ကူညီမည့်သူကို မရှာနိုင်အောင် ပြုလုပ်ပူးကပ်၍လည်းကောင်း၊ အဆင်း၊ ခွန်အား၊ စည်းစိမ်ချမ်းသာ အခြွေအရံတို့မှ ကင်းကွာစေခြင်းဖြင့် အကျိုးမဲ့ပျက်စီးခြင်းကို ပြုတတ်ပေသည်။</p> <p>ထို့အတူ မာတုဂါမတို့သည်လည်း မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်၍ ခံနိုင်ရည်မရှိသော ယောက်ျားကို မိန်းမတို့၏ တင့်တယ်စံပယ်ခြင်း အမူအရာတို့ဖြင့် လွှမ်းမိုးဖမ်းယူ၍လည်းကောင်း၊ ခံနိုင်ရည်ရှိသော သူကိုလည်း မိမိ၏ အဆင်းအာရုံစသည်တို့ဖြင့် ဖြားယောင်းသွေးဆောင်ကာ မိန်းမတို့၏ မာယာဖြင့် ပူးကပ်၍ အစွမ်းသတ္တိမရှိအောင်၊ မိမိအား ကျေးဇူးပြုတတ်သည့် သီလစသော ကုသိုလ်တရား<br> <br>စာမျက်နှာ-92 <hr> တို့ကို မကျင့်နိုင်အောင် ပြုလုပ်လျက် ဂုဏ်၊ အဆင်းစသည်တို့မှ ကင်းကွာစေသောအားဖြင့် ကြီးစွာသော အကျိုးမဲ့ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်စေတတ်သော သဘောရှိပေသည်။</p> <h3>ဥပမာ ဥပမေယျ နှိုင်းယှဉ်ပြရသော်</h3> <p>မြစ်ရေအယဉ်နှင့် အစဉ်မပြတ် တရစပ် ဖြစ်စေတတ်သော တဏှာအယဉ်တို့ တူကြ၏။ ထိုမြစ်ရေယဉ်၌ ရေစုံမျော၍ လိုက်သွားသော ယောက်ျားသည် အစမထင် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲ၌ ချာချာလည်သောအားဖြင့် တဏှာအယဉ်ဖြင့် မျှောနေသော သတ္တဝါတို့နှင့်တူ၏။ ထိုရေစုံမျောလိုက်သွားသော ယောက်ျား၏ ထိုမြတ်နိုးဖွယ်၊ သာယာတွယ်တာဖွယ် ကောင်းသောဝတ္ထု၌ စွဲလမ်းခြင်းနှင့် ဤတဏှာရေယဉ်ကြော၌ မျောပါနေသော သတ္တဝါ၏ စက္ခာယတန စသည်တို့၌ မှားသောအားဖြင့် စွဲလမ်း၍ ယူခြင်းတို့ တူကြသည်။ လှိုင်းတံပိုး၊ ဝဲ၊ ရက္ခိုသ်တို့ရှိသော မြစ်အောက်ပိုင်းရှိ ရေအိုင်ကြီးနှင့် ကောဓ၊ ဥပါယာသ၊ ကာမဂုဏ်တို့ဖြင့် ရောပြွမ်းသော အောက်ပိုင်း (သြရမ္ဘာဂိယ) သံယောဇဉ်ငါးပါးတို့ တူကြ၏။</p> <p>ထိုအကြောင်းအရာကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိမြင်၍ ထိုမြစ်ရေအယဉ်၏ တစ်ဖက်ကမ်း၌ ရပ်လျက်ရှိသော မျက်စိအမြင်သန်သော ယောက်ျားနှင့် အလုံးစုံသော သံသရာအပြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ သိသင့်သိထိုက်သည့် တရားအားလုံးကိုလည်းကောင်း၊ ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ သိမြင်သော တဏှာရေအယဉ်၏ တစ်ဖက်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်း၌ ရပ်တည်လျက်ရှိသည့် ဘုရားရှင်တို့ တူကြသည်။</p> <p>တစ်ဖက်ကမ်း၌ တည်သော ထိုယောက်ျားသည် ထိုမြစ်ရေအယဉ်၌ မျောနေသော ယောက်ျားကို သနားလှသဖြင့် ရေအိုင်ကြီး၏ အကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ ရေအိုင်ကြီး၏ အပြစ်ကိုလည်းကောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-93 <hr> ပြောကြားခြင်းနှင့် တဏှာရေယဉ်ကြော၌ မျောနေသော သတ္တဝါတို့ကို မဟာကရုဏာတော်ရှင် ဘုရားသခင်က တဏှာစသည်တို့၏ အကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ တဏှာစသည်တို့၏ အပြစ်များကိုလည်းကောင်း ဟောကြားသည်နှင့် တူပေသည်။</p> <p>ထိုမှာဘက်ကမ်း၌ ရပ်နေသော ယောက်ျား၏ ပြောစကားကို မယုံကြည်သဖြင့် ရေစုံမျှော၍လိုက်သွားသော ယောက်ျား၏ ထိုအိုင်ကြီး၌ အသက်ဆုံးရှုံးရခြင်း၊ အသက်ဆုံးရှုံးရသောဒုက္ခနှင့် တွေ့ကြုံရခြင်းတို့နှင့် ရှင်တော်မြတ်ဘုရား၏ စကားတော်ကို မနာယူသောသူ၏ အပါယ်လေးပါးသို့ ကျရောက်ရခြင်း၊ လူ့ဘုံစသော သုဂတိဘုံတို့၌ ဒုက္ခဆင်းရဲရောက်ရခြင်းတို့ တူကြသည်။</p> <p>ထိုမှာဘက်ကမ်း၌ ရပ်နေသော ယောက်ျား၏ စကားကို လေးစားယုံကြည်၍ ခြေလက်အစုံတို့ဖြင့် လုံ့လကြိုးကုပ် ဝါယမစိုက်ထုတ်ခြင်း၊ ထိုလုံ့လဝါယမကြောင့် ကမ်းတစ်ဖက်သို့ရောက်၍ အလိုရှိရာဌာနသို့ ချမ်းသာစွာသွားရခြင်းတို့နှင့် ရှင်တော်ဘုရား၏ စကားတော်ကို လိုက်နာ၍ တဏှာ စသည့် ကိလေသာတရားတို့၏ အပြစ်ကိုမြင်သဖြင့် တဏှာရေအယဉ်၌ ရေညာဖြစ်သော သမထဝိပဿနာ ကုသိုလ်တရားတို့ကို ကြိုးစားအားထုတ်ခြင်း၊ သမ္မပ္ပဓာန်ဝီရိယဖြင့်ပင် တဏှာရေအယဉ်ကို လွန်မြောက်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်တည်းဟူသော တစ်ဖက်ကမ်းသို့ ရောက်၍ အရဟတ္တဖိုလ်သမာပတ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် အလိုရှိတိုင်း ချမ်းသာစွာနေထိုင်ခြင်းတို့ တူကြပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-94 <hr> <h3>ဒေါသစေတသိက်</h3> <h3>(၁) ဒေါသမည်ပုံ</h3> <p>ဒေါသသဒ္ဒါသည် ပျက်စီးခြင်း (ဝါ) ဖျက်ဆီးခြင်း အနက်ကို ဟောသည်။ ထို့ကြောင့်...<br> (၁) ပျက်စီးခြင်း သဘောမျှသည်လည်းကောင်း၊</p> <p>(၂) မိမိဖြစ်ရာတည်ရာ သတ္တဝါများကိုဖြစ်စေ၊ မိမိနှင့်အတူ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများကိုဖြစ်စေ သူတစ်ပါးတို့ကိုဖြစ်စေ ဖျက်ဆီးတတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊</p> <p>(၃) မိမိကိုယ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊ ဒေါသစေတသိက်မည်ပါသည်။ ၁</p> <h3>(၂) ဒေါသ၏လက္ခဏာ</h3> <p>ဒေါသသည် ကြမ်းတမ်းခြင်းသဘောလက္ခဏာရှိသည်။ ၂</p> <h3>ကြမ်းတမ်းပုံ</h3> <p>ဒေါသစေတသိက်သည် အာရုံယူရာ၌ အခြားစေတသိက်များကဲ့သို့ ညင်ညင်သာသာမရှိ၊ ခက်<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၈။<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-95 <hr> ထန်ကြမ်းတမ်းသောသဘောရှိ၏။ သို့သော် ဒေါသသည် နာမ်တရားဖြစ်၍ ဒေါသ၏ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောကို ပကတိမျက်စိဖြင့် တိုက်ရိုက်မမြင်နိုင်ချေ။ “အကျိုးထင်က အကြောင်းမြင်” ဆိုသကဲ့သို့ ဒေါသကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကျိုးတရားများ၏ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းပုံကိုကြည့်၍ ဒေါသ၏ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောကို ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် မှန်းဆသိရသည်။</p> <p>ဒေါသသည် မိမိကြမ်းတမ်းသကဲ့သို့ မိမိနှင့်အတူ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက်ရုပ်တရား၊ နာမ်တရားများကိုလည်း ကြမ်းတမ်းစေသည်။ ဒေါသနှင့်ယှဉ်တွဲမိ ပေါင်းဖက်မိသော ရုပ်တရား နာမ်တရားမှန်သမျှ ဓားပြ သူခိုးလူဆိုးများနှင့် ပေါင်းမိသူများပမာ ဒေါသအလိုအတိုင်း ကြမ်းတမ်းလာကြရမြဲ သဘောရှိ၏။ မလိုလားအပ်ဖွယ် မနှစ်သက်ဖွယ် အနိဋ္ဌရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရသည့်အခါ ရှူးရှူးရှဲရှဲ ဖြစ်လာကာ ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ကြမ်းတမ်းလာခြင်းမှာ ဒေါသ၏ တန်ခိုးသတ္တိပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>ဒေါသအရှိန်ကြီးလျှင် ကြီးသလောက်၊ နည်းလျှင် နည်းသလောက် ရုပ်အဆက်ဆက် ထိခိုက်၍ ကိုယ်အမူအရာ၊ နှုတ်အမူအရာများ သိသိသာသာကြီး ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲလာလေ့ရှိသည်မှာ သဘာဝပင်ဖြစ်သည်။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ မျက်စိ မျက်နှာ နီမြန်းလာခြင်း၊ တစ်ဖက်သားကို စားမလို၊ ဝါးမလို ကြည့်ရှုခြင်း၊ လက်နက်ရှာဖွေခြင်း၊ စွဲကိုင်ခြင်း၊ လက်နက်ဖြင့်ချိန်ရွယ်ခြင်း၊ ရိုက်နှက်ထိုးခုတ်ခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဆူပူကြိမ်းမောင်းခြင်း၊ အော်ငေါက်ခြင်း၊ ဆဲရေးတိုင်းထွာခြင်းစသော ကြမ်းတမ်းခက်ထန်သည့် သွင်ပြင်လက္ခဏာများကား ဒေါသစေတသိက်ကြောင့် ပေါ်ထွက်လာသည့် အကျိုးတရားများ ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းကြမ်းတမ်းသည့် ကိုယ်နှုတ်အမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-96 <hr> အရာ သွင်ပြင်လက္ခဏာများကို ကြည့်သောအားဖြင့် မူလတရားခံဖြစ်သော ဒေါသ၏ ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောလက္ခဏာကို သိရှိရပေသည်။</p> <p>အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ၌... ဒေါသသည် တုတ်၊ လှံတံ၊ ခဲတို့ဖြင့် တို့ထိပုတ်ခတ်ခံရသည့် မြွေပွေး၊ မြွေဟောက်နှင့်တူသည်ဟု ဥပမာပြုထားသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ... မြွေပွေး၊ မြွေဟောက်ကို တုတ်ဖြင့် တို့ထိပုတ်ခတ်လိုက်သည့်အခါ ရှူးခနဲ အသံထွက်ကာ ပါးပျဉ်းထောင်ထလာသကဲ့သို့ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ၌လည်း ရှူးရှူးရှဲရှဲဖြစ်ကာ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းလာသည်ဟု ဆိုလိုပေသည်။</p> <p>ထိုသို့ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် စိတ်စေတသိက်တို့ ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ဖြစ်လာသည်ကိုပင် လောက၌ “စိတ်ဆိုး” သည်ဟု ပြောရိုးရှိကြသည်။ အမှန်အားဖြင့် စိတ်ဆိုးခြင်းသည် ဒေါသကြောင့်သာ ဖြစ်သည်မဟုတ်။ လောဘ၊ မောဟ၊ အဟီရိက၊ ဣဿာ၊ မစ္ဆရိယစသော အခြား အကုသိုလ်စေတသိက်များကြောင့်လည်း စိတ်သည် ကောင်းနေရာမှ ဆိုးသွားလေ့ရှိပါသည်။ သို့ရာတွင် ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောရှိသော ဒေါသသည် မိမိနှင့်ဖြစ်ဖက် စိတ်စေတသိက်တို့ကိုလည်း မိမိကဲ့သို့ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းစေရကား ဒေါသနှင့် ယှဉ်တွဲရသော စိတ်က အခြားအကုသိုလ်စေတသိက်များနှင့် ယှဉ်တွဲရသော စိတ်များထက် ဆိုးဝါးမှု ပေါ်လွင်ထင်ရှားသောကြောင့် ဒေါသဖြစ်သည့်အခါ၌သာ စိတ်ဆိုးသည်ဟု သုံးနှုန်း ပြောဆိုကြခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ယင်းသို့ ဒေါသသည် ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောလက္ခဏာရှိသောကြောင့် ကြမ်းတမ်းသည့် သဘောပေါ်လွင်အောင် ဒေါသကို “ပဋိဃ” ဟူသော နာမည်ဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်စသော ထိုထို<br> <br>စာမျက်နှာ-97 <hr> ပါဠိတော်များ၌ ဟောတော်မူထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပဋိဃဆိုသည်မှာ အာရုံကို ထိခိုက်တတ်၊ ထိပါးတတ်သော သဘောတရားဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အမှန်စင်စစ် ထိပါးတတ်၊ ထိခိုက်တတ်သော သဘောသည် ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများ၌သာ ရှိနိုင်ဖြစ်နိုင်သည်။ ဒေါသကဲ့သို့သော နာမ်တရားများ၌ ထိုထိပါးခြင်းသဘောမျိုး မရှိနိုင်။</p> <p>သို့သော် ဒေါသစေတသိက်၏ အာရုံယူပုံသည် အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ကြမ်းတမ်းခက်ထန်သည့် သဘောရှိပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဒေါသသည်အာရုံကို တကယ်ထိပါးခြင်းမရှိစေကာမူ အာရုံယူရာတွင် ကြမ်းတမ်းလှရကား အာရုံကို ထိပါးသကဲ့သို့ ဖြစ်သောကြောင့် ဒေါသစေတသိက်ကို ရုပ်ဝတ္ထုဆန်ဆန် “ပဋိဃ” ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲထားခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤသို့ ဒေါသစေတသိက်သည် ကြမ်းတမ်းသော သဘောလက္ခဏာရှိပေသည်။</p> <h3>(၃) ဒေါသ၏ရသ ၂-မျိုး</h3> <p>(၁) ဒေါသသည် တစ်ကိုယ်လုံး၌ မလိုလားအပ်သော အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်း ကိစ္စရှိ၏။ ၁</p> <p>(၂) ဒေါသသည် မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို (ဝါ) ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်း ကိစ္စရှိ၏။ ၂</p> <h3>(၁) ဒေါသ၏ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းကိစ္စ</h3> <p>အထက်တွင် ဖော်ပြထားသည့် ဒေါသ၏ရသ ၂-မျိုးတွင် “ဒေါသ၏ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းကိစ္စ” သည် သမ္ပတ္တိရသ ခေါ် အကျိုးရသဖြစ်သည်။ ဝါ-ဒေါသကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့်<br> ၁။ ဝိဘာဝိနီဋီကာ၊ ၈၀။<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၈။ မူလဋီကာ၊ ၁၂၁။<br> ၃။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၉၈။ မူလဋီကာ၊ ၂၁၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-98 <hr> အကျိုးတရားများကို ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၁</p> <p>မည်သည့် သတ္တဝါသန္တာန်၌မဆို ဒေါသတရား ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အခါ ပကတိရုပ် အနေအထားမှ ပြောင်းလဲ၍ ကြမ်းတမ်းသော ရုပ်စဉ်တစ်မျိုး ဖြစ်ပေါ်လာသည်မှာ သဘာဝတရားပင်ဖြစ်သည်။ ယင်းရုပ်စဉ် ပြောင်းလဲမှုသည် သတ္တဝါတို့၏ မျက်နှာ၌ အလွန်ပေါ်လွင် ထင်ရှားသည်။ မျက်နှာတွင်လည်း မျက်စိသည် ဒေါသ၏ သဘောကို အခြားသော အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများထက်ပို၍ ဖော်ပြနိုင်စွမ်းရှိပေသည်။ မြန်မာ့လူ့ဘောင်တွင် သုံးစွဲလျက်ရှိကြသော “မျက်စိ မျက်နှာပျက်သည်” ဟူသော စကားသည် ဒေါသကြောင့် မျက်စိမျက်နှာတို့၌ အနိဋ္ဌရုပ်များ ဖြစ်ပေါ်၍ ပင်ကိုအနေအထားမှ ရုပ်စဉ်ပြောင်းလဲသွားသည်ကိုပင် ရည်ညွှန်း၍ ပြောဆိုသုံးနှုန်းကြခြင်း ဖြစ်သည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်တွင် ဒေါသဝင်လာသည့်အခါ မျက်နှာအမူအရာ တစ်မျိုးပြောင်းလဲသွားလေ့ ရှိပုံကို လူတိုင်းတွေ့မြင်ဖူးကြပေလိမ့်မည်။ ထိုဒေါသထွက်သူ၏ မျက်နှာကို သတိထား လေ့လာကြည့်ပါလျှင် မျက်နှာအမူအရာ မာကြောလာပုံ၊ တင်းမာကြမ်းတမ်းလာပုံ၊ နဖူးကြောများ ထလာပုံ၊ မျက်နှာနှင့် နားရွက်တို့ နီမြန်းလာပုံ၊ ချွေးထွက်လာပုံ၊ မျက်စိတွင် အရည်လည်လာပြီး အရောင်တောက်လာပုံ၊ တစ်ဖက်သားကို မလေးမစား ပမာမခန့် (ရှုတည်တည်နှင့်) ကြည့်ပုံ၊ စားမလို ဝါးမလိုကြည့်ပုံ၊ မျက်စောင်းထိုးကြည့်ပုံ၊ နှုတ်ခမ်းစူပုံ၊ နှုတ်ခမ်းကို တင်းကြပ်စွာ ကိုက်ထားပုံ စသည်တို့ကို စုံလင်စွာ တွေ့မြင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဒေါသပြင်းထန်လာသည့်အခါ တစ်ကိုယ်လုံး တုန်လှုပ်လာပုံ၊<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ၊ ၁၂၈။<br> ၂။ မလိုလားအပ်၊ မနှစ်သက်အပ်သောရုပ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-99 <hr> <h3>အနိဋ္ဌရုပ်များကိုဖြစ်ပေါ်စေခြင်းကိစ္စ</h3> <p>သဒ္ဒါရုပ်ခေါ် အသံပါတုန်ခါလာပုံ၊ စကားပြောထစ်လာပုံ၊ ပြောလိုသည့် စကားများကို မှန်ကန်ပြည့်စုံအောင် မပြောနိုင်ပုံ၊ အခြားသူများ မနှစ်သက်ဖွယ်၊ မကြားဝံ့မနာသာ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသည့် စကားလုံးများ နှုတ်မှထွက်လာပုံ စသည်တို့ကိုလည်း တွေ့ဖူးကြမည် ဖြစ်သည်။ ထိုမျက်စိမျက်နှာပျက် ဖြစ်ခြင်း၊ အသံတုန်ခါခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံး တုန်လှုပ်ခြင်း၊ စကားကို မှန်ကန်ပြည့်စုံအောင် မပြောဆိုနိုင်ခြင်း၊ ပြောသည့် စကားများမှာလည်း ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်း နားမချမ်းသာသည့် စကားသာဖြစ်ခြင်း စသည်တို့သည် ကြားရသူ မြင်ရသူ အားလုံးတို့ မနှစ်သက် မလိုလားအပ်သည့် ရုပ်စဉ်များဖြစ်၍ ထိုရုပ်စဉ်များကို အနိဋ္ဌရုပ်များဟုခေါ်သည်။ ထိုအနိဋ္ဌရုပ်များကား ဒေါသကြောင့် တစ်ကိုယ်လုံးတွင် ပျံ့နှံ့ဖြစ်ပေါ်လာသော ရုပ်များတည်း။ ထို့ကြောင့် ဒေါသသည် တစ်ကိုယ်လုံး၌ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်း ရသရှိ၏ဟု မိန့်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာတွင်... ဒေါသကြောင့် အနိဋ္ဌရုပ်များ တစ်ကိုယ်လုံး ပျံ့နှံ့ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို မြားဆိပ်၊ မြွေဆိပ်များ ကျရောက်ပုံနှင့် ဥပမာဆောင် ပြထား၏။ မြားဆိပ်၊ မြွေဆိပ်တို့သဘောသည် ခန္ဓာကိုယ်သို့ ကျရောက်သည့်အခါ ပြင်းထန်စွာ တစ်ကိုယ်လုံး ပျံ့နှံ့သွားခြင်းသဘောရှိပေသည်။ ထို့အတူ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ၌လည်း ဒေါသစေတသိက်ကြောင့် တစ်ကိုယ်လုံး၌ အနိဋ္ဌရုပ်များ အရုပ်ပျက် အဆင်းပျက်ဖြစ်အောင် ပျံ့နှံ့လျက် ဖြစ်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပေသည်။</p> <p>ဤသို့ ဒေါသစေတသိက်သည် တစ်ကိုယ်လုံး၌ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းကိစ္စရှိပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-100 <hr> <h3>(၂) ဒေါသ၏ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်းကိစ္စ</h3> <p>ဒေါသ၏ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်းကိစ္စသည် ဒေါသ၏ ဆောင်ရွက်ချက်ကိစ္စဖြစ်သဖြင့် သမ္ပတ္တိရသ၊ ကိစ္စရသ ၂-မျိုးတွင် ကိစ္စရသဖြစ်သည်။</p> <p>လောင်ကျွမ်းပုံ ။ ။ ဒေါသသည် မိမိမှီရာ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို (ဝါ) တစ်ကိုယ်လုံးရှိ ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့ကို လောင်ကျွမ်းတတ်သည့် သဘောရှိပေသည်။ ယင်းသို့ လောင်ကျွမ်းတတ်၍ မီးနှင့် သဘောတူသောကြောင့် “ဒေါသမီး (ဒေါသဂ္ဂိ)” ဟု မီးနှင့် နှိုင်းခိုင်းကာ ဝိဘင်းပါဠိတော် စသည်တို့၌ ဘုရားရှင် ဟောတော်မူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ချဲ့ပြဦးအံ့၊ ဒေါသစေတသိက်သည် နာမ်တရားတို့၏ မှီရာဝတ္ထုရုပ် ၆-မျိုးတွင် ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို မှီ၍ ဖြစ်ပေါ်ရ၏။ ထို့ကြောင့် ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ မိမိမှီရာ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို လောင်ကျွမ်း၏။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ထိုဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကိုပင်မှီ၍ မိမိနှင့်အတူ ဖြစ်လာကြသည့် စိတ်စေတသိက်တရားတို့ကို ပူပူလောင်လောင် ဖြစ်စေသည်။ ထိုစိတ်စေတသိက်တို့ကြောင့် ဖြစ်လာသော စိတ္တဇရုပ်များသည်လည်း ဒေါသအရှိန်ကြောင့် ပူလောင်ကြကုန်၏။ ထိုစိတ္တဇရုပ်များနှင့် ပူးကပ်လျက် ဖြစ်ကြရသော ကမ္မဇရုပ်၊ ဥတုဇရုပ်၊ အာဟာရဇရုပ်များသည်လည်း အပူဓာတ်ကူးစက်၍ တစ်ကိုယ်လုံး လောင်ကျွမ်းသွားတော့၏။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ ဒေါသအပူရှိန်ကြောင့် နှလုံးသွေးများ ဆူဝေလာပြီး မျက်ထောင့်များ နီရဲလာသည်။ အသားအရေများ နီမြန်းလာသည်။ စိတ်စေတသိက်များ ပူလောင်လာသဖြင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-101 <hr> ကိုယ်အမူအရာ၊ နှုတ်အမူအရာ ခက်ထန်တင်းမာလာသည်။ အသံများ ကျယ်လောင်မာကြောလာ၏။ ခြေတုန်လက်တုန်ဖြစ်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးပင် တုန်တုန်ရီရီ ဖြစ်လာတတ်သည်။ သွေးခုန်နှုန်းမြန်လာပြီး လည်ချောင်းအာခေါင်များပင် ခြောက်ကပ်ကပ် ဖြစ်လာသည်။ ဤသည်တို့မှာ ဒေါသ၏ လောင်ကျွမ်းမှုသဘောကို ဖော်ညွှန်းနေသော သွင်ပြင်လက္ခဏာများပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>စတုမဟာရာဇ်နတ်တို့ကို လောင်ကျွမ်းပုံ ။ ။ ထိုဒေါသ၏ လောင်ကျွမ်းခြင်းသည် စတုမဟာရာဇ်နတ်များ၌ အလွန်ထင်ရှား၏။ စတုမဟာရာဇ်နတ်တို့၏ ရုပ်ခန္ဓာသည် လူတို့၏ ပကတိမျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်လောက်အောင် နူးညံ့သိမ်မွေ့လှသည်။ ယင်းနတ်များဒေါသ ပြင်းစွာထွက်လျှင် ထိုဒေါသက သူတို့၏ နူးညံ့သိမ်မွေ့လှသည့် ရုပ်ခန္ဓာကို လောင်ကျွမ်းသဖြင့် ထိုနတ်တို့ စုတေကြရသည်။ နတ်တို့ ရုပ်ခန္ဓာကြီး အပြီးတိုင် ကွယ်ပျောက်သွားရသည်။ ယင်းနတ်တို့ကို မနောပဒေါသိကနတ်များဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူပါသည်။ ၁</p> <p>မှန်ပါသည်။ တစ်နေ့သောအခါတွင် စာတုမဟာရာဇ်နတ်သားတစ်ယောက်သည် နက္ခတ်ပွဲသဘင် ကစားရန် အခြံအရံနတ်သမီးများနှင့်အတူ ရထားဖြင့် အပျော်ခရီးထွက်သတဲ့၊ ထိုနတ်သားနှင့် မရှေးမနှောင်းမှာပင် အခြား နတ်သားတစ်ယောက်ကလည်း ခရီးထွက်လာခဲ့ရာ ထိုနတ်သားကိုတွေ့၍ “အို အချင်းတို့၊ ဤနတ်သားသည် မမြင်ဖူး မတွေ့ဖူးသည့် စည်းစိမ်ချမ်းသာကို မြင်တွေ့ရသည့် ဆင်းရဲသားပမာ ရှေးကမမြင်ဖူးသည့် ဤနတ်စည်းစိမ်ကို မြင်ရသောကြောင့် ဝမ်းမြောက်သော ပီတိအဟုန်ဖြင့် ဝင့်ဝင့်ကြွားကြွား<br> ၁။ ဒေါသကြောင့်ပျက်စီးရသောနတ်များ။<br> <br>စာမျက်နှာ-102 <hr> မောက်မော်သောအမူအရာဖြင့်သွား၏” ဟုဆိုကာ အမျက်ထွက်လေ၏။ ရှေ့ကသွားသော နတ်သားသည် နောက်သို့ ပြန်လှည့်လာသည့်အခါ “အမျက်ထွက်သူတို့မည်သည် သိလွယ်သောသဘော ရှိကုန်၏” ဆိုသည့်အတိုင်း ထိုအမျက်ထွက်သည့် နတ်သားကိုတွေ့၍ “သင် ဒေါသထွက်လို့ ကျွန်ုပ်ကို ဘာလုပ်နိုင်မှာလဲ၊ ဒီစည်းစိမ်ချမ်းသာဟာ ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဒါန, သီလ, စတဲ့ ကုသိုလ်ကြောင့် ရလာတဲ့ စည်းစိမ်ချမ်းသာပဲ၊ သင့်အစွမ်းအစကြောင့် ရလာတဲ့ စည်းစိမ်းချမ်းသာ မဟုတ်ပါဘူး” ဟု ဆိုကာ ပြန်၍ အမျက်ဒေါသထွက်လေ၏။ ယင်းသို့ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အပြန်အလှန်ဒေါသဖြစ်ကြသဖြင့် ဒေါသပြင်းထန်လာရာ အခြံအရံ နတ်သမီးတို့ ငိုကြွေးနေစဉ်မှာပင် နတ်သားနှစ်ယောက်လုံး စုတေ ပျောက်ကွယ်သွားကြကုန်တော့၏။ ၁ ဤသို့ ဒေါသသည် နတ်တို့ကို စုတေသွားအောင်ပင် လောင်ကျွမ်းနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထို့ပြင် သတ္တဝါများသည် ဆွေမျိုးပျက်စီးခြင်း၊ စည်းစိမ်ချမ်းသာ ပျက်စီးခြင်းစသည့် အနိဋ္ဌာရုံများနှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ၌လည်း လွန်လွန်မင်းမင်း စိတ်ပင်ပန်းခြင်း ဖြစ်ကြရသည်။ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှာ မေ့မြော၍ပင် သွားကြသည်။ ယင်းသို့ဖြစ်ခြင်းကား ဥပါယာသခေါ် ဒေါသ၏ လောင်ကျွမ်းမှုပင်တည်း။ ၂</p> <p>ဤဖော်ပြခဲ့ပြီးသော အကြောင်းအရာများမှာ တက်ကြွသော ဒေါသ၏ လောင်ကျွမ်းမှု သဘောခြင်းရာများ ဖြစ်ပေသည်။ ယင်းတက်ကြွသော ဒေါသကို ရဲရင့်သောဒေါသဟု ဆိုကြသည်။</p> <p>ကြောက်ရွံ့ခြင်းသည် ဒေါသလား ။ ။ ဒေါသသည် တက်ကြွရဲရင့်ခြင်းကို ဖြစ်စေသကဲ့သို့ ဆုတ်နစ်ကြောက်ရွံ့ခြင်းကိုလည်း ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဒေါသ<br> ၁။ ဒီ၊၁။၁၉။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၁။၁၀၅။<br> ၂။ ပြင်းထန်းသောစိတ်ပင်ပန်းမှု(ဒေါသ)<br> <br>စာမျက်နှာ-103 <hr> စေတသိက်တစ်ခုတည်းပင် ဖြစ်သော်လည်း တက်ကြွရဲရင့်စေသော ဒေါသ၊ ဆုတ်နစ်ကြောက်ရွံ့စေသော ဒေါသဟု နှစ်မျိုးခွဲနိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် စွယ်စုံကျော်ထင်ကျမ်း ဒုတိယတွဲ (၁၉ဝ) ၌ “ကြောက်သည်၊ ရဲသည် ထိုနှစ်တည် မည်သည့် တရားကိုယ်တို့နည်း” ဟူသော အမေးကို “စိတ်၏ထိတ်လန့်ခြင်း၊ ကြောက်ခြင်းသည်လည်း ဒေါသတရား၊ စိတ်၏ ရဲရင့်ခြင်း ကြမ်းကြုတ်ခြင်းသည်လည်း ဒေါသတရားပင်ဖြစ်သည်။ ဒေါသတည်းဟူသော တရားကိုယ် တစ်ပါးတည်းဖြစ်လျက် အဘယ့်ကြောင့် ကြောက်ခြင်း၊ ရဲခြင်းဟူသော ကိစ္စနှစ်ပါးကို ယူအပ်သနည်း။ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည် မဟုတ်လောဟူငြားအံ့။ (ဧကဓမ္မောပိ သမာနော၊ တရားတစ်ခုတည်းပင် ဖြစ်သော်လည်း။ အာရမ္မဏာဘောဂါနုရူပံ၊ အာရုံနှလုံးသွင်းအားလျော်စွာ။ အနေကာနိကိစ္စာနိ၊ များစွာသောကိစ္စတို့ကို။ သာဓေတိ၊ ပြီးစေနိုင်၏) ဟူသော အဋ္ဌကထာပါဠိနှင့်အညီ တစ်ခုတည်းသော တရားပင် ဖြစ်သော်လည်း အာရုံအားလျော်စွာလည်းကောင်း၊ နှလုံးသွင်းအားလျော်စွာလည်းကောင်း များစွာသောကိစ္စတို့ကို ပြီးစေနိုင်သည်သာဖြစ်၏” ဟု စွယ်စုံကျော်ထင် ဆရာတော်ဘုရားကြီး ဖြေကြားတော်မူခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထိုဆုတ်နစ် ကြောက်ရွံ့သော ဒေါသသည်လည်း လောင်ကျွမ်းတတ်သော သဘောရှိပေသည်။ ယင်းသဘောသည် ပရိသတ်အလယ်၌ စကားမပြောဖူးသူ၊ မိန့်ခွန်းမပြောဖူးသူ၊ တရားမဟောဖူးသူတို့ မိန့်ခွန်းစကားပြောသည့်အခါ တရားဟောသည့်အခါတို့၌ ဖြစ်စေ၊ တပည့်ဖြစ်သူတို့ ဆရာသမားရှေ့၌ အာဂုံပြန်စာများကို ပြန်ဆိုရာတို့၌ဖြစ်စေ၊ ကြောက်ဖွယ်အာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ၌ဖြစ်စေ ထင်ရှားသိသာလှပေသည်။ ထိုသူတို့မှာ ပရိသတ်များ၊ ဆရာသမားများနှင့် ကြောက်ဖွယ်အာရုံတို့ကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် ကြက်သီးမွေး<br> <br>စာမျက်နှာ-104 <hr> ညင်းထခြင်း၊ ခြေတုန်လက်တုန်ဖြစ်ခြင်း၊ တစ်ကိုယ်လုံး နတ်ပူးသကဲ့သို့ တုန်ခြင်း၊ အသံပွင့်ပွင့်လင်းလင်း မထွက်ခြင်း၊ အသံတုန်ခြင်း၊ တစ်ထစ်ငေါ့ငေါ့ဖြစ်ခြင်း၊ ပါးစပ်အတွင်း၌ တံတွေးများ ချွဲပျစ်လာခြင်း၊ ချွေးစီးများထွက်ခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်လာလေ့ရှိသည်။ အချို့ကား ကြောက်ဖွယ်အာရုံနှင့် အချိန်ကြာကြာ တွေ့ကြုံရသည့်အခါ၌မူ အသားအရေများ ပြာလာပြီး မျက်ကွင်းများပင် ညိုလာတတ်ပေသည်။ ဥပမာအားဖြင့် တောကြက်များကို ဖမ်းမိသည့်အခါ အလွန်ကြောက်သဖြင့် နီရဲနေသော အမောက်များသည် မကြာမီ ညိုမဲလာသည်နှင့်တူ၏။ အဓိပ္ပာယ်မှာ ဆုတ်နစ်ကြောက်ရွံ့သော ဒေါသကြောင့် သွေးများခဲသွားသည့်သဘောပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဆန့်ကျင်ဘက်အဒေါသကို လောင်ကျွမ်းပုံ ။ ။ အဒေါသ ခေါ် မေတ္တာ တရားကား ဒေါသနှင့် ဖြောင့်ဖြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက် တရားတည်း။ ဒေါသသည် ဆန့်ကျင်ဘက် အဒေါသတရားကို အခါခပ်သိမ်း လောင်ကျွမ်းနိုင်သည်။ ယင်းသို့လောင်ကျွမ်းပုံကို ကျေးဇူးရှင် လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီးက ဤသို့ ရေးသားခဲ့ပါသည်။ ၁</p> <p>ဒေါသမီးသည်ကား အဒေါသတရားကိုလည်းကောင်း၊ အဒေါသနှင့်စပ်သော ချမ်းသာသုခကိုလည်းကောင်း၊ ပြောင်စင်အောင် လောင်နိုင်သည်။ အဒေါသဆိုသည်ကား နတ်သိကြားတို့၏ အသုံးအဆောင်ဖြစ်သော အလွန်အေးချမ်းသော ဂေါသီတစန္ဒကူးနံ့သာတုံးနှင့်တူသည့် စိတ်မျိုးတည်း။ စန္ဒကူးနံ့သာတုံးတို့မည်သည် ပွက်ပွက်ဆူသော ရေပူဆီပူမှာချ၍ နှစ်၍ထားသည်ရှိသော် ထိုရေပူဆီပူသည် သီတာရေကဲ့သို့ ခဏချင်း အေးချမ်းရ၏။ ထို့အတူ အဒေါသတရား မည်သည် ရန်သူတို့၏အလယ်မှာနေသော်လည်း ရန်စိတ်ရန်ပေါက် ပြေပျောက်<br> ၁။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒဒီပနီ။ ၁၅၄၊ ၁၅၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-105 <hr> ငြိမ်းချမ်းကြကုန်၏။ ဥပုသ်သီတင်းသုံးမှု၊ ရသေ့ရဟန်း ပြုလုပ်မှုများသည် ထိုအဒေါသဥယျာဉ်ကို ပြုစု ပျိုးထောင်ပေးမှုပေတည်း။ ထိုအဒေါသဥယျာဉ်သည် အစဉ်အတိုင်း ကြီးပွားစည်ကားသွားမူကား မဂ်, ဖိုလ်, နိဗ္ဗာန်တည်းဟူသော အပွင့်အသီးကိုဆောင်ပေ၏။</p> <p>ယခုရှိကြသော သတ္တဝါတို့မှာမူကား အနမတဂ္ဂသံသရာကာလ၌ ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သမျှသော အဒေါသဥယျာဉ်စုသည် ပွင့်ပေါင်းသီးပေါင်း မကြီးရဘဲ ဒေါသမီးလောင်၍လောင်၍ချည်း ပြောင်စင်ကာ လာခဲ့ကြရ၏။ ယခုပင် သဗ္ဗေသတ္တာ အဝေရာ ဟောန္တု၊ ယခုပင် သူတစ်ပါးတို့ကို ငြူစူစောင်းမြောင်း မကောင်းပြစ်တင် နှလုံးချဉ်ပေါက် ငေါက်လိုငေါက်, ငန်းလိုငန်း, အကြမ်းအဖွဲ့ ကပ်ဖဲ့ကပ်ကိုး အခိုးထောင်းထောင်း ဖြစ်လာ၏။ ရသေ့ရဟန်းပြု၍ ယခုဘဝ ဗြဟ္မစိုရ်တရားစုကို ပွားများ၍ အခြားမဲ့ဘဝမှာ ဗြဟ္မာမင်းကြီး ဖြစ်သည်မှ နောက်ဘဝမှာ ဓားပြ, သူခိုး, မုဆိုး, တံငါ ဤသို့လျှင် အနမတဂ္ဂသံသရာ၌ ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သမျှသော အဒေါသဥယျာဉ်၏ ဒေါသမီးနှင့် ပျက်စီးဆုံးပါး၍ လာခဲ့ကြသည်ကို သိအပ်၏။</p> <p>အဒေါသနှင့်စပ်သော ချမ်းသာသုခဆိုသည်ကား အဒေါသဥယျာဉ် ကြီးပွားစည်ကားသောသူတို့အား ငရဲဘေးမှ လွတ်ငြိမ်း၏၊ လူ၌လည်း အနာရောဂါဘေး၊ ရန်သူဘေးတို့မှ လွတ်ငြိမ်း၏။ အသက်တိုသော ကာမဘုံမှသော်လည်း လွတ်ငြိမ်း၏။ အနမတဂ္ဂသံသရာ၌ ပြုစုခဲ့သမျှသော အဒေါသဥယျာဉ်စုသည် ဒေါသမီးချည်း ပျက်စီးဆုံးပါးစေခဲ့သည့်အတွက်ကြောင့် ယနေ့ထက်တိုင် ငရဲဘေးတန်းလန်း, ရောဂါဘေးတန်းလန်း ရန်သူဘေးတန်းလန်း ရှိနေကြ၏။ ဤကဲ့သို့ သံသရာရှည်၍ တွက်ခြေမလှ၊ ခြောက်ဒွါရမှာ ဒေါသမီးတဟုန်းဟုန်းတောက်လောင်၍နေကြသော လူ့ဘဝ, နတ်ဘဝ<br> <br>စာမျက်နှာ-106 <hr> စုသည် သုခဟူ၍ မြူမျှမဖက် ဒုက္ခသက်သက်သာဖြစ်ပေသတည်း”။</p> <p>အဋ္ဌသာလိနီကထာ၌ကား ဒေါသသည် တောမီးနှင့်တူ၏ဟု ဖွင့်ဆိုထား၏။ ၁ တောမှဖြစ်သော တောမီးသည် မိမိ၏မှီရာတောကို လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ဒေါသသည်လည်း မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို လောင်ကျွမ်းတတ်၏ဟုသာ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ ဆန့်ကျင်ဘက် အဒေါသကို လောင်ကျွမ်းပုံ မဖွင့်ဆိုပါ။ ဤနည်းသာ အဘိဓမ္မာနည်းစစ် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤသို့ဒေါသသည် မိမိ၏မှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို (ဝါ) ဟဒယဝတ္ထုရုပ်ကို လောင်ကျွမ်းခြင်း ကိစ္စရှိပေသည်။</p> <h3>ဒေါသ၏ပစ္စုပဋ္ဌာန်</h3> <p>ဒေါသစေတသိက်သည် မိမိ သူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားတို့ကို ဖျက်ဆီးတတ်သည့်တရားဟု အဘိဓမ္မာသဘောကို စူးစူးစိုက်စိုက် လေ့လာရှုမြင်သူတို့၏ ဉာဏ်တွင် ရှေးရှုထင်လာခြင်း သဘောရှိ၏။</p> <p>မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကိုဖျက်ဆီးပုံ ။ ။ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း မကောင်းသော အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရ၍ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး၏ စိတ်အစဉ်တွင် ဒေါသဝင်လာသည့်အခါ ဒေါသသည် မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ရှေးဦးစွာ ဖျက်ဆီးလေသည်။ ဥပမာဆိုသော် ဒေါသစေတသိက်သည် ပြာသာဒ်ကို မီးတိုက်သည့် မီးရှူးနှင့်တူ၏။ မီးရှူးသည် ပြာသာဒ်ကို မလောင်မီ မိမိကို ရှေးဦးစွာ လောင်၍ ပျက်စီးသကဲ့သို့ ဒေါသစေတသိက်သည်လည်း သူတစ်ပါး<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၂၉၈။ အဘိဓမ္မာဝတာရ ဋီကာသစ်၊ ၃၂၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-107 <hr> တို့အား အမျက်ထွက်သည့်အခါ သူတစ်ပါးတို့ကို မဖျက်ဆီးမီ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ရှေးဦးစွာ မျက်စိပြူးတူး မျက်ဆံပြူးတူး ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက်ဖြစ်အောင် ဖျက်ဆီးတတ်သည့် သဘောရှိပေသည်။ ၁ တစ်နည်းဆိုရသော် ရသနှစ်မျိုးလုံးတွင် ပြဆိုခဲ့သည့် ရုပ်တရား နာမ်တရားတို့၏ လောင်ကျွမ်းဖောက်ပြန်မှုများ အားလုံးသည် ဒေါသ၏ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ဖျက်ဆီးပုံ အခြင်းအရာများပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ဖျက်ဆီးပုံကို ရသခန်းလာ အဓိပ္ပာယ်များအတိုင်း မှတ်သားရန် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>သူတစ်ပါးတို့အား ဖျက်ဆီးပုံ ။ ။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ ဒေါသသည် မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ရှေးဦးစွာ ဖျက်ဆီးပြီးနောက် သူတစ်ပါးတို့အား ကြိမ်းမောင်းခြင်း၊ ဆဲရေးတိုင်းထွာခြင်း စသည်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရိုက်နှက်ခြင်း၊ ထိုးခုတ်ခြင်း၊ တွန်းလှဲခြင်း စသည်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း ဖျက်ဆီးတတ်သော သဘောရှိပေသည်။ ယင်းသို့ ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် ဖျက်ဆီးသည့်အခါ အဖျက်ဆီးခံရသူမှာ မိမိကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် ပြန်လှန်၍ မပြစ်မှား မကျူးလွန်သည့်တိုင်အောင် တန်ပြန်ဒေါသဖြစ်ရခြင်းမှာ သာမန်လောကသားတို့၏ သဘာဝပင်ဖြစ်သည်။ ဤသို့ သူတစ်ပါးတို့အား ဒေါသဖြစ်လာအောင် ပြုမူခြင်းသည်လည်း ဖျက်ဆီးခြင်းတစ်မျိုးပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဒေါသစေတသိက်သည် မိမိ သူတစ်ပါးနှစ်ဦးသားတို့အား ဖျက်ဆီးတတ်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း သူတစ်ပါးတို့အား ဖျက်ဆီးခြင်းကား မသေချာလှချေ။ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကိုမူကား ဧကန်မုချ ဖျက်ဆီးတတ်သည့်သဘော ရှိပေသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဒေါသသည် သူ<br> ၁။ အဘိဓမ္မတ္ထဒီပက ပတွဲ။ ၁၅၊ ၁၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-108 <hr> တစ်ပါးတို့အား ပစ်ရန်ပက်ရန် လက်ဖြင့်ကိုင်ယူသော မစင်နှင့်တူ၏။ လက်ဖြင့် မစင်ကိုင်၍ သူတစ်ပါးတို့အား ပက်သည်ရှိသော် ထိုမစင်သည် သူတစ်ပါးတို့အား ထိမှန်ရန် မသေချာလှသော်လည်း မိမိကိုမူ ရှေးဦးစွာ မစင်ပေကျံမည်ကား ဧကန်ဖြစ်၏။ ထို့အတူ ဒေါသသည် သူတစ်ပါးတို့အား ဖျက်ဆီးသည်ဟုဆိုသော်လည်း သူတစ်ပါးတို့အား ဖျက်ဆီးခြင်းသည် မသေချာ၊ မိမိမှီရာတည်ရာပုဂ္ဂိုလ်ကိုမူကား မုချ ဖျက်ဆီးသည်သာဖြစ်၏။ အယုတ်ဆုံးအားဖြင့် အမူအရာပျက်ခြင်း၊ အဆင်းမလှခြင်း၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသို့ ရောက်စေသောအားဖြင့် ဖျက်ဆီးတတ်သောသဘောရှိပေသည်။</p> <p>ဤပြဆိုခဲ့ပြီးသော ဒေါသ၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်သည် ပစ္စုပဋ္ဌာန်နှစ်မျိုးတွင် စူးစူးစိုက်စိုက် လေ့လာရှုမြင်သူတို့၏ ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်လာသည့်သဘောခြင်းရာ (ဥပဋ္ဌာန နယ) ပစ္စုပဋ္ဌာန်ပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် “မိမိသူတစ်ပါးနှစ်ဦးသားတို့အား ဖျက်ဆီးခြင်း” ဟူသော ပစ္စုပဋ္ဌာန်သည် ရှေ့လက္ခဏာခန်း၊ ရသခန်းတို့တွင် ပြဆိုခဲ့သည့် ဒေါသ၏ ကြမ်းတမ်းခြင်း၊ လောင်ကျွမ်းခြင်း၊ အနိဋ္ဌရုပ်များကို ပျံ့နှံ့စေခြင်း သဘောတရားတို့၏ အခြင်းအရာများပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ကမ္မဋ္ဌန်းအားထုတ်သည့် ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒေါသပရမတ်တရား၏ သဘောသွားကို ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းလိုက်သည့်အခါ သူ၏ဉာဏ်တွင် “ဒေါသစေတသိက်ကား ဖျက်ဆီးတတ်သည့်သဘော ရှိပါတကား” ဟု ရှေးရှုထင်မြင်ခြင်းသည်ပင် ဒေါသစေတသိက်၏ အခြင်းအရာဖြစ်သော ပစ္စုပဋ္ဌာန်ဖြစ်ပေသည်။ ၁</p> <h3>၅။ ဒေါသ၏ပဒဋ္ဌာန်</h3> <p>ဒေါသသည် ရန်ငြိုးဖွဲ့ကြောင်းဖြစ်သော အာဃာတဝတ္ထုလျှင် နီးစွာသော အကြောင်းရှိ၏။ ၁<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၂၉၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-109 <hr> ဒေါသဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းတို့သည် (၁) အနိဋ္ဌာရုံနှင့် (၂) မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။</p> <h3>အာဃာတဝတ္ထု (၁၀)ပါး</h3> <p>ဒေါသဖြစ်ရန် အနီးကပ်ဆုံးသော အကြောင်းတရားများကို အာဃာတဝတ္ထုဟုခေါ်သည်။ အာဃာတဆိုသည်မှာ ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သည့် ဒေါသစေတသိက်၏ နာမည်ဖြစ်သည်။ ထိုဒေါသအာဃာတ ဖြစ်ပေါ်ရန် အကြောင်းအချက်များကို အာဃာတဝတ္ထုဟုခေါ်သည်။ (အာဃာတ = ဒေါသ + ဝတ္ထု = ဖြစ်ကြောင်း)။ ထိုအာဃာတဝတ္ထုတို့ကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဟေတုဂေါစ္ဆက ဒုကနိက္ခေပကဏ္ဍ၌ (၁၀) ပါး ဟောထားတော်မူ၏။ ၁ ထို ၁၀-ပါးမှာ...</p> <p>(၁) ဤသူသည် ငါ၏ အကျိုးစီးပွား ပျက်စီးရာပျက်စီးကြောင်းကို ပြုခဲ့ဖူးပြီဟု ရှေးကပြုဖူးသည်ကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၂) ဤသူသည် ငါ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ယခုပြုနေ၏ဟု ပြုတုန်းပြုဆဲကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၃) ဤသူသည် ငါ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ပြုပေလိမ့်မည်ဟု နောင်ပြုအံ့မည်ကို မြှော်ခေါ်၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၄) ဤသူသည် ငါချစ်ခင်မြတ်နိုးသူ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ပြုခဲ့ဖူးပြီဟု ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသည်ကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၅) ဤသူသည် ငါချစ်ခင်မြတ်နိုးသူ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ယခုပြုနေ၏ဟု ပြုတုန်းပြုဆဲကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>စာမျက်နှာ-110 <hr> (၆) ဤသူသည် ငါချစ်ခင်မြတ်နိုးသူ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ပြုပေလိမ့်မည်ဟု နောင်ပြုအံ့မည်ကို မြှော်ခေါ်၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၇) ဤသူသည် ငါ့ရန်သူ၏ အကျိုးစီးပွားကို ပြုခဲ့ဖူးပြီဟု ရှေးကပြုခဲ့ဖူးသည်ကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၈) ဤသူသည် ငါ့ရန်သူ၏ အကျိုးစီးပွားကို ယခုပြုနေ၏ဟု ပြုတုန်းပြုဆဲကိုစွဲ၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၉) ဤသူသည် ငါ့ရန်သူ၏ အကျိုးစီးပွားကို ပြုပေလိမ့်မည်ဟု နောင်ပြုအံ့မည်ကို မြှော်ခေါ်၍ ရန်ငြိုးထားခြင်း။</p> <p>(၁၀) မိုးရွာလွန်းသည့်အခါ “မိုးကလည်း ရွာနိုင်ရန်ကော” ဟု လည်းကောင်း၊ မိုးမရွာပြန်သော် “မရွာကောင်းလော” ဟု လည်းကောင်း၊ လေမတိုက်ဘဲနေသော် “လေကလည်း မတိုက်ပြန်ဘူး” ဟု လည်းကောင်း၊ လေတိုက်ပြန်လျှင်လည်း “လေကလည်းတိုက်လိုက်တာ” ဟုလည်းကောင်း၊ နေပူသည့် အခါ “နေကလည်း ပူလိုက်တာ” ဟုလည်းကောင်း၊ နေမပူသည့်အခါ “နေကလည်းမပူပြန်ဘူး” ဟုလည်းကောင်း၊ ဗောဓိညောင်ရွက်များ ကြွေကျရာ၌လည်း “ညောင်ရွက်တွေ ကလည်း ကြွေလိုက်တာ တံမြက်စည်းတောင် လှဲလို့မရနိုင်ဘူး” ဟုလည်းကောင်း၊ လေတိုက်လွန်း၍ သင်္ကန်းရုံမရသည့်အခါ၌လည်း “ဒီလေကလည်း တိုက်လိုက်တာ၊ သင်္ကန်းတောင် ရုံမရဘူး” ဟုလည်းကောင်း၊ မတော်တဆ ခလုတ်တိုက်မိသည့်အခါ၌ ခလုတ်တိုက်ခြင်း၌လည်းကောင်း အမျက်ဒေါသထွက်လေ့ရှိခြင်းဟူ၍ အာဃာတဝတ္ထု (၁၀) မျိုး ရှိပေသည်။</p> <p>စာမျက်နှာ-111 <hr> ထိုတွင် အမှတ် ၁၀-အာဃာတဝတ္ထုသည် ဒေါသထွက်ရမည့် အရာဌာနမျိုး မဟုတ်ရာ၌ ဒေါသထွက်ခြင်းမျိုးဖြစ်၍ ယင်းကို “အဋ္ဌာနကောပ” ၁ ဟု ခေါ်ဆိုပေသည်။</p> <p>ထိုဒေါသဖြစ်ရန် အနီးကပ်ဆုံးအကြောင်း (အာဃာတဝတ္ထု) ဆယ်ပါးတွင် အဋ္ဌာနကောပမှတစ်ပါး ကျန် ၉-ပါးသည် သက်ရှိသတ္တဝါကို အာရုံပြု၍ဖြစ်သောကြောင့် ကမ္မပထမြောက်သည်။ အဋ္ဌာနကောပမှာမူ မိုး, နေ, လေ စသော သက်မဲ့သင်္ခါရတရားတို့၌ အမျက်ထွက်သောကြောင့် ကမ္မပထမမြောက်၊ မနောဒုစရိုက်မျှသာ ဖြစ်၏။ အကုသိုလ်ကံတို့မှာ ကမ္မပထမြောက်သည့်အရာရှိသကဲ့သို့ ကမ္မပထမမြောက်သည့်အရာလည်း ရှိပေသည်။ ဤ၌ ကမ္မပထ ဆိုသည်မှာ အပါယ်သို့သွားရန် လမ်းကြောင်းဖြစ်သော ကံ (ကမ္မ=ကံ+ပထ=လမ်းကြောင်း) ဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ ကမ္မပထမြောက်သော အကုသိုလ်ကံ ၂ ဖြစ်လျှင် အပါယ်ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ဧကန်ပေး၏။ ကမ္မပထမမြောက်သည့် အကုသိုလ်ကံဖြစ်မူ ပဋိသန္ဓေကျိုးကို မပေးနိုင်၊ ပဝတ္တိကျိုးမျှကိုသာ ပေးနိုင်သည့် ကာယဒုစရိုက်, ဝစီဒုစရိုက်, မနောဒုစရိုက်မျှသာ ဖြစ်သည်။</p> <p>အာဃာတဝတ္ထု ၁၀-ပါးကို အတိုချုပ်ဖော်ပြရလျှင်...<br> (၁) မိမိ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့<br> (၂) မိမိချစ်ခင်လေးမြတ်သူ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့<br> (၃) မိမိမုန်းသူ(ရန်သူ)၏ အကျိုးစီးပွား<br> ထိုသုံးမျိုးကို...<br> (က) ရှေးကပြုခဲ့ဖူးခြင်း၊<br> (ခ) ယခုပြုနေခြင်း၊<br> (ဂ) နောင်ပြုမည်ဖြစ်ခြင်း...<br> ၁။ အရာမဟုတ်သည့်နေရာ၌ အမျက်ထွက်ခြင်း။<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၃၉၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-112 <hr> ဤကာလသုံးပါးဖြင့် မြှောက်လျှင် ၉-ပါးဖြစ်၏။ အဋ္ဌာနကောပ ထည့်ပါက အာဃာတဝတ္ထု ၁၀-ပါး ဖြစ်၏။</p> <p>ဆောင်ပုဒ်။ ။ မိမိအတ္တ၊ ပရချစ်သူ၊ မုန်းသူပါထည့်၊ တည်ဘိအမှန်၊ ပစ္စုပ္ပန်နှင့်၊ တီတံနာဂတ်၊ မြှောက်လတ်မမှား၊ ရားမှန်စွာ၊ အဋ္ဌာနာနှင့်၊ ကောပါအမျက်၊ ဆယ်ချက်ရန်မျိုး၊ အပါယ်တိုးသည်၊ ကြိုးကြိုးစားစား၊ မှတ်လို့ထား။ ၁</p> <p>ဤဆိုခဲ့ပြီးသော အာဃာတဝတ္ထုဆယ်ပါးသည် ဒေါသစေတသိက် ဖြစ်ပေါ်ရန်အတွက် အနီးကပ်ဆုံးသော အကြောင်းတရားများ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အင်္ဂုတ္တိုရ်လာဒေါသဖြစ်ကြောင်း ၂မျိုး</h3> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် ဒေါသဖြစ်ရန် အကြောင်းတို့သည်...<br> (၁) အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ဆုံခြင်း၊</p> <p>(၂) မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း (အယောနိသောမနသိကာရ) ၂ ဟူသော အကြောင်းနှစ်ပါးတို့ဖြစ်သည်ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူထား၏။</p> <p>အနိဋ္ဌာရုံ ၂-မျိုး။ ။ ထိုတွင် အနိဋ္ဌာရုံဆိုသည်မှာ အလိုမရှိအပ် မနှစ်သက်အပ်သည့် အာရုံမျိုး ဖြစ်သည်။ ယင်းအနိဋ္ဌာရုံသည် ပင်ကိုသဘောအတိုင်း အလိုမရှိထိုက်သော သဘာဝအနိဋ္ဌာရုံ၊ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အကြံ၊ စိတ်အလိုအားဖြင့် အလိုမရှိနိုင်သော ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံ ၃ ဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။<br> ၁။ အဘိဓမ္မတ္ထဒီပက၊ ပတွဲ၊ ၁၇။<br> ၂။ အံ၊ ၁။ ၈၇။<br> ၃။ ပရိကပ္ပ = စိတ်အကြံအားဖြင့် + အနိဋ္ဌာရုံ = အလိုမရှိအပ်သောအာရုံ။<br> <br>စာမျက်နှာ-113 <hr> သဘာဝအနိဋ္ဌာရုံ။ ။ ထိုတွင် သဘာဝအနိဋ္ဌာရုံကား ကျင်ကြီးကျင်ငယ်၊ အသေကောင်၊ မကောင်းဆိုးဝါးသော အသံ၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့အထိစသော အာရုံများဖြစ်သည်။ ထိုသဘာဝအနိဋ္ဌာရုံကို လူလတ်တန်းစား ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အလိုအားဖြင့် သတ်မှတ်ရသည်။ မှန်၏။ ဘုရင်ဧကရာဇ် စသော လူ့အထက်တန်းလွှာများနှင့် နတ်တို့သည် ရိုးရိုးထမင်းဟင်းလျာ စသည့် စားဖွယ်သောက်ဖွယ်များကိုပင်လျှင် ဣဋ္ဌာရုံဖြစ်ပါလျက် မနှစ်သက်နိုင်၊ မလိုလားနိုင်သော အနိဋ္ဌာရုံများ ဖြစ်လျက်ရှိကြ၏။ ၁</p> <p>အလွန်ဆင်းရဲကြသည့် လူ့အောက်တန်းလွှာများနှင့် တိရစ္ဆာန်တို့မှာမူ ထမင်းသိုးဟင်းသိုးများကိုပင် အနိဋ္ဌာရုံမှန်ပါလျက် လိုလားစရာ နှစ်သက်စရာ ဣဋ္ဌာရုံဟု ထင်နေကြ၏။ ထို့ကြောင့် သဘာဝဣဋ္ဌာရုံ, အနိဋ္ဌာရုံတို့ကို လူလတ်တန်းလွှာတို့၏ အလိုအားဖြင့်သာ ခွဲခြားသတ်မှတ်ရမည်။</p> <p>ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံ။ ။ ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံကား စိတ်ဖောက်ပြန်မှု စိတ္တဝိပ္ပလ္လာသ၊ အမှတ်မှားမှု သညာဝိပ္ပလ္လာသ၊ အယူမှားမှု ဒိဋ္ဌိဝိပ္ပလ္လာသတို့ မကင်းကြသေးသည့် သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အလို စိတ်အကြံအားဖြင့် အလိုမရှိနိုင် မနှစ်သက်နိုင်သော အာရုံမျိုးဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ စသော အာရုံတို့သည် အလွန်လိုလားအပ်, နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော အတိဣဋ္ဌာရုံများ ဖြစ်ကြ၏။ သို့သော် ယင်းအာရုံများသည် တိတ္ထိတို့အဖို့ မျက်စိကိုမှိတ်၊ နားကိုပိတ်လောက်အောင် အလိုမရှိနိုင်၊ မနှစ်သက်နိုင်သည့် အနိဋ္ဌာရုံများ ဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။ ထိုနည်းတူစွာ သာမန်ထမင်းဟင်းလျာ စသော စားဖွယ်သောက်ဖွယ်များသည်<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂။၁၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-114 <hr> ဣဋ္ဌာရုံများ ဖြစ်သည်မှန်သော်လည်း တိုင်းကြီးပြည်ရှင်၊ ဘုရင်ဧကရာဇ်စသော အထက်တန်းလွှာများအဖို့ အလိုမရှိနိုင်၊ မနှစ်သက်နိုင်သော အနိဋ္ဌာရုံများ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်းသို့သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အလို စိတ်အကြံအားဖြင့် အလိုမရှိနိုင်၊ မနှစ်သက်နိုင်သော အာရုံမျိုးကို ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံဟု ခေါ်သည်။</p> <p>အထက်ပါ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း နှစ်မျိုးတို့တွင် အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ဆုံခြင်းဟူသော ပထမအကြောင်း၌ “အနိဋ္ဌာရုံ” ဆိုသည်မှာ ယခုပြဆိုခဲ့ပြီးသော သဘာဝအနိဋ္ဌာရုံ၊ ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံနှစ်မျိုးလုံးပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း။ ။ စိတ်တို့မည်သည် အာရုံနှင့် ကင်း၍ဖြစ်နိုင်သော သဘောတရားမဟုတ်၊ လိုလားအပ်သည်ဖြစ်စေ၊ မလိုလားအပ်သည်ဖြစ်စေ အာရုံရှိမှသာ အာရုံကိုစွဲမှီ၍ ဖြစ်ပေါ်လာရသော သဘောတရားဖြစ်၏။ ထိုစိတ်သည် အလိုမရှိအပ်သော အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရသည့်အခါ ထိုအာရုံကို အများအားဖြင့် အဆိုးဘက်မှ ရှုမြင်သုံးသပ်တတ်သော သဘောရှိ၏။ ယင်းသို့ အဆိုးဘက်မှ ရှုမြင်သုံးသပ်နည်းကို မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်မှု-ဝါ-နှလုံးသွင်းမလိမ္မာမှုဟု ဆိုပါသည်။ ယင်းသို့ နှလုံးသွင်းမလိမ္မာမှုကို ကျမ်းဂန်များ၌ “အယောနိသောမနသိကာရ” ဟု ခေါ်ဝေါ် သုံးစွဲလေ့ရှိ၏။ (အယောနိသော = နည်းမှန်လမ်းမှန် မဟုတ်သောအားဖြင့်၊ ဝါ-မသင့်လျော်သော အကြောင်းအားဖြင့် + မနသိကာရ = နှလုံးသွင်းခြင်း)</p> <p>အကြောင်း ၂-မျိုးကြောင့် ဒေါသဖြစ်ပုံ။ ။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့် သဘာဝအနိဋ္ဌာရုံ၊ ပရိကပ္ပအနိဋ္ဌာရုံ ၂-မျိုးတို့တွင် တစ်မျိုးမျိုးနှင့် တွေ့ကြုံရသည်ဖြစ်<br> <br>စာမျက်နှာ-115 <hr> စေ၊ ထိုအာရုံ၌ မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခဲ့သည်ဖြစ်စေ ဒေါသတရား ဖြစ်ပွားပေါ်ပေါက်လာရသည်ဟု အင်္ဂုတ္ထိုရ်တွင် ဘုရားဟောခဲ့ပါသည်။ ရှေ့တွင် တင်ပြခဲ့ပြီးသော အာဃာတဝတ္ထု ၁၀-ပါးကို စိစစ်ကြည့်လျှင် ဤအချက်သည် အလွန်ပေါ်လွင် ထင်ရှားပါသည်။ မိမိ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့၊ မိမိမိတ်ဆွေ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့, မိမိရန်သူ၏ အကျိုးတို့ကို ပြုလုပ်နေသူများကား မိမိတို့ မတွေ့လိုမမြင်လိုသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များတည်း။ ထိုမတွေ့လို မမြင်လိုသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တည်းဟူသော အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ကြုံရသည့်အခါ “မိမိ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့၊ မိမိချစ်ခင်သူ၏ အကျိုးစီးပွားမဲ့၊ မိမိရန်သူ၏ အကျိုးစီးပွားတို့ကို ပြုနေတဲ့ အကောင်ပဲ” ဟု မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်တတ်ကြလေသည်။ ယင်းသို့ နှလုံးသွင်းချော်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ စိတ်ဆိုးခြင်းဟူသော ဒေါသစေတသိက် ဖြစ်ပေါ်လာရမြဲ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>မသင့်မလျော်နှလုံးသွင်းချော်ခြင်းပဓာန။ ။ အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ဆုံခြင်း၊ မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်းဟူသောအကြောင်း နှစ်ပါးစုံညီမှ ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်ဟူသော ဒေသနာတော်ကား အများအားဖြင့် ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသည့်သဘောကို ယေဘုယျနည်းအားဖြင့် ညွှန်ပြတော်မူသော ဒေသနာတော်ဖြစ်သည်။</p> <p>အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ဆုံရစေကာမူ အကောင်းဘက်မှ ရှုမြင်သုံးသပ်၍ အသင့်အတင့် နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှုရှိပါက ဒေါသမဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ချေ။ သဘာဝဣဋ္ဌာရုံ၊ အတိဣဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ကြုံရစေကာမူ အဆိုးဘက်မှ ရှုမြင်၍ မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ပါက ဒေါသဖြစ်လာနိုင်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာရေး အကြောင်းနှစ်မျိုးတွင် မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း (အယောနိသောမန<br> <br>စာမျက်နှာ-116 <hr> သိကာရ) ဟူသော ဒုတိယအကြောင်းသည်သာ အချက်အချာပဓာန ဖြစ်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားက...</p> <p>“ချစ်သားရဟန်းတို့၊ အလုံးစုံသော အကုသိုလ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏။ ထိုအလုံးစုံသော အကုသိုလ်တရားတို့သည် မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်းဟူသော အယောနိသောမနသိကာရလျှင် အရင်းမူလပဓာန ဖြစ်ကုန်၏”</p> <p>ဟုဟောတော်မူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ (သမ္မောဟဝိနောဒနီအဋ္ဌကထာ-၁၄၀)</p> <p>မတ္တရာဆရာတော်ဘုရားကြီး။ ။ ဤနေရာတွင် အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ကြုံရစေကာမူ အကောင်းဘက်မှ ရှုမြင်သုံးသပ် နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု (ယောနိသောမနသိကာရ) ရှိသဖြင့် ဒေါသမဖြစ်လာနိုင်ပုံကို ပစ္စက္ခဝတ္ထု သာဓကဖြင့် တင်ပြပါမည်။ မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးလက်ထက်က မတ္တရာမြို့၌ အံ့ဩစရာကောင်းလောက်အောင် သည်းခံခြင်းရှိသည့် ဆရာတော်ဘုရားကြီးတစ်ပါးရှိသည်။ ထိုအကြောင်းကို မင်းတရားကြီး သိတော်မူသဖြင့် အထောက်တော်များကို စေလွှတ်စုံစမ်းတော်မူ၏။ မင်းတရားကြီး စေလွှတ်လိုက်သည့် အထောက်တော်များသည် ကပ္ပိယလုပ်၍ ဆွမ်းအမျိုးမျိုး ဆက်ကပ်ခြင်းဖြင့် ပထမဆုံး စမ်းသပ်ကြ၏။ ရှေးဦးစွာ ဆွမ်းကို ပျော့ပျော့ကြီးချက်၍ကပ်၏။ ထိုအခါ ဆရာတော်က “အင်း...အဝါးရ သက်သာသည်။ အစာကြေလွယ်သည်” ဟု အမိန့်ရှိ၏။ တစ်ဖန် မာမာကြီးချက်၍ ကပ်ပြန်သည့်အခါ “ဒီလိုဝါးပြီး ဘုဉ်းပေးရတာ အရသာပေါ်ပေသည်” ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထို့နောက် ဟင်းကို ဆားမခပ်ဘဲ ချက်ကပ်ရာ “အင်း...ရေငတ်ပြေတယ်” ဟု<br> <br>စာမျက်နှာ-117 <hr> အမိန့်ရှိ၏။ ဆားများများခတ်၍ ကပ်ပြန်သည့်အခါ “အင်း.. သွေးကြေတယ်” ဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>ထို့နောက် မင်းတရားကြီး၏အမိန့်အရ ညီတော် မင်းတပ်မြို့စား အိမ်ရှေ့မင်းသားသည် နန်းတော်သို့ပင်လျှင် ကြွလို မကြွလို ဆရာတော်အား လာရောက်လျှောက်ထားလေသည်။ ဆရာတော်က “သာသနဒါယကာပင့်သည်ကို ငြင်းဖွယ်မရှိ” ဟု မိန့်တော်မူသဖြင့် မဟာဒါန်ဝန်ကို လှေတော်နှင့် သွားရောက်ပင့်စေသည်။ ဆရာတော် ပင့်ဆောင်လာသည့် လှေသည် ဝါးရင်းတုတ်ရွာသို့အရောက်တွင် မင်းတရားကြီးထံမှ နောက်ထပ်လွှတ်လိုက်သူတို့က “ဆရာတော်ဘုရားသည် အသက်အရွယ် ကြီးရင့်ပြီ၊ မတ္တရာမြို့ကျောင်းတိုက်မှာပင် ပြန်လည်သီတင်းသုံးရန် မင်းတရားကြီးကလျှောက်ထားကြောင်း” စာကို ဆက်ကပ်ရာ ဆရာတော်က “အင်း...အင်း...ဟုတ်ပေတယ်။ ငါမလဲ ခွေးနို့စို့သလို ပညာသင်ကြားနေကြတဲ့ တပည့်များဟာ ပညာတည်းဟူသော နို့ရည်ငတ်နေကြရင် သူတို့ဝမ်းနည်းကြပေလိမ့်မယ်၊ ပြန်၍နေရတာ ၎င်းတို့ဝမ်းမြောက်ကြလိမ့်မယ်” ဟု မိန့်တော်မူကာ ကျောင်းသို့ပြန်ကြွတော်မူ၏။</p> <p>နောက်တစ်လခန့်အကြာတွင် မင်းတရားကြီးသည် နန်းဦးကျောင်းကို ဆောက်လုပ်စေပြီး၊ သံတော်ဆင့်များအား စေလွှတ်၍ ဆရာတော်ကို ပင့်စေ၏။ ဆရာတော်က “အင်း...မဟာမြတ်မုနိ ဘုရားကြီးကို မဖူးရတာ အတော်ကြာပေပြီ၊ သည်တစ်ခါဖြင့် ဆိုက်ဆိုက်မြိုက်မြိုက် ဖူးရပေမည်” ဟု အမိန့်ရှိကာ လိုက်ပါလာလေသည်။</p> <p>ဆရာတော် နန်းဦးကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေစဉ် မင်းတရားကြီးသည်လည်းကောင်း၊ မိဖုရားမောင်းမမိဿံတို့သည်လည်းကောင်း၊ သားတော်သမီးတော်တို့သည်လည်းကောင်း၊ နန်းတွင်းနန်းပြင် အရာ<br> <br>စာမျက်နှာ-118 <hr> ထမ်း အမှုထမ်းတို့သည်လည်းကောင်း ညစဉ် ဆရာတော်အား ပူဇော်ကန်တော့ရန် တရားနာရန် မပြတ်လာလေ့ရှိကြ၏။</p> <p>အတန်ကြာသော် မင်းတရားကြီးက နန်းဦးကျောင်းတိုက်အတွင်း တစ်နေရာ၌ ထန်းရွက်မိုးကာသော ယာယီကျောင်းကလေး တစ်ဆောင် ဆောက်လုပ်စေသည်။ ကျောင်းကလေး ပြီးသည့်အခါ မင်းတရားကြီးက “ဆရာတော်သည် ကျောင်းကြီးပေါ်၌ သီတင်းသုံးရသည်မှာ တက်ရဆင်းရ ပင်ပန်း ဒုက္ခရောက်လှသည်။ ကျောင်းငယ်သို့ဆင်း၍ သီတင်းသုံးသင့်ပါသည်” ဟုလျှောက်ရာ “အင်း...ဟုတ်ပေတယ်၊ တက်ရဆင်းရတာ လူအိုဖြစ်တော့ သတိထားရတယ်၊ တရားနာသူများလည်း တက်ရဆင်းရ ဝန်လေးပေမယ်၊ အောက်မြေပြင်မှာပဲ သင့်လျော်မယ်” ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဆင်း၍ သီတင်းသုံးရှာတော်မူ၏။</p> <p>တစ်လခန့်ရှိသောအခါ “ကျောင်းကြီးပေါ်မှာတက်၍ သီတင်းသုံးမှ တော်မည်ထင်ကြောင်း” မင်းတရားကြီး လျှောက်ထားပြန်ရာ “အင်း..ကျောင်းကြီးပေါ်မှာတော့ လေလုံ, မိုးလုံကောင်းပေတာပ၊ သည်ထန်းရွက်မိုးကျောင်းကလေးမှာတော့ မိုးလုံလေလုံမဟုတ်၊ တရားနာပရိသတ်များလဲ မြေပြင်မှာ တရားနာရတဲ့အတွက် အအေးမိပြီး ဥတုပျက်မှာစိုးရတယ်” ဟု အမိန့်ရှိပြီး ကျောင်းကြီးပေါ်သို့ ကြွ၍ သီတင်းသုံးတော်မူပြန်သတည်း။</p> <p>ဤမတ္တရာဆရာတော်ဘုရားကြီး အကြောင်းအရာကို သုံးသပ်ကြည့်လျှင် ဆရာတော်ဘုရားကြီးသည် ဆွမ်းပျော့လွန်းခြင်း၊ မာလွန်းခြင်း၊ ဟင်းပေါ့ခြင်း၊ လေးခြင်း၊ နန်းတော်သို့ပင့်လာပြီး နန်းတော်မရောက်မီ ပြန်လှည့်စေခြင်း၊ ကျောင်းကြီးမှ ကျောင်းကလေးသို့ ပြောင်းရွှေ့စေပြီးမှ တစ်ဖန် ကျောင်းကလေးမှ ကျောင်းကြီးသို့ ပြောင်းရွှေ့စေပြန်ခြင်းစသော အနိဋ္ဌာရုံတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် တွေ့ကြုံရစေကာမူ “အဝါးရသက်သာတယ်၊ ဝါးပြီးဘုဉ်းပေးရတာ အရသာပေါ်တယ်၊ ရေငတ်ပြေတယ်၊ သွေးကြေတယ်” စသော နှလုံးသွင်းလိမ္မာမှု (ယောနိသောမနသိကာရ) တို့ကြောင့် ဆရာတော်ဘုရားကြီး စိတ်အစဉ်တွင် စိတ်ဆိုးခြင်း၊ စိတ်တိုခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းစသော ဒေါသစေတသိက် ဝင်ရောက်လာရခွင့်မရသည်ကို ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်ရမည် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-119 <hr> ပြောင်းရွှေ့စေပြန်ခြင်းစသော အနိဋ္ဌာရုံတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် တွေ့ကြုံရစေကာမူ “အဝါးရသက်သာတယ်၊ ဝါးပြီးဘုဉ်းပေးရတာ အရသာပေါ်တယ်၊ ရေငတ်ပြေတယ်၊ သွေးကြေတယ်” စသော နှလုံးသွင်းလိမ္မာမှု (ယောနိသောမနသိကာရ) တို့ကြောင့် ဆရာတော်ဘုရားကြီး စိတ်အစဉ်တွင် စိတ်ဆိုးခြင်း၊ စိတ်တိုခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်းစသော ဒေါသစေတသိက် ဝင်ရောက်လာရခွင့်မရသည်ကို ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်ရမည် ဖြစ်သည်။</p> <p>တိတ္ထိဆရာကြီးများနှင့် မြတ်စွာဘုရား။ ။ သဘာဝအားဖြင့် ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ခွင့်မရှိသော အတိဣဋ္ဌာရုံ၊ သဘာဝဣဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံရစေကာမူ နှလုံးသွင်း မလိမ္မာမှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ရှိခဲ့ပါက ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပုံကို အတိတ်အကြောင်းအရာ၊ ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်းအရာတို့ဖြင့် ဆက်လက်ရှင်းပြပါဦးမည်။ ဘုရားမပွင့်မီ အချိန်က ပူရဏကဿပ၊ မက္ခလိဂေါသာလစသည့် တိတ္ထိဂိုဏ်းဆရာကြီးများမှာ ကိုးကွယ်ယုံကြည်သူ များပြား၍ လာဘ်လာဘ အခြံအရံများ ပေါများကာ ကြီးပွားကောင်းစားနေပေသည်။ ဘုရားရှင်ပွင့်ပေါ်လာသည့် အချိန်၌မူ နေရောင်ခြည်အောက်တွင် ပိုးစုန်းကြူး အရောင်မတောက်နိုင်သကဲ့သို့ တန်ခိုးအာဏာ သြဇာအရှိန်အဝါများ တဖြည်းဖြည်း ကျဆင်းလာခဲ့ကြသည်။ ဘုရားရှင်အား ကြည်ညိုသူများလာသည်နှင့်အမျှ တိတ္ထိဆရာကြီးများမှာ အခြံအရံ လာဘ်လာဘများ တစ်နေ့တစ်ခြား လျော့ပါးဆုတ်ယုတ်လာခဲ့၏။ ဤအချက်ကို တိတ္ထိဆရာကြီးတို့ အလွန်မကျေမနပ် ဖြစ်နေကြသည်။ အမှန်ဆိုရသော် ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာဟူသည့် ရတနာသုံးပါးတို့ကား အလွန်အလိုရှိအပ်၊ နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သည့် အတိဣဋ္ဌာရုံများဖြစ်သည်။ သို့သော် တိတ္ထိတို့မှာ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို တွေ့မြင်ကြား<br> <br>စာမျက်နှာ-120 <hr> နာရသည့်အခါ မျက်စိကိုမှိတ်၊ နားကိုပိတ်ထားလောက်အောင် ဒေါသအမျက်ထွက်ကြ၏။ ယင်းသို့ဖြစ်ကြခြင်းကား “ဒီရှင်ကြီး ဂေါတမကြောင့် ငါတို့အခြံအရံ လာဘ်လာဘများ လျော့ပါးဆုတ်ယုတ်သွားရတယ်” ဟူသော နှလုံးသွင်း မလိမ္မာမှုကြောင့် ဝါ-မသင့်မလျော်နှလုံးသွင်းချော်မှု (အယောနိသော မနသိကာရ) ကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ဆရာမိဘနှင့် တပည့်သားသမီးများ</h3> <p>ဆရာသမား မိဘဘိုးဘွား သက်ကြီးဝါကြီးများ၏ ဆုံးမစကားများကား မေတ္တာရှေ့ထား ကောင်းကျိုးလိုလားသည့် ဘဝလမ်းညွှန်ချက်များဖြစ်၏။ ယင်းဆုံးမစကားများသည် တပည့်သားသမီး စသော ဘဝအတွေ့အကြုံ နုသေးသည့်လူငယ်များအဖို့ လိုလားအပ်၊ နှစ်သက်မြတ်နိုးအပ်သော သဘာဝဣဋ္ဌာရုံများဖြစ်သည်။ သို့သော် အချို့လူငယ်များသည် ထိုအဖိုးတန် လမ်းညွှန်ဆုံးမချက်များကို “နားငြီးစကားများ၊ ချုပ်ချယ်မှုများ” စသည်ဖြင့် လမ်းမှန်အကြောင်းမှန် မဟုတ်သောအားဖြင့် နှလုံးသွင်းကြ၏။ ဝါ-မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ကြ၏။ ယင်းသို့ နှလုံးသွင်းကြသဖြင့် ထိုဆုံးမလမ်းညွှန်မှုကို လက်မခံလိုကြဘဲ စိတ်တိုကြ၏။ အမျက်ဒေါသထွက်ကြ၏။ စိတ်မချမ်းမသာ ဖြစ်ကြ၏။</p> <p>ဤသို့ အမှန်အလိုရှိအပ်သည့် သဘာဝဣဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ကြုံစေရကာမူ နှလုံးသွင်း မလိမ္မာမှုရှိခဲ့ပါလျှင် စိတ်အစဉ်တွင် ဒေါသစေတသိက် ပူးယှဉ်ဝင်ကပ်ခွင့်ရပေသည်။</p> <h3>၆။ ဒေါသစေတသိက်၏နာမည်ထူးများ</h3> <p>ဒေါသစေတသိက်သည်လည်း လောဘစေတသိက်ကဲ့သို့ပင် အကုသိုလ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် မိမိစွမ်းဆောင်သည့် သဘောသတ္တိအလိုက်<br> <br>စာမျက်နှာ-121 <hr> အခြားနာမည်များကိုလည်း ရရှိသေးသည်။ ယင်းနာမည်များကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဒုကနိက္ခေပကဏ္ဍ၌...</p> <p>“အာဃာတ၊ ပဋိဃာတ၊ ပဋိဃ၊ ဝိရောဓ၊ ပဋိဝိရောဓ၊ ကောပ၊ ပကောပ၊ သမ္ပကောပ၊ ဒေါသ၊ ပဒေါသ၊ သမ္မဒေါသ၊ မနောပဒေါသ၊ ဒုဿနာ၊ ဒုဿိတတ္ထ၊ ကောဓ၊ ကုစ္ဆိတတ္တ၊ ဗျာပတ္တိ၊ ဗျာပဇ္ဇနာ၊ ဗျာပဇ္ဇိတတ္တ၊ စဏ္ဍိက္က၊ အသုရောပ၊ အနတ္တမနတာ” ဟု ဟောတော်မူထားသည်။</p> <p>ထို့ပြင် ပဋ္ဌာန်း၊ ယမိုက်၊ ဓာတုကထာစသော အဘိဓမ္မာပါဠိတော်၊ သုတ္တန်ပါဠိတော်ကြီးများ၌လည်း ဒေါသကို မူလ၊ ဟေတု၊ နိဝရဏ၊ အနုသယ၊ သံယောဇန၊ ကိလေသ၊ ဗျာပါဒ စသည်ဖြင့် နာမည်အမျိုးမျိုးပေး၍ ဟောတော်မူထားသည်ကို တွေ့ရသေးသည်။ ထိုနာမည်များ မှည့်ခေါ်ရပုံကို အနည်းငယ်ရှင်းပြပါမည်။</p> <h3>အာဃာတ၊ ပဋိဃာတ၊ ပဋိဃ</h3> <p>ဒေါသစေတသိက်သည် ရှေ့ပိုင်းတွင် တင်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း မိမိမှီရာ တည်ရာသတ္တဝါကိုဖြစ်စေ၊ မိမိနှင့်အတူဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရား ရုပ်တရားများကိုဖြစ်စေ၊ သူတစ်ပါးကိုဖြစ်စေ ဖျက်ဆီးတတ်၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သည့်သဘော ရှိပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ သတ္တဝါတစ်ဦးသန္တာန်၌ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ စိတ်ပင်ပန်းဆင်းရဲမှုဖြစ်လာရသည်။ မိမိသာ စိတ်ပင်ပန်းဆင်းရဲမှု ဖြစ်ရသည်မဟုတ်၊ မိမိက တစ်ပါးသူကို ဒေါသဖြစ်လျှင် ထိုဒေါသသည် အခြားသူသို့ပါ ကူးစက်၍ ညှဉ်းပန်းလောင်ကျွမ်းတော့သည်။ ထို့ကြောင့် စိတ်ပင်ပန်းဆင်းရဲမှုမှန်သမျှသည် ဒေါသလက်ချက်ချည်းသာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-122 <hr> ယင်းသို့ ဒေါသသည် မိမိသူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားလုံး၏ စိတ်ကို ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သောကြောင့် ဒေါသကို “အာဃာတ” ၁ ဟု နာမည်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ဤနေရာ၌ စိတ်ကို သာမန်ညှဉ်းဆဲ နှိပ်စက်ရုံမျှဖြစ်သည့် ဒေါသကို “အာဃာတ” ဟုခေါ်သည်။ သာမန်ညှဉ်းဆဲရုံမကဘဲ ထပ်တလဲလဲ ကြိမ်ဖန်များစွာ စိတ်ကိုညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သည့် ဒေါသကိုမူ အာဃာတမည်သော ဒေါသထက် အင်အားကောင်းသောကြောင့် ပဋိဃာတဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပဋိဃဟူ၍လည်းကောင်း ခေါ်ဝေါ်သည်။ (ပဋိ = ကြိမ်ဖန်များစွာ + ဃာတ = စိတ်ကိုညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သော ဒေါသ)။ ၂</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် လက္ခဏအခန်းတွင် တင်ပြခဲ့သကဲ့သို့ အာရုံကို ထိခိုက်တတ်၊ ထိပါးတတ်သောကြောင့် ဒေါသကို “ပဋိဃ” ခေါ်သည် ၃။</p> <p>ထိုဒေါသတရား ဖြစ်ပေါ်လာသည်ရှိသော် ဒေါသသည် မိမိနှင့်အတူဖြစ်ဖက် စိတ်စေတသိက်တရားတို့ကို ခေါင်းပါးခြောက်သွေ့အောင် ပြုတတ်၏။ ထိပါးတတ်၊ ထိခိုက်တတ်၏ ၄။ လောကတွင် အချို့လူများ ပြောဆိုသုံးနှုန်းလေ့ရှိသော “စိတ်ထိခိုက်သည်” ဟူသော ဝေါဟာရသည် ဒေါသ၏ သဘောကို ဖော်ဆောင်သော ဝေါဟာရဖြစ်သည်။ ဒေါသသည် အတူဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် စိတ်စေတသိက်ကိုသာ ထိခိုက်စေသည်မဟုတ်၊ မိမိမှီရာ ဟဒယဝတ္ထုရုပ်မှစ၍ တစ်ကိုယ်လုံးကို ထိခိုက်စေနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်တွင် မျက်နှာထားနှင့်တကွ တစ်ကိုယ်လုံး တစ်မျိုးဖောက်ပြန်လာရခြင်းဖြစ်သည်။<br> ၁။ စိတ်ကိုညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သောတရား။<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၃၉၉။<br> ၃။ ဝိဘာဝိနီဋီကာ၊၈၀။<br> ၄။ မဟာအတုလဋီကာ၊၃၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-123 <hr> <h3>ဝိရောဓ၊ ပဋိဝိရောဓ</h3> <p>ဒေါသသည် အကုသိုလ်တရားဖြစ်၏။ အကုသိုလ်တရားများသည် ကုသိုလ်တရားများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၏ ၁။ ထို့ကြောင့် ဒေါသသည် အဒေါသခေါ် မေတ္တာစသော ကုသိုလ်တရားများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ ဒေါသဖြစ်နေခိုက်၌ မေတ္တာစသည့် ကုသိုလ်တရားများ ပျောက်ကွယ်လျက်ရှိပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို “ဝိရောဓ၊ ပဋိဝိရောဓ” ဟုလည်း ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည်။</p> <h3>ကောပ၊ ပကောပ၊ သမ္ပကောပ</h3> <p>မည်သည့် သတ္တဝါမဆို ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ စိတ်သည် နောက်ကျလာ၏။ ချောက်ချားလာ၏ ၂။ အကောင်းသဘောပျက်၍ အဆိုးသဘောသက်ရောက်လာ၏။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို “ကောပ၊ ပကောပ၊ သမ္ပကောပ” ဟု အမည်သုံးမျိုးတပ်၍ ဘုရားဟောတော်မူသည်။ (ကောပ = စိတ်ဆိုးခြင်းသဘော၊ စိတ်ကို နောက်စေသော၊ စိတ်ကို ချောက်ချားစေသောသဘော)။ ကောပ၊ ပကောပ၊ သမ္ပကောပတို့သည် အဓိပ္ပာယ်တူသဒ္ဒါများ ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဒေါသစသောနာမည်များ</h3> <p>မိမိဖြစ်ပေါ်လာသည့်အခါ မိမိဖြစ်ရာ သတ္တဝါနှင့် အခြားသူများကို ဖျက်ဆီးတတ်၊ ပြစ်မှားတတ်သည့် စေတသိက်ကို “ဒေါသ၊ ပဒေါသ၊ သမ္မဒေါသ၊ မနောပဒေါသ၊ ဒုဿနာ၊ ဒုဿိတတ္တ” ဟု နာမည်အမျိုးမျိုး မှည့်ခေါ်ထားပေသည်။ (ဒေါသ၊ ပဒေါသ၊ သမ္မဒေါသ = ဖျက်ဆီးပြစ်မှားခြင်းသဘော။ ဒုဿနာ = ဖျက်ဆီးပြစ်မှားပုံ အခြင်းအရာ။ ဒုဿိတတ္တ = ဖျက်ဆီးပြစ်မှားတတ်သူ၏အဖြစ်)။<br> ၁။ ဝိရောဓ = ဆန့်ကျင်မှု။ ပဋိဝိရောဓ = အဖန်ဖန်ဆန့်ကျင်မှု။<br> ၂။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၃၉၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-124 <hr> <h3>ကောဓ၊ ကုဇ္ဈနာ၊ ကုစ္ဆိတတ္တ</h3> <p>ကောဓ = အမျက်ထွက်ခြင်း။ ကုဇ္ဈနာ = အမျက်ထွက်ပုံ အခြင်းအရာ။ ကုစ္ဆိတတ္တ = အမျက်ထွက်တတ်သူ ဖြစ်ကြောင်းတရား-ဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိကြသည်။ အမည်သုံးမျိုးခွဲခြား မှည့်ခေါ်ထားသော်လည်း တရားကိုယ်မှာ ဒေါသစေတသိက် တစ်ပါးတည်းသာဖြစ်သည်။ ဤ၌ “အမျက်ထွက်ခြင်း” ဟူသော မြန်မာဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို သိထားသင့်ပေသည်။ ဝါးပင်၊ သစ်ပင်စသည်တို့၌ အတွင်းဓာတ်က အပြစ်တစ်စုံတစ်ရာရှိနေလျှင် အပြင်ဘက်၌ အမျက်ဟု ဆိုအပ်သော အရာဝတ္ထုသည် ပေါ်ထွက်လာ၏။ ထို့အတူ အတွင်း၌ ဒေါသဖြစ်လျှင် အပြင်ဘက်၌ ရှူးရှူးရှဲရှဲဖြစ်၏။ ယင်းသို့ဖြစ်ခြင်းကို သစ်ပင်ဝါးပင်တို့၌ အမျက်ထွက်ခြင်းနှင့်တူသောကြောင့် “အမျက်ထွက်” ဟု တင်စား၍ ခေါ်ဝေါ်ကြခြင်းဖြစ်သည် ၁။</p> <h3>ဗျာပတ္တိ၊ ဗျာပဇ္ဇနာ၊ ဗျာပဇ္ဇိတတ္တ</h3> <p>ဒေါသသည် စိတ်ကိုဖောက်ပြန်သွားအောင် ပြုလုပ်တတ်၏။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ စိတ်သည် အေးချမ်းနေရာမှ ပူပူလောင်လောင် ဖြစ်လာသည်။ အေးချမ်းနေသော မူလစိတ်အစဉ် ပျောက်ပြီး ပူလောင်သောစိတ်အစဉ် ဖြစ်လာသည်။ စိတ်ပူလောင်ဖောက်ပြန်သကဲ့သို့ ကိုယ်အမူအရာ နှုတ်အမူအရာများသည်လည်း ဒေါသအရှိန်အဟုန် ပြင်းလျှင်ပြင်းသလောက် ဖောက်ပြန်လာကြသည်။ ဒေါသကြောင့် စိတ်ဖောက်ပြန်ပုံကို လက္ခဏာခန်း, ရသခန်းတို့၌ အကျယ် ဝေဖန်တင်ပြခဲ့ပေပြီ။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို “ဗျာပတ္တိ၊ ဗျာပဇ္ဇနာ၊ ဗျာပဇ္ဇိတတ္တ” ဟု ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။ (ဗျာပတ္တိ = ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော၊ ဗျာပဇ္ဇနာ = ဖောက်ပြန်ပျက်စီးပုံ အခြင်းအရာ၊ ဗျာပဇ္ဇိတတ္တ = ဖောက်ပြန်ပျက်စီးတတ်သူဖြစ်ကြောင်းတရား)။<br> ၁။ အဋ္ဌသာလိနီဘာသာဋီကာ၊စတွဲ။၁၅၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-125 <hr> <h3>စဏ္ဍိက္က</h3> <p>စဏ္ဍိက္ကကား ဒေါသစေတသိက်၏ နာမည်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ စဏ္ဍိက္ကဆိုသည်မှာ ကြမ်းတမ်းသူ၏အဖြစ် (ဝါ) ကြမ်းတမ်းသူဖြစ်ကြောင်းတရားပင်ဖြစ်၏။ ဒေါသစေတသိက်သည် ရှေ့လက္ခဏခန်းတွင် တင်ပြခဲ့သကဲ့သို့ ကြမ်းတမ်းသော သဘောလက္ခဏာရှိပေသည်။ ဒေါသကား နာမ်တရားဖြစ်၍ ဒေါသ၏ ကြမ်းတမ်းမှုသဘောကို တိုက်ရိုက်မသိနိုင်၊ သို့သော် ဒေါသကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကျိုးတရားများကိုကြည့်၍ ဒေါသ၏ ကြမ်းတမ်းမှုသဘောကို သိနိုင်သည်။ ဒေါသဖြစ်လာသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ကိုယ်အမူအရာ၊ နှုတ်အမူအရာများ ရုတ်ချည်းဖောက်ပြန်ပြောင်းလဲလာ၏။ ကြမ်းတမ်းလာ၏။ ထိုကိုယ်ဖြင့် ပြုလုပ်မှု၊ နှုတ်ဖြင့်ပြောဆိုမှုတို့ ကြမ်းတမ်းပုံကို ထောက်ရှု၍ အကြောင်းတရားဖြစ်သည့် ဒေါသနာမ်တရား၏ ကြမ်းတမ်းမှုသဘောကို သိရသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို “စဏ္ဍိက္က” ဟု ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>အသုရောပ</h3> <p>ဒေါသကို “အသုရောပ” ဟု နာမည်တစ်မျိုးခေါ်သေးသည်။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ ဒေါသကြောင့် ကိုယ်အမူအရာများသာ ကြမ်းတမ်းခက်မာလာသည်မဟုတ်၊ နှုတ်အမူအရာများလည်း သိသိသာသာကြီး ကြမ်းတမ်းလာ၏။ ဒေါသဖြစ်သူ၏ နှုတ်မှထွက်လာသည့် စကားလုံးများမှာ သူတစ်ပါးတို့ မကြားဝံ့မနာသာ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော စကားလုံးများသာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဒေါသထွက်သည့်အခါ ဒေါသအရှိန်ကြောင့် မိမိပြောလိုသည့် စကားများကိုပင် မှန်ကန်ပြည့်စုံအောင် မပြောဆိုနိုင်ကြချေ။ ယင်းသို့ သူတစ်ပါး မနှစ်မြို့ဖွယ်ကောင်းသော စကားကို ပြောဆိုခြင်း၊ ပြောလိုသည့် စကားကို ကုန်အောင် ပြည့်စုံအောင် မပြောဆိုနိုင်ခြင်းကို “အသုရောပ” ၁ ဟုခေါ်သည်။<br> ၁။ မကောင်းသဖြင့် ပြောဆိုခြင်း ဝါ၊ ကောင်းမွန်ပြည့်စုံစွာမပြောဆိုနိုင်ခြင်း။<br> <br>စာမျက်နှာ-126 <hr> မှတ်ချက်။ ။ တစ်ပါးသောဆရာတို့က ဒေါသ၏ အမည်သည် ပါဠိတော်၌ “အသုရောပ” မဟုတ်၊ “အဿုရောပ” သာ ဖြစ်ရမည်ဟု ဆိုကြသည်။ အဿုရောပကား “မျက်ရည်ကို ဖြစ်စေတတ်သောဒေါသ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ အများအားဖြင့် မျက်ရည်ထွက်လာတတ်သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ သို့ရာတွင် အလွန်ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဖြစ်သည့်အခါ၌လည်း မျက်ရည်ထွက်တတ်သည့် သဘောရှိသောကြောင့် ထိုအဿုရောပဟူသော အမည်ကို အဋ္ဌကထာဆရာ မနှစ်သက်၊ အသုရောပသာ ဖြစ်ရမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ထား၏ ၁။</p> <h3>အနတ္တမနတာ</h3> <p>ဒေါသ၏ နာမည်တစ်မျိုးဖြစ်သော အနတ္တမနတာကား အတ္တမနတာအမည်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၏။ အတ္တမနတာ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို နားလည်လျှင် အနတ္တမနတာ၏ အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်း လွယ်ကူစွာ သိနားလည်နိုင်၏။ ထို့ကြောင့် အတ္တမနတာ၏အဓိပ္ပာယ်ကို ရှေးဦးစွာ တင်ပြပါမည်။</p> <p>အတ္တမန ဆိုသည်မှာ မိမိသဘောကျစိတ်မျိုးဖြစ်၏။ (အတ္တ = မိမိ၏ + မန = သဘောကျစိတ်)။ မိမိသဘောကျစိတ်မျိုးကား ပီတိသောမနဿ ဦးဆောင်သည့် နှစ်သက်ရွှင်လန်းသော စိတ်မျိုးတည်း။ ထိုစိတ်သည် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာမှု၏ အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းတရားဖြစ်သောကြောင့် မိမိဟူသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သဘောကျဖြစ်သော စိတ်မျိုးဖြစ်၏။ ထိုစိတ်မျိုးဖြစ်ရန် ပီတိစေတသိက်က ဖန်တီးပေးသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိသဘောကျစိတ်မျိုးဖြစ်ရန် ဖန်တီးပေးသည့်အကြောင်း ပီတိစေတသိက်ကို အတ္တမနတာဟု ခေါ်သည်။ (အတ္တမနတာ = မိမိသဘောကျစိတ်မျိုးဖြစ်ကြောင်းတရား)။</p> <p>ထိုနည်းတူစွာ ဒေါသစေတသိက်ဦးဆောင်သည့် ဒေါမနဿ<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၃၉၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-127 <hr> စိတ်ကား ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါးဆင်းရဲခြင်း၏ အနီးကပ်ဆုံးအကြောင်းဖြစ်သောကြောင့် မိမိသဘောကျစိတ်မဟုတ်၊ ဖောက်ပြန်သော စိတ်မျိုးဖြစ်၏။ (အနတ္တမန = မိမိသဘောကျမဟုတ်သောစိတ်)။ ထိုမိမိသဘောကျမဟုတ်သော စိတ်မျိုးဖြစ်ပေါ်ရန် ဒေါသစေတသိက်က ဖန်တီးပေးသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသစေတသိက်ကို အနတ္တမနတာဟု နာမည်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ (အနတ္တမနတာ = မိမိသဘောမကျသော စိတ်မျိုးဖြစ်ကြောင်းတရား) ၁။</p> <h3>မူလ</h3> <p>မူလဟူသောပါဠိသည် “အရင်းအမြစ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သစ်ပင်တွင် အမြစ်သည် အခြေခံအကျဆုံးဖြစ်သည်။ ပင်စည်အခက်အလက်များ ဖြစ်ပေါ်မှု၊ ရှင်သန်ကြီးထွားမှု၊ တည်တံ့ခိုင်မြဲမှုအားလုံးသည် ရေသောက်မြစ်ပေါ်တွင် အခြေစိုက်လျက် ရှိကြသည်။ အကိုင်း အခက် အလက်မကျန် သစ်ပင်တစ်ပင်လုံးကို ခုတ်လှဲပစ်လိုက်သော်လည်း ရေသောက်မြစ်များ ကျန်ရှိနေသေးပါက တစ်ဖန်ပြန်လည် ရှင်သန်ကြီးထွားနိုင်ပေသည်။</p> <p>ထိုနည်းတူစွာ ဒေါသစေတသိက်သည်လည်း အကုသိုလ်တရားတို့၏ အမြစ်နှင့် သဘောတူ၏။ ဒေါသသည် အကုသိုလ်သစ်ပင်ကြီး ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် အခြေခံအကျဆုံးသော စေတသိက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဒေါသဖြစ်ပေါ်လာမှသာ ဒေါသနှင့်ဆိုင်ရာ အကုသိုလ်တရားများ ပေါ်လာနိုင်သည်။ ဒုစရိုက် ၁၀ ပါးတွင် သူတစ်ပါးအသက်ကို သတ်မှု၊ ဆဲရေးတိုင်းထွာ ကြမ်းတမ်းစွာပြောဆိုမှု၊ သတ္တဝါများ သေကြေပျက်စီးရန် ကြံစည်မှုဟူသော မကောင်းမှုတို့သည် ဒေါသဖြစ်လာမှ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်၏။ တစ်ခါတစ်ရံ သူတစ်ပါးပစ္စည်းကိုခိုးမှု၊ လိမ်ညာပြောဆိုမှု၊ ကုန်းချောမှု၊ အကျိုးမရှိသောစကားကို ပြောဆိုမှု ဟူသော မကောင်းမှုများပင် ဒေါသကြောင့်ဖြစ်ကြရသည်။<br> ၁။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။၁၈၈၊ ၄၂၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-128 <hr> ဒေါသအမြစ်ကို အနာဂါမိမဂ်စိတ်ဖြင့် မကြွင်းမကျန်တွန်းလှန် ဖြိုဖျက်ပြီးသော အနာဂါမ်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ သန္တာန်၌ ဒေါသရေသောက်မြစ်ကြီးမရှိတော့သဖြင့် ဒေါသနှင့်ဆိုင်သော အကုသိုလ်ပင်စည် ကိုင်း ခက်များ ဖြစ်ထွန်းပေါ်လာခွင့် မရှိတော့ချေ။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် သုတ် အဘိဓမ္မာ ပါဠိတော်များ၌ ဒေါသကို “အကုသလမူလ” ဟု နာမည်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဟေတု</h3> <p>ဟေတုဟူသောပါဠိပုဒ်ကို ဟိတ်ဟု လွယ်လွယ်ကူကူ ပါဠိသက် မြန်မာပြန်ဆိုကြ၏။ သုတ်အဘိဓမ္မာ ပါဠိတော်များ၌ ဟိတ်ခြောက်ပါးကို ဘုရားရှင်ဟောထားခဲ့သည်။ ထိုဟိတ်ခြောက်ပါးကား လောဘ, ဒေါသ, မောဟဟူသော အကုသိုလ်ဟိတ် ၃ ပါး၊ အလောဘ, အဒေါသ, အမောဟဟူသော ကုသိုလ်ဟိတ် ၃ ပါးဖြစ်သည်။ ဒေါသသည် အကုသိုလ်ဟိတ် အုပ်စုတွင် ပါဝင်သည်။ ဟိတ် (ဟေတု) ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ ရေသောက်မြစ်သဖွယ် ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရား ရုပ်တရားများကို ကျေးဇူးပြုတတ်သော အခြေခံအကြောင်းတရားဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဟေတုအဓိပ္ပာယ်သည် မူလအဓိပ္ပာယ်နှင့် အတူတူပင်ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် မူလပုဒ်၏ အဓိပ္ပာယ်အဖွင့်အတိုင်း မှတ်သားရန်ဖြစ်သည်။</p> <h3>နိဝရဏ</h3> <p>ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် နီဝရဏအုပ်စုတွင် ဒေါသကို “ဗျာပါဒနီဝရဏ” နာမည်ဖြင့် ဟောခဲ့သည်။ နီဝရဏသဒ္ဒါသည် မြန်မာလို တားမြစ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ ဤနေရာ၌ ဈာန်မဂ်ဖိုလ် တရားများကို ဖြစ်ခွင့်မပေးဘဲ တားမြစ်ပိတ်ပင်တတ်သောကြောင့် နီဝရဏဟုခေါ်သည်။</p> <p>ဈာန်တရားများကိုမူ ဖြစ်ခွင့်မပေးရုံသာမက ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ (လောဘ) အကြမ်းစားနှင့် ဗျာပါဒနီဝရဏ (ဒေါသ) တို့က ဖြစ်ပြီး<br> <br>စာမျက်နှာ-129 <hr> ရပြီးသည့် ဈာန်တရားများကိုပင် ပျောက်ကွယ်သွားစေနိုင်သည်။ ထိုဗျာပါဒနီဝရဏစသော အကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပွားနေချိန်၌ ဒါန, သီလ, ဘာဝနာ စသော ကာမကုသိုလ်များလည်း ဖြစ်ခွင့်မရသောကြောင့် ထိုနီဝရဏတရားများသည် ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရားများကိုသာ တားမြစ်သည်မဟုတ်၊ ကာမကုသိုလ်များကိုလည်း ဖြစ်ခွင့်မရအောင် တားမြစ်တတ်ပေသည်။ ဒေါသဖြစ်နေချိန်၌ နှစ်သက်ရွှင်လန်းမှု ဆိတ်သုဉ်းနေရကား ကာမကုသိုလ်များကိုလည်း တားမြစ်နိုင်ပေသည်။</p> <h3>အနုသယ</h3> <p>ဗုဒ္ဓသည် ဒေါသကို သုတ်အဘိဓမ္မာပါဠိတော်များတွင် ပဋိဃာနုသယအမည်ဖြင့် အနုသယအုပ်စုဝင်အဖြစ် ထည့်သွင်းဟောကြားခဲ့သည်။ အနုသယဆိုသည်မှာ အကြောင်းသင့်က ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း (အနု = အကြောင်းသင့်က + သယ = ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း)၊ အဖန်တလဲလဲဖြစ်ခြင်း (အနု = အဖန်တလဲလဲ + သယ = ဖြစ်ခြင်း) ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။</p> <p>ရှေးပညာရှင်ကြီးများက အနုသယကို ကိန်းခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ဖော်ကြသည်။ ဤနေရာ၌ ထိုကိန်းခြင်းဟူသော မြန်မာဝေါဟာရကား သတ္တဝါတို့ ခန္ဓာအစဉ်ဝယ် မျိုးစေ့ဓာတ်အနေဖြင့် အမြဲမပြတ် ကိန်းဝပ်တည်ရှိနေခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်မယူရချေ။ မဂ်ဖြင့် မပယ်ရသေးသောကြောင့် လျောက်ပတ်သောအကြောင်းကိုရလျှင် (ဝါ) အကြောင်းညီညွတ်လျှင် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ခြင်းသဘောကိုသာ ကိန်းသည်ဟုဆိုပါသည်။</p> <p>မှန်၏။ လောဘစသော ကိလေသာတို့သည် မဂ်ဖြင့် မပယ်ရသေးသောကြောင့် ဘဝပေါင်းများစွာ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ ထပ်တလဲလဲဖြစ်နေကြသဖြင့် အထုံ (အာသေဝနပစ္စည်း) ရကာ အခြား<br> <br>စာမျက်နှာ-130 <hr> ကိလေသာများထက် အင်အားကောင်းလျက်ရှိကြသည်။ ဣဋ္ဌာရုံ စသောအကြောင်းများနှင့် ဆုံဆည်းမိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အလွယ်တကူဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိကြသည်။ ယင်းသို့ ဆိုင်ရာမဂ်ဖြင့် မပယ်ရသေးသောကြောင့် ခန္ဓာအစဉ်၌ ဖြစ်ကြိမ်များလွန်းသဖြင့် ဖြစ်သားဝကာ အားကောင်းချင်တိုင်း အားကောင်းနေသော (ထာမဂတ) ကိလေသာမျိုးကို အနုသယဟု ခေါ်ပေသည်။ အမှန်အားဖြင့် အနုသယဆိုသည်မှာ အာရုံနှင့် မဆုံဆည်းမီ ဝီထိစိတ်မဖြစ်ပေါ်မီကာလကပင် ဗီဇဓာတ်အနေဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင် ကိန်းဝပ်တည်ရှိနေသော တရားမျိုးမဟုတ်။ အာရုံကိုအမှီပြု၍ ဝီထိစိတ်ဖြစ်ပေါ်လာမှ စိတ်နှင့်အတူဖြစ်လာရသော စိတ္တသမ္ပယုတ္တတရားမျိုး၊ သာရမ္မဏတရားမျိုး [၂] ဖြစ်သည်။</p> <p>ဒေါသစေတသိက်သည်လည်း မဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးမီ သတ္တဝါတို့၏ ခန္ဓာအစဉ်၌ ကြိမ်ဖန်များစွာဖြစ်လေ့ရှိသဖြင့် အလွန်အင်အားကောင်းနေသော ထာမဂတကိလေသာမျိုးဖြစ်သည်။ အနိဋ္ဌာရုံတစ်ခုခုနှင့် တွေ့ကြုံ၍ မသင့်မတင့်နှလုံးသွင်းလိုက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဒေါသတရားဖြစ်ပွားလာတတ်ပေသည်။</p> <p>စိတ္တာနုပဿနာသတိပဋ္ဌာန်နည်းဖြင့် မိမိတို့၏ စိတ်ဖြစ်စဉ်ကို သတိစိုက်ကြည့်လျှင် နာရီပိုင်းအတွင်း၌ပင် စိတ်မကျေနပ်ခြင်း၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း၊ စိတ်ညစ်ခြင်း၊ စိတ်ရှုပ်ခြင်း၊ စိတ်နောက်ခြင်း၊ အလိုမကျခြင်း၊ စိတ်တိုခြင်း၊ စိတ်ပူပန်ခြင်း၊ ကြောက်လန့်စိုးရိမ်ခြင်း...စသည်တို့ကို အကြိမ်များစွာဖြစ်သည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။ ထိုဖြစ်မှုအားလုံးသည် ဒေါသစေတသိက်၏ လက်ချက်ချည်းသာ ဖြစ်ကြသည်။ ဤသို့ ဒေါသသည် သတ္တဝါတို့သန္တာန်၌ ကြိမ်ဖန်များ<br> ၁။ စိတ်နှင့်အတူဖြစ်သောတရား။<br> ၂။ အာရုံရှိမှဖြစ်သောတရား။<br> <br>စာမျက်နှာ-131 <hr> စွာဖြစ်သဖြင့် အထုံရကာ အကြောင်းသင့်က အလွယ်တကူဖြစ်ပေါ်လာလေ့ရှိသော ကိလေသာမျိုးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသစေတသိက်ကို ပဋိဃာနုသယနာမည်ဖြင့် ဟောကြားတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။ [၁]</p> <h3>သံယောဇဉ်</h3> <p>သံယောဇဉ်ကား သံယောဇနပါဠိမှ ဆင်းသက်လာသော ပါဠိသက် မြန်မာဝေါဟာရတည်း။ (သံယောဇန = သံယောဇဉ်) တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချည်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သံယောဇဉ်ကြိုးဟူသော လောကဆိုရိုးအတိုင်း သံယောဇဉ်သည် ကြိုးနှင့် သဘောတူသည်။ ကြိုးသည် အရာဝတ္ထုတို့ကို ချည်နှောင်ရစ်ပတ်နိုင်စွမ်းရှိသကဲ့သို့ လောဘစသော သံယောဇဉ်တရားများသည်လည်း မိမိဖြစ်ရာသတ္တဝါကို သံသရာဝဋ်မှ မလွတ်အောင် ချည်နှောင်ရစ်ပတ်နိုင်စွမ်းရှိသော တရားမျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သန္တာန်၌ သံယောဇဉ်ကြိုးဆယ်ချောင်းရှိ၏။ ထိုတွင် ကာမရာဂ စသော ကြိုးငါးချောင်းမှာ ကာမဘုံ၌ ဖွဲ့ချည်သော ကြိုးများဖြစ်၍ အခြားငါးချောင်းမှာ အထက်ဗြဟ္မာဘုံများနှင့် ဆက်သွယ်ထားသော ကြိုးများဖြစ်၏။ ဒေါသမည်သော ပဋိဃသံယောဇဉ်ကား မိမိဖြစ်ရာ သတ္တဝါကို ကာမ ၁၁ ဘုံမှ မလွတ်ထွက်နိုင်အောင် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချည်တတ်သော သဘောရှိပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို ပဋိဃနာမည်ဖြင့် သံယောဇဉ်အုပ်စုတွင် ထည့်သွင်းဟောထားခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ကိလေသာ</h3> <p>ကိလေသာဆယ်ပါးတို့ကို ထိုထိုသုတ်အဘိဓမ္မာဒေသနာတော်များ၌ ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့သည်။ ဒေါသသည် ထိုကိလေသာဆယ်ပါးတွင် တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်<br> ၁။ အဘိ။ ဋ္ဌ၊ ၃။ ၃၁၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-132 <hr> သည်။ ကိလေသသဒ္ဒါသည် ပူပန်စေခြင်း၊ ညစ်နွမ်းစေခြင်း၊ နှိပ်စက်ခြင်း အနက်များကို ဟောသည်။ “အပူတွင် ကိလေသာ၊ အအေးတွင် မေတ္တာ” ဟု ဆိုရိုးစကားရှိ၏။ ထိုဆိုရိုးစကားအတိုင်း သတ္တဝါတို့၏စိတ်ကို ပူပန်စေတတ်၊ ညစ်နွမ်းစေတတ်၊ နှိပ်စက်တတ်သောသဘောကို ကိလေသာဟုခေါ်သည်။</p> <p>ကိလေသာမီးဆိုသကဲ့သို့ ကိလေသာသည် မီးကဲ့သို့ပင် လောင်ကျွမ်းတတ်၏။ ဒေါသမီးဖြစ်လာသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဒေါသသည် မိမိဖြစ်ရာပုဂ္ဂိုလ်နှင့် အခြားသတ္တဝါများကိုပါ လောင်ကျွမ်းတော့သည်။ (ဒေါသလောင်ကျွမ်းပုံကို ရသခန်း၌ အကျယ်တင်ပြခဲ့ပြီ)၊ ဒေါသမီးလောင်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် စိတ်အစဉ်သည် ကြည်လင်သန့်ရှင်းမှု မရှိတော့ဘဲ ညစ်နွမ်းလာ၏။ ဒေါသမီးကြောင့် ပူပန်မှုအမျိုးမျိုး ဆင်းရဲမှုအဖုံဖုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံကြရ၏။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို “ကိလေသာ” ဟု နာမည်တပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ [၁]</p> <h3>ဗျာပါဒ</h3> <p>ဗျာပါဒသဒ္ဒါသည် ဖောက်ပြန်ခြင်းသို့ ရောက်စေခြင်း (ဝါ) ဖျက်ဆီးခြင်းဟူသော အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုဟောသည်။ ဖျက်ဆီးခြင်းဆိုသည်မှာ သူတစ်ပါးတို့၏ စီးပွားချမ်းသာကို ဖျက်ဆီးခြင်းဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဗျာပါဒသည် သူတစ်ပါးပျက်စီးစေရန်စိတ်ဖြင့် ကြံစည်ပြစ်မှားခြင်းသဘောပင်ဖြစ်သည်။ တရားကိုယ်မှာ ဒေါသစေတသိက်ဖြစ်၏။ ကာယဒုစရိုက်သုံးပါး၊ ဝစီဒုစရိုက်လေးပါး၊ မနောဒုစရိုက်သုံးပါးဟူ၍ ဒုစရိုက်ဆယ်ပါးရှိရာ ဗျာပါဒသည် မနောဒုစရိုက်ကံသုံးပါးတွင် ပါဝင်သည်။</p> <p>ထိုဗျာပါဒကို ကမ္မပထမြောက် (အပါယ်ပဋိသန္ဓေကျိုးကိုပေးနိုင်) သော ဗျာပါဒ၊ ကမ္မပထမမြောက်၊ ကံမျှသာဖြစ်သော ဗျာပါဒဟု ခွဲခြားနိုင်၏။ “ဤသတ္တဝါများ သေကြေပျက်စီးပြုန်းတီးကြပါစေ၊<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၁၄၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-133 <hr> ဤသတ္တဝါများ သေကြေပျက်စီးသွားပါမူ ကောင်းလေစွ၊ နောင်မတိုးပွားဘဲ နေကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ ကြာမြင့်စွာမတည်ပါကုန်မူ ကောင်းလေစွ၊ ဤသတ္တဝါတို့သည် ဘယ်သောအခါမှ သေကြေပျက်စီး ပြုန်းတီးကြပါမည်နည်း” စသည်ဖြင့် သတ္တဝါတစ်ဦး၏ အသက်ခန္ဓာဆုံးရှုံးပျက်စီးမှုရောက်အောင် ကြံစည်ခြင်းသည် ကမ္မပထမြောက်သော ဗျာပါဒမည်၏။ အခြားသတ္တဝါ၌ အမျက်ဒေါသ ဖြစ်သော်ငြားလည်း “ဤသတ္တဝါပျက်စီးပါမူ ကောင်းလေစွ” ဟု သတ္တဝါပျက်စီးမှုကို မကြံစည်သေးသော ဗျာပါဒသည် ကမ္မပထမမြောက်၊ ကံမျှသာဖြစ်သော ဗျာပါဒဖြစ်သည်။ အချုပ်အားဖြင့် တစ်ပါးသောသတ္တဝါလည်းဖြစ်စေ၊ ထိုသတ္တဝါ၏ ပျက်စီးရာပျက်စီးကြောင်းကို ကြံစည်သည်လည်းဖြစ်စေ၊ ဤအင်္ဂါနှစ်ပါးနှင့်ညီမှ ကမ္မပထမြောက်သော ဗျာပါဒဖြစ်သည်။ [၁]</p> <h3>ဥပါယာသ</h3> <p>ဥပါယာသ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ ပြင်းထန်စွာ (ဝါ) အားကြီးစွာ စိတ်ပူလောင်ခြင်းဖြစ်သည်။ (ဥပ = အားကြီးစွာ ပြင်းထန်စွာ + အာယာသ = စိတ်ပူလောင်ခြင်း)၊ စိတ်ပူလောင်ခြင်းဆိုသည်မှာ ဒေါသမီးလောင်သည့်အတွက် စိုးရိမ်ပူဆွေး ငိုကြွေးမြည်တမ်းယုံမက နစ်၍သွားမှု၊ မြော၍သွားမှု၊ သေငယ်ဇောဖြစ်မှု၊ ရှိုက်ကြီးငင်ကြီးဖြစ်မှုများပင် ဖြစ်သည်။ တစ်စုံတစ်ခုပျက်စီးမှုကြောင့် ဝမ်းနည်းမှုသောက အားကြီးလာလျှင် ဟစ်အော်ငိုကြွေးမှု ပရိဒေဝ ဖြစ်၏။ ဟစ်အော်ငိုကြွေးမှု ပရိဒေဝအားကြီးလာလျှင် အသံပင်မထွက်နိုင်အောင် ရှိုက်ကြီးငင်ကြီးဖြစ်ကာ အတွင်းဆွေးမြည့်မှု၊ မြောမေ့သွားမှုဟူသော ဥပါယာသဖြစ်၏။</p> <p>ယင်း ဥပါယာသသည် ထက်ဝန်းကျင်မှ စိတ်ကိုလောင်မြိုက်ခြင်း၊ ပူလောင်စေခြင်း သဘောလက္ခဏာရှိ၏။ ရှိုက်ကြီးငင်ကြီး ငြီးတွားမှု<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၁၄၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-134 <hr> ကို ပြုခြင်းသဘော၊ မေ့မြောသွားတတ်ခြင်းသဘောရှိသည်။ တရားကိုယ်မှာ ဒေါသစေတသိက်ဖြစ်၏။ ဒေါသစေတသိက်ကိုပင် ပြင်းထန်စွာ စိတ်ပူလောင်ခြင်းသဘောရှိ၍ ဥပါယာသဟု နာမည်တစ်မျိုးပေးထားခြင်းဖြစ်သည်။ [၁]</p> <h3>ဥပနာဟ</h3> <p>ရှေးက တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည့်အမျက်ဒေါသကို မဖြေဖျောက်ဘဲ ဖွဲ့နှောင်၍ထားခြင်းကို “ဥပနာဟ” ဟုခေါ်သည်။ လောကဝေါဟာရအားဖြင့် ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ တရားကိုယ်မှာ ဒေါသစေတသိက်တည်း။ ဥပနာဟခေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းရှိသူသည် မည်သည့်အခါမျှ ရန်စကိုမငြိမ်းစွမ်းနိုင်ပေ။ ဤသူသည် ငါ့ကို ဤသို့ဤနှယ် မပြုသင့်မပြောသင့်ဟု အစဉ်တစိုက် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်၏။ ထိုသူ၏ စိတ်တွင် ဒေါသရန်ငြိုးသည် မီးစွဲနေသော ထင်းဆွေးကဲ့သို့ အလျှံတပြောင်ပြောင် တောက်လောင်လျက်ရှိ၏။ အမဲဆီလိမ်းကျံထားသော အဝတ်ပုဆိုးပိုင်းကဲ့သို့လည်း စင်ကြယ်သန့်ရှင်းခြင်းမှ ကင်းဝေလျက်ရှိသည်။ ယင်း ဥပနာဟသည်လည်း ဒေါသ၏ အမည်တစ်မျိုးပင်တည်း။ [၂]</p> <h3>မက္ခ</h3> <p>သူတစ်ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးကို ချေဖျက်ခြင်းကို “မက္ခ” ဟု ခေါ်သည်။ ရဟန်းဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ သူတစ်ပါးပြုခဲ့ဖူးသော ဂုဏ်ကျေးဇူးကို မမေ့ပစ်ကောင်းပေ။ ကတညုတကတဝေဒီ မင်္ဂလာတရားတော်နှင့်အညီ သူတစ်ပါးကျေးဇူးကို အမြဲတစေ သတိရနေ၍ သင့်လျော်အဆင်ပြေသည့်အချိန်တွင် တုံ့ပြန်ကျေးဇူးဆပ်နိုင်ရန် ကြိုးစားရမည်။ အချို့သူများမှာ သူတစ်ပါးကျေးဇူးကို ပြန်ဆပ်ရန်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၉၉။ မဟာနိဒ္ဒေသအဋ္ဌကထာ။ ၆၄။<br> ၂။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၄၇၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-135 <hr> မဆိုထားဘိ ကျေးဇူးရှိကြောင်း၊ ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်ကြောင်းကိုပင် ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် အလွန်ဝန်လေးနေကြသည်။ အချို့ကား ဝန်လေးရုံမျှမက “ငါ့မှာ သူ့ကျေးဇူးဘာရှိလို့လဲ” ဟုပင် ကျေးဇူးကန်းစကားကို ပြောဆိုတတ်ကြသည်။ ဤသို့ ကျေးဇူးကန်းစကားပြောကြား၍ ဂုဏ်ကျေးဇူးချေဖျက်ခြင်းကို ပါဠိလို “မက္ခ” ဟုခေါ်သည်။</p> <p>ယင်းမက္ခသည် သူတစ်ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဖုံးကွယ်ခြင်း ချေဖျက်ခြင်းသဘောရှိသည်။ တရားကိုယ်မှာ ဒေါသပင်ဖြစ်သည်။ [၁]</p> <h3>၇။ ဒေါသအကြောင်း အခြားသိကောင်းစရာများ</h3> <h3>ဒေါသစရိုက်ရှိသူ</h3> <p>ပါဠိလို “စရိယ” ကို မြန်မာလို “စရိုက်” ဟု ခေါ်သည်။ အဖြစ်များခြင်း၊ လွန်ကဲစွာဖြစ်ခြင်း၊ မပြတ်ဖြစ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သတ္တဝါတစ်ဦးတစ်ယောက် သန္တာန်၌ ပင်ကိုရိုးရာ သူတကာဖြစ်နေကျထက် လွန်ကဲပိုမို၍ အဖြစ်များခြင်းဟု ဆိုလိုပေသည်။ မှန်၏။ ဒေါသစရိုက်ရှိသူသည် ရာဂ မောဟဖြစ်လောက်သော အာရုံမျိုး၌ ရာဂ မောဟ မဖြစ်အောင် ချုပ်တည်းနိုင်သမျှ ချုပ်တည်းနိုင်သော်လည်း ဒေါသဖြစ်နိုင်သော အာရုံ၌ကား ဒေါသမဖြစ်အောင် မချုပ်တည်းနိုင်ချေ။ အခြားစရိုက်ရှိသူများလည်း ဤနည်းအတိုင်းပင်ဖြစ်၏။</p> <p>ဤနေရာ၌ သူတစ်ပါးတို့၏စိတ်ကို သိနိုင်သော (ပရစိတ္တဝိဇာနန) ဉာဏ်ကြီးရှင်များမဟုတ်လျှင် သူတစ်ပါးတို့၏ စရိုက်ကို အတိအကျသိနိုင်ရန် ခဲယဉ်းလှ၏။ သို့ရာတွင် ထိုဉာဏ်မျိုးမရှိသူများအဖို့ စရိုက်ကို ခန့်မှန်းအကဲခတ်နိုင်ရန် နည်းလမ်းများရှိ၏။ ယင်းနည်း<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၄၇၄။ ဣတိဝုတ်အဋ္ဌကထာ။ ၄၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-136 <hr> လမ်းများမှာ-<br> (၁) သွားပုံ လာပုံ၊ နေထိုင်ပုံ၊<br> (၂) လုပ်ငန်းကိစ္စဆောင်ရွက်ပုံ၊<br> (၃) အစားအစာကြိုက်တတ်ပုံ၊<br> (၄) အမြင်အာရုံ၊ အကြားအာရုံကို ကြည့်ရှုနားထောင်ပုံ၊<br> (၅) များစွာဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသော စိတ်နေသဘောထားများ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဤအချက်များဖြင့် သတ္တဝါတစ်ဦးဦးကို အကဲခတ် လေ့လာခဲ့ပါလျှင် မည်သည့်စရိုက်ရှိသူဟု ခန့်မှန်းနိုင်ပေသည်။</p> <p>ဒေါသစရိုက်ရှိသူကို ဤရှုထောင့် ၅ မျိုးဖြင့် အကဲခတ်ကြည့်ရှုလျှင် ဤသို့တွေ့မြင်ရပေမည်။ ဒေါသလွန်ကဲသူသည် လမ်းသွားသည့်အခါ ခြေဖျားထောက်ကာ မြေကြီးကို ခြေဖျားဖြင့်တူးသကဲ့သို့ သွားတတ်၏။ ခြေကြွသည့်အခါ၌ဖြစ်စေ၊ ချသည့်အခါ၌ဖြစ်စေ အဆောတလျင် ကတိုက်ကရိုက်ကြွ၏။ ချ၏။ ခြေရာကိုကြည့်လျှင် နောက်ဘက်သို့ ဆွဲငင်သယောင်ရှိ၏။ ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း တောင့်တင်းစွာ မတ်မတ်ရပ်တတ်၏၊ ထိုင်တတ်၏။ အိပ်ရာကို ဖြစ်ကတတ်ဆန်း အလျင်စလိုခင်းတတ်၏။ အိပ်သည့်အခါ ခန္ဓာကိုယ်ကို ဝုန်းခနဲ ပစ်လှဲချကာ မျက်မှောင်ကြုတ်၍ အိပ်လေ့ရှိ၏။ အိပ်ရာမှထရန် နှိုးလိုက်သည့်အခါ၌လည်း ငေါက်ခနဲ လျင်မြန်စွာထတတ်၏။ ဒေါသထွက်သည့်ဟန် မချေမငံ ငေါက်ဆတ်ဆတ်စကားမျိုး ပြန်ပြောတတ်၏။ ဒေါသစရိုက်ရှိသူကို ဣရိယာပုထ်ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ဤသို့မြင်ရမည်ဖြစ်သည်။ [၁]</p> <p>တံမြက်လှည်းခြင်း စသည့်အမှုကိစ္စများကို လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်<br> ၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၊ ပတွဲ၊ ၁၀၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-137 <hr> ရာ၌ သေသပ်ကျနမှုမရှိ၊ အော်ကျယ်ဟစ်ကျယ်ဖြင့် အလျင်စလိုလုပ်တတ်၏။ တင်းကြပ်မြဲမြံစွာကိုင်ပြီး ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်းလုပ်တတ်၏။ စားသောက်သည့်အခါ၌လည်း အစားအစာများကို ပါးစပ်အပြည့်ထည့်ကာ အရသာမခံဘဲ မြန်မြန်စားတတ်၏။ ကြမ်းတမ်းသော အစားအစာ၊ ချဉ်သောအစားများကို ကြိုက်နှစ်သက်လေ့ရှိ၏။ မကြိုက်သည့် စားဖွယ်သောက်ဖွယ်တို့ကိုရလျှင် နှလုံးမသာ မျက်နှာအမူအရာရှိတတ်သည်။ မနှစ်သက်ဖွယ် အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံဆုံဆည်းရသည့်အခါ၌လည်း သည်းခံအောင့်အည်းချုပ်တည်းခြင်းမရှိဘဲ ယမ်းပုံမီးကျသည့်ပမာ စိတ်တိုတတ်၏။ ထိုအာရုံကို ကြာရှည်စွာ မကြည့်နိုင်။ ကြာရှည်စွာ နားမထောင်နိုင်ဖြစ်၏။</p> <p>အနည်းငယ်သော အပြစ်ကလေး၌ပင် သည်းခံမှုမရှိ စိတ်ထိခိုက်တတ်၏။ ဟုတ်မှန်သည့် (ဝါ) ထင်ရှားသည့်ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုလည်း အလေးမမူတတ် ဖဲခွာသွားရသည့်အခါ၌လည်း ငဲ့ကွက်မှုမရှိ လွတ်လွတ်ကျွတ်ကျွတ် ဖဲခွာသွားလေ့ရှိသည်။</p> <p>ဒေါသစရိုက်ရှိသူသည် အမျက်ထွက်လွယ်၏ (ကောဓ)၊ ရန်စကို မဖြေဖျောက်နိုင်ဘဲ ရန်ငြိုးဖွဲ့လေ့ရှိ၏ (ဥပနာဟ)။ အခြားသူတို့၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ချေဖျက်တတ်၏ (မက္ခ)။ အခြားသူတို့၏ဂုဏ်ကို ညံ့ဖျင်းသေးသိမ်အောင်လည်း ပြုလုပ်တတ်၏။ ဂုဏ်ပြိုင်တတ်၏ (ပဠာသ)။ အခြားသူတို့၏ ပြည့်စုံချမ်းသာမှုကို မမြင်လိုမကြားလို ငြူစူတတ်၏ (ဣဿာ)။ မိမိပစ္စည်းကိုလည်း မပေးလို မကမ်းလို ဝန်တိုတတ်၏ (မစ္ဆရိယ)။ ဤသို့ လုပ်ငန်းကိစ္စဆောင်ရွက်ပုံ၊ အစားအစာကြိုက်ပုံ စားသောက်ပုံ၊ ကြည့်ရှုနားထောင်ပုံ၊ မည်သည့်တရားများ အဖြစ်များပုံတို့ကို လေ့လာအကဲခတ်သောအားဖြင့် ဒေါသစရိုက်လွန်ကဲသူဖြစ်ကြောင်း ခန့်မှန်းသိရှိနိုင်ပေသည်။ [၁]<br> ၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၊ ပတွဲ၊ ၁၀၁-၂-၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-138 <hr> <h3>ဒေါသစရိုက်ရှိသူနှင့် လျော်သောအရာများ</h3> <p>ဒေါသစရိုက်ရှိသူ နေရမည့် အဆောက်အအုံသည် မမြင့်လွန်း၊ မနိမ့်လွန်းစေရ။ အရိပ်အာဝါသကောင်း၍ သောက်ရေသုံးရေတို့နှင့် ပြည့်စုံရ၏။ အဆောက်အအုံ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မြေအပြင်သည် ညီညာချောမွေ့နေရမည်။ အဆောက်အအုံတွင် ကောင်းမွန်လှပသော တိုင်ကြီးများ၊ လှေကားများ၊ နံရံများရှိရမည်။ လှပဆန်းကြယ်သော ခြူးပန်းခြူးနွယ်များ၊ ပန်းချီဆေးရေး ကားချပ်ကြီးများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားရမည်။ ဗြဟ္မာမင်း၏ဗိမာန်သဖွယ် ဆန်းကြယ်သော ပန်းဆိုင်းတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော အဝတ်မျက်နှာကြက် ရှိရမည်။ မြင်ရသူတို့၏ စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးကြည်နူးစေသော အခင်းနှင့် ခုတင်ညောင်စောင်းတို့ကို စနစ်တကျထားရှိရမည်။ အဆောက်အအုံတစ်ခုလုံး ပန်းကုံးပန်းခိုင် အခိုးအထုံတို့ဖြင့် တသုန်သုန် မွှေးကြိုင်ပျံ့သင်းနေရမည်။ ဤကဲ့သို့ မြင်ရုံမျှဖြင့်ပင် နှစ်သက်ရွှင်မြူး ကြည်နူးဖွယ်ကောင်းသည့် အဆောက်အအုံမျိုးသည် ဒေါသစရိုက်ရှိသူနှင့် သင့်လျော်လှပေသည်။</p> <p>အဆောက်အအုံထဲတွင် ပိုးဟပ်၊ ကြမ်းပိုး၊ မြွေ၊ ကင်း၊ ကြွက်... စသည်တို့ ကင်းစေရန် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများ နည်းနိုင်သမျှ နည်းရမည်။ အဝတ်ဝတ်ဆင်ရာတွင် ပိုးဖဲကတ္တီပါ စသည့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အကောင်းစားအဝတ်များကို ဝတ်ဆင်သင့်၏။ လုပ်ကျွေးပြုစုကြရမည့်သူများသည် ရုပ်ရည်ချောမောလှပရမည်။ ကြည့်ရှုချင်စဖွယ် တင့်တယ်ယဉ်ကျေးရမည်။ အမွှေးနံ့သာ အခိုးအထုံတို့ဖြင့် တစ်ကိုယ်လုံး မွှေးကြိုင်ပျံ့သင်းနေရမည်။ စင်ကြယ်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသော အရောင်အဆင်းရှိသည့် အဝတ်တန်ဆာတို့ကို ဝတ်ဆင်ထားရမည်။ တယုတယ လုပ်ကျွေးပြုစုတတ်ရမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-139 <hr> အစားအစာများမှာ အဆင်းအနံ့အရသာရှိသော မွန်မြတ်သည့် အစားအစာများ ဖြစ်ရမည်။ လိုသလောက်လည်းရရမည်။ ဣရိယာပုတ်လေးပါးတွင် အိပ်ခြင်း၊ ထိုင်ခြင်း ဣရိယာပုတ်နှင့် သင့်လျော်၏။ အာရုံအနေဖြင့်ကား နီလကသိုဏ်းစသော ဝဏ္ဏကသိုဏ်းတို့တွင် အလွန်စင်ကြယ်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသော အဆင်းအာရုံတစ်ခုခုနှင့် သင့်လျော်ပေသည်။</p> <p>အထက်ပါ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်လာ ဒေါသစရိုက်နှင့်သင့်လျော်သော အရာများကို သတိပြုကြည့်လျှင် ဒေါသစရိုက်ရှိသူ ဒေါသမဖြစ်ပွားစေရန် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အကြိုက်ကိုလိုက်၍ ပေးထားသော ဣဋ္ဌာရုံများဖြစ်သည်ကို တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။ ဒေါသဖြစ်ကြောင်း နှစ်မျိုးတွင် “အနိဋ္ဌာရုံနှင့် တွေ့ဆုံခြင်း” သည် အကြောင်းတစ်ပါးဖြစ်သည် မဟုတ်လော။ ထို့ကြောင့် ဒေါသစရိုက်ရှိသူ အကြိုက်ဖြစ်သည့် ဣဋ္ဌာရုံများသည် ဒေါသမဖြစ်အောင် ကာကွယ်တားဆီးနိုင်သည့် အာရုံများဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ဒေါသနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၃ မျိုး</h3> <p>ရှင်တော်ဗုဒ္ဓသည် ဒေါသနှင့်စပ်၍ ပုဂ္ဂိုလ် ၃ မျိုးရှိကြောင်း အောက်ပါအတိုင်း ဟောကြားခဲ့သည်။ [၁]</p> <p>(၁) ကျောက်ချပ်၌ရေးထားသော အက္ခရာနှင့်တူသော “ပါသာဏလေခူပမ” ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြတ်အမျက်ထွက်၏။ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုအမျက်သည် ကြာမြင့်စွာသော နေ့ညပတ်လုံး ကိန်း၏။ ကျောက်ချပ်၌ ရေးထားသော အက္ခရာသည် လေ၊ ရေတို့ကြောင့် လျင်မြန်စွာ မပျက်စီးဘဲ ကြာရှည်လေးမြင့် တည်နိုင်၏။ ထို့အတူ ဤလောက၌</p> <p>၁။ အဘိ၊ ၄။ ၁၃၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-140 <hr> အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြတ် အမျက်ထွက်၏။ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုအမျက်သည် ကြာမြင့်စွာသော နေ့ညပတ်လုံးကိန်း၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ကျောက်ချပ်၌ရေးထားသော အက္ခရာနှင့်တူသည့် “ပါသာဏလေခူပမ” ၁ ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်၏။</p> <p>(ဒေါသဖြစ်ပြီးနောက် အလွန်ပျောက်ခဲလှသူ ပါသာဏလေခူပမပုဂ္ဂိုလ်။)</p> <p>(၂) မြေပြင်၌ရေးထားသော အက္ခရာနှင့်တူသော “ပထဝီလေခူပမ” ၂ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မကြာခဏ အမျက်ထွက်၏။ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုအမျက်ကား ကြာမြင့်စွာသော နေ့ညပတ်လုံး မကိန်း၊ မြေပြင်၌ရေးထားသော အက္ခရာသည် လေ, ရေတို့ကြောင့် လျင်မြန်စွာကျေပျက်ကာ တာရှည်မတည်တံ့နိုင်။ ထို့အတူ ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မကြာခဏ အမျက်ထွက်၏။ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုအမျက်ကား ကြာမြင့်စွာသော နေ့ညပတ်လုံး မကိန်း။ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မြေပြင်၌ရေးထားသော အက္ခရာနှင့်တူသည့် “ပထဝီလေခူပမ” ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>(ဒေါသဖြစ်လွယ် ပြေလွယ်သူ ပထဝီလေခူပမ ပုဂ္ဂိုလ်။)</p> <p>(၃) ရေပြင်၌ရေးသားသော အက္ခရာနှင့်တူသော “ဥဒကလေခူပမ” ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အလွန်ခက်ထန်စွာ ပြောဆိုသော်လည်းကောင်း၊ အလွန်ကြမ်းကြုတ်စွာ ပြောဆိုသော်လည်းကောင်း၊ မနှစ်လိုဖွယ်ရာ ပြောဆိုသော်လည်းကောင်း စိတ်မှု၊ ကိုယ်မှု၊ နှုတ်မှုအားလုံးတို့၌ ညီညွတ်</p> <p>၁။ ပါသာဏလေခ-ကျောက်ရေးအက္ခရာနှင့် + ဥပမာ-တူသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၂။ ပထဝီလေခ-မြေရေးအက္ခရာနှင့် + ဥပမာ-တူသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> <br>စာမျက်နှာ-141 <hr> အောင်နေထိုင်ပြုမူတတ်၏။ ရေပြင်၌ ရေးသားသောအက္ခရာသည် ကြာရှည်စွာမတည်၊ ဆောလျင်စွာပျက်စီးသွားရ၏။ ထို့အတူ ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် အလွန်ခက်ထန်စွာပြောဆိုသော်လည်းကောင်း၊ အလွန်ကြမ်းကြုတ်စွာပြောဆိုသော်လည်းကောင်း၊ မနှစ်လိုဖွယ်ရာ ပြောဆိုသော်လည်းကောင်း စိတ်မှု, ကိုယ်မှု, နှုတ်မှု အားလုံးတို့၌ ညီညွတ်အောင် နေထိုင်ပြုမူတတ်သည်သာ ဖြစ်၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို ရေပြင်၌ရေးသားထားသော အက္ခရာနှင့်တူသော “ဥဒကလေခူပမ” ၁ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။</p> <p>(ဒေါသမဖြစ်တတ်သူ ဥဒကလေခူပမပုဂ္ဂိုလ်။)</p> <h3>ဒေါသကြီးသူ အနာဟောင်းနှင့်တူ</h3> <p>ရုတ်တရက် မပျောက်နိုင် မကျက်နိုင်သော အနာဟောင်းတို့မည်သည် ပင်ကိုပကတိသဘော၌ပင် ပြည်၊ သွေးပုပ်၊ သားငံရည်တို့ တစိုစိုယိုစီးကျလေ့ရှိ၏။ ထိုအနာဟောင်းကို ထင်းချောင်း စသည့် မာသောအရာဝတ္ထု တစ်စုံတစ်ခုနှင့် ထိခိုက်မိပါက ထိုပြည်၊ သွေးပုပ်၊ သားငံရည်တို့ ပိုမိုထွက်ကျလာလေ့ရှိပေသည်။</p> <p>ဒေါသကြီးသူသည် သွေးပြည်တစိုစိုထွက်နေသော ထိုအနာဟောင်းကြီးနှင့် တူပေသည်။ အနာဟောင်းကြီးသည် ပင်ကိုသဘောအားဖြင့် ပြည် စသည်တို့ကို ယိုထွက်နေသကဲ့သို့ ဒေါသကြီးသူသည်လည်း မိမိပင်ကိုသဘောအားဖြင့်ပင် ကြွစောင်းစောင်းဖြစ်ခြင်း၊ ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းခြင်း သဘောရှိ၏။ အနာဟောင်းကို ထင်းချောင်း စသော အရာဝတ္ထု တစ်စုံတစ်ခုဖြင့် ထိခိုက်မိလျှင် သွေးပုပ်၊ ပြည်ပုပ်များ ပိုမိုထွက်လာသကဲ့သို့ ဒေါသကြီးသူသည်လည်း အပြစ်ယူဖွယ်မဟုတ်သည့် အနည်းငယ်မျှသော စကားကလေးကိုပင် သည်းမခံနိုင်<br> ၁။ ဥဒကလေခ = ရေ၌ရေးသောအက္ခရာနှင့် + ဥပမာ = တူသောပုဂ္ဂိုလ်။<br> ၂။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၃။ ၆၁၊ ၆၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-142 <hr> ဘဲ “ဒီကောင်က ငါလိုကောင်မျိုးကို ဒီလိုပြောရမလား” စသည်ဖြင့် ပိုမိုတက်ကြွခက်ထန်လာသော သဘောရှိပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က ဤသို့ဟောခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>“အနာဟောင်းနှင့်တူသောစိတ်ရှိသော ‘အရုကူပမစိတ္တ’ ပုဂ္ဂိုလ်” ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ဤလောက၌ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်သည် အမျက်ထွက်တတ်၏။ ပူပန်ခြင်းများ၏။ မပြောပဖွယ် အနည်းငယ်မျှ ပြောဆိုစေကာမူ ငြိကပ်တတ်၏၊ (ဝါ) စိတ်ထိခိုက်တတ်၏၊ ပြစ်မှားတတ်၏၊ စိတ်ဆိုးတတ်၏၊ ကြမ်းတမ်းခက်ထန်တတ်၏။ အမျက်ထွက်ခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ စိတ်ဆိုးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မနှစ်သက်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ထင်ရှားအောင် ပြု၏။ ပြ၏။</p> <p>ဥပမာ-အနာဟောင်းသည် တုတ်ချောင်းစွန်းဖြင့်ဖြစ်စေ၊ အိုးခြမ်းကွဲဖြင့်ဖြစ်စေ ထိခိုက်ခံရသော် သွေးပြည်တို့ အမြောက်အမြားထွက်ကျလာ၏။ ထို့အတူ ဤလောက၌ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်သည် အမျက်ထွက်တတ်၏၊ ပူပန်ခြင်းများ၏၊ မပြောပဖွယ် အနည်းငယ်မျှ ပြောဆိုစေကာမူ ငြိကပ်တတ်၏။ (ဝါ) စိတ်ထိခိုက်တတ်၏။ ပြစ်မှားတတ်၏၊ စိတ်ဆိုးတတ်၏၊ ကြမ်းတမ်းခက်ထန်တတ်၏။ အမျက်ထွက်ခြင်းကို လည်းကောင်း၊ စိတ်ဆိုးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မနှစ်သက်ခြင်းကို လည်းကောင်း ထင်ရှားအောင် ပြု၏၊ ပြ၏။ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို အနာဟောင်းနှင့် တူသောစိတ်ရှိသော ‘အရုကူပမစိတ္တ’ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်ပေ၏။ ၁</p> <h3>ဒေါသနှင့်ဥဒ္ဓုမာယိကဖား</h3> <p>တစ်ခုသောနေ့၏ ညသန်းခေါင်ယံ အချိန်တွင် အန္ဓဝန်တော၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရှင်ကုမာရကဿပမထေရ်ထံသို့ နတ်သား<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၃။ ၆၁-၂။<br> ၂။ မ၊ ဋ္ဌ၊ ၂၊ ၃၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-143 <hr> တစ်ဦးရောက်လာပြီး ဤတောင်ပို့သည် ညဉ့်အခါ အခိုးလွှတ်၏ နေ့အခါ တောက်ပ၏ စသည်ဖြင့် ထူးဆန်းသောပြဿနာတို့ကို လျှောက်ထားလေသည်။ ထို့ပြင် ယင်းပြဿနာတို့၏ အဖြေတို့ကို ဘုရားရှင်ထံ ချဉ်းကပ်လျှောက်ထားရန်လည်း မှာကြားသွား၏။ မထေရ်လည်း နတ်သား လျှောက်ထားသွားသည့်အတိုင်း ပြဿနာအားလုံး၏ အဖြေကို ဘုရားရှင်ထံ သွားရောက်လျှောက်ထားလေသည်။ ထိုပြဿနာများတွင် “ဥဒ္ဓုမာယိကဖားဆိုသည်မှာ မည်သည့်အရာဖြစ်သနည်း” ဟူသော အမေးပုစ္ဆာပြဿနာလည်းပါ၏။ ဘုရားရှင်က “ဥဒ္ဓုမာယိကဖားဆိုသည်မှာ အားကြီးသော အမျက်ဒေါသ၏ နာမည်ဖြစ်သည်” ဟု ဖြေကြားတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ အားကြီးသော အမျက်ဒေါသသည် သဘောအားဖြင့် ဥဒ္ဓုမာယိကဖားနှင့်တူ၏။ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားသတ္တဝါကား ပင်ကိုပကတိ၌ ခန္ဓာကိုယ် အလွန်သေးငယ်၏။ လက်သည်းခွံလေးမျှလောက်သာ ရှိ၏။ သစ်ရွက် အဟောင်းအဆွေးများကြား၌ဖြစ်စေ၊ ခြုံကြားနွယ်ကြားတို့၌ဖြစ်စေ နေလေ့ရှိ၏။ ယင်းဖားငယ်ကလေးသည် တုတ်စွန်း၊ နွယ်စွန်း၊ မြေမှုန့်တို့တွင် တစ်ခုခုဖြင့် ထိခိုက်မိပါက တဖြည်းဖြည်း ပြန့်ကားကြီးထွားလာလေ့ရှိ၏။ နောက်ဆုံးတွင် ဥသျှစ်သီးမှည့်လောက်နီးနီး ကိုယ်လုံးကြီးမားလာ၍ ဥသျှစ်သီးကဲ့သို့ပင် လုံးဝန်းသောပုံသဏ္ဌာန်ရှိ၏။</p> <p>ခန္ဓာကိုယ် လုံးဝန်းကြီးမားပြီး ခြေချောင်းကလေးများ သေးနေရကား လမ်းသွားသည့်အခါ ပက်လက်လန်ပြီး ခြေချောင်းများ မိုးပေါ်ထောင်ကာ မသွားနိုင် မလာနိုင် ဖြစ်၏။ ယင်းသို့ဖြင့် ရန်သူအကြိုက်ဖြစ်ကာ နောက်ဆုံးတွင် ကျီး, စွန် စသည်တို့၏ အစာဖြစ်သွားရပေသည်။</p> <p>ထို့အတူ ဤအမျက်ဒေါသသည်လည်း ထွက်စ ဖြစ်စတွင်<br> <br>စာမျက်နှာ-144 <hr> စိတ်နောက်ကျရုံ၊ စိတ်ချောက်ချားရုံမျှသာဖြစ်၏။ ယင်းအခြေအနေတွင် မနှိမ်နင်းနိုင်လျှင် တစ်ဆင့်တိုးလာကာ မျက်နှာထားမာကြောတင်းလာ၏။ မကြည်မသာဖြစ်လာ၏။ ထိုမှတစ်ဆင့် မေးလှုပ်လာခြင်း၊ အပြောအဆို ကြမ်းတမ်း ရိုင်းစိုင်းလာခြင်း၊ လက်နက်ရှာရန် ဟိုဟိုဒီဒီကြည့်လာခြင်း၊ ရှေ့ဆွဲနောက်တွန်းလုပ်လာခြင်း၊ ခဲ, တုတ်, ဓားစသော လက်နက်တို့ကို ကိုင်စွဲလာခြင်း၊ ထိုလက်နက်တို့ဖြင့် ရိုက်ပုတ်ခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်း... စသည်ဖြင့် တစ်ဆင့်ပြီးတစ်ဆင့် တိုးတက်လာ၏။ နောက်ဆုံးတွင် မိမိကိုယ်ကို အဆုံးစီရင်သည့်အထိ ဖြစ်သွားတတ်၏။ ဤသို့ ဒေါသသည် အချိန်မီ မနှိမ်နင်းနိုင်လျှင် တစ်စတစ်စ ကြီးထွားလာတတ်သော သဘောရှိပေသည်။</p> <p>ဤဥပမာ၌ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားသည် ခြေလေးချောင်း မိုးပေါ်ထောင်ကာ မသွားမလာနိုင် ဖြစ်သည်နှင့် ဒေါသကြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကမ္မဋ္ဌာန်းယူ၍ မပွားများအားမထုတ်နိုင်ပုံ တူပေသည်။ ဥဒ္ဓုမာယိကဖားသည် လမ်းမသွားနိုင်သဖြင့် ရန်သူ့အကြိုက်ဖြစ်ကာ ကျီးစာစွန်စာအဖြစ်သို့ ရောက်သွားရပုံနှင့် ဒေါသကြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားပွားများ အားမထုတ်နိုင်သဖြင့် ရန်သူ့အကြိုက်ကျကာ ကိလေသာမာရ်စသော မာရ်စစ်သည်အားလုံးတို့၏ အလိုရှိတိုင်း အပြုခံရသည်နှင့် တူပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက “ဥဒ္ဓုမာယိက ဖားဆိုသည်မှာ အားကောင်းသော ဒေါသ၏အမည်ပင်ဖြစ်၏” ဟု မူလပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ ဝမ္မိကသုတ်၌ ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။</p> <h3>ဒေါသ၏ဖန်တီးချက်များ</h3> <p>ဒေါသကြီးသောသူသည် အဆင်း၊ ဥစ္စာ၊ ဉာဏ်၊ ပညာ... စသော ဂုဏ်တို့ရှိစေကာမူ ဂုဏ်မရှိဟု ပြုမူတတ်သော သဘောရှိ၏။ သူတစ်ပါး<br> <br>စာမျက်နှာ-145 <hr> ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဂုဏ်ကျေးဇူးဟု အသိအမှတ်မပြု၊ ချေဖျက်တတ်၏။ ဒေါသကြီးသူသည် မချစ်ခင် မတွယ်တာတတ်သော သဘောရှိသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းသောသူတို့နှင့် ယှဉ်တွဲနေထိုင်ရခြင်းကို သည်းမခံနိုင်သော သဘောရှိသောကြောင့်လည်းကောင်း ဒေါသသည် မုန်းသောသူတို့နှင့် ယှဉ်တွဲနေထိုင်ရခြင်း (အပ္ပိယသမ္ပယောဂဒုက္ခ) ဆင်းရဲ၏ အကြောင်းတရားဖြစ်သည်။ ဒေါသကြီးသူသည် ဒေါသနည်းသူထက် အရွယ်ကျလွယ်၏။ အိုမင်းလွယ်၏။</p> <p>မည်သူမဆို ဒေါသကိုရှေ့တန်းတင်ထားလျှင် ပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေးတွင် အခါခပ်သိမ်း အဆင်မပြေဘဲရှိတတ်၏။ ဒေါသကား ဆိုခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း ကြမ်းတမ်းသောသဘောရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ဒေါသသည် မိမိမှီရာ သတ္တဝါကို မိမိနှင့်သဘောတူသော ငရဲဘုံသို့ ပို့ဆောင်တတ်၏။ ဒေါသကြီးသူသည် အရေတွန့်ခြင်း၊ ဆံပင်ဖြူခြင်းကို ဖန်တီးတတ်သော ဒေါသမီးက လောင်မြိုက်သောကြောင့် အိုရွယ်မရောက်မီ အိုသူများ၏ အခြင်းအရာ လက္ခဏာများပေါ်လာတတ်၏။</p> <p>ဒေါသကို ရင်ဝယ်ပိုက်ထားသူသည် မိတ်ကောင်းဆွေကောင်း မရနိုင်။ မိတ်ဆွေရှားပါး၏။ ဒေါသသည် ဒေါသဖြစ်ကြောင်း အာဃာတဝတ္ထုများကို သိမ်းပိုက်သောသဘောရှိသောကြောင့် ဆင်းရဲသောသင်္ခါရဝတ္ထုများကို ဆင်းရဲဒုက္ခဟု ထင်မြင်နိုင်စွမ်းမရှိချေ။</p> <h3>ဒေါသသည် အကုသိုလ်၏အခြေခံအကြောင်းတရား</h3> <p>ဒေါသမကင်းသောသူ မည်သူမဆို ဒေါသအမျက်ထွက်နေချိန်တွင် ပြုလုပ်သော ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု၊ မနောကံမှု အားလုံးသည် မကောင်းမှုအကုသိုလ်များသာ ဖြစ်ပေသည်။ လောကတွင် ဒေါသကြောင့် သူတစ်ပါးအသက်ကို သတ်ကြသည်။ ဆဲရေးတိုင်းထွာကြသည်။ သူတစ်ပါးတို့<br> <br>စာမျက်နှာ-146 <hr> ပျက်စီးကြောင်းကို ကြံစည်ကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ သူတစ်ပါးပစ္စည်းခိုးမှု၊ လိမ်ညာပြောဆိုမှု... စသည့် ဒုစရိုက်မှုများကို ဒေါသကြောင့် လွန်ကျူးတတ်ကြသေးသည်။ ဤသို့ ဒေါသသည် အကုသိုလ်တရားဖြစ်ပွားလာရန် တရားခံအကြောင်းတရားတစ်ခုဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက အောက်ပါအတိုင်း ဟောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>“ရဟန်းတို့... အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသသည်ရှိ၏။ ယင်းဒေါသသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း”။ အမျက်ထွက်သူသည် ကိုယ်, နှုတ်, စိတ်ဖြင့် အားထုတ်၏။ ယင်းအားထုတ်မှုသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ အမျက်ထွက်သူသည် အမျက်ထွက်ခြင်းဒေါသ နှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှောင်ဖွဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း ဆုံးရှုံးစေခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း ထင်ရှားမရှိသော ဝတ္ထုဖြင့် (အပြစ်ကိုဆို၍) သူတစ်ပါးအား ဆင်းရဲကိုဖြစ်စေ၏။ ယင်းသို့ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။</p> <p>ထိုသို့ ဒေါသကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော၊ ဒေါသလျှင် အကြောင်းရင်းရှိကုန်သော၊ ဒေါသလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိကုန်သော၊ ဒေါသလျှင် အထောက်အပံ့ ရှိကုန်သော မြောက်မြားစွာသော ဤအကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။ ၁<br> ၁။ အံ၊ ၁၊ ၂၀၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-147 <hr> <h3>ဒေါသကား အကျိုးမဲ့တရား</h3> <p>ဒေါသစေတသိက်သည် မီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်း ပျက်စီးတတ်သော သဘောရှိ၏။ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ ရှေးဦးစွာ မိမိမှီရာပုဂ္ဂိုလ်ကို လောင်ကျွမ်းဖျက်ဆီး၏။ နောက် အခြားသူများသို့ ကူးစက်လောင်ကျွမ်း၏ (လောင်ကျွမ်းဖျက်ဆီးပုံကို ရသအခန်း၌ အကျယ်တင်ပြခဲ့ပြီး)။</p> <p>အချို့ပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဒေါသကြောင့် ဥစ္စာစီးပွားပျက်စီးကြရ၏။ တန်ခိုးဂုဏ်သိန် အရှိန်အဝါများ ကျဆင်းသွားရ၏။ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခြင်း၊ ထောင်ကျခြင်း... စသည့် အရှက်တကွဲ အကျိုးနည်းမှုများကို ခံစားရ၏။ နောက်ဆုံး အသက်ခန္ဓာဆုံးရှုံးသည့်အထိ ဒေါသ၏ ပြစ်ဒဏ်ကို ခံကြရသည်။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားက ကာလာမအမျိုးသားတို့အား ဤသို့ ဟောကြားခဲ့ပါသည်။</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့... ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကြကုန်သနည်း” အမျက်ထွက်ခြင်း ဒေါသသည် သတ္တဝါ၏ အတွင်းအဇ္ဈတ္တသန္တာန်၌ ဖြစ်သည်ရှိသော် အကျိုးစီးပွားရှိခြင်းငှာ ဖြစ်သလော၊ (သို့မဟုတ်) အကျိုးစီးပွားမဲ့ခြင်းငှာ ဖြစ်သလော” ဟု မေးတော်မူ၏။ အကျိုးစီးပွားမဲ့ခြင်းငှာ ဖြစ်ပါသည်အရှင်ဘုရား။</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့... အမျက်ထွက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် အမျက်ထွက်ခြင်းဒေါသနှိပ်စက်အပ်၊ သိမ်းယူအပ်သော စိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်းသတ်၏။ သူတစ်ပါးက မပေးသည့်ပစ္စည်းကိုလည်း ခိုးယူ၏။ သူ့သားမယားကိုလည်း သွားလာ၏။ မဟုတ်မမှန်သောစကားကိုလည်း ပြောဆို၏။ သူတစ်ပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်း သူတစ်ပါးအသက်သတ်ခြင်း၊ သတ်စေခြင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-148 <hr> စသည်များသည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသော ကာလပတ်လုံး အကျိုးစီးပွားမဲ့ခြင်းငှာ၊ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်လောဟု” မေးတော်မူ၏။ ဖြစ်နိုင်ပါသည် အရှင်ဘုရား။ ၁</p> <h3>ဒေါသ၏ပြစ်ဒဏ်များ</h3> <p>ဒေါသသည် ရုပ်ဆင်းအင်္ဂါ မလှမပအောင် (ဝါ) ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက်ဖြစ်အောင် ပြုတတ်၏။ အမျက်ဒေါသထွက်နေသည့် အခြားသူများ၏ မျက်နှာ, ခြေ, လက်, အင်္ဂါတို့ကို ကြည့်ရှုလျှင်ဖြစ်စေ၊ ဒေါသဖြစ်နေသည့် မိမိမျက်နှာကို မှန်တွင်ကြည့်လျှင်ဖြစ်စေ ပင်ကိုပကတိထက် တမူခြားနား အရုပ်ဆိုးသွားသည်မှာ သိသာလှပေသည်။ မိမိကိုယ်ကို တင့်တယ်လှပအောင် အစွမ်းကုန် ဖီးလိမ်းဝတ်ဆင် တန်ဆာဆင်ထားစေကာမူ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါတွင် ဒေါသနှိပ်စက်သဖြင့် အလှပျက်ကာ အရုပ်ဆိုးသွားပုံကို လူတိုင်းပင် တွေ့ဖူး၊ ကြုံဖူးကြပေသည်။ ဤသို့ ဒေါသသည် ရုပ်ဆင်းအင်္ဂါမလှမပအောင် ပြုလုပ်တတ်၏။</p> <p>ဒေါသဖြစ်နေသူသည် အိပ်သည့်အခါ၌လည်းချမ်းချမ်းသာသာ မအိပ်ရရှာပေ။ မှန်၏။ အလွန်တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်သည့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ၍ ခမ်းနားသန့်ရှင်းသော အိပ်ခန်းတွင်း၌ အိစက်ညက်ညောသည့် မွေ့ရာကြီးများ၊ ခေါင်းအုံးကြီးများ၊ ကတ္တီပါခြုံစောင်ကြီးများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည့် အိပ်ရာပေါ်တွင် အိပ်စက်ရငြားသော်လည်း ဒေါသအတွင်းသူပုန်ထနေပါလျှင် ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာ အိပ်ရမည်သာဖြစ်၏။ ဤသို့ ဒေါသသည် အအိပ်ဆင်းရဲအောင် ဖန်တီးတတ်၏။<br> ၁။ အံ၊ ၁။ ၁၈၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-149 <hr> ဒေါသသည် အကျိုးစီးပွားမှန်သမျှကို ဖျက်ဆီးတတ်၏။ အကုသိုလ်တရားဖြစ်၍ ပညာမျက်စိကန်းသော တရားမျိုးဖြစ်၏။ အကြင်အခါ၌ သတ္တဝါတစ်ဦးဦး သန္တာန်၌ ဒေါသဖြစ်လာ၏။ ထိုအခါ သတ္တဝါသည် အကြောင်းအကျိုးကိုလည်း မမြင်၊ အကောင်းအဆိုးကိုလည်း ခွဲခြားမသိ၊ သူ၏စိတ်တွင် အမိုက်မှောင်ကြီး ကျလျက်ရှိ၏။ အကျိုးစီးပွားဖြစ်ထွန်းမည့်အရာကိုလည်း အကျိုးမရှိသည့်အရာဟု မှတ်ထင်ယူဆ၏။ အကျိုးစီးပွားဆုံးရှုံးမည့်အရာကိုလည်း အကျိုးစီးပွားဖြစ်ထွန်းမည်ဟု ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန် မမှန်မကန် ယူဆတတ်၏။ ထိုသို့ ယူဆပြုလုပ်တတ်သဖြင့် ဒေါသသည် မိမိသူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားကိုလည်း ဖျက်ဆီးတတ်၏။</p> <p>စိတ်ကိုလည်း ချောက်ချားဖောက်ပြန်စေတတ်သည်။ စိတ်အစဉ်တွင် ဒေါသဝင်လာခဲ့လျှင် ဒေါသရှိသူသည် ဒေါသ၏အကျိုးမဲ့ လုပ်တတ်ပုံ စသော ဘေးဒုက္ခအပေါင်းကို သိမြင်နိုင်သောဉာဏ်မရှိတော့ချေ။ ယင်းသို့ ဒေါသသည် အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ပြုလုပ်တတ်ပေသည်။</p> <p>ဒေါသသည် လက်ရှိ စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရတနာများကို လက်မဲ့ဖြစ်အောင်လည်း ပြုလုပ်တတ်သည်။ မှန်၏။ ဒေါသရှိသူသည် ဒေါသနှိပ်စက်သောကြောင့် ကိုယ်, နှုတ်တို့ဖြင့် သတ်ပုတ် ညှဉ်းဆဲမှု... စသည်ကို ပြုလုပ်လေ့ရှိသဖြင့် အမျိုးမျိုးသော မင်းပြစ်မင်းဒဏ်များကိုခံရ၍ စီးပွားဥစ္စာများ ပျက်စီးရ၏။ ဤသို့ဖြင့် မိမိကိုယ်တိုင် လက်ရုံးအားကိုးဖြင့် ပင်ပန်းကြီးစွာ ရှာမှီးထားသည့် ဥစ္စာပစ္စည်းများသည် ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာအဖြစ်သို့ ရောက်သွားတတ်ပေသည်။ ဤသို့ ဒေါသသည် လက်ရှိစည်းစိမ်ဥစ္စာများကို လက်မဲ့ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်တတ်၏။</p> <p>ဒေါသကြောင့်လည်း အခြွေအရံနည်းပါးတတ်၏။ ဒေါသသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-150 <hr> ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ကြမ်းတမ်းခက်ထန်သော သဘောရှိ၏။ မိမိနှင့်တကွ နီးစပ်ရာပုဂ္ဂိုလ်များကို မီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်းတတ်၏။ သူတစ်ပါးတို့ကို ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဆဲဆိုကြိမ်းမောင်းခြင်း..စသည်တို့သည် ဒေါသ၏လက်ချက်များဖြစ်၏။ ထိုကြမ်းတမ်းခက်ထန်ခြင်းစသည့် ရိုင်းစိုင်းရက်စက်သည့် အပြုအမူများကို လူတိုင်းမလိုလားကြ မနှစ်သက်ကြချေ။ သို့ဖြစ်၍ ထိုသဘောလက္ခဏာရှိသည့် ဒေါသကြီးသူ၏ အနီးအပါးတွင် မည်သူမျှ မနေလိုကြခြင်းဖြစ်သည်။ အကြောင်းမသိ၍ အနီးအပါးသို့ လာရောက်နေထိုင်ကြစေကာမူ အကြောင်းသိသည့်အချိန်တွင် အဝေးသို့ ဖဲခွာသွားကြမည်သာဖြစ်၏။ ဤသို့ ဒေါသသည် အခြွေအရံနည်းအောင်လည်း ဖန်တီးတတ်သည်။</p> <p>မိတ်ဆွေသင်္ဂဟ နည်းပါးခြင်းသည်လည်း ဒေါသ၏ အပြစ်တစ်ခုဖြစ်၏။ မိမိအပေါ် ခက်ထန်မှု, မျက်မာန်ပွားမှု, မုန်းမှုတို့ကို လူတိုင်းပင် မကျေနပ်ကြ။ ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက “အမျက်ဒေါသထွက်လာသူကို မိမိက အမျက်မထွက်၊ သည်းခံခြင်းလက်နက်ဖြင့် အနိုင်ယူရမည်” ဟု ဟောထား၏။ သို့သော် သတ္တဝါအများစုသည် တစ်ဖက်သား၏ အမျက်ဒေါသကို တန်ပြန်အမျက်ဒေါသဖြင့်သာ ခုခံလေ့ရှိကြသည်။ အလွန်ရင်းနှီးခင်မင်သည့် မိတ်ဆွေဖြစ်စေကာမူ မိမိအပေါ် ဒေါသမာန်ပွား မုန်းစိတ်များလာပါက ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မိတ်ဆွေအဖြစ် အသိအမှတ်မပြုကြတော့ချေ။ ဤသို့ဒေါသသည် မိတ်ဆွေနည်းပါးအောင် လုပ်တတ်၏။</p> <p>ဒေါသသည် မိမိဖြစ်ရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ငရဲဘုံသို့ ပို့ဆောင်တတ်၏။ မည်သူမဆို ဒေါသဖြစ်လာလျှင် ကိုယ်, နှုတ်, စိတ်တို့တွင် တစ်ပါးပါးဖြင့် ဒုစရိုက်မှုတစ်ခုခုကို လွန်ကြူးကြမြဲ ဓမ္မတာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-151 <hr> ထိုဒုစရိုက်မှုကြောင့် ဒေါသရှိသူသည် ငရဲဘုံသို့ ကျရောက်တတ်သော သဘောရှိပေသည်။ ဤသို့ ဘုရားရှင်သည် အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်၊ သတ္တကနိပါတ်၊ ကောဓနသုတ်၌ ဒေါသ၏ ပြစ်ဒဏ် (၇) ချက်တို့ကို ဟောကြားပြီးနောက် အောက်ပါတို့ကိုလည်း ဆက်လက်ဟောကြားခဲ့ပေသည်။</p> <p>ဒေါသထွက်နေသူသည် ပကတိအခါပြုဖို့ရန် ခဲယဉ်းသည့် မကောင်းမှုများကို လွယ်လွယ်နှင့်ပင် ပြုလုပ်တတ်ကြ၏။ အမျက်ဒေါသပြေသည့်အခါမှ မီးလောင်သကဲ့သို့ စိတ်ပူပန်ခြင်း ဖြစ်ရ၏။ မီးတို့မည်သည် အကျိုးတရားအဖြစ် မီးခိုးကို ဖြစ်စေတတ်၏။ ထို့အတူ ဒေါသသည်လည်း အကျိုးတရားအဖြစ်ဖြင့် မျက်နှာမသာမယာရှိသည်ကို ပြတတ်၏။ အမျက်ထွက်နေသူသည် မကောင်းမှုကို ပြုရန် ရှက်ရမှန်း၊ ကြောက်ရမှန်း၊ ထိတ်လန့်ရမှန်း မသိချေ။ ပြောဆိုဆုံးမသည့်စကားကိုလည်း လေးလေးစားစား လိုက်နာဆောင်ရွက်တတ်သော သဘောမရှိ၊ မိခင်ဖခင် ကျေးဇူးရှင်များနှင့်တကွ ရဟန္တာထေရ်အရှင်တို့ကိုပင်သော်လည်း သတ်ဖြတ်တတ်၏။ နောက်ဆုံး ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ အချစ်ဆုံးဖြစ်သည့် မိမိကိုယ်ကိုပင်သော်လည်း သေကြောင်းကြံကြ၏။ ဓား၊ လှံ၊ သေနတ်စသည်ဖြင့် ထိုးခုတ်ပစ်ခတ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အဆိပ်စား၍သော်လည်းကောင်း၊ ဆွဲကြိုးချ၍သော်လည်းကောင်း၊ တောင်, မြစ်ကမ္ဘား တံတားစသည့် မြင့်သောနေရာတို့မှ ခုန်ချ၍သော်လည်းကောင်း မိမိကိုယ်ကို သတ်သေတတ်ကြကုန်၏။</p> <p>ဒေါသရှိသူသည် ဆင်းရဲစွာနေရ၏။ ပုထုဇဉ်ဘဝမှ သောတာပန်အဆင့်၊ သောတာပန်အဆင့်မှ သကဒါဂါမ်အဆင့်သို့ မရောက်နိုင်<br> ၁။ အံ၊၂၊၄၆၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-152 <hr> မမြင်နိုင်ဘဲ ဆုတ်ယုတ်သောသဘောရှိ၏။ ဒေါသစိတ်ရှိစဉ် သေခဲ့လျှင် ငရဲကျရောက်တတ်၏ဟု အင်္ဂုတ္တိုရ် ဒုကနိပါတ် ကောဓပေယျာလနှင့် ဣတိဝုတ်ပါဠိတော် ဒေါသပရိညာသုတ်၊ ပဒုဋ္ဌစိတ္တသုတ် စသည်တို့၌ ဟောကြားခဲ့၏။</p> <p>စရိယာပိဋကအဋ္ဌကထာ၌လည်း ဘုရားအလောင်း စူဠဗောဓိပုဏ္ဏားက ဗာရာဏသီမင်းအား ဒေါသဖြစ်သူတို့ကို ဤသို့ ဟောကြားခဲ့ပေသည်။</p> <p>“သတ္တဝါတို့သည် ဒေါသမဖြစ်မီ ပကတိစိတ်ကောင်းဝင်ချိန်တွင် မိမိ သူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားတို့၏ ကောင်းကျိုးကို ကောင်းမွန်စွာ သိမြင်နိုင်သော်ငြားလည်း ဒေါသဖြစ်လာသည့်အချိန်တွင်မူ သူတစ်ပါးအကျိုးကို မဆိုထားဘိ မိမိကိုယ်ကျိုးကိုပင်သော်လည်း မမြင်တော့ချေ။ ဒေါသကား ရန်သူကြိုက်တရားဖြစ်သည်။ ဒေါသဖြစ်လာလျှင် အမှားတွေ့ပြီး ဒုက္ခရောက်တော့မည်ကို ရန်သူတို့သိကြ၏။ ထို့ကြောင့် တစ်ဖက်သား ဒုက္ခရောက်ရန် လိုလားနေသော ရန်သူသည် တစ်ဖက်လူဒေါသဖြစ်ခြင်းကို သဘောကျလျက်ရှိ၏။ ဒေါသဟူသည် ပညာဉာဏ်ကင်းမဲ့သူတို့၏ ကျက်စားရာတရားဖြစ်၏။ ဒေါသသည် ကောင်းသည့် လုပ်ငန်းမှန်သမျှကို စွန့်ပယ်၏။ မိမိတို့၏ ကြီးပွားတိုးတက်မှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးပိတ်ပင်၏။ ထင်းကို မီးပွတ်ကျည်ဖြင့် ပွတ်သည့်အခါ မီးဖြစ်လာပြီး ထင်းကိုပင် လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ထို့အတူ ဉာဏ်ပညာကင်းသည့် လူမိုက်လူဖျင်းအား ချုပ်ချယ်လိုမှုကြောင့် ဒေါသမီးတောက်ကာ မိမိသည်ပင် လောင်ကျွမ်းခံရ၏။”<br> <br>စာမျက်နှာ-153 <hr> ဣတိဝုတ်ပါဠိတော်၊ ဧကကနိပါတ်၊ ဒေါသသုတ်၊ ကောဓသုတ် စသည်၌လည်း...</p> <p>“ရဟန်းတို့၊ တစ်ခုသော တရားကို ပယ်ကြကုန်၊ သင်တို့ အနာဂါမ်ဖြစ်ရေးအတွက် ငါဘုရား တာဝန်ယူ၏။ တစ်ခုသော တရားကား ပြစ်မှားမှု ဒေါသ၊ သို့မဟုတ် အမျက်ထွက်မှု ကောဓတည်း။ ဒေါသ (ဝါ) ကောဓ အဖျက်ဆီးခံရသူ သတ္တဝါတို့သည် မကောင်းသောသူတို့ လားရာဂတိသို့ လားရောက်ကြရ၏။ ယင်းဒေါသကို ကောင်းစွာသိမြင်၍ ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို အနိစ္စစသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ရှုသူတို့သည် ထိုဒေါသကို ပယ်စွန့်ကြကုန်၏။ ယင်းသို့ပယ်စွန့်သောကြောင့် ဤလောကသို့ တစ်ရံတစ်ခါမျှ မလာရောက်ကြကုန်” ဟု ဟောတော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>မြတ်စွာဘုရားနှင့် ဒေါသကြီးသည့်မင်းသား</h3> <p>ဧကနိပါတ်၊ ဧကပဏ္ဏကဇာတ်၌လည်း ဒေါသ၏ပြစ်မှုများကို ဘုရားရှင် ဤသို့ ဟောကြားတော်မူခဲ့သေးသည်။</p> <p>ဘုရားရှင် သက်တော်ထင်ရှား ရှိတော်မူစဉ်က ဝေသာလီပြည်တွင် ဒေါသမာန်မာန အလွန်ခက်ထန်သည့် လိစ္ဆဝီမင်းသားတစ်ပါး ပေါ်ခဲ့ဖူး၏။ ထိုမင်းသားကို “ဒုဋ္ဌလိစ္ဆဝီ” ဟုခေါ်သည်။ အမျက်ဒေါသအလွန်ကြီး၏။ ကြမ်းတမ်းခက်ထန်၏။ ဆဲရေးတိုင်းထွာတတ်၏။ နိုင်ထက်ကလူ ပြုမူတတ်၏။ တုတ်နှင့်ခေါက်လိုက်သည့် မြွေဟောက်ကဲ့သို့ အမြဲဒေါသမီးတောက်လောင်နေ၏။ ထိုမင်းသားရှေ့တွင် မည်သူမျှ နှစ်ခွန်းသုံးခွန်းပြည့်အောင် စကားမပြောရဲကြ။<br> <br>စာမျက်နှာ-154 <hr> မိဘနှစ်ပါးစကားကိုလည်း နားမထောင်၊ ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟများကလည်း ဆိုဆုံးမခက်သဖြင့် လျစ်လျူရှုထားရသူ ဖြစ်၏။</p> <p>တစ်နေ့တွင် မိဘနှစ်ပါးတို့သည် ထိုမင်းသားငယ်ကို ဘုရားရှင်မှတစ်ပါး အခြား မည်သူမျှလိမ္မာအောင် ဆုံးမနိုင်မည်မဟုတ်ဟု စဉ်းစားမိကြပြီး မင်းသားငယ်ကို ဘုရားရှင်ထံ ခေါ်သွားကြသည်။ ဘုရားရှင် ရှေ့တော်မှောက်သို့ရောက်သည့်အခါ “ဤမင်းသားကြမ်းကလေးကို ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမပေးတော်မူပါဘုရား” ဟု ရှိခိုးလျှောက်ထားကြသည်။</p> <p>ဘုရားရှင်က “မင်းသား ထိုထိုသတ္တဝါများအပေါ်၌ ကြမ်းကြုတ်ခတ်ထန်ခြင်း၊ ဆဲရေးတိုင်းထွာခြင်း၊ နိုင်ထက်ကလူပြုမူခြင်း၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းတို့ကို မပြုသင့်ပေ။ ကြမ်းတမ်းရိုင်းစိုင်းသော အပြောအဆိုမျိုးကို ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟ ညီအစ်ကိုမောင်နှမ၊ သားမယားတို့ပင် မဆိုထားဘိ၊ မွေးမိဖခင် ကျေးဇူးရှင်တို့ပင် မကြိုက်မနှစ်သက်ကြ၊ လွန်စွာရွံရှာမုန်းတီးကြ၏။ ကိုက်သတ်ရန်လာသောမြွေ၊ ထကြွသောင်းကျန်းနေသော တောခိုဓားပြသူပုန်၊ စားရန်လာသော ဘီလူးတို့ပမာ ကြောက်မက်ဖွယ်ရာ ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ဖွယ်ရာ အလွန်ကောင်း၏။ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း ငရဲစသော အပါယ်လေးဘုံသို့ ကျရောက်ရ၏။</p> <p>ဒေါသကြီးသူသည် ယခုဘဝ ပစ္စက္ခအခြေအနေ၌လည်း မည်သို့ပင် ဖီးလိမ်း ဝတ်ဆင်၊ တင့်တယ်လှပအောင် တန်ဆာဆင်ထားကာမူ ရုပ်ဆင်းအင်္ဂါ မတင့်တယ်မလှပနိုင်ချေ။ ယင်းဒေါသကြီးသူ၏ ပင်ကိုမူလ လပြည့်ဝန်းကြီးကဲ့သို့ တင့်တယ်လှပသည့် မျက်နှာသည်လည်း ဒေါသဖြစ်လာသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် မီးလျှံခတ်သည့် ပဒုမ္မာရွှေကြာပန်းနှင့် အညစ်အကြေး လိမ်းကပ်နေသည့် ရွှေကြေးမုံဝန်း<br> <br>စာမျက်နှာ-155 <hr> တို့ကဲ့သို့ ကြည့်ရှုဖွယ်မကောင်း၊ အရုပ်ဆိုးသွားရ၏။</p> <p>သတ္တဝါတို့သည် ဒေါသကိုအမှီပြု၍ လက်နက်စွဲကိုင်ကာ မိမိကိုယ်ကိုပင် မိမိသတ်သေကြ၏။ အဆိပ်ကို စားကြ မျိုကြ၏။ ဆွဲကြိုးချကြ၏။ တံတား ချောက်ကမ္ဘားစသော မြင့်ရာတို့မှ ခုန်ချကြ၏။ ဤသို့ဒေါသစိတ်ဖြင့် ဘဝကို နိဂုံးချုပ်ပြီးနောက် ငရဲဘုံ စသည်တို့သို့ ရောက်ကြရ၏။</p> <p>သူတစ်ပါးတို့ကို ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တတ်သူတို့သည်လည်း ယခုမျက်မှောက်ဘဝမှာပင် ပညာရှိသူတော်ကောင်းတို့၏ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်းကို ခံရ၏။ နောင်တမလွန်ဘဝတွင်လည်း ငရဲဘုံစသော အပါယ်လေးဘုံသို့ ကျရောက်ကြရ၏။ လူပြန်ဖြစ်သည့်အခါ၌လည်း မွေးဖွားလိုက်ကတည်းက ရောဂါထူ၏။ လုံးလုံးကျန်းမာသည့်အခါဟူ၍မရှိ။ ရောဂါတစ်ခုခု အမြဲမပြတ် တရစပ်ရှိနေတတ်၍ ထာဝစဉ် စိတ်ဆင်းရဲကိုယ်ဆင်းရဲ ဖြစ်ရ၏။ ထို့ကြောင့် သတ္တဝါများအပေါ်၌ မေတ္တာစိတ်၊ အကျိုးလိုလားစိတ်၊ နူးညံ့ပျော့ပျောင်းသောစိတ်မျိုး ထားသင့်၏။ ယင်းကဲ့သို့ ဒေါသကြီးသည့် ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးသည် ငရဲစသော ဘေးဒုက္ခတို့မှ မလွတ်မြောက်နိုင်” ဟု ဆိုဆုံးမတော်မူသည်။</p> <p>ဤသို့ ဘုရားရှင်၏ သြဝါဒ ဒေသနာကို တစ်ကြိမ်တစ်ခါ ကြားနာရသည်နှင့်ပင် အလွန်ဒေါသ မာန်မာန ခက်ထန်ကြမ်းကြုတ်သော ဒုဋ္ဌလိစ္ဆဝီမင်းသားငယ်သည် မေတ္တာဓာတ်ကိန်း၍ စိတ်ထားနူးညံ့ပျော့ပျောင်းသွား၏။ ဒေါသမာန်မာနမရှိတော့ဘဲ အလွန်ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သွား၏။</p> <p>သူတစ်ပါးက ဆဲဆဲရိုက်ရိုက် ပြန်လှည့်၍ပင် မကြည့်တော့။ အစွယ်မရှိသော မြွေ၊ ဦးချိုကျိုးနေသော နွားလား၊ လက်ဖြတ်ထားသော ပုစွန်တို့ပမာ ဒေါသမာန်မာန ကင်းသွားလေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-156 <hr> <h3>ဒေါသပြေငြိမ်းရန် ကုသနည်းများ</h3> <p>ရှေ့ပိုင်းတွင် တင်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ဒေါသကား အလွန်ကြောက်စရာကောင်းသည့် တရားဆိုးတစ်ပါးတည်း။ အကုသိုလ်တရားများ၏ မြစ်ဖျားခံရာ ပင်ရင်းမူလ အခြေခံတရားအုပ်စုတွင် ပါဝင်၏။ မျက်မှောက်ပစ္စက္ခဘဝ၌လည်း အကျိုးစီးပွားမဲ့မှန်သမျှကို ဖန်တီးတတ်၏။ နောင်တမလွန် ဘဝ၌လည်း ငရဲသို့ ပို့ဆောင်ပေးတတ်၏။ ယင်းဒေါသကို သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်ပင် အကြွင်းမဲ့ မပယ်သတ်နိုင်သေး။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့်သာ အမြစ်ပါမကျန် ပယ်သတ်နိုင်၏။ ဤမျှ ဆိုးဝါးသော်လည်း ပရိယုဋ္ဌာနအနေဖြင့် ထကြွသောင်းကျန်းနေသော ဒေါသကိလေသာကိုမူ ပြေငြိမ်းပပျောက်သွားရန် ကုစားသော နည်းလမ်းများရှိပါသည်။ ယင်းကုစားနည်းများကို ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ၊ ပထမအုပ်၊ မေတ္တာဘာဝနာအခန်းတွင် ဤသို့စနစ်တကျ ဖော်ပြထားပါသည်။</p> <h3>မေတ္တာဘာဝနာဖြင့် ကုသနည်း</h3> <p>ဒေါသသည် အဒေါသခေါ်သည့် မေတ္တာတရား၏ ဆန့်ကျင်ဘက်တရားဖြစ်၏။ တစ်ဂူထဲတွင် ခြင်္သေ့နှစ်ကောင် အတူမအောင်းနိုင်သကဲ့သို့ ဒေါသနှင့် မေတ္တာတို့သည် တစ်ချိန်တည်းတွင် အတူမဖြစ်နိုင်ကြချေ။ ဒေါသလာလျှင် မေတ္တာရှောင်ခွာရသကဲ့သို့ မေတ္တာဝင်လျှင်လည်း ဒေါသစင်သွားရသည်မှာ ဓမ္မနိယာမဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် စိတ်အစဉ်တွင် ဒေါသဝင်နေလျှင် ပထမဆုံးမေတ္တာနှင့် မောင်းနှင်ထုတ်ရမည်။ မိမိဒေါသဖြစ်နေသူသို့ မေတ္တာဓာတ်လွှတ်နိုင်ရန် ကြိုးစားရမည်။</p> <h3>ကကစူပမသုတ်နှင့် သံယုတ်ပါဠိတော်လာ ကုသနည်း</h3> <p>ထိုသို့ မိမိဒေါသဖြစ်နေသူအား မေတ္တာဓာတ်ရောက်<br> <br>စာမျက်နှာ-157 <hr> အောင် ကြိုးစားသော်လည်း ဒေါသက အားကောင်းနေသဖြင့် မေတ္တာဓာတ် မသွင်းနိုင်ခဲ့ပါလျှင် ဘုရားရှင်၏ သြဝါဒများကို ဆင်ခြင်စဉ်းစားနှလုံးထားကာ ဒေါသတရားကို ဖယ်ရှားပစ်ရမည်။</p> <p>ဆင်ခြင်ပုံမှာ...မိမိကိုယ်ကိုမိမိ “အမျက်ဒေါသထွက်နေသည့် အမောင်ယောက်ျား...ရှင်တော်ဘုရားက ရဟန်းတို့.ဓားပြ၊ သူခိုး၊ လူဆိုးတို့က ခြေလက် နား နှာ၊ ကိုယ်အင်္ဂါကြီးငယ်တို့ကို အစွန်းနှစ်ဖက်၌ အရိုးတပ်ထားသော ငမန်းစွယ်လျှကြီးဖြင့် တိုက်ဖြတ်နှိပ်စက်ကြစေကာမူ ထိုနှိပ်စက်သူတို့၌ပင် အမျက်ဒေါသမထားဘဲ မေတ္တာပွားရမည်။ အကယ်၍ ဒေါသမာန်ပွား အမျက်ထားခဲ့လျှင် ထိုရဟန်းသည် ငါဘုရား၏ အဆုံးအမ သြဝါဒကို လိုက်နာသူမမည်” ၁ ဟု ဆုံးမသြဝါဒ ပေးတော်မူခဲ့သည် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>သူတစ်ပါးက မိမိအား ဒေါသထွက်လာလျှင် မိမိက တုံ့ပြန်၍ အမျက်ဒေါသမထွက်ရ။ အကယ်၍ အမျက်ဒေါသ တုံ့ပြန်ခဲ့လျှင် ထိုတုံ့ပြန်အမျက်ထွက်သူသည် ပထမအမျက်ထွက်သူထက် ပိုမို ယုတ်မာဆိုးဝါး၏။ တုံ့ပြန်အမျက်မထွက်ဘဲ သည်းခံနိုင်သူသာ အောင်နိုင်ခဲသော ကိလေသမာရ်စစ်ပွဲကို အောင်နိုင်သူမည်၏။ သူတစ်ပါး အမျက်ဒေါသထွက်နေသည်ကိုသိလျှင် သတိထားကာ တုံ့ပြန်အမျက်မပွားဘဲ နေနိုင်ပါမူ ယင်းသို့နေသောသူသည် မိမိသူတစ်ပါး နှစ်ဦးသားတို့၏ လောကသံသရာ နှစ်ဖြာသော အကျိုးစီးပွားအတွက် ကျင့်သူမည်၏” ၂ ဟု ဆုံးမသြဝါဒပေးခဲ့သည်မဟုတ်ပါလော။<br> ၁။ မ၊၁။၁၆၅။<br> ၂။ သံ၊သ။၁၆၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-158 <hr> <h3>အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်လာ ကုသနည်းများ</h3> <p>ထို့ပြင် အမျက်ဒေါသ ထွက်လာသည့်အခါ မျက်နှာအခြေအနေပျက်ပြီး အရုပ်ဆိုးသွားသည့် သဘောရှိ၏။ အိပ်သည့်အခါ၌လည်း ချမ်းချမ်းသာသာ မအိပ်ရချေ။ ဒေါသကြီးသူ၌ စီးပွားဥစ္စာများ မပြည့်မစုံဘဲ ရှိတတ်၏။ လက်ရှိ စီးပွားဥစ္စာများ ပျက်စီးယုတ်လျော့သွားတတ်၏။ အခြံအရံ အကျော်အစော နည်းပါး၏။ အပေါင်းအသင်း မိတ်ဆွေသင်္ဂဟ ရှားပါး၏။ သေသည့်အခါ၌လည်း ငရဲသို့ကျရောက်တတ်၏။ ၁</p> <p>ဤပြစ်ချက် (၇) ချက်သည် မိမိကောင်းကျိုးကို မလိုလားသည့် တစ်ဖက်ရန်သူက မိမိ၌ဖြစ်ရန် လိုလားတောင့်တနေသည့် ရန်သူကြိုက်အချက် ၇-ရပ်ဖြစ်သည်ဟု ဆုံးမသြဝါဒပေးခဲ့သည် မဟုတ်ပါလော။ ၂</p> <p>ထို့နောက် “အစွန်းနှစ်ဖက်၌ မီးလောင်၍ အလယ်၌ မစင်ကျင်ကြီးတို့ဖြင့် လိမ်းကျံနေသော သူသေကောင်ဖုတ်သည့် ထင်းကုလားတုံးသည် မြို့ရောတောပါ နေရာတကာ၌ ထင်းအဖြစ် အသုံးမကျတော့သကဲ့သို့ ဤဒေါသကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ထင်းကုလားတုံးပမာ နေရာတကာ၌ အသုံးမကျချေ” ၃ ဟု ဆုံးမသြဝါဒ ပေးခဲ့သည် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ အမျက်ဒေါသကြီးသူ အသင်သည် ဤသို့ဒေါသထွက် စိတ်ဆိုးနေလျှင် ဘုရား၏ အဆုံးအမသြဝါဒကို မလိုက်နာသူလည်း</p> <p>၁။ ရုပ်ရေဆင်းပျက်၊ အိပ်စက်မပျော်၊ ကျိုးသော်မရ၊ ဘောဂရွေ၊ မိတ်ဆွေပျက်ပြား၊ အပါယ်လား၊ ခုနစ်ပါးကောဓအပြစ်တည်း။ (မဟာဗုဒ္ဓဝင်--တွဲ၊ဒုပိုင်း-၁၆၆)</p> <p>၂။ အံ၊၂။၄၆၉။<br> ၃။ ဣတိဝုတ်။၂၅၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-159 <hr> ဖြစ်လိမ့်မည်။ ပထမစတင်အမျက်ထွက်သူထက် ပိုမိုယုတ်မာဆိုးဝါးသူဖြစ်၍ အောင်နိုင်ခဲသော ကိလေသာမာရ်စစ်ပွဲ၌ အရေးနိမ့်သွားသူလည်း ဖြစ်လိမ့်မည်။ ရန်သူက ဖြစ်စေလိုသည့် ရန်သူ့အကြိုက်များကို ရန်သူက မဖန်တီးပေးရဘဲ မိမိကိုယ်တိုင်ကပင် ပြုပေးရာလည်း ရောက်သွားပေလိမ့်မည်။ ထင်းကုလားတုံးပိုင်းကဲ့သို့ မည်သည့်နေရာမှာမှ အသုံးမကျသူလည်း ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းပြီး အမျက်ဒေါသကို ငြိမ်းအေးစေရမည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်း၍မှ အမျက်ဒေါသ မငြိမ်းအေးလျှင် မိမိအမျက်ဒေါသထွက်နေသူ၌ မိမိ၏ စိတ်နှလုံး ရွှင်ပြုံးကြည်နူးစေနိုင်သော ကောင်းမွန်သည့် အမူအရာ ဂုဏ်အင်္ဂါအချို့နှင့် အကျင့်စာရိတ္တအချို့ ရှိပေမည်။ ထိုသည့် အမူအရာ ဂုဏ်အင်္ဂါများနှင့် အကျင့်စာရိတ္တတို့ကို အောက်မေ့ဆင်ခြင်၍ ဒေါသကို ဖြေဖျောက်ရမည်။</p> <h3>အာဃာတပဋိဝိနယသုတ်လာ ကုသနည်းများ</h3> <p>ထိုသို့မှ ဒေါသ မပြေပျောက်သေးခဲ့သော် အောက်ပါ ညွှန်ကြားဆုံးမထားသော ဒေါသဖြေဖျောက်နည်း ၅-နည်းဖြင့် ဖြေဖျောက်ရမည်။ ၁</p> <p>(၁) မိမိအမျက်ဒေါသထွက်နေသည့် ပုဂ္ဂိုလ်သို့ ချစ်ခြင်းမေတ္တာဓာတ်ကို အမြဲမပြတ် လွှတ်ပေးရမည်။</p> <p>(၂) ထို့အတူ ယင်းပုဂ္ဂိုလ်ကို ကြင်နာသနားခြင်း ကရုဏာဓာတ်။<br> (၃) မုန်းချစ်မပြု လျစ်လျူရှုမှုဟူသော ဥပေက္ခာဓာတ်တို့ကို ပွားများရမည်။</p> <p>(၄) ထို့နောက် ယင်းပုဂ္ဂိုလ်အား လုံးဝသတိမထား နှလုံးမသွင်းတော့ဘဲ မိမိစိတ်အာရုံမှ ဖယ်ရှားပစ်လိုက်ရမည်။</p> <p>(၅) နောက်ဆုံးတွင် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ကမ္မဿကောဟု သဘောပိုက်လိုက်ရမည်။ သူသည် ကံသာ ဥစ္စာရှိ၏။ ကံ၏</p> <p>၁။ အံ၊၂၊၁၆၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-160 <hr> အမွေခံဖြစ်၏။ ကံသာအကြောင်းရင်းရှိ၏။ ကံသာ ဆွေမျိုးဖြစ်၏။ ကံသာ လဲလျောင်းမှီခိုရာဖြစ်၏။ ထိုသူသည် သူပြုလုပ်သည့် ကံဆိုးကံကောင်း၏ အမွေခံဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ဆောက်တည်ကာ ဒေါသကို ဖယ်ရှားပစ်ရမည်။</p> <h3>ဝိသုဒ္ဓိမဂ်ကျမ်းလာ ဆင်ခြင်နည်းများ</h3> <p>ထိုကဲ့သို့ ဆင်ခြင်၍ ဒေါသ မငြိမ်းသေးလျှင် ဝိသုဒ္ဓိမဂ် ကျမ်းလာဆင်ခြင်နည်းများဖြင့် အမျက်ဒေါသပြေအောင် ကြိုးစားရမည်။</p> <p>(၁) ရန်သူက ဆင်းရဲအောင်လုပ်လျှင် သင်၏ကိုယ်၌သာ ပြုလုပ်နိုင်၏။ သင်၏ စိတ်၌ကား ဆင်းရဲအောင် မလုပ်နိုင်။ ထိုသို့ဖြစ်ပါလျက် သင်သည် ရန်သူကို အမျက်ထွက်ခြင်းဖြင့် မိမိစိတ်ဆင်းရဲအောင်၊ ရန်သူဝမ်းမြောက်အောင် အဘယ့်ကြောင့် ပြုချင်ရသနည်း။</p> <p>(၂) သင်သည် ကျေးဇူးတရားများစွာရှိသော ဆွေမျိုးမိဘ မိတ်သင်္ဂဟအပေါင်းကို စွန့်ခွာ၍ ရဟန်းပြုလာပါလျက် များစွာသော အကျိုးစီးပွားမဲ့ကို ဖန်တီးတတ်သည့် ဒေါသတည်းဟူသော ရန်သူအစစ်ကို အဘယ့်ကြောင့် မစွန့်ပယ်နိုင်ရသနည်း။ အမှန်စွန့်ပယ်နိုင်သင့်လှ၏။</p> <p>(၃) အို...သူတော်ကောင်း...သင် စောင့်ထိန်းသည့် သီလ၏ ရေသောက်မြစ်များ ဖြစ်ကြသည့် မကောင်းမှုကို ရှက်ခြင်း (ဟိရိ)၊ ကြောက်ခြင်း (သြတ္တပ္ပ)၊ သည်းခံခြင်း (ခန္တီ)၊ ချစ်ခင်ခြင်း (မေတ္တာ)၊ သနားခြင်း (ကရုဏာ) တို့ကို ဖယ်ရှားပစ်တတ်သည့် အမျက်ဒေါသကို သင်အလိုလိုက်လျက် လက်သင့်ခံထားဘိ၏။ သင်လိုမိုက်သည့်လူ အဘယ်မှာရှိအံ့နည်း။</p> <p>(၄) အို...ပညာရှိ...သင်သည် သူတစ်ပါးက ယုတ်မာသော<br> <br>စာမျက်နှာ-161 <hr> ပြစ်မှားမှုကို ပြုတာပဲဟု အမျက်ထွက်၏။ ယင်းသို့ တုံ့ပြန်အမျက်ထွက်ခြင်းသည်ပင် သင်ကိုယ်တိုင် အလားတူ ယုတ်မာသော ပြစ်မှားမှုမျိုးကို ပြုသည်မည်၏။ ဘာကြောင့် ထိုပြစ်မှားမှုမျိုးကို သင်ကိုယ်တိုင် ပြုချင်ရသနည်း။</p> <p>(၅) အို...ပညာရှိ...တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူက သင့်အား မနှစ်သက်ဖွယ် အမှုပြုသည်မှာ သင် အမျက်ထွက်စေလို၍ ပြုခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဖြစ်လျက် သင်တုံ့ပြန်၍ အမျက်ထွက်ခြင်းသည် သူတစ်ပါး၏ အလိုကို ဖြည့်ပေးရာ မရောက်ပေဘူးလား။</p> <p>(၆) အို...သူတော်ကောင်း...အမျက်ထွက်နေသော သင်သည် ရန်သူအား ဆင်းရဲဒုက္ခဖြစ်အောင် ပြုလုပ်နိုင်ဖို့ကား မသေချာ။ သေချာသည်ကတော့ သင်ကိုယ်တိုင် အမျက်ဒေါသ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုကြောင့် ဆင်းရဲဒုက္ခကို ယခုပင် ခံနေရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>(၇) ရန်သူတို့သည် အမျက်ထွက်ခြင်းဖြင့် မိမိ၏ အစီးအပွားမဲ့ကို ဖန်တီးတတ်သည့် လမ်းဆိုးလမ်းမှားသို့ လိုက်သွားကြ၏။ သို့ပါလျက် သင်က အဘယ်ကြောင့် ဒေါသထွက်သူရန်သူတို့ကို အတုယူ၍ ဒေါသဟူသော လမ်းစဉ်မှားသို့လိုက်၍ ပြုကျင့်ရသနည်း။</p> <p>(၈) ရန်သူသည် ဒေါသကို အမှီပြု၍ (ဝါ) ဒေါသက စေခိုင်း၍ သင့်အား မနှစ်သက်ဖွယ်အမှုတို့ကို ပြုမူ၏။ ထိုစေခိုင်းသည့် တရားခံ ဒေါသကိုသာ ပယ်ဖြတ်သင့်၏။ အဘယ့်ကြောင့် အမျက်မထွက်သင့်သည့် ရန်သူ၌ အမျက်ထွက်လျက် စိတ်အပင်ပန်း အဆင်းရဲခံရသနည်း။</p> <p>(၉) ရုပ်နာမ်တရားတို့မည်သည် တခဏမျှသာ တည်၍ ပျက်သွားရသော သဘောရှိသောကြောင့် ယခုအခါ သင့်အား ပြစ်မှားခဲ့သည့် ရုပ်နာမ်တရားများ မရှိကြတော့ပြီ။ ယခုရှိနေသော ရုပ်သစ်</p> <p>စာမျက်နှာ-162 <hr> နာမ်သစ်များကား သင့်အား ပြစ်မှားသည့် ရုပ်နာမ်တရားများ မဟုတ်ကြ။ ထို့ကြောင့် သင်သည် ရန်သူသန္တာန်က အဘယ်ရုပ်နာမ်ကို အမျက်ထွက်နေပါသနည်း။</p> <p>(၁ဝ) တစ်ယောက်သောသူက အခြားတစ်ယောက်သော သူအား ဆင်းရဲဒုက္ခဖြစ်အောင် ပြုလုပ်လျှင် ပြုသူခံရသူနှစ်ဦးစလုံးပင် ဆင်းရဲဒုက္ခဖြစ်ကြောင်း တရားခံများ ဖြစ်ကြပေသည်၊ ယင်းသို့ဖြစ်ပါလျက် ပြုသူအမှုသည်တစ်ဦးတည်းကိုသာ အဘယ့်ကြောင့် အမျက်ထွက်ရပါသနည်း။ အမှုသည်တစ်ဦးဖြစ်သည့် သင့်ကိုယ်ကိုမူကား အဘယ့်ကြောင့် အမျက်မထွက်ပါသနည်း။</p> <p>ဤသို့လျှင် ဆင်ခြင်နည်းဆယ်မျိုးတို့ဖြင့် ဆင်ခြင်၍လည်း ဒေါသကို ငြိမ်းအေးစေရမည်။</p> <p>ဤဆင်ခြင်နည်းတို့ဖြင့် ဆင်ခြင်၍ အမျက်ဒေါသ မငြိမ်းသေးလျှင် “ကမ္မဿကာ” (ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာရှိကြောင်း) နည်းဖြင့် ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းရမည်။ ဆင်ခြင်ပုံမှာ...</p> <p>အမျက်ဒေါသထွက်နေသည့် အမောင်ယောက်ျား၊ သင်က ထိုသူအား အမျက်ထွက်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ထိုသူက သင့်အား အမျက်ထွက်ခြင်းသည်လည်းကောင်း မည်သို့အကျိုးရှိသနည်း။ ဒေါသကို အရင်းခံပြီး သင်တို့ပြုမိသည့်ကံသည် သင်တို့၏အကျိုးမဲ့ကိုသာ ဖန်တီးမည် မဟုတ်ပါလော။ မှန်၏။ သင်တို့မှာ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကြ၏။ ကံ၏ အမွေကို ခံယူကြရ၏။ ကံသာ အကြောင်းတရားရှိ၏။ ကံသာဆွေမျိုးလည်းဖြစ် ကိုးကွယ်အားထားရာလည်း ဖြစ်၏။ သင်တို့ ပြုလုပ်လိုက်သည့်ကံ၏ ကောင်းမွေဆိုးမွေတို့ကို သင်တို့ပင် ခံယူကြရမည်ဖြစ်၏။ အမျက်ဒေါသကို အရင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-163 <hr> တည်ပြီး ဖြစ်လာသည့် သင်တို့၏ မကောင်းမှုကံသည် မဂ်ဖိုလ်ချမ်းသာရကြောင်းလည်း မဟုတ်၊ နတ်ချမ်းသာ လူ့ချမ်းသာတို့ကို ခံစားရကြောင်းလည်းမဟုတ်၊ ဆင်းရဲသား ဒုက္ခိတဘဝနှင့် ငရဲသို့ကျရောက်ရကြောင်းသာဖြစ်၏။</p> <p>ဒေါသအကြောင်းခံသည့် ကံကို ကျူးလွန်နေသော သင်တို့သည် သူတစ်ပါးတို့အား ပုတ်ခတ်နှိပ်စက်ရန် မီးကျီးခဲနှင့် မစင်တုံးတို့ကို လက်နှစ်ဖက်တို့ဖြင့် သိမ်းကျုံးကောက်ယူသော သူတို့နှင့် တူကုန်၏။ ယင်းသို့ သိမ်းကျုံးကောက်ယူသောသူတို့သည် ရှေးဦးစွာ မိမိတို့သာ အပူလောင်ခံရ၊ မစင်ပေခံရ၊ မကောင်းနံ့ရှုရှိုက်ရသကဲ့သို့ ဒေါသမှုကို ပြုသော သူတို့သည်လည်း ရှေးဦးစွာ မိမိတို့သည်သာ အပူလောင်ခံရ အဖျက်ဆီးခံရကုန်၏။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် လေအောက်ကနေပြီး လေညာကလူကို ဖုန်မှုန့်တို့ဖြင့် ပက်ဖျန်းသောသူနှင့် တူ၏။ ပက်ဖျန်းလိုက်သည့် ဖုန်မှုန့်မြူမှုန့်များသည် ပက်ဖျန်းသူ၏ ကိုယ်ပေါ်သို့သာ ပြန့်ကြဲကျရောက်ရသကဲ့သို့ သင်တို့ပြုလိုက်သည့် ဒေါသကံသည်လည်း သင်တို့အပေါ်သို့သာ ပြန်လည်ကျရောက်မှာ အမှန်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားက သုတ္တနိပါတ်ပါဠိတော် ကောကာလိကသုတ်၌...</p> <p>“တစ်စုံတစ်ယောက်သော လူမိုက်သည် မပြစ်မှားသင့် မပြစ်မှားထိုက်သည့် သူတော်စင်ပုဂ္ဂိုလ်အား ပြစ်မှားမိခဲ့လျှင် ထိုမကောင်းမှုကံသည် ပြစ်မှားသည့် လူမိုက်ထံသို့ သာ ပြန်လာ၏။ ဥပမာ လေညာသို့ပစ်လွှင့်လိုက်သော မြူမှုန့်ကလေးများသည် ပစ်လွှင့်လိုက်သူထံသို့သာ ပြန်လာပုံနှင့်တူပေသည်” ဟု ဟောတော်မူခဲ့သည် မဟုတ်ပါလော။<br> <br>စာမျက်နှာ-164 <hr> ဤသို့ဆင်ခြင်၍မှ ဒေါသမငြိမ်းသေးလျှင် ဘုရားရှင်အလောင်းတော်ဖြစ်စဉ်ကာလက ကျင့်ကြံအားထုတ်ခဲ့သည့် အကျင့်ဂုဏ်များကို ဆင်ခြင်ပြီး ငြိမ်းအေးစေရမည်။</p> <p>ဆင်ခြင်ပုံကား ဘုရားရှင်၏ တပည့်သာဝကဖြစ်သည့် အမောင်ယောက်ျား... သင့်ဆရာဖြစ်တော်မူသော ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရားသည် အလောင်းတော်ဖြစ်စဉ်ကာလ လေးသင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ပါရမီတော်များကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူရာတွင် ရန်သူများက မည်သို့ပင် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ကြစေကာမူ အမျက်ဒေါသမပွား သည်းခံခြင်းတရားနှင့် ပြည့်စုံခဲ့သည် မဟုတ်ပါလောဟု ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းရမည်။</p> <h3>ဆင်ခြင်ရန်ဇာတ်ဝတ္ထုများ</h3> <h3>မဟာသီဝဇာတ်၁</h3> <p>ဘုရားအလောင်းသည် ဗာရာဏသီပြည်တွင် မဟာသီဝနာမည်ဖြင့် မင်းပြုစဉ်က မိမိကို အံတုဘက်ပြိုင်ရန်လာသော ကောသလမင်းကို မိမိထက် အင်အား ငယ်သော်လည်း မည်သို့မျှအမျက်မထွက်၊ သူနိုင်ငါနိုင် စစ်ပြိုင်လိုသည့် မိမိ၏ အမတ်သူရဲကောင်းကြီး တစ်ထောင်တို့ကိုလည်း လက်နက်ကိုင်ခွင့် မပြုပါချေ။ မိမိ၏ ခန္ဓာကိုယ်နှင့်တကွ တိုင်းပြည်ကြီး တစ်ခုလုံးကို ရန်သူမင်းလက်သို့ သွေးအေးအေးနှင့် ထိုးအပ်လိုက်သည် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>ရန်သူမင်းက မိမိနှင့်တကွ အမတ်သူရဲကောင်း တစ်ထောင်တို့ကို လက်ပြန်ကြိုး တင်းကြပ်စွာ တုပ်နှောင်သည့်အခါ၌လည်းကောင်း၊ သုသာန်တွင် လည်ပင်းအထိ နက်သောမြေတွင်း၌ မြှုပ်နှံ<br> ၁။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၁။ ၂၇၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-165 <hr> သည့်အခါ၌လည်းကောင်း၊ ဒေါသအာဃာတ အနည်းငယ်မျှ မရှိသည် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>သုသာန်တွင် အသက်မသေဘဲ ကံအားလျော်စွာ ဘီလူးတို့ ပို့ဆောင်ပေးသဖြင့် မိမိနန်းတော်သို့ ပြန်အရောက်တွင် မိမိစက်တော်ခေါ်ရာ ညောင်စောင်းပေါ်၌ အိပ်မောကျနေသည့် ရန်သူကောသလမင်းကို တွေ့သော်လည်း အာဃာတမထား အမျက်မပွားဘဲ သည်းခံတော်မူနိုင်သည် မဟုတ်ပါလော။</p> <h3>ခန္တီဝါဒီဇာတ်၁</h3> <p>ဘုရားလောင်း ခန္တီဝါဒီရသေ့ ဖြစ်စဉ်ကလည်း ကလာဗုမင်းက အမျိုးမျိုး နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း၍ လက်, ခြေ, နား, နှာခေါင်းစသည့် ကိုယ်အင်္ဂါတို့ကို ဖြတ်ပစ်သော်လည်း အမျက်ဒေါသ မပွားဘဲ ခန္တီပါရမီကို ဤသို့ ဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ရှေးအခါက ဘုရားလောင်းရှင်ရသေ့သည် ဗာရာဏသီပြည့်ရှင် ကလာဗုဘုရင်၏ စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးက လျှောက်ထားတောင်းပန်သဖြင့် ဘုရင့်ဥယျာဉ်၌ ခေတ္တသီတင်းသုံးလျက်ရှိ၏။ ထိုရသေ့မှာ လူ့ဘဝက ကုဏ္ဍလသတို့သားဟု အမည်တွင်ခဲ့သော်လည်း ရသေ့ဘဝတွင် သည်းခံခြင်း ခန္တီဝါဒကို လက်ကိုင်ထားသဖြင့် ခန္တီဝါဒရသေ့ဟုခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ တစ်နေ့တွင် ကလာဗုဘုရင်သည် မိဖုရားမောင်းမမိဿံ အခြွေအရံများနှင့် ပျော်ပွဲခံရန် ဥယျာဉ်တော်သို့ ထွက်လာခဲ့၏။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲကို မင်္ဂလာကျောက်ဖျာပေါ်၌ ကျင်းပ၏။ နန်းတွင်းသူ ကချေသည်များက သီဆိုတီးမှုတ်ကခုန်ကြပြီး ဘုရင်ကြီးကို ဖျော်ဖြေကြရသည်။ ဘုရင်ကြီးကား သူချစ်သည့် မိဖုရားတစ်ယောက်၏ ပေါင်ကို ခေါင်းအုံးပြီး သီဆိုကခုန်နေကြသည်ကို<br> ၁။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၃။ ၃၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-166 <hr> ရှုစားလျက်ရှိသည်။ မကြာမီ ဘုရင်ကြီး အိပ်ပျော်သွားခဲ့ရာ မောင်းမမိဿံများသည် တီးမှုတ်ကခုန်ခြင်းကိုရပ်ပြီး ဥယျာဉ်ထဲသို့လှည့်လည်ကြည့်ရှုကြသည်။ ဥယျာဉ်ထဲတွင် ဘုရားလောင်းရသေ့နှင့် တွေ့ကြပြီး ဘုရားလောင်းရသေ့၏ တရားကို နာယူလျက်ရှိကြသည်။</p> <p>ထိုအချိန်တွင် မင်းကြီးနိုးလာရာ ကချေသည် အမျိုးသမီးများ မည်သည့်အရပ်သို့ သွားကြသလဲဟု မေးမြန်း၏။ ရသေ့ကြီးထံပါး၌ ခစားနေကြပါသည်ဘုရားဟု မိဖုရားက လျှောက်တင်သည့်အခါ မျက်မာန်တော်ရှပြီး သန်လျက်ကိုစွဲကာ ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲတဲ့ ရသေ့ကို ပညာပေးလိုက်မယ်ဟု ကြိမ်း၍ ရသေ့ထံ အလျင်အမြန် ပြေးသွားခဲ့သည်။</p> <p>ရသေ့ကြီးအနီးသို့ ရောက်သည့်အခါ မင်းကြီး ချစ်မြတ်နိုးသည့် မောင်းမတစ်ယောက်က မင်းကြီးလက်မှ သန်လျက်ကိုဆွဲယူကာ မင်းကြီးကိုဖျောင်းဖျပြောဆိုပါသေး၏။ သို့သော်မရပါချေ။ “ရသေ့ကြီး... သင့်မှာ ဘာရှိသလဲ။”</p> <p>“ကျွန်ုပ်မှာ သည်းခံခြင်းဆိုတဲ့ ခန္တီဝါဒရှိပါတယ်မင်းကြီး။”</p> <p>“သည်းခံခြင်း ခန္တီဝါဒဆိုတာ ဘာကိုခေါ်သလဲ။”<br> “ဆဲဆိုကြိမ်းမောင်းသူတွေ၊ ရိုက်ပုတ်နှိပ်စက်သူတွေအပေါ်၌ အမျက်မထွက်ဘဲ (ဝါ) မပြစ်မှားဘဲ နေတာကို သည်းခံခြင်း ခန္တီလို့ ခေါ်ပါတယ်မင်းကြီး။”</p> <p>“ဒီလိုဆိုရင်သင့်မှာ သင်ပြောတဲ့ သည်းခံခြင်း ခန္တီ ရှိမရှိ အခု စစ်ဆေးမယ်” ဟုဆိုပြီး လူသတ်သမားကို ခေါ်ခိုင်းလိုက်၏။ လူသတ်သမားများ ရောက်လာသည့်အခါ “ဤခိုးသားရသေ့ပျက်ကို မြေမှာ လှဲချပြီး ဆူးကြိမ်လုံးဖြင့် ကျောဘက်, ရင်ဘက်,”<br> <br>စာမျက်နှာ-167 <hr> နံဘေးနှစ်ဘက် လေးဘက်လေးတန်လုံး အချက်နှစ်ထောင် ရိုက်ရမည်ဟု အမိန့်ပေး၏။ လူသတ်သမားများလည်း မင်းမိန့်အတိုင်း ရိုက်နှက်ကြရာ ဘုရားလောင်းရသေ့၏ အရေပါးအားလုံး ကွဲထွက်ကုန်၏။ အသားများလည်း စုတ်ပြတ်ထွက်ကုန်ရာ တစ်ကိုယ်လုံးမှ သွေးများ ယိုစီးထွက်ကျလာကုန်၏။ သို့သော် အလောင်းတော်ရှင်ရသေ့သည် ရိုက်မိန့်ပေးသည့်ဘုရင်နှင့် ရက်ရက်စက်စက် ရိုက်နှက်ကြသည့် လူသတ်သမားများအပေါ် ဒေါသမာန်ပွား စိတ်ပြစ်မှားခြင်း အလျှင်းမရှိပါချေ။</p> <p>ထို့နောက် ကလာဗုမင်းက ရှင်ရသေ့ကို ဘာဝါဒရှိသလဲဟု မေးပြန်၏။ ရသေ့က သည်းခံခြင်း ခန္တီဝါဒ ရှိပါသည်။ “မင်းကြီးက ခန္တီကို ငါ့အရေထဲမှာရှိတယ်လို့ ထင်နေသလား။ အရေကြားထဲမှာ မရှိပါဘူး။ ငါ၏ နှလုံးထဲမှာ ရှိတာပါ” ဟု ပြန်ပြော၏။ ထိုအခါ ကလာဗုမင်းက ရသေ့၏ လက်နှစ်ဖက်ကိုလည်း အဖြတ်ခိုင်း၏။ ခြေနှစ်ချောင်းကိုလည်း အဖြတ်ခိုင်း၏။ နား, နှာခေါင်းများကိုလည်း အဖြတ်ခိုင်း၏။ လူသတ်သမားများကလည်း ဘုရင့်အမိန့်အတိုင်း ပုဆိန်ဖြင့် ရက်ရက်စက်စက် ခုတ်ဖြတ်ကြ၏။ ဖြတ်ပြီးတိုင်းဖြတ်ပြီးတိုင်း ဘာဝါဒရှိသလဲလို့ မင်းကြီးကမေး၏။ ရှင်ရသေ့ကလည်း ခန္တီဝါဒရှိကြောင်း၊ အဲဒီခန္တီဟာ လက်, ခြေ, နား, နှာခေါင်းတို့မှာမရှိ၊ မိမိရဲ့ နှလုံးသားထဲမှာသာရှိကြောင်း ဖြေကြားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကလာဗုမင်းက “ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲတဲ့ ရသေ့... သင့်ခန္တီကို သင် ရင်မှာပိုက်ပြီး ထိုင်နေရစ်တော့” ဟု ပြောပြောဆိုဆို ရသေ့၏ ရင်ဝကိုခြေဖြင့်ကန်ကျောက်ကာ ထွက်သွားလေ၏။</p> <p>ထို့နောက် စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရောက်လာပြီး ရှင်ရသေ့အား ကိုယ်တိုင်ပြုစုကာ တိုင်းပြည်အား အမျက်မထွက်ရန် တောင်းပန်ပြော<br> <br>စာမျက်နှာ-168 <hr> ကြား၏။ ဘုရားလောင်းရသေ့က “စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး... အကြင်ကလာဗုမင်းသည် ငါ၏ လက်, ခြေ, နား, နှာခေါင်းတို့ကို ဖြတ်ခိုင်း၏။ ထိုကလာဗုမင်းသည် ကြာရှည်လေးမြင့်စွာ အသက်ရှည်ပါစေ၊ ကျွန်ုပ်ကဲ့သို့ သည်းခံခြင်း စွမ်းအားရှိသည့် ပညာရှိ သူတော်ကောင်းတို့မည်သည် မိမိကို ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်သူများ အပေါ်၌ အမျက်မာန်ပွား အာဃာတထားရိုး လုံးဝမရှိကြပါကုန်” ဟု ပြန်လည်ဖြေကြားလေသည်။ ဘုရားလောင်းရသေ့၏ ခန္ဓာကိုယ် တစ်ခုလုံးသည်လည်း သွေးများဖြင့် နီမြန်းနေချေပြီ။ ဘုရားလောင်းရသေ့၏ ရင်ဝကို ကန်ကျောက် ထွက်ခွာသွားသည့် ကလာဗုမင်းမှာလည်း ဥယျာဉ်တံခါးဝ အရောက်တွင် မြေမျိုးသွားလေတော့သည်။</p> <p>အိုအမောင်ယောက်ျား... သင့်အား ပြစ်မှားသည့် ရန်သူသည် ဤကလာဗုမင်းလောက် ဆိုးမည်မဟုတ်ပါ။ ဘုရားလောင်း ခန္တီဝါဒရသေ့သည် ကလာဗုမင်း၏ အလွန်ယုတ်မာဆိုးသွမ်းသည့် ပြစ်မှားမှုများကိုပင် သည်းခံနိုင်သေးလျှင် သင်လည်းပဲ သင့်ဆရာဘုရားနည်းတူ အမျက်မထွက်ဘဲ သည်းခံသင့်သည်မဟုတ်လော။</p> <h3>စူဠဓမ္မပါလဇာတ်၁</h3> <p>ရှေးလွန်လေပြီးသောအခါက ဘုရားအလောင်းတော်သည် ဗာရာဏသီပြည်ရှင် မဟာပတာပ ဘုရင်၏ သားတော်ဖြစ်ခဲ့ဖူးလေသည်။ နာမည်မှာ ဓမ္မပါလဖြစ်၏။ မယ်တော်ကား စန္ဒာဒေဝီ မိဖုရားကြီးတည်း။ တစ်နေ့သောအခါ မယ်တော်မိဖုရားကြီးသည် ခုနစ်လသားအရွယ် သားငယ်ဓမ္မပါလကို အမွှေးနံ့သာရည်တို့ဖြင့် ရေချိုးပေးပြီး ဝတ်စားတန်ဆာဆင်ကာ ချော့မြူနေလေသည်။</p> <p>ထိုအခိုက် ဘုရင်ကြီးရောက်လာရာ မိဖုရားကြီးမှာ သားဇော<br> ၁။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၃။ ၁၆၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-169 <hr> ဖြင့် ဘုရင်ကြီးကို နေရာမှထ၍ မကြိုမိဖြစ်သွား၏။ ဤပြစ်ချက်ကို ဘုရင်ကြီးခွင့်မလွှတ်နိုင်။ “ဤမိဖုရားသည် ယခုကပင် သားကို မှီ၍ မာန်တက်ကာ ငါ့ကို မထီမဲ့မြင်ပြု၏။ သားကလေး ကြီးပြင်းလာသည့်အခါ၌မူ ငါ့ကို လူဟူ၍ပင် မှတ်ထင်တော့မည်မဟုတ်၊ ယခုပင် သားငယ်ကို သတ်ပစ်မှတော်မည်” ဟု ကြံစည်ကာ လူသတ်သမားကိုခေါ်ရန် အမိန့်ပေးလိုက်၏။ လူသတ်သမားသည် ဘုရင့်ရှေ့တော်မှောက်သို့ မကြာမီ ရောက်လာခဲ့၏။ သူသတ်သမားသည် သူတို့၏ ဓလေ့ထုံးစံအတိုင်း အင်္ကျီဝါကြီးကိုဝတ်၍ ပန်းနီကြီးကို ပန်ထား၏။ လက်နှစ်ဖက်၌ကား ပုဆိန်နှင့် စဉ်းတီတုံးကို ကိုင်ထားလေသည်။</p> <p>ဘုရင်က မိဖုရားကြီး၏ အဆောင်သို့သွားပြီး သားတော်ကလေး ဓမ္မပါလကို ခေါ်ဆောင်ခဲ့ရန် အမိန့်ပေး၏။ ထိုအချိန်တွင် မိဖုရားကြီးမှာ ဘုရင်ကြီး မျက်မာန်တော်ရှသွားသည်ကို ရိပ်မိသဖြင့် သားငယ်ကို ရင်ဝယ်ပိုက်ကာ ငိုယိုလျက်ရှိသည်။ လူသတ်သမားသည် အမိန့်တော်အတိုင်း မိဖုရားကြီးထံမှ သားငယ်ကို လုယူခေါ်ဆောင်လာကာ ဘုရင်၏ နောက်ထပ်အမိန့်ကို စောင့်စားနေ၏။ မိဖုရားကြီးကား သားတော်ကလေးနောက်မှ ထက်ကြပ်မကွာ ငိုယိုလိုက်ပါလာခဲ့လေသည်။ ဘုရင်ကြီးက ပျဉ်ပြားပေါ်တွင် ဓမ္မပါလကိုတင်ကာ လက်ကလေးနှစ်ဖက်ကိုဖြတ်ရန် အမိန့်ပေးလိုက်၏။ မိဖုရားကြီးက “ဘာမှမသိရှာသေးသည့် သားတော်ကလေးမှာ အပြစ်လုံးဝမရှိပါ။ ကျွန်တော်မမှာသာ အပြစ်ရှိပါသည်။ အပြစ်မဲ့သည့် ကလေးကို မညှဉ်းဆဲပါနှင့်၊ ကျွန်တော်မ၏လက်ကိုသာ ဖြတ်ပါ” ဟု ရှိခိုးတောင်းပန်ရှာ၏။ သို့သော် မရပါချေ။ လူသတ်သမားသည် အမိန့်အတိုင်း ဓမ္မပါလသူငယ်၏ လက်ကလေးများကို ပုဆိန်ထက်ထက်ဖြင့် ရက်ရက်စက်စက် ဖြတ်လိုက်လေတော့သည်။ ကလေးလက်<br> <br>စာမျက်နှာ-170 <hr> ကလေးများမှာ ဝါးမျှစ်နုကလေးများကို ဓားဖြင့်ဖြတ်လိုက်သကဲ့သို့ တိကနဲဖြတ်သွား၏။ သို့သော် ဘုရားလောင်း ဓမ္မပါလကလေးကား ငိုလည်းမငို အော်လည်းမအော်ဘဲ ခန္တီနှင့် မေတ္တာတရားကိုသာ လက်ကိုင်ထားပြီး သည်းခံနေလေသည်။ မိခင်ဖြစ်သူ စန္ဒာဒေဝီမိဖုရားကြီးမှာတော့ လက်ပြတ်ကလေးများကို ကောက်၍ ရင်မှာပိုက်ကာ ဟိုပြေးဒီပြေး ငိုကြွေးလျက်ရှိနေပေသည်။</p> <p>ထို့နောက် ခြေနှစ်ချောင်းနှင့် ဦးခေါင်းကိုပါ ဖြတ်ခိုင်း၏။ ခေါင်းပြတ်၍ သေဆုံးသွားပြီးသည့်နောက်မှာပင် ကလေးကိုယ်ကို အပေါ်သို့ မြှောက်လိုက်ပြီး သန်လျက်အချွန်ဖြင့်ခံကာ အသိမာလာ ခေါ်သည့် သန်လျက်ပန်းကိုပင် လုပ်ခိုင်းလိုက်သေးသည်။ ရက်စက်သည့်နေရာတွင် ပြိုင်ဘက်ကင်းသည့် မင်းကြီးပါပေ။ မိခင်ဖြစ်သူ စန္ဒာဒေဝီမိဖုရားကြီး ခမျာမှာတော့ သားကလေးအတွက် သောကပရိဒေဝဒဏ်ချက်ဖြင့် ထိုနေရာတွင်ပင် နှလုံးကွဲပြီး သေပွဲဝင်သွားရရှာ၏။ ရက်စက်မိုက်မဲလှသည့် မဟာပတာပမင်းကြီးမှာလည်း ရာဇပလ္လင်ထက်မှ ကြမ်းပြင်သို့ အလိုအလျောက် ဦးစောက်ကျ၍ ကြမ်းပြင်ပေါက်ကာ မြေပြင်သို့အရောက်တွင် မြေမျိုသွားလေတော့သည်။ အလောင်းတော် ဓမ္မပါလသူငယ်ကား သေခါနီး အချိန်အထိ မင်းကြီးအပေါ် အမျက်ထွက်ခြင်း ပြစ်မှားခြင်းမရှိဘဲ သည်းခံလျက်ပင် အသက်စွန့်သွားသည် မဟုတ်ပါလော။</p> <h3>ဆင်၊ မျောက်၊ နဂါးတို့ သည်းခံကြပုံ</h3> <p>ဘုရားအလောင်းတော်သည် ဆဒ္ဒန်ဆင်မင်း ဖြစ်စဉ်က အဟိတ်တိရစ္ဆာန်ပင် ဖြစ်သော်ငြားလည်း ဆိပ်လူးမြားဖြင့် ပစ်ခတ်သည့် သောနုတ္တရမုဆိုးကို အမျက်မထား မပြစ်မှားသည့်အပြင် မုဆိုးအလိုရှိနေသည့် မိမိအစွယ်ကိုပင် ကိုယ်တိုင်ဖြတ်၍<br> <br>စာမျက်နှာ-171 <hr> ပေးလှူခဲ့ဖူးသည် မဟုတ်ပါလော ၁။</p> <p>မျောက်ကြီး ဖြစ်တော်မူစဉ်အခါကလည်း ချောက်ထဲကျပြီး ပြန်မတက်နိုင်ဘဲ ဒုက္ခအကြီးအကျယ် ရောက်နေသည့် ပုဏ္ဏားကို သက်စွန့်ကြိုးပမ်း အပေါ်သို့ရောက်အောင် ထမ်းတင်ခဲ့သည်။ သို့သော် အလွန် မောပန်းလှသဖြင့် ပုဏ္ဏားကြီးအနီး၌ပင် ခေတ္တ အိပ်ပျော်သွား၏။ မျောက်ကြီးအိပ်ပျော်သွားစဉ် ထိုကယ်တင်ရှင် မျောက်ကြီးကို ကယ်တင်ခံရသော ပုဏ္ဏားက ကျေးဇူးသစ္စာကို မထောက်ထားဘဲ ကျောက်တုံးဖြင့် ထုသတ်၏။ သို့ရာတွင် ဘုရားလောင်းမျောက်မင်းမှာ စိတ်မဆိုး အပြစ်မယူသည့်အပြင် ဘေးကင်းရာ လူ့နယ်ပယ်သို့အရောက် သစ်ပင်တစ်ပင်မှ တစ်ပင်သို့ကူးကာ ကူးကာဖြင့် ညွှန်ကြားလိုက်ပို့ခဲ့သေးသည် မဟုတ်လော ၂။</p> <p>ဘူရိဒတ်နဂါးမင်း ၃၊ စန္ဒေယျနဂါးမင်း ၄၊ သင်္ခပါလနဂါးမင်း ၅ ဖြစ်စဉ်ကလည်း ဥပုသ်သီတင်းစောင့်သုံးနေကြစဉ် အလမ္ပာယ်ဆရာက ဖမ်းယူပြီး နှိပ်လည်း နှိပ်စက်၏။ ထိုထိုမြို့ ရွာများသို့ ခေါ်ဆောင်သွားပြီး အလမ္ပာယ်လည်းပြ၏။ သင်္ခပါလနဂါးမင်းသည် သူ၏ခန္ဓာကိုယ်ကို ထက်လှသော လှံကြီးဖြင့် ထုတ်ချင်းဖောက် ၈ ချက်ဖောက်ကာ ထိုအပေါက်ထဲသို့ ဆူးနွယ်ကြိုးများ လျှိုသွင်းချည်နှောင်ခံရ၏။ နှာခေါင်း၌လည်း ခိုင်မာသော ကြိုးများတပ်ကြ၏။ ထို့နောက် မုဆိုး ၁၆-ယောက်တို့ ထမ်းဆောင်ကြရာ မနိုင်သဖြင့် မြေကြီး၌ ဒရွတ်ဒရွတ် တိုက်ဆွဲခံရ၍ ကြီးစွာသော ဒုက္ခဝေဒနာကို ခံစားရ၏။ ထိုနဂါးများသည် အလွန် အဆိပ်ပြင်းထန်ကြသည်။ သူတို့ စိတ်ဆိုးပြီး မျက်စိဖြင့် ကြည့်ရုံ၊ အခိုးလွှတ်ရုံမျှဖြင့် လူများကို<br> ၁။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၅။၃၇။<br> ၂။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၅။၆၉။<br> ၃။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၆။၁၅၇။ [?]<br> ၄။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၄။၄၅၇။<br> ၅။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၅။၁၇၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-172 <hr> ပြာကျသွားစေနိုင်၏။ သို့သော် ထိုနဂါးမင်းများသည် အလမ္ပာယ်ဆရာများအပေါ်၌ ဒေါသဖြင့် ပြစ်မှားလိုသည့် အမူအရာမျှကိုပင် မပြုခဲ့ကြသည် မဟုတ်ပါလော။</p> <p>ဤသို့ ဆင်ခြင်၍လည်း ဒေါသကို ဖြေဖျောက်ရမည်။</p> <h3>အနမတဂ္ဂသံယုတ်လာ ဆင်ခြင်နည်းများ</h3> <p>ဤကဲ့သို့ အလောင်းတော်ဖြစ်စဉ် ကာလက ဆရာသခင် ဘုရားရှင်၏ အံ့ဖွယ်ပေါင်းစုံ သည်းခံခြင်းဂုဏ်တို့ဖြင့် ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းသော်ငြားလည်း ဒေါသမပြေပျောက်သေးလျှင် အနမတဂ္ဂသံယုတ် မာတုသုတ်၊ ပိတုသုတ် စသည်၌လာရှိသော ဆင်ခြင်နည်းများဖြင့် ဆင်ခြင်၍ ဒေါသကို ဖြေဖျောက်ရမည်။</p> <p>“ဤသံသရာ၏ အစကို မသိနိုင်၊ မသိမှု အဝိဇ္ဇာလွှမ်းဖုံး၍ တွယ်တာမက်မောမှု တဏှာနှောင်ကြိုးကြောင့် ဘဝများစွာ ကျင်လည်ကြရကုန်သော သတ္တဝါတို့၏ အစွန်းသည်မထင်၊ ဤရှည်လျားလှသော ဘဝများစွာ သံသရာ၌ သင်တို့၏ အမိမဖြစ်ဖူးသောသူ၊ အဖမဖြစ်ဖူးသောသူ၊ ညီအစ်ကို၊ မောင်နှမ၊ သားသမီး မဖြစ်ဖူးသော သူတို့ကို ရှာတွေ့ရန် ခဲယဉ်းလှ၏” ဟု ဘုရားရှင်ဟောကြားထား၏ ၁။</p> <p>ထို့ကြောင့် သူသည် ရှေးအခါက ငါ၏ မွေးသမိခင်ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ ငါ့ကို ပဋိသန္ဓေနေသည့် အချိန်မှစ၍ အရွယ်ရောက်သည့် အချိန်အထိ ဒုက္ခမျိုးစုံခံကာ ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်ခဲ့ဖူး၏။ ဖခင်ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍လည်း စားဝတ်နေရေးအတွက် ပစ္စည်းဥစ္စာ ရှာဖွေ၍ ကျွေးမွေးခဲ့ဖူး၏။ ညီအစ်ကို၊ မောင်နှမ၊ သားသမီး ဖြစ်ခဲ့ဖူး၍လည်း ငါ့ကို အမျိုးမျိုးထိုက်သည့်အလျောက် စောင့်ရှောက်ခဲ့ကြဖူး၏။ ထို့ကြောင့်<br> ၁။ သံ၊၁။၃၉၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-173 <hr> ငါသည် ထိုမိခင်ဖခင် ဆွေမျိုးဉာတိ ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသူ၌ စိတ်ဖြင့် ပြစ်မှားခြင်းငှာ မသင့်လျော်ဟု ဆင်ခြင်ကာ ဒေါသကို ဖြေဖျောက်ရမည်။</p> <h3>မေတ္တာအကျိုး ဆယ့်တစ်မျိုးဖြင့် ဆင်ခြင်နည်း</h3> <p>ဤသို့ ဆင်ခြင်၍ ဒေါသ မငြိမ်းသေးလျှင် ဘုရားရှင်ဟောတော်မူခဲ့သော မေတ္တာအကျိုး ဆယ့်တစ်မျိုးဖြင့် ဆင်ခြင်၍ ဒေါသကို ဖြေဖျောက်ရမည်။ ဆင်ခြင်ပုံမှာ... အို...အမောင်ယောက်ျား၊ ရှင်တော်ဘုရားက မေတ္တာဘာဝနာကို ပွားများအားထုတ်သူသည်...<br> ၁။ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရ၏။<br> ၂။ ချမ်းသာစွာ နိုးရ၏။<br> ၃။ ယုတ်မာဆိုးဝါးသည့် အိပ်မက်များကို မမြင်မက်ရ။<br> ၄။ လူတို့ ချစ်မြတ်နိုး၏။<br> ၅။ နတ်တို့ကြည်ညို၏။<br> ၆။ နတ်တို့စောင့်ရှောက်တတ်ကြ၏။<br> ၇။ ထိုမေတ္တာပွားသူအား မီး၊ အဆိပ်၊ လက်နက်တို့ မကပ်ရောက်နိုင်။<br> ၈။ လျင်မြန်စွာ လည်တတ် ပြန့်လွင့်တတ်သောစိတ်သည် တည်ငြိမ်လာ၏။<br> ၉။ မျက်နှာအဆင်းကြည်လင်၏။<br> ၁၀။ မတွေမဝေဘဲ သေရ၏။<br> ၁၁။ အထက်မဂ်ဖိုလ်ကို ထိုးတွင်းမသိခဲ့သော် ဗြဟ္မာပြည်သို့ လားရောက်ရ၏။</p> <p>ဟု မေတ္တာအကျိုး ဆယ့်တစ်မျိုး ၁ ကို ဟောကြားခဲ့သည် မဟုတ်ပါလော။<br> ၁။ အံ၊၃။၅၄၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-174 <hr> သင်သည် ဤဒေါသစိတ်ကို မငြိမ်းသတ်နိုင်ပါက ဤမေတ္တာအကျိုးဆယ့်တစ်မျိုးကို လက်လွတ်ရပေမည်ဟု ဆင်ခြင်ပြီး ဒေါသကို ငြိမ်းအေးစေရမည်။</p> <p><strong>ဆောင်ပုဒ်လင်္ကာ</strong> ။ ။ အိပ်နိုးချမ်းသာ၊ ကောင်းစွာအိပ်မက်၊ ချစ်လျက် လူနတ်၊ စောင့်လတ်နက်များ၊ မီး၊ ဆိပ်၊ ဓားတို့၊ ရှောင်ရှားကိုယ်မှာ၊ လျင်စွာစိတ်တည်၊ ရွှင်ကြည်မျက်နှာ၊ သေခါမတွေ၊ လားလေဗြဟ္မာ၊ ဆယ့်တစ်ဖြာသည်၊ မေတ္တာပွားမှု အကျိုးတည်း (မဟာစည်)။</p> <h3>အစိတ်စိတ်ဓာတ်ခွဲဆင်ခြင်နည်း</h3> <p>ဤသို့ဆင်ခြင်၍ ဒေါသမငြိမ်းသေးလျှင် အစိတ်စိတ်ဓာတ်ခွဲ၍ ဆင်ခြင်ရမည်။ ဆင်ခြင်ပုံမှာ...</p> <p>အိုအမောင်၊ ဝါ-အမိ၊ သင်သည် ထိုသူ့ကို အမျက်ထွက် စိတ်ဆိုးရာ၌ အဘယ်အရာကို စိတ်ဆိုးပါသနည်း။ သူ့သန္တာန်က ဆံပင်ကို စိတ်ဆိုးသလော။ ပ။ ကျင်ငယ်ကို စိတ်ဆိုးသလော၊ တစ်နည်းအားဖြင့် ဆံပင်စသည်တို့၌ရှိသော ပထဝီဓာတ်ကို စိတ်ဆိုးသလော၊ အာပေါဓာတ်ကို၊ တေဇောဓာတ်ကို ဝါယောဓာတ်ကို စိတ်ဆိုးသလော။ တစ်နည်းအားဖြင့် ခန္ဓာ ၅-ပါး၊ အာယတန ၁၂-ပါး ဓာတ် ၁၈-ပါးတို့ကို အစွဲပြု၍ သင်စိတ်ဆိုးသူကို မည်သူဟု ခေါ်ရသည်။ ယင်းခန္ဓာငါးပါးစသည်တို့တွင် ရုပ်ကို စိတ်ဆိုးသလော။ ဝေဒနာကို၊ သညာကို၊ သင်္ခါရတို့ကို၊ စိတ်ဝိညာဏ်ကို စိတ်ဆိုးသလော။ သို့မဟုတ် စက္ခာယတနခေါ်သည့် မျက်စိကို စိတ်ဆိုးသလော။ ပ။ ဓမ္မာယတနခေါ်သည့် သဘောအာရုံကို စိတ်ဆိုး<br> <br>စာမျက်နှာ-175 <hr> သလော၊ သို့မဟုတ် စက္ခုဓာတ်ခေါ်သည့် မျက်စိဓာတ်ကို စိတ်ဆိုးသလော။ ပ။ မနောဝိညာဏဓာတ်ခေါ် စိတ်ကိုစိတ်ဆိုးသလောဟု အစိတ်စိတ်ဓာတ်ခွဲပြီး ကြည့်ရမည်။</p> <p>ယင်းကဲ့သို့ စိတ်ဆိုးခံရသူ၏ တစ်ကိုယ်လုံးကို စိတ်ဖြာဓာတ်ခွဲကြည့်လိုက်လျှင် အလွန်သေးငယ် သိမ်မွေ့လှသည့်အပ်များပေါ်၌ မုန်ညင်းစေ့ တည်၍မရနိုင်သကဲ့သို့ ကောင်းကင်ပြင်၌ ပန်းချီဆေးရေး၏ တည်စရာမရှိနိုင် သကဲ့သို့ အမျက်ဒေါသ၏ တည်ရာမရှိတော့သဖြင့် ဧကန်အမျက်ဒေါသငြိမ်းအေးသွားရမည်သာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>အပေးအယူသဘောနှင့် ဒေါသကုစားနည်း</h3> <p>ပညာဗဟုသုတနည်းပါးသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကို အစိတ်စိတ် ဓာတ်ခွဲကြည့်ရန် မစွမ်းနိုင်ပါလျှင် အပေးအယူသဘောဖြင့် ဒေါသကို ငြိမ်းအေးစေရမည်။ မိမိ၏ပစ္စည်းကို မိမိစိတ်ဆိုးနေသူအား ပေးကမ်းလှူဒါန်းရမည်။ ထိုသူ့ထံမှ ပစ္စည်းကိုလည်း ခံယူရမည်။ မိမိစိတ်ဆိုးနေသူမှာ အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိသီလပျက်နေလျှင် မိမိပစ္စည်းကိုသာ ပေးကမ်းလှူဒါန်းရမည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ အပေးအယူလုပ်လျှင် ထိုပုဂ္ဂိုလ်၌ ဒေါသမာန်ပွား ရန်ငြိုးထားမှုသည် ဧကန်ငြိမ်းအေးသွားနိုင်၏။ တစ်ဖက်က စိတ်ဆိုးခံရသူမှာလည်း အတိတ်ဘဝက ပါလာခဲ့သည့် ရန်ငြိုးပင်လျှင် တခဏချင်း ငြိမ်းအေးသွားနိုင်ပေသည်။ ဥပမာပြရသော် စိတ္တလတောင်ပေါ်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေသည့် ပိဏ္ဍပါတိကမထေရ်ကို ဒေါသမာန်ပွား ရန်ငြိုးထားနေသည့် မထေရ်ကြီးတစ်ပါးက နေရာမှ ဖယ်ရှားပေးရန် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် အားထုတ်ခဲ့သည်။ သံဃိက ကျောင်းတွင် မထေရ်ကြီးအား မထေရ်ငယ်က နေရာမှ ဖယ်ရှားပေး<br> <br>စာမျက်နှာ-176 <hr> ရန် ဝိနည်းကျင့်ဝတ်ရှိပေသည်။ ထိုဝိနည်းကျင့်ဝတ်အတိုင်း မထေရ်ကြီးက ပိဏ္ဍပါတိကမထေရ်ငယ်ကို အနှောင့်အယှက်ပြုခြင်းပင် ဖြစ်သည်။</p> <p>ထိုရန်ငြိုးပြေငြိမ်းသွားစေရန် ပိဏ္ဍပါတိကမထေရ်က “ဟောဒီ သပိတ်ဟာ အသပြာရှစ်ကျပ်တန်တဲ့ သပိတ်ပါဘုရား။ တပည့်တော်ရဲ့မယ်တော် ဒါယိကာမကြီး လှူထားတာဖြစ်လို့ ဝိနည်းဓမ္မကံနှင့်အညီ အပ်အပ်စပ်စပ် ရထားတဲ့သပိတ်ပါ။ မယ်တော်ဒါယိကာမကြီး ကုသိုလ်ဖြစ်အောင် ဒီသပိတ်ကို အလှူခံပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး သပိတ်ကို လှူဒါန်းလိုက်၏။ ထိုသပိတ်ကိုရသည့်အချိန်မှစ၍ ဒေါသဖြစ်နေသည့် မထေရ်ကြီးမှာ တစ်ခါတည်း ရန်ငြိုးငြိမ်းသွားခဲ့လေသည်။</p> <p>ဤသို့ ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်းသည် ကြီးမားသော သတ္တိအင်အား စွမ်းပကားရှိ၏။ မှန်၏-ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်းသည် ဒေါသခက်ထန် ယဉ်ကျေးဟန်မရှိသူကို ဒေါသမာန်လျှော့ စိတ်နေပျော့ကာ ယဉ်ကျေးလာစေနိုင်၏။ ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်းသည် အကျိုးခပ်သိမ်းကို ပြီးငြိမ်းရရှိစေနိုင်၏။ ပေးကမ်းဖြန့်ချိခြင်း၊ ချစ်ဖွယ်စကား ပြောကြားခြင်းတို့သည် ပေးကမ်းသူ ပြောကြားသူတို့ကို မျက်နှာပန်းပွင့် ကြီးမြင့်စေနိုင်ကုန်၏။ ခံယူရသည့်ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကလည်း ထိုသူများကို ကြည်ညိုချစ်ခင် မေတ္တာဝင်ကာ ညွတ်ကိုင်းလာနိုင်ကုန်၏ဟု ဘုရားရှင်ဟောတော်မူချက်ရှိပေသည်။</p> <p>ဤဝိသုဒ္ဓိမဂ်လာ ဆင်ခြင်နည်းများအပြင်၊ ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိတော် ပုဏ္ဏောဝါဒသုတ်လာ အရှင်ပုဏ္ဏ၏ နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်နည်းဖြင့်လည်း ဆင်ခြင်ကာ ဒေါသပြေငြိမ်းအောင် ပြုလုပ်နိုင်ပေသေးသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-177 <hr> <h3>ရှင်ပုဏ္ဏမထေရ်၏ နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်နည်း ၁</h3> <p>ဘုရားရှင် လက်ထက်တော်က အရှင်ပုဏ္ဏမထေရ်သည် တစ်ပါးတည်းဆိပ်ငြိမ်ရာသို့ကပ်၍ တရားအားထုတ်လိုသဖြင့် ဘုရားရှင်အား တရားအကျဉ်းချုပ် ဟောကြားတော်မူရန် လျှောက်ထား၏။ ဘုရားရှင်က ရှင်ပုဏ္ဏ၏ ဆန္ဒအတိုင်း ဤသို့ ဟောကြား နည်းညွှန်တော်မူလိုက်ပေသည်။</p> <p>ချစ်သားပုဏ္ဏ... လောကတွင် ပကတိမျက်စိဖြင့် မြင်နိုင်သည့် ဣဋ္ဌရူပါရုံ (လိုချင်ဖွယ် အဆင်းအာရုံ) များ ရှိကြပေသည်။ ထိုဣဋ္ဌရူပါရုံများသည် ချစ်ခင်နှစ်သက်စရာ၊ စိတ်နှလုံး ရွှင်ပြုံးစရာကောင်း၏။ တွယ်တာမက်မောဖွယ်ရာလည်းဖြစ်၏။ ထိုဣဋ္ဌရူပါရုံကို နှစ်သက်သဘောကျလိုက်လျှင်၊ တပ်မက်မောလိုက်လျှင် နန္ဒီခေါ်သည့် တွယ်တာမက်မောမှု သမုဒယသစ္စာဖြစ်သည်။ သမုဒယသစ္စာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲမှု ဒုက္ခသစ္စာဖြစ်သည်ဟု ငါဟောသည်။ (သဒ္ဒါရုံ၊ ဂန္ဓာရုံ၊ ရသာရုံ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့၌လည်း ဤရူပါရုံနည်းတူ ဟောတော်မူသည်)။</p> <p>ချစ်သား ပုဏ္ဏ... ထိုဣဋ္ဌရူပါရုံကို မနှစ်သက် သဘောမကျလျှင် တပ်မက်ဖွယ်ဟူ၍ လက်မခံလျှင်၊ နန္ဒီခေါ်သော တွယ်တာမက်မောမှု တဏှာသမုဒယချုပ်၏။ တဏှာသမုဒယချုပ်ခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲခပ်သိမ်းချုပ်ငြိမ်းသွားပေတော့၏။</p> <p>(သဒ္ဒါရုံစသော ကျန်အာရုံ ၄-ပါးတို့လည်း ဤနည်းအတိုင်း ဟောတော်မူသည်။)</p> <p>ချစ်သားပုဏ္ဏ... ငါဘုရားသည် သင့်ကို အကျဉ်းချုပ် သြဝါဒပေးပြီးပြီ၊ သင်မည်သည့်အရပ်ဒေသ၌ တရားအားထုတ်မလဲ။<br> ၁။ မ၊၃။၃၁၁။ မြန်မာပြန် ၃၁၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-178 <hr> ရှင်တော်မြတ်ဘုရား... ဘုရားတပည့်တော်သည် သုနာပရန္တ ဇနပုဒ်၌ နေထိုင်အားထုတ်ပါမည်ဘုရား။</p> <p>ချစ်သားပုဏ္ဏ... သုနာပရန္တဇနပုတ်သားတို့သည် ကြမ်းတမ်းခက်ထန်ကြ၏။ ဆဲရေးတိုင်းထွာတတ်ကြ၏။ သင့်ကိုသူတို့ ဆဲရေးတိုင်းထွာကြ ကြိမ်းမောင်းကြလျှင် သင် သူတို့အပေါ်မှာ ဘယ်လိုသဘောထားမလဲ။<br> အရှင်ဘုရား... သုနာပရန္တ ဇနပုဒ်သားတို့သည် တော်ကြပါပေသည်။ သူတို့သည် ပါးစပ်ဖြင့်သာ ဆဲဆိုကြိမ်းမောင်းရုံ ပြုကြသေးသည်။ လက်ဖြင့် မပုတ်ခတ် မရိုက်နှက်ကြသေးဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>ချစ်သားပုဏ္ဏ... အကယ်၍ သူတို့က လက်ဖြင့်ရိုက်နှက် ပုတ်ခတ်ရင်ကော ဘယ်လိုသဘောထားမလဲ။<br> ရှင်တော်မြတ်ဘုရား... သူတို့သည် လက်ဖြင့် ရိုက်နှက်ပုတ်ခတ်ကြသော်လည်း ခဲဖြင့်မပေါက်ကြသေးသည့်အတွက် တော်ကြပါပေသည်ဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>ချစ်သားပုဏ္ဏ... သူတို့က ခဲဖြင့်ပေါက်ကြရင်ကော ဘယ်လိုသဘောထားမလဲ။<br> ရှင်တော်မြတ်ဘုရား... သူတို့သည် တုတ်ဖြင့် မရိုက်ကြသေးသည့်အတွက် တော်ကြပါပေသည်ဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>တုတ်ဖြင့်ရိုက်ကြလျှင်ကော ဘယ်လိုသဘောထားမလဲ။<br> ဓားဖြင့် မခုတ်ကြသေးသည့်အတွက် တော်ကြပါပေသည်ဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>ဓားဖြင့်ခုတ်ကြလျှင်ကော ဘယ်လိုသဘောထားမလဲ။<br> <br>စာမျက်နှာ-179 <hr> ဓားဖြင့် သေအောင်မသတ်ကြသေးသည့်အတွက် တော်ကြပါပေသည်ဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>ဓားဖြင့်သေအောင်သတ်ကြလျှင်ကော ဘယ်လိုသဘောမလဲ။</p> <p>ရှင်တော်ဘုရား၏ တပည့်သာဝကများအနက် အချို့ ရဟန်းတော်များသည် ကိုယ်နှင့်အသက်ကို ငြီးငွေ့ကြ၊ စက်ဆုတ်ရွံရှာကြသဖြင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို သတ်သေရန် ဓားစသည့်လက်နက်များကို (အလုပ်တစ်ခုအနေဖြင့်) ရှာဖွေကြရ၏။ ယခုငါ့မှာတော့ ဤဓားစသော လက်နက်များကို မရှာဖွေရဘဲ ရခဲ့ပေပြီဟု သဘောထားပါမည်ဘုရား။</p> <p>ကောင်းပေစွ... ကောင်းပေစွ... ချစ်သားပုဏ္ဏ၊ ဒီလိုသည်းခံခြင်းဆိုသည့် ငြိမ်းချမ်းရေးတရားရှိသူသည် သုနာပရန္တ ဇနပုဒ်၌ နေနိုင်ပေလိမ့်မည်။ သင်သွားလိုသည့် အချိန်သွားပေတော့ဟု ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုတော်မူလိုက်သည်။</p> <p>အရှင်ပုဏ္ဏမထေရ်လည်း သုနာပရန္တ ဇနပုဒ်သို့ကြွ၍ ဝါဆိုတော်မူ၏။ ထိုဝါတွင်းမှာပင် အမျိုးသားငါးရာနှင့် အမျိုးသမီးငါးရာတို့ကို တရားထူးရစေ သိစေတော်မူ၍ မိမိကိုယ်တိုင် တေဝိဇ္ဇာပတ္တရဟန္တာ ဖြစ်သွားခဲ့သည်။</p> <p>ဤအရှင်ပုဏ္ဏမထေရ် ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းသည့်အတိုင်း ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းပြီး ဒေါသကို ပယ်ဖျောက်ရမည်။</p> <p>ဤသည်တို့ကား ဗုဒ္ဓပိဋကတ်တော်လာရှိသည့် ဒေါသပြေငြိမ်းရန် ကုသနည်းအချို့တို့ ဖြစ်ပါသည်။ ဒေါသဖြစ်စရာ အနိဋ္ဌာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံလာလျှင် ဤနည်းများကို အသုံးချ၍ ဒေါသပြေငြိမ်းအောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-180 <hr> ကြိုးစားကြရမည်။ ဤနည်းများကား ဒေါသဖြစ်ကြောင်း ပဒဋ္ဌာန်ပိုင်းတွင် တင်ပြထားခဲ့သည့် အယောနိသောမနသိကာရ (မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခြင်း) ၏ ဆန့်ကျင်ဘက် ယောနိသောမနသိကာရ (နှလုံးသွင်းလိမ္မာမှုများ) ပင်ဖြစ်သည်။ အမှန်စင်စစ် ဒေါသဖြစ်ဖွယ်ရာ အနိဋ္ဌရုံတို့နှင့် ဆုံဆည်းရသည့်အခါ လိမ်လိမ်မာမာနှင့် နှလုံးသွင်းတတ်ဖို့ရန် နည်းအမျိုးမျိုးပေးထားခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၉။ ဒေါသထိန်းသိမ်းရကျိုး</h3> <p>အရေအဆင်းလှပခြင်း ။ ။ ဒေါသဖြစ်ဖွယ်ရာ အနိဋ္ဌရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံရစေကာမူ ဖော်ပြပါ ဆင်ခြင်နည်းများဖြင့် နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်၍ ဒေါသကို ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့လျှင် မျက်မှောက် တမလွန် နှစ်တန်သောဘဝများ၌ အသားအရေ လှပတင့်တယ်ခြင်း၊ ကြည်လင်တောက်ပခြင်း အကျိုးတို့ကို ရနိုင်၏။ ဒေါသထွက်လာသည့်အခါ အရေအဆင်း မကြည်လင် နောက်ကျူ၏။ မျက်နှာအနေအထားသည်လည်း ကြည့်လို့မကောင်း အရုပ်ဆိုး၏။</p> <p>အမျက်မထွက်သူ၏ မျက်နှာမှာမူ ကြည့်ချင်စဖွယ် တင့်တင့်တယ်တယ်ရှိ၏။ ကိုယ်ရေအဆင်းလည်း ကြည်လင်လှပ၏။ ထို့ကြောင့် ဒေါသကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်လျှင် ယခုဘဝမှာလည်း အရေအဆင်း လှပ၏။ နောင်တမလွန်ဘဝမှာလည်း ယခုဘဝနည်းတူ အရေအဆင်း လှပနိုင်ပေသည်။</p> <p>ဥပမာတင်ပြရသော် ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ဘုရားလောင်း<br> ၁။ ဒီ-၃-၁၃၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-181 <hr> ဖြစ်စဉ် ရှေးရှေးဘဝများ၌ အမျက်ဒေါသအလွန် နည်းပါးတော်မူခဲ့၏။ သတိလွတ်ကာ ထွက်လာသည့်အမျက်ကိုလည်း လျင်မြန်စွာ ပယ်ဖျောက်ထိန်းသိမ်းခဲ့၏။ စိတ်ပူပန် ပင်ပန်းခြင်း ဥပါယာသတရား နည်းပါးတော်မူခဲ့၏။ သူတစ်ပါးတို့က အမျက်ထွက်ဖွယ်ရာများစွာ ပြောဆိုသော်ငြားလည်း ဒေါသဖြင့် စိတ်ငြိစွန်းခြင်း၊ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ ဖောက်ပြန်ခြင်း၊ အကြိတ်အခဲတည်ခြင်း၊ ဝါ-ရန်ငြိုးသိုခြင်း အလျှင်းမရှိ။ အမျက်ထွက်ခြင်း၊ ပြစ်မှားခြင်း၊ နှလုံးသွင်း မသာယာခြင်းတို့ကို အရိပ်အရောင်ပင် မပြခဲ့ချေ။</p> <p>ထိုကောင်းမှု ကုသိုလ်ကံကြောင့် ဘုရားဖြစ်တော်မူသည့် ဘဝတွင် သိင်္ဂီနိက်ရွှေစင်အဆင်းကဲ့သို့ ဝါဝင်းသော အရေအဆင်းရှိခြင်း ဟူသော မဟာပုရိသလက္ခဏာတော်ကို ရတော်မူပေသည်။</p> <p>“ချိုးဖဲ့နှိပ်စက်၊ ဆိုတုံလျက်လည်း၊ အမျက်မလို၊ စိတ်မတိုခဲ့၊ ကြည်ညို ချမ်းမြေ့၊ ချောမွေ့ နုမွတ်၊ အဝတ်အရုံ၊ အခြုံအခင်း၊ လှူခဲ့ခြင်းကြောင့်၊ အဆင်းအရေ၊ ဇမ္ဗူရွှေသို့၊ လျှံဝေဝင်းဝါ၊ လက္ခဏာဖြင့်၊ ဖဲဝါကတ္တီ၊ သိုးမွေးထည်နှင့်၊ ပိုးထည်နုပျောင်း၊ ထည်လိပ်ကောင်းတို့၊ လူပေါင်းဗြဟ္မာ၊ နတ်ဒေဝါတို့၊ များစွာကပ်လှူ၊ မပြတ်ရတော်မူပါသော မြတ်စွာဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရား”။ ၁</p> <p>မျက်လုံးကြည်လင်လှပခြင်း ။ ။ ဒေါသမဖြစ်အောင် ထိန်းသိမ်းနိုင်သူသည် နောင်တမလွန် ဘဝ၌ အလွန် ညိုမှောင် ကြည်လင်တောက်ပသော မျက်လုံးရှိခြင်း၊ မျက်တောင်မွေးများ နူးနူးညံ့ညံ့ ကော့ရရော့ရှိခြင်းဟူသော အကျိုးကို ရနိုင်၏။ ၂ စိတ်ဆိုး၍ မျက်စောင်းထိုးကြည့်သူ၊ မျက်မှောင်ကုပ်ကြည့်<br> ၁။ မဟာဗုဒ္ဓဝင်-ဒုတွဲ+အနုဒီပနီ (စ)။<br> ၂။ ဒီ၊၃၊၁၃၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-182 <hr> သူတို့မှာ ထိုအမူအရာအတိုင်း မျက်စိစောင်းနေတတ်၏။ ချစ်ခင်လေးစားသော စိတ်ဖြင့် ကြည့်သောသူ၏ မျက်စိကား ငါးပါးသော အဆင်းဖြင့် ကြည်လင်လှပ၏။</p> <p>ဘုရားလောင်းများသည် ရှေးရှေးဘဝများစွာတို့၌ သူတစ်ပါးကို အမျက်ထွက်ကာ ပုစွန်မျက်စိပမာ မျက်လုံးပြူး၍လည်း ကြည့်လေ့မရှိ။ အမျက်ထွက်ကာ မျက်စောင်းထိုး၍လည်း ကြည့်တော်မမူခဲ့။ သူတစ်ပါးက အမျက်ဒေါသဖြင့် ကြည့်သည့်အခါ မိမိမျက်စိကို မှိတ်ထား၍ ထိုသူမျက်နှာ လွှဲသွားသည့်အခါ၌လည်း စိတ်ဆိုးသော ကြည့်ခြင်းဖြင့် ကြည့်တော်မမူခဲ့။ ရိုးဖြောင့်သောစိတ်ဖြင့် ရိုးဖြောင့်စွာပင်ကြည့်၏။ မေတ္တာဓာတ်ကိန်းသော မျက်စိဖြင့်သာ ကြည့်လေ့ရှိ၏။</p> <p>ထိုကောင်းမှုကုသိုလ်ကံကြောင့် နောက်ဆုံးဘဝတွင် အလွန်ညိုကြည်သည့် မျက်လုံးတော်ရှိခြင်း၊ ဖွားသစ်စနွားနီငယ်၏ မျက်တောင်မွေးကဲ့သို့ အလွန်နူးညံ့နုပျိုသည့် မျက်တောင်မွေးတော်ရှိခြင်းအကျိုးကို ရရှိပေသည်။</p> <p>မျက်စောင်းမထိုး၊ မကျိုးမျက်မှောင့်၊ ဖြောင့်ဖြောင့်ချစ်ကြည်၊ ကြည့်ခဲ့သည်ကြောင့်၊ ညိုကြည်မျက်လုံး၊ အံ့မဆုံးအောင်၊ ရွှေမျက်တောင်မွေး၊ သွယ်သေးနုစွာ၊ လက္ခဏာဖြင့်၊ ပိယာသိဒ္ဓိ၊ နတ်ဆေးရှိသို့၊ တြိဘုံခန်း၊ ရဟန်းလူများ၊ သိကြားဗြဟ္မာ၊ နတ်သူရာဟု၊ သတ္တဝါထိုထို၊ ကြည်ညို လေးမြတ်၊ ချစ်ခင်အပ်ပါသော မြတ်စွာဘုရား၊ မြတ်စွာဘုရား။ ၁</p> <p>နတ်သမီးဖြစ်ရခြင်း ။ ။ တစ်ရံရောအခါ၌ ရှင်တော်မြတ်ဘုရား၏ လက်ဝဲတော်ရံ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန် ၂<br> ၁။ မဟာဗုဒ္ဓဝင်၊ ဒုတွဲ၊ အနုဒီပနီ (စ)။<br> ၂။ ဓမ္မပဒ၊ ဒု၊ ၂၀၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-183 <hr> မထေရ်သည် နတ်ပြည်သို့ ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူကာ တန်ခိုးကြီးသည့် နတ်သမီးတစ်ဦး၏ ဘုံဗိမာန်တံခါးဝ၌ ရပ်တန့်တော်မူပါသည်။ ထိုအခါ ဗိမာန်ရှင်နတ်သမီးသည် ဗိမာန်မှထွက်ကာ အရှင်မြတ်ထံပါး၌ ဝပ်တွားညွတ်လျှိုး ရှိခိုး၍နေ၏။ မထေရ်မြတ်က “အို...နတ်သမီး...အသင်၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာသည် အလွန်ကြီးကျယ်လှ၏။ အဘယ်ကောင်းမှုကုသိုလ်ကြောင့် ဤစည်းစိမ်ချမ်းသာကို ရရှိပါသနည်း” ဟု မေး၏။</p> <p>နတ်သမီးက “ဤအကြောင်းကို မသိချင်ပါနဲ့ဘုရား” ဟု ပြန်လျှောက်၏။ (ယင်းသို့ လျှောက်ထားခြင်းမှာ မပြောပဖွယ် အနည်းငယ်သော ကုသိုလ်လေးကြောင့် ဤစည်းစိမ်ကြီး ခံစားရခြင်း အကြောင်းကို လျှောက်ထားရမှာ ရှက်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်... အဋ္ဌကထာ)။</p> <p>အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်က “လျှောက်သာလျှောက်ပါ” ဟု အမိန့်ရှိသည့်အခါ .... “အရှင်မြတ်ဘုရား၊ တပည့်တော်မသည် ကဿပဘုရားရှင်လက်ထက်တော်အခါက သူတစ်ပါးထံပါး၌ ခစားပြုစုရသည့် အစေခံကျွန်မ ဖြစ်ခဲ့ပါသည်။ ထိုအခါ တပည့်တော်မ၏ သခင်သည် အလွန် ကြမ်းကြုတ်ခက်ထန်ပါသည်။ သူဒေါသဖြစ်လာလျှင် ဆွဲမိဆွဲရာ သစ်သားတုတ်ကြီးဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ထင်းတုံးကြီးဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ခေါင်းကိုပစ်ခတ် ရိုက်ခွဲတတ်ပါသည်။ တပည့်တော်မက ပြန်၍ စိတ်ဆိုးလိုသော်လည်း “သူသည် သင်၏ အရှင်သခင်ဖြစ်သည်။ အမှတ်တံဆိပ်ကြီးထင်သွားအောင် သံပူဖြင့်လည်း သင့်ကိုယ်ကို ကပ်နိုင်သည်၊ ခြေ လက် နှာခေါင်း စသည့် ကိုယ်အင်္ဂါတို့ကိုလည်း ဖြတ်ပစ်နိုင်၏။ သူ့သဘောဆန္ဒအတိုင်း လုပ်ချင်သလို အစိုးတရ လုပ်နိုင်သူဖြစ်၏။ သူ့အပေါ်မှာ သင်အမျက်မထွက်လေနှင့်” ဟု မိမိကိုယ်ကို”<br> <br>စာမျက်နှာ-184 <hr> မိမိ ဆုံးမကာ အမျက်ဒေါသအနည်းငယ်မျှ မထွက်ခဲ့ပါ။ ယင်းသို့ အမျက်မထွက်ဘဲ သည်းခံခဲ့သည့် ကုသိုလ်လေးကြောင့် ဤမျှကြီးကျယ်သည့် နတ်စည်းစိမ်ကို ရရှိခံစားရပါသည်” ဟု လျှောက်ထားလေသည်။</p> <p>ဤကား ဒေါသကို ထိန်းသိမ်းနိုင်သဖြင့် ရရှိသည့် အကျိုးတရားများ ဖြစ်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-185 <hr> <h3>မောဟစေတသိက်</h3> <h3>၁။ မောဟမည်ပုံ</h3> <p>မောဟသဒ္ဒါ၏အနက်သည် “တွေဝေခြင်း” ပင်ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့်-</p> <p>(က) အာရုံ၌တွေဝေခြင်းမျှဖြစ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊<br> (ခ) မိမိဖြစ်ရာ တည်ရာသတ္တဝါများကိုဖြစ်စေ၊ မိမိနှင့်အတူတကွ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများကိုဖြစ်စေ အာရုံ၌ တွေဝေအောင်ပြုလုပ်တတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း၊<br> (ဂ) မိမိကိုယ်တိုင် အာရုံ၌ တွေဝေတတ်သော သဘောသည်လည်းကောင်း “မောဟ” မည်ပါသည်။ ၁</p> <p>တွေဝေခြင်းဆိုရာဝယ် ဝိစိကိစ္ဆာသဘောကဲ့သို့ “ထိုဟာဖြစ်နေသလား သည်ဟာဖြစ်နေသလား၊ ဟုတ်မှဟုတ်ပါ့မလား၊ မဟုတ်ဘဲများဖြစ်နေမလား” ဟု ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် မဆုံးဖြတ်နိုင်ဘဲ အာရုံ၌ တေတေဖြစ်နေခြင်းမျိုးမဟုတ်ပါ။ သိသင့်သိထိုက်သော အာရုံ၏ အမှန်သဘောတွေကို တကယ်မသိခြင်းမျိုးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ၂</p> <h3>၂။ မောဟစေတသိက်၏လက္ခဏာ (၂) မျိုး</h3> <p>(က) မောဟစေတသိက်သည် စိတ်၏ပညာမျက်စိ ကန်းသည်၏အဖြစ်ဟူသော သဘောလက္ခဏာရှိသည်။ ၃<br> (ခ) တစ်နည်းအားဖြင့် မောဟစေတသိက်သည် ဉာဏ်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ခြင်းသဘောလက္ခဏာရှိသည်။ ၄<br> ၁။ အဘိ၊ ၄၊ ၁၊ ၂၉၁။<br> ၂။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ၊ ၁၁၇။<br> ၃၊ ၄။ အဘိ၊ ၄၊ ၁၊ ၂၉၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-186 <hr> (က) စိတ်၏ ပညာမျက်စိကန်းသည့် သဘောလက္ခဏာ<br> စိတ်၏ပညာမျက်စိ ကန်းသည့်သဘောဆိုသည်မှာ စိတ်သည် အာရုံ၏အမှန်တရားများကို ယထာဘူတကျကျ မသိနိုင် မမြင်နိုင်သည့်သဘောပင်ဖြစ်ပါသည်။ မှန်ပါသည်။ စိတ်ဟူသော နာမ်တရားသည် အာရုံကိုသိတတ်သော သဘောလက္ခဏာ (အာရမ္မဏဝိဇာနနလက္ခဏာ) ရှိပါသည်။ မောဟစေတသိက်မှာမူ “မိုက်မဲစွာလှ၊ မှောင်ကြီးချ၊ မောဟအဝိဇ္ဇာ” ဆိုသကဲ့သို့ မိမိကိုယ်တိုင်ကပင် အာရုံ၏အမှန်သဘောတွေကို မသိနိုင်သော အမိုက်တရား အမှောင်တရားမျိုးဖြစ်သည့်ပြင် မိမိနှင့်အတူ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများကိုလည်း အာရုံ၏အမှန်သဘောတွေကို မသိအောင် မှောင်ချထားသည့်သဘောရှိသည်။</p> <p>သို့ဖြစ်၍ စိတ်တွင် မောဟမှောင်ထုကြီး ကျရောက်လာသောအခါ စိတ်မှာ လုံးလုံးကြီး မှောင်ကျသွားကာ (ဒုစရိုက်တရားတို့၏ မကောင်းဆိုးဝါးဖြစ်သည့် သဘော၊ သုစရိုက်တရားတို့၏ ကောင်းမွန်မြင့်မြတ်သည့်သဘော၊ လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဗြဟ္မာချမ်းသာများသည် တကယ့်ချမ်းသာစစ် ချမ်းသာမှန်များ မဟုတ်ကြဘဲ တကယ်စင်စစ် ဆင်းရဲတုံး ဆင်းရဲခဲကြီးများဖြစ်ကြသည့်သဘော၊ ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တသဘောစသည့်) အာရုံ၏အမှန်သဘောတွေကို ဘာတစ်ခုမှ မသိနိုင်ရှာတော့ပါ။ အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် မောဟတရားသည် ကောင်းမှုကုသိုလ်နယ်၌ အစအနကလေးကိုမျှ မမြင်ရ မသိရလေအောင် စိတ်ကို မှောင်ကြီးချထားသည့် သဘောလက္ခဏာရှိပါသည်။</p> <p>အမိုက်မှောင်ကြီးဥပမာ ။ ။ မောဟစေတသိက်၏ ယင်းသဘောလက္ခဏာကို ထင်ရှားသိသာအောင် ဥပမာ<br> <br>စာမျက်နှာ-187 <hr> ဆောင်၍ ပြပါမည်။ လောကတွင် အမိုက်တကာ့ အမိုက်ဆုံး အမှောင်တကာ့အမှောင်ဆုံးဖြစ်သော အမိုက်မှောင်ကြီးရှိပါသည်။ ထိုအမိုက်မှောင်ကြီးကား “လကွယ်၊ သန်းခေါင်၊ မိုးမှောင်၊ တိုက်ခန်း(တောအုပ်)” ဆိုသည့်အတိုင်း လကွယ်နေ့ညဖြစ်ခြင်း၊ သန်းခေါင်ယံအချိန်ဖြစ်ခြင်း၊ မိုးမှောင်ကြီးကျရောက်နေခြင်း၊ တိုက်ခန်းအတွင်းဖြစ်ခြင်းဟူသော အင်္ဂါလေးချက်ညီသော အမိုက်မှောင်ကြီးဖြစ်ပါသည်။ တစ်စုံတစ်ယောက်သော ယောက်ျားသည် အရပ်ရှစ်မျက်နှာ တစ်ခွင်တစ်ပြင်၊ ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုလုံး မိုးမှောင်ကြီးဖုံးနေသော လကွယ်နေ့ည သန်းခေါင်ယံအချိန်တွင် တိုက်ခန်းကြီးထဲသို့ဝင်၍ အဖြူ၊ အနီ၊ အဝါ စသော အရောင်မျိုးစုံရှိသည့် အဝတ်များအနက် တစ်ခုခုကိုယူငြားအံ့။ ထိုအင်္ဂါလေးချက်ညီသော အမှောင်ထုကြီးက အဝတ်များ၏ အနီ၊ အဝါ စသော အရောင်အဆင်းများကို မမြင်ရအောင် အမှောင်ကြီးချထားသောကြောင့် ထိုယောက်ျားသည် “သည်အဝတ်ကားအနီ၊ ထိုအဝတ်ကားအဝါ” စသည်ဖြင့် အရောင်အဆင်းကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိနိုင်သကဲ့သို့ ထို့အတူ စိတ်သည်လည်း အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ စသော သဘောရှိသည့် ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အာရုံပြုသည်ရှိသော် မောဟအမှောင်ကြီးက ပိတ်ဆီးကာကွယ်ထားသောကြောင့် ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ ဟုတ်တိုင်းမှန်သောသဘောကို လုံးဝမသိနိုင်တော့ပေ။</p> <p>ဥပမာ ဥပမေယျနှီးနှောယူပုံ<br> အထက်ပါ ဥပမာ၌ ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို အာရုံပြုသောစိတ်သည် တိုက်ခန်းအတွင်းသို့ အဝတ်ဝင်ယူသော ယောက်ျားနှင့်တူသည်။ မောဟသည် အင်္ဂါလေးချက်ညီသော အမှောင်ထုကြီးနှင့်တူ<br> <br>စာမျက်နှာ-188 <hr> သည်။ ရုပ်နာမ်တရားတို့သည် အဝတ်အထည်ပစ္စည်းများနှင့်တူသည်။ ရုပ်နာမ်တို့၏ အနိစ္စသဘောသည် အဝတ်တို့၏ အနီ၊ အဝါ စသော အဆင်းများနှင့်တူသည်။ အနိစ္စ စသောအာရုံ၏အမှန်သဘောကို မောဟက မှောင်ချထားခြင်းသည် အနီ၊ အဝါ စသောအဆင်းကို အမှောင်ထုကြီးက ဖုံးထားခြင်းနှင့်တူသည်။ မောဟတားဆီးထားသောကြောင့် အာရုံ၏အမှန်သဘောကို စိတ်၏မသိမမြင်နိုင်ခြင်းသည် အမှောင်ထုကြီးက ဖုံးအုပ်ထားသောကြောင့် အနီ အဝါ စသော အဆင်းကို “ဒါအနီပဲ ဒါအဝါပဲ” စသည်ဖြင့် ယောက်ျား၏ ဟုတ်မှန်စွာမသိမမြင်နိုင်ခြင်းနှင့်တူပါသည်။</p> <p>(ခ) ဉာဏ်နှင့်ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ခြင်းလက္ခဏာ<br> ဒုတိယလက္ခဏာကိုထပ်ဆိုရပုံ ။ ။ အထက်တွင်ပြဆိုခဲ့ပြီးသော ပထမလက္ခဏာကား အပိုမပါ တန်ဆာမဆင်ဘဲ မောဟ၏ပင်ကိုမူလ သဘာဝအတိုင်း ရိုးရိုးစင်းစင်း ဖော်ပြထားသော လက္ခဏာဖြစ်သည်။ သို့သော် ထိုလက္ခဏာဖြင့် မောဟ၏သဘာဝကို ပေါ်ပေါ်လွင်လွင်သိရန် မလုံလောက်သေးဟု အဋ္ဌကထာဆရာက မြင်ဟန်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် မောဟ၏ သဘောကို သုတေသီတို့ဉာဏ်မျက်စိတွင် ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်း ပိုမိုထင်လင်းစေလိုသည့်အတွက် ဤဒုတိယလက္ခဏာကို ထပ်မံဆိုပြန်ပါသည်။ ၁ မှန်၏။ လောကတွင် ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းတစ်ခုခုကို သူတစ်ခုတည်းထား၍ ရိုးရိုးကြည့်ခြင်းထက် ဆန့်ကျင်ဘက်ဝတ္ထုပစ္စည်းတစ်ခုခုနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ခြင်းက (ဝါ) နောက်ခံဘက်ဂရောင်းထား၍ကြည့်ခြင်း<br> ၁။ အဘိဓမ္မတ္ထသရူပဒီပက၊ ပ-တွဲ၊ ၄၁၄-၄၁၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-189 <hr> က ပိုမိုထင်ရှားစွာ တွေ့ရသည်မှာ ဓမ္မတာပင်ဖြစ်ပါသည်။ ဥပမာ အမည်းရောင်ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းတစ်ခုကို အဖြူရောင်နောက်ခံထား၍ ကြည့်သည့်အခါ ထိုအမည်းရောင်သည် ပိုမိုပေါ်လွင်ထင်ရှားလာသကဲ့သို့ဖြစ်ပါသည်။ ယခု မောဟဟူသော အမှောင်တရားကိုကြည့်ရာ၌လည်း သူ့ချည်းသက်သက်ကို ကြည့်သည်ထက် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော ဉာဏ်ရောင်ဖြင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ဝါ-နောက်ခံထား၍ကြည့်ပါက မောဟမှောင်၏သဘာဝကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ မြင်နိုင်မည်မှာ မြေကြီးလက်ခတ်မလွဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် အဋ္ဌကထာဆရာသည် ဤဒုတိယလက္ခဏာကို ထပ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ပညာရောင်နှင့် မောဟအမှောင် ။ ။ မောဟနှင့် ဉာဏ်(ပညာ)သည် အဖြူနှင့်အမည်း ပုလဲနှင့်မဟူရာကဲ့သို့ ဖြောင့်ဖြောင့်ကန့်လန့် ဆန့်ကျင်သောသဘောတရားများ ဖြစ်ကြသည်။ သဘာဝချင်း ဝိရောဓိဖြစ်၍ အရှေ့နှင့်အနောက်၊ တောင်နှင့်မြောက်ပမာ သဘောတရားတွင် လွန်စွာခြားနားကြသည်။ ဉာဏ်ကား အလင်းရောင်တရား၊ အသိတရား၊ အပြစ်မရှိ ပကတိသန့်စင်သောတရားမျိုးဖြစ်၍ ကုသိုလ်၏ ရဲဘော်ရဲဘက်ကြီးဖြစ်သည်။ မောဟမှားကား အမှောင်တရား၊ မသိတရား၊ အပြစ်ရှိသည့် ညစ်ညမ်းသောတရားမျိုးဖြစ်၍ အကုသိုလ်၏ ရှေ့သွားခေါင်းဆောင်ကြီးဖြစ်သည်။ ၁ တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် မောဟက အာရုံကို သဘာဝအတိုင်း အမှန်မပေါ်အောင် မှောင်ကြီးချထားသကဲ့သို့ ဉာဏ်က အမှောင်ကိုပယ်ခွာ၍ အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ထင်ထင်ရှားရှား သိအောင် မီးမောင်းထိုးပေးသည်။</p> <p>ဆက်ရှင်းပါဦးမည်။ အလင်းရောင်ပေါ်ထွက်လာမည့်အခါတွင်<br> ၁။ အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်၊ ပတွဲ၊ ၃၁၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-190 <hr> အမြင်ခံဝတ္ထုပစ္စည်း (ရူပါရုံ) များကို ထင်ထင်ရှားရှား ကွဲကွဲပြားပြား မြင်ရသလို ဉာဏ်ပညာဖြစ်လာသောအချိန်တွင် အာရုံ၏အမှန် သဘာဝကို ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်းသိမြင်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဉာဏ်ပညာသည် အလင်းရောင်နှင့်တူသော တရားမျိုးဖြစ်သည်။ ယင်းအဓိပ္ပာယ်ကိုရည်ညွှန်း၍ “ပညာအလင်း၊ ပညာအရောင်၊ ပညာတန်ဆောင်” (ပညာအာလောက၊ ပညာဩဘာသ၊ ပညာပဇ္ဇောတ) ဟု ရူပကအလင်္ကာဖြင့် တန်ဆာဆင်ကာ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၌ ဘုရားရှင်ဟောခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ လောကတွင် လရောင်၊ နေရောင်၊ မီးရောင်၊ ပညာရောင်ဟု အရောင်လေးမျိုးရှိသည်။ ထိုလေးမျိုးတွင် ပညာရောင်သည် အခြားအရောင်များထက် ပိုမိုတောက်ပသည်။ အလင်းရောင်အားကောင်းသည်။ သို့ဖြစ်၍ ပညာရောင်သည် အရောင်တကာတို့တွင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သည်ဟု အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် စတုက္ကနိပါတ် အာဘာသုတ်...စသည်၌ ဘုရားရှင်ဟောတော်မူခဲ့သည်။</p> <p>ဉာဏ်သည် အလင်းဓာတ် အရောင်ဓာတ်မျိုးဖြစ်၍ အမည်းကို အမည်းပဲလို့ မြင်သလို အဖြူကိုအဖြူပဲလို့ မြင်သလို မကောင်းသော အကျင့်တို့၏ ဆိုးဝါးမည်းညစ်သည့်သဘော၊ ကောင်းသောအကျင့်တို့၏ မြင့်မြတ်ဖြူစင်သည့်သဘော၊ ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တသဘော...စသော အာရုံ၏အမှန်သဘာဝကို ပုံမှန်အတိုင်း တိတိကျကျသိသည်။ သူသိသလို သူနှင့် ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် နာမ်တရားများကိုလည်း သိစေသည်။ ထိုသိမှုမျိုးသည် ကောင်းသော အသိ၊ အပြစ်ကင်းသောအသိ၊ ကောင်းမှုမျိုးစုံကို ပြုလုပ်စေရန် ဆီမီးတန်ဆောင်ပမာ အလင်းရောင်ထိုးပေးသည့်အသိမျိုးဖြစ်ရကား ဉာဏ်သည် ကုသိုလ်၏ ရဲဘော်ရဲဘက် မဟာမိတ်အစစ်ကြီးဖြစ်ပေသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-191 <hr> <h3>ပညာရောင်နှင့် မောဟအမှောင်</h3> မောဟမူကား ဉာဏ်ကဲ့သို့ အလင်းရောင်ဓာတ်မျိုးမဟုတ်ပါ။ အလင်းရောင်နှင့် ဖြောင့်ဖြောင့်ဆန့်ကျင်သော အမှောင်တရားမျိုးဖြစ်ပါသည်။ လမသာသည့် ညအခါကဲ့သို့ အလင်းရောင်ကွယ်ပျောက်၍ အမှောင်ကျရောက်နေချိန်တွင် မည်သည့်အမြင်ခံဝတ္ထုပစ္စည်းကိုမျှ မမြင်နိုင်သလို စိတ်အစဉ်တွင် မောဟအမှောင်ကြီး ကျရောက်နေသောအခါတွင်လည်း အာရုံ၏ အမှန်သဘာဝကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိမမြင်နိုင်ပါ။ ထို့ကြောင့် မောဟသည် အမှောင်နှင့်တူသော တရားမျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>အမှောင်ဆိုသည်မှာလည်း သာမန်အမှောင်မျိုးမဟုတ်။ “မိုက်ကြီးစတု၊ အင်လေးခုထက်၊ နှိုင်းတုကင်းအောင်၊ လွန်ကျူးဆောင်သား၊ ညဥ့်မှောင်မောဟ” ဟု ကိုးခန်းပျို့ဆရာ ဆိုဘိသို့၊ အင်္ဂါလေးချက်စုံညီသော အမှောင်ထုကြီးထက် ပိုမှောင်သော (ဝါ) မည်သည့်အရာကိုမျှ မမြင်နိုင် မသိနိုင်သော “ပိန်းပိတ်လို့ မှောင်” သည့် အမှောင်မျိုးဖြစ်သည်။</p> <p>သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ ထိုမောဟအမှောင်ထုကြီး ကျရောက်လာပြီဆိုလျှင် အာရုံ၏သဘောတွေကို ယထာဘူတကျကျ မသိနိုင်တော့ပါ။ အဖြူကိုမြင်တွေ့နေပါလျက် အဖြူမှန်းမသိသလို ဆင်းရဲအစစ်တွေကို မျက်စိနှင့်တွေ့နေပါလျက် ဆင်းရဲလို့မသိ၊ ဆင်းရဲဖြစ်ကြောင်းတွေကို မြင်နေပါလျက် ဆင်းရဲဖြစ်ကြောင်းလို့ မမြင်၊ မကောင်းသောအကျင့်တရားတွေကို မကောင်းသောအကျင့်တရားရယ်လို့မသိ၊ ကောင်းသည့်အကျင့်တရားတွေကို ကောင်းသည့်လုပ်ငန်းလို့ မသိနိုင်တော့ပေ။ သူမသိသလို သူနှင့်ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် မဟာမိတ်တရားများကိုလည်း မသိအောင် မမြင်အောင် မှိုင်းတိုက်ပေးသည်။ ယင်းမသိမှုမျိုးသည် မကောင်းမှုတွေကို ပြုကျင့်ရန် လမ်းဖွင့်ပေးထားသကဲ့သို့ဖြစ်သောကြောင့် မောဟသည် အကုသိုလ်<br> <br>စာမျက်နှာ-192 <hr> တရားနှင့် တစ်လှေတည်းစီး တစ်ခရီးတည်းသွားသည့် မိတ်ဆွေစစ်ကြီးဖြစ်သည်။ စင်စစ်အားဖြင့် အကုသိုလ်ပြစ်မှုများကို ကျူးလွန်မှုဟူသမျှ အဓိကတရားခံကား မောဟပင်ဖြစ်သည်။ အကုသိုလ်မှုကို ပြုတိုင်းပြုတိုင်း မောဟက ဦးဆောင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ မောဟမပါဘဲ မည်သည့်အကုသိုလ်မှုမျိုးမှ မဖြစ်လာနိုင်ပေဟု နာမရူပပရိစ္ဆေဒ အဋ္ဌကထာ စသည့် အဘိဓမ္မာကျမ်းများ၌ အတိအကျ ဖော်ပြထားသည်။</p> <p>မှန်ပါသည်။ အကုသိုလ်ပြစ်မှုတွေကို ကျူးလွန်ခြင်းသည် အကုသိုလ်၏ အပြစ်မကင်းသည့်သဘော၊ ဆိုးဝါးယုတ်မာသည့်သဘော၊ မကောင်းကျိုးများကို ဖန်တီးတတ်သည့်သဘော... စသည့်သဘောတရားအမှန်တွေကို တကယ်မသိလို့ပင်ဖြစ်သည်။ ယင်းကဲ့သို့ မသိခြင်းသည် (ဝါ) ပင်ကိုပကတိ အရှိသဘောအတိုင်း မမြင်နိုင်ခြင်းသည် မောဟအမှောင်က ပညာမျက်စိကို ဖုံးလွှမ်းထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းဆိုသော် မောဟသည် အကုသိုလ်နယ်ပယ်တွင် သူမပါလျှင်မပြီးသည့် နယ်ကျွမ်းသော ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနှင့် တူပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓက အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် တိကနိပါတ် အကုသလမူလသုတ်တွင် အောက်ပါအတိုင်း ဟောကြားခဲ့ပေသည်။</p> <p>“ရဟန်းတို့၊ တွေဝေခြင်း မောဟသည်ရှိ၏။ ယင်းတွေဝေခြင်း မောဟသည် အကုသိုလ်၏ အကြောင်းရင်းတည်း။ တွေဝေသူသည် ကိုယ်နှုတ်စိတ်ဖြင့် အားထုတ်၏။ ယင်းအားထုတ်မှုသည် အကုသိုလ်ပေတည်း။ တွေဝေသူသည် တွေဝေခြင်းမောဟ နှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍ ငါသည် အားရှိ၏၊ စွမ်းနိုင်၏ဟု သတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှောင်ဖွဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်း-<br> ၁။ အံ၊ ၁။ (မြန်မာပြန်)၊ ၂၂၀၊ ၂၂၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-193 <hr> ကောင်း၊ ဆုံးရှုံးစေခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထင်ရှားမရှိသောဝတ္ထုဖြင့် (အပြစ်ကိုဆို၍) သူတစ်ပါးအား ဆင်းရဲကိုဖြစ်စေ၏။ ယင်းသို့ ဖြစ်စေခြင်းသည်လည်း အကုသိုလ်တည်း။ ဤသို့လျှင် မောဟကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော၊ မောဟလျှင် အကြောင်းရင်းရှိကုန်သော၊ မောဟလျှင်ဖြစ်ကြောင်းရှိကုန်သော၊ မောဟလျှင် အထောက်အပံ့ရှိကုန်သော မြောက်မြားစွာသော အကုသိုလ်တရားယုတ်တို့သည် ထိုသူအား ဖြစ်ကုန်၏။” ၁</p> <h3>မီးရောင်နှင့်အမှောင်ပမာ</h3> <p>အမှောင်နှင့်အလင်းရောင်သည် သဘာဝအားဖြင့် ဆန့်ကျင်သလို မောဟမှောင်နှင့် ဉာဏ်ရောင်တို့သည်လည်း သဘောတရားချင်း ဆန့်ကျင်ကြသည်။ အလင်းရောင်နှင့် အမှောင်တို့သည် တစ်ချိန်တည်းတွင် ပြိုင်၍မမြင်နိုင်သလို မောဟနှင့် ဉာဏ်တို့သည်လည်း တစ်ခဏတည်းတွင် ပြိုင်တူမမြင်နိုင်ပါ။ ဥပမာ-အလုံပိတ်ထားသောတိုက်ခန်းအတွင်း၌ ဆီမီးရောင်ကွယ်ပျောက်သွားသောအခါ အမှောင်ထု အလိုအလျောက် လွှမ်းမိုးလာပါသည်။ ထိုအချိန်တွင် မူလကမြင်နေရသော မည်သည့်မြင်စရာဝတ္ထုကိုမျှ မမြင်နိုင်တော့ပါ။ ထို့အတူ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်တွင် ဉာဏ်အရောင်အလင်း ချုပ်ငြိမ်းကွယ်ပျောက်သွားသောအခါ မောဟအမှောင်ထုကြီး အုပ်စိုးလာပါသည်။ ထိုအချိန်တွင် အာရုံ၏အမှန်သဘောတွေကို အနည်းငယ်မျှ ထိုးဖောက်မမြင်နိုင် မသိနိုင်တော့ချေ။ ၂<br> ၁။ အံ၊ ၁။ (မြန်မာပြန်)၊ ၂၂၀၊ ၂၂၁။<br> ၂။ မိလိန္ဒပဉှာ။ ၃၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-194 <hr> <h3>၂။ မောဟစေတသိက်၏ ရသ (၂) မျိုး</h3> <p>(က) မောဟစေတသိက်သည် အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ခြင်းကိစ္စရှိ၏ (အာရမ္မဏသဘာဝစ္ဆာဒနရသ)။<br> (ခ) တစ်နည်းအားဖြင့် မောဟစေတသိက်သည် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ မသိမမြင်နိုင်သောကိစ္စရှိ၏ (အသမ္ပဋိဝေဓရသ)။</p> <p>ရသသည် ကိစ္စရသ၊ သမ္ပတ္တိရသ အားဖြင့် နှစ်မျိုးနှစ်စားရှိသည်ဟု အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ (၁၀၅)၊ အဘိဓမ္မာဝတာရ အဋ္ဌကထာ စသောကျမ်းများ၌ ဖော်ပြထားသည်။ ထိုတွင် ကိစ္စရသဆိုသည်မှာ ပရမတ်တရားတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ပြုမူဆောင်ရွက်ချက်များဖြစ်၍ အကြောင်းရသဖြစ်သည်။ သမ္ပတ္တိရသကား အကြောင်းစုံညီမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော သဘောမျိုးဖြစ်၍ အကျိုးရသဟုခေါ်သည်။ ယင်းနှစ်မျိုးအနက် အထက်ဖော်ပြပါ ပထမရသမှာ မောဟ၏အကြောင်း (ကိစ္စ) ရသဖြစ်၍ ဒုတိယရသမှာ အကျိုး (သမ္ပတ္တိ) ရသဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>(က) အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ခြင်းကိစ္စ</h3> <p>အာရုံ၏အမှန်သဘောများ။ ။ သက်ရှိလောကတွင် သမ္မတလည်း သမ္မတအလျောက်၊ ရုံးလုလင်လည်း ရုံးလုလင်အလျောက် သူ့အတိုင်းအတာနှင့်သူ ဆောင်ရွက်ရသော လုပ်ငန်းကိစ္စများ ရှိသလို ပရမတ်တရားများတွင်လည်း သူတို့ဆောင်ရွက်ကြရသည့် ဆိုင်ရာဆိုင်ရာလုပ်ငန်းကိစ္စများရှိကြလေသည်။ ၂<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၂၉၁။<br> ၂။ အဘိဓမ္မာဝတာရ၊ ၁။ ၄၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-195 <hr> မောဟစေတသိက်၏ ဆောင်ရွက်ဖွယ်လုပ်ငန်းကိစ္စကား အာရုံ၏အမှန်သဘောများကို ဖုံးကွယ်ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရှေးဦးစွာ အာရုံ၏အမှန်သဘောများကို သိထားဖို့လိုပေသည်။ မောဟဖုံးကွယ်သော အာရုံ၏အမှန်သဘောများမှာ သာမန်အားဖြင့် အကုသိုလ်ဒုစရိုက်တို့၏ အပြစ်ရှိသည့်သဘော၊ ဆိုးဝါးယုတ်မာသည့်သဘော၊ ဆိုးကျိုးများကို ဖန်တီးတတ်သည့်သဘောများနှင့် ကုသိုလ်သုစရိုက်တို့၏ ဖြူစင်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသည့်သဘော၊ ကောင်းမွန်မြင့်မြတ်သည့်သဘော၊ ကောင်းကျိုးများကို ဖန်တီးတတ်သည့်သဘော စသည်တို့ဖြစ်သည်။</p> <p>သို့ရာတွင် အထူးသဖြင့် မောဟဖုံးကွယ်သော အာရုံ၏အမှန်သဘောများကား... သစ္စာလေးတန်၊ အမှန်လေးချက်တို့၏ အနက်သဘောများ (စတုသစ္စဓမ္မ)၊ အတိတ်ဘဝခေါ် ရှေးဘဝရှိခြင်းသဘော (ပုဗ္ဗန္တ)၊ အနာဂတ်ဘဝခေါ် နောက်ဘဝရှိခြင်းသဘော (အပရန္တ)၊ အတိတ်ဘဝ၊ အနာဂတ်ဘဝ၊ ဘဝနှစ်မျိုးလုံးရှိခြင်းသဘော (ပုဗ္ဗန္တာပရန္တ)၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၏သဘော (ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်) ဟူ၍ ရှစ်ဌာနရှိကြောင်း ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဒုကနိက္ခေပကဏ္ဍ၊ ဟေတုဂေါစ္ဆကတွင် ဘုရားရှင်ဟောခဲ့သည်။ ထိုရှစ်မျိုး၏ သဘောမှန်နှင့် မောဟဖုံးလွှမ်းပုံကို သိသာရန် အကျဉ်းမျှရှင်းပြပါမည်။ ၁</p> <h3>သစ္စာလေးပါး၌ဖုံးလွှမ်းပုံ</h3> <p>သစ္စာသဒ္ဒါသည် အမှန်သဘောကို ဟောသည်။ အမှန်ဆိုသည်ကား ဘယ်သောအခါမှ ဖောက်ပြန်ခြင်းမရှိ၊ ရွေ့ရှားခြင်းမရှိသည်ကို ဆိုလိုပါသည်။ ဥပမာ-ဒုက္ခသစ္စာ (ဆင်းရဲစစ် ဆင်းရဲမှန်) ဟုဆိုရာဝယ် ဆင်းရဲမှုသည် မည်သည့်အခါမှာမှ ဖောက်ပြန်ခြင်းမရှိ၊ ရွေ့ရှားခြင်း<br> ၁။ အဘိ၊ ၁။ ၂၁၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-196 <hr> မရှိပါ။ ဆင်းရဲသည့် ပကတိသဘောမှ ချမ်းသာသည့် ဝိကတိသဘောသို့ တစ်ရံတစ်ဆစ်မျှ ပြောင်းလဲခြင်းမရှိပေ။ လောကလူသားတွေက “ကောင်းတယ် ချမ်းသာတယ်လို့” အထင်မှတ်ကြီး ထင်မှတ်နေကြသည့် တကယ်သာယာဖွယ်၊ နှစ်သက်ဖွယ်၊ လိုချင်ဖွယ် ဣဋ္ဌာရုံရှုခင်းများသည်ပင် ‘အရင်းစစ် အမြစ်မြေက’ ဆိုသလို အခြေခံကျကျ ပညာမျက်စိဖြင့် စစ်ဆေးကြည့်သည့်အခါတွင် တကယ့်ဒုက္ခကြီးဖြစ်နေပုံ၊ မျက်လှည့်ပစ္စည်းများပမာ ချမ်းသာတု ချမ်းသာယောင်များဖြစ်နေပုံတွေကို တွေ့မြင်ရပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဒုက္ခသစ္စာ စသော သစ္စာလေးပါးတို့သည် ဆင်းရဲစစ် ဆင်းရဲမှန် စသည့် အဓိပ္ပာယ်များကို ဆောင်ပေသည်။ ဒုက္ခသစ္စာသည် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းသဘောရှိ၍ အမှန်ဆင်းရဲသော သဘာဝဖြစ်သည်။ သတ္တဝါများ သန္တာန်မှာ ဖြစ်ပျက်နေသော လောဘမပါသည့် လောကီရုပ်နာမ်တရားများနှင့် မြင်မြင်သမျှ ပြင်ပရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများသည် ထူထောင်ဖန်တီးရမှု၊ ပြုပြင်စောင့်ရှောက်ရမှု၊ ပူပန်စေမှု၊ ဖရိုဖရဲပြိုကွဲပျက်စီးစေမှုတို့နှင့် ကင်းကွာ၍ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် ဒုက္ခသစ္စာချည်းသာ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် လောဘသားတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ မောဟဝင်နေသဖြင့် တကယ့်ဆင်းရဲမှုများကိုပင် ချမ်းသာစစ် ချမ်းသာမှန်ဟု အမြင်မှား အထင်မှား ဖြစ်နေကြသည်။</p> <p>ထိုဆင်းရဲစစ် ဆင်းရဲမှန် (ဒုက္ခသစ္စာ) မျိုးစုံတို့ကို ဖန်တီးပေးသည့် အဓိကလက်သည် တရားခံကိုရှာလျှင် လိုချင်မှု၊ သာယာမှုသဘောကိုဆောင်သော လောဘတဏှာကို တွေ့ရသည်။ ယင်းလောဘတဏှာကား သမုဒယသစ္စာပင်တည်း။ မှန်ပါသည်။ ဘုရား ရဟန္တာများမှအပ သာမန်လောကသားတွေမှာ လိုချင်မှုလောဘတဏှာနှင့် အချိန်ရှိသရွေ့ ထွေးလုံးရစ်ပတ် ဖြစ်နေကြသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည်<br> <br>စာမျက်နှာ-197 <hr> သူတို့၏ လိုချင်မှုအတိုင်းအတာအရ ဆင်းရဲမှုအမျိုးမျိုးကိုခံကာ နေ့မအား ညမအား ရုန်းကန်လှုပ်ရှားနေကြရသည်။ သူတို့ကား လောဘကို ဒုက္ခပေးမည့် ရန်သူအဖြစ်မမြင်၊ မိတ်ဆွေကောင်းကြီးအသွင်ဖြင့်သာ အဖော်ပြုကာ ဘဝသံသရာဝယ် ပျော်ပျော်ပါးပါး ခရီးနှင်လျက်ရှိကြသည်။</p> <p>ယင်းသို့ အထင်မှား အမြင်မှား ဖြစ်နေကြခြင်းကား သူတို့၏ ခန္ဓာအစဉ်ဝယ် မောဟအမှောင်ထုကြီး အုပ်စိုးနေသောကြောင့်ပင် ဖြစ်သည်။ ထိုမောဟအမှောင်ထုကြီးကား သူတို့တစ်တွေအား ဆင်းရဲကို ချမ်းသာထင်အောင်၊ ဆင်းရဲကြောင်းကို ချမ်းသာကြောင်းဟု ထင်အောင်သာ လှည့်စားထားသည်မဟုတ်။ နိရောဓသစ္စာခေါ် နိဗ္ဗာန်၏ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ကင်းငြိမ်းရာအမှန် ချမ်းသာစစ် ဧကန်ရှိသည့်သဘောကိုလည်းကောင်း၊ မဂ္ဂသစ္စာ၏နိဗ္ဗာန်ဟူသော အကျိုးသစ္စာကိုရကြောင်း လမ်းကောင်းလမ်းမှန်ဖြစ်သည့် သဘောကိုလည်းကောင်း မမြင်နိုင်အောင် ဉာဏ်မျက်စိကို ဖုံးအုပ်လိုက်သေးသည်။ ဤသို့ မောဟစေတသိက်သည် သစ္စာလေးပါးတို့၏ အမှန်သဘောတရားများကို ဖုံးကွယ်ထားပေသည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ</h3> <p>ပုဗ္ဗန္တ ဆိုသည်မှာ အတိတ်ဘဝ၌ဖြစ်ခဲ့သော ခန္ဓာ၊ အာယတန၊ ဓာတ်အဖို့အစုဖြစ်သည်။ လောက၌ အချို့လူများသည် ရှေးအတိတ်ကာလများ၌ ဘဝအဆက်ဆက် ရှိခဲ့ကြသည်ဟု ခံယူချက်မရှိကြချေ။ ထို့ကြောင့် ရှေးအတိတ်ဘဝများ၌ ဖြစ်ခဲ့ကြဖူးသည်ဟု သူတို့မယုံကြည်ကြ။ ယခုဘဝမှာသာ ထာဝရဘုရား...စသူတို့က ဖန်ဆင်း၍ သတ္တဝါများဖြစ်လာကြသည်ဟု ယူဆထားကြသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုအယူဝါဒမျိုးကို ဗုဒ္ဓက ဣဿရနိမ္မာနဟေတုဒိဋ္ဌိဖြစ်သည်ဟု အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် တိကနိပါတ်<br> <br>စာမျက်နှာ-198 <hr> တိတ္ထာယတနသုတ်၊ ဒီဃနိကာယ် သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂပါဠိတော် ဗြဟ္မဇာလသုတ်...စသည်တို့၌ ဟောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် သူတို့သည် ကောင်းကင်ဘုံ...စသည့် နောက်နောက်သောဘဝတို့၌ ဆက်ကာ ဆက်ကာဖြစ်ရဦးမည်ကိုသာ ယုံကြည်ကြသည်။ ယင်းသို့ အတိတ်ဘဝရှိသည်ကို လက်မခံနိုင်ကြခြင်းသည် သူတို့သန္တာန်၌ဖြစ်သော မောဟစေတသိက်က အတိတ်ဘဝ၌ဖြစ်သော ခန္ဓာ၊ အာယတန၊ ဓာတ်အစုတို့ကို မမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>အပရန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ</h3> <p>ဖြစ်လတ္တံ့သော ခန္ဓာ၊ အာယတန၊ ဓာတ်အစုတို့ကို (ဝါ) အနာဂတ်ဘဝကို အပရန္တဟုခေါ်သည်။ အချို့က အတိတ်ဘဝများရှိခဲ့သည်ကိုကား လက်ခံကြသည်။ သို့ရာတွင် ရဟန္တာမဖြစ်သေးသရွေ့ နောက်ဘဝများ၌ ဆက်လက်ဖြစ်ရဦးမည်ကိုမူ မယုံကြည်။ သူတို့ဝါဒကား နောက်ဘဝရှိသည်ကို ငြင်းပယ်၍ “သေလျှင် ဘဝပြတ်သွားတော့တာပဲ” ဆိုသည့် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိဘက်သို့ သက်ဝင်လျက်ရှိ၏။ အမှန်စင်စစ် သူတို့၏မောဟသည် အနာဂတ်ဘဝကိုမသိအောင် ကာကွယ်ထားသော မောဟဖြစ်သည်။</p> <h3>ပုဗ္ဗန္တာပရန္တ၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ</h3> <p>အချို့ကမူ အတိတ်ဘဝရှိသည်ကိုလည်း မယုံကြည်၊ အနာဂတ်ဘဝရှိသည်ကိုလည်း လက်မခံ၊ “ယခုလက်ရှိဘဝသာရှိသည်၊ သေလျှင် ပြီးတော့တာပဲ” ဟု ယူဆကြသည်။ ထိုသူများ၏ အယူဝါဒကား ဗုဒ္ဓဝါဒအရ ဣဿရနိမ္မာနဟေတုဒိဋ္ဌိနှင့် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှစ်မျိုးလုံး၌ သက်ဝင်ပေသည်။ သူတို့ ယင်းသို့ယူဆကြခြင်းသည် သူတို့သန္တာန်၌ဖြစ်သော မောဟက ရှေးဘဝ နောက်ဘဝ နှစ်မျိုးလုံးကို မမြင်နိုင်အောင် မှောင်ချထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-199 <hr> <h3>အာရုံ၏သဘောအမှန်ကို ဖုံးကွယ်ခြင်းကိစ္စ</h3> <h3>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်၌ ဖုံးလွှမ်းပုံ</h3> <p>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်ကား ပဋ္ဌာန်းတရားတော်ကဲ့သို့ ပစ္စယသတ္တိကို ဖော်ထုတ်မပြသော်လည်း ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့၏ အညမည ကြောင်းကျိုးဆက်သွယ်ပုံကို ဖွင့်ပြထားသော ကြောင်းကျိုးပြဒေသနာတော်ဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓက ဝိဘင်းပါဠိတော်တွင် “ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဝိဘင်း” ဟု အခန်းတစ်ခန်းဖွင့်ကာ ထိုဒေသနာတော်ကို အကျယ်ဝေဖန်ဟောကြားခဲ့သည်။ ယင်းဒေသနာ၌ အဝိဇ္ဇာ စသည်က အကြောင်း၊ သင်္ခါရ စသည်က အကျိုးဖြစ်သည်ဟု သံသရာစက်လည်ပုံကို ပြတ်သားစွာ ရှင်းလင်းထားသည်။</p> <p>ပါရမီဉာဏ်တွင် အထွတ်အထိပ်သို့ရောက်နေကြပြီဖြစ်သော အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်မောဂ္ဂလ္လာန် အဂ္ဂသာဝကကြီးနှစ်ပါးတို့၏ အလောင်းအလျာများဖြစ်သည့် ဥပတိဿနှင့် ကောလိတတို့သည်ပင် ထိုပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်၏ အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်သော “ယေဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ တေသံ ဟေတုံ တထာဂတော အာဟ” စသည့်ဂါထာကို ကြားနာရရုံနှင့် သောတာပန်ဖြစ်သွားကြပေသည်။</p> <p>သို့ပင်ဖြစ်စေကာမူ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်ကား အလွန်နက်နဲ၍ အသိခက်သော ဒေသနာတော်ဖြစ်သည်ဟု နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော် နိဒါနသုတ်တွင် ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် ဟောကြားခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အချို့ပုဂ္ဂိုလ်များသည် အဝိဇ္ဇာ စသည့် အကြောင်းတရားကြောင့် သင်္ခါရ စသောအကျိုးတရားတွေ အဆက်မပြတ်ဖြစ်ပေါ်နေသည်ဟု နားမလည်ကြပေ။ မသိ မမြင်နိုင်ကြပေ။ သို့ရာတွင် ယင်းသို့ ရုပ်, နာမ်တရားစုတို့၏ အကြောင်းအကျိုး ဆက်သွယ်ပုံကို နားမလည်နိုင်ကြခြင်းသည် ဒေသနာတော်က နက်နဲလွန်း၍ချည်း မဟုတ်ပေ။ ကြောင်းကျိုးသဘာဝတို့ကို သိမြင်နိုင်စွမ်းမရှိအောင် မောဟက ဖုံးလွှမ်းထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-200 <hr> ဤသို့ မောဟစေတသိက်သည် ဒုက္ခသစ္စာစသည့် တရားရှစ်မျိုးတို့၏ သဘောများကို ပုံမှန်အတိုင်းမမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းကွယ်ကာခြင်းကိစ္စကို သဘာဝအားဖြင့် ဆောင်ရွက်လေသည်။</p> <h3>မောဟ၏စွမ်းရည်</h3> <p>မောဟစေတသိက်သည် ဖော်ပြပါအတိုင်း သဘောတရားရှစ်မျိုးတို့ကို ဖုံးလွှမ်းသည်ဟု ဆိုရသော်လည်း သူ၏ဖုံးလွှမ်းမှု စွမ်းရည်ကို နယ်ပယ်အားဖြင့် ကြည့်လျှင် အလွန်ကျယ်ပြန့်သည်ကို တွေ့ရသည်။ မောဟသည် သြကာသလောကနယ်မြေအနေဖြင့် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံတွင် ထိပ်ဆုံးဘုံ ဖြစ်သည့်အတွက် ဘဝဂ် (သဗ္ဗဘဝဂ်) လို့ ခေါ်ကြသော နေဝသညာနာသညာယတနဘုံအထိ၊ သတ္တလောကအနေဖြင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အဆင့်အထိ ဖုံးလွှမ်းနိုင်သည်။ သင်္ခါရလောကနယ်အနေဖြင့်မူ မဂ်စိတ်များ၏ ရှေ့ဖြစ်သော ဂေါတြဘူဝေါဒါန်နှင့် (ဖလသမာပတ်အရာ၌) ဖိုလ်စိတ်များ၏ ရှေ့ပရိကံအထိ အာရုံပြုသောအားဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနိုင်သည်။</p> <p>ဆိုလိုရင်းမှာ ဘဝသံသရာမှ လွတ်မြောက်ရန် အားယူနေပြီဖြစ်သော တတိယမဂ်ပိုင်ရှင် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးဖြစ်နေသည့်တိုင်အောင် မောဟမှောင်ရိပ်အောက်မှ မလွတ်မြောက်နိုင်ရှာသေးပါ။ ဘုရားရဟန္တာများမှတစ်ပါး အခြားပုဂ္ဂိုလ်များသည် မောဟစက်ကွင်းမှ လွတ်ကင်းနိုင်ရန်အတွက် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံအတွင်း မည်သည့်ဘုံသို့ ဝင်ရောက်ခိုလှုံခိုလှုံ မောဟပိုင်နက်မှ လွတ်ထွက်နိုင်ခွင့်ကို ဘယ်ဘုံမှာမျှ ရရှိနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ မောဟကား မည်သည့်လောကီတရားမျိုးကိုမဆို အာရုံပြုနိုင်စွမ်းရှိပေသည်ဟု ဆိုလိုပေသည်။</p> <h3>မောဟ အထူအပါး</h3> <p>ဤမောဟဖုံးလွှမ်းမှုသည် အဆင့်ဆင့်ထောက်ဆ၍ အထူအပါးကွဲပြား၏။ ကုသိုလ် အကုသိုလ်မှန်းကိုမျှမသိအောင် ဖုံးလွှမ်းထားသော မောဟသည် အလွန်ထူပိန်းသောမောဟတည်း။<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၉ဝ။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ၊ ၅၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-201 <hr> ကုသိုလ် အကုသိုလ်မှန်းကို သိတတ်၍ အကုသိုလ်အချက်ပေါ်လာလျှင် “မတော်ပါတကား” ဟု ရှောင်ရှားတတ်၊ ကုသိုလ်ဟူသမျှကို ပြုတတ်လျှင် မောဟအတော်ပါးလှစ်လေပြီ။ သို့သော် မောဟကင်းဖို့အရေးမှာ များစွာအလှမ်းဝေးပါသေး၏။ သောတာပန်၊ သကဒါဂါမ်အဆင့်ရောက်၍ သစ္စာလေးပါးစသည်တို့ကို ထွင်းဖောက်မြင်နိုင်သော်လည်း မောဟမှာ ပါးသည်ထက်ပါးရုံသာရှိသေး၏။ ရဟန္တာအဆင့်ရောက်မှ မောဟလုံးဝကင်းလေသည်။</p> <p>ဤနေရာဝယ် “သစ္စာလေးပါး စသည်ကို သိသည်” ဟုဆိုရာ၌ ယခုကာလ သင်္ဂြိုဟ်သရုပ်ခွဲသမားတို့ အသိမျိုးကဲ့သို့ သရုပ်ရေတွက်တတ်တဲ့အသိမျိုးမဟုတ်။ သရုပ်ရေတွက်မှုမှာ သညာသိ (အမှတ်သိ) မျိုးသာတည်း။ နာမ်သိမဟုတ်သေး။ ဉာဏ်ဖြင့်ဒုက္ခသဘော, သမုဒယသဘော စသည်ကိုသိမှသာ အသိဟုမှတ်။</p> <h3>ရဟန္တာတို့မသိမှုသည် မောဟလား</h3> <p>မောဟကင်း၍ ရဟန္တာဖြစ်သည့်အခါ လောကီလောကုတ္တရာအားလုံးကို ကုန်စင်အောင်သိပြီဟု မမှတ်ရ။ သိသင့်သိထိုက်သလောက် သစ္စာလေးပါး စသည်ကိုသိခြင်းသာလျှင် လိုရင်းတည်း။ ရဟန္တာဖြစ်သော်လည်း ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာမဟုတ်လျှင် ပိဋကတ်ကို တမင်သင်ယူမှ တတ်သည်။ ပိဋကတတ်သော်လည်း သူတစ်ပါး၏အလိုဆန္ဒ အဇ္ဈာသယကို ကျနစွာမသိ၊ အာသယာနုသယဉာဏ်၊ ဣန္ဒိယပရောပရိယတ္တိဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရှင်ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်သာလျှင် သိဖွယ်အားလုံးကို ကုန်စင်အောင်သိမြင်တော်မူနိုင်သည်။</p> <p>ဤကဲ့သို့ လောကီလောကုတ္တရာအားလုံးကို ကုန်စင်အောင်<br> <br>စာမျက်နှာ-202 <hr> မသိခြင်းမှာ မောဟဖုံးလွှမ်းမှုမဟုတ်။ မိမိဉာဏ်၏ သတ္တိနည်းမှုသာဖြစ်သည်။ ဥပမာ-နေ့လယ်ကြောင်တောင်ဝယ် အဝေးမှာတည်ရှိနေသော ရူပါရုံကို မမြင်ခြင်းသည် အမှောင်၏ကာကွယ်မှုကြောင့် မဟုတ်။ မိမိမျက်စိ၏ သတ္တိနည်းမှုသာဖြစ်သကဲ့သို့တည်း။ ၁</p> <h3>ဝတ္ထုသက်သေ</h3> <p>ဆက်ဦးအံ့။ ဘုရားရှင်ကလွဲလျှင် ရှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဉာဏ်တော်အကြီးဆုံးတည်း။ ထိုရှင်သာရိပုတ္တရာသည်ပင် မိမိတပည့် ရဟန်းကလေးအား ကမ္မဋ္ဌာန်အပေးလွဲခဲ့ဖူး၏။ ရဟန်းကလေးကား ငယ်ရွယ်သူတည်း။ “ငယ်ရွယ်သူ စိတ်ဓာတ်သည် ကာမဘက်၌ ညွတ်တတ်၏” ဟု နှလုံးပြုကာ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပေးလေရာ စရိုက်မတည့်သောကြောင့် လေးလပတ်လုံး အားထုတ်သော်လည်း တရားထူးမရ၊ နိမိတ်ကလေးမျှ မထင်ရှားပေ။</p> <p>သို့အတွက် ဘုရားရှင်အား ရှင်သာရိပုတ္တရာက အကြောင်းကိုလျှောက်ထားသည့်အခါ ငယ်ရွယ်သူပင်ဖြစ်သော်လည်း ဘဝငါးရာလောက် ရွှေပန်းထိမ်သည်ချည်း လုပ်ခဲ့ဖူး၍ နီမြန်းသောရွှေများကို ကြည့်ရဖန်များသောကြောင့် အဇ္ဈာသယနှင့်တန်အောင် ဘုရားရှင်က ပဒုမ္မာကြာပန်းကို ဖန်ဆင်း၍ ကြည့်ရှုစေပြီးလျှင် ကြာပွင့်ဖတ်များကို ညှိုး၍လာအောင် ဖန်ဆင်းပြလျက် အနိစ္စသဘောကို ဖော်ပြတော်မူလေသော် တစ်နေ့ချင်းဖြင့် တရားပေါက်၍ ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ရဟန္တာဖြစ်ပါလျက် အားလုံးကို မသိခြင်းမှာ ဉာဏ်သတ္တိနည်းမှုကြောင့်သာဖြစ်၏။ မောဟဖုံးလွှမ်းမှုကြောင့်မဟုတ်။ မောဟ၏ဖုံးလွှမ်းရာဌာနမှာ သစ္စာလေးပါးနှင့် ပုဗ္ဗန္တစသောတရားစုသာဖြစ်သည်။ ၂<br> ၁။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ။ ၆ဝ၇၊ ၆၀၈။<br> ၂။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ။ ၆ဝ၇၊ ၆ဝ၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-203 <hr> <h3>(ခ) ကောင်းစွာထိုးထွင်း၍ မသိမမြင်နိုင်သောကိစ္စ (အသမ္ပဋိဝေဓရသ)</h3> <h3>ရသနှစ်မျိုးဆိုရပုံ</h3> <p>အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ထားနိုင်မှုသည် မောဟစေတသိက် ရွက်ဆောင်သည့် လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း အထက်တွင်ရှင်းပြခဲ့ပြီ။ ယင်းသို့ဆောင်ရွက်ပေးမှုကြောင့် မောဟနှင့်အတူဖြစ်သည့် တွဲဖက်နာမ်တရားများသည် အာရုံသဘောများကို အမှန်တိုင်း မသိနိုင် မမြင်နိုင်ချေ။</p> <p>ထိုသို့ဆိုလျှင် ဤနေရာ၌ “မောဟသည် သူနှင့်တွဲဖက်တရားများကို အမှန်အတိုင်း မသိနိုင် မမြင်နိုင်စေရန်ကိုသာ ဆောင်ရွက်၍ သူကိုယ်တိုင်ကတော့ အာရုံ၏သဘောမှန်တွေကို သိနိုင်ပါသလော” ဟု မေးစရာရှိလာသည်။ အဖြေမှာ “မောဟသည် တွဲဖက်နာမ်တရားများအား အာရုံ၏အမှန်သဘောများကို မသိအောင် မှောင်ချပေးသော လုပ်ငန်းကိုသာ ရွက်ဆောင်သည်မဟုတ်၊ မောဟကိုယ်တိုင်ကလည်း အာရုံ၏အမှန်သဘောများကို ကောင်းစွာထိုးထွင်း၍ မသိနိုင်မမြင်နိုင်သောကိစ္စရှိသည်” ဟုဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အဋ္ဌကထာဆရာသည် မောဟ၏ရသကို နှစ်မျိုးပြဆိုခဲ့ဟန်ရှိသည်။</p> <p>မောဟ၏ ကောင်းစွာထိုးထွင်း၍ မသိနိုင် မမြင်နိုင်သည့်သဘောကို လက္ခဏာခန်း၌ ဉာဏ်နှင့်ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ခြင်း (အဉာဏ) လက္ခဏာအဖွင့်ဝယ် အကျယ်ရှင်းလင်းပြခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ဤအခန်း၌ ထပ်မံမပြတော့ဘဲ ထိုသဘောအတိုင်းပင် မှတ်သားရန်ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် “တစ်နွယ်ငင် တစ်စင်ပါ” ဆိုသကဲ့သို့ ဒုတိယရသနှင့် ဆက်သွယ်၍ မှတ်သားစရာ အဖြာဖြာတို့ကို ဆက်လက်တင်ပြပါဦးမည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-204 <hr> <h3>မောဟကအမှားတွေကိုသိသလား</h3> <p>မောဟစေတသိက်သည် အာရုံ၏အမှန်သဘောကို မသိသည့်အပြင် တွဲဖက်နာမ်တရားများကိုလည်း မသိအောင် မှောင်ချထားသည့်သဘောရှိသည်ဟု ဆိုခဲ့ပါသည်။ ထိုသို့ဆိုလျှင် မောဟသည် အမှားတွေကိုသိသလားဟု မေးရန်ရှိလာသည်။ မေးလည်းမေးသင့်ပါသည်။</p> <p>အဖြေကား “မောဟစေတသိက်သည် အမှားတွေကို မသိနိုင်ပါ” ဟု ဖြစ်သည်။ ရုတ်တရက်သော် “အမှန်တွေကိုမသိလျှင် အမှားတွေကိုသိသည်” ဟု ဉာဏ်တွင်ထင်စရာ မြင်စရာဖြစ်သည်။ အမှန်စင်စစ် မောဟသည် အမှန်တွေကိုလည်းမသိ၊ အမှားတွေကိုလည်း မသိသည့် အမိုက်တရား အမှောင်တရားမျိုးဖြစ်၏။ သည်အဖြေကို ကျေကျေနပ်နပ်လက်ခံနိုင်ဖို့ဆိုလျှင် မောဟ၏သဘောတရားကို အခြေခံကျကျ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဆွေးနွေးဖို့လိုပေလိမ့်မည်။</p> <h3>မသိမှုသာမောဟ</h3> <p>မောဟစေတသိက်ကား အထက်တွင်ပြဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း သူကိုယ်တိုင်ကလည်း အာရုံ၏အမှန်သဘောတွေကို မသိတတ်။ တွဲဖက်စိတ်ကိုလည်း ယင်းသို့မသိအောင် မှောင်ချထားတတ်သော အမှောင်တရားမျိုးဖြစ်သည်။ စိတ်အစဉ်တွင် မောဟဝင်လာသောအခါ စိတ်သည် မောဟ၏မှောင်ချမှုကို ခံရသဖြင့် အာရုံ၏သဘောကို ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ မသိနိုင်တော့ပါ။ ထိုအခါတွင် အမြဲမရှိသောသဘော (အနိစ္စ) ကို အမြဲရှိသည် (နိစ္စ)၊ ဆင်းရဲသောသဘော (ဒုက္ခ) ကို ချမ်းသာသည် (သုခ)၊ အစိုးမရသောသဘော (အနတ္တ) ကို အစိုးရသည် (အတ္တ)... စသည်ဖြင့် အမှားတွေကိုသိတော့သည်။</p> <p>သို့တစေလည်း ထိုအမှားတွေကို သိသည့်တရားမှာကား မောဟမဟုတ်ပါ။ ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန် မှားယွင်းစွာသိတတ်သောသဘောရှိသည့် ဒိဋ္ဌိ, သညာနှင့် စိတ်တို့သာဖြစ်ပါသည်။ မောဟက ဒိဋ္ဌိ, သညာ, စိတ်တို့အမှားတွေကိုသိရန် မှောင်ချ<br> <br>စာမျက်နှာ-205 <hr> ပေးသည်။ ဖုံးကွယ်ပေးသည်။ ပညာမျက်စိကို ပိတ်ပေးသည်။ မှောင်ချမှု, အမြင်မှန်အတိုင်း မမြင်စေရန်ဖုံးကွယ်မှု၊ ပညာမျက်စိကိုပိတ်ပေးမှုသာ မောဟ၏အလုပ်၊ မောဟ၏သဘောဖြစ်သည်။ အမှားသိမှုသည် မောဟ၏သဘောမဟုတ်။ ဒိဋ္ဌိ, သညာနှင့် စိတ်တို့၏သဘောသာဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ သိတတ်သောသဘောနှင့် မောဟသည် ဆီနှင့်ရေပမာ ပေါင်းစပ်လို့မရသောအရာများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်သည် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်တွင် မောဟစေတသိက်သဘောကို မသိခြင်းသဘော (အဉာဏ)၊ မမြင်ခြင်းသဘော (အဒဿန)၊ ထိုးထွင်း၍မသိတတ်သောသဘော (အနဘိသမယ)၊ အမှန်တရားအားလျော်စွာ မသိတတ်သောသဘော (အနနုဘောဓ)၊ သစ္စာလေးပါးတရားကို မသိသောသဘော (အပ္ပဋိဝေဓ)၊ အပြားအားဖြင့် မသိတတ်သောသဘော (အသမ္ပဇညာ) စသည်ဖြင့် မသိသည့်အကြောင်းအရာများကိုသာ ပရိယာယ်ပုဒ်အမျိုးမျိုးဖြင့် ကျယ်ပြန့်စွာ ဟောခဲ့ပါသည်။ ၁</p> <p>စင်စစ်အားဖြင့် ပရမတ္ထသဘောတရားများသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု (သာမန်လက္ခဏာမှတစ်ပါး) သဘောလက္ခဏာချင်း ရောနှောနေကြသောတရားများကား မဟုတ်ချေ။ သူ့သဘောလက္ခဏာနှင့်သူ သီးသန့်ရှိနေကြပါသည်။ ထိုပရမတ်တရားများ၏ သီးသန့်ဖြစ်သော ကိုယ်ပိုင်သဘောလက္ခဏာများကို ပရမတ်နည်းကျကျ ခွဲခြားသိဖို့လိုပေသည်။</p> <h3>အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်</h3> <p>ယင်းဋီကာသစ်၌လည်း မောဟစေတသိက်သည် မည်သည့်အာရုံကိုမျှ မသိသော တရားမျိုးဖြစ်ကြောင်းကို ဉာဏ်၊ ဒိဋ္ဌိတို့နှင့်နှိုင်းယှဉ်ကာ ဤသို့ရှင်းပြထားသည်။ “ဉာဏ်သည် အာရုံ၏သဘောကို အမှန်<br> ၁။ အဘိ၊ ၁။ (မြန်မာပြန်) ၁၄၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-206 <hr> အတိုင်းသိသည်။ ဒိဋ္ဌိစေတသိက်သည် အာရုံကို မှားမှားယွင်းယွင်းယူသည် (သိသည်)။ မောဟစေတသိက်မှာမူ မည်သည့်အာရုံကိုမျှ မသိချေ (ဝါ) အာရုံ၏သဘောကို အမှန်နည်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ အမှားနည်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း မသိပါချေ။</p> <p>အယုတ်သဖြင့် မောဟသည် အာရုံသို့ချဉ်းကပ်သည့်အခါ၌ပင် အာရုံကို ဘာမျှ (အမှားရော အမှန်ပါ) မသိဘဲ ချဉ်းကပ်သည်။ ဥပမာ-ဖဿစသော စေတသိက်များသည် အာရုံသို့ချဉ်းကပ်ကြသောအခါ၌ အာရုံကိုသိသောသဘောဖြင့် ချဉ်းကပ်ကြသည်မဟုတ်ပေ။ တွေ့ထိသောအခြင်းအရာ (ဖုသနာကာရ) စသည်ဖြင့်သာ ချဉ်းကပ်ကြသည်။ ထိုနည်းတူစွာ မောဟသည်လည်း အာရုံကိုသိသည့်သဘောမျိုးဖြင့် အာရုံသို့ချဉ်းကပ်သည်မဟုတ်။ အာရုံ၏ အမှန်သဘာဝကို ဖုံးကွယ်သော အခြင်းအရာ (ပဋိစ္ဆာဒနာကာရ) အားဖြင့်သာ ချဉ်းကပ်သည်” ဟု တိကျပြတ်သားစွာ ရှင်းပြထားပါသည်။ ၁</p> <p>ဋီကာရှင်းချက်အရ အမှန်တရားကိုသိမှုသည် ဉာဏ်ပညာ၊ အမှန်တရားကို မသိအောင်ဖုံးကွယ်ထားမှုသည် မောဟ။ ထိုဖုံးကွယ်ထားမှုကြောင့် အမှားတွေကိုသိမှုသည် ဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်းမှာ တိမ်စင်လပမာ ထင်ရှားပါသည်။ ဤနေရာ၌ မောဟနှင့်ဒိဋ္ဌိ တရားနှစ်ပါးတို့သည် အကြောင်းအကျိုးအားဖြင့် ဆက်သွယ်နေသောတရားများ ဖြစ်ကြသည်ဟု သဘောပေါက်သင့်ပေသည်။ မောဟက အမှန်အတိုင်း မမြင်ရအောင် ဉာဏ်မျက်စိကို ပိတ်ပေးသည်။ ထိုအခါ ဒိဋ္ဌိက အမှားတွေကိုသွားမြင်သည်။ ယင်းသို့ ပရမတ်တရားတို့၏ သူ့သဘောနှင့်သူ သီးသန့်တည်ရှိနေကြပုံကို ပရမတ်နည်းကျကျ ခွဲခြားသိမြင်ခဲ့ပါလျှင် “မောဟစေတသိက်သည် အမှားတွေကို မသိနိုင်ပါ” ဟူသော<br> ၁။ အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်၊ ပ။ ၃၁၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-207 <hr> အဖြေကို အလိုအလျောက် ကျေနပ်လက်ခံမည်မှာ သေချာပါသည်။</p> <h3>မျက်မှန်စိမ်းဥပမာ</h3> <p>ဥပမာအားဖြင့် မြင်းကို မျက်မှန်စိမ်းတပ်ပြီး မြက်ခြောက်ကျွေးသည်နှင့် သဘောတူပေသည်။ မျက်မှန်စိမ်း အတပ်ခံရသောမြင်းသည် မျက်မှန်စိမ်းကြောင့် မြက်ခြောက်တွေကို မြက်စိုတွေထင်ပြီး မြိန်မြိန်ရှက်ရှက် စားလေ့ရှိသည်။</p> <p>ထို့အတူ သတ္တဝါများမှာလည်း မောဟဝင်လာသည့်အခါတွင် မောဟတည်းဟူသော မျက်မှန်စိမ်းတပ်ထားမှုကြောင့် ဆင်းရဲအစစ်တွေကို တကယ့်ချမ်းသာဟုထင်မှတ်ပြီး မြိန်မြိန်ရှက်ရှက်ဖြစ်နေကြသည်။ ဤဥပမာ၌ မောဟနှင့် မျက်မှန်စိမ်း၊ ဆင်းရဲနှင့် မြက်ခြောက်၊ ချမ်းသာနှင့် မြက်စို၊ ဒိဋ္ဌိ၏ဆင်းရဲတွေကို တကယ့်ချမ်းသာတွေလို့ အမှားမြင်မှုသိမှုနှင့် မြင်း၏မြက်ခြောက်တွေကို မြက်စိုတွေလို့ အမှားမြင်မှုသိမှုတို့ တူကြသည်။</p> <h3>အသမ္မောဓပုဒ်အဖွင့်</h3> <p>ဘုရားရှင်သည် မောဟ၏သဘောကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်တွင် ပရိယာယ်ပုဒ် ၂၄ ပုဒ်တို့ဖြင့် အသေးစိတ်ဟောကြားခဲ့ပါသည်။ ထိုပုဒ်များတွင် “အသမ္မောဓပုဒ်” လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ ယင်းပုဒ်ကို အဋ္ဌကထာဆရာက (၁) အနိစ္စစသည်တို့နှင့်ယှဉ်၍ မသိတတ်သောသဘော၊ (၂) အနတ္တစသော သဘောတရားကို အတ္တ...စသည်ဟု သိမှု၊ အနိစ္စ...စသည်ကို နိစ္စစသည်ဟု သိမှုသဘောဟု နှစ်နည်းဖွင့်ဆိုခဲ့ပါသည်။</p> <p>ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် မြန်မာပြန်တွင် အဋ္ဌကထာဆရာ၏ ဒုတိယအဖွင့်အရ အသမ္မောဓပုဒ်ကို “မှားယွင်းစွာသိတတ်သောသဘော” ဟု သိလွယ်အောင် အနက်ဖော်ထားသည်။ ဤအဖွင့်အရဆိုသော် မောဟသည် အမှားတွေကိုသိသည်ဟု ဆိုရမည်ကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။</p> <p>အမှန်စင်စစ် မောဟသည် အမှားတွေကိုသိတတ်သော သဘောတရားမျိုးကား မဟုတ်ပါချေ။ ရှင်းပြဦးအံ့...အဋ္ဌကထာဆရာသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-208 <hr> ယင်းအသမ္မောဓပုဒ်ကို တိုက်ရိုက် (မုချ, နီတတ္ထ) နည်းအားဖြင့် ဖွင့်ဆိုခဲ့သည်မဟုတ်ပါ။ သွယ်ဝိုက် (ဥပစာ, နေယျတ္ထ) နည်းအားဖြင့် ဖွင့်ဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပေသည်။ ဤသဘောကို ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာနှင့် အနုဋီကာတို့တွင် ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ရှင်းချက်ထုတ်ထားသည်ကို တွေ့နိုင်ပါသည်။</p> <p>အနတ္တသဘောတရားတွေကို အတ္တစသည်ဟု သိမှု၊ အနိစ္စစသည်ကို နိစ္စဟုသိမှု သဘောများသည် မှားယွင်းစွာ သိသည့်သဘောများဖြစ်သည်ကိုကား လက်ခံပါသည်။ သို့သော် ထိုမှားယွင်းစွာ သိသည့်သဘောကား မောဟမဟုတ်ပါ။ မောဟနှင့်အတူဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိစေတသိက်ပင်ဖြစ်သည်။ ဒိဋ္ဌိနှင့်အတူဖြစ်သော မောဟစေတသိက်က (ဒိဋ္ဌိသဟိတ မောဟ) အနိစ္စကို နိစ္စ၊ ဒုက္ခကို သုခ၊ အနတ္တကို အတ္တလို့သိအောင် (ဝါ) အမှားတွေကိုသိအောင် သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ပေးသည်။ မှောင်ချပေးသည်။ ထိုအခါ ဒိဋ္ဌိက အမှားတွေကိုသိသည်။</p> <p>ထိုတွင် မောဟက အကြောင်းတရား၊ ဒိဋ္ဌိကအကျိုးတရားဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အဋ္ဌကထာဆရာသည် အကျိုးတရားဖြစ်သော ဒိဋ္ဌိ၏ အမှားသိသည့်သဘောကို အကြောင်းတရားဖြစ်သော မောဟအပေါ်တင်စား၍ ဖလူပစာနည်းအားဖြင့် မောဟကအမှားသိဘိသို့ ဖွင့်ဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဥပမာ-ထမင်းချက်သည်ဆိုရာဝယ် အမှန်စင်စစ် ထမင်းကိုချက်သည်မဟုတ်။ ဆန်ကိုချက်ခြင်းသာဖြစ်သည်။ သို့သော် အကျိုးဖြစ်သော ထမင်း၏အမည်ကို အကြောင်းဖြစ်သော ဆန်ပေါ်တင်စား၍ ဖလူပစာနည်းအားဖြင့် ထမင်းချက်သည်ဟု သုံးနှုန်းသကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ ဤစကားစဉ်ဖြင့် အသမ္မောဓပုဒ်အဖွင့်အရ မောဟသည် အမှားတွေကိုသိတတ်သော တရားမျိုးမဟုတ်ကြောင်းမှာ ရှင်းနေပါသည်။ ၁<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ။ ၁၂၀။ အနုဋီကာ။ ၁၂၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-209 <hr> <h3>မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ</h3> <p>သမ္မောဟဝိနောဒနီ (ဝိဘင်း) အဋ္ဌကထာ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဝိဘင်းအဖွင့်၌ အဋ္ဌကထာဆရာက အဝိဇ္ဇာအပြားတို့ကို ခွဲဝေပြရာတွင် တရားမှန်ကိုအားမထုတ်မှု အပ္ပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ၊ တရားမှားကိုအားထုတ်မှု မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာဟု နှစ်မျိုးရှိကြောင်း သရုပ်မျှ ထုတ်ပြခဲ့သည်။</p> <p>မူလဋီကာဆရာက “ဒုက္ခသစ္စာ...စသည်တို့၌ မသိခြင်းသည် တရားမှန်ကိုအားမထုတ်မှု အပ္ပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ၊ အသုဘကို သုဘ၊ အနိစ္စကို နိစ္စ... စသည်ဖြင့် ဖောက်ပြန်မှားယွင်းစွာယူခြင်းသည် တရားမှားကို အားထုတ်မှု မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာမည်၏။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဒိဋ္ဌိကင်းသော အဝိဇ္ဇာသည် အပ္ပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ၊ ဒိဋ္ဌိနှင့်အတူဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာသည် မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာမည်၏” ဟု အဋ္ဌကထာဆရာ၏ အဝိဇ္ဇာနှစ်မျိုးကို ထပ်ဆင့်ရှင်းပြခဲ့သည်။ အဝိဇ္ဇာဆိုသည်မှာ မောဟစေတသိက်၏ နာမည်တစ်မျိုးပင်ဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>မူလဋီကာဆရာအာဘော်</h3> <p>ဤနေရာ၌ မူလဋီကာဆရာ၏ ဖွင့်ဆိုချက်များကို စိစစ်ရန်လိုလာသည်။ ဋီကာဆရာ၏ ပထမဖွင့်ဆိုချက်တွင် မောဟ (မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ) က အမှားတွေကိုသိဘိသကဲ့သို့ ပြဆိုထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ယင်းအဓိပ္ပာယ်ကို ဝေဖန်ဆန်းစစ်မှုမပြုဘဲ မုချမှတ်ယူရမည့် အဓိပ္ပာယ်အနေဖြင့် ပေါ့ပေါ့ဆဆ လက်မခံသင့်ပေ။ ထိုအဆိုအမိန့်တွင် ဋီကာဆရာ၏ နှလုံးသွင်းရည်ရွယ်ချက်ကို သိအောင် ကြိုးစားရပေမည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာတွင် ပရမတ်သဘောတရားများကား ပညတ်တရားများကဲ့သို့ ဗလောင်းဗလဲ ပြောင်းလဲတတ်သော သဘောမျိုးမဟုတ်။ မှန်ကန်တိမတ်သော သဘာဝများဖြစ်ကြ<br> ၁။ ဝိဘင်္ဂမူလဋီကာ။ ၉၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂၊ ၂၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-210 <hr> သည်။ ထိုပရမတ်တရားတို့၏ သဘောတရားများကို ရေးကြသော အဘိဓမ္မာကျမ်းပြုဆရာကြီးများသည်လည်း မောဟကဲ့သို့သော သဘောတရား တစ်ခုတည်းကို တစ်နေရာတွင် သဘောလက္ခဏာတစ်မျိုး၊ အခြားတစ်နေရာတွင်တစ်မျိုး ပြဆိုရိုး အစဉ်အလာမရှိပေ။ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်လာ မောဟ၏သဘောတရားပြပုဒ်တစ်ခုဖြစ်သော “အသမ္ဗောဓ” ပုဒ်ကို အဋ္ဌကထာဆရာက အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာတွင် “အနတ္တကို အတ္တ၊ အနိစ္စကို နိစ္စ စသည်ဖြင့် (မှားယွင်းစွာ) သိမှုသဘော” ဟု ဖွင့်ဆိုခဲ့သည်။ ထိုအဖွင့်ကို မူလဋီကာဆရာက “အမှားသိမှုသည် မောဟမဟုတ် ဒိဋ္ဌိ၊ သညာတို့သာ ဖြစ်သည်။ ယင်းသို့ အမှားသိအောင် မောဟကသဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ပေးသည်” ဟု ဖွင့်ပြသည်။ အနုဋီကာဆရာက “အမှားသိမှု (ဒိဋ္ဌိ) ၏ အကြောင်းဖြစ်သော မောဟကိုပင် အမှားသိတတ်သူ ကတ္တားသဘော အနေဖြင့် တင်စား၍ဆိုထားသည်။ ယင်းမောဟသည်လည်း ဒိဋ္ဌိနှင့် အတူဖြစ်သော မောဟဖြစ်သည်” ဟု ဥပစာသဘောကို တိကျစွာ ထပ်ဆင့်ဖွင့်ဆိုပါသည်။ ယင်းဋီကာနှစ်ကျမ်းတို့၏ အဆိုအမိန့်များကို အနှစ်ချုပ်ကြည့်လျှင် အမှားသိမှုသည် မောဟမဟုတ်။ ဒိဋ္ဌိ၏အလုပ်သာဖြစ်သည်။ သို့သော် အကျိုးဒိဋ္ဌိ၏သဘောကို အကြောင်းမောဟပေါ် တင်စား၍ မောဟက အမှားသိဟန်ဆိုထားခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ မူလဋီကာဆရာ၏ ထိုအဖွင့်နှင့် ယခု မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဖွင့်သည် တောင်နှင့်မြောက်ပမာ အဓိပ္ပာယ်ခြားနားနေပါသည်။ ကျမ်းပြုဆရာတစ်ဦးတည်းရေးသော အဆိုအမိန့်နှစ်ခုသည် ရှေ့နောက် တညီတညွတ်တည်းရှိရမည်။ ယခုကဲ့သို့ မညီညွတ်ရာ၌ အကြောင်းရှိပါသည်။ ထိုအကြောင်းမှာ မောဟအဖွင့်တွင် မုချသဘောဖြင့်ပြဆို၍ အဝိဇ္ဇာအဖွင့်တွင် ဥပစာသဘောဖြင့် ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ ဋီကာဆရာ၏ ထိုအဖွင့်နှစ်မျိုးကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လျှင်<br> <br>စာမျက်နှာ-211 <hr> မောဟအဖွင့်က အဝိဇ္ဇာအဖွင့်ထက် သဘာဝကို အရင်းထိအောင် နှိုက်ထားသဖြင့် ပိုမိုခိုင်မာသည်ဟု ယူဆပါသည်။ ထို့ပြင် ယခု အဝိဇ္ဇာအဖွင့်၌လည်း နည်းနှစ်မျိုးလုံးကို ဆက်စပ်ကြည့်လျှင် ဒိဋ္ဌိကင်းသော (အပ္ပဋိပတ္တိ) အဝိဇ္ဇာက အမှန်သဘောကိုမသိ၊ ဒိဋ္ဌိနှင့်အတူဖြစ်သော (မိစ္ဆာပဋိပတ္တိ) အဝိဇ္ဇာက အမှားတွေကိုသိသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထိုအဓိပ္ပာယ်အရဆိုသော် မောဟသည် ဒိဋ္ဌိနှင့်အတူဖြစ်မှသာ အမှားကိုသိ၍ ဒိဋ္ဌိကင်းသောအခါ မသိနိုင်ဟုဆိုရာရောက်သည်။ သို့ဖြစ်လျှင် အမှားကိုသိမှုသည် မောဟမဟုတ်ဘဲ ဒိဋ္ဌိသာဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဋီကာဆရာသည် မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာပုဒ်ကို ပထမဖွင့်ရာတွင် ဒိဋ္ဌိသဘောကို အဝိဇ္ဇာပေါ်တင်စား၍ ဖလူပစာနည်းအားဖြင့် ဖွင့်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်ဟု (ဋီကာဆရာအာဘော်ကို) ကောက်ချက်ချရပါမည်။ ဤသို့အားဖြင့် မိစ္ဆာပဋိပတ္တိပုဒ်ဖွင့်အရ မောဟက အမှားကိုသိနိုင်သည်ဟု မယူဆနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားပါသည်။</p> <p>ဤနေရာတွင် “မောဟသည် အမှားတွေကိုမသိနိုင်” ဟူသော အဖြေကို နိဂုံးချုပ်ရန်ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် အထက်ပါရှင်းချက်များတွင် အမှားသိမှုသည် ဒိဋ္ဌိစေတသိက်သာဖြစ်ကြောင်း ထပ်တလဲလဲဆိုခဲ့ပါသည်။ ထို့ကြောင့် နိဂုံးမချုပ်မီ သုတေသီတို့ သံသယကင်းနိုင်ရန် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိစေတသိက်သဘောကို အကျဉ်းမျှ ပြဆိုပါမည်။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိစေတသိက်ကို ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်တွင် အမှားကိုမြင်မှုသဘော (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ)၊ နိစ္စ စသည်ဖြင့် မှားသောအားဖြင့် နှလုံးသွင်းတတ်သောသဘော (အဘိနိဝေသ)၊ အမှန်သဘာဝကိုကျော်၍ မှားသောအားဖြင့် သုံးသပ်တတ်သောသဘော (ပရာမာသ)၊ မှားယွင်းတတ်သောသဘော (မိစ္ဆတ္တ)၊ ဖောက်ပြန်မှားယွင်းသောအားဖြင့် စွဲယူခြင်းသဘော (ဝိပရိယာသဂ္ဂါဟ) စသည်ဖြင့် “အမှားသိတတ်သည့်”<br> <br>စာမျက်နှာ-212 <hr> သဘောများကိုသာ ပရိယာယ်ပုဒ်များစွာဖြင့် ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် ဟောခဲ့ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အမှားသိမှုသည် မောဟစေတသိက်မဟုတ်၊ ဒိဋ္ဌိစေတသိက်သာဖြစ်ကြောင်းကို သံသယကင်းစွာ မှတ်သားအပ်ပေသည်။</p> <h3>ပရမတ္ထဒီပနီ ဋီကာသစ်ဝါဒ</h3> <p>မောဟစေတသိက်က အမှားသိနိုင် မသိနိုင်နှင့် ပတ်သက်၍ ကျေးဇူးရှင် လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီးက ပရမတ္ထဒီပနီ မဟာဋီကာသစ်တွင် ဤသို့ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ “အင်္ဂါလေးပါးစုံညီသော အမှောင်ထုကြီးသည် မျက်စိ၏မြင်အားကို တားဆီးကွယ်ကာ၍ စိတ်ကို ဘာမျှမသိအောင် ပြုလုပ်တတ်သော သဘောသည် မောဟမည်၏။ သို့ရာတွင် ယင်းမောဟစေတသိက်သည် အကုသိုလ်နယ်ပယ်၌ ဉာဏ်နှင့်အလားတူပေသည်။ (ဝါ) ဉာဏ်ကဲ့သို့ သိနိုင်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် ပါဠိတော်၌ မောဟကို မိစ္ဆာဉာဏ်ဟု ဟောတော်မူသည်။ အဋ္ဌကထာတို့၌လည်း မိစ္ဆာဉာဏ်ဆိုသည်မှာ မကောင်းမှုကိုပြုလုပ်ရာတို့၌ ဥပါယ်တံမျဉ်ကြံစည်သည်၏ အစွမ်းအားဖြင့်ဖြစ်သော မောဟပင်တည်းဟု ဖွင့်ဆိုကြ၏။ အဝိဇ္ဇာနှင့်ပတ်သက်၍လည်း အပ္ပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာ၊ မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာဟု နှစ်မျိုးရှိကြောင်း (အဋ္ဌကထာ) တို့၌ ဖွင့်ဆိုကြ၏။ ထိုတွင် သန့်စင်ကောင်းမွန်သော (ကုသိုလ်) အရာ၌ မသိမှုမျိုးကို အပ္ပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာဟုခေါ်၍ မကောင်းသော (အကုသိုလ်) အရာ၌ မှားယွင်းစွာသိမှုမျိုးကို မိစ္ဆာပဋိပတ္တိအဝိဇ္ဇာခေါ်သည်။ မှန်၏။ အကုသိုလ်နယ်ပယ်သို့ ရောက်လာသည့်အခါ မောဟ၊ လောဘ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိတက်၊ ဝိစာရ၊ စိတ်ဟူသော တရားခြောက်မျိုးတို့သည် ဉာဏ်နှင့် တစ်သဘောတည်းဖြစ်ကြသည်။ (ဝါ) ဉာဏ်ကဲ့သို့ သိစွမ်းနိုင်ကြသည်” ဟု ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ ၁<br> ၁။ ပရမတ္ထဒီပနီမဟာဋီကာသစ်။ ၉၇၊ ၉၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-213 <hr> <h3>အနုဒီပနီ</h3> <p>တစ်ဖန် ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာ၏ အဖွင့်ဖြစ်သော အနုဒီပနီတွင် ဆရာတော်ဘုရားကြီးကိုယ်တိုင် ဤသို့ မိန့်ဆိုခဲ့သည်ကို တွေ့ရပြန်သည်။ “ဉာဏ်သည် အမှန်ကိုသိသလို မောဟသည် အမှားတွေကို သိသည်” ဆိုသည့်အဓိပ္ပာယ်မှာ အဋ္ဌကထာနည်းအရ ဆိုထားခြင်းဖြစ်သည်။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ၌မူ မိစ္ဆာဉာဏ်အရ မိစ္ဆာဝိတက်ကို ကောက်ယူထားသည်။ မှန်ပါသည်။ မိစ္ဆာဝိတက်ဆိုသည်မှာ မိစ္ဆာသင်္ကပ္ပပင်ဖြစ်၍ အမျိုးမျိုး ကြံနိုင်ဖန်နိုင်စွမ်းရှိသည့်အတွက် ဉာဏ်နှင့်အလားတူပေသည်။ မောဟကမူ စိတ်ကိုမှောင်ကျအောင် ပြုစွမ်းနိုင်၍ မည်သည့်အရာကိုမျှ ကြံနိုင်စွမ်း သိနိုင်စွမ်းမရှိပေ။ ထိုကြံရည်ဉာဏ်ရည်တုံးသော မောဟက ဘယ်နည်းဘယ်ပုံ ဉာဏ်သဘောသက်ရောက်နိုင်ပါမည်နည်း။ ဤကား မူလဋီကာဆရာကြီး၏ အလိုတည်းဟု ထပ်ဆင့်ဖွင့်ဆိုထားသည်။ ၁</p> <p>ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာအသစ်အဖွင့်ကို သုံးသပ်ကြည့်လျှင် “ဉာဏ်သည် ကုသိုလ်နယ်ပယ်တွင် အမှန်တရားကိုသိသကဲ့သို့ မောဟသည် အကုသိုလ်နယ်ပယ်တွင် အမှားတွေကို သိနိုင်သည်ဟု” ဆိုလိုကြောင်း တွေ့ရပါသည်။ ဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ကိုးကားချက်များကို ထောက်ရှုပါက ဆရာတော်ကြီးသည် မူလဋီကာ၊ အနုဋီကာတို့၏ မိန့်ဆိုချက်များကို ဥပေက္ခာပြု၍ အဋ္ဌကထာအဖွင့်ကိုသာ အလေးအနက် အားကိုးပြုကာ ဖွင့်ဆိုထားသည်ဟု မြင်ပါသည်။ သို့ရာတွင် အနုဒီပနီအဖွင့်အရဆိုသော် မူလဋီကာဆရာကြီး၏ အယူအဆကို မပယ်မူ၍ လေးလေးစားစား သဘောထားကာ ဝါဒတစ်ခုအနေဖြင့် တင်ပြထားသည်ကို တွေ့ရပါသည်။ ထို့ကြောင့် ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာနှင့် အနုဒီပနီကျမ်းတို့၏ အဆိုများကို စုပေါင်း၍ မှတ်ချက်ထုတ်လျှင် အမှားသိမှုသည် အဋ္ဌကထာနည်းအရ မောဟ၊ ဋီကာနည်းအရ မိစ္ဆာသင်္ကပ္ပဖြစ်သည်ဟု ဆိုရပါမည်။ (မိစ္ဆာဉာဏ်နှင့် မောဟ အဓိပ္ပာယ်<br> ၁။ အနုဒီပနီ။ ၈၉၊ ၉ဝ။<br> <br>စာမျက်နှာ-214 <hr> အဖွင့်တွင် အကျယ်ရှင်းပြပါမည်)။</p> <h3>အခြား အဘိဓမ္မာပညာရှင်ကြီးအချို့၏ အသုံးအနှုန်း</h3> <p>မြန်မာနိုင်ငံတွင် နေ,လအသွင် ထင်ရှားတော်မူကြသော အဘိဓမ္မာပညာရှင်ကြီးအချို့က ၎င်းတို့၏ကျမ်းများတွင် မောဟက အမှားတွေကို သိဘိသကဲ့သို့ ရေးသားထားသည်ကို တွေ့ရပါသည်။ ယင်းအရေးအသား အသုံးအနှုန်းတို့ကို သုတေသီပုဂ္ဂိုလ်တို့ လေ့လာနိုင်ရန် လက်လှမ်းမီသလောက် အောက်တွင်ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။</p> <p>(၁) ထိုမောဟသည် မကောင်းသောအရာဌာနနယ်ထဲသို့ ကျရောက်လျှင် ထက်ထက်မြက်မြက် စူးစူးရှရှ၊ လိမ်လိမ်မာမာ ကြံနိုင်ဖန်နိုင် အစွမ်းကောင်းလှ၏။ မကောင်းမှု ဟူသမျှကို နည်းပေးစီရင်သော ဉာဏ်သမားကြီးတစ်ဦး ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် မောဟကို ‘မိစ္ဆာဉာဏ’ (မိစ္ဆာဉာဏ်) ဟူ၍ ဘုရားဟောတော်မူ၏။ ၁</p> <p>(၂) ဘဝင်ကျ၍ အိပ်ပျော်နေသလို မသိရုံသက်သက်လည်း မဟုတ်၊ ဉာဏ်သည် အမှန်ကိုသိသလို မောဟက အမှားတွေကိုသိလေသည်။ ၂</p> <p>(၃) အဝိဇ္ဇာက မသိဆိုတာလည်း သစ္စာလေးပါးတရားကို အမှန်အတိုင်း မသိဘူးဆိုရင် အလွဲအမှားကိုသိတော့တာပဲ။ ဒီအဝိဇ္ဇာကလည်း ဆင်းရဲတရားတွေကို အမှန်အတိုင်းမသိဘူးဆိုရာမှာ သူက မသိရုံတွင်မဟုတ်ဘူး။ ချမ်းသာထင်လို့ အလွဲအမှားတွေကိုလည်း လျှောက်သိသွားတယ်။ ၃</p> <p>(၄) မောဟဆိုသောတရားသည် မကောင်းသော အကုသိုလ်အဖို့၌မူကား မကောင်းမှုဖြစ်သည်ထက်ဖြစ်စေရန် အလင်းရောင်ကြီးကို ဖြစ်စေ၏။ ၄</p> <p>၁။ ပရမတ္ထသံခိပ်ဋီကာ၊ ပ။ ၁၂၈။<br> ၂။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ။ ၁၁၈။<br> ၃။ ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ်တရားတော်ကြီး။ ၃၂။ ၃၄။<br> ၄။ အဘိဓမ္မဂုဠတ္တဒီပနီ၊ ပ။ ၃၀၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-215 <hr> အထက်ပါကောက်နုတ်ချက်များကို ဖတ်ရှုလေ့လာကြည့်လျှင် မောဟက အမှားတွေကိုသိသယောင် ရေးသားသုံးနှုန်းထားကြသည်ကို တွေ့ရပါသည်။ ယင်းအသုံးအနှုန်းများသည် လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ဝါဒသို့လိုက်၍ ရေးသားသော အဆိုအမိန့်များသော်လည်းကောင်း၊ စာရှုပရိသတ်နှင့် တရားနာပရိသတ်တို့ နားလည်လွယ်အောင် “အသမ္ဗောဓ” ပါဠိတော်ပုဒ်ကို အဋ္ဌကထာဆရာဖွင့်ဆိုသကဲ့သို့ ဥပစာနည်းအားဖြင့် တင်စားသုံးနှုန်းထားသည့် အဆိုအမိန့်များသော်လည်းကောင်း ဖြစ်မည်ဟု ယူဆရန်ရှိပါသည်။</p> <h3>မိစ္ဆာဉာဏ်နှင့် မောဟ</h3> <p>ဝိဘင်းပါဠိတော် ခုဒ္ဒကဝိဘင်း ဒသကနိဒ္ဒေသ၌ မိစ္ဆတ္တတရားဆယ်ပါးကို မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူရာဝယ် မိစ္ဆာဉာဏပုဒ်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ ယင်းမိစ္ဆာဉာဏပုဒ်ကို အဋ္ဌကထာဆရာက မိစ္ဆာဉာဏ်ဟူသည် မူလအရင်းခံသဘောတရားအားဖြင့် မကောင်းမှုတို့ကိုပြုရာတွင် အကြောင်းဥပါယ်ကို ကြံစည်ခြင်း (ဥပါယစိန္တာ) ၏ အစွမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ မကောင်းမှုကိုပြုပြီးသည့်နောက်ပိုင်းတွင် “ငါဖန်တီးလိုက်သောအလုပ်သည် ကောင်းသောအလုပ်ဖြစ်သည်” ဟု ဆင်ခြင်သောအခြင်းအရာ (ပစ္စဝေက္ခဏာ) အားဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဖြစ်သော မောဟစေတသိက်ပေတည်းဟု ဖွင့်ဆိုခဲ့သည်။ မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာနှင့် မဟာနိဒ္ဒေသ အဋ္ဌကထာများတွင်လည်း ယင်းအဖွင့်နှင့် တစ်ထပ်တည်းပင် ဖွင့်ဆိုထားပေသည်။ ၁</p> <h3>မူလဋီကာဆရာ၏ စိစစ်ပြချက်</h3> <p>ဤနေရာ၌ အဋ္ဌကထာဆရာ၏အဖွင့်ကို သဘာဝကျကျ အသေးစိတ် ဆန်းစစ်ကြည့်ရန်လိုပေသည်။ ဝိဘင်းမူလဋီကာတွင်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၄၉၅။<br> <br>စာမျက်နှာ-216 <hr> အဆိုပါအဋ္ဌကထာအဖွင့်ကို ပရမတ်နည်းကျကျ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍ စိစစ်ပြထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ဋီကာဆရာ၏ ထိုစိစစ်သုံးသပ်ချက်များကို သိလွယ်သောနည်းဖြင့် တင်ပြပါမည်။</p> <p>အဋ္ဌကထာအဖွင့်အရ ဉာဏ်မိစ္ဆာဆိုသည်မှာ မောဟစေတသိက်ပင်ဖြစ်သည်။ ထိုမိစ္ဆာဉာဏ်အမည်ရသော မောဟကို အဋ္ဌကထာဆရာက “မကောင်းမှုတွေကို လွန်ကျူးရာတွင် အကြောင်းဥပါယ်ကို ကြံစည်ခြင်း (ဝါ) ဉာဏ်နီဉာဏ်နက်ထုတ်ခြင်း (ဥပါယစိန္တာ) ၏ အစွမ်းအားဖြင့်ဖြစ်သော မောဟ၊ မကောင်းမှုတွေကျူးလွန်ပြီးနောက် “ငါလုပ်ခဲ့သော လုပ်ငန်းသည် ကောင်းမွန်သင့်မြတ်သောလုပ်ငန်း၊ မှန်ကန်သောလုပ်ငန်းဖြစ်သည်” ဟု ဆင်ခြင်သောအခြင်းအရာ (ပစ္စဝေက္ခဏာ) အားဖြင့်ဖြစ်သော မောဟ” ဟု နှစ်ပိုင်းခွဲခြားပြထားသည်။</p> <p>ထိုတွင် ပထမပိုင်း၌ အကြောင်းဥပါယ်ကို ကြံစည်မှု (ဥပါယစိန္တာ) ဆိုသည်မှာ မကောင်းမှုအကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း ပိုက်၊ ကွန်၊ ဓား၊ လှံ၊ သေနတ်စသော လက်နက်ကိရိယာများကို ထုတ်လုပ်ရာ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်မှု၊ ကြံစည်တတ်မှုမျိုးကား မောဟမဟုတ်ပါ။ ပညာကဲ့သို့ ထက်ထက်မြက်မြက် ကြံနိုင်ဖန်နိုင်သော မိစ္ဆာသင်္ကပ္ပခေါ် အကုသိုလ်ဝိတက်စေတသိက်သာ ဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့အတူ ဒုတိယပိုင်းတွင် ငါ့လုပ်ငန်းသည် မှန်ကန်သောလုပ်ငန်းဖြစ်သည်ဟု ဆင်ခြင်ခြင်း (ပစ္စဝေက္ခဏာ) ဆိုသည်မှာလည်း (အခြေခံသဘောတရားအားဖြင့်) ကျူးလွန်ခဲ့ပြီးသည့် မကောင်းမှု၌ အပြစ်မရှိဟု မှတ်ထင်မှုသညာနှင့် အပြစ်မရှိဟု စဉ်းစားတွေးခေါ်တတ်သည့် အကုသိုလ်ဝိတက်တို့သာ ဖြစ်ပါသည်။ မောဟမဟုတ်ပါ။ ယင်းသို့ အထင်မှား အမြင်မှားအောင် သို့မဟုတ် ဖောက်ပြန်သော ရှုထောင့်က ရှုပြီး စဉ်းစားတွေးခေါ်အောင် အပြစ်ရှိသည့်သဘောကို ဖုံးအုပ်ထားမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-217 <hr> မှောင်ချထားမှုကိုသာ မောဟဟုဆိုရသည်။ ၁</p> <p>အထက်ပါဋီကာစိစစ်ချက်များကို လေ့လာသုံးသပ်ကြည့်လျှင် မိစ္ဆာဉာဏ်ဟူသော နာမည်နှင့်အလုပ်မှာ မှားမှားယွင်းယွင်းသိခြင်း၊ ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန် ကြံစည်ခြင်းတို့သည် တရားကိုယ်အားဖြင့် သညာစေတသိက်နှင့် အကုသိုလ်ဝိတက်စေတသိက်တို့သာဖြစ်သည်။ အမှားတွေကို ကြံစည်ရာ သိရာတို့၌ အပြစ်ကိုမမြင်နိုင်အောင် ဖုံးကွယ်ထားခြင်းသာ မောဟဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်စေကာမူ ဤနေရာ၌ ဥပစာသဘောအားဖြင့် တင်စား၍ မိစ္ဆာဉာဏ်ကို မောဟဟု အဋ္ဌကထာဆရာ ကောက်ယူသည်ဟု ဋီကာဆရာ ဆိုလိုရိပ်ရှိသည့်သဘောကို တွေ့ရသည်။ ထို့ပြင် သံယုတ်အဋ္ဌကထာ (မဂ္ဂသံယုတ်မိစ္ဆတ္တဝဂ်အဖွင့်) ၌ မိစ္ဆာဉာဏ်အရ “တစ်စုံတစ်ခု မကောင်းမှုကိုပြုပြီးသောအခါ ငါပြုခဲ့သောအမှုကား ကောင်းလေစွ” ဟု ဆင်ခြင်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော အကုသိုလ်စိတ်ကို မုချတိုက်ရိုက်ကောက်ယူထားသည့်အရာလည်း ရှိပါသေးသည်။</p> <h3>သေကြောင်းကြံစည်မှုနှင့် မိစ္ဆာဉာဏ်</h3> <p>ယင်းမိစ္ဆာဉာဏ်ကို အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ကျွန်မသည် မိမိကိုသတ်တော့မည့် ခိုးသူယောက်ျားအား မသတ်မီရှေ့အဖို့၌ လှည့်ပတ်ဖြားယောင်းသောအရာမှာ ယူအပ်၏ဟု ပရမတ္ထသရူပအနုဝဏ္ဏနာကျမ်းသစ် မောဟစေတသိက်အဖွင့်၌ ပြဆိုထားပါသည်။ ထိုဇာတ်လမ်းအကျဉ်းချုပ်မှာ တစ်နေ့တွင် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ကျွန်မသည် သူဌေးကတော်ကြီး၏ အဖိုးတစ်သိန်းတန်သည့် တန်ဆာကိုဝတ်ဆင်ကာ အဖော်ကျွန်မများနှင့်အတူ ဥယျာဉ်သို့ အပျော်ခရီးထွက်လာခဲ့သည်။ ခိုးသူကြီးတစ်ဦးသည် အဖိုးတန်ရတနာ<br> ၁။ ဝိဘင်္ဂမူလဋီကာ။ ၂၂၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-218 <hr> ဝတ်ဆင်လာခဲ့သော ထိုကျွန်မကို အမှတ်မထင် တွေ့မြင်လိုက်သောအခါ အဖိုးတန်ရတနာကို မျက်စိကျသွားလေသည်။ အဖိုးတန်ရတနာ၌ တပ်မက်မောသော လောဘ၏လှုံ့ဆော်မှုကြောင့် ခိုးသူကြီးသည် ကျွန်မအား ချစ်ကြိုက်ဟန်ဖြင့် အစားအသောက်များဖြင့် လာဘ်ထိုးကာ အယုံသွင်းပါတော့သည်။ တစ်ခဏအတွင်းပင် ကျွန်မလည်း “ငါ့ကိုချစ်လို့ပေးတာဖြစ်မှာပဲ” လို့ ခိုးသူအပေါ် ယုံကြည်သွားခဲ့ရာ ကျွန်မခမျာမှာ ခိုးသူကြီးထောင်လိုက်သည့် ကျော့ကွင်းထဲသို့ တည့်တည့်ကြီးဝင်တိုးမိတော့သည်။</p> <p>သို့နှင့် ညနေချမ်းအချိန်ဝယ် အဖော်ကျွန်မများ မောလို့အိပ်နေခိုက် ကျွန်မသည် ခိုးသူကြီးနှင့် တစ်ယောက်ချင်း ခြုံကွယ်၌ ချိန်းတွေ့လေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ခိုးသူကြီး၏ အခြေအနေမဟန်ပုံများကို အကဲခတ်မိရာ “ငါ့ကို တကယ်ကြိုက်တာ မဟုတ်ဘူး၊ ငါ့ကိုသတ်ပြီး ပစ္စည်းယူချင်တာပဲဖြစ်မည်” လို့ ရိပ်မိသွားသည်။ သို့ဖြစ်၍ မိမိအသက်လွတ်မြောက်ရေးအတွက် သူသတ်သမား ခိုးသူယောက်ျားအား ဥပါယ်တံမျဉ်ဖြင့် လှည့်ပတ်ဖြားယောင်းကာ ရေတွင်းထဲသို့ တွန်းချသတ်ခဲ့ပေသည်။ ၁</p> <p>ဆင်တဲဆရာတော်ဘုရားကြီးသည် (လှည့်ပတ်ဖြားယောင်း၍ သတ်ရာ ပညာဆိုထိုက်, မဆိုထိုက် အဆုံးအဖြတ်နှင့်စပ်၍) ထိုဝတ္ထုကိုပင် ထုတ်ဆောင်ကာ ဤသို့ အဆုံးအဖြတ်တစ်ခုချခဲ့ပါသည်။ အနာထပိဏ်သူဌေးကြီး၏ ကျွန်မက ခိုးသူယောက်ျားကို မသတ်မီ ရှေ့အဖို့၌ လှည့်ပတ်ဖြားယောင်းသည့်အရာမှာလည်း ပညာနှင့်အလားတူ၏။ ထိုသို့တူသော်လည်း ပညာမဟုတ်။ မိစ္ဆာဉာဏ်လို့ယူရမည်။ မိစ္ဆာဉာဏ်သည်ကား မောဟတည်းဟု ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ၂<br> ၁။ အဋ္ဌကနိပါတ်ဇာတ် အဋ္ဌကထာ။ ၄၃၉။<br> ၂။ အဘိဓမ္မောသဓာနုဒိနိစ္ဆယကျမ်း၊ ပ။ ၁၃၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-219 <hr> မှန်ပါသည်။ ဆရာတော်ဘုရားကြီးများသည် “မကောင်းမှုပြုရာတို့၌ အကြောင်းဥပါယ်ကို ကြံစည်ခြင်း၏ အစွမ်းအားဖြင့်ဖြစ်သော မောဟသည် မိစ္ဆာဉာဏ်မည်၏” ဟူသော ဝိဘင်းအဋ္ဌကထာအတိုင်း ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ထိုအဆုံးအဖြတ်ကို ဝိဘင်းမူလဋီကာဖွင့်ဆိုချက်နှင့်တွဲဖက်၍ စိတ်ဖြာရှင်းပြပါဦးမည်။ အထက်ပါဇာတ်လမ်းတွင် ကျွန်မသည် မိမိကိုသတ်မည်ဟု ပြင်ဆင်နေသော (ဝါ) အကြံယူနေသော ဉာဏ်သမားအား မိမိက လက်ချက်ဦးအောင် ရှေးဦးစွာ ဉာဏ်နီဉာဏ်နက်များကို ကြံစည်အားထုတ်ရပါသည်။ ယင်းသို့ ကြံစည်နေခိုက် ကျွန်မသန္တာန်၌ စင်ကြယ်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသော ကုသိုလ်စိတ်အစဉ်မျိုးဖြစ်နိုင်ဖို့ မလွယ်ကူလှပါ။ ယေဘုယျအားဖြင့် ဒေါသဘက်သို့ ဦးတည်လှည့်နေသော အကုသိုလ်စိတ်အစဉ်မျိုးသာ ဖြစ်ရန်ရှိပါသည်။ အကြံသမားကို မိမိက လက်ဦးနိုင်ရေးအတွက် ဥပါယ်တံမျဉ်ကြံစည်မှု (ဝါ) ဉာဏ်နီဉာဏ်နက်ထုတ်မှုမျိုးကို မူလဋီကာဆရာက ဥပါယစိန္တာ (ရန်အောင်ကြောင်းနည်းလမ်းကိုကြံစည်မှု) ဟု ဆိုပါသည်။ ထိုဥပါယစိန္တာကား (မိစ္ဆာဉာဏ်နှင့် မောဟခန်းတွင်) ရှင်းပြခဲ့သည့်အတိုင်း ပညာကဲ့သို့ ထက်မြက်စွာ ကြံနိုင်ဖန်နိုင်သည့် အကုသိုလ်ဝိတက်စေတသိက်ဖြစ်ပါသည်။ ဥပါယ်တံမျဉ်ကြံစည်ရာတွင် အပြစ်ရှိသည့်သဘောမှန်ကို မမြင်အောင် မသိအောင် ဖုံးကွယ်ထားမှုသဘောကိုသာ မိစ္ဆာဉာဏ် (သို့မဟုတ်) မောဟဟုဆိုရသည်။ ဤသို့ သေကြောင်းကြံစည်ရာ၌ မောဟစေတသိက်၏ အခန်းတစ်ခန်းက ပါဝင်ဆောင်ရွက်ပုံကိုလည်း သိသင့်သိထိုက်ပေသည်။ (ဤကား ခဲရာခဲဆစ်အရာဖြစ်သည်။ အကျယ်ကို ပညိန္ဒြေစေတသိက်အဖွင့်တွင်ရှုပါ)</p> <h3>လက်နက်တီထွင်ဉာဏ်နှင့်မောဟ</h3> <p>ထို့ပြင် မကောင်းမှုအကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပွားကြောင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-220 <hr> ဖြစ်ကုန်သော ပိုက်၊ ကွန်၊ ဓား၊ လှံ၊ သေနတ်၊ အမြောက်၊ ဗုံး၊ အဆိပ်ငွေ့ စသည့် လက်နက်ကိရိယာများကို တီထွင်ထုတ်လုပ်ရာ၌ဖြစ်စေ၊ ကိုင်တွယ်အသုံးချရာ၌ဖြစ်စေ ... သိမြင်နားလည်မှု၊ လိမ္မာကျွမ်းကျင်မှုမျိုးကိုလည်း ဥပါယစိန္တာဟု ခေါ်ပါသေးသည်။ ယင်းဥပါယစိန္တာ၌ အမှားသဘောကိုမမြင်ရအောင် ဖုံးကွယ်ထားခြင်းသဘောသည် မောဟ(ခေါ်)မိစ္ဆာဉာဏ်ပင်ဖြစ်သည်။ ၁</p> <p>ချဲ့ဦးအံ့..။ ယနေ့ကမ္ဘာကိုကြည့်လျှင် သိပ္ပံပညာသည် တစ်နေ့တခြား အရှိန်အဟုန်ပြင်းစွာ တိုးတက်နေသည်ကို တွေ့ရ၏။ ထိုပညာသည် အကောင်းဘက်သို့ ကျေးဇူးပြုရာတွင် ပြိုင်ဘက်ကင်းသကဲ့သို့ အဆိုးဘက်ကို အထောက်အကူပြုရာတွင်လည်း သရဖူဆောင်းနေပါသည်။ သိပ္ပံပညာ၏စွမ်းအင်ကြောင့် သတ္တဝါများ ရောဂါဖြင့် သေဆုံးပျက်စီးသည့်နှုန်းမှာ သိသိသာသာ လျော့ပါးသွားသည့်နည်းတူ လက်နက်များကြောင့်သေနှုန်းမှာ ကြောက်ခမန်းလိလိ တိုးတက်လာပေသည်။</p> <p>စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်းတွင် သတ္တဝါပေါင်း ထောင်သောင်းများစွာကို သေစေနိုင်သော ညူကလိယားဗုံး(ခေါ်) အဏုမြူဗုံး၊ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံး..စသော လက်နက်များကိုပင် လုပ်နိုင်သည့်အဆင့်အထိ တိုးတက်လာသည်ကို တွေ့ရသည်။ ယင်းသို့တိုးတက်နေသော လူသတ်လက်နက်ကိရိယာများကို ကြံစည်တီထွင်ရာ၌ ကမ္ဘာ့သိပ္ပံပညာရှင်ကြီးများသန္တာန်ဝယ် အပြစ်ကင်းသော ကုသိုလ်စိတ်မျိုးဖြစ်နိုင်ဖို့ ခဲယဉ်းလှပါသည်။ (ကမ္ဘာသူ,ကမ္ဘာသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဖျက်ဆီးပစ်ရာတွင် မည်သည့်လက်နက်မျိုးတီထွင်က ပိုမိုထိရောက်စွာ ဖျက်ဆီးပစ်နိုင်မည်ဟု အကြံထုတ်နေရသောသူတို့၏ဘဝကို စဉ်းစားကြည့်ပါ) ကုသိုလ်စိတ်မဖြစ်လျှင် သူတို့တီထွင်ထုတ်လုပ်နိုင်သည့်<br> ၁။ ဝိဘင်္ဂမူလဋီကာ။ ၂၂၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-221 <hr> ဉာဏ်သည် ဉာဏ်ပညာစစ်စစ်မဟုတ်နိုင်ပါ။ အထက်တွင်ရှင်းပြခဲ့သည့်အတိုင်း မောဟ(ခေါ်) မိစ္ဆာဉာဏ်မျိုးဖြစ်ပါသည်။ ယင်းသဘောကို ရည်ညွှန်း၍ အဘိဓမ္မတ္ထဂုဠတ္ထကျမ်းဆရာက “အကုသိုလ်မှာ လိမ္မာတတ်မှု၊ အမြဲရှု၊ ခေါ်ပြုမိစ္ဆာဉာဏ်”ဟု မိန့်ဆိုခဲ့ပါသည်။</p> <p>သို့ရာတွင် တစ်ခါတစ်ရံ မိမိနိုင်ငံသူနိုင်ငံသားများအပေါ်ဝယ် သနားကြင်နာမှု၊ မေတ္တာကရုဏာတရားများကို ရှေ့တန်းတင်လျက် ဘေးရန်ကာကွယ်ကြောင်း ကိရိယာများကို ကြံစည်ခိုက်မှာမူ ကုသိုလ်လည်းဖြစ် ပညာစစ်လည်း ဖြစ်ခွင့်ရှိပေသည်။ ထိုနည်းတူစွာ အကောင်းဘက်တွင် သတ္တဝါများ ချမ်းသာရေးအတွက် ယာဉ်အမျိုးမျိုး၊ ဆေးဝါးအမျိုးမျိုး၊ လူ့အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းအမျိုးမျိုး.. စသည်များကို ကြံစည်တီထွင်ခိုက်တွင်လည်း ဉာဏ်ပညာစစ်စစ်ဦးစီးသော ကုသိုလ်စိတ်များ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။</p> <h3>တိတ္ထိဆရာကြီးများကို ကြည်ညိုမှုနှင့် မောဟ</h3> <p>လောကတွင်လူမျိုးများစွာရှိသည့်အလျောက် ဘာသာရေးအရ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုများမှာလည်း အမျိုးမျိုးအစားစားရှိကြသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များက ဂေါတမဗုဒ္ဓနှင့် ဗုဒ္ဓ၏တရား၊ သံဃာတို့ကို ရတနာသုံးပါးဟု နာမည်တပ်ကာ ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြသကဲ့သို့ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်များက သခင်ယေရှုကိုလည်းကောင်း၊ မဟာမေဒင်ဘာသာဝင်များက ခိုဒါအရှင်မြတ်ကိုလည်းကောင်း၊ ဟိန္ဒူဘာသာဝင်များက ဗိဿနိုး(မဟာပိန္နဲ) နတ်...စသည်တို့ကိုလည်းကောင်း အသီးသီး ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြသည်။ ဗုဒ္ဓလက်ထက်တော်အခါကလည်း ပူရဏကဿပ၊ မက္ခလိဂေါသာလ...စသည့် ထင်ရှားသော တိတ္ထိဆရာကြီးခြောက်ဦးတို့ကို ၁<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၃၉၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-222 <hr> ကိုးကွယ်ကြည်ညိုနေသူ တပည့်သာဝက မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိများ ထောင်ပေါင်းများစွာရှိခဲ့သည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓတရားတော်တွင် သဒ္ဓါစေတသိက်နှင့်ပတ်သက်၍ ရတနာသုံးပါး ကံ,ကံ၏အကျိုးဟူသော သဒ္ဓေယျဝတ္ထု (ယုံကြည်ထိုက်သော အရာ)များကို ယုံကြည်မှသာ သဒ္ဓါဖြစ်သည်ဟု အဋ္ဌကထာဋီကာတို့၌ ၁ ပြဆိုထားသည်။ ထို့ကြောင့် မိစ္ဆာအယူရှိသူများက သူတို့၏ တိတ္ထိဆရာများ(သို့မဟုတ်) တိတ္ထိဘုရားများကို ကြည်ညိုခြင်းသည် သဒ္ဓါစေတသိက်စစ်စစ် မဖြစ်နိုင်သည်မှာ ထင်ရှားပါသည်။ သဒ္ဓါမဖြစ်ခဲ့သော် မည်သည့်သဘောတရားဖြစ်သနည်း။ သည်မေးခွန်းကို အဋ္ဌကထာဆရာကြီး အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသကိုယ်တိုင် ဤသို့ဖြေရှင်းချက်ပေးခဲ့သည်။</p> <p>“မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့၏ တိတ္ထိဆရာကြီးများကို ယုံကြည်မှုဆိုသည်မှာ ထိုဆရာကြီးများ၏ ဟောပြောသွန်သင်ချက်များကို ခံယူခြင်းသာဖြစ်သည်။ ယင်းခံယူခြင်းသည်ပင် ယုံကြည်မှုနှင့် တစ်သဘောတည်းဖြစ်သည်။ တရားကိုယ်မှာ စုံစမ်းဆင်ခြင်မှုကင်းသော မောဟစေတသိက်သော်လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိစေတသိက်သော်လည်းကောင်း လျော်ရာတစ်ပါးပါးဖြစ်သည်” ဟု အဖြေပေးခဲ့သည်။ ၁</p> <p>သို့သော် မူလဋီကာဆရာက တိတ္ထိဆရာကြီးတို့ကို ယုံကြည်မှုသည် စုံစမ်းဆင်ခြင်မှုမရှိသော မောဟ၏အစွမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိ၏အစွမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ မယုံကြည်သင့်သော ဝတ္ထုတို့၏ တပ်နှစ်သက်ခြင်းတဏှာနှင့်တကွဖြစ်သော “ဟုတ်ပါပေသည်၊ မှန်ပါပေသည်”ဟု ဆုံးဖြတ်ခြင်း အဓိမောက္ခဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မယုံကြည်ထိုက်သော အသဒ္ဓေယျဝတ္ထုတို့၌ ယုံကြည်ခြင်းအကုသိုလ်သည် အဿဒ္ဓိယဖြစ်သည့် (ဝါ) မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၊ ၂၉၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-223 <hr> ဖြစ်သည်ဟူ၍လည်းကောင်း မိန့်ဆိုပေသည်။ လိုရင်းအချုပ်မှာ မယုံကြည်ထိုက် မကြည်ညိုထိုက်သော တိတ္ထိဆရာကြီးအချို့ကို ယုံကြည်မှု၊ ကြည်ညိုမှုမျိုးမှာ တရားကိုယ်အားဖြင့် မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုရင်းဖြစ်သည်။ ၁</p> <p>ပရမတ္ထဒီပနီဋီကာသစ်၌လည်း “တိတ္ထိဆရာကြီးတို့၌ဖြစ်စေ၊ သူတို့၏ ဟောပြောသွန်သင်ချက်များ၌ဖြစ်စေ ယုံကြည်သက်ဝင်မှုသည် ပဋိရူပကသဒ္ဓါဆိုသည့် သဒ္ဓါတု သဒ္ဓါယောင်မျိုးသာဖြစ်သည်။ တရားကိုယ်မှာ မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်သာတည်း” ဟု လယ်တီဆရာတော်ဘုရား မိန့်ကြားခဲ့သည်။ ၂ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာနှင့် ဝိသုဒ္ဓိမဂ်မဟာဋီကာတို့၌လည်း ယင်းယုံကြည်မှုမျိုးသည် ဉာဏ်ပညာဖြင့် သက်ဝင်၍ယုံကြည်သော အဝေစ္စပသန္နသဒ္ဓါမျိုးမဟုတ်။ မိုက်မဲသော (ဝါ) အချည်းနှီးသော ယုံကြည်မှုခေါ်သည့် မုဒ္ဓပသန္နသဒ္ဓါမျိုးသာဖြစ်သည်ဟု မိန့်ဆိုကြသည်။ ထိုမုဒ္ဓပသန္နသဒ္ဓါမှာ တရားကိုယ်အားဖြင့် မောဟစေတသိက်ဖြစ်သည်ဟု အဘိဓမ္မတ္ထဒီပကကျမ်းဆရာကဆိုသည်။</p> <h3>အဋ္ဌကထာနှင့်ဋီကာ ဝါဒညှိနှိုင်းချက်</h3> <p>မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့က တိတ္ထိကြီးများကို ယုံကြည်မှုကြောင့် ဖြစ်သော မုဒ္ဓပသန္နသဒ္ဓါ၊ ပဋိရူပကသဒ္ဓါမျိုးသည် မောဟစေတသိက် (သို့မဟုတ်) ဒိဋ္ဌိစေတသိက်ဖြစ်သည်ဟု အဋ္ဌကထာဆရာက ဖွင့်ဆိုသည်။ မူလဋီကာဆရာ စသော ဋီကာဆရာများကမူ မှားသောအားဖြင့် ဆုံးဖြတ်ခြင်းသဘောရှိသည့် မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်ဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချခဲ့သည်။ ဤအဆိုအမိန့်နှစ်ခုကိုကြည့်လျှင် ဝါဒနှစ်ပါး ကွဲပြားနေသကဲ့သို့ ထင်မှတ်စရာရှိသည်။ စင်စစ်သော်ကား ဝါဒနှစ်ခုမှာ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဖွင့်ဆိုနည်းအားဖြင့်သာ ခြားနားကြ၍<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ။ ၈၉၊ ၁၂၀။<br> ၂။ ပရမတ္ထဒီပနီမဟာဋီကာသစ်။ ၁၀၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-224 <hr> အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် မကွဲမပြား တစ်သားတည်းပင်ဖြစ်ကြသည်။ မှန်ပါသည်။ အဋ္ဌကထာဆရာက ထိုအဖွင့်ကို ဝင်္ကဝုတ္တိ၊ နေယျတ္ထ၊ ဥပစာရတ္ထ ဖွင့်နည်းအားဖြင့် ဖွင့်ဆို၍ မောဟစေတသိက်ကို တင်စားကောက်ပြခဲ့သည်။ ဋီကာဆရာက ဥဇုကဝုတ္တိ၊ နီတတ္ထ၊ မုချတ္ထ ဖွင့်နည်းအရ တိုက်ရိုက်ကောက်ယူနည်းဖြင့် မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်ကို ကောက်ယူဖွင့်ပြသည်။ ထိုအချက်သည် မူလဋီကာဆရာ၏အဖွင့်တွင် အရိပ်ထွက်လျက်ရှိသည်။ ဋီကာအဖွင့်တွင် “မောဟ၏အစွမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း (မောဟဝသေနဝါ) ဒိဋ္ဌိ၏အစွမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း (ဒိဋ္ဌိဝသေနဝါ)” ဟု ဖွင့်ဆိုရာ “ဝသေနဘာဝ၊ နှစ်ပါးပြမှု၊ ဝင်္က- ဥဇု၊ ဆိုမြဲရှု” ဟူသော နိယံအတိုင်း ဤအရာတွင် မောဟနှင့်ဒိဋ္ဌိကို ဥပစာအားဖြင့် ကောက်ယူ၍ မိစ္ဆာဓိမောက္ခကို မုချကောက်ယူရမည်မှာ ထင်ရှားပါသည်။</p> <p>တိတ္ထိဆရာကြီးများ၏ ဟောပြောချက်များသည် ဟုတ်သည်၊ မှန်သည်ဟု မှားမှားယွင်းယွင်း ဆုံးဖြတ်ခြင်းသဘောရှိသော မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်ဖြစ်စေရန် မောဟက အာရုံ၏အမှန်သဘာဝကို ကာကွယ်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် မောဟကအကြောင်းတရား၊ မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်က အကျိုးတရားဖြစ်သည်။ အဋ္ဌကထာဆရာက ဖလူပစာနည်းဖြင့် အကြောင်းမောဟစေတသိက်ကို ကောက်ယူဖွင့်ဆို၍ ဋီကာဆရာက တိုက်ရိုက်မုချနည်းအားဖြင့် အကျိုးအဓိမောက္ခစေတသိက်ကို ကောက်ယူသည်။ အဋ္ဌကထာနှင့် ဋီကာတို့အရ ကောက်ယူပုံ ထူးခြားကြသော်လည်း ဖွင့်နည်းကွဲပြားသည့်အတွက် ခြားနားကြခြင်းသာဖြစ်၍ အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် အတူတူသာဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် တိတ္ထိဆရာကြီးများကို ယုံကြည်မှုအရ မောဟ (သို့မဟုတ်) ဒိဋ္ဌိကိုသော်လည်းကောင်း၊ မိစ္ဆာဓိမောက္ခစေတသိက်ကိုသော်လည်းကောင်း ကောက်ယူနိုင်ပါသည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-225 <hr> <h3>၃။ မောဟစေတသိက်၏ ပစ္စုပဋ္ဌာန်(၂)မျိုး</h3> <p>(က) မောဟစေတသိက်အား ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်သော သဘောတရားမျိုးဟု ယူဆအပ်သော အခြင်းအရာရှိသည်။ (အသမ္မာပဋိပတ္တိပစ္စုပဋ္ဌာန်)</p> <p>(ခ) တစ်နည်းအားဖြင့် မောဟစေတသိက်သည် ပညာမျက်စိကို ကန်းအောင်ပြုတတ်သော အမှောင်တရားမျိုးဟု ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့ဉာဏ်တွင် ရှေးရှုထင်လာသော အခြင်းအရာရှိသည်။ (အန္ဓကာရပစ္စုပဋ္ဌာန်)။ ၁</p> <h3>(က) ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်သောသဘောတရားမျိုး</h3> <p>ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်ခြင်းသည် ပစ္စုပဋ္ဌာန်(၂)မျိုးအနက် အကျိုးပစ္စုပဋ္ဌာန်ဖြစ်သည်။ ယင်းအကျိုးကား ရသခန်းတွင်ပြဆိုခဲ့ပြီးသော အာရုံ၏သဘောမှန်ကို ဖုံးကွယ်ခြင်းဆိုသည့် ကိစ္စရသ၏ အကျိုးပင်တည်း။ ဆိုလိုသည်မှာ မောဟစေတသိက်က အာရုံ၏ အမှန်သဘောတွေကို ဖုံးကွယ်ထားသည့်အတွက်ကြောင့် မှန်ကန်စွာ မကျင့်နိုင်မကြံနိုင်ခြင်းဖြစ်ရသည်ဟု ဆိုလိုပါသည်။ အမှန်အားဖြင့် ရသပိုင်းတွင် မောဟသဘောကို အကြောင်းကိစ္စအနေဖြင့် ပြဆိုခဲ့ပြီးဖြစ်ရာ ယခုတစ်ဖန် အကျိုးတရားဘက်ကနေပြီး အကြောင်းမောဟ၏သဘောကို တစ်မျိုးသုံးသပ်ပြခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းဆိုသော် မောဟဖုံးကွယ်မှုကြောင့် သည်လိုအကျိုးတရားမျိုးဖြစ်လာရသည်။ ထိုဖြစ်လာသည့် အကျိုးတရားတွေကိုကြည့်ပြီး မောဟကား ဤသို့သဘောရှိသည့် တရားမျိုးဖြစ်သည်ဟု အကျိုးတရားဘက်က<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၂၉၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ။ ၂၂၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-226 <hr> ရပ်တည်ကာ မောဟကို(အကြောင်းတရားအနေဖြင့်) တွေ့မြင်ရပုံပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာမကျင့်နိုင်ပုံ</h3> <p>လောကသားတို့၏ ရုပ်နာမ်နှစ်ပါး ခန္ဓာငါးပါးအစုသည် အမှန်စင်စစ် ဒုက္ခတုံး ဒုက္ခခဲကြီးများသာဖြစ်သည်။ သို့သော် မောဟမကင်းသေးသော ပုထုဇဉ်ပုဂ္ဂိုလ် စသည်တို့သည် သူတို့၏စိတ်အစဉ်ဝယ် မောဟမှောင်ကြီးက တိမ်တောင်တိမ်လိပ်ကြီးပမာ ကျရောက်နေသောကြောင့် သည်ခန္ဓာကြီးကို ဒုက္ခတုံး ဒုက္ခခဲကြီးဟု မသိနိုင်ချေ။ ထို့ပြင် လူ့ခန္ဓာ လူ့စည်းစိမ်၊ နတ်ခန္ဓာ နတ်စည်းစိမ် စသည်တို့၌ မီးတစ်ဆယ့်တစ်ပါး မရပ်မနားလောင်မြိုက် ရှိန်ရှိန်အိုက်၍နေသည်ကိုလည်း မမြင်နိုင်ရှာကြပေ။ ထိုချမ်းသာတု ချမ်းသာယောင်တွေကို တံလျှပ်ကိုရေထင်သည့် သမင်မိုက်ပမာ တကယ့်ချမ်းသာစရာ အသွင်ဖြင့်သာ ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် အမြင်မှားအထင်မှားဖြစ်နေကြသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် သူတို့သန္တာန်ဝယ် ဘဝမြုံသိုက် ရှိန်ရှိန်အိုက်သား၊ အမှိုက်မီးစာ၊ ဤခန္ဓာကို၊ တွယ်တာခင်မင်သော တဏှာဥပါဒါန်တရားတို့ နေ့စဉ်ပွားများတော့သည်။ ယင်းလိုချင်တွယ်တာမှုတဏှာ၊ မရမနေ စွဲလမ်းမှု ဥပါဒါန်တို့၏ တွန်းအားကန်အားကြောင့် လက်ရှိခန္ဓာ၏ ကောင်းကျိုးအတွက် “မျက်စိကန်း တစ္ဆေမကြောက်” ဆိုသကဲ့သို့ မုဆိုးအလုပ် တံငါအလုပ် စသည့် မကောင်းမှုမျိုးစုံတို့ကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့ နောက်မတွန့်ဘဲ ပြုလုပ်နေကြပေတော့သည်။</p> <p>ဆက်ဦးအံ့...အကယ်၍ သူများအသက်ကိုသတ်ခဲ့သော် သတ်သူသည် ယခုဘဝ၌ သူများ၏အကဲ့ရဲ့ကိုခံရခြင်း၊ ရာဇဝတ်ပြစ်ဒဏ်ခံရခြင်း၊ နောက်နောက်သောဘဝများဝယ် အပါယ်သို့ကျရောက်ခြင်း၊ လူပြန်ဖြစ်သော်လည်း ခြေလက်အင်္ဂါချို့တဲ့ခြင်း၊ ကိုယ်အရေအဆင်း စိုစိုပြေပြေမရှိခြင်း...စသည့်အပြစ်တွေကိုခံစားရပါသည်။ ထို့အတူ<br> <br>စာမျက်နှာ-227 <hr> သူ့ပစ္စည်းကိုခိုးယူမှု၊ ကာမဂုဏ်ကိုလိုက်စားမှု...စသော ဒုစရိုက်များမှာလည်း ယခုဘဝ နောက်ဘဝ နှစ်မျိုးလုံး၌ ဆိုးကျိုးတွေ အနန္တပင်ဖြစ်သည်။ သို့သော် မောဟဖုံးလွှမ်းလိုက်သည့်အခါ ယင်းအပြစ်များကို မမြင်နိုင် မကြောက်နိုင်တော့ဘဲ “သေချင်နေသူ အဆိပ်သောက်ရမှာ မကြောက်” သကဲ့သို့ ညှဉ်းဆဲသတ်ဖြတ်ခြင်း စသော ဒေါသမှုများကိုလည်းကောင်း၊ ဘာမျှမသိနားမလည်သေးသော ကလေးသည် မစင်တွေကို ပျော်ရွှင်စွာကိုင်ကစားသကဲ့သို့ ကာမဂုဏ်ချမ်းသာမှီဝဲခြင်း စသော လောဘမှုများကိုလည်းကောင်း အားပါးတရ ပြုပါလေတော့သည်။ ယင်းသို့ပြုကြရာတွင် အချို့မှာ ထူပိန်းသော အဝိဇ္ဇာ၏ဖုံးကွယ်မှုကြောင့် အပြစ်ကို လုံးလုံးမသိဘဲပြုမိ၏။ အချို့မှာမူ ပင်ကိုက အပြစ်ကိုသိသော်လည်း လောဘ၊ ဒေါသဖြစ်လာသည့်အခါ တွဲလျက်ပါလာသော မောဟက ရုတ်တရက် ဖုံးလွှမ်းလိုက်သောကြောင့် လောလောဆယ်တွင် အပြစ်ကိုမမြင်နိုင်တော့ဘဲ ပြုမိကြလေသည်။ ၁</p> <p>ဤသို့လျှင် မောဟမကင်းသော သတ္တဝါတို့၏စိတ်အစဉ်တွင် မောဟဝင်ရောက်လာခဲ့သော် ထိုသတ္တဝါတို့မှာ ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်နိုင်ရှာဘဲ မှားမှားယွင်းယွင်း ဒုစရိုက်မှုခင်းများကို ကျူးလွန်မိကြတော့သည်။ ထို့ကြောင့် ရှင်တော်ဗုဒ္ဓကိုယ်တိုင် အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် တိကနိပါတ်ကေသမုတ္တိ(ကာလာမ)သုတ်တွင် ကာလာမမင်းတို့အား ဤသို့ဟောခဲ့ပါသည်...</p> <p>“ကာလာမမင်းတို့...ထိုအရာကို အဘယ်သို့ မှတ်ထင်ကုန်သနည်း၊ တွေဝေခြင်းမောဟသည် သတ္တဝါ၏အတွင်း အဇ္ဈတ္တသန္တာန်၌ဖြစ်သော အစီးအပွားရှိခြင်းငှာဖြစ်သလော<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ။ ၂၊ ၁၃၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-228 <hr> (သို့မဟုတ်) အစီးအပွားမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်သလောဟု (မိန့်တော်မူ၏) အစီးအပွားမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်ပါသည် အရှင်ဘုရား။</p> <p>ကာလာမမင်းတို့ တွေဝေသောပုဂ္ဂိုလ်သည် တွေဝေခြင်းမောဟနှိပ်စက်အပ် သိမ်းယူအပ်သောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ သူ့အသက်ကိုလည်းသတ်၏၊ မပေးသည်ကိုလည်း ခိုးယူ၏၊ သူ့မယားကိုလည်းသွားလာ၏၊ မဟုတ်မမှန်သော စကားကိုလည်း ပြောဆို၏။ သူတစ်ပါးကိုလည်း ထိုအတိုင်းပြုရန် ဆောက်တည်စေ၏။ ယင်းသူတစ်ပါး အသက်သတ်ခြင်း သတ်စေခြင်း စသည်တို့သည် ထိုသူအား ကြာမြင့်စွာသောကာလပတ်လုံး အစီးအပွားမဲ့ခြင်းငှာ ဆင်းရဲခြင်းငှာ ဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်လောဟု မိန့်တော်မူ၏။ ဖြစ်နိုင်ပါသည်အရှင်ဘုရား။” ၁</p> <h3>လောကီကုသိုလ်မှုများလည်း မဖြောင့်မှန်သောအကျင့်ပင်</h3> <p>ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်ခြင်းဟူသည် ဆိုးဝါးယုတ်မာသော အကုသိုလ်များကို ပြုကျင့်ခြင်းမျိုးသာမဟုတ်ပေ။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့၏ စည်းစိမ်တို့ကို မျှော်လင့်တောင့်တ၍ လောကီကုသိုလ်များကို အားထုတ်ခြင်းသည်လည်း ကောင်းမွန်ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်မှုလမ်းစဉ်ပင်ဖြစ်သည်။</p> <p>အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ယင်းအားထုတ်မှုများသည် မဂ်ကုသိုလ်ကဲ့သို့ ဘဝသံသရာမှ တိုက်ရိုက်လွတ်မြောက်ကြောင်းမဟုတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ထိုအားထုတ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့၏ စည်းစိမ်မှာလည်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ လွန်စွာပင်ပန်းဆင်းရဲမှု(ဒုက္ခဒုက္ခ)၊ ထူထောင်ဖန်တီးရမှု၊ စောင့်ရှောက်ရမှု(သင်္ခါရဒုက္ခ)၊</p> <p>၁။ အံ၊ ၁၊ ၁၊ မြန်မာပြန်။ ၂၀၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-229 <hr> နောက်ဆုံးတွင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးရမှု(ဝိပရိဏာမဒုက္ခ)တွေနှင့် ပြည့်နှက်နေသောကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ချဲ့ဦးအံ့... ရုပ်နာမ်ခန္ဓာရှိနေသူမှန်သမျှသည် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်းဆိုသည့် အစဉ်အလာ ရိုးရာဒုက္ခကြီးများနှင့် မလွဲမသွေ ရင်ဆိုင်ကြရပေသည်။ ချစ်သူများနှင့်ကွဲရခြင်း၊ မုန်းသူများနှင့်တွဲရခြင်း၊ လိုအင်ဆန္ဒမပြည့်ဝခြင်း၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာပျက်စီးခြင်း၊ စားဝတ်နေရေး အဆင်မပြေခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဒုက္ခတွေကို လူချမ်းသာဆိုတဲ့ လူ့ဘောင်အဖွဲ့အစည်းမှာပင် စုံစုံလင်လင် တွေ့နေရပါသည်။</p> <p>နတ်ပြည်၊ ဗြဟ္မာပြည်တို့မှာ အတော်အတန် ဒုက္ခနည်းသည်ဟုဆိုရသော်လည်း ကြီးကျယ်ခမ်းနားလှသောသူတို့၏ စည်းစိမ်များပျက်စီးခါနီးဝယ် စည်းစိမ်ကြီးသလောက် ဒုက္ခမီးတောက်ရသည်။ ထို့ကြောင့် လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့၌ရှိသော ချမ်းသာအပေါင်းသည် မြွေပွေးကို ခါးပိုက်၌ပိုက်ထားရသကဲ့သို့ တစ်ချိန်တွင် အမှန်ဒုက္ခပေးမည့် ဒုက္ခလောင်းချမ်းသာများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>သို့တစေလည်း ဉာဏ်မျက်စိအလင်းမရ မောဟမှောင်ကျနေသော လောဘသားတို့သည် ထိုဒုက္ခတုံးဒုက္ခခဲတွေကို သုခပဲဟု အထင်လွဲကာ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာများကိုပင် တောင့်တလျက် ပျားရည်လူးထားသော ဓားသွားကို လျှာဖြင့် စုံစုံမက်မက် လျက်စားသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ပိုးဖလံမျိုး မီးကိုတိုးသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ကိုယ်ကျိုးနည်းစရာ ချမ်းသာဖွယ်အဖြာဖြာကို တဏှာဖြင့်မက်မောပြီး လောကီကုသိုလ်များကို ပြုကြလေသည်။ သူတို့သည် “မောဟထူထပ်၊ တောသွားသွပ်လျင်၊ တံလျှပ်ကိုရေ၊ မှတ်မှားချေ၍၊ လိုက်လေလိုက်လေ၊ ငတ်မပြေ” ဆိုသကဲ့သို့ ချမ်းသာစစ် မဟုတ်သည့်အတွက် အာသာဆန္ဒမပြည့်နိုင်သည့် ထိုချမ်းသာတု<br> <br>စာမျက်နှာ-230 <hr> သာတုချမ်းသာယောင်များတွင် ထပ်တလဲလဲ ယစ်မူးနစ်မြောနေကြပေသည်။ အထူးသဖြင့် ကမ္ဘာပေါင်း သောင်းနှင့်ချီ၍ အသက်ရှည်ကြသော အရူပဗြဟ္မာကြီးများပင် တစ်နေ့တွင် ဆုံးရှုံးပျက်စီးရသော ဝိပရိဏာမဒုက္ခဆိုးနှင့် မုချတိုးရပေသည်။ အရူပဘုံသို့ရောက်ရန်အတွက် အားထုတ်ထူထောင်ရသည့် သင်္ခါရဒုက္ခမှာလည်း မနှိုင်းယှဉ်လောက်အောင် ဆင်းရဲလှသည်။ သို့သော် မောဟလှည့်စားထားမှုကြောင့် (အနိစ္စမထင်လောက်အောင် အသက်ရှည်သော) အရူပဗြဟ္မာခန္ဓာသည် မပျက်မစီး မပြိုမကွဲ အမြဲထာဝရတည်သည်၊ အရူပဗြဟ္မာစည်းစိမ်များသည် တကယ့်မက်မောဖွယ်ရာ ချမ်းသာများပေတည်းဟု အထင်လွဲကာ မျက်စိလည်လမ်းမှားသူသည် မြေဘုတ်ဘီလူးတို့၏ မြို့သို့ ဝင်မှားမိသကဲ့သို့ အရူပကုသိုလ်များကို မက်မက်မောမော ကြိုးစားအားထုတ်ကြပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘုရားကိုယ်တိုင် ဝိဘင်းပါဠိတော် ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ် ဝိဘင်း၌ “အဝိဇ္ဇာ (မောဟ) က သစ္စာလေးပါးကို ဖုံးကွယ်ထားသောကြောင့် မကောင်းမှုဒုစရိုက်ကိုလည်းပြုကြသည်၊ ကာမကုသိုလ်၊ ရူပကုသိုလ်ခေါ်တဲ့ ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာများကိုလည်းပြုကြသည်၊ (ရပ်ပြစ်ရှစ်ပါးတွင် ပါဝင်သော အရူပဘုံသို့ရောက်ကြောင်း) အရူပကုသိုလ်များကိုလည်း အားထုတ်ကြသည်” ဟု ဟောထားပါသည်။ ဤအဓိပ္ပာယ်ကိုရည်ညွှန်း၍ ကျေးဇူးရှင်လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီးက ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ်ဒီပနီတွင်...</p> <p>ဘဝနောင်ခါ၊ သံသရာဝယ်၊ လူ့ရွာနတ်ငြမ်း၊ စည်းစိမ်သွမ်းကို၊ ချမ်းသာအတိ၊ အစဉ်ငြိလျက်၊ ဂတိနောင်ကို၊ ကောင်းစေလိုဟု၊ ကုသိုလ်အရိုး၊ အမျိုးမျိုးကို၊ ကြိုးကြိုးစားစား၊ ပြုလိုငြားက၊ ဆယ်ပါးပုည၊ အာနေဉ္ဇဟု၊ ဘဝနှီးရင်း၊ ပွားတုံလျှင်းသည်၊ ဝဋ်ခင်းဝဋ်နွယ်ရှည် သတည်းဟု ရေးသားခဲ့ပါသည်။ ၁<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၃၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-231 <hr> <h3>ဘဝလွတ်မြောက်ရေးကုသိုလ်များ ကျင့်စဉ်မှားတွင်မပါဝင်</h3> <p>သို့သော် ဤနေရာ၌ ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာ စသည့် ကုသိုလ်များကို အခါခပ်သိမ်း ဖြောင့်မတ်သောကျင့်စဉ်မဟုတ်ဟု မဆိုလိုပါ။ လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာတို့၏ ခန္ဓာစည်းစိမ်တို့ကို ရယူလိုသောဦးတည်ချက်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ဘဝလည်ပတ်ရေး ကုသိုလ်များကိုသာ ဖြောင့်မှန်စွာ မကျင့်ဟုဆိုရပါသည်။ ဘဝစက်ဝန်း (သံသရာ) မှ လွတ်မြောက်ရန်အတွက် ရုန်းကန်လှုပ်ရှားသည့်အသွင်ဖြင့် ပြုလုပ်သော လောကီကုသိုလ်များမှာ (ဝါ) မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်တို့၏ အခြေခံအကြောင်းတစ်ရပ် အနေဖြင့် အားထုတ်သည့် ပါရမီလောကီကုသိုလ်များမှာမူ ဖြောင့်မှန်သောကျင့်စဉ် (သမ္မာပဋိပဒါ) များပင်ဖြစ်ပေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဘဝလွတ်မြောက်ရေး (ဝိဝဋနိဿိတ) ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာ ကုသိုလ်များကို အထူးသဖြင့် ဝိပဿနာလောကီကုသိုလ်များကို အခြေမပြုဘဲ မဂ်ကုသိုလ်တို့ကို မရနိုင်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။</p> <h3>သစ္စာနှစ်ပါး၌ အမြင်မှား၍ အလွဲကျင့်ပုံ</h3> <p>ထို့ပြင် ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာအစစ် (နိရောဓသစ္စာ) ၌လည်းကောင်း၊ ယင်းချုပ်ငြိမ်းရာသို့ ပို့ဆောင်နိုင်သည့် ကျင့်စဉ်မှန် (မဂ္ဂသစ္စာ) ၌ လည်းကောင်း မောဟဖုံးကွယ်ထားသောကြောင့် အချို့ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာပြည်တို့ကိုပင် ဒုက္ခခပ်သိမ်းချုပ်ငြိမ်းရာ သေခြင်းကင်းရာဟူ၍ အလွဲအမှား ယူဆကြသည်။ ထိုဘုံများသို့ရောက်ကြောင်းများကိုလည်း အမျိုးမျိုးကြံဆ၍ ယင်းတို့ကိုပင် ကျင့်စဉ်မှန်ဟု ထင်ကြသည်။<br> ၁။ ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ်ဒီပနီ၊ ၃၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-232 <hr> ထင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့အလိုအားဖြင့် ဒုက္ခချုပ်ငြိမ်းရာ ထိုဘုံများသို့ရောက်ရန်အတွက် ခွေး၊ ဝက်၊ ဆိတ်၊ နွား... စသည့် သားကောင်များဖြင့် ယဇ်ပူဇော်ကြခြင်း၊ သေလုနီးပါး အကြီးအကျယ်ကျင့်ခြင်း၊ လူတို့ကဲ့သို့ မြန်မြန်မသေနိုင်သည့် နတ်များဖြစ်အောင် ခြိုးခြံစွာကျင့်ခြင်း စသည့်ကျင့်နည်းများကိုလည်းကောင်း၊ ကိလေသာအစိုပျောက်၍ လူ့ဘုံများသို့ရောက်အောင် နေပူကျဲကျဲတွင် လေးဘက်လေးတန်၌ မီးပုံကြီးလေးပုံတို့ကို ဖိုပြီး အလယ်တွင် လူဝင်နေ၍ (ခေါင်းပေါ်တွင်နေပူ၊ နံဘေးလေးဘက်တွင်မီးပူ) အပူငါးမျိုးခံကာ ကျင့်သည့် ပဉ္စာတပခေါ် ကျင့်စဉ်မျိုးကိုလည်းကောင်း ကျင့်ကြံအားထုတ်လေ့ရှိကြသည်။ အမှန်စင်စစ် ယင်းကျင့်နည်းကျင့်ဟန်များကား မောဟဖုံးကွယ်ထားမှုကြောင့် အယူအဆလွဲကာကျင့်ကြသည့် ဖောက်ပြန်သောကျင့်စဉ်များပင် ဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>မောဟကြောင့် အတ္တဝါဒအယူမှားပေါ်လာပုံ</h3> <p>ဘုရားမပွင့်မီ ရှေးအခါကပင် အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ခန္ဓာငါးပါးတို့၏ နောက်ဆုံး ရွေ့လျောချုပ်ငြိမ်းခြင်း (စုတိ) နှင့် ခန္ဓာငါးပါးတို့၏ ထင်ရှားစွာဖြစ်ပေါ်လာခြင်း (ပဋိသန္ဓေ) စသည်တို့၌ သဘောမှန်ကိုမမြင်အောင် မောဟက ဖုံးကွယ်ထားသောကြောင့် အယူအဆလွဲမှားခဲ့ကြသည်။ သူတို့သည် သေဆုံးပျက်စီးခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ဘဝတစ်ခုတွင် ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ နောက်ဆုံးပျက်စီးမှုသည် သေခြင်း (မရဏ) ဖြစ်သည်ဟု အမှန်အတိုင်း မမြင်ကြဘဲ သတ္တဝါခေါ်သည့် အတ္တသည် သေဆုံး၏။ ထိုအတ္တသည် ဤခန္ဓာကိုယ်မှ အခြားခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားသည်ဟု အလွဲအမှားယူဆကြသည်။ ထို့အတူ ထိုထိုဘဝစသည်တို့၌ ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ ထင်ထင်ရှားရှား<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၃၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-233 <hr> စတင်ဖြစ်ပေါ်လာမှုကို ပဋိသန္ဓေဟု မှန်ကန်စွာမသိသောကြောင့် သတ္တဝါခေါ်သည့် အတ္တသည် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ အတ္တအား ခန္ဓာကိုယ် အသစ်ထင်ရှားဖြစ်လာသည် စသည်ဖြင့် ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် ကြံစည်တွေးခေါ်ကြပြန်သည်။</p> <p>အချို့သောသူများကလည်း ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့၏ ဘဝစက်ဝန်းလည်ကာ အဆက်မပြတ် တရစပ်ဖြစ်နေခြင်းကို “သံသရာ” ခေါ်သည်ဟု တိကျစွာမသိသောကြောင့် အတ္တသည် ယခုလက်ရှိဘဝမှ နောင်တမလွန်ဘဝသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားသည်။ နောင်တမလွန်ဘဝမှ ယခုဘဝသို့ရောက်လာသည်ဟု မှားယွင်းစွာယူဆကြသည်။ ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ သဘောလက္ခဏာတို့၌ တွေဝေသောသူတို့ကမူ ရုပ်တရားတို့၏ ဖောက်ပြန်ခြင်း (ရုပ္ပန)၊ နာမ်တရားတို့၏ အာရုံသို့ ညွတ်ကိုင်းခြင်း (နမန)၊ ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ မမြဲခြင်း (အနိစ္စ) စသော သာမန်သဘောလက္ခဏာတို့ကိုလည်းကောင်း၊ စိတ်၏ အာရုံကိုသိခြင်း (အာရမ္မဏဝိဇာနန)၊ ဖဿစေတသိက်၏ အာရုံကိုတွေ့ထိခြင်း (ဖုသန)၊ ပထဝီရုပ်၏ ကြမ်းတမ်းခက်မာခြင်း (ကက္ခဠ) စသော ကိုယ်ပိုင်သဘောလက္ခဏာတို့ကိုလည်းကောင်း အမှန်အတိုင်း မသိသဖြင့် ယင်းရုပ်နာမ်တရားကိုပင် ငါ, ငါ့ဥစ္စာဟုလည်းကောင်း၊ ငါမြဲ၏၊ ငါချမ်းသာ၏၊ ငါတွေ့ထိ၏ဟုလည်းကောင်း ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် ကြံဖန်ယူဆကြသည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာစသော အကြောင်းတရားများကြောင့် သင်္ခါရစသော အကျိုးတရားများ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ်သဘောကို ယထာဘူတကျကျမသိသော သင်္ချာဒဿနိကကျမ်းဆရာ ကာပိလရသေ့ စသည်တို့က “အတ္တသည် အကြောင်းကျိုးတို့ကို ကိုယ်တိုင်သိသည်” ဟု ယူဆကြသည်။ သို့သော် ဝိသေသိကဒဿနကျမ်းဆရာ ကာဏာဒရသေ့ စသည်တို့ကမူ “အတ္တသည် အကြောင်းအကျိုးကို သူဘာသာမသိ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-234 <hr> ဗုဒ္ဓိဟူသောပညာဂုဏ်နှင့် ပေါင်းဆုံမှသိသည်။ အခြားသောဘဝ၌ ချမ်းသာဆင်းရဲတို့ကို ခံစားသောအတ္တသည်ပင် ကောင်းမှု၊ မကောင်းမှုကို ကိုယ်တိုင်ပြုသည်။ သူတစ်ပါးကိုလည်းပြုစေသည်။ အတ္တသည် ပဋိသန္ဓေအခါ၌ဖြစ်သည်။ အတ္တသည် အဏုမြူမှဖြစ်လာသည်။ ပရမေသွာဗြဟ္မာစသော တန်ခိုးရှင် (ဣဿရ) တို့က ဖန်ဆင်း၍ဖြစ်လာသည်။ ယင်းအတ္တသည် မျက်စိစသော ကိုယ်အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း (ဣန္ဒြေ) တို့နှင့်ပြည့်စုံလာ၍ တွေ့ထိတတ်၏။ ခံစားတတ်၏၊ တပ်မက်တတ်၏၊ စွဲလမ်းတတ်၏၊ စေ့ဆော်တတ်၏။ ထိုအတ္တသည်ပင် တစ်ဖန် ဘဝသစ်တစ်ခု၌ဖြစ်ပြန်၏။ အတ္တသည် မပြတ်သောကြိုးဖြင့် သီကုံးထားသည့် မကွဲသောရွဲလုံးပုတီးလုံးပမာ ရှေ့နောက်အစဉ်အားဖြင့် လူ၊ နတ်၊ ငှက်စသော ဘဝအထူးသို့ ရောက်ရသည်” ဟု မှားယွင်းသောမိစ္ဆာဝါဒများကို ယူဆရာမှ အတ္တဝါဒပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ယင်းဝါဒသည် ယခုခေတ်အထိ မောဟမှောင်မိနေကြသော လောဘသားတွေသန္တာန်၌ လွှမ်းမိုးမင်းမူဆဲပင် ရှိသေးသည်။ ၁</p> <p>ယင်းဝါဒ၏ သဘောအချုပ်ကား “အတ္တသည် သတ္တဝါတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ကိုလည်းကောင်း၊ တစ်လောကလုံးကိုလည်းကောင်း အစိုးရလျက် မပျက်မစီး အမြဲတည်နေသော အနှစ်သာရ အမာခံသဘောတရား” ဟု စွဲကိုင်ထားသော အယူပေတည်း။ သို့သော် လူတို့၏အတ္တကို သမ္မာဒိဋ္ဌိခေါ် ပရမတ်မှန်ဘီလူးဖြင့် စစ်ဆေးကြည့်ရှုခဲ့ပါက အတ္တခေါ်ဆိုနိုင်သည့် မည်သည့်အရာကိုမျှ ရှာဖွေမတွေ့ရှိနိုင်ပါ။ စင်စစ်အားဖြင့် သူတို့၏အတ္တဝါဒမှာ သူတို့သန္တာန်၌ မောဟမှောင် စိုးမိုးနေသောကြောင့် ပရမတ္ထသဘာဝတို့ကို အတိအကျသိခွင့်မရကြသဖြင့် ဆင်ဆိုသည်မှာ မြွေနှင့်တူသည်... စသည်ဖြင့် ရမ်းဆပြောဆိုကြသော<br> ၁။ အဘိဓမ္မာ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၄၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ မဟာဋီကာ၊ ဒု။ ၂၉၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-235 <hr> မျက်မမြင်ပုဏ္ဏားခြောက်ယောက်ပမာ မှန်းဆတွေးခေါ်၍ အမှန်တရားဟု မြဲမြံစွာ ဆုပ်ကိုင်ထားသော အယူဝါဒမှားသာ ဖြစ်ပေသည်။</p> <h3>ဝမ်းတွင်းကန်းသူနှင့် သံသရာခရီးသည်</h3> <p>မောဟတိမ်သလာကြောင့် အမြင်မှန်မရဘဲ ကျင့်နည်းကျင့်ဟန် တစ်ဖြောင့်တည်းမဖြစ်နိုင်ပုံကို ဝမ်းတွင်းကန်းဥပမာဖြင့် ရှင်းပြပါဦးမည်။ အမိဝမ်းတွင်း ပဋိသန္ဓေနေစဉ်ကပင် မျက်စိနှစ်ကွင်း အလင်းမရရှာသော ဝမ်းတွင်းကန်းသည် တုတ်ဆွဲခေါ်ဆောင်မည့် ရှေ့ဆောင်လမ်းပြမပါဘဲ တစ်ယောက်တည်း ခရီးသွားဖို့ မလွယ်ကူပါချေ။ အကယ်၍ ကိုယ့်အားကိုယ်ကိုးကာ ဇွတ်တိုးပြီး တစ်ကိုယ်တည်းသွားခဲ့ပါသော် တစ်ခါတစ်ရံတွင်သာ ကြက်ကန်းဆန်အိုးတိုးမိသည့်ပမာ လမ်းကောင်းလမ်းဖြောင့်တို့ကို လျှောက်မိနိုင်ပါသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ချိုင့်၊ တွင်း၊ ဆူး၊ ခရောင်း၊ ကမူတို့ဖြင့် တင်းကြမ်းပြည့်နေသည့် လမ်းဆိုး၊ လမ်းကောက်၊ လမ်းကွေ့တို့ကိုပင် နင်းကျော်၍ လျှောက်သွားရပေသည်။ ၁</p> <p>ထို့အတူ ပုထုဇဉ်သတ္တဝါ စသည့်ဘဝခရီးသည်များမှာလည်း အဝိဇ္ဇာ (မောဟ) တိမ်လွှာဖုံးကွယ်ထားမှုကြောင့် အာရုံ၏အမှန်သဘောတို့ကိုမမြင်သော ဝမ်းတွင်းကန်းများဖြစ်ကြသည်။ သူတို့သည် (သစ္စာလေးပါးကို သိမြင်နိုင်စွမ်းသော) ဉာဏ်တည်းဟူသော ရှေ့ဆောင်လမ်းပြ အဖော်မွန်မှ ဆိတ်သုဉ်းနေသူများဖြစ်သည်။ သို့အတွက် သံသရာခရီးကို မောဟမှောင်အောက်တွင် စမ်းတဝါးဝါးဖြင့် လှည့်ပတ်သွားကြရာတွင် ရံဖန်ရံခါသာ အခန့်သင့်၍ လောကီကုသိုလ်မှုများကို ပြုမိကြသည်။ အများအားဖြင့်မူ အကုသိုလ်ဒုစရိုက်မှုများကိုသာ ကျူးလွန်မိကြသည်။<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂၊ ၁၄၁၊ ၁၄၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-236 <hr> <h3>(ခ) ပညာမျက်စိကို ကန်းအောင်ပြုတတ်သော အမှောင်တရားမျိုး</h3> <h3>အစဉ်အလာအားဖြင့် ကန်းသူ</h3> <p>မောဟ၏ ပညာမျက်စိကိုကန်းအောင်ပြုတတ်ပုံနှင့် ပတ်သက်၍ လက္ခဏခန်းတွင် အကျယ်တဝင့် ရှင်းလင်းပြခဲ့ပြီ။ ဤပစ္စုပဋ္ဌာန်ခန်းတွင် ရှေ့ကမတင်ပြခဲ့ရသေးသည့် အကြောင်းအရာတို့ကိုသာ အနည်းငယ်ရှင်းပြပါမည်။ မောဟနှင့်ဉာဏ်တို့သည် အမှောင်နှင့် အလင်းရောင်ပမာ ဆန့်ကျင်ကြပုံကို တင်ပြခဲ့ပြီးပါပြီ။ ထိုအရာ နှစ်မျိုးသည် တစ်ပြိုင်နက်တည်း မဖြစ်နိုင်ကြပါ။ ဉာဏ်အလင်းရောင် ထွန်းပနေချိန်တွင် မောဟမှောင်ပျောက်ကွယ်နေသလို မောဟမှောင်မင်းမူနေချိန်တွင် ဉာဏ်အလင်းရောင်ကြီး ကွယ်ပျောက်နေပါသည်။</p> <p>အချို့သူများသည် မွေးကတည်းကပင် မျိုးရိုးစဉ်လာ အယူဘာသာအလျောက် မောဟမှောင်ရိပ်အောက်တွင် ကြီးပြင်းလာခဲ့ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် လောကအကြောင်းကို စူးစမ်းနေချိန်မှာပင် ဆိတ်၊ နွား၊ ကြက်၊ ငှက်... စသည့် သူတစ်ပါးတို့၏အသက်ကို သတ်လျှင် အပြစ်မဖြစ်၊ အရက်သေစာသောက်စားကောင်းသည်။ သတ္တဝါတွေကိုလည်းကောင်း၊ သတ္တဝါတွေ၏ ဆင်းရဲချမ်းသာမှုကိုလည်းကောင်း ဘုရားသခင်က ဖန်ဆင်းပေးသည်... စသည်ဖြင့် ခံယူချက်ရှိလာကြသည်။ သူတို့ကား ထူပိန်းသည့်မောဟမှောင်၏ လွှမ်းခြုံမှုကို အမြဲလိုလိုခံနေကြရသဖြင့် အကောင်းအဆိုးကိုလည်း ခွဲခြားမမြင်၊ အကြောင်းအကျိုးဆက်သွယ်ဖြစ်နေပုံကိုလည်း မသိသော မျက်ကန်းပုထုဇဉ် လူတန်းစားများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဘာသာခြားအမျိုးသမီးတစ်ဦးက “ရှင်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေက မသိတဲ့အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဖြစ်တယ်လို့ချည်း ပြောနေ<br> <br>စာမျက်နှာ-237 <hr> ကြတယ်။ မသိတာကနေပြီး အချိုးတကျ အကောင်းအမွန်တွေဟာ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ ကြည့်ပါ။ ကုလားထိုင်တစ်ခုကိုဆိုရင် အသိဉာဏ်နဲ့ လုပ်မှပဲဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ပန်းကန်တစ်လုံးဆိုရင်လည်း အသိဉာဏ်နဲ့ လုပ်မှဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ လူတွေသတ္တဝါတွေဖြစ်အောင် ကမ္ဘာမြေကြီးနှင့်တကွ သစ်ပင်၊ တော၊ တောင်၊ လ၊ နေ၊ ကြယ်... စသည်ဖြစ်အောင်လည်း အသိဉာဏ်နဲ့လုပ်မှသာ ဖြစ်ဖို့ရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရှင်တို့ပြောတဲ့အတိုင်း မသိတဲ့အဝိဇ္ဇာကြောင့်ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မဟုတ်နိုင်ပါဘူး။ ဘုရားသခင်က အသိဉာဏ်နှင့် အချိုးတကျဖန်ဆင်းထားလို့ ဖြစ်နေတာသာ ဖြစ်သင့်ပါတယ်” လို့ ပြောသတဲ့ဟု မဟာစည်ဆရာတော်ဘုရား ရေးသားသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော် စာမျက်နှာ (၂၈၉) တွင် တွေ့ရပါသည်။ အမှန်မှာ ထိုအမျိုးသမီး၏သန္တာန်ဝယ် ကာလကြာညောင်းစွာ ထပ်တလဲလဲဖုံးကွယ်လာခဲ့သော မောဟက ကြောင်းကျိုးဆက်သွယ်၍ဖြစ်နေပုံ သဘာဝကို သိစွမ်းနိုင်သည့် ဉာဏ်မျက်စိကို ကန်းအောင်ပြုထားသောကြောင့်သာ ယင်းသို့ယူဆပြောဆိုခြင်းပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>ရံဖန်ရံခါကန်းသူ</h3> <p>အချို့ပုဂ္ဂိုလ်များကတော့ မွေးကတည်းက ပညာသူတော်ကောင်း အမိ အဖများမှ မွေးဖွားလာ၍ (သပ္ပုရိသူပနိဿယ) အယူမှန်ကို ယူနိုင်ခွင့်ရှိသောအရပ် (ပတိရူပဒေသ) တွင် ကြီးပြင်းလာခဲ့ကြသည်။ သူတို့သည် ကုသိုလ်ကံ အကုသိုလ်ကံတို့ကို ခွဲခြားသိမြင်၍ အကုသိုလ်ကံတို့၏ အပြစ်ရှိသည့် သဘော၊ ဆိုးကျိုးကိုဖန်တီးတတ်သည့်သဘော၊ ကုသိုလ်ကံတို့၏ မွန်မြတ်ဖြူစင်သည့်သဘော၊ ကောင်းကျိုးကိုစီမံတတ်သည့်သဘော တို့ကို သိကြသည်။ ထိုမှ တစ်ဆင့်တက်၍ သတ္တဝါများဖြစ်ပေါ်လာမှုကိုလည်းကောင်း၊ သတ္တဝါများ၏ဆင်းရဲမှု၊ ချမ်းသာမှုတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘုရားသခင်ဖန်ဆင်းပေးသည်မဟုတ်။ “ဘယ်သူမပြုမိမိမူ”<br> <br>စာမျက်နှာ-238 <hr> ဆိုသကဲ့သို့ မိမိကိုယ်တိုင်ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ကောင်းမှု မကောင်းမှုကသာ ဖန်တီးပေးခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ကြောင်းကျိုးပြ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်သဘောတရားအထိ နားလည်သိမြင်သော ပညာရှင်ကြီးများဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>သို့ပင်ဖြစ်စေကာမူ ထိုပညာရှင်ကြီးများပင်လျှင် စိတ်အစဉ်တွင် မောဟဝင်ရောက်လာသည့်အခါ လတ်တလောတွင် အကြောင်းအကျိုး အကောင်းအဆိုးတို့ကို ခွဲခြား၍ မသိတော့ဘဲ ဒုစရိုက်မှုများကို ပြုမိတတ်ကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ မောဟကား ရှိပြီးသားပညာမျက်စိကိုပင် ကန်းအောင်ပြုတတ်သော သဘောတရားပေတည်း။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်က ဣတိဝုတ်ပါဠိတော်၊ တိကနိပါတ်၊ အန္တရာမလသုတ်တွင်...</p> <p>“မောဟသည် သူ့အကျိုး ကိုယ့်အကျိုး နှစ်မျိုးလုံးကို ဖျက်ဆီးတတ်၏။ ဖြူစင်သောစိတ်ကို မကြည်လင် မသန့်ရှင်းအောင် (ဝါ) ဖောက်ပြန်ပျက်စီးအောင် ဖန်တီးတတ်၏။ သတ္တဝါတို့၏စိတ်အစဉ်တွင် မောဟဝင်လာသည့်အခါ ယင်းသတ္တဝါသည် အကျိုးစီးပွားပျက်စီးခြင်း စသည့်ဘေးကို လုံးဝပင်မသိနိုင်ပေ။ မောဟမှောင်မိ၍ တွေဝေနေသောသူသည် အကျိုးစီးပွားကိုလည်းမသိ၊ ကောင်းမှုသုစရိုက်တရားကိုလည်းမမြင်၊ အကြင်အခါ၌ မောဟသည် (စိတ်အစဉ်တွင်ဝင်၍) သတ္တဝါကို နှိပ်စက်၏။ ထိုအခါ၌လည်း သတ္တဝါသည် ပညာမျက်စိကန်းကာ အမိုက်မှောင်ကြီးကျနေ၏” ဟု ဟောတော်မူခဲ့သည်။</p> <h3>တံခါးမင်းတုပ်ဥပမာ</h3> <p>ဥပမာအားဖြင့် မောဟသည် တံခါးမင်းတုပ်နှင့် တူပါသည်။ ရှေးအခါက မြို့ရွာများ<br> <br>စာမျက်နှာ-239 <hr> တွင် တံခါးများတပ်ဆင်ထားလေ့ရှိပါသည်။ အကာလညအခါ စသည့်အချိန်များတွင် တံခါးများတွင် မင်းတုပ်များကို ကန့်လန့်ချထားလေ့ရှိကြသည်။ ထိုအခါမှာ မြို့ပြင်မှလူများ မြို့တွင်းသို့မဝင်နိုင်သလို မြို့တွင်းကလူများကလည်း မြို့ပြင်သို့မထွက်နိုင်ကြဘဲ အတွင်းနှင့်အပြင် သွားလာမှု အဆက်ပြတ်သွားပါသည်။</p> <p>ထိုနည်းတူစွာ မိမိ၏ခန္ဓာငါးပါးတည်းဟူသော မြို့တော်တွင် မနောဒွါရတံခါးပေါက်၌ မောဟဝင်ရောက်ပိတ်ဆို့နေခဲ့ပါလျှင် အာရုံ၏သဘာဝကို ယထာဘူတကျကျ သိမြင်၍ နိဗ္ဗာန်တိုင် ပို့ဆောင်နိုင်စွမ်းသော ဉာဏ်၏သွားလာမှုသည် လုံးလုံးအဆက်ပြတ်သွားပါတော့သည်။ ထို့ကြောင့် တရားအားထုတ်သူ ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မောဟစေတသိက်၏သဘောကို ဆင်ခြင်အကဲခတ်သည့်အခါ၌ “မောဟကား ပညာမျက်စိကို ကန်းအောင်ပြုတတ်သော အမှောင်တရားမျိုးပါလား” ဟု သူတို့၏ဉာဏ်တွင် ထင်လာမြင်လာခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤဥပမာ၌ သတ္တဝါတို့၏ ခန္ဓာနှင့် မြို့ရွာ၊ မနောဒွါရနှင့် မြို့တံခါး၊ မောဟနှင့် တံခါးကျည်မင်းတုပ်၊ မနောဒွါရတွင် မောဟဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် မြို့တံခါးတွင် တံခါးကျည်မင်းတုပ်ချထားခြင်း၊ မနောဒွါရသို့ ပညာစေတသိက် မဝင်ရောက်နိုင်ခြင်းနှင့် မြို့တွင်းသို့ လူများမဝင်နိုင်ခြင်းတို့ အသီးသီးတူညီကြပါသည်။ ၁</p> <h3>၄။ မောဟစေတသိက်၏ ပဒဋ္ဌာန်</h3> <p>မောဟစေတသိက်မှာ မသင့်မလျော် လွဲချော်သောနည်းလမ်းဖြင့် ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းခြင်း (အယောနိသောမနသိကာရ) ဟူသော နီးကပ်သောအကြောင်း (ပဒဋ္ဌာန်) ရှိသည်။<br> ၁။ အဘိဓမ္မာ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၃၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-240 <hr> <h3>အယောနိသော မနသိကာရနှင့် ယောနိသော မနသိကာရ</h3> <p>အာရုံကိုမသင့်လျော်သော နည်းလမ်းဖြင့် နှလုံးသွင်း ဆင်ခြင်မှုမျိုးကို အယောနိသော မနသိကာရ (အယောနိသော = မသင့်မလျော်သောနည်းလမ်း၊ (ဝါ) အကြောင်းအားဖြင့် + မနသိကာရ = နှလုံးသွင်းမှု) ဟု ခေါ်ပါသည်။ မသင့်မလျော်သောနည်းလမ်း၊ (ဝါ) အကြောင်းဟူသော အနက်သည် အယောနိသဒ္ဒါ၏ရင်းမြစ်၊ (ဝါ) ပင်ရင်း အနက်ဖြစ်သည်။ ဆင့်ပွား အနက်အနေဖြင့်ကား အယောနိသဒ္ဒါသည် ဆိုးသော၊ မကောင်းသော၊ လွဲမှားသော၊ ဖောက်ပြန်သော နည်းလမ်းဟူသော အနက်များကို ဟောသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အာရုံထင်စရာ ကိရိယာခြောက်ခု (မျက်စိ..စသော ရုပ်ဝတ္ထု ၅ ခု + ဘဝင်စိတ်) ၌ ထင်လာ ထိခိုက်လာသော အာရုံများကို အဆိုးရှုထောင့်၊ (ဝါ) မမှန်မကန်ဖောက်ပြန်သော ရှုထောင့်မှ ရှုမြင်၍ နှလုံးသွင်းမှုမျိုးကိုလည်း တစ်နည်းအားဖြင့် အယောနိသော မနသိကာရဟု ခေါ်သည်။ ထိုတရားနှင့်ဆန့်ကျင်ဘက်ကား ထင်လာသောအာရုံကို အကောင်းရှုထောင့် (ဝါ) မှန်ကန်သော ရှုထောင့်မှ ရှုမြင်၍ နှလုံးသွင်းလိမ္မာမှုသဘောကိုဆောင်သည့် ယောနိသော မနသိကာရ (သင့်လျော်သောနည်းလမ်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းမှု) ဖြစ်သည်။</p> <p>ယင်းသို့ အာရုံကို ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းမှု၊ (ဝါ) စိတ်ကိုအာရုံသစ်သို့ ဦးတည်ပေးမှု၊ ညွတ်ကိုင်းပေးမှု (မနသိကာရ) ရှိမှလည်း ဝီထိစိတ်အစဉ်၊ ဇောစိတ်အစဉ်တို့ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။ အာရုံထင်ကိရိယာများပေါ်တွင် အာရုံထင်လာ၍ အလင်း၊ အာရုံ..စသည့် ဆိုင်ရာအကြောင်းများ စုံလင်နေလင့်ကစား ယင်းအာရုံကို နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု (မနသိကာရ) မရှိခဲ့ပါက ဝီထိစိတ်အစဉ်များ မဖြစ်လာနိုင်ချေ။ ယင်းသို့ သတ္တဝါများသန္တာန်၌ ဝီထိစိတ်ဖြစ်မလာဘဲ လွန်မြောက်သွားသည့် အာရုံများမှာ မရေမတွက်<br> <br>စာမျက်နှာ-241 <hr> နိုင်အောင်ရှိသည်ဟု အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာတွင် အဋ္ဌကထာဆရာ မိန့်ဆိုချက်ရှိပါသည်။ မှန်ပါသည်။ အမှတ်မထင်မြင်လိုက်ရသော ရုပ်ဝတ္ထု၊ အမှတ်မထင်ကြားလိုက်ရသော အသံတို့ကို နှလုံးသွင်းမှု မရှိသဖြင့် မြင်သိစိတ်၊ ကြားသိစိတ်များ ဖြစ်မလာခဲ့သည်ကို လူတိုင်း ကြုံဖူးပါလိမ့်မည်။</p> <p>ဤနေရာတွင် ဝီထိစိတ်ကိုဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု (ဝီထိပဋိပါဒက မနသိကာရ) နှင့် ဇောစိတ်အစဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု (ဇဝနပဋိပါဒက မနသိကာရ) တာဝန်တို့ကိုရွက်ဆောင်သောတရားများကား မနသိကာရစေတသိက်မဟုတ်ပေ။ ပဉ္စဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ် (ဒွါရငါးပါးတွင် ထင်လာသော အာရုံကို နှလုံးသွင်းစိတ်) နှင့် မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ် (မနောဒွါရတွင်ထင်လာသော အာရုံကို နှလုံးသွင်းစိတ်) တို့သာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓစာပေ (ပိဋကစာပေ) ကြီးများတွင် မကြာခဏ ဟောလေ့ဟောထရှိသော ယောနိသောမနသိကာရ၊ အယောနိသောမနသိကာရများက ဝီထိစိတ်အစဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော ပဉ္စဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ် (ဝီထိပဋိပါဒက မနသိကာရ) နှင့် ဇောစိတ်အစဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ် (ဇဝနပဋိပါဒက မနသိကာရ) နှစ်ပါးတို့ပင် ဖြစ်သည်။</p> <h3>မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်ကြောင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ဖြစ်ပုံ</h3> <p>သို့သော် ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် ဇောစိတ်တို့၏ အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်း (ပဒဋ္ဌာန်) ဖြစ်သော ယောနိသောမနသိကာရ၊ အယောနိသောမနသိကာရတို့မှာမူ မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်သာဖြစ်သည်။ ထိုစိတ်သည် ဒွါရငါးပါး၌ ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်အစဉ် (ပဉ္စဒွါရဝီထိ) တွင် ဝုဋ္ဌောနာမည်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ မနောဒွါရ၌ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်အစဉ် (မနောဒွါရဝီထိ) တွင် မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းနာမည်ဖြင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ပေါ်လာ၍ ကုသိုလ်ဇောစိတ်၊ အကုသိုလ်ဇောစိတ်တို့အား အနန္တရပစ္စည်း၊ သမနန္တရပစ္စည်း စသည်တို့ဖြင့် ကျေးဇူးပြုသည်ဟု ဗုဒ္ဓက<br> <br>စာမျက်နှာ-242 <hr> ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်တွင် ဟောကြားခဲ့ပါသည်။ မှန်ပါသည်။ ယင်းအာဝဇ္ဇန်းစိတ်သည် ကုသိုလ်စိတ်အစဉ် ဖြစ်ပေါ်လာရေးတို့၌ အဓိကအကျဆုံးသော လမ်းခွဲမှတ်တိုင်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ တစ်နည်းဆိုရသော် ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ် လမ်းနှစ်သွယ်အနက် တစ်ဘက်ဘက်သို့ ပဲ့ကိုင်လမ်းညွှန်ပေးသည့် ပဲ့သမားကြီးနှင့်လည်း တူပါသည်။ ထိုစိတ်က ပိုင်းခြားဆုံးဖြတ်မှု၊ နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု လိမ္မာခဲ့သော် (ဝါ) အကောင်းဘက်မှ ရှုမြင်ဆင်ခြင်ခဲ့သော် ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်လာပါသည်။ ပိုင်းခြားဆုံးဖြတ်မှု၊ နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု မလိမ္မာခဲ့လျှင် (ဝါ) အဆိုးဘက်မှ ရှုမြင်ဆင်ခြင်ခဲ့လျှင် အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်လာပါသည်။ ၁</p> <p>ထင်ရှားစေဦးအံ့။ လောကတွင် “ရင်သွေးဟူက၊ ချစ်မဝတည့်၊ မိဘတံထွာ၊ သားတကာနှင့်၊ တရာနှစ်ပဲ၊ လည်ချင်းနွှဲလည်း၊ ရောင့်ရဲမထင်၊ စုံမက်ကြင်လျက်” ဆိုဘိသို့ သားသမီးများအပေါ် အမြဲတစေ မေတ္တာမိုးစွေလေ့ရှိကြသော မိဘတို့သည် သားသမီးများအား မကောင်းသောအပြုအမူ၊ အပြောအဆို၊ အကြံအစည်တို့ကို မလုပ်မိစေရန် တားမြစ်သည့်သဘောဖြင့် မကြာခဏ ဆိုဆုံးမလေ့ရှိကြသည်။</p> <p>မိဘများဆုံးမနေခိုက် အချို့ သားသမီးတို့၏စိတ်တွင် “ဒီအဘိုးကြီး အမယ်ကြီးတွေဟာ ခေတ်မမီပါဘူး၊ ဒီခေတ်ကို သူတို့ငယ်ငယ်တုန်းကခေတ်လို သဘောထားပြီး သားသမီးတွေကို နေရာတကာမှာ ချုပ်ချယ်ချင်ကြတယ်၊ တစ်နေ့တစ်နေ့ ဒီဓာတ်ပြားဟောင်းကြီးပဲ ထပ်ဖွင့်နေတာပဲ၊ သိပ်နားငြီးစရာကောင်းတဲ့ အဘိုးကြီး အမယ်ကြီးတွေပဲ” လို့ အဆိုးဘက်မှ ရှုမြင်ဆင်ခြင်မိခဲ့ရင် ထိုသားသမီးများ သန္တာန်မှာ တစ်ခဏချင်း ဒေါသဦးဆောင်သည့် အကုသိုလ်စိတ်တွေ ပေါ်လာမည်မှာ သေချာသည်။<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၁၃၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-243 <hr> ထိုသို့မဆင်ခြင်ဘဲ “တို့အမေအဖေတွေဟာ တို့တစ်တွေကို လိမ္မာစေလို၊ ချမ်းသာစေလို၊ ကြီးပွားစေလိုလို့ အပင်ပန်းခံပြီး ပြောဆိုဆုံးမရှာတယ်၊ သူတို့ဟာ အင်မတန်လည်း သနားစရာကောင်းတယ်၊ ကျေးဇူးတင်စရာလည်း ကောင်းတယ်။ ခုပဲ တို့တစ်တွေ စားဝတ်နေရေး အဆင်ပြေအောင် ပင်ပန်းတကြီး ကြိုးစားရှာဖွေကြရတယ်။ အရွယ်ရောက်တဲ့အခါမှာလည်း လောကအလယ်မှာ တင့်တင့်တယ်တယ်နေနိုင်ဖို့ ပညာသင်စေတယ်။ ဆုံးမစကား မကြာခဏ ပြောကြားပေးတယ်။ တို့အပေါ်မှာ သူတို့ရဲ့လုပ်ဆောင်ချက်အားလုံးဟာ တို့ကောင်းစားရေးကို ဦးတည်ပြီးလုပ်တာချည်းပဲ။ မိဘဝတ္တရားကျေပွန်ကြပါပေတယ်” စသည်ဖြင့် အကောင်းဘက်မှ ရှုမြင်ဆင်ခြင်ခဲ့ရင် (ဝါ) နှလုံးသွင်းလိမ္မာခဲ့ရင် ထိုသားသမီးများ စိတ်အစဉ်တွင် ကုသိုလ်စိတ်များ ခဏမခြား ဖြစ်ပွားလာမည်မှာ ဧကန်ဖြစ်သည်။</p> <p>ပုံစံတစ်ခုဖြင့် ထပ်မံရှင်းပြပါဦးမည်။ လောကတွင် ထမင်းပျော့ပျော့မစားတတ်သူအချို့ရှိပါသည်။ ထိုသူများသည် တစ်ခါတစ်ရံ ပျော့သွားသည်နှင့် ကြုံရသည့်အခါမျိုးတွင် “အို...တစ်ခါတလေပျော့သွားတာပဲ၊ ကိစ္စမရှိပါဘူး၊ ထမင်းပျော့တော့လည်း အဝါးရသက်သာတာပေါ့၊ အစာကြေလွယ်တာပေါ့” လို့ မင်းတုန်းမင်းခေတ်က မတ္တရာဆရာတော်ဘုရားကြီးကဲ့သို့ နှလုံးသွင်းလိမ္မာခဲ့ပါသော် အကုသိုလ်စိတ်အစဉ်များ မဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပေ။ သို့မဟုတ်ဘဲ “ငါကလည်း ထမင်းပျော့မစားတတ်ဘူး၊ ထမင်းကလည်း ပျော့လိုက်တာ ခွေးအံဖတ်ကျနေတာပဲ” စသည်ဖြင့် ဒေါသဖြစ်စရာအကြောင်းတွေကို နှလုံးသွင်းခဲ့ရင် ဒေါသစိတ်တွေ ဆက်တိုက်ပေါ်လာမည်သာ ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ဤမနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်သည် ကုသိုလ်စိတ်အစဉ် ဖြစ်ပေါ်လာမှု<br> <br>စာမျက်နှာ-244 <hr> တွင် သော့ချက်အကျဆုံး၊ အနီးကပ်ဆုံးအကြောင်းဖြစ်သည်။ ထိုစိတ်က နှလုံးသွင်း လိမ္မာမှု (ယောနိသောမနသိကာရ) ကိစ္စကို ရွက်ဆောင်ခဲ့လျှင် ကုသိုလ်စိတ်အစဉ် ဖြစ်လာမည်။ နှလုံးသွင်းမလိမ္မာမှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ခဲ့လျှင် အကုသိုလ်စိတ်အစဉ်ဖြစ်လာမည်။</p> <p>အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် သက်တော်ထင်ရှား မြတ်စွာဘုရားနှင့်ပင် တွေ့ဆုံသော်ငြားလည်း အယောနိသောမနသိကာရဘက်သို့ စိတ်ဦးလှည့်ခဲ့လျှင် အကုသိုလ်ဖြစ်ဖို့သာရှိ၏။ မိမိအလိုသို့လိုက်ပါသူ လှပျိုဖြူ...စသော မက်မောဖွယ်ရာ တဏှာလောဘဖြစ်စရာ အာရုံတို့နှင့် ဆုံဆည်းခဲ့သော်လည်းကောင်း၊ မိမိကိုသတ်မည့်ရန်သူ စသော ဒေါသဖြစ်စရာအာရုံတို့နှင့်ပင် ကြုံခဲ့သော်လည်းကောင်း ယောနိသောမနသိကာရဘက်သို့ ဦးလှည့်ခဲ့ပါသော် ကုသိုလ်စိတ်အစဉ် ဖြစ်လာနိုင်ပါသည်။</p> <p>ဤနေရာတွင် ယောနိသောမနသိကာရ၊ အယောနိသောမနသိကာရတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ရှင်တော်ဗုဒ္ဓ၏ ဟောပြသွန်သင်ထားချက်များကို အောက်ပါအတိုင်း ကိုးကားတင်ပြလိုက်ပါသည်။</p> <p>“ရဟန်းတို့...မသင့်လျော်သော အကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းသောသူအား မဖြစ်ပေါ်သေးသော အကုသိုလ်တရားတို့သည်လည်း ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ဖြစ်ပေါ်ပြီးသော ကုသိုလ်တရားတို့သည်လည်း ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏။ ရဟန်းတို့... မသင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းသည် များစွာ အကျိုးမဲ့ခြင်းငှာဖြစ်၏။</p> <p>ရဟန်းတို့...သင့်လျော်သော အကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းသောသူအား မဖြစ်ပေါ်သေးသော ကုသိုလ်တရားတို့သည်လည်း ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ ဖြစ်ပေါ်ပြီးသော အကုသိုလ်တရားတို့သည်လည်း ဆုတ်ယုတ်ကုန်၏။ ရဟန်းတို့...သင့်လျော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်းသည် များစွာအကျိုးရှိခြင်းငှာဖြစ်၏”။ ၁<br> ၁။ အံ၊ ၁၊ မြန်မာပြန်။ ၁၅၊ ၂၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-245 <hr> <h3>အယောနိသောမနသိကာရကြောင့် မောဟဖြစ်ပုံ</h3> <p>ပဒဋ္ဌာန်ဆိုသည်မှာ အကျိုးတရားတစ်ခု၏ အနီးကပ်ဆုံး၊ သော့ချက်အကျဆုံး အကြောင်းဖြစ်သည်ကို သိခဲ့ကြပြီ။ မောဟစေတသိက်၏ ပဒဋ္ဌာန်ဆိုသည်မှာ အာရုံကို မသင့်မလျော် လွဲချော်သောအကြောင်းအားဖြင့် နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ဖြစ်၏။</p> <p>စာရှုသူသည် ပစ္စုပဋ္ဌာန်ခန်းတွင် အကျိုးတရားဘက်ကရပ်တည်ပြီး မောဟ၏ သဘာဝကို အကြောင်းတရားအနေဖြင့် ရှုမြင်ခဲ့ကြရပြီ။ ယခုတစ်ဖန် အကြောင်းတရားဘက်ကရပ်ပြီး အကျိုးတရားတစ်ခုအနေဖြင့် မောဟ၏သဘာဝကို ရှုမြင်စေလို၍ ဤပဒဋ္ဌာန်ခန်းကို ဖွင့်ဆိုရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၁</p> <p>အကျိုးတရားတစ်ခုဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် နောက်ခံအကြောင်းများ များစွာရှိသည်မှာ သဘာဝပင်ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ မောဟစေတသိက်ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင်လည်း မသင့်မလျော် အလွဲလွဲအချော်ချော် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ ကိုယ်, စိတ်တို့ကို ကောင်းစွာမပြုပြင်နိုင်ခြင်း၊ လူမိုက်တို့၏ သြဝါဒကို ခံယူခြင်း၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း မကောင်းသောအရပ်ဒေသ၌ နေရခြင်း စသည်ဖြင့် အကြောင်းပေါင်း မြောက်မြားစွာရှိပါသည်။ သို့သော် ယင်းအကြောင်းများတွင် မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) အကြောင်းသည်သာ မောဟ၏<br> ၁။ အံ၊ ၁၊ မြန်မာပြန် ၁။ ၆-၂၁။<br> <br>စာမျက်နှာ-246 <hr> အနီးကပ်ဆုံးအကြောင်းဖြစ်သဖြင့် မောဟ၏ ပဒဋ္ဌာန်အဖြစ် ပြဆိုထားခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>ချဲ့ပါဦးအံ့၊ မောဟစေတသိက်ကား အကုသိုလ်စိတ်အားလုံးနှင့် အမြဲတစေ တစ်တွဲတည်းတွဲနေသောတရားတည်း။ လောဘစိတ်ဖြစ်ပေါ်လာလျှင်လည်း သူတွဲပါလာသည်။ ဒေါသစိတ်၊ မောဟစိတ်များ ဖြစ်လာသည့်အခါတွင်လည်း သူပါသည်။ ထို့ကြောင့် ယင်းစေတသိက်ကို “အကုသိုလ်ဖြစ်တိုင်းပါ စေတသိက်” (သဗ္ဗာကုသလသာဓာရဏစေတသိက်) ဟု ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာကျမ်းများတွင် နာမည်ပေးထားသည်။ မောဟစေတသိက်ဖြစ်လာရာတွင် အနီးကပ်ဆုံးအကြောင်းဖြစ်သော မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ကား အထက်တွင် ရှင်းပြခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းစိတ်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းစိတ်က ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် မမှန်ကန်သောနည်းဖြင့် နှလုံးသွင်းဆင်ခြင်သည့်အတွက် မောဟစေတသိက်စသည်တို့ ပူးတွဲပါဝင်သော လောဘ၊ ဒေါသနှင့် မောဟ အကုသိုလ်စိတ်တို့ ဖြစ်လာရသည်။</p> <p>ပုံစံဖြင့် ရှင်းပြပါဦးအံ့။ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူသည် လောဘသားတွေက နှစ်သက်စရာ၊ သာယာစရာ၊ လိုချင်စရာ (သုဘ) အာရုံဟု ထင်နေကြသည့် လှပကောင်းမွန်သည့် ရုပ်ဝတ္ထုတစ်ခုခုကို တွေ့မြင်၍ စိတ်အစဉ်သစ်တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာရာ ယင်းစိတ်အစဉ်တွင်ပါဝင်သော အာရုံဆင်ခြင်စိတ် (မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်း) က “ဒီအမျိုးသမီး၊ အမျိုးသားဟာ (ဝါ) ဒီပစ္စည်းဟာ တစ်နေ့ပျက်စီးမှာ အမှန်ပဲ။ သူ့မှာ ထာဝစဉ် တည်မြဲမှုသဘော မရှိဘူး။ သူဟာ လက်ခံသိမ်းပိုက်ထားသူကို ဒုက္ခများစွာပေးမဲ့ ဒုက္ခကောင်ပဲ၊ တကယ်နှစ်သက်စရာ၊ လိုချင်စရာ ကောင်းတဲ့ဟာ မဟုတ်ဘူး” စသည်ဖြင့် အမှန်အတိုင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-247 <hr> နှလုံးသွင်း ဆင်ခြင်မှု (ယောနိသောမနသိကာရ) ရှိခဲ့ပါက အကုသိုလ်စိတ်အစဉ် ဖြစ်ပေါ်ခွင့်မရှိပေ။</p> <p>ယင်းသို့မဆင်ခြင်မိဘဲ “တယ်လှပါကလား၊ တယ်ကောင်းပါကလား၊ ဒီဟာကိုရလျှင် တကယ်စိတ်ချမ်းသာမှာပဲ၊ တကယ့်ကို သာယာစရာ လိုချင်စရာကောင်းတဲ့ဟာပဲ” စသည်ဖြင့် ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန် နှလုံးသွင်းမမှန်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ရှိခဲ့ပါသော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်သန္တာန်၌ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏတရားများပေါ်လာကာ လောဘဇောစိတ်အစဉ်များ ဆက်တိုက်ဖြစ်လာမည်မှာ သေချာပါသည်။ ထိုစိတ်အစဉ်တွင် မောဟစေတသိက်ယှဉ်တွဲပါရှိခဲ့ရာ ပထမဆုံးဖြစ်လာသော လောဘစိတ်တွင် တွဲဘက်ပါဝင်လာသော မောဟစေတသိက်ကို အယောနိသောမနသိကာရက စိတ္တက္ခဏမခြား အနီးကပ်ဆုံး အကြောင်းတရားအနေဖြင့် ကျေးဇူးပြုပေသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) ကြောင့် မောဟစေတသိက် ဖြစ်လာရသည်ဟုဆိုပါသည်။ ၁</p> <p>ထို့ပြင် စိတ်ဆိုးစရာ၊ အမျက်ထွက်စရာ (ပဋိဃ) အာရုံတို့နှင့် ဆုံဆည်းမိသည့်အခါတွင်လည်း မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်သွားပါက ဒေါသစိတ်နှင့်အတူ မောဟစေတသိက် ဖြစ်လာတတ်ပေသည်။ ဥပမာ-မိမိအပြုအမူ (သို့မဟုတ်) ပြောဆိုယူဆချက်များတွင် မှားကွက်၊ ပျော့ကွက်၊ အားနည်းချက်များကို အခြားလူတစ်ယောက်က အကြောင်းအကျိုးပြကာ စိစစ်ဝေဖန်လာသည့်အခါ၌ “လူသားတွေဟာ ကိုယ့်အမှားကို ကိုယ်မြင်နိုင်ခဲကြတယ်။ ငါပြောတာအဟုတ်၊ ငါလုပ်တာအမှန်၊ ငါကြံတာ ယထာဘူတအကျဆုံးလို့ အထင်ကြီးတတ်ကြတယ်။ အမှန်ကတော့ လူသားတိုင်းဟာ အမှားမကင်းနိုင်ဘူး။ ဒီလူဟာ ငါ့အကျိုးကိုလိုလားလို့ မိတ်ဆွေစိတ်ဓာတ်နှင့်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၂၅၇။ သံ၊ ၃။ ၉၀။<br> <br>စာမျက်နှာ-248 <hr> ငါမြင်နိုင်ခဲတဲ့အပြစ်ကို ထောက်ပြဖော်ရတယ်” စသည်ဖြင့် နှလုံးသွင်းသင့်လျော်ခဲ့ပါက ကုသိုလ်စိတ်အစဉ်များ ဖြစ်လာပေမည်။ ထိုသို့ မဆင်ခြင်ဘဲ “ဒီကောင်ဟာ သူများရဲ့မှားကွက်ကို အမြဲစောင့်ကြည့်နေတဲ့အကောင်ပဲ၊ အပြစ်ပြောတတ်တဲ့နေရာမှာ နှစ်ယောက်မရှိဘူး၊ သူက ဘယ်လောက်များတတ်လို့လဲ၊ ငါလိုလူကို သူက ဝေဖန်ရမှာလား” စသည်ဖြင့် နှလုံးသွင်းဖောက်ပြန်ခဲ့ပါက ထိုသူ့သန္တာန်၌ မောဟစေတသိက် ယှဉ်တွဲပါရှိသော ဒေါသဇောစိတ်များ ဖြစ်ပွားလာမည်မှာ (ရှောင်လွှဲမရသော ပရမတ်တရားတို့၏) နိယာမ အစဉ်အလာ ဖြစ်သည်။ ၁</p> <p>ထို့အတူ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူသည် မောဟဇောစိတ်များ ဖြစ်ပွားလာနိုင်စရာ အာရုံတို့နှင့် တွေ့ကြုံသည့်အခါတွင်လည်း “အတိတ်ဘဝဆိုတာ လွန်မြောက်ကွယ်ပျောက်ခဲ့ပြီးဖြစ်လို့ မျက်စိနှင့်မတွေ့ရဘူး၊ အနာဂတ်ဘဝဆိုတာလည်း မဖြစ်သေးလို့ မျက်စိနဲ့ မျှော်ကြည့်လို့မရဘူး။ ယခုလက်ရှိဘဝတစ်ခုသာ မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ ဖြစ်တယ်”။ “ဘုရားဆိုတာလည်း လူကမွေးတဲ့ လူသားတစ်ယောက်ပဲ။ ဘယ်အရာမဆို သိနိုင်တယ်ဆိုတာ စဉ်းစားစရာပဲ။ အားလုံးကို သိနိုင်တယ်ဆိုရင် ယခုထွန်းကားနေတဲ့ သိပ္ပံပညာများဟာ ဘုရားလက်ထက်တုန်းက ဘာကြောင့်မပေါ်ပေါက်ခဲ့သလဲ” စသည်ဖြင့် မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်ခဲ့ပါသော် ထိုသူ့သန္တာန်၌ “ငါသည် ရှေးအတိတ်ဘဝ၌ ဖြစ်မှဖြစ်ခဲ့ဖူးလေရဲ့လား၊ မဖြစ်ခဲ့ဖူးလေရော့သလား။ ဘာမဆို သိမြင်နိုင်စွမ်းသော သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရှင် ဘုရားရှင်ဆိုတာ ရှိမှရှိနိုင်ပါ့မလား” စသည်ဖြင့် ယုံမှားသံသယသဘောရှိသော ဝိစိကိစ္ဆာစေတသိက် ဦးဆောင်သည့် မောဟစေတသိက်<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၂၅၈။ သံ၊ ၃။ ၉ဝ။<br> <br>စာမျက်နှာ-249 <hr> တွဲဖက်ပါဝင်သော မောဟမူဇောစိတ်များ ဖြစ်ပွားလာမည်ကား မြေကြီးလက်ခတ်တည်း။ ၁</p> <p>ဤသို့ သာယာမက်မောဖွယ်ရာ (သုဘ) အာရုံ၊ စိတ်ဆိုးစရာ၊ စိတ်ညစ်စရာ (ပဋိဃ) အာရုံ၊ ယုံမှားစရာ၊ တွေဝေစရာ (မောဟ) အာရုံနှင့် တွေ့ဆုံမိတိုင်း အာရုံဆင်ခြင် (မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်း) စိတ်က မသင့်မလျော် အလွဲလွဲအချော်ချော် ဆင်ခြင်နှလုံးသွင်းခဲ့မိပါလျှင် မောဟစေတသိက် တွဲလျက်ပါရှိသော လောဘစိတ်၊ ဒေါသစိတ်နှင့် မောဟစိတ်များ မကြာခဏဖြစ်ပွားလာကြသည်မှာ စိတ္တနိယာမ အစဉ်အလာကြီးတစ်ခုပင် ဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် မသင့်မလျော် နှလုံးသွင်းချော်မှု (အယောနိသောမနသိကာရ) သည် မောဟစေတသိက်၏ သော့ချက်အကျဆုံးအကြောင်း (ပဒဋ္ဌာန်) ဖြစ်သည်ဟု ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာက ဖွင့်ဆိုခြင်းဖြစ်ပေသည်။</p> <p>ဤတွင် မောဟစေတသိက်ကို လက္ခဏ၊ ရသ၊ ပစ္စုပဋ္ဌာန်၊ ပဒဋ္ဌာန် ဟူသော ရှုထောင့်လေးဘက်မှ ရှုမြင်၍ ဖွင့်ဆိုရေးသားချက်များ ပြည့်စုံသလောက် ပြည့်စုံသွားပြီဟု ယူဆပါသည်။ နိဂုံးချုပ်အနေဖြင့် တင်ပြလိုသည်မှာ မောဟစေတသိက်ကို လက္ခဏာစသည်တို့ဖြင့် ပိုင်းခြားဖွင့်ဆိုခြင်းသည် အဘိဓမ္မာသုတေသီများ မောဟ၏သဘောတရားကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် နားလည်သဘောပေါက်သွားရန် ရည်ရွယ်ပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ပန်းချီအရာ၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သော အနုပညာရှင် ပန်းချီဆရာသည် မိမိရေးဆွဲသော ရုပ်ဝတ္ထုတစ်ခုကို ရှုထောင့်စုံမှရှု၍ ရေးဆွဲပါလျှင် ထိုရုပ်ဝတ္ထု၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန်သည် ကြည့်ရှုသူပရိသတ်တို့၏ မျက်စိတွင် ကြည်လင်ပြတ်သား ထင်ရှားစွာပေါ်လာသည်နှင့် တူပါသည်။<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၂၆၁။ သံ၊ ၃။ ၉ဝ။<br> <br>စာမျက်နှာ-250 <hr> နောက်ဆုံး မောဟစေတသိက်၏ သဘောတရားများကို အနှစ်ချုပ်လိုက်သော် စိတ်သည် အာရုံအမှန်တရားများကို ယထာဘူတကျကျ မသိနိုင်ဘဲ စိတ်ထဲတွင် မှောင်ကြီးကျနေသည့် အမှတ်အသား လက္ခဏာသည် မောဟ၏သဘောလက္ခဏာဖြစ်သည်။</p> <p>မောဟသည် သူကိုယ်တိုင်က အာရုံ၏ အမှန်သဘောများကို မသိသည့်အပြင် တွဲဖက်တရားများကိုလည်း မသိနိုင်၊ မမြင်နိုင်အောင် ဖုံးလွှမ်းကာကွယ်ပေးသော ကိစ္စတာဝန်ကို ရွက်ဆောင်သောသဘောရှိသည်။</p> <p>မောဟကြောင့် သတ္တဝါများသည် ကောင်းစွာမကျင့်နိုင် မကြံနိုင်ကြဘဲ အမှားမှားအယွင်းယွင်း ဒုစရိုက်မှုခင်းများကို ပြုကျင့်မိခြင်း အကျိုးများကို မလွဲမသွေ ခံစားနေကြရသည်။</p> <p>မောဟဖြစ်ပေါ်လာအောင် ဖန်တီးပေးသော အဓိကအကျဆုံး တရားခံကား အာရုံကို မသင့်မလျော် အလွဲလွဲအချော်ချော် နှလုံးသွင်းသော အယောနိသောမနသိကာရပင် ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>၅။ မောဟစေတသိက်အပြားနှင့် မောဟစေတသိက် နာမည်ထူးများ</h3> <h3>မောဟစေတသိက်အပြား</h3> <p>ဒိဋ္ဌိအားဖြင့် (၂) ပါးပြားပုံ။ ။ မောဟစေတသိက်သည် အရာရာတွင် စူးစမ်းဆင်ခြင် ရှုမြင်တတ်သော သဘောရှိသည့် ဉာဏ် (ဥပပရိက္ခာ) နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ မဟုတ်မမှန်သောအရာတို့ကို လက်ခံယုံကြည်မှုသည် စူးစမ်းဆင်ခြင် ရှုမြင်ဉာဏ်ကင်းသော မောဟစေတသိက်ပင်ဖြစ်သည်။ ယင်းစေ-<br> <br>စာမျက်နှာ-251 <hr> တသိက်သည် ဒိဋ္ဌိစေတသိက်နှင့်အတူမဖြစ်သော (ဒိဋ္ဌိရဟိတ) မောဟ၊ ဒိဋ္ဌိစေတသိက်နှင့်အတူဖြစ်သော (ဒိဋ္ဌိသဟိတ) မောဟဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိသည်။</p> <p>ထိုတွင် မှားသောအယူအဆရှိသူတို့က တိတ္ထိဆရာကြီးများ၏ ဟောပြောသွန်သင်ချက်များကိုဖြစ်စေ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့က အမှားကို အမှန်ထင်ကာ သွန်သင်ကြသော ဆရာဝါး ဆရာမှားတို့၏ ဟောပြောချက်များကိုဖြစ်စေ၊ ဒိဋ္ဌိကင်းသော (ဒိဋ္ဌိဂတဝိပ္ပယုတ်) စိတ်ဖြင့် လက်ခံယုံကြည်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိသဘာဝမပါဘဲ သက်သက်တွေဝေခြင်း မသိခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိရဟိတမောဟ ဖြစ်သည်။</p> <p>ဒိဋ္ဌိစေတသိက်ယှဉ်တွဲပါရှိသော (ဒိဋ္ဌိဂတသမ္ပယုတ်) စိတ်ဖြင့် လက်ခံယုံကြည်မှုမှာမူ ဒိဋ္ဌိသဟိတ မောဟဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ယင်းယုံကြည်မှု၌ ဒိဋ္ဌိက အဓိကကျသည်၊ ပြဋ္ဌာန်းသည်။ တစ်နည်းဆိုသော် ဒိဋ္ဌိကဦးဆောင်၍ မောဟက နောက်လိုက်ဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>သင်္ခါရအားဖြင့် (၂) ပါးပြားပုံ</h3> <p>သင်္ခါရဆိုသည်မှာ မိမိကိုယ်, နှုတ်, စိတ်၊ သူတစ်ပါးတို့၏ ကိုယ်, နှုတ်တို့ဖြင့် တိုက်တွန်းမှု၊ လှုံ့ဆော်မှုတို့ကိုဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် တိုက်တွန်းမှုပါသောစိတ်ကို သသင်္ခါရိက (သ = ရှိ + သင်္ခါရိက = တိုက်တွန်းမှု) စိတ်၊ တိုက်တွန်းမှုကင်းသောစိတ်ကို အသင်္ခါရိက (အ = မရှိ + သင်္ခါရိက = တိုက်တွန်းမှု) စိတ်ဟု ခေါ်သည်။</p> <p>မောဟစေတသိက်သည် တိုက်တွန်းမှုရှိသော (သသင်္ခါရိက) စိတ်နှင့်အတူဖြစ်သည့် (သသင်္ခါရိက) မောဟ၊ တိုက်တွန်းမှုကင်းသော (အသင်္ခါရိက) စိတ်နှင့် အတူဖြစ်သည့် (အသင်္ခါရိက) မောဟဟု သင်္ခါရအားဖြင့် နှစ်ပါးပြားသည်။ ဒုစရိုက်မှုများကို ကျူးလွန်သူသည် တစ်ခါတစ်ရံပြုရန် စိတ်မပါဘဲ တွန့်ဆုတ်နေတတ်သည်။ သို့ရာတွင် အခြားသူများက တိုက်တွန်းလှုံ့-<br> ၁။ ဓမ္မသင်္ဂဏီမူလဋီကာ။ ၁၂ဝ။ အနုဋီကာ။ ၁၂၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-252 <hr> ဆော်၍ဖြစ်စေ၊ မိမိဘာသာ အကြောင်းကြောင်းတို့ကို စဉ်းစား၍ဖြစ်စေ၊ ပြစ်မှုများကို ပြုဖြစ်သွားတတ်သည်။ ထိုလွန်ကျူးသော စိတ်ကား တိုက်တွန်းမှု၊ အားပေးလှုံ့ဆော်မှု သင်္ခါရပါသော သသင်္ခါရိကစိတ်ဖြစ်သည်။ ထိုစိတ်တွင် တွဲလျက်ပါရှိသော မောဟစေတသိက်သည်လည်း ရွှေပင်နား ရွှေကျေးဆိုသကဲ့သို့ တိုက်တွန်းမှုပါသော (သသင်္ခါရိက) မောဟဖြစ်သည်။</p> <p>တစ်ခါတစ်ရံမှာမူ ပြစ်မှုများကိုပြုလုပ်ရန် စိတ်အားသန်လျက်ရှိရကား အခြားသူများက မတိုက်တွန်းရဘဲ အလိုအလျောက် ပြုတတ်သည်။ ထိုစိတ်ကား တိုက်တွန်းမှုသင်္ခါရမပါသော အသင်္ခါရိကစိတ်ဖြစ်သည်။ ယင်းစိတ်တွင် ယှဉ်တွဲပါရှိသော မောဟသည်လည်း တိုက်တွန်းမှုကင်းသော (အသင်္ခါရိက) မောဟဖြစ်သည်။</p> <h3>ဝေဒနာအားဖြင့် (၃) ပါးပြားပုံ</h3> <p>မောဟနှင့်အတူ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက် ဝေဒနာ (ခံစားချက်) စေတသိက်က သောမနဿဝေဒနာ (ဝမ်းသာမှု)၊ ဒေါမနဿဝေဒနာ (စိတ်မချမ်းသာမှု)၊ ဥပေက္ခာဝေဒနာ (ဝမ်းသာဝမ်းနည်းမဖြစ်မှု) ဟု သုံးမျိုးပြားသည့်အတွက် မောဟလည်း သုံးမျိုးပြားရသည်။ ယင်းသုံးမျိုးမှာ...<br> ၁။ သောမနဿဝေဒနာနှင့် အတူဖြစ်သော (သောမနဿသဟဂတ) မောဟ၊<br> ၂။ ဒေါမနဿဝေဒနာနှင့်အတူဖြစ်သော (ဒေါမနဿသဟဂတ) မောဟ၊<br> ၃။ ဥပေက္ခာဝေဒနာနှင့်အတူဖြစ်သော (ဥပေက္ခာသဟဂတ) မောဟတို့ဖြစ်သည်။</p> <p>အချို့သောသူများသည် အကြင်အခါ၌ အကုသိုလ်ပြစ်မှုများကို ဝမ်းပန်းတသာဖြင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်မချမ်းမသာဖြင့်လည်းကောင်း၊<br> <br>စာမျက်နှာ-253 <hr> ဝမ်းနည်းဝမ်းသာ မရှိ၊ သင့်တော်ရုံခံစားမှုဖြင့်လည်းကောင်း ကျူးလွန်ကြသည်။ ထိုအခါ၌ သောမနဿသဟဂတ မောဟသည်လည်းကောင်း၊ ဒေါမနဿသဟဂတ မောဟသည်လည်းကောင်း၊ ဥပေက္ခာသဟဂတ မောဟသည်လည်းကောင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <h3>သစ္စာအားဖြင့် (၄) ပါးပြားပုံ</h3> <p>မောဟစေတသိက် ဖုံးလွှမ်းရာ ဌာနဖြစ်သော သစ္စာတရားက လေးပါးရှိသောကြောင့် မောဟလည်း လေးပါးပြားရသည်။ ထိုလေးပါးမှာ...</p> <p>၁။ ဒုက္ခ၏နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းတတ်သော သဘောမှန်ကို မမြင်အောင်ဖုံးလွှမ်းသော (ဒုက္ခစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၂။ လောဘတဏှာ၏ ဒုက္ခမျိုးစုံကို ဖန်တီးတတ်သော အမှန်သဘာဝကို မမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းသော (သမုဒယစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၃။ နိဗ္ဗာန်၏ ဒုက္ခချုပ်ငြိမ်းရာဖြစ်သော အမှန်သဘောကို မမြင်အောင်ဖုံးလွှမ်းသော (နိရောဓစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၄။ မဂ်တရား၏ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း လမ်းကောင်း လမ်းမှန်ဟူသောသဘောကို မမြင်အောင်ဖုံးလွှမ်းသော (မဂ္ဂစ္ဆာဒန) မောဟတို့ဖြစ်သည်။</p> <h3>ဂတိအားဖြင့် (၅) ပါးပြားပုံ</h3> <p>မောဟသည် ပုထုဇဉ်သတ္တဝါများ လားရောက်ရာ (ဂတိ) ငါးမျိုး၌ အပြစ်ကို ဖုံးလွှမ်းသောအားဖြင့် ငါးမျိုးရှိသည်။ ယင်းငါးမျိုးမှာ...</p> <p>၁။ နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ အပြစ်ကိုမမြင်အောင်ဖုံးလွှမ်းတတ်သော (ဒေဝဂတိစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၂။ လူ့ပြည်၌ အပြစ်ကိုမမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းတတ်သော (မနုဿဂတိစ္ဆာဒန) မောဟ၊<br> <br>စာမျက်နှာ-254 <hr> ၃။ ပြိတ္တာဘုံ အသုရကာယ်ဘုံတို့၌ အပြစ်ကိုမမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းသော (ပေတဂတိစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၄။ တိရစ္ဆာန်မျိုးတို့၌ အပြစ်ကိုမမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းသော (တိရစ္ဆာနဂတိစ္ဆာဒန) မောဟ၊</p> <p>၅။ ငရဲဘုံတို့၌ အပြစ်မမြင်အောင် ဖုံးလွှမ်းသော (နိရယာဂတိစ္ဆာဒန) မောဟတို့ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ထို့ပြင် မောဟသည် ဒွါရ, အာရုံ စသည်အားဖြင့် များသော အပြားရှိသေးသည်။</p> <h3>မောဟစေတသိက်၏ နာမည်ထူးများ</h3> <p>မောဟစေတသိက်သည် မိမိပါဝင်ရသော အကုသိုလ်ဇာတ်အဖွဲ့ကြီးတွင် အသုံးတော်ခံရသည့်အခန်းအလိုက် ထိုက်တန်သော အခြားနာမည်ထူးများကိုလည်း ရပေသေးသည်။ ယင်းနာမည်ထူးများကား အဝိဇ္ဇာ၊ မူလ၊ ဟေတု၊ သြဃ၊ ယောဂ၊ နီဝရဏ၊ အနုသယ၊ သံယောဇဉ်၊ ကိလေသာ စသည်တို့ဖြစ်သည်။ ထိုနာမည်ထူးများရလာပုံကို တစ်ခုစီ ဆက်လက်ရှင်းပြပါမည်။</p> <h3>အဝိဇ္ဇာ</h3> <p>ရှင်တော်ဗုဒ္ဓသည် ဝိဘင်းပါဠိတော်တွင် ကြောင်းကျိုးပြ ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ်တရားတော်ကို အခန်းတစ်ခန်းဖွင့်၍ တစ်ခမ်းတနား ဟောကြားခဲ့သည်။ ထိုဒေသနာတွင် မောဟစေတသိက်ကို အဝိဇ္ဇာဟု နာမည်တစ်မျိုးတပ်ခဲ့သည်။ ၁ အမှန်စင်စစ် မောဟစေတသိက်သည် မလုပ်သင့်မလုပ်ထိုက်သောကြောင့် ရယူခြင်းငှာ လုံးလုံးမသင့်သော ဒုစရိုက်မှုများကို ရယူတတ်သည်။ အပြန်အားဖြင့် လုပ်-<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၂၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-255 <hr> သင့်လုပ်ထိုက် ရသင့်ရထိုက်သော သုစရိုက်မှုများကိုမူ မရတတ်၊ မပြုတတ်ပေ။ ခန္ဓာတို့၏ အပေါင်းအစုသဘော၊ အာယတနတို့၏ မိမိတို့ကိုအမှီပြု၍ စက္ခုဝိဉာဏ် စသည်တို့ကိုဖြစ်စေခြင်းသဘော၊ ဓာတ်တို့၏ အတ္တ, ဇီဝ (ကိုယ်, အသက်) တို့မှ ဆိတ်သုဉ်းခြင်းသဘော၊ သစ္စာတို့၏ မဖောက်မပြန် မှန်ကန်ခြင်းသဘော၊ ဣန္ဒြေတို့၏ အစိုးရခြင်းသဘောတို့ကို မသိနားမလည်အောင် ပြုတတ်၏။ ၁</p> <p>သစ္စာလေးပါးတို့၏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်း စသော အနက်ကိုလည်းမသိချေ။ အဆုံးမရှိသော သံသရာရေအယဉ်တွင် ပဋိသန္ဓေအမျိုးမျိုး၊ ဘဝအမျိုးမျိုးအားဖြင့် သတ္တဝါများကို မျောစေတတ်ဖြစ်စေတတ်၏။ ပုပုရွရွမြင်သမျှ သတ္တဝါတွေကို ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတွေဟု မယူဆ။ ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ... စသည်ဖြင့် ယူဆတတ်၏။ ထို့ပြင် စက္ခုဝိညာဏ်စသည်တို့၏ မှီရာဝတ္ထုရုပ်၊ ပြုရာအာရုံတို့ကိုလည်းကောင်း၊ အဝိဇ္ဇာ စသောအကြောင်းတရား၊ ဇရာ၊ မရဏ စသောအကျိုးတရားတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဖုံးလွှမ်းတတ်သောသဘောရှိပေသည်။ ထိုအကြောင်းများကြောင့် မောဟသည် အဝိဇ္ဇာဟူသော နာမည်ထူးကို ရပေသည်။</p> <p>ဤနေရာတွင် အဝိဇ္ဇာ၏လက္ခဏာ စသည်တို့ကို သိဖို့လိုပါသည်။ အဝိဇ္ဇာသည် မသိခြင်းအမှတ်အသားလက္ခဏာရှိ၏။ တွဲဖက်တရားများနှင့် ဆိုင်ရာပုဂ္ဂိုလ်ကို ပြင်းစွာတွေဝေစေခြင်း၊ မိုက်မဲစေခြင်းကိစ္စကိုဆောင်၏။ အာရုံ၏အမှန်သဘောကို ဖုံးလွှမ်းတတ်သော တရားဟု ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့ဉာဏ်တွင် ထင်မြင်၏။ အာသဝေါတရားလေးပါးသည် အဝိဇ္ဇာ၏ နီးကပ်သောအကြောင်းဖြစ်၏။ ထိုလေးမျိုးတွင် ရှေ့သုံးမျိုးတို့ကို မောဟအဖွင့်၌ အကျယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ပြီးဖြစ်၍<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၂၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-256 <hr> နီးကပ်သောအကြောင်း (ပဒဋ္ဌာန်) ကိုသာ အတိုချုပ်ရှင်းပြပါမည်။</p> <p>ဗုဒ္ဓသည် ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ် ပါဠိတော်၌ အဝိဇ္ဇာကို အစထား၍ ဟောခဲ့သဖြင့် အဝိဇ္ဇာကိုဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော အကြောင်းတရားမရှိဟု ထင်ယောင်ထင်မှား ဖြစ်စရာရှိသည်။ သို့သော် ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာကား မည်သည့်အကျိုးတရားမှ အကြောင်းကင်းပြီး မဖြစ်နိုင်ဟူသော ခံယူချက်ကို ခိုင်မာစွာ ကိုင်စွဲထားသော သဘာဝဓမ္မဖြစ်သည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် အဝိဇ္ဇာကို ထိပ်ကတင်၍ ဟောထားသော်လည်း သူ့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သောအကြောင်းကား ရှိပေသည်။ ယင်းအကြောင်းမှာ အထက်တွင်ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း အာသဝေါတရားလေးပါးပင်ဖြစ်၏။ မှန်ပါသည်။ အာသဝေါတရားများဖြစ်ခြင်းကြောင့် အဝိဇ္ဇာဖြစ်သည်ဟု ပါဠိတော်များတွင် ဟောထားပေသည်။</p> <p>ချဲ့ဦးအံ့။ သောက၊ ပရိဒေဝ၊ ဒေါမနဿတို့သည် ဒေါသစိတ်၌ယှဉ်သော တရားများတည်း။ ထို့ကြောင့် သောကစသည်တို့ဖြစ်တိုင်း အဝိဇ္ဇာခေါ် မောဟလည်း အမြဲတွဲလျက်ရှိပါသည်။ မိမိအလွန်ချစ်မြတ်နိုးသူတစ်ယောက် ပျက်စီးပျောက်ကွယ်သွားသည့်အခါ ချစ်တတ်သော ကာမာသဝကြောင့် စိုးရိမ်ပူဆွေးရမှု (သောက) စသည်တို့ဖြစ်၏။ မိမိ၏ရုပ်တုံးရုပ်ခဲကြီးကို ငါဟုစွဲလမ်းသော ဒိဋ္ဌာသဝကြောင့် ထိုရုပ်တုံးရုပ်ခဲ တစ်မျိုးတမည် ပြောင်းလဲဖောက်ပြန်သည့်အခါ စိုးရိမ်ပူဆွေးရမှု (သောက) စသည်တို့ဖြစ်၏။ ဤနည်းအတိုင်း ဘဝါသဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝတို့ကြောင့်လည်း စိုးရိမ်ပူဆွေးမှု စသည်တို့ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုသောက စသည်တို့ ဖြစ်တိုင်းဖြစ်တိုင်းတွင် အကုသိုလ်ဖြစ်တိုင်းပါ စေတသိက်ဖြစ်သော မောဟလည်း အမြဲတွဲလျက်ပါသည်။ ဤသို့ အာသဝေါတရားများကြောင့် အဝိဇ္ဇာဖြစ်လာပါသည်။</p> <p>မူလ။ ။ မူလသဒ္ဒါသည် အရင်းအမြစ်ဟူသောအနက်ကိုဟောသည်။ မောဟသည် အမြစ်နှင့်တူသည်။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓသည်<br> <br>စာမျက်နှာ-257 <hr> ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ယမိုက်ပါဠိတော်ကျမ်းများ၌ မောဟကို မူလဟု နာမည်ပေး၍ ဟောထားသည်။ သစ်ပင်များ၌ ပင်စည်၊ အကိုင်း၊ အခက်၊ အရွက်များဖြစ်ပေါ်လာမှု၊ ရှင်သန်ကြီးထွားမှု၊ ခိုင်မြဲစွာ တည်တံ့မှုတို့တွင် ရေသောက်မြစ်သည် မရှိမဖြစ် အရေးပါဆုံးသော အကြောင်းဖြစ်သည်။ အရွက်ကိုပယ်၊ ခက်ငယ်ကိုချ၊ ခက်မကိုရှဲ၊ ပင်လုံးလဲအောင် ခုတ်ဖြတ်လင့်ကစား ရေသောက်မြစ်ရှိနေသေးပါက ပြန်လည်ရှင်သန်ကြီးထွားနိုင်သည်။</p> <p>ထို့အတူ မောဟစေတသိက်သည် အကုသိုလ်သစ်ပင်ကြီး ဖြစ်ပေါ်လာမှုတွင် အဓိကအကျဆုံးသော ရေသောက်မြစ်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ မောဟသည် အာရုံတည်းဟူသော မြေပေါ်၌ ထောက်ရာတည်ရာပြု၍ ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက်တရားတို့ကို ခိုင်မြဲစည်ပင်စေ၏။ မောဟတည်းဟူသော အမြစ်မကို အရဟတ္တမဂ်ဖြင့် အကြွင်းမဲ့မဖြတ်နိုင်သေးသရွေ့ အကုသိုလ်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်ရှင်သန်နေဦးမည်မှာ ဧကန်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မောဟသည် အကုသိုလ်အားလုံး၏ ရေသောက်မြစ်ကြီးတစ်ခုဟု အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာတွင် ဖွင့်ဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဝိဘင်း အဋ္ဌကထာတို့၌လည်း အဝိဇ္ဇာအမည်ရသည့် မောဟကို ဝဋ်တရားအမျိုးမျိုးတို့၏ တည်ရာတည်ကြောင်းဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ရှေ့ပိုင်းစက်၏ အကြောင်းရင်းအကြောင်းစ ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း မူလခေါ်သည်ဟုဖွင့်ဆိုပါသေးသည်။</p> <p>ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို နှစ်ပိုင်းခွဲလိုက်လျှင် အဝိဇ္ဇာမှ ဝေဒနာအထိ ရှေ့ပိုင်းဘဝစက်တစ်ခု၊ တဏှာမှ ဇရာမရဏအထိ နောက်ပိုင်းဘဝစက်တစ်ခုဟု ဘဝစက်နှစ်ခုဖြစ်လာသည်။ ထိုတွင် အဝိဇ္ဇာသည် ရှေ့ပိုင်းစက်၏အကြောင်းရင်း အကြောင်းစ အဖြစ်ဖြင့် ဝဋ်တရားအမျိုးမျိုးကို ဖန်တီးပေးသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် မူလသည် ဦးခေါင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သတ္တဝါတို့၌ ဦးခေါင်း-<br> <br>စာမျက်နှာ-258 <hr> သည် ပဓာနအချုပ်အချာဖြစ်သကဲ့သို့ အဝိဇ္ဇာသည် ရှေ့ပိုင်းဘဝစက်တွင် အချုပ်အချာဖြစ်သော စက်ခေါင်းကြီးဖြစ်သည်။ ဦးခေါင်းကို ဆုပ်ကိုင်သောအခါ ဆုပ်ကိုင်သူ၏လက်မောင်းသည် ရှည်လျားသော မြွေကိုယ်၏ရစ်ပတ်မှုကိုခံရသကဲ့သို့ ဝဋ်တရားတို့၏ ဦးခေါင်းဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာကိုစွဲကိုင်ထားသော သတ္တဝါတို့သည် ဝဋ်တရားတည်းဟူသော ကိုယ်လျားရှည်ကြီးဖြင့် အထပ်ထပ်ရစ်ပတ်မှုကို ခံနေကြရ၏။ ဤဆိုပြီး အကြောင်းများကြောင့် မောဟသည် မူလဟူသော နာမည်ထူးကိုရသည်။</p> <p>ဟေတု။ ။ ဗုဒ္ဓသည် ပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်၌ မောဟကို ဟေတု (ဟိတ်) ဟူသော နာမည်ထူးဖြင့် ဟောပါသည်။ ဟေတု (ဟိတ်) ၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်သည် “ရေသောက်မြစ်နှယ်၊ ကျေးဇူးကြွယ်၊ ကြီးကျယ်ကြောင်းရင်းများ” ဆိုသည့်အတိုင်း ရေသောက်မြစ်သဖွယ် ဖြစ်ဖော်ဖြစ်ဖက်တရားများကို ကျေးဇူးပြုတတ်သော အကြောင်းတရားများဟု ဆိုသောကြောင့် မူလပုဒ်နှင့် အဓိပ္ပာယ်တစ်ထပ်တည်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ သို့ဖြစ်၍ မူလပုဒ်ဖွင့်ဆိုချက်အတိုင်းပင် မှတ်သားရန်ဖြစ်သည်။</p> <p>အာသဝ။ ။ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဒုကနိက္ခေပအခန်း၌ မောဟကို အာသဝ (အဝိဇ္ဇာသဝ) ဟူသော နာမည်ဖြင့် ဘုရားဟောခဲ့သည်။ အမှန်မှာ အာသဝဟူသည် ကာလကြာမြင့်စွာ ထုံအပ်စိမ်အပ်သော အရက်စိမ်ရည်ကိုခေါ်သည်။ မောဟဟူသောတရားနှင့်တကွ တရားသုံးပါး (လောဘ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ မောဟ) တို့သည် အရက်စိမ်ရည်တို့နှင့် သဘောတူသောကြောင့် သဒိသူပစာအားဖြင့် အာသဝနာမည်ကိုရကြသည်။</p> <p>တူပုံမှာ မောဟစသော တရားတို့သည် ပုထုဇဉ်တို့၏ ခန္ဓာကိုယ်တည်းဟူသော အရက်အိုးဝယ် ဘဝအဆက်ဆက် ပျက်ကွက်သည်မရှိ ထပ်ခါထပ်ခါ အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ဖြစ်လေ့ရှိသည့်အတွက် အရက်စိမ်ရည်များ-<br> <br>စာမျက်နှာ-259 <hr> သဖွယ် ခန္ဓာကိုယ်ဝယ် အထုံရနေသကဲ့သို့ ဖြစ်ပါသည်။ (ဤနေရာ၌ အထုံရနေသကဲ့သို့ ဖြစ်ခြင်းဟူသည် အမြဲတစေ ဓာတ်သတ္တိတစ်ခုအနေနှင့် စွဲမြဲတည်ရှိနေသည်မဟုတ်၊ မကြာခဏဖြစ်လေ့ရှိသဖြင့် ဖြစ်ကြိမ်များသည့်အတွက် ဖြစ်သားဝကာ အကြောင်းသင့်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ခန္ဓာကိုယ်မှာ လွယ်လွယ်ကူကူ ဖြစ်လာနိုင်သည့်သဘောကိုဆိုပါသည်။ အာသဝေါတရားဆိုသည်မှာ ပရမတ်တရားများဖြစ်သည့်အလျောက် အမြဲတစေ ကိန်းအောင်းတည်ရှိနေသော တရားမျိုးမဟုတ်။ အကြောင်းသင့်မှဖြစ်ပေါ်လာပြီး ချုပ်ပျောက်သွားသော တရားမျိုးသာဖြစ်သည်ကို မမေ့အပ်ပေ)။</p> <p>အရက်စိမ်ရည်သည် သောက်စားသူများကို မူးယစ်စေတတ်၏။ သောက်စားမိခဲ့သော် အကြောင်းနှင့်အကျိုး အကောင်းနှင့်အဆိုးတို့ကို ခွဲခြားမမြင်နိုင်ဘဲ တစ်မူးတည်းမူးကာ ထင်မိထင်ရာကို ပြုလုပ်တတ်သောကြောင့် ဒုက္ခပေါင်းများစွာနှင့် ရင်ဆိုင်ကြရ၏။ ဒုက္ခတွေနှင့် ရင်မဆိုင်ရစေကာမူ ပညာရှိသူတော်ကောင်းတို့၏ အထင်အမြင်သေးမှုကိုကား မုချခံရပေမည်။</p> <p>ထို့အတူ မောဟစသော တရားသုံးပါးသည်လည်း ပုထုဇဉ်သတ္တဝါတွေကို တွေဝေမူးယစ်စေ၍ အရူးဖြစ်အောင် ဖန်တီးတတ်၏။ မောဟစသည်တို့ကြောင့် မကောင်းမှုကို အကောင်းဟု ထင်ကာ လိုလိုလားလားပြုမှားမိကြ၏။ ယင်းသို့ပြုမိသဖြင့် ဒုက္ခမျိုးစုံနှင့် ဆုံဆည်းကြရ၏။ ဒုက္ခများနှင့် မကြုံရစေကာမူ ပညာရှိသူတော်စင်တို့၏ အထင်သေးမှုကိုကား ဧကန်ခံရပေသည်။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓသည် မောဟစသည်ကို အဝိဇ္ဇာသဝစသည်ဖြင့် အာသဝနာမည်ထူးကို ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။</p> <p>တစ်နည်းအားဖြင့် ယိုစီးပန်းထွက်တတ်သောအနက်ကြောင့် အိုင်းအနာကြီး၌ရှိသော သွေးပုပ်ပြည်ပုပ်ရည်ကို အာသဝဟုခေါ်သည်။ မောဟစသော တရားသုံးပါးတို့သည်လည်း အိုင်းအနာကြီးမှ ယိုစီး-<br> <br>စာမျက်နှာ-260 <hr> ထွက်ကျလာသော သွေးပုပ် ပြည်ပုပ်တို့နှင့်တူသောကြောင့် အာသဝ နာမည်ကိုရကြသည်။ နူနာရောဂါသည်၏ ခန္ဓာကိုယ်ရှိ အိုင်းအနာ တို့မှ ယိုစီးထွက်ကျလာသော သွေးပုပ်ပြည်ပုပ်တို့သည် အဝတ်ပုဆိုး တို့ကို ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ မောဟစသောတရားသုံးပါးတို့သည်လည်း ဒွါရခြောက်ပါးတို့မှ ယိုစီးထွက်ကာ အာရုံခြောက်ပါးတို့ကို ဖျက်ဆီး ကြ၏။ ယင်းသို့ သွေးပုပ်ပြည်ပုပ်တို့နှင့်တူသောကြောင့် ဥပစာအား ဖြင့် မောဟစသည်တို့သည် အာသဝနာမည်ထူးကိုရသည်။</p> <p>ထို့ပြင် မောဟစသော တရားသုံးပါးတို့သည် ဘုံအားဖြင့် သုံးဆယ့်တစ်ဘုံတွင် ထိတ်ဆုံးဘုံဖြစ်သော နေဝသညာနာသညာယတန (အရူပ) ဘုံအထိ၊ တရားအားဖြင့် မဂ်စိတ်များ၏ ရှေ့၌ဖြစ်သော ဂေါတြဘူ, ဝေါဒါန်နှင့် ဖိုလ်စိတ်များ၏ ရှေ့ပရိကံအထိ အာရုံပြုသောအားဖြင့် ဖြစ်နိုင်သည့်အတွက် အာသဝဟူသော နာမည် ကိုရကြသည်။</p> <h3>ဩဃ</h3> <p>သြဃသဒ္ဒါသည် ရေအယဉ်၊ (ဝါ) ဝဲကိုဟောသည်။ မောဟစသော တရားသုံးပါးသည် ဝဲ, ရေယဉ်တို့နှင့်တူ သောကြောင့် သြဃဟူသော နာမည်တစ်မျိုးဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပါဠိတော်တွင် ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့သည်။ မြစ်၊ သမုဒ္ဒရာကြီး အတွင်း၌ရှိကြသော ဝဲ, ဩဃကြီးများ၏သဘောသည် မိမိအပေါ်ကျရောက်လာသမျှသော ဝတ္ထုပစ္စည်းများကိုဖြစ်စေ၊ သတ္တဝါများကိုဖြစ်စေ၊ အတင်း နှစ်သက်တတ်၏၊ ကူးထွက်နိုင်ခဲသဖြင့် ဝဲထဲတွင် လည်း လည်စေတတ်၏၊ အောက်သို့စုပ်၍လည်း နစ်မြုပ်စေတတ်၏။ ထို့အတူ မောဟစသည်တို့သည်လည်း မိမိဖြစ်ရာသတ္တဝါတို့ကို ဒုက္ခတွင်း၌လည်း အတင်းနှစ်၍သတ်တတ်၏။ လွတ်မြောက်ဖို့ရန် မလွယ်ကူသဖြင့် ဘဝပေါင်းများစွာလည်နေရ၏။ နောက်ဆုံးတွင် အပါယ်လေးဘုံသို့ ရောက်သည့်အထိ နစ်မြုပ်စေတတ်သည်။ ယင်း<br> <br>စာမျက်နှာ-261 <hr> သို့ ဝဲ, သြဃရေအယဉ်နှင့် သဘောချင်းတူသောကြောင့် မောဟကို သြဃနာမည်ဖြင့် အဝိဇ္ဇောဃဟု နာမည်ထူးတပ်ခဲ့ပါသည်။</p> <h3>ယောဂ</h3> <p>ယှဉ်စပ်ခြင်းအနက်ကို ယောဂသဒ္ဒါက ဟောပါသည်။ တစ်ခုသောနေရာ၌ တစ်စုံတစ်ခုသောဝတ္ထုကို ကွာမသွားအောင် အစေးကပ်ထားသကဲ့သို့ သတ္တဝါများကို ဝဋ်ဆင်းရဲ၌ ယှဉ်စပ်ထားတတ်သောကြောင့် မောဟစသော တရားသုံးပါးကို ယောဂဟု မှည့်ခေါ်ပြန်သည်။ လှည်း ရထားတို့၌ နွားများကိုတပ်ယှဉ်ထားသကဲ့သို့ ဘဝတည်းဟူသော ယန္တရားစက်၌ သတ္တဝါများကို တပ်ယှဉ်ထားတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ အကြောင်းကိစ္စနှင့် အကျိုးဝိပါက်ကို ဆက်သွယ်ယှဉ်တပ်ထားသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါတို့ကို ဘဝတစ်ပါးနှင့် ဆက်သွယ်ယှဉ်စပ်ပေးတတ်၊ ဒုက္ခ အမျိုးမျိုးနှင့် ယှဉ်စေတတ်သောကြောင့်လည်းကောင်း ယောဂဟူသော အမည်ထူးကို ရပေသည်။ ၁</p> <h3>နီဝရဏ</h3> <p>နီဝရဏသဒ္ဒါသည် “တားဆီးကန့်ကွက်၊ ပိတ်ပင်ဖျက်၊ အနက်နီဝရဏ်” ဆိုသည့်အတိုင်း တားမြစ်ခြင်း၊ ပိတ်ဆို့ခြင်း အဓိပ္ပာယ်ကိုဆောင်သည်။ မောဟစသော နီဝရဏတရားတို့သည် ဈာန်စသော ကုသိုလ်တရားများကို ဖြစ်ခွင့်မပေးဘဲ တားမြစ် ပိတ်ပင်တတ်သောသဘောရှိသည်။ ဖြစ်ခွင့်မပေးရုံသာမဟုတ် ဖြစ်ပြီးသားဈာန်စသောတရားများကိုပင် ကွယ်ပျောက်စေနိုင်သော သတ္တိ ရှိသည်။ လောဘ၊ ဒေါသနှင့် မောဟစိတ်များဖြစ်နေသည့်အခါ အယုတ်သဖြင့် ကာမကုသိုလ်များပင် အနားမကပ်နိုင်ပါ။ ဈာန်၊ မဂ်၊ ဖိုလ်တရားများကား ဆိုဖွယ်ရာမရှိပေ။ တစ်နည်းအားဖြင့် မောဟစသည်တို့သည် ပကတိမျက်စိတွင် တိမ်သလာမှေး ကာဘိ<br> ၁။ သင်္ဂြိုဟ်ဘာသာဋီကာ။ ၅၄၈။<br> <br>စာမျက်နှာ-262 <hr> သကဲ့သို့ ပညာမျက်စိကို ပိတ်ဆို့ကာကွယ်တတ်သောသဘောလည်း ရှိပေသည်။ ထို့ကြောင့် မောဟစသည်တို့သည် အဝိဇ္ဇာ၊ နီဝရဏ စသောအားဖြင့် နီဝရဏနာမည်ထူးကို ရကြသည်။</p> <h3>အနုသယ</h3> <p>အနုသယသဒ္ဒါသည် အကြောင်းသင့်က ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၊ (အနု = အကြောင်းသင့်သော် + သယ = ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း) အဖန်တလဲလဲဖြစ်ခြင်း၊ (အနု = အဖန်တလဲလဲ + သယ = ဖြစ်ခြင်း) အနက်တို့ကို တိုက်ရိုက်ဟောသည်။ ဆင့်ပွားအနေဖြင့်ကား မဂ်ဖြင့်မပယ်ရသေးခြင်းဟူသော အနက်ကိုလည်း ဟောနိုင်သည်။ မောဟစသော ကိလေသာတို့သည် ဆိုင်ရာမဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးသည့်အတွက် အကြောင်းအချက်ပေါ်လာခဲ့သော် လွယ်လင့်တကူဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် မောဟစသည်တို့ကို အဝိဇ္ဇာနုသယ စသော နာမည်ထူးတို့ဖြင့် ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်တွင် ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။</p> <p>ယင်းကိလေသာများသည် ဘဝပေါင်းများစွာ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်အစဉ်၌ ထပ်တလဲလဲဖြစ်နေကြသဖြင့် အထုံ (အာသေဝနပစ္စည်း) ရကာ အခြားကိလေသာများထက် အင်အားကောင်းလျက်ရှိကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဣဋ္ဌာရုံစသော အကြောင်းများနှင့် ဆုံဆည်းမိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တားမရဆီးမရ လွယ်ကူစွာဖြစ်လာလေ့ရှိကြသည်။ သို့သော် ထိုကိလေသာများသည် “အစဉ်စွဲကပ်၊ ငုပ်ကိန်းဝပ်၊ မျိုးဓာတ်နုသယ” ဆိုသကဲ့သို့ သတ္တဝါတို့၏ခန္ဓာအစဉ်ဝယ် မျိုးစေ့ဓာတ်အနေဖြင့် အမြဲမပြတ်ကိန်းဝပ်လျက် ပါနေသော ကိလေသာဓာတ်၊ ကိလေသာသတ္တိမျိုးကား မဟုတ်ချေ။ ဆိုင်ရာမဂ်ဖြင့် မပယ်သတ်ရသေးသောကြောင့် ခန္ဓာအစဉ်၌ ဖြစ်ကြိမ်များလွန်းသဖြင့် ဖြစ်လာကာ အင်အားကောင်းနေသော (ထာမဂတ) ကိလေသာမျိုးသာဖြစ်သည်။<br> <br>စာမျက်နှာ-263 <hr> အချုပ်ဆိုရသော် ကိန်းဝပ်နေသောကိလေသာကို အနုသယဆိုသည်မဟုတ်။ မဂ်ဖြင့် မပယ်ရသေးသောကြောင့် အားကောင်းချင်တိုင်း အားကောင်းနေသော ကိလေသာမျိုးကိုသာ အနုသယဟု ဆိုလိုရင်းဖြစ်ပါသည်။ အနုသယယမိုက်ပါဠိတော်၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော်၊ ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်ပါဠိတော်၊ မောဟအဖွင့်တို့၌ ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် အနုသယတို့ကိုဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန်ကာလဖြင့် ဟောထားရကား ကိန်းဝပ်နေသောတရားများမဟုတ်ကြောင်း ထင်ရှားလှသည်။ ကထာဝတ္ထုပါဠိတော်နှင့် ယမိုက်အဋ္ဌကထာ၊ ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ် အဋ္ဌကထာဆရာများကလည်း အနုသယသည် စိတ်နှင့်ကင်းနေသောတရားမဟုတ်၊ စိတ်နှင့်ယှဉ်တွဲသော အာရုံရှိသော စင်စစ်အကုသိုလ်ဖြစ်သော တရားတည်းဟု တညီတညွတ်တည်း ဖွင့်ဆိုကြပါသည်။</p> <p>အဘိဓမ္မာဝတာရဋီကာသစ်တွင်လည်း “တစ်ပါးသောဆရာတို့သည် ကာမရာဂါနုသယပုဒ်ကို ကာမရာဂ၏ အနုသယဟု အရကွဲသမာသ်တွဲကာ အနုသယအရ ကာမရာဂစသည်တို့၏ ဗီဇဓာတ်ဖြစ်သော ကိလေသာဖြစ်စေမှုသတ္တိကို ကောက်ယူကြသည်။ အမှန်စင်စစ် အနုသယဟူသည် ကာမရာဂ စသည်တို့မှ သီးခြားဖြစ်သော ဗီဇဓာတ်မျိုးမဟုတ်။ ကာမရာဂ စသည်တို့သည်ပင်လျှင် အနုသယဖြစ်ကြသည်” ဟု ဋီကာဆရာ ဖွင့်ဆိုပါသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် ဤနေရာ၌ ပရမတ်တရားများကား ထာဝစဉ်တည်မြဲနေသော သဘောတရားမျိုးမဟုတ်။ မြစ်ရေယဉ်အလား ဖြစ်ပွားချုပ်ပျက်နေသော သဘောတရားများသာဖြစ်သည်ကို သတိမလစ်သင့်ကြပေ။ အကယ်၍ ခန္ဓာအစဉ်ဝယ် မျိုးစေ့သဖွယ် မှီတွယ်ကိန်းဝပ်ပါရှိနေသော ကိလေသာမျိုးကို အနုသယဟု အဓိပ္ပာယ်ကောက်ယူခဲ့သော် အစဉ်မြဲ၏ဟု ယူသော သဿတဒိဋ္ဌိမှ မလွတ်ဘဲ<br> <br>စာမျက်နှာ-264 <hr> ရှိပေလိမ့်မည်။ အနုသယ၏အဓိပ္ပာယ်ကို ကောက်ယူရာတွင် သဿတဒိဋ္ဌိတည်းဟူသော တစ်ဖက်စွန်းသို့ မရောက်သွားစေဘဲ သဿတ အယူနှင့် ဥစ္ဆေဒအယူတို့ကို လုံးဝလက်မခံသော ဗုဒ္ဓဝါဒစစ်စစ်နှင့် တစ်သားတည်း ကိုက်ညီဖို့ အရေးကြီးပါသည်။</p> <h3>သံယောဇဉ်</h3> <p>သံယောဇဉ်ဟူသည် သံယောဇန (သံယောဇန = သံယောဇဉ်) ပါဠိမှဖြစ်လာသော ပါဠိသက်ပုဒ်တည်း။ တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချည်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ “ထိပ်ထောင်နှောင်ကြိုး၊ အဖွဲ့မျိုး၊ ဖွင့်ရိုးသံယောဇဉ်” ဆိုသကဲ့သို့ လက်ထိပ်အမျိုးမျိုး၊ ထောင်အမျိုးမျိုး၊ နှောင်ကြိုးအမျိုးမျိုးနှင့် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချုပ်ထားဘိသကဲ့သို့ သတ္တဝါတို့ကို သံသရာဝဋ်မှ မလွတ်ရအောင် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချည်ထားတတ်သောကြောင့် သံယောဇဉ်ဆယ်ပါးတွင် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဉ်ဟူသောနာမည်ကိုရသည်။</p> <p>သံယောဇဉ်ကား အထက်တန်းစား (ဥဒ္ဓံဘာဂိယ) သံယောဇဉ်၊ အောက်တန်းစား (သြရမ္ဘာဂိယ) သံယောဇဉ်ဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။ မောဟသည် ယင်းနှစ်မျိုးတွင် အထက်တန်းစား သံယောဇဉ်တွင် ပါဝင်သည်။ အကြောင်းကိုဆိုသော် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဉ်ကို အောက်မဂ်သုံးပါးဖြင့် မပယ်သတ်နိုင်သေး။ ထိပ်ဆုံးဖြစ်သော အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်သာ ပယ်သတ်နိုင်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းဆိုသော် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဉ်သည် အောက်တန်းကျသော ကာမ ၁၁ ဘုံ၌သာဖြစ်သည်မဟုတ်၊ အထက်တန်းကျသော ရူပဘုံ အရူပဘုံများအထိ ဖြစ်လေ့ရှိသောကြောင့် အထက်တန်းစားသံယောဇဉ်ဟု ခေါ်ပါသည်။</p> <h3>ကိလေသာ</h3> <p>“ပူပန်ညစ်ကျူ၊ နှိပ်စက်မှု၊ ဆယ်ခုကိလေမှတ်” ဆိုသလို ကိလေသသဒ္ဒါသည် ပူပန်စေခြင်း၊ ညစ်နွမ်းစေခြင်း၊ နှိပ်စက်ခြင်းအနက်များကို ဟောသည်။ “ကိလေသာမီး” ဟု ဆိုရိုးရှိသကဲ့သို့ မောဟသည် သတ္တဝါတို့၏စိတ်အစဉ်ကို မီး<br> <br>စာမျက်နှာ-265 <hr> သဖွယ် ပူပန်စေတတ်သောသဘော၊ နှိပ်စက်တတ်သောသဘော၊ ညစ်နွမ်းစေတတ်သောသဘောရှိသည်။ ဒေါသမီး မောဟမီး စသည်တို့ တောက်လောင်လာသောအခါ စိတ်အစဉ်သည် ကြည်ကြည်လင်လင် ချမ်းချမ်းသာသာမရှိ။ ညစ်နွမ်းသောသဘောရှိ၏။ ဤသဘောကိုပင် လောကဝေါဟာရအားဖြင့် စိတ်ညစ်သည်ဟု ခေါ်ကြခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မောဟသည် ကိလေသာဟူသော နာမည်ကိုရသည်။</p> <p>ထို့ပြင် မောဟသည် အမှန်တရားကိုမသိခြင်းကြောင့် အညာဏ၊ မမြင်ခြင်းကြောင့် အဒဿန၊ ထိုးထွင်း၍မသိတတ်သောကြောင့် အနဘိသမယ၊ အမှန်တရားအားလျော်စွာ မသိတတ်သောကြောင့် အနနုဗောဓ၊ သစ္စာလေးပါးကို မသိတတ်သောကြောင့် အပ္ပဋိဝေဓ၊ အနိစ္စ...စသည်ဖြင့် မယူတတ်သောကြောင့် အသံဂါဟန၊ အနိစ္စ... စသည်တို့နှင့်ယှဉ်၍ မသိတတ်သောကြောင့် အသမ္မောဓ၊ အမှန် တရားကိုသက်ဝင်၍ မယူတတ်သောကြောင့် အပရိယောဂဟန၊ အညီအညွတ်မရှိတတ်သောကြောင့် အသမပေက္ခန၊ မဆင်ခြင်တတ်သောကြောင့် အပစ္စဝေက္ခနာ၊ မျက်မှောက်မရှုတတ်သော (ဝါ) အကောင်းအဆိုးကို မဝေခွဲတတ်သောကြောင့် အပစ္စက္ခကမ္မ၊ စိတ်၏ဖြူစင်သန့်ရှင်းမှုကို ဖျက်ဆီးတတ်သောကြောင့် ဒုမ္မဇ္ဈ၊ လူမိုက်ဖြစ်ကြောင်းကို ဖြစ်သောကြောင့် ဗာလျ၊ ကောင်းစွာအပြားအားဖြင့် မသိတတ်သောကြောင့် အသမ္ပဇည၊ ပြင်းစွာတွေဝေခြင်းကြောင့် ပမောဟ၊ ပတ်ဝန်းကျင်တွေဝေခြင်းကြောင့် သမ္မောဟ၊ တံခါးကျည်မင်းတုပ်နှင့်တူသောကြောင့် အဝိဇ္ဇာလင်္ဂီဟူသော အမည်ကိုလည်းရသည်။ ၁<br> ၁။ အဘိ၊ ၁။ ၉၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-266 <hr> <h3>၆။ မောဟအကြောင်း သိကောင်းစရာများ</h3> <h3>စရိုက်သိရန် အကဲခတ်နည်းများ</h3> <p>သတ္တဝါတစ်ဦးတစ်ယောက်၏ သန္တာန်၌ အခြားတရားများဖြစ်သည်ထက် တရားတစ်ခု၏ အဖြစ်များခြင်း (ဝါ) လွန်ကဲစွာဖြစ်ခြင်းကို စရိုက် (စရိတ = စရိုက် = မပြတ်ဖြစ်ခြင်း) ဟု ခေါ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရာဂအဖြစ်များသူ (ဝါ) ရာဂလွန်ကဲသူကို ရာဂစရိုက်ရှိသူဟုလည်းကောင်း၊ မောဟအဖြစ်များသူ (ဝါ) မောဟလွန်ကဲသူကို မောဟစရိုက်ရှိသူဟုလည်းကောင်း ခေါ်ဆိုရသည်။ ဤနေရာ၌ သူတစ်ပါးတို့၏စိတ်ကိုသိနိုင်သော (ပရစိတ္တဝိဇာနန) ဉာဏ်ကြီးရှင်များ မဟုတ်လျှင် တစ်ပါးသူတို့၏စရိုက်ကို တိတိကျကျသိနိုင်ဖို့ရန် ခဲယဉ်းသည်။ သို့သော် ထိုဉာဏ်မျိုးမရှိသူများအတွက် စရိုက်ကို ခန့်မှန်းအကဲခတ်နိုင်ရန် နည်းလမ်းများရှိပါသည်။ ယင်းနည်းလမ်းများမှာ-<br> ၁။ အသွားအလာ အနေအထိုင် စသော ဣရိယာပုတ်၊<br> ၂။ လုပ်ငန်းကိစ္စများကို ပြုလုပ်နည်း ပြုလုပ်ဟန်၊<br> ၃။ ကြိုက်တတ်သည့်အစားအစာ၊<br> ၄။ မြင်ရာကြားရာ စသည်တို့၌ သဘောထားပုံ၊<br> ၅။ အများအားဖြင့် ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသော တရားများဖြစ်ကြသည်။</p> <p>ဤအချက်များဖြင့် တစ်ဦးဦးကို စဉ်းစားကြည့်ရှု သတိပြုအကဲခတ်ပါလျှင် မည်သည့်စရိုက်ရှိသူဟု ခန့်မှန်းနိုင်ဖွယ်ရာရှိပေသည်။</p> <h3>မောဟစရိုက်ရှိသူ</h3> <p>မောဟစရိုက်ရှိသူတို့ကို အထက်ပါအကဲခတ်နည်းများဖြင့် ဆန်းစစ်ကြည့်လျှင် မောဟစရိုက်ရှိသူသည် သွားလာသောအခါ ပတ်ဝန်းကျင်ကို အနှောင့်<br> <br>စာမျက်နှာ-267 <hr> အယှက်ပြုသကဲ့သို့ ဖယ်ယမ်းဖယ်ယမ်းနှင့် သွားတတ်သည်။ ကြောက်သလိုလို ရွံ့သလိုလိုနှင့် ခြေကိုချသည်၊ ကြွသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ခြေဖျားနှင့်နင်း၍ တစ်ခါတစ်ရံ ဖနောင့်နှင့်နင်းသွားတတ်၏။ မတ်တတ်ရပ်သည့်အခါ၌ဖြစ်စေ၊ ထိုင်သည့်အခါ၌ဖြစ်စေ အချိုးမကျတတ်။ ဖြစ်သလိုရပ် ဖြစ်သလိုထိုင်တတ်၏။ အိပ်ရာကို ဖြစ်ကတတ်ဆန်း ရွဲ့စောင်းစောင်းခင်း၍ ခြေပစ်လက်ပစ် အိပ်တတ်၏။ အိပ်သည့်အခါ အများအားဖြင့် မှောက်လျက်အိပ်လေ့ရှိ၏။ အိပ်ရာမှထသည့်အခါ ဟင်းဟင်းဟဲဟဲ ဝူးဝါးဟုသမ်းပြီး လေးလံနှေးကွေးစွာ ထတတ်၏။ အချုပ်အားဖြင့် ပဒိုင်းသီးကျွေးထားသော ဖွတ်၊ ပဒတ်အသွင် မယဉ်မကျေး မှိုင်ငေးပေါ့ပျက် ရှုပ်ယှက်ခတ် အနေအထိုင် အသွားအလာ ဣရိယာပုထ်ရှိ၏။ ၁</p> <p>လုပ်ငန်းကိစ္စများကို ပြုမူဆောင်ရွက်ရာတွင် သေသပ်ကျနမှုမရှိ၊ ပေါ့ပေါ့ဆဆ၊ ရှုပ်ရှုပ်ထွေးထွေး ပြုလုပ်တတ်သည်။ စားသောက်သည့်အခါ ပါးစပ်ကို ပေရေအောင်စားလေ့ရှိ၏။ ဟိုတွေးဒီတွေး တငေးငေးဖြင့် စားတတ်၏။ မည်သည့်အစားအစာကိုမှ ကြိုက်တတ်သည်ဟု အစွဲအမြဲမရှိပေ။ မြင်ရာကြားရာ စသည်တို့၌ ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်နှိုင်းချိန်လေ့မရှိဘဲ မြင်တိုင်းကြားတိုင်းကို ယုံလွယ်တတ်၏။ အစဉ်သဖြင့် သူတကာ၏ နောက်လိုက်သာဖြစ်၍ သူများချီးမွမ်းသည့်အခါ ရော၍ ချီးမွမ်းတတ်၏။ အများက ကဲ့ရဲ့သည့်အခါတွင်လည်း မိမိကပါ ရောယောင်ကဲ့ရဲ့တတ်၏။ ထိုသူ့သန္တာန်ဝယ် ထိုင်းမှိုင်းဖျင်းအခြင်း (ထိနမိဒ္ဓ)၊ စိတ်မငြိမ်မသက်ခြင်း (ဥဒ္ဓစ္စ)၊ နောင်တမကြာမကြာရခြင်း (ကုက္ကုစ္စ)၊ ဧကန်ဧက ယတိပြတ် မဆုံးဖြတ်နိုင်ခြင်း (ဝိစိကိစ္ဆာ)၊ မှားသောအယူကိုစွဲမြဲစွာယူတတ်ခြင်း၊ အယူမှားကိုစွန့်လွှတ်နိုင်ခဲခြင်း စသော အကုသိုလ်တရားများ<br> ၁။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ ပတွဲ။ ၁၀၁-၁၀၃။<br> <br>စာမျက်နှာ-268 <hr> ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ ဤသည်တို့ကား မောဟစရိုက်ရှိသူတို့၌ ဖြစ်လေ့ရှိသော သဘောတရားများ ဖြစ်သည်။</p> <h3>မောဟစရိုက်ရှိသူနှင့် လျော်သောအရာများ</h3> <p>မောဟစရိုက်ရှိသူသည် လဟာပြင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူဆောက်ထားသော ကျယ်ဝန်းသည့် အဆောက်အအုံမျိုးနှင့် သင့်လျော်သည်။ တစ်နည်းဆိုသော် တံခါးဖွင့်လိုက်လျှင် အရပ်လေးမျက်နှာလုံးကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်မြင်နိုင်သော အဆောက်အအုံမျိုး၌ နေသင့်၏။ ဣရိယာပုထ် လေးပါးတွင် လမ်းလျှောက်ခြင်း ဣရိယာပုထ်နှင့် သင့်လျော်၏။ အာရုံအနေဖြင့်ကား ကျဉ်းမြောင်းသော ကသိုဏ်းဝန်းသည် စိတ်ကို တွေဝေစေတတ်သဖြင့် ကျယ်ပြန့်သော ကသိုဏ်းဝန်းအာရုံနှင့် သင့်လျော်၏။ အဝတ်ဝတ်ဆင်ရာတွင် ပိုးဖဲကတ္တီပါ စသည့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အကောင်းစားအဝတ်များကို ဝတ်ဆင်သင့်၏။ ကောင်းစွာ ဖီးလိမ်းဝတ်ဆင်တတ်သော တယုတယလုပ်ကျွေးတတ်သော ရုပ်လှပချောမောသော အလုပ်အကျွေးများနှင့် သင့်လျော်၏။ ၂</p> <h3>မောဟသည် ဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်း</h3> <p>ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်ပါဠိတော်၊ သုတ်သီလက္ခန် အဋ္ဌကထာ၊ အင်္ဂုတ္တိုရ်သုတ် အဋ္ဌကထာတို့၌ ဒိဋ္ဌိဖြစ်ကြောင်းတရားတို့ကို ခန္ဓာငါးပါး၊ ဝိတက်စသည်ဖြင့် ရှစ်ပါးပြဆိုထားသည်။ ယင်းအကြောင်းရှစ်ပါးတွင် မောဟပါဝင်ပေသည်။ မောဟသည် ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ ဟုတ်မှန်သောသဘောလက္ခဏာတို့ကို မသိမမြင်ဘဲ ယောင်ယမ်းစွဲလမ်းသောကြောင့် ဒိဋ္ဌိဖြစ်ခြင်းအကြောင်းမည်၏။ ၃<br> ၂။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ ပတွဲ။ ၁၀၅-၁၀၆။<br> ၃။ ပရမတ္ထအနုဝဏ္ဏနာ၊ ပတွဲ။ ၄၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-269 <hr> မောဟကြောင့် တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည်။</p> <p>တွေဝေခြင်း သဘောရှိသော မောဟကြောင့် အမြဲတွေဝေလေ့ရှိသော တိရစ္ဆာန်မျိုး၌ အများအားဖြင့် ဖြစ်တတ်သည်။ အမောဟ (ပညာ) သည် အသက်ရှည်ကြောင်းတရားဖြစ်သကဲ့သို့ မောဟသည် အသက်တိုကြောင်းတရားတစ်ခုဖြစ်သည်။ အကြောင်းကိုဆိုသော် မောဟအဖြစ်များသောသူသည် အကျိုးဖြစ်မဖြစ်၊ အပြစ်ရှိ, မရှိတို့ကို မသိသဖြင့် အကျိုးမဲ့သော စားသောက်နေထိုင်မှုတို့ကို ပြုလေ့ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ကြီးပွားချမ်းသာရာ၌ အမောဟ (ပညာ) သည် အရင်းခံအကြောင်းဖြစ်သည့်နည်းတူ ဆင်းရဲရာတွင် မောဟသည် အဓိကအကြောင်းကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>ဒုဂ္ဂတိဘဝသို့ရောက်ကြောင်း</h3> <p>မောဟသည် ဒုဂ္ဂတိဘဝသို့ရောက်စေတတ်သော အကုသိုလ်ကံ၏ ထူးသောအကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ မှန်၏။ မောဟဖုံးလွှမ်းမှုကြောင့် အမှုခပ်သိမ်းတို့၌ တွေဝေသောသူ၊ ပညာမျက်စိမရှိသောသူတို့သည် ပြုသင့်ပြုထိုက်သောအမှု၊ မပြုသင့်မပြုထိုက်သောအမှုတို့ကို မသိသဖြင့် သူ့အသက်သတ်ခြင်း စသော အကုသိုလ်ဒုစရိုက်မှုတို့ကိုသာ အများအားဖြင့် ပြုမိတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒုဂ္ဂတိဘဝသို့ လားရောက်ရခြင်းဖြစ်သည်။ ၂</p> <p>အကြင်တွေဝေတတ်သော သဘောရှိသည့် မောဟကြောင့် တွေဝေကြကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ငရဲစသော ဒုဂ္ဂတိဘဝသို့ လားရောက်ကြကုန်၏။ ထိုမောဟကို ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းသော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မဖောက်မပြန် အမှန်အတိုင်းသိ၍ မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် ပယ်နိုင်ကြကုန်၏။ ပယ်ပြီးသည့်နောက်ပိုင်းတွင် ဤလောကသို့ နောက်ထပ် ဘယ်သောအခါမှ ပြန်မလာကြကုန်။ ၃<br> ၁။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ၁၇၂။<br> ၂။ အဘိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂။ ၁၂၆။<br> ၃။ ဣတိဝုတ်။ ၁၉၆။<br> <br>စာမျက်နှာ-270 <hr> <h3>အကုသိုလ်ဖြစ်ကြောင်း</h3> <p>အကြင်သတ္တဝါအပေါင်းသည် မောဟဖြင့် ဖွဲ့ယှက်ဖုံးလွှမ်းထားရကား အကြောင်းနှင့် ပြည့်စုံသကဲ့သို့ထင်ရ၏။ ထိုသတ္တဝါအပေါင်းသည် မောဟဖုံးလွှမ်းမှုကို ခံနေရသည်ဖြစ်၍ ကိုယ့်ကျိုးကိုယ့်စီးပွားရှိ မရှိကို အသေအချာမသိသောကြောင့် ဆင်းရဲခြင်းများကိုသာ သယ်ယူလာသည့် အကုသိုလ်ခေါ်သော အကျိုးမဲ့လုပ်ငန်းများကိုသာ ပြုမိတတ်သည်။ ၁</p> <h3>မောဟဂတိ</h3> <p>ရဟန်းတို့၊ အဂတိလိုက်စားမှုတို့သည် ဤလေးမျိုးတို့တည်း။ အဘယ်လေးမျိုးတို့နည်းဟူမူ ချစ်ခြင်း (ဆန္ဒ) ကြောင့် အဂတိလိုက်စား၏။ မုန်းခြင်း (ဒေါသ) ကြောင့် အဂတိလိုက်စား၏၊ မသိခြင်း (မောဟ) ကြောင့် အဂတိလိုက်စား၏။ ကြောက်ရွံ့ခြင်း (ဘယ) ကြောင့် အဂတိလိုက်စား၏။ ရဟန်းတို့၊ အဂတိလိုက်စားမှုတို့သည် ဤလေးမျိုးတို့တည်းဟု မိန့်တော်မူ၏။</p> <p>အကြင်သူသည် ချစ်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ မသိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ တရားကိုကျော်လွန်၍ကျင့်၏။ (ဝါ) မတရားမှုပြု၏။ ထိုသူ၏ အခြံအရံ အကျော်အစော ဂုဏ်သတင်းသည် လဆုတ်ပက္ခလကဲ့သို့ ဆုတ်ယုတ်လေ၏။ ၂</p> <h3>မောဟပိုက်ကွန်</h3> <p>ရာဂနှင့်တူသောမီးသည် မရှိ၊ ဒေါသနှင့်တူသော ဖမ်းယူတတ်သောသတ္တဝါသည် မရှိ၊ မောဟနှင့်တူသော ပိုက်ကွန်သည် မရှိ၊ တဏှာနှင့်တူသောမြစ်သည် မရှိ။</p> <p>ထိုတွင် ပိုက်ကွန်သည် သားငါးတို့ကို မလွတ်ထွက်နိုင်အောင် ဖုံးအုပ်လွှမ်းခြုံသောသဘောရှိသကဲ့သို့ မောဟသည် သတ္တဝါများကို ဘဝသံသရာမှ မလွတ်နိုင်အောင် ဖုံးလွှမ်းတတ်သော သဘောရှိသည်။<br> ၁။ ဥဒါန။ ၁၇၆။<br> ၂။ အံ၊ ၁။ ၃၂၅။ နေတ္တိ။ ၁၀၇။<br> <br>စာမျက်နှာ-271 <hr> သို့သော် ပိုက်ကွန်က တစ်ဘဝ၊ တစ်ခန္ဓာကိုသာ ဖုံးလွှမ်းနိုင်စွမ်းရှိသည်။ မောဟကမူ သတ္တဝါတွေကို မလွတ်ထွက်နိုင်အောင် ဘဝပေါင်းများစွာ၊ ခန္ဓာပေါင်းများစွာ အထက်အောက် မြှေးယှက်ဖုံးလွှမ်းထားနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် မောဟသည် တုဖက်ကင်းသော ပိုက်ကွန်ကြီးဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>မောဟသည် ပျက်စီးကြောင်းတရား</h3> <p>မင်းကြီး... သတ္တဝါတို့ အတွင်းသန္တာန်၌ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့ဖြစ်လာခဲ့သော် အကျိုးမဲ့ခြင်းငှာ၊ ဆင်းရဲခြင်းငှာ၊ ချမ်းချမ်းသာသာ မနေနိုင်ခြင်းငှာဖြစ်၏။ ဝါးပင်ကို မိမိအသီးသည်ပင် ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ မိမိသန္တာန်၌ဖြစ်သော လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့သည်ပင် ယုတ်မာသောစိတ်ရှိသူကို ဖျက်ဆီးကုန်၏။ ၂</p> <h3>ပကတိအကုသိုလ်မှောင်လုံးကြီး</h3> <p>ဤလောက၌ အမိုက်မှောင်မည်သည် တစ်စုံတစ်ခုသော အကြောင်းထူးဖြင့် ပြုလုပ်စီမံရသည်မဟုတ်ချေ။ အကြင်အရပ်၌ အလင်းရောင်မရှိ၊ ထိုအရပ်၌ မိမိဘာသာ ဓမ္မတာသိဒ္ဓိအားဖြင့် အမိုက်မှောင်ဖြစ်လာ၏။ ထို့အတူ တရားအပေါင်းတို့တွင် တွေဝေခြင်း မုယှနကြိယာ (မောဟ) ဟူသော မှောင်တိုက်ကြီးသည်လည်း မိမိဘာသာ ဓမ္မတာသိဒ္ဓိအားဖြင့် အကုသိုလ်သဘောရှိ၏။ ဘယ်တရားနှင့်ယှဉ်ရ၍ အကုသိုလ်ဖြစ်ရသည်ဟု မရှိပေ။</p> <p>မှန်၏။ သာမန်ဖြစ်သော လိုချင်မှု (ဣစ္ဆာ) သည်ရှိ၏။ ယင်းလိုချင်မှုသည် တွေဝေခြင်း မုယှနကြိယာနှင့် ယှဉ်ခဲ့သော် မက်မက်မောမောလိုချင်မှု<br> ၁။ ဓမ္မပဒ။ ၄၉။ ဓမ္မပဒ၊ ဋ္ဌ၊ ဒုတွဲ။ ၂၃၁။<br> ၂။ စူဠနိဒ္ဒေသ။ ၂၅၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-272 <hr> ဘက်သို့ ကူးပြောင်းကာ အကုသိုလ်လောဘကြီး ဖြစ်ရ၏။ ထိုလိုချင်မှုသည်ပင် သဒ္ဓါစသည်နှင့် ယှဉ်တွဲမိသောအခါ ကျင့်လိုခြင်း၊ သိလိုခြင်း၊ ထွက်မြောက်လိုခြင်း (ဓမ္မစ္ဆန္ဒ) ဘက်သို့ ကူးပြောင်းကာ ကုသိုလ်ဆန္ဒကြီးဖြစ်လာသည်။</p> <p>ထို့ပြင် သည်းမခံချင်မှု (အက္ခန္တိ) သည်လည်း မုယှနကြိယာနယ်သို့ ကျရောက်ခဲ့လျှင် မည်သူ့နှိပ်စက်ခြင်းကိုမျှ ငါမခံစသည်ဖြင့် ထိပါးခြင်း၊ ကြမ်းတမ်းခြင်း (ပဋိဃ) ဘက်သို့ ကူးပြောင်းကာ အကုသိုလ်ဒေါသကြီး ဖြစ်လာ၏။ ထိုသည်းမခံချင်မှုသည်ပင် သဒ္ဓါစသည်တို့နှင့် တွဲရသည့်အခါ ငါ့သန္တာန်၌ ကာမဝိတက်ဖြစ်လာမှုကို သည်းမခံနိုင် စသည်ဖြင့် အကုသိုလ်တရား အကုသိုလ်အာရုံတို့ ဝင်လာမှုကို သည်းမခံဘဲ ဆန့်ကျင်ဘက်အဖြစ်သို့ သက်ဝင်ကာ အလောဘစသော ကုသိုလ်တရားကြီး ဖြစ်လာ၏။</p> <p>ဤသို့တွေဝေခြင်း မုယှနကြိယာအား မည်သည့်တရားနှင့်ယှဉ်၍ အကုသိုလ်ဖြစ်ရသည်မရှိ။ ပကတိ အကုသိုလ်မှောင်လုံးကြီးသာတည်း။ ဥပမာ-အချဉ်ကိုလို၍ အခြားချဉ်စေတတ်သောဝတ္ထုဖြင့် ရောနှောဖွယ်မလိုသော ပကတိချဉ်သီးကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ၁</p> <h3>မောဟဖြစ်ကြောင်းများ</h3> <p>ကုသိုလ်ကောင်းမှု၌ မမွေ့လျော်ခြင်း၊ ကုသိုလ်အရာ၌ စိတ်မဝင်စားခြင်း၊ ဆန့်ကျင်ခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ ဂိုဏ်းဂဏပါတီ အပေါင်းအသင်းတို့၌ ပျော်မွေ့ခြင်း၊ အိပ်လေ့ရှိခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားကို မလိုလားခြင်း၊ ဉာဏ်၌ အံ့ဖွယ်သူရဲမရှိခြင်း၊ အယူမှားကိုမြတ်နိုးခြင်း၊ ဆွေးနွေးမေးမြန်းလေ့ မရှိခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို ကောင်းအောင်မလုပ်ခြင်း၊ စိတ်မတည်ကြည်ခြင်း၊ ပညာမဲ့သူများကို ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ပညာရှိတို့ကို မဆည်းကပ်ခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ခြင်း၊ မှားသောအကြံကို ကြံ<br> ၁။ ပရမတ္ထဒီပနီမဟာဋီကာသစ်။ ၁၂၄။<br> <br>စာမျက်နှာ-273 <hr> စည်ခြင်း၊ ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာသန်စွမ်းအောင်ကြိုးစားခြင်း၊ သံဝေဂတရား၌ အလေ့အကျက်မရှိခြင်း၊ ထိနမိဒ္ဓ ဥဒ္ဓစ္စ ကုက္ကုစ္စ၊ ဝိစိကိစ္ဆာဟူသော နီဝရဏတရားငါးပါးတို့သည် မောဟဖြစ်ကြောင်းတို့ မည်ကုန်၏။ ၁</p> <p>အကြင်သူသည် အမှုတို့ကိုပြုသောခဏ၌ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့သည် အားကြီးကုန်၏။ ထိုသူသည် လောဘကြီး၏၊ ဉာဏ်ထိုင်း၏၊ ပြေပြေပြစ်ပြစ် ဆက်ဆံတတ်၏၊ အမျက်မထွက်တတ်၊ နိပါတ်တော်လာ အရှင်ဗာကုလမထေရ်နှင့် တူ၏။ အမှုကိုပြုသောအခါ၌ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟသုံးပါးလုံး အားကြီးအံ့။ အလိုရမက်ကြီး၏၊ ကြမ်းတမ်း၏၊ တွေဝေ၏။ အချုပ်အားဖြင့် အမှုကိုပြုသောခဏဝယ် မောဟအားကြီးခဲ့သော် ဉာဏ်လေးတတ်၏၊ တွေဝေမှုများတတ်၏၊ အမောဟအားကြီးခဲ့သော် ဉာဏ်ထက်မြက်တတ်၏ဟု ဆိုလိုရင်းဖြစ်၏။ ၂</p> <p>ရှေးဘဝက (သို့မဟုတ်) ရှေ့ပိုင်းအချိန်က သေရည်သေရက် အသောက်အစားများသူ၊ ဗဟုသုတကြွယ်ဝသည့် ပညာရှင်များနှင့် ဆွေးနွေးမေးမြန်းခြင်းကင်းသူ၊ ပထဝီဓာတ်, အာပေါဓာတ်လွန်ကဲသူ၊ လေလွန်ကဲသူတို့သည် မောဟထူပြောတတ်၏။ ၃</p> <h3>မောဟကိုပယ်နိုင်ကြောင်းတရား (၅) ပါး</h3> <p>(၁) ဆရာသမားကိုအမှီပြု၍နေခြင်း (ဝါ) ဆရာရှိရခြင်း၊<br> (၂) ပညာကိုသင်ယူခြင်း၊<br> (၃) သင်ပြီးသောပညာတို့ကို ထပ်၍ ဆွေးနွေးမေးမြန်းခြင်း၊<br> ၁။ စရိယာပိဋက၊ ဋ္ဌ။ ၃၀၇။<br> ၂။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ ပတွဲ။ ၁ဝဝ။<br> ၃။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ ပတွဲ။ ၉၉။<br> <br>စာမျက်နှာ-274 <hr> (၄) အခြေအနေပေးသည့်အခါ တရားနာခြင်း၊<br> (၅) အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ခြင်း</p> <p>ဟူသော တရားငါးပါးတို့ကို အကြောင်းပြု၍ မောဟဓာတ်သည် ပပျောက်၏။ ထို့ကြောင့် ယင်းတရားငါးပါးတို့ကို မှီဝဲသင့်ကုန်၏။ ၁</p> <p>ချဲ့ဦးအံ့၊ ဆရာရှိသောသူသည် ဆရာကို ကြောက်ရွံ့ရိုသေမှုကြောင့် အရာရာတွင် ပေါ့ဆမှု၊ တွေဝေမှု (မောဟ) မျိုး မဖြစ်နိုင်ချေ။ ပညာသင်ကြားရာတွင်လည်း ဆရာအပြစ်ပေးမည်ကိုစိုးရိမ်၍ ထာဝစဉ် ဂရုစိုက်လေးစားရသဖြင့် မောဟကင်းပျောက်နိုင်၏။</p> <p>ပညာရှိထံ ချဉ်းကပ်မေးမြန်းခြင်းသည် သင်ပြီးသောပညာရပ်တို့၌ မရှင်းလင်းသေးသောအရာတို့ကို ယုံမှားမရှိ ပြတ်သားစွာသိရသောကြောင့် တွေဝေမှုမောဟ မရှိနိုင်။ အခြေအနေပေးချိန်တွင် တရားနာကြားရာဌာနသို့သွား၍ ရိုသေစွာတရားနာသူအား သဘောမပေါက်သေးသော (ဝါ) ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်မသိသေးသော အဓိပ္ပာယ်အယူအဆတို့ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်းသိနိုင်သောကြောင့် မောဟကင်းပျောက်နိုင်၏။</p> <p>ဤအရာသည် ဤသဘောတရား၏ အကြောင်းတည်း၊ ဤအရာသည် ဤသဘောတရား၏ အကြောင်းမဟုတ်ဟု အဆုံးအဖြတ်၌ လိမ္မာကျွမ်းကျင်သူသည် ဆုံးဖြတ်နိုင်စွမ်းရှိအောင် ကြိုးပမ်းရသဖြင့် တွေဝေမှုမောဟစေတသိက် ဖြစ်လာခွင့်မရနိုင်ပေ။ ထို့ကြောင့် ဤတရားငါးမျိုးသည် မောဟမဖြစ်အောင် တတ်နိုင်ကြသည်။<br> ၁။ မ၊ ဋ္ဌ၊ ၁။ ပတွဲ၊ ၃၉၂။<br> <br>စာမျက်နှာ-275 <hr> <h3>၇။ မောဟကြောင့် ဘဝစက်ဝန်း(သံသရာ)လည်ပတ်ပုံ</h3> <h3>အဝိဇ္ဇာကြောင့် သင်္ခါရဖြစ်သည်။</h3> <p>မောဟကြောင့် ဘဝစက်ဝန်းလည်ပတ်ပုံကို ဝိဘင်းပါဠိတော်တွင် ရှင်တော်ဗုဒ္ဓဟောကြားခဲ့သည့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ကြောင်းကျိုးပြဒေသနာတော်အတိုင်း သိသာရုံဖော်ပြပါမည်။</p> <p>မောဟ (အဝိဇ္ဇာ) တိမ်သလာစွဲနေကြသော သတ္တဝါများသည် အာရုံ၏အမှန်သဘောတရားများကို ထိုးဖောက်မမြင်နိုင်ရကား ဒုက္ခအတိဖြစ်သော ရုပ်နာမ်တရားတို့၏ အပြစ်အနာအဆာ (အာဒီနဝ) တို့ကို မမြင်စွမ်းနိုင်ပါချေ။ မြင်သမျှ၊ ကြားသမျှ၊ တွေ့သမျှအာရုံတို့ကို သာယာဖွယ်၊ နှစ်သက်ဖွယ်အသွင်ဖြင့်သာ ထင်မှတ်မှားကြသည်။</p> <p>ထို့ကြောင့် လက်ရှိဘဝ၌ မိမိတို့၏ချမ်းသာရေးကိုသာ မျှော်တွေး၍ သတ်မှု၊ ခိုးမှု၊ လာဘ်စားမှု၊ အဂတိလိုက်စားမှု၊ မကောင်းကြံစည်မှု စသည့်အကုသိုလ်ဒုစရိုက်မှုများကို အပြစ်မရှိသည့်အလား အားပါးတရ ပြစ်မှားမိကြသည်။ တမလွန်ဘဝ ကောင်းစားရေးအတွက်လည်း လူချမ်းသာ၊ နတ်ချမ်းသာ၊ ဗြဟ္မာချမ်းသာတို့ကို ရည်မျှော်၍ ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာမှုများကို ပြုကြသည်။ ထိုဘဝနှစ်ပါးကောင်းစားရေးအတွက် ကြိုးစားကြသော ကုသိုလ်မှု အကုသိုလ်မှုများကို သင်္ခါရဟုခေါ်သည်။ ယင်းသင်္ခါရများသည် မောဟဖုံးလွှမ်းမှုကို အမှီပြု၍ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းပင်ဖြစ်သည်။</p> <h3>သင်္ခါရကြောင့် ဝိညာဏ်ဖြစ်သည်။</h3> <p>ထိုသင်္ခါရနှစ်မျိုးတွင် အကုသိုလ်ဟူသော သင်္ခါရကြောင့် ဒုဂ္ဂတိဘုံတို့၌ အပါယ်ပဋိသန္ဓေဝိညာဏ်ဖြစ်ကာ ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ အသုရကာယ်ဟူ၍ သတ္တဝါအမျိုးမျိုးဖြစ်လာကြသည်။ ကုသိုလ်သင်္ခါရကြောင့် သုဂတိဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေဝိညာဏ်အမျိုးမျိုး ပေါ်လာကာ လူ, နတ်, ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအစားစား ဖြစ်လာကြသည်။ ပဋိသန္ဓေ၏နောက်ပိုင်းကာလတွင်လည်း သင်္ခါရ<br> <br>စာမျက်နှာ-276 <hr> ကြောင့်ပင် မြင်သိစိတ် ကြားသိစိတ် စသော ဝိပါက်ဝိညာဏ်များ ဆက်လက်ဖြစ်ကြသည်။</p> <h3>ဝိညာဏ်ကြောင့် နာမ်ရုပ်ဖြစ်သည်။</h3> <p>ဘဝသစ်တွင် ပဋိသန္ဓေဝိညာဏ်စိတ်များဖြစ်လာသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ဖဿစသော ဆိုင်ရာစေတသိက်ခန္ဓာသုံးပါးနှင့် ပထဝီ, အာပေါ, တေဇော, ဝါယောဓာတ်ကြီးလေးပါးစသော ကမ္မဇရုပ်တရားများသည်လည်း မီးတွင်ရှိန်ဝါထက်ကြပ်ပါသကဲ့သို့ ပဋိသန္ဓေဝိညာဏ်စိတ်များနှင့်အတူ ပါလာကြသည်။ ထိုတစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်သော ဝိညာဏ်, နာမ်, ရုပ်တို့တွင် ဝိညာဏ်သည် ရှေ့သွားခေါင်းဆောင်တည်း။ သို့အတွက် ဝိညာဏ်ကြောင့် နာမ်ရုပ်ဖြစ်သည်ဟုဆိုသည်။ ပဋိသန္ဓေ၏ နောက်ပိုင်းတွင်လည်း စိတ်ဝိညာဏ်၏ အထောက်အပံ့ကြောင့် ကမ္မဇ, စိတ္တဇ, ဥတုဇ, အာဟာရဇရုပ်များ အဆက်မပြတ်ဖြစ်လာကြသည်။</p> <h3>ရုပ်နာမ်ကြောင့် အာယတန(၆)ပါးစသည်ဖြစ်</h3> <p>စေတသိက်ခန္ဓာသုံးပါးဟူသော နာမ်တရားနှင့် ရုပ်များကြောင့် မျက်စိ, နား, နှာ, လျှာ, ကိုယ်, စိတ်ဟူသော အာယတနခြောက်ပါးဖြစ်သည်။ အာယတနခြောက်ပါးကြောင့် အတွေ့ဓာတ် ဖဿဖြစ်သည်။ ဖဿကြောင့် ခံစားမှု ဝေဒနာပေါ်လာသည်။ ခံစားမှုဝေဒနာကြောင့် တပ်မက်တွယ်တာမှု၊ လိုချင်မှုတဏှာဖြစ်လာသည်။ တဏှာကြောင့် လက်ရှိဘဝလောကစည်းစိမ်ဟူသော ဘောဂသမ္ပတ္တိ၊ တမလွန်ဘဝချမ်းသာဟူသော ဘဝသမ္ပတ္တိတို့ကို မရမနေလိုချင်မှုဥပါဒါန်ဖြစ်လာသည်။ ဥပါဒါန်ကြောင့် ကောင်းသောအလုပ်၊ မကောင်းသောအလုပ်တို့ကို ပြုခြင်းဟူသော ကမ္မဘဝဖြစ်၏။ ယင်းကမ္မဘဝကြောင့် ဘဝသစ်၌ ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း ဇာတိဖြစ်၏။ ဇာတိကြောင့် အိုခြင်း၊ သေခြင်း၊ စိုးရိမ်ကြောင့်ကြခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်း၊ ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း၊ စိတ်ဆင်းရဲခြင်း၊ အလွန်အမင်းပြင်းစွာ ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်းဟူသော အကျိုးဆက်များ<br> <br>စာမျက်နှာ-277 <hr> ဖြစ်လာကြသည်။</p> <p>စိုးရိမ်ကြောင့်ကြမှု (သောက)၊ စိတ်ဆင်းရဲမှု (ဒေါမနဿ)၊ ပြင်းစွာပင်ပန်းဆင်းရဲမှု (ဥပါယာသ) တို့သည် ဒေါသစိတ် တွဲဖော်တွဲဖက် စေတသိက်များဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သောကစသည်တို့ ဖြစ်တိုင်း အဝိဇ္ဇာဟူသော မောဟလည်း အမြဲတွဲလျက်ပါသည်။ ပရိဒေဝဟူသော ငိုကြွေးမြည်တမ်းမှုမှာလည်း အဝိဇ္ဇာမကင်းသူ၌သာဖြစ်လေ့ရှိ၏။ ကိုယ်ဆင်းရဲမှု (ဒုက္ခ) ဖြစ်လာသည့်အခါ စိတ်ဆင်းရဲမှုမောဟလည်း ဆက်လက်ဖြစ်လာတတ်သည်။ အဝိဇ္ဇာဖြစ်လာလျှင် သင်္ခါရစသော တရားများလည်း ကြောင်းကျိုးဆက်ကာ ဖြစ်လာကြပြန်သည်။ ဤနည်းအားဖြင့် အဝိဇ္ဇာကြောင့် ဘဝစက်ဝန်းသည် ချားရဟတ်ပမာ မပြတ်မစဲ တလည်တည်း လည်ပတ်နေပေသည်။</p> <h3>၈။ မောဟပြတ်သဖြင့် ဘဝစက်ဝန်း(သံသရာ)အလည်ရပ်ပုံ</h3> <p>ဘဝသံသရာလည်ပတ်ရေးတွင် မောဟခေါ် အဝိဇ္ဇာနှင့် လောဘခေါ် တဏှာတို့သည် ပင်မအကြောင်းကြီးနှစ်ရပ်ဖြစ်ကြသည်။ ထိုနှစ်ပါးသည် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဝဋ်တရားအပေါင်းတွင် ဦးခေါင်းပမာ လွန်စွာအရေးပါကြ၏။ ထိုတွင် အဝိဇ္ဇာက တဏှာထက်သာလွန်၍ အဓိကကျသည်။ မှန်၏။ အဝိဇ္ဇာက အပြစ်တွေကို ဖုံးလွှမ်းထားသောကြောင့်သာ တဏှာက မက်မောမိခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘုရားရှင်သည် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတွင် အဝိဇ္ဇာကိုရှေ့တန်းတင်၍ ဟောထားပေသည်။</p> <p>ဘဝသံသရာထွက်ရပ်လမ်းတွင် အဝိဇ္ဇာ၏ အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းမှုတစ်ခုသာ လိုရင်းပဓာန အချုပ်အခြာဖြစ်သည်။ အဝိဇ္ဇာချုပ်ခဲ့လျှင် သင်္ခါရစသော ဝဋ်တရားများ ချုပ်ငြိမ်းတော့သည်သာ ဖြစ်၏။ ဥပမာ-ညောင်ပင်အစဉ်အဆက်ကို မျိုးပြတ်စေလိုလျှင် ညောင်စေ့ပျက်စီးသွားခဲ့သော် ညောင်ပင်အစဉ်အဆက် ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော အရာစုသည်လည်း အစေ့ပျက်ရာတွင် တစ်ခါ<br> <br>စာမျက်နှာ-278 <hr> တည်း ပါသွားကြကုန်သကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ဘဝသံသရာမှ လွတ်မြောက်ရာ လမ်းကြောင်းကား အဝိဇ္ဇာဓာတ်ကို သေအောင်သတ်မှုတစ်ခုသာတည်း။ အဝိဇ္ဇာဓာတ်တစ်လုံးသေလျှင် ဘဝစက်ရဟတ် လည်ပတ်မှုလည်း အလိုလိုရပ်သွားတော့သည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာဓာတ်ကို ဝိဇ္ဇာဓာတ်မှ သတ်နိုင်သည်။ ဒါနမှု၊ သီလမှုတို့လည်း မသတ်နိုင်။ ဝိဇ္ဇာဘာဝနာ (ဝိပဿနာ ဘာဝနာ) မှတစ်ပါး အခြားသောဘာဝနာမှုလည်း မသတ်နိုင်။ ဝိဇ္ဇာဘာဝနာတစ်ခုသာ သတ်နိုင်သည်။ ဒါန၊ သီလနှင့် သမထဘာဝနာတို့မှာ ဝိဇ္ဇာဘာဝနာ၏ အခြေခံတို့သာဖြစ်ကြသည်။</p> <p>အဝိဇ္ဇာကိုသတ်ရာ၌ သစ္စာလေးပါးတို့ကို လွှမ်းခြုံထားသော အဝိဇ္ဇာအမှောင်ဓာတ်များအနက် ဒုက္ခသစ္စာ၌ ဖုံးလွှမ်းသော အဝိဇ္ဇာအမှောင်ဓာတ်ကို သတ်မှုတစ်ခုသာ အဓိကဖြစ်သည်။ ယင်းအမှောင်ဓာတ်ကို သတ်လိုက်လျှင် ကြွင်းသောအမှောင်ဓာတ်သုံးပါးလည်း သတ်ပြီးသားဖြစ်တော့သည်။ ဒုက္ခသစ္စာမှာ လွှမ်းခြုံထားသော အဝိဇ္ဇာအမှောင်ဓာတ်ကိုသတ်နည်းကား ဒုက္ခသစ္စာတရားတို့၌ ဝိဇ္ဇာဉာဏ်ပေါ်အောင် အားထုတ်မှုပင်ဖြစ်၏။</p> <p>ထိုဝိဇ္ဇာဉာဏ်သည် ဒုက္ခတရားတို့၏ အနိစ္စအစစ်ကို မြင်နိုင်သော အနိစ္စဝိဇ္ဇာ၊ ဒုက္ခအစစ်ကိုမြင်နိုင်သော ဒုက္ခဝိဇ္ဇာ၊ အနတ္တအစစ်ကိုမြင်နိုင်သော အနတ္တဝိဇ္ဇာတို့ကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်ရှိအောင် လုပ်ဆောင်မှုနှင့် မဂ္ဂဝိဇ္ဇာလေးပါးသို့ ပေါက်ရောက်အောင် ဆန်တက်မှုများပေတည်း။ နောက်ဆုံး အရဟတ္တမဂ်ဝိဇ္ဇာဉာဏ်ပေါ်သည့် အဆင့်သို့ရောက်ခဲ့လျှင် အဝိဇ္ဇာဓာတ် အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီဟု မှတ်ရမည်။ အဝိဇ္ဇာဓာတ် ချုပ်ငြိမ်းသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဘဝစက်ဝန်းအလည်ရပ်ကာ သံသရာထွက်ရပ်လမ်း ပေါက်တော့သည်။ ဤကား အဝိဇ္ဇာပြတ်သဖြင့် ဘဝစက်ဝန်း အလည်ရပ်သွားပုံပင် ဖြစ်သည်။</p> kp02bxesh49657goy3wp1zon4oots1b ဂါထာတထောင် 0 6161 21759 2026-03-31T00:16:49Z Tejinda 173 "{{header | title = ဂါထာတထောင် | author = ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21759 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဂါထာတထောင် | author = ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့် အတွဲ-၃]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <b>ဗုဒ္ဓသာသန ဒီဃဘာဏက ဒီဃနိကာယ ဧကဝိဒ</b><br><b>သာသနဓဇ သီရိပဝရ ဓမ္မာစရိယ</b><br>ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက ပြုစုအပ်သော<br><b>“ဂါထာတထောင်”</b><br>ဓမ္မကထိက ကြီးငယ်များ အတွက် လိုအပ်၍<br>ပေါ်ထွက်လာရသော (ကျမ်းစာ)<br>သင့်ဘဝပုံနှိပ်တိုက် ၁၇-မလွှကုန်းလမ်း၊ ကျောက်မြောင်း ရန်ကုန်မြို့။<br><br>--- <hr> ဘာသာရေးဆိုင်ရာ စာပေခွင့်ပြုချက်အမှတ် (၇၀၂၃)<br>ကင်းလွတ်ခွင့်အမှတ် (၁၂၃၉၈)<br>အုပ်ရေ ၂၀၀၀<br><b>ဓမ္မဒါန</b><br>ပဌမ အကြိမ် ၁၃၃၇-ခု၊ တော်သလင်းလ ၁၉၇၅-ခု၊ စက်တင်ဘာလ<br>ထုတ်ဝေသူ အရှင်နာယက<br>ဆုထူးပန် စာသင်တိုက် အမှတ် ၁၅၊ နတ်မောက်လမ်း၊ ရန်ကုန်မြို့။<br>ပုံနှိပ်သူ ဒေါ်ခင်မြင့်၊ မှတ်ပုံတင်အမှတ်(၁၁၁၁) သင့်ဘဝပုံနှိပ်တိုက်၊ ၁၇-မလွှကုန်းလမ်း၊ ကျောက်မြောင်း၊ ရန်ကုန်မြို့။<br><br>--- <hr> ၂၄-ပစ္စည်း ပဋ္ဌာန်းနည်းဖြင့် စစ်ကြောဝေဖန်လျှင် ရန်သူသည်ပင် မိမိ၏ ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်ရကား လောကတလွှား၌ ကျေးဇူးရှင်မဟုတ်သော သက်ရှိ သက်မဲ့ အရာဟူ၍ ဘာတခုမျှ မရှိပါ။<br>ထို့ကြောင့်<br><br>ရတနာ ၃-ပါး ကျေးဇူးရှင်များကို၎င်း။<br>လက်ဦးဆရာ မည်ထိုက်စွာသော ပုဗ္ဗာစရိယ မိနှင့်ဘ ဟု နှစ်ဝသော ကျေးဇူးဂုဏ်အင် အနန္တ မေတ္တာရှင်များကို၎င်း။<br><br>တလုံးတဂါထာ တပါဒမှစ၍ တနပ်ပြင် သွန်သင်ပေတတ် ဆရာ အရှင်မြတ်တို့ကို၎င်း။<br>ကိစ္စကြီးငယ် အသွယ်သွယ် အဝဝ၌ ဖေးဖေးမမ မေတ္တာမျှ၍ ကောင်းစိတ်ထား မိတ်ဆွေများ ဉာတကာများ ဒကာ ဒကာမများကို၎င်း။<br>ထိုမှတပါး ရေတွက်၍ ပိုင်းခြားမပြနိုင်သည့် အနန္တအပြားဖြင့် ကျေးဇူးရှင် မှန်သမျှတို့ကို၎င်း မိမိထက် အသက်သိက္ခာ ဂုဏ်ဝါအားဖြင့် ကြီးဘိမူ ဦးနှိမ်မာန်လျော့ မြတ်နိုးစွာ ကန်တော့ပါ၏။<br>မိမိအောက် ငယ်ပါမူ ကရုဏာနှင့် မေတ္တာသကာ ပွားများပါ၏။<br><b>အရှင်နာယက</b><br><br>--- <hr> <h3>မာတိကာ</h3>ကြည့်လိုရာရာ ဂါထာဦးရေ | ဂါထာအမည် | စာမျက်နှာ<br>၁။ ကျမ်းဖွင့်ရစနာ အောင်ဂါထာနှင့် ပဏာမ ... ၃-၄<br>၂။ အောင်ထူးမြတ်ဌာန် အောင်ဆုပန် ... ၅<br>၃။ ကိုယ့်ကို အောင်မှ အောင်ဒါဗျ ... ၅<br>၄။ အလှပန်းငုံ နှစ်လွှာခြုံ ... ၆<br>၅။ သာသနာကြီး ထိန်ညီပါစေ ... ၆<br>၆-၇။ သာသနဂုဏ်ရည် ... ၇<br>၈။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာ ဘုရားသာသနာဝေ ... ၈<br>၉။ ဒို့များဆရာ-ချမ်းသာပါစေ ... ၉<br>၁၀။ မိဘနှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာပါစေ ... ၁၀<br>၁၁-၁၂။ အနန္တမေတ္တာပို့ (နှင့်) ကြောက်ဖွယ်ရာဘုံမေတ္တာခြုံ ... ၁၁<br>၁၃-၁၄။ လစန်းအာရုံပန်းပဒုံ (နှင့်) မေတ္တသုတ်လာ မေတ္တာ ... ၁၂<br>၁၅။ တရားတောင်း ... ၁၃<br>၁၆။ တနည်းတရားတောင်း ... ၁၄<br>၁၇-၁၈။ လျှပ်စစ်သွင် ဖြစ်ပျက်စဉ် (နှင့်) မစ္ဆရိယကြောက်စရာ ... ၁၅<br>၁၉ မှ ၂၁။ ဇနကမင်းကြီး တမ်းတသော (၃)ဂါထာ ... ၁၆<br>၂၂။ ဝတိံသာမှ ဘုရားကြွ ... ၁၉<br>၂၃။ မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့ ... ၂၀<br>၂၄။ သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဘို့ရာ ... ၂၁<br>၂၅-၂၆။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရည် (နှင့်) ဟိုသာ ... ၂၂<br>၂၇။ စိတ်၏စေရာ ... ၂၃<br>၂၈။ သစ္စာဝါစာ- မြတ်မန္တန် ... ၂၄<br>၂၉-၃၀-၃၁။ ဗုဒ္ဓပီဘိ နှိုင်းသိမမြင် ... ၂၅<br>၃၂။ ကိုယ်ကိုယ်ကိုပင် စစ်တမ်းတင် ... ၂၇<br>၃၃-၃၄။ သေမင်းနှင့် ကျောင်းသား (နှင့်) သေမင်းပြိုင်အနိုင်မရှိ ... ၂၈<br>၃၅။ စေ့စေ့တွေး ရေးရေးပေါ် ... ၂၉<br>၃၆။ အချိန်ရှိခိုက် လုံ့လစိုက် ... ၃၀<br>၃၇။ ငါဘုရားက လမ်းပြသူသာ ... ၃၀<br>၃၈-၃၉။ သူ့ ကိုယ် ကိစ္စ (နှင့်) မှာတမ်းတေး ... ၃၁<br><br>--- <hr> ၄၀။ လသာတုန်းဗိုင်းငင် ... ၃၂<br>၄၂။ မကြောက်တရား ... ၃၃<br>၄၃-၄၄။ နိဗ္ဗာန်ရိပ်ခွင်အတူဝင် (နှင့်) ဗြဟ္မာပြည်တစင်းဝင်း ... ၃၄<br>၄၅။ တိမ်တိုက်အသွင် လူ့ရပ်ခွင် ... ၃၅<br>၄၆။ ချစ်နိုင်ကြပါစေ ... ၃၆<br>၄၇-၄၈။ မြင်စေ ကြားစေ (နှင့်) မြင်သင့်တာ မြင် ... ၃၇<br>၄၉-၅၀။ စိတ်သာရှင်စော ... ၃၈<br>၅၁။ စိတ်တခုသာအဓိက ... ၃၉<br>၅၂-၅၃။ အကုသိုလ်က လှည်းဘီးပမာ ကုသိုလ်က ထီးပမာ ... ၄၀<br>၅၄-၅၅။ ဘုရားသော်မှ ရှုံးပေးရ (နှင့်) နင်လားဟဲ့ကာမ ... ၄၁<br>၅၆။ မြတ်ထက်မြတ်ဆု ... ၄၂<br>၅၇။ မီးပျိုထက် မြတ်သေးသည် ... ၄၃<br>၅၈-၅၉။ မောဟမီးကြီးထိန်ထိန်ညီး (နှင့်) ရာဂငြိမ်းဆေး ... ၄၄<br>၆၀။ မောဟငြိမ်းအေး ဘုရားဆေး ... ၄၅<br>၆၁-၆၂။ အာသဝကုန်ရာသိသောခါ (နှင့်) မိဘဆိုတာ ဗြဟ္မာပါ ... ၄၆<br>၆၃။ စောင့်စည်းသမှု အစဉ်ပြု ... ၄၇<br>၆၄-၆၅။ ဟောဒါမှရဟန်း (နှင့်) သားရှိသသူသားကြောင့်ပူ ... ၄၈<br>၆၆။ တကိုယ်တော်တည်း ... ၄၉<br>၆၇။ လယ်ထွန်သော မြတ်စွာဘုရား ... ၅၀<br>၆၈။ မိဘလုပ်ကျွေး နတ်ချစ်ဆေး ... ၅၁<br>၆၉-၇၀။ မိဘကျေးဇူးမသိက လူယုတ် (နှင့်) မာန ... ၅၂<br>၇၁-၇၂။ အလုပ်ပဓာန (နှင့်) တဦးတည်းသား၌မေတ္တာလို ... ၅၃<br>၇၃-၇၄။ သြဃလေးဖျာ ကူးနိုင်သူ ... ၅၄<br>၇၅-၇၆။ မနစ်မြုပ်သူနှင့် လှည့်စားဟန်ဆောင် ... ၅၅<br>၇၇။ ချစ်တယ်ဆိုတာဘယ်သူလဲ ... ၅၆<br>၇၈။ အဖော်မင်က ဘေးဖြစ်ရ ... ၅၇<br>၇၉-၈၀။ ကိလေသာဖြစ်ကြောင်း အမေးအဖြေ ... ၅၈<br><br><b>အမှားပြင်ဆင်ချက်။</b> ။ ၄၁ မှ ၅၀ ထိ စာမျက်နှာ နံပါတ်တပ် မှားနေပါ၍ ပထမ ၄၁ မှ ၅၀ ထိကို ၃၁ မှ ၄၀ ဟု ပြင်ဆင်ဖတ်ပါ။ ဒုတိယ ၄၁ မှ ၅၀ ထိမှာ အမှန်ဖြစ်ပါသည်။<br><br>--- <hr> ၈၁ မှ ၈၅။ သုန္ဒရိက ဘာရဒွါဇသုတ်(ဂါထာ) ... ၅၉<br>၈၆ မှ ၈၈။ ဒုက္ခဖြစ်ရ သူကစ (နှင့်) ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာ ... ၆၀<br>၈၉-၉၀။ ဝေဒနာချုပ်နိဗ္ဗာန် ... ၆၁<br>၉၁-၉၂။ စွဲမိသည့်ဝန် ... ၆၂<br>၉၃-၉၄။ ဒုက္ခမူလ သူကစ (နှင့်) အိပ်မက်ပမာ ... ၆၃<br>၉၅-၉၆။ တဦးတည်းသာ ဆိတ်ငြိမ် ... ၆၄<br>၉၇-၉၈။ ရေစက်သွန်းချ ထိုခဏ (နှင့်) မိုးကိုစိန်ခေါ် ... ၆၅<br>၉၉-၁၀၀။ အမြတ်ဆုံးတရား (နှင့်) အာဠဝကမျက်မာန်ကျ ... ၆၆<br>၁၀၁။ အရေးကြီးသော သဒ္ဓါ ... ၆၇<br>၁၀၂။ အောင်-အောင်-အောင် ... ၆၈<br>၁၀၃-၁၀၄။ အတုမရှိ (နှင့်) တူမျှမေတ္တာ ... ၆၉<br>၁၀၅-၁၀၆။ <b>ဒု</b> (နှင့်) <b>သ</b> ... ၇၀<br>၁၀၇-၁၀၈။ <b>န</b> (နှင့်) ... ၇၁<br>၁၀၉-၁၁၀။ လျှပ်ပန်းပမာ (နှင့်) ပွက်ဆောက်ကြားတွင် မုံညှင်းတင် ... ၇၂<br>၁၁၁-၁၁၂။ ချမ်းသာ (နှင့်) ဘေးရန်ကင်းကွာလွန်ချမ်းသာ ... ၇၃<br>၁၁၃-၁၁၄။ သံသရာဆိုတာ (နှင့်) တရား၏ကြိမ်းသံ ... ၇၄<br>၁၁၅။ အထင်မှား အမြင်မှား ... ၇၅<br>၁၁၆-၁၁၇။ ခြေတလှမ်းတသန်း (နှင့်) အဝေးကြီး ... ၇၆<br>၁၁၈။ လူမဝင် ရှင်မဟုတ် ... ၇၇<br>၁၁၉။ ဘုရားနှင့် နီးသလားဝေးသလား ... ၇၈<br>၁၂၀-၁၂၁။ မဖြတ်နိုင်တဲ့ ဝဋ်ပွဲဆိုင် (နှင့်) မဟောသဓ ... ၇၉<br>၁၂၂။ အာရုံထဲ တစွဲစွဲ ... ၈၀<br>၁၂၃-၁၂၄။ တဦးတည်းသားပမာ (နှင့်) အကုသိုလ်ဝိတက် ... ၈၁<br>၁၂၅-၁၂၆။ သီလပညာအရင်းသာ (နှင့်) မာနကိုပယ် ... ၈၂<br>၁၂၇-၁၂၈။ အိပ်နေလျှင် (နှင့်) ခြေရာပျောက် ... ၈၃<br>၁၂၉။ ဒုက္ခကိုမှ လိုချင်သည် ... ၈၄<br>၁၃၀။ လူယုတ်နှင့် မပေါင်းနိုင် ... ၈၅<br>၁၃၁-၁၃၂။ ရွှေခွက်ကိုပယ် (နှင့်) ဝိမုတ္တိရသ ... ၈၆<br>၁၃၃။ တောတောင်တဝှမ်း အလွမ်းပြေ ... ၈၇<br><br>--- <hr> ၁၃၄။ တောရိပ်မှီကာ ပျော်စမ်းပါ ... ၈၈<br>၁၃၅။ ဆရာ့ဂုဏ် ... ၈၉<br>၁၃၆။ ခြေဖဝါးလက္ခဏာ မှတ်စရာ ... ၉၀<br>၁၃၇။ တောခွေးနှင့် ပေါက်ပွင့်ပမာ ... ၉၁<br>၁၃၈။ အရှင်လဲပုပ် အသေလဲပုပ် ... ၉၂<br>၁၃၉။ ပုပ်လွန်းလို့ ဒုတ်ထမ်းစောင့်ရ ... ၉၃<br>၁၄၀။ ဗုဒ္ဓဆိုတာ ဘာလဲ ... ၉၄<br>၁၄၁-၁၄၂။ သွားလို့ မရောက် (နှင့်) ဘဂဝါ ဂုဏ်တော် ... ၉၅<br>၁၄၃-၁၄၄။ နေ့ရှိသရွှေ့ ကြွေဝေ ... ၉၆<br>၁၄၅။ သုဘူတိမထေရ် ... ၉၇<br>၁၄၆-၁၄၇။ မြေအိုးပမာ (နှင့်) နေရှိန်နှင်းပေါက် ... ၉၈<br>၁၄၈။ တောင်ကြီးတွေ ကြိတ်ချေသလို ... ၉၉<br>၁၄၉။ အမြောက်ဗူးကို ဖောက်အုံးတော့ မဖြူ ... ၁၀၀<br>၁၅၀။ အရှက်မဲ့ကင်း ဟယ်သေမင်း ... ၁၀၁<br>၁၅၁-၁၅၂။ မသိနိုင်ရာ (နှင့်) စိတ်တချက်သာအသက်ရှင် ... ၁၀၂<br>၁၅၃။ ဓမ္မသဘာဝ တွေးဆကြ ... ၁၀၃<br>၁၅၄-၁၅၅။ ပစ္စုပ္ပန် (နှင့်) အသက်ရှင် ... ၁၀၄<br>၁၅၆-၁၅၇။ နွားကိုတိုင်မှာချည်သလို (နှင့်) ကျားသစ်ပမာ ... ၁၀၅<br>၁၅၈ မှ ၁၆၁။ ဒေါသနည်းများ ... ၁၀၆<br>၁၆၂ မှ ၁၆၅။ ဒေါသနည်းများ ... ၁၀၇<br>၁၆၆-၁၆၇။ အသုဘကထာ ရှုစရာ ... ၁၀၈<br>၁၆၈-၁၆၉။ စားပြီး စွန့်တော့မုန်း ... ၁၀၉<br>၁၇၀။ ဘယ်မှာလဲ ဆံပင် ... ၁၁၀<br>၁၇၁။ မမျှော်တိုင်းထွက်မသွားနှင့် ... ၁၁၁<br>၁၇၂။ မျောက်စိတ် ... ၁၁၁<br>၁၇၃။ ၂နှစ်ကြာမှ တခွန်းပြော ... ၁၁၂<br>၁၇၅။ အတွင်းလှမှ ဗြာဟ္မဏ ... ၁၁၂<br>၁၇၆။ ရောယှက်သူများ မီးတွေပွား ... ၁၁၃<br>၁၇၇။ ရန်များလှ၍ လာဘ်ကိုပယ်သည် ... ၁၁၄<br>၁၇၈။ နှလုံးမသွင်းတတ်၍ ငတ်မိပါသည် ... ၁၁၅<br>၁၇၉။ ကိုယ့်ကိုကိုယ် အသိဆုံးပါ ... ၁၁၅<br><br>--- <hr> ၁၈၀။ တိုက်ရင်းသေမယ် ... ၁၁၆<br>၁၈၁။ မှော်ကျေးဇူးကြီးမားလှပေစွ ... ၁၁၇<br>၁၈၂။ ရဟန်းဘဝ၌ ချမ်းသာလိုချင်လျှင် ... ၁၁၇<br>၁၈၃။ ငါ့မှာ ခြေ ၂ချောင်း အကောင်းသား ... ၁၁၈<br>၁၈၄။ ဂါရဝကင်းလျှင် နိဗ္ဗာန်ခွင် ဝင်ရန်ဝေးလှသည် ... ၁၁၉<br>၁၈၅။ တကိုယ်လုံး ကြေမွသွားပါစေ ... ၁၂၀<br>၁၈၆။ မာန်ထောင်လို၍ သာသနာဝင်လျှင် ... ၁၂၁<br>၁၈၇။ သေမင်းရန် မတွန်းလှန်နိုင် ... ၁၂၂<br>၁၈၈-၁၉၉။ ငဲ့ကွက်ကင်းမှချမ်းသာ (နှင့်) ရှင်သေ ၂ပါးလို ... ၁၂၃<br>၁၉၀-၁၉၁။ သေ၍ဝမ်းသာ (နှင့်) ချမ်းသာလို- သီလ ... ၁၂၄<br>၁၉၂။ ပန်ဆင်လိုသောဆု (လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယထေရ်) ... ၁၂၅<br>၁၉၃ မှ ၁၉၆။ အပေါ်ယံကြော သြသတော ... ၁၂၆<br>၁၉၇-၁၉၈။ လူမိုက် (နှင့်) အာသဝထွက်ရာလမ်း ... ၁၂၇<br>၁၉၉-၂၀၀။ အမြတ်ဆုံးဆိုတာ ... ၁၂၈<br>၂၀၁-၂၀၂။ သြဃလေးဖြာ ဘယ်လိုကူးမယ် ... ၁၂၉<br>၂၀၃။ ခြင်္သေ့ပမာ တင့်တယ်စွာ ... ၁၃၀<br>၂၀၄-၂၀၅။ ရေညှိမကပ်ရွှေဝတ်ကြာမုံ (နှင့်) ကာမသဘော ... ၁၃၁<br>၂၀၆။ တောတောင်ထဲဝယ် ပျော်မွေ့ဖွယ် ... ၁၃၂<br>၂၀၇။ အိုးဝေသံသာ တောဝနာ ... ၁၃၃<br>၂၀၈-၂၀၉။ အမြတ်ရအောင်နှင့် <b>အရဟံ</b> ... ၁၃၄<br>၂၁၀-၂၁၁။ မရဏဿတိ (နှင့်) ဒေါသပယ်နည်း ... ၁၃၅<br>၂၁၂-၂၁၃။ အဆိပ် (နှင့်) အဆိပ်မလူးလိုပါ ... ၁၃၆<br>၂၁၄-၂၁၅။ မြားစူးခံရသူနှင့် ကောင်းစွာ အိပ်ရသူ ... ၁၃၇<br>၂၁၆။ မာရ်နတ်ထောင်ထားသော ကျော့ကွင်း ... ၁၃၈<br>၂၁၇။ မြွေဟောက်မ ... ၁၃၉<br>၂၁၈။ ဘေးရန်ပတ်လည် ... ၁၄၀<br>၂၁၉-၂၂၀။ ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ် (နှင့်) လွတ်မြောက်စေသူ ... ၁၄၁<br>၂၂၁-၂၂၂။ လမင်း (နှင့်) မီးပုံပဲကုတ်ပါ ... ၁၄၂<br>၂၂၃။ အဆိပ်တခွက် ပျားတစက် ... ၁၄၃<br>၂၂၄ မှ ၂၂၆။ ကိုးကွယ်ရာ အမှား (နှင့်) အမှန် ... ၁၁၄<br>၂၂၇-၂၂၈။ ရှိမနေဘူး ဖြစ်နေတယ် (နှင့်) အနတ္တ ... ၁၄၅<br><br>--- <hr> ၂၂၉-၂၃၀။ စိတ်ဖြင့်ဆေးပါ (နှင့်) နှစ်သစ်ကူးချိန် ... ၁၄၆<br>၂၃၁။ နုနုငယ်ငယ် ချိန်ခါဝယ် ... ၁၄၇<br>၂၃၂။ ဖြစ်တာသင်္ခါရ မဖြစ်မှ နိဗ္ဗာန် ... ၁၄၇<br>၂၃၃။ ဟောသူ-နာသူ-သာဓုခေါ်သူ ... ၁၄၈<br>၂၃၄။ သမင်နှင့်မြက်၊ လူမိုက်နှင့်ကာမ ... ၁၄၉<br>၂၃၅-၂၃၆။ အမဲရိုးနှင့်ခွေး၊ လူမိုက် (နှင့်) သံသရာ ... ၁၅၀<br>၂၃၇။ သစ္စာမမြင် သံသာခင် ကျင်လည်ရလေသည် ... ၁၅၁<br>၂၃၈။ ချေးသိ ဝက်သိ မဟုတ်ပါ ... ၁၅၂<br>၂၃၉။ သတိပဌာန်ပွားသူမှ နိဗ္ဗာန်ရ ... ၁၅၃<br>၂၄၀။ လေးလံလှ ဝန်ခန္ဓာ ... ၁၅၄<br>၂၄၁။ လှူကထိန်သင်္ကန်းနှင့် မဂ်လမ်းတဲ့ဆုပန်ရွယ် ... ၁၅၅<br>၂၄၂။ ဥဒါန်းဂါထာ အနေကာ ... ၁၅၆<br>၂၄၃။ လေးပါးသစ္စာ ဤကိုယ်မှာ ... ၁၅၇<br>၂၄၄။ ခန္ဓာငါးဖြာ ဥပမာ ... ၁၅၈<br>၂၄၅။ နောက်ဆုံး မှာတမ်းတော်ကြီး ... ၁၅၉<br>၂၄၆။ မင်းစည်းစိမ် ဘယ်မမက်တယ် ... ၁၆၄<br>၂၄၇။ ဆုတောင်းမေတ္တာ ဘာဝနာ ... ၁၆၅<br>၂၄၈။ အသီးအပုပ်- အနှစ်ထုတ်ပါ ... ၁၆၆<br>၂၄၉။ ကာမ (နှင့်) ဒိဋ္ဌိဘေးဒုက္ခအရေးကြီး ... ၁၆၇<br>၂၅၀ မှ ၂၅၃။ ဓာတ်ကြီး ၄ ပါး မြွေဆိုး ၄ကောင် ... ၁၆၈<br>၂၅၄။ သံယောဇဉ် ... ၁၆၉<br>၂၅၅-၂၅၆။ နတ်ပင့်နှင့် ပရိတ်အမွှန်း ... ၁၇၀<br>၂၅၇ မှ ၂၅၉။ မင်္ဂလာဂါထာ ... ၁၇၁<br>မေတ္တာပို့ ဆောင်ပုဒ်လင်္ကာများ ... ၁၇၂<br>အာသီသ အမျှဝေ ရပါစေ ... ၁၇၄<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-1 <br> <h3>အမှာစာ</h3>“တချိန်တုန်းက စာရေးသူသည် ဓမ္မကထိကဖြစ်ခဲ့ဘူးပါသည်”ဟု ဆိုလျှင် အံ့ဩမိကြပေလိမ့်မည်။ သို့သော် အမှန်တကယ်ပင် စာရေးသူ ဓမ္မကထိက ဖြစ်ခဲ့ဘူးပါသည်။ အကြောင်းကားဤသို့ -<br><br>စာရေးသူတို့၏မြို့၌ ပရိယတ္တိသာသနာနုဂ္ဂဟ အမျိုးသားစာမေးပွဲတခုကို စာရေးသူသည် ထက်ဝက်မျှသောတာဝန်ကို ယူလျက် စတင်ကျင်းပပေးခဲ့သည်မှာ ဆယ်နှစ်တိုင်ပါသည်။ ထိုစဉ်ကအလုပ်အစဖြစ်၍ အသင်းမှာ ရံပုံငွေ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ မရှိသေး။ အတိအကျဆိုရသော် သုညသာရှိသေးသည်။ လူထုအနေနှင့်လည်း ပရိယတ္တိနှင့်ပတ်သက်၍ မနိုးကြားသေး။ ထိုအထဲတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လုပ်မည့်သူများတောင်မှ ရှိသေးသည်။ စာမေးပွဲတွင် အောင်မြင်သော သံဃာတော်များကို ဆုပေးရေးနှင့် ဆွမ်း ကွမ်း ကိစ္စမှစ၍ ရံပုံငွေက အများကြီးလိုသည်။ ထိုရံပုံငွေကို ရရှိရေးအတွက် ဓမ္မကထိကအကျော်များကိုပင့်၍ တရားပွဲများ ကျင်းပပေးရသည်။<br><br>တနှစ်တွင် ဓမ္မကထိကအခက်အခဲ ကြုံရသည်။ တရားပွဲရက်များကလည်း ကြေညာပြီးပြီ။ စာဖြေသံဃာများကလည်း စာဖြေနေကြပြီ။ ဤအချိန်တွင်မှ စီစဉ်ထားသော ဓမ္မကထိကက အကြောင်းမညီညွတ်၍ မကြွလာနိုင်ကြောင်း ကြေးနန်းပို့သည်။ ဤအခြေအနေတွင် စာရေးသူက အဖြည့်ခံအဖြစ် ဓမ္မကထိကစင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့ရသည်။ စာရေးသူမှာ ထိုစဉ်က ငယ်သေးသည်ဖြစ်၍ မခံချင်စိတ်နှင့် ကြိုးစားခဲ့ရာမှ ဓမ္မကထိက ဖြစ်လာခဲ့ရပါသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-2 <br> (ယခုမူ ကြီးလာပြီဖြစ်၍ မည်သည့်အလုပ်ကိုမျှ မခံချင်စိတ်ဖြင့် မလုပ်တော့ဘဲ သင့်မသင့် အကျိုးရှိမရှိဆင်ခြင်သောပညာဖြင့်သာ လုပ်တတ်လာတော့သည်။)<br><br>ယခုမူ စာရေးသူသည် ပုံမှန်နေရာဖြစ်သော စာချ ဂဏဝါစက နေရာသို့ နေရာမြဲမြဲနှင့် ရောက်ရှိနေပါပြီ။ ဤပရိယတ္တိအလုပ်ကိုကား သာသနာအတွက် အရေးပါသည့်အလုပ်အနေဖြင့် (မခံချင်စိတ်မပါဘဲ) ကြိုးစားပါသည်။<br><br>စာရေးသူ ယခုလို စာချနေသောအခါမှ ဓမ္မကထိကများအတွက်ဖြစ်သော ဤသည့် “ဂါထာတထောင်”စာအုပ် ထွက်လာရသည်မှာလည်း အတော်တော့ ထူးဆန်းနေပေလိမ့်မည်။ ဤဂါထာတထောင်စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေရန် အချိန်ကြာမြင့်စွာကပင် တိုက်တွန်းကြသည်။ သို့သော် စာရေးသူ၌ မအား၍ မထုတ်ဖြစ်ခဲ့ပါ။<br><br>လူ့သဘောဟူသည်က ရှေးဖြစ်ဟောင်းဖြစ်များကိုပြန်ပြောင်းအောက်မေ့ချင်ကြသည်။ စာရေးသူ ဓမ္မကထိကလုပ်စဉ်က ပင်ကိုယ်ရေး ရစနာ ဂါထာများနှင့် ဘုရားဟော၍ စာရေးသူက အနက်ရေးသားသည့် ဂါထာများ တော်တော်များများ ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ စာရေးသူက ဂရုတစိုက် မသိမ်းဆည်းသဖြင့် ပြန့်ကျဲနေသည်။ ၎င်းကို တပည့်များက စုစည်းချင်ကြသည်။ ဆရာ့လက်ရာအဖြစ် တင်ပြချင်ကြသည်။ ဒီတော့ စုကြပေါ့ဟု ဆိုလိုက်သည်။ ထိုအခါ စုကြသည်။ ရသမျှမှာ သုံးရာကျော် လေးရာနီးပါး ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို တင်ပြလာပြီးနောက် နိဒါန်းရေးပေးပါဟူ၏။<br><br>ဤတွင် ဓမ္မကထိကလောင်အရှင်မြတ်များသို့ အတွေ့အကြုံကို အကြံပေး မှာထားလိုသည်ကား ကျော်ကြားသော ဓမ္မကထိက ဖြစ်လိုလျှင် -<br>(၁) စာကျက်မပျင်းနှင့် စာရများပါစေ။<br>(၂) ပြီးစလွယ်မဟောနှင့်။<br>(၃) မဟောမှီအပြင်၌ အကွက်ချ လေ့ကျင့်မှုများပါစေ။<br>(၄) အမြဲတမ်းတီထွင်ကြံဆနေပါ။<br><br>ဤသို့ဆိုလျှင် အသံမကောင်းချင် နေပါစေ ကျော်ကြားသော ဓမ္မကထိက ဖြစ်လာပါလိမ့်မည် အသံကောင်းလျှင်ကား ဆိုဖွယ်မရှိပြီဟူလို။<br><br>အရှင်နာယက ၁၅-၃-၇၅<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-3 <br> <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><h3>(ကျမ်းဖွင့် ရစနာ)</h3><br><b>ဥဒေန္တိ ရဝိန္ဒူ လောကေ၊ တမံ ဟန္တွာ ရံသိယာ။</b><br><b>ဥဒေတိ (သဟဿ ဂါထာ)၊ သုခတ္ထာယ သုဓိကရံ။</b><br><br><b>လောကေ</b>၊ သတ္တဝါဗိုလ်လူအပေါင်းတို့ ခိုအောင်းတည်ရာ ဤလူ့ရွာ၌။ <b>ရဝိန္ဒူ</b>၊ ဒေါင်းယာဉ်စကြာ နေရောင်ဝါနှင့် သီတံလဝန်းသည်။ <b>တမံ</b>၊ ဆီးနှင်းမြူတိမ်သူရိန်မီးခိုး ညစ်မျိုးငါးမည် ရန်စစ်သည်ကို။ <b>ရံသိယာ</b>၊ အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တထောင်သော ရောင်ခြည်ဖြင့်။ <b>ဟန္တွာ</b>၊ ဝေးရာလွင့်လျှောက် အလင်းရောက်အောင် ထွန်းဖောက် စံပယ် တင့်တယ်တော်မူလျက်။ <b>ဥဒေန္တိ</b>၊ ဥဒည်တောင်စွန်း ပေါ်လာထွန်း၍ အေးချမ်းကြည်သာ ဝေးကွာ အန္တရာယ် အသွယ်သွယ် ပျောက်ကင်း ထွန်းလင်းတောက်ပလေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံတထာ</b>၊ ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>လောကေ</b>၊ အေးရိပ်သာယာ သာသနာဟု ဘဂဝါ ဒုလ္လဘ= ကြုံရခုခါ လူ့ရွာ၌။ <b>ဂါထာသဟဿံ</b>၊ လိုရာလိုရာ ပိုပါချီမြှောက် နားသောတဆင်ယင်း အငိုကင်း၍ အလင်းဆောင် ဂါထာတထောင်သည်။ <b>သုခတ္ထာယ</b>၊ ချမ်းသာသုခ မြတ်ရာကို မျှော်ကိုးသား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သုဓိကရံ</b>၊ ကျန်းမာစေ ချမ်းသာစေ၊ လန်းဖြာဖြာဝေ ဘာတွေအကုန်ကင်း ချမ်းသာခြင်း- <hr> စာမျက်နှာ-4 <br> အထွေထွေကို ယခုပင်ဖြစ်စေ၍။ <b>ဇယံ</b>၊ အောင်ပါစေဟု ငွေခရုနှင့် ဇေယျတု မင်္ဂလာ အဖြာဖြာကို လျင်စွာမနှေး ယခုပင် ပေးတော်မူသည်ဖြစ်၍။ <b>ဥဒေတိ</b>၊ ပေါ်ထွန်းတော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) သာသနာ့ ဥဒည်တောင်မှာ နေအရောင် လအဝန်း မက ပရွှန်းလှအဖြာဖြာ ဘုန်းတောသာပြောင် လိုမို့ မာယာတွေ အပို မနှောင်ကြနှင့် ဖော်-လာပြီကွဲ ဂါထာတထောင်။<br><h3>၁။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပဏာမ</h3><br><b>မုနိန္ဒော တမံ မောဟံ၊ ဟန္တွာ ဗောဓေသိ ပင်္ကဇံ။</b><br><b>ဇနံ သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ၊ သော သမ္မာလေတု မံ ဇိနော။</b><br><br><b>မုနိန္ဒော</b>၊ အဝိဇ္ဇာမှိုင်းလုံး ပိတ်ကာဖုံးသဖြင့် သုံးလောကထွဋ်အငူ ကယ်မည့်သူ ကင်းပလျက် အလင်း မရနိုင်ဘဲ ဖျင်းအ အ နုနုချာချာ ထုံပေကာ အမြင်ကင်းနေကြတဲ့ သတ္တဝါခပင်းတွေကို (တွင်းပဝေဖြာ လင်းကြစို့ ထွန်းပဝေရာ) အံသုမာလီ ရောင်ခြည်ပဝင်း ဘုရားရှင်ဆိုတဲ့ နေမင်းကြီးသည်။ <b>သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ</b>၊ ဆုံးမမှတ်နိုင်သည့် သုံးလောကဓာတ် တခွင် ကုန်စင်အောင် ပပဝင်းနိုင်သည့် ပရိယတ် ပဋိပတ် ပဋိဝေဓဆိုတဲ့ ရောင်အလင်းတို့ဖြင့်။ (ဝါ) <b>သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ</b>၊ (သောင်းခွင်ထက်အဇဋာ မောင်းနှင် ထွက်ဖြာဒေါင်းယာဉ်စကြာ) လက်ခါပဝင်း သူတော်ကောင်းတရားတည်းဟူသော ရောင်အလင်းတို့ဖြင့်။ <b>တမံ မောဟံ</b>၊ သိစရာတွေကို ပိတ်ဖုံးလျက် အမိုက်ဆုံး မောဟဆိုတဲ့ အမှောင်ကြီးကို။ <b>ဟန္တွာ</b>၊ ပယ်သတ်တော်မူပြီး၍ (ဝါ) (ထက်အဇဋာဘောင်ချဉ်း ဘဝဂ်ပါ မှောင်ခွင်း လက်ဖြာရောင်ဝင်း) သစ္စာဆိုတဲ့ ရောင်အလင်းတို့ဖြင့် ပယ်ခွင်း ဖြတ်တောက် အလင်းသို့ ရောက်စေတော်မူပြီး၍။ <b>ပင်္ကဇံ ဇနံ</b>၊ အဝိဇ္ဇာမိုက်တာ အိပ်မောတွေကျ ဘယ်တုန်းကမှ မပွင့်နိုင်ကြသည့် ဝေနေယျကြာ သတ္တဝါတွေကို။ <b>ဗောဓေသိ</b>၊ သစ္စာလေးဆင့် ငုံအာစွင့်၍ (မြူခွင့်ဖွေရှာ ထူးတင့်ထွေလာ ဖူးပွင့်ဝေဆာ) ပဒေသာမြနန်း ဝေဝေဆာ အလှပန်းတို့ဖြင့် ပွင့်လန်းစေတော်မူခဲ့ပေပြီ။ <b>သော ဇိနော</b>၊ လေးလီသစ္စာ ရောင်ရွှေဝါဖြင့် သတ္တဝါ ဝေနေ ပွင့်လင်းစေသည့် ပရမေရန်နိုင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>မံ</b>၊ ဘဝဘဝ မြောက်မြားစွာမှ ခန္ဓာနာမ်ရုပ် ဖြစ်ပျက်ချုပ်ကို သမုတ်မည်ခေါ် လူသော် နတ်သော်၊ ဗြဟ္မာသော်ဟု ခေါ်ဝေါ် သမုတ် အကျွန်ုပ်ကို။ <b>သမ္မာလေတု</b>၊ <hr> စာမျက်နှာ-5 <br> လောက သံသရာ နှစ်ဖြာဘေးဒဏ် ရန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အပေါင်း ကင်းဝေးရှောင်းအောင်ကောင်းကောင်းမသွေ စောင့်ရှောက်တော်မူလှည့်ပါ အသရေနှုန်းမော် ရွှေဘုန်းတော်သခင် အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။<br><h3>၂။ အောင်မှူးမြတ်ဌာန် အောင်ဆုပန်</h3><br><b>ယော မာရသေနမာသန္နံ၊ ဟန္တွာ ဝိဇယုဿဝေါ။</b><br><b>တိဏာယပိ န မညိတ္ထ၊ သော မေ ဒေတု ဇယံ ဇိနော။</b><br><br><b>ဝိဇယုဿဝေါ</b>၊ ငါးပါး မာရ်ဟုန် ရန်သူပုန်ကို ဘုန်းဂုဏ် ခြောက်ဆင့် အောင်လံဝင့်၍ အောင်သဘင်ငူ အောင်ပွဲယူတော့မည် ဖြစ်တော်မူထသော။ <b>ယော ဇိနော</b>၊ ဘဝဘဝ ပြည့်ခဲ့ရသည့် ဒါနပါရမီ စသည် မြားမြောင် အောင်တပ်ထောင်ဖြင့် ရန်မှောင်ပယ်လွှင့် အောင်ပွဲအဆင့်ဆင့်ကို အောင်သင့်အောင်ရန် အောင်ဇိနသခင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အာသန္နံ</b>၊ ယှဉ်ပြိုင်ကာ ပလ္လင်လုမည်ဟု ဗိုလ်ထုကို သူဦးစီးလျက် အနီးသိုချီတက်၍ လာပေထသော။ <b>မာရသေနံ</b>၊ လက်နက်စုံ ကိုင်စွဲလျက် အပြိုင်ကြမည် ချီတက်၍လာတဲ့ မာရ်နတ်၏ စစ်သည်တော်တွေကို။ <b>တိဏာယပိ</b>၊ ကြောက်စိတ်လန့်စိတ် တဆိတ်မဝင် ဆံခြည်တမြင် မြက်ပင်မျှသော်လဲ။ <b>န မညိတ္ထ</b>၊ ကိုယ်တော် သန္တာန် ရွှေစိတ်ဟန်၌ တရံမူ ပကတော့ဖြင့် နဲနဲ အရေးထားတော် မမူပေ။ (ဝါ) <b>န မညိတ္ထ</b>၊ မေတ္တာတော်အဟုန် ပါရမီ ဘုန်းဂုဏ်တို့ဖြင့် လွှမ်းခြုံကျော်ကြား လူ့ဘုရားက လားလားတမူ အောက်မေ့တော်မမူပေ။<br><br><b>သော ဇိနော</b>၊ ငါးပါးရန်နှင် မာရဘင်ဝယ် အောင်ပလ္လင်ပျံ အောင်ပွဲခံ၍ အောင်လံလွှင့်ထူ ဘုန်းပရမေ မြတ်စိန္ဓေသည်။ <b>မေ</b>၊ မအောင်သေးခင် အောင်ကြွေးတင်၍ ဆောင်ရန်ရည်မျှော် ဘုရား တပည့်တော်အား။ (ဝါ) ဣမေသံ အောင်ရန်လိုလား ဤ အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့အား။ <b>ဇယံ</b>၊ တွင်းပဘေးဒဏ် ရန်မာရ်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့ကို ယခုလဲအောင် နောင်လဲအောင် နောင်သောအခါမှု မနိုင်သည့် အောင်သြဘာ ဆိုတဲ့ ကုက္ကကိုင်တွေကို <b>ဒေတု</b>၊ ပရုဖြင့်ပုံ မေးတုန်အောင် အဖုံဖုံအမှုအေးဘို့ ပေးတော်မူပါ အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။ <hr> စာမျက်နှာ-6 <br> <h3>၃။ ကိုယ်ကိုအောင်မှ အောင်ခြင်းမည်သည်</h3><br><b>ယော သဟဿံ သဟဿေန၊ သင်္ဂါမေ မာနုသေ ဇိနေ။</b><br><b>ဧကဉ္စ ဇေယျမတ္တာနံ၊ သော ဝေ သင်္ဂါမုတ္တမော။</b><br>(ဓမ္မပဒ သဟဿဝဂ်)<br><br><b>ယော</b>၊ အာဏာသခင် သူဘုရင်ဟု လူခွင်ဗိုလ်လုပ် စစ်ဗိုလ်ချုပ်သည်။ <b>သဟဿံ</b>၊ တရာတထောင် တပ်ကိုဆောင်လျက် ရန်နောင်ဘက်ကာ ချီတက်၍လာသော မာန်မူ တက်ကြွား တဖက်သားကို။ <b>သဟဿေန</b>၊ ကိုယ်က တန်ပြန် တပ်ထောင်ခံလျက် မျက်မန်ကြွားဝင့် ထားသဖြင့်လျှင်။ <b>သင်္ဂါမေ</b>၊ သူနိုင်ငံ နိုင် အပြိုင်စုရုံး အနိုင်ကျုံးဘို့ ရိုက်ချွန်းဆူညံ နွေမိုးသိမ့် ဂျိုးဂျိုးဂျိမ့်ဖြင့် ဒိုးဒလိမ့်ဆူဝေ စစ်ဆင်မြေ၌။ <b>ဇိနေ</b>၊ သတ္တိပြိုင်သုံး အမြောက်ဗုံးဖြင့် သူအားရှုံးစေ အမုန်းဝေလျက် နိုင်ခြေကိုယ်က အောင်ပွဲရခဲ့ရာ၏။ <b>တံ ဇိနံ</b>၊ ရန်ကို ရန်ချင်း တုံ့ကာနှင်း၍ ထိုသို့ဆောင်ခဲ့ရခြင်းသည်။ <b>ဝေ</b>၊ စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>န ဥတ္တမော</b>၊ အချင်းခပ်သိမ်း ရန်မငြိမ်း၍ မလိမ်းကိလေ ငါးမာရ်ချေလျှင် ကောင်းပေ၏ မြတ်ပေ၏ဟု မှန်စွာ မသွေ ဟောတော်မမူပါချေ။ <b>ဧကဉ္စ</b>၊ တယောက်တည်းသာလျှင်ဖြစ်သော။ <b>အတ္တာနံ</b>၊ မိမိကိုယ်ကို။ <b>ဇေယျ</b>၊ အောင်ခြင်းသည်သာလျှင် (ဝါ) ကိလေသာအလို မလိုက်ပိုဘဲ စိတ်ကိုတည်စေ တရားကို ရှာဖွေလျက် အောင်စေတတ်လျှင်း ဤအောင်ခြင်းသည်သာလျှင်။ <b>ဝေ</b>၊ စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>သင်္ဂါမဇုတ္တမော</b>၊ သင်္ဂါမေဇုတ္တမော၊ စစ်မြေပြင်ဝယ် ရန်နှင်... အောင်ပွဲမှူးကြီးအမှန် ဧကန်မသွေ ဖြစ်ပါသတည်း။<br><br>(ရန်ဖက်ကုဋေ သူ့စစ်ခြေကို ဖျက်ချေများမြောင် ပွဲတိုင်းအောင်လည်း နောက်နောင်ပင်လျှင် ရှုံးသူပင်တည့်၊ အောင်မြင်တတ်လျှင် ဤအောင်ခြင်းကို အချင်းခပ်သိမ်း ရန်မငြိမ်းနှင့် မလိမ်းကိလေ ငါးမာန်ချေလျှင် ကောင်းတေငြိမ့်လေး မိန့်မခြေတည်း)။<br><h3>၄။ အလှပန်းငုံ နှစ်လွှာခြုံ</h3><br><b>ကေသဿူနံ ကဏုတ္တံ၊ ဘမူနံယေဝ ဝင်္ကတာ။</b><br><b>ပါဏိပါဒါဓရာနံ၊ မုနိန္ဒဿာဘိရတ္တတာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-7 <br> <b>ယဿ ဘဂဝတော</b>၊ စိတ်တော်လှကိုယ်တော်လှ အလုံးစုံလှသမို့ သုံးဘုံ ဘဝတို့၏ထွဋ်တင် ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီး၏။ <b>ကေသဿူနံယေဝ</b>၊ ဆံမုတ်ဆိတ်တော် မျက်နက်တော်တို့၏သာလျှင် <b>ကဏုတ္တံ</b>၊ ပဒုံးမှောင် ညိုရောင်ပန်းကဲ့သို့ တလျှမ်းလျှမ်းပြက်ဝဲလျက် နက်မဲတော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>ကဏုတ္တံ</b>၊ လောဘ ဒေါသ မောဟ ထွေလာ နက်မဲသည့် ကိလေသာစစ် မဲအညစ်သည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ မရှိပါချေ။ <b>ဘမူနံယေဝ</b>၊ မျက်ခုံးတော်နှစ်ဖက်တို့၏သာလျှင်။ <b>ဝင်္ကတာ</b>၊ သော်တာယုန်ရေး ပုံကလေးသို့ ကွေးညတ်တော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>ဝင်္ကတာ</b>၊ မာယာသာ ကောက်ကွေ့ခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ တကယ်ကိုမရှိပါချေ။ <b>ပါဏိပါဒါဓရာနံ</b>၊ လက်ဖဝါးတော် ခြေဖဝါးတော် နှုတ်ခမ်းတော်တို့၏သာလျှင်။ <b>အဘိရတ္တတာ</b>၊ ခိုလှူသွင် သစ်လွင်စေ့စေ့ ချိတ်အစေးသို့ နီထွေးတော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>အဘိရတ္တတာ</b>၊ ရာဂရောင်လျှမ်း နီမြန်းခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ တကယ်ကိုမရှိပါချေ။<br><br><b>သော ဘဂဝါ</b>၊ ကိုယ်တော်စိတ်တော် နှစ်ဖေါ်အပြိုင် အလှဆိုင်၍ မနိုင်တုသာ အတုလာဟု သုဂတာပရမေ မြတ်စိန္တေသည်။ <b>မေ</b>၊ စိတ်ရော ကိုယ်ပါ ညစ်နွမ်းမြို့ သံသာဖက်ကမ်း တက်လှမ်းဖို့ အနေဝေးကြောင်း တပည့်အပေါင်းအား။ <b>သိရီ</b>၊ ရူပကြက်သရေ တက်သစ်ဝေလျက် စိတ်နေစူစင် သိဝင်အမတ ရောက်နိုင်ရစေ အလှကြက်သရေကို။ <b>ဒေတု</b>၊ ကရုဏာမိုး ရွာစေ့ဖြိုးလျက် မညှိုးစေအောင် ကြံဆောင်ဖေးမ ပေးမစ၍ အေးမြစေတော်လော့ မဟာကရုဏာသခင် အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။<br><h3>၅။ သာသနာကြီး ထိန်ညီပါစေ</h3><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊ စိရကာလံ ပဘာသတံ။</b><br><b>အမတရသံ ပိဝန္တံ၊ ဧဝံ ပတ္ထေ မယံ သဒါ။</b><br><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ</b>၊ မိုးမြေလှမ်းခြုံ မြတ်သောဂုဏ်ဖြင့် ကျော်ဟုန်တဆန်း ဂုဏ်ရေလျှမ်းပေထသော၊ <b>သဒ္ဓမ္မံ</b>၊ ကမ္ဘာ့ကာ ကြာ၍ ဘဂဝါ တခါပွင့်ထွန်းမှ တင့်ဆန်းပေါ်ထွက် သူတော်ကောင်းတရား- <hr> စာမျက်နှာ-8 <br> တည်းဟူသော ဓမ္မစက်သည်။ <b>စိရကာလံ</b>၊ သာသနာငါးထောင် မကအောင်လျှင် အခေါင်ရှည်မြင့် ကျင့်သူကြသူ အားထုတ်သူတို့ ကြည်ဖြူရွှင်ပျ ရှိကုန်ကြ၍ သာသနာ့အမွေ ဆက်ဖြန့်ဝေလျက် ကမ္ဘာ့မြားမြောင် အခေါင်မြင့်ကြာရှည်စွာသာလျှင်။ <b>အမတရသံ ပိဝန္တံ</b>၊ မသေစေတတ် ဆေးရည်မြတ်ကို မပြတ်ရစေ ပေးငှဝေလျက်။ <b>ပဘာသန္တံ</b>၊ လူနတ်မှောင်သတ္တဝါကို ရောင်ဝါထွန်းပြောင် အလင်းဆောင်လျက် အမှောင်ပယ်ခွာ ဤကမ္ဘာကို ကြည်သာချမ်းမြ ဘေးမခအောင် လမ်းပြတော်မူပါစေသတည်း။ <b>ဧဝံ</b>၊ ဤသို့။ <b>မယံ</b>၊ သာသနရိပ်မြဲ ခိုလုံအားပြု များသမုဖြင့် လူထုဝေနေ တပည့်တော်တို့တတွေသည်။ <b>ပတ္ထေမ</b>၊ သာသနာ တန်ခိုး ရောင်မညှိုးအောင် ကောင်းကျိုးရည်ကာ အေးမေတ္တာကို မကွာနေ့ည ပို့သလိုက်ရပါတော့သည်ဘုရား။<br><h3>၆။ သာသနာ့ ဂုဏ်ရည်</h3><br><b>သာသနဿ နတ္ထိကာလေ၊ လောကေ အန္ဓတမော ဘဝိ။</b><br><b>တဒါ သတ္တာ နိမုဇ္ဇန္တိ၊ မဂ္ဂ အဒဿနာ ပဇာ။</b><br><br><b>သာသနဿ</b>၊ နေအထောင်လအထောင် ဗြဟ္မာရောင်မကလှမ်းပေသည့် သာသနာဆိုတဲ့ ရောင်ခြည်ပန်းကြီးသည်။ <b>နတ္ထိကာလေ</b>၊ အရောင်မတောက် ကွယ်ပျောက်ခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>လောကေ</b>၊ လူကန်းနတ်ကန်း ဗြဟ္မာကန်းနှင့် အကန်းတတွေ အရမ်းပွေသည့် ကလေကဝ ဤလောက၌။ <b>အန္ဓတမော</b>၊ ဤကားကုသိုလ် အကုသိုလ်တည်း ဤလိုမဂ်လမ်း ကျင့်စခန်းဟု ဖြောင့်တန်းမသိ ဆယ်ကိလေသာ မှောင်မဟာကြီးသည်။ <b>အဘဝိ</b>၊ ဒီသာဆယ်ခန်း ရောင်မသန်းအောင် ပိန်းပိတ်မှောင်၍ အရောင်မတိုး အကုန်ညှိုးဖို့ လွှမ်းမိုး၍သာ လာပါပေ၏။ <b>တဒါ</b>၊ ထိုအခါ၌။ <b>သတ္တာ</b>၊ မမြင်တန်းလန်း စုံလုံးကန်းသည့် မှားလမ်းမှာနေ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မဂ္ဂ အဒဿနာ</b>၊ ရှေ့နောက် ဝဲယာ လမ်းမသာဘဲ တွင်တွင်လွဲမှား လျောက်သွားကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိမုဇ္ဇန္တိ</b>၊ နစ်မြုပ်ကြလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>နိမုဇ္ဇန္တိ</b>၊ ငရဲမှအောက် အဝီစိရောက်လျက် ကျောက်ကျ၍သာ နေကြကုန်သတည်း (ဝါ) နေကြကုန်တော့မည်ပါတကား။ <hr> စာမျက်နှာ-9 <br> <h3>၇။ သာသနာ့ဂုဏ်ရည်</h3><b>သာသနေ ဇောတကာလေ စ၊ လောကော ပတ္တော ဘာသတိ။</b><br><b>တဒါ သတ္တာ သုသုခန္တိ၊ မဂ္ဂ သုဒဿနာ ပဇာ။</b><br><b>သာသနေ၊</b> နည်းမှန်လမ်းမှန် စခန်းမှန်၍ ပြညွှန်တော်မူရာ မြတ်သာသနာကြီးသည်။ <b>ဇောတကာလေ၊</b> အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တပြောင်ပြောင်ဖြင့် လူ့ဘောင်နတ်ခြောက် ဗြာပေါက်အောင် ထွန်းတောက်သည်ရှိသော်။ <b>လောကော၊</b> လူ့နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ နေရာဌာန ဤလောကကြီးသည်။ (ဝါ) <b>လောကော၊</b> လူကန်းနတ်ကန်း ဗြဟ္မာကန်းနှင့် အကန်းတတွေ အရမ်းပွေကြသည့် ကလေကဝ ဤလောကကြီးသည်။ <b>ပတ္တော ဘာသတိ၊</b> အကန်းတွေပျောက် မှန်းခြေပေါက်၍ အလင်းရောက်ကာ ချမ်းသာလာခဲ့ပါပေ၏။ <b>တဒါ၊</b> နေမင်းရောင် သာသနာပန်း ပွင့်လန်းပေရာ ထိုအခါ၌။ <b>သတ္တာ၊</b> မမြင်တန်းလန်း စုံလုံးကန်းသည့် မှားလမ်းဖွေရှာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မဂ္ဂ သုဒဿနာ၊</b> ရှောင်သင့်သွားသင့် အခွင့်မှန်စွာ လမ်းသာယာကို လွယ်ကာခဏ မြင်ကုန်ရသောကြောင့်။ <b>သုသုခန္တိ၊</b> အိပ်ပျော်စားဝင် တရားမင်၍ များဖြင်ဝေနေ သံသာဗွေဝယ် အပါယ်မသန်း အောင်စခန်းသို့ ရော်ရမ်းကြည်ရွှင် ပျော်ပျော်ကြီးပင် နေနိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၈။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာ ဘုရား သာသနာပြုနိုင်ပါစေ</h3><b>သာသနဿ ဓရာ သံဃာ၊ သမ္မာ သုပ္ပဋိပတ္တိ။</b><br><b>သုသုခါ မုဒု စိတ္တာ၊ သီတလာ ဟောန္တု သာသနေ။</b><br><b>သာသနဿဓရာ၊</b> သာသနာ့ဝန် လွန်လေးလံကို အားသွန်ထမ်းဆောင် ဂုဏ်ရည်ပြောင်ကြကုန်သော။ <b>သံဃာ၊</b> အရိယာနွယ်ဝင် ထေရ်ရှင်အပေါင်း အရှင်ကောင်းတို့သည်။ <b>သမ္မာ သုပ္ပဋိပတ္တိကာ၊</b> ပရိယတ်နှင့် ပဋိပတ်ဝန်အား နှစ်တန်ကို အမှန်ထမ်းဆောင် အစွမ်းပြောင်ကြကုန်လျက်။ <b>သုသုခါ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ မသာမယာ မရှိပါဘဲ ချမ်းသာမြဲ မြတ်သုခဖြင့် ချမသွေ ပြည့်စုံကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>မုဒုစိတ္တာ၊</b> တရားမွေ့သိမ် ပီတိရှိန်ဖြင့် စိတ်ငြိမ်ကိုယ်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ နူးညံ့ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>သာသနေ၊</b> အရွက်ပျိုပျို ရိပ်စိုစိုနှင့် ညောင်ညိုမြနန်း သာသနာဆိုတဲ့ ကွန်းထောက်စခန်း၌။ <b>သီတလာ ဟောန္တု၊</b> ချမ်းမြသိမ်မွေ့ တရားတွေ့၍ နေ့ညမသေ့ အေးချမ်းတော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-10 <br> <h3>၉။ ဒို့ဆရာ ထေရ်မဟာ ကြည်သာချမ်းမြေ့ကြပါစေ</h3><b>သုဿုသာနံ သိက္ခာပေန္တာ၊ မေတ္တာ ပုဗ္ဗင်္ဂ စေတသာ။</b><br><b>အာစရိယာ သုသုခါ ဟောန္တု၊ မုဒုကာ ဟောန္တု သာသနေ။</b><br><b>မေတ္တာ ပုဗ္ဗင်္ဂ စေတသာ၊</b> စိမ့်စမ်းပမာ အေးကြည်သာ မေတ္တာတရားဖြင့်။ <b>သုဿုသာနံ၊</b> ပညာရည်နို့ သောက်စို့ခိုမှီ ရော်ရည်ခိုအောင်း တပည့်အပေါင်းတို့အား။ <b>သိက္ခာပေန္တာ၊</b> မကောင်းမြစ်တာ ကောင်းစွာသွန်သင် ပြုပြင်ဖေးမ လူရေးလှအောင် ရှေ့ဆောင်ညွှန်ကြားတော်မူကြကုန်သော။ <b>အာစရိယာ၊</b> တလုံးတပါဒ <b>က-ခ-ဂ</b> မှစ၍ ပဲ့ပြင်သွန်သင်ပြငြား ဆရာသမားတို့သည်။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ နဝမဟု ကြုံရခဲစွာ သာသနာ၌။ <b>သုသုခါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမတွေ့ အလွန်ချမ်းမြေ့ကြကုန်လျက်။ <b>မုဒုကာ၊</b> ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေ ပျော့အိလေသို့ စိတ်နေပါ့လား ညံ့သက်နူးကြကုန်လျက်။ <b>ဟောန္တု၊</b> တပည့်အများ မေတ္တာပွားလိုက်ပါရဲ့ ထင်ရှားမသွေ ဖြစ်တော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀။ မိဘနှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာပါစေ</h3><b>သိနေရုသဒိသာ သန္တာ၊ မာတာပိတာ ဟိတာဝဟာ။</b><br><b>သုခိတာ ပုညဝန္တာ၊ မုဉ္စန္တု ဒုက္ခသမ္ဘဝါ။</b><br>(ဗုဒ္ဓဝင်ဆရာ ဦးထွန်းစိန်၏ မိဘကျေးဇူးမှ)<br><b>သိနေရုသဒိသာ၊</b> ရွှေငွေမြဖလ် ထိန်လျှံအရောင် ပြောင်တဝင်းဝင်း တောင်မင်းမြင့်မိုရ် ပမာဆို၍ ဂုဏ်ကိုနှိုင်းဆ တူလဲတူကြပေကုန်သော။ <b>သန္တာ၊</b> သားသမီးတွေအပေါ်မှာ သင့်လျော်စွာ စိတ်ထား၍ မေတ္တာဓာတ် ပွားများကာ နေကြပေကုန်သော။ <b>ဟိတာဝဟာ၊</b> သားနှင့်သမီး ချစ်မည်းတို့၏ ပစ္စည်းအထွေထွေ ရွှေငွေစပါး ဒီရေလိုတိုးပွား အကျိုးများအောင် ကြိုးစားရွက်ဆောင်တော်မူကြပေကုန်သော။ <b>မာတာပိတာ၊</b> ငယ်စဉ်တောင်ကျေး ကလေးဘဝကစ၍ နို့ချိုတိုက်ကျွေး မွေးဘူးကျွေးဘူး ကျေးဇူးကြီးမား မိဘနှစ်ပါးတို့သည်။ <b>သုခိတာ၊</b> သော်တာစန်းယုန် ပန်းပဒုံသို့ မွမ်းဟုန်မဝ အတန်းကုန်မြင့်ပြီးလျှင် ကိုယ်နှင့်မန သီရွှင်ကြည်လန်းစွာ ကျန်းမာချမ်းသာတော်မူကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုညဝန္တာ၊</b> ဒါနသီလ ညီမျှ- <hr> စာမျက်နှာ-11 <br> တူစွာ ဘာဝနာတရား နေ့စဉ်နေ့စဉ် မွေ့ရွှင်ကာ ပွားများကြကုန်လျက်။ <b>ဒုက္ခသမ္ဘဝါ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်း မကောင်းသော ရန်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့မှ။ <b>မုဉ္စန္တု၊</b> ပိန်းကြာဖက်တွင် ရေမတင်သို့ လျင်မြန်စွာ ကင်းလွတ်တော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၁။ အနန္တ မေတ္တာပို့</h3><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊ ဗုဒ္ဓါဒိရတနတ္တယံ။</b><br><b>မာတာပိတု အာစရိယာ စ၊ သုခီ ဘဝန္တု သီတလာ။</b><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊</b> ဆုံးစမထင် များဖြင်လှစွာ ဂုဏ်ရှိန်ဝါနှင့် ပုဏ္ဏားပုံ ပြည့်စုံကြွယ်ဝတော်မူပေထသော။ <b>ဗုဒ္ဓါဒိရတနတ္တယံ၊</b> ဘုရားတရား သံဃာ အားဖြင့် သုံးပါးထွဋ်ချာ အမြတ်ရတနာတို့သည်၎င်း။ <b>မာတာပိတု စ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးကြီးမား မိဘ ၂-ပါးတို့သည်၎င်း။ <b>အာစရိယာ စ၊</b> တလုံးတဂါထာ တပါဒမှစ၍ သွန်သင်ပဲ့ပြင်ဆုံးမ နည်းလမ်းကျအောင် ညွှန်ဆောင်ပေး ဆရာသမားတို့သည်၎င်း။ <b>သီတလာ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ ဘယာမသန်း အလွန်အေးချမ်းကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>သုခီ ဘဝန္တု၊</b> မေတ္တာဝေဖြာ ရေဇလာကြောင့် ခေမာပြည့်လျှမ်း သုခပန်းတို့သည် ရွှင်လန်းကြည်သာ ပွင့်ထွန်းတော်မူနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၂။ ကြောက်ဖွယ်ရာဘုံ မေတ္တာခြုံ</h3><b>အဟော ဘယာနကော လောကော၊ သဟဿေဟိ မာနိကော။</b><br><b>တံ ခဏံ သာမံ ဉာဏေန၊ ပိယာယန္တု သုခိစ္ဆကာ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟ လွှမ်းခြုံ လောကဘုံ၌ ဆုံလည်သည့်နွား ရဟတ်များသို့ လွတ်သွားဖို့ရန် ကြောင်းမဖန်ဘဲ ပြောင်းပြန်ဦးစောက် မှောက်လျက်တတွေ လည်၍နေငြား အိုလူများတို့။ <b>လောကော၊</b> သင်တို့နေကြ ဤလောကကြီးသည်ကား။ <b>သဟဿေဟိ၊</b> တွင်းမီးပြင်မီး နှစ်ဖက်မီးကြောင့် ဖျက်ဆီးဖို့ရန် ကံကဖန်၍ နည်းဟန်ထွေထွေ ပြွမ်းလှပေသည့် ထူးထွေဆန်းပြား လက်နက်များဖြင့်။ <b>အဟော ဘယာန-</b> <hr> စာမျက်နှာ-12 <br> <b>ကော၊</b> သတ္တဝါ စိတ်စက် ဦးနှောက်ပျက်အောင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှပါပေသည်တကား။ <b>တံခဏံ၊</b> မတွေးလျှင်တော့ မကြောက်၊ တွေးလျှင်တကယ်ကြောက်စရာကောင်းလှတဲ့ ကမောက်ကမဖြစ်တဲ့ ဤလောကကြီးကို။ <b>သာမံ ဉာဏေန၊</b> ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်စဉ်းစား ကိုယ်တိုင်သတိထားကြကုန်ပြီး၍။ <b>သုခိစ္ဆကာ၊</b> ချမ်းသာမျိုးမှန် အဖိုးတန်ကို ဧကန်လိုလား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်းတို့သည်။ <b>ပိယာယန္တု၊</b> ချစ်ခင်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ (ဝါ) <b>ပိယာယန္တု၊</b> အခက်အဖြာဖြာ အကုန်မခကြစေဖို့ အထက်ဗြဟ္မာဘုံ အကုန်ကြွရအောင် ဪ...မေတ္တာခြုံမှ လုံကြလေကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၁၃။ လစန်းအာရုံ ပန်းပဒုံ</h3><b>ကုမုဒါ ဘန္တိ ပုပ္ဖါနိ၊ စန္ဒရံသိသမာဂမာ။</b><br><b>ဧဝံ နာ မေတ္တာယ ဖုဋ္ဌာ၊ သဗ္ဗေ ဘန္တု သုသီတလာ။</b><br><b>ကုမုဒါ၊</b> စန်းရောင်လဖြူ ဆူဆူတည့် ဧမြကြည်ရုံ ကြာပဒုံတို့သည်။ <b>စန္ဒရံသိသမာဂမာ၊</b> ဘော်သာလမ်း လရောင်စန်းနှင့် မခန်းတူစုံ ပေါင်းကာဆုံမိကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ပုပ္ဖါနိ၊</b> ကားကားစွင့်စွင့် လန်းလန်းပွင့်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဘန္တိ၊</b> လောကအလယ် ရှုစဖွယ်လျှင် လွန်စွာတင့်တယ်ကြလေကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>နာ၊</b> မေတ္တာစိတ်သက် ဆောင်ရွက်ပြုလုပ် အကျွန်ုပ်တို့၏။ <b>မေတ္တာယ၊</b> ဘော်ငွေသာခွာ လွန်စွာဖြူစင် မေတ္တာရောင်ရှင်နှင့်။ <b>ဖုဋ္ဌာ၊</b> ရှေးကံပို့ဆောင် ဤလူ့ဘောင်ဝယ် ခုနှယ်ဒို့မှာ တွေ့ကြုံလာကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိသမျှများစွာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သုသီတလာ၊</b> ဘေးဘယာမသန်း အလွန်အေးချမ်းကြကုန်လျက်။ <b>ဘန္တု၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ နှစ်ဖြာရွှင်ပြုံး ပီတိဖုံး၍ ကိုယ်လုံးကြက်သရေဖြိုးတင့်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၄။ မေတ္တာသုတ်လာ ပို့မေတ္တာ</h3><b>အဒိဋ္ဌာ ယေဝ ဒိဋ္ဌာ စ၊ ဒူရေ ဝသန္တိ သန္တိကေ။</b><br><b>တသာ ထာဝရာ သမ္ဘဝေသိ စ၊ ဘူတာ ဟောန္တု သုသီတလာ။</b><br><b>အဒိဋ္ဌာ စ၊</b> ရံတခါပင် မမြင်ဖူးငြား သတ္တဝါအများသည်၎င်း။ <b>ဒိဋ္ဌာ စ၊</b> နေ့နေ့ညည တွေ့မြင်နေကြရသည့် များလှထွေထွေ သတ္တဝါတို့သည်၎င်း။ <hr> စာမျက်နှာ-13 <br> <b>ဒူရေ စ၊</b> အဝေးတည်ငြား သတ္တဝါအများသည်၎င်း။ <b>သန္တိကေ၊</b> အနီးအပါး နေကုန်ငြားသည့် များလှသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်၎င်း။ <b>တသာ စ၊</b> ကိလေသာဘေး မကုန်သေး၍ ကြောက်သွေးနှံ့ထိတ် လန့်ကုန်သော သတ္တဝါတို့သည်၎င်း။ <b>ထာဝရာ စ၊</b> ကြောက်သွေးမရှိ ပကတိတည်ကြည် ရဟန္တာအာဇာနည်တို့သည်၎င်း။ <b>သမ္ဘဝေသိ စ၊</b> ဘဝများစွာ သံသရာဝယ် ဆုံလည်သည့်နွား ရဟတ်ခြားသို့ လှည့်သွားနေသော သတ္တဝါများသည်၎င်း။ <b>ဘူတာ စ၊</b> ဘဝကုန်ခန်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ တက်လှမ်းဖို့ရာ ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးတို့သည်၎င်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဒိဋ္ဌ အဒိဋ္ဌ တသ ထာဝရ ဒူရ အဝိဒူရ ဘူတ သမ္ဘဝေသီ လေးလီဒုက သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သုသီတလာ၊</b> အေးမြချမ်းသာ ပီတိပန်းဖြာကြကုန်သည် <b>ဟောန္တု၊</b> မေတ္တာတန်ခိုး ဆက်ကာနှိုးသဖြင့် ကောင်းကျိုးမသွေ ဖြစ်မြောက်တော်မူနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၅။ တရားတောင်း</h3><b>ပုညဝန္တေန ပုညဝါ၊ သီလဝန္တေန သီလဝါ။</b><br><b>ဓိတိမန္တေန ဓိတိမာ၊ ပညဝန္တေန ပညဝါ။</b><br><b>ဘဝံ ဓမ္မံ သုဒေသေတု၊ သီတကာမာ မယံ သဒါ။</b><br><b>ဘန္တေ၊</b> သာကီနွယ်ဘုန်း နေတနှုန်းသို့ ရွှေဘုန်းတော်ရောင် ထွန်းလင်းပြောင်၍ မိုက်မှောင်ပယ်ခါ မြတ်ဓမ္မာကို ကရုဏာမိုး ရွာဖြန်းလျက် ဆယ်မျိုးကိလေ အပူတွေကို ဝေးစေရအောင် ဟောဆောင်ညွှန်ကြား ဓမ္မကထိက ဆရာတော်အရှင်သူမြတ်ဘုရား။ <b>ဘဝံ၊</b> သာကီနွယ်စစ် ရှင်ချစ်ထွဋ်ထား အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ပုညဝန္တေန၊</b> ဘုန်းရှိသူများ ဗိုလ်လူထက် ဆယ်ဆတက်၍။ <b>ပုညဝါ၊</b> မပျက်ပုံသေ ဘုန်းရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>သီလဝန္တေန၊</b> သီလရှိသူများ ရှင်လူတို့ထက်။ <b>သီလဝါ၊</b> ဆယ်ဆတက်၍ မပျက်ပုံသေ သီလရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>ပညဝန္တေန၊</b> ပညာရှိသူများ ဗိုလ်လူတို့ထက်။ <b>ပညဝါ၊</b> ဆယ်ဆတက်၍ မပျက်ပုံသေ ပညာရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>မယံ၊</b> သံသရာလမ်း ခရီးကြမ်းဝယ် မှားမှန်းမသိ လျှောက်သွားမိ၍ စီးဒုက္ခ ဒေါမနဿနှင့် သောကဗျာပါဒ ကိလေသာ ထိန်ထိန်ညီးတို့ အပြီးလောင်ကျွမ်း ဗရမ်းဗတာ နေရငြား တပည့်များ- <hr> စာမျက်နှာ-14 <br> <b>သည်။ သီတကာမာ၊</b> ဖေးဖေးမမ ဘေးမခဘဲ အေးမြခြင်းကို အလိုရှိကြပါပေကုန်ပြီဘုရား။ <b>ဘဝံ၊</b> သီလသမာဓိ ပညာဂုဏ်ရည် စုံညီတောက်ပသည့် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဓမ္မံ၊</b> ဒိဋ္ဌဓမ္မ စိတ်ချရ၍ ခုဘဝနောင်ခါ အေးမြရာကို မကာရစေ ပေးတတ်ပေသည့် မြတ်တရားကို။ <b>ဒေသေတု၊</b> တပည့်အများ အေးစေသားဟု ကရုဏာရွှေမေတ္တာဖြင့် မကွာလွယ်ကူ ဟောကြားတော်မူပါ သီတဂူစန်း ငွေလဝန်းပုံအသွင် ထေရ်အရှင်သူမြတ်ဘုရား။<br><h3>၁၆။ တနည်း တရားတောင်း</h3><b>ဂန္ဓဝါယီ သန္တမာနီ၊ စန္ဒရံသီဝ သီတလီ။</b><br><b>ဒုက္ခိကာနံ သုခကာရီ၊ ဒေသေတု ဓမ္မဘာကရီ။</b><br><b>ဘန္တေ၊</b> လေးခိုင်သစ္စာ မြတ်ရွှေကြာကို ကိုယ်မှာဆင်မြန်း ရဟန်းသမဏ မြတ်ဘဝဖြင့် အမတမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ဧကန်ထုတ်ချောက် ရောက်မည့်အရေး မျှော်တွေးဓိဋ္ဌာန် စိတ်အကြံဖြင့် နိဗ္ဗာန်ရည်မှတ် အရှင်မြတ်ဘုရား။<br><b>တွံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဆုပန် ဂုဏ်ရည်ချွန်းသည့် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဂန္ဓဝါယီ၊</b> ဂန္ဓမာဒန တောင်တော်လှမှ ပန်းသကမဉ္ဇူ မကကြူသည့် လေးဆူသီလ ထုံကြိုင်စတည့် ဂန္ဓမွေးထုံ ရနံ့ဂုဏ်တို့ဖြင့် ဗြဟ္မာဘုံတိုင် ပျံလှိုင်မွှေးကြူ တလူလူ အေးမြတော်မူပါပေသည်ဘုရား။ <b>သန္တမာနီ၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟ ကင်းကွာ ကိလေသာကို ကိုယ်မှာမကပ် စင်ကြယ်လတ်၍ စိတ်ဓာတ်မွေ့သိမ် တည်ငြိမ်အေးမြ ဖြူဖွေးလှပသော စိတ်တော်လည်း ရှိပါပေသည်ဘုရား။ <b>စန္ဒရံသီဝ သီတလီ၊</b> သော်တာယုန်စန်း ငွေလဝန်းကဲ့သို့ ရွှန်းပကြည်လင် အလွန်ပင်အေးမြတော်မူလှပါပေ၏။ <b>ဒုက္ခိကာနံ၊</b> သံသရာဝဋ် ဒုက္ခညတ်၌ တွတ်ပေပေ မလွတ်လေဘဲ လျှောက်နေကြငြား သတ္တဝါများသည် မီးပွားဒုက္ခ ဟူသမျှကို နေ့ညမဟူ တပူပူဖြင့် ကြိုက်ဆူလောင်မြိုက် အပြောင်တိုက်၍ မောဟိုက်ပင်ပန်း နွမ်းနယ်ကြငြား တပည့်များအား။ <b>သုခကာရီ၊</b> ကိလေသာဟူ ဘေးအပူတို့ မြူမျှမလှေး ကင်းဝေးချမ်းသာ အေးရာအေးကြောင်း လမ်းကောင်းလမ်းမြတ် အအေးဓာတ်ကို မပြတ်မသွေ ပေးတော်မူတတ်ထသော။ <b>ဓမ္မဘာကရီ၊</b> ပညာဆီမီး ထိန်ညီပြောင်ပြောင် အလင်းရောင်ကို ထွန်းဆောင်ပေးတတ်သော တရားတော်မြတ်ကို။ <b>ဒေသေတု၊</b> ဟောပြတော်မူပါဘုရား။ (ဝါ) <b>ဒေသေတု၊</b> အပူတွေကင်းဝေးလျက် အအေးဓာတ်- <hr> စာမျက်နှာ-15 <br> နိဗ္ဗာန်ကို စိတ်အကြံအမှန်ပေါက်အောင် အဓိဋ္ဌာန်သန်သန်ဆောက်၍ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ဟောကြားတော်မူပါ ကရုဏာသခင် ကျေးဇူးရှင် ဆရာမြတ်ဘုရား။<br><h3>၁၇။ လျှပ်စစ်သွင် ဖြစ်ပျက်စဉ်</h3><b>အဒဿနတော အာယန္တိ၊ ဘဂ္ဂါ ဂစ္ဆန္တိ ဒဿနံ။</b><br><b>ဝိဇ္ဇုပ္ပါဒေဝ အာကာသေ၊ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ ဝယန္တိ စ။</b><br><b>အာကာသေ၊</b> ဟင်းလင်းအပြင် ထက်ကောင်းကင်၌။ <b>ဝိဇ္ဇုလတာ၊</b> ပျိုးပျိုးပြက်ပြက် တလက်လက်သန်း လျှပ်စစ်ပန်းတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇုပ္ပါဒေဝ၊</b> ရှေးကပင်လျှင် ကြိုတင်တစိ ဖြစ်နေသည့်အရာ မဟုတ်ပါဘဲ ဓမ္မတာ ဖို-မ ဓာတ်ခိုက်ကြ၍ ခဏမစဲ ဖြတ်ကနဲဖြစ် လျှပ်စစ်ပမာ ချုပ်ပျောက်ရှာကြကုန်သကဲ့သို့။ <b>နာမရူပဓမ္မာ၊</b> နာမ်ရုပ်နှစ်ပါး ဤတရားတို့သည်။ <b>အဒဿနတော၊</b> နဂိုရ်အရင် ကြိုတင်တစိ မရှိပြင်ပြင် မမြင်ရာမှသာလျှင်။ <b>အာယန္တိ၊</b> တိုက်ဓာတ်ခံဓာတ် ထိုနှစ်ရပ်တို့ ပေါင်းကပ်စုဆုံ အသစ်အသစ် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ <b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ဖြစ်ရာမှဆက် ပျက်ပြီးကုန်သော နာမ်ရုပ်တရားတို့သည်။ <b>အဒဿနံ၊</b> ဘယ်မှာတစိ မရှိပြင်ပြင် မမြင်ရာသို့။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဓမ္မသဘော ဆောင်လေသောဟု ရွှေ့လျားမနေ ရောက်ကြလေကုန်၏။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့လျှင်။ <b>နာမရူပဓမ္မာ၊</b> နာမ်ရုပ် ၂ ပါး ပရမတ်တရားတို့သည်။ <b>ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စ၊</b> အကြောင်းဆုံသင့် အခါပွင့်၍ မလင့်ပုံသေ ဖြစ်ကြလေကုန်၏။ <b>ဝယန္တိ စ၊</b> အဖြစ်သဘော ရှေ့ကာထား၍ လောလောလတ်လတ် တလစပ်လျှင် မလပ်ပုံသေ ဖြစ်ပြီးလျှင် ပျက်ကြရလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၈။ မစ္ဆေ ဣဿာ ကြောက်စရာ</h3><b>သုခကာမာ ဣမေ သတ္တာ၊ ဣဿာ မစ္ဆေရီ ပဇာ။</b><br><b>ပဇဟန္တု တု သုမိစ္ဆကာ၊ ဟေယျာထ ဒုက္ခသမ္ဘဝါ။</b><br>လင်္ကာ။ (သဗ္ဗေသတ္တာ သတ္တဝါတို့ ချမ်းသာအေးမြ နေလိုကြလည်း သုံးမကျပေ အိုမစ္ဆေနှင့် ဣဿာဖောက်တာကြောင့် ချမ်းသာပျက်စီး ရတက်မီးဖြင့် ပိုးပိုးပူလောင် အပူဟုန်းဝေ တောင်လောက နတ်လောကနှင့် ဗြဟ္မာမကျန် တိရစ္ဆာန်ကစ၍ ဆင်းရဲကုန်- <hr> စာမျက်နှာ-16 <br> ၏၊ သုံးဘုံဒုက္ခ သူကစဟု သက္ကပဥှသုတ်မြတ်စွာ၌ ဘဂဝါ ထုတ်ပြ နှုတ်တော်ဟသည် စွန့်ကြ ဣဿာ မစ္ဆေ နှစ်ထွေဆိုးယုတ် တရားသော်)<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> လူ့ဘုံဒေသ လူ့လောက၌ နေ့ညပွေလီ ဖြေမဆည်ဘဲ ထွေလည်ခက်ခဲ နရက်ဝဲ၌ ထွက်ဘဲမနိုင် ဆင်းရဲပြိုင်လျက် ငြီးမှိုင်နေငြား အိုလူများတို့။ <b>ဣမေ သတ္တာ၊</b> သူရောငါပါ များစွာသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်။ <b>သုခကာမာ၊</b> ချမ်းသာလိုလား ဤစိတ်ထားဖြင့် နေ့မအား ညမအား တဖားဖားသာ ကြိုးစားနေကြပါသော်လဲ။ <b>ဒုက္ခိတာ၊</b> စိတ်နွမ်းကိုယ်ကြေ အနေမအေး တဆွေးဆွေးဖြင့် ကင်းဝေးသုခ မအေးမြဘဲ ဘေးဘယရန်အစုံ အဖုံဖုံခြုံသိုင်း အုံပိုင်း၍ နေကြပါပေကုန်၏။ <b>ဟိ၊</b> ချမ်းသာလို ကြိုးစားလဲ ဘေးများဝိုင်းအုံ မအေးပုံကို ကြောင်းစုံလှစ်ကာ ရှာကြည့်လိုက်ကြစမ်းပါလော့။<br><br>စကားညှပ်။ (လောကမှာ အကျိုးတရားရှိရင် အကြောင်းတရားရှိရမယ်၊ ဒါက ဓမ္မတာ သဘာဝနော်၊ ဒီတော့ ဒို့တတွေ ချမ်းသာကို လိုချင်လို့ ချမ်းသာကို ဖွေရှာနေကြပါလျက် ဘာကြောင့် ဆင်းရဲတွေ့နေကြရတယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်းကို လိုက်ကြစို့ရဲ့)<br><br><b>ဣဿကီ၊</b> ကိုယ့်ထက်သာက မနာလိုချင် ငြူစူဝင်လျက် စိတ်တွင်ဖြစ်လာ ဣဿာဆိုတဲ့တရား။ <b>မစ္ဆရီ၊</b> ကိုယ်နှင့်တူစွာ မဖြစ်ပါစေသား စိတ်ထားပုပ်အို မစ္ဆေရဆိုတဲ့ ဝန်တိုတတ်သောတရား ဤနှစ်ပါးသော တရားတို့ကြောင့်။ <b>ပဇာ၊</b> ချမ်းသာလို လွန်ကြိုးစားသည့် များပြားထွေထွေ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဒုက္ခိတာ၊</b> စိတ်နွမ်းကိုယ်ကြေ အနေမအေး တဆွေးဆွေးဖြင့် ကင်းဝေးသုခ မအေးမြဘဲ ဘေးဘယရန်အစုံ အဖုံဖုံခြုံသိုင်း၍ အုံပိုင်းကာ နေကြရပါကုန်၏။<br><br>စကားညှပ်။ (ကဲ အဲဒါက သက္ကပဥှသုတ် ပါဠိတော်ထဲမှာ ပါတာ၊ ပါဠိတော်ဆိုတာက ဘုရားဟော၊ ဘုရားဟောဆို မြေကြီးလက်ခတ်မလွဲ မှန်တာ၊ ဒီတော့ ဆင်းရဲခြင်းအကြောင်းတရားဟာ ဣဿာမစ္ဆရိယတဲ့၊ ဒီတရားဆိုး ၂ ပါးဟာ ဘာမျှ အကျိုးမရ အလိုလိုနေရင်း အမှုပေါ်ဆိုတာလို သက်သက်- <hr> စာမျက်နှာ-17 <br> စိတ်ပုပ်တာနဲ့ ခုဘဝဆင်းရဲရ၊ နောင်ဘဝမှာလဲ အပါယ်ကျရ အနေမလှတဲ့ တရားတွေပဲ၊ ဒါကြောင့် ဒို့ ဒကာ ဒကာမများ ကြပ်ကြပ်သတိထားရှောင်ကြနော်)<br><br><b>သန္တုဋ္ဌိတာ၊</b> သူတော်ကောင်းမှန်လျှင် အလွန်ပင် စက်ဆုပ်အပ်သော (ဝါ) ပုထုဇဉ်ဓလေ့ အယုတ်တရားမို့ တကယ့်ကို ပုပ်သိုးညစ်ကျူလှသော အယုတ်တရားနှစ်ပါးတို့ကို။ <b>သုမိစ္ဆကာ၊</b> ချမ်းသာအေးမြ ဘေးမခရေး မျှော်တွေးလိုလား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>ပဇဟောထ၊</b> မြွေပွေးမြွေဟောက် သေမှာကြောက်သကဲ့သို့ ထိတ်ကြောက်လန့်ကာ ရှောင်ရှားကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၁၉။ ဇနကမင်းကြီး တမ်းတသော ၃ ဂါထာ</h3><b>သုခကာမာ ရဟောသီလာ၊ ဝဓဗန္ဓ ဥပါရတာ။</b><br><b>ကဿ နု အဇ္ဇ အာရာမေ၊ ဒဟရာ ဗုဒ္ဓါ စ အဿရေ။</b><br><b>သုခကာမာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ အေးချမ်းရာကို လွန်စွာလိုလားတော်မူကြကုန်သော။ <b>ရဟောသီလာ၊</b> မဆူမညံ လူသံတိတ်ဆိတ် တောရိပ်ခိုကာ ဆိတ်ငြိမ်ရာ၌ အရိယာဓလေ့ ပျော်မွေ့တတ်ကုန်သော။ <b>ဝဓဗန္ဓဥပါရတာ၊</b> သတ်ဖြတ်နှိပ်စက် စိတ်လက်ညှဉ်းဆဲ လွန်ကဲချုပ်ချယ် စိတ်ဝယ်ပြစ်မှား အယုတ်တရားမှ ရှောင်ရှားကြကုန်ပြီးသော။ <b>ဒဟရာ၊</b> အသက်အရွယ် နုနယ်ကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်မြတ်ဘုရားတို့သည်၎င်း။ <b>ဗုဒ္ဓါ စ၊</b> အသက်အရွယ် ကြီးကျယ်ကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်ဘုရားတို့သည်၎င်း။ <b>ကဿ၊</b> ဘယ်သူ၏။ <b>အာရာမေ၊</b> နှလုံးမွေ့လျော် ပျော်ဖွယ်ကောင်းမွန် ဥယျာဉ်အရပ်၌။ <b>အဿရေ၊</b> တရားနှလုံး စွဲသုံးမှီကာ ချမ်းသာအေးမြ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါလေကုန်သနည်း။<br><br><b>၂၀။ အတိက္ကန္တဝနထာ တေ၊ နမော တေသံ မဟေသိနံ။</b><br><b>ယေ သုက္ခိ လောကသ္မိံ၊ ဝိဟရန္တိ အနုဿုကာ။</b><br><b>မဟေသိနံ၊</b> ရှေ့နောက်မြော်မြင် ဆင်ခြင်နိုင်ဘိ ပညာရှိကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်ဘုရားတို့သည်။ <b>အတိက္ကန္တဝနထာ၊</b> ကိလေသာမှေး ညစ်အကြေးကို- <hr> စာမျက်နှာ-18 <br> ပစ်ထွေးလွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်တော်မူကုန်၏။ <b>သုက္ခိ၊</b> တကြောင့်ကြကြ တရွရွဖြင့် ရင်မ၍သာ နေရပါသော လောက၌။ <b>အနုဿုကာ၊</b> မကြောင့်မကြ မတောင့်တဘဲ စိတ်ချလက်ချ အေးမြ၍သာလျှင်။ <b>ဝိဟရန္တိ၊</b> တည်ကြည်ငြိမ်သက် တရားဖက်လျက် စိတ်စက်သေခွေ သီတင်းသုံးတော်မူနိုင်ပါပေကုန်၏။ <b>တေသံ မဟေသိနံ၊</b> ထိုပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တို့အား။ <b>အဟံ၊</b> ကာမဝဋ်နှောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ပယ်ခွာ တောရိပ်မှာလျှင် ချမ်းသာလွယ်ကူ နေတော်မူလိုသော တပည့်တော် ဇနကမင်းသည်။ <b>နမော၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ညွတ်ကိုင်းစွာဖြင့် မှန်းကာမသွေ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါပေ၏ အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။<br><br><b>၂၁။ ဆေတွာ မစ္စုနော ဇာလံ၊ တံ တံ မာယာဝိနော ဒဠှံ။</b><br><b>သန္တာလယန္တာ ဂစ္ဆန္တိ၊ ကော နေသံ ဂတိ ပါပယေ။</b><br><b>တေ၊</b> ထိုပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်ဘုရားတို့သည်။ <b>မာယာဝိနော၊</b> အကောက်တောင် ဝင်္ကပါတောင်ထက် ဟန်ဆောင်ကွေ့ပတ် လှည့်စားတတ်သော။ <b>မစ္စုနော၊</b> အင်အားကြီးလှသော သေမင်း၏။ <b>ဒဠှံ၊</b> တအားကုန်း၍ ရုန်းထွက်ခြင်း ခဲယဉ်းစွာထသော။ <b>တံတံ ဇာလံ၊</b> အမြှေးအယှက် အကွက်အဆန်း တကယ်တမ်းရှုပ်ထွေး တဏှာတည်းဟူသော ခြည်ခင်ထွေးကို။ <b>ဆေတွာ၊</b> အရဟတ္တမဂ် ဓားလက်နက်ဖြင့် ထက်မြက်မသွေ ဖြတ်တောက်တော်မူပြီး၍။ <b>သန္တာ၊</b> စိတ်လက်တည်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ သိမ်မွေ့ကြကုန်လျက်။ <b>အလယန္တာ၊</b> တဏှာကင်းလတ် အာသာပြတ်ကြကုန်၍။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဈာန်ယာဉ်ပျော်မှူး စိတ်ကြည်နူးလျက် တောဦးမြိုင်သာ ဂန္ဓမာဝယ် မှန်စွာမသွေ ပျော်မွေ့တော်မူကြပေကုန်၏။ <b>နေသံ၊</b> ထိုပစ္စေကာသခင် အရှင်မြတ်တို့၏။ <b>ဂတိံ၊</b> ပျော်ရွှင်မွေ့ရာ ဂန္ဓမာဟု သီလာမွှေးကြူ မြတ်လိုဏ်ဂူသို့။ <b>ကော၊</b> မျိုးနွယ်ယုတ်မြတ် ဇာတ်ကိုမဆို အဘယ်မည်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ <b>ပါပယေ၊</b> ငါ့ကိုရောက်အောင် ပို့ဆောင်ပေးနိုင်ပါလိမ့်မည်နည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-19 <br> <h3>၂၂။ “တာဝတိံသာမှ ဘုရားကြွ”</h3>(အဘိဓမ္မာအခါတော်နေ့အတွက်)<br><b>န မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ၊ န သုတော ဥဒ ကဿစိ။</b><br><b>ဧဝံ ဝဂ္ဂတော သတ္ထာ၊ တုသိတာ ဂဏိမာ ဂတော။</b><br><b>မေ၊</b> သာရိပုတြာ မည်သညာဖြင့် လက်ယာတော်ရံ ဌာနန္တရ ဘွဲ့ပုံသသည့် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>ဣတော၊</b> တာဝတိံသာ နတ်တို့ရွာမှ ဘဂဝါပရမေ သင်္ကဿသို့ ခုနေချိန်ခါ ကြွမြန်းလာသည့် မဟာသမယ ဤကာလမှ။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ရှေးရှေးကာလ ဘဝဘဝ အခါခါ၌။ <b>ဧဝံ ဝဂ္ဂတော၊</b> တလောကလုံး မဆုံးကြက်သရေ တက်သစ်နေရောင် ရာထောင်မက ကြက်သရေရှိလှပေထသော။ <b>တုသိတာ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းအားရ ရွှင်ပျခြင်းကို ဖြစ်စေထသော။ <b>ဂဏိမာ၊</b> သောင်းလောကဓာတ် လူနတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းကြည်ညို ဗဟိုဥက္ကဋ္ဌ အထွဋ်အထိပ်ကြီး ဖြစ်ပေထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း လမ်းကြောင်းညွှန်ရာ မြတ်စွာသည်။ <b>အာဂတော၊</b> ရွှေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ် ငွေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ် ပတ္တမြားစောင်းတန်းက အလယ် နတ်ဗြဟ္မာ တင့်တယ်ခြံရံလျက် တာဝတိံသာ နတ်သစ်နန်းမှ သင်္ကဿ လူ့ဌာနသို့ မြန်းကြွတော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။<br><h3>၂၃။ “မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့”</h3><b>ဝန္ဒာမဟံ မဟာဝီရ၊ ဣဒံ ပစ္ဆိမဒဿနံ။</b><br><b>သစေ ဒေါသံ ခမာပေဟိ၊ ဂစ္ဆာမိ ကရုဏာကရ။</b><br><b>မဟာဝီရ၊</b> မြတ်သောလုလ္လ ဝီရိယနှင့် မုချအုံလုံ ပြည့်စုံတော်မူသည့် အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။ <b>မေ၊</b> အရှင့်ထံပါး ခွဲခွာသွားရန် အကြောင်းကံဟုန် ကြုံလာခဲ့ရ တပည့်တော်မ၏။ <b>ဣဒံ ဒဿနံ၊</b> ယခုတွင် အဦးတင်၍ ဖူးမြင်လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>ပစ္ဆိမဒဿနံ၊</b> နောင်သောအခါ ဘယ်မှာတဖုံ ပြန်ဆုံတွေ့ရန် ကြောင်းကံတစိ မရှိလုံးလုံး နောက်ဆုံးအနေ ဖူးလိုက်ရခြင်းပါပေတည်း။ <b>အဟံ၊</b> သိန်းစကြာ ကာက ဆယ်ပါရမီ တူညီဖြည့်ဖက် မပျက်စိတ်စဉ် အရှင်နှင့်သာ မကွာအဖော် ဘုရားတပည့်တော်မသည် <b>ဝန္ဒာမိ၊</b> ကြည်ညိုလွှမ်းပတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့် ရွက်ချပ်အစုံ ကြာပဒုံသို့ ဘယ်စုံလက်- <hr> စာမျက်နှာ-20 <br> ချောင်းရို ညွတ်ပျောင်းလျက် ဦးခေါင်းညွှတ်ကာ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါ၏ ဘုရား။ <b>မေ၊</b> ဘုရားတပည့်တော်၏အပေါ်၌။ <b>ဒေါသံ၊</b> ကာယဝစီ မနောချီလျက် သုံးလီမှန်စွာ ပြစ်ဒေါသသည်။ <b>သစေ အတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ အကယ်၍များ ရှိခဲ့အံ့။ <b>ကရုဏာကရ၊</b> သတ္တဝါများ ရင်ဝယ်သားသို့ မခြားမှန်စွာ ကရုဏာများလတ် အရှင်မြတ်သည်။ <b>ခမာပေဟိ၊</b> အပြစ်မဲ့ရေး ထောက်မျှော်တွေးလျက် မနှေးလျှင်စွာ သည်းခံတော်မူပါဘုရား။ <b>အဟံ၊</b> တပည့်တော်မသည်။ <b>ဂစ္ဆာမိ၊</b> ဝဋ်ကင်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ အမှန်မသွေ သွားရောက်ပါတော့မည်ဘုရား။<br><h3>၂၄။ သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဘို့ရာ</h3><b>တာရကာ ဝိယ စက္ခုနိ၊ မံသာနိ စ မဟာပထဝီ။</b><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒကံ၊ အဋ္ဌီ သိနေရုသဒိသံ။</b><br><b>ဧတာဒိသံ စဇိတွာန၊ ပူရေသိ ဒသပါရမီ။</b><br><b>ကာရုဏိကော၊</b> သတ္တဝါဝေနေ များဗိုလ်ခြေတို့ ကယ်မည့်သူဝေး ဘေးတွေက ဝိုင်းအုံ ရန်ဆူးတွေအစုံစုံမို့ ကြင်နာပုံအရေး ရွှေဉာဏ်တော်မျှော်တွေးလျက် ကိုယ့်အရေးကိုယ့်အရာလို မဟာကရုဏာတွေ လွန်စွာပိုလှစွာသော မြတ်စွာဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>သတ္တာနံ တာရဏတ္ထာယ၊</b> သံသရာတမျောမျောနှင့် အတောမသတ် ဒုက္ခထပ်လျက် ဖိကြပ်ပေရေ သတ္တဝါတွေကို ခေမာသောင်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ဖြောင့်တန်းလွယ်ကူ ပို့ဆောင်တော်မူခြင်းငှာ။ <b>တာရကာ ဝိယ စက္ခုနိ၊</b> ဟိုထက်ကောင်းကင် ဘော်ကြယ်စင်သို့ တွက်လျှင်မရ မြောက်မြားလှသည့် မျက်လုံးတော်အစုံတို့ကို၎င်း။ <b>မဟာပထဝီ မံသာနိ စ၊</b> နှစ်သိန်းလေးသောင်း ထုပေါင်းများတည် မဟာပထဝီသို့ တွက်ညီများပြား ကိုယ်အသားတော်တို့ကို၎င်း။ <b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒကံ၊</b> သမုဒ္ဒရာရေ မကလေသည့် နီနီတွေးတွေး ကိုယ်အသွေးတော်တို့ကို၎င်း။ <b>အဋ္ဌီ သိနေရုသဒိသံ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်မင်း ကမလျှင်းသည့် အတွင်းတည်မျိုး ကိုယ့်အရိုးတော်တို့ကို၎င်း။ <b>စဇိတွာန၊</b> နှမြောမတွန့် ရက်ရက်စက်စက်ကြီး စွန့်လျက်သာလျှင်။ <b>ပါရမီ၊</b> ဘုရားဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ဆယ်တန်စုံညီ ပါရမီတော်တို့ကို။ <b>ပူရေသိ၊</b> မဆုတ်မနစ် အားသစ်လုလ္လ ဝါယာမဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြုစုဆည်းပူးတော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။ <hr> စာမျက်နှာ-21 <br> <h3>၂၅။ “ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရည်”</h3><b>သမ္ဗောဓိတော ကာရုညေန၊ နာထော ပရတ္ထမာဝဟ။</b><br><b>ကရောပဃာတ နိဗ္ဗာနံ၊ ဩသ ဒုက္ကရံ ကရံ။</b><br>(အရှင်ဇနကာဘိဝံသ ဆရာတော်၏ “ဘာသာသွေး” မှ)<br><b>နာထော၊</b> ငါ၏ကိုးကွယ် ငါ့ကိုကယ်၍ ငါ့နှယ်မခြား နတ်လူအများတို့၏ ကိုးစားရာသခင် ဘုရားရှင် ကိုတော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ကာရုညေန၊</b> သတ္တဝါခပင်း ဆင်းရဲခြင်းကြောင့် ပြင်းပြလှစွာ မဟာကရုဏာတော်သည်။ <b>သမ္ဗောဓိတော၊</b> မခံသာအောင် ဖန်ခါထပ်ထပ် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ကရောပဃာတ နိဗ္ဗာနံ၊</b> လက်လှမ်းမီလောက် ခရီးပေါက်လျက် မျက်မှောက်ပြုရန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>ဩသ၊</b> အလွယ်တကူ လှမ်းထား၍ စဉ်းစားရန်ပင် အလွန်ခဲယဉ်းလှစွာသော ပါရမီဖြည့်မှု အစုစုတွေကို။ <b>ကရံ ကရောန္တော၊</b> လေးသင်္ချေကိန်း ကပ်တသိန်း ထိန်းသိမ်းဆင့်ဆင့် ပြုကျင့်တော်မူလျက်။ <b>ပရတ္ထံ၊</b> သတ္တဝါအများ ချမ်းသာပွားဖို့ တရားဖြင့်အေး ကြီးပွားရေးကို။ <b>အာဝဟော၊</b> ကိုယ်ဆင်းရဲမှု လစ်လျူပြုလျက် အမှုပါအောင် ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။<br><h3>၂၆။ မိန်းမသာ န တာ ဧကဿ</h3><b>န တာ ဧကဿ နန္ဒန္တိ၊ အာပဏောဝ ပသာရိတော။</b><br><b>ယော တာ မယှန္တိ မညေယျ၊ ဝါတံ ဇာလေန ဗန္ဓယေ။</b><br><b>တာ ဣတ္ထိယော၊</b> မာယာတသိန်း အပလိန်းအနန္တ ပလီလှသည့် တံ့စရာ့သတ္တဝါ ‘မ’ ဆိုတဲ့ ‘မ-မာယာ’ ရှိသည်။ <b>န ဧကဿ၊</b> ဦးဦးမြတ်မြတ် တဦးတည်းသတ်မှတ်၍ အတတ်နိုင်နိုင် တဦးတည်းပိုင် မဟုတ်ပါပေ။ <b>ပသာရိတော၊</b> လမ်းလေးခွဝယ် ဖြန့်ချထားရာ ဈေးဝယ်လာသမျှ ဝယ်ပါဗျ ဝယ်ပါရယ် ပယ်ပါအစ်မတို့က ဝယ်သူသာလျှင် ဆွယ်ပြု၍ရအောင် တသသ ပြာတမူလင်းလိုမို့ အကျအနချကာ ခင်းထားအပ်သော။ <b>အာပဏော ဝ၊</b> အကုန်ပေးတဲ့ ဘုံဈေးကဲ့သို့။ <b>ဘိ၊</b> တွေးတောကာ- <hr> စာမျက်နှာ-22 <br> သံသယမဝင်လေနှင့်တော့ ငေးမောစရာ ဟန်ပြတဲ့ သခင်မတွေမို့ ဧကန္တ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><b>ယော ပုရိသော၊</b> မိုက်မိုက်မှားမှား မစဉ်းစားဘဲ ယောက်ျားဆိုတဲ့ သတ္တဝါသည်။ <b>တာ ဣတ္ထိ၊</b> မာယာတသိန်း အပလိန်း အနန္တ ပလီလှသည့် တံ့စရာ့သတ္တဝါ မဆိုတဲ့ မ-မာယာတို့ကို။ <b>မယှန္တိ မညေယျ၊</b> ငါသာဆိုင်သည့် တဦးတည်းပိုင်သက်ထား ချစ်မယားဟူ၍ မှား၍ စိတ်တွင် စွဲမှတ်ထင်ငြားအံ့။ <b>သော၊</b> မိုက်တိမိုက်မှား ထိုယောက်ျားသည်။ <b>ဝါတံ၊</b> လေကို။ <b>ဇာလေန၊</b> ပိုက်ကွန်ဖြင့်။ <b>ဗန္ဓေယျ ယထာ၊</b> လေဖမ်းကာ ဝါးတလက်နှင့် ချည်သလိုပေါ့ ဒါကြောင့် ပျော်ခန်းမဟာ အဆန်းအပလီတွေ မူးပြီးလျှင်သော် အရူးကြီးတွေ ဖြစ်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၂၇။ “စိတ်၏စေရာ”</h3><b>ဒုရင်္ဂမံ ဧကစာရံ၊ အသရီရံ ဂုဟာသယံ။</b><br><b>ယေ စိတ္တံ သံယမေဿန္တိ၊ မောက္ခန္တိ မာရဗန္ဓနာ။</b><br><b>ဒုရင်္ဂမံ၊</b> ဝေးနီးစကြဝဠာ ကမ္ဘာမိုးမြေခြားကွာပေလည်း သွားစေလိုရာဌာနသို့ ခဏချက်ချင်း လက်ငင်းမကွာ ယခုပင် သွားလာနိုင်ထသော။ <b>ဧကစာရံ၊</b> အဖော်မပါ တကိုယ်တည်းသာ သွားလာနိုင်ပေထသော။ <b>အသရီရံ၊</b> လုံးရပ်ပုံဟန် သန္တာန်နမူနာဟူ၍လည်း မရှိထသော။ <b>ဂုဟာသယံ၊</b> ဟဒယဝတ္ထုဆိုတဲ့ လိုဏ်ဂူဝယ် စံပယ်ခိုအောင်း၍ နေတတ်သော။ <b>စိတ္တံ၊</b> ရူပါရုံနှင့်တွေ့တော့ ရူပတဏှာ ရူပကိလေသာ၊ သဒ္ဒါရုံနှင့်တွေ့တော့ သဒ္ဒတဏှာ သဒ္ဒကိလေသာ၊ ဂန္ဓာရုံ၊ ရသာရုံ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရုံ၊ ဓမ္မာရုံ၊ အာရုံတွေနှင့်ကိုင်းတိုင်း မဆိုင်းမတွ ကိလေသာဓမ္မတွေ ယိုဖိတ်တတ်တဲ့ ထိုသည့် စိတ်ကလေးကို။ <b>ယေ၊</b> အကြင် သမထ ဝိပဿနာ တောမှီယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ <b>သံယမေဿန္တိ၊</b> သမထ ဝိပဿနာ ပညာထိန်းခြုံ စောင့်ရှောက်နိုင်ကုန်၏။ <b>တေ၊</b> ထိုယောဂီတို့သည်။ <b>မာရဗန္ဓနာ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ကိလေသာမာရ်မင်း နှောင်ဖွဲ့ခြင်းမှ။ <b>မောက္ခန္တိ၊</b> သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ် ရဟန္တာတွေဖြစ်လို့မို့ စင်စစ်မကွာ လွတ်မြောက်တော်မူကြလေကုန်သတည်း။<br>ဆောင်ပုဒ်။ အဝေးသို့သွား၊ တပါးတည်းလည်၊ ကိုယ်ထည်မရှိ၊ ဂူအောင်းဘိ၊ စိတ်၏ခြင်းအရာ။ <hr> စာမျက်နှာ-23 <br> <h3>၂၈။ “သာဝသံ-မြတ်မာဆုပေး”</h3><b>ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ဓမ္မော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ သုခါယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သံဃော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ပုညခေတ္တံ အနုတ္တရံ။</b><br><b>တေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>လောကေ၊</b> လောကသုံးခွင် ဘုံအပြင်၌။ <b>ဗုဒ္ဓေါ၊</b> သစ္စာလေးတန် တရားမှန်ကို ဧကန်သိမြင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>သဗ္ဗပါဏိနံ၊</b> ယုတ်ယုတ်မြတ်မြတ် မလတ်ပိုင်းခြား ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါများ၏။ <b>ဟိတာယ၊</b> လောကုတ္တရာ လောကီ နှစ်လီတိုးပွား အကျိုးများစိမ့်သောငှာ။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ဥဒည်တောင်စွန်း နေစက်ဝန်းသို့ လန်းလန်းစွင့်ကာ ပွင့်လန်းပေါ်ပေါက်တော်မူပါပေသည်တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု)<br><b>လောကေ၊</b> ပ-၌။ <b>ဓမ္မော၊</b> မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဓမ္မက္ခန် ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်သည်။ <b>သဗ္ဗပါဏိနံ၊</b> ပ-ရှိ၏။ <b>သုခါယ၊</b> လောကုတ္တရာ လောကီ နှစ်လီချမ်းသာ ပွားစေခြင်းအကျိုးငှာ။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ပ-တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု)<br><b>လောကေ၊</b> ပ-၌။ <b>သံဃော၊</b> သုပ္ပဋိပန္နော အစလာသည့် ကိုးဖြာသော ဂုဏ်တော်အပေါင်းတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော သံဃာတော်အရှင်မြတ်သည်။ <b>အနုတ္တရံ၊</b> နှိုင်းတုစရာ ဘယ်ကမ္ဘာမှ ရှာမရအောင်။ <b>ပုညခေတ္တံ၊</b> တကြိမ်စိုက်က ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပမုဒိတ ဖြစ်စေနိုင်သော လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ် ဖြစ်အောင်။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ပ-တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု) <hr> စာမျက်နှာ-24 <br> <b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b> ဤမှန်မြတ်သစ္စာကို သံသာနှုတ်ချို မိန့်ဆိုရသောကြောင့်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> နေ့ရောညပါ ဘယ်ခါမလတ် အထပ်ထပ်သာလျှင်။ <b>သောတ္ထိ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမတွေ့ ချမ်းမြေ့ကြည်သာခြင်းသည်။ <b>ဟောန္တု၊</b> ရတနာသုံးစုံ တန်ခိုးဂုဏ်ကြောင့် လုံးစုံမသွေ ဖြစ်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>(စကားမှာ။ ။ဤသို့ သစ္စာဆို၊ မေတ္တာပို့ပြီးနောက် ဆက်၍)<br>ဘုရားရတနာ တရားရတနာ သံဃာရတနာဟု ဆိုအပ်သော ရတနာအထွတ်အမြတ် သုံးပါးတို့သည် လောကသားတို့၏ အကျိုးစီးပွား ချမ်းသာများစေရန် အလို့ငှာ ဖြစ်ထွန်းပေါ်ပေါက်တော်မူကြကုန်၏။ လောကသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဖြစ်ထွန်းပေါ်ပေါက်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရတနာ တရားရတနာ သံဃာရတနာဟု ဆိုအပ်သော ရတနာသုံးပါးတို့အား ရိုသေမြတ်နိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျော့ အတန်တန် ကန်တော့ကြရသော ရတနတ္တယပဏာမ ဂါရဝကုသိုလ်ကံ စေတနာတို့ကြောင့် ခပ်သိမ်းဘေးဒဏ် ရန်မာန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့သည် ပိန်းကြာဖက်တွင် ရေမတင် လျှောကျသကဲ့သို့ ကင်းစင်ပပျောက်ကြကုန်လျက် မရသေးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရတနာ ရာထူးဂုဏ်သိန်တို့ကို ရရှိခြင်း၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာရတနာတို့သည် တနေ့တခြား တက်နေလားသို့ တိုးပွားရင့်သန်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍ မဂ်တရား ဖိုလ်တရား နိဗ္ဗာန်တရားတော်မြတ်ကို ဝဋ်ဘဝတိုတိုနှင့် ရလွယ်ရောက်လွယ်နိုင်ကြသည် ဖြစ်စေကုန်သတည်း။<br><h3>“ဗုဒ္ဓပီတိ နှိုင်းသိမမြင်”</h3><b>၂၈။ ဗုဒ္ဓေါတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b><br><b>၂၉။ ဓမ္မောတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ကာယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b><br><b>၃၀။ သံဃောတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ကာယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-25 <br> <b>ဗုဒ္ဓေါတိ၊</b> ဘုရား-ဘုရားဟူ၍။ <b>ကိတ္တယန္တဿ၊</b> နှုတ်မှဖွင့်ကာ စိတ်ပါလက်ပါ ရွတ်ဆိုလိုက်ရသောသူ၏။ <b>ကာယေ၊</b> ကိုယ်၌။ <b>ပီတိ၊</b> အကြင်နှစ်သက်ဝမ်းသာ ပီတိဖြာခြင်းသည်။ <b>ဘဝတိ၊</b> ဘုရားအာရုံ ကိုယ်လုံးခြုံသဖြင့် အဟုန်လျင်စွာ ဖြစ်ပေါ်လာပေ၏။ <b>သာပီတိ၊</b> ထိုပီတိသည်။ <b>ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ၊</b> ဇမ္ဗူဒိပ်မြေပြင် ကျွန်းအပြင်၌ ဘုရင်လုပ်မိုး အုပ်ကာစိုးသော မင်း၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာအကုန်လုံးထက်။ <b>ဝရမေဝ ဟိ၊</b> ဘုရားမြတ်ဂုဏ် လွှမ်းပတ်ခြုံသဖြင့် လောကီဂုဏ်နှုတ် အောက်တွင်မြုပ်၍ လောကုတ္တရာဂုဏ်ကသာလျှင် မှန်စွာမသွေ မြင့်မြတ်တော်မူလှပါသတည်း။<br><br><b>ဓမ္မောတိ၊</b> တရား-တရားဟူ၍ ၊ပ။ <b>သံဃောတိ၊</b> သံဃာ-သံဃာဟူ၍ ၊ပ၊ (ဆက်ဆိုတတ်ပါစေ။)<br><h3>၃၁။ “ကိုယ် ကို စစ်တမ်းထုတ်”</h3><b>ပုဗ္ဗေဟံ ကမ္မကာနိ၊ ပမောဒိတွာန စေတသာ။</b><br><b>ဣဒါနိ သကကိစ္စာနိ၊ ကရောမောဒါမိ သာသနေ။</b><br><b>အဟံ၊</b> သံသာဝဋ်နှောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ရုန်းရန် စိတ်မသန်ဘဲ၊ ခြွေရံသင်းပင်း ဇာတ်စုံခင်း၍ ပျော်ပါးရင်းသာ အချိန်ကြာလျက် သံသာဝဲထဲ တဝဲလည်လည် ကြာရှည်နှေးသည့် ငမိုက်သားသည်။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ဘယ်ကဘယ်ခါ စခဲ့ပါဟု မြတ်စွာဗုဒ္ဓ ကိုယ်တိုင်မှလျှင် မြွက်ဟဖို့ရန် အခက်ဖန်သည့် သံသရာစက် အနမတဂ္ဂ၌။ <b>ဒါသကမ္မကာနိ၊</b> တဏှာသခင် အရှင်ထင်လင်း ကျွန်ရာသွင်းသည့် စေခြင်းတမန် အဖန်ဖန်ထွေပြား မယားကိစ္စ သားကိစ္စနှင့် များလှထွေထွေ အမှုတွေကို။ <b>ပမောဒိတွာန စေတသာ၊</b> တပြုပြီးပြီး တဟီးဟီးနှင့် မငြီးမငြာ ပျော်တော်မူသော စိတ်ဖြင့်။ <b>အကရိံ၊</b> မောမှန်းပမ်းမှန်း မသိကန်းဖြင့် အစွမ်းရှိသမျှ နေ့ညမအား တဖားဖားဖြင့် ကြိုးစားအားထုတ်လာခဲ့လေပြီ။ <b>ဣဒါနိ၊</b> ဉာဏ်ရောင်တချက် လက်ကနဲရသည့် သာသနာချိန်ခါ ကြုံလာခဲ့ရသောအခါ ယခုအခါ၌။ <b>သကကိစ္စ၊</b> ကိုယ်ရေးတွက်တာ ကိုယ်ကိစ္စအပါအမှန် နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ တန်းသွားရန် အလို့လာကာ သာသနာမှု ကိုယ်ကိစ္စအစုစုတို့ကို။ <b>ကတ္တာ၊</b> အားတက်စိုက်၍- <hr> စာမျက်နှာ-26 <br> နှစ်ခြိုက်ကြည်သာ ပြုလုပ်၍သာလျှင်။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ နဝမဟု ကြုံရခဲစွာ သာသနာခေတ်အခါကြီး၌။ ဝါ၊ <b>သာသနေ၊</b> သံသာစခန်း ခရီးကြမ်း၌ ဟိုက်နွမ်းနေငြား လူအများကို တန့်နားတည်းခို အေးရိပ်ပိုသည့် ညောင်ညိုစခန်း သာသနာဆိုတဲ့ ရိပ်သာကွန်း၌။ <b>မောဒါမိ၊</b> တရားပျော်မွေ့ သူတော်လေ့ဖြင့် ချမ်းမြေ့ကြည်သာ ရိပ်ကွန်းခိုရပါတော့မည်တကား။<br><h3>၃၂။ သေမင်းနှင့် နွားကျောင်းသား</h3><b>ယထာ ဒဏ္ဍေန ဂေါပါလော၊ ဂါဝေါ ပါဇေတိ ဂေါစရံ။</b><br><b>ဧဝံ ဇရာ စ မစ္စု စ၊ အာယုံ ပါဇေန္တိ ပါဏိနံ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> သနားမဖက် တရားဖျက်၍ ရိုက်နှက်ပုတ်မောင်း နွားကျောင်းသားသည်။ <b>ဒဏ္ဍေန၊</b> သစ်သားကြိမ်နွယ် သွယ်သွယ်များဖြင့် ဒုတ်နှင်တန်ဖြင့်။ ဝါ၊ <b>ဒဏ္ဍေန၊</b> နွားကိုရိုက်ရန် တမင်ဖန်သည့် နကန်ခေါ်သည့် ကြိမ်ဒုတ်ဖြင့်။ <b>ဂါဝေါ၊</b> သူပြုသမျှ နုကြရသည့် သနားစရာ နွားဆိုတဲ့ သတ္တဝါတွေကို။ <b>ဂေါစရံ၊</b> နွားစားကျက်သို့။ <b>ပါဇေတိ၊</b> ရိုက်ကာပုတ်ကာ ညဉ်းပမ်းကာဖြင့် မှန်စွာမသွေ ပို့ဆောင်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဇရာ စ၊</b> ဆံဖြူသွားကြွေ သားရေယိုယွင်း အိုခြင်းဆိုတဲ့ ဇရာတရားသည်၎င်း။ <b>မစ္စု စ၊</b> ခန္ဓာပျက်ကြွေ သေခြင်းဆိုတဲ့ မရဏတရားသည်၎င်း။ <b>ပါဏိနံ၊</b> ကြီးကြီးငယ်ငယ် ရွယ်ရွယ်လတ်လတ် ခပ်သိမ်းဥဿုံ လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့၏။ <b>အာယုံ၊</b> ရုပ်နာမ် ၂ ထွေ အသက်ဆိုတဲ့ ဇီဝိတိန္ဒြေကို။ <b>ပါဇေန္တိ၊</b> သုသာန်တစ သင်းချိုင်းဝသို့ မကျကျအောင် ပို့ဆောင်၍ နေလေသည်တကား။<br><h3>၃၃။ သေမင်းနှင့်ပြိုင် သူ့နိုင်သူမရှိ</h3><b>မစ္စုနာ သကရံ နတ္ထိ၊ လဥဂ္ဂဟော န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယုဒ္ဓံ နတ္ထိ ဇယော နတ္ထိ၊ သဗ္ဗေ မရဏပရာယနာ။</b><br><b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့်။ <b>သကရံ၊</b> ဤနေ့ဤရက် ဤမနက်မှ သေပျက်ပါရစေဟု ချိန်းချက်၍ ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မည်သည့်ကမ္ဘာမှာ မည်သည့်သတ္တဝါမျှ မရှိရိုးဓမ္မတာ အမှန်ပါပေတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-27 <br> <b>လဥဂ္ဂဟော၊</b> လွတ်လေအောင် အကျိုးဆောင်၍ တံစိုးလက်ဆောင် ပေး၍ရခြင်းသည်လည်း။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ဇယော၊</b> ရှင်သေမင်းကို ရန်တင်းဘယ်မူ အောင်နိုင်သောသူသည်လည်း။ <b>နတ္ထိ၊</b> အများမဟာ ဘုရားဘဂဝါသော်မှ မလွတ်ကင်းသာ ဇွတ်အတင်း ပါသွားရရှာသေးသမို့ ဘယ်သူမှ လွတ်ကင်းရိုးမရှိပါပေ။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိရှိသမျှ ပုပုရွရွ ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ် လတ်လတ်မျိုးဇာတ် သိမ်းခြုံအလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မရဏပရာယနာ၊</b> သေမင်းထံရင်း ဝပ်ကာစင်း၍ သေမင်းနိုင်ငံ၌သာ လဲလျောင်းခိုအောင်းကြရလေကုန်သည်တကား။<br><h3>၃၄။ စေစေ တွေး ရေးရေးပေါ်</h3><b>အာကိဏ္ဏ မစ္စုသေနာနံ၊ အဇ္ဇ သွေဝ ဝိနာသိနံ။</b><br><b>အဒ္ဓါ ပဟာယ ဂါမီနံ၊ ကော မမ ပမာဒဝိဟာရိနာ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း အမေ့လှိုင်းကြောင့် မှိုင်းဝင်ကာ မေ့ဆေးရှာ၍ မေ့စရာနော် မေ့ဆေးဖော်စား အိုလူများတို့။ <b>တုမှေ၊</b> အမေ့ထိပ်သီး မေ့ဆေးကြီးကို အပြီးဖော်ကာ စားသုံးကာနှင့် သံသာနောင်ရေး မတွေးမမြင် မေ့ဆေးဝင်၍ တွင်တွင်မေ့မူး မေ့ဆေးရူးနေကြကုန်သော သင်တို့သည်။ <b>ဣဒါနိ၊</b> တရားဓမ္မ ဒုလ္လဘကို ကြားရချိန်ခါ ယခုလိုသမယာ၌။ <b>ပဿထ၊</b> ကိုယ်၏ဖြစ်အင် အကြောင်းစဉ်ကို ဆင်ခြင်စဉ်းစား သတိထား၍ ကြည့်စမ်းကြည့်လိုက်ကြစမ်းပါဦးလော့။ <b>အာကိဏ္ဏ မစ္စုသေနာနံ၊</b> အင်အားကြီးလှသော ရှင်သေမင်းက ချက်ချင်းသတ်မည် တပ်ခင်းလည်၍ မာန်သုန်သုန် အဝိုင်းခံရပုံကို၎င်း။ <b>အဇ္ဇ သွေဝ ဝိနာသိနံ၊</b> ယနေ့လေလား နက်ဖြန်လားဟု ထင်ရှားပိုင်ပိုင် မသိနိုင်ဘဲ စိုးပိုင်မရ ရင်ကိုမ၍ ရမည့်အရေး တတွေးတွေးနှင့် မအေးလေ စိတ်မချသည့် ကိုယ့်ဘဝကို၎င်း။ <b>အဒ္ဓါ ပဟာယ ဂါမီနံ၊</b> ဘယ်လိုပြု၍ ကောင်းမှုစီရင် ကောင်းအောင်ပြင်လည်း ကောင်းချင်သည့်တာ မဖြစ်ပါဘဲ မှန်စွာပျက်ကြွေ သေပွဲဝင်ရမည် ဖြစ်ပေထသော။ <b>မေ-မမ၊</b> ငါ့အား။ <b>ပမာဒဝိဟာရိနာ၊</b> မေ့မေ့လျော့လျော့ ပေါ့ပေါ့တန်တန် နေသည့်ဟန်ဖြင့်။ <b>ကော၊</b> အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသာပါတကား။ (ဝါ) သံသရာတခွင်မှာ အဖန်ဖန်အခါခါ <b>အဟံ</b> ကြာဆွဲခဲ့မိသမို့ အမတဓမ္မ ဓလေ့သဘောတွေနှင့် ဝေးခဲ့ပေပေ၊ စေ့စေ့တွေးမှ ရေးရေးပေါ်၍ လာပေတော့သည်တကား။ <hr> စာမျက်နှာ-28 <br> <h3>၃၅။ အချိန်ရှိခိုက် လုံ့လစိုက်</h3><b>အပ္ပမတ္တာ သဒါ ဟောထ၊ ဇာနာထ သင်္ခါရဓမ္မတံ။</b><br><b>သကိစ္စ မနုယုဉ္စဝေါ၊ နတ္ထိ မစ္စုနာ သကရံ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> နှလုံးပျော့ပျောင်း အိုသူတော်ကောင်းတို့။ <b>သင်္ခါရဓမ္မတံ၊</b> ကိုယ်ကဤပုံ ဖြစ်လိုတုံလည်း တဖုံဆင်ကွဲ ဆင်တန်ဖြင့် ဖြစ်မြဲတံထွာ ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့၏ ဓမ္မတာကို။ <b>ဇာနာထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ အဇ္ဈတ္တဝယ် ဉာဏစက္ခု မြှော်ထောက်ရှုလျက် ယခုပင်လျှင် သိထင်မြင်အောင် တွင်တွင် ကြိုးကုတ်အားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဇာနာထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ အဇ္ဈတ္တဝယ် ဉာဏစက္ခု ဉာဏ်ရှု၍ ယခုပင်လျှင် သိထင်မြင်အောင် တွင်တွင် ကြိုးကုတ်အားထုတ်တော်မူကြကုန်ပြီး၍။ <b>အပ္ပမတ္တာ၊</b> အပ္ပမာဒတရား လက်ကိုင်ထားကြကုန်လော့။ ဝါ၊ <b>အပ္ပမတ္တာ၊</b> ကုသိုလ်ဆယ်ခု မြတ်ကောင်းမှု၌ ဂရုကကြိုး လုံ့လရှိသည့် အပ္ပမာဒတရား လက်ကိုင်ထားကြကုန်လော့။ ဝါ၊ “မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ နာလဲနာတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ သေလဲသေတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ငိုလဲငိုရ၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ပူလဲပူတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ကွဲလဲကွဲတတ်၏” ဟု သိသိလှိုက်လှဲ စိတ်ဝယ်စွဲကြကုန်လော့။ <b>ဟောထ၊</b> ဖြစ်ကြပါကုန်လော့။<br><br><b>နော၊</b> တဏှာမာရ်ညွတ် ခန္ဓာဝဋ်မှ လွတ်ရန်ရည်ချွေတို့တတွေအား။ (ဝါ) တဏှာတည်းဟူသော မာရ်မင်း သံသရာဝဋ်အတွင်းမှ လွတ်ကင်းရန် ရည်ချေတို့တတွေအား။ <b>မစ္စုနာ သကရံ၊</b> မစ္စုမည်လှင် ရှင်သေမင်းနှင့် အတွင်းကြိတ်ပူး မိတ်ရည်နူးလျက် နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ချိန်းကာချက်၍ ဤရက်ကာမူ သေအံ့ဟူ၍၊ ဤနေ့ကာမူ သေအံ့ဟူ၍၊ ဤလခါမူ သေအံ့ဟူ၍ သဘောတူ ချိန်းချက်ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>သကိစ္စာ၊</b> ခုဝတ္တမာန် ပစ္စုပ္ပန်နှင့် တမလွန်နောက်နှောင်း တောက်လျှောက်ကောင်းအောင် ရွယ်ကြောင်းဆုပန် စိတ်ရည်သန်သည့် နှစ်တန်သောကာလ ဓမ္မစီးပွား ကိုယ့်ကိစ္စများကို။ <b>အနုယုဉ္စဝေါ၊</b> ယခုပင်လျှင် မအိုခင်က၊ ယခုပင်လျှင် မနာခင်က၊ ယခုပင်လျှင် မသေခင်က ကြိုတင်၍သာ ပွားများအားထုတ်တော်မူကြကုန်ရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-29 <br> <h3>၃၆။ “ငါဘုရားက လမ်းပြသူသာ”</h3><b>အက္ခာတော ဝေါ မယာ မဂ္ဂေါ၊ အညာယ သလ္လကန္တနံ။</b><br><b>တုမှေဟိ ကိစ္စံ အာတပ္ပံ၊ အက္ခာတာရော တထာဂတာ။</b><br><b>ပဋိပန္နာ ပမောက္ခန္တိ၊ ဈာယိနော မာရဗန္ဓနာ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ပြတ်ငြိမ်း၍ အေးကိန်းမှန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ မှန်စွာရောက်လို အေးရိပ်ခိုမည် မဂ်ဖိုလ်လိုလား အိုချစ်သား ချစ်သမီးတို့။ <b>သလ္လကန္တနံ၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟကိလေ များထုံသင်းပင်း တသင်းကို ပယ်ရှင်းသတ်ဖြတ် အရဟတ္တမဂ်ဟု ခေါ်မှတ်အမှန် မဂ္ဂင်ဉာဏ်ကို။ <b>အညာယ၊</b> သဗ္ဗညုတ ဗောဓိဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား ပရိုင်းသားသို့ ဉာဏ်အားထင်ထင် သိမြင်တော်မူပြီး၍။ <b>မယာ၊</b> လေးလီသစ္စာ ခိုင်ရွှေကြာကို မကြာခုပင် ပန်ဆင်လား ငါဘုရားသည်။ <b>ဝေါ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ပမဂ်ဖိုလ်လိုလား သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့အား။ <b>မဂ္ဂေါ၊</b> နိဗ္ဗာန်သွားရန် အကျင့်မှန်သည့် လွန်စွာဖြောင့်တန်း မဇ္ဈိမပဋိပဒါလမ်းကို။ <b>အက္ခာတော၊</b> ဤမှာစခန်း ဤမှာလမ်းနှင့် ကွန်းထောက်စရာ ဤနေရာဟု သိသာလွယ်ကူ လမ်းညွှန်ပြတော်မူခဲ့လေပြီ။ <b>တုမှေဟိ၊</b> နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ အေးငြိမ်းရာ၌ အခိုဝင် နားနေချင်ငြား သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့သည်။ <b>ကိစ္စံ၊</b> ကျင့်သင့်ကျင့်ရန် အမှန်လိုအပ် တရားမြတ်ကို။ <b>အာတပ္ပံ၊</b> အသားကြေကြေ အရေစုတ်စုတ် မဆုတ်စတမ်း အမြင့်မှန်း၍ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ရမည်။ <b>တထာဂတာ၊</b> သင်တို့ဆရာ ဘုရားသည်။ <b>အက္ခာတာရော၊</b> ဤမှာစခန်း စသည် ညွှန်ပြရုံသာ ညွှန်ပြနိုင်ကုန်၏။ <b>ပဋိပန္နာ၊</b> ကိုယ်နည်းကိုယ်ဟန် အကျင့်မှန်ကို ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ကြကုန်သော။ <b>ဈာယိနော၊</b> ကိလေသာအလိုက် ပိုဒ်ဖြင့်တိုက်၍ လောင်မြိုက်စေတတ်သော သူတို့သည်။ <b>မာရဗန္ဓနာ၊</b> ဒေဝပုတ္တ ကိလေသနှင့် ခန္ဓနှောင် မာန်မင်း၏ အချုပ်ထောင်မှ။ တိမ်စင်လနှယ် တင့်တယ်ရွှန်းပ လွတ်မြောက်ရစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-30 <br> <h3>၃၇။ ကိုယ်ကိစ္စ</h3><b>ဥဒယဗ္ဗယံ သင်္ခါရံ၊ နိဗ္ဗိန္ဒိတွာန ပဏ္ဍိတော။</b><br><b>သကိစ္စံ မနုယုဉ္စယျ၊ မောဃကာလံ န ဒီပယေ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> ဝိမုတ္တိခေတ် အခါစစ်၌ လူဖြစ်လာသိ ဉာဏ်ပွားသည့် တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရ၌ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တာဟု လက္ခဏာသုံးရပ် ဉာဏ်ဖြင့်စပ်၍ ဝိပဿနာ ဝင်နိုင်ပါမှ မှန်အဟုတ် ပညာရှိဟု သမုတ်အပ်သော သူတော်ကောင်းသည်။ <b>ဥဒယဗ္ဗယသင်္ခါရေ၊</b> ဖြစ်ပျက်မစဲ တသဲသဲနှင့် အမြဲနေ့ည ပြောင်းလဲနေရသည့် ဥဒယဗ္ဗယဆိုတဲ့ သင်္ခါရဓမ္မတွေကို။ <b>နိမ္မိန္ဒိတဗ္ဗေ၊</b> သံသရာဝဲ ကရွတ်ခွေ၌ စေရေနေ့နေ့ အချိန်တိုင်းတွေ့ရသဖြင့် ငြီးငွေ့ဖို့ ကောင်းလှလေပြီ။ <b>နိဗ္ဗိန္ဒိတွာန၊</b> ငြီးငွေ့ကြကုန်ပြီး၍။ <b>သကိစ္စံ၊</b> သားရေး သမီးရေး စီးပွားရေးနှင့် ရှုပ်ထွေးလှ သူ့ကိစ္စကို ခဏဖယ်ကာ ကိုယ်တွက်တာဟု ဘာဝနာ သီလ မြတ်ဒါနနှင့် သုံးဝပွားစီး ကိုယ်ကိစ္စကြီးကို။ <b>အနုယုဉ္စယျ၊</b> ဃရာဝါသ သမ္မာနှင့် ကိစ္စများမြောင် လူတို့ဘောင်ဟု သေရှောင်ပယ်လှန် ဆင်ခြေကန်၍ အမှန်မသွေ မနေလိုက်ကြပါဘဲ သွားလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ စားလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ နေလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ ထိုင်လျှင်လည်း ဆင်ခြင် တွင်တွင်ကြီး များများအားထုတ်လိုက်ကြကုန်ရာ၏။ <b>မောဃကာလံ၊</b> စားကာ အိပ်ကာ ပျော်ရွှင်ကာနှင့် လိုရာမပြီး အချည်းနှီး ကာလတွေကို။ <b>န ဒီပယေ၊</b> မကုန်လွန်ပါစေနှင့်။ (ဝါ) <b>န ဒီပယေ၊</b> ဟိုနိဗ္ဗာန်ရွှေပြည် နန်းအမဆီသို့ အဓိဋ္ဌာန်ရည်မှန်းဆပြီးလျှင် စိတ်ကြံမကျ လှမ်းကြွနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၃၈။ “ဘုရားမှာတမ်းတော်ကြီး”</h3><b>မာ ပမာဒတ္ထ ဘိက္ခဝေ၊ ပစ္ဆာ ဝိပ္ပဋိသာရိနော။</b><br><b>မာ အဟုဝတ္ထ အယံ ဝေါ၊ အမှာကံ အနုသာသနီ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာဝဋ်စခန်းမှ ကျွတ်တမ်းကိုရည်မျှော် ပြည်တော်ကို ရော်ရမ်းလျက် မဂ်လမ်းကို တွင်တွင်ဖွင့်လိုကြကုန်သော အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>တုမှေ၊</b> နိဗ္ဗူကိုရည်ရော် ပြည်တော်ကို ရော်ရမ်းလျက်- <hr> စာမျက်နှာ-31 <br> မဂ်လမ်းကို တွင်တွင်ဖွင့်လိုကြကုန်သော သင်သူတော်စင်အပေါင်းတို့သည်။ <b>မာ ပမာဒတ္ထ၊</b> မေ့မေ့လျော့လျော့ ပေါ့တော့တော့နှင့် သော့သော့သွင်ပြင် မနေချင်လိုက်ကြပါကုန်လင့်။ (ဝါ) ရူပ သဒ္ဒ ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ပေါင်းဆုံဓလေ့ ကြုံကာတွေ့သော် မေ့ကပျောကာ မောကာ မနေချင်လိုက်ကြပါကုန်လင့်။ <b>သံ၊</b> ဤသို့ မေ့ကာ မောကာ မျောကာ နေကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ပစ္ဆာ၊</b> ဘေးရန်ကြုံ၍ ဆုံတွေ့ကြရာ နောင်သောအခါ၌။ (ဝါ) ဘုရား တရားမြေနှင့် အလကားဟေလိုနေပြီးမှ ဘေးရန်ကြုံ၍ ဆုံတွေ့ကြရာ နောင်သောအခါ၌။ <b>ဝိပ္ပဋိသာရိနော၊</b> ဖြာဖြာပြီးသည်း အူလှိုက်မြူ နွမ်းဟိုက်ပင်ပန်းကြကုန်သည်။ <b>မာ အဟုဝတ္ထ၊</b> မဖြစ်ကြပါစေကုန်လင့်။ <b>အယံ ဝေါ၊</b> ယခုလို စေတနာတရားတွေ ဆုဆိုကာ ဝေနေယျာအများတို့ကိုလည်း ဒေသနာတရားမြိုက်ရေစင်ဖြင့် တိုက်စေတခွင်မှာ ကြည်ရွှင်ကြောင်းရယ်နှင့် မေတ္တာရေ စေ့ကလောင်းလိုက်ရခြင်းသည်။ <b>အမှာကံ၊</b> သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဖို့ရာဟု သင်္ချာသလွန်လေ တွက်ကိန်း ကပ်တသိန်းတိုင် ဆယ်ခိုင်ပါရမီ ငါးလီစာဂ စရိယ ၃-တန်ကို သူမတူတန်အောင် ဖြည့်ဆည်းလာခဲ့ရသော ငါဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတို့၏။ <b>အနုသာသနီ၊</b> သင်တို့နောင်ရေး ကောင်းစွာအေးဖို့ မျှော်တွေးထောက်ဆ ကရုဏာဖြင့် မိန့်မှာတော်မူအပ်သည့် အသုံးကျစရာ အဆုံးအမဩဝါဒတော်ပါပေတည်း။<br><h3>၃၉။ လသာတုန်း ဗိုင်းငင်</h3><b>မာ ဝေါ ခဏံ ဝိရာဓေထ၊ ခဏာတီတာ ဟိ သောစရေ။</b><br><b>သဒတ္ထံ ဝါယမေယျာထ၊ ခဏော ဝေါ ပဋိပါဒိတော။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ ဒုလ္လဘကို ကြုံရာပြောင်း ကံတွေကောင်းသည့် အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>ဝေါ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ လူ့ဘဝ၌ ဒုလ္လဘသာသနာ အချိန်ကို ကြုံပြန်လာ သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့သည်။ <b>ခဏံ၊</b> ကြုံခဲဘိတောင်း ယခုလို သာသနာအခါကောင်းကြီးကို။ <b>မာ ဝိရာဓေထ၊</b> ချွတ်လွဲဖယ်ခွာ ပစ်သွားစေလိုက်ကြပါကုန်လင့်။ <b>ခဏာတီတာ၊</b> စားကာ အိပ်ကာ ပျော်ရွှင်နှင့် လိုရာမပြီး အချည်းနှီးကာလကို ကုန်လွန်ကြကုန်သော သူတို့သည်။ <b>သောစရေ၊</b> လူမိုက်နောက်မှ အ-ရ- <hr> စာမျက်နှာ-32 <br> ဟု နောင်တတဖန် ပူပန်တတ်ကြလေကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>သဒတ္ထံ၊</b> ကိုယ်ကျိုးစီးပွား ကိုယ့်အလုပ်များကို။ <b>ဝါယမေယျာထ၊</b> မရလျှင် ငါမနေ သေပစေ စိတ်စွဲဖြင့် ကြိတ်ခဲအားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဝေါ၊</b> သင်တို့အား။ <b>ခဏော၊</b> မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ကန်ရောက်ကြောင်း အခွင့်ကောင်းကြီးသည်။ <b>ပဋိပါဒိတော၊</b> သင်တို့မျက်မှောက် ကံကောင်းထောက်၍ ဆိုက်ရောက်နေပေပြီတကား။ (ဝါ) <b>ပဋိပါဒိတော၊</b> လသာတုန်းတွင် ဗိုင်းကိုငင်ဖို့ ဒိုရှင်ပရမေ တိုက်တွန်းတော်မူလိုက်ပါပေသည်တကား။<br><h3>၄၀။ မကြောက်တရား</h3><b>အနာထာနဉ္စ သော နာထော၊ ဘီတာနံ အဘယံ ကရော။</b><br><b>ကင်္ခါ ဆေဒေါ ဗဟူနံ၊ သုခေတာ စက္ကဝတ္တကော။</b><br><br><b>စက္ကဝတ္တကော၊</b> ဘယ်လူဘယ်နတ် ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါ တစုံတယောက်မျှ ထွန်းထွန်းပေါက်ပေါက် မှန်မှန်ကန်ကန် ဟန်ဟန်ပန်ပန် တိတိကျကျ ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ဟောဖော်ပြသ ဆိုဆုံးမခြင်းငှာ မတတ်နိုင်သည့် ဓမ္မစကြာ အမြတ်ဆုံး ဒေသနာတော်ကြီးကို ကိုယ်ကိုယ်တိုင် လမ်းညွှန်ပြသ ဆိုဆုံးမတော်မူထသော။ <b>သော နာထော၊</b> ကမ်းကုန်လမ်းကုန် စခန်းကုန်သိလိုမိုး လွှမ်းခြုံအုပ်မိ အဟုတ်သိတော်မူသော ထိုဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>အနာထာနံ၊</b> ညှိုးငယ်စွာနှင့် ကိုးကွယ်ခဲ့ကြကုန်သော တကယ်သနားစရာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏။ <b>နာထော စ၊</b> မညှိုးငယ်ကြပါနှင့် ကိုးကွယ်ရာ ဒီမှာရှိသတဲ့လို့ တကယ့်ကို အာမခံပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဘီတာနံ၊</b> မြေလျှိုးမိုးပျံ တန်ခိုးဈာန်ဖြင့် ကိုးဟန်ကွယ်ရာ ဘယ်မှာရှာလဲ ရှာလေလေ မရ ကြာလေလေ ဘေးတွေခံနေကြတဲ့ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏။ <b>အဘယံကရော၊</b> ထိုထိုအရေး ထိုထိုဘေးတွေ သင်တို့ရဲ့ သန္တာန်မှာ မဝင်လာရအောင်လို့ တော်ရာချောင်ကြား ဝေးရာသို့ သွားစေရမဟဲ့လို့ တကယ့်ကို အာမခံပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဗဟူနံ၊</b> များသောင်းသောင်း လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏။ <b>ကင်္ခါ၊</b> ရှေ့ရေးနောက်ရေး ခုအရေးနှင့် အရေးသုံးတန် တွေးလေပြန်က မှန်မှမှန်ပါ့မလား ဟုတ်မှဟုတ်ပါ့မလားရယ်လို့ တွေးတောယုံမှား သံသယပွားနေခြင်းတွေကို။ <b>ဆေဒေါ၊</b> ဒီလိုလုပ်လျှင်တော့ ဟုတ်တယ်၊ ဒီလို- <hr> စာမျက်နှာ-33 <br> ကြံလျှင်တော့ မှန်တယ်လို့ တကယ်တမ်း နှုန်းသတ်ပြီး အဆုံးအဖြတ်ပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>သုခေတာ၊</b> ကိုယ်တိုင်မြေ သုခအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်မသွေ ရောက်ရှိတော်မူလေသည်ဖြစ်၍ ဝေနေယျာ သတ္တဝါတွေကို ဟယ်ငါသိသလို သိကြစမ်းပါ ငါမြင်သလို မြင်ကြစမ်းပါ ငါချမ်းသာသလို ချမ်းသာကြစမ်းပါလို့ အမတခေါ်တဲ့ ချမ်းသာကို လှမ်းကာရွယ်ချူ ပေးသနားတော်မူခဲ့လေသတည်း။<br><h3>၄၁။ နိရိပ်ခွင် အတူဝင်</h3><b>ဧကတော ကမ္မံ ကတွာန၊ ပုညခေတ္တေ အနုတ္တရေ။</b><br><b>ဧကတော သံသရိတွာန၊ ဧကတော ဝိနိဝတ္တယုံ။</b><br><br><b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှားပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>ပုညခေတ္တေ၊</b> တကြိမ်သာစိုက်ပျိုးက ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပင်မသွေ ရနိုင်ပေသည့် လယ်ကောင်းမြောင်းချောင်း ဝင်မြောင်းဝယ် စည်ပင်ခိုင်ပြီး ရိုးလယ်ကြီးနှင့် တူပေထသော။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ဦး ဘုရား၏ သာသနာတော်ကြီး၌။ <b>ဧကတော၊</b> သဘောတူ မနောတူ စိတ်တူကိုယ်တူ ကြည်ဖြူနှစ်သက် ပေါင်းဖက်ကြကုန်လျက်။ <b>ကမ္မံ၊</b> သာသနာပြု မဟာကုသိုလ်ကံ စေတနာတော်ကြီးကို (ပြုဆဲကုသိုလ်ကို ထည့်ဆိုနိုင်သည်)။ <b>ကတွာန၊</b> အနာဂတ်ရေး မျှော်တွေးထောက်ဆ အားထုတ်ရကုန်သောကြောင့်။ <b>ဧကတော ဝ၊</b> လူဖြစ်လျှင်လည်း အတူတူ နတ်ဖြစ်လျှင်လည်း အစဉ်မကွာ ဗြဟ္မာဖြစ်လျှင်လည်း မခွဲဘဲသာလျှင်။ <b>သံသရိတွာန၊</b> လူ့ရပ်နတ်ဌာန် ဗြဟ္မဘုံပါ မကျန်ရအောင် တလှန်လှော သံသရာရေယာဉ်ကြော၌ အထက်တန်းကျကျ ကျင်လည်ကြရကုန်ပြီး၍။ <b>အန္တိမဒေဟေ၊</b> အဆုံးစွန်သောဘဝ နောက်ကာလ၌။ <b>ဧကတော ဝ၊</b> အတူတကွသာလျှင်။ <b>ဝိနိဝတ္တယုံ၊</b> မဂ္ဂင်ဖောင် ယာဉ်ပျံစီးလို့ နိဗ္ဗာန်ခရီး နှင်တော်မူကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၄၂။ ဗြဟ္မာပြည်မှာ တဝင်းဝင်း</h3><b>ပုညတေဇေန ဥက္ကဋ္ဌာ၊ ကာမ ရူပ ဂတိံ ဂတာ။</b><br><b>ဘဝဂ္ဂမှိ သမ္ပတ္တာ၊ ပုန အာယန္တိ ဒုဂ္ဂတိံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-34 <br> <b>ပုညတေဇေန၊</b> ကောင်းမှုတော်အာနုဘော်သည်။ <b>ဥက္ကဋ္ဌာ၊</b> အထက်ရောက်အောင် ပင့်မြှောက်ထားအပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ကာမ ရူပ ဂတိံ၊</b> လူ့ရပ်နတ်ဌာန် မကပြန်ဘဲ ဈာန်သမာပန် ဗြဟ္မထံသို့တိုင်အောင်။ <b>ဂတာ၊</b> အခွင့်အခါ သာခဲ့ပါ၍ မှန်စွာမသွေ ရောက်တတ်ပါပေ၏။ <b>ဘဝဂ္ဂမှိ၊</b> ဘုံတကာအထက် ဘဝဂ်တိုင်အောင်။ <b>သမ္ပတ္တာ၊</b> အခါအခွင့် ကြုံကာသင့်၍ မပျက်မသွေ ရောက်၍နေပါသော်လည်း။ <b>တေ သတ္တာ၊</b> လောကီယနွယ် မပစ်ပယ်ဘဲ နွယ်လာအမြတ် အရိယာဇာတ်သို့ မကပ်မသီ လောကီနွယ်ဖွား သတ္တဝါများသည် <b>ဒုဂ္ဂတိံ၊</b> ချမ်းသာကင်းဘိ ဆင်းရဲအတိသာဖြစ်၍ ဒုဂ္ဂတိခေါ်မှန်း အပါယ်စခန်း။ <b>ပုနာယန္တိ၊</b> သံသရာဝဋ် လှည့်ကာပတ်သဖြင့် အထက်အရပ် ဗြဟ္မာရွာမှာ ရောင်ဝါတဝင်းဝင်းနှင့် ကြွားခဲ့သော်လည်း ဝက်စားကျင်းမှာ တရှုပ်ရှုပ်နှင့် စုတ်စုတ်ကြီးမြုပ်၍ နေကြရလေတော့သတည်း။<br><h3>၄၃။ တိမ်တိုက်အသွင် လူ့ရပ်ခွင်</h3><b>ယထာ နဘေ ဝလာဟကာ၊ ဝါတေနေဝ သမဂ္ဂတာ။</b><br><b>တေနေဝ ဝိဂစ္ဆန္တိ၊ တထာပိ ဘဝ-ခေ-တလေ။</b><br><br><b>နော၊</b> နေ့လမောင်းနှင် တသောင်းခွင်ဝယ် ကောင်းကင်လယ်၌။ <b>ဝလာဟကာ၊</b> တိမ်ညိုမိလ္လာ တိမ်စူကာနှင့် တိမ်လွှာထူးဆန်း တိမ်မကာကောင် လွှမ်းရောင်ယှက်သွယ် တိမ်ပန်းနွယ်ရှိသည်။ <b>တေနေဝ၊</b> အခွင့်သင့်သလို ပင့်ရွှေ့တိုက်ခတ် လေအဟုန်ဟပ်သဖြင့်သာလျှင်။ <b>သမဂ္ဂတာ၊</b> အညီအညွတ်ပေါင်းစပ်စုဆုံ ဂဠုန်နဂါး အရုပ်များပုံဟန် သဏ္ဌာန်လိုလို သင်မူရာပိုကြကုန်လျက်။ <b>ဝိရောစေန္တိ၊</b> ကြည့်သူရှုသူ မြင်သူနှလုံး ရွှင်ပြုံးနှစ်သက် တပ်မက်ချင်စဖွယ် လွန်စွာတင့်တယ်ကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> ဖြစ်စေပျက်စေ စုပေါင်းပေးသည့် ထိုသည့်လေကြောင့်ပင်လျှင်။ <b>ဝိဂစ္ဆန္တိ ယထာ၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်ကျ ပျောက်လွင့်ရကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဘဝခေတလေ၊</b> ကောင်းကင်ပမာ တူလှသော သံသာလောက ဘုံဘဝ၌။ <b>ဝလာဟကာ၊</b> တိမ်ညိုမိလ္လာ တိမ်စူကာနှင့် တိမ်ပြာရောယှက် မကာရ်ကွက်ရောင် တိမ်တောင်ပမာ တူလှစွာသည့် မျိုးလာနွယ်အစားစား အဖုံဖုံ ရုပ်ဇာတ်မျိုးစုံသော သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> လေနှင့်တမူ အလားတူဟန် စီမံဖန်ဆင်း ကံဟူသော အရှင်- <hr> စာမျက်နှာ-35 <br> မင်းကြောင့်သာလျှင်။ <b>သမဂ္ဂတာ၊</b> လူဟန် နတ်ဟန် ဗြာဟန်နှင့် တိရစ္ဆာန်မကျန် ဟန်ပန်မျိုးစုံ ရုပ်ဖုံဖုံဖြင့် ပေါင်းဆုံမိကြပါသော်လည်း။ (ဝါ) လင်ရယ် သားရယ် မယားရယ်နှင့် ဆွေဟယ်မျိုးအစားစား အဖုံဖုံ စုရုံးမိကုန်သော်လည်း။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> လေနှင့်ပမာ တူလှရှာသည့် မဟာလေမင်း ကံကြောင်းရင်းကြောင့်သာလျှင်။ <b>ဝိဂစ္ဆရေ၊</b> ကွဲကြရကုန်၏။ (ဝါ) <b>ဝိဂစ္ဆရေ၊</b> တွေးလေတွေးလေ ဆွေးမပြေဘဲ ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲတတ်ကြလေကုန်သည်တကား။<br><h3>၄၄။ ချစ်နိုင်ကြပါစေ</h3><b>မေတ္တာဒကာ သီတလာ၊ တပန္တိ ဒေါသပဋိဃာ။</b><br><b>ဝါဒီ ဉာဏံ စရိတွာ၊ ပိယာယန္တု သုခိတ္ထိတာ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> လူ့ဘုံဒေသ လူ့လောက၌ ဒုက္ခပယ်ခါ သုခရှာလျက် ချမ်းသာလိုလား အိုအမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>လောကေ၊</b> ဝါဒတွေ အဖုံဖုံ ပကာသနတွေက အစုံစုံ မာန်ဟုန်ကော့လွင့် ပါးလျက် ရန်မီးတွေ များနေကြသည့် ဤကမ္ဘာလောကတလွှား၌။ <b>မေတ္တာဒကာ၊</b> အေးမြသန့်စင် ကြည်လင်ရွှင်ပြုံးခြင်းဆိုတဲ့ မေတ္တာရေစင်သည်။ <b>သီတလာ၊</b> ပူသူရသူ နှစ်ဆူနှစ်ရပ် တပ်အပ်ထင်ရှား သတ္တဝါများကို အအေးတရားကိုသာ ပေးစွမ်းနိုင်ကြပါပေကုန်၏။ <b>ဒေါသပဋိဃာ၊</b> သူရောငါပါ နှစ်ပြာဖျက်ဆီး အမျက်ကြီးခြင်းဆိုတဲ့ ဒေါသ၊ ပူပန်စေတတ် ထိပါးတတ်ခြင်းဆိုတဲ့ ပဋိဃ ဤနှစ်ဝသော တရားတို့သည်။ <b>တပန္တိ၊</b> သူ့မှာလည်းမရွှင် ကိုယ်မှာလည်းပူပင် နှစ်ဦးသားတွင် အကျိုးမပွားဘဲ အပူမီးကိုသာ ပွားစီးစေတတ်ပါပေကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝါဒီ၊</b> အေးသန့်စင် ကြည်လင်ရွှင်ပြုံးခြင်းဆိုတဲ့ မေတ္တာဝါဒ၊ ပူပန်စေတတ် ထိပါးတတ်တဲ့ ပဋိဃဝါဒ၏ နှစ်ပါးသော ဝါဒတွေကို။ <b>ဉာဏစရိတာ၊</b> ဘယ်သင်းဘယ်ဟာ ဘယ်အရာ ဘယ်ဝါဒက အေးစေနိုင်ပါသနည်းဟု ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်စဉ်းစား ကိုယ်ကိုယ်တိုင် သတိထားကြကုန်ပြီး၍။ <b>သုခိတ္ထိတာ၊</b> ချမ်းသာမျိုးမှန် အကျိုးကိုလိုလား အိုအမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>ပိယာယန္တု၊</b> အပြစ်မမြင် ပြောစပ်၍ ချပ် ပေါင်းသင်း အချင်းချင်းလျှင် ယိုင်းပင်းကူညီနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-36 <br> (ဝါ) <b>ပိယာယန္တု၊</b> အခက်အဖြာဖြာ အကုန်မကြွကြစေနှင့်တော့ အထက်ဗြဟ္မာဘုံ အကုန်ကြွကြရအောင် ချစ်မေတ္တာခြုံမှ လုံကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၄၅။ မြင် ကြား များဓလေ့</h3><b>ရူပံ ဒိသွာ သတိမုဋ္ဌာ၊ ပိယံ နိမိတ္တံ မနသိကရောတော။</b><br><b>သာရတ္တစိတ္တော ဝေဒေတိ၊ တဉ္စ အဇ္ဈောသာယ တိဋ္ဌတိ။</b><br><b>အာသဝါ တဿ ဝဍ္ဎန္တိ၊ ဘဝမူလောပဂါမိနော။</b><br><br><b>ရူပံ၊</b> ပရမတ်အစစ် ဧကန်ဖြစ်သည့် အနှစ်မှန်တုံ ရူပါရုံကို။ <b>ဒိသွာ၊</b> စက္ခုဝိညာဉ် စိတ်အစဉ်ဖြင့် ထင်မြင်မိသည်ရှိသော်။ <b>သတိမုဋ္ဌာ၊</b> အမှတ်သတိ လွတ်ကင်းလေသည့်အတွက်ကြောင့်။ <b>ပိယံ နိမိတ္တံ၊</b> ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ဒီရူပကလေးပါတကားဟူ၍။ <b>မနသိကရောတော၊</b> မသင့်မတင့် ပညတ်ဆင့်ကာ နှလုံးသွင်းမိလေသောကြောင့်။ <b>သာရတ္တစိတ္တော၊</b> နှစ်သက်ခင်မင် လိုချင်တပ်မော လောဘဇောစိတ် ယိုဖိတ်လာသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝေဒေတိ၊</b> ကောင်းကောင်းချမ်းသာပေဟု သောက်၍မပြေ ဆားငံရေအလား ခံစားမိလေ၏။ <b>တဉ္စ၊</b> ထိုသုခဝေဒနာကိုလည်း။ <b>အဇ္ဈောသာယ၊</b> အစွဲပြင်းထန် ဥပါဒါန်ဖြင့် လွန်စွာစွဲမိသည်ဖြစ်၍။ <b>တိဋ္ဌတိ၊</b> ဖားကိုမြွေငန်း မြဲစွာဖမ်းသလို ငမ်းငမ်းတက်ကာ စွဲတည်ရှာလေ၏။ <b>တဿ၊</b> ထိုသူအား။ <b>ဘဝမူလောပဂါမိနော၊</b> ဝဋ်ဘဝ၌ ထပ်တရာပြန် လှည့်ပတ်ရန် အကြောင်းတရားအပေါင်း ဖြစ်ကုန်သော။ <b>အာသဝါ၊</b> ကာမာသဝ ဘဝါသဝ ဒိဋ္ဌာသဝ အဝိဇ္ဇာသဝတည်းဟူသော မေ့မေ့မူးမူး တရားရုံးတို့သည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> တနေ့တခြား ဒီရေအလားသို့ တိုး၍သာ လာလေကုန်သတည်း။<br><h3>၄၆။ မြင်သင့်တာ မြင်ပါ</h3><b>ယံ ပဿတိ န တံ ဒိဋ္ဌံ၊ ယံ ဒိဋ္ဌံ တံ န ပဿတိ။</b><br><b>အပဿံ ဗဇ္ဈတေ မူဠှော၊ ဗဇ္ဈမာနော န မုစ္စတိ။</b><br><br><b>လောကေ၊</b> ပုထုဇဉ်ဟု များဖြင်ထွေလာ ကိလေသာတို့ ပိန်းပိတ်ကာမှောင် အလင်းရောင်မသန်း အကန်းဘဝ ပုထုဇဉ်လောက၌။ <b>ယံ၊</b> လူဟန် နတ်ဟန် ဗြဟ္မာဟန်နှင့် သန္တာန်ပညတ် အရပ်ရပ်အဖုံဖုံ အကြင်ရုပ်- <hr> စာမျက်နှာ-37 <br> မျိုးစုံကို။ <b>ပဿတိ၊</b> ပုထုဇဉ်တုံး ကိုယ်လေဖုံးသဖြင့် မှားလုံးကြီးကာ မြင်မိရှာ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုပုထုဇဉ် အမှားမြင်သည့် ပုံသွင်သဏ္ဌာန် ဟန်ပန်ဖုံဖုံ ရုပ်မျိုးစုံသည်။ <b>န ဒိဋ္ဌံ၊</b> တကယ်တိတိ မြင်လိုက်သည့်အာရုံ အစစ်မဟုတ်ပေ။ (ဝါ) မျက်လှည့်သမား ဝိညာဉ်အားဖြင့် လှည့်စားသဖြင့် အမှားမြင်အပ်သော အာရုံသာ ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ယံ၊</b> ပရမတ်အစစ် စိတ်အနှစ်ဟု ရှင်ချစ်ဟောကြား အကြင်ပရမတ္ထတရားကို။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> စင်စစ်မသွေ မြင်အပ်မြင်ရပါပေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုတကယ်စင်စစ် အမှန်ဖြစ်တဲ့ ရူပါရုံ ပရမတ်အစစ်ကို။ <b>န ပဿတိ၊</b> သတိသမ္ပဇဉ် ဉာဏ်မယှဉ်၍ အမှန်ပင်မမြင်ပေ။ <b>အပဿံ၊</b> မြင်အပ်သည်ကို မမြင် မမြင်အပ်သည်ကို မြင်သည်ဖြစ်၍။ <b>မူဠှော၊</b> တွေဝေမိုက်မှု ပုထုဇဉ်အရူးသည်။ <b>ဗဇ္ဈတေ၊</b> ကာမရာဂ စသည်ဖွဲ့နှောင် အချုပ်ထောင်၌ မြဲအောင်မသွေ နှောင်ဖွဲ့မိလေ၏။ <b>ဗဇ္ဈမာနော၊</b> နှောင်ဖွဲ့မိသော ပုထုဇဉ်အမူ ထိုအရူးသည်။ <b>န မုစ္စတိ၊</b> သံသရာဝဋ်တောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ဘယ်ခါ မရုန်းနိုင်အားတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၄၇။ စိတ်သာ ရှင်စော</h3><b>ရူပေန သံကိလိဋ္ဌေန၊ သံကိလိဿန္တိ မာဏဝါ။</b><br><b>ရူပေ သုဒ္ဓေ ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊ န အက္ခာတံ မဟေသိနာ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> သံသရာညစ် ဘုံစနစ်မှ အသစ်ကိုရှာ စင်ကြယ်ရာကို မြန်စွာလှိုင်း အို-သူတော်ကောင်းတို့။ <b>သံကိလိဋ္ဌေန၊</b> အရုပ်အဆိုး ပုပ်သိုးပြင်ပြင် မစင်မကြယ် စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်ကောင်းသော။ <b>ရူပေန၊</b> ရုပ်တရားကြောင့်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့သည်။ <b>သံကိလိဿန္တိ၊</b> အနစ်အယုတ် အောက်သို့မြုပ်ကွယ် စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>န အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်လှစ်ဟ ပြတော်မမူပေ။ <b>ရူပေ၊</b> ရုပ်သည်။ <b>သုဒ္ဓေ၊</b> နံသာရေမိုး ချိုး၍စီရင် လိမ်းပြင်၍ စင်ကြယ်သည်ရှိသော်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ အနန္တတို့သည်။ <b>ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် စင်ကြယ်သန့်ရှင်းကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>န အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်မြွက်ဟ ဟောပြတော်မမူခဲ့သည်သာလျှင်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-38 <br> <b>၄၈။ စိတ္တေန သံကိလိဋ္ဌေန၊ သံကိလိဿန္တိ မာဏဝါ။</b><br><b>စိတ္တေ သုဒ္ဓေ ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊ ဣတက္ခာတံ မဟေသိနာ။</b><br><br><b>သံကိလိဋ္ဌေန၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟများထွေ ညစ်ပေလှစွာသော။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်ကြောင့်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့သည်။ <b>သံကိလိဿန္တိ၊</b> စုတ်ပြတ်ညစ်တေ ပေရေကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အက္ခာတံ၊</b> ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ <b>စိတ္တေ၊</b> စိတ်သည်။ <b>ဝိသုဒ္ဓေ၊</b> ကိလေသာကင်း လွန်သန့်ရှင်းသည်ရှိသော်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ အနန္တတို့သည်။ <b>ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် စင်ကြယ်သန့်ရှင်းကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်မြွက်ဟ ဟောပြတော်မူခဲ့ပါပေသတည်း။<br><h3>၄၉။ စိတ်တခုသာ အဓိက</h3><b>စိတ္တေန နီယတေ လောကော၊ စိတ္တေန ပရိကဿတိ။</b><br><b>စိတ္တဿ ဧကဓမ္မဿ၊ သဗ္ဗေဝ ဝသမန္နဂူ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စိတ်ဓာတ်ရုပ်ဓာတ် ဤနှစ်ရပ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းဘယ်ဟာ မသိတာကြောင့် ဝိဝါဒကွဲပြား အို-လူများကို။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်ဆိုတဲ့ တရားသည်။ <b>လောကော၊</b> သတ္တဝလောက၊ သင်္ခါရလောက၊ ဩကာသလောကဟု သုံးဝထွေပြား လောကဆိုတဲ့ တရားကို။ <b>နီယတေ၊</b> ဖြစ်စေ ပျက်စေ ယုတ်မြတ်စေဟု အမိန့်ပြုကာ သူလိုရာသို့ မပါပါအောင် ဆောင်ထားတတ်ပါပေ၏။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်သည်။ <b>လောကော</b> (ပ) ကို။ <b>ပရိကဿတိ၊</b> သူ့အလိုလိုက် သူ့အကြိုက်ကျအောင် ဆွဲဆောင်၍ ထားတတ်ပါပေ၏။ <b>စိတ္တဿ၊</b> စိတ်ဟုဆိုအပ်သော။ <b>ဧကဓမ္မဿ၊</b> အများမပြု တရားတခု၏။ <b>ဝသံ၊</b> မြတ်ချင်ယုတ်ချင် လိုအင်ဆန္ဒ သူ့အလိုကျသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ ဖုံဖုံများစွာ နတ် လူ ဗြဟ္မာတို့သည်။ <b>အန္နဂူ၊</b> အစဉ်တစိုက် လိုက်ကြရကုန်၏။ (ဝါ) <b>အန္နဂူ၊</b> အပွေ့ပိုက မလိုတမာ မများကြစေနှင့်တော့ စေလိုရာစေဆိုတာ ဒိုဘဂဝါဘုရားရယ်က မချို့သဒ္ဓါပွားစရာ အတိတ်နိမိတ်တွေ ထားခဲ့သမို့... စိတ် စိတ် စိတ်ပါတကားရယ်လို့ မှတ်သားလိုက်ကြကုန်ရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-39 <br> <h3>၅၀။ အကုသိုလ်စိတ်ဟာ လှည်းဘီးပမာ</h3><b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ ဓမ္မာ၊ မနောသေဋ္ဌာ မနောမယာ။</b><br><b>မနသာ စေ ပဒုဋ္ဌေန၊ ဘာသတိ ဝါ ကရောတိ ဝါ။</b><br><b>တတော နံ ဒုက္ခမနွေတိ၊ စက္ကံဝ ဝဟတော ပဒံ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စိတ်ဓာတ် ရုပ်ဓာတ် ဤနှစ်ရပ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းဘယ်ဟာ မသိတာကြောင့် ဝိဝါဒကွဲပြား အို-လူများတို့။ <b>ဓမ္မာ၊</b> ဝေဒနာက္ခန္ဓာ သညာက္ခန္ဓာ နှင့် သင်္ခါရက္ခန္ဓာ ဝိညာဏက္ခန္ဓာဟု လေးဝထွေပြား နာမ်တရားတို့သည်။ <b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ၊</b> တဆိတ်အပို မကြွားကြနှင့်တော့ စိတ်ဆိုတဲ့ တရားသာလျှင် ပြဋ္ဌာန်းကုန်၏။ <b>မနောသေဋ္ဌာ၊</b> စိတ်သည်သာလျှင် အထွတ်တရားမို့ အမြတ်စားဖြစ်ပါပေ၏။ <b>မနောမယာ၊</b> ကာယ ဝစီ မနောချီ၍ သုံးလီသုံးတန် ကံမှန်သမျှ စိတ်ကစ၍ စိတ်အကြောင်းခံ စိတ်ကဖန်တီး စိတ်ကြောင့်ပင် ပြီးစီးကြရပါပေကုန်၏။ <b>ပဒုဋ္ဌေန၊</b> ပြစ်မှားလိုသော စိတ်ဖြင့်။ <b>ဘာသတိ ဝါ၊</b> နှုတ်မြွက်စကား ပြောကြားသည်မူလည်းဖြစ်စေ။ <b>ကရောတိ ဝါ၊</b> ကာယကံမှု တခုခုကို ပြုမိသည်လည်းဖြစ်စေ။ <b>တတော၊</b> စိတ်ညစ်စိတ်ယုတ် ဆိုးပုပ်သော ထိုစိတ်ကြောင့်။ <b>နံ၊</b> ထိုသူကို။ <b>ဒုက္ခ၊</b> ဆင်းရဲဒုက္ခမှန်သမျှသည်။ <b>ဝဟတော ပဒံ၊</b> လှည်းကို ဆွဲသွားသော နွား၏ခြေရာကို။ <b>စက္ကံ၊</b> လှည်းဘီးသည်။ <b>အနွေတိ ဣဝ၊</b> မလွဲမသွေ နင်းချေကာ လိုက်လေဘိသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>အနွေတိ၊</b> တစိုက်မတ်မတ် ပြေးမလွတ်အောင် ထက်ကြပ်မသွေ လိုက်ပါ၍သာ နေလေတော့သတည်း။<br><h3>၅၁။ ကုသိုလ်စိတ်ဟာ အရိပ်ပမာ</h3><b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ ဓမ္မာ၊ မနောသေဋ္ဌာ မနောမယာ။</b><br><b>မနသာ စေ ပသန္နေန၊ ဘာသတိ ဝါ ကရောတိ ဝါ။</b><br><b>တတော နံ သုခမနွေတိ၊ ဆာယာဝ အနုပါယိနီ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (အို-လူ) တို့။ (ပ) <b>ပသန္နေန၊</b> အပြစ်ကင်းစင် သန့်ရှင်းကြည်လင်လှသော စိတ်ဖြင့်။ <b>ဘာသတိ၊</b> နှုတ်မြွက်စကား ပြောကြားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်စေ။ <b>ကရောတိ ဝါ၊</b> ကာယကံမှု အစုစုကို ပြုမိသည်လည်းဖြစ်စေ။ <b>တတော၊</b> ထိုသို့ ကြည်လင်အေးမြသည့် စိတ်အင်- <hr> စာမျက်နှာ-40 <br> ကြောင့်။ <b>နံ၊</b> ထိုသူကို။ <b>သုခံ၊</b> ချမ်းသာသုခမှန်သမျှသည်။ <b>ဆာယာ၊</b> အရိပ်သည်။ <b>အနုပါယိနီ ဝ၊</b> လူ၏နောက်သို့ ကောက်ကောက်မသွေ အေးမြစေရာ လိုက်၍ပါသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>အနွေတိ၊</b> အစဉ်တစိုက် အအေးပိုက်ကာ လိုက်လာလေတော့သတည်း။<br><h3>၅၂။ ဘုရားသော်မှ အရှုံးပေးရ</h3><b>မစ္စုနာ သိရော နတ္ထိ၊ လဉ္စဂ္ဂဟော န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယုဒ္ဓံ နတ္ထိ ဇယော နတ္ထိ၊ သဗ္ဗေ မစ္စုပရာယဏာ။</b><br><br><b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့်။ <b>သမယော၊</b> ဤနေ့ဤရက် ဤနံနက်၌ သေပျက်ပါရစေဟု ချိန်းချက်ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်ပါလှပေ၏။ <b>လဉ္စဂ္ဂဟော၊</b> လွတ်ကင်းရအောင် လက်ဆောင်တံစိုး ထိုးရခြင်းသည်လည်း။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ယုဒ္ဓံ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့် လူချင်းယှဉ်၍ စစ်ပွဲခင်းရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ဇယော၊</b> သေမင်းကို အောင်နိုင်ရခြင်းသည်လည်း။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ဘုရားကစ များလှဖုံဖုံ သတ္တဝါအလုံးစုံတို့သည်။ <b>မစ္စုပရာယဏာ၊</b> သေမင်းထံရင်း လည်ကိုစင်း၍ မယွင်းပုံသေ ရောက်ကြရလေကုန်သတည်း။<br><h3>၅၃။ နင်လားဟဲ ကာမ</h3><b>အဒ္ဒသံ ကာမ တေ မူလံ၊ သင်္ကပ္ပါ ကာမ ဇာယသိ။</b><br><b>န တံ သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊ ဧဝံ ကာမ န ဟေဟိသိ။</b><br><br><b>ကာမ၊</b> အငမ်းမရ တသသနှင့် တွေ့သမျှအာရုံ ခုံမင်တတ်လှတဲ့ ကာမ။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>မူလံ၊</b> ကြောင်းရင်း ဇာစ်မြစ် အမှန်အစစ်ကို။ <b>အဒ္ဒသံ၊</b> သဗ္ဗညုတ ဗောဓိဉာဏ်ဖြင့် ဧကန်မသွေ မြင်ရလေပြီ။ <b>ကာမ၊</b> (နင်လားဟဲ) တဲ့ ကာမ။ <b>တွံ၊</b> သင်ကာမသည်။ <b>သင်္ကပ္ပ၊</b> ဟိုဟိုဒီဒီ အလီလီကို ကြံစည်တွေးတောလေသောကြောင့်။ <b>ဇာယသိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ပေါ်လာပါ- <hr> စာမျက်နှာ-41 <br> ပေ၏။ <b>အဟံ၊</b> ငါသည်။ <b>တံ၊</b> သင့်ကို။ <b>န သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊</b> အပင်ပန်းခံ ညစ်နွမ်းခံ၍ ဘယ်သောခါမှ ကြံစည်တော့မည် မဟုတ်ပေ။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ မကြံစည်သော်။ <b>ကာမော၊</b> (အို) သင်ကာမသည်။ <b>န ဟေဟိသိ၊</b> ဖြစ်ခွင့်ရှာလည်း ဘယ်ခါကာလ ဘယ်ဘဝမှ ဖြစ်ခွင့်ရတော့မည် မဟုတ်ပေ။<br><h3>၅၄။ မြတ်ထက်မြတ်ရာ အဂ္ဂသို့</h3><b>အဂ္ဂတော ဒါနံ ဒဒတံ၊ အဂ္ဂံ ပုညံ ပဝဍ္ဎတိ။</b><br><b>အဂ္ဂံ အာယု စ ဝဏ္ဏော စ၊ ယသော ကိတ္တိ သုခံ ဗလံ။</b><br><b>အဂ္ဂဿ ဒါတာ မေဓာဝီ၊ အဂ္ဂဓမ္မသမာဟိတော။</b><br><b>ဒေဝဘူတော မနုဿော ဝါ၊ အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ္တကပါဠိတော်)*<br><br><b>အဂ္ဂဓမ္မံ၊</b> အထွတ်အဖျား အမြတ်စားဖြစ်သည့် လေးပါးသော သစ္စာတရားတော်ကို။ <b>ဝိဇာနတံ၊</b> ပိုင်းပိုင်းခြားခြား ကသိုဏ်းသို့ ဉာဏ်အား ထင်ထင် အထူးသဖြင့် သိမြင်တော်မူကုန်သော။ <b>အဂ္ဂတော၊</b> အထွတ်အဖျား အမြတ်စား သဒ္ဓါတရားဖြင့်။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်ဓာတ်မှီခို ကြည်ညိုကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>ဒေယျံ၊</b> မြတ်သော အလှူကို ခံတော်မူထိုက်သော။ <b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှုံးရပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>အဂ္ဂေ၊</b> တံခွန်အထွတ်ပမာ အလွန်ပင် မြတ်လှစွာသော။ <b>ဗုဒ္ဓေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်ဘုရား ဘဂဝါ၌။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်စေတနာ ကြည်ညိုလှစွာကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>ရာဂူပသမေ၊</b> ရာဂကင်းခြင်း အကြောင်းရင်းဖြစ်ကုန်သော။ <b>သုခေ၊</b> သန္တိသုခ တုပကင်းကွာ အေးချမ်းလှထသော။ <b>အဂ္ဂေ၊</b> တံခွန်အထွတ် အလွန်ပင် မြတ်လှစွာသော။ <b>ဓမ္ေ၊</b> ဘုရားရှင် မုက္ခပါဌ် တရားတော်မြတ်၌။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်ဓာတ်မှီခို ကြည်ညိုကြကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှုံးရပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>ပုညခေတ္တေ၊</b> တကြိမ်စိုက်ပျိုးက ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပင်မသွေ ရနိုင်ပေသည့် လယ်ကောင်း မြောင်းကျဝင် စည်ပင်ခိုင်ပြီး လယ်ကြီးနှင့် တူလှစွာသော ကောင်းမှုမျိုးကို စိုက်ရာ- <hr> စာမျက်နှာ-42 <br> <b>ယေ စ ဘိက္ခု၊</b> သံသရာဘေး လာမည့်ရေးကို မျှော်တွေးကြောက်ငြား အကြင်ဘုရားရှင်၏သားတော်တို့သည်။ <b>သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဘဂဝါက နေရာတကျ ဟောညွှန်ပြသည့် ကျွန်းရိပ်ညို သာသနာဆိုတဲ့ နန်းဗဟို၌။ <b>ရတ္တိန္ဒိဝံ ယုတ္တာ၊</b> နေ့နေ့ညည ခဏမစဲ အမြဲပြုလုပ် စွမ်းအားထုတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိစ္စံ၊</b> အမြဲ။ <b>အသုဘသညိနော၊</b> မတင့်မတယ် ရွံစဖွယ်သာ အသုဘပါတကားဟူ၍ ပွားများစိတ်တွင်း နှလုံးသွင်းလေ့ရှိကြကုန်၏။ <b>တေ၊</b> မြတ်သည့်ယောဂီ မနသီနှလုံး ကျင့်သုံးပွားများ ထိုဘုရားရှင်၏ သားတော်တို့သည်။ <b>ရာဂဂ္ဂိံ၊</b> ကာမရိပ်မှောင် တောက်လောင်ထိန်ညီး တဏှာမီးကို။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ငြိမ်းသတ်နိုင်ကုန်၏။ (ဝါ) <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ရာဂလောင်မီး အပူကြီးကို သိမ်းဆည်းသတ်ဖြတ် အအေးဓာတ်ဖြင့် အေးရပ်ရိပ်မြ နိဗ္ဗာန်ဘုံသို့ ခိုလှုံဆိုက်ရောက်နိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၅၈။ မောဟမ်းအေး ဘုရားဆေး</h3><b>ဒေါသဂ္ဂိံ ပန မေတ္တာယ၊ နိဗ္ဗာပေန္တိ နရုတ္တမာ။</b><br><b>မောဟဂ္ဂိံ ပန ပညာယ၊ ယာယံ နိဗ္ဗေဓဂါမိနီ။</b><br><b>တေ နိဗ္ဗာပေတွာ နိပကာ၊ ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ။</b><br><b>အဝဿံ ပရိနိဗ္ဗန္တိ၊ အသေသံ ဒုက္ခမစ္စဂုံ။</b><br><br><b>နရုတ္တမာ၊</b> လူသုံးပါးတို့ထက် ဆထက်လွန်ကျူး အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်ပေကုန်သော အာသဝေါကင်းကာ ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>ဒေါသဂ္ဂိံ၊</b> တဟူးဟူးနှင့် တရှူးရှူးလောင် ဒေါသမီးတောင်ကို။ <b>မေတ္တာယ၊</b> စိမ့်စမ်းရေပမာ မေတ္တာနှင့်။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> အပူတွေကင်း ရန်ဘေးရှင်းလျက် အေးခြင်းနိဗ္ဗာန် သိင်္ဂံအမတ ကြွရောက်တော်မူကြလေကုန်၏။ <b>မောဟဂ္ဂိံ၊</b> မှန်ရာမှန်သမျှ မသိရအောင် ပိတ်လှောင်တားဆီး မောဟဟူသောမီးကို။ <b>နိဗ္ဗေဓဂါမိနိယာ၊</b> အမှောင်ခွင်းဖောက် အလင်းရောက်အောင် ပို့ဆောင်တတ်သော။ <b>ပညာယ၊</b> ဝရစိန်စက် ထက်မြက်ပြင်းထန် မဂ္ဂင်ဉာဏ်ဖြင့်။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ကိလေသာငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်းကာ အေးကိန်းမသွေ ပို့ဆောင်တတ်ပေကုန်၏။ <b>နိပကာ၊</b> တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေ ပင်ကိုယ်ဉာဏ်စက် အလွန်တရာ ထက်မြက်ကုန်သော။ <b>တေ၊</b> မြတ်သည့်ယောဂီ မနသီနှလုံး ကျင့်သုံးတတ် အရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ၊</b> နေ့ညဉ့်မပြတ် ဆက်စပ်ကြိုးကုတ် စွမ်းအား- <hr> စာမျက်နှာ-43 <br> ထုတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိဗ္ဗာပေတွာ၊</b> ကိလေသာဟူ အပူခပ်သိမ်း အကုန်ငြိမ်းကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အသေသံ၊</b> ကိလေသာအကြွင်း အလျင်းတစိမရှိကုန်ဘဲ။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဇာတိ ဇရာ ဆဲတဖြင့် လွန်စွာပြင်းကဲ ဝဋ်ဆင်းရဲကို။ <b>အစ္စဂုံ၊</b> လွန်မြောက်ကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အဝဿံ၊</b> မြေကြီးလက်ခတ် မချွတ်ဧကန် အမြဲမှန်စွာသာလျှင် <b>ပရိနိဗ္ဗန္တိ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင် ကူးမြောက် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြလေကုန်မည်တကား။<br><h3>၅၉။ ဘဝကုန်ရာ သိသာခါ</h3><b>အရိယဒဿာ ဝေဒဂူ၊ သမ္မပညာယ ပတ္တော။</b><br><b>ဇာတိက္ခယ မဘိညာယ၊ နာဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br><br><b>ပတ္တော၊</b> ဝိပဿနာပညာမျက်စိ ကောင်းစွာရှိသဖြင့် ပဏ္ဍိတခေါ်သော ပညာရှိသည်။ <b>အရိယဒဿာ၊</b> သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားဟု ပိုင်းခြားသိရန် အာဏာဉာဏ်အမြင်ရှိသည်။ <b>ဝေဒဂူ၊</b> အသိဉာဏ်ပေါက် တဖက်ကမ်းသို့ ရောက်ပြီးသည်။ <b>သမ္မပညာယ၊</b> အမှားအမှန် ဝေဖန်ခွဲခြား သိပေတတ် မဂ္ဂင်ဉာဏ် ပညာမြတ်နှင့်။ <b>သမန္နာဂတော၊</b> လောက်ငအုံလုံ ပြည့်စုံပြီးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇာတိက္ခယံ၊</b> ပဋိသန္ဓေတည်နေစရာ ဘယ်မှာမရှိ ပကတိအေးချမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းကို။ <b>အဘိညာယ၊</b> မဂ်ဖိုလ်လေးတန် ပွားသဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းဖြတ်သိမြင်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> ဘဝသစ် တဆစ်တဖန် ဖြစ်ရန်ဟု တမလွန်လောက နောင်ဘဝသို့။ <b>နာဂစ္ဆန္တိ၊</b> မရောက်ကြကုန်။ (ဝါ) <b>နာဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဝဋ်၏ဦးခေါင်း တောင်းလေးပတ်ကို တခါတည်း ပယ်သတ်ပြီးသဖြင့် ဘယ်သောအခါမှ ပုနဗ္ဘဝံ မရောက်ကြတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၆၀။ မိဘနှစ်ပါးဆိုတာ ဗြဟ္မာ</h3><b>ဗြဟ္မာတိ မာတာပိတရော၊ ပုဗ္ဗာစရိယာတိ ဝုစ္စရေ။</b><br><b>အာဟုနေယျာ စ ပုတ္တာနံ၊ ပဇာယ အနုကမ္ပကာ။</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ နမဿေယျ၊ သက္ကရေယျ စ ပဏ္ဍိတော။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်)* <hr> စာမျက်နှာ-44 <br> မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာနှင့် ဥပေက္ခာအားဖြင့် လေးပါးသော ဗြဟ္မစိုရ်တရားတို့ကို နေ့စဉ်နေ့စဉ် မွေ့လျော်ကာ ပွားများလေ့ရှိသဖြင့် ပြကတေ့ဗြဟ္မာနှင့် အလားတူသောကြောင့် <b>မာတာပိတရော၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မိခင်ဖခင်နှစ်ပါးတို့ကို <b>ဗြဟ္မာတိ၊</b> ဗြဟ္မာဟူ၍။ <b>ဝုစ္စရေ၊</b> သမုတ်ဝေါဟာ မည်သညာဖြင့် တင်ကာမသွေ ခေါ်အပ်လေကုန်သတည်း။ <b>ပုဗ္ဗာစရိယာတိ၊</b> မွေးကတည်းက အစတင်ကာ သွန်သင်ပြသ အဦးစသဖြင့် လက်ဦးဆရာတို့ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စရေ၊</b> သမုတ်ဝေါဟာ မည်သညာဖြင့် တင်ကာမသွေ ခေါ်ဝေါ်အပ်လေကုန်သတည်း။ <b>ပဇာယ၊</b> သားနှင့်သမီး ချစ်မငြီးအား။ <b>အနုကမ္ပကာ၊</b> အစဉ်မပြတ် လျောက်ပတ်အောင် ကြည့်ရှုစောင်မ စောင့်ရှောက်တတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုတ္တာနံ၊</b> သမီးနှင့်သား ဤနှစ်ပါးတို့၏။ <b>အာဟုနေယျာ စ၊</b> အဝေးရပ်မှ ခဲကပ်လှစွာ ဆောင်ယူလာသော ပစ္စည်းတို့ကို အယူတော်မှန် အလှူခံခြင်းငှာလည်း ထိုက်ကုန်၏။<br><br><b>တသ္မာ ဟိ၊</b> ထိုသို့များလှ ဂုဏ်အဝဝတို့နှင့် မုချကုံလုံ ပြည့်စုံပေသောကြောင့်သာလျှင်။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ရှေ့ရေးနောက်ရေး အရေးနှစ်တန် ဝေဖန်နော်သိ ပညာရှိသည်။ <b>နေ၊</b> ကျေးဇူးကြီးလှ မိဘနှစ်ဖြာ မြတ်ရတနာတို့ကို။ <b>နမဿေယျ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ဦးနှိမ်ထားလျက် ညွတ်တွားရိုကျိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးရာ၏။ <b>သက္ကရေယျ စ၊</b> ပူဇော်သက္ကာရ လာဘ်လာဘဖြင့် နေ့ညမကွာ ပူဇော်ရာ၏။<br><h3>၆၁။ စောင့်စည်းသမှု အစဉ်ပြု</h3><b>ယတံ စရေ ယတံ တိဋ္ဌေ၊ ယတံ အစ္ဆေ ယတံ သယေ။</b><br><b>ယတံ သမိဉ္ဇယေ ဘိက္ခု၊ ယတမေနံ ပသာရယေ။</b><br><br><b>ဘိက္ခု၊</b> ရည်မှတ်နိဗ္ဗာန် အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ဖန်ဝါတင်လွှမ်း မြတ်ရဟန်းသည်။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>စရေ၊</b> သွားရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>တိဋ္ဌေ၊</b> ရပ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>အစ္ဆေ၊</b> နေရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>သယေ၊</b> အိပ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်- <hr> စာမျက်နှာ-45 <br> <b>သမိဉ္ဇယေ၊</b> လက်ခြေအင်္ဂါအဖြာဖြာကို အသာအယာ ကွေးညွှတ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>ပသာရယေ၊</b> ခြေလက်အင်္ဂါ အဖြာဖြာကို အသာအယာ ဆန့်တန်းရာ၏။ (ဝါ) အမှတ်သတိ မပြတ်ရှိလျက် ကိုယ်သိသေဉ္စ ဣန္ဒြေရရ လှမ်းကြွသွားလာ ရဟန်းဆိုတဲ့ အမူအရာနှင့်လိုက်အောင် ထိုက်ထိုက်တန်တန် ကျင့်သုံးရာသတည်း။<br><h3>၆၂။ ဟောဒါမှ ရဟန်း</h3><b>ယတံ ဝိဟာရီ အာတာပီ၊ သန္တဝုတ္တိ မနုဒ္ဓတော။</b><br><b>စေတောသမထသာမိစီ၊ သိက္ခမာနော သဒါ သတံ။</b><br><b>ပဟိတတ္တော သန္တစိတ္တော၊ သ ဝေ ဘိက္ခုတိ ဝုစ္စတိ။</b><br><br><b>ယတံ ဝိဟာရီ၊</b> ယခုဖော်ပြ စောင့်စည်းခြင်း ဂုဏ်အဝဝတို့နှင့် ပြည့်စုံစွာ နေလေ့ရှိသော။ <b>အာတာပီ၊</b> ကိလေသာညစ်ကြေး ကင်းဝေးစေအောင် ပူလောင်စေတတ် အပြင်းအထန် အားထုတ်အပ်သော။ <b>သန္တဝုတ္တိ၊</b> ငြိမ်းချမ်းအေးဆေး ဘေးကင်းသောအသက်မွေးခြင်း ရှိသော။ <b>အနုဒ္ဓတော၊</b> လောကဓမ်ကြုံ တွေ့ကာဆုံလည်း မတုန်မလှုပ် ကျောက်ရုပ်ပမာ ခိုင်ကြည်သော။ <b>စေတောသမထသာမိစီ၊</b> စိတ်၏ ငြိမ်သက်အေးမြခြင်း၌ ရိုသေသမှု အလေးဂါရဝပြုတတ်သော။ <b>သဒါ၊</b> နေ့ညဉ့်မစဲ အမြဲမပြတ် အထပ်ထပ်သာလျှင်။ <b>သတံ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ ကျင့်ဝတ်ပဋိပတ်တရားမြတ်ကို။ <b>သိက္ခမာနော၊</b> ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်သော။ <b>ပဟိတတ္တော၊</b> ရှုပ်ထွေးပွေလီ ဘုံလောကီညိုဆံခြည်တခြမ်း စိတ်မသန်းဘဲ အေးချမ်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ သွန်ပို့အပ်သော စိတ်ရှိတတ်သော။ <b>သန္တစိတ္တော၊</b> လေငြိမ်သည့် ပင်လယ်ပြာသို့ ကြည်ချမ်းမြ ငြိမ်သက်သော စိတ်ရှိလှသော။ <b>သတော၊</b> ဆိုအပ်ခဲ့ပြီး အသီးသီးသော ဂုဏ်အင် စုံလင်ပြည့်ဝသော ထိုသူကို။ <b>ဘိက္ခုတိ၊</b> ရဟန်းဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> အလုပ်သဘောဟုတ်သဖြင့် ဖွင့်ထုတ်မည်နော် ခေါ်ဝေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၆၃။ သားရှိသသူ များကြောင့် ပူ</h3><b>သောစတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ၊ ဂေါပိမာ ဟိ ဂေါဟိ ပိ သောစတိ။</b><br><b>ဥပဓီ ဟိ နရဿ သောစနာ၊ န ဟိ သောစတိ နိရူပဓိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-46 <br> <b>ပုတ္တိမာ၊</b> သားရှိသောသူသည်။ <b>ပုတ္တေဟိ၊</b> သားကြောင့်။ <b>သောစတိ၊</b> တကြောင့်ကြကြ တ-တ လွမ်းလွမ်း မအေးချမ်းဘဲ အမြဲတမ်းမသွေ စိုးရိမ်နေရလေ၏။ <b>ဂေါပိမာ၊</b> နွားရှိသော သူသည်လည်း။ <b>ဂေါဟိ၊</b> နွားကြောင့်။ <b>သောစတိ။</b> (ပ) ၏။ <b>ဥပဓီ ဟိ၊</b> တငြိကပ်ကပ် တတပ်စွဲစွဲ မဖြတ်ခဲ့နိုင် အစွဲခိုင်သော သူတို့သည်။ <b>သောစတိ၊</b> စွဲလေ မြဲလေ သောကပွေ့၍ တည်နေမကျ အပူမီးခ၍သာ နေရပေ၏။ <b>နိရူပဓိ၊</b> ငါးပါးခန္ဓာ အစွဲမသန် ဉာဏ်မြင်သန်၍ ဆယ်တန်ကိလေ ဖြတ်ကင်းကွာ ဖော်မရှာဘဲ သားလည်းမရှိ နွားမရှိဘဲ ပကတိသန့်စင် အရိယာအရှင်ရှိသည်။ <b>န သောစတိ၊</b> တွယ်တာစရာ ဘယ်မှာမှ မရှိသဖြင့် တစိုးတစိမျှ မစိုးရိမ်မပူဆွေး အေးမြချမ်းသာလှပါပေသတည်း။<br><br><b>ဆောင်ပုဒ်။</b><br>* သားရှိသောသူ၊ သားကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* သမီးရှိသူ၊ သမီးကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* နွားရှိသောသူ၊ နွားကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* ရှိရှိသမျှ၊ အပူတွေခ၊ ဘဝမချမ်းသာ။<br>* မရှိ မပူ၊ ရှိလျှင် ပူ၊ လူလူ နတ်နတ်ပါ။<br>* အစွဲကင်းမှ၊ ပူသောက၊ လွတ်ကြရမည်သာ။<br><h3>၆၄။ တကိုယ်တော်တည်း</h3><b>စရံ စေ နာဓိဂစ္ဆေယျ၊ သေယျံ သဒိသမတ္တနော။</b><br><b>ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ၊ နတ္ထိ ဗာလေ သဟာယတာ။</b><br><br><b>အတ္တနော၊</b> မိမိထက်။ <b>သေယျံ၊</b> သီလ သမာဓိ ပညာအားဖြင့် မြတ်သောမိတ်ဆွေကိုလည်းကောင်း။ <b>သဒိသံ ဝါ၊</b> သီလ သမာဓိ ပညာအားဖြင့် တူမျှသော မိတ်ဆွေကိုလည်းကောင်း။ <b>စေ နာဓိဂစ္ဆေယျ၊</b> အကယ်၍ ရှာဖွေမရခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>ဧကစရိယံ၊</b> အဖော်မမှီး တကိုယ်တည်းသာလျှင် ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ရခြင်းသည်။ <b>ဒဠှံ ကယိရာ၊</b> အနှောင့်အယှက် ကန့်ကွက်ရန်ဘေး ကင်းစင်ဝေးသဖြင့် လေးလေးနက်နက် မွန်မြတ်လှပါပေ၏။ <b>ဗာလေ၊</b> ဘေးရန်မှန်သမျှ သူကစတတ်သည့် ဗာလစရိုက် လူမိုက်လူအတို့၌။ <b>သဟာယတာ၊</b> အဖော်သဟာ မရှိပါသဖြင့် ရမိရရာ မိတ်ဆွေသဟာဖွဲ့မှုသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်သောအခါမှ မရှိပါလေနှင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-47 <br> <h3>၆၅။ “လယ်ထွန်သော မြတ်ဘုရား”</h3><b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ၊ ပညာ မေ ယုဂနင်္ဂလံ။</b><br><b>ဟိရီ ဤသာ မနော ယောတ္တံ၊ သတိ မေ ဖလပါစနံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ - ကသိဘာရဒွါဇသုတ်)*<br><br><b>မေ၊</b> ငါဘုရား၏။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> မမှိတ်မသုန် ရတနာတို့၏ ဂုဏ်၌ ယုံကြည်တတ်သော သဒ္ဓါသည်။ <b>ဗီဇံ၊</b> အပင်ပေါက်ရန် စွမ်းအားသန်သည့် မျိုးစေ့မည်၏။ <b>တပေါ၊</b> အကျင့်သီလ အာစာရသည်။ <b>ဝုဋ္ဌိ၊</b> မျိုးစေ့ပင်မှန် ဖွံ့ထွားရန်ဟု အားသွန်ဖြိုးဝေ မိုးရေမည်၏။ <b>ပညာ၊</b> ပညာသည်။ <b>ယုဂနင်္ဂလံ၊</b> ထမ်းပိုးနှင့် ထွန်တုံးမည်၏။ <b>ဟိရီ၊</b> အကုသိုလ်စု မကောင်းမှုမှ ရှက်ခြင်းသည်။ <b>ဤသာ၊</b> ထွန်တုံး ထွန်သွား ဖြောင့်ဖြောင့်သွားအောင် ပဲကိုင်ပေးစရာ ထွန်ကိုင်းမည်၏။ <b>မနော၊</b> စိတ်သည်။ <b>ယောတ္တံ၊</b> ထိန်းယသည်ပိုး နွားချည်ကြိုးမည်၏။ <b>သတိ၊</b> ဓမ္မာရုံ အစုစု၌ မွေ့လျော်စောင့်စည်းခြင်း သတိသည်။ <b>ဖလပါစနံ၊</b> မြေကိုခွဲသွား ထယ်သွားနှင့် နွားကိုနှင်ရန် နကန်ခေါ်သည့် နှင်တံတုတ်မည်၏။<br><h3>၆၆။ မိဘလုပ်ကျွေး နတ်ချစ်ဆေး</h3><b>ယော မာတရံ ဝါ ပိတရံ ဝါ၊ ဓမ္မေန ပေါသေတိ။</b><br><b>ဒေဝါ နံ ပသံသန္တိ၊ မာတာပတ္တိဘရံ နရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ယော နရော၊</b> အနန္တဂုဏ် ကိုယ်လုံးခြုံ၍ နိဂုံရွှေစင် ကြည်လင်မြတ်နိုး မျိုးရိုးအစစ် ဖြစ်ပေဘိတောင်း အကြင် အမျိုးကောင်းသားသည်။ <b>မာတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မွေးမိခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ပိတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် ဖခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မေန၊</b> မိမိမှာ သမ္မာအာဇီဝ ဖြူစင်လှစွာဖြင့်။ <b>ပေါသေတိ၊</b> ကြည်ညိုသဒ္ဓါ တရားဖြင့် ပြုစုလုပ်ကျွေးပေ၏။ <b>မာတာပတ္တိဘရံ နရံ၊</b> မိဘကျေးဇူး မြင့်မိုရ်ဦးကို ကြည်နူးအောက်မေ့ မြတ်ဓလေ့ဖြင့် နေ့နေ့ညည ဂါရဝမှု ပြုစုလုပ်ကျွေးပေသော။ <b>နံ၊</b> သူတော်ကောင်းဓာတ် ကိန်းဝပ်ကြည်ညိုလိုသူကို- <hr> စာမျက်နှာ-48 <br> <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာအယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် နတ်ကောင်းနတ်မြတ်တို့သည်လည်း။ <b>ပသံသန္တိ၊</b> ဘဝဂ်လျမ်းအောင် ချီးမွမ်းကြလေကုန်၏။ <b>တိကိစ္ဆန္တိ၊</b> ဘေးရန်ရောဂါ သင့်ရောက်လာလည်း ကိုယ်မှာမခ ကင်းစင်ပအောင် စွမ်းဆောင်ကုသ ဖေးမကူညီကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၆၇။ မိဘကျေးဇူး မသိသူ လူယုတ်</h3><b>ယော မာတရံ ဝါ ပိတရံ ဝါ၊ ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ။</b><br><b>ပဟုသန္တော န ဘရတိ၊ တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဝသလသုတ်)*<br><br><b>ယော၊</b> သူတထူးက ပြုပေဖူးသည့် ကျေးဇူးတရား မသိတတ်သော အကြင်လူမိုက်သည်။ <b>ပဟုသန္တော၊</b> မိမိကိုယ်တိုင်က ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်ပါလျက်။ <b>ဇိဏ္ဏကံ၊</b> ဆံဖြူသွားကြွေ အိုမင်းလေပြီးသော။ <b>ဂတယောဗ္ဗနံ၊</b> ငယ်မူတွေပျောက် တတိယအရွယ်သို့ ရောက်နေပြီးသော။ <b>မာတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်မက ကြီးလှဂုဏ်အင် မွေးမိခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ပိတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်မက ကြီးလှဂုဏ်အင် မွေးဖခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>န ဘရတိ၊</b> မွေးပေဖူးသည့် ကျေးဇူးမေတ္တာ သိတတ်ကဖြင့် သဒ္ဓါဖွေးဖြူ မွေးမြူခြင်းမရှိပေ။ <b>တံ ဇညာ၊</b> မိဘကျေးဇူး ဂုဏ်အထူးကို ကြည်နူးမဆပ် မသိတတ်သောသူကို။ <b>ဝသလော ဣတိ၊</b> လူယုတ်ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ကျိုးကြောင်းသင့်လျော် အခွင့်တော်သဖြင့် ခေါ်ဝေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၆၈။ ပျက်စီးကြောင်းမာန</h3><b>ဇာတိထဒ္ဓေါ ဂေါတ္တထဒ္ဓေါ၊ မာနထဒ္ဓေါ စ ယော နရော။</b><br><b>သညာတိံ အတိမညတိ၊ တံ ပရာဘဝတော မုခံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ပရာဘဝသုတ်)*<br><br><b>ယော နရော၊</b> မာန်မူတက်ကြွ တရွရွနှင့် မာနတက်၍နေသောသူသည်။ <b>ဇာတိထဒ္ဓေါ၊</b> မိမိဇာတ်သာလျှင် မြတ်ဟု မှားမှတ်မြင့်ကြွ မာနတလူလူ တက်လို့နေ၏။ <b>ဂေါတ္တထဒ္ဓေါ၊</b> ငါ၏အနွယ်သာ မြတ်လှပါဟု- <hr> စာမျက်နှာ-49 <br> တလူလူ မာနတက်ကြွ၍နေ၏။ <b>မာနထဒ္ဓေါ၊</b> ဘဝင်လေခ မြေမကျအောင် မာနတရားကလည်း ထောင်လွှားလှပေ၏။ <b>သညာတိံ၊</b> မိမိ၏ မျိုးရိုးနွယ်လာ ဇာတ်ကိုသာလျှင်။ <b>အတိမညတိ၊</b> ငါသာလျှင် အစဉ်မပြတ် အမြဲမြတ်၏၊ သူတပါးကား ငါ့အောက် အမြဲရောက်ဟု မြင့်မောက်မာန တကြွကြွဖြင့် ဘဝင်မြင့်ကာ စွဲမှတ်မိရှာလေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုသို့ ငါနှင့်ငါသာ နှိုင်းစရာဟု စိတ်မှာဝင်စား ထိုမာနသမားသည်။ <b>ပရာဘဝတော၊</b> မကြာမတင် အလျင်အမြန် ပျက်စီးခြင်း၏။ <b>မုခံ၊</b> အကြောင်းရင်းမူလ အစမသွေ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၆၉။ “ဇာတ်ကြောင့်မဟုတ်၊ အလုပ်သာ”</h3><b>န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ၊ န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော။</b><br><b>ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ၊ ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဝသလသုတ်)*<br><br><b>ဇစ္စာ၊</b> ဇာတ်အားဖြင့် (ဝါ) ဇာတ်အပေါ်မူတည်၍။ <b>ဝသလော၊</b> လူတယောက်ကို အယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်နိုင်။ <b>ဇစ္စာ၊</b> ဇာတ်အားဖြင့်။ <b>ဗြာဟ္မဏော၊</b> ဗြာဟ္မဏဟု လူတယောက်ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်နိုင်။ <b>ကမ္မုနာ၊</b> ထိုသူလုပ်သော ကောင်းမကောင်း အလုပ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝသလော၊</b> လူတယောက်ကို အယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်နိုင်သည် (ဝါ) ဖြစ်၏။ <b>ကမ္မုနာ၊</b> ထိုသူလုပ်သော အဆိုးအကောင်း အလုပ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဗြာဟ္မဏော၊</b> ဗြာဟ္မဏဟု လူတယောက်ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၇၀။ “တဦးတည်းသော သားအပေါ်၌ကဲ့သို့”</h3><b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တံ၊ အာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊ မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>*(မေတ္တာသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌပါဠိတော်)*<br><br><b>မာတာ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မွေးမိခင်သည်။ <b>နိယံ ပုတ္တံ၊</b> မိမိရင်နှစ် သားရင်းဖြစ်သော။ <b>ဧကပုတ္တံ၊</b> အရေထူ အ- <hr> စာမျက်နှာ-50 <br> ရေပါး အသားကိုဖောက် အရိုးရောက်အောင် များမြောက်ခင်တွယ် တဦးတည်းသော သားငယ်ကို။ <b>အာယုသာ၊</b> ဇီဝိန်အသက် ယင်းအတွက်ကြောင့်။ <b>အနုရက္ခေ ယထာ၊</b> နို့ချိုတိုက်ကျွေး ပိုက်ထွေးယုယ ဘေးမခအောင် နေ့ညမထွေ စောင့်ရှောက်လေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗဘူတေသု၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့၌။ <b>မာနသံ၊</b> ထွေထွေယိုဖိတ် မေတ္တာစိတ်ကို။ <b>ဘာဝယေ၊</b> နေ့ညမကွာ ပွားများရာ၏။<br><h3>၇၁။ မည်သူ ဩဃကို ကူးနိုင်ပါသနည်း</h3><b>ကောသု ဓ တရတိ ဩဃံ၊ ကော ဓ တရတိ အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>အပ္ပတိဋ္ဌေ အနာလမ္ဗေ၊ ကော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>မာရိသ၊</b> ဆင်းရဲကင်းကွာ ဘုန်းပညာနှင့် ပြည့်စုံပေငြား မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ကော သု၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ ကြမ်းတမ်းသည့် သမုဒ္ဒရာခရီးကို။ <b>တရတိ၊</b> တဘက်ရောက်အောင် ကူးမြောက်နိုင်ပါသနည်း ဘုရား။ <b>ကော၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ကူးနိုင်ခဲစွာ သံသရာခရီး အဏ္ဏဝါကြီးကို။ <b>တရတိ၊</b> မနစ်မမြုပ် အဟုတ်တကယ် ကူးမြောက်နိုင်ပါသနည်း ဘုရား။ <b>ကော၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>ဂမ္ဘီရေ၊</b> အထောက်မတန် အလွန်ပင် နက်နဲလှစွာသော။ <b>အပ္ပတိဋ္ဌေ၊</b> ထောက်ရာတည်ရာ ရပ်ရာမရ အဟုန်ပြင်းလှစွာသော။ <b>အနာလမ္ဗေ၊</b> ဆွဲရာကိုင်ရာ မှီတွယ်စရာ လှေနာဝါကလေးမျှပင် မရှိထသော။ <b>ဩဃေ၊</b> ကာမ၊ ဘဝ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ အဝိဇ္ဇာ ဤလေးဖြာသော ဩဃ၌။ <b>န သီဒတိ၊</b> ယောက်ျားဘသား စွမ်းပကားဖြင့် နစ်မြုပ်မသွားအောင် စွမ်းဆောင်နိုင်ပါလေသနည်း။<br><h3>၇၂။ ဩဃကို ကူးနိုင်သူ</h3><b>သဒ္ဓါ သီလသမ္ပန္နော၊ ပညဝါ သုသမာဟိတော။</b><br><b>အဇ္ဈတ္တသညီ သတိမာ၊ ဩဃံ တရတိ ဒုတ္တရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)* <hr> စာမျက်နှာ-51 <br> <b>သဒ္ဓါ၊</b> (ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ခြင်း)။ <b>သီလသမ္ပန္နော၊</b> သီလနှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>ပညဝါ၊</b> တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေ ထက်သောဉာဏ်ရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>သုသမာဟိတော၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ ခုန်ကျော်မရှိ တည့်တည့်မတ်မတ် တည်နေတတ်သော သမာဓိရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>အဇ္ဈတ္တသညီ၊</b> အပအာရုံ မခိုလှုံဘဲ မိမိကိုယ်တွင်း၌သာ တည်သော သညာရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>သတိမာ၊</b> အာရုံဒွါရ ဆုံသမျှခိုက် လိုက်၍သိမှတ် သတိဓာတ်တလုံး အမြဲတမ်း စွဲသုံးသည်ဖြစ်သော ယောက်ျားဇာနည် သာကီနွယ်ဖွား ဘုရားသားတော်သည်။ <b>ဒုတ္တရံ၊</b> ဘေးရန်ပေါကြွယ် အပြောကျယ်၍ အလွယ်ကလေးနှင့် ကူးမြောက်ရန် မဖြစ်နိုင်သော။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ အဏ္ဏဝါခရီး သံသရာကြီးကို။ <b>တရတိ၊</b> လက်ပမ်းခတ်ပေါက် ဘက်ကမ်းရောက်ဟု ကူးမြောက်နိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၃။ “မနစ်မြုပ်သူ”</h3><b>ဝိရတော ကာမသညာယ၊ သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ။</b><br><b>နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော၊ သော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ကာမသညာယ၊</b> အာရုံငါးဝ ကာမ၌ စွဲပိုက်မနေ တရားကိုသာ အစဉ်ရှာနေလေ့ရှိသော။ (ဝါ) ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေသဘာဝ၌ စွဲပိုက်မနေ တရားကိုသာ အစဉ်ရှာနေလေ့ရှိသော။ <b>သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ၊</b> သံယောဇဉ်မှန်သမျှ တစမကြွင်း ပယ်ရှင်းဖြတ်တောက်ပြီးသော။ <b>နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော၊</b> နှစ်သက်လမ်းလွဲသည့် ဖက်ရမ်းတွယ်တာ တဏှာသမုဒယ ကင်းစင်ပြီးသော။ <b>သော၊</b> အသိအမှတ် သတိဓာတ်ဖြင့် ကပ်ငြိမှုမရှိ ကင်းစင်ဘိသောသူသည်။ <b>ဂမ္ဘီရေ၊</b> ထောက်တည်မရ အလွန်ပင် နက်နဲလှသော ဩဃခက်ခဲ သံသရာထဲ၌။ <b>န သီဒတိ၊</b> မနစ်မြုပ်ဘဲ ပေါ်မြဲပေါ်ကာ သံသရာကို ကျော်လွန်ကူးမြောက် ဘက်ကမ်းရောက်တော်မူနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၄။ “လှပဟန်ဆောင်”</h3><b>အတ္ထိနှာရူဟိ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊ တစမံသာဝလေပနော။</b><br><b>ဆဝိယာ ပဋိစ္ဆန္နော၊ အန္တဥဒရပူရိတော။</b><br><b>ပူတီဟိ စ အသုစီဟိ၊ ဗာလော ဘူတံ န ပဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-52 <br> <b>အယံ ကာယော၊</b> လှသည်ပသည် တင့်တယ်သည်ဟု အလီလီအခါခါ ပြောနေကြသည့် ဤကိုယ်ကာယသည်။ <b>အတ္ထိနှာရူဟိ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊</b> အရိုးအကြောတို့ဖြင့် ဆက်စပ်တုတ်နှောင် ဟုတ်သယောင်ပြုလျက်။ <b>တစမံသာဝလေပနော၊</b> အရေအသား အပေါ်ယံအားဖြင့် ဖုံးထားအပ်၏။ <b>ဆဝိယာ၊</b> အပေါ်ယံအား အရေပါးကလေးသည်။ <b>ပဋိစ္ဆန္နော၊</b> မြင်သူအများ အထင်မှားအောင် အတွင်းသားကို ဖုံးအုပ်ထားပေ၏။ <b>ပူတီဟိ စ အသုစီဟိ၊</b> ပုပ်ကုန်သော၊ မစင်မကြယ် ကျင်ငယ်ကျင်ကြီး အသီးသီးသော အပုပ်အစပ်တို့ဖြင့်။ <b>အန္တဥဒရပူရိတော၊</b> အူသိမ်အူမ ဝမ်းခေါင်းဝ၌ ပုပ်ပွပြည့်လှောင်း နံ့မကောင်းဘဲ ထောင်းထောင်းထကာ ပြည့်နေပါပေ၏။ <b>ဗာလော၊</b> အပေါ်ယံတွင် အသိဝင်၍ အတွင်းနှိုက်ချွတ် မမြင်တတ်သည့် မိုက်ဇာတ်ကြီးစွ လူ့ဗာလသည်။ <b>ဘူတံ၊</b> ဟုတ်ရာမှန်ရာ ဓမ္မတာသဘာဝ အစစ်အမှန်ကို။ <b>န ပဿတိ၊</b> ဉာဏ်မြင်ထွင်းဖောက် အလင်းရောက်အောင် ထမြောက်ပိုင်ပိုင် မသိနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၅။ “ချစ်တယ်ဆိုတာ ဘယ်မှာလဲ”</h3><b>ယဒါ စ သော မတော ဟောတိ၊ ဥဒ္ဓုမာတော ဝိနီလကော။</b><br><b>အပိဒ္ဓေါ သုသာနသ္မိံ၊ အနပေက္ခာ ဟောန္တိ ဉာတယော။</b><br><br><b>သော၊</b> လှတယ်ချောတယ် ချစ်ခင်တယ်ဟု တွယ်တာစီးပွား သားသမီးနှင့် ဇနီးတသွယ် လင်သယ်တမျိုး တနေ့ထက်တနေ့ အချစ်တွေ့တိုးနေတယ်ဆိုတဲ့သူသည်။ <b>ယဒါ၊</b> အကြင်အခါ၌။ <b>မတော၊</b> ဇီဝိန်ပြတ်ကြွေ သေပျက်လေတော့၏။ <b>တဒါ၊</b> ထိုအခါ၌။ <b>ဥဒ္ဓုမာတော၊</b> လေအိတ်ပမာ ဖောင်းတက်ကာဖြင့် ရွံစရာပုပ်ကောင် ဖူးဖူးရောင်လာခဲ့ပေ၏။ <b>ဝိနီလကော၊</b> တကိုယ်လုံးသဲ ညိုမဲမဲနှင့် ပုပ်ပဲရောင်လာပေ၏။ <b>တဒါ၊</b> ထိုအခါ၌။ <b>ဉာတယော၊</b> ဟိုယခင်က ချစ်လှပါသည် ချောလှပါသည် အလီလီအဝဝ ဆိုကုန်ကြသည့် သလောဟိတာ ဆွေမျိုးဉာတကာတို့သည်။ <b>သုသာနသ္မိံ၊</b> မည်သူ့အိမ်ပေါ်မှ ကြာရှည်မထားချင် နိမိတ်အတိတ်တွေ မကောင်းဘူးထင်ကြကုန်၍ တစပြင်ပြင် သုသာန်သင်းချိုင်း၌သာလျှင်။ <b>အပိဒ္ဓေါ၊</b> အလျင်အမြန် စွန့်ပစ်ကြကုန်လျက်။ <b>အနပေက္ခာ၊</b> ချစ်တယ်ဆိုတဲ့သူတွေ လှတယ်ဆိုတဲ့သူတွေ ဘယ်သူတယောက်မျှ ထောက်ဆညှာတာ အနားကမခွာ မနေလိုကြတော့ဘဲ တစ္ဆေကို ကြောက်သလို- <hr> စာမျက်နှာ-53 <br> လို ဘာလိုလို ညာလိုလိုနှင့် မူယာဟာတွေ ပိုကာ အိမ်သို့သာ ပြန်သွားကြလေကုန်တော့သတည်း။<br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><h3>၇၆။ “အဖော်ကြောင့် ဘေးဖြစ်ရ”</h3><b>သံသဂ္ဂတော ဘယံ ဇာတံ၊ နိကေတာ ဇာယတေ ရဇော။</b><br><b>အနိကေတံ အသံသဂ္ဂံ၊ ဧတံ ဝေ မုနိဒဿနံ။</b><br>*(မုနိသုတ် - သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> တကိုယ်တည်းပင် မနေချင်ဘဲ လှိုက်လှဲချစ်စရာ ဖော်သဟာကို လိုက်ရှာနေသော အို-လူများတို့။ <b>သံသဂ္ဂတော၊</b> တဦးနှင့်တဦး ကူးလူးယှက်သွယ် နှီးနွှယ်ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံခြင်းကြောင့်။ <b>ဘယံ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ နှစ်ဖြာယှက်မြှေး အပြစ်ဘေးသည်။ <b>ဇာတံ၊</b> မလွှဲရှောင်သာ ဖြစ်ပေါ်၍ လာရပေ၏။ <b>နိကေတာ၊</b> ခင်မင်တွယ်တာ နွံယ်ရောယှဉ် သံယောဇဉ်ကြောင့်။ <b>ရဇော၊</b> ကိလေသာအညစ်အကြေးမြူသည်။ <b>ဇာယတေ၊</b> မလွှဲရှောင်သာ ဖြစ်ပေါ်လာရပေ၏။ <b>အနိကေတံ၊</b> သံယောဇဉ်ဓာတ် မငြိကပ်ဘဲ လွတ်လွတ်ဖယ်ခါ ဧကစာထုံး ကျင့်သုံးခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>အသံသဂ္ဂံ၊</b> တပူးတွဲတွဲ ပဋိသန္ဓေတွဲ ယှဉ်တွဲမှု မပြုတော့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် သဘောအမှန်ဖြင့်။ <b>ဧတံ၊</b> ဤသို့ အဖော်မပါ ဧကစာထုံး ကျင့်သုံးခြင်း၌သာလျှင်။ <b>မုနိဒဿနံ၊</b> ရဟန်း၏ အဘိဓမ္မာ အမှန်သာ ဖြစ်ရလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၇။ “ရာဂ ဒေါသ မောဟ ဖြစ်ကြောင်း”</h3><b>ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ကုတော နိဒါနာ၊</b><br><b>အရတိ ရတိ လောမဟံသော ကုတောဇာ။</b><br><b>ကုတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ၊</b><br><b>ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - သုစိလောမသုတ်)*<br><br><b>ရာဂေါ စ၊</b> ရာဂသည်လည်းကောင်း။ <b>ဒေါသော စ၊</b> ဒေါသသည်လည်းကောင်း။ <b>မောဟော စ၊</b> မောဟသည်လည်းကောင်း။ <b>ကုတော နိဒါနာ၊</b> အဘယ်အကြောင်း- <hr> စာမျက်နှာ-54 <br> မှစ၍ ဖြစ်ပါကုန်သနည်း။ <b>အရတိ စ၊</b> မပျော်မွေ့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ရတိ စ၊</b> ပျော်မွေ့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>လောမဟံသော စ၊</b> ကြက်သီးမွေးညှင်း တဖြန်းဖြန်းထ၍ ကြောက်လန့်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ကုတောဇာ၊</b> အဘယ်တရားမှ ဖြစ်ပေါ်ကုန်သနည်း။ <b>မနောဝိတက္ကာ၊</b> စိတ်၏အကြံအစည်တို့သည်။ <b>ကုတော သမုဋ္ဌာယ၊</b> အဘယ်ကို အကြောင်းခံ၍ ဖြစ်ကုန်သနည်း။ <b>ကထံ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ကုမာရကာ၊</b> သူငယ်တို့သည်။ <b>ဓင်္ကံ၊</b> ကျီးကန်းကို။ <b>ဩဿဇန္တိ ဣဝ၊</b> လွှတ်ကုန်သကဲ့သို့တည်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>သုစိလောမော၊</b> သုစိလောမဘီလူးသည်။ <b>ဘဂဝန္တံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားကို။ <b>အပုစ္ဆိ၊</b> မေးလျှောက်လေပြီ။<br><h3>၇၈။ ဘုရားရှင် အဖြေ</h3><b>ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ဣတော နိဒါနာ၊</b><br><b>အရတိ ရတိ လောမဟံသော ဣတောဇာ။</b><br><b>ဣတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ၊</b><br><b>ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ။</b><br><br><b>ရာဂေါ စ၊</b> ရာဂသည်လည်းကောင်း။ <b>ဒေါသော စ၊</b> ဒေါသသည်လည်းကောင်း။ <b>ဣတော နိဒါနာ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲလမ်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>အရတိ စ၊</b> မမွေ့လျော်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ရတိ စ၊</b> မွေ့လျော်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>လောမဟံသော စ၊</b> ကြက်သီးမွေးညှင်းထခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ဣတောဇာ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲလမ်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>မနောဝိတက္ကာ၊</b> ကာမဝိတက် စသည်ဖြင့် အကုသိုလ်ဝိတက် အစားစားတို့သည်။ <b>ဣတော သမုဋ္ဌာယ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲထင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>ကိမိဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ကုမာရကာ၊</b> သူငယ်တို့သည်။ <b>ဓင်္ကံ၊</b> ကျီးကန်းကို။ <b>ဩဿဇန္တိ ဣဝ၊</b> လွှတ်လိုက်ကုန်သကဲ့သို့တည်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဘဂဝါ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>ဝိသဇ္ဇေတိ၊</b> ဖြေကြားတော်မူပြီ။<br><h3>၇၉-၈၁။ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇ (သုတ္တနိပါတ်)</h3><b>သာရမ္ဘာ ယဿ ဝိဂတာ၊ စိတ္တံ ယဿ အနာဝိလံ။</b><br><b>ဝိပ္ပမုတ္တော စ ကာမေဟိ၊ ထိနံ ယဿ ပနူဒိတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-55 <br> <b>၈၀။ သီမန္တာနံ ဝိနေတာရံ၊ ဇာတိမရဏကောဝိဒံ။</b><br><b>မုနိံ မောနေယျသမ္ပန္နံ၊ တာဒိသံ ယညမာဂတံ။</b><br><br><b>၈၁။ ဘကုဋိံ ဝိနယိတွာန၊ ပဉ္စလိကာ နမဿထ။</b><br><b>ပူဇေထ အန္နပါနေန၊ ဧဝံ ဣဇ္ဈန္တိ ဒက္ခိဏာ။</b><br><br><b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရားအား။ <b>သာရမ္ဘာ၊</b> ချုပ်ချယ်ခြင်းတို့သည်။ <b>ဝိဂတာ၊</b> ကင်းကုန်၏။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> စိတ်တော်သည်။ <b>အနာဝိလံ၊</b> မနောက်ကျု။ <b>ကာမေဟိ၊</b> ကာမဂုဏ်တို့မှ။ <b>ဝိပ္ပမုတ္တော စ၊</b> လွတ်လည်း လွတ်မြောက်၏။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရားအား။ <b>ထိနံ၊</b> စိတ်ကို ယုတ်ညံ့အောင် ပြုတတ်သော ထိနစေတသိက်ကို။ <b>ပနူဒိတံ၊</b> ပယ်ထားအပ်၏။ <b>သီမန္တာနံ၊</b> ခွဲခြားခွဲခြား ပြုတတ်သော စိတ်ကို။ <b>ဝိနေတာရံ၊</b> ပယ်ဖျောက်ထားအပ်ပြီ။ <b>ဇာတိမရဏကောဝိဒံ၊</b> ပဋိသန္ဓေနေခြင်း သေခြင်း (ဝါ) အိုခြင်း၌ လိမ္မာပြီး နားလည်ပြီးဖြစ်၏။ <b>တာဒိသံ၊</b> ထိုသို့သဘောရှိသော။ <b>မောနေယျသမ္ပန္နံ၊</b> ရဟန်းတို့၏ အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>ယညမာဂတံ၊</b> ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော။ <b>မုနိံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားကို။ <b>ဘကုဋိံ၊</b> မျက်မှောင်တကြုတ်ကြုတ် ကုတ်ခြင်းကို။ <b>ဝိနယိတွာန၊</b> ပယ်ဖျောက်၍။ <b>ပဉ္စလိကာ၊</b> လက်အုပ်မိုးကြကုန်လျက်။ <b>နမဿထ၊</b> ရှိခိုးကြပါကုန်လော့။ <b>အန္နပါနေန၊</b> ထမင်းအဖျော်နှင့်။ <b>ပူဇေထ၊</b> ပူဇော်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ပြုသည်ရှိသော်။ <b>ဒက္ခိဏာ၊</b> အလှူသည်။ <b>ဣဇ္ဈန္တိ၊</b> ပြီးပြည့်စုံကုန်၏။<br><h3>၈၂။ (သဘိယသုတ်)</h3><b>ဥပဓိ တေ သမတိက္ကန္တာ၊ အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ။</b><br><b>သီဟောသိ အနုပါဒါနော၊ ပဟီနဘယဘေရဝေါ။</b><br><br><b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>ဥပဓိ၊</b> ကိလေသာ ဥပဓိသည်။ <b>သမတိက္ကန္တာ၊</b> လွန်မြောက်တော်မူပြီး ဖြစ်ကုန်ပြီ။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>အာသဝါ၊</b> အာသဝေါတရားတို့သည်။ <b>ပဒါလိတာ၊</b> ပယ်အပ်ကုန်ပြီးပြီ။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> အစွဲအလမ်းကင်းသည်ဖြစ်၍။ <b>ပဟီနဘယဘေရဝေါ၊</b> ကြောက်ခြင်း လန့်ခြင်း ကင်းပြီးသည်ဖြစ်၍။ <b>သီဟောသိ၊</b> ခြင်္သေ့မင်းကြီး ဖြစ်တော်မူပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-56 <br> <b>၈၃။ ပုဏ္ဍရီကံ ယထာ ဝဂ္ဂု၊ တောယေန န ဥပလိမ္မတိ။</b><br><b>ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ၊ ဥဘယေ တွံ န ဥပလိမ္မတိ။</b><br><b>ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ၊ သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော။</b><br><br><b>ဝဂ္ဂု၊</b> ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော။ <b>ပုဏ္ဍရီကံ၊</b> ကြာပုဏ္ဍရိက်သည်။ <b>တောယေန၊</b> ရေဖြင့်။ <b>န ဥပလိမ္မတိ ယထာ၊</b> မငြိကပ်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤအတူ။ <b>တွံ၊</b> သင် (မြတ်စွာဘုရား) သည်။ <b>ပုညေ စ၊</b> ကုသိုလ်တို့၌လည်းကောင်း။ <b>ပါပေ စ၊</b> အကုသိုလ်တို့၌လည်းကောင်း။ <b>န လိမ္မသိ၊</b> မလိမ်းမကပ်ပေ။<br><br><b>ဝီရ၊</b> မြတ်စွာဘုရား။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်တို့ကို။ <b>ပသာရေဟိ၊</b> ဆန့်တန်းတော်မူပါ ဘုရား။ <b>သဘိယော၊</b> သဘိယမည်သော တပည့်တော် ပုဏ္ဏားသည်။ <b>သတ္ထုနော၊</b> မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်တို့ကို။ <b>ဝန္ဒတိ၊</b> ရိုသေမြတ်နိုး သဒ္ဓါကြိုးလျက် ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ ဘုရား။<br><h3>၈၄။ ဒုက္ခဖြစ်ရ သူကစ</h3><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ၊ သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာ။</b><br><b>သင်္ခါရာနံ နိရောဓေန၊ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ။</b><br><br><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှကို။ <b>သမ္ဘောတိ၊</b> ခံစားရ၏။ <b>တံ သဗ္ဗံ၊</b> ထိုဒုက္ခခံစားရခြင်း အလုံးစုံသည်။ <b>သင်္ခါရပစ္စယာ၊</b> ပြုပြင်သမျှ သင်္ခါရကြောင့်သာ ဖြစ်ရ၏။ <b>သင်္ခါရာနံ၊</b> ပြုပြင်သမျှ သင်္ခါရမှု အစုစုတို့၏။ <b>နိရောဓေန၊</b> ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ <b>ဒုက္ခဿ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှ၏။ <b>သမ္ဘဝေါ၊</b> ဖြစ်ရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်သောအခါမှ မရှိတော့ပေ။<br><h3>၈၅။ “ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာဆန့်ကျင်”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖဿာ ဓမ္မာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ စ၊ ယာဝတတ္ထီတိ ဝုစ္စတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဣဋ္ဌာ၊</b> အလိုရှိအပ်သည်ဟု ဆိုအပ်ကုန်သော။ <b>ကန္တာ၊</b> နှစ်သက်အပ်ကုန်သော။ <b>မနာပါ၊</b> နှလုံးကို ပွားစေတတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ စ၊</b> အဆင်းမျိုးစုံ ရူပါရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> အသံမျိုးစုံ သဒ္ဒါရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> အနံ့မျိုးစုံ ဂန္ဓာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> စားစရာမျိုးစုံ ရသာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဖဿာ စ၊</b> ထိစရာမျိုးစုံ အတွေ့အာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ကေဝလာ၊</b> သက်သက်။ <b>ဓမ္မာ စ၊</b> သိစရာအဖုံဖုံ ဓမ္မာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>လောကေ၊</b> သတ္တဝါတို့နေ- <hr> စာမျက်နှာ-57 <br> ကြဘုံလောက၌။ <b>အတ္ထီတိ၊</b> ရှိ၏ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ပြောဆိုစဉ် အစဉ်အလာ ရှိကြပေကုန်၏။<br><br><b>၈၆။ သဒေဝကဿ လောကဿ၊ ဧတေ ခေါ သုခသမ္မတာ။</b><br><b>ယတ္ထ စေတေ နိရုဇ္ဈန္တိ၊ တံ နေသံ ဒုက္ခသမ္မတံ။</b><br><br><b>သဒေဝကဿ လောကဿ၊</b> နတ်နှင့်တကွ လူ့လောက၏။ <b>ဧတေ၊</b> ထိုအာရုံတို့ကို။ <b>သုခသမ္မတာ၊</b> ကောင်း၏ဟု သမုတ်အပ်ကုန်၏။ <b>ယတ္ထ စ၊</b> အကြင်နိဗ္ဗာန်၌။ <b>ဧတေ၊</b> ထိုအာရုံတို့သည်။ <b>နိရုဇ္ဈန္တိ၊</b> အကြွင်းမဲ့ချုပ်ကုန်၏။ <b>တံ၊</b> ထိုအာရုံတို့ အကြွင်းမဲ့ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သည်။ <b>နေသံ၊</b> အန္ဓဗာလ ပုထုဇဉ်အမိုက်တို့အတွက်။ <b>ဒုက္ခသမ္မတံ၊</b> ဒုက္ခဟု သမုတ်၏။<br><br><b>၈၇။ သုခန္တိ ဒိဋ္ဌမရိယေဟိ၊ သက္ကာယဿုပရောဓနံ။</b><br><b>ပစ္စနီကမိဒံ ဟောတိ၊ သဗ္ဗလောကေန ပဿတံ။</b><br><br><b>အရိယေဟိ၊</b> အရိယာတို့က။ <b>သက္ကာယဿုပရောဓနံ၊</b> ခန္ဓာချုပ်ငြိမ်းရာကို။ <b>သုခန္တိ၊</b> သုခဟူ၍။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> မြင်၏။ <b>သဗ္ဗလောကေန၊</b> ပုထုဇဉ်တလောကလုံးက။ <b>ဒုက္ခန္တိ၊</b> ဒုက္ခဟူ၍။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> မြင်၏။ <b>သဗ္ဗလောကေန၊</b> ပုထုဇဉ်တလောကလုံးနှင့်။ <b>ပဿတံ၊</b> သစ္စာအမြင်ရှိကုန်သော အရိယာတို့၏။ <b>ဣဒံ ပစ္စနီကံ၊</b> ဤသို့ ပြောင်းပြန်ဆန့်ကျင်ခြင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၈၈-၈၉။ ဝေဒနာချုပ် - နိဗ္ဗာန်</h3><b>သုခံ ဝါ ယဒိ ဝါ ဒုက္ခံ၊ အဒုက္ခမသုခံ သဟ။</b><br><b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ၊ ယံ ကိဉ္စိ အတ္ထိ ဝေဒိတံ။</b><br><br><b>၈၉။ ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ဉာတွာန၊ မောသဓမ္မံ ပလောကိနံ။</b><br><b>ဖုဿ ဖုဿ ဝယံ ပဿံ၊ ဧဝံ တတ္ထ ဝိဇာနာတိ။</b><br><b>ဝေဒနာနံ ခယာ ဘိက္ခု၊ အနိစ္ဆော ပရိနိဗ္ဗုတော။</b><br><br><b>အဇ္ဈတ္တံ၊</b> အဇ္ဈတ္တလည်းဖြစ်။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> ဗဟိဒ္ဓလည်းဖြစ်သော။ <b>ယံ ကိဉ္စိ၊</b> အမှတ်မထား တပါးပါးသော။ <b>သုခံ ဝါ၊</b> သုခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒုက္ခံ ဝါ၊</b> ဒုက္ခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>အဒုက္ခမသုခံ၊</b> ဥပေက္ခာဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝေဒိတံ၊</b> ခံစားအပ်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-58 <br> <b>ဧတံ၊</b> ထိုဝေဒနာဟူသမျှကို။ <b>ဒုက္ခန္တိ၊</b> ဒုက္ခဟူ၍။ <b>ဉာတွာ၊</b> သိ၍။ <b>မောသဓမ္မံ၊</b> ချွတ်ယွင်းသော သဘောရှိသော။ <b>ပလောကိနံ၊</b> ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသော တရားဟူ၍။ <b>ဖုဿ ဖုဿ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်တွေ့၍။ <b>ဝယံ၊</b> ဝေဒနာ၏အပျက်ကို။ <b>ပဿံ၊</b> ရှုပါလော့။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုဝေဒနာမှန်သမျှ၌။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ အပျက်သဘောကို။ <b>ဝိဇာနာတိ၊</b> သိ၏။ <b>ဝေဒနာနံ၊</b> ဝေဒနာတို့၏။ <b>ခယာ၊</b> ကုန်ခြင်းကြောင့်။ <b>ဘိက္ခု၊</b> ရဟန်းသည်။ <b>အနိစ္ဆော၊</b> ပူလောင်ခြင်းကင်းသည်ဖြစ်၍။ <b>ပရိနိဗ္ဗုတော၊</b> ခန္ဓာဇာတ်သိမ်း ဝဋ်ကုန်ငြိမ်း၍ အေးကိန်းမသွေ ရောက်ရလေတော့သတည်း။<br><h3>၉၀။ စွဲမိသည့်ဝန်</h3><b>ဥပါဒါနပစ္စယာ ဘဝေါ၊ ဘူတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ။</b><br><b>ဇာတဿ မရဏံ ဟောတိ၊ ဧသော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ။</b><br><br><b>ဥပါဒါနပစ္စယာ၊</b> စွဲလမ်းမှုဥပါဒါန်ကြောင့်။ <b>ဘဝေါ၊</b> ကမ္မဘဝသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဘူတော၊</b> ကမ္မဘဝကြောင့် ဖြစ်လာရသော သတ္တဝါသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲသို့။ <b>နိဂစ္ဆတိ၊</b> ရောက်ရတော့၏။ <b>ဇာတဿ၊</b> ဖြစ်သောသတ္တဝါ၏။ <b>မရဏံ၊</b> သေခြင်းမည်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ရပေ၏။ <b>ဧသော၊</b> ဤသည်လျှင်။ <b>ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ခြင်းပင်တည်း။<br><br><b>၉၁။ တသ္မာ ဥပါဒါနခယာ၊ သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတော။</b><br><b>ဇာတိက္ခယံ အဘိညာယ၊ န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br><br><b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ အစွဲပြင်းထန် ဥပါဒါန်ကြောင့် ကမ္မဘဝ ဇာတိရလျက် မရဏဆက်ကာ ဒုက္ခတွေ ဖြာဝေလာရခြင်းကို။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ကျိုးကြောင်းမြင်သိ ပညာရှိသည်။ <b>သမ္မဒညာယ၊</b> ဝိပဿနာဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် သိစွမ်းနိုင်၍။ <b>ဥပါဒါနခယာ၊</b> စွဲလမ်းရာမှန် ဥပါဒါန်ကုန်ခြင်းကြောင့်။ <b>ဇာတိက္ခယံ၊</b> ဆက်ကာသေတတ် ဇာတိတည်းဟူသော ဘဝဇာတ်၏ ကင်းပြတ်ရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>အဘိညာယ၊</b> မဂ္ဂင်ဉာဏ်အား စွမ်းပကားဖြင့် ပိုင်းခြားထင်ထင် သိမြင်ပြီး၍။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> တဖန်ဘဝ ဖြစ်ပြန်ရခြင်းသို့။ <b>န ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဥပါဒါန်ဓာတ် ကင်းစင်ပြတ်သဖြင့် နောက်ထပ်ပိုင်ပိုင် မရောက်နိုင်တော့သည်သာတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-59 <br> <h3>၆၉။ “ဒုက္ခမူလ သူကစ”</h3><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ၊ သဗ္ဗံ သမုဒယပစ္စယာ။</b><br><b>တဏှာဒုတိယော ပုရိသော၊ ဒီဃမဒ္ဓါနသံသရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဒွယတာနုပဿနာသုတ်လာ ဂါထာများမှ စပ်ထားသည်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> ဒုက္ခဒုက္ခ ညည်းတွားကြသော်လည်း ဒုက္ခဖြစ်ရာ အကြောင်းရင်းခံကို မှန်ကန်စွာ စိုးစိမျှမသိတတ်ကြကုန်သော အို-လူများတို့။ <b>တုမှေ၊</b> ဒုက္ခဒဏ်ချက် တခဲနက်ကို ကြိတ်မှိတ်ကာခံနေကြရသော သင်သူတော်စင်အများတို့သည်။ <b>သုဏာထ၊</b> အာရုံတပါး စိတ်မသွားဘဲ နားစွင့်စွင့် ထောင်ကြကုန်လော့။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ၊</b> ဇာတိ၊ ဇရာ၊ ဗျာဓိ၊ မရဏ အစရှိသော လောကတလွှားတွင် များပြားတွင်ကျယ် သားဟယ် သမီးဟယ် စီးပွားဟယ်နှင့် ဘယ်ဝယ်ခြင်းရာ များလှစွာသော အစားစားသော ဒုက္ခကို။ <b>သမ္ဘောတိ၊</b> မလိုချင်လှ မတောင့်တသော်လည်း အကြောင်းကလျော်စွာ ရရှိခံစားလာရပေ၏။ <b>တံ သဗ္ဗံ၊</b> မလိုချင်ဘဲ သဲသဲမဲမဲကြီး ခံစားနေရသော ထိုဒုက္ခအလုံးစုံသည်။ <b>သမုဒယပစ္စယာ၊</b> လက်သည်မူလ ဘူတကို ရှာလိုက်သော် တဏှာသမုဒယ လောဘအကြောင်းခံ အမှန်ပင်ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><br><b>တဏှာဒုတိယော၊</b> တပ်မက်အာသာ တဏှာပေ (ရေငတ်သူသည် ရေချိုသော်လည်း သောက်ရမပြေသော ဆားငန်ရေနှင့်တူသော) တဏှာငတ်ကို အဟုတ်အဟပ်ထင်ကာ အဖော်သဟဲပြု၍ အမြဲနေသော။ <b>ပုရိသော၊</b> အမှန်မမြင် မှားလမ်းတွင်လျက် တွင်တွင်လျှောက်သွားသော ထိုယောက်ျားသည်။ <b>ဒီဃမဒ္ဓါနသံသရံ၊</b> ဘုရားရှင်ပင် မမြင်သောအစရှိသည့် သံသရာဆိုသည့် ကာလရှည်ကြီးကို။ <b>သံသရတိ၊</b> မြုပ်တုံပေါ်တုံ ကူးခတ်တုံဖြင့် အဖုံဖုံထန်ပြင်း ဂရက်အတွင်းဝယ် လွတ်ဖွယ်မတွေ့ ကွေ့ကာပတ်ကာ တလည်တည်း လည်နေရှာလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၀။ “အိပ်မက်မက်သလို”</h3><b>သုပိနေန ယထာပိ သံဂတံ၊ ပဋိဗုဒ္ဓေါ ပုရိသော န ပဿတိ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ ပိယာယိတံ ဇနံ ပေတံ၊ ကာလင်္ကတံ န ပဿတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>သုပိနေန၊</b> အိပ်မက်၌။ <b>ပိယံ၊</b> သမင်ပြောက် လှလှကလေးကို။ (ဝါ) <b>သံဂတံ၊</b> မြင်တွေ့၍။ <b>ပုရိသော၊</b> ယောက်ျားသည်။ <b>ပဋိဗုဒ္ဓေါ၊</b> နိုးလာသည်ရှိသော်။ <b>န ပဿတိ၊</b> မမြင်ရတော့ပေ။ <b>ဧဝမ္ပိ၊</b> ဤအတူသာလျှင်။ <b>ပိယာယိတံ၊</b> ချစ်- <hr> စာမျက်နှာ-60 <br> အပ်သော။ <b>ဇနံ၊</b> သတ္တဝါကို။ <b>ပေတံ ကာလင်္ကတံ၊</b> စုတိပြတ်ကြွေ သေလေပြီးသည်ရှိသော်။ <b>န ပဿတိ၊</b> မမြင်ရတော့ပေ။<br><br><b> ၇၁။ ဧတမာဒီနဝံ ဉာတွာ၊ မုနိ ပုဗ္ဗာပရေ ဣဓ။</b><br><b>ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ၊ န နိသေဝေထ မေထုနံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဧတံ အာဒီနဝံ၊</b> ဤသို့ ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော အိပ်မက်ပမာ အပြစ်အနာအဆာကို။ <b>ဉာတွာ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့် ထင်ထင်သိမြင်ပြီး၍။ <b>မုနိ၊</b> အေးချမ်းရာကို မျှော်ကာမှန်းဆသော ရဟန်းသမဏသည်။ <b>ပုဗ္ဗာပရေဓ (ပုဗ္ဗ+အပရ+ဣဓ)၊</b> အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်ဟု ခေါ်ရသော ကာလသုံးပါး၌။ <b>ဧကစရိယံ၊</b> တယောက်တည်းသာ ဧကစာကျင့်သုံးခြင်းကို။ <b>ဒဠှံ ကယိရာ၊</b> မြဲမြံစွာသာ ကျင့်သုံးရာ၏။ <b>မေထုနံ၊</b> အဖော်ခင်မင် နှစ်ကိုယ်ကြင်၍ တယှဉ်တွဲတွဲ တူစုံစံသည့် မေထုန်ဆိုသည့် အကျင့်ကို။ <b>န နိသေဝေထ၊</b> မမှီဝဲရာ။ (ဝါ) ချမ်းမြသာယာ ဘဝတာကို မှန်စွာလိုလားသော ရဟန်းတော်အရှင်များသည် မီးပွားဒုက္ခ အညမညံ ယှဉ်တွဲသည့် သဘာဝကို ခဏတာမျှဖြစ်စေ မမှီဝဲအပ်သည်သာတည်း။<br><br><b> ၇၂။ ဝိဝေကညေဝ သိက္ခေထ၊ ဧတဒရိယာနမုတ္တမံ။</b><br><b>န တေန သော မညေထ၊ သ ဝေ နိဗ္ာနသစ္ဆိကေ။</b><br><br><b>ဝိဝေကညေဝ၊</b> တကိုယ်ထီးထီး ဖော်မမှီဘဲ တောကြီးသေလာ အရညစခန်း အေးဆေးရာလမ်း၌သာလျှင်။ <b>သိက္ခေထ၊</b> နိဗ္ဗာန်အောင်မြို့ ဆောင်ပို့စေတတ်သည့် မဂ္ဂင်ဆိုသည့် အကျင့်မြတ်ကို မချွတ်မသွေ ကျင့်ကြံအားထုတ်နေရာ၏။ <b>ဧတံ၊</b> ဤသို့ ဧကစာ ထွေရာမပြား တဦးသားတည်းကျင့်ခြင်းသည်။ <b>အရိယာနံ၊</b> အဖော်မမင် စိတ်ပျော်ရွှင်လျက် ဖြူစင်လှစွာသော အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့၏။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> ဆထက်ကဲချွန် တံခွန်အထွဋ် အလွန်မြတ်သောအကျင့်ပေတည်း။ <b>တေန၊</b> ထိုသို့ အော်မငြီး တကိုယ်တည်းအနေ ဖြူစင်သောအကျင့်ထက် <b>အည</b> (ဝါ) တပါးသောအကျင့်ကို (ဝါ) တူစုံစံလျက် မောင်နှံယှက်သွယ် နှီးနွယ်ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံသောအကျင့်ကို။ <b>န မညေထ၊</b> တဒင်္ဂကို- <hr> စာမျက်နှာ-61 <br> တဘဝတာ ထင်မှတ်ကာဖြင့် စိတ်မှာမသွေ အထင်မမှားပါလေကုန်လင့်။ <b>သော၊</b> ကာမကိုပယ်ကာ ဧကစာဖြင့် ဖော်သဟာမမိုး အထီးထီးကျင့်သောသူသည်။ <b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကေ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာမြေ ဘေးမခရာ နိဗ္ဗာန်၏ အနီးကလေး၌သာလျှင်။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်မသွေ ဖြစ်ပါလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၃။ “ရေစက်သွန်းချ - ထိုခဏ၌”</h3><b>သမနန္တရာ အနုဒိန္နေ၊ ဘောဇနံ ဥပပဇ္ဇထ။</b><br><b>သုစိံ ပဏီတံ သမ္ပန္နံ၊ အနေကရသဗျဉ္စနံ။</b><br>*(ပေတဝတ္ထုပါဠိတော်)*<br><br><b>အနုဒိန္နေ၊</b> ဤသည့်ဘဝ တည်နေကြငြား ကျန်ရစ်သူဆွေမျိုးများက သေသူအားရည်မှန်း လှူဒါန်းမျှတ ရေစက်ချလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>သမနန္တရာ၊</b> ကာလတပါး ခြား၍မသွေ တည်မနေဘဲ (ဝါ) ချက်ချင်း။ <b>တဿ၊</b> ထိုဘဝတပါး ပြောင်းသွားနေသော သေလွန်လေပြီးသူအား။ <b>အနေကရသဗျဉ္စနံ၊</b> တပါးမက များပြားလှသော အရသာနှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>သုစိံ၊</b> ညစ်ကြေးမရှိ ပကတိအသွင် စင်ကြယ်လှသော။ <b>ပဏီတံ၊</b> နတ်ဩဇာမျှ မွန်မြတ်လှသော။ <b>သမ္ပန္နံ၊</b> လိုအပ်သည်မရှိ ပြည့်စုံဘိသော။ <b>ဘောဇနံ၊</b> သုံးဆောင်ဖွယ်ရာ ဘောဇဉ်အစားအစာသည်။ <b>ဥပပဇ္ဇထ၊</b> ကုသိုလ်ကံဟုန် တန်ခိုးဂုဏ်ကြောင့် ကုံလုံပြည့်ဝ ထွန်းပဖြစ်ပေါ်၍ လာလေကုန်သတည်း။<br><h3>၇၄။ “မိုးကိုစိန်ခေါ်ခြင်း”</h3><b>ဆန္နာ မေ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ၊ ဝဿ ဒေဝ ယထာသုခံ။</b><br><b>စိတ္တံ မေ သုသမာဟိတံ ဝိမုတ္တံ၊ အာတာပီ ဝိဟရာမိ ဝဿ ဒေဝ။</b><br>*(သုဘူတိထေရဂါထာ)*<br><br><b>ဒေဝ၊</b> ဟိန်းဟောက်မာန်ပြင်း အို-မိုးမင်း။ <b>ယထာသုခံ၊</b> အလိုရှိတိုင်း။ <b>ဝဿ၊</b> တအားကြဲကာ သဲသဲမဲမဲကြီး ရွာချလိုက်ပါလော့။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>ကုဋိကာ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် အားထုတ်စရာ တဲကုတ်ကလေးသည်။ <b>ဆန္နာ၊</b> ကောင်းစွာ မိုးကာ၍ထားအပ်ပေပြီ။ <b>နိဝါတာ၊</b> လေပြင်းမတိုက်သည်ဖြစ်၍။ <b>သုခါ၊</b> အေးဆေးသာယာပါ၏။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> စိတ်သည်။ <b>သုသမာဟိတံ၊</b> သမထ ဝိပဿနာ နှစ်ဖြာနှစ်ထပ် ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ထားအပ်ပေပြီ။ <b>ဝိမုတ္တံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် ဓားထက်ထက်ဖြင့် လွှားတက်ကျော်ဖြတ်- <hr> စာမျက်နှာ-62 <br> ကိလေသာဓာတ်မှ လွတ်မြောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>အာတာပီ၊</b> ကိလေသာအစေး အပူဘေးမှ ဝေးကွာလွတ်မြောက် နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ခဲ့လေသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိဟရာမိ၊</b> ကြောင့်ကြတစိ ဘာမျှမရှိဘဲ ပကတိအေးဆေးစွာ နေရပါလေပြီ။ <b>ဒေဝ၊</b> ဟိန်းဟောက်ထန်ပြင်း အို-မိုးမင်း။ <b>ယထာသုခံ၊</b> အလိုရှိတိုင်း။ <b>ဝဿ၊</b> တအားကြဲကာ စိတ်ရှိတိုင်းသာ ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><h3>“အမြတ်ဆုံးတရား”</h3><b>ယာဝတာ ဘိက္ခဝေ သင်္ခတာ ဓမ္မာ၊ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ တေသံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> အယုတ်အမြတ် ဤနှစ်ရပ်ကို ပိုင်းဖြတ်ခြင်းငှာ မသိသဖြင့် ထွေရာလေးပါး တွေးတောလျက် ယုံမှားစိတ်မှာ ကင်္ခါဝိစိကိစ္ဆာ နှောင့်ယှက်ဘိငြား အို-ရဟန်းများတို့။ <b>ယာဝတာ၊</b> အကြင်မျှလောက် မြားမြောင်လှကုန်သော။ <b>သင်္ခတာ ဓမ္မာ၊</b> လောကီနယ်မှာ သေချာတွက်ဆရသည့် သင်္ခတတရားတို့သည်။ <b>သန္တိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>တေသံ၊</b> ထိုမျှလောက်သော တရားတို့တွင်။ <b>အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ၊</b> အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော စင်ကြယ်သော မဂ်တရားတော်မြတ်သည်။ <b>အဂ္ဂံ၊</b> အထွဋ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်၏ဟူ၍။ <b>အဟံ၊</b> ငါဘုရားသည်။ <b>အက္ခာယတိ၊</b> ထုတ်ဖော်ဟောကြားတော်မူလေသတည်း။<br><h3>၇၅။ “အာဠဝက မျက်မာန်ကျ”</h3><b>သော အဟံ ဝိစရိဿာမိ၊ ဂါမာ ဂါမံ ပုရာ ပုရံ။</b><br><b>နမဿမာနော သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - သံယုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> မျက်မာန်ပြင်းပြ ခက်ထန်လှသည့် အာဠဝကမည်သော အကျွန်ုပ်ဘီလူးသည်။ <b>ဂါမာ ဂါမံ၊</b> တရွာမှတရွာ လှည့်လည်သွားလာလျက်။ <b>ပုရာ ပုရံ၊</b> တမြို့မှတမြို့သို့ လှည့်လည်သွားလာလျက်။ <b>သမ္ဗုဒ္ဓံ စ၊</b> ငါကဲ့သို့ တွင်တွင်မိုက်မှားသော ငမိုက်သားကို တရားရေအေး အမြိုက်ဆေးဖြင့် တိုက်ကျွေးဖေးမ အေးမြရွှင်ပြုံးစေ- <hr> စာမျက်နှာ-63 <br> တော်မူသော ဘုရားရှင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မဿ သုဓမ္မတံ စ၊</b> ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူအပ်သော တရားတော်၏ အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး ကောင်းခြင်းအင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသောအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။ <b>နမဿမာနော၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ရိုသေညွှတ်ခလျက်။ <b>ဝိစရိဿာမိ၊</b> တနေ့တရက်မျှ မေ့မရဘဲ ကြည်သာစွာ လှည့်ပတ်သွားလာပါတော့မည်။ (ဝါ) သွားတိုင်း စားတိုင်း နေထိုင်တိုင်းပင် အစဉ်မမေ့ တစေရေရေ အောက်မေ့နေတော့မည်သာတည်း။<br><h3>၇၆။ “အရေးကြီးသော သဒ္ဓါ”</h3><b>သဒ္ဓါ ဗန္ဓတိ ပါထေယျံ၊ သဒ္ဓါ ဒုတိယာ ပုရိသဿ ဟောတိ။</b> *(သံယုတ္တနိပါတ်)*<br><b>သဒ္ဓါ ဣဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ။</b><br><b>သဒ္ဓါ ဟတ္ထော မဟာနာဂေါ။</b><br><b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ။</b><br><b>သဒ္ဓါယ တရတိ ဩဃံ။</b> *(သံယုတ္တနိပါတ်နှင့် သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>သဒ္ဓါ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုးကို ယုံကြည်သောသဒ္ဓါသည်။ <b>ပါထေယျံ၊</b> သံသရာခရီးအတွက် ရိက္ခာထုပ်ကို။ <b>ဗန္ဓတိ၊</b> မပုပ်မသိုးရအောင် ထုပ်ပိုးသည်မည်၏။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျား၏။ <b>ဒုတိယာ၊</b> သံသရာခရီး၌ အထီးကျန်မဖြစ်ရအောင် ကူညီဖေးမတတ်သည့် အဖော်ကောင်း မည်ပါပေ၏။ <b>သဒ္ဓါ ဟတ္ထော၊</b> ရတနာအမြတ်တရားတို့ကို လှမ်းယူနိုင်သော သဒ္ဓါတည်းဟူသော လက်ရှိသော။ <b>မဟာနာဂေါ၊</b> မြတ်သောရဟန္တာ။ <b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ၊</b> သဒ္ဓါတရားတည်းဟူသော မျိုးစေ့။ <b>တပေါ ဝုဋ္ဌိ၊</b> အကျင့်တရားတည်းဟူသော မိုးရေ။ <hr> စာမျက်နှာ-64 <br> <b>သဒ္ဓါယ၊</b> သဒ္ဓါတရားဖြင့်။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ သံသရာကို။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်၏။<br><h3>၇၇။ “အောင် - အောင် - အောင်”</h3><b>သဗ္ဗဒါနံ ဓမ္မဒါနံ ဇိနာတိ၊ သဗ္ဗရသံ ဓမ္မရသော ဇိနာတိ။</b><br><b>သဗ္ဗရတိံ ဓမ္မရတီ ဇိနာတိ၊ တဏှက္ခယော သဗ္ဗဒုက္ခံ ဇိနာတိ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ - တဏှာဝဂ်)*<br><br><b>သဗ္ဗဒါနံ၊</b> သက်ရှိရတနာ သက်မဲ့ရတနာ များစွာသောင်းသောင်း အလှူအပေါင်းတို့ကို။ <b>ဓမ္မဒါနံ၊</b> သစ္စာနက်လေး အေးမြဖွေးဖြူ တရားအလှူက။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ၊</b> ကိလေသာမာန်မြူ ညစ်အကြေးတို့ ကင်းဝေးစင်ဖြူ ရည်ချူနိဗ္ဗာန် ရောက်ရေးမှန်သဖြင့် ဧကန်မသွေ အောင်ခြင်းကြီးအောင်ပါပေသတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗရသံ၊</b> ရသအာရုံ ဖုံဖုံများစွာ အရသာတကာကို။ <b>ဓမ္မရသော၊</b> တကြိမ်တခဏ ခံစားမိက ဘဝသံသရာ ကမ္ဘာအဆက်ဆက် ကောင်းကျိုးဖက်၍ မပျက်မသေ့ အေးမြပေသည့် ပရမေထွဋ်ဖျား ရှင်တော်ဘုရား၏ တရားလေးနက် ဓမ္မစက်အရသာသည်။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ၊</b> ကိလေသာမာန်မြူ ညစ်အကြေးတို့ (ပ) အောင်ခြင်းကြီး အောင်ပါပေသတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗရတိံ၊</b> ကာမရတိ စရှိများစွာ မွေ့လျော်ခြင်းတကာတို့ကို။ <b>ဓမ္မရတီ၊</b> တရားနှင့်ပျော် မွေ့လျော်ရခြင်းသည်။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ</b> (ပ) သတည်း။<br><br><b>တဏှက္ခယော၊</b> ဘဝဘဝ ရှည်မြင့်ကြာအောင် ဆွဲဆောင်ယှက်မွှေး လွတ်ရေးဘယ်တွင် မမြင်စေရ တဏှာသမုဒယ၏ ကုန်ခြင်းသည်။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခံ၊</b> သံသရာအစစ ကမ္ဘာအစစ များလှဘိတောင်း ဒုက္ခအပေါင်းကို။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ</b> (ပ) ပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-65 <br> <h3>၇၈။ “နည်းသည်ဟု မရှိ”</h3><b>နတ္ထိ စိတ္တေ ပသန္နမှိ၊ အပ္ပကာ နာမ ဒက္ခိဏာ။</b><br><b>တထာဂတေ ဝါ သမ္ဗုဒ္ဓေ၊ အထ ဝါ တဿ သာဝကေ။</b><br>*(ဝိမာနဝတ္ထု)*<br><br><b>တထာဂတေ သမ္ဗုဒ္ဓေ၊</b> လောကထွဋ်ထား အမြတ်စားဖြစ်သည့် မြတ်စွာဘုရား၌လည်းကောင်း။ <b>အထ၊</b> ထို့အတူ။ <b>တဿ သာဝကေ ဝါ၊</b> မြတ်ဘုရား၏ သားတော်ရင်နှစ် ဓမ္မစစ်ဖြစ်သည့် ရှစ်ရပ်အရိယာ မြတ်သံဃာနှင့် ထေရာနွယ်ကောင်း တပည့်သားအပေါင်း၌လည်းကောင်း။ <b>စိတ္တေ၊</b> စိတ်သည်။ <b>ပသန္နမှိ၊</b> လေးမြတ်မှီခို ကြည်ညိုသည်ရှိသော်။ <b>ဒက္ခိဏာ၊</b> ပေးလှူစွန့်ချ လှူဒါနသည်။ <b>အပ္ပကာ နာမ၊</b> သေးသေးမွှားမွှား မလေးမစားစရာ အနည်းအပါးကလေးပါဟူ၍။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိပါပေ။ (ဝါ) မြေကောင်းကောင်း လယ်ယာကောင်းရိုး စိုက်ပျိုးကြဲချ မျိုးဗီဇသို့ တက်ဟိုးဝေဆာ ကောင်းကျိုးအဖြာဖြာတို့သည် အလွန်တရား များပြားလှပါပေကုန်သတည်း။<br><h3>၇၉။ “မေတ္တာ တူမျှ”</h3><b>ဝဓကေ ဒေဝဒတ္တေ စ၊ စောရေ အင်္ဂုလိမာလကေ။</b><br><b>ဓနပါလေ ရာဟုလေ စ၊ သမစိတ္တော မဟာမုနိ။</b><br><br><b>မဟာမုနိ၊</b> မုနိထွဋ်တင် မဟာကရုဏာသခင် ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဒေဝဒတ္တေ စ၊</b> မိမိကိုပင် အမျက်ဝင်လျက် သွေးရှင်လတ်လတ် သတ်ရန်အမျိုးမျိုး အကျိုးမဲ့ကြံစည် မာန်တင်းကြပ် ရှင်ဒေဝဒတ်၌လည်းကောင်း။ <b>စောရေ၊</b> ဇာလိယတော လူကိုဖမ်းလျက် လက်ညှိုးပန်းတထောင်ကို ရအောင်ကြိုးစား လူသတ်သမားကြီးဖြစ်သော။ <b>အင်္ဂုလိမာလကေ စ၊</b> အင်္ဂုလိမာလနာမမည်တွင် သူခိုးဘုရင်ကြီး၌လည်းကောင်း။ <b>ဓနပါလေ စ၊</b> တင်းမာခက်ထန် အမျက်မာန်ဖြင့် တိုက်သတ်ရန်လာသော ဓနပါလအမည်ရသည့် နာမမည်တွင် မင်းစီးဆင်ကြီး၌လည်းကောင်း။ <b>ရာဟုလေ စ၊</b> မိမိသွေးသား မွေးထားသည့် သားချစ်မည်သာ ရာဟုလာ သားတော်ကလေး၌လည်းကောင်း။ <b>သမစိတ္တော၊</b> ဘယ်လူ့အပေါ်မှ မေတ္တာမပိုမကဲဘဲ ချိန်ခွင်လျှာပမာဏကဲ့သို့ အမြဲပင် မျှတသော မေတ္တာစိတ် ရှိပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-66 <br> <h3>“ဒု - သ - န - သော”</h3><br><b>[ဒု-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၀။ ဒုဇ္ဇီဝိတ မဇီဝိမှာ၊ ယေသံ နော န ဒဒမှသေ။</b><br><b>ဝိဇ္ဇမာနေသု ဘောဂေသု၊ ဒီပံ နာကမှာ အတ္တနော။</b><br>*(ဇာတကအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ယေသံ နော၊</b> ပြည်ဗာရာတလွှား သူဌေးသားဟု မောက်ကြွားမော်ကာ မတော်ရာလျှင် ဖော်သဟာများ ပျော်ပါးကာသာ သူ့အိမ်ရာကို ရှာကြံဖျက်စီး အမိုက်ကြီးသည့် အချည်းနှီးရှုပ်ပွေ ဒို့တတွေသည်။ <b>ဘောဂေသု၊</b> စီးပွားဥစ္စာ ရတနာအထွေထွေ စိန်ရွှေငွေတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇမာနေသု၊</b> သုံးစားမကုန် တောင်လိုပုံ၍ ဖုံဖုံများစွာ ရှိခဲ့ပါသော်လည်း။ <b>န ဒဒမှသေ၊</b> မလှူမဒါန်း မပေးကမ်း အရမ်းဖြူးတီး မိုက်လုံးကြီးခဲ့ကြလေပြီ။ <b>အတ္တနော၊</b> မိမိ၏။ <b>ဒီပံ၊</b> ပင်လယ်မှာထွန်း ရေလယ်ကျွန်းသို့ ကွန်းထောက်မှီရာ လှူဒါန သီလ စာဂ ဘာဝနာအဖြာဖြာကို။ <b>နာကမှာ၊</b> တဏှာနောက်သို့ ကောက်ကောက်လိုက်ပါ မေ့လျော့ခြင်းဖြင့် ဘယ်ခါမှ မပြုမိကြပေ။ <b>မယံ (ပ)</b> ရှိသည်။ <b>ဒုဇ္ဇီဝိတံ၊</b> သူ့သားမယား လှည့်ဖျားဖျက်ဆီး မိုက်လုံးကြီးစွာဖြင့်။ <b>အဇီဝိမှာ၊</b> မှောက်မှောက်မှားမှား ဖောက်ပြားယုတ်မာ အသက်ရှင်၍ လာခဲ့ကြပေပြီတကား။<br><br><b>[သ-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၁။ သဋ္ဌိဝဿ သဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော။</b><br><b>နိရယေ ပစ္စမာနာနံ၊ ကဒါ အန္တော ဘဝိဿတိ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> မိုက်ဇော်မိုက်ဘက် အောက်နရက်၌ မြုပ်လျက်ခုခါ ဆင်းရဲပါငြား အို-သူငယ်ချင်းများတို့။ <b>နိရယေ၊</b> လောဟကုမ္ဘီ ကြေးအိုးနီဟု သံရည်ရွှဲရွှဲ ပါယ်ငရဲ၌။ <b>ပစ္စမာနာနံ၊</b> မြုပ်တုံပေါ်တုံ အစုန်အဆန် ဒုက္ခဒဏ်ကို ဖန်တလဲလဲ ခံရဆဲဖြစ်ကုန်သော ငါတို့အား။ <b>သဋ္ဌိဝဿ သဟဿာနိ၊</b> သင်္ချာတွက်စစ် အနှစ်စုပေါင်း ခြောက်သောင်းရှိသည်။ <b>သဗ္ဗသော ပရိပုဏ္ဏာနိ၊</b> လုံးဝဥဿုံ ပြီးပြည့်စုံပေပြီ။ <b>နော၊</b> မိုက်မိုက်ဖက် ဤဒဏ်ချက်ကို မသက်မသာ ခံရရှာငြား ငါတို့တတွေ။ <b>ကဒါ၊</b> ဘယ်အခါ၌။ <hr> စာမျက်နှာ-67 <br> <b>အန္တော၊</b> လောဟကုမ္ဘီ ကြေးအိုးနီ၌ သံပူငရဲမှ လွတ်မြောက်ရမည့်ရက်သည်။ <b>ဘဝိဿတိ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ ဖြစ်ရပါလေမည်နည်း။<br><br><b>[န-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၂။ နတ္ထိ အန္တော ကုတော အန္တော၊ န အန္တော ပဋိဒိဿတိ။</b><br><b>တဒါ ဟိ ပကတံ ပါပံ၊ မမံ တုယှဉ္စ မာရိသာ။</b><br><br><b>မာရိသာ၊</b> ဆိုးဇော်ဆိုးဖက် မိုက်တွင်းနက်၍ နရက်အတွင်း သက်ဆင်းနေ မိုက်ဇော်များတို့။ <b>တဒါ၊</b> ဓနသူဌေး အမည်ပေး၍ မိုက်ဆေးဖော်ကာ ပျော်ကျူးကာနှင့် ယုတ်မာညစ်ကျ ကာမေသု၌ ပျော်ပိုက်နေကြ ဟိုလူ့ဘဝတုန်းက။ <b>မမံ စ၊</b> ငါ၏လည်းကောင်း။ <b>တုယှဉ္စ၊</b> သင်၏လည်းကောင်း။ (ဝါ) ဆိုးဝါးတေပေ ဒို့တတွေသည်။ <b>ပါပံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု ကာမေသုနှင့် သူ၏မယား ပြစ်မှားကျူးလွန် ပရဒါရကံကို။ <b>ကတံ၊</b> ဓနအားကိုးနှင့် ယုတ်မျိုးတရာ ပြုမှားမိခဲ့ပါလေပြီ။ <b>တဿ ပါပဿ၊</b> ယုတ်မာညစ် ထိုမကောင်းမှု၏။ <b>အန္တော၊</b> အကျိုးဝိပါက် ဒုက္ခအဆက်၏ လွတ်မည့်ရက်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ရည်ရော်ရမ်းတ မှန်းဆမမြင် ဘယ်တွင်တစိ မရှိနိုင်ခဲ့ပါပြီ။ <b>အန္တော၊</b> ဒုက္ခနရက် လွတ်မြောက်မည့်ရက်သည်။ <b>ကုတော၊</b> ဘယ်အချိန်ခါ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်နည်း။ <b>အန္တော</b> (ပ) ရက်သည်။ <b>န ပဋိဒိဿတိ၊</b> ရှေ့နောက်ရည်မှန်း တွက်ကာယမ်းလည်း လွတ်လမ်းဘယ်တွင် မထင်မြင်နိုင်ခဲ့ပြီတကား။<br><br><b>[သော-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၃။ သောဟံ နူန ဣတော ဂန္တွာ၊ ယောနိံ လဒ္ဓါန မာနုသံ။</b><br><b>ဝဒညူ သီလသမ္ပန္နော၊ ကာဟာမိ ကုသလံ ဗဟုံ။</b><br><br><b>သောဟံ၊</b> နောင်သောအခါမှ နောင်တရသည့် မိုက်မဲလှသောငါသည်။ <b>ဣတော၊</b> လောဟကုမ္ဘီ သံရည်စိုရွှဲ ဝဋ်ငရဲမှ။ <b>ဂန္တွာ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ လွတ်မြောက်ရ၍။ <b>မာနုသံ ယောနိံ၊</b> ဒုလ္လဘဟု ကြုံရခဲလစ် လူအဖြစ်ကို။ <b>လဒ္ဓါန၊</b> ကုသိုလ်ကံက ထောက်ပံ့မ၍ ရရှိခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>ဝဒညူ၊</b> သူတထူးက ပြုပေးဖူးသည့် ကျေးဇူးအထူး ဂုဏ်ရည်ဦးကို ကြည်နူးသိတတ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်။ <b>ဟုတွာ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ ဝဋ်ဒုက္ခကို လှလှမသွေ ခံရပေပြီဖြစ်၍ မလစ်သောသတိ ရမိသောသံဝေဂ ရှိလှသည်ဖြစ်၍။ <b>သီလသမ္ပန္နော၊</b> ငါးပါး ရှစ်ပါး ဆယ်ပါးအညီ မြတ်သောသီလကို <hr> စာမျက်နှာ-68 <br> ဆောက်တည်လျက်။ <b>ကုသလံ၊</b> ဆင်းရဲလွတ်ကြောင်း လမ်းကောင်းလမ်းမှန် မြတ်ကုသိုလ်ကို။ <b>ဗဟုံ၊</b> များစွာ။ <b>ကာဟာမိ၊</b> ဝမ်းသာအားရ အဲဒီလူ့ဘဝရတော့မှ လှလှပပ ကျကျနနကြီး ပြုလိုက်ရပေတော့မည်တကား။<br><h3>၈၄။ “လျှပ်ပန်းပမာ သင်္ခါရ”</h3><b>အနုပ္ပန္နာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ နိရုဇ္ဈရေ။</b><br><b>နိစ္စံ နဝဝ သင်္ခါရာ၊ ဝိဇ္ဇုပါတ သမူပမာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>သင်္ခါရာ၊</b> အရှိတရား ထင်မှတ်ထားသည့် သင်္ခါရတရားတို့သည်။ <b>အနုပ္ပန္နာ ဝ၊</b> ရှေးကကြိုကာ ဖြစ်ပေါ်ရာဟု ဘယ်မှာတစိ မရှိကုန်ဘဲသာလျှင်။ <b>ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊</b> အကြောင်းလစ် ခုအသစ်သာ ဖြစ်ပေါ်လာကြကုန်၏။ <b>ဥပ္ပန္နာ စ၊</b> ဖြစ်ပေါ်လာပြီး အသီးသီးသော တရားတို့သည်လည်း။ <b>နိရုဇ္ဈရေ၊</b> တဖြုတ်ဖြုတ်နှင့် သုတ်သုတ်မသွေ ချုပ်ပျောက်ကြလေကုန်၏။ <b>သင်္ခရာ၊</b> ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ အကြောင်းလေးဖြာတို့ ညီညာပေါင်းစု ပြုပြင်စီရင် မြင်မြင်သမျှ သင်္ခါရဟူသော တရားတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇုပါတ သမူပမာ၊</b> လောင်စာရှိသမျှ ခဏချင်းဆက်စပ် သန္တတိအစဉ်မပြတ်ဘဲ တလျှပ်လျှပ်ထိန်ငြီး လျှပ်စစ်မီးနှင့်တူစွာ။ <b>နိစ္စံ နဝဝ၊</b> အမြဲတမ်း အသစ်သစ်တို့သည်သာလျှင်။<br><br><b>ဟောန္တိ၊</b> ကမလာသနင်း ဗြဟ္မာမင်းကလည်း ဖန်ဆင်းတာ တကယ်မဟုတ်ပါဘူး၊ သံသရာကမ္ဘာအစကတည်းက ဓမ္မတာသဘာဝ အစစ်အမှန် ဖြစ်ပါပေကုန်သတည်း။<br><h3>၈၅။ “ပွတ်ဆောက်ဖျားတွင် မုန့်ညင်းစေ့တင်”</h3><b>အနိဓာနဂတာ ဘဂ္ဂါ၊ ပုဉ္ဇော နတ္ထိ အနာဂတေ။</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တာ ယေပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ အာရဂ္ဂေ သာသပူပမာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပြီးသမျှ ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့သည်။ <b>အနိဓာနဂတာ၊</b> တနေရာ၌ စုပုံသိမ်းဆည်း သိုမှီးထားခြင်း အလျင်းမရှိပါချေ။ <b>အနာဂတေ၊</b> နောင်သောအခါ ကာလသမယ၌။ <b>ပုဉ္ဇော၊</b> ဖြစ်လာဖို့ရန် စီမံဖန်တီး ကြို- <hr> စာမျက်နှာ-69 <br> တင်ပြီး စုဆောင်းထားအပ်သော အပုံကြီးသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> အကယ်တိတိ မရှိပါချေ။ <b>ယေပိ နိဗ္ဗတ္တာ၊</b> ယခုအသစ် ဖြစ်ပေါ်လာ ရုပ်နာမ်တရားတို့သည်လည်း။ <b>အာရဂ္ဂေ၊</b> သေးသေးချွန်ချွန် အလွန်ငယ်ငြား ပွတ်ဆောက်ဖျားကလေး၌။ <b>သာသပေါ ဣဝ၊</b> မုံညင်းစေ့ကဲ့သို့ <b>တိဋ္ဌန္တိ၊</b> တည်-ဆိုတာနှင့် ခဏချင်း ပျက်ယွင်းသွားလေကုန်သတည်း။<br><h3>၈၆။ “ဪ-ချမ်းသာလှပေစွ”</h3><b>သုခေါ ဗုဒ္ဓါနမုပ္ပါဒေါ၊ သုခါ သဒ္ဓမ္မဒေသနာ။</b><br><b>သုခါ သံဃဿ သာမဂ္ဂီ၊ သမဂ္ဂါနံ တပေါ သုခေါ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ဗုဒ္ဓါနံ၊</b> အမှောင်ဝိဇ္ဇာ ဖျောက်လွှင့်ကာဖြင့် လေးဖြာနေမင်း လေးစင်းသာ ရောင်အဝါကို ဆောင်ပေးတတ် ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတို့၏။ <b>ဥပ္ပါဒေါ၊</b> ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်၍ လာရခြင်းသည်။ <b>သုခေါ၊</b> ခန္ဓာအပူ အပါယ်ပူနှင့် အပူခပ်သိမ်း အကုန်ငြိမ်းကြောင်း နည်းလမ်းကောင်းမို့ ကောင်းမြတ်ချမ်းသာ မင်္ဂလာအစစ် ဖြစ်ကြီးဖြစ်လှပါပေသည်တကား။ <b>သဒ္ဓမ္မဒေသနာ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ ကောင်းမြတ်မင်္ဂလာ ဒေသနာတရား ဟောဖော်မြွက်ကြားခြင်းသည်။ <b>သုခါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမထိ ချမ်းသာဘိတောင်း ကောင်းမြတ်ခြင်း မင်္ဂလာဖြစ်ပါပေသည်တကား။ <b>သံဃဿ သာမဂ္ဂီ၊</b> သာသနာ၌ သူငါမူလ ပဓာနဟု သံဃာသာမဂ္ဂီ ညီညီညွတ်ညွတ် စိတ်ဓာတ်ကို နှစ်ဖြာလုံး မျှတခြင်းသည်။ <b>သုခါ၊</b> ဖူးမြင်ရုံပင် စိတ်ကြည်လင်၍ နောင်အစဉ်မပြတ် သာသနာရှည်ကြောင်း အလွန်ကောင်းသော ချမ်းသာအစစ်ကြီး ဖြစ်ပါပေသည်တကား။ <b>သမဂ္ဂါနံ၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ထိုနှစ်ဖြာကို ညီညာမျှတ သမဂ္ဂဖြစ်ကုန်သော သူတို့၏။ <b>တပေါ၊</b> ခြိုးခြိုးခြံခြံ အမှန်ကျင့်လတ် တရားမြတ်သည်။ <b>သုခေါ၊</b> နိဗ္ဗာန်သွားလမ်း ကျင့်စခန်းမို့ အလွန်ပင် ချမ်းမြေ့လှပါပေသည်တကား။<br><h3>၈၇။ “ဘေးရန်ကင်းကွာ လွန်ချမ်းသာ”</h3><b>သုသုခံ ဝတ ဇီဝါမ၊ ဝေရိနေသု အဝေရိနော။</b><br><b>ဝေရိနေသု မနုဿေသု၊ ဝိဟရာမ အဝေရိနော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-70 <br> <b>မယံ၊</b> တောရပ်ရိပ်မြ တရားခြုံလျက် ဘုံနန်းစံခန်းသို့ ကြွလှမ်းခိုကာ အမာတွင် စံဝင်လိုကြောင်း တို့သူတော်ကောင်းတတွေသည်။ <b>ဝေရိနေသု၊</b> ရန်သူငါးတန် ဝိုင်းပတ်ရံလျက် တရံမလပ် ဒုက္ခထပ်၍ ဖိကြပ်ခါခါ နေရရှာသော လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့၏ အလယ်၌။ <b>အဝေရိနော၊</b> ဘေးရန်ကင်းကွာ ရန်ဘယာဟူ မြူကလေးမျှ မတွေ့ရဘဲ။ <b>သုသုခံ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ လွန်စွာချမ်းမြေ့ ရေဝေသော ပဒုမ္မာကဲ့သို့။ <b>အဟော ဇီဝါမ၊</b> သာသနာနှင့် တွေ့ရကျိုးနပ် အမြတ်ထွက်ကာ အသက်ရှင်ရပါပေသည်တကား။ <b>ဝေရိနေသု မနုဿေသု</b> (ပ) တို့တွင်။ <b>အဝေရိနော၊</b> ဘေးရန်မရှိပါဘဲ။ <b>ဝိဟရာမ၊</b> အမြဲချမ်းသာ ငြိမ်သက်ခြင်းဖြင့် မှာမသွေ တည်နေခဲ့ရပါပြီတကား။<br><h3>၈၈။ “သံသရာဆိုတာ ဒီလိုပါ”</h3><b>ခန္ဓဘေဒေါဝ မရဏံ၊ ဇာတိ တပ္ပတုဘာဝတော။</b><br><b>ခန္ဓာနဉ္စ ပဋိပါဋိ၊ ဓာတုအာယတနာနဉ္စ။</b><br><b>အဗ္ဗောကိဏ္ဏံ ဝတ္တမာနာ၊ သံသာရောတိ ပဝုစ္စတိ။</b><br>*(အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> မွေးသေနှစ်ဖြာ သံသရာ၏ မှန်ရာဓိပ္ပါယ် ဖုံးဝှက်ကွယ်၍ ဓိပ္ပါယ်မရှင်း ဉာဏ်မလင်း အို-လူများတို့။ <b>မရဏံ၊</b> လောကပညတ် သမုတ်အပ်သည့် သတ်မှတ်ခေါ်ရိုး သေခြင်းဆိုတဲ့ တရားမျိုးသည်။ <b>ခန္ဓဘေဒေါဝ၊</b> အမှန်ကို ပြရမှာဖြင့် ခန္ဓာ၏ ပျက်စီးခြင်းပါပေတည်း။ <b>ဇာတိ၊</b> ဇာတိသန္ဓေ တည်နေခြင်းဟူသည်ကား။ <b>တပ္ပတုဘာဝတော၊</b> ခန္ဓာပရမတ်တို့၏ အဟောင်းချုပ်ပြတ် အသစ်ထပ်ကာ ပေါ်လာခြင်းပင်တည်း။ <b>သံသာရောတိ၊</b> သူသူငါငါ လူတကာက သံသရာဟု ပြောနေသော တရားသည်ကား။ <b>ခန္ဓာနဉ္စ၊</b> ခန္ဓာငါးပါးတို့၏လည်းကောင်း။ <b>အာယတနာနဉ္စ၊</b> အာယတနတရားတို့၏လည်းကောင်း။ <b>ဓာတူနဉ္စ၊</b> ဓာတ်တရားတို့၏လည်းကောင်း။ <b>အဗ္ဗောကိဏ္ဏံ၊</b> မပြတ်မစဲ ထပ်တလဲလဲ။ <b>ဝတ္တမာနာ၊</b> ဖြစ်နေခြင်းကိုပင်လျှင်။ <b>ပဝုစ္စတိ၊</b> နာမပညတ် တင်ကာစပ်လျက် ခေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၈၉။ “တဏှာ၏ ကြုံးဝါးခြင်း”</h3><b>အန္တလိက္ခစရော ပေါသော၊ အတ္ထိယံ စရတိ မာနသော။</b><br><b>တေန တံ ဗာဓယိဿာမိ၊ န မေ သမဏ မောက္ခသိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-71 <br> <b>သမဏ၊</b> ဖန်စင်မြန်း ရှင်ရဟန်းဟု သွင်ဆန်းတင့်တယ် ကောင်းကင်လယ်က ဈာန်ယာဉ်ကြွနေတဲ့ အို-ရဟန်း။ <b>မာနသော၊</b> လူသားဖြစ်သော။ <b>အန္တလိက္ခစရော၊</b> တန်ခိုးပြင်းထန် အဘိညာဏ်ဖြင့် ဈာန်ယာဉ်ပျော်ဆန်း ကောင်းကင်လမ်းက ကြွမြန်းလေ့ရှိသော။ <b>ယော အယံ ပေါသော၊</b> ဇာနည်ယောက်ျား ငါတကားဟု ကြုံးဝါးနေသော အကြင်ရဟန်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ဝင့်ဝင့်ကြွားကြွား ကားယားယားနှင့် နင်လားဟဲ အမှန် ရဟန်းမာန်ဖြင့် ကောင်းကင်အလယ် တင့်တယ်စွာ ရှိပါပေ၏။ <b>သမဏ၊</b> ဟယ်ရဟန်း။ <b>တေန၊</b> ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်ဟု အဟုန်ပြင်းချက် လက်နက်ဖြင့်။ <b>တံ၊</b> ရဟန်းတို့မာန် ကြွားဝင့်သန်လျက် ထက်အာကာယာဉ်သာဖြင့် ဝင့်ကာကြွမြန်း သင်ရဟန်းကို။ <b>ဗာဓယိဿာမိ၊</b> အမိအရ သိမ်းပိုက်ဟု ခဏချက်ချင်း လက်ငင်းမသွေ ဖမ်းလိုက်ပေအံ့။ <b>တွံ၊</b> အာကာဝေဟင် ဈာန်ယာဉ်ဖြင့် တွင်တွင်ပျော်ဆန်း သင်ရဟန်းသည်။ <b>မေ၊</b> တဏှာလက်နက် ကွန်ရက်မှ။ <b>န မောက္ခသိ၊</b> ယောက်ျားဘသား သင်ဘယ်လိုလူစားမို့ လွတ်သွားနိုင်မည်နည်း။ (ဝါ) <b>န မောက္ခသိ၊</b> လွတ်သွားရန် သင် မမျှော်မှန်းလေနှင့် ယခုပင် အမိဖမ်းလိုက်တော့မည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ အိုဘယ်ရဟန်း ပြောစမ်းခုခါ၊<br>> ကောင်းကင်ပျံသွား ဈာန်အားယူကာ။<br>> တဏှာယှက်သန်း ဖမ်းလိုက်တော့မှာ၊<br>> ငါ့လက်တွင်း သက်ဆင်းယခုသာ။<br><h3>၉၀။ “အထင်မှား အမြင်မှား”</h3><b>အက္ခေယျသညိနော သတ္တာ၊ အက္ခေယျသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတာ။</b><br><b>အက္ခေယျံ အပရိညာယ၊ ယောဂမာယန္တိ မစ္စုနော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>သတ္တာ၊</b> အာလဇ္ဇီ မိုက်ဆုံးကျသည့် များလှဖြင်ဖြင် ပုထုဇဉ်တို့သည်။ <b>အက္ခေယျသညိနော၊</b> ဝစီခန္ဓာ ဓမ္မသာ၌ သူတပါးဟု အထင်မှားကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အက္ခေယျသ္မိံ၊</b> ဤအစွဲပြုရာ ဝိပ္ပလ္လာသ တရားသုံးဝ၌။ <b>ပတိဋ္ဌိတာ၊</b> အမှားအစွဲဖြင့် တည်နားကြကုန်၏။ <b>အက္ခေယျံ၊</b> ခန္ဓာငါးတန် တရားအမှန်ကို။ <b>အပရိညာယ၊</b> ဉာတ၊ တီရဏ၊ ပဟာနဟု သုံးဝအမှန် ပရိညာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား မသိကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>မစ္စု-</b> <hr> စာမျက်နှာ-72 <br> <b>နော၊</b> သေမင်း၏။ <b>ယောဂံ၊</b> နှောင်ဖွဲ့ရစ်ပတ် ထပ်ထပ်တည်ဟန် သန္ဓေ စုတိ လှည့်ကာလှည့်ကာ သေမင်းရွာသို့။ <b>အာယန္တိ၊</b> အဖန်ဖန် ရောက်ကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>အာယန္တိ၊</b> ဆုံလည်သည့်နွားပမာလို အများသတ္တဝါ အမြင်ဝေးသောကြောင့် တရားဓမ္မာဖြင့် မထင်လင်းနိုင်ဘဲ သေဘေးဖန်ဖန် ဆိုက်၍နေကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၉၁။ “ခြေတလှမ်း တသန်းတန်”</h3><b>သတံ ဟတ္ထီ သတံ အဿာ၊ သတံ အဿတရီ ရထာ။</b><br><b>သတံ ကညာ သဟဿာနိ၊ အာမုက္ကမဏိကုဏ္ဍလာ။</b><br><b>ဧကဿ ပဒဝီတိဟာရဿ၊ ကလံ နာဂ္ဃန္တိ သောဠသိံ။</b><br><br><b>သတံ ဟတ္ထီ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ပြင်ဆင်လာသည့် ရတနာမည်တွင် ဆင်ယဉ်သာ-တရာလည်းကောင်း။ <b>သတံ အဿာ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ပြင်ဆင်လာသည့် ရတနာမည် မြင်းဇာနည် တရာလည်းကောင်း။ <b>သတံ အဿတရီ ရထာ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ရတနာသွယ်သွယ် ခြယ်လှယ်ဖန်ဆင်း အဿတိုရ်မြင်းကသော ရထားတရာလည်းကောင်း။ <b>အာမုက္ကမဏိ ကုဏ္ဍလာ၊</b> လည်ရွဲတန်ဆာ ရတနာပုလဲ ဆင်နွှဲအပ်ကုန်သော။ <b>သတံ ကညာ သဟဿာနိ၊</b> အပျိုစင်စစ် သမီးကညာ တသိန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ယခုဖော်ပြ ရတနာအဝဝတို့သည်။ <b>ဧကဿ ပဒဝီတိဟာရဿ၊</b> ရတနာ ၃-တန် သဒ္ဓါမွန်ဖြင့် ရည်သန်မျှော်မှန်း ခြေတလှမ်း၏။ <b>သောဠသိံ ကလံ၊</b> ၁၆-စိပ်၏ တစိပ်မျှကို။ <b>နာဂ္ဃန္တိ၊</b> မမှီနိုင်။ (ဝါ) <b>နာဂ္ဃန္တိ၊</b> ရတနာ ၃-တန် ဂုဏ်ပေါင်းလျှံဖြင့် အမှန်ပင် လိုက်မမှီနိုင်တော့သည်သာတည်း။<br><h3>၉၂။ “အဝေးကြီး”</h3><b>နဘဉ္စ ဒူရေ ပထဝီ စ ဒူရေ၊ ပါရံ သမုဒ္ဒဿ တဒါဟု ဒူရေ။</b><br><b>တတော ဟဝေ ဒူရတရံ ဝဒန္တိ၊ သတဉ္စ ဓမ္မံ အသတဉ္စ ရာဇ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>နဘဉ္စ ဒူရေ၊</b> မြေမှထောက်ကာ ကြည့်လိုက်ပါသော် အာကာဝေဟင် ထက်ကောင်းကင်သည် အလွန်ပင်ဝေးလွန်းလှပါပေ၏။ <b>ပထဝီ စ ဒူရေ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-73 <br> မိုးမှထောက်ကာ ကြည့်လိုက်ပါသော် မဟာပထဝီ မေဒနီသည် ပီပီသသ အလွန်ပင် ဝေးလွန်းလှပါပေသည်တကား။ <b>သမုဒ္ဒဿ၊</b> အပြောကျယ်စွာ မဟာသမုဒ္ဒရာ၏။ <b>ပါရံ၊</b> ကမ်းတဘက်သည်။ <b>တထာ၊</b> ထို့အတူပင် အလွန်လျှင် ဝေးလွန်းလှ၏ဟု။ <b>အာဟု၊</b> လောကီလူသား လူအများတို့ ဆိုရိုးစကား ထင်ရှားမသွေ ရှိကြပါပေကုန်၏။<br><br><b>ရာဇ၊</b> လူတို့သေနင်း ပြည့်ရှင်မင်း။ <b>သတဉ္စ ဓမ္မံ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားသည်လည်းကောင်း။ <b>အသတဉ္စ ဓမ္မံ၊</b> သူယုတ်မာတို့၏ တရားသည်လည်းကောင်း။ <b>တတော၊</b> ထိုထို သမုဒ္ဒရာ အာကာမိုးမြေ အထွေထွေတို့ထက်။ <b>ဒူရတရံ၊</b> ဝေးသထက်ဝေး ကွာသထက်ကွာ လွန်ပင် မမျှော်မှန်းနိုင်အောင် ဝေးလွန်းလှ၏ဟူ၍။ <b>ဝဒန္တိ၊</b> သူတော်ကောင်းဇာတ် အရိယာအရှင်မြတ်တို့သည် အတပ်မသွေ ဟောမိန့်တော်မူကြလေကုန်၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ ကောင်းကင်နှင့်သာ၊ မြေကြီးမှာ၊ ဝေးကွာလွန်းလှပေသည်။<br>> သမုဒ္ဒရာကမ်း၊ ဟိုမှာလှမ်း၊ ကွာလွန်းလှလေသည်။<br>> သူတော်သူမြတ်၊ လူမိုက်ဇာတ်၊ အပြတ်ကွာလွန်းသည်။<br><h3>၉၃။ “လူမဝင် ရှင်မဟုတ်”</h3><b>ဂိဟိဘောဂ ပရိဟီနော၊ သာမညတ္ထဉ္စ ဥဒုဂ္ဂတော။</b><br><b>ပရိဓံသမာနော ပကိရေတိ၊ ဆဝါလာတံဝ နဿတိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ကေသီကိုပယ် ဖန်ဝါထယ်နှင့် အဝယ်ရပ်ကာ ဆွမ်းခံရှာ၍ အမတဓာတ် နိဗ္ဗာန်မြတ်ကို အတပ်ရှာမည် ကြံစည်စိတ်သန် အဓိဋ္ဌာန်မှန်း အို-ရဟန်းတို့။ <b>မာ ပမာဒတ္ထ၊</b> ရဟန်းဘဝ ဤဌာနတွင် မေ့လျော့ပေါ့ဆ မနေလိုက်ကြစမ်းပါနှင့်။ <b>ဘိက္ခုဘာဝေါ၊</b> နိက္ခမံဟု ဓိဋ္ဌာန်ရည်မှန်း ရဟန်းဘဝဟူသည်။ <b>ဂိဟိဘောဂါ၊</b> လောကီလူ့ဘုံ အာရုံခံစား ကာမဂုဏ်တရားမှ။ <b>ပရိဟီနော၊</b> ဆုတ်ယုတ်ခဲ့လေပြီ။ <b>သာမညတ္ထဉ္စ၊</b> လောကုတ္တရာ- <hr> စာမျက်နှာ-74 <br> ချမ်းသာအစစ် အမှန်ဖြစ်သည့် သန္တိသုခ မြတ်သောဘဝမှလည်း။ <b>ဒုဂ္ဂတော၊</b> စိတ်ဓာတ်သိမ်ဖျင်း အကြောင်းရင်းကြောင့် လွတ်ကင်းရှောင်ဖယ်ခဲ့ပါမူကား။ <b>ပရိဓံသမာနော၊</b> နှစ်ဖက်အကျိုး မပွားတိုးဘဲ အကျိုးမဲ့ကာ ပျက်စီးရှာလျက်သာလျှင်။ <b>ပကိရေတိ၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်စီးခြင်းဖြင့်သာ အဖတ်တင်လေ၏။ <b>ကိမိဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ဆဝါလာတံ၊</b> သူသေကောင်ယုတ် အကောင်ဖုတ်သည့် လုပ်ငန်းမှာသုံး အဆုံးတဝ ကြွင်းကျန်ခဲ့ရသည့် ထင်းမီးငုတ်တိုသည်။ <b>ဥဘယတ္ထ၊</b> ရွာမှာလည်းမဝင် တောတွင်လည်း အသုံးမကျ လုံးလုံးကြီး ဆုံးရှုံးရသကဲ့သို့။ <b>သော ဘိက္ခု၊</b> စိတ်ဓာတ်သိမ်ဖျင်း တရားကင်း၍ လူမင်းမြတ် သာသနာဝယ် ဘာမျှအသုံး လုံးလုံးမဝင် ရှင်မည်ကာဆန်း ထိုရဟန်းသည်။ <b>ပကိရေတိ၊</b> လူလည်းမဝင် ရှင်လည်းမဟုတ် နှစ်မျိုးစုံယုတ်သဖြင့် မီးစုတ်တိုပမာ သနားစရာသာ ဖြစ်ရရှာလေသတည်း။<br><h3>၉၄။ “ဘုရားနှင့် အနီးအဝေး”</h3><b>သံဃာဋိကဏ္ဏံပိ ဘိက္ခု၊ ဂဟေတွာ ပိဋ္ဌိတော ဂတော။</b><br><b>ဓမ္မေ အဋ္ဌိတစိတ္တော သော၊ အာရကာ မမ သန္တိကာ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> အနီးအဝေး သိလိုရေးကြောင့် တွေးဆဖွေရှာ ဒေသနာကို နာယူလိုကြောင်း အို-ပရိသတ်အပေါင်းတို့။ <b>ဘိက္ခု၊</b> ရဟန်းသည် <b>သံဃာဋိကဏ္ဏံ၊</b> ငါဘုရား၏ နှစ်ထပ်သင်္ကန်းအစွန်းကို။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> မဖြတ်မလတ် ဒလစပ်စွဲကိုင်လျက်။ <b>ပိဋ္ဌိတော၊</b> နောက်မှ။ <b>ဂစ္ဆေပိ၊</b> တကောက်ကောက်ပါ မခွဲခွာဘဲ အမြဲတစေ လိုက်ပါနေသော်လည်း။ <b>ဓမ္မေ၊</b> ဘုရား၏ ဟောကြားပြသ မြတ်ဓမ္မ၌။ <b>အဋ္ဌိတစိတ္တော၊</b> စိတ်ကမတည် သွေဖီရှောင်လွဲ တရားမမြဲသည်ရှိသော်။ <b>သော ဘိက္ခု၊</b> တရားမဖက် လူကိုဖက်လျက် သက်သက်ဖြစ်ဆန်း ထိုရဟန်းသည်။ <b>မမ သန္တိကာ၊</b> ငါဘုရား၏ အနီးအပါးမှ။ <b>အာရကာ၊</b> တရားမသီး အချည်းနှီးကြောင့် အဝေးကြီးမှ ဝေးလှပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ သင်္ကန်းစမ၍တစေ၊ နောက်ကစိုက်စိုက် လိုက်၍သာနေ။<br>> တရားမသီး မနီးနိုင်ပေ၊ တရားသီး ဝေးလည်းအနီးပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-75 <br> <h3>၉၅။ “မပြတ်နိုင်တဲ့ ဝဋ်ဆိုင်”</h3><b>ကာမယောဂေန သံယုတ္တာ၊ ဘဝယောဂေန စူဘယံ။</b><br><b>သတ္တာ ဂစ္ဆန္တိ သံသာရေ၊ ဇာတိမရဏဂါမိနော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ကာမယောဂေန၊</b> ကာမဂုဏ်၌ ခုံမင်တပ်မက် လောဘထွက်သည့် ယောဂအချက်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဝယောဂေန၊</b> ဘဝဘဝအဖြာဖြာ၌ လွန်စွာတပ်မက် လောဘထွက်သည့် ယောဂအချက်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဥဘယံ</b> (ဝါ) <b>ဥဘယေဟိ၊</b> ယောဂနှစ်ပုံ အလုံးစုံဖြင့် ဖုံးသိုင်းဖက် နှောင်ဖွဲ့ချက်ကြောင့်။ <b>သတ္တာ၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ဖြာ မမြင်ပါဘဲ ငါစွဲသူစွဲ အယူလွဲ၍ ပူကန်နေရှာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သံသာရေ၊</b> အစမထင် ဆုံးမမြင်အောင် သိမ့်ဝေးလှ သံသရာ၌။ <b>ဇာတိမရဏဂါမိနော၊</b> မွေးသေမွေးသေ ဆွေးမပြေဘဲ လေးထွေအဏ္ဏဝါ သံသရာ၌သာလျှင်။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ကာမဂုဏ်အမျှင်မပြတ်သဖြင့် ဓမ္မာရုံမဝင် ဝဋ်မှာမို့ မပြတ်မွေးမပြတ်သေ တွေးလေတွေးလေ ဆွေးမပြေတဲ့ ဘဝဟာမို့ ဘေးတွေ့ကာနေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ ကာမယောဂ နှောင်ကြလေသည်။ ဘဝအစွဲ ခိုင်မြဲဖွဲ့ချည်။<br>> အိုကြနာကြ သေကြလေသည်။ မလွတ်ဘဲ ဝဋ်ထဲတလည်လည်။<br><h3>၉၆။ “မဟဒ္ဓရတနာ”</h3><b>ဒန္တော ဒမယတံ သေဋ္ဌော၊ သန္တော သမယတံ ဣသိ။</b><br><b>မုတ္တော မောစယတံ အဂ္ဂေါ၊ တိဏ္ဏော တိဏ္ဏယတံ ဝရော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဒမယတံ၊</b> ကိုယ်နှုတ်စိတ်အေး ယဉ်ကျေးသောသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ ဆရာသခင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>သေဋ္ဌော၊</b> ဘယ်သူယှဉ်ပြိုင် အနိုင်ယူလတ် အလွန်မြတ်သော။ <b>ဒန္တော၊</b> ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး ဖွေးဖြူဖြူ အေးအေးလူ တဆူအထွဋ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မည်လှပါပေ၏။ <b>သမယတံ၊</b> ကိလေသာဟူ- <hr> စာမျက်နှာ-76 <br> အပူခပ်သိမ်း အကယ်ငြိမ်း၍ အေးငြိမ်းသောသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဣသိ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ တို့ဆရာသည်။ <b>သော၊</b> ဘယ်သူယှဉ်ပြိုင် အနိုင်ယူလတ် အလွန်မြတ်သော။ <b>သန္တော၊</b> ငြိမ်သက်ဖွေးဖြူ အေးအေးလူသည့် တဆူအထွဋ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မည်ပါပေ၏။ <b>မောစယတံ၊</b> ကိလေသာနှောင်ဝဋ် ညွတ်မလွတ်သူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ တို့ဆရာသည်။ <b>အဂ္ဂေါ၊</b> တဆူအဖွဲ့၌ သူသာလျှင် အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုအပ်သော။ <b>မုတ္တော၊</b> လွတ်မြောက်ပြီးသူ နတ်လူပရမေ မြတ်စိန္တေမည်ပါပေ၏။ <b>တိဏ္ဏယတံ၊</b> သံသာဝဋ်နှောင် ကိလေဘောင်မှ လွတ်အောင်ကူးမြောက် ဘက်ကမ်းရောက်ပြီးသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဝရော၊</b> အထွဋ်ဆုံး အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော။ <b>တိဏ္ဏော၊</b> ကူးမြောက်ပြီးသူ တဆူထွဋ်ထား မြတ်ဘုရားမည်ပါပေ၏။ <b>အဂ္ဂ၊</b> အထွဋ်အထွဋ် မြတ်ထက်မြတ်သည် တမွတ်ခေါင်ဖျား ရှင်တော်မြတ်ဘုရား။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>မေ၊</b> မြတ်ထက်မြတ်ရာ လိုလားပါသဖြင့် အမတနိဗ္ဗာန် ရောက်ရန်ကောင်းမှု အစုစုနှင့် ယခုပြုလုပ် အကျွန်ုပ်၏။ <b>နမော၊</b> ဦးနှိမ်မာန်လျော့ ယခုလိုကန်တော့လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>အတ္ထု၊</b> ရှင်တော်ဘုန်းဂုဏ် ကိုယ်လုံးခြုံ၍ မာန်ဟုန်ကင်းဝေး ရန်မျိုးစုံအဖုံဖုံ အေးဆေးလို့မို့ မနှေးလျင်စွာ ဖြစ်တော်မူပါစေသတည်း ဘုရား။<br><h3>၉၇။ “အာရုံထဲ တစွဲစွဲ”</h3><b>ဆသု လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဆသု ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ။</b><br><b>ဆန္နမေဝ ဥပါဒါယ၊ ဆသု လောကော ဝိဟညတိ။</b><br>*(ခုဒ္ဒကပါဌ ပါဠိတော် - ဟေမဝတသုတ်)*<br><br><b>လောကော၊</b> အန္ဓဗာလ ဘာမျှမသိ မိုက်တိမိုက်မှား ပုထုဇဉ်လောကသားသည်။ <b>ဆသု၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗနှင့် ဓမ္မပေါင်းဆုံ ၆-အာရုံ၌။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> တဖြစ်တည်းဖြစ် တနစ်တည်းနစ် တရစ်တည်းရစ် တဝဲတည်းဝဲ တလည်တည်းလည် အတည်တည်အထပ်ထပ် ရစ်ပတ်ဖြစ်ပွား၍ နေလေ၏။ <b>ဆသု</b> (ပ) ၆-အာရုံတို့၌။ <b>သန္ထဝံ၊</b> ပေါင်းဖော်ယှဉ်တွဲ မှီဝဲခြင်းကို။ (ဝါ) ဘယ်ကိုသွားသွား ၆-ပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်မှ ဖဲခွာ- <hr> စာမျက်နှာ-77 <br> မသွား ဤ ၆-ပါး၌ ဆာဖုံဖုံ တလူလဲလဲ မှီဝဲဆက်ဆံ၍ နေလေ၏။ <b>ဆန္နမေဝ</b> (ပ) ၆-ပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်ကိုသာလျှင်။ <b>ဥပါဒါယ၊</b> ဖားကိုမြွေငန်း မြဲစွာဖမ်းသို့ အရမ်းအက် အလွန်ခဲ၍သာလျှင်။ <b>လောကော</b> (ပ) သည်။ <b>ဆသု၊</b> အာရုံ ၆-ပါး ကာမဂုဏ်တရား၌။ <b>ဝိဟညတိ၊</b> တပင်ပန်းပန်း တနှမ်းဟိုက်ဟိုက် တရှိုက်ငင်ငင် အလွန်လျင်နွမ်းလျက် ဆင်းရဲကာသာ နေရရှာလေသတည်း။<br><h3>၉၈။ “တဦးတည်းသောသား ပမာ”</h3><b>ယထာပိ ဧကပုတ္တသ္မိံ၊ ပိယသ္မိံ ကုသလီ သိယာ။</b><br><b>ဧဝံ သဗ္ဗေသု ပါဏေသု၊ သဗ္ဗတ္ထ ကုသလော သိယာ။</b><br>*(သောဏကထေရ်)*<br><br><b>ပိယသ္မိံ၊</b> အသားကိုဖောက် အရိုးရောက်အောင် များမြောက်ခင်မင် ချစ်ကြိုးငင်အပ်သော။ <b>ဧကပုတ္တသ္မိံ၊</b> ကြင်နာဆပွား တယောက်တည်းသော သားငယ်၌။ <b>ကုသလီ၊</b> ပြုစုဖို့အရေး မျှော်တွေးဆကာ လိမ္မာရာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗေသု၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ အလုံးစုံသော။ <b>ပါဏေသု၊</b> သတ္တဝါတို့၌။ <b>ကုသလော၊</b> မေတ္တာတရား ပွားများခြင်းရာ တတ်လိမ္မာသည်။ <b>သိယာ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ ဖြစ်ရာလေ၏။<br><h3>၉၉။ “အကုသလဝိတက် ပယ်ရာ”</h3><b>ယတော အဟံ ပဗ္ဗဇိတော၊ အဂါရာ အနဂါရိယံ။</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သင်္ကပ္ပံ၊ အနရိယံ ဒေါသသံဟိတံ။</b><br>*(သဉ္စယမထေရ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> သဉ္စယ-ဟု နာမ မှည့်ခေါ် တပည့်တော်သည်။ <b>ယတော၊</b> ရဟန်းပြုရာကာလ အကြင်သမယမှစ၍။ <b>အဂါရာ၊</b> အိမ်ရာတည်ထောင် လူတို့ဘောင်မှ။ <b>အနဂါရိယံ၊</b> အိမ်ရာမထောင် ရဟန်းဘောင်၌။ <b>ပဗ္ဗဇိတော၊</b> ဖန်ဝါတင်လှမ်း အကျင့်ခန်းဝယ် ရဟန်းပြုခဲ့လေ၏။ <b>တတော ပဋ္ဌာယ၊</b> ထိုအခါမှစ၍။ <b>အနရိယံ၊</b> အကုသိုလ်အညစ်အကြေး ကင်းဝေးပြုစပ် ချေးမတင်သော။ <b>ဒေါသသံဟိတံ၊</b> တစုံတရာ ပြစ်ဒေါသနှင့် ယှဉ်သော- <hr> စာမျက်နှာ-78 <br> <b>သင်္ကပ္ပံ၊</b> ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသာဟု ၃-ဖြာထွေလျက် အကုသိုလ်ဝိတက်ကို။ <b>နာဘိဇာနာမိ၊</b> ကြံစည်မိ၏ဟု တစိုးတစိမျှ မသိရှိ မအောက်မေ့မိတော့ပေ။<br><h3>၁၀၀။ “သီလပညာ အရင်း”</h3><b>သီလမေဝ ဣဓ အဂ္ဂံ၊ ပညဝါ ပန ဥတ္တမော။</b><br><b>မနုဿေသု စ ဒေဝေသု၊ သီလပညာဏ ဇောတယံ။</b><br>*(ပုဏ္ဏထေရ်)*<br><br><b>ဣဓ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ သာသနာကြီး တန်ဆောင်မီးသို့ ထိန်ညီးထွန်းပ ဤလောက၌။ <b>သီလမေဝ၊</b> သီလသည်သာလျှင်။ <b>အဂ္ဂံ၊</b> နိဗ္ဗာန်တံခါး သွားရာအစ ပထမ-လမ်းမည်ပါပေ၏။ <b>ပညဝါ ပန၊</b> ပညာဟူသည်ကား။ <b>ဥတ္တမော၊</b> တဆင့်တက်၍ မြင့်မြတ်သည့်ထာ ဥစ္စာရတနာမည်၏။ <b>မနုဿေသု စ၊</b> လူ့ပြည်ဌာန လူ့လောကတို့၌လည်းကောင်း။ <b>ဒေဝေသု စ၊</b> နတ်ပြည်ဌာန နတ်လောကတို့၌လည်းကောင်း။ <b>သီလပညာဏံ၊</b> သီလ-ပညာ ဤနှစ်ပါးသော ရတနာတို့၏သာလျှင်။ <b>ဇောတယံ၊</b> အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တပြောင်ပြောင်နှင့် တောက်လောင်ခမန်း ထွန်းလင်းတောက်ပလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀၁။ “သူများရှိပေကလည်း ကိုယ်ကမရှိရာ”</h3><b>ဥပ္ပတန္တေသု နိပတေ၊ နိပတန္တေသု ဥပ္ပတေ။</b><br><b>ဝသေ အဝသမာနေသု၊ ရမမာနေသု နာ ရမေ။</b><br>*(ပိယဉ္စဟထေရ်)*<br><br><b>ဥပ္ပတန္တေသု၊</b> မာနတက်ချွန် တိမ်တံခွန်သို့ တပျံပျံလွင့် အဆင့်ဆင့်တက်ကြွ လူ့အန္ဓ လူ့ဗာလတို့အလယ်၌။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ဝိပဿနာပညာမျက်စိ နှံ့သိကျော်ထင် သူတော်စင်သည်။ <b>နိပတေ၊</b> ဂါရဝေါ စ နိဝါတောဖြင့် မာနချကာ နေထိုင်ကျင့်ကြံရာ၏။ <b>နိပတန္တေသု၊</b> စိတ်ဓာတ်ကျဆင်း တပျင်းရိရိ တုံးတိတိနေကုန်သော သူတို့အလယ်၌။ <b>ဥပ္ပတေ၊</b> စိတ်ဓာတ်တက်ကြွ ဝီရိယဖြင့် နေ့ညပက္ခ နေထိုင်ကျင့်သုံးရာ၏။ <b>အဝသမာနေသု၊</b> တရားအကျင့်- <hr> စာမျက်နှာ-79 <br> အသင့်နှလုံး မကျင့်သုံးသော သူတို့အလယ်၌။ <b>ဝသေ၊</b> တရားအကျင့် အသင့်နှလုံး ကျင့်သုံးကာသာ နေထိုင်ရာ၏။ <b>ရမမာနေသု၊</b> ကာမဂုဏ်ဟု အာရုံဓလေ့ အစုံမေ့ကာ ပျော်မွေ့နေကြကုန်သော သူတို့အလယ်၌။ <b>နာ ရမေ၊</b> ကာမဂုဏ်ဓလေ့ ပျော်မမေ့ဘဲ ဓမ္မဘာသာ တရားရှာလျက် နေ့ညမကွာ ပျော်မွေ့လျက်သာ နေရာသတည်း။<br><h3>၁၀၂။ “အိပ်နေလျှင် ဘယ်တော့ဒုက္ခ လွတ်မှာလဲ”</h3><b>သဗ္ဗတ္တိံ သုပိတေန၊ ဒိဝါ သင်္ဂဏိကာရတော။</b><br><b>ကုဒဿု နာမ ဒုမ္မေဓော၊ ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿတိ။</b><br>*(နီတထေရ်)*<br><br><b>သဗ္ဗတ္တိံ၊</b> တညဉ့်ပတ်လုံး။ <b>သုပိတေန၊</b> တခေါခေါနှင့် အိပ်မောတွေတွေ ကျကာနေပြီးနောက်။ <b>ဒိဝါ၊</b> နေ့လယ်နေ့ခင်း အလင်းကာလ သမယကျပြန်တော့။ <b>သင်္ဂဏိကာရတော၊</b> အပေါင်းအသင်း စကားတင်းပြော ရောနှောပျော်မွေ့လေ့ ရှိပြန်၏။ <b>သော ဒုမ္မေဓော၊</b> ထိုသို့သာလျှင် ပညာမဲ့ကင်း ရဟန်းဖျင်းသည်။ <b>ကုဒဿု နာမ၊</b> ဘယ်ခါကာလ ဘယ်သမယကျမှ။ <b>ဒုက္ခဿန္တံ၊</b> ဒုက္ခကင်းငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်းကို။ <b>ကရိဿတိ၊</b> ပြုနိုင်မည်နည်း။ (ဝါ) <b>ကရိဿတိ၊</b> အပျင်းကလည်းထူ အအိပ်ကလည်းကြီး စကားပြောကလည်းသန် လေကန်ကာ အပေါင်းအဖော်နှင့် မွေ့သူမို့ ဝေဖန်စရာအကြောင်း မျှော်လို့လည်း မတွေ့ပြီဘူး၊ ဓမ္မဘာသာ ဧကစာကို မေ့သောကြောင့် ဘယ်တကွေ့မှာမှ တရားနှင့် မတွေ့နိုင်လေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၃။ “ခြေရာပျောက်ဂါထာ”</h3><b>ယဿာသဝါ ပရိက္ခိဏာ၊ အာဟာရေ စ အနိဿိတော။</b><br><b>သုညတော အနိမိတ္တော စ၊ ဝိမောက္ခော ယဿ ဂေါစရော။</b><br><b>အာကာသေဝ သကုန္တာနံ၊ ပဒံ တဿ ဒုရန္နယံ။</b><br>*(ဝိဇယထေရ်)*<br><br><b>ယဿ၊</b> အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား။ <b>အာသဝါ၊</b> လေးပါးသော အာသဝတရားတို့သည်။ <b>ပရိက္ခိဏာ၊</b> မဂ်ဖြင့်ပယ်သတ် ဇာတ်မျှမတင် ဖြူစင်- <hr> စာမျက်နှာ-80 <br> သန့်ရှင်း လုံးလုံးကင်းပြီးလေပြီ။ <b>အာဟာရေ စ၊</b> အာဟာရကို အမှူးပြု၍ လေးဦးသောအကြောင်းတရားတို့၌။ <b>အနိဿိတော၊</b> တဏှာဒိဋ္ဌိ ကပ်ငြိမသွေ မတည်နေတော့ပြီ။ (ဝါ) <b>အာဟာရေ စ၊</b> ဘဝဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ကမ္မအမှု၌။ <b>အနိဿိတော၊</b> မစွဲမတည် မကပ်မှီတော့ပေ။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ <b>ဂေါစရော၊</b> ကျက်စားဖွယ်ရာ အာရုံသည်ကား။ <b>သုညတော စ၊</b> ရာဂစသော ကိလေသာတရားတို့၏ မရှိကင်းပြတ်ခြင်းကြောင့် သုညတမည်သော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>အနိမိတ္တော စ၊</b> ရာဂစသော နိမိတ်အစားစားတို့ ထင်ရှားတစိ ပြဖွယ်မရှိသော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဝိမောက္ခော စ၊</b> ရာဂစသော ကိလေသာများမှ လွတ်မြောက်သောကြောင့် ဝိမောက္ခမည်သော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂေါစရော၊</b> ကျက်စားဖွယ်ရာ အာရုံသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>တဿ၊</b> ပြဆိုခဲ့ပြီး အသီးသီးပေါင်းဆုံ ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>တဿ၊</b> ထိုရဟန္တာအရှင်မြတ်၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>အာကာသေ၊</b> ဟင်းလင်းအပြင် အဇဋာခွင် ထက်ကောင်းကင်၌။ <b>သကုန္တာနံ၊</b> မြူးပျော်ပျံသွား ကျေးငှက်များ၏။ <b>ပဒံ ဝ၊</b> ခြေရာကဲ့သို့။ (ဝါ) ကောင်းကင်ပျံသွား ငှက်များခြေရာ ဤသည်မှဟု သေချာစိပြဖွယ်မရှိသကဲ့သို့။ <b>ဒုရန္နယံ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံပြီးနောက် ခြေရာပျောက်ကာ ဘယ်နေရာမှ ရှာမရဘဲ ဖြစ်လေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၄။ “သတ္တဝါတွေက ဒုက္ခကိုမှ လိုချင်သည်”</h3><b>ဒုက္ခကာမာ ဧရက၊ န သုခကာမာ ဧရက။</b><br><b>ယော ကာမေ ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော ကာမယတိ ဧရက။</b><br><b>ယော ကာမေ န ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော န ကာမယတိ ဧရက။</b><br>*(ဧရကမထေရ်)*<br><br><b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သတ္တာ၊</b> သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဒုက္ခကာမာ၊</b> ချမ်းသာကိုပင် လိုအင်ဆန္ဒ ရှိနေကြသည် ဆိုသော်လည်း စင်စစ်ဧကန် အမှန်ကမူ အပူဒုက္ခကိုပင် လိုအင်ဆန္ဒ ပြင်းပြလှကုန်၏။ <b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သတ္တာ၊</b> သတ္တဝါတို့သည်။ <b>န သုခကာမာ၊</b> သုခချမ်းသာ အေးဆေးရာကို မှန်စွာမသွေ မလိုလားကြလေကုန်။ <hr> စာမျက်နှာ-81 <br> <b>ယော၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါမဟူ အကြင်သူသည်။ <b>ကာမေ၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေငါးဖြာတို့ကို။ <b>ကာမယတိ၊</b> တတောင့်တတ လိုချင်လှပေ၏။ <b>သော၊</b> ထိုသူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> လွန်ပြင်းကဲ ပူပန်ဆင်းရဲကို။ <b>ကာမယတိ၊</b> လိုချင်ဆန္ဒ ပြင်းပြသည်မည်၏။ <b>ယော</b> (ပ) အကြင်သူသည်။ <b>ကာမေ၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေနှစ်ဝ ငါးဖြာတို့ကို။ <b>န ကာမယတိ၊</b> ပညာသဘော နစ်နာတွေးဆ ငါးကာမ၌ တောင့်တအာသာ တဏှာဘေး ကင်းစင်ပ၍ အနည်းငယ်မျှ အလိုမရှိပေ။ <b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သော၊</b> ထိုသူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> လွန်စွာပြင်းကဲ ပူပန်ဆင်းရဲကို။ <b>န ကာမယတိ၊</b> အလိုရှိသည် မမည်ပေ။ (ဝါ) ကာမတဏှာ ကင်းလွတ်ကွာသဖြင့် နောက်မှာထက်ချပ် ဆက်စပ်ပါလာ ဝဋ်ဒုက္ခလည်း မှန်စွာမသွေ ငြိမ်းအေးလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၅။ “လူယုတ်နှင့် ဘယ်လိုမှ မပေါင်းနိုင်”</h3><b>အဟံ ဟတနေတ္တောသ္မိ၊ ကန္တာရဒ္ဓါနပက္ခန္တော။</b><br><b>သယမာနောပိ ဂစ္ဆိဿံ၊ န သဟာယေန ပါပေန။</b><br>*(စက္ခုပါလမထေရ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> စက္ခုပါလနာမင်မည် ငါမထေရ်သည်။ အထွေ၊ မျက်စိနှစ်ဖက် ပျက်လျက်မှောင်သန်း စုံလုံးကန်းသည်။ <b>ဟတနေတ္တောသ္မိ၊</b> ပျက်ပြီသော မျက်စိရှိသည်။ <b>အသ္မိ၊</b> အကြောင်းရင်းခံ ရှေးရှေးကံကြောင့် ရှောင်ရန်မလွယ် ဖြစ်ရရှာပါ၏။ <b>ကန္တာရဒ္ဓါနပက္ခန္တော၊</b> မျက်စိနှစ်ခန်း စုံလုံးကန်းလျက် ကြမ်းတမ်းလှစွာ မြိုင်ကန္တာကို ခုခါမနား ခရီးသွားလျက် နေရပါ၏။ တထပ်၊ ထိုသို့လျှင် မျက်စိကကန်း ခရီးကြမ်းဝယ် မသန်မစွမ်း ခရီးလှမ်းနေရသော်လည်း။ <b>ပါပေန၊</b> ယုတ်မာလှသော။ <b>သဟာယေန၊</b> အဖော်နှင့်တကွ။ <b>န ဂစ္ဆိဿံ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့်မျှ ခရီးယှဉ်ကာ လိုက်မည်မဟုတ်ပေ။ <b>သယမာနောပိ၊</b> လမ်းခုလတ်တွင် ဝပ်စင်းနားရပ်ကာ လှဲအိပ်လျက်သာ နေရမည်။ (ဝါ) သေရမည်၊ လူယုတ်မာကိုကား ဘယ်သောခါမှ ရန်သွားတူနော်ဟု ပေါင်းဖက်ပြုလိမ့်မည် မဟုတ်တော့ချေ။ <hr> စာမျက်နှာ-82 <br> <h3>၁၀၆။ “ရွှေခွက်စွန့်၍ မြေခွက်နှင့် အဘိသိက်သွန်းသူ”</h3><b>ဟိတွာ သတပလံ ကံသံ၊ သောဝဏ္ဏံ သတရာဇိကံ။</b><br><b>အဂ္ဂဟိံ မတ္တိကာပတ္တံ၊ ဣဒံ ဒုတိယာဘိသေစနံ။</b><br>*(တိဿထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> ရှင်ဘုရင်ဘဝကိုစွန့်၍ လာခဲ့သော တိဿမည်တွင် ငါထေရ်အရှင်သည်။ <b>သတပလံ၊</b> ပိုလ်ချိန်တရာ လေးလံစွာသော။ <b>သောဝဏ္ဏံ၊</b> ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေစင် ရောင်ရှင်အိအိ ရွှေအတိပြီးသော။ <b>သတရာဇိကံ၊</b> အရေးအသား ပန်းနွယ်များဖြင့် ဆန်းပြားထွေလာ အရေးအကြောင်းတရာရှိသော။ <b>ကံသံ၊</b> မင်းတို့သုံးရိုး အဘိုးမပြတ် လွန်မြင့်မြတ်သည့် ရွှေခွက်ကို။ <b>ဟိတွာ၊</b> နည်းနည်းမျှမနှမြောဘဲ ပြတ်ပြတ်စဲစဲကြီး စွန့်လွှတ်လျက်သာလျှင်။ <b>မတ္တိကာပတ္တံ၊</b> လူများတကာ ယူစရာမမက် မြေအိုးခွက်ကို။ <b>အဂ္ဂဟိံ၊</b> မြတ်မြတ်နိုးနိုး ယုံကြည်ကိုးလျက် နှစ်နှစ်သက်သက်ကြီး ကိုင်စွဲလေပြီ။ <b>ဣဒံ၊</b> ရွှေခွက်ကိုစွန့်လျက် မြေခွက်ကို ကိုင်စွဲလိုက်ခြင်းသည်။ <b>ဒုတိယာဘိသေစနံ၊</b> မင်းဘိသိက်မြှောက် ဆကာထောက်သော် ၂-ကြိမ်မြောက် အဘိသိက်သွန်းလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၀၇။ “ဝိမုတ္တိပန်း ဆင်မြန်းသူ”</h3><b>သမ္မပ္ပဓာနသမ္ပန္နော၊ သတိပဋ္ဌာနဂေါစရော။</b><br><b>ဝိမုတ္တိကုသုမသန္ထော၊ ပရိနိဗ္ဗာယိဿတျနာသဝေါ။</b><br>*(ဒေဝသကထေရာပဒါန်)*<br><br><b>သမ္မပ္ပဓာနသမ္ပန္နော၊</b> လုံ့လပြင်းထန် သမ္မပ္ပဓာန်နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>သတိပဋ္ဌာနဂေါစရော၊</b> သတိပဋ္ဌာန်လေးပါး အာရုံအားလျှင် ကျက်စားစရာရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိမုတ္တိကုသုမသန္ထော၊</b> ဝိမုတ္တိသုခ တုမရမည် ပန်းသကာချူ ပန်ဆင်တော်မူလျက်။ <b>အနာသဝေါ၊</b> အာသဝေါကင်းကွာ ရဟန္တာအဖြစ်ဖြင့်။ <b>ပရိနိဗ္ဗာယိဿတိ၊</b> ကိလေသာဝန် ခန္ဓာဝန်ကို ပစ်သွန်ပယ်ချ မြတ်သုခဖြင့် မုချမသွေ ငြိမ်းအေးရလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၈။ “တောတောင်တဝှမ်း အလွမ်းပြေ”</h3><b>အမ္ဗုကာ ပုထုသိလာ၊ ဂေါနင်္ဂုလမိဂါယုတာ။</b><br><b>အမ္ဗုသေဝါလသဉ္ဆန္နာ၊ တေ သေလာ ရမယန္တိ မံ။</b><br>*(ဝနဝစ္ဆထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-83 <br> <b>အမ္ဗုကာ၊</b> လျှိုမြောင်ချိုင့်ဝှမ်း စိမ့်စမ်းသွယ်ကာ စီးကျလာသား ဓမ္မတာသဘာဝ အေးမြကြည်လင် စင်ကြယ်သော ရေပြင်လည်းရှိထသော။ <b>ပုထုသိလာ၊</b> မြင့်မြင့်ချွန်ချွန် တောင်ကြီးဟန်နွယ် အသွယ်သွယ်အမြှောင်မြှောင် ကျောက်ဆောင်ကြီးများလည်းရှိထသော။ <b>ဂေါနင်္ဂုလမိဂါယုတာ၊</b> တပင်မှတပင် မြူးရွှင်ခုန်ကူး အထူးအဆန်း ဝမ်းပမ်းရှိုက်ဖို တောမျောက်ညိုတို့နှင့်လည်း ရောပြွမ်းထသော။ <b>အမ္ဗုသေဝါလသဉ္ဆန္နာ၊</b> စိမ်းစိုဝေကာ မြကမ္ဗလာအလား ရေမှော်များဖြင့်လည်း ဖုံးအုပ်ထားအပ်သော။ <b>တေ သေလာ၊</b> အနိမ့်အမြင့် ဆင့်ကာဆင့်ကာ လိုင်းအိပမာသို့ လူးလာယှက်သန်း တောင်စဉ်တောင်ဝှမ်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> ကာမဂုဏ်ဓလေ့ မပျော်မွေ့ဘဲ ဓမ္မဘာသာ အရညာစခန်း သစ်ခက်နန်း၌ စိတ်ပမ်းဖြေရှာ ထေရ်ရှင်ကို။ <b>ရမယန္တိ၊</b> ပျင်းရိမပေါ် စိတ်လက်ပျော်အောင် ဖြေဖျော်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀၉။ “တောရိပ်ပျော် စမ်းပါ”</h3><b>ပဝိဝိတ္တာ အသံသဋ္ဌာ၊ ပန္တသေနာသနေ ရတာ။</b><br><b>အာရာဓယန္တာ နာထဿ၊ ဝနဝါသေန မာနသံ။</b><br><b>ဧကာကီ အရညေ နိဝသံ၊ ယံ သုခံ လဘတေ ယတိ။</b><br><b>ရသံ တဿ န ဝိန္ဒန္တိ၊ အပိ ဒေဝါ သဣန္ဒကာ။</b><br><b>ပံသုကူလဉ္စ သော ဝတ္ထံ၊ ကဝစံ ဝိယ ဓာရယံ။</b><br><b>အရညသင်္ဂါမဂတော၊ အဝသေသံ ဇိတော အဟု။</b><br><b>သပ္ပိ န စိရဿေဝ၊ ဇေတေ မာရံ သဝါဟနံ။</b><br><b>တသ္မာ အရညဝါသမှိ၊ ရတိံ ကယိရာထ ပဏ္ဍိတာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပဝိဝိတ္တာ၊</b> လူသံသူသံ ဆူညံမရှိ ပကတိငြိမ်းအေးသည်။ <b>အသံသဋ္ဌာ၊</b> လူသူရောဘက် မထွေးယှက်သည်။ <b>ပန္တသေနာသနေ ရတာ၊</b> အစွန်ကျသော ကျောင်း၌ မွေ့လျော်သည်။ <b>ဟု</b> (ပ) <b>နာထဿ၊</b> လူသုံးပါးတို့၏ အထွဋ်အထား မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>မာနသံ၊</b> စိတ်တော်ကို။ <b>ဝနဝါသေန၊</b> တောအုပ်မှီတင်း နေထိုင်ခြင်းဖြင့်။ <b>အာရာဓယန္တာ၊</b> တရားသဘော လိုက်လျောပျော်ပိုက် နှစ်ခြိုက်စေလျက်။ <b>ဧကာကီ၊</b> အဖော်မရှိ တကိုယ်တည်းသာလျှင်။ <b>အရညေ၊</b> တော၌။ <b>နိဝသံ</b> (ဝါ) <b>နိဝသန္တော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-84 <br> ကမ္မဋ္ဌာန်းနှလုံး စွဲသုံးကြံ့ခိုင် နေထိုင်သည်ဖြစ်၍။ <b>ယံ သုခံ၊</b> အကြင်ဓမ္မရသ ချမ်းသာသုခကို။ <b>ယတိ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ပါး တံခါးကို ပိတ်ထားစေ့စပ် ရဟန်းမြတ်သည်။ <b>လဘတေ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် ရရှိနိုင်၏။ <b>တံ ရသံ၊</b> ဓမ္မပီတိ ဆီထိသည့်ဂွမ်း အေးချမ်းပေစွ ထိုသုခကို။ <b>သဣန္ဒကာ၊</b> နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် လွှမ်းပတ်စိုးအုပ် အကြီးအချုပ် ပြုလုပ်ရသော။ <b>ဒေဝါပိ၊</b> သိကြားဒေဝါ နတ်ဗြဟ္မာတို့သော်လည်း။ <b>န ဝိန္ဒန္တိ၊</b> ရနိုင်ရန်ကား အသာထား၍ အနားသို့ပင် မသီမကပ်နိုင်ကြလေကုန်။ <b>ဧသော ဘိက္ခု၊</b> တောရိပ်မှီခို ကြည်ညိုဆည်းကပ် ထိုရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ပံသုကူလဉ္စ၊</b> မြေမှုန်ထပ်ထပ် လိမ်းကပ်သည့် သင်္ကန်းကို။ <b>ကဝစံ ဝိယ၊</b> ချပ်ဝတ်တန်ဆာ ဒွါဒရာကဲ့သို့။ <b>ဓာရယံ</b> (ဝါ) <b>ဓာရယန္တော၊</b> နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် သိမ်းပိုက်ကြင်နာ ဝတ်ဆင်လာ၍။ <b>အရညသင်္ဂါမဂတော၊</b> ကိလေသာရန် တွန်းလှန်ဖြိုခွင်း စစ်အင်ကျင်းရာ စစ်မြေတာ၌။ <b>အဝသေသဓုတင်္ဂယုတော၊</b> ကြွင်းကျန်သေးသော ဓုတင်တို့ကိုလည်း ဆောင်လျက်။ <b>န စိရဿေဝ၊</b> မကြာမြင့်မီသာလျှင်။ <b>သဝါဟနံ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ခြံရံပါသော ကိလေသာဟူ ရန်သူစစ်သည် ဝန်းပတ်လည်သော။ <b>မာရံ၊</b> အဟုန်ထန်ပြင်း မာရ်နတ်မင်းကို။ <b>ဇေတုံ၊</b> အောင်တပ်ခင်း၍ ချက်ချင်းမသွေ အောင်နိုင်စေခြင်းငှာ။ <b>သမ္မံ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် ဆောင်စွမ်းနိုင်ပေသတည်း။<br><h3>၁၁၀။ “ဆရာ့ဂုဏ်အင်္ဂါ”</h3><b>ပိယော ဂရု ဘာဝနိယော၊ ဝတ္တာ စ ဝစနက္ခမော။</b><br><b>ဂမ္ဘီရဉ္စ ကထံ ကတ္တာ၊ နော စဋ္ဌာနေ နိယောဇကော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အာစရိယဿ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာ၏ <b>ဣစ္ဆိတဗ္ဗာနိ၊</b> အလိုရှိအပ် ကောင်းမြတ်ခြင်းရာ လက္ခဏာတို့သည်ကား—<br>၁။ <b>ပိယော စ၊</b> တပည့်အများက ချစ်အပ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၂။ <b>ဂရုဘာဝနီယော စ၊</b> လေးစားအပ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၃။ <b>ဝတ္တာ စ၊</b> ဆိုသင့်ဆိုရန် စကားမှန်ကို တပည့်အများ လက်ခံအောင် လိုက်နာအောင် ပြောဆိုတတ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။ <hr> စာမျက်နှာ-85 <br> ၄။ <b>ဝစနက္ခမော၊</b> ပြောဆိုဆုံးမခြင်းကို သည်းခံခြင်း၊ (ဝါ) ပြောဆိုဆုံးမရန်ရှိက အသင့်ဖြစ်ရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၅။ <b>ဂမ္ဘီရံ၊</b> လေးနက်သော၊ (ဝါ) အနှစ်သာရနှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>ကထံ စ၊</b> စကားကိုလည်း။ <b>ကတ္တာ၊</b> ပြောဆိုတတ်ရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၆။ <b>အဋ္ဌာနေ၊</b> မသင့်မတော်သော အရာဌာန၌။ <b>နော စ နိယောဇကော၊</b> မတိုက်တွန်းတတ်ခြင်းကလည်း အင်္ဂါတပါး။<br><b>ဣမာနိ ဆ၊</b> ဤ ၆-ပါးတို့တည်း။<br><h3>၁၁၁။ “ခြေဖဝါးလက္ခဏာ”</h3><b>ရတ္တဿ ဟိ ဥက္ကုဋိကံ ပဒံ ဘဝေ၊ ဒုဋ္ဌဿ ဟောတိ အနုကဿိတံ ပဒံ။</b><br><b>မူဠှဿ ဟောတိ သဟသာနုပီဠိတံ၊ ဝိဝဋစ္ဆဒဿ ဣဒံ ဤဒိသံ ပဒံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ရတ္တဿ၊</b> ကာမဂုဏ်၌ တပ်မက်သောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>ဥက္ကုဋိကံ၊</b> ခြေဖျားထောက်၍ နင်းသည်၊ (ဝါ) ဖနောင့်ကို တအားဆောင့်၍ နင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဒုဋ္ဌဿ၊</b> ဒေါသစရိုက် ကြီးသောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>အနုကဿိတံ၊</b> တန်းလန်းဆွဲနေသည်၊ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>မူဠှဿ၊</b> မောဟကြီးသောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>သဟသာနုပီဠိတံ၊</b> မြေကြီး၌ တအားဖိ၍ ချိုင့်ကြီးဖြစ်အောင် နက်နင်းနေသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဝိဝဋစ္ဆဒဿ၊</b> ဝဋ်ပြတ်သောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>ဤဒိသံ၊</b> ယခုမြင်ရသော ခြေရာနှင့် အလားနမူ မတူသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၁၁၂။ “တောခွေးနှင့် ပေါက်ပွင့်လို”</h3><b>ယထာပိ ပုပ္ဖိတံ ဒိသွာ၊ သိင်္ဂါလော ကိံသုကံ ဝနေ။</b><br><b>မံသရုက္ခော အယံ လဒ္ဓေါ၊ ဣတိ ဂစ္ဆေယျ ဝေဂသာ။</b><br><b>ပတိတံ ပတိတံ ပုပ္ဖံ၊ ဝိက္ခာဒတိ လောလုပ္ပော။</b><br><b>နယိဒံ မံသံ အဒုံ မံသံ၊ ယံ ရုက္ခသ္မိံ တိ ဣစ္ဆတိ။</b><br><b>ကောဋ္ဌာသံ ပတိတံ ဟေဝံ၊ အသုဘန္တိ တထာ ဗုဓော။</b><br><b>အဂ္ဂဟေတွာန ဂဏှေယျ၊ သရီရဋ္ဌံ တထာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)* <hr> စာမျက်နှာ-86 <br> <b>သိင်္ဂါလော၊</b> တောဝယ် ပျော်ပါး မပါးမနပ် ကျိုးကြောင်းစပ်လျက် သိတတ်ပညာ ပလာမဲ့ဝေး တော၌မွေးသည့် တောမြေခွေးသည်။ <b>ဝနေ၊</b> တော၌။ <b>ပုပ္ဖိတံ၊</b> ပွင့်၍နေသော။ <b>ကိံသုကံ၊</b> နီနီရဲရဲ အသွေးတမူ အမဲသားတုံးနှင့်တူသော ပေါက်ပန်းကို။ <b>ဒိသွာ၊</b> အဝေးကပင် ထင်ထင်ရှားရှား မြင်လေငြားသော်။ <b>မယာ၊</b> ငါသည်။ <b>မံသရုက္ခော၊</b> အမဲသားများ ဆွဲလွဲထားသည့် အပင်ကို။ <b>လဒ္ဓေါ၊</b> ဖိုးကံကောင်းမို့ မတောင့်မတ မကြောင့်ကြအောင် ကြံဆောင်ထောက်မ အရကြီးရ အမြတ်ပွားလေပြီ။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝေဂေန၊</b> အဟုန်ပြင်းစွာ လျင်မြန်ကာဖြင့်။ <b>ဂန္တွာ၊</b> တအားစိုက်ကာ သွားလိုက်ပါ၍။ <b>ပတိတံ ပတိတံ၊</b> အညှာမခိုင် လေဆိုင်ဝှေ့ကာ ကြွေကျလာသော။ <b>ပုပ္ဖံ၊</b> အရောင်နီမြန်း ပေါက်ပွင့်ပန်းကို။ <b>အတိလောလုပ္ပော၊</b> တပ်မက်တဏှာ ပြင်းကဲစွာဖြင့်။ <b>ဝိက္ခာဒတိ၊</b> အပြေးကပ်သွား ပါးစပ်အားဖြင့် ဟပ်စားပြီးနောက်။ <b>ဣဒံ၊</b> မြေသို့သက်ခ ကြွေကျလာသော ဤအရာသည်။ <b>န မံသံ၊</b> အားရပါးရ ခစားစရာ အမဲသား မဟုတ်ပါသေးပေ။ <b>ရုက္ခသ္မိံ၊</b> သစ်ပင်တခို ဟိုအထက်၌။ <b>ယံ၊</b> မကြွေကျသေးဘဲ တွဲလွဲဆွဲနေသော အရာသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ကြွေကျခါနီး အပြီးမသွေ တည်နေပေ၏။ <b>အဒုံ၊</b> သစ်ပင်ပေါ်မှာ ဆွဲတည်ပါသည့် နီတျာရဲ ထိုအခဲသည်သာလျှင်။ <b>မံသံ၊</b> အမဲသားစစ် သားတစ်ဧကန် မှန်လှပါပေ၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> အလွဲအမှား အစွဲများဖြင့် မှတ်သားမိရှာပေ၏။<br><br><b>တထာ၊</b> ဥပမာပုံအား တောခွေးအလားကဲ့သို့ အလားတူသာလျှင်။ <b>ပုထုဇ္ဇနော၊</b> ကိလေသာများဖြင့် ပုထုဇဉ်သည်လည်း။ <b>ပတိတံ ယေဝ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်မှ ပြုတ်ကြွေကျလာသည့် မစင်ကျင်ကြီး နှပ်အစီးစသည်တို့ကသာလျှင်။ <b>အသုဘန္တိ၊</b> မတင့်မတယ် ရွံစဖွယ်ဖြစ်၏။ <b>သရီရဋ္ဌံ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်နှင့် ဆက်စပ်မှီနေ ကောဋ္ဌာသအစုတွေကိုကား။ <b>သုဘန္တိ၊</b> တင့်တယ်ဖွယ်ရာ ချစ်စရာဟု။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> အမြင်မှောက်မှား ဖောက်ပြားကာသာ ယူမိရှာ၏။ <b>တထာ၊</b> ပုထုဇဉ်သား လူမိုက်သား အလိုမခြားတမူ အလားတူစွာသာလျှင်။ <b>ဗုဓော၊</b> တွေးခေါ်မြော်မြင် ပညာရှင်သည်။ <b>အဂ္ဂဟေတွာန၊</b> ကိုယ်ခန္ဓာမှ ပြုတ်ကွာကျလာ ဆံကေသာအစ နှပ်တံထွေးအဆုံး အကုန်လုံးသော ကောဋ္ဌာသကား-အသုဘ၊ ခန္ဓာကိုယ်တွင် ယှဉ်ဆက်စပ် ကပ်၍တည်နေ ကောဋ္ဌာသတွေကား သုဘ-ဟူ၍ မမှန်မကန် အပြန်ပြန်လွဲမှား မယူထားဘဲ။ <b>သရီရဋ္ဌသ္မိံ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်တွင် မှီယှဉ်ဆက်စပ် ကပ်၍တည်နေ ကောဋ္ဌာသတွေလည်း ထိုနည်း၎င်း အကြောင်း- <hr> စာမျက်နှာ-87 <br> မထူး ရှေးဦးမဆွ အသုဘတွေပါတကားဟူ၍။ <b>ဂဏှေယျ၊</b> ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် စေ့စေ့ကြည့်ကာ ယူဆလေရာသတည်း။<br><br><b>ဣမံ ဟိ သုဘတော ကာယံ၊ ဂဟေတွာ တတ္ထ မုစ္ဆိတာ။</b><br><b>ဗာလာ ကရောန္တာ ပါပါနိ၊ ဒုက္ခာ န ပရိမုစ္စရေ။</b><br><b>တသ္မာ ပဿေယျ မေဓာဝီ၊ ဇီဝဿ ဝါ မတဿ ဝါ။</b><br><b>သဘာဝံ ပူတိကာယဿ၊ သုဘဘာဝေန ဝိဝိတ္တံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဣမံ ကာယံ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်ကြီးကို။ <b>သုဘတော၊</b> မပုပ်မသိုး တင့်တယ်လှပါပေ၏ ဟူ၍။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> အကဲပြင်းထန် အလွန်အမင်း အစွဲတင်းကြကုန်လျက်။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက် နှစ်ခြိုက်ပျော်ပါး ငမိုက်သားတို့သည်။ <b>တတ္ထ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ထိုအပုပ်ကောင်၌။ <b>မုစ္ဆိတာ၊</b> တွေဝေမေ့လျော့ ဓလေ့ရူးကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျ ကာမေသုစသည် ပေါင်းစု မကောင်းမှုတို့ကို။ <b>ကရောန္တာ၊</b> မစင်အိုင်ထဲ ဝက်၏သို့ မြုပ်လဲပေါ်တဲ့ မရွံကုန်ဘဲ ပြုဟုန်ကဲကြလျက်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> အပါယ်လေးဖြာ သံသရာပြင်းကဲ ဒုက္ခဝဲမှ။ <b>န ပရိမုစ္စရေ၊</b> ကရွတ်ကင်းလျှောက် ဇွတ်တင်းရောက်လျက် မလွတ်မြောက်နိုင်ကြလေကုန်။<br><br><b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>မေဓာဝီ၊</b> ကျိုးကြောင်းမြော်မြင် ပညာရှင်သည်။ <b>ဇီဝဿ ဝါ၊</b> အသက်ရှင်ဆဲမူလည်းဖြစ်သော။ <b>မတဿ ဝါ၊</b> သေပြီးသည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>ပူတိကာယဿ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်ကြီး၏။ <b>သုဘဘာဝေန၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် ချစ်ဖွယ်ရာသဘောအားဖြင့်။ <b>ဝိဝိတ္တံ၊</b> အကယ်တစိ ဉာဏ်ဖြင့်ကြည့်က မရှိကင်းပသော။ <b>သဘာဝံ၊</b> ပင်ကိုယ်မူလ သဘာဝပါလာ သူ့ဓမ္မတာကို။ <b>ပဿေယျ၊</b> အဝိဇ္ဇာပယ်ရှင်း ဉာဏ်ရောင်သွင်းလျက် ထင်လင်းမြင်အောင် ဆောင်၍ကြည့်ရာသတည်း။<br><h3>၁၁၃။ “ဒုတ်နှင့် စောင့်နေရလိမ့်မယ်”</h3><b>ဒုဂ္ဂန္ဓော အသုစိကာယော၊ ကုဏပေါ ဥက္ကရူပမော။</b><br><b>နိန္ဒိတော စက္ခုဘူတေဟိ၊ ဗာလေဟိ ပန အဘိနန္ဒိတော။</b><br><b>အလ္လစမ္မပဋိစ္ဆန္နော၊ နဝဒွါရော မဟာဝဏော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-88 <br> <b>သမန္တတော ပဂ္ဃရတိ၊ အသုစိ ပူတိဂန္ဓိယော။</b><br><b>သစေ ဣမဿ ကာယဿ၊ အန္တော ဗဟိရကော သိယာ။</b><br><b>ဒဏ္ဍံ နူန ဂဟေတွာန၊ ကာကေ သောဏေ နိဝါရယေ။</b><br><br><b>အယံ ကာယော၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်သည်။ <b>အသုစိ၊</b> မစင်မကြယ် ရွံဖွယ်အတိ ပြီး၏။ <b>ကုဏပေါ၊</b> ပိုးလောက်ပြည်ညို တစိုစိုယုတ် အကောင်ပုပ်လည်း ဖြစ်၏။ <b>ဒုဂ္ဂန္ဓော၊</b> သွေးညှီပြည်ညှီ ချေးသေးညှီနှင့် အညှံ့အခိုး အပုပ်လောင်း တထောင်းထောင်းထ မကောင်းလှသော အနံ့လည်း ရှိပေ၏။ <b>ဥက္ကရူပမော၊</b> ယင်မမဲယောင်း တလှောင်းနှောင်းဖြင့် တသောင်းသောင်း ဝဲပျံလျက် ရွံစဖွယ်လည်း ရှိပေ၏။ <b>စက္ခုဘူတေဟိ၊</b> ပညာမျက်စိအမြင်ရှိသော သူတို့သည်။ <b>နိန္ဒိတော၊</b> ရွံဖွယ်ပေါလှ အသုဘဟု ရှုတ်ချကဲ့ရဲ့အပ်ပေ၏။ <b>ဗာလေဟိ ပန၊</b> ရာဂစရိုက် အငတ်ကြိုက်သည့် လူမိုက်ဗာလ လူ့အန္ဓသည်ကား။ <b>အဘိနန္ဒိတော၊</b> မကဲ့ရဲ့ဘဲ တကဲ့အသည်း စွဲကြီးစွဲလျက် သဲသဲမဲမဲကြီး ချစ်ကြိုက်၍ နေတတ်ပါပေ၏။<br><br><b>အယံ ကာယော၊</b> အလျားတလံ အနံတထွာ ဤကိုယ်ကာယ ရူပကသည်။ <b>အလ္လစမ္မပဋိစ္ဆန္နော၊</b> စိုစွတ်သော အရေပြားဖြင့် ပါးပါးလှပ်လှပ် ဖုံးအုပ်၍ ထားအပ်၏။ <b>နဝဒွါရော၊</b> ၉-ဖြာသော ဒွါရရှိ၏။ <b>မဟာဝဏော၊</b> ပြည်တစိုစို ပေါက်ကွဲယိုနေသည့် အနာကြီးလည်း မည်ပါပေ၏။ <b>သမန္တတော အသုစိ ပူတိဂန္ဓိယော၊</b> မစင်မကြယ် ရွံဖွယ်ပုပ်လောင်း အနံ့အပေါင်းသည်။ <b>ပဂ္ဃရတိ၊</b> စမ်းရေစီးသို့ တစီးစီးတသွင်သွင် အစဉ်ယိုစီး၍ နေပေ၏။ <b>ဣမဿ ကာယဿ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ရွံစရာ့ပုပ်နှောင် ဤကိုယ်ကောင်၏။ <b>အန္တော၊</b> အတွင်းပိုင်းသည်။ <b>ဗဟိရကော၊</b> အဖုံးအကာ ဖယ်ထုတ်ကာဖြင့် ဗလာပြင်ပ လှန်၍ပြထားသည်။ <b>သစေ သိယာ၊</b> အကယ်၍များ ရှိနေအံ့။ <b>ဒဏ္ဍံ၊</b> ဒုတ်ကို။ <b>ဂဟေတွာန၊</b> ကိုင်စွဲလျက်။ <b>ကာကေ သောဏေ၊</b> ကျီး၊ ခွေး၊ ဝံပို အသီးသီးတို့ကို။ <b>နိဝါရယေ၊</b> တားမြစ်ဟိန်းဟောက် ခြောက်လှန့်၍သာ နေရပါတော့မည်သာတကား။<br><h3>၁၁၄။ “ဗုဒ္ဓဆိုတာ သိလို့ပါ”</h3><b>အဘိညေယျံ အဘိညာတံ၊ ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ ဘာဝိတံ။</b><br><b>ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ မေ၊ တသ္မာ ဗုဒ္ဓေါသ္မိ ဗြာဟ္မဏ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-89 <br> <b>ဗြာဟ္မဏ၊</b> အို-ပုဏ္ဏား။ <b>မေ၊</b> ငါဘုရားသည်။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> သိဖွယ်မှန်သမျှ တရားဓမ္မတို့ကို။ <b>အဘိညာတံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိ သိပြီးလေပြီ။ <b>ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ၊</b> ပွားများအပ်ရာ တရားမှန်သမျှကိုလည်း။ <b>ဘာဝိတံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိကြီး ပွားအပ်ပြီးလေပြီ။ <b>ပဟာတဗ္ဗံ၊</b> ပယ်သင့်ပယ်ရန် တရားမှန်သမျှကို။ <b>ပဟီနံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိကြီး ပယ်အပ်ပြီးလေပြီ။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ သိစရာရှိသမျှသိ၊ ပွားစရာရှိသမျှပွား၊ ပယ်စရာရှိသမျှ ပယ်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ <b>အဟံ၊</b> သင်တို့ဆရာ ငါဘုရားသည်။ <b>ဗုဒ္ဓေါ၊</b> ဗုဒ္ဓ ဗုဒ္ဓ နှုတ်ဖွင့်ဟလျက် ထုတ်ပြရည်မျှော် ခေါ်ဝေါ်အပ်သည်။ <b>အသ္မိ၊</b> မုချစင်စစ် အမှန်ပင် ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၁၅။ “သွားလို့လည်း မရောက်နိုင်၊ မရောက်လည်း မဖြစ်နိုင်”</h3><b>ဂမနေန န ပတ္တေဗ္ဗာ၊ လောကဿန္တော ကုဒါစနံ။</b><br><b>န စ အပ္ပတွာ လောကန္တံ၊ ဒုက္ခာ နတ္ထိ ပမောစနံ။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ ရောဟိတဿသုတ်)*<br><br><b>လောကဿန္တော၊</b> လောက၏အဆုံးကို။ <b>ဂမနေန၊</b> သွား၍။ <b>ကုဒါစနံ၊</b> ဘယ်အခါမျှ။ <b>န ပတ္တေဗ္ဗာ၊</b> မရောက်နိုင်။ <b>လောကဿန္တံ၊</b> လောကအဆုံးသို့။ <b>အပ္ပတွာ စ၊</b> မရောက်ဘဲလည်း။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ဆင်းရဲမှ။ <b>ပမောစနံ၊</b> လွတ်ခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိနိုင်။<br><h3>၁၁၆။ “ဘဂဝါပုဒ် အဖွင့်”</h3><b>ဘာဂျီ ဘဂ္ဂဝါ ယုတ္တော၊ ဘဂေဟိ စ ဝိဘတ္တဝါ။</b><br><b>ဘတ္တဝါ ဝန္တဂမနော၊ ဘဝေသု ဘဂဝါ တတော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တထာဂတော၊</b> ရှေးရှေးဘုရားအရှင်များသို့ ဆယ်ပါးသုံးလီ ပါရမီဟုန် စာဂီစုံကို အကုန်ဖြည့်ကာ ကြွလာတော်မူခဲ့ပေထသော သုံးလောကထွဋ်တင် အကြင်ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဘာဂျီ၊</b> ဣဿရိယစသည် ခြောက်စုံ ရွှေဘုန်းဟုန်နှင့် ကုံလုံပြည့်ဝ တိတိပသည့် <hr> စာမျက်နှာ-90 <br> ရွှေလပြည့်သွင် ဘုန်းတော်အရှင် ဖြစ်တော်မူသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဂ္ဂဝါ၊</b> အတွင်းပဘေးဒဏ် ရန်မာရ်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ပယ်ချိုးသတ်ဖြတ် ဖျက်ဆီးတော်မူတတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဂေဟိ စ၊</b> တလောကလုံး ညွှတ်ရုံးဦးချ ပဏာသရသည့် အနန္တစုပုံ ဘုန်းတော်အဟုန်တို့နှင့်လည်း။ <b>ယုတ္တော၊</b> အကြောင်းပါရမီ ပြည့်စုံညီသဖြင့် အကျိုးဖလ ပြည့်စုံတော်မူရသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘတ္တဝါ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ် အမြိုက်ရပ်သို့ လျောက်ပတ်မသွေ ဆိုက်ကပ်တော်မူတတ်ပေသောကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဝေသု၊</b> သုံးဘုံဘဝ သုံးလောကအလုံးတို့၌။ <b>ဝန္တဂမနော၊</b> မကပ်မငြိ ထွေးအန်ပြီးသွားခြင်း ရှိတော်မူသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>တတော၊</b> ထိုသို့ပြအပ် အကြောင်းဂုဏ်အရပ်ရပ်တို့ကြောင့်။ <b>သော တထာဂတော၊</b> ရှေးရှေးဘုရားအရှင်များသို့ ဆယ်ပါးသုံးလီ ပါရမီဟုန် စာဂီစုံကို အကုန်ဖြည့်ကာ ကြွလာတော်မူခဲ့သော ထိုဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ဘဂဝါ ဟူသော ဂုဏ်တော်ပုဒ်ကို အဟုတ်ကြည်ဖြူ ထိုက်တန်စွာ ရရှိတော်မူခဲ့လေသတည်း။<br><h3>၁၁၇။ “နေ့ရှိသရွေ့ ကြွေလွင့်နေရ”</h3><b>အစ္စယန္တိ အဟောရတ္တာ၊ ဇီဝိတံ ဥပရုဇ္ဈတိ။</b><br><b>အာယု ခီယတိ မစ္စာနံ၊ ကုန္နဒီနံဝ ဥဒကံ။</b><br><h3>၁၁၈။ “သေပျက်မည့်ဘေး အမြဲခြိမ်းခြောက်နေ”</h3><b>ဖလာနမိဝ ပက္ကာနံ၊ ပါတော ပပတနာ ဘယံ။</b><br><b>ဧဝံ ဇာတာနံ မစ္စာနံ၊ နိစ္စံ မရဏတော ဘယံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အဟောရတ္တာ၊</b> နေ့နေ့ညည ချိန်ကာလတို့သည်။ <b>အစ္စယန္တိ၊</b> ဆိုင်းငံ့မနေ တွက်ရေမရ ကာလချိန်တွင်း ခဏချင်းလျှင် တချက်ချင်း ချုပ်ပျောက်၍ နေကြလေကုန်၏။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်ခေါ်နေ ဇီဝိတိန္ဒြေသည်လည်း။ <b>ဥပရုဇ္ဈတိ၊</b> အချိန်ကာလ ခဏကလေးနှင့်အတူ ခဏချင်းလျှင် တချက်ချင်း ချုပ်ပျောက်နေပေ၏။ <b>ကုန္နဒီနံ၊</b> မြစ်ငယ်ချောင်းငယ်တို့၌။ <b>ဥဒကံ၊</b> ရေသည်။ <b>ခီယတိ ဣဝ၊</b> နွေရက်ကာလ ရောက်လာသည်နှင့်အမျှ တဖြည်းဖြည်းချင်း ခန်းခြောက်လာသကဲ့သို့။ <b>မစ္စာနံ၊</b> သက်ရှိထင်ရှား သတ္တဝါများ၏။ <b>အာယုပိ၊</b> အသက်ခေါ်နေ ဇီဝိတိန္ဒြေသည်လည်း။ <b>ခီယတိ၊</b> တဖြည်းဖြည်းချင်း ခဏကလေးတွေ အချိန်ကလေးတွေ ကုန်ဆုံးသွားသည်နှင့်အတူ ကုန်ဆုံး၍သာလျှင် သွားရပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-91 <br> <b>ပက္ကာနံ၊</b> ရော်ရည်ရင့်၍ ဝင်းမှည့်ကုန်သော။ <b>ဖလာနံ၊</b> သစ်သီးတို့၏။ <b>ပါတော ပပတနာ ဘယံ၊</b> မည်သူကပင် အလျင်ကြွေကျ မြေခရမည်ဟု အချိန်ကိုသာ စောင့်လင့်နေရသကဲ့သို့။ <b>ဇာတာနံ၊</b> သန္ဓေတည်ရှိလာကုန်သော။ <b>မစ္စာနံ၊</b> သံသရာထဲ တဝဲလည်လည် ကျင်လည်နေငြား သတ္တဝါတို့အား။ <b>နိစ္စံ၊</b> အမြဲ။ <b>မရဏတော၊</b> ဘယ်နေ့ချိန်ခါ ဘယ်နေရာ၌ ရောဂါဘယ်လို ကပ်ရောက်ခိုလျက် သေပျက်ရလေမည်နည်းဟူ၍။ <b>ဘယံ၊</b> သေပျက်မည့်အရေး ကြောက်ဖွယ်ဘေးသည် အမြဲမပြတ် ခြိမ်းခြောက်နေတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၁၁၉။ “သုဘူတိထေရ်”</h3><b>ဆန္နာ မေ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ၊ ဝဿ ဒေဝ ယထာသုခံ။</b><br><b>စိတ္တံ မေ သုသမာဟိတံ ဝိမုတ္တံ၊ အာတာပီ ဝိဟရာမိ ဝဿ ဒေဝ။</b><br><br><b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် ငါမထေရ်၏။ <b>ကုဋိကာ၊</b> အတ္တဘောမည်သော ခန္ဓာအိမ်သည်။ <b>ဆန္နာ၊</b> အဓိသီလ မိုးအကာဖြင့် ကောင်းစွာမသွေ လုံခြုံစေအပ်လေပြီ။ <b>နိဝါတာ၊</b> ရှေ့နောက်ဝဲယာ တိုက်ခတ်လာသည့် ရှစ်ဖြာသော လောကဓံလေ ဝင်မရသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခါ၊</b> ဥတုဘေးသျှမ်း မသန်းကင်းပ ချမ်းသာလှပေ၏။ <b>ဒေဝ၊</b> ချိန်ခါကာလ သင်ရွာမှသာ ရေစာစပါး ပေါများကြွယ်တိုး အို-မိုးနတ်သား။ <b>ယထာသုခံ၊</b> သင်အလိုရှိတိုင်း၊ (ဝါ) သင်ရွာချင်သမျှ ရွာပါ၊ ငါ့မှာတမူ ဘေးရန်ဟူက အတွင်းရောအပပါ ကင်းပြတ်ကွာသဖြင့် သင့်စိတ်ရှိတိုင်းသာလျှင်။ <b>ဝဿ၊</b> မနားမနေ တအားစေ့ကာ ဖြိုးဝေအောင် ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><br><b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် ငါမထေရ်၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းကြည်လင် စိတ်နှလုံးတော်သည်။ <b>သုသမာဟိတံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် လွန်ထက်မြက်ဘိ သင်္ဘောဖြင့် တည့်တည့်မတ်မတ် ချိန်စင်းလွှတ်သကဲ့သို့ တည်ရှိအပ်ပြီးလေပြီ။ <b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် မထေရ်၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းအေးကြည် ရွှေစိတ်တော်သည်။ <b>ဝိမုတ္တံ၊</b> အရဟတ္တဖိုလ်မဂ် ထက်မြက်သော ဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာပသေသေ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ပြီးလေပြီ။ <hr> စာမျက်နှာ-92 <br> <b>အာတာပီ၊</b> ဒိဋ္ဌဓမ္မ ခုဘဝ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ချမ်းသာကိုလျှင် ဝင်စံခြင်းငှာ သမ္မပ္ပဓာန ကြိုးလုံ့လနှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိဟရာမိ၊</b> အမြဲတစေ မလွဲနေပါပေ၏။ <b>ဒေဝ၊</b> ချိန်ခါကာလ သင်ရွာမှသာ ရေစာစပါး ပေါများကြွယ်တိုး အို-မိုးနတ်သား။ <b>ယထာသုခံ၊</b> သင်အလိုရှိတိုင်း၊ (ဝါ) သင်ရွာချင်သမျှ ရွာစမ်းပါ၊ ငါ့မှာတမူ ဘေးရန်ဟူက အတွင်းရောအပပါ ကင်းပြတ်ကွာသဖြင့် သင်စိတ်ရှိတိုင်းသာလျှင်။ <b>ဝဿ၊</b> မနားမနေ တအားစေ့ကာ ဖြိုးဝေအောင် ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><h3>၁၂၀။ “မြေအိုးပမာ တူလှာ”</h3><b>ယထာပိ ကုမ္ဘကာရဿ၊ ကတံ မတ္တိကဘာဇနံ။</b><br><b>ခုဒ္ဒကဉ္စ မဟန္တဉ္စ၊ ယံ ပက္ကံ ယဉ္စ အာမကံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ကုမ္ဘကာရဿ၊</b> အိုးထိန်းသည်သည်။ <b>ကတံ၊</b> ပြုအပ်သော။ <b>ခုဒ္ဒကဉ္စ၊</b> ငယ်သည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>မဟန္တဉ္စ၊</b> ကြီးသည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>ယံ ပက္ကံ၊</b> အကြင်ကျက်ပြီးသားမူလည်းဖြစ်သော။ <b>ယဉ္စ အာမကံ၊</b> အကြင်အစိမ်းသက်သက်လည်း ဖြစ်သော။ <b>ဘာဇနံ၊</b> အိုးခွက်မှန်သမျှသည်။ <b>ဘေဒနပရိယန္တံ၊</b> တနေ့ကျလျှင် ကွဲရမြဲဓမ္မတာသာဖြစ်သကဲ့သို့။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဇီဝိန်ထင်လင်း သက်ရှည်ခြင်းသည်လည်း။ <b>ဘေဒနပရိယန္တံ၊</b> ပြိုကွဲပျက်စီးရခြင်းသာလျှင် ဓမ္မတာသဘာဝ ရှိရတော့သည်သာတကား။<br><h3>၁၂၁။ “နေရှိန်ထိကျောက် နှင်းရည်ပေါက်ပမာ”</h3><b>ဥဿာဝေါ တိဏဂ္ဂသ္မိံ၊ သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ။</b><br><b>ဧဝမာယု မနုဿာနံ၊ မာ မံ အမ္မ နိဝါရယ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အမ္မ၊</b> မွေးသမိခင် အိုဘဲကျေးဇူးရှင်။ <b>မနုဿာနံ၊</b> လူတို့၏။ <b>အာယု၊</b> အထင်ကြီးမား အားကိုးထားသည့် အသက်ဇီဝိတိန္ဒြေဟူသည်ကား။ <b>တိဏဂ္ဂသ္မိံ၊</b> အပ်ဖျားပမာ သေးငယ်စွာသော မြက်ပင်ဖျား၌။ <b>ဥဿာဝေါ၊</b> တည်နေဖြစ်မြောက် ဆီးနှင်းပေါက်သည်။ <b>သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ၊</b> နေရောင်ခြည်တောက် ကျကာရောက်သော် ပျောက်ပျက်မနေ သွားရလေသကဲ့သို့- <hr> စာမျက်နှာ-93 <br> တည်း။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့သို့ နေရောင်ခြည်တောက် ဆီးနှင်းပေါက်သို့ ပျောက်ပျက်မနေ သက်လည်း တည်နေမမြဲ နေ့နေ့ညည အားမကိုးရလေသောကြောင့်။ <b>မံ၊</b> တရားရှာမည် စိတ်စောရည်လျက် တောသို့ထွက်မည့် အကျွန်ုပ်ကို။ <b>မာ နိဝါရယ၊</b> အချိန်မီအောင် ဆွဲဆောင်ရပ်နား မတားပါနှင့်တော့။<br><h3>၁၂၂။ “တောင်ကြီးတွေ ကြိတ်ချေသလို”</h3><b>ယထာပိ သေလာ ဝိပုလာ၊ နဘံ အာဟစ္စ ပဗ္ဗတာ။</b><br><b>သမန္တာ အနုပရိယေယျုံ၊ နိပ္ဖေါထေန္တာ စတုဒ္ဒိသာ။</b><br><b>ဧဝံ ဇရာ စ မစ္စု စ၊ အဓိဝတ္တန္တိ ပါဏိနံ။</b><br><b>ခတ္တိယေ ဗြာဟ္မဏေ ဝေဿေ၊ သုဒ္ဓေ စဏ္ဍာလပုက္ကုသေ။</b><br><b>န ကိဉ္စိ ပရိဝဇ္ဇေတိ၊ သဗ္ဗမေဝါဘိမဒ္ဒတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br>ပမာအားဖြင့်သော်ကား။ <b>ဝိပုလာ၊</b> ထုထယ်ကြီးမားလှကုန်သော။ <b>နဘံ အာဟစ္စ ပဗ္ဗတာ၊</b> မိုးယံထိနီး တောင်ကြီးတို့သည်။ <b>သမန္တာ စတုဒ္ဒိသာ၊</b> ရှေ့နောက်ဝဲယာ အရပ်လေးမျက်နှာမှ။ <b>နိပ္ဖေါထေန္တာ၊</b> ထုထောင်းကြိတ်ချေကုန်၍။ <b>အနုပရိယေယျုံ၊</b> အကြားအလပ် အစဉ်စပ် လိုက်နင်းနေကုန်ရာ၏။<br><br><b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဇရာ စ၊</b> အိုခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>မစ္စု စ၊</b> သေခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ခတ္တိယေ၊</b> မင်းမျိုးဘဲဖြစ်ပါစေ။ <b>ဗြာဟ္မဏေ၊</b> ပုဏ္ဏားမျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>ဝေဿေ၊</b> ကုန်သည်မျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>သုဒ္ဓေ၊</b> ဆင်းရဲသားမျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>စဏ္ဍာလပုက္ကုသေ၊</b> စဏ္ဍာလမျိုး ပန်းမှိုက်သွန်မျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>ကိဉ္စိ၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ခပ်သိမ်းသူကို။ <b>န ပရိဝဇ္ဇေတိ၊</b> ရွေး၍မနေပေ။ <b>သဗ္ဗမေဝါဘိမဒ္ဒတိ၊</b> ဘယ်လိုလူစား ဘယ်ဘုရား ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်ရာဇာ ဘယ်အမျိုး ဘယ်တန်ခိုးရှင်မျှ မရှောင် ကုန်စင်အောင် ပိတ်ဆို့၍ ကြိတ်သတ်လျက်သာ နေလေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-94 <br> <h3>၁၂၃။ “အခက်ဗုံးကို ဖောက်အုံးမ”</h3><b>န တတ္ထ ဟတ္ထီနံ ဘူမိ၊ န ရထာနံ န ပတ္တိယာ။</b><br><b>န စာပိ မန္တယုဒ္ဓေန၊ သက္ကာ ဇေတုံ ဓနေန ဝါ။</b><br><b>မဟာယသာ ရာဇဝရာ၊ မဟာသမ္မတအာဒယော။</b><br><b>တေပိ မစ္စုဝသံ ပတ္တာ၊ မာဒိသေသု ကထာဝကာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တတ္ထ၊</b> ထိုသို့ သေမင်းနှင့် ပက်ပင်းတိုးမိရာအခါ၌။ <b>ဟတ္ထီနံ၊</b> အောင်ပွဲမာတင် တိုက်စစ်ဆင်ဆင်တို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>ရထာနံ၊</b> အောင်ပွဲတရာ ရထားသည့် စစ်ရထားတို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>ပတ္တိယာ၊</b> အောင်စစ်သည် ခြေလျင်တပ်သားတို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်လည်း။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>မန္တယုဒ္ဓေန၊</b> ဆေးဝါးမန္တရား စွမ်းပကားကိုဆောင် ဘိုးဘိုးအောင်ဖြင့်လည်း။ <b>ဇေတုံ၊</b> အသေရှောင်ကွင်း အောင်နိုင်ခြင်းငှာ။ <b>န သက္ကာ၊</b> ဘယ်လိုနည်းမျှ အပြီးမသွေ မရှိပါချေ။ <b>ဓနေန ဝါ၊</b> ကုဋေကုဋာ ရတနာကို ပေးပါလည်း။ <b>ဇေတုံ၊</b> အသေရှောင်ကွင်း အောင်နိုင်ခြင်းငှာ။ <b>န သက္ကာ၊</b> ဘယ်လိုနည်းဖြင့်လုပ်လုပ် အဟုတ်ပင် မအောင်မြင်နိုင်သည်သာတည်း။<br><br><b>မဟာသမ္မတအာဒယော၊</b> ကမ္ဘာအစ မဟာသမ္မတဆိုသည့် အင်မတန်မှ တန်ခိုးကြီး အသက်ရှည် ကမ္ဘာချဉ်းအောင် တည်မည်ဆိုကြကုန်သော။ <b>မဟာယသာ၊</b> အခြံအရံ အကျော်အစော သောသောဝိုင်းအုံ လွှမ်းပတ်ခြုံကုန်သော။ <b>ရာဇဝရာပိ၊</b> အမြတ်တင်ထား မင်းအများတို့သည်သော်မှလည်း။ <b>မစ္စုဝသံ၊</b> အင်အားကြီးလှသော သေမင်း၏အလိုသို့။ <b>ပတ္တာ၊</b> တဒေါက်ဒေါက်နှင့် ခေါက်ကနဲ ခေါက်ကနဲ ရောက်ကြကုန်သေး၏။ <b>မာဒိသေသု၊</b> ငါလိုယောက်ျား သာမညလူစားတို့၌။ <b>ကထာဝကာ၊</b> အဘယ်မှာလျှင် ဆိုရာစကား ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><h3>၁၂၄။ “ရှက်ကြောက်မဲ့ကင်း ဟဲ သေမင်း”</h3><b>နိလ္လဇ္ဇံ ဝိတသာရံ၊ သဗ္ဗသတ္တာဘိမဒ္ဒနံ။</b><br><b>တယိဒံ မာဒိသံ သတ္တံ၊ ကထံ နာဘိဘဝိဿတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-95 <br> <b>နိလ္လဇ္ဇံ၊</b> အရှက်ကင်းသော။ <b>ဝိတသာရံ၊</b> သံယောဇဉ်မဖက် ငဲ့ကွက်ခြင်းကင်းသော။ <b>သဗ္ဗသတ္တာဘိမဒ္ဒနံ၊</b> ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့ကို မညှာမတာ အခါခါ ကြိတ်လျက် နှိပ်စက်တတ်သော။ <b>တယိဒံ</b> (ဝါ) <b>တံ ဣဒံ မရဏံ၊</b> ရက်စက်ဘိလျှင်း ထိုသေမင်းသည်။ <b>မာဒိသံ သတ္တံ၊</b> ငါလိုလူစား သာမညအားကို။ <b>ကထံ နာဘိဘဝိဿတိ၊</b> အဘယ်အားကိုး မလွှမ်းမိုး မနှိပ်စက် ငဲ့ကွက်၍ နေပါလေမည်နည်း။<br><h3>၁၂၅။ “မသိနိုင်သောတရား”</h3><b>ဇီဝိတံ ဗျာဓိ ကာလော စ၊ ဒေဟနိက္ခေပနံ ဂတိ။</b><br><b>ပဉ္စတေ ဇီဝလောကသ္မိံ၊ အနိမိတ္တာ န နာယရေ။</b><br><br><b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်အပိုင်းအခြားလည်းကောင်း။ <b>ဗျာဓိ၊</b> မည်သည့်အနာ မည်သည့်ရောဂါဖြင့် သေမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ကာလော စ၊</b> ဘယ်နှစ်ကာလ ဘယ်နေ့ညဟု သေမည့်ကာလ အပိုင်းအခြားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဟနိက္ခေပနံ၊</b> ဘယ်နေရာ၌ အလောင်းကောင်ကို ပစ်ချရမည်ဟု၊ (ဝါ) မည်သည့်သင်းချိုင်း မည်သည့်သုဿာန်ကုန်း၌ အလောင်းကောင်ကို ပစ်ချရမည်ဟူ၍လည်းကောင်း။ <b>ဂတိ၊</b> သေပြီးသည့်နောက် သွားရောက်ရမည့် ဂတိလည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ပဉ္စ၊</b> ဤငါးပါးတို့ကို။ <b>ဇီဝလောကသ္မိံ၊</b> သက်ရှိလောက၌။ <b>အပိ၊</b> မခန့်မှန်း မနှိုင်းယှဉ် မဖော်ပြနိုင်ကုန်။ <b>န နာယရေ၊</b> ကြိုတင်၍ မသိနိုင်ကုန်သော တရားတို့ ဖြစ်ကုန်၏။<br><h3>၁၂၆။ “စိတ်တချက်သာ အသက်ရှင်သည်”</h3><b>ဇီဝိတံ အတ္တဘာဝေါ စ၊ သုခဒုက္ခာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>ဧကစိတ္တသမာယုတ္တာ၊ လဟုကော ဝတ္တတေ ခဏော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်လည်းကောင်း။ <b>အတ္တဘာဝေါ စ၊</b> ကိုယ်လည်းကောင်း။ <b>သုခဒုက္ခာ စ၊</b> သုခဝေဒနာ ဒုက္ခဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ကေဝလာ၊</b> အားလုံးတို့သည်။ <b>ဧကစိတ္တသမာယုတ္တာ၊</b> စိတ္တက္ခဏတချက်နှင့်သာ ယှဉ်ကုန်၏။ (ဝါ) စိတ္တက္ခဏတချက်သာ အသက်ရှင်ကုန်၏။ <b>ခဏော၊</b> စိတ္တက္ခဏဟူသည်။ <b>လဟုကော၊</b> ဖော်ပြ၍ မရလောက်အောင် အလွန်လျင်မြန်သောအားဖြင့်။ <b>ဝတ္တတေ၊</b> ဖြစ်၍နေပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-96 <br> <h3>၁၂၇။ “ဓမ္မသဘာဝ တွေးဆကြ”</h3><b>ယေ နိရုဒ္ဓါ မရန္တဿ၊ တိဋ္ဌမာနဿ ဝါ ဣဓ။</b><br><b>သဗ္ဗေပိ သဒိသာ ခန္ဓာ၊ ဂတာ အပ္ပဋိသန္ဓိကာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>မရန္တဿ၊</b> သေပြီးသူ၏။ <b>နိရုဒ္ဓါ၊</b> ချုပ်ပြီးကုန်သော။ <b>ယေ ခန္ဓာ စ၊</b> အကြင်ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဣဓ၊</b> ဤဘဝ၌။ <b>တိဋ္ဌမာနဿ၊</b> မသေသေးဘဲ တည်ဆဲဖြစ်သောသူ၏။ <b>ယေ ခန္ဓာ စ၊</b> အကြင်ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဗ္ဗေပိ၊</b> အလုံးစုံကုန်သော။ <b>ခန္ဓာ၊</b> ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့သည်။ <b>သဒိသာ၊</b> သဘောသဘာဝ အတူသာ ဖြစ်ကုန်၏။ <b>ဂတာ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပြီးသမျှ ခန္ဓာတို့သည်။ <b>အပ္ပဋိသန္ဓိကာ၊</b> တဖန်အသစ် ပြန်ဖြစ်ကာထပ် မဆက်စပ်ကုန်တော့ပြီ။<br><h3>၁၂၈။ “ပစ္စုပ္ပန်နှင့်သာ အသက်ရှင်သည်”</h3><b>အနိဗ္ဗတ္တေန န ဇာတော၊ ပစ္စုပ္ပန္နေန ဇီဝတိ။</b><br><b>စိတ္တဘင်္ဂါ မတော လောကော၊ ပညတ္တိ ပရမတ္ထိယာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အနိဗ္ဗတ္တေန၊</b> မဖြစ်သေးသောအနာဂတ်ဖြင့်။ <b>န ဇာတော၊</b> အသက်ရှင်နေသည်မဟုတ်ပေ။ <b>ပစ္စုပ္ပန္နေန၊</b> ပစ္စုပ္ပန်ဖြင့်။ <b>ဇီဝတိ၊</b> အသက်ရှင်တည်နေ၏။ <b>စိတ္တဘင်္ဂါ၊</b> စိတ်ပျက်စီးသွားခြင်းကြောင့်။ <b>လောကော၊</b> ခန္ဓာလောကသည်။ <b>မတော၊</b> သေ၏။ <b>ပညတ္တိ၊</b> ပညတ်သည်။ <b>ပရမတ္ထိယာ၊</b> ပရမတ်ကိုသိရန် အကျိုးငှာ အကြောင်းခံသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၁၂၉။ “နွားကို တိုင်မှာချည်သလို”</h3><b>ယထာ ထမ္ဘေ နိဗန္ဓေယျ၊ ဝစ္ဆံ ဒမ္မံ နရော ဣဓ။</b><br><b>ဗန္ဓေယျေဝံ သကံ စိတ္တံ၊ သတိယာရမ္မဏေ ဒဠှံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-97 <br> <b>နရော၊</b> နွားကို ဆုံးမလိုသောသူသည်။ <b>ဒမ္မံ၊</b> ဆုံးမအပ်သော။ <b>ဝစ္ဆံ၊</b> နွားကို။ <b>ထမ္ဘေ၊</b> တိုင်၌။ <b>နိဗန္ဓေယျ ယထာ၊</b> မြဲမြံစွာ ချည်နှောင်ရာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ထို့အတူ။ <b>သကံ စိတ္တံ၊</b> အာရုံမျိုးစုံ ပြေးလွှားခုန်ပေါက် ကရောက်ကရက် ပျံ့တက်နေသော မိမိစိတ်ကို။ <b>သတိယာ၊</b> သတိတည်းဟူသော ကြိုးဖြင့်။ <b>အာရမ္မဏေ၊</b> ကာယ ဝေဒနာ စိတ္တ ဓမ္မ လေးဝသော အာရုံ၌။ <b>ဒဠှံ၊</b> မြဲစွာ။ <b>ဗန္ဓေယျ၊</b> မပြေးရအောင် တုပ်နှောင်ချည်နှောင်ရာ၏။<br><h3>၁၃၀။ “သမင်ဖမ်းသည့် ကျားသစ်လို”</h3><b>ယထာပိ ဒီပိကော နာမ၊ နိလီယိတွာ ဂဏှာတိ မိဂေ။</b><br><b>တထေဝယံ ဗုဒ္ဓပုတ္တော၊ ယုတ္တယောဂေါ ဝိပဿကော။</b><br><b>အရညံ ပဝိသိတွာန၊ ဂဏှာတိ ဖလမုတ္တမံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဒီပိကော နာမ၊</b> တောအရပ်၌ သားသမင်ကို ဖမ်းတတ်သော သစ်ကျားသည်။ <b>နိလီယိတွာ၊</b> ပုန်းအောင်း၍။ <b>မိဂေ၊</b> သားကောင်တို့ကို။ <b>ဂဏှာတိ ဣဝ၊</b> ဖမ်းယူလေဘိသကဲ့သို့။ <b>တထေဝ၊</b> ထို့အတူ။ <b>ယုတ္တယောဂေါ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်နှင့် ယှဉ်သော။ <b>ဝိပဿကော၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ အနိစ္စဟု တင်၍ရှုတတ်သော။ <b>ဗုဒ္ဓပုတ္တော၊</b> ဘုရားသားတော် ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်သည်။ <b>အရညံ၊</b> တောသို့။ <b>ပဝိသိတွာန၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် စွမ်းအားထုတ်မည် ရော်ရည်စိတ်ဓာတ် ကပ်ဝင်လတ်၍။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာအထွဋ် တကယ်မြတ်သော။ <b>ဖလံ၊</b> ကိလေသာခက် လုံးဝပြတ်သည့် အရဟတ္တဖိုလ်ကို။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> လက်ရောက်ပိုင်ပိုင် ရယူတော်မူနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၁၃၁။ “ဒေါသနည်းများ (၁)”</h3><b>အတ္တနော ဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ ကတံ တေ ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကိံ တွံ တဿာဝိသယေ စိတ္တေ၊ ဒုက္ခံ ကာတုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-98 <br> <b>ဗဟူပကာရံ ဟိတွာန၊ ဉာတိဝဂ္ဂံ ရုဒံ မုခံ။</b><br><b>မဟာနတ္ထကရံ ကောဓံ၊ သပတ္တံ န ဇဟာသိ ကိံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘော မနုဿ၊</b> စဉ်းစားဝေဖန် အသိဉာဏ်ကြောင့် ဝေဖန်ရှုမျှော် လူဟုခေါ်ငြား အိုဘယ်လူသား။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ရန်တင်းဖက်ပြိုင် မာန်ချင်းဆိုင်ယူ ဒေါသမူ ရန်သူတပါးသည်။ <b>အတ္တနော ဝိသယေ၊</b> သူ၏ပိုင်ရာ ရုပ်ခန္ဓာ၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> အပြင်းအကဲ နှိပ်စက်ညှဉ်းဆဲသည့် ဆင်းရဲကို။ <b>ကတံ၊</b> သူကစိုးပိုင် သူပြုနိုင်၏။ <b>တဿ အဝိသယေ၊</b> ထိုရန်သူ၏ အရာမဟုတ်သော။ (ဝါ) ဘယ်သူမှမပိုင် ကိုယ်ပိုင်၍ ကိုယ်နှင့်သာဆိုင်သော မဏ္ဍိုင်ဗဟို နဂိုရ်စွဲမှိတ် မိမိစိတ်၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကာတုံ၊</b> (ကာယဒုက္ခဆိုတာ ရန်သူကလုပ်တာ၊ စိတ္တဒုက္ခဆိုတာ ကိုယ်လုပ်ရတာ) သဘာဝဤနှစ်ဖြာကို ဉာဏ်ပညာဝေခွဲ၍ စိတ်ဆင်းရဲအောင် ပြုခြင်းငှာ။ <b>တွံ၊</b> သင်လူသားသည်။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> အကျိုးမဲ့ အလကားမို့ ဘာကြောင့်များ လိုချင်နေရပါသနည်း။<br><br><b>ဘော မနုဿ၊</b> အိုဘယ်လူသား။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>ရုဒံ မုခံ၊</b> မျက်ရည်တစိုစို ငိုသောမျက်နှာရှိသော။ <b>ဗဟူပကာရံ၊</b> ကျေးဇူးဥပကာရ အထူးရှိလှပေသော။ <b>ဉာတိဝဂ္ဂံ၊</b> ထွေထွေပေါင်းစု တယုတယ ချစ်ခင်ရသည့် သမုဒယယှဉ်ပွား မျိုးဆွေသားကို။ <b>ဟိတွာန၊</b> သံယောဇဉ်ဓာတ် ငါလျှင်ဖြတ်မည်ဟု စွန့်လွှတ်ခဲ့ပြီး၍။ <b>သပတ္တံ၊</b> မိမိကိုယ်တွင် အတွင်းဝင်၍ နင်းကာချေမှုန်း လုံးလုံးရန်သူ ဖြစ်ပေထသော။ <b>မဟာနတ္ထကရံ၊</b> အကျိုးမဲ့ရာ ကြီးကျယ်စွာကို သူပင်ပြုတတ်သော။ <b>ကောဓံ၊</b> မာန်မူဖျက်ဆီး ဒေါသမီးကို။ <b>ကိံ န ဇဟာသိ၊</b> ဘယ်လိုအကျိုး သင်မျှော်ကိုးလျက် မြတ်နိုးတနာ မစွန့်နိုင်ဘဲ နေရှာလေသနည်း။ အပြီးအပြတ် ယခုပင် စွန့်လွှတ်လိုက်ပါလော့။<br><h3>၁၃၂။ “ဒေါသနည်းများ (၂)”</h3><b>ယာနိ သီလာနိ ရက္ခသိ၊ တေသံ မူလနိကန္တနံ။</b><br><b>ကောဓံ နမုပဓာလေသိ၊ ကော တေ သဒိသော ဇဠော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-99 <br> <b>ယာနိ သီလာနိ၊</b> ငါးပါးဆယ်ပါး စသည်ပြားသည့် အကြင်သီလတရားတို့ကို။ <b>ရက္ခသိ၊</b> မကျိုးပေါက်အောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်ပေ၏။ <b>တေသံ၊</b> မကျိုးမပေါက် မပြောက်ကျားအောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်အပ်သော ထိုသီလတို့၏။ <b>မူလနိကန္တနံ၊</b> အရင်းမူလပကတိမှစ၍ ဖျက်ဆီးလှီးဖြတ်တတ်သော။ <b>ကောဓံ၊</b> အမျက်ဒေါသ ပဋိဃကို။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>နမုပဓာလေသိ၊</b> မဖျက်ဆီးရုံတင်မကဘဲ အစဉ်တိုးပွား တအားတက်ရေး သင်မွေးမြူပေ၏။ <b>တယာ၊</b> သင်နှင့်။ <b>သဒိသော၊</b> တူသော။ <b>ဇဠော၊</b> လူဖျင်းလူအ လူနသည်။ <b>ကော အတ္ထိ၊</b> ဘယ်မှာတစိ ရှိပါလေမည်နည်း။<br><h3>၁၃၃။ “သူယုတ်အလုပ်ကို ကိုယ်ကလုပ်သလို”</h3><b>ကတံ အနရိယံ ကမ္မံ၊ ပရေန ဣတိ ကုဇ္ဈသိ။</b><br><b>ကိံ နု တံ သဒိသံယေဝ၊ ယော သယံ ကတ္တုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပရေန၊</b> ရန်ကိုရန်ချင်း တုံ့နှင်းဆပွား ရန်သူတပါးသည်။ <b>အနရိယံ၊</b> သူတော်မဟုတ် သူယုတ်၏သာ ဥစ္စာဖြစ်ပေသော။ <b>ကမ္မံ၊</b> အကုသိုလ်စု မကောင်းမှု မတရားမှုကို။ <b>ကတံ၊</b> မဟုတ်မတရား ပြုပေး၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>တံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကုဇ္ဈသိ၊</b> တရှူးရှူးနှင့် ရူးမူးမိုက်မှား အမျက်ပွားလေ၏။ <b>တာဒိသံယေဝ၊</b> မဟုတ်မတရား မှောက်မှောက်မှားမှား ချောက်ကမ်းပါးသို့ ကျသွားစေတတ်သည်သာလျှင် ဖြစ်သော အမျက်ထွက်မှု အကုသိုလ်အစုကို။ <b>သယံ၊</b> မိမိကိုယ်တိုင်က။ <b>ကတ္တုံ၊</b> မစဉ်းမစား ပြုမိမှားခြင်းငှာ။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> ဘာကြောင့်များ သင်လိုလားနေပါသနည်း။<br><h3>၁၃၄။ “ရန်သူ့အလိုကို ဖြည့်ပေးသလို”</h3><b>ဒေါသေတုကာမော ယဒိ တံ၊ အမနာပံ ပရော ကရိ။</b><br><b>ဒေါသုပ္ပာဒေန တဿေဝ၊ ကိံ ပူရေသိ မနောရထံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပရော၊</b> ရန်သူဖြစ်တပါးသောသူသည်။ <b>အမနာပံ၊</b> စိတ်စက်နှလုံး မကြည်ဖွယ်ရာ အဖြာဖြာကို။ <b>ကရိ၊</b> သူကမိုက်မှား သူမစဉ်းစားဘဲ ပြုမှားမိလေ၏။ <b>တံ၊</b> မထောက်မထား တယောက်တပါးလျှင်ဖြစ်သော ထိုရန်သူကို။ <b>ယဒိ ဒေါသေတုကာမော၊</b> အကယ်၍ ဒေါသထွက်ခြင်းငှာ အလိုရှိအံ့။ <b>ဒေါသုပ္ပာဒေန၊</b> ဒေါသအမျက် သင်ကထွက်သဖြင့်။ <b>တဿေဝ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-100 <br> ဒေါသရှေ့ထား ထိုရန်သူတပါး၏သာလျှင်။ <b>မနောရထံ၊</b> အလိုဆန္ဒကို။ <b>ပူရေသိ ကိံ၊</b> သူက စိတ်ဆိုးစေချင်သလို သင်ကနောက်က လိုက်၍ စိတ်ဆိုးသဖြင့် သူ့အလိုကို သင်ကဖြည့်ပေးသည်နှင့် တူလေသည် မဟုတ်ပါလော့။<br><h3>၁၃၅။ “မိမိကိုယ်ကို အရင်နှိပ်စက်ခြင်း”</h3><b>ဒုက္ခံ တဿ စ နာမ တွံ၊ ကုဒ္ဓေါ ကာဟသိ ဝါ န ဝါ။</b><br><b>အတ္တာနံ ပန ဣဒါနေဝ၊ ကောဓဒုက္ခေန ဗာဓသိ။</b><br><br><b>ကုဒ္ဓေါ၊</b> အမျက်ထွက်သော။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>တဿ၊</b> ထိုတပါးသော ရန်သူ၏။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကာဟသိ ဝါ၊</b> ပြုချင်မူလည်း ပြုနိုင်မည်။ <b>န ဝါ ကာဟသိ၊</b> မပြုချင်မူလည်း မပြုနိုင်။ <b>ပန၊</b> တကယ်စင်စစ် ဖြစ်သည်ကား။ <b>ဣဒါနေဝ၊</b> လက်ငင်းချက်ချင်း ပက်ပင်းခဏ ဒိဋ္ဌဓမ္မ၌ပင်လျှင်။ <b>အတ္တာနံ၊</b> မိမိကိုယ်ကို။ <b>ကောဓဒုက္ခေန၊</b> အမျက်ဒေါသ ထွက်လာရသဖြင့် ကိုယ်ရောစိတ်ပါ နှစ်ဖြာငြင်းကဲ လွန်ဆင်းရဲခြင်းဖြင့်။ <b>ဗာဓသိ၊</b> နှိပ်စက်ဒဏ်ကိုပင် မသွေခံရလှပေပြီတကား။<br><h3>၁၃၆။ “ရန်သူ့နောက်ကို လိုက်သလို”</h3><b>ကောဓေန ဝါ အဟိတမဂ္ဂံ၊ အာရူဠှော ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကဿမာ တုဝမ္ပိ ကုဇ္ဈန္တော၊ တဿေဝါနုသိက္ခသိ။</b><br><br><b>ဘော သပ္ပုရိသ၊</b> အို-သူတော်ကောင်း။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ဘက်ပြိုင်ကြူစူ ရန်သူတပါးသည်။ <b>ကောဓေန၊</b> အမျက်ဒေါသထွက်ခြင်းဟု ဆိုအပ်သော။ <b>အဟိတမဂ္ဂံ၊</b> အကျိုးမဲ့တမ်း မကောင်းလမ်းကို။ <b>ယဒိ အာရူဠှော၊</b> အကယ်၍များ လမ်းကောက်မှား၍ တက်သွားခဲ့ငြားအံ့။ <b>တွံ၊</b> ပညာမြော်မြင် ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ သင်ပညာရှိသည်။ <b>ကသ္မာ၊</b> အဘယ်လမ်းကြောင်း အကြောင်းမျှော်တွေး အဘယ်အရေးကြောင့်။ <b>ကုဇ္ဈန္တော၊</b> ကိုယ်က တဖန် ပြန်လှန်ပျက်ကွက် အမျက်ထွက်လျက်။ <b>တဿေဝ၊</b> ပထမစခန်း အမှားလမ်းသို့ ဖြောင့်တန်းတောက်လျှောက် ရောက်၍နေသူ၏ နောက်သို့သာလျှင်။ <b>အနုသိက္ခသိ၊</b> အတူလိုက်ကာ ကျင့်ကြံ၍ နေပါလေသနည်း အို-အရှင်သူတော်ကောင်း။<br><h3>၁၃၇။ “ဒေါသကိုသာ ဖြတ်ပါ”</h3><b>ယံ ဒေါသံ တဝ နိဿာယ၊ သတ္တုနာ အပ္ပိယံ ကတံ။</b><br><b>တမေဝ ဒေါသံ ဆိန္ဒဿ၊ ကိံ အဋ္ဌာနေ ဝိဟညသိ။</b><br><br><b>ဘော သပ္ပုရိသ၊</b> အို-သူတော်ကောင်း။ <b>တဝ၊</b> သင်သူတော်ကောင်း၏။ <b>ဒေါသံ၊</b> အမျက်ဒေါသကို။ <b>နိဿာယ၊</b> အမှီပြု၍။ <b>သတ္တုနာ၊</b> ရန်သူ- <hr> စာမျက်နှာ-101 <br> <b>က။</b> အပ္ပိယံ၊ မချစ်နှစ်သက်ခြင်းကို။ <b>ကတံ၊</b> ပြုအပ်ပေပြီ။ <b>တမေဝ ဒေါသံ၊</b> ထိုသို့ လူတကာကို မြင်လာလျှင် အသည်းနှလုံး ပါစရာမုန်းစရာ ရွံစရာဖြစ်သော ဒေါသကိုသာလျှင်။ <b>ဆိန္ဒဿ၊</b> မတွယ်မကပ် အမြစ်ကပါ ဖြတ်ပါလေလော့။ <b>အဋ္ဌာနေ၊</b> အရာမဟုတ်သည်၌။ <b>ဝိဟညသိ၊</b> အဘယ်ကြောင့်များ မိမိအားကို စိတ်ထားခြူစူ ညှဉ်းဆဲရပေအံ့နည်း။<br><h3>၁၃၈။ “ရုပ်နာမ်တို့၏ ခဏိကသဘော”</h3><b>ခဏိကတ္တာ စ ဓမ္မာနံ၊ ယေဟိ ဓမ္မေဟိ တေ ကတံ။</b><br><b>အမနာပံ နိရုဒ္ဓါ တေ၊ ကဿ ဒါနီဓ ကုဇ္ဈသိ။</b><br><br><b>ဓမ္မာနံ၊</b> ပရမတ္ထ သဘာဝဓမ္မတို့၏။ <b>ခဏိကတ္တာ၊</b> ဖြစ်ဆိုလျှင် ပျက်ရ ခဏကလေးမျှသာ တည်တံ့သော သဘောရှိလေသောကြောင့်။ <b>ယေဟိ ခန္ဓေဟိ၊</b> အကြင်ခန္ဓာဓမ္မ သဘာဝတို့ဖြင့်။ <b>တေ၊</b> သင့်အား။ <b>ကတံ၊</b> အပြစ်ဒေါသ မှန်သမျှကို မုချမသွေ ပြုအပ်ပေပြီ။ <b>တေ၊</b> သင့်အား။ <b>အမနာပံ၊</b> မနှစ်လိုဖွယ်ရာ ပြုလုပ်ခဲ့သော ထိုခန္ဓာတို့သည်။ <b>နိရုဒ္ဓါ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပျက်စီး သွားလေပြီ။ <b>ဣဒါနိ ဣဓ၊</b> ယခုအခါ၌။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကဿ၊</b> အဘယ်သူအား။ <b>ကုဇ္ဈသိ၊</b> အမျက်ဒေါသ မီးပွားထကာ ရန်စတုံ့တင် ဟန်မူ၍ နေချင်စရာ ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><h3>၁၃၉။ “အသုဘကထာ ရှုစရာများ”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ဘောဇနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဧကဒွါရေန ပဝိသိတွာ၊ နဝဒွါရေဟိ သန္ဒတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အန္နံ၊</b> အမျိုးမျိုးစားစရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်များစွာ ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ဘောဇဉ် ချိုချဉ်ရသာသည်လည်းကောင်း။ <b>မဟာရဟံ၊</b> အဘိုးများစွာ ထိုက်တန်သော။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားသောက်ဖွယ်ရာ အဖြာဖြာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> စားဖွယ်သောက်ရာ ထိုအဖျော်ယမကာတို့သည်။ <b>ဧကဒွါရေန၊</b> ပါးစပ်တည်းဟူသော တခုသာ ဝင်ပေါက်ဖြင့်။ <b>ပဝိသိတွာ၊</b> စားသောက်မျိုချ ထိုခဏ၌ ဝင်ရောက်ပြီး၍။ <b>နဝဒွါရေဟိ၊</b> အပေါက်ဝ ကိုးခုတို့မှ။ <b>သန္ဒတိ၊</b> ကျင်ကြီးကတသွယ် ကျင်ငယ်ကတမျိုး ချွေးသလိပ် အညှိမျိုးတို့ဖြင့် အပုပ်အသိုး အရုပ်ဆိုးပြီးလျှင် တဖွဲဖွဲယိုစီး၍ ကျလာပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-102 <br> <h3>၁၄၀။ “စားတော့ပြုံးပြုံး စွန့်တော့ပုန်းပုန်း”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဘုဉ္ဇတိ သပရိဝါရော၊ နိက္ခမန္တော နိလီယတိ။</b><br><br><b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် အဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းမှုန့်များ အစားစားသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများကို။ <b>သပရိဝါရော၊</b> အချွေအရံ အသင်းအပင်း ပျော်ပွဲခင်းကာ ရီမောစွာဖြင့်။ <b>ဘုဉ္ဇတိ၊</b> သုခဝေဒနာ ပေါ်လွင်စွာဖြင့် ရသာခံစား သုံးဆောင်မျိုးလေ၏။ <b>နိက္ခမန္တော၊</b> ကျင်ကြီးကျင်ငယ် အသွယ်သွယ်သော ဘဝဖြင့် စွန့်ပစ်ချရတော့မည့် အခါ၌မူကား။ <b>နိလီယတိ၊</b> ချောင်ထဲကောင်းကောင်း ပုန်းကာအောင်းလျက် အပေါင်းလူရှင် မမြင်ရအောင် ပြေးရှောင်ကွယ်ဝှက်ရလေသည်တကား။<br><h3>၁၄၁။ “စားတော့ပြုံးပြုံး စွန့်တော့မုန်းမုန်း”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဘုဉ္ဇတိ အဘိနန္ဒန္တော၊ နိက္ခမန္တော ဇိဂုစ္ဆတိ။</b><br><br><b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် တန်ဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းမြုံများ အစားစားသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများကို။ <b>အဘိနန္ဒန္တော၊</b> ပျော်တပြုပြု မော်မဆုံးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဘုဉ္ဇတိ၊</b> ရသထွေပြား ခံစားပျော်ကာ စားသောက်ရှာပေ၏။ <b>နိက္ခမန္တော၊</b> ကျင်ကြီးကျင်ငယ် မစင်မကြယ်ဘဝဖြင့် စွန့်ပစ်ရမည့်အခါ၌ကား။ <b>ဇိဂုစ္ဆတိ၊</b> ရွံမုန်းစက်ဆုပ် ဖက်မလုပ်ချင် အဝင်ပျို့ကာ နှလုံးနာလာလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၄၂။ “တညဉ့်ဝမ်းထဲ အပုပ်ခဲ”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဧကရတ္တိပရိဝါသာ၊ သဗ္ဗံ ဘဝတိ ပူတိကံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-103 <br> <b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် တန်ဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းဟင်းလျာ အမဲသားစသည် စားဖွယ်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများသည်— <b>ဧကရတ္တိပရိဝါသာ၊</b> တညဉ့်တာမျှ ဝမ်းတွင်းခေါင်း၌ ပုန်းအောင်း၍ ထားလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>သဗ္ဗံ၊</b> တခုမကြွင်း ခပင်းဥဿုံ အလုံးစုံသည်။ <b>ပူတိကံ၊</b> အပြောမဟုတ် တကယ်ပင် အန်ထုတ်က အပုပ်အသိုးသာလျှင်။ <b>ဘဝတိ၊</b> ထင်မှားဘဝ စိတ်ဒွိဟ မနေကြနှင့်တော့၊ တကယ်ပင်ဖြစ်၍ ပြသဖြင့် ဒိဋ္ဌမသွေ မြင်နေရလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၄၃။ “ဘယ်မှာလဲ ဆံပင်”</h3><b>ဝဏ္ဏော ဂန္ဓော ရသော ဩဇာ၊ စတဿော စာပိ ဓာတုယော။</b><br><b>အဋ္ဌဓမ္မသမာဓာနာ၊ ဟောတိ ကေသာတိ သမ္မုတိ။</b><br><b>တေသံယေဝ ဝိနိဗ္ဘောဂါ၊ နတ္ထိ ကေသာတိ သမ္မုတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဝဏ္ဏော ဂန္ဓော ရသော ဩဇာ၊</b> အဆင်းဝဏ္ဏဓာတ်၊ အနံ့ဂန္ဓဓာတ်၊ အရသာရသဓာတ်၊ အဆီဩဇာဓာတ် ဤဘူတရုပ် လေးပါးတို့လည်းကောင်း။ <b>စတဿော စာပိ ဓာတုယော၊</b> ပထဝီ၊ အာပေါ၊ တေဇော၊ ဝါယော ဟုဆိုအပ်သော ဓာတ်ကြီးလေးခုတို့လည်းကောင်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဋ္ဌဓမ္မသမာဓာနာ၊</b> ဓာတ်ကြီးရှစ်တန် အမာခံလျက် ပေါ်ယံထပ်ကောင်း လေးပါးပေါင်းဟန် ဥပါဒါရုပ်နှင့် ရှစ်ခုပေါင်းစပ် ဓာတ်ပရမတ်တို့ ပေါင်းစုတည်ထား အခြင်းအရာ အစားစားတို့ကြောင့်— <b>ကေသာတိ သမ္မုတိ၊</b> လောကဝေါဟာ ဆံကေသာဟု ကောဋ္ဌာသအစုသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> သမ္မုတိပညတ် လောကဓာတ်အလယ် ဆန်းကြယ်စွာ တွန်းလာပေ၏။ <b>တေသံယေဝ ဝိနိဗ္ဘောဂါ၊</b> ထိုသို့ဖွဲ့စည်း ဓာတ်ကြီးရှစ်ဖြာ ခွဲစိတ်ကာပြ ဉာဏ်ဖြင့်ခွာချလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>ကေသာတိ သမ္မုတိ၊</b> လူရှင်အများ သမုတ်ထားသည့် ကိုးစားဖွယ်ရာ ဆံကေသာဟူသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်နေရာ ဘယ်အကွက် ဘယ်တချက်ကလေးမျှ ရှာမရ ဓာတ်သဘာဝကလေးမျှသာ ကျန်ရှာလေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-104 <br> <h3>၁၄၄။ “မလိယဝမ္ဘထေရ်”</h3><b>ဥက္ကဏ္ဌိတောပိ န ဝသေ၊ ရမမာနောပိ ပက္ကမေ။</b><br><b>န တွေဝါနတ္ထသံဟိတံ၊ ဝသေ ဝါသံ ဝိစက္ခဏော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဝိစက္ခဏော၊</b> ကောင်းမှုဆိုးမှု ဤနှစ်ခုတွင် ဆိုးမှုကိုကြဉ် ကောင်းမှုမင်၍ မြော်မြင်နှိုင်းရှိ ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် တိတိကျကျ သိတတ်လှသည့် ပုဂ္ဂလဇာနည် သာကီနွယ်ဝင် ပညာရှင်သည်။ <b>ယတ္ထ၊</b> အကြင်ဒေသ အကြင်ဌာန၌။ <b>ဥက္ကဏ္ဌိတောပိ၊</b> စိတ်စက်မပျော် မမွေ့လျော်သော်လည်း။ <b>န ပက္ကမေ၊</b> လောကီ လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာစီးပွား အကျိုးများရန် ဝေဖန်ရှုမျှော် သိမြင်သည်ရှိသော် အရပ်တပါး ဖဲခွာ၍ မသွားရာ။ <b>ဝသေ၊</b> စိတ်ကိုဆုံးမ သပ္ပါယဖြစ်အောင် ကြံဆောင်၍သာ သည်းခံကာဖြင့် နေထိုင်ရာသတည်း။ <b>ရမမာနောပိ၊</b> စိတ်လက်မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်ပါသော်လည်း။ <b>ပက္ကမေ၊</b> အကျိုးမများ အလကားသာ ဖြစ်နေပါက ဖဲခွာကြဉ်ထား အရပ်တပါးသို့ သွားရမည်သာလျှင်တည်း။ <b>ဝိစက္ခဏော၊</b> ပညာရှင်သည်။ <b>အနတ္ထသံဟိတံ၊</b> အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသာ ဖြစ်လေသော။ <b>ဝါသံ၊</b> ပျော်မှုပါးမှု ကျိုးမပြုသည့် အနုအယဉ် ပုထုဇဉ်ဗာလ လူ့အန္ဓတို့၏ နေမှုမျိုးကို။ <b>န တွေဝ ဝသေ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့်မျှ အချည်းနှီးဖြစ်ကာ မနေရာသတည်း။<br><h3>၁၄၅။ “ဝလ္လိယထေရ် - မျောက်စိတ်”</h3><b>မက္ကဋော ပဉ္စဒွါရာယံ၊ ကုဋိကာယံ ပသတ္တိယ။</b><br><b>ဒွါရေန နုပရိယာတိ၊ ဃဋ္ဋယန္တော မုဟုံ မုဟုံ။</b><br><b>တိဋ္ဌ မက္ကဋ မာ ဓာဝိ၊ န ဟိ တေ တံ ယထာ ပုရေ။</b><br><b>နိဂ္ဂဟိတောသိ ပညာယ၊ နေဝ ဒူရံ ဂမိဿသိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မက္ကဋော၊</b> စိတ်တည်းဟူသော မျောက်သည်။ <b>ပဉ္စဒွါရာယံ၊</b> တံခါးပေါက်ပမာ ငါးဖြာသော ဒွါရရှိသော။ <b>ကုဋိကာယံ၊</b> ခန္ဓာတည်းဟူသော အိမ်၌။ <b>ပသတ္တိယ၊</b> ကပ်ရောက်၍။ <b>မုဟုံ မုဟုံ၊</b> ခဏတဖြုတ် ရုတ်ခနဲဖြစ်- <hr> စာမျက်နှာ-105 <br> ရုတ်ခနဲပျက်ပြီးလျှင် ယိုယွင်း စိတ်စက်တံခါး အစားစားကို ထိပါးဖျက်ဆီးလျက်။ <b>ဒွါရေန၊</b> စက္ခု သောတ ဃာန ဇိဝှာ ကာယ ဟူသော ငါးဖြာသော တံခါးတို့ဖြင့်။ <b>အနုပရိယာတိ၊</b> မြင်စိတ်မှ ကြားစိတ်၊ ကြားစိတ်မှ နံစိတ်၊ နံစိတ်မှ စားစိတ်၊ စားစိတ်မှ ထိစိတ်၊ မျက်စိတမှိတ်အတွင်းမှာပင် အလျဉ်မပြတ် စိတ်ဓာတ်ပေါင်း ကုဋေကုဋာ လှည့်ပတ်ကာ ဖြစ်နေပါလေ၏။<br><br><b>မက္ကဋ၊</b> မျောက်နှင့်တူစွာ ပြေးလွှားဆော့ကစား ဟိုသွားဒီခုန် ဖုံဖုံများမိတ္တ အို-ဘယ်စိတ်။ <b>တိဋ္ဌ၊</b> ပြေးနေရာမှ မကြာခုပင် လျင်မြန်စွာ ရပ်လိုက်ပါ။ <b>မာ ဓာဝိ၊</b> အဝေးသို့သွား ရပ်မနားဘဲ လှည့်ပတ်၍သာ သွားမနေပါလေနှင့်။ <b>တေ၊</b> မျောက်ထက်မက အဖမ်းရခက် အဖျက်ထပ်ပိတ် အသင်စိတ်သည်။ <b>ပုရေ ယထာ၊</b> ရှေးရှေးတုန်းအခါ အစဉ်အလာသို့ ခုခါမသွေ မဟုတ်တော့ပါချေ။ <b>ပညာယ၊</b> ဝိပဿနာ လွန်စွာထက်မြက် ပညာလက်နက်ဖြင့်။ <b>တွံ၊</b> သင်စိတ်ကို။ <b>နိဂ္ဂဟိတောသိ၊</b> နိုင်အောင်ကွပ်ညှပ် ဖိသတ်အပ်လေပြီ။ <b>ဒူရံ၊</b> ဝိပဿနာ အာရုံခွာလျက် လွန်စွာဝေးငြား အရပ်တပါးသို့။ <b>နေဝ ဂမိဿသိ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့် အပြီးမသွေ သင်မသွားနိုင်တော့သည်သာတည်း။<br><h3>၁၄၆။ “ဂင်္ဂါတီရိယမထေရ် - ၂ နှစ်ကြာမှ စကားတခွန်းပြော”</h3><b>တိဏ္ဏံ မေ တာလပတ္တာနံ၊ ဂင်္ဂါတီရေ ကုဋိ ကတာ။</b><br><b>ဆဝသိတ္တံဝ မေ ပတ္တံ၊ ပံသုကူလဉ္စ စီဝရံ။</b><br><b>ဒွေ အန္တရဝဿာနံ၊ ဧကဝါစာ မေ ဘာသိတာ။</b><br><b>တတိယေ အန္တရဝဿသ္မိံ၊ တမောခန္ဓော ပဒါလိတော။</b><br><br><b>မေ၊</b> ပစ္စည်းဥစ္စာ ငါမရှာဘဲ သာသနာထဲဝယ် မြဲသတိ သန္တုဋ္ဌိ သုံးနှလုံးကြည်မြ ဓမ္မအမြိုက် ရအပ်စေမှု တခုကိုသာ ရှာလာခဲ့သော ငါသည်။ <b>ဂင်္ဂါတီရေ၊</b> ရေဇလာတို့ သီတာအေးမြ ရစ်ခွေခရာ ဂင်္ဂါမြစ်၏ ဘယာမသန်း တဘက်ကမ်းနား၌။ <b>တိဏ္ဏံ တာလပတ္တာနံ၊</b> ထန်းလက် ၃ လက်တို့ကို။ <b>ကုဋိ ကတာ၊</b> ဒူးတုပ်ဝပ်ကာ ထိုင်နေသာရုံမျှ ပမာဏရှိသော တဲကုတ်ကလေးကို။ <b>ကတာ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် စွမ်းအားထုတ်စရာ ကျောင်းခမ်းဝါဟု ပြုလုပ်ဆောက်တည်ခဲ့လေပြီ။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-106 <br> <b>ပတ္တံ၊</b> ထည့်စားစရာ အရောင်မှာ မဲချိတ် ခွက်ဆိုသည့် သပိတ်သည်။ <b>ဆဝသိတ္တံဝ၊</b> လူ့ခေါင်းခွံပမာ တူလှပါပေ၏။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>စီဝရံ၊</b> ဖလ်ဝါဆင်မြန်း ဓာတ်သင်္ကန်းသည်။ <b>ပံသုကူလဉ္စ၊</b> ဖုန်လိမ်းလိမ်းကပ် တင်ကာထပ်လျက် လမ်းမတ်တပ်အလယ် စွန့်ပယ်ထားအပ် အဝတ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ချုပ်ဆိုးဆက်စပ် ဖာရာအထပ်ထပ်ဖြင့် မပြတ်တင်လွှမ်း ပံသုကူသင်္ကန်း ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဒွေ အန္တရဝဿာနံ၊</b> ချိန်ခါတွက်စစ် နှစ်နှစ်တိုင်တိုင်။ <b>မေ၊</b> ငါသည်။ <b>ဧကဝါစာ၊</b> စကားတခွန်းကိုသာလျှင်။ <b>ဘာသိတာ၊</b> မလွှဲသာသဖြင့် ပြောကြားခဲ့လေပြီ။ <b>တတိယေ အန္တရဝဿသ္မိံ၊</b> တတိယနှစ် ရောက်လစ်သည်ရှိသော်။ <b>တမောခန္ဓော၊</b> အဝိဇ္ဇာဟူသော မဟာမောဟိုက် အမှောင်တိုက်ကို။ <b>ပဒါလိတော၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သန်လျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်သုတ်သင် ခုတ်ထွင်၍ အောင်မြင်တော်မူလေပြီ။<br><h3>၁၄၇။ “ဝသကမထေရ်”</h3><b>န တေ ဗြာဟ္မဏာ ဗဟိဝဏ္ဏာ၊ အန္တောဝဏ္ဏာ ဟိ ဗြာဟ္မဏာ။</b><br><b>ယသ္မိံ ပါပါနိ ကမ္မာနိ၊ သ ဝေ ကဏှော သုဇမ္ပတိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဗြာဟ္မဏာ၊</b> ဗြာဟ္မဏဇာတ် အမျိုးမြတ်ဟူသည်။ <b>န ဗဟိဝဏ္ဏာ၊</b> အပြင်အပက ကြည့်၍ လှရုံ ပေါ်ယံခြုံလွှမ်း အထဲကကြမ်း၍ ညစ်ညမ်းသည့် အမျိုးဇာတ်မဟုတ်ပေ။ <b>ဟိ၊</b> အဟုတ်သော်ကား။ <b>ဗြာဟ္မဏာ၊</b> ဗြာဟ္မဏဇာတ် အမျိုးမြတ်ဟူသည်။ <b>အန္တောဝဏ္ဏာ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တ၌ လှပသောအကျင့် တင့်တယ်သောစိတ် ဝင်းဖိတ်ကြည်သာ မွန်မြတ်လှပေ၏။ <b>သုဇမ္ပတိ၊</b> သက်ထားကြင်ယာ လှသူဇာ၏ ကြင်ယာပတိ မည်ရှိထိုက်သူ အို-သိကြားမင်း။ <b>ယသ္မိံ၊</b> အကြင်သူ၌။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ညမ်း ဟော့ရမ်းကုန်သော။ <b>ကမ္မာနိ၊</b> အကုသိုလ်ညစ်ကျ မကောင်းမှုတို့သည်။ <b>သန္တိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>သ ဝေ၊</b> ထိုသို့ ယုတ်မာညစ်ကျ အကုသိုလ်မှုနှင့် ပြည့်စုံသောသူကို။ <b>ကဏှော၊</b> မည်းညစ်ယုတ်မာ လူ့ဗာလာဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> အတွင်းဓာတ်သဘော နစ်နာကြည့်ကာ ခေါ်ဆိုအပ်ပါလေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-107 <br> <h3>၁၄၈။ “သဗ္ဗမိတ္တထေရ် - ရောယှက်သူများ မီးတွေ”</h3><b>ဇနော ဇနသ္မိံ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊ ဇနမေဝါသိတော ဇနော။</b><br><b>ဇနော ဇနေန ဟေဌေတိ၊ ဟေဌိတော စ ဇနော ဇနံ။</b><br><b>ကော ဟိ တဿ ဇနေနတ္ထော၊ ဇနေန ဇနိတေန ဝါ။</b><br><b>ဇနံ ဩဟာယ ဂစ္ဆန္တံ၊ ဟေဌယိတွာ ဗဟုံ ဇနံ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဇနော၊</b> သစ္စာရောင်မင်း မပေါ်လင်းသဖြင့် မိုက်တွင်းနက်လှ လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနသ္မိံ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါ၌။ <b>သမ္ဗဒ္ဓေါ၊</b> လင် သား မယားဟု အလကားပိုကာ စွဲမိမှားရှာလေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနမေဝ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကိုပင်လျှင်။ <b>အာသိတော၊</b> တဏှာမြှေးယှက် ပြေးမထွက်ရအောင် ဖွဲ့နှောင်မှီတွယ်၍ နေပေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနေန၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကို။ <b>ဟေဌေတိ၊</b> ဒေါသစွန်းထွက် နှိပ်စက်ကလူ ပြုမူမိလေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနံ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကို။ <b>ဟေဌိတော စ၊</b> အတုံ့အလှည့် ဝဋ်၏သဘော နစ်နာဖွေရှာ မသိဒါကြောင့် ပြုမိရှာလေ၏။<br><br><b>တဿ အညဇနဿ၊</b> ထိုတပါးသူအား။ <b>ဇနေန၊</b> အခြားတပါးသောသူဖြင့်။ <b>ကော အတ္ထော၊</b> လောဘအစွန်း ဒေါသအစွန်း နှစ်စွန်းထွက်ကာ အပြစ်ရှာသဖြင့် ဘာလုပ်မည်နည်း။ <b>ဇနေန ဝါ၊</b> သားသမီးတို့၏ ဖခင်အဖြစ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဇနိတေန ဝါ၊</b> မိခင်အဖြစ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ကော အတ္ထော၊</b> ခင်တွယ်အားကိုးသဖြင့် ဘယ်အကျိုးရှိအံ့နည်း။<br><br><b>တံ ဇနံ၊</b> တပ်နှစ်သက်ခြင်း တွယ်တာခြင်းကို။ <b>ဩဟာယ၊</b> အာလယပြတ် စွန့်ပယ်လတ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဗဟုံ ဇနံ၊</b> များသောသူအပေါင်းကို။ <b>ဟေဌယိတွာ၊</b> ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်၍။ <b>ဌိတံ၊</b> တည်သော။ <b>ဒေါသဉ္စ၊</b> မျက်မာန်ပွားလှ ထိုဒေါသကိုလည်းကောင်း။ <b>ဩဟာယ၊</b> အာလယပြတ် စွန့်ပစ်လတ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဂစ္ဆ၊</b> တွယ်တာမှုကင်း အေးခြင်းရည်တူ မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ရွယ်ရည်မှန်းကာ သွားရောက်တော်မူနိုင်ရာတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-108 <br> <h3>၁၄၉။ “တိဿမထေရ် - ရန်များလှ၍ လာဘ်ကိုပယ်ပါသည်”</h3><b>ဗဟူ သပတ္တေ လဘတိ၊ မုဏ္ဍော သင်္ဃာဋိပါရုတော။</b><br><b>လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ၊ ဝတ္ထဿ သယနဿ စ။</b><br><b>ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ၊ သက္ကာရေသု မဟဗ္ဘယံ။</b><br><b>အပ္ပလာဘော အနဝဿုတော၊ သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မုဏ္ဍော၊</b> ဦးခေါင်းတုံးကာ ဆံပင်ထုံးကို အဆုံးခံခဲ့ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ <b>သင်္ဃာဋိပါရုတော၊</b> နှစ်ထပ်သင်္ကန်း ထူကြမ်းကြမ်းကို တင်လွှမ်းဝတ်ရုံခဲ့ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ <b>အန္နဿ စ၊</b> ဘောဇဉ်ငါးဖြာ စားစရာအစာကိုလည်းကောင်း။ <b>ပါနဿ စ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ ဖျော်ယမကာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝတ္ထဿ စ၊</b> ဖုံးလွှမ်းဖွယ်ရာ အဝတ်တန်ဆာကိုလည်းကောင်း။ <b>သယနဿ စ၊</b> နေထိုင်စရာ ကျောင်းအိပ်ရာကိုလည်းကောင်း။ <b>လာဘီ၊</b> ကိလေသာတပ် တဏှာငတ်ကာ ရအပ်လေသောကြောင့်။ <b>ဗဟူ သပတ္တေ၊</b> တပါးမက များလှသောင်းသောင်း ရန်သူအပေါင်းကို။ <b>လဘတိ၊</b> ပုထုဇဉ်မှန်သမျှ လာဘ်လာဘကို သူကလည်း လိုချင် ကိုယ်ကလည်း လိုချင် နှစ်ဖက်ပင် ငြိုငြင်ကြသဖြင့် သူရကိုယ်ရ ပြိုင်ရာဝယ် အနိုင်မခံ အရှုံးမပေးမှုတွေကြောင့် သူ့လူကိုယ်ဖက် ရန်စနက်တွေပွားကာ ရန်မီးတွေ များရပေသတည်း။<br><br><b>သက္ကာရေသု၊</b> လာဘ်သပ္ပကာ ပူဇော်ရာအဝဝတို့၌။ <b>မဟဗ္ဘယံ၊</b> ဘေးရန်အစားစား အလွန်များခြင်းဟု ဆိုအပ်သော။ <b>ဧတံ အာဒီနဝံ၊</b> ပြဆိုခဲ့ပြီး အပြစ်ဒေါသဖြစ်တတ်ပုံနည်းကို။ <b>ဉတွာ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ မြင်တွေ့ရသည်ဖြစ်၍။ <b>အပ္ပလာဘောန္တော၊</b> လာဘ်ပကာသန ကိုယ်ကာယမျှတရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>အနဝဿုတော၊</b> ကိလေသာဓာတ် မစိုစွတ်ဘဲ။ <b>သတော ဘိက္ခု၊</b> သတိ ပညာ နှစ်ဖြာယှဉ်စပ် ရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ပရိဗ္ဗဇေ၊</b> လာဘ်သပ္ပကာ လွန်စွာထွေပြား ကိလေသာတော လူအုပ်တောမှ မြတ်သောဌာန နိဗ္ဗာန်သို့ ဧကန်မသွေ ဆိုက်ရောက်ပေရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-109 <br> <h3>၁၅၀။ “နန္ဒမထေရ် - နှလုံးသွင်းမတတ်၍ ငတ်မိပါသည်”</h3><b>အယောနိသော မနသိကာရာ၊ မဏ္ဍနံ အနုယုဉ္ဇိသံ။</b><br><b>ဥဒ္ဓတော စပလော စာသိံ၊ ကာမရာဂေန အဋ္ဌိတော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စည်းဝေးညီညာ ရောက်လာကြညောင်း အို-သီတင်းသုံးဖော် သူတော်ဓလေ့ ပျော်မွေ့ကြသည့် ရဟန်းအပေါင်းတို့။ <b>အဟံ၊</b> ဘုရင့်ရင်သွေး စကြာဝတေးမင်းလောင်း အစရှိသော ဂုဏ်အပေါင်းကို အကောင်းထင်ကာ ထင်မှားမိရှာသော ငါသည်။ <b>အယောနိသော မနသိကာရာ၊</b> သုံးဆယ့်နှစ်ဝ အသုဘကို သုဘဟုပင် စိတ်ဝယ်တင်စား အမြင်မှားမိလေသောကြောင့်။ <b>မဏ္ဍနံ၊</b> ဝတ်စားဆင်ယင် အလှပြင်ခြင်းကို။ <b>အနုယုဉ္ဇိသံ၊</b> နေ့တိုင်းလှအောင်လို့ တသသ ပြုလုပ်ခဲ့လေပြီ။ <b>ကာမရာဂေန၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေပေါင်းစပ် ရာဂဓာတ်ဖြင့်။ <b>အဋ္ဌိတော၊</b> မလှုပ်သာအောင် ချည်နှောင်ရစ်ပတ်ဖွဲ့စပ်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဥဒ္ဓတော စ၊</b> ဘဝင်မြင့်၍ အထက်လေပင့်ပြီးလျှင် အကဲလည်း ဝင့်ခဲ့ဖူးလေပြီ။ <b>စပလော စာသိံ၊</b> တလျှပ်လျှပ်နှင့် စိတ်ဓာတ်လော်လည် မတည်ကြည်သဖြင့် လေကဲ့သို့ လွင့်ခဲ့ဖူးလေပြီတကား။<br><h3>၁၅၁။ “သိရိမထေရ် - ကိုယ်ကိုကိုယ်သာ အသိဆုံးပါ”</h3><b>ပရေ စ နံ ပသံသန္တိ၊ အတ္တာ စ အသမာဟိတော။</b><br><b>မောဃံ ပရေ ပသံသန္တိ၊ အတ္တာ ဟိ အသမာဟိတော။</b><br><b>ပရေ စ နံ ဂရဟန္တိ၊ အတ္တာ စေ သုသမာဟိတော။</b><br><b>မောဃံ ပရေ ဂရဟန္တိ၊ အတ္တာ ဟိ သုသမာဟိတော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အတ္တာ စ အသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ မကောင်းပါဘဲလျက်။ <b>ပရေ စ၊</b> အတွင်းသဘော စင်းချာမသိ မောဟဖိ လူအများက။ <b>နံ ပသံသန္တိ၊</b> အကယ်၍များ ချီးမွမ်းမြှောက်စားခဲ့ငြားအံ့။ <b>အတ္တာ ဟိ အသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ မကောင်းပါဘဲလျက်။ <b>ပရေ ပသံသနံ၊</b> သူတပါးက ကောင်းပေစွဟု ချီးမွမ်းမြှောက်စားခြင်းသည်။ <b>မောဃံ၊</b> အကျိုးမပြု အချည်းနှီးအမှား နှစ်သားမပါ ဗလာဆုံးကျ အသုံးမကျသော ချီးမွမ်းခြင်းသာ ဖြစ်ပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-110 <br> <b>အတ္တာ စ သုသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ ကောင်းစွာအကျင့်ရှိပေမယ့်လည်း။ <b>ပရေ စ၊</b> အတွင်းသဘော စင်းချာမသိ မောဟဖိ လူအများက။ <b>စေ ဂရဟန္တိ၊</b> အကယ်၍များ မသိခြင်းကြောင့် ကဲ့ရဲ့ကုန်အံ့။ <b>အတ္တာ ဟိ သုသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ ကောင်းစွာအကျင့်ရှိပါလျက်။ <b>ပရေ ဂရဟနံ၊</b> သူတပါးက လှည့်ဖျားညစ်ပတ် အတွင်းဓာတ်မသိ ကဲ့ရဲ့သည့်အရာသည်။ <b>မောဃံ၊</b> အချည်းနှီးသာ အလကားအရာသာ မှန်စွာမသွေ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၂။ “စစ်ပွဲမှာ အသေခံမယ်”</h3><b>ဟတ္ထိက္ခန္ဓာဝ ပတိတံ၊ ကုဉ္ဇရော စေ အနုက္ကမေ။</b><br><b>သင်္ဂါမေ မတံ သေယျော၊ ယဉ္စေ ဇီဝေ ပရာဇိတော။</b><br>*(သောဏာပေါတိရိယ ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> ငါကို။ <b>ဟတ္ထိက္ခန္ဓာ၊</b> စစ်မြေပြင်ဝင် စစ်တိုက်ဆင်၏ ကျောကုန်းမှ။ <b>ပတိတံ၊</b> လွင့်ပါး၍သာ မြေသို့ကျလာသည်ဖြစ်၍။ <b>ကုဉ္ဇရော၊</b> အမာန်ရစ်မူး တရှူးရှူးပြေးဝင် စစ်တိုက်ဆင်သည်။ <b>စေ အနုက္ကမေ၊</b> ရိုးသားတခြား လွင့်ကာသွားအောင် နင်းဝါးကြိတ်ချေ သတ်ချင်သော်လည်း သတ်ပါစေ။ <b>ပရာဇိတော၊</b> ရှုံးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇီဝေ၊</b> အသက်ရှင်ကာ နှစ်ရှည်ကြာအောင် နေရသည်ထက်။ <b>သင်္ဂါမေ၊</b> သူနိုင်ကိုယ်နိုင် အပြိုင်ပြိုင်ယှဉ်တွဲ စစ်ဆင်ပွဲ၌။ <b>မတံ၊</b> ဇီဝိန်ပျက်ယွင်း သေရခြင်းက။ <b>မေ၊</b> ဘုရား၏ချစ်သား ဇာနည်တသာလိတ် ငါမထေရ်မြတ်အား။ <b>သေယျော၊</b> ဆထက်တရာ လွန်ကဲသာ၍ မှန်စွာမသွေ မြတ်လှပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၃။ “ဘုရားကျေးဇူး ကြီးမားလှပေစွ”</h3><b>အဟော ဗုဒ္ဓေါ အဟော ဓမ္မော၊ အဟော နော သတ္ထု သမ္ပဒါ။</b><br><b>ယတ္ထ ဧတာဒိသံ ဓမ္မံ၊ သာဝကော သစ္ဆိကာဟိတိ။</b><br>*(ကုမာရကဿပ ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ယတ္ထ၊</b> အကြင်သာသနာတော်၌။ <b>သာဝကော၊</b> ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ကြသည့် တပည့်သားသည်။ <b>ဧတာဒိသံ ဓမ္မံ၊</b> အေးမြကြည်လင် သန့်စင်မွေ့လျော် ဤသို့သဘောရှိသော တရားတော်ကို။ <b>သစ္ဆိကာဟိတိ၊</b> ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ဒိဋ္ဌထင်ထင် မြင်အပ်ပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-111 <br> <b>နော၊</b> ဤသို့ ဂုဏ်အင် စုံလင်လှစွာ သာသနာနှင့် ကြုံလာရငြား အကျွန်ုပ်တို့အား။ <b>ဗုဒ္ဓသမ္ပဒါ၊</b> ချွတ်ယွင်းတစိ ဘယ်မှာမှမရှိသည့် ဘုရား၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့် ပီတိဖိမ့်မျှ နှစ်သိမ့်ဝမ်းသာ ရွှင်စရာ ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><br><b>ဓမ္မသမ္ပဒါ၊</b> လောကီလောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာလမ်းကြောင်း မောင်းနှင်အောင် ရည်ရွယ်ညွှန်ပြ တရားဓမ္မ၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့် ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><br><b>သတ္ထု သမ္ပဒါ၊</b> ဟောဖော်ညွှန်ပြ နည်းလမ်းကျအောင် ရှေ့ဆောင်ပေတတ် ဆရာမြတ်၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့်၊ ပ၊ ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><h3>၁၅၄။ “ရဟန်းဘဝ၌ ချမ်းသာချင်လျှင်”</h3><b>သုခံ စေ ဇီဝိတုံ ဣစ္ဆေ၊ သာမညသ္မိံ အပေက္ခဝါ။</b><br><b>သင်္ဃိကံ နာတိမညေယျ၊ စီဝရံ ပါနဘောဇနံ။</b><br><b>သုခံ စေ ဇီဝိတုံ ဣစ္ဆေ၊ သာမညသ္မိံ အပေက္ခဝါ။</b><br><b>အဟိ မူသိကသောတ္တံဝ၊ သေဝေထ သယနာသနံ။</b><br><br><b>သာမညသ္မိံ၊</b> လူ့ဘောင်ဖယ်ခွာ ဧကစာကျင့်တမ်း ရဟန်းမြတ်ဘဝ၌။ <b>အပေက္ခဝါ၊</b> သီလသိက္ခာ ဖြူစင်ဖြင့် သာသနာအတွက် ငဲ့ကွက်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခံ၊</b> ကိုယ်စိတ်မနွမ်း ဘေးမသန်းဘဲ အေးချမ်းကြည်လင် သန့်စင်လှစွာ။ <b>ဇီဝိတုံ၊</b> အသက်ရှည်ခြင်းငှာ။ <b>စေ ဣစ္ဆေ၊</b> အကယ်တိတိ အလိုရှိခဲ့ငြားအံ့။ <b>သံဃိကံ၊</b> သံဃာ့ထံမှ ဝေပုံကျ၍ ရလာအပ်သော။ <b>စီဝရံ စ၊</b> အချမ်းအပူ ကာကွယ်ပယ်ဖျောက် ရှက်ကြောက်လုံစေ သုံးထွေတင်လွှမ်း ဝတ်သင်္ကန်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ပါနဘောဇနံ စ၊</b> အဖျော်ယမကာ သောက်ဖွယ်ရာနှင့် ထွေလာများပြား ဆွမ်းစသော ဘောဇဉ်ကိုလည်းကောင်း။ <b>နာတိမညေယျ၊</b> အထင်မသေးရာ။ (ဝါ) သံဃိကမှ ဝေပုံကျ၍ ရသမျှဥစ္စာ လေးဖြာပစ္စည်းဟူသမျှသည် ပရမဝိသုဒ္ဓိ အလွန်ပင်စင်ကြယ်သည့်အရာဖြစ်၍ စင်စစ်မသွေ အလေးအမြတ်ပြုအပ်ပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-112 <br> <b>သာမညသ္မိံ၊</b> လူ့ဘောင်ဖယ်ခွာ ဧကစာကျင့်တမ်း မြတ်ရဟန်းဘဝ၌။ <b>အပေက္ခဝါ၊</b> သီလသိက္ခာ ဖြူစင်စွာဖြင့် သာသနာအတွက် ငဲ့ကွက်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခံ၊</b> ကိုယ်စိတ်မနွမ်း ဘေးမသန်းဘဲ အေးချမ်းကြည်လင် သန့်စင်လှစွာ။ <b>ဇီဝိတုံ၊</b> အသက်သိက္ခာ ကိုယ်ခန္ဓာမြဲတည် ရှည်စေခြင်းငှာ။ <b>စေ ဣစ္ဆေ၊</b> အကယ်တိတိ အလိုရှိခဲ့ငြားအံ့။ <b>အဟိ၊</b> မြွေသည်။ <b>မူသိကသောတ္တံဝ၊</b> ကြွက်က အသင့်တူးထားသော တွင်းကို ငဲ့ကွက်ခြင်းမရှိ ခဏခေတ္တ နေရုံမျှသဘောဖြင့် သွားရင်းလာရင်း တွင်းထဲ၌ မျှတရုံသာ နေသွားသကဲ့သို့။ <b>ဘိက္ခုပိ၊</b> လာဘ်လာဘအရေး မမျှော်တွေးဘဲ ကြောက်ရေးကြောက်ရာ သံသရာဘေးမျှ ရှုတတ်လှသော ရဟန်းသည်လည်း။ <b>သေနာသနံ၊</b> အဆောက်အအုံ ကျောင်းဆိုသည့်ဘုံကို။ <b>သေဝေထ၊</b> ကျောင်းကန်ရရေး အလေးမထား အသင့်အားဖြင့် ရလင့်သောအခါ နေရာဖြစ်ရုံ တဲအုံဖြစ်ပစေ တိုက်ဖြစ်ပစေ မရေမတွက် တရားဘက်သာ ကြိုးစား၍ ချမ်းချမ်းသာသာ နေအပ်လေရာသတည်း။<br><h3>၁၅၅။ “ငါ့မှာ ခြေ ၂-ချောင်း အကောင်းသား”</h3><b>အဟု တုယှံ ပုရေ သဒ္ဓါ၊ သာ တေ အဇ္ဇ န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယံ တုယှံ တုယှမေဝေတံ၊ နတ္ထိ ဒုစ္စရိတံ မမ။</b><br><b>အနိစ္စာ ဟိ စလာ သဒ္ဓါ၊ ဧဝံ ဒိဋ္ဌံ မယာ ပုရေ။</b><br><b>ရဇ္ဇန္တိပိ ဝိရဇ္ဇန္တိ၊ တတ္ထ ကိံ ဇီယတေ မုနိ။</b><br><b>ပစ္စတိ မုနိနော ဘတ္တံ၊ ထောကံ ထောကံ ကုလေ ကုလေ။</b><br><b>ပိဏ္ဍိကာယ စရိဿာမိ၊ အတ္ထိ ဇင်္ဃဗလံ မမ။</b><br>*(သာမတ္တိယ ထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-113 <br> <b>ဥပါသက၊</b> ပစ္စည်းလေးပါး ပေးလှူငြားသည့် ဖွံ့ထွားသဒ္ဓါ အို-ဥပါသကာ။ <b>တုယှံ၊</b> သင်ဥပါသကာအား။ <b>ပုရေ၊</b> ရှေးရှေးအခါက။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> ငါ၏အပေါ်၌ ယုံကြည်အားထား သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>အဟု၊</b> အမှန်ပင်မသွေ ဖြစ်ခဲ့ချေပြီ။ <b>သာ၊</b> ထိုသို့ကြည်ယုံ ပုံ၍အပ်ထားသည့် သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>အဇ္ဇ၊</b> ယနေ့။ <b>တေ၊</b> သင်ဥပါသကာအား။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> ပုထုဇဉ်မနော ဖောက်လွဲသောသဘောဖြင့် လျှောကျတစိ မရှိလေတော့ပြီ။ <b>တုယှံ၊</b> သင်ဒါယကာ၏။ <b>ယံ၊</b> ရှေးရှေးကမှစ၍ ယနေ့ကျအောင် လေးပစ္စည်းဖြင့် ဒါနဖြစ်မြောက် အလှူတည်ဆောက်ခြင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိ၏။ <b>တံ၊</b> ဤသို့ မိမိပစ္စည်းကို မိမိက လှူဒါန်းခြင်းသည်။ <b>တုယှမေဝ၊</b> သင်ဒါယကာမှာ သင်သဒ္ဓါနှင့် သင်သာလျှင် သင့်ဘာသာ ပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်ကိစ္စသာ ဖြစ်ပါစေ။ (ဝါ) တနည်းကား။ <b>ယံ ဒုစ္စရိတံ၊</b> ငါ့အပေါ်၌ မတော်မလျော် လော်မာဖောက်ပြား မကောင်းမှုတရားကို။ <b>တုယှံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကတံ၊</b> မသိမှောက်မှား ပြုမိသွားလေပြီ။ <b>တံ၊</b> ထိုသို့ ပြုမိဒုစ္စရိတ အကျိုးဖလသည်။ <b>တုယှမေဝ၊</b> သင့်အားသာလျှင် အမှန်မသွေ ကျရောက်ပေလိမ့်မည်။ <b>မမ၊</b> ငါ့အား။ <b>ဒုစ္စရိတံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျ မကောင်းမှုမည်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိမျှ မရှိရိုးမှန်လှပါပေ၏။<br><br><b>သဒ္ဓါ၊</b> ကြည်ညိုဖွယ်သဒ္ဓါတရားဟူသည်။ <b>အနိစ္စာ၊</b> မမြဲသောသဘော ရှိ၏။ <b>စလာ၊</b> တုန်လှုပ်ချောက်ချား ဖောက်ပြားသောသဘော ရှိ၏။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့။ <b>မယာ၊</b> ငါရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ ပစ္စက္ခပင် မြင်အပ်ပါလေပြီ။ <b>သတ္တာ၊</b> မတည်မကြည် ဖောက်ပြားသည့် ပုထုဇဉ်သတ္တဝါများသည်— <b>ရဇ္ဇန္တိပိ၊</b> ကြည်ညိုချင်က အလွန်အမင်း မောက်မောက်ပိုမြဲ ဖြစ်ကြပါကုန်၏။ <b>ဝိရဇ္ဇန္တိပိ၊</b> မကြည်ညိုချင်ကလည်း မကြည်သည့်အပြင် ပိုပိုကဲကဲနှင့် ဆိုဆဲတတ်ကြကုန်၏။ <b>တတ္ထ၊</b> အတည်မမြဲ ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် အမှန်မရ ပုထုဇဉ်တို့၏ သဘာဝဓမ္မ၌။ <b>မုနိ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း မြတ်ရဟန်းသည်။ <b>ကိံ ဇီယတေ၊</b> စိတ်စက်စိုးနှောင့် ဘာကြောင့်မသွေ ဖြစ်နေစရာ ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><br><b>မုနိနော၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း တထပ်ဆွမ်းအပ် ရဟန်းမြတ်အတွက်။ <b>ကုလေ ကုလေ၊</b> အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း၌။ <b>ထောကံ ထောကံ၊</b> တယောင်းမ တဇွန်းစီ။ <b>ဘတ္တံ၊</b> ဆွမ်းသည်။ <b>ပစ္စတိ၊</b> ကျက်ပြီးသားအနေ အသင့်စီရှိပါပေ၏။ <b>မမ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း ငါရဟန်းအား။ <b>ဇင်္ဃဗလံ၊</b> အစွမ်းအား ခြေ ၂-ချောင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> တောင့်တောင့်တင်းတင်း ကျန်းမာခြင်းနှင့်— <hr> စာမျက်နှာ-114 <br> မယွင်းကုံလုံ ပြည့်စုံစွာရှိပါပေ၏။ <b>အဟံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>ပိဏ္ဍိကာယ၊</b> ဆွမ်းခံရန်အလို့ငှာ။ <b>စရိဿာမိ၊</b> အိမ်စဉ်တိုင်းရပ် ပိဏ္ဍပါတ်လမ်း ကြွမြန်းတော်မူတော့မည်သာတည်း။<br><h3>၁၅၆။ “ဂါရဝကင်းစင် နိဗ္ဗာန်ခွင် ဝေးလွန်းလှသည်ပင်”</h3><b>ယဿ သဗြဟ္မစာရီသု၊ ဂါရဝေါ နုပလဗ္ဘတိ။</b><br><b>အာရကာ ဟောတိ သဒ္ဓမ္မာ၊ နဘံ ပုထုဝိယာ ယထာ။</b><br>*(သဘိယထေရ်)*<br><br><b>ယဿ၊</b> ဘဝင်တမြင့်မြင့်နှင့် မာန်ဝင့်နေငြား အကြင်ရဟန်းအား။ <b>သဗြဟ္မစာရီသု၊</b> သီတင်းသီလ ညီမျှအတူ ကြည်ဖြူကျင့်အပ် သီတင်းသုံးဖော် အရှင်မြတ်တို့၌။ <b>ဂါရဝေါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှိမ်ချ မာန်စွယ်ကျလျက် ရိုသေမှုဂါရဝကို။ <b>န ဥပလဗ္ဘတိ၊</b> မိုက်မိုက်ကန်းကန်း လူသရမ်းမို့ ရှက်ရကြောက်ရမှန်းမသိ တစိုးတစိမျှမရှိပေ။ <b>သော၊</b> ရိုသေနှိမ်ချ ဂါရဝမဲ့ကင်း ထိုလူပျင်းသည်။ <b>နဘံ ပုထုဝိယာ ယထာ၊</b> ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး ဝေးကွာလေသကဲ့သို့ တသဝေမတိမ်း မယိမ်းနမူ တစပ်တည်းတူ၍သာလျှင်။ <b>သဒ္ဓမ္မာ၊</b> အရိယာအပေါင်း အကျင့်ကောင်းမြတ် သူတော်ဓာတ်မှ။ <b>အာရကာ၊</b> ဝေးလှပါပေ၏။ (ဝါ) အာရကာ၊ ဇီးစေ့နှင့် မြင့်မိုရ်ပမာကို မဆိုအပ်ပါဘူးသော် ဝေးလွန်းလှပါပေတော့သတည်း။<br><h3>၁၅၇။ “တကိုယ်လုံး ကြေမွသွားပါစေ”</h3><b>ကာမံ ဘိဇ္ဈတု မေ ကာယော၊ မံသပေသီ ဝိသီယရေ။</b><br><b>ဥဘော ဇဏ္ဏုကသန္ဓေဟိ၊ ဇင်္ဃာယော ပပတန္တု မေ။</b><br><b>နာသိဿံ နပိဝိဿာမိ၊ ဝိဟာရာ စ န နိက္ခမေ။</b><br><b>နပိ ပဿံ နိပါတေဿံ၊ တဏှာသလ္လေ အနူဟတေ။</b><br><b>တဿ မေဝံ ဝိဟရတော၊ ပဿ ဝီရိယပရက္ကမံ။</b><br><b>တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ။</b><br>*(မုဒိတ ထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-115 <br> <b>အယံ ကာယော၊</b> ၃၂-ဝ ကောဋ္ဌာသနှင့် နာမရူပံ တွဲစပ်ပေါင်းဆုံအပ်သော ဤကိုယ်ဒြဗ်ကြီးသည်။ <b>ကာမံ ဘိဇ္ဈတု၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်စီးပါစေ။ <b>မံသပေသီ၊</b> အရေတခြား အသားတမျိုး အရိုးရှိသမျှ။ <b>ဝိသီယရေ၊</b> မှုန့်မှုန့်မျှ ကြွေကျ၍ သွားကုန်ပါစေ။ <b>ဥဘော ဇဏ္ဏုကသန္ဓေဟိ၊</b> ဒူးဆစ်နှစ်ဖက် အရိုးအဆစ်တို့မှ။ <b>ဇင်္ဃာယော၊</b> သလုံးမြင်းခေါင်းရှိသမျှ။ <b>ပပတန္တု၊</b> ပြုတ်ပြတ်ကြွေကျ မြေခ၍ သွားပါကုန်ပါစေ။ <b>တဏှာသလ္လံ၊</b> တရာပူနှောင့် ညောင့်တသင်းတို့ကို။ <b>အနူဟတေ၊</b> ရှင်းရှင်းပြတ်အောင် မနုတ်မဆောင်ရသည်ရှိသော်။ <b>အဟံ၊</b> မုဒိတဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>နာသိဿံ၊</b> ထမင်းအစာ စားဖွယ်ရာကို အာသာဖြတ်ထား နဲနဲကလေးမျှ မစားပါအံ့။ <b>နပိဝိဿာမိ၊</b> ရေကလေးတပေါက်မျှကိုလည်း မသောက်ပါအံ့။ <b>ဝိဟာရာ စ၊</b> နေစရာကိန်းအောင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းမှ။ <b>န နိက္ခမိဿာမိ၊</b> ခြေတလှမ်းမျှ မထွက်မကြွပေအံ့။<br><br><b>တဿ မေ၊</b> မုဒိတဟု နာမတင့်ဆန်း ငါရဟန်းအား။ <b>ဧဝံ ဝိဟရတော၊</b> ဤသို့ဓိဋ္ဌာန် စိတ်အကြံကို မြဲမြဲဆုပ်ကိုင် နေသောအခါ၌။ <b>တိဿော ဝိဇ္ဇာ၊</b> ပု၊ ဒီ၊ အာ ဟု လေးဖြာဝိဇ္ဇာ ကိလေသာချက် သတ်ရန်လက်နက်ကြီးကို။ <b>အနုပ္ပတ္တာ၊</b> လက်ဝယ်ပိုင်ပိုင် ကိုင်ဆောင်ပြီးမြောက် တည်ဆောက်အပ်လေပြီ။ <b>ဗုဒ္ဓဿ၊</b> မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>သာသနံ၊</b> လိုရင်းထုံးပြ ဆုံးမရာ ရဟန္တာဟု သာသနာအစစ် သားတော်အဖြစ်သို့။ <b>အနုပ္ပတ္တာ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ ဆိုက်ရောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>ဝီရိယပရက္ကမံ၊</b> လုံ့လကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်ခြင်း၏ ထန်ပြင်းသော အကျိုးတရားကို။ <b>ပဿ ပဿထ၊</b> ဒိဋ္ဌမျက်မြင် ခုပင်မသွေ ရှုကြည့်တော်မူကြပါကုန်လော့။<br><h3>၁၅၈။ “မာန်မူလို၍ သာသနာဝင်လျှင်”</h3><b>ဥပရမ္ဘစိတ္တော ဒုမ္မေဓော၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။</b><br><b>အာရကာ ဟောတိ သဒ္ဓမ္မာ၊ နဘတော ပထဝီ ယထာ။</b><br>*(ယသဒတ္တထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဒုမ္မေဓော၊</b> ကိလေသာမျိုး မာနအိုး ဆိုးချင်တိုင်းဆိုး ရိုင်းချင်တိုင်းရိုင်းပြီးလျှင် အတိုင်းအဆ မသိလှအောင် မိုက်မှောင်တွင်းကျ လူဗာ- <hr> စာမျက်နှာ-116 <br> <b>လသည်။</b> ဥပရမ္ဘစိတ္တော၊ နိုင်လိုသောစိတ် ချုပ်ချယ်လိုသောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇိနသာသနံ၊</b> ငါးပါးမာရ်အောင် ထွဋ်ဘုန်းခေါင်၏ ဘုန်းရောင်လင်းစွာ မြတ်သာသနာကို။ <b>သုဏာတိ၊</b> ကြိုးကြိုးကုတ်ကုတ် စွမ်းအားထုတ်ကာ သင်ယူရှာ၏။ <b>သော၊</b> ထိုလူမိုက်သည်။ <b>သဒ္ဓမ္မာ၊</b> အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားမှ။ <b>နဘတော၊</b> အာကာဝေဟင် ထက်ကောင်းကင်မှ။ <b>ပထဝီ ယထာ၊</b> ကမ္ဘာမြေကြီး ပမာနည်းသို့။ <b>အာရကာ၊</b> အလှမ်းလွန် ဝေးကွာလှပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၉။ “သေမင်းရန် တွန်းလှန်မရနိုင်”</h3><b>မစ္စုနာဘိဟတော လောကော၊ ဇရာယ ပရိဝါရိတော။</b><br><b>တဏှာသလ္လေန ဩတိဏ္ဏော၊ ဣစ္ဆာဓူပါယိတော သဒါ။</b><br><b>အာဂစ္ဆန္တဂ္ဂိက္ခန္ဓာဝ၊ မစ္စု ဗျာဓိ ဇရာ တယော။</b><br><b>ပစ္စုဂ္ဂန္တုံ ဗလံ နတ္ထိ၊ ဇဝေ နတ္ထိ ပလာယိတုံ။</b><br>*(သီရိမဏ္ဍထေရာပဒါန်)*<br><br><b>လောကော၊</b> သုံးဆဲ့တဘုံ ကျုံးခြုံလွှမ်းပ ဤလောကကြီးသည်။ <b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းက။ <b>အဘိဟတော၊</b> တကြိတ်တည်း ဖိနှိပ်ကာသာ လွှမ်းမိုးနှိပ်စက်နေပါပေ၏။ <b>ဇရာယ၊</b> တမြေ့မြေ့ ချွတ်ယွင်း အိုမင်းခြင်းဆိုသည့် ဇရာတရားဖြင့်။ <b>ပရိဝါရိတော၊</b> ဝန်းကျင်လှည့်ပတ် ဝိုင်းရံထားအပ်ပေ၏။ <b>တဏှာသလ္လေန၊</b> ညောင့်တသင်းအား တာတည်းဟူသော စူးလုံးများဖြင့်။ <b>ဩတိဏ္ဏော၊</b> နက်ရှိုင်းကာပင် စူးဝင်၍ နေပါပေ၏။ <b>သဒါ၊</b> ချိန်ခါမလပ် တဖျပ်ဖျပ်သာလျှင်။ <b>ဣစ္ဆာဓူပါယိတော၊</b> ရလေလိုလေ အိုတစ္ဆေဟု လွန်လေကဲသာ မဟိဒ္ဓိမိုးဖြင့် မီးခိုးလုံးကြီး ပမာနည်းသို့ ထန်သည်းကဲမောက် မိုးထိရောက်၍ နေသည်။ <b>မစ္စု ဗျာဓိ ဇရာ တယော၊</b> အို၊ နာ၊ သေ မှု ဤ ၃-ခုသော တရားတို့သည်။ <b>အဂ္ဂိက္ခန္ဓာဝ၊</b> နွေခါခေါင်ခေါင် တောက်လောင်ထိန်ညီး တောလောင်မီးကဲ့သို့။ <b>အာဂစ္ဆန္တိ၊</b> လေပြင်းအဟုန် သေမင်းခုန်ပေါက် လျင်မြန်စွာ ရောက်လာကြကုန်၏။ <b>ပစ္စုဂ္ဂန္တုံ၊</b> ဆီးကြိုတားဆီး ဟန့်တားခြင်းငှာ။ <b>သတ္တာနံ၊</b> ဘယ်နတ် ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါမှ မကျန် ခပ်သိမ်းဥဿုံ အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့အား။ <b>ဗလံ၊</b> စွမ်းအားသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ တိတိကလေး- <hr> စာမျက်နှာ-117 <br> မရှိပါပေ။ <b>ပလာယိတုံ၊</b> လွတ်အောင်ရှောင်ရှား ပြေးသွားခြင်းငှာ။ <b>ဇဝေ၊</b> အရှိန်အဟုန်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ ဘယ်သတ္တဝါမှ မရှိရိုးအမှန် ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၆၀။ “ငဲ့ကွက်ခြင်းကင်းမှ ချမ်းသာ”</h3><b>ယဉ္စ အညေ န ရက္ခန္တိ၊ ယော စ အညေ န ရက္ခတိ။</b><br><b>သ ဝေ ဘိက္ခု သုခံ သေတိ၊ ကာမေသု အနပေက္ခဝါ။</b><br>*(သံကိစ္စထေရ်)*<br><br><b>ယဉ္စ၊</b> အကြင်သူကိုလည်း။ <b>အညေ၊</b> တပါးသောသူတို့က။ <b>န ရက္ခန္တိ၊</b> စိုးရိမ်နှောင့်ယှက် မစောင့်ရှောက်ရကုန်။ <b>ယော စ၊</b> အကြင်သူကလည်း။ <b>အညေ၊</b> တပါးသောသူတို့ကို။ <b>န ရက္ခတိ၊</b> စိုးရိမ်နှောင့်ယှက် စောင့်ရှောက်ရန် မရှိပေ။ <b>သ ဝေ သော ဘိက္ခု၊</b> တယောက်တယောက် အနှောင့်အရှက် အစိုးရိမ်မရှိ ပကတိတည်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ ကြောင့်ကြမဲ့ရသော ထိုရဟန်းဘဝသည်။ <b>ကာမေသု၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေပူရ ဝဋ်ကာမမှ။ <b>အနပေက္ခဝါ၊</b> စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ ငဲ့ကွက်ဖွယ်ရာ ဘယ်မှာတစိ မရှိလေသောကြောင့်။ <b>သုခံ သေတိ၊</b> ချမ်းချမ်းသာသာ အိပ်ပျော်ရပါလေသတည်း။<br><h3>၁၆၁။ “ရှင်သေနှစ်ပါး မလိုလား”</h3><b>နာဘိနန္ဒာမိ မရဏံ၊ နာဘိနန္ဒာမိ ဇီဝိတံ။</b><br><b>ကာလဉ္စ ပဋိကင်္ခါမိ၊ နိဗ္ဗိသံ ဘတကော ယထာ။</b><br>*(သံကိစ္စထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> သံကိစ္စဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>မရဏံ၊</b> စုတိပြတ်ကြွေ သေရခြင်းကို။ <b>နာဘိနန္ဒာမိ၊</b> လိုလားတောင့်တ ဆန္ဒအာသာ မရှိပါပေ။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဇီဝိန်ထင်လင်း သက်ရှည်ခြင်းကိုလည်း။ <b>နာဘိနန္ဒာမိ၊</b> လိုလားတောင့်တ ဆန္ဒအာသာ မရှိပါပေ။ <b>ဘတကော၊</b> တနေ့လုပ်မှ တနေ့ရသည့် အခစားကူလီသည်။ <b>နိဗ္ဗိသံ၊</b> အလုပ်အတွက် ချိန်စက်ပေးရ လုပ်အား- <hr> စာမျက်နှာ-118 <br> <b>ခကို။</b> ပဋိကင်္ခတိ ယထာ၊ လိုလားတောင့်တသကဲ့သို့။ <b>အဟံပိ၊</b> သံကိစ္စဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်လည်း။ <b>ကာလဉ္စ ကာလမေဝ၊</b> သူ့သဘောအလျောက် ဆိုက်ရောက်လာမည့် သေချိန်ကာလကိုသာလျှင်။ <b>ပဋိကင်္ခါမိ၊</b> သေလိုလျှင်လည်း ဒေါသ၊ ရှင်လိုလျှင်လည်း လောဘ၊ ထိုလောဘ ထိုဒေါသ အာသဝတွေအကုန် ခဝါချပြီးလို့မို့ အစွန်း ၂-ဖက် မထွက်ရအောင် ချိန်းရက်ကိုသာ စောင့်၍ နေပါတော့သတည်း။<br><h3>၁၆၂။ “သေရ၍ ဝမ်းသာ ပါရဂူ”</h3><b>အနုပါဒါနော ကတကိစ္စော၊ အနာသဝေါ။</b><br><b>သုခေါ အာယုက္ခယော ဟောတိ၊ မုတ္တော အာဃာတနာ ယထာ။</b><br>*(အဓိမုတ္တထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အရဟာ၊</b> ကိလေသာဘေး ရန်အလှေးတို့ ညစ်ကြေးမတင် သန့်စင်ပေလတ် ရဟန္တာအရှင်မြတ်သည်။ <b>ပါရဂူ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဖက်ကမ်း တက်လှမ်းကူးမြောက် အပြီးရောက်ပြီးသည်။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> စွဲလမ်းမှုမှန်သမျှ လုံးဝကင်းစင် ကြည်လင်သန့်ရှင်းပြီးသည်။ <b>ကတကိစ္စော၊</b> ပြုဖွယ်ကိစ္စမှန်သမျှတို့ တစမကျန် ပြုစီမံပြီးသည်။ <b>အနာသဝေါ၊</b> အာသဝေါလေးတန် ဧကန်ရှင်းပြတ် အာသဝဓာတ်ကြီး မယိုစီးတော့သည်။ <b>ဟုတွာ၊</b> ဖြစ်၍။ <b>အာဃာတနာ၊</b> သူသတ်၏လက်မှ။ <b>မုတ္တော၊</b> ကံကောင်းထောက်၍ လွတ်မြောက်လာသောသူပမာ။ <b>အာယုက္ခယော၊</b> ဇီဝိန်ပြတ်ကြွေ အသက်သေခြင်းကြောင့်။ <b>သုခေါ၊</b> ဒုက္ခဘေး ဒုက္ခခဲ အစွဲဥပါဒါန် ငါးဝသောခန္ဓာမှ လွတ်ရလေပြီတကားဟု စိတ်ထားခုန်ပေါက် လွန်ဝမ်းမြောက်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ရပါလေပြီတကား။<br><h3>၁၆၃။ “ချမ်းသာလိုလျှင် သီလစောင့်”</h3><b>သီလံ ရက္ခေယျ မေဓာဝီ၊ ပတ္ထယာနော တယော သုခေ။</b><br><b>ပသံသံ ဝိတ္တိလာဘဉ္စ၊ ပေစ္စ သဂ္ဂေ ပမောဒနံ။</b><br>*(သီလဝထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-119 <br> <b>ပသံသဉ္စ၊</b> လူ နတ် ဗြဟ္မာအဝှန်း ချီးမွမ်းခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝိတ္တိလာဘဉ္စ၊</b> စီးပွားဥစ္စာ ရတနာမျိုး အရတိုးခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ပေစ္စ၊</b> တမလွန်လောက နောက်ဘဝ၌။ <b>သဂ္ဂေ၊</b> နတ်ပြည်၌။ <b>ပမောဒနံ၊</b> ဝမ်းသာကြည်နူး ရွှင်မြူးရခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့ ရေတွက်သာတင်ကာ ပေါင်းအပ် ၃-ရပ်သော ချမ်းသာမင်္ဂလာ တောင်းဆုတို့ကို။ <b>ပတ္ထယာနော၊</b> လိုလားတောင့်တသော။ <b>မေဓာဝီ၊</b> ကြောင်းကျိုးသိမြင် ပညာရှင်သည်။ <b>သီလံ၊</b> ကိုယ်မှာ ပတ်ကပ်ကျင့်ကြံအပ်သည့် မြင့်မြတ်လှစွာသော သီလကို။ <b>ရက္ခေယျ၊</b> အပေါက်အပြောက် အစွန်းအကွက်မရှိရအောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်ရာသတည်း။<br><br>---<br><h3>“လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယထေရာပဒါန်”</h3><br><b>၁၆၄။ “ပုရေ စေ မေ ဝရံ ဒဇ္ဇာ၊ သော စေ လဗ္ဗေထ မေ ဝရော။</b><br><b>ဂဏှေယျံ သဗ္ဗလောကဿ၊ နိစ္စံ ကာယဂတာသတိံ”။</b><br><br><b>ဗုဒ္ဓ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>မေ၊</b> ငါ့အား။ <b>ဝရံ၊</b> ဆုမြတ်ကို။ <b>စေ ဒဇ္ဇာ၊</b> အကယ်၍ ပေးခဲ့အံ့။ <b>မေ၊</b> ငါသည်။ <b>သော ဝရော၊</b> ထိုမြတ်စွာဘုရား ပေးအပ်သောဆုကို။ <b>စေ လဗ္ဗေထ၊</b> အကယ်၍ လက်ခံရရှိမည်ဆိုအံ့။ <b>အဟံ၊</b> ဘဒ္ဒိယဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>သဗ္ဗလောကဿ၊</b> တွက်ရေမဆုံး တလောကလုံး၏။ <b>ကာယဂတာသတိံ၊</b> ၃၂-ဝ ကောဋ္ဌာသ၌ ကာယဟု မှတ်သတိမြတ်ကို (ဝါ) ကာယမှတပါး ကိုးစားဖွယ်ရာ အနှစ်သာရ ဘာမျှမရှိ အနိစ္စ အနတ္တ သုညတဓာတ် ပရမတ္ထသဘောကို နှိုင်းဆဖမ်းမိ အမှတ်ရခြင်း သတိကို။ <b>ဂဏှေယျံ၊</b> ဝမ်းမြောက်ကြည်ဖြူ အရယူမည်သာလျှင်တည်း။<br><br>---<br><h3>“အပေါ်ယံကြည့် သြဃသာ”</h3><br><b>၁၆၅။ ယေ မံ ရူပေန ပါမိံသု၊ ယေ စ ဃောသေန အနွဂူ။</b><br><b>ဆန္ဒရာဂဝသူပေတာ၊ န မံ ဇာနန္တိ တေ ဇနာ။</b><br><br><b>၁၆၆။ အဇ္ဈတ္တံ န ဝိဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ န ပဿတိ။</b><br><b>သပဝရဏော ဗာလော၊ သ ဝေ ဃောသေန ဝုယှတိ။</b><br><br><b>၁၆၇။ အဇ္ဈတ္တံ န ဝိဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ ဝိပဿတိ။</b><br><b>ဗဟိဒ္ဓါ ဖလဒဿာဝီ၊ သောပိ ဃောသေန ဝုယှတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-120 <br> <b>၁၆၈။ အဇ္ဈတ္တဉ္စ ပဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ ဝိပဿတိ။</b><br><b>အနာဝရဏဒဿာဝီ၊ န သော ဃောသေန ဝုယှတိ။</b><br><br><b>မံ၊</b> လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယဟု ပုက္ခသေးကွေး အမြင်သေး၍နေသော ငါရဟန်းကို။ <b>ယေ၊</b> ပြင်ပမြင်ဆန်း လူရှင်ရဟန်းတို့က။ <b>ရူပေန၊</b> အပြင်မြင်ရ သွင်ရူပဖြင့်။ <b>ပါမိံသု၊</b> ပြက်ရယ်ပြုကာ ပြောင်လှောင်လာကုန်၏။<br><br><b>ယေ စ၊</b> အပြင်အပ မြင်ရသွင်ဆန်း လူရှင်ရဟန်းတို့က။ <b>မံ၊</b> ငါကို။ <b>ဃောသေန၊</b> ကရဝိက်မြည်ဟန် ကြိုးကြာသံအလား ကြားရသမျှ နားဝရွှင်ကြည် ပြီပြီသသ ကြည်မြကြသော သဒ္ဒအသံဖြင့်။ <b>ပါမိံသု၊</b> အဆန်းအပြား အံ့တပါးအနေ ထင်မှတ်ကြပေကုန်၏။<br><br><b>ဆန္ဒရာဂဝသူပေတာ၊</b> ကာမစ္ဆန္ဒ တပ်ရာဂဖြင့် စွတ်စိုကြကုန်သော။ <b>တေ ဇနာ၊</b> များပြားသောင်းသောင်း ထိုပုထုဇဉ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> ငါ့ကို။ <b>န ဇာနန္တိ၊</b> ကိလေသာအာသဝေါ ခွာမျှာပယ်သတ် ရဟန္တာအရှင်မြတ်ဟူ၍ အတပ်ထင်ထင် မသိမြင်ကြလေကုန်။<br><br><b>ယော၊</b> အကြင်သူသည်။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တကိုလည်း။ <b>န ဝိဇာနာတိ၊</b> မသိပေ။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်သဘာဝ ဗဟိဒ္ဓကိုလည်း။ <b>န ပဿတိ၊</b> နစ်နာဖွေရှာ ဉာဏ်ပညာဖြင့် မမြင်ပေ။ <b>သပဝရဏော (သို့မဟုတ် သမန္တာဝရဏော)၊</b> ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ဆို့အပ်သော။ <b>ဗာလော၊</b> ပညာမဲ့ငြား ထိုလူမိုက်သားသည်။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>ဃောသေန၊</b> ငါ၏သာယာချိုမြ သဒ္ဒအသံကြောင့်။ <b>ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက်ဖြင့် မျောလျက်သာ နေရှာလေသတည်း။<br><br><b>ယော၊</b> အကြင်သူသည်။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တကိုလည်း။ <b>န ဝိဇာနာတိ၊</b> မသိပေ။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်သဘာဝ ဗဟိဒ္ဓကိုကား။ <b>ဝိပဿတိ၊</b> မျက်ဝါးထင်ထင် မြင်သိပေ၏။ <b>ဗဟိဒ္ဓါဖလဒဿာဝီ၊</b> ပြင်ပမူဟန် သွင်သဏ္ဌာန်သာ မြင်လာတတ်သော။ <b>သောပိ၊</b> ထိုလူမိုက်သည်လည်း။ <b>မံ၊</b> လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယဟု နာမတင့်ဆန်း ငါရဟန်းကို။ <b>ဃောသေန၊</b> သာယာချိုမြ သဒ္ဒအသံကြောင့်။ <b>ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက်ဖြင့် မျောလျက်သာ နေရှာလေသတည်း။<br><br><b>ယော စ၊</b> အကြင်သူသည်ကား။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းအဇ္ဈတ္တ သဘာဝကိုလည်း။ <b>ပဇာနာတိ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်ထွင်းဖောက် အသိအမြင် ရောက်ပေ၏။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်က ဗဟိဒ္ဓကိုလည်း။ <b>ဝိပဿတိ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်ဆင်ခြင်- <hr> စာမျက်နှာ-121 <br> သိမြင်ပေ၏။ <b>အနာဝရဏဒဿာဝီ၊</b> ဟန့်တားပိတ်ကာ ဘာမျှမရှိ တွင်းပြင်သိ၍ အရိယနွယ်ဇာတ် ဓာတ်သဘာဝအမှန် အသိဉာဏ်ပေါက် အလင်းရောင်ရောက်ပေ၏။ <b>သော၊</b> တွင်းပြင်မြင်သိ ထိုပညာရှိသည်။ <b>ဃောသေန၊</b> ကြည်သာချိုမြ သဒ္ဒအသံကလေးမျှဖြင့်။ <b>န ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက် မျောပါးလျက် မနေတော့သည်သာတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၆၉။ “လူမိုက်များ အာသဝေါ”</h3><b>ယံ ဟိ ကိစ္စံ အပဝိဒ္ဓံ၊ အကိစ္စံ ပန ကယိရတိ။</b><br><b>ဥန္နဠာနံ ပမတ္တာနံ၊ တေသံ ဝဍ္ဎန္တိ အာသဝါ။</b><br>*(သောကောလိဝံသထေရ်)*<br><br><b>ယံ ကိစ္စံ၊</b> တိတိကျကျ ပြုအပ်လှသည့် တရားဓမ္မ ကိုယ့်ကိစ္စကိုကား။ <b>အပဝိဒ္ဓံ၊</b> ချွတ်ယွင်းချက်ဖောက် ရောက်ကမယ် ရှောင်ဖယ်၍နေပေ၏။ <b>အကိစ္စံ ပန၊</b> မပြုသင့်မပြုအပ် လေးရပ်သောပစ္စည်း အနည်းနည်း၌ သိမ်းဆည်းတွယ်တာခြင်းရာ ကိစ္စအဝဝကိုကား။ <b>ကယိရတိ၊</b> ပြုသင့်မသင့် နှိုင်းချင့်ဘဲ အတင့်ရဲကာ ပြုမိရှာလေ၏။ <b>ဥန္နဠာနံ၊</b> ကျူရိုးပမာ အနှစ်မပါဘဲ အကာသီးသီး လေဟုန်စီးကာ မြင့်မောက်၍နေကုန်သော။ <b>ပမတ္တာနံ၊</b> ဘဝင်မြင့်မောက် မေ့လျော့ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်သော။ <b>တေသံ၊</b> ကုသိုလ်တရား ပေါ့ပါးနေကြ ထိုဗာလတို့အား။ <b>အာသဝါ၊</b> ကာမာသဝ စသည်ထွေပြား ကိလေသာများသည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း ရေလှိုင်းသို့ပမာ တိုး၍သာ လာကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၀။ “လွတ်လမ်းကို ဟောဒီမှာ”</h3><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ၊ မနောဆဋ္ဌာ ပဝေဒိတာ။</b><br><b>ဧတ္ထ ဆန္ဒံ ဝိရာဇေတွာ၊ ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ။</b><br><br><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ၊</b> ကာမဂုဏ်ငါးပါးဟု ဆိုအပ်သော လောက၌လည်းကောင်း။ <b>ဆဋ္ဌာ၊</b> ခြောက်ခုမြောက်။ <b>ပဝေဒိတာ၊</b> ဆိုအပ်သော ဓမ္မလောကေ၊ ပညတ် ပရမတ် နှစ်ရပ်စုပုံ ဓမ္မာရုံဟု ဆိုအပ်သော လောက၌လည်းကောင်း။ <b>ဧတ္ထ၊</b> ယခုဖော်ပြ ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်နှင့် တုပညတ်ခေါ် ဓမ္မာရုံဟူသော ခြောက်စုံခြောက်ဝ ခြောက်နာရမ္မဏ၌။ <b>ဆန္ဒံ၊</b> တပ်မက်နှစ်- <hr> စာမျက်နှာ-122 <br> သက်စွဲလျက် အာသာမခွဲခွာရက်သော လောဘရမ္မက်ကို။ <b>ဝိရာဇေတွာ၊</b> တရားဘာဝနာ မြတ်ဓမ္မာဖြင့် ဖယ်ခွာပြီး၍။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ဝေးစွာ ဘာဝနာဖြင့် အာသာမဖက် ဖယ်ကာထွက်ပြီးသော်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ လွန်စွာပူကဲ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ။ <b>ပမုစ္စတိ၊</b> သန္တိသုခံ နိဗ္ဗာန်အမတ လွန်အေးမြရာသို့ ဘဝအဖုံဖုံ လွတ်မြောက်တော်မူလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၁။ “အမြတ်ဆုံးဆိုတာ ဘာလဲ”</h3><b>ကိံသုဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ၊ ကိံသု သုစိဏ္ဏံ သုခမာဝဟတိ။</b><br><b>ကိံသု ဟဝေ သာဓုတရံ ရသာနံ၊ ကထံဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)*<br><br><b>ဂေါတမ၊</b> ဂေါတမနွယ်ဖွား အို-မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျားကိုပင် အဦးတင်၍ ထို့ပြင် မိန်းမ များလှသောင်းသောင်း လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း၏။ <b>သေဋ္ဌံ ဝိတ္တံ၊</b> အဖိုးမဖြတ် အလွန်ပင်မြတ်လှသော ရတနာများစွာ ဆတရာမျှ ပိုသာလှသည့် အနှစ်ထိုက်တန် ရတနာမွန်ဟူသည်။ <b>ကိံသု၊</b> အဘယ်သို့သော ရတနာမျိုး ဖြစ်ပါသနည်း။ <b>သုစိဏ္ဏံ၊</b> ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာအားထုတ် ပွားများအပ်သော။ <b>ကိံသု၊</b> အဘယ်သို့သော တရားသည်။ <b>သုခံ၊</b> လူ နတ် နိဗ္ဗာန် သုံးတန်သော ချမ်းသာကို။ <b>အာဝဟတိ၊</b> မပင်မပမ်း ချမ်းသာလွယ်ကူ ပို့ဆောင်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ရသာနံ၊</b> စားသုံးစရာ အရသာမှန်သမျှတို့တွင်။ <b>ကိံသု၊</b> ဘယ်လိုဆိုရိုး ဘယ်လိုအမျိုးအစားသော အရသာသည်။ <b>သာဓုတရံ၊</b> အကောင်းဆုံး အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါသနည်း။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> လောကလူ့ရွာ ဘုံဓမ္မတာတွင် ကြုံလာခက်ခဲ အသက်မွေးမှု အစုစုတွင်။ <b>ကထံဇီဝိံ၊</b> ဘယ်လိုမျှော်တွေး အသက်မွေးရခြင်းသည်။ <b>သေဋ္ဌံ၊</b> အကောင်းဆုံး အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါလေသနည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၂။ “အမြတ်ဆုံးတရား”</h3><b>သဒ္ဓီဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ၊ ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော သုခမာဝဟတိ။</b><br><b>သစ္စံ ဟဝေ သာဓုတရံ ရသာနံ၊ ပညာဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)* <hr> စာမျက်နှာ-123 <br> <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျား၏။ <b>သေဋ္ဌံ ဝိတ္တံ၊</b> အမြတ်ဆုံးသော ရတနာမည်သည်။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုး တရားမျိုးကို ကိုးယုံကြည်ခုံ တည်သတ်မှတ်သည့် သဒ္ဓါဆိုသည့် ဓာတ်အကြည် ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော၊</b> မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ် (ဝါ) မကောင်းမှုရှား ကောင်းမှုပွား၍ စိတ်ထားစင်ဖြူ ယဉ်ကျေးမှု သတ်မှတ်သည့် တရားတော်မြတ်ကို ကောင်းစွာကျင့်အပ်သည်ရှိသော်။ <b>သုခံ၊</b> ချမ်းသာကို။ <b>အာဝဟတိ၊</b> ပို့ဆောင်တတ်ပါပေ၏။ <b>ရသာနံ၊</b> အရသာတို့တွင်။ <b>သစ္စံ၊</b> တော်တည့်မှန်ကန် လမ်းညွှန်ပြုအပ်သော သစ္စာဆိုသည့် တရားတော်မြတ်သည်။ <b>သာဓုတရံ၊</b> အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါပေသတည်း။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်မွေးမှု အစုစုတွင်။ <b>ပညာဇီဝိံ၊</b> ပညာဖြင့် အသက်မွေးခြင်းကို။ <b>သေဋ္ဌံ ဇီဝိတံ၊</b> လောကသာရေး အသက်မွေးခြင်းဟု အလေးပေးကာ ခေါ်ဆိုထိုက်ပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ဤလောကမှာ၊ သဒ္ဓါသာ၊ ဥစ္စာအမြတ်ဆုံး။<br>> လေ့ကျက်ပွားရာ၊ တရားမှာ၊ ချမ်းသာအမြတ်ဆုံး။<br>> စားဖွယ်သောက်ရာ၊ အရသာ၊ သစ္စာအမြတ်ဆုံး။<br>> အသက်မွေးရာ၊ အဖြာဖြာ၊ ပညာအမြတ်ဆုံး။<br><br>---<br><h3>၁၇၃။ “ဘယ်လိုကူးမည်နည်း”</h3><b>ကထံသု တရတိ ဩဃံ၊ ကထံသု တရတိ အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>ကထံသု ဒုက္ခံ ပစ္စေတိ၊ ကထံသု ပရိသုဇ္ဈတိ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)*<br><br><b>ဂေါတမ၊</b> ဂေါတမနွယ်ဖွား အို-မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဩဃံ၊</b> ကာမ ဘဝ ဒိဋ္ဌိ အဝိဇ္ဇာ လေးဖြာကြမ်းလှ ဝဲသြဃကြီးကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးသန်းထုတ်ခြောက် ဟိုဘက်ကမ်းရောက်အောင် စွမ်းဆောင်နိုင်ပါသနည်း။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ခန္ဓာ ဓာတ် အာယတန အစဉ်မပြတ် ဖြစ်လတ်သံသာ သမုဒ္ဒရာကြီးကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>တရတိ၊</b> ကျော်ပေါက်ရောက်ကူး စွမ်းဆောင်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဘဝဒုက္ခ ပူပန်ခြင်း ဆင်းရဲခြင်းတို့ကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>အတိစ္စေတိ၊</b> ကျော်လွန်လွတ်မြောက်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ကိလေသေဟိ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ကိလေသာအပူမှ။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>ပရိသုဇ္ဈတိ၊</b> စင်ကြယ်သန့်ရှင်းတော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-124 <br> <h3>၁၇၄။ “ဟောဒီဖောင်နှင့် ကူး”</h3><b>သဒ္ဓါယ တရတိ ဩဃံ၊ အပ္ပမာဒေန အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>ဝီရိယေန ဒုက္ခမစ္စေတိ၊ ပညာယ ပရိသုဇ္ဈတိ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ်)*<br><br><b>အာဠဝက၊</b> ဒေါသမျက်မာန် ခက်ထန်ပြင်းလှ အို-ကုမ္ဘဏ္ဍ အာဠဝက။ <b>ဩဃံ၊</b> သြဃလေးဖြာ အဏ္ဏဝါကို။ <b>သဒ္ဓါယ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုး တရားမျိုးကို အားကိုးယုံကြည် ခုံတည်သတ်မှတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်ပါပေ၏။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ခန္ဓာ ဓာတ် အာယတန အစဉ်မပြတ် ဖြစ်လတ်သံသာ ဂမ္ဘီရအဏ္ဏဝါကို။ <b>အပ္ပမာဒေန၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရ၌ ခဏမမေ့ ဓမ္မလေ့ကို နေ့စဉ်ရှုမှတ် သတိဓာတ်ဖြင့်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်ပါပေ၏။ <b>ဒုက္ခ၊</b> ဝဋ်ဆင်းရဲဒုက္ခကို။ <b>ဝီရိယေန၊</b> အရိုးကြေကြေ သားရေခန်းခ မဆုတ်တမ်းဟု စွမ်းကြိတ်ဖန် သမ္မပ္ပဓာန် လုံ့လဝီရိယဖြင့်။ <b>အစ္စေတိ၊</b> ကျော်လွန်နိုင်ပါပေ၏။ <b>ပညာယ၊</b> ရုပ်နာမ်ဖြစ်ဟန် ဘာမှကို ဧကန်ဆုံးဖြတ် သိနိုင်တော်သည့် ဥဒယဗ္ဗယ မြတ်သောဉာဏ်ဖြင့် (ဝါ) ပညာတို့တွင် အထွတ်တပ်သည့် အရဟတ္တမဂ် ရွှေဉာဏ်တော်မြတ်ဖြင့်။ <b>ပရိသုဇ္ဈတိ၊</b> ကိလေသာညစ်ကြေး အကုန်ဆေး၍ စင်ကြယ်သန့်ရှင်းတော်မူနိုင်ပါပေ၏။<br><br>---<br><h3>၁၇၅။ “ခြင်္သေ့မင်းပမာ တင့်တယ်စွာ”</h3><b>ဥပဓီသု သမတိက္ကန္တော၊ အာသဝေဟိ အပလိတ္တော။</b><br><b>သီဟောသိ အနုပါဒါနော၊ ပဟီနဘယဘေရဝေါ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လှသည့် လုံ့လဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံတော်မူပေသော မြတ်စွာဘုရား။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဥပဓီသု၊</b> ကိလေသာဟူ မြူညစ်ကြေး တပူတို့ကို။ <b>သမတိက္ကန္တော၊</b> ဖယ်ခွာလွန်မြောက် သန့်စင်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူပါပေ၏။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>အာသဝေဟိ၊</b> ကာမာသဝ စသည်ရစ်မှေး အညစ်အကြေးတို့ကို။ <b>အပလိတ္တော၊</b> ဖောက်ခွဲသုတ်သင် နုတ်ထွင်ဖျက်ဆီးအပ်ပေပြီ။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> စွဲလမ်းတွယ်တာ ဘာမျှတစိ မရှိကင်းပျောက် သန့်စင်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူသည်ဖြစ်၍။ <b>ပဟီနဘယဘေရဝေါ၊</b> ထိတ်လန့်ကင်းခြင်း ရန်ဘေးရှင်းပြီး- <hr> စာမျက်နှာ-125 <br> သည်ဖြစ်၍။ <b>သီဟောသိ၊</b> သားများသနင်း ခြင်္သေ့မင်းသဖွယ် တင့်တယ်စမ္ပယ်တော်မူလှပါပေ၏။<br><br>---<br><h3>၁၇၆။ “ရေညှိမကပ် ရွှေဝတ်ကြာပမာ”</h3><b>ပုဏ္ဍရီကံ ယထာ ဝဂ္ဂူ၊ တောယေ န ဥပလိမ္ပတိ။</b><br><b>ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ၊ ဘဂဝါ နူပလိမ္ပတိ။</b><br><b>ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ၊ သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဘဂဝါ၊</b> ကြည်လင်သန့်ရှင်း ဂုဏ်အသင်းနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ <b>ပုဏ္ဍရီကံ၊</b> ဖူးပွင့်အာကာ ဒုမ္မာနိမိတ် ကြာပုဏ္ဍရိက်သည်။ <b>ဥဒကေပိ၊</b> ရေ၌မှီကာ ပေါက်ဖွားလာရပါသော်လည်း။ <b>တောယေ၊</b> ရေ၌။ <b>န ဥပလိမ္ပတိ ယထာ၊</b> မလိမ်းမတင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ပုညေ စ၊</b> ကုသိုလ်၌လည်းဖြစ်စေ။ <b>အပုညေ စ၊</b> အကုသိုလ်၌လည်းဖြစ်စေ။ <b>ပုညာဘိသင်္ခါရ အပုညာဘိသင်္ခါရ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရဟု</b> သုံးမည်ငြား အဘိသင်္ခါရဆိုသည့် ဝဋ်တရား၌။ <b>တွံ၊</b> ဘုရားသခင် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>န ဥပလိမ္ပတိ၊</b> မလိမ်းမကျံ လွန်စွာသန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းတော်မူပါပေသည်ဘုရား။ <b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လုံ့လ ဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံပေငြား အရှင်မြတ်ဘုရား။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံတို့ကို။ <b>ပသာရေဟိ၊</b> ဆန့်ထုတ်တော်မူပါဘုရား။ <b>သဘိယော၊</b> သဘိယဟု နာမထင်ပေါ် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>သတ္ထုနော၊</b> အရှင်မြတ်ဘုရား၏။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံတို့ကို။ <b>ဝန္ဒတိ၊</b> ဦးဖြင့်ထိကာ ရိုသေစွာဖြင့် ဂါရဝချီ ရွှင်ကြည်ဝမ်းသာ ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ဘုရား။<br><br>---<br><h3>၁၇၇။ “ပြည့်စုံချမ်းသာ ပျက်လာဆင်းရဲ”</h3><b>ကာမံ ကာမယမာနဿ၊ တဿ စေတံ သမိဇ္ဈတိ။</b><br><b>အဒ္ဓါ ပီတိမနော ဟောတိ၊ လဒ္ဓါ မစ္စော ယဒိစ္ဆတိ။</b><br><b>တဿ စေ ကာမယမာနဿ၊ ဆန္ဒဇာတဿ ဇန္တုနော။</b><br><b>တေ ကာမာ ပရိဟာယန္တိ၊ သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ ရုပ္ပတိ။</b><br>*(ကာမသုတ်)*<br><br><b>ကာမယမာနဿ၊</b> ဟိုမှာဒီမှာ ထွေလာထူးဆန်း အခန်းခန်းသော ကာမဂုဏ်ငါးပါးအာရုံကို ခုံတမင်မင် ခပ်များများ လိုလား၍နေသော။ <b>တဿ၊</b> ကာမ- <hr> စာမျက်နှာ-126 <br> သဘော နစ်နာမသိ လိုက်လျောမိသည့် ထိုသူအား။ <b>တံ ကာမံ၊</b> သူလိုသမျှ ထိုကာမသည်။ <b>စေ သမိဇ္ဈတိ၊</b> အကြောင်းလုံလောက် ပြည့်စုံမြောက်သည်ရှိသော်။ <b>မစ္စော၊</b> ကာမသဘာဝ ပျက်ရမည့်သဘော မတွေးတောနိုင်သော ထိုလူသည်။ <b>ယဒိစ္ဆတိ၊</b> မိမိလိုရာ ထိုဥစ္စာကို ရလေပြီဟူ၍။ <b>အဒ္ဓါ၊</b> မချွတ်။ <b>ပီတိမနော၊</b> စိတ်တွင်စွဲငြိ ပီတိလွှမ်းခြုံ သိမ့်သိမ့်တုန်လောက် ခုန်ပေါက်ဝမ်းသာ ဖြစ်မိနေရှာလေ၏။<br><br><b>ကာမယမာနဿ၊</b> (ပ) သော။ <b>ဆန္ဒဇာတဿ၊</b> အာသာငင်ငင် လိုချင်ဆန္ဒ ငမ်းငမ်းထလျက်နေသော။ <b>တဿ ဇန္တုနော၊</b> အပျက်ကိုပင် မမြင်နိုင်အား အဖြစ်ကိုသာ အားကိုးထားလျက် မပျက်တော့မည့် ပုံအသွင် တွင်တွင်ကြည့်၍ ပီတိဖြစ်နေသော ထိုသူအား။ <b>တေ ကာမာ၊</b> ဖြစ်လျှင်ပျက်မြဲ မလွဲမှန်လှ ငါးဝအာရုံ ထိုကာမဂုဏ်တို့သည်။ <b>ပရိဟာယန္တိ၊</b> မလွဲမသွေ ပျက်ကြေဆုံးရှုံး လုံးလုံးကွယ်ပျောက် နောက်ဆုံးရောက်သော်။ <b>သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ၊</b> နှလုံးသားတွင် မြားစူးဝင်သကဲ့သို့။ <b>ရုပ္ပတိ၊</b> တဆွေဆွေ လူးလဲ၍ မူးလောက်အောင် အရူးပမာ ဆင်းရဲရှာလေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ကာမတရား၊ ကြိုးစားရှာ။<br>> ရလာတုန်းတော့၊ ပြုံး၍ပျော်ကာ။<br>> အဖြစ်ဆုံးလို့၊ ပျက်သုဉ်းခါ။<br>> နှလုံးမြိုက်၊ ပူလှိုက်လောင်ဆွေးရှာ။<br><br>---<br><h3>၁၇၈။ “တောတောင်ထဲဝယ် ပျော်မွေ့ဖွယ်”</h3><b>နီလဗ္ဘဝဏ္ဏာ ရုစိရာ၊ သီတဝါရီ သုစိန္ဓရာ။</b><br><b>ဣန္ဒဂေါပကသန္တန္တာ၊ တေ သေလာ ရမယန္တိ မံ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်ပါဠိတော် - ဝနဝစ္ဆထေရ်)*<br><br><b>နီလဗ္ဘဝဏ္ဏာ၊</b> တိမ်မဲညိုရောင် မြူမှောင်ယှက်သန်း တိမ်ညွန့်ပန်းကို ဆင်မြန်းလျက်ရှိကုန်သော။ <b>ရုစိရာ၊</b> နှစ်သက်ဖွယ်ရာ လွန်စွာအေးမြလှပေကုန်သော။ <b>သီတဝါရီသုစိန္ဓရာ၊</b> အေးမြကြည်လင် မိုးကောင်းကင်ကို အလျင်မပြတ်ဆောင်ပေတတ်ကုန်သော။ <b>ဣန္ဒဂေါပကသန္တန္တာ၊</b> သိကြားကွမ်းသွေး နီထွေးလျှံလျှံ ပိုးပရံတို့ဖြင့် အတင့်အတန် ကူးသန်းယှက်သန်း ဟိုဒီ- <hr> စာမျက်နှာ-127 <br> လှမ်းကာ ဖုံးလွှမ်းအပ်ကုန်သော။ <b>တေ သေလာ၊</b> လှိုင်းအဆင့်ဆင့်ပမာ နိမ့်မြင့်ကာဖြင့် သွယ်ဖြာပတ်ဝန်း ထိုတောင်တန်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> အဖော်မဲ့ခင် တောရိပ်သွင်ကို ခိုဝင်ကြည်မနသီ ဆင်မြန်းသည့် ငါရဟန်းကို။ <b>ရမယန္တိ၊</b> သန္တိသုခ ဧမြချမ်းသာ ဘာဝနာဖြင့် လွန်စွာမသွေ မွေ့လျော်စေကုန်သည်တကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သိကြားကွမ်းသွေး၊ နီထွေးလျှံလျော်။<br>> အိုးဝေသံညောင်း၊ ဥဒေါင်းသံသာ။<br>> နေခြည်မသန်း၊ စိမ့်စမ်းမြိုင်မှာ။<br>> သဲ၊ ပျော်စရာ့ တောဝနာ။<br><br>---<br><h3>၁၇၉။ “အိုးဝေသံသာ တောဝနာ”</h3><b>နီလာ သုဂီဝါ သိခိနော၊ မောရာ ကာရဝိယံ အဘိနဒန္တိ။</b><br><b>တေ သီတဝါတကီဠိတာ၊ သုတ္တံ ဈာယံ နိဗောဓေန္တိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်ပါဠိတော် - စိတ္တကထေရ်)*<br><br><b>နီလာ၊</b> မှင်ပိုတုံးရောင် ညိုမှောင်ပြက်သန်း အဆင်ဆန်းကုန်သော။ <b>သုဂီဝါ၊</b> ရွှေမုရိုးစည် လည်တန်သွယ်သွယ် တင့်တယ်လှဆန်း ရှုမခန်းကုန်သော။ <b>သိခိနော၊</b> ဦးစွန်းမှေးမှင် အလှဆင်အပ်ကုန်သော။ <b>မောရာ၊</b> အိုးဝေ အိုးဝေ တောဝနေ၌ သံခြေရင့်ညောင်း ရွှေဥဒေါင်းတို့သည်။ <b>သီတဝါတကီဠိတာ၊</b> လေချိုသွေးသွေး အေးအေးမြမြ သီဆိုကကြကုန်လျက် (ဝါ) သီဆိုကကြကုန်သော အသံတို့သည်။ <b>သုတ္တံ ဈာယံ၊</b> ဈာန်ယာဉ်ပျော်မွေ့ ရသေ့ရဟန်း ကျိန်းစက်ခန်းကို။ <b>နိဗောဓေန္တိ၊</b> နှိုးပေးကြလေကုန်သည်တကား။ (ဝါ) စောင်းပတ်သာ တူရိယာသံလွင် မတုယှဉ်သာ ညင်သာသည့် မာဂဓဖြင့် သဘာဝအနေ နှိုးပေးကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သူတော်ရဟန်း၊ စိတ်ချမ်းမြေ့စရာ။<br>> သစ်သီးဆွမ်းနှင့်၊ သင်္ကန်းငယ်မှာ။<br>> ဘာဝနာဓလေ့၊ ပျော်မွေ့ကာသာ။<br>> ဘေးမသန်း၊ အေးချမ်းတောဝနာ။ <hr> စာမျက်နှာ-128 <br> <h3>၁၈၀။ “အပြတ်ရအောင်ဝယ်”</h3><b>အဇရံ ဇီရမာနေန၊ တပ္ပမာနေန နိဗ္ဗုတိံ။</b><br><b>နိမ္မိနိယံ ပရမံ သန္တိံ၊ ယောဂက္ခေမံ အနုတ္တရံ။</b><br>*(ဃောသယထေရ်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> အေးမှုဒေးရာ အေးခွင့်ရှာ၍ သာသနာမြတ် အရိပ်ဓာတ်ဝယ် ဆည်းကပ်ခိုလှုံ ပြည်တံ့အပ မြန်းကြွလိုကြောင်း တရားနာပရိသတ်အပေါင်းတို့။ <b>ဇီဝိတမာနေန (သို့မဟုတ် ဇီရမာနေန)၊</b> မအိုချင်ငြား ဆေးဝါးဝိဇ္ဇာ ဂါထာဖြင့် ပါမရ အို၍သာလာသော ခန္ဓာကိုယ်ဖြင့်။ <b>အဇရံ၊</b> မအိုရာမှန် အလွန်တရာ မွန်မြတ်လှစွာသော။ <b>ပရမံ သန္တိံ၊</b> အကေတ အအေးဆုံး လုံးလုံးချမ်းမြ အလွန်မြတ်လှစွာသော။ <b>ယောဂက္ခေမံ၊</b> ယောဂလေးဖြာ ကုန်ဆုံးရာဖြစ်သော။ <b>အနုတ္တရံ၊</b> ပြိုင်သူဆိုင်သူ နိုင်သူဘယ်မှာ မရှိပါဘဲ အမြဲသာလျှင် တုမယှဉ်နိုင်သော နိဗ္ဗာနံ၊ ကိလေသာငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်း၍ အောင်ကိန်းမည်မှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>နိမ္မိနိယံ၊</b> လဲလှယ်ဖလှယ် ဝယ်ယူလိုက်ရာ၏။ <b>တပ္ပမာနေန၊</b> တနှစ်သက်သက် တမက်မက်နှင့် စိတ်လက်ပူလောင် အပူကောင်ဖြစ်သော ခန္ဓာဖြင့်။ <b>နိဗ္ဗုတိံ၊</b> အေးမြချမ်းသာ ခေမာအမတ မြတ်သုခကို။ <b>နိမ္မိနိယံ၊</b> အခွင့်သင့်ရာ ဤသာသနာဝယ် လဲလှယ်ကာသာ ဝယ်လိုက်ရာသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အိုတတ် နာတတ်၊ သေတတ်ခန္ဓာ။<br>> ပူလောင်တတ်တဲ့၊ တကဲ့ခန္ဓာ။<br>> အဆိုးနှင့်၊ အဖိုးတန်ရာ။<br>> နိဗ္ဗာန်မြတ်၊ လဲတတ် ဝယ်ယူပါ။<br><br>*မှတ်ချက်။ ။ အချို့ဂါထာများမှာ ရိုးရိုးအနက်မျှဖြင့်သာ သင့်တော်၍ အနက်အဓိပ္ပာယ်မျှသာ ပေးပါသည်။ လင်္ကာနက် မပေးတော့ပါ။*<br><br>---<br><h3>၁၈၁။ “အရဟံအနက်”</h3><b>အာရကတ္တာ ဟတတ္တာ စ၊ ကိလေသာရီန သော မုနိ။</b><br><b>ဟတသံသာရစက္ကာရော၊ ပစ္စယာဒီန စာရဟော။</b><br><b>န ရဟော ကရောတိ ပါပါနိ၊ အရဟံ တေန ဝုစ္စတိ။</b><br>*(ပါရာဇိက အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-129 <br> <b>တဿ တထာဂတဿ၊</b> ရှေးရှေးဘုရား အရှင်များသို့ ဆယ်ပါးပါရမီ စုံအညီကို လေးလီအသင်္ချေ ကမ္ဘာသိန်းကမ္ဘာကို ရှောင်သွေမလွှဲ အားအန်ခံလျက် ရဲရင့်တည်ကြည် ဖြည့်ဆည်လာငြား ထိုမြတ်စွာဘုရား၏။ (ဝါ) မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>အာရကတ္တာ စ၊</b> ကိလေသာဆိုး အယုတ်မျိုးကို ဖျက်ချိုးပယ်ခွာ ဝါသနာဓလေ့ ထုံငွေ့မကပ် ဝေးတော်မူတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>သော မုနိ၊</b> အာဂ၊ နာဂ၊ ပစ္စေကာနှင့် သေက္ခ၊ အသေက္ခ ငါးဝထွဋ်တင် ထိုမုနိသခင်သည်။ <b>ကိလေသာရီနံ၊</b> ကိလေသာဟူ မာန်မူခင်းကျင်း ရန်သူခပင်းတို့ကို။ <b>ဟတတ္တာ စ၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သံလျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်ခုတ်ထွင် သုတ်သင်သတ်ဖြတ်တော်မူတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဟတသံသာရစက္ကာရော၊</b> အဝိဇ္ဇာနှင့် တဏှာမူလ သူကစ၍ ဘဝ၊ ဥပါဒါန်၊ ကံ၊ သင်္ခါရ၊ မရဏဟု ဖြစ်မှုမဆုံး လုံးလည်လှည့်ပတ် သံသရာတည်းဟူသော စက်ရဟတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ပစ္စယာဒီနံ၊</b> လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ သဒ္ဓါရည်မှန်း လှူဒါန်းအပ်သော ပစ္စည်းတို့ကို။ <b>အရဟတ္တာ စ၊</b> အပူဇော်မှန် အလှူတော် ခံထိုက်တော်မူသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ရဟော၊</b> စိတ်ကွယ်ရာ၌။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှုတို့ကို။ <b>န ကရောတိ၊</b> ပြုတော်မမူပေ။ <b>တေန၊</b> ကိလေသာမှ ဝါသနာဓလေ့ ထုံငွေ့မကပ် ဝေးတော်မူတတ်သော ဂုဏ်တော်၊ ကိလေသာမျိုး ရန်သူတို့ကို ပယ်ချိုးသတ်ဖြတ် သုတ်သင်တော်မူတတ်သော ဂုဏ်တော်၊ သဒ္ဓါကြည်ဖြူ ပေးလှူသမျှ လေးဝပစ္စည်း အသီးသီးတို့ကို အနည်းနည်းမှန် အပူဇော်ခံထိုက်သော ဂုဏ်တော်၊ ဆိတ်ကွယ်ရာ၌ ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှုကို မပြုမလုပ်သော ဂုဏ်တော် ဤသို့ဖော်ပြ ဂုဏ်တော်အဝဝကြောင့်။ <b>အရဟံ၊</b> အရဟံဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ကျောင်းကြောင်းဆီလျော် ခေါ်ဝေါ်အပ်ပေသတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၂။ “မရဏဿတိ”</h3><b>အစ္စယန္တိ အဟောရတ္တာ၊ ဇီဝိတံ ဥပရုဇ္ဈတိ။</b><br><b>အာယု ခီယတိ မစ္စာနံ၊ ကုန္နဒီနံဝ ဥဒကံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (သင့်ရာ အလုပ်အနက်ကို ထည့်ဆိုပါ) တို့။ <b>အဟောရတ္တာ၊</b> နေ့ညဉ့်ချိန်တာ အခါကာလ မှန်- <hr> စာမျက်နှာ-130 <br> သမျှတို့သည်။ <b>အစ္စယန္တိ၊</b> နေ့ညပြောင်းရွှေ့ တရွေ့ရွေ့နှင့် တစေစေမသွေ လွန်သွားကြလေပြီတကား။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> နာမ်ရုပ်နှစ်ရပ် ဖြစ်လတ်တည်ငြိမ် ဇီဝိန်အသက်သည်။ <b>ဥပရုဇ္ဈတိ၊</b> တရွေ့ရွေ့ ဆွေးမြေ့ရော်ယွင်း အိုမင်း၍သာ လာရလေ၏။ <b>မစ္စာနံ၊</b> ဝိညာဉ်ထင်လင်း ရှင်ခြင်းထင်ရှား သက်ရှိသတ္တဝါများ၏။ <b>အာယု၊</b> အသက်သည်။ <b>ခီယတိ၊</b> တရွေ့ရွေ့မှုန် တမြေ့မြေ့ ကုန်ခမ်းလာလေပြီတကား။ <b>ကုန္နဒီနံ ဥဒကံ ဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား ရေအယဉ်နည်းပါး မြစ်ငယ်ချောင်းငယ်များ၏ ရေသည် နွေရာသီတွင်း ဖြေးဖြေးချင်း ခန်းချောက်လာသကဲ့သို့ တရွေ့ရွေ့မသွေ တမြေ့မြေ့ကြေလျက် လေးထွေမရဏ ခံတွင်းဝသို့ ခဏမကြာ ရောက်လာရတော့သည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> နေ့ရက်လများ နှစ်ကုန်ပြီ။<br>> ဝိညာဉ်ထင်လင်း သေမင်းသို့ချီ။<br>> ပူရှိန်ပြင်းတဲ့ နွေမင်းရာသီ။<br>> စမ်းရေပေါက်၊ သွေ့ခြောက်ပမာညီ။<br><br>---<br><h3>၁၈၃။ “ဒေါသပယ်နည်း”</h3><b>အတ္တနော ဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ ကတံ တေ ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကိံ တဿာဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ သစိတ္တေ ကတ္တုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>အတ္တနော၊</b> မိမိ၏။ <b>ဝိသယေ၊</b> စွမ်းနိုင်လောက်တုံ အာရုံဖြစ်သော အပြင်အပခေါ်ဆို ဤရုပ်ကိုယ်၌။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ရန်သူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ယဒိ ကတံ၊</b> အကယ်၍များ ပြုလာအံ့။ <b>တဿ၊</b> ဆန့်ကျင်ပြုမူ ထိုရန်သူ၏။ <b>အဝိသယေ၊</b> အရာမဟုတ်သော။ <b>သစိတ္တေ၊</b> ရန်သူမပိုင် ကိုယ်သာပိုင်သည့်စိတ်၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကတ္တုံ၊</b> ရန်သူအကြိုက် မိမိလိုက်၍ ပြုခြင်းငှာ။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> အဘယ်ကြောင့် အလိုရှိပါသနည်း။ (ဝါ) <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> ဤရုပ်ခန္ဓာ မပိုင်ပါ၍ မနာလိုသူ ရန်သူရန်ဖက် နှိပ်စက်ချင် နှိပ်စက်ပါစေ၊ ကိုယ့်စိတ်ကိုယ်နိုင် ကိုယ်သာပိုင်သည့် မိမိစိတ်တွင်း ဆင်းရဲခြင်းမှုကား အလျဉ်းမသွေ မဖြစ်ပါစေနှင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-131 <br> <h3>၁၈၄။ “အဆိပ်တွေ”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ မနောရမာ။</b><br><b>ဧတံ လောကေ ဝိသံ ဃောရံ၊ ဧတ္ထ လောကော ဝိမုစ္ဆိတော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (ပ)။ <b>မနောရမာ၊</b> စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးလာအောင် ဆွဲဆောင်တတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ၊</b> ဖြူပြာမူယာ အူမှာတုန်အောင် ပုံဆောင်တင့်ဆန်း ရူပါရုံဆိုသည့် အလှပန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> ဘဝင်ငြိစရာ သုတိသာသည့် ရင်မှာမြေ့ သဒ္ဒအသံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> မွှေးပျံ့သင်းထုံ ဂန္ဓာရုံဟု ဖုံဖုံထွေပြား အနံ့များသည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> ချိုဆိမ့်စပ်ဖန် ခါးငန်ထွေပြား စားစရာဖုံဖုံ အာရုံကို နိုးဆွသည့် ရသဖုံဖုံ အာရုံများသည်လည်းကောင်း။ <b>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ၊</b> အကြောတထောင် စိမ့်လောက်အောင် အိစွဲငြိဖွယ်ရာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု အတွေ့အထိ အစုစုသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတံ၊</b> ဖော်ပြပြီးသမျှ ငါးဝကာမဂုဏ် အာရုံအစုသည်။ <b>လောကေ၊</b> အာရုံနှင့်မကင်းသမျှ ပုထုဇဉ်လူ့ဗာလတို့၏။ <b>ဃောရံ ဝိသံ၊</b> အလွန်တရာမှ ပြင်းထန်လှသော လတ်တလောလက်ငင်း ချက်ချင်းမနေ သေစေတတ်သည့် အဆိပ်ပါပေတည်း။ <b>လောကော၊</b> တလောကလုံးသည်။ (ဝါ) အာရုံနှင့်မကင်းသမျှ တရုံးရုံးနှင့် တပြုံးလုံးထနေသည့် ဤလောကသည်။ <b>ဧတ္ထ၊</b> ယခုဖော်ပြ ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်အဆိပ်အတောက်ဖြင့်။ <b>ဝိမုစ္ဆိတော၊</b> မေ့မူး၍ နေပေ၏။ (ဝါ) <b>ဝိမုစ္ဆိတော၊</b> မြူးခွင့်က ကြုံချင်စရာ ဘုံသင်္ခနယ်ဓလေ့မှာဖြင့် ဂုဏ်တင်စရာ ဘယ်မရွေ့ပြီဟု မျှော်-မူးမူးမေ့မေ့နှင့် အရူးဓလေ့တွေ ထွန်းကားပြီး အရမ်းသမားတွေ ဖြစ်၍ နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရူပ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ ရသာ။<br>> ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု၊ ငါးဝကာမာ။<br>> အဆိပ်လူးလို့၊ ရစ်မူးနေရှာ။<br>> မူးမူးမေ့မေ့၊ ရူးလေ ဤလူ့ရွာ။<br><br>---<br><h3>၁၈၅။ “အဆိပ်မလူးလို”</h3><b>နာဟံ ဧတေန အတ္ထိကော၊ သုခိတော ဓမ္မရသေန တပ္ပိတော။</b><br><b>ပိတွာ ရသဂ္ဂမုတ္တမံ၊ န စ ကာဟာမိ ဝိသေန သန္တဝံ။</b><br>*(ဗကထေရ်)* <hr> စာမျက်နှာ-132 <br> <b>အဟံ၊</b> ဖန်ဝါဆင်မြန်း ရဟန်းဘဝ တောရကစား ကျင့်လမ်းဖြာ၍ ဘာဝနာဓလေ့ တရားမွေ့ကာ ချမ်းမြေ့စွာဖြင့် နေရပါသောငါသည်။ <b>ဧတေန၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ဓလေ့ အဆိပ်ငွေ့ဖြင့်။ <b>န အတ္ထိကော၊</b> အနည်းငယ်မျှ အလိုမရှိပါပေ။ <b>ဓမ္မရသေန၊</b> ဓမ္မရသ မြတ်သုခဖြင့်။ <b>တပ္ပိတော၊</b> ဘာမျှမလို အပိုဆန္ဒ မတောင့်တဘဲ ရောင့်ရဲ၍သာလျှင်။ <b>သုခိတော၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ဘေးမသန်း ချမ်းလှပါပေ၏။ <b>ရသဂ္ဂမုတ္တမံ၊</b> အရသာတို့တွင် အထွတ်တင်သည့် မည်တွင်သတ်မှတ် အမြိုက်ဓာတ်ကို။ <b>ပိတွာ၊</b> မနောဟဒယ ခံတွင်းဝဖြင့် သုခချမ်းသာ ဝလင်စွာ သောက်သုံးရပြီးမှ။ <b>ဝိသေန၊</b> အဆိပ်တခွက် ပျားတစက်ပုံ ငါးအာရုံဓလေ့ အဆိပ်ငွေ့နှင့်။ <b>သန္တဝံ၊</b> ကပ်ယှဉ်ပေါင်းတွဲ မှီဝဲခြင်းကို။ <b>န စ ကာဟာမိ၊</b> တစ်ခါသေဖူး ပျဉ်ဖိုးနားလည် ဥပမာနှယ်လျှင် တကယ်ပင် မလိုချင်တော့သည်သာတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၆။ “မြားစူးခံရသူ”</h3><b>ပင်္ကာတိ နံ ပဝေဒယုံ၊ ဝန္ဒနပူဇနံ ကုလေသု။</b><br><b>သုခုမံ သလ္လံ ဒုဗ္ဗုဟံ၊ သက္ကာရော ကာပုရိသေန ဒုဇ္ဇဟော။</b><br>*(ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ကုလေသု၊</b> မင်းစိုးသူကြွယ် အသွယ်သွယ်အဝဝ ဒကာဒကာမတို့၌။ <b>ယာယံ ဝန္ဒနပူဇနာ၊</b> အကြင် ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ သက္ကာရမှု ပြုစုခြင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိ၏။ <b>နံ၊</b> ထိုသို့ ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ သက္ကာရမှု ပြုစုခြင်းကို။ <b>ဟိ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>ပင်္ကာ၊</b> သက်ဆင်းမိလျှင် ပြန်၍တက်ရန် အလွန်တရာ ခဲယဉ်းလှသော ညွှန်စေးညွှန်ပျောင်းဟူ၍။ <b>ပဏ္ဍိတာ၊</b> ပညာရှိတို့သည်။ <b>ပဝေဒယုံ၊</b> ဟောကြားပြသ ဆိုဆုံးမတော်မူကြလေကုန်ပြီ။ <b>ဧတံ၊</b> ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ လာဘသာရ သိလောကသည်။ <b>သုခုမံ၊</b> အလွန်တရာ သိမ်မွေ့သော။ <b>ဒုဗ္ဗုဟံ၊</b> ပယ်နှုတ်ရန် အလွန်ပင် ခဲယဉ်းလှစွာသော။ <b>သလ္လံ၊</b> တဖြည်းဖြည်းချင်း ခန္ဓာတွင်းဝယ် သိမလွယ်ဘဲ လွန်ဲစူးဝင်၍ နေသော မြားမည်ပါပေ၏။ <b>သက္ကာရော၊</b> လာဘသက္ကာရ သိလောကဟု ပစ္စယဓမ္မ နှစ်ဝသောအလှူ ပူဇော်ပသ ခံယူရခြင်းကို။ <b>ကာပုရိသေန၊</b> အလကားစာရင်း ယောက်ျားဖျင်းသည်။ <b>ဒုဇ္ဇဟော၊</b> စွန့်ပယ်ရန် အလွန်မတန် ခဲယဉ်းလှပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-133 <br> <h3>၁၈၇။ “ကောင်းကောင်းအိပ်ရသူ”</h3><b>သုခံ သုပန္တိ မုနယော၊ ယေ ဣတ္ထီသု န ဗဇ္ဈရေ။</b><br><b>သဒါ ဝေ ရက္ခိတာသု၊ ယာသု သစ္စံ သုဒုလ္လဘံ။</b><br><br><b>ယေ မုနယော၊</b> ကိလေသာနှင့် တဏှာမဖက် မရောယှက်ဘဲ သက်သက်ကြည်လင် သန့်စင်ကုန်သော အကြင်ရဟန်းတော်တို့သည်။ <b>သစ္စံ၊</b> သစ္စာတရားကို။ <b>သုဒုလ္လဘံ၊</b> ရခဲရုံတင် မကချင်ဘဲ အလွန့်အလွန် ရခဲလှသော။ (ဝါ) သစ္စာမဲ့ကုန်သော။ <b>သဒါ၊</b> အမြဲမပြတ်။ <b>ရက္ခိတာသု၊</b> မျက်စိအောက်က မပျောက်ရအောင် စောင့်ရှောက်မှသာလျှင် မဖောက်မပြန် တော်တန်ရုံရှိကုန်သော။ <b>ဣတ္ထီသု၊</b> လော်လည်ဖောက်ပြား မှောက်မပြတ် မယုံကြည်အပ်သော တလျှပ်လျှပ်ပွေလီ အတည်မကျ ထိုမိန်းမတို့၌။ <b>န ဗဇ္ဈရေ၊</b> မငြိမတပ် တဏှာငတ်ဖြင့် မစွဲလန်းတတ်ကုန်။ <b>တေ၊</b> ကိလေသာနှင့် တဏှာမဖက် မရောယှက်ဘဲ သက်သက်ကြည်လင် သန့်စင်ကုန်သော ထိုရဟန်းတော်အရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>သုခံ၊</b> ဘေးဘရမ်းမသန်း စိတ်စက်အေးချမ်းစွာ။ <b>သုပန္တိ၊</b> အိပ်ပျော်တော်မူကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>သုပန္တိ၊</b> ကိလေသာဇာတ်ယုတ်မာကို ဖြတ်ထုတ်ကာ ဖယ်ခွာထားတာကြောင့် တရားဓမ္မ အဖေသဟာ လျော်စွာကျင့်သည့်နည်းတွေကြောင့် ပျော်ပျော်ကြီး အိပ်စက်တော်မူနိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၈။ “မာရ်နတ်ထောင်ထားသော ကျော့ကွင်း”</h3><b>မီဠှတ္ထု ပူရေ ဒုဂ္ဂန္ဓေ၊ မာရပက္ခေ အဝဿုတေ။</b><br><b>နဝ ဃောတာနိ တေ ကာယေ၊ ယာနိ သန္ဒန္တိ သဗ္ဗဒါ။</b><br><br><b>ယေ စ ခေါ ဗာလာ ဒုမ္မေဓာ၊ ဒုမ္မန္တီမောဟပါရုတာ။</b><br><b>တာဒိသာ တတ္ထ ရမ္မန္တိ၊ မာရခိတ္တမှီ ဗန္ဓနေ။</b><br>*(နန္ဒကထေရာပဒါန်)*<br><br><b>တေ၊</b> ဝတ်စားပြင်ဆင် အလှဆင်၍ တင့်တယ်လှပ မာန်မာနဖြင့် တကြွကြွတသသ နေသော သင်၏။ <b>ကာယေ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသဟု ပေါင်းစုထားရာ ကိုယ်ခန္ဓာ၌။ <b>မီဠှတ္ထု၊</b> ရွံရှာဖွယ် တကယ်စက်ဆုပ်စရာတွေ ပါတကား။ <b>ဒုဂ္ဂန္ဓပူရေ၊</b> အနံ့ဆိုးနှောင်း ခိုအောင်း၍ နေသော။ <b>မာရပက္ခေ၊</b> ကိလေသာမာရ် တွင်းပရန်၏ လက်ဝေခံမင်း အသင်းအပင်းဖြစ်သော။ <b>အဝဿုတေ၊</b> တဏှာရေမိုး သောက်စိုတွေ့တော့- <hr> စာမျက်နှာ-134 <br> စိုစွတ်၍နေသော။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ကာယေ၊</b> (ပ) ၌။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> ဘယ်ခါမလပ် ဒလစပ်သာလျှင်။ <b>နဝ သောတာနိ၊</b> ကိုးပေါက်သော အမာဝမှ စီးကျယိုယို တစိုစိုဖြင့် ထိုထိုဤဤ မသတီစရာ မစင်မကြယ်သည့် အရာရှိသည်။ <b>သန္ဒန္တိ၊</b> မစင်အိုးကြီး ယိုကျနည်းဖြင့် တဒီးဒီး စီးယိုကြလေကုန်၏။ <b>ယေ တာဒိသာ၊</b> အကြင်သို့ သဘောရှိကုန်သော။ <b>ဒုမ္မေဓာ၊</b> ပညာမဲ့ကင်း အလွန်ဖျင်းကုန်သော။ <b>ဒုမ္မန္တိ၊</b> ရှေ့နောက်တိုင်းထွာ ပညာမဲ့ကင်း အလွန်ပျင်းကုန်သော။ <b>မောဟပါရုတာ၊</b> မောဟပိတ်ဖုံး လုံးလုံးမမြင် အကန်းအသွင် ဖြစ်ကုန်သော။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက်များ အကြင်ငမိုက်သားတို့သည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>တာဒိသာ၊</b> ရာဂစရိုက်များ ထိုငမိုက်သားတို့သည်။ <b>မာရခိတ္တမှိ၊</b> ငမိုက်သားတွေ မိပစေဟု မသေမယွင်း ထိုမာရ်မင်းက ပစ်ချထားအပ်သော။ <b>ဗန္ဓနေ၊</b> အသုဘကောင် သုဘမောင်ဖြင့် မရုန်းနိုင်အောင် ဖွဲ့နှောင်အပ်သော။ <b>တတ္ထ၊</b> အပေါ်ယံတွင် အလှဆင်၍ ထဲတွင်ပုပ်သော အသုဘ၌။ <b>ရမ္မန္တိ၊</b> တပ်မက်မောကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>ရမ္မန္တိ၊</b> ဗာလအမိုက်အမဲတွေမှာ ရာဂစရိုက်စွဲကာ မွဲပြာကျဒါကြောင့် တကထဲပါ ကဲလာရဒမြို့ မခွဲသာမခွာရက်အောင် မက်မောတွယ်တာ၍ နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၉။ “မြွေဟောက်မ”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ မနောရမာ။</b><br><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ ဧတေ၊ ဣတ္ထိရူပသ္မိံ ဒိဿရေ။</b><br><b>ယေ ဧတေ ဥပသေဝန္တိ၊ ရတ္တစိတ္တာ ပုထုဇ္ဇနာ။</b><br><b>ဝဍ္ဎန္တိ ကသိဏံ ဃောရံ၊ အာစိနန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br>*(သဗ္ဗကာမိထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မနောရမာ၊</b> စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးလာအောင် ဆွဲဆောင်တတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ စ၊</b> ဖြူပြာမူယာ အူမှာတုန်အောင် ပုံဆောင်တင့်ဆန်း ရူပါရုံဆိုသည့် အလှပန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> ဘဝင်ငြိစရာ သုတိသာသည့် ရင်မှာအေးမြ သဒ္ဒအသံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> မွှေးပျံ့သင်းထုံ ဂန္ဓာရုံဟု အဖုံဖုံထွေပြား အနံ့များသည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> ချိုဆိမ့်စပ်ဖန် ခါးငန်ထွေပြား စားစရာအဖုံဖုံ လျာအာရုံကို နှိုးဆွသည့် ရသဓာတ်အဖုံဖုံ အာရုံများသည်လည်းကောင်း။ <b>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ၊</b> အကြောတထောင် စိမ့်လောက်အောင် အိစွဲငြိဖွယ်ရာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု အတွေ့အထိ အစုစုသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ပဉ္စ ကာမဂုဏာ၊</b> မလွတ်ရအောင် ဖွဲ့နှောင်ချည်ပတ် ငါးရပ်အာရုံ ထိုကာမဂုဏ်တို့သည်။ <b>ဣတ္ထိ-</b> <hr> စာမျက်နှာ-135 <br> <b>ရူပသ္မိံ၊</b> တဖိန်းဖိန်းသ တကိန်းပြီးတကိန်းပြနေတဲ့ မိန်းမဆိုတဲ့ သတ္တဝါ၌။ <b>ဒိဿရေ၊</b> အထင်အရှား အင်အားကြီးစွာ ထိလာလျှင် ပေါက်လိုက်မတဲ့လို့ မြွေဟောက်မပမာ ကြောက်စရာကောင်းလောက်အောင် အမောက်ထောင်ကာ စောင့်စား၍ နေကုန်၏။ <b>ပုထုဇ္ဇနာ၊</b> ပုထုဇဉ်ဟု လူ့ခွင်ထင်ရှား ကိလေသာပေါများတဲ့ အန္ဓဗာလ သတ္တဝါများသည်၊ <b>ရတ္တစိတ္တာ၊</b> ဂျိတ်ကိုမမြင် အစာမင်၍ တွင်တွင်စိတ်ထဲ ကြိတ်ခံတပ်မက် လောဘထွက်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဧတေ၊</b> တဖိန်းဖိန်းနှင့် ချယ်လိမ်းဆင်သ အလှပြ၍ နေကြကုန်သော ထိုမိန်းမတို့ကို။ <b>ဥပသေဝန္တိ၊</b> ရာဂဓာတ်ချင်း ပူးကပ်သွင်း၍ ချင်းနင်းမှီဝဲကြလေကုန်၏။ <b>တေ၊</b> ထိုရာဂစရိုက် ငမိုက်သား ပုထုဇဉ်တို့သည်။ <b>ဃောရံ ကသိဏံ၊</b> အလွန်တရာ ကြမ်းတမ်းသော သူသေမြှုပ်နှံ သုသာန်ကို။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> ခဏမအား သေဖန်များသဖြင့် တိုးပွားစေကုန်၏။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> ဘဝသံသရာ အဆက်များစွာကို။ <b>အာစိနန္တိ၊</b> မရပ်မနား စည်ကားအောင် လုပ်ဆောင်၍သာ နေလေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရူပါရုံဆန်း၊ ဗန်းပြဟန်ဆောင်။<br>> အာရုံငါးပါး၊ စွမ်းအားကိုဆောင်။<br>> တဖိန်းဖိန်းသ၊ မိန်းမသူယောင်။<br>> မြွေဟောက်မ မှတ်ကြ၊ အဆိပ်ကောင်။<br><br>---<br><h3>၁၉၀။ “ဘေးရန်ပတ်လည် ဝိုင်းနေသည်”</h3><b>အဝိဇ္ဇာယ နိဝုတော လောကော၊ စတုဂန္ထေန ဂန္ထိတော။</b><br><b>ဩဃသံသီဒနော ကာယော၊ အနုသယဇာလောတ္ထတော။</b><br>*(ကပ္ပထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (ပ) တို့။ <b>ကာယော၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ပေါင်းစပ်တည်ထောင် ဤကိုယ်ကောင်ကို။ <b>အဝိဇ္ဇာယ၊</b> အမှန်မသိ အမှားသိမြင် လမ်းဆိုးထွင်းသည့် အဝိဇ္ဇာတရားသည်။ <b>နိဝုတော၊</b> အမှန်မပေါက် အမှားရောက်အောင် ပိတ်ဖုံးဆီးတား၍ နေလေသည်တကား။ <b>စတုဂန္ထေန၊</b> အတင်းအကြပ် ရစ်ပတ်ထားသော ဂန္ထလေးပါးတရားတို့ဖြင့်။ <b>ဂန္ထိတော၊</b> မလှုပ်သာအောင် မထွက်သာအောင် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ကြပ်ထားအပ်ပေသည်တကား။ <b>ဩဃသံသီဒနော၊</b> ကာမောဃ၊ ဘဝေါဃနှင့် ဒိဋ္ဌောဃ၊ အဝိဇ္ဇောဃ လေးဖြာနက်နဲ ဂယက်ခဲဝယ် မြုပ်ပဲမြုပ်ကာ- <hr> စာမျက်နှာ-136 <br> ပေါ်မလာအောင် နက်မှောင်၍ နေပေသည်တကား။ <b>အနုသယဇာလောတ္ထတော၊</b> ကာမရာဂစသည် ကြိတ်နင်းအတွင်းကိန်းဝပ် အနုသယဆိုတဲ့ ပိုက်ကွန်ဓာတ်ဖြင့် ရစ်ပတ်ရှုပ်ထွေး သံသရာဘေးမှ ပြေးမရအောင် ပိုက်လှောင်ဆီးတား၍ ထားပါပေသည်တကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အဝိဇ္ဇာလှိုင်း၊ ပတ်ဝိုင်းနေသည်။<br>> ဂန္ထလေးပါး၊ ဝိုင်းထားလေပြီ။<br>> သြဃဝဲထဲ၊ နစ်စွဲကာတည်။<br>> ဘေးရန်သိုင်း၊ ဝိုင်း၍ထားလေပြီ။<br><br>---<br><h3>၁၉၁။ “ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ်ပါ”</h3><b>ယံ ဟိ ကိစ္စံ အပဝိဒ္ဓံ၊ အကိစ္စံ ပန ကယိရတိ။</b><br><b>ဥန္နဠာနံ ပမတ္တာနံ၊ တေသံ ဝဍ္ဎန္တိ အာသဝါ။</b><br>*(သောဏကောဠိဝိသထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ယံ ကိစ္စံ၊</b> ခန္ဓာငါးဝ ရုပ်နာမ်မျှ၌ ဓမ္မသဘော နစ်နာဖွေရှာ သိစရာမှန် ဧကန်မုချ ပြုရမည့်ကိစ္စကို။ <b>အပဝိဒ္ဓံ၊</b> ချွတ်လွဲချော်ကာ တော်ရာဖယ်ထား ရှောင်ရှားမပြု လစ်လျူရှု၍ နေတတ်၏။ <b>အကိစ္စံ ပန၊</b> ကိုယ်နှင့်နှိုင်းနှိမ့် မသင့်မတော် ပြုမလျော်သော လော်လော်လီလီ ဗာဟီရစု လောကီမှုကို။ (ဝါ) လာဘ်ပကာသန ဂုဏ်ဟန်ကြီးမား တရားမရှု အလကားအမှုကို။ <b>ကယိရတိ၊</b> ကြိုးကြိုးစားစား နေမနားအောင် ပြုဆောင်တတ်ပေ၏။ <b>ဥန္နဠာနံ၊</b> အနှစ်မပါ အကာသီးသီး အရှည်ကြီးမြှင့်တင် ကျူပင်ပမာ လေမှာလွင့်လွင့် မာနဆင့်၍ တမြင့်တည်းမြင့် မာန်ဟုန်စွင့်၍ နေကုန်သော။ <b>ပမတ္တာနံ၊</b> လောကီဂုဏ်ဟန် ပကာသနဖြင့် တော်တန်လေပြီ ဟုတ်လှပြီဟု မာန်ဆီရစ်ကာ မေ့မြောရှာသော ထိုလူဖျင်းတို့အား။ <b>အာသဝါ၊</b> လေးဖြာအာသဝေါ တဏှာတောသည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့် မြင့်တက်မြင့်မူ အပြောလျက် တလူလူ ကြီးပွား၍ လာကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ပြုသင့်ကိစ္စ၊ ဓမ္မဆိုလျှင်။<br>> ပြုရန်လေ၊ မေ့၍နေချင်။<br>> လာဘ်များမှုကား၊ ပြုအစဉ်။<br>> အာသဝပွား၊ ထိုသူ့တွင်။ <hr> စာမျက်နှာ-137 <br> <h3>၁၉၂။ “လွတ်မြောက်စေသူ”</h3><b>ဗုဒ္ဓဝီရ နမော တျတ္ထု၊ သဗ္ဗသတ္တာနမုတ္တမ။</b><br><b>ယော မံ ဒုက္ခာ ပမောစေသိ၊ အညဉ္စ ဗဟုကံ ဇနံ။</b><br>*(မဟာပဇာပတိဂေါတမီထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဗုဒ္ဓ၊</b> သစ္စာလေးဆူ သရဖူကို ရွယ်ရည်ကိုယ်တိုင် သိတော်မူနိုင်သော။ <b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လှသည့် လုံ့လဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံလေငြား မြတ်စွာဘုရား။ <b>တေ၊</b> ကျေးဇူးဂုဏ်အင် လွန်ပင်ကြီးမားသော ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>နမော၊</b> ရိုသေမြတ်နိုး မာန်ညွှတ်ကျိုး၍ ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ဘုရား။ <b>တွံ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် (ဝါ) လောကအမြူတေ လူ့အဆွေဟု ပရမေအထွတ် တမွတ်ခေါင်ဖျား ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>သဗ္ဗသတ္တာနံ၊</b> လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့ထက်။ <b>ဥတ္တမ၊</b> ထူးကဲသာလွန် အမှန်တပ် အထွတ်ခေါင်ဖျား မြင့်မားတော်မူပါပေသည်တကား။ <b>ယော တွံ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>မံ၊</b> ပဇာပတိဂေါတမီဟု နာမည်မှည့်ခေါ် တပည့်တော်မကို။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> သံသရာဝဋ်ထဲ ပြင်းကဲပိတ်လှောင် ဒုက္ခဘောင်မှ။ <b>ပမောစေသိ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ လွတ်မြောက်တော်မူစေလေပြီ။ <b>အညံ၊</b> တပည့်တော်မှ တစ်ခြားတစ်ပါးသော။ <b>ဗဟုကံ ဇနံ၊</b> များစွာသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းကိုလည်း။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> (ပ) မှ။ <b>ပမောစေသိ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ လွတ်မြောက်တော်မူစေပါသည်တကား။<br><br>---<br><h3>၁၉၃။ “ဟဲ-သေမင်း ရက်စက်လေခြင်း”</h3><b>ဟာ ယောဂါ ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊ ဟာ အနိစ္စာ သဗ္ဗသင်္ခတာ။</b><br><b>ဟာ ဇီဝိတံ ဝိနာသန္တံ၊ ဣစ္ဆာသိ ပရိဒေဝနာ။</b><br>*(မဟာပဇာပတိဂေါတမီထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စည်းဝေးရောက်လာ များစွာသောင်းသောင်း နတ်လူအပေါင်းတို့။ <b>ယောဂါ၊</b> ဆက်ဆံပေါင်းသင်း အချင်းချင်းတို့ မှီတင်းနေကြ သဘာဝသည်။ <b>ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊</b> သေကွဲရှင်ကွဲ နှစ်ကွဲနှစ်ဖုံ ခွဲရခြင်းသာလျှင် အဆုံးရှိကုန်သည်တကား။ <b>ဟာ၊</b> ရင်တဒိတ်ဒိတ် တထိတ်ထိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ကောင်းလှပေသည်တကား။ <b>သဗ္ဗသင်္ခတာ၊</b> ပြုပြင်သမျှ ဖြစ်လာရသည့် သင်္ခါရတရားမှန်သမျှသည်။ <b>ဟာ အနိစ္စာ၊</b> ရင်တထိတ်ထိတ် တဒိတ်- <hr> စာမျက်နှာ-138 <br> ဒိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ကောင်းလှပါသည်တကား။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဝိညာဉ်ထင်လင်း သက်ရှင်ခြင်းသည်။ <b>ဟာ ဝိနာသန္တံ၊</b> ရင်တဒိတ်ဒိတ် တထိတ်ထိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ဟာ-သေခြင်းသာ အဆုံးရှိပါပေသည်တကား။ (<b>ဟာ ယောဂါ ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊ ဟာ အနိစ္စာ သဗ္ဗသင်္ခတာ၊ ဟာ ဇီဝိတံ ဝိနာသန္တံ</b>)။<br><br><b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ပရိဒေဝနာ၊</b> ယောင်ယမ်းဟစ်ဆို ငိုယိုခြင်းသည်။ အမိအရှင်မကြီး နိဗ္ဗာန်နန်းကို ခိုမှီးသောအခါ ကျန်ရှာရစ်သူ နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါတွေ ဖြစ်၍သာ နေရရှာပါတော့သည်ဘုရား။<br><br>*(ဘုန်းကြီးပျံစသည်၌ သံဝေဂကထာ၊ လွမ်းတကထာများအဖြစ် အလွန်အသုံးတည့်ပါသည်။ အလွတ်ရေးဖွဲ့သည့် ရစနာဂတာမဟုတ်၊ ပါဠိတော်လာဖြစ်၍လည်း အလွန်လေးနက်ပါသည်။)*<br><br>---<br><h3>၁၉၄။ “မီးထဲမှ ဆွဲထုတ်ပါ”</h3><b>အာဒိတ္တသ္မိံ အဂါရသ္မိံ၊ ယံ နီဟရတိ ဘာဇနံ။</b><br><b>တံ တဿ ဟောတိ အတ္ထာယ၊ နော စ ယံ တတ္ထ ဒယှတိ။</b><br><b>ဧဝံ အာဒိတ္တကော လောကော၊ ဇရာယ မရဏေန စ။</b><br><b>နီဟရေထေဝ ဒါနေန၊ ဒိန္နံ ဟောတိ သုနီဟတံ။</b><br>*(သံယုတ္တပါဠိတော်)*<br><br><b>အဂါရသ္မိံ၊</b> လူတို့နေရာ အိမ်ဂေဟာကို။ <b>အာဒိတ္တသ္မိံ၊</b> တဟုန်းဟုန်းနှင့် ဟစ်ကြွေးကျော်ဟီး ညီးညီးတောက်ပြောင် မီးကြီးလောင်သည်ရှိသော်။ <b>ယံ ဘာဇနံ၊</b> အကြင်အိုးခွက်စသည်ကို။ <b>နီဟရတိ၊</b> လက်လှမ်းမှီရာ ဆွဲရမ်းကာဖြင့် မြန်သုတ်သုတ် ဆွဲထုတ်ယူလာခဲ့ပေ၏။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုမီးလောင်ရာ အိမ်ဂေဟာ၌။ <b>ယံ၊</b> အကြင် အတင်းဆွဲကာ ထုတ်ယူလာသည့် ရရာပစ္စည်း အသီးသီးသည်။ <b>နော ဒယှတိ၊</b> မီးလောင်ရာထဲ မပါဘဲနှင့် လွတ်မြဲလွတ်ကာ လက်ထဲ၌ ပါလာခဲ့ပေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုမီးလောင်ရာတွင် မပါဝင်ဘဲ လက်ထဲပါသည့် ပစ္စည်းသည်။ <b>တဿ၊</b> ကံကြမ္မာမီးလောင်စွဲ၍ စိတ်ထဲပူလောင် အပူလောင်ခေါ်ငြား ထိုလူသား၏။ <b>အတ္ထာယ၊</b> အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဖြစ်ပေသကဲ့သို့။ <hr> စာမျက်နှာ-139 <br> အသက်ဆက်ကာ ရှင်ရန်အလို့ငှာ။ <b>ဟောတိ၊</b> သတိထားကာ ရရာပစ္စည်း ဆွဲယူနည်းဖြင့် အပြီးမသွေ ဖြစ်ရလေ၏။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>လောကော၊</b> လောကကြီးသည်။ <b>ဇရာယ စ၊</b> ဇရာဖိစီး အိုခြင်းမီးဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>မရဏေန စ၊</b> ရှောင်ကွင်းမရ မရဏဆိုသည့် မီးဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>အာဒိတ္တကော၊</b> နေ့ရှိသရွေ့လောင် ပြေးရှောင်မလွတ် ဒလစပ် ခံနေရပေ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ သင်္ခါရဓမ္မတာ သင်တို့၏ ဥစ္စာကို မကွဲမပြတ် ဒလစပ်ပင် မီးစွဲဝင်နေလေသောကြောင့်။ <b>ဒါနေန၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဒါနဖြင့်။ <b>နီဟရထေဝ၊</b> ခပ်သုတ်သုတ်ပင် ဆွဲထုတ်ယူငင်လိုက်ကုန်ရာ၏။ <b>ဒိန္နံ၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဒါနသည်။ <b>သုနီဟတံ၊</b> မီးထဲမပါ ကိုယ်ဥစ္စာကို ကောင်းစွာမသွေ ထုတ်ဆောင်၍ ထားသည်မည်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၉၅။ “အဆိပ်တခွက် ပျားတစက်”</h3><b>သာတံ သေဝက္ခဏေ အပ္ပံ၊ တံ ဟေတု အနန္တဒုက္ခံ။</b><br><b>မီဠှော အာသံ ဟနေ ဆိန္ဒ၊ ခုရဓာရမဓူပမေ။</b><br><br><b>ကာမာ၊</b> လောကီအာရုံ ကာမဂုဏ်တရားတို့သည်။ <b>သေဝက္ခဏေ၊</b> မှီဝဲလေရာ ခဏတာ၌။ <b>အပ္ပံ၊</b> မဆိုလောက်စရာ ခဏသာတည်း အနည်းကလေးမျှ သုခချမ်းသာ ခံစားရပါလျက်။ <b>တံဟေတု၊</b> မှီဝဲကာသာ ခဏတာမျှ ထိုသုခကလေးကြောင့်။ <b>အနန္တဒုက္ခံ၊</b> ပျားရည်တစက် အဆိပ်တခွက်သို့ လိုက်ဖက်စရာ မမျှပါဘဲ အနန္တပြင်းကဲ ပိုလွန်သော ဆင်းရဲကို။ <b>အနုဘောတိ၊</b> မချိမဆန့် လူးလွန့်လျက် ခါးတွန့်ကာသာ ခံစားရရှာ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ခဏတာမျှ ထိုသုခနှင့် အနန္တပြင်းကဲ ထိုဆင်းရဲကို ငြင်းလဲမရ ခံစားရလေသောကြောင့်။ <b>မီဠှော၊</b> ရှေ့နောက်ကောင်းကျိုး မျှော်ကိုးသိမြင် ဆင်ခြင်နိုင်ဘိ ပညာရှိသည်။ <b>ခုရဓာရမဓူပမေ၊</b> သင်တုန်းသွားတွင် ပျားရည်တင်ညှိ နှိုင်းယှဉ်စရာ ဥပမာအလား ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်သုခ၌။ <b>အာသံ၊</b> တပ်မက်အာသာ မာရ်တဏှာကို။ <b>ဟနေ၊</b> ပယ်သတ်ရာ၏။ <b>ဆိန္ဒ၊</b> ရှေ့နောက် ဘေးတော်မတော်ကို အလျော်ယှဉ်ကာ မသင့်ရာမို့ ဖင့်ကာမနေ ဖြတ်တောက်လိုက်ရာပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-140 <br> <h3>၁၉၆။ “ကိုးကွယ်ရာ မှားသူများ”</h3>*(ဓမ္မပဒ အဂ္ဂိဒတ္တပုဏ္ဏား)*<br><br>ဘုရားမြတ်စွာ၊ မပွင့်ခါက၊ ဘာသာမျိုးခြား၊ အစားစားတို့၊ အားထားဖွယ်ရာ အဖြာဖြာကို၊ လိုက်ရှာနေကြ၊ ကြံတွေးဆလျက်၊ မိုးကောင်းကင်၊ သစ်ပင်တောတောင်၊ နေရောင်ကြယ်လ၊ အဝဝကို၊ ပသကာသာ၊ လွတ်ကြောင်းရှာ၏၊ မဟာမောဟ၊ မှားလေစွဲတည့်၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ ပွင့်သောခါမှ၊ သစ္စာလေးပါး၊ အားထားဖွယ်ရာ၊ ဖော်ထုတ်လာသည်... တို့မှာ ဝမ်းမြောက်ဖွယ်ပါတကား။<br><h3>၁၉၇။ <b>ဗဟုံ ဝေ သရဏံ ယန္တိ၊ ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ။</b></h3><b>အာရာမရုက္ခစေတျာနိ၊ မနုဿာ ဘယတဇ္ဇိတာ။</b><br><b>နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ နေတံ သရဏမုတ္တမံ။</b><br><b>နေတံ သရဏမာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စရေ။</b><br><br><b>မနုဿာ၊</b> လူအပေါင်းတို့သည်။ <b>ဘယတဇ္ဇိတာ၊</b> လောကသံသရာ နှစ်ဖြာရန်ဘေး မအေးစရာ ကြောက်လန့်ရှာကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပဗ္ဗတာနိ စ၊</b> မြင့်မြင့်မားမား တောင်ထွဋ်များကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝနာနိ စ၊</b> စိမ်းစိမ်းမို့မို့ ထီးထီးတောအုပ်ကြီးများကိုလည်းကောင်း။ <b>အာရာမရုက္ခစေတျာနိ စ၊</b> အရံတောစိုးသစ်ပင် စသည်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဗဟုံ ဝေ၊</b> များစွာသော လူတို့သည် စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>သရဏံ ယန္တိ၊</b> ဘေးရန်ကွယ်ပျောက် ကောင်းကျိုးရောက်မည် ကြံစိတ်ရည်လျက် မှီခိုဆည်းကပ်ကြလေကုန်၏။<br><br><b>နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊</b> ဤသို့ ရောက်တတ်ရာရာ အားကိုးရှာလျက် ဖြာဖြာဝါး ကိုးစားခြင်းသည်။ ဘေးကင်းရန်အောင် အကျိုးဆောင်ငြား အားထားကိုးကွယ်ရာသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ မဟုတ်ပါချေ။ <b>နေတံ သရဏမုတ္တမံ၊</b> (ပ) ကိုးစားခြင်းသည်။ မြတ်သော ကိုးကွယ်အားထား လေးစားလောက်ရာ ရတနာသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ မဟုတ်ပါချေ။ <b>နေတံ သရဏမာဂမ္မ၊</b> ဤသို့ ယုံကြည်ခုံတည်ထား ကိုးစားခြင်းကို အာဂမ္မ-စွဲ၍။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခာ၊</b> အပြင်းအပြ ဆင်းရဲလှသည့် လောကသံသရာ နှစ်ဖြာလုံးစုံ ဒုက္ခအဖုံဖုံမှ။ <b>န ပမုစ္စရေ၊</b> ဧကန်ထုတ်ခြောက် လွတ်မြောက်ဖို့ရာ မှန်စွာမသွေ မဟုတ်နိုင်သည်သာလျှင်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-141 <br> <h3>၁၉၈။ “ကိုးကွယ်ရာ အစစ်”</h3><b>ယော စ ဗုဒ္ဓဉ္စ ဓမ္မဉ္စ၊ သံဃဉ္စ သရဏံ ဂတော။</b><br><b>စတ္တာရိ အရိယသစ္စာနိ၊ သမ္မပ္ပညာယ ပဿတိ။</b><br><b>ဧတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ ဧတံ သရဏမုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတံ သရဏမာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စရေ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ အဂ္ဂိဒတ္တပုဏ္ဏား)*<br><br><b>ယော စ၊</b> အားထားဖွယ်ရာ ရှာသောခါ၌ ပညာသတိ ရှေ့သွားရှိသည့် အကြင်သူသည်ကား။ <b>ဗုဒ္ဓဉ္စ၊</b> လေးလီသစ္စာ ခိုင်ရွှေဝါကို ဆရာမကူ သယမ္ဘူဖြင့် ဉာဏ်ယူသိငြား မြတ်စွာဘုရားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မဉ္စ၊</b> ရှင်တော်ဗုဒ္ဓ ဟောဖော်ပြသည့် လေးဝအမှန် မြတ်သစ္စာဟု မုက္ခဖော်ထွက် ဓမ္မစက်ကိုလည်းကောင်း။ <b>သံဃဉ္စ၊</b> တရားရင်ခွင် မွေးလာတင်၍ မဂ္ဂင်ပဋိပတ် ကျင့်မြတ်ထွဋ်တင် အရိယာနွယ်ဝင် သံဃာရှင်နှင့် မည်တွင်သမျှ ယခုရှိကြ မြတ်သံဃာကိုလည်းကောင်း။ <b>သရဏံ၊</b> ကိုးကွယ်အားထား လေးစားရာအဖြစ်သို့။ <b>ဂတော၊</b> ကောင်းစွာမသွေ မြတ်ဓမ္မ၌ တည်နေမျက်မှောက် ဆိုက်ရောက်လေ၏။ <b>စတ္တာရိ၊</b> သင်္ချာပိုင်းခြား အပြားအားဖြင့် လေးပါးဖြစ်ကုန်သော။ <b>အရိယသစ္စာနိ၊</b> အရိယာတို့သာ သိကောင်းရာသည့် မှန်ရာထွဋ်ထား သစ္စာတရားတို့ကို။ <b>သမ္မပ္ပညာယ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်းခြား မဂ်ပညာအားဖြင့်။ <b>ပဿတိ၊</b> ၎င်းပိုင်းခြားခြား ပရိုဏ်းသားလျက် ကသိုဏ်းအသွင် ထင်မြင်သိရှိတော်မူလေ၏။ <b>ဧတံ သရဏံ ခေမံ၊</b> ဤသို့ သစ္စာသိမြင်ကာဖြင့် ရတနာသုံးပါး အားထားဆည်းကပ် ကိုးကွယ်တတ်ခြင်းသည်။ ဘေးရန်ကင်းကွာ လွတ်မြောက်ရာ အစစ်အမှန်ဖြစ်သော ကိုးကွယ်ရာ အစစ်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဧတံ သရဏမုတ္တမံ၊</b> (ပ) သည်။ ကိုးကွယ်မှု မှန်သမျှတို့ထက် ဆထက်ထူးချွန် အလွန်ပင် မြတ်လှသော ကိုးကွယ်ရာ အစစ်အမှန်ပင် ဖြစ်ပေ၏။ <b>ဧတံ သရဏမာဂမ္မ၊</b> (ပ) ကို အာဂမ္မ-အကြောင်းပြု၍။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခာ၊</b> အပြင်းအပြ ဆင်းရဲလှသည့် လောကသံသရာ နှစ်ဖြာလုံးစုံ ဒုက္ခအဖုံဖုံမှ။ <b>ပမုစ္စရေ၊</b> ဧကန်ထုတ်ခြောက် အမှန်ပင် လွတ်မြောက်နိုင်ကြလေကုန်သတည်း။ (ဝါ) <b>ပမုစ္စရေ၊</b> ကိုးကွယ်ရာအစစ်အမှန် ရောက်ပြီမို့ မျိုးနွယ်မဟာ တစ်ဆစ်တစ်ရံဖြင့် မဖောက်ပြီဘုဪ... ဘေးအတန်တန် ရန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အဝဝ အမှန်တကယ် ပပျောက်တော်မူကြလေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-142 <br> <h3>၁၉၉။ “ရှိမနေဘူး ဖြစ်နေတာ”</h3><b>မဏိနာ အာတပေ စ၊ အညသ္မိံ သမာဂမေ။</b><br><b>ယထာ ဟောတိ တထာ စိတ္တံ၊ ဝတ္ထုလမ္ဗာဒိသင်္ဂမေ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>မဏိနာတပေ၊</b> မှန်ဘီလူးနှင့် နေရောင်ရှိန်သည်။ <b>သမာဂမေ၊</b> အကြောင်းတိုက်ဆုံ ပေါင်းမိထိမိကုန်သည်ရှိသော်။ <b>အဂ္ဂိ၊</b> အခိုးပြာမှောင် အရောင်ထိန်လျှပ် မကိုင်နိုင်မကြည့်နိုင်အောင် ပူလောင်သည့် မီးဓာတ်သည်။ <b>ဟောတိ ယထာ၊</b> ဓာတ်ခိုက်သည့် သဘောဖြင့် လတ်တလောမပါ လက်ငင်းချက်ချင်းပင် ပေါ်လာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> မိမိခန္ဓာ ဉာဏ်ဖြင့်ရှာ၍ နမူနာယူ ဤဥပမာနှင့် အလားတူသာလျှင်။ <b>ဝတ္ထုလမ္ဗာဒိ သင်္ဂမေ၊</b> စက္ခုပသာဒခေါ်သော မျက်စိအကြည်က ရုပ်အခံဓာတ်၊ ရူပါရုံဆိုတဲ့ ပါဠိဓာတ်အရှိကတော့ အဆင်းဓာတ်၊ နှစ်ရပ်တွေ့ကြုံ ဝတ္ထုနှင့်ရူပါရုံမို့ အလိုမဓာတ်ဖို ဇာတ်ခိုက်မှု ဖဿဖျတ်ကနဲ စလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>စိတ္တံ၊</b> နိယာမသဘာဝ ခဏချင်းပေါ်ထင် မြင်တယ်ဆိုသည့် ဒဿနစိတ်၊ ကြားသည့် သဝနစိတ်၊ နံသည့် ဃာယနစိတ်၊ လျက်သည့် သာယနစိတ်၊ ထိသည့် ဖုသနစိတ်၊ အာရုံတစ်ခုကို မတွေ့လျှင် မနေတတ် မနောဝိညာဏ ပရမတ်၊ တစ်လုံးသေ-တစ်လုံးဖြစ် သူ့ဘာသာသူ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ဓာတ်သဘောအစစ်တို့သည်။ <b>အဿ၊</b> ဤကိုယ်ကာယ အသုဘခန္ဓာထဲ၌ မူလကတည်းက ကြိုကြိုတင်တင် ဘာတစ်ခုမှ ရှိမနေကြပါသော်လည်း။ <b>ဟောတိ၊</b> လျှပ်စစ်တွေ ပျက်သန်းသကဲ့သို့ ဖြန်းကနဲ ဖြန်းကဲ တစ်ဖြစ်လဲ ဖြစ်၍နေလေ၏။ (ဝါ) <b>ဟောတိ၊</b> “တိဏ္ဏံ သင်္ဂတိ ဖဿော” ဓာတ်သဘောသဘာဝ လတ်တခဏ လျှပ်သဘော ပမာပြသကဲ့သို့ ဒြပ်သဘော ရှာမရပေဘူး၊ သုဒ္ဓဓမ္မ သက်သက်သော သဘောပါပဲ၊ အဟုတ်ပြစရာ မနောနှင့် တွေးကြည့်တော့ ဒီနှင့်ဟိုနှင့် ဆွယ်မကူးမသန်းပါဘဲ တကယ်ထူးဆန်းစွာ ဓာတ်သားစာရင်းတွေမို့ မျှော်လင့်တော လက်ငင်းဖြစ်ပေါ်၍ လာရလေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၀။ “အနတ္တ... အနတ္တ”</h3><b>အနတ္တာ မေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊ ကသိမ္ဗုရိဝ ရိတ္တကာ။</b><br><b>တုစ္ဆာ ဒပ္ပဏဆာယာဝ၊ သုညာ ပက္ခိပထော ယထာ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)* <hr> စာမျက်နှာ-143 <br> <b>ဣမေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊</b> အကြောင်းဖန်လာခြင်းအရာကြောင့် ဖြစ်လာခဲ့ငြား ဤရုပ်နာမ်တရားတို့သည်။ <b>အနတ္တာ၊</b> ဘယ်တော့မှ မအိုချင်ပါ၊ ဘယ်တော့မှ မသေချင်ပါ၊ ဖြာဖြာစုပေါင်း ဆုမွန်တွေတောင်းသော်လည်း တောင်းတိုင်းမရ တတိုင်းမဖြစ် ထင်တိုင်းမပေါက် အမှောက်မှောက်အပြန်ပြန် အမှန်အစိုးမရသည့် အနတ္တ၊ အဖတ်မရ အာရကဆိုသည့် အနှစ်မဲ့သော သဘောပါတကား။ <b>ကသိမ္ဗုရိဝ၊</b> အပြင်ပန်းကြည့်တော့ လှတယ်ထင်၊ အထဲတွင် အနှစ်မရှိ၍ ပကတိဖောက်ပြားတတ်သည့် ခရုယောက်သွားတို့ကဲ့သို့။ <b>ရိတ္တကာ၊</b> အပေါ်က အုပ်ဖုံး အတွင်းက ဆိတ်သုဉ်း၍ လုံးလုံးအနှစ်ကင်းသော တရားတို့ပါတကား။ <b>ဒပ္ပဏဆာယာဝ၊</b> သွားဟန်လာဟန် ပြုံးရယ်ဟန်နှင့် သန္တာန်တူစွာ မြင်ရပါသော်လည်း စမ်းကာမတွေ့ ခေါ်၍မထူး ဦးလည်းမညိတ် ဓာတ်ရုပ်ပုံ မှန်တင်ရိပ်ကဲ့သို့။ <b>တုစ္ဆာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာသုခ ဘယ်ခါမှ မပြီးစီးနိုင်၍ အချည်းနှီးသော တရားတို့ပါတကား။ <b>ပက္ခိပထော ယထာ၊</b> ငှက်များပျံသန်း ကောင်းကင်လမ်းသို့ ကိုင်စမ်းစရာ ဘာမျှမရှိ ဟင်းလင်းအတိသာဖြစ်သော ကောင်းကင်ပြင်ကဲ့သို့။ <b>သုညာ၊</b> ဘာမျှမရှိ ပကတိအသုံးမကျသည့် သုညဆိုသည့် ဝလုံးသာတည်း။ (ဝါ) <b>သုညာ၊</b> အသုံးမကျသည့် တရားတွေမို့ အလကားလို့သာ မှတ်လိုက်ကြပေတော့၊ ရုပ်နာမ်နှစ်ပါးဆိုတာ အနတ္တ အနတ္တ အနတ္တ တရားတို့ပါတကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ အနတ္တမှန်။<br>> ပေါ်ယံဖုံးအုပ်၊ အဟုတ်ထင်ကာ။<br>> မှန်တင်ခုံရိပ်၊ နိမိတ်ထင်တာ။<br>> လုံးလုံးမှ၊ သုံးမကျ အနတ္တာ။<br>><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ ဒုက္ခမှန်တာ။<br>> ပျားရည်အုပ်ဖုံး၊ အဆိပ်တုံးပမာ။<br>> တံလျပ်သဘောန္တော၊ လိုက်မောခါခါ။<br>> ဒုက္ခတုံး၊ မဆုံးနိုင်တော့တာ။<br>><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ အနိစ္စမှန်တာ။<br>> လျှပ်တပြက်အတွင်း၊ ပျက်ခြင်းများစွာ။<br>> ဖြစ်ပေါ်ပြီးပျက်၊ ရေပွက်ပမာ။<br>> အနိစ္စ၊ ဒိဋ္ဌမှတ်ကြပါ။ <hr> စာမျက်နှာ-144 <br> <h3>၂၀၁။ “စိတ်ဖြင့်ဆေးပါ”</h3><b>ဇလေန ပကတံ ပင်္ကံ၊ ဇလေနေဝ ဝိသုဇ္ဈတိ။</b><br><b>စိတ္တေန ပကတံ ပါပံ၊ စိတ္တေနေဝ ဝိသုဒ္ဓတိ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဇလေန၊</b> ကမ္ဘာပြုမိုး ရွာဖြိုးသွန်းစေ့ အာပေါရေကြောင့်။ <b>ပင်္ကံ၊</b> ညစ်ပတ်ပေကျံ အကြင်ရွှံ့ညွန်သည်။ <b>ပကတံ၊</b> ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ <b>တံ ပင်္ကံ၊</b> ရေကြောင့်ရင်းခံ ထိုရွှံ့ညွန်ကို။ <b>ဇလေနေဝ၊</b> ကြောင်းရင်းမှန်ပေ ထိုသည့်ရေဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝိသုဇ္ဈတိ၊</b> ညစ်ကြေးမတင် စင်ကြယ်နိုင်ပေ၏။ <b>စိတ္တေန၊</b> အကြောင်းမူလ သူကစသည် ပဘဿရံအခြေခံဟိတ် စိတ်ဆိုသည့် တရားကြောင့်။ <b>ပါပံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှု အကုသိုလ်ဒုစရိုက်သည်။ <b>ပကတံ၊</b> အကြောင်းအားလျော်စွာ ဖြစ်ပေါ်၍လာပေ၏။ <b>တံ ပါပံ၊</b> ထိုယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှု အကုသိုလ်တရားကို။ <b>စိတ္တေနေဝ၊</b> အကြောင်းမူလ သူကစသည့် ပဘဿရံ ထိုစိတ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝိသုဒ္ဓတိ၊</b> ညစ်ကြေးမတင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ပေ၏။ သူ့ကြောင့်ဘဲမဲ၊ သူ့ကြောင့်ဘဲဖြူ၊ ဇမ္ဗူတလူ သူမတူ အစွမ်းထက်သည့် စိတ်ကိုဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းလက်နက် အရှိန်အဝပြပြီးလျှင် နှိမ်ပါမှ တော်ရာကျတော့သည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရေကြောင့်ဖြစ်ရေး၊ ညစ်ကြေးတင်လျှင်။<br>> ရေနှင့်ဆေးလို့၊ ညစ်ကြေးဖြူစင်။<br>> စိတ်ကြောင့်ဖြစ်ရေး၊ ညစ်ကြေးတင်လျှင်။<br>> စိတ်ဖြင့်ဆေး၊ ညစ်ကြေးဖြူသန့်စင်။<br><br>---<br><h3>၂၀၂။ “နှစ်သစ်ကူးသည့် သစ်ထူးချိန်မှာ”</h3><b>ဝဿံ ဝုဋ္ဌာ ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊ ဇိဏ္ဏာ မရဏသန္တိကာ။</b><br><b>သင်္ခါရာနံ ဘာဝံ ဥဒ္ဓါ၊ ပါပါ စိတ္တံ နိဝါရယ။</b><br><br><b>ဘော မနုဿာ၊</b> တစေစေတွေး တရေးရေးပေါ် ခုနော်ချိန်ကောင်း နှစ်ဟောင်းပြောင်း၍ နှစ်သစ်လောင်းမည် ခါကင်းတည်ရာ မင်္ဂလာဟု စဉ်လာပြုညောင်း အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>ဝဿံ ဝုဋ္ဌာ၊</b> တစ်နေ့တစ်နေ့ တရွေ့ရွေ့ပြောင်း တစ်နှစ်အောင်း၍ နှစ်သစ်လောင်းကာ ခုချိန်မှာလျှင် သီတင်းကျွတ်ခဲ့လေပြီ။ (ဝါ) မင်္ဂလာစေမြောက် နှစ်အသစ်- <hr> စာမျက်နှာ-145 <br> ဖြင့် ရောက်ခဲ့ပါလေပြီ။ <b>ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊</b> ဆံဖြူ၊ ခါးကိုင်း၊ နားထိုင်းလို့ သွားကြွေ သားရေယိုယွင်း အိုမင်းခဲ့လေပြီ။ (ဝါ) <b>ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊</b> တစ်နေ့တစ်နေ့ တရွေ့ရွေ့နှင့် ရွှေဘိုသာအို နုမပျိုဘဲ ခုလိုချိန်မှာ ငယ်မူရာတို့ ကွယ်ကာပျောက်ဆုံး နောက်တုန်းကနှင့်မတူ ခုတမူ အရွယ်ကယွင်းသဖြင့် ကြီးပြင်း၍ လာခဲ့ကြရလေကုန်ပြီ။ <b>ဇိဏ္ဏာ မရဏသန္တိကာ၊</b> အိုတာတွေ ဒလစပ်ဝိုင်းသဖြင့် နာတာက မပြတ်မဆိုင်းမီဟု သေမင်း၏ နယ်ပိုင်းသို့ ခုန်စိုင်းပြေးဝင်၍ လာခဲ့ရလေပြီ။ <b>သင်္ခါရာနံ၊</b> ဖြစ်ပြန်ပျက်ပြန် နိယာမစစ် တသဲသဲလျှင် အမြဲတွင်တွင် သွားနေသော သင်္ခါရတရားတို့၏။ <b>ဘာဝံ၊</b> တဖြစ်ဖြစ်နှင့် တသစ်လဲလဲ မီးစာကုန်ဆီခန်းသည့် နည်းကဲ့သို့ မမြဲမှန်လှ အနိစ္စ၊ ဆင်းရဲမှန်လှ ဒုက္ခ၊ အနှစ်မဲ့စု အစိုးမရသည့် အနတ္တဆိုသည့် သဘောကို။ <b>သုဘာဝေတွာ၊</b> နေ့စဉ်နေ့စဉ် မြဲဆင်ခြင်လျက် တွင်တွင်ကြိုးစား ပွားများအားထုတ်ပြီး၍။ <b>ပါပါ စိတ္တံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ညမ်း လွန်ဟော့ရမ်းသည့် သော့သွမ်းလော်လည် မတည်မကြည်သည့် စိတ်ကို။ <b>နိဝါရယ၊</b> တားမြစ်လိုက်ကြစမ်းပါလော။ (ဝါ) <b>နိဝါရယ၊</b> အများမချစ်ပေမယ့် ဘုရားချစ်ဖို့ရာ တကယ်အရေးကြီးသမို့ သစ်ကာကြိုးစား အားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> တစ်နှစ်ဟောင်းလို့၊ သစ်လောင်းလေပြီ။<br>> အဟောင်းအသစ်၊ ပြောင်းလစ်မတည်။<br>> သစ်ဟောင်းသဘောန္တော၊ နစ်နာကြံစည်။<br>> နှစ်သစ်ကူး၊ သစ်ထူးချိန်ခါမှီ။<br>> *(ဝါကျွတ်ပွဲ၊ သင်္ကြန်ပွဲတို့၌ ဟောသည်)*<br><br>---<br><h3>၂၀၃။ <b>ယုဝါ စရေ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ဗြဟ္မစာရီ ယုဝါ သိယာ။</b></h3><b>ယုဝဿ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ဧတံ ဗုဒ္ဓေဟိ ဝဏ္ဏိတံ။</b><br>*(ရဋ္ဌပါလသုတ်)*<br><br><b>ဗြဟ္မစရိယံ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့် မြင့်ထက်မြင့်၍ အားနှင့်မာန်နှင့် မာန်ဟုန်ဖွင့်ကာ အသင့်ကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်မှ အလုပ်တွင်ကာ ရသင့်ရာသည့် သာသနာတင့်အပ် ဗြဟ္မစရိယခေါ်သော အကျင့်မြတ်ကို။ <b>ယုဝါ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အင်အားကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်စဉ်အခါက။ <b>စရေ၊</b> အားမာန်လုံ့လ ဝါယာမဖြင့် မရမနေ ကျင့်ကြံလေရာ၏။ <b>ဗြဟ္မစာရီ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့်- <hr> စာမျက်နှာ-146 <br> မြင့်ထက်မြင့်၍ အားနှင့်မာန်နှင့် မာန်ဟုန်ဖွင့်ကာ အသင့်ကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်မှ အလုပ်တွင်ကာ ရသင့်ရာသည့် သာသနာတင့်အပ် အကျင့်မြတ်ကို မလပ်ပုံသေ အားထုတ်နေသော သူသည်။ <b>ယုဝါ သိယာ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အားအင်ကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်သူသာလျှင် အမှန်ဖြစ်သင့်ရာ၏။ <b>ယုဝဿ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အားအင်ကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်သူ၏။ <b>ဧတံ ဗြဟ္မစရိယံ၊</b> ဤသို့ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းကို။ <b>ဗုဒ္ဓေဟိ၊</b> သိသင့်သိရာ အဖြာဖြာကို သေချာထင်ထင် သိမြင်တော်မူကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည်။ <b>ဝဏ္ဏိတံ၊</b> သာဓုနုမော် ခေါ်သံတော်ဖြင့် အနော်ဝတသော် ချီးမွမ်းတော်မူပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အဆင့်အဆင့်၊ မြင့်တဲ့သာသနာ။<br>> ငယ်ရွယ်သန်တုန်း၊ ကျင့်သုံးလိုက်ပါ။<br>> မာန်ဟုန်ရွယ်ကွဲ၊ ငယ်တဲ့ချိန်မှာ။<br>> ကျင့်သူမှ၊ ဗုဒ္ဓချီးမွမ်းတာ။<br><br>---<br><h3>၂၀၄။ “ဖြစ်သင်္ခါရ မဖြစ်နိဗ္ဗာန်”</h3><b>ဥပ္ပါဒေါ သင်္ခါရာ၊ အနုပ္ပါဒေါ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ပဝတ္တံ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပဝတ္တံ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ဇာတိ သင်္ခါရာ၊ အဇာတိ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ဇရာ သင်္ခါရာ၊ အဇရာ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>မရဏံ သင်္ခါရာ၊ အမတံ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br>*(ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂပါဠိတော်)*<br><br><b>ဥပ္ပါဒေါ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာရှိသော စိတ်၊ စေတသိက်၊ ရုပ်ပရမတ်တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အနုပ္ပါဒေါ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာမရှိသော အသင်္ခတပရမတ်တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ (ဝါ) ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးကွယ်ပျောက်ခြင်းဖြစ်သော မဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်တို့၏ ကိုင်တွယ်ရာ အာရုံဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်ပရမတ်တရားမည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> ထူးသော ဝိပဿနာဉာဏ်၊ ဂေါတြဘူဉာဏ်၊ မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်၊ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ် သိသင့် သိထိုက်ပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-147 <br> <b>ပဝတ္တံ၊</b> ဘုံ ၃ ပါး၌ ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာရှိသော ပရမတ်တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အပ္ပဝတ္တံ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာမရှိသော ပရမတ်တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိ (ပ)</b> တို့ဖြင့်။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> သိအပ် သိသင့် သိထိုက်လှပါပေသတည်း။<br><br><b>ဇာတိ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုတရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အဇာတိ၊</b> မဖြစ်ပေါ်သော တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ပရမတ်မည်၏။<br><br><b>ဇရာ၊</b> ဆွေးမြေ့ရင့်ရော်တတ်သော တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရား သင်္ခတတရားမည်၏။ <b>အဇရာ၊</b> ဆွေးမြေ့ရင့်ရော်မှုမရှိသော တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။<br><br><b>မရဏံ၊</b> သေတတ်ပျက်တတ်သော တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရား သင်္ခတတရားမည်၏။ <b>အမတံ၊</b> မပျက်စီးသောတရား၊ မသေသောတရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ (ဝါ) ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးကွယ်ပျောက်ကြောင်းဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်မည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> ထူးသော ဝိပဿနာဉာဏ်၊ ဂေါတြဘူဉာဏ်၊ မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ် သိသင့် သိထိုက်ပါပေသတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၅။ “ဟောသူ နာသူ တရားတောင်းသူ သာဓုခေါ်သူ”</h3><b>နဝကပ္ပံ သုတဓမ္မံ၊ အဋ္ဌကပ္ပဉ္စ ယာစိတော။</b><br><b>ဧကော ကပ္ပါ နုမောဒနာ၊ ဒေသိတော စ အသင်္ချေယျာ။</b><br><br><b>သုတဓမ္မံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားဟောသည့် တရားကို မှတ်သားနာယူ အလေးမူလျက် ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ရိုသေစွာ နာကြားသူအား။ <b>နဝကပ္ပံ၊</b> ကိုးကမ္ဘာတိုင်တိုင် အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် နတ်ဘုံတွေ အဆင့်ဆင့်ပေါက်ပြီးလျှင် အံ့လောက်သည့် ချမ်းသာကို ဝမ်းသာစွာ ခံစားလျက် ဘုရားမြတ်စွာ စိန္တေယျတို့ မှန်စွာခိုဝင် ပြည်ခွင်အမတ နိဗ္ဗာနသို့ အန္တိမကာလ နောက်ပိတ်ဆုံးဘဝတွင် မုချမသွေ ဝင်ရောက်ရလေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-148 <br> <b>ယာစိတော၊</b> တရားဒေသနာ ဟောမြွက်ပါဟု ရိုသေစွာ လျှောက်ထားသောသူသည်။ <b>အဋ္ဌကပ္ပံ၊</b> ရှစ်ကမ္ဘာတိုင်တိုင် အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် (ပ) မုချမသွေ ဝင်စံရလေသတည်း။<br><br><b>အနုမောဒနာ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောသည့်တရားသည် ကောင်းလေ-ကောင်းလေဟု သာဓုနုမော် ခေါ်သောသူသည်။ <b>ဧကော ကပ္ပံ၊</b> တစ်ကမ္ဘာပတ်လုံး အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် (ပ) မုချမသွေ ဝင်စံရလေသတည်း။<br><br><b>ဒေသိတော၊</b> ဂုဏ်ပကာသန လာဘ်လာဘကို မငဲ့မကွက်ဘဲ သက်သက်သော မေတ္တာစေတနာဖြင့် ဝေနေယျာများ တရားဓမ္မ ရပါစေဟု အာရုံပြုကာ ဟောကြားပါသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ <b>အသင်္ချေယျာ၊</b> အကျိုးတရား ဤမျှများသည်ဟု ကမ္ဘာအားဖြင့်လည်း ပိုင်းခြား၍မရ၊ ဘဂဝါဘုရားကလည်း ပိုင်းခြား၍မပြနိုင်၊ အနန္တအသင်္ချေ အကျိုးတွေ မရေနိုင်အောင် များမြောင်လှပါပေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၆။ “သမင်နှင့်မြက် လူမိုက်နှင့်ကာမ”</h3><b>မိဂေါ မဏိံ ပဿန္တောပိ၊ တိဏံ ခါဒိတွာ ဂစ္ဆတိ။</b><br><b>ဗာလောပိ ဓမ္မံ ပဿန္တော၊ ကာမံ ဘုဉ္ဇိတွာ ဂစ္ဆတိ။</b><br><br><b>မိဂေါ၊</b> တောမှာမွေးဖွား တောစာစားလျက် တောသားမည်တွင် တောသမင်သည်။ (ဝါ) မေထုန် အိပ် စား ပျော်ပါးဖို့ရန် ဤသုံးတန်မျှ သူ့ဘဝတွင် အမြင်ရှိငြား တောသားခေါ်တွင် သားသမင်သည်။ <b>မဏိံ၊</b> တစ်ဆန်ကျိုးမျှ အဘိုးတန် ပတ္တမြားကျောက်ကို။ <b>ပဿန္တောပိ၊</b> မျက်စိရှေ့မှောက် တည့်တည့်အောက်တွင် ထင်းထင်းကြီး မြင်နေပါသော်လည်း။ <b>တိဏံ၊</b> တိရစ္ဆာန်သဘာဝ စားနေကျဖြစ်သည့် မြက်ကိုသာလျှင်။ <b>ခါဒိတွာ၊</b> မြိန်မြိန်ယှက်ယှက် စားသောက်လျက်။ <b>ဂစ္ဆတိ၊</b> သားတို့ပျော်ရာ တောဝနာသို့ လျင်စွာမသွေ ပြန်သွားလေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> သမင်အလား မနမူ အလားတူသာလျှင်။ <b>ဗာလော၊</b> လင်နှင့်မယား သမီးသားတို့ စီးပွားအာရုံ ကာမဂုဏ်သဘော မနှောဘဲ ထင်ရှားအောင် ဟောရသည်ရှိသော်။ <b>ဒုပ္ပညော၊</b> ဝိပဿနာ မဂ်ဖိုလ်ရလိုသောစိတ် တစ်ဆိတ်ကမျှ မရှိလှ- <hr> စာမျက်နှာ-149 <br> ဘဲ အရိယသစ္စာ မြတ်ဓမ္မာကို မနာမကြား မမှတ်သားဖူးသော ဗာလမည်တွင် ပုထုဇဉ်သည်။ <b>ဣမသ္မိံ သာသနေ၊</b> အဇဋာဝေဟင်ထက် ကောင်းကင်၌ နှင်းမြူတိမ်ကင်း လွန်ပဝင်းသည့် နေမင်းပမာ သာသနာငါးထောင် ဘုန်းရောင်ထွန်းပ ဒုလ္လဘဟု ကြုံရသည့်ကာလ ဤသမယ၌။ <b>လဒ္ဓကာလောပိ၊</b> မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ရရန်အကြောင်း ခွင့်ကောင်းကြုံရ ခေတ်ကာလကို ကျနသိုက်မြိုက် တည့်တည့်မတ်မတ်ကြီး ဆိုက်နေပါလျက်။ <b>ကာမံ၊</b> တိရစ္ဆာန် ကျွဲနွား အစထားလျက် ပိုးမွှားမကျန် ထိုက်တန်ရာရာ လွယ်ကာခဏ ရနိုင်ကြသည့် ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ယုတ် အစုတ်အနုတ်ကိုသာလျှင်။ <b>ဘုဉ္ဇန္တော၊</b> နေ့စဉ်ရက်ဆက် ရမက်မပြေ ဝက်တတွေ့သို့ တပေပေ တကျီကျီ အပြန်ပြန်အလှန်လှန် သုံးဆောင်ခံစားလျက်သာလျှင်။ <b>ဂစ္ဆတိ၊</b> ကာမဂုဏ်အာရုံ၌ စွဲပြီးလျှင် ဘုရားနှင့်လွဲ၊ တရားနှင့်လွဲ၊ သံဃာနှင့်လွဲတာကြောင့် အကဲမလှ၊ သေခါနီးကျလေတော့ ကိုးစားစရာ ဘယ်မမြင် တကယ်ပင် အနေမတတ်ခဲ့တာကြောင့် အကြပ်ကြီးကြပ်လိုမို့ မျက်ရည်ကလေး တစို့စို့နှင့် ဘဝင်ဆို့စရာ ဘဝအခင်းပေမို့ ငိုရင်းသာ သေပွဲဝင်ရရှာလေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၇။ “အမဲရိုး၌ ခွေးငတ်ကြိုက်”</h3><b>ဣမံ ဟိ သုဘတော ကာယံ၊ ဂဟေတွာ တတ္ထ မုစ္ဆိတာ။</b><br><b>ဗာလာ ကရောန္တိ ပါပါနိ၊ ဒုက္ခာ န ပရိမုစ္စရေ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဣမံ ဟိ ကာယံ၊</b> အသုဘသဘော ရွံဖွယ်ပေါသည့် သူရောကိုပါ ဤခန္ဓာကိုယ်ကိုပင်။ <b>သုဘတော၊</b> စွဲမက်စဖွယ် တင့်တယ်လှပပေ၏ဟူ၍။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> အရှိသဘော စိတ်မစောဘဲ မနောတွေးကြံ လှပဟန်နှင့် မူဟန်တင့်တယ် တပ်မက်ဖွယ်ဟု စွဲယူပြုကြကုန်လျက်။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုအယုတ်တမာ များစွာပြည့်လှောင် အပုပ်ကောင်၌။ <b>မုစ္ဆိတာ၊</b> စရိုက်ဓလေ့ အမိုက်ငွေဖြင့် မေ့မေ့မူးမူး အလွန်ရူးကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပါပါနိ၊</b> ကာမေသုမိစ္ဆာ ယုတ်မာညစ်ညမ်း ဟော့ရမ်းသမှု အကုသိုလ်အစုစုတို့ကို။ <b>ကရောန္တိ၊</b> ခွေး၊ လင်းတတို့သည် ပုပ်ပြီးရောင်သောအလောင်းကောင်၌ နှစ်ခြိုက်ရွှင်မြူ အပျော်ကြူကြကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက် ဗာလမိုက်မှား ပုထုဇဉ်များသည်၊ <b>ဒုက္ခာ၊</b> အပါယ်လေးဖြာ အိုနာသေရေး- <hr> စာမျက်နှာ-150 <br> ဆင်းရဲသောဘေးမှ။ <b>န ပရိမုစ္စရေ၊</b> စရိုက်ဓလေ့ အမိုက်ငွေဖြင့် တစ်ကွေ့ပတ်ပတ် အထပ်ထပ်လျှင် မတ်မမြောက် ထပ်၍သာ ရောက်နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> မြိုင်ကျက်စား သမင်များ၊ ပတ္တမြားတွေလည်း ရှောင်သွားသည်။<br>> မြက်ကိုသာစား ပတ္တမြား၊ တန်ဖိုးအားဖြင့် နားမလည်။<br>> ဥပမာအား လူမိုက်များ၊ တရားနှင့်ငွေ ရှောင်သွားသည်။<br>> ကာမကိုသာ စားသုံးကာ၊ သံသရာ၌ တလည်လည်။<br>><br>> ဤကိုယ်ကာယ အသုဘသာ၊<br>> အမှန်ဖြစ်လဲ မြင်ခဲလှစွာ။<br>> အမဲရိုး၌ ခွေးကြိုက်ပမာ၊<br>> အပုပ်စား လူသား ဗာလသာ။<br><br>---<br><h3>၂၀၈။ “လူမိုက် သံသရာရှည်လှ”</h3><b>ဒီဃာ ဇာဂရတော ရတ္တိ၊ ဒီဃာ သန္တဿ ယောဇနံ။</b><br><b>ဒီဃော ဗာလာနံ သံသာရော၊ သဒ္ဓမ္မံ အဝိဇာနတံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ဇာဂရတော၊</b> ဝိတက်ထွေလျက် အိပ်စက်မပျော်သောသူအား။ <b>ရတ္တိ၊</b> ညဉ့်သည်။ <b>ဒီဃာ၊</b> အိပ်မပျော်ရင်း ဘယ်တော့လင်းမလဲဟု တွေးရင်းတွေးရင်းနှင့်သာ အချိန်တွေ အလွန်ပင် ကြာလှပါပေ၏။ <b>သန္တဿ၊</b> ခရီးပန်း၍ မလှမ်းချင်သောသူအား။ <b>ယောဇနံ၊</b> လေးဂါဝုတ် တစ်ယူဇနာဆိုသည့် ခရီးသည်။ <b>ဒီဃာ၊</b> ပင်ပန်းသမျှ ရှည်လွန်းလှပါပေ၏။ <b>သဒ္ဓမ္မံ၊</b> အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့ ကျိုးကြောင်းညွှန်ပြ မြတ်ဓမ္မကို။ <b>အဝိဇာနတံ၊</b> မသိကြကုန်သော။ <b>ဗာလာနံ၊</b> မိုက်တိမိုက်မှား ပုထုဇဉ် လူ့ဗာလတို့အား။ <b>အဝိဇာနတံ၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သဘာဝကို အစအနကလေးမျှ မသိကြခြင်းကြောင့်။ <b>သံသာရော၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ကြောင်းကျိုးစပ်လျက် လှည့်ပတ်တည်ဟန် သံသရာဆိုသည့် ခန္ဓာအစဉ်သည်။ <b>ဒီဃော၊</b> ရှည်လျားလှပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဒီဃော၊</b> သံသရာစက်အဝိုင်းကိုဖြင့် အမတဓမ္မာ မဖျက်မပိုင်းနိုင်လို့ ဒုန်းစိုင်းကာ တဖားဖားနှင့် တစ်သွားတည်းသွား၍သာ နေကြရလေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-151 <br> > <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အိပ်မပျော်သူမှာ၊ တစ်ညတာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br>> ပင်ပန်းသူမှာ၊ တစ်ယူဇနာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br>> လူမိုက်များမှာ၊ သံသရာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br><br>---<br><h3>၂၀၉။ “သစ္စာမမြင်၍ ကျင်လည်ရသည်”</h3><b>စတုန္နံ ဘိက္ခဝေ အရိယသစ္စာနံ အနနုဗောဓာ အပ္ပဋိဝေဓာ ယထာဘူတံ အဒဿနာ ဧဝမိဒံ ဒီဃမဒ္ဓါနံ သန္ဓာဝိတံ သံသရိတံ မမဉ္စဝ တုမှာကဉ္စ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာညွတ်ဗွေ ကရွတ်ခွေမှ လွတ်စေဖို့ရေး ဉာဏ်ယူတွေးလျက် ခုရေးနောက်ပါ မျှော်ထောက်ကာဖြင့် တရားပေစာ ဒေသနာကို သေချာမှတ်သား အို ရဟန်းများတို့။ <b>စတုန္နံ၊</b> သင်္ချာပိုင်းခြား လေးပါးသာလျှင် အမှန်ပင်ရှိကုန်သော။ <b>အရိယသစ္စာနံ၊</b> ပုထုဇဉ်ဗာလ ဘာမှမဆိုင် မဏ္ဍိုင်ဥက္ကဋ္ဌ အရိယာမြတ်တို့သာ သိအပ်ကုန်သော ဒုက္ခ၊ သမုဒယ၊ နိရောဓ၊ မဂ္ဂ ဟု လေးဝမည်သာ မြတ်သစ္စာတို့ကို။ <b>အနနုဗောဓာ၊</b> ဝိပဿနာဉာဏ်ပညာဖြင့် ကျော်စွာမသိခြင်းကြောင့်။ <b>အပ္ပဋိဝေဓာ၊</b> လောကုတ္တရာမဂ်ပညာဖြင့် သေချာစွာ ထိုးထွင်း၍ ရှင်းရှင်းကြီး မသိခဲ့ခြင်းကြောင့်။ <b>ယထာဘူတံ အဒဿနာ၊</b> ဖိုလ်ဉာဏ် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်တို့ဖြင့် ဧကန်ပိုင်ပိုင် မမြင်နိုင်ခဲ့ခြင်းကြောင့်။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့။ <b>ဣဒံ ဒီဃမဒ္ဓါနံ၊</b> ရှည်လျားလှစွာ သံသရာကာလပတ်လုံး။ <b>မမဉ္စဝ၊</b> ငါဘုရားရှင်သည်လည်းကောင်း။ <b>တုမှာကဉ္စ၊</b> သင်ချစ်သားတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သန္ဓာဝိတံ၊</b> ကျင်လည်ကျက်စား တဖားဖားဖြင့် ပြေးသွားခဲ့ရလေပြီ။ <b>သံသရိတံ၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ခေါင်းဆောင်လျက် အလောင်းကောင် သေစရာမပြတ်နိုင်သဖြင့် ဘုံသုံးထပ်သံသရာမှာ မြေကမ္ဘာ ခြေရာတွေ ထပ်လောက်အောင် လှည့်ပတ်၍သာ လာရပါပေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-152 <br> <h3>၂၁၀။ “ခွေးသိ ဝက်သိ မဟုတ်ပါ”</h3><b>တတ္ထ ကာမံ သောဏသိင်္ဂါလာဒယောပိ ဂစ္ဆန္တာ “ဂစ္ဆာမာ”တိ ဇာနန္တိ၊ န ပနေတံ ဧဝရူပံ ဇာနနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ၊ ဧဝရူပံ ဟိ ဇာနနံ သတ္တုပလဒ္ဓိံ န ပဇဟတိ၊ သတ္တသညံ န ဥဂ္ဃါတေတိ၊ ကမ္မဋ္ဌာနံ ဝါ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ ဝါ န ဟောတိ။</b><br><b>ဣမဿ ပန ဘိက္ခုနော ဇာနနံ သတ္တုပလဒ္ဓိံ ပဇဟတိ၊ သတ္တသညံ ဥဂ္ဃါတေတိ၊ ကမ္မဋ္ဌာနဉ္စဝ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ စ ဟောတိ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တတ္ထ၊</b> ထိုဣရိယာပထပဗ္ဗ၌။ <b>သောဏသိင်္ဂါလာဒယောပိ၊</b> ခွေး၊ မြေခွေး အစရှိကုန်သော တိရစ္ဆာန်တို့သည်လည်း။ <b>ဂစ္ဆန္တာ၊</b> သွားကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ဂစ္ဆာမာတိ၊</b> သွားကုန်၏ဟူ၍။ <b>ကာမံ ဇာနန္တိ၊</b> အကယ်၍ သိကြကုန်၏။ <b>ပန တာပိ၊</b> ထိုသို့ပင် သိကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ဧဝရူပံ၊</b> ဤသို့ သဘောရှိသော။ <b>ဇာနနံ၊</b> ခွေးဝက်သိကို။ <b>သန္ဓာယ၊</b> ရည်ရွယ်၍။ <b>ဘဂဝတာ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>န ဝုတ္တံ၊</b> ဟောတော်မမူအပ်။ <b>ဟိ သစ္စာ၊</b> မှန်၏။ <b>ဧဝရူပံ၊</b> ဤသို့ သဘောရှိသော။ <b>ဇာနနံ၊</b> ခွေးသိဝက်သိသည်။ <b>သတ္တုပလဒ္ဓိံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အယူကို။ <b>န ပဇဟတိ၊</b> မစွန့်နိုင်။ <b>သတ္တသညံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အမှတ်သညာကို။ <b>န ဥဂ္ဃါတေတိ၊</b> မခွာနိုင်။ <b>ကမ္မဋ္ဌာနံ ဝါ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းသည်လည်းကောင်း။ <b>သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ ဝါ၊</b> သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာသည်လည်းကောင်း။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်။ <b>ပန၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်း သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာ မဖြစ်သည်မှတစ်ပါး ဖြစ်သည်ကို ဆိုဦးအံ့။ <b>ဣမဿ ဘိက္ခုနော၊</b> ဤယောဂီရဟန်း၏။ <b>ဇာနနံ၊</b> သိခြင်းသည်။ <b>သတ္တုပလဒ္ဓိံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အယူကို။ <b>ပဇဟတိ၊</b> စွန့်နိုင်၏။ <b>သတ္တသညံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အမှတ်သညာကို။ <b>ဥဂ္ဃါတေတိ၊</b> ခွာ၏။ <b>ကမ္မဋ္ဌာနဉ္စဝ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းသည်လည်းကောင်း။ <b>သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ စ၊</b> သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><br>---<br><h3>၂၁၁။ “ဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်မဆို သတိပဋ္ဌာန်းမှ နိဗ္ဗာန်ရ”</h3><b>ယသ္မာ ပန ကာယဝေဒနာစိတ္တဓမ္မေသု ကိဉ္စိ ဓမ္မံ အနာမသိတွာ ဘာဝနာ နာမ နတ္ထိ၊ တသ္မာ တေပိ ဣမိနာဝ မဂ္ဂေန သောကပရိဒေဝေ သမတိက္ကန္တာတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-153 <br> <b>(သန္တတိမဟာမတ္တာဒယော)၊</b> သန္တတိအမတ်၊ ပဋာစာရီစသော ဥဂ္ဃါဋိတညူ ပုဂ္ဂိုလ်ထူးတို့သည်။ <b>ဧကဂါထာပရိယောသာနေ၊</b> တစ်ဂါထာ ဟောသည့်အဆုံး၌။ <b>သောကပရိဒေဝေ၊</b> သောကပရိဒေဝတို့ကို။ <b>ကိဉ္စာပိ သမတိက္ကန္တာ၊</b> အကယ်၍ကား လွန်မြောက်ပါပေကုန်၏။ (ဝါ၊ အရိယာအဖြစ်၌ တည်ကြပါကုန်၏)။ <b>ပန တာပိ၊</b> ထိုသို့ တစ်ဂါထာအဆုံး၌ အရိယာဖြစ်ကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ယသ္မာ၊</b> အကြင်ကြောင့်။ <b>ကာယဝေဒနာစိတ္တဓမ္မေသု၊</b> ကာယ၊ ဝေဒနာ၊ စိတ္တ၊ ဓမ္မ ဟူသော သတိပဋ္ဌာန်အာရုံ ၄ ပါးတို့တွင်။ <b>ကိဉ္စိ ဓမ္ံ၊</b> တစ်စုံတစ်ခုသော တရားကို။ <b>အနာမသိတွာ၊</b> မသုံးသပ်မူ၍။ <b>ဘာဝနာ နာမ၊</b> ဘာဝနာမည်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိပါ။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>တေပိ၊</b> ထိုဥဂ္ဃါဋိတညူ ဟူသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်လည်း။ <b>ဣမိနာဝ မဂ္ဂေန၊</b> ဤသတိပဋ္ဌာန်တည်းဟူသော လမ်းဖြင့်သာလျှင်။ <b>သောကပရိဒေဝေ၊</b> သောကပရိဒေဝတို့ကို။ <b>သမတိက္ကန္တာ၊</b> လွန်မြောက်ကုန်၏။ (ဝါ၊ အရိယာအဖြစ်၌ တည်ကုန်၏)။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝေဒိတဗ္ဗံ၊</b> သိအပ်၏။<br><br>---<br><h3>၂၁၂။ “လေးလံလှစွာ ဝန်ခန္ဓာ”</h3><b>ဘာရာ ဟဝေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊ ဘာရဟာရော စ ပုဂ္ဂလော။</b><br><b>ဘာရာဒါနံ ဒုက္ခံ လောကေ၊ ဘာရနိက္ခေပနံ သုခံ။</b><br>*(ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာညွှန် ခန္ဓာဝန်ကို အားသွန်ကြိုးပမ်း ထမ်း၍ခါခါ မလွတ်သာဘဲ သံသရာထဲတွင် တစ်ဝဲလည်လည် ဇာတိတည်လျက် သေသည့်မရဏ အပနှင့် ဒုက္ခဖုံဖုံ အစုံစုံကို အကုန်စုခံ နုမကျန်ဘဲ ဝန်လေးလှ အိုချစ်သားတို့။ <b>ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊</b> ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ ဟု ငါးစုသော ခန္ဓာတို့သည်။ <b>ဟဝေ၊</b> အပြောမဟုတ် မုချအမှန် ဧကန်စင်စစ်အားဖြင့်။ <b>ဘာရာ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ကြီး ထမ်းရသည့်နှယ် အလေးကြီး လေးလှပါ၏။ <b>ပုဂ္ဂလော၊</b> ခန္ဓာဝန်ကို အားသွန်ကြိုးပမ်း ထမ်း၍နေငြား ပုဂ္ဂိုလ်အစားစားသည်။ <b>ဘာရဟာရော၊</b> သူတစ်ပါး၏ ဝန်ကို အားသွန်ထမ်းနေရသည့် ကူလီကောင်မ ကူလီကောင်အထီးတွေ မည်လှပါပေ၏။ <b>ဘာရာဒါနံ၊</b> ခန္ဓာဝန်ကို တစ်ရံမစဲ အမြဲထမ်းနေရခြင်းသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှ အနန္တကို ခဏမသွေ ရ၍ရ၍သာ နေသဖြင့် ဧကန်ညှဉ်းဆဲ ပြင်းကဲလှသော ဆင်းရဲမည်ပါပေ၏။ <b>လောကေ၊</b> တေဘူမက ဘုံလာ- <hr> စာမျက်နှာ-154 <br> ၌။ <b>ဘာရနိက္ခေပနံ၊</b> နင်လားဟဲ့ ဝန်ခန္ဓာ လေးလံစွာ ငါမထမ်းတော့ပြီဟု ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်နှင့် အစွမ်းထုတ်ကာ အထုပ်ကို ပစ်ချလိုက်ရခြင်းသည်။ <b>သုခံ၊</b> ဒုက္ခဟူသမျှ လွတ်ငြိမ်း၍ ဝဋ်ဇာတ်တွေ ဤတွင်သိမ်းပြီမို့ အငြိမ်ကြီး ငြိမ်းချမ်းလှပါပေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာဝန်ဘေး၊ လေးလှလေသည်။<br>> ခန္ဓာရှိသမျှ၊ ဒုက္ခပွေလီ။<br>> ခန္ဓာဝန်ကြမ်း၊ မထမ်းတော့ပြီ။<br>> ဘေးမသန်း၊ ချမ်းရလေသည်။<br><br>---<br><h3>၂၁၃။ “လှူကထိန် သင်္ကန်းမြတ်”</h3><b>သဗ္ဗဝဇ္ဇော အပနယော၊ အနဝဇ္ဇံ ဝိနောဒတိ။</b><br><b>ဟန္တိ ဝိနယသဗ္ဗဿ၊ တံ ကထိနမုတ္တမံ။</b><br><br><b>ကထိနံ၊</b> တစ်နှစ်မှ တစ်ခါကြုံ ရတနာပုံဆိုက်သည့်အလားကဲ့သို့ မခြားပမာ တင်စားစရာ ပမာကပ်အပ်သည့် ကထိန်အလှူသည်။ <b>သဗ္ဗဝဇ္ဇော၊</b> လောကသံသရာ နှစ်ဖြာညစ်ပေ အပြစ်တွေကို။ <b>အပနယော၊</b> မကျမရောက် မဖြစ်မြောက်အောင် ပယ်ဖျောက်၍။ <b>အနဝဇ္ဇံ၊</b> အပြစ်မဲ့ကင်း သန့်ရှင်းစင်ကြယ်အောင်။ <b>ဝိနောဒတိ၊</b> ဆီးနှင်းမြူတိမ် သူရိန်မီးခိုး ညစ်မျိုးငါးအင် လေပြင်းနှင်သကဲ့သို့ ကင်းစင်ပပျောက်စေပေ၏။ <b>သဗ္ဗဿ၊</b> အာနိသင် ကျိုးငါးဝကို မသွေရကြပေလတ် ရဟန်းမြတ်၏။ <b>ဝိနယံ၊</b> ဝိနည်းဒေသနာ ဥပဒေလာသော မြတ်စွာဗုဒ္ဓ ထုတ်ဟပညတ် သင့်အာပတ်ကို။ <b>ဟန္တိ၊</b> တစ်ခါတည်း ဖျက်ဆီးလျက် အပြစ်မီး ကင်းပြတ်အောင် ရှင်းသတ်နိုင်ကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>ကထိနံ၊</b> တစ်နှစ်မှ တစ်ခါကြုံ ရတနာပုံအရှိန်လျှမ်းသည့် ကထိန်သင်္ကန်း အလှူတော်ကြီးကို။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> ဘယ်အလှူနှင့်မျှ မတူ တစ်မူထူးကဲ အလှူဟု။ <b>ဝဒန္တိ၊</b> ပညာမျက်မြင် သူတော်စင်အပေါင်းတို့သည် ကောင်းပေစွ ကောင်းပေဟူ၍ သောင်းသောင်းဖျဖျ ချီးမွမ်းတော်မူကြပေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၁၄။ “အနေကဇာတင် ဥဒါန်းဂါထာ”</h3><b>အနေကဇာတိသံသာရံ၊ သန္ဓာဝိဿံ အနိဗ္ဗိသံ။</b><br><b>ဂဟကာရံ ဂဝေသန္တော၊ ဒုက္ခာ ဇာတိ ပုနပ္ပုနံ။</b><br><b>ဂဟကာရက ဒိဋ္ဌောသိ၊ ပုန ဂေဟံ န ကာဟသိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-155 <br> <b>သဗ္ဗာ တေ ဖာသုကာ ဘဂ္ဂါ၊ ဂဟကူဋံ ဝိသင်္ခတံ။</b><br><b>ဝိသင်္ခါရဂတံ စိတ္တံ၊ တဏှာနံ ခယမဇ္ဈဂါ။</b><br><br><b>ဂဟကာရက၊</b> အိုမင်းပိုင်နက်၊ နာမင်းပိုင်နက်၊ သေမင်းပိုင်နက်၊ အပါယ်မင်းပိုင်နက်၊ သူ့စားကျက်၌ မြေကွက်ဂရံ အမိန့်ခံလျက် ရုပ်နာမ်ယှက်လိမ် ခန္ဓာအိမ်ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ဆောက်လုပ်လာသည့် တဏှာယောကျ်ား ဟယ်လက်သမား။ <b>ပုနပ္ပုနံ၊</b> အမှန်းအဆ ဂဏန်းမပြနိုင်သော ဘဝအတန်တန် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ်။ <b>ဇာတိ၊</b> အိုနာသေရေး ဒုက္ခဘေးတို့ လုံးထွေးရောယှက် ကြိုးစုံဖက်လျက် အဆက်ဆက် သန္ဓေတည်နေရခြင်းသည်။ <b>ယသ္မာ၊</b> အကြင်ကြောင့်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ပြောပြလို့မကုန် လောကဓာတ်အဖုံဖုံတွင် အစုံစုံညှဉ်းဆဲသဖြင့် ဆင်းရဲခြင်းကြီး ဆင်းရဲလှပါပေ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ ညှဉ်းဆဲပြင်းကဲလှစွာ ဆင်းရဲလှပါလေသောကြောင့်။ <b>ဂဟကာရံ၊</b> ကပ်ကမ္ဘာအနန္တတွင် လပ်က္ခာလို့မကျန်ရအောင် သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏ ဘဝတစ်ပင်တိုင် ခန္ဓာအိမ်၊ လေးပင်တိုင်၊ ငါးပင်တိုင် ခန္ဓာအိမ်တွေကို ကြိမ်ကြိမ်ဖန်ဖန် ကန်ထရိုက်ဆွဲပြီးလျှင် တစ်ဆက်တည်း ဆောက်လုပ်လာသော တဏှာယောကျ်ား သင်လက်သမားကို။ <b>ဂဝေသန္တော၊</b> ဘယ်လိုဘယ်က ဘယ်ပုံစသနည်းဟု နိသျည်းမခံ သိပ်သည်းစွာ ကြိတ်ဖန်လျက် ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ် အဟုန်စွမ်းဖြင့် စုံစမ်းရှာဖွေလာခဲ့ရသော ငါဘုရားသခင် ကိုတော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>အနိဗ္ဗိသံ၊</b> သင့်ကိုလှမ်း၍ အတင်းဖမ်းကိုင် မြင်စွမ်းနိုင်သော ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်မှန်ပြောင်းကို ကောင်းကောင်းပိုင်ပိုင် မရနိုင်သေးသည်ဖြစ်၍။ <b>အနေကဇာတိသံသာရံ၊</b> ဘုရားမြတ်ဒီပင်္ကရာနှင့် သုမေဓာရှင်ရသေ့ဘဝမှာ ဗျာဒိတ်ခံစဉ်အခါကစပြီးလျှင် ရက်၊ လ၊ နှစ်တွေ တွက်စစ်၍ ရေလိုက်သော် သင်္ချေလေးရပ် ထိမ်းအမှတ်ဖြင့် တစ်သိန်းကပ် ကာလပတ်လုံး။ <b>သန္ဓာဝိဿံ သံသရိဿံ၊</b> ခန္ဓာအိမ် အကြိမ်ကြိမ် ဆောက်လျက် သံသရာပြန်ကာရောက်ပြီးလျှင် တုန့်ခေါက်လှည့်လည်၍ လာခဲ့ရလေပြီ။ (ဝါ) ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ခေါင်းဆောင်လျက် အလောင်းကောင်တွေ သေစရာမပြတ်နိုင်သဖြင့် မြေကမ္ဘာတွင် ခြေရာထပ်လောက်အောင် လှည့်ပတ်၍ လာခဲ့ကြရလေပြီ။ <b>ဂဟကာရက၊</b> ကာမဂုဏ်ငါးပါး တံစိုးစားပြီးလျှင် ဆိုးဝါးယုတ်မာ တိုးပွားရှည်ကြာလာခဲ့ရသော တဏှာယောကျ်ား ဟယ်လက်သမား။ <b>တွံ၊</b> လှည့်ချင်တိုင်းလှည့် ချချင်တိုင်းချတတ်သည့် တကယ်ယောကျ်ား သင်လက်သမားကို။ <b>မယာ၊</b> အိုမှုတစ်တန်၊ နာမှုတစ်ထွေ၊ သေမှုတစ်ဖုံ ကြောက်မက်ဖွယ် ဝိုင်းအုံလျက် လက်နက်စုံပစ်ဖောက် ရန်သူတို့ လက်အောက်မှာ စုံထောက်ခန်း- <hr> စာမျက်နှာ-156 <br> ဖွင့်ကာ ပွင့်ထွန်းလာခဲ့ရသော ဘုရားသခင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဒိဋ္ဌောသိ၊</b> ဗောဓိပင်အောက် အမြင်ပေါက်လျက် သင်ဆောက်သည့် ခန္ဓာအိမ်တွေကို မနိန္ဒြေဉာဏ် ကွန့်မြူးလျက် လက်ပူးလက်ကြပ် ယခုပင် တွေ့မြင်အပ်ခဲ့ပေပြီ။ <b>တွံ၊</b> တဏှာယောကျ်ား သင်လက်သမားသည်။ <b>ပုန၊</b> နောက်ထပ်တစ်ဖန် ပြန်လှန်ကွန့်လျက်။ <b>ဂေဟံ၊</b> ရေ-မြေ-လေ-မီး ဓာတ်ကြီးလေးခု တိုင်ပြုလျက် သွေးစုသားစု ရိုးစုံတပ်ဆင် ဒိုင်းများတင်လျက် ကိုယ်တွင်ဖြစ်လာ ဒွတ္တိံသ ဟု ညီညာစပ်နှောင့် ခန္ဓာအိမ် အတ္တဘောကို။ <b>န ကာဟသိ၊</b> သင်ဘယ်လိုစီမံ ဘယ်လိုဖန်လို့မှ ဉာဏ်နီစွမ်းထုတ် ကြံစည်ကြိုးကုတ်၍ ရနိုင်တော့မည်မဟုတ်ပေ။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဖာသုကာ၊</b> ညစ်ပူရှုပ်နောက် အဆောက်အဦ အကူတန်ဆာ အတူပါလျက် ထောင့်ငါးရာစက် တွဲဖက်ပူးဝင် အခြင်ဒိုင်းများအလားတူ သုံးထောင်ဝက် ကိလေသာတွေကို။ <b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ကမ္မက္ခယဉာဏ် လက်နက်ဝရဇိန်ဖြင့် ရွယ်ချိန်ပစ်သွင်း အရင်းအမြစ် အုတ်မြစ်တို့ကို နှုတ်ဖျက်အပ်ခဲ့လေပြီ။ <b>ဂဟကူဋံ၊</b> သင်ဆောက်လုပ်ပြီး ခန္ဓာကိုယ် တိုက်အိမ်ကြီး၏ ထွဋ်ထီးပမာ မိုးကာလွှမ်းချုပ် အဝိဇ္ဇာတည်းဟူသော ခေါင်အုပ်ကိုလည်း။ <b>ဝိသင်္ခတံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သံလျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်ခုတ်ထွင် သုတ်သင်ခဲ့လေပြီ။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းအေးကြည် ငါဘုရား၏ စိတ်နှလုံးတော်သည်။ <b>ဝိသင်္ခါရဂတံ၊</b> ဤကမ္ဘာလောကဓာတ်တွင်ဖြင့် အတောမသတ် ရှုပ်ပွေသည့် အလုပ်တွေ ဇာတ်သိမ်းလျက် အငြိမ်းဓာတ် နိဗ္ဗာန်ဆိုသည့် အသင်္ခတနယ်အတွင်းသို့ သက်ဆင်းဝင်ရောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>တဏှာနံ၊</b> သံသရာတစ်ခွင်မှာ ခန္ဓာအိမ်တွေ စီစဉ်ပြီးလျှင် စည်ပင်သာယာ ရုံးထောင်၍ မဆုံးအောင် ချဲ့ထွင်ကြသည့် တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတရားရှိ၏။ <b>ခယံ၊</b> ကိလေသာ အသင်းအပင်းတို့ကို စာရင်းအင်းနှင့်တကွ အကုန်ဖျက်တတ်သည့် ထက်မြက်ပြင်းထန် ခယခေါ်သည့် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို။ <b>ဗုဒ္ဓေါ သရေ၊</b> ၁၀၃ ခု ဥတုတန်ခူး ကဆုန်လပြည့်နေ့ အကြုံတွင် နေအရုဏ်လှမ်း စန်းဝိသာခါ ယှဉ်လာတွေ့အပ် နေ့ထူးမြတ်၌။ <b>အဇ္ဈဂါ၊</b> ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ခန်းဝပိုင်၍ ထိုင်ရာမထ ယခုပင် လက်ကိုင်ရရှိတော်မူပေပြီ။<br>*(အသာရဒေသနာမှ)*<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> (၁) တဏှာယောကျ်ား လက်သမားကိုပင်၊<br>> မသတ်နိုင်ကြ ဘဝတွင်တွင်။<br>> ခန္ဓာအိမ်ကြီး ဆောက်ပြီးအစဉ်၊<br>> သေမပြတ် မရပ်သံသရာပြင်။<br>> <hr> စာမျက်နှာ-157 <br> > (၂) ဗောဓိပင်အောက် အမြင်ပေါက်လေပြီ၊<br>> သစ္စာလေးပါး ပိုင်းခြားသိပြီ၊<br>> တဏှာဝဋ်မင်း စင်းစင်းသေပြီ။<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ် ဆိုက်ကပ်ရလေပြီ။<br>> (၃) အောင်သံပေးလို့ ဟစ်ကြွေးနိုင်ပြီ၊<br>> သဗ္ဗညုဉာဏ်အား ငါကားပိုင်ပြီ၊<br>> အောင်ရန်ရှိသမျှ မုချအောင်ပြီ၊<br>> အောင်စည်တီး အောင်ကြီး-အောင်လေပြီ။<br><br>---<br><h3>၂၁၅။ “လေးပါးသစ္စာ ဤကိုယ်မှာ”</h3><b>ဣမသ္မိံယေဝ ဗျာမမတ္တေ ကေဝလေ သသညမှိ သမနကေ လောကဉ္စ ပညပေမိ၊ လောကသမုဒယဉ္စ လောကနိရောဓဉ္စ လောကနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒဉ္စ။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် ရောဟိတဿသုတ်)*<br><br><b>အာဝုသော၊</b> ငါ့ရှင် ရောဟိတဿနတ်သား။ <b>ဗျာမမတ္တေ၊</b> အလျားတစ်လံ အနံတစ်ထွာမျှသာ ရှိသော။ <b>သသညမှိ၊</b> သညာနှင့်တကွဖြစ်သော။ <b>သမနကေ၊</b> စိတ်နှင့်တကွဖြစ်သော။ <b>ဣမသ္မိံယေဝ ကေဝလေ၊</b> ဤအလျားတစ်လံ အနံတစ်ထွာမျှသာရှိသော ကိုယ်ကောင်၌။ <b>လောကဉ္စ၊</b> ဒုက္ခသစ္စာဟု ဆိုအပ်သော လောကကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကသမုဒယဉ္စ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော သမုဒယသစ္စာကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကနိရောဓဉ္စ၊</b> လောက၏ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိရောဓသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒဉ္စ၊</b> လောကချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကောင်းဟု ဆိုအပ်သော မဂ္ဂသစ္စာကိုလည်းကောင်း။ <b>ပညပေမိ၊</b> ရှိ၏ဟု ပညတ်တော်မူ၏။ (ဝါ) သိစေတော်မူ၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> လေးပါးသစ္စာ၊ ဤကိုယ်မှာ၊ အမှန်ရှိပါသည်။<br>> အဝေးအခြား၊ ရပ်တစ်ပါး၊ သွား၍မရှာသင့်ပြီ။<br>> ရောဟိတဿ၊ နတ်ဗြဟ္မ၊ ဗုဒ္ဓဟောလေသည်။<br>> ထို့ကြောင့်မှန်စွာ၊ လေးသစ္စာ၊ ဤကိုယ်ထဲမှာ ရှာရမည်။ <hr> စာမျက်နှာ-158 <br> <h3>၂၁၆။ <b>န ဣတော ဒူရေ ဘဝိဿံ၊ ဘဝဂ္ဂံ ကိံ ကရိဿတိ။</b></h3><b>ပစ္စုပ္ပန္နမှိ ဝေါဟာရေ၊ သကေ ကာယမှိ ဝိန္ဒထ။</b><br><br><b>ဣတော၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်မှ။ <b>ဒူရေ၊</b> အဝေးအလံ အပြင်ပ၌။ <b>န ဘဝိဿံ၊</b> လေးပါးသစ္စာ ရှိလိမ့်မည်ဟု အမှန်မသွေ မရှာအပ်ပေ။ <b>ဘဝဂ္ဂံ၊</b> အမြင့်ထက်မြင့် ဆင့်ဆင့်တက်သည့် ဘုံဘဝဂ်၌။ <b>ကိံ ကရိဿတိ၊</b> အဘယ်သို့ငှာ တရားရှာရေး စောင့်မျှော်တွေးနေရပါမည်နည်း။ <b>ပစ္စုပ္ပန္နမှိ၊</b> ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော။ <b>ဝေါဟာရေ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်ဟု ခေါ်ဆိုထိုက်သော။ <b>သကေ ကာယမှိ၊</b> မိမိခန္ဓာကိုယ်၌။ <b>ဝိန္ဒထ၊</b> တရားရအောင် ရှာမှီးကြကုန်လော့။<br><br>---<br><h3>၂၁၇။ “ခန္ဓာငါးဖြာ ဥပမာ”</h3><b>ဖေဏပိဏ္ဍူပမံ ရူပံ၊ ဝေဒနာ ပုပ္ဖုဠူပမာ။</b><br><b>မရီစိကူပမာ သညာ၊ သင်္ခါရာ ကဒလူပမာ။</b><br><b>မာယူပမဉ္စ ဝိညာဏံ၊ ဒေသိတာဒိစ္စဗန္ဓုနာ။</b><br>*(ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တပါဠိတော်)*<br><br><b>ရူပံ၊</b> ရုပ်တရားသည်။ <b>ဖေဏပိဏ္ဍူပမံ၊</b> အခိုင်အမြဲ အစိုင်အခဲ ထင်ပါသော်လည်း လက်နှင့်ကိုင်ဆုပ် အဟုတ်မရ ပျောက်ပျက်သွားရသည့် ရေမြုပ်တုံးကြီးပမာ တူလှ၏။ <b>ဝေဒနာ၊</b> ချမ်းသာ ဆင်းရဲ မျိုးစုံကွဲလျက် ဖြစ်လဲပျက်ရာ ဝေဒနာသည်။ <b>ပုပ္ဖုဠူပမာ၊</b> ရေပေါ်ပေါ်တက် ခဏပွက်၍ ချုပ်ပျက်ခါခါ ရေပွက်ပမာသာတည်း။ <b>သညာ၊</b> သညက္ခန္ဓာသည်။ <b>မရီစိကူပမာ၊</b> နွေခါကာလ တောရိပ်စဝယ် အသွယ်သွယ်အထပ်ထပ် ရေတံလျှပ်ကဲ့သို့ မချို့နမူ အလားတူပါပေ၏။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရက္ခန္ဓာသည်။ <b>ကဒလူပမာ၊</b> တစ်ထပ်ချင်း တစ်ထပ်ချင်း ခွာလိုက်သော် ဘာမျှမကျန် အနှစ်အဆန်မနှော ငှက်ပျောတုံးသဘောနှင့် တူလှပါပေ၏။ <b>ဝိညာဏံ၊</b> အာရုံမျိုးစုံ အကုန်သိပြန် ကြံသိဟန်ကြောင့် စိတ္တံခေါ်သည့် ဝိညာဏက္ခန္ဓာသည်။ <b>မာယူပမံ၊</b> အမျိုးမျိုးအား လှည့်ပတ်စားသည့် မျက်လှည့်သမားနှင့် တူပါပေ၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အာဒိစ္စဗန္ဓုနာ၊</b> အာဒိစ္စနေ တန်ခိုးထင်ပေါ် ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဒေသိတာ၊</b> သဘာဝတရား သိထင်ရှားအောင် ပမာဆောင်၍ အခေါင်ပရမေ ဟောပြတော်မူပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-159 <br> <h3>၂၁၈။ “နောက်ဆုံးမှာတော်မူ”</h3><b>ဟန္ဒ ဒါနိ ဘိက္ခဝေ၊ အာမန္တယာမိ ဝေါ။</b><br><b>ဝယဓမ္မာ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပမာဒေန သမ္ပာဒေထ။</b><br>*(မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ငါဘုရား၏ ထံပါးနီးစပ် ခဝပ်ကာသာ စောင့်မျှော်ရှာငြား အိုချစ်သားတို့။ <b>ဟန္ဒ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်ခါနီး ယခုလို အခါကာလကြီး၌။ <b>ဝေါ တုမှာကံ၊</b> ချစ်သား ချစ်သမီးအပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>အာမန္တယာမိ၊</b> နောက်ဆုံးစကား မှာကြားခဲ့ပေအံ့။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ အကြောင်းလေးဖြာတို့ ညီညာပြုပြင် တီထွင်လာရ သင်္ခါရခေါ်သည့် နာမ်ရုပ်နှစ်ဝတို့သည်။ <b>ဝယဓမ္မာ၊</b> ဖြစ်ပြီးမုချ ပျက်စီးရသည့် သဘာဝတရားတွေ ဖြစ်ပါကုန်၏။ <b>တသ္မာဟိ၊</b> ထိုသို့လျှင် သင်္ခါရဓမ္မ သဘာဝတွေက ဖြစ်ပြီးမုချ ပျက်စီးရသည့် သဘာဝဓမ္မတွေ ဖြစ်လေသောကြောင့်။ <b>တုမှေ၊</b> သင်ချစ်သား ချစ်သမီး အပေါင်းသူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>အပ္ပမာဒေန၊</b> မမေ့မလျော့ မပေါ့မဆသော အပ္ပမာဒဆိုသည့် သတိတရားနှင့်။ <b>သမ္ပာဒေထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ သဘာဝဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြည့်စုံ၍သာ နေကြပါကုန်လော။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> နောက်ဆုံးစကား မှာကြားပါမည်၊<br>> သင်္ခါရများ ပျက်ပြားမတည်။<br>> သတိစွဲလို့ ခိုင်မြဲတည်ကြည်။<br>> ပြည့်စုံကြ ဗုဒ္ဓမိန့်မှာသည်။<br><br>---<br><h3>၂၁၉။ “မင်းစည်းစိမ် ဘယ်မမက်တယ်”</h3><b>ပထဗျာ ဧကရဇ္ဇေန၊ သဂ္ဂဿ ဂမနေန ဝါ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကာဓိပစ္စေန၊ သောတာပတ္တိဖလံ ဝရံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ပထဗျာ၊</b> ဇမ္ဗူသောင်းခွင် မြေအပြင်၌။ <b>ဧကရဇ္ဇေန ဝါ၊</b> တစ်ဦးတည်း လွှမ်းမိုး၍ အုပ်စိုးပိုင်နင်း မင်းဧကရာဇ်၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာထက်လည်းကောင်း။ <b>သဂ္ဂဿ၊</b> နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် အထက်ရပ်သို့။ <b>ဂမနေန၊</b> သွားရောက် လွှမ်းမိုးအုပ်စိုးနှိမ်နင်း မင်း၏စည်းစိမ်ချမ်းသာမျိုးထက်လည်းကောင်း။ <b>သဗ္ဗလောက-</b> <hr> စာမျက်နှာ-160 <br> <b>-ာဓိပစ္စေန၊</b> ခပ်သိမ်းသော လောကဓာတ်အလုံးကို သိမ်းကြုံလွှမ်းမိုး အုပ်စိုးရသော စည်းစိမ်ချမ်းသာမျိုးထက်လည်းကောင်း။ <b>သောတာပတ္တိဖလံ၊</b> သောတာပတ္တိဖိုလ်ချမ်းသာသည်။ <b>ဝရံ၊</b> မြင့်မြတ်လှပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဝရံ၊</b> ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ ကိလေသာရှင်း အပါယ်ရန်ကင်းသဖြင့် သေရင်းလည်းမြတ်၊ ရှင်ရင်းလည်းမြတ်၊ အထပ်ထပ် ရန်ဘယာ စိတ်ထင့်စရာ မတွယ်မကပ်နိုင်သဖြင့်သာ တကယ်ပင် မြင့်မြတ်လှပါပေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၂၀။ “ဆုတောင်းမေတ္တာ”</h3><b>သာသနဿ စ လောကဿ၊ ဝုဒ္ဓိ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>သာသနမ္ပိ စ လောကမ္ပိ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><br><b>သာသနဿ စ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ညီး ဘုရား၏ သာသနာတော်ကြီး၏လည်းကောင်း။ <b>လောကဿ စ၊</b> သာသနာ့ရိပ်ညို မှီခိုဆည်းကပ် လောကဓာတ်သား လူအများ၏လည်းကောင်း။ <b>ဝုဒ္ဓိ၊</b> တစ်နေ့တခြား တက်နေလားသို့ တိုးပွားစည်ပင်ခြင်းသည်။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> အခါခပ်သိမ်း။ <b>ဘဝတု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖြန်းသဖြင့် ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ပါစေ။ <b>သာသနမ္ပိ စ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ညီး သာသနာတော်မြတ်ကြီးကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကမ္ပိ စ၊</b> သာသနာ့ရိပ်ညို မှီခိုဆည်းကပ် လောကဇာတ်သား လူအများကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာဒေဝ နတ်မြတ်နတ်ကောင်း နတ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> အခါခပ်သိမ်း။ <b>ရက္ခန္တု၊</b> သာသနာရန်စွယ် လှန်ပယ်ဖျက်ဆီးလျက် ထက်မိုးခွင့် အာကာဗွေမှာ တာရာအလယ် ပပဝင်းသည့် ရွှေလမင်း ထိန်ထိန်သာသလို အရာရာ ပိုမောက်၍ အဖြာဖြာ ဆိုစလောက်အောင် စောင့်ရှောက်ဖေးမတော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သာသနာမြတ်၊ တရားကတ်၊ မပြတ်လင်းပပါစေ။<br>> လောကလူသား၊ ချမ်းသာတရားနှင့်၊ ထိမ်းငြိမ်းပါစေ။<br>> မြတ်သာသနာ၊ ဒါယကာ၊ ဒေဝနတ်များ စောင့်ပါစေ။<br><br>---<br><h3>၂၂၁။ “မသိနိုင်သောတရား ငါးပါး”</h3><b>ဇီဝိတံ ဗျာဓိ ကာလော စ၊ ဒေဟနိက္ခေပနံ ဂတိ။</b><br><b>ပဉ္စေတေ ဇီဝလောကသ္မိံ၊ အနိမိတ္တာ န နာယရေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-161 <br> <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်အပိုင်းအခြားလည်းကောင်း။ <b>ဗျာဓိ၊</b> မည်သည့်ရောဂါဖြင့် သေမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ကာလော စ၊</b> မည်သည့်ဥတု၊ မည်သည့်ကာလ၊ မည်သည့်အချိန်၌ သေမည်ဟု ကာလအပိုင်းအခြားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဟနိက္ခေပနံ၊</b> မည်သည့်ဌာန၌ သေရမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဂတိ၊</b> သေပြီးနောက် မည်သည့်ဂတိသို့ ရောက်ရမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဇီဝလောကသ္မိံ၊</b> အသက်ရှိကြ သတ္တလောက၌။ <b>ဧတေ ပဉ္စ၊</b> ဤငါးပါးတို့ကို။ <b>အနိမိတ္တာ၊</b> ကြိုတင်၍ နိမိတ်မဖတ်နိုင်ကြကုန်။ <b>န နာယရေ၊</b> မသိနိုင်ကြကုန်။<br>*(အသုဘတရား၌ ထည့်ဟောနိုင်သည်)*<br><br>---<br><h3>၂၂၂။ “အသီးအပုပ်ထဲက အနှစ်ထုတ်ပါ”</h3><b>ပီဠေယျ ကာယတော မေဒံ၊ ဓနတော ပေဏံ ဝရံ။</b><br><b>တေန မေဒေန နိဗ္ဗာနံ၊ ကီဏေယျ အဇရံ ဝရံ။</b><br><br><b>ပေဏံ၊</b> ကိုးဆယ်ခြောက်ဖြာ ဘေးရောဂါကို ဝဲယာပိုင်းအုံ အကာအတိသာ လွှမ်းခြုံထားအပ်သော။ <b>ကာယတော၊</b> မစင်ပုပ်လောင် ညှိဟောင်ညစ်စုတ် ဤကိုယ်ယုတ်မှ။ <b>ပရံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ကောင်းမြတ်လှစွာသော သူတော်ကောင်းတရားဟူသော အဆီအနှစ်ကို။ <b>ပီဠေယျ၊</b> အားကုန်သစ်၍ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရာ၏။ <b>ပေဏံ၊</b> ရန်သူငါးတန် ဆက်ဆံရောယှက်၍ အကာသက်သက်ဖြစ်သော။ <b>ဓနတော၊</b> လောကီရတနာ အဖြာဖြာအသီးသီး ပစ္စည်းဥစ္စာထဲမှ။ <b>ဝရံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဖြစ်၍ ကောင်းမြတ်လှစွာသော။ <b>မေဒံ၊</b> သူတော်ကောင်းတရားတည်းဟူသော အဆီအနှစ်ကို။ <b>ပီဠေယျ၊</b> အားကုန်သစ်၍ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရာ၏။ <b>တေန မေဒေန၊</b> ပစ္စည်းဥစ္စာ ကိုယ်ခန္ဓာထဲမှ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရသော ထိုသူတော်ကောင်းဥစ္စာ ရတနာအနှစ်ဖြင့်။ <b>ဝရံ၊</b> အသေပြတ်၍ မြတ်လှသော။ <b>အဇရံ၊</b> ဘယ်တော့မှမအို အစဉ်နုပျို၍နေသော။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> ဘေးဘယာကင်းကွာ နိဗ္ဗာန်ဆိုသည့် မြတ်ချမ်းသာကို။ <b>ကိဏေယျ၊</b> လဲလှယ်ဖလှယ် ဝယ်ယူလိုက်ရာသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာကိုယ်ယုတ် အရင်းလုပ်ကာ၊<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ် ဝယ်တတ်ရမှာ။<br>> အကာပစ်လို့ အနှစ်ဖွေရှာ၊<br>> အဆီနှုတ် ထုတ်လိုက်ကြစမ်းပါ။<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-162 <br> <h3>၂၂၃။ “ဟဲ့ကာမ အသံ”</h3><b>ကာမ တေ မူလံ ဇာနာမိ၊ သင်္ကပ္ပါ ကာမ ဇာယသိ။</b><br><b>န တံ သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊ ဧဝံ ကာမ န ဟေဟိသိ။</b><br><br><b>ကာမ၊</b> ဟဲ့ကာမ။ <b>တေ၊</b> ပရိယာယ်သွယ်ဖြာ မာယာများလှ သင်ကာမ၏။ <b>မူလံ၊</b> အကြောင်းရင်း မူလသဘာဝကို။ <b>ဇာနာမိ၊</b> ငါယခုပင် ရှုဆင်ခြင်သော် အမြင်ထွင်းဖောက် အလင်းရောက်ခဲ့ပေပြီ။ <b>ကာမ၊</b> ဟဲ့ကာမ။ <b>တွံ၊</b> ပရိယာယ်သွယ်ဖြာ မာယာများလှ သင်ကာမသည်။ <b>သင်္ကပ္ပါ၊</b> လောကီအာရုံ ကာမဂုဏ်ကို ဖုံဖုံလီလီ ကြံစည်တွေးကြံ အကြောင်းခံကြောင့်။ <b>ဇာယသိ၊</b> လျှပ်ပေါ်ကာ ဖြစ်ပေါ်လာရသည် မဟုတ်ပါလား။ <b>ဒါနိ၊</b> သင့်အကြောင်းကို ကောင်းကောင်းသိလာ ယခုအခါ၌။ <b>အဟံ၊</b> ငါသည်။ <b>တံ၊</b> သင့်ကို။ <b>န သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊</b> ဘယ်နည်းဘယ်ဟန် ဘယ်ပုံစံနှင့်မျှ မကြံမစည်တော့ပြီ။ <b>ကာမ၊</b> မာယာများလှသည့် ကာမ။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ ပွေပွေလီလီ မကြံစည်သည်ရှိသော်။ <b>တွံ၊</b> သင်ကာမသည်။ <b>န ဟေဟိသိ၊</b> သင်ဘယ်လိုစီမံ ဘယ်လိုဖန်လို့မှ ဉာဏ်နီစွမ်းထုတ်ကာ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်တော့မည် မဟုတ်ပါပေတော့သည်တကား။<br><br>---<br><h3>၂၂၄။ “ဒိဋ္ဌိပယ်မှု အလေးပြု”</h3><b>သတ္တိယာ ဝိယ ဩမဋ္ဌော၊ ဒယှမာနောဝ မတ္ထကေ။</b><br><b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိပဟာနာယ၊ သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ။</b><br><br><b>သတ္တိယာ၊</b> အသွားနှစ်ဖက် မြမြထက်သည့် လှံမကြီးဖြင့်။ <b>ဩမဋ္ဌော ဝိယ၊</b> ရင်ဝ၌ စူးဝင်နေသော သူကဲ့သို့လည်းကောင်း။ <b>မတ္ထကေ၊</b> ဦးခေါင်း၌။ <b>ဒယှမာနောဝ၊</b> မီးလောင်နေသော သူကဲ့သို့လည်းကောင်း။ <b>သတော ဘိက္ခု၊</b> သတိနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်။ <b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊</b> ဘဝများစွာ အနမတဂ္ဂက စွဲလာကပ်ပြီး အပါယ်မီးပွား သက္ကာယဒိဋ္ဌိဆိုသည့် အယူမှားများကို။ <b>ပဟာနာယ၊</b> ပယ်နုတ်ခြင်းငှာ။ <b>ပရိဗ္ဗဇေ၊</b> လွန်လွန်မင်းမင်း အပြင်းအထန် ကြိုးစားပွားများ အားထုတ်ရာ၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရင်ဝလှံစူး ဦးခေါင်းမီးလောင်၊<br>> ဒီအရေးက မကြီးသေးပေါင်။<br>> ဒိဋ္ဌိပယ်ရေး ကြီးလေးဝန်ဆောင်၊<br>> သတ်လွတ်ရ အပါယ်ဘောင်။<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-163 <br> <h3>ဓာတ်ကြီးလေးပါး မြွေလေးတောင်</h3><h3>(ပထဝီဓာတ်)</h3><b>၂၂၅။ ပတ္ထဒ္ဓေါ ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော ကဋ္ဌမုခေန ဝါ။</b><br><b>ပထဝီဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ ကဋ္ဌမုခေဝ သော။</b><br><br><b>ကဋ္ဌမုခေန၊</b> ကဋ္ဌမုခမြွေသည် (ကိုက်လျှင် ဒုတ်ကဲ့သို့ ခက်မာသွားစေတတ်သော မြွေသည်)။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> လွန်စွာ တောင့်တင်းခက်မာသည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်အစွမ်း၊ ဆေးအစွမ်းဖြင့်။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> လွန်စွာ တောင့်တင်းခက်မာခြင်းသည်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>ပထဝီဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> အဇ္ဈတ္တ ပထဝီဓာတ် ပျက်လေသောအခါ၌ကား။ <b>မန္တာဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တန်အစွမ်းဖြင့် ကယ်မ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>သော ကာယော၊</b> ထိုကိုယ်သည်။ <b>ကဋ္ဌမုခေဝ၊</b> ကဋ္ဌမုခမြွေ၏ ခံတွင်း၌ ရောက်သကဲ့သို့။ (ဝါ) ကဋ္ဌမုခမြွေပေါက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> ဧကန်မုချ တောင့်တင်းခက်ထန်ရသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><h3>(အာပေါဓာတ်)</h3><b>၂၂၆။ ပူတိယော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော ပူတိမုခေန ဝါ။</b><br><b>အာပေါဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ ပူတိမုခေဝ သော။</b><br><br><b>ပူတိမုခေန၊</b> ပူတိမုခမြွေသည်။ (ဝါ) ကိုက်လိုက်လျှင် တစ်ကိုယ်လုံး ပုပ်သွားစေတတ်သော မြွေသည်။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>ပူတိယော၊</b> ပုပ်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်အစွမ်း ဆေးဝါး၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>ပူတိယော၊</b> ပုပ်သည်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>အာပေါဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> အာပေါဓာတ် ပျက်စီးသွားသော အခါ၌ကား။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တန်အစွမ်းဖြင့် ကယ်မ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>ကာယော၊</b> ထိုကိုယ်သည်။ <b>ပူတိမုခေဝ၊</b> ပူတိမုခမြွေ၏ ခံတွင်း၌ ရောက်သကဲ့သို့။ (ဝါ) အပေါက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>ပူတိယေဝ၊</b> ပုပ်သည်သာလျှင်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချ ဖြစ်ရပေ၏။<br><h3>(တေဇောဓာတ်)</h3><b>၂၂၇။ သန္တတ္တော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော အဂ္ဂိမုခေန ဝါ။</b><br><b>တေဇောဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ အဂ္ဂိမုခေဝ သော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-164 <br> <b>အဂ္ဂိမုခေန၊</b> အဂ္ဂိမုခမြွေသည်။ (ဝါ) ကိုက်လိုက်လျှင် မီးလောင်သကဲ့သို့ ခံစားရသော မြွေသည်။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>သန္တတ္တော၊</b> ပူလောင်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> ဆေးဝါးမန္တရား၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>တေဇောဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> တေဇောဓာတ်ပျက်လျှင်ကား။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> မန္တန်ဆေးဝါးဖြင့် ကယ်မ၍ မရနိုင်တော့ဘဲ။ <b>သန္တတ္တော၊</b> ဧကန်မုချ ပူလောင်တော့သည်သာလျှင်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><h3>(ဝါယောဓာတ်)</h3><b>၂၂၈။ သဉ္ဆန္နော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော သတ္ထမုခေန ဝါ။</b><br><b>ဝါယောဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ သတ္ထမုခေဝ သော။</b><br><br><b>သတ္ထမုခေန၊</b> သတ္ထမုခမြွေသည်။ (ကိုက်လျှင် ဓားဖြင့် ခုတ်ဖြတ်သကဲ့သို့ ခံစားရသော မြွေသည်။) <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>သဉ္ဆန္နော၊</b> အပိုင်းအပိုင်းပြတ်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်ဆေးဝါး၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>ဝါယောဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> ဝါယောဓာတ် ပျက်လေသောအခါ၌ကား။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တရားဖြင့် ကုမ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>သတ္ထမုခေဝ၊</b> သတ္ထမုခမြွေ၏ အကိုက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>သဉ္ဆန္နော၊</b> အပိုင်းအပိုင်းပြတ်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><br>---<br><h3>၂၂၉။ “သံယောဇဉ်”</h3><b>ဒဠှာရမ္မဏေ ယောဇန္တိ၊ သံသုဋ္ဌေ ပုထုကေ ဇနေ။</b><br><b>ပီဠန္တာ ဒုက္ခဓမ္မေဟိ၊ သမ္မာဇည-ဝိမုတ္တိကေ။</b><br><br><b>အာဝုသော၊</b> သံသရာညွတ်ဗွေ ကရွတ်ခွေမှ လွတ်စေဖို့ မြတ်ဓမ္မကို သေချာမှတ်သား နာကြားလိုသော အို... တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>သံယောဇနာ၊</b> စကားကလေး သုံးလုံးပေမဲ့ မဆုံးတဲ့အဓိပ္ပာယ်၊ သူ့နယ်က ဘဝဂ်အကုန် လွှမ်းခြုံပိတ်ဆို့ ရုန်းနိုင်ရန် အခက်ဆုံး၊ <hr> စာမျက်နှာ-165 <br> လူရော နတ်ရော ဗြဟ္မာရော မကျန် တအုံးအုံးနှင့် စုရုံးဆူညံ ဘဝဂ်တိုင် အန်ထွက်အောင် ဖွဲ့နှောင်ချည်ထား၊ အကျဉ်းအားဖြင့် တဆယ်၊ အကျယ်အားဖြင့် ထောင့်ငါးရာ ကိလေသာ တဏှာပေမဆိုတဲ့ အနှောင်အဖွဲ့တို့သည်။ (ဝါ) သူနှင့်သာဘဲ မခွဲဘဲနေချင်ပါသည်၊ သူ့ကိုသာဘဲ အစဉ်အမြဲ မမှိတ်ဘဲကြည့်နေချင်ပါသည်၊ သူမပါရင် ရင်ထဲမှာမချိတရိနှင့် နေမထိထိုင်မသာ၊ စာကိုလည်း မကျက်နိုင်၊ စားလို့လည်း မဝင်နိုင်၊ အိပ်စက်လည်း မပျော်နိုင်၊ တငိုင်ငိုင်လျက် တတွေးတွေးလည်လည် ငယ်ရွယ်သူ အပျိုလူပျိုဘဝမှာ စကတည်းက သဲသဲမဲမဲကြီး လှမ်းပြီးတော့ အသည်းကျွမ်းတယ်ဆိုတဲ့ ဇနီးမယားမကျခင်က သမီးရီးစားတို့၏ သံယောဇဉ်။ ဇနီးမယားလို ဖြစ်လာပြန်တော့ သမီးသားတွေ တစ်ခါရံလို မဟာပန် မြတ်သောတာတို့တောင်မှ ရှောင်မရ ရှားမရနဲ့ တရားတထောင် တွက်ရေလို့ မကုန်နိုင်အောင် အတောင်တွေ အလက်တွေ အခက်တွေ အတက်တွေ ပွေရှုပ်ကာ ကြခတ်ဝါးရုံကဲ့သို့ အလွတ်ခုန်ရန် အမှန်ပင် ခဲယဉ်းလှသဖြင့် ဇွဲတင်းကာ တိမ်ယောင်နှင့်နက်လှသည့် အိမ်ထောင်ဖက်တို့၏ သံယောဇဉ်။ အရွယ်တော်သီသီ ဟိုင်းလာလို့ ဇရာအပိုင်း ရောက်လာသောအခါ နောက်နောက်ကဟာတွေကို ပြန်ပြန်တွေးပြီးတော့ ငယ်မူငယ်သွေးတွေ ပြန်ချင်သလိုလို၊ အသစ်တွေ ဘယ်လိုကောင်းသော်လည်း အဟောင်းကို တလယ်လယ်နဲ့ တကယ်တတပြီး နေကြသည့် ဒကာမကြီးတွေ ဒကာကြီးတွေ အိုပြီးမှ နလံထကြသည့် သံယောဇဉ်။ လူ့သံယောဇဉ်၊ နတ်သံယောဇဉ်၊ ဗြဟ္မာသံယောဇဉ်။ နိက္ခမ အဓိဋ္ဌာန်ဆောက်ကာ စိတ်ကြံကာ နိဗ္ဗာန်ပေါက်ရော့ဟဲဟု ကူးမြောက်ကာ ဖန်ဝါထည်နှင့် အရဟံဘဂဝါ သာသနာနယ်သို့ ကူးခဲ့သော်လည်း အထူးသဒ္ဓါဗလဝတွေနှင့် ဦးချကာ ပဏာမပြုကြသည့် လာလာသမျှ ဒကာဒကာမတွေကို တရားဒေသနာပြရင်း ပြရင်း တစ်စချင်း တစ်စချင်း မသိမသာ တွယ်ကပ်ပြီး တဖြည်းဖြည်း အလုံးကြီးလာသည့် ဘုန်းကြီးတို့ရဲ့ သံယောဇဉ်။ ပြောမဆုံးပေါင် တောသုံးထောင်မက အရာကျယ်လှသည့် အမာနယ်- <hr> စာမျက်နှာ-166 <br> ထွက်ခွာသွားမရအောင် ဖက်တွယ်ကာ ချည်နှောင်ထားကြသည့် သံယောဇဉ်တရားတို့သည်။ <b>သမ္မဇည ဝိမုတ္တိကေ၊</b> သတိသမ္ပဇဉ် ဉာဏ်ယှဉ်မကပ် အမှတ်တွေလွတ်၍ နေသား။ <b>ပုထုကေ ဇနေ၊</b> ကိလေသာတရား ပေါများတွင်တွင် ပုထုဇဉ်ဟု ရှင် လူ နတ်များ ဗြဟ္မာအစားစားတို့ကို။ <b>သံသုဋ္ဌ၊</b> မဂ္ဂင်ဉာဏ် ဝင်မသုံးရင်ဖြင့် ဘယ်လိုပင် နင်းကန်ရုန်းသော်လည်း ကုန်းအထက် ဟိုနယ်မှာ လွတ်ဖွယ်ရာ ဘယ်မမြင်နိုင်ဘဲ ဓလေ့ပိုင်ပိုင် တကယ်ကို ခိုင်ခိုင်မြဲမြဲကြီးသာလျှင်။ <b>ဒဠှာရမ္မဏေ၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ဆိုသည့် ချည်တိုင်၌။ (ဝါ) <b>ဒဠှာရမ္မဏေ၊</b> သမီးသားနှင့် စီးပွားအာရုံ ကာမဂုဏ်ဆိုသည့် ချည်တိုင်၌။ <b>ယောဇေန္တိ၊</b> တုပ်နှောင်၍ ထားလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>ယောဇေန္တိ၊</b> ဘုရား တရား သံဃာနားသို့ မသွားရအောင် တုပ်နှောင်ရစ်ပတ် အထပ်ထပ် ဖွဲ့ချည်ကြလေကုန်၏။ <b>ဧ၊</b> အထပ်ထပ်တုပ်နှောင် မလွတ်အောင် ဖွဲ့ချည်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဒုက္ခဓမ္ေဟိ၊</b> ဇာတိ၊ ဇရာ၊ ဗျာဓိ၊ မရဏ ဝဋ်ဒုက္ခတရားတို့ဖြင့်။ <b>ပီဠေန္တိ၊</b> နှိပ်စက်တတ်ကြလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>ပီဠေန္တိ၊</b> ခံနိုင်လျှင်လည်းခံ မခံနိုင်လည်းခံနှင့် ဒဏ်တွေ နင့်ကိုထိရော့ဟဲဟု ဖိဖိစီးစီးကြီး နှိပ်စက်ကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၃၀။ “နတ်ပင့်”</h3><b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ အတြာဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။</b><br><b>သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊ သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-167 <br> <b>သမန္တာ၊</b> အနီးအနား ထံပါးပတ်ခြာ ရပ်ဒိသာမှ။ <b>စက္ကဝါဠေသု၊</b> ဖြစ်တူပျက်တူ ဇမ္ဗူရိုက်ပြောင်း စကြဝဠာတိုက် တစ်သောင်းတို့၌။ (ဝါ) ဘုရားမြတ်စွာ စိန္တေယျာ၏ အာဏာဓမ္မစက် ပြန့်နှံ့ထွက်ရာ သမ္မာရိုက်ပြောင်း စကြဝဠာတိုက် တစ်သောင်း၌။ <b>ဝသန္တာ၊</b> ကြည်သာချမ်းမြ နေထိုင်ကြကုန်သော။ (ဝါ) ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဒေသနာဓမ္မ ဆုံးမဖြင့် လုံးဝသေချေ စိတ်နေကိုယ်ကျ ချမ်းအေးမြလျက် ဓမ္မရိပ်သာ အေးသာယာဝယ် ကြည်သာချမ်းမြ နေထိုင်ကြကုန်သော။ <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာအယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် အရှင်နတ်ကောင်း နတ်မြတ်တို့သည်။ <b>အတြ၊</b> ဓမ္မသဘင် ဆင်ယင်ကျင်းပ ဤဌာနသို့။ <b>အာဂစ္ဆန္တု၊</b> အာကာဝေဟင် ခရီးယဉ်ဖြင့် အပြီးနှင်ကာ ကြွရောက်တော်မူကြပါကုန်လော့။<br><br><b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br><b>ဘဒ္ဒန္တာ၊</b> သာသနာ့အယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် အို နတ်ကောင်းနတ်မြတ်အပေါင်းတို့။ <b>အယံ ကာလော၊</b> ကြွရောက်လာကြ ဤအခါသမယသည်ကား။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော၊</b> တရားဒေသနာ မြိုက်ရာကို ကောင်းစွာမသွေ နာယူကြရမည့် အခါကာလတည်း။ (ဝါ) တရားဒေသနာ မြိုက်ရသာကို ကောင်းစွာမသွေ နာကြားတော်မူကြပါလေကုန်လော့။<br><br>---<br><h3>“ပရိတ်အမွှန်း”</h3><b>ဗုဒ္ဓါဒီနံ နုဘာဝေန၊ ဒုန္နိမိတ္တံ ဒုမင်္ဂလံ။</b><br><b>ဒုဿဒ္ဒံ ပါပဂ္ဂဟော စ၊ ဝိနဿန္တု ဒုဿုပိနံ။</b><br><br><b>ဣမသ္မိံ ဂေဟေ၊</b> ဇနီးမယား သမီးသားနှင့် စီးပွားရွှေငွေ အခြေပိုင်ပိုင် နေထိုင်ကြရာ ဤအိမ်ဂေဟာအတွင်း၌။ <b>ဒုန္နိမိတ္တံ စ၊</b> စနည်းတဘောင် စို့သက်ရောင်နှင့် ထက်ခေါင်ဖျားကို လင်းတဝင်တိုး ဆိုးသမျှငှက် တောနက်တိရစ္ဆာန် ဝင်ပျံခိုအောင်း မကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်အပေါင်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုမင်္ဂလံ စ၊</b> အနိဋ္ဌဖလရုပ် ဒုက္ခဝေဒနာများ တွင်းကျင်းကျော်မိလျှင် ကရေတွင်းရေကန် မကျန်တံတား စသည်များက အသွားမတော် ဆိုသော်ဖြစ်ငြား စကားမမှန် ကြမ်းတမ်းစိမ့်ရေ အထွေထွေမျိုး ကျောင်းဆိုးအိမ်ဆိုး လျှိုးမိတစ်ထွေ မြေနေမကောင်း ကျောင်းဆောက်အိမ်ဆောက် ထုပ်လျောက်သစ်အထားမမှန် မျက်လှန်ဇောက်ထိုး- <hr> စာမျက်နှာ-168 <br> <b>ထိုးမိလေရာ</b> အခါမတော် ကြောင် ဖွတ်တက်၊ ခွေး ကြွက် ဝက်က ကျွဲနွားစသည့် မြင်းကမကျန် တိရစ္ဆာန်အပေါင်း မကောင်းသော အမင်္ဂလာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုသဒ္ဒါ စ၊</b> ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် ထက်ခေါင်အိမ်မိုး ဝင်တိုးကျော်သန်း ငှက်သရန်းတို့၏ စိတ်မသန့်ဖွယ် ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် ခေါင်ခေါင်ကျည်ကျည် မြည်ဟစ်ကြ မကောင်းသော သဒ္ဒအမင်္ဂလာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ပါပဂ္ဂဟာ၊</b> ဂြိုဟ်အိပ်စန်းကျ ပါပသက်ခတ် သမသတ်နှင့် ဂြိုဟ်စား၊ ဂြိုဟ်ပျက်၊ ဂြိုဟ်ထွက်၊ ဂြိုဟ်ဝင်၊ ဂြိုဟ်နှင့်ဂြိုဟ်ဆီး ထွက်ငြီးမငြိမ် စန်းအိမ်လွန်းပြတ် နက္ခတ်ယိမ်းယိုင် မနိုင်လှုပ်ရှား မကောင်းထားသည် သုဉ်းခန္ဓာလေးဖြာ ဓာတ်ပျက် ကျက်တွင်းဆိုး အကျိုးမထင် နတ်လျင်တစ်ထွေ တစ္ဆေသူ ဖမ်းယူစုန်းဘုတ် ရုပ်မြုပ်နာမ်ထား များစွာအပေါင်း မကောင်းသမျှသော ဂြိုဟ်စီးဒသာ ကံကြမ္မာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုဿုပိနဉ္စ၊</b> မြွေပွေး မြွေဟောက် ငန်းပျောက် ငန်းကျား တောသားကိုက်ခဲ ခေါင်းကွဲ ရိုက်နှက် သွေးထွက်သံယို မလိုဆင်လိုက် ဖုတ်လိုက်ပြင်းထန် ညှီနံပုပ်သိုး သစ်ရောင်မျိုးနှင့် ချိုးသည့်သစ်စိမ်း ကတိမ်းကပါး တောကျားကိုက်တွေ တစ္ဆေသဘက် ခေါင်းထက်ဆံပင် ပြတ်လျှင်တစ်ထွေ အနေမကျ မြင်ကကြောက်ဖွယ် အစွယ်ပြူးတူး ဘီလူးလိုက်လျက် ဝက်တောင်ပက်နှင့် သစ်ထက်တောင်ဖျား ကမ်းပါးကကျ များလှထွေထွေ အသရေဖျက် အိပ်မက်အပေါင်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ဒုန္နိမိတ္တာဒယော၊</b> ထိုဆိုအပ်ခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ မကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်၊ မကောင်းသော အမင်္ဂလာ၊ မကောင်းသော ငှက်၏မြည်သံတွန်သံ၊ မကောင်းသော ဂြိုဟ်စီးဒသာ ကံကြမ္မာ၊ မကောင်းသော အိပ်မက်မြင်မက်ခြင်း ဟူသမျှတို့သည်။ <b>ဗုဒ္ဓါဒီနံ၊</b> ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမက ပွင့်ကုန်ကြသည့် ဘုရားအစ မြတ်ဓမ္မနှင့် သံဃာအရိယာ မြတ်ဆရာနှင့် ဝိဇ္ဇာဇော်ဂျီ တပသီတို့၏။ <b>အာနုဘာဝေန၊</b> တန်ခိုးရှိန်စော် မေတ္တာတော် အာနုဘော်ကြောင့်။ <b>အာဂတာနံ၊</b> မနောပုဗ္ဗင်္ဂမအစဉ်ဖြင့် ကြည်လင်ဟဒယ ရောက်ရှိနေကြကုန်သော။ <b>တုမှာကံ၊</b> တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့၏။ <b>အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရေသု၊</b> ကိုယ်တွင်းကိုယ်ပ၊ အိမ်တွင်းအိမ်ပ၊ အာရာမ်တွင်းအာရာမ်ပ နှစ်ဌာနတို့၌။ <b>သဗ္ဗအန္တရာယာ၊</b> အလုံးစုံအဝဝ အန္တရာယ်ဟူသမျှရှိသည်။ <b>ဝိနဿန္တု၊</b> နေခြည်ထိကျောက် နှင်းရည်ပေါက်သို့ ပျောက်ပျက်လွင့်စင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <b>ဣဋ္ဌမင်္ဂလာနိ၊</b> ကောင်းကျိုးချမ်းသာ မင်္ဂလာအဝဝ ဟူသမျှတို့သည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တု၊</b> တစ်နေ့တခြား တက်နေအလားသို့ တိုးပွားနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-169 <br> <h3>ဂါထာတထောင် (၁၇၁) မင်္ဂလာပြုရာမှန်သမျှအတွက်</h3><h3>မင်္ဂလာဂါထာ</h3><b>၂၃၂။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>၂၃၃။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>၂၃၄။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b> မင်္ဂလာကြက်သရေ တက်ဝေဖို့အကြောင်း ကောင်းမြတ်ချမ်းသာ ဣဋ္ဌမင်္ဂလာအပေါင်းသည်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဒါ၊</b> နေ့ရောညဉ့်ပါ ဗီဇနာမပြတ် အခါခပ်သိမ်းသာလျှင်။ <b>ဘဝတု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖျန်းသဖြင့် ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ပါစေ။ <b>သဗ္ဗဒေဝတာ၊</b> အလုံးစုံအရပ်ရပ် နတ်မြတ်နတ်ကောင်း နတ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> (ပ) အား။ <b>သဒါ၊</b> (ပ) သာလျှင်။ <b>ရက္ခန္တု၊</b> ဘေးအသွယ်သွယ် အန္တရာယ်မရောက် ရန်စွယ်ပျောက်အောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊</b> ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမက ပွင့်ကြကုန်ငြား မြတ်စွာဘုရားတို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ကြောင့်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဒါ၊</b> (ပ) သာလျှင်။ <b>သုခီ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ဘာမူကြာရေဝှေ့သို့ ချမ်းမြေ့ကြည်လင်ခြင်းသည်။ <b>ဘဝန္တု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖျန်း၍ ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>> * ဒုတိယဂါထာ၌၊ (<b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊</b> သွာက္ခာတအစလာသည့် ခြောက်သော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံသော တရားတော်တို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော်အာနုဘော်ကြောင့်)<br>> * တတိယဂါထာ၌၊ (<b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊</b> သုပ္ပဋိပန္နအစလာသည့် ကိုးဖြာသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော်အာနုဘော်ကြောင့်)<br>> *(ဤမျှသာပြင်၍ ဆိုရတော့မည်)*<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-170 <br> <h3>မေတ္တာပို့ ဆောင်ပုဒ် လင်္ကာများ</h3><br>(၁) သာသနာတော်ကြီး၊ ဘုန်းမီးနေလ၊ ထိန်ထိန်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၂) သာသနာထမ်း၊ ရဟန်းသံဃာ၊ ကြည်လင်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၃) သာသနာကျိုး၊ သည်ပိုးနိုင်ကြ၊ အမှန်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၄) ပြသသွန်သင်၊ ဆရာအရှင်၊ ကိုယ်စိတ်တွင်ပ၊ ကြည်လင်ရ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၅) မိဘနှစ်ဖြာ၊ ဂုဏ်နာ၊ ချမ်းသာသုခ၊ အမှန်ရ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၆) သာသနာကြီး၊ ခိုမှီးနေကြ၊ ဝေနေယျ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၇) ဤကမ္ဘာကြီး၊ ခိုမှီးနေကြ၊ ဝေနေယျ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br><br><b>[(“ပဏာမဂါထာတော်များ” နှင့် တွဲရန်)]</b><br>> သာသနာနေမင်း ဝင်းပသောခါ၊<br>> လူရော-နတ်ရော မြတ်သောရောင်ဝါ၊<br>> ပညာထွန်းပ ရွှန်းမြကြည်သာ၊<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ် ဆိုက်ကပ်ကြစေရာ။<br>><br>> သာသနာနေမင်း မလင်းသောခါ၊<br>> လူရော-နတ်ရော မိုက်တောထဲမှာ၊<br>> လမ်းပျောက်လို့ ကျရောက်အပါယ်ရွာ၊<br>> အဲဒါကြောင့် ဗုဒ္ဓသာသန ပို့ရမေတ္တာ။<br><br><b>[(“သာသနာ့ဂုဏ်ရည်” ဂါထာနှင့် တွဲရန်)]</b><br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-171 <br> <h3>နိဂုံးကထာ</h3><br>စာအုပ်ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် အခက်အခဲပေါင်းများစွာရှိသည့်အနက် ငွေကြေးအခက်အခဲကို စာရေးသူ အလွန်ကြောက်သည်။ စာမူပြုစုရေးစသော အခြားကိစ္စများ ဘယ်လောက်ပင်ရှိပါစေ၊ စာရေးသူက ထိုအခက်အခဲများကို စိတ်ရှည်ရှည်ဖြင့် ဖြေရှင်းချင်ပါသည်။ ဖြေရှင်းနိုင်စွမ်း ရှိပါသည်။ ငွေကြေးအကြောင်းနှင့် ပတ်သက်လာလျှင်ကား ခက်သလိုလည်း တွေ့သည်၊ ရှက်သလိုလည်း တွေ့သည်။ ရှက်နေမှတော့ ခက်တော့မည်ကား အမှန်ပင်။<br><br>တရားတစ်ပုဒ်ကိုသာ ကြာချင်သလောက် ကြာပစေ ဟောလိုက်ချင်သည်။ ငွေကြေးအကြောင်းနှင့် စပ်လာလျှင် တစ်ခွန်းသော စကားကို မဆိုချင်။ ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့်လည်း စာရေးသူ၏ စာမူများ စာအုပ်အဖြစ်သို့ ရောက်မလာခဲ့။ စာမူများ စာအုပ်အဖြစ်သို့ ရောက်မလာသည့်အတူတူတော့ စာစောင်များ၌ ဆောင်းပါးရေး၍သာလျှင် မိမိ၏ စာရေးဝါသနာကို အာသာဖြေကာ အေးအေးသာ နေတော့သည်။<br><br>ဤသို့နေတော့မှ မိတ်ဆွေများ၊ တပည့်များက ဆရာတော် တရားဟောဂါထာ ပါဌ်အနက်များကို <b>“ဓမ္မကထိက”</b> သုံးရန် ဂါထာအစုံအလင် ရွေး၍ ထုတ်ဝေမည့်အကြောင်း တိုက်တွန်းလျှောက်ထားလာသည်။ ထိုအခါ မိမိက “ငွေကြေးအကြောင်းက လွဲလျှင် ကျန်ကိစ္စ အကုန်လုံး လုပ်ပေးမည်” ဟု ပြောပြရသည်။ သူတို့က “ငွေကြေးကို ကြိုးစားကြပါမည်” ဟု ကတိပြုကြသည်။ သို့သော် သူတို့မှာလည်း သူလိုကိုယ်လို ဖြစ်ကြသည်မို့ ပြည့်စုံကြမည်ကား မဟုတ်။ သို့သော် သူတို့က တာဝန်ယူကြတော့မှ ကျန်ကိစ္စကို စီစဉ်ပေးရမှာ တာဝန်လေးနေစရာ မရှိပြီ။<br><br>ဤတွင် ကျမ်းစာတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်မှု၌ ငွေကြေးသည်သာ အခက်အခဲတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်းကို စာပေထုတ်လုပ်ရေးနှင့် စပ်သူများ သိကြပါမည်။ စာရေးသူ ဆိုလိုသည်ကား မိမိအနေနှင့် ငွေကြေးကိစ္စကိုသာ ရှက်ကြောက်နေ၍ အခက်အခဲတစ်ခုဟု ဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-172 <br> ဤသို့ အခက်အခဲများစွာအကြားမှ ဤ <b>“ဂါထာတထောင်ကျမ်း”</b> မှာ စာအုပ်အဖြစ် ရုန်းကန်လူးလွန့်၍ ရွက်ညွန့်ခက်ကာ စာပေဥယျာဉ်အလယ်မှာ ဖြစ်ထွန်းလာခဲ့ရချေပြီ။ စာပေဥယျာဉ်ဝယ် စာပေပန်းပင်ငယ်များ ရှင်သန်ဖူးပွင့်၍ မြူခွင့်ရရန်မှာ စာပေဥယျာဉ်မှူးက အဓိကနေရာ၌ တည်ပါသည်။ စာပေဥယျာဉ်မှူး ဆိုသည်ကား စာရေးဆရာ၊ ကျမ်းပြုဆရာများ ဖြစ်သည်ဟု စာရေးသူက မထင်မြင်မိပါ။ စာဖတ်ပရိသတ်များသာ ဖြစ်သည်ဟု ထင်မြင်ယူဆပါသည်။<br><br>ထို့ကြောင့် မိမိတို့၏ စာပေဥယျာဉ်အလယ်၌ လူးလွန့်ကာ ရွက်ညွန့်ဖြာလာသော ဤဂါထာတထောင် ပန်းပင်ကလေးကို စာပေဥယျာဉ်မှူးဖြစ်သော စာဖတ်ပရိသတ်များက ဝမ်းပန်းတသာ ဆီးကြို၍ ရေစင်ချမ်းမြ သွန်းလောင်းပေးကြလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်လျက်—<br><br><b>ပုညေနာနေန သုညေန၊ ပညေယျံ ဥဇုဂံ သိဝံ။</b><br><b>သံသာရေ သံသရန္တောပိ၊ ကာယစိတ္တသုခီ ဘဝေ။</b><br><b>ပရူပပဒေသေ စ၊ သေဋ္ဌေ ကုလေဝ ဇာတိယာ။</b><br><br>*(ဤနေရာရှိ ပါဠိစာသားအချို့မှာ မူရင်းစာမူတွင် ဖတ်ရခက်ခဲနေပါသဖြင့် အနီးစပ်ဆုံး ပြင်ဆင်ဖော်ပြထားပါသည်)*<br><h3>“အမျှဝေသာ ရပါစေ”</h3>ဤစာပြုစု မြတ်ကောင်းမှုကို ကွယ်လွန်လေပြီးသော မွေးသမိခင် ကျေးူးရှင် (<b>ဒေါ်စိန်ပွင့်</b>) တို့အားလည်းကောင်း၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါအပေါင်းတို့အားလည်းကောင်း အမျှ ပေးဝေပါသည်။<br><br><b>ဂါထာတထောင် ပထမတွဲ ပြီး၏။</b><br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-173 <br> <h3>၂၃၂။ “ဝါတွင်းမှ ဘုရားကြွ”</h3>*(အဘိဓမ္မာ အခါတော်နေ့အတွက်)*<br><b>န မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ၊ န သုတော ဥဒ ကဿစိ။</b><br><b>ဧဝံ ဝဂ္ဂုဂတော သတ္တာ၊ တုသိတာ ဂဏိမာ ဂတော။</b><br><br><b>မေ၊</b> သာရိပုတ္တရာ မည်သညာဖြင့် လက်ျာတော်ရံ ဌာနန္တရ ဘွဲ့ပုံသသည့် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>ဣတော၊</b> တာဝတိံသာ နတ်တို့မှ ဘဂဝပရမေ သင်္ကဿသို့ ခုနေချိန်ခါ ကြွမြန်းလာသည့် မဟာသမယ ဤကာလမှ။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ရှေးရှေးကာလ ဘဝဘဝ အခါခါ၌။ <b>ဝဂ္ဂုဂတော၊</b> တစ်ကိုယ်လုံး မဆုံးကြက်သရေ တက်သစ်နေရောင် ရာထောင်ဖြိုးမောက် သို့ကလောက်ပင် တန်ခိုးတောက်တော်မူထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအစားစားတို့၏ အားထားမှီခို ဗဟိုရ်ခရိုင် မဏ္ဍိုင်ဥက္ကဋ္ဌ ဝိသုဒ္ဓိနတ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်ဘုရားကို။ <b>န ဒိဋ္ဌော၊</b> မံသပညာ နှစ်ဖြာသော စက္ခုဖြင့် ကြည့်ရှု၍ အမြင်မိရိုး အမှန်ပါပေတည်း။ <b>ဥဒ ကဿစိ၊</b> သုံးဆယ်တစ်ဘုံ လုံးစုံထက်အောက် တစ်ယောက်တစ်လေ၏ အထံမှသော်လည်း။ <b>န သုတော၊</b> ပကတိနား၊ ဒိဗ္ဗနားဖြင့် လားလားမှပင် မကြားမိရိုး အမှန်ပါပေတည်း။ <b>တုသိတာ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းအားရ ရွှင်ပျခြင်းကို ဖြစ်စေထသော။ <b>ဂဏိမာ၊</b> သောင်းလောကဓာတ် လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းကြည်ညို ဗဟိုရ်ဥက္ကဋ္ဌ အထွတ်အထိပ်ကြီး ဖြစ်ပေထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏ လမ်းကြောင်းညွှန်ရာ မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>အာဂတော၊</b> ရွှေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ်၊ ငွေစောင်းတန်းအဆွယ်၊ ပတ္တမြားစောင်းတန်းက အလယ်၊ နတ်ဗြဟ္မာတွေ တင့်တယ်ခြံရံလျက် တာဝတိံသာ ကသစ်နန်းမှ သင်္ကဿလူ့ကြငှန်းသို့ မြန်းကြွတော်မူလာခဲ့ပါပေသည် တကား။<br><br>---<br><h3>၂၃၃။ “မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့”</h3><b>ဝန္ဒာမဟံ မဟာဝီရ၊ ဣဒံ ပစ္ဆိမဒဿနံ။</b><br><b>သစေ ဒေါသံ ခမာပေဟိ၊ ဂစ္ဆာမိ ကရုဏာကရ။</b><br><br><b>မဟာဝီရ၊</b> မြတ်သောလုံ့လ ဝိရိယနှင့် မုချကုံလုံ ပြည့်စုံပေငြား အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။ အရှင့်ထံပါး ခွဲခွာသွားရန် အကြောင်းကံဟုန် ကြုံလာခဲ့ရ တပည့်တော်၏။ <b>ဣဒံ ဒဿနံ၊</b> ဤယခုတွင် အဦးတင်၍ ဖူးမြင်လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>ပစ္ဆိမဒဿနံ၊</b> နောင်အခါ ဘယ်မှာတစ်ဖုံ ပြန်ဆုံတွေ့ရန် အကြောင်းကံတစိ မရှိလုံးလုံး နောက်ဆုံးအနေ ဖူးလိုက်ရခြင်းပါပေတည်း။ <b>အဟံ၊</b> သိန်းစက္ကဝဠာ ကမ္ဘာဘာက ဆယ်ဖြာပါရမီ တူညီဖြည့်ဖက် မပျက်စိတ်စဉ် အရှင်နှင့်သာ မခွဲအဖော် ဘုရားတပည့်တော်မသည်။ <b>ဝန္ဒာမိ၊</b> ကြည်ညိုလွှမ်းပတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့် ရွက်ချပ်အစုံ ကြာပဒုံသို့ ဆယ်စုံလက်အုပ်... <hr> စာမျက်နှာ-174 <br> ...ချောင်းရိုးညွတ်ပြောင်းလျက် ဦးခေါင်းညွှတ်ကာ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါ၏ ဘုရား။ <b>မေ၊</b> ဘုရားတပည့်တော်၏ အပေါ်၌။ <b>ဒေါသံ၊</b> ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောချီလျက် သုံးလီမှန်စွာ ပြစ်ဒေါသာသည်။ <b>သစေ အတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ အကယ်၍များ ရှိခဲ့အံ့။ <b>ကရုဏာကရ၊</b> သတ္တဝါများ ရင်ဝယ်သားသို့ မခြားမလပ် ကရုဏာပွားလတ် အရှင်မြတ်သည်။ <b>ခမာပေဟိ၊</b> အပြစ်မဲ့ရေး ထောက်မျှော်တွေးလျက် မနှေးလျင်စွာ သည်းခံတော်မူပါ ဘုရား။ <b>အဟံ၊</b> တပည့်တော်မသည်။ <b>ဂစ္ဆာမိ၊</b> ဝဋ်ကင်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ အမှန်မသွေ သွားရောက်ပါတော့မည် ဘုရား။<br><br>---<br><h3>၂၃၄။ “သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဖို့ရာ”</h3><b>တာရကာ ဝိယ စက္ခူနိ၊ မံသာနိ စ မဟာပထဝီ။</b><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒရတံ၊ အဋ္ဌိံ သိနေရုသဒိသံ။</b><br><b>ဇဟိတွာန၊ ပူရေသိ ဒသ ပါရမီ။</b><br><br><b>ကာရုဏိကော၊</b> သတ္တဝါ ဝေနေယျ များဗိုလ်ခြေတို့ ကယ်မည့်သူဝေး ဘေးတွေကဝိုင်းလို့ ရန်ဆုံးရော့အမို့ ကြင်နာအရေး ရွှေဉာဏ်တော်မျှော်တွေးလျက် ကိုယ်ရေးကိုယ်အရာလို မဟာကရုဏာတွေ လွန်စွာလှသော မြတ်စွာဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>သတ္တာနံ တာရဏတ္ထာယ၊</b> သံသရာဝဲဩဃနှင့် အာပါယတ် ဒုက္ခထပ်လျက် ကြပ်ပွေနေကြသည့် သတ္တဝါတွေကို ခေမာသောင်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ဖြောင့်တန်းပို့ဆောင် ကယ်တင်ခြင်းငှာ။ <b>တာရကာ ဝိယ စက္ခူနိ၊</b> ဟိုအာကာကောင်းကင်မှ သော်တာကြယ်စင်တို့ထက်ပင် ပိုမိုများပြားလှသည့် မျက်လုံးတော်အစုံတို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>မဟာပထဝီ မံသာနိ စ၊</b> နှစ်သိန်းလေးသောင်း ထုထည်မက တည်ရှိသည့် မဟာပထဝီမြေကြီးထက်ပင် ပိုမိုများပြားလှသည့် ကိုယ့်အသားတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။<br><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒရတံ၊</b> သမုဒ္ဒရာရေထက်ပင် ပိုမိုများပြားလေသည့် နီနီထွေးထွေး ကိုယ်အသွေးတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>အဋ္ဌိံ သိနေရုသဒိသံ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်မင်းထက်ပင် မကလျော့သည့် အကြွင်းမရှိသော ကိုယ်အရိုးတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဇဟိတွာန၊</b> နှမြောမတွန့် ရက်ရက်စက်စက်ကြီး စွန့်လွှတ်တော်မူခဲ့လျက်သာလျှင်။ <b>ပါရမီ၊</b> ဘုရားဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ဆယ်တန်မြတ်လှ ပါရမီတော်တို့ကို။ <b>ပူရေသိ၊</b> မဆုတ်မနစ် အားသစ်လုံ့လ ဝါယာမဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြုစုဆည်းပူးတော်မူခဲ့ပါပေသည် တကား။ 78pj2u6gpq4jthgiorfwbhxne2byxvj 21760 21759 2026-03-31T03:37:40Z Tejinda 173 21760 wikitext text/x-wiki {{header | title = ဂါထာတထောင် | author = ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဗုဒ္ဓအဘိဓမ္မာ စေတသိက်များအဖွင့် အတွဲ-၃]] | previous2 = | next = [[ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <b>ဗုဒ္ဓသာသန ဒီဃဘာဏက ဒီဃနိကာယ ဧကဝိဒ</b><br><b>သာသနဓဇ သီရိပဝရ ဓမ္မာစရိယ</b><br>ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက ပြုစုအပ်သော<br><b>“ဂါထာတထောင်”</b><br>ဓမ္မကထိက ကြီးငယ်များ အတွက် လိုအပ်၍<br>ပေါ်ထွက်လာရသော (ကျမ်းစာ)<br>သင့်ဘဝပုံနှိပ်တိုက် ၁၇-မလွှကုန်းလမ်း၊ ကျောက်မြောင်း ရန်ကုန်မြို့။<br><br>--- <hr> ဘာသာရေးဆိုင်ရာ စာပေခွင့်ပြုချက်အမှတ် (၇၀၂၃)<br>ကင်းလွတ်ခွင့်အမှတ် (၁၂၃၉၈)<br>အုပ်ရေ ၂၀၀၀<br><b>ဓမ္မဒါန</b><br>ပဌမ အကြိမ် ၁၃၃၇-ခု၊ တော်သလင်းလ ၁၉၇၅-ခု၊ စက်တင်ဘာလ<br>ထုတ်ဝေသူ အရှင်နာယက<br>ဆုထူးပန် စာသင်တိုက် အမှတ် ၁၅၊ နတ်မောက်လမ်း၊ ရန်ကုန်မြို့။<br>ပုံနှိပ်သူ ဒေါ်ခင်မြင့်၊ မှတ်ပုံတင်အမှတ်(၁၁၁၁) သင့်ဘဝပုံနှိပ်တိုက်၊ ၁၇-မလွှကုန်းလမ်း၊ ကျောက်မြောင်း၊ ရန်ကုန်မြို့။<br><br>--- <hr> ၂၄-ပစ္စည်း ပဋ္ဌာန်းနည်းဖြင့် စစ်ကြောဝေဖန်လျှင် ရန်သူသည်ပင် မိမိ၏ ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်ရကား လောကတလွှား၌ ကျေးဇူးရှင်မဟုတ်သော သက်ရှိ သက်မဲ့ အရာဟူ၍ ဘာတခုမျှ မရှိပါ။<br>ထို့ကြောင့်<br><br>ရတနာ ၃-ပါး ကျေးဇူးရှင်များကို၎င်း။<br>လက်ဦးဆရာ မည်ထိုက်စွာသော ပုဗ္ဗာစရိယ မိနှင့်ဘ ဟု နှစ်ဝသော ကျေးဇူးဂုဏ်အင် အနန္တ မေတ္တာရှင်များကို၎င်း။<br><br>တလုံးတဂါထာ တပါဒမှစ၍ တနပ်ပြင် သွန်သင်ပေတတ် ဆရာ အရှင်မြတ်တို့ကို၎င်း။<br>ကိစ္စကြီးငယ် အသွယ်သွယ် အဝဝ၌ ဖေးဖေးမမ မေတ္တာမျှ၍ ကောင်းစိတ်ထား မိတ်ဆွေများ ဉာတကာများ ဒကာ ဒကာမများကို၎င်း။<br>ထိုမှတပါး ရေတွက်၍ ပိုင်းခြားမပြနိုင်သည့် အနန္တအပြားဖြင့် ကျေးဇူးရှင် မှန်သမျှတို့ကို၎င်း မိမိထက် အသက်သိက္ခာ ဂုဏ်ဝါအားဖြင့် ကြီးဘိမူ ဦးနှိမ်မာန်လျော့ မြတ်နိုးစွာ ကန်တော့ပါ၏။<br>မိမိအောက် ငယ်ပါမူ ကရုဏာနှင့် မေတ္တာသကာ ပွားများပါ၏။<br><b>အရှင်နာယက</b><br><br>--- <hr> <h3>မာတိကာ</h3>ကြည့်လိုရာရာ ဂါထာဦးရေ | ဂါထာအမည် | စာမျက်နှာ<br>၁။ ကျမ်းဖွင့်ရစနာ အောင်ဂါထာနှင့် ပဏာမ ... ၃-၄<br>၂။ အောင်ထူးမြတ်ဌာန် အောင်ဆုပန် ... ၅<br>၃။ ကိုယ့်ကို အောင်မှ အောင်ဒါဗျ ... ၅<br>၄။ အလှပန်းငုံ နှစ်လွှာခြုံ ... ၆<br>၅။ သာသနာကြီး ထိန်ညီပါစေ ... ၆<br>၆-၇။ သာသနဂုဏ်ရည် ... ၇<br>၈။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာ ဘုရားသာသနာဝေ ... ၈<br>၉။ ဒို့များဆရာ-ချမ်းသာပါစေ ... ၉<br>၁၀။ မိဘနှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာပါစေ ... ၁၀<br>၁၁-၁၂။ အနန္တမေတ္တာပို့ (နှင့်) ကြောက်ဖွယ်ရာဘုံမေတ္တာခြုံ ... ၁၁<br>၁၃-၁၄။ လစန်းအာရုံပန်းပဒုံ (နှင့်) မေတ္တသုတ်လာ မေတ္တာ ... ၁၂<br>၁၅။ တရားတောင်း ... ၁၃<br>၁၆။ တနည်းတရားတောင်း ... ၁၄<br>၁၇-၁၈။ လျှပ်စစ်သွင် ဖြစ်ပျက်စဉ် (နှင့်) မစ္ဆရိယကြောက်စရာ ... ၁၅<br>၁၉ မှ ၂၁။ ဇနကမင်းကြီး တမ်းတသော (၃)ဂါထာ ... ၁၆<br>၂၂။ ဝတိံသာမှ ဘုရားကြွ ... ၁၉<br>၂၃။ မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့ ... ၂၀<br>၂၄။ သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဘို့ရာ ... ၂၁<br>၂၅-၂၆။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရည် (နှင့်) ဟိုသာ ... ၂၂<br>၂၇။ စိတ်၏စေရာ ... ၂၃<br>၂၈။ သစ္စာဝါစာ- မြတ်မန္တန် ... ၂၄<br>၂၉-၃၀-၃၁။ ဗုဒ္ဓပီဘိ နှိုင်းသိမမြင် ... ၂၅<br>၃၂။ ကိုယ်ကိုယ်ကိုပင် စစ်တမ်းတင် ... ၂၇<br>၃၃-၃၄။ သေမင်းနှင့် ကျောင်းသား (နှင့်) သေမင်းပြိုင်အနိုင်မရှိ ... ၂၈<br>၃၅။ စေ့စေ့တွေး ရေးရေးပေါ် ... ၂၉<br>၃၆။ အချိန်ရှိခိုက် လုံ့လစိုက် ... ၃၀<br>၃၇။ ငါဘုရားက လမ်းပြသူသာ ... ၃၀<br>၃၈-၃၉။ သူ့ ကိုယ် ကိစ္စ (နှင့်) မှာတမ်းတေး ... ၃၁<br><br>--- <hr> ၄၀။ လသာတုန်းဗိုင်းငင် ... ၃၂<br>၄၂။ မကြောက်တရား ... ၃၃<br>၄၃-၄၄။ နိဗ္ဗာန်ရိပ်ခွင်အတူဝင် (နှင့်) ဗြဟ္မာပြည်တစင်းဝင်း ... ၃၄<br>၄၅။ တိမ်တိုက်အသွင် လူ့ရပ်ခွင် ... ၃၅<br>၄၆။ ချစ်နိုင်ကြပါစေ ... ၃၆<br>၄၇-၄၈။ မြင်စေ ကြားစေ (နှင့်) မြင်သင့်တာ မြင် ... ၃၇<br>၄၉-၅၀။ စိတ်သာရှင်စော ... ၃၈<br>၅၁။ စိတ်တခုသာအဓိက ... ၃၉<br>၅၂-၅၃။ အကုသိုလ်က လှည်းဘီးပမာ ကုသိုလ်က ထီးပမာ ... ၄၀<br>၅၄-၅၅။ ဘုရားသော်မှ ရှုံးပေးရ (နှင့်) နင်လားဟဲ့ကာမ ... ၄၁<br>၅၆။ မြတ်ထက်မြတ်ဆု ... ၄၂<br>၅၇။ မီးပျိုထက် မြတ်သေးသည် ... ၄၃<br>၅၈-၅၉။ မောဟမီးကြီးထိန်ထိန်ညီး (နှင့်) ရာဂငြိမ်းဆေး ... ၄၄<br>၆၀။ မောဟငြိမ်းအေး ဘုရားဆေး ... ၄၅<br>၆၁-၆၂။ အာသဝကုန်ရာသိသောခါ (နှင့်) မိဘဆိုတာ ဗြဟ္မာပါ ... ၄၆<br>၆၃။ စောင့်စည်းသမှု အစဉ်ပြု ... ၄၇<br>၆၄-၆၅။ ဟောဒါမှရဟန်း (နှင့်) သားရှိသသူသားကြောင့်ပူ ... ၄၈<br>၆၆။ တကိုယ်တော်တည်း ... ၄၉<br>၆၇။ လယ်ထွန်သော မြတ်စွာဘုရား ... ၅၀<br>၆၈။ မိဘလုပ်ကျွေး နတ်ချစ်ဆေး ... ၅၁<br>၆၉-၇၀။ မိဘကျေးဇူးမသိက လူယုတ် (နှင့်) မာန ... ၅၂<br>၇၁-၇၂။ အလုပ်ပဓာန (နှင့်) တဦးတည်းသား၌မေတ္တာလို ... ၅၃<br>၇၃-၇၄။ သြဃလေးဖျာ ကူးနိုင်သူ ... ၅၄<br>၇၅-၇၆။ မနစ်မြုပ်သူနှင့် လှည့်စားဟန်ဆောင် ... ၅၅<br>၇၇။ ချစ်တယ်ဆိုတာဘယ်သူလဲ ... ၅၆<br>၇၈။ အဖော်မင်က ဘေးဖြစ်ရ ... ၅၇<br>၇၉-၈၀။ ကိလေသာဖြစ်ကြောင်း အမေးအဖြေ ... ၅၈<br><br><b>အမှားပြင်ဆင်ချက်။</b> ။ ၄၁ မှ ၅၀ ထိ စာမျက်နှာ နံပါတ်တပ် မှားနေပါ၍ ပထမ ၄၁ မှ ၅၀ ထိကို ၃၁ မှ ၄၀ ဟု ပြင်ဆင်ဖတ်ပါ။ ဒုတိယ ၄၁ မှ ၅၀ ထိမှာ အမှန်ဖြစ်ပါသည်။<br><br>--- <hr> ၈၁ မှ ၈၅။ သုန္ဒရိက ဘာရဒွါဇသုတ်(ဂါထာ) ... ၅၉<br>၈၆ မှ ၈၈။ ဒုက္ခဖြစ်ရ သူကစ (နှင့်) ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာ ... ၆၀<br>၈၉-၉၀။ ဝေဒနာချုပ်နိဗ္ဗာန် ... ၆၁<br>၉၁-၉၂။ စွဲမိသည့်ဝန် ... ၆၂<br>၉၃-၉၄။ ဒုက္ခမူလ သူကစ (နှင့်) အိပ်မက်ပမာ ... ၆၃<br>၉၅-၉၆။ တဦးတည်းသာ ဆိတ်ငြိမ် ... ၆၄<br>၉၇-၉၈။ ရေစက်သွန်းချ ထိုခဏ (နှင့်) မိုးကိုစိန်ခေါ် ... ၆၅<br>၉၉-၁၀၀။ အမြတ်ဆုံးတရား (နှင့်) အာဠဝကမျက်မာန်ကျ ... ၆၆<br>၁၀၁။ အရေးကြီးသော သဒ္ဓါ ... ၆၇<br>၁၀၂။ အောင်-အောင်-အောင် ... ၆၈<br>၁၀၃-၁၀၄။ အတုမရှိ (နှင့်) တူမျှမေတ္တာ ... ၆၉<br>၁၀၅-၁၀၆။ <b>ဒု</b> (နှင့်) <b>သ</b> ... ၇၀<br>၁၀၇-၁၀၈။ <b>န</b> (နှင့်) ... ၇၁<br>၁၀၉-၁၁၀။ လျှပ်ပန်းပမာ (နှင့်) ပွက်ဆောက်ကြားတွင် မုံညှင်းတင် ... ၇၂<br>၁၁၁-၁၁၂။ ချမ်းသာ (နှင့်) ဘေးရန်ကင်းကွာလွန်ချမ်းသာ ... ၇၃<br>၁၁၃-၁၁၄။ သံသရာဆိုတာ (နှင့်) တရား၏ကြိမ်းသံ ... ၇၄<br>၁၁၅။ အထင်မှား အမြင်မှား ... ၇၅<br>၁၁၆-၁၁၇။ ခြေတလှမ်းတသန်း (နှင့်) အဝေးကြီး ... ၇၆<br>၁၁၈။ လူမဝင် ရှင်မဟုတ် ... ၇၇<br>၁၁၉။ ဘုရားနှင့် နီးသလားဝေးသလား ... ၇၈<br>၁၂၀-၁၂၁။ မဖြတ်နိုင်တဲ့ ဝဋ်ပွဲဆိုင် (နှင့်) မဟောသဓ ... ၇၉<br>၁၂၂။ အာရုံထဲ တစွဲစွဲ ... ၈၀<br>၁၂၃-၁၂၄။ တဦးတည်းသားပမာ (နှင့်) အကုသိုလ်ဝိတက် ... ၈၁<br>၁၂၅-၁၂၆။ သီလပညာအရင်းသာ (နှင့်) မာနကိုပယ် ... ၈၂<br>၁၂၇-၁၂၈။ အိပ်နေလျှင် (နှင့်) ခြေရာပျောက် ... ၈၃<br>၁၂၉။ ဒုက္ခကိုမှ လိုချင်သည် ... ၈၄<br>၁၃၀။ လူယုတ်နှင့် မပေါင်းနိုင် ... ၈၅<br>၁၃၁-၁၃၂။ ရွှေခွက်ကိုပယ် (နှင့်) ဝိမုတ္တိရသ ... ၈၆<br>၁၃၃။ တောတောင်တဝှမ်း အလွမ်းပြေ ... ၈၇<br><br>--- <hr> ၁၃၄။ တောရိပ်မှီကာ ပျော်စမ်းပါ ... ၈၈<br>၁၃၅။ ဆရာ့ဂုဏ် ... ၈၉<br>၁၃၆။ ခြေဖဝါးလက္ခဏာ မှတ်စရာ ... ၉၀<br>၁၃၇။ တောခွေးနှင့် ပေါက်ပွင့်ပမာ ... ၉၁<br>၁၃၈။ အရှင်လဲပုပ် အသေလဲပုပ် ... ၉၂<br>၁၃၉။ ပုပ်လွန်းလို့ ဒုတ်ထမ်းစောင့်ရ ... ၉၃<br>၁၄၀။ ဗုဒ္ဓဆိုတာ ဘာလဲ ... ၉၄<br>၁၄၁-၁၄၂။ သွားလို့ မရောက် (နှင့်) ဘဂဝါ ဂုဏ်တော် ... ၉၅<br>၁၄၃-၁၄၄။ နေ့ရှိသရွှေ့ ကြွေဝေ ... ၉၆<br>၁၄၅။ သုဘူတိမထေရ် ... ၉၇<br>၁၄၆-၁၄၇။ မြေအိုးပမာ (နှင့်) နေရှိန်နှင်းပေါက် ... ၉၈<br>၁၄၈။ တောင်ကြီးတွေ ကြိတ်ချေသလို ... ၉၉<br>၁၄၉။ အမြောက်ဗူးကို ဖောက်အုံးတော့ မဖြူ ... ၁၀၀<br>၁၅၀။ အရှက်မဲ့ကင်း ဟယ်သေမင်း ... ၁၀၁<br>၁၅၁-၁၅၂။ မသိနိုင်ရာ (နှင့်) စိတ်တချက်သာအသက်ရှင် ... ၁၀၂<br>၁၅၃။ ဓမ္မသဘာဝ တွေးဆကြ ... ၁၀၃<br>၁၅၄-၁၅၅။ ပစ္စုပ္ပန် (နှင့်) အသက်ရှင် ... ၁၀၄<br>၁၅၆-၁၅၇။ နွားကိုတိုင်မှာချည်သလို (နှင့်) ကျားသစ်ပမာ ... ၁၀၅<br>၁၅၈ မှ ၁၆၁။ ဒေါသနည်းများ ... ၁၀၆<br>၁၆၂ မှ ၁၆၅။ ဒေါသနည်းများ ... ၁၀၇<br>၁၆၆-၁၆၇။ အသုဘကထာ ရှုစရာ ... ၁၀၈<br>၁၆၈-၁၆၉။ စားပြီး စွန့်တော့မုန်း ... ၁၀၉<br>၁၇၀။ ဘယ်မှာလဲ ဆံပင် ... ၁၁၀<br>၁၇၁။ မမျှော်တိုင်းထွက်မသွားနှင့် ... ၁၁၁<br>၁၇၂။ မျောက်စိတ် ... ၁၁၁<br>၁၇၃။ ၂နှစ်ကြာမှ တခွန်းပြော ... ၁၁၂<br>၁၇၅။ အတွင်းလှမှ ဗြာဟ္မဏ ... ၁၁၂<br>၁၇၆။ ရောယှက်သူများ မီးတွေပွား ... ၁၁၃<br>၁၇၇။ ရန်များလှ၍ လာဘ်ကိုပယ်သည် ... ၁၁၄<br>၁၇၈။ နှလုံးမသွင်းတတ်၍ ငတ်မိပါသည် ... ၁၁၅<br>၁၇၉။ ကိုယ့်ကိုကိုယ် အသိဆုံးပါ ... ၁၁၅<br><br>--- <hr> ၁၈၀။ တိုက်ရင်းသေမယ် ... ၁၁၆<br>၁၈၁။ မှော်ကျေးဇူးကြီးမားလှပေစွ ... ၁၁၇<br>၁၈၂။ ရဟန်းဘဝ၌ ချမ်းသာလိုချင်လျှင် ... ၁၁၇<br>၁၈၃။ ငါ့မှာ ခြေ ၂ချောင်း အကောင်းသား ... ၁၁၈<br>၁၈၄။ ဂါရဝကင်းလျှင် နိဗ္ဗာန်ခွင် ဝင်ရန်ဝေးလှသည် ... ၁၁၉<br>၁၈၅။ တကိုယ်လုံး ကြေမွသွားပါစေ ... ၁၂၀<br>၁၈၆။ မာန်ထောင်လို၍ သာသနာဝင်လျှင် ... ၁၂၁<br>၁၈၇။ သေမင်းရန် မတွန်းလှန်နိုင် ... ၁၂၂<br>၁၈၈-၁၉၉။ ငဲ့ကွက်ကင်းမှချမ်းသာ (နှင့်) ရှင်သေ ၂ပါးလို ... ၁၂၃<br>၁၉၀-၁၉၁။ သေ၍ဝမ်းသာ (နှင့်) ချမ်းသာလို- သီလ ... ၁၂၄<br>၁၉၂။ ပန်ဆင်လိုသောဆု (လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယထေရ်) ... ၁၂၅<br>၁၉၃ မှ ၁၉၆။ အပေါ်ယံကြော သြသတော ... ၁၂၆<br>၁၉၇-၁၉၈။ လူမိုက် (နှင့်) အာသဝထွက်ရာလမ်း ... ၁၂၇<br>၁၉၉-၂၀၀။ အမြတ်ဆုံးဆိုတာ ... ၁၂၈<br>၂၀၁-၂၀၂။ သြဃလေးဖြာ ဘယ်လိုကူးမယ် ... ၁၂၉<br>၂၀၃။ ခြင်္သေ့ပမာ တင့်တယ်စွာ ... ၁၃၀<br>၂၀၄-၂၀၅။ ရေညှိမကပ်ရွှေဝတ်ကြာမုံ (နှင့်) ကာမသဘော ... ၁၃၁<br>၂၀၆။ တောတောင်ထဲဝယ် ပျော်မွေ့ဖွယ် ... ၁၃၂<br>၂၀၇။ အိုးဝေသံသာ တောဝနာ ... ၁၃၃<br>၂၀၈-၂၀၉။ အမြတ်ရအောင်နှင့် <b>အရဟံ</b> ... ၁၃၄<br>၂၁၀-၂၁၁။ မရဏဿတိ (နှင့်) ဒေါသပယ်နည်း ... ၁၃၅<br>၂၁၂-၂၁၃။ အဆိပ် (နှင့်) အဆိပ်မလူးလိုပါ ... ၁၃၆<br>၂၁၄-၂၁၅။ မြားစူးခံရသူနှင့် ကောင်းစွာ အိပ်ရသူ ... ၁၃၇<br>၂၁၆။ မာရ်နတ်ထောင်ထားသော ကျော့ကွင်း ... ၁၃၈<br>၂၁၇။ မြွေဟောက်မ ... ၁၃၉<br>၂၁၈။ ဘေးရန်ပတ်လည် ... ၁၄၀<br>၂၁၉-၂၂၀။ ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ် (နှင့်) လွတ်မြောက်စေသူ ... ၁၄၁<br>၂၂၁-၂၂၂။ လမင်း (နှင့်) မီးပုံပဲကုတ်ပါ ... ၁၄၂<br>၂၂၃။ အဆိပ်တခွက် ပျားတစက် ... ၁၄၃<br>၂၂၄ မှ ၂၂၆။ ကိုးကွယ်ရာ အမှား (နှင့်) အမှန် ... ၁၁၄<br>၂၂၇-၂၂၈။ ရှိမနေဘူး ဖြစ်နေတယ် (နှင့်) အနတ္တ ... ၁၄၅<br><br>--- <hr> ၂၂၉-၂၃၀။ စိတ်ဖြင့်ဆေးပါ (နှင့်) နှစ်သစ်ကူးချိန် ... ၁၄၆<br>၂၃၁။ နုနုငယ်ငယ် ချိန်ခါဝယ် ... ၁၄၇<br>၂၃၂။ ဖြစ်တာသင်္ခါရ မဖြစ်မှ နိဗ္ဗာန် ... ၁၄၇<br>၂၃၃။ ဟောသူ-နာသူ-သာဓုခေါ်သူ ... ၁၄၈<br>၂၃၄။ သမင်နှင့်မြက်၊ လူမိုက်နှင့်ကာမ ... ၁၄၉<br>၂၃၅-၂၃၆။ အမဲရိုးနှင့်ခွေး၊ လူမိုက် (နှင့်) သံသရာ ... ၁၅၀<br>၂၃၇။ သစ္စာမမြင် သံသာခင် ကျင်လည်ရလေသည် ... ၁၅၁<br>၂၃၈။ ချေးသိ ဝက်သိ မဟုတ်ပါ ... ၁၅၂<br>၂၃၉။ သတိပဌာန်ပွားသူမှ နိဗ္ဗာန်ရ ... ၁၅၃<br>၂၄၀။ လေးလံလှ ဝန်ခန္ဓာ ... ၁၅၄<br>၂၄၁။ လှူကထိန်သင်္ကန်းနှင့် မဂ်လမ်းတဲ့ဆုပန်ရွယ် ... ၁၅၅<br>၂၄၂။ ဥဒါန်းဂါထာ အနေကာ ... ၁၅၆<br>၂၄၃။ လေးပါးသစ္စာ ဤကိုယ်မှာ ... ၁၅၇<br>၂၄၄။ ခန္ဓာငါးဖြာ ဥပမာ ... ၁၅၈<br>၂၄၅။ နောက်ဆုံး မှာတမ်းတော်ကြီး ... ၁၅၉<br>၂၄၆။ မင်းစည်းစိမ် ဘယ်မမက်တယ် ... ၁၆၄<br>၂၄၇။ ဆုတောင်းမေတ္တာ ဘာဝနာ ... ၁၆၅<br>၂၄၈။ အသီးအပုပ်- အနှစ်ထုတ်ပါ ... ၁၆၆<br>၂၄၉။ ကာမ (နှင့်) ဒိဋ္ဌိဘေးဒုက္ခအရေးကြီး ... ၁၆၇<br>၂၅၀ မှ ၂၅၃။ ဓာတ်ကြီး ၄ ပါး မြွေဆိုး ၄ကောင် ... ၁၆၈<br>၂၅၄။ သံယောဇဉ် ... ၁၆၉<br>၂၅၅-၂၅၆။ နတ်ပင့်နှင့် ပရိတ်အမွှန်း ... ၁၇၀<br>၂၅၇ မှ ၂၅၉။ မင်္ဂလာဂါထာ ... ၁၇၁<br>မေတ္တာပို့ ဆောင်ပုဒ်လင်္ကာများ ... ၁၇၂<br>အာသီသ အမျှဝေ ရပါစေ ... ၁၇၄<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-1 <br> <h3>အမှာစာ</h3>“တချိန်တုန်းက စာရေးသူသည် ဓမ္မကထိကဖြစ်ခဲ့ဘူးပါသည်”ဟု ဆိုလျှင် အံ့ဩမိကြပေလိမ့်မည်။ သို့သော် အမှန်တကယ်ပင် စာရေးသူ ဓမ္မကထိက ဖြစ်ခဲ့ဘူးပါသည်။ အကြောင်းကားဤသို့ -<br><br>စာရေးသူတို့၏မြို့၌ ပရိယတ္တိသာသနာနုဂ္ဂဟ အမျိုးသားစာမေးပွဲတခုကို စာရေးသူသည် ထက်ဝက်မျှသောတာဝန်ကို ယူလျက် စတင်ကျင်းပပေးခဲ့သည်မှာ ဆယ်နှစ်တိုင်ပါသည်။ ထိုစဉ်ကအလုပ်အစဖြစ်၍ အသင်းမှာ ရံပုံငွေ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ မရှိသေး။ အတိအကျဆိုရသော် သုညသာရှိသေးသည်။ လူထုအနေနှင့်လည်း ပရိယတ္တိနှင့်ပတ်သက်၍ မနိုးကြားသေး။ ထိုအထဲတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လုပ်မည့်သူများတောင်မှ ရှိသေးသည်။ စာမေးပွဲတွင် အောင်မြင်သော သံဃာတော်များကို ဆုပေးရေးနှင့် ဆွမ်း ကွမ်း ကိစ္စမှစ၍ ရံပုံငွေက အများကြီးလိုသည်။ ထိုရံပုံငွေကို ရရှိရေးအတွက် ဓမ္မကထိကအကျော်များကိုပင့်၍ တရားပွဲများ ကျင်းပပေးရသည်။<br><br>တနှစ်တွင် ဓမ္မကထိကအခက်အခဲ ကြုံရသည်။ တရားပွဲရက်များကလည်း ကြေညာပြီးပြီ။ စာဖြေသံဃာများကလည်း စာဖြေနေကြပြီ။ ဤအချိန်တွင်မှ စီစဉ်ထားသော ဓမ္မကထိကက အကြောင်းမညီညွတ်၍ မကြွလာနိုင်ကြောင်း ကြေးနန်းပို့သည်။ ဤအခြေအနေတွင် စာရေးသူက အဖြည့်ခံအဖြစ် ဓမ္မကထိကစင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့ရသည်။ စာရေးသူမှာ ထိုစဉ်က ငယ်သေးသည်ဖြစ်၍ မခံချင်စိတ်နှင့် ကြိုးစားခဲ့ရာမှ ဓမ္မကထိက ဖြစ်လာခဲ့ရပါသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-2 <br> (ယခုမူ ကြီးလာပြီဖြစ်၍ မည်သည့်အလုပ်ကိုမျှ မခံချင်စိတ်ဖြင့် မလုပ်တော့ဘဲ သင့်မသင့် အကျိုးရှိမရှိဆင်ခြင်သောပညာဖြင့်သာ လုပ်တတ်လာတော့သည်။)<br><br>ယခုမူ စာရေးသူသည် ပုံမှန်နေရာဖြစ်သော စာချ ဂဏဝါစက နေရာသို့ နေရာမြဲမြဲနှင့် ရောက်ရှိနေပါပြီ။ ဤပရိယတ္တိအလုပ်ကိုကား သာသနာအတွက် အရေးပါသည့်အလုပ်အနေဖြင့် (မခံချင်စိတ်မပါဘဲ) ကြိုးစားပါသည်။<br><br>စာရေးသူ ယခုလို စာချနေသောအခါမှ ဓမ္မကထိကများအတွက်ဖြစ်သော ဤသည့် “ဂါထာတထောင်”စာအုပ် ထွက်လာရသည်မှာလည်း အတော်တော့ ထူးဆန်းနေပေလိမ့်မည်။ ဤဂါထာတထောင်စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေရန် အချိန်ကြာမြင့်စွာကပင် တိုက်တွန်းကြသည်။ သို့သော် စာရေးသူ၌ မအား၍ မထုတ်ဖြစ်ခဲ့ပါ။<br><br>လူ့သဘောဟူသည်က ရှေးဖြစ်ဟောင်းဖြစ်များကိုပြန်ပြောင်းအောက်မေ့ချင်ကြသည်။ စာရေးသူ ဓမ္မကထိကလုပ်စဉ်က ပင်ကိုယ်ရေး ရစနာ ဂါထာများနှင့် ဘုရားဟော၍ စာရေးသူက အနက်ရေးသားသည့် ဂါထာများ တော်တော်များများ ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ စာရေးသူက ဂရုတစိုက် မသိမ်းဆည်းသဖြင့် ပြန့်ကျဲနေသည်။ ၎င်းကို တပည့်များက စုစည်းချင်ကြသည်။ ဆရာ့လက်ရာအဖြစ် တင်ပြချင်ကြသည်။ ဒီတော့ စုကြပေါ့ဟု ဆိုလိုက်သည်။ ထိုအခါ စုကြသည်။ ရသမျှမှာ သုံးရာကျော် လေးရာနီးပါး ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို တင်ပြလာပြီးနောက် နိဒါန်းရေးပေးပါဟူ၏။<br><br>ဤတွင် ဓမ္မကထိကလောင်အရှင်မြတ်များသို့ အတွေ့အကြုံကို အကြံပေး မှာထားလိုသည်ကား ကျော်ကြားသော ဓမ္မကထိက ဖြစ်လိုလျှင် -<br>(၁) စာကျက်မပျင်းနှင့် စာရများပါစေ။<br>(၂) ပြီးစလွယ်မဟောနှင့်။<br>(၃) မဟောမှီအပြင်၌ အကွက်ချ လေ့ကျင့်မှုများပါစေ။<br>(၄) အမြဲတမ်းတီထွင်ကြံဆနေပါ။<br><br>ဤသို့ဆိုလျှင် အသံမကောင်းချင် နေပါစေ ကျော်ကြားသော ဓမ္မကထိက ဖြစ်လာပါလိမ့်မည် အသံကောင်းလျှင်ကား ဆိုဖွယ်မရှိပြီဟူလို။<br><br>အရှင်နာယက ၁၅-၃-၇၅<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-3 <br> <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><h3>(ကျမ်းဖွင့် ရစနာ)</h3><br><b>ဥဒေန္တိ ရဝိန္ဒူ လောကေ၊ တမံ ဟန္တွာ ရံသိယာ။</b><br><b>ဥဒေတိ (သဟဿ ဂါထာ)၊ သုခတ္ထာယ သုဓိကရံ။</b><br><br><b>လောကေ</b>၊ သတ္တဝါဗိုလ်လူအပေါင်းတို့ ခိုအောင်းတည်ရာ ဤလူ့ရွာ၌။ <b>ရဝိန္ဒူ</b>၊ ဒေါင်းယာဉ်စကြာ နေရောင်ဝါနှင့် သီတံလဝန်းသည်။ <b>တမံ</b>၊ ဆီးနှင်းမြူတိမ်သူရိန်မီးခိုး ညစ်မျိုးငါးမည် ရန်စစ်သည်ကို။ <b>ရံသိယာ</b>၊ အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တထောင်သော ရောင်ခြည်ဖြင့်။ <b>ဟန္တွာ</b>၊ ဝေးရာလွင့်လျှောက် အလင်းရောက်အောင် ထွန်းဖောက် စံပယ် တင့်တယ်တော်မူလျက်။ <b>ဥဒေန္တိ</b>၊ ဥဒည်တောင်စွန်း ပေါ်လာထွန်း၍ အေးချမ်းကြည်သာ ဝေးကွာ အန္တရာယ် အသွယ်သွယ် ပျောက်ကင်း ထွန်းလင်းတောက်ပလေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံတထာ</b>၊ ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>လောကေ</b>၊ အေးရိပ်သာယာ သာသနာဟု ဘဂဝါ ဒုလ္လဘ= ကြုံရခုခါ လူ့ရွာ၌။ <b>ဂါထာသဟဿံ</b>၊ လိုရာလိုရာ ပိုပါချီမြှောက် နားသောတဆင်ယင်း အငိုကင်း၍ အလင်းဆောင် ဂါထာတထောင်သည်။ <b>သုခတ္ထာယ</b>၊ ချမ်းသာသုခ မြတ်ရာကို မျှော်ကိုးသား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သုဓိကရံ</b>၊ ကျန်းမာစေ ချမ်းသာစေ၊ လန်းဖြာဖြာဝေ ဘာတွေအကုန်ကင်း ချမ်းသာခြင်း- <hr> စာမျက်နှာ-4 <br> အထွေထွေကို ယခုပင်ဖြစ်စေ၍။ <b>ဇယံ</b>၊ အောင်ပါစေဟု ငွေခရုနှင့် ဇေယျတု မင်္ဂလာ အဖြာဖြာကို လျင်စွာမနှေး ယခုပင် ပေးတော်မူသည်ဖြစ်၍။ <b>ဥဒေတိ</b>၊ ပေါ်ထွန်းတော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) သာသနာ့ ဥဒည်တောင်မှာ နေအရောင် လအဝန်း မက ပရွှန်းလှအဖြာဖြာ ဘုန်းတောသာပြောင် လိုမို့ မာယာတွေ အပို မနှောင်ကြနှင့် ဖော်-လာပြီကွဲ ဂါထာတထောင်။<br><h3>၁။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပဏာမ</h3><br><b>မုနိန္ဒော တမံ မောဟံ၊ ဟန္တွာ ဗောဓေသိ ပင်္ကဇံ။</b><br><b>ဇနံ သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ၊ သော သမ္မာလေတု မံ ဇိနော။</b><br><br><b>မုနိန္ဒော</b>၊ အဝိဇ္ဇာမှိုင်းလုံး ပိတ်ကာဖုံးသဖြင့် သုံးလောကထွဋ်အငူ ကယ်မည့်သူ ကင်းပလျက် အလင်း မရနိုင်ဘဲ ဖျင်းအ အ နုနုချာချာ ထုံပေကာ အမြင်ကင်းနေကြတဲ့ သတ္တဝါခပင်းတွေကို (တွင်းပဝေဖြာ လင်းကြစို့ ထွန်းပဝေရာ) အံသုမာလီ ရောင်ခြည်ပဝင်း ဘုရားရှင်ဆိုတဲ့ နေမင်းကြီးသည်။ <b>သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ</b>၊ ဆုံးမမှတ်နိုင်သည့် သုံးလောကဓာတ် တခွင် ကုန်စင်အောင် ပပဝင်းနိုင်သည့် ပရိယတ် ပဋိပတ် ပဋိဝေဓဆိုတဲ့ ရောင်အလင်းတို့ဖြင့်။ (ဝါ) <b>သဒ္ဓမ္မရံသီဟိ</b>၊ (သောင်းခွင်ထက်အဇဋာ မောင်းနှင် ထွက်ဖြာဒေါင်းယာဉ်စကြာ) လက်ခါပဝင်း သူတော်ကောင်းတရားတည်းဟူသော ရောင်အလင်းတို့ဖြင့်။ <b>တမံ မောဟံ</b>၊ သိစရာတွေကို ပိတ်ဖုံးလျက် အမိုက်ဆုံး မောဟဆိုတဲ့ အမှောင်ကြီးကို။ <b>ဟန္တွာ</b>၊ ပယ်သတ်တော်မူပြီး၍ (ဝါ) (ထက်အဇဋာဘောင်ချဉ်း ဘဝဂ်ပါ မှောင်ခွင်း လက်ဖြာရောင်ဝင်း) သစ္စာဆိုတဲ့ ရောင်အလင်းတို့ဖြင့် ပယ်ခွင်း ဖြတ်တောက် အလင်းသို့ ရောက်စေတော်မူပြီး၍။ <b>ပင်္ကဇံ ဇနံ</b>၊ အဝိဇ္ဇာမိုက်တာ အိပ်မောတွေကျ ဘယ်တုန်းကမှ မပွင့်နိုင်ကြသည့် ဝေနေယျကြာ သတ္တဝါတွေကို။ <b>ဗောဓေသိ</b>၊ သစ္စာလေးဆင့် ငုံအာစွင့်၍ (မြူခွင့်ဖွေရှာ ထူးတင့်ထွေလာ ဖူးပွင့်ဝေဆာ) ပဒေသာမြနန်း ဝေဝေဆာ အလှပန်းတို့ဖြင့် ပွင့်လန်းစေတော်မူခဲ့ပေပြီ။ <b>သော ဇိနော</b>၊ လေးလီသစ္စာ ရောင်ရွှေဝါဖြင့် သတ္တဝါ ဝေနေ ပွင့်လင်းစေသည့် ပရမေရန်နိုင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>မံ</b>၊ ဘဝဘဝ မြောက်မြားစွာမှ ခန္ဓာနာမ်ရုပ် ဖြစ်ပျက်ချုပ်ကို သမုတ်မည်ခေါ် လူသော် နတ်သော်၊ ဗြဟ္မာသော်ဟု ခေါ်ဝေါ် သမုတ် အကျွန်ုပ်ကို။ <b>သမ္မာလေတု</b>၊ <hr> စာမျက်နှာ-5 <br> လောက သံသရာ နှစ်ဖြာဘေးဒဏ် ရန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အပေါင်း ကင်းဝေးရှောင်းအောင်ကောင်းကောင်းမသွေ စောင့်ရှောက်တော်မူလှည့်ပါ အသရေနှုန်းမော် ရွှေဘုန်းတော်သခင် အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။<br><h3>၂။ အောင်မှူးမြတ်ဌာန် အောင်ဆုပန်</h3><br><b>ယော မာရသေနမာသန္နံ၊ ဟန္တွာ ဝိဇယုဿဝေါ။</b><br><b>တိဏာယပိ န မညိတ္ထ၊ သော မေ ဒေတု ဇယံ ဇိနော။</b><br><br><b>ဝိဇယုဿဝေါ</b>၊ ငါးပါး မာရ်ဟုန် ရန်သူပုန်ကို ဘုန်းဂုဏ် ခြောက်ဆင့် အောင်လံဝင့်၍ အောင်သဘင်ငူ အောင်ပွဲယူတော့မည် ဖြစ်တော်မူထသော။ <b>ယော ဇိနော</b>၊ ဘဝဘဝ ပြည့်ခဲ့ရသည့် ဒါနပါရမီ စသည် မြားမြောင် အောင်တပ်ထောင်ဖြင့် ရန်မှောင်ပယ်လွှင့် အောင်ပွဲအဆင့်ဆင့်ကို အောင်သင့်အောင်ရန် အောင်ဇိနသခင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အာသန္နံ</b>၊ ယှဉ်ပြိုင်ကာ ပလ္လင်လုမည်ဟု ဗိုလ်ထုကို သူဦးစီးလျက် အနီးသိုချီတက်၍ လာပေထသော။ <b>မာရသေနံ</b>၊ လက်နက်စုံ ကိုင်စွဲလျက် အပြိုင်ကြမည် ချီတက်၍လာတဲ့ မာရ်နတ်၏ စစ်သည်တော်တွေကို။ <b>တိဏာယပိ</b>၊ ကြောက်စိတ်လန့်စိတ် တဆိတ်မဝင် ဆံခြည်တမြင် မြက်ပင်မျှသော်လဲ။ <b>န မညိတ္ထ</b>၊ ကိုယ်တော် သန္တာန် ရွှေစိတ်ဟန်၌ တရံမူ ပကတော့ဖြင့် နဲနဲ အရေးထားတော် မမူပေ။ (ဝါ) <b>န မညိတ္ထ</b>၊ မေတ္တာတော်အဟုန် ပါရမီ ဘုန်းဂုဏ်တို့ဖြင့် လွှမ်းခြုံကျော်ကြား လူ့ဘုရားက လားလားတမူ အောက်မေ့တော်မမူပေ။<br><br><b>သော ဇိနော</b>၊ ငါးပါးရန်နှင် မာရဘင်ဝယ် အောင်ပလ္လင်ပျံ အောင်ပွဲခံ၍ အောင်လံလွှင့်ထူ ဘုန်းပရမေ မြတ်စိန္ဓေသည်။ <b>မေ</b>၊ မအောင်သေးခင် အောင်ကြွေးတင်၍ ဆောင်ရန်ရည်မျှော် ဘုရား တပည့်တော်အား။ (ဝါ) ဣမေသံ အောင်ရန်လိုလား ဤ အမျိုးသား အမျိုးသမီးတို့အား။ <b>ဇယံ</b>၊ တွင်းပဘေးဒဏ် ရန်မာရ်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့ကို ယခုလဲအောင် နောင်လဲအောင် နောင်သောအခါမှု မနိုင်သည့် အောင်သြဘာ ဆိုတဲ့ ကုက္ကကိုင်တွေကို <b>ဒေတု</b>၊ ပရုဖြင့်ပုံ မေးတုန်အောင် အဖုံဖုံအမှုအေးဘို့ ပေးတော်မူပါ အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။ <hr> စာမျက်နှာ-6 <br> <h3>၃။ ကိုယ်ကိုအောင်မှ အောင်ခြင်းမည်သည်</h3><br><b>ယော သဟဿံ သဟဿေန၊ သင်္ဂါမေ မာနုသေ ဇိနေ။</b><br><b>ဧကဉ္စ ဇေယျမတ္တာနံ၊ သော ဝေ သင်္ဂါမုတ္တမော။</b><br>(ဓမ္မပဒ သဟဿဝဂ်)<br><br><b>ယော</b>၊ အာဏာသခင် သူဘုရင်ဟု လူခွင်ဗိုလ်လုပ် စစ်ဗိုလ်ချုပ်သည်။ <b>သဟဿံ</b>၊ တရာတထောင် တပ်ကိုဆောင်လျက် ရန်နောင်ဘက်ကာ ချီတက်၍လာသော မာန်မူ တက်ကြွား တဖက်သားကို။ <b>သဟဿေန</b>၊ ကိုယ်က တန်ပြန် တပ်ထောင်ခံလျက် မျက်မန်ကြွားဝင့် ထားသဖြင့်လျှင်။ <b>သင်္ဂါမေ</b>၊ သူနိုင်ငံ နိုင် အပြိုင်စုရုံး အနိုင်ကျုံးဘို့ ရိုက်ချွန်းဆူညံ နွေမိုးသိမ့် ဂျိုးဂျိုးဂျိမ့်ဖြင့် ဒိုးဒလိမ့်ဆူဝေ စစ်ဆင်မြေ၌။ <b>ဇိနေ</b>၊ သတ္တိပြိုင်သုံး အမြောက်ဗုံးဖြင့် သူအားရှုံးစေ အမုန်းဝေလျက် နိုင်ခြေကိုယ်က အောင်ပွဲရခဲ့ရာ၏။ <b>တံ ဇိနံ</b>၊ ရန်ကို ရန်ချင်း တုံ့ကာနှင်း၍ ထိုသို့ဆောင်ခဲ့ရခြင်းသည်။ <b>ဝေ</b>၊ စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>န ဥတ္တမော</b>၊ အချင်းခပ်သိမ်း ရန်မငြိမ်း၍ မလိမ်းကိလေ ငါးမာရ်ချေလျှင် ကောင်းပေ၏ မြတ်ပေ၏ဟု မှန်စွာ မသွေ ဟောတော်မမူပါချေ။ <b>ဧကဉ္စ</b>၊ တယောက်တည်းသာလျှင်ဖြစ်သော။ <b>အတ္တာနံ</b>၊ မိမိကိုယ်ကို။ <b>ဇေယျ</b>၊ အောင်ခြင်းသည်သာလျှင် (ဝါ) ကိလေသာအလို မလိုက်ပိုဘဲ စိတ်ကိုတည်စေ တရားကို ရှာဖွေလျက် အောင်စေတတ်လျှင်း ဤအောင်ခြင်းသည်သာလျှင်။ <b>ဝေ</b>၊ စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>သင်္ဂါမဇုတ္တမော</b>၊ သင်္ဂါမေဇုတ္တမော၊ စစ်မြေပြင်ဝယ် ရန်နှင်... အောင်ပွဲမှူးကြီးအမှန် ဧကန်မသွေ ဖြစ်ပါသတည်း။<br><br>(ရန်ဖက်ကုဋေ သူ့စစ်ခြေကို ဖျက်ချေများမြောင် ပွဲတိုင်းအောင်လည်း နောက်နောင်ပင်လျှင် ရှုံးသူပင်တည့်၊ အောင်မြင်တတ်လျှင် ဤအောင်ခြင်းကို အချင်းခပ်သိမ်း ရန်မငြိမ်းနှင့် မလိမ်းကိလေ ငါးမာန်ချေလျှင် ကောင်းတေငြိမ့်လေး မိန့်မခြေတည်း)။<br><h3>၄။ အလှပန်းငုံ နှစ်လွှာခြုံ</h3><br><b>ကေသဿူနံ ကဏုတ္တံ၊ ဘမူနံယေဝ ဝင်္ကတာ။</b><br><b>ပါဏိပါဒါဓရာနံ၊ မုနိန္ဒဿာဘိရတ္တတာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-7 <br> <b>ယဿ ဘဂဝတော</b>၊ စိတ်တော်လှကိုယ်တော်လှ အလုံးစုံလှသမို့ သုံးဘုံ ဘဝတို့၏ထွဋ်တင် ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီး၏။ <b>ကေသဿူနံယေဝ</b>၊ ဆံမုတ်ဆိတ်တော် မျက်နက်တော်တို့၏သာလျှင် <b>ကဏုတ္တံ</b>၊ ပဒုံးမှောင် ညိုရောင်ပန်းကဲ့သို့ တလျှမ်းလျှမ်းပြက်ဝဲလျက် နက်မဲတော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>ကဏုတ္တံ</b>၊ လောဘ ဒေါသ မောဟ ထွေလာ နက်မဲသည့် ကိလေသာစစ် မဲအညစ်သည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ မရှိပါချေ။ <b>ဘမူနံယေဝ</b>၊ မျက်ခုံးတော်နှစ်ဖက်တို့၏သာလျှင်။ <b>ဝင်္ကတာ</b>၊ သော်တာယုန်ရေး ပုံကလေးသို့ ကွေးညတ်တော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>ဝင်္ကတာ</b>၊ မာယာသာ ကောက်ကွေ့ခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ တကယ်ကိုမရှိပါချေ။ <b>ပါဏိပါဒါဓရာနံ</b>၊ လက်ဖဝါးတော် ခြေဖဝါးတော် နှုတ်ခမ်းတော်တို့၏သာလျှင်။ <b>အဘိရတ္တတာ</b>၊ ခိုလှူသွင် သစ်လွင်စေ့စေ့ ချိတ်အစေးသို့ နီထွေးတော်မူလှပါပေ၏။ <b>စိတ္တေ</b>၊ မနကာယ နာမသန့်ရှင်း စိတ်တော်တွင်း၌။ <b>အဘိရတ္တတာ</b>၊ ရာဂရောင်လျှမ်း နီမြန်းခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ</b>၊ ဆံခြည်တခြမ်း လှူတနှမ်းမျှ စမ်းမရရှာဖွေ တကယ်ကိုမရှိပါချေ။<br><br><b>သော ဘဂဝါ</b>၊ ကိုယ်တော်စိတ်တော် နှစ်ဖေါ်အပြိုင် အလှဆိုင်၍ မနိုင်တုသာ အတုလာဟု သုဂတာပရမေ မြတ်စိန္တေသည်။ <b>မေ</b>၊ စိတ်ရော ကိုယ်ပါ ညစ်နွမ်းမြို့ သံသာဖက်ကမ်း တက်လှမ်းဖို့ အနေဝေးကြောင်း တပည့်အပေါင်းအား။ <b>သိရီ</b>၊ ရူပကြက်သရေ တက်သစ်ဝေလျက် စိတ်နေစူစင် သိဝင်အမတ ရောက်နိုင်ရစေ အလှကြက်သရေကို။ <b>ဒေတု</b>၊ ကရုဏာမိုး ရွာစေ့ဖြိုးလျက် မညှိုးစေအောင် ကြံဆောင်ဖေးမ ပေးမစ၍ အေးမြစေတော်လော့ မဟာကရုဏာသခင် အရှင်သူမြတ်ကြီးဘုရား။<br><h3>၅။ သာသနာကြီး ထိန်ညီပါစေ</h3><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊ စိရကာလံ ပဘာသတံ။</b><br><b>အမတရသံ ပိဝန္တံ၊ ဧဝံ ပတ္ထေ မယံ သဒါ။</b><br><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ</b>၊ မိုးမြေလှမ်းခြုံ မြတ်သောဂုဏ်ဖြင့် ကျော်ဟုန်တဆန်း ဂုဏ်ရေလျှမ်းပေထသော၊ <b>သဒ္ဓမ္မံ</b>၊ ကမ္ဘာ့ကာ ကြာ၍ ဘဂဝါ တခါပွင့်ထွန်းမှ တင့်ဆန်းပေါ်ထွက် သူတော်ကောင်းတရား- <hr> စာမျက်နှာ-8 <br> တည်းဟူသော ဓမ္မစက်သည်။ <b>စိရကာလံ</b>၊ သာသနာငါးထောင် မကအောင်လျှင် အခေါင်ရှည်မြင့် ကျင့်သူကြသူ အားထုတ်သူတို့ ကြည်ဖြူရွှင်ပျ ရှိကုန်ကြ၍ သာသနာ့အမွေ ဆက်ဖြန့်ဝေလျက် ကမ္ဘာ့မြားမြောင် အခေါင်မြင့်ကြာရှည်စွာသာလျှင်။ <b>အမတရသံ ပိဝန္တံ</b>၊ မသေစေတတ် ဆေးရည်မြတ်ကို မပြတ်ရစေ ပေးငှဝေလျက်။ <b>ပဘာသန္တံ</b>၊ လူနတ်မှောင်သတ္တဝါကို ရောင်ဝါထွန်းပြောင် အလင်းဆောင်လျက် အမှောင်ပယ်ခွာ ဤကမ္ဘာကို ကြည်သာချမ်းမြ ဘေးမခအောင် လမ်းပြတော်မူပါစေသတည်း။ <b>ဧဝံ</b>၊ ဤသို့။ <b>မယံ</b>၊ သာသနရိပ်မြဲ ခိုလုံအားပြု များသမုဖြင့် လူထုဝေနေ တပည့်တော်တို့တတွေသည်။ <b>ပတ္ထေမ</b>၊ သာသနာ တန်ခိုး ရောင်မညှိုးအောင် ကောင်းကျိုးရည်ကာ အေးမေတ္တာကို မကွာနေ့ည ပို့သလိုက်ရပါတော့သည်ဘုရား။<br><h3>၆။ သာသနာ့ ဂုဏ်ရည်</h3><br><b>သာသနဿ နတ္ထိကာလေ၊ လောကေ အန္ဓတမော ဘဝိ။</b><br><b>တဒါ သတ္တာ နိမုဇ္ဇန္တိ၊ မဂ္ဂ အဒဿနာ ပဇာ။</b><br><br><b>သာသနဿ</b>၊ နေအထောင်လအထောင် ဗြဟ္မာရောင်မကလှမ်းပေသည့် သာသနာဆိုတဲ့ ရောင်ခြည်ပန်းကြီးသည်။ <b>နတ္ထိကာလေ</b>၊ အရောင်မတောက် ကွယ်ပျောက်ခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>လောကေ</b>၊ လူကန်းနတ်ကန်း ဗြဟ္မာကန်းနှင့် အကန်းတတွေ အရမ်းပွေသည့် ကလေကဝ ဤလောက၌။ <b>အန္ဓတမော</b>၊ ဤကားကုသိုလ် အကုသိုလ်တည်း ဤလိုမဂ်လမ်း ကျင့်စခန်းဟု ဖြောင့်တန်းမသိ ဆယ်ကိလေသာ မှောင်မဟာကြီးသည်။ <b>အဘဝိ</b>၊ ဒီသာဆယ်ခန်း ရောင်မသန်းအောင် ပိန်းပိတ်မှောင်၍ အရောင်မတိုး အကုန်ညှိုးဖို့ လွှမ်းမိုး၍သာ လာပါပေ၏။ <b>တဒါ</b>၊ ထိုအခါ၌။ <b>သတ္တာ</b>၊ မမြင်တန်းလန်း စုံလုံးကန်းသည့် မှားလမ်းမှာနေ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မဂ္ဂ အဒဿနာ</b>၊ ရှေ့နောက် ဝဲယာ လမ်းမသာဘဲ တွင်တွင်လွဲမှား လျောက်သွားကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိမုဇ္ဇန္တိ</b>၊ နစ်မြုပ်ကြလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>နိမုဇ္ဇန္တိ</b>၊ ငရဲမှအောက် အဝီစိရောက်လျက် ကျောက်ကျ၍သာ နေကြကုန်သတည်း (ဝါ) နေကြကုန်တော့မည်ပါတကား။ <hr> စာမျက်နှာ-9 <br> <h3>၇။ သာသနာ့ဂုဏ်ရည်</h3><b>သာသနေ ဇောတကာလေ စ၊ လောကော ပတ္တော ဘာသတိ။</b><br><b>တဒါ သတ္တာ သုသုခန္တိ၊ မဂ္ဂ သုဒဿနာ ပဇာ။</b><br><b>သာသနေ၊</b> နည်းမှန်လမ်းမှန် စခန်းမှန်၍ ပြညွှန်တော်မူရာ မြတ်သာသနာကြီးသည်။ <b>ဇောတကာလေ၊</b> အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တပြောင်ပြောင်ဖြင့် လူ့ဘောင်နတ်ခြောက် ဗြာပေါက်အောင် ထွန်းတောက်သည်ရှိသော်။ <b>လောကော၊</b> လူ့နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ နေရာဌာန ဤလောကကြီးသည်။ (ဝါ) <b>လောကော၊</b> လူကန်းနတ်ကန်း ဗြဟ္မာကန်းနှင့် အကန်းတတွေ အရမ်းပွေကြသည့် ကလေကဝ ဤလောကကြီးသည်။ <b>ပတ္တော ဘာသတိ၊</b> အကန်းတွေပျောက် မှန်းခြေပေါက်၍ အလင်းရောက်ကာ ချမ်းသာလာခဲ့ပါပေ၏။ <b>တဒါ၊</b> နေမင်းရောင် သာသနာပန်း ပွင့်လန်းပေရာ ထိုအခါ၌။ <b>သတ္တာ၊</b> မမြင်တန်းလန်း စုံလုံးကန်းသည့် မှားလမ်းဖွေရှာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မဂ္ဂ သုဒဿနာ၊</b> ရှောင်သင့်သွားသင့် အခွင့်မှန်စွာ လမ်းသာယာကို လွယ်ကာခဏ မြင်ကုန်ရသောကြောင့်။ <b>သုသုခန္တိ၊</b> အိပ်ပျော်စားဝင် တရားမင်၍ များဖြင်ဝေနေ သံသာဗွေဝယ် အပါယ်မသန်း အောင်စခန်းသို့ ရော်ရမ်းကြည်ရွှင် ပျော်ပျော်ကြီးပင် နေနိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၈။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာ ဘုရား သာသနာပြုနိုင်ပါစေ</h3><b>သာသနဿ ဓရာ သံဃာ၊ သမ္မာ သုပ္ပဋိပတ္တိ။</b><br><b>သုသုခါ မုဒု စိတ္တာ၊ သီတလာ ဟောန္တု သာသနေ။</b><br><b>သာသနဿဓရာ၊</b> သာသနာ့ဝန် လွန်လေးလံကို အားသွန်ထမ်းဆောင် ဂုဏ်ရည်ပြောင်ကြကုန်သော။ <b>သံဃာ၊</b> အရိယာနွယ်ဝင် ထေရ်ရှင်အပေါင်း အရှင်ကောင်းတို့သည်။ <b>သမ္မာ သုပ္ပဋိပတ္တိကာ၊</b> ပရိယတ်နှင့် ပဋိပတ်ဝန်အား နှစ်တန်ကို အမှန်ထမ်းဆောင် အစွမ်းပြောင်ကြကုန်လျက်။ <b>သုသုခါ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ မသာမယာ မရှိပါဘဲ ချမ်းသာမြဲ မြတ်သုခဖြင့် ချမသွေ ပြည့်စုံကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>မုဒုစိတ္တာ၊</b> တရားမွေ့သိမ် ပီတိရှိန်ဖြင့် စိတ်ငြိမ်ကိုယ်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ နူးညံ့ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>သာသနေ၊</b> အရွက်ပျိုပျို ရိပ်စိုစိုနှင့် ညောင်ညိုမြနန်း သာသနာဆိုတဲ့ ကွန်းထောက်စခန်း၌။ <b>သီတလာ ဟောန္တု၊</b> ချမ်းမြသိမ်မွေ့ တရားတွေ့၍ နေ့ညမသေ့ အေးချမ်းတော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-10 <br> <h3>၉။ ဒို့ဆရာ ထေရ်မဟာ ကြည်သာချမ်းမြေ့ကြပါစေ</h3><b>သုဿုသာနံ သိက္ခာပေန္တာ၊ မေတ္တာ ပုဗ္ဗင်္ဂ စေတသာ။</b><br><b>အာစရိယာ သုသုခါ ဟောန္တု၊ မုဒုကာ ဟောန္တု သာသနေ။</b><br><b>မေတ္တာ ပုဗ္ဗင်္ဂ စေတသာ၊</b> စိမ့်စမ်းပမာ အေးကြည်သာ မေတ္တာတရားဖြင့်။ <b>သုဿုသာနံ၊</b> ပညာရည်နို့ သောက်စို့ခိုမှီ ရော်ရည်ခိုအောင်း တပည့်အပေါင်းတို့အား။ <b>သိက္ခာပေန္တာ၊</b> မကောင်းမြစ်တာ ကောင်းစွာသွန်သင် ပြုပြင်ဖေးမ လူရေးလှအောင် ရှေ့ဆောင်ညွှန်ကြားတော်မူကြကုန်သော။ <b>အာစရိယာ၊</b> တလုံးတပါဒ <b>က-ခ-ဂ</b> မှစ၍ ပဲ့ပြင်သွန်သင်ပြငြား ဆရာသမားတို့သည်။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ နဝမဟု ကြုံရခဲစွာ သာသနာ၌။ <b>သုသုခါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမတွေ့ အလွန်ချမ်းမြေ့ကြကုန်လျက်။ <b>မုဒုကာ၊</b> ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေ ပျော့အိလေသို့ စိတ်နေပါ့လား ညံ့သက်နူးကြကုန်လျက်။ <b>ဟောန္တု၊</b> တပည့်အများ မေတ္တာပွားလိုက်ပါရဲ့ ထင်ရှားမသွေ ဖြစ်တော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀။ မိဘနှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာပါစေ</h3><b>သိနေရုသဒိသာ သန္တာ၊ မာတာပိတာ ဟိတာဝဟာ။</b><br><b>သုခိတာ ပုညဝန္တာ၊ မုဉ္စန္တု ဒုက္ခသမ္ဘဝါ။</b><br>(ဗုဒ္ဓဝင်ဆရာ ဦးထွန်းစိန်၏ မိဘကျေးဇူးမှ)<br><b>သိနေရုသဒိသာ၊</b> ရွှေငွေမြဖလ် ထိန်လျှံအရောင် ပြောင်တဝင်းဝင်း တောင်မင်းမြင့်မိုရ် ပမာဆို၍ ဂုဏ်ကိုနှိုင်းဆ တူလဲတူကြပေကုန်သော။ <b>သန္တာ၊</b> သားသမီးတွေအပေါ်မှာ သင့်လျော်စွာ စိတ်ထား၍ မေတ္တာဓာတ် ပွားများကာ နေကြပေကုန်သော။ <b>ဟိတာဝဟာ၊</b> သားနှင့်သမီး ချစ်မည်းတို့၏ ပစ္စည်းအထွေထွေ ရွှေငွေစပါး ဒီရေလိုတိုးပွား အကျိုးများအောင် ကြိုးစားရွက်ဆောင်တော်မူကြပေကုန်သော။ <b>မာတာပိတာ၊</b> ငယ်စဉ်တောင်ကျေး ကလေးဘဝကစ၍ နို့ချိုတိုက်ကျွေး မွေးဘူးကျွေးဘူး ကျေးဇူးကြီးမား မိဘနှစ်ပါးတို့သည်။ <b>သုခိတာ၊</b> သော်တာစန်းယုန် ပန်းပဒုံသို့ မွမ်းဟုန်မဝ အတန်းကုန်မြင့်ပြီးလျှင် ကိုယ်နှင့်မန သီရွှင်ကြည်လန်းစွာ ကျန်းမာချမ်းသာတော်မူကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုညဝန္တာ၊</b> ဒါနသီလ ညီမျှ- <hr> စာမျက်နှာ-11 <br> တူစွာ ဘာဝနာတရား နေ့စဉ်နေ့စဉ် မွေ့ရွှင်ကာ ပွားများကြကုန်လျက်။ <b>ဒုက္ခသမ္ဘဝါ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်း မကောင်းသော ရန်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့မှ။ <b>မုဉ္စန္တု၊</b> ပိန်းကြာဖက်တွင် ရေမတင်သို့ လျင်မြန်စွာ ကင်းလွတ်တော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၁။ အနန္တ မေတ္တာပို့</h3><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊ ဗုဒ္ဓါဒိရတနတ္တယံ။</b><br><b>မာတာပိတု အာစရိယာ စ၊ သုခီ ဘဝန္တု သီတလာ။</b><br><b>အနန္တဂုဏသမ္ပန္နံ၊</b> ဆုံးစမထင် များဖြင်လှစွာ ဂုဏ်ရှိန်ဝါနှင့် ပုဏ္ဏားပုံ ပြည့်စုံကြွယ်ဝတော်မူပေထသော။ <b>ဗုဒ္ဓါဒိရတနတ္တယံ၊</b> ဘုရားတရား သံဃာ အားဖြင့် သုံးပါးထွဋ်ချာ အမြတ်ရတနာတို့သည်၎င်း။ <b>မာတာပိတု စ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးကြီးမား မိဘ ၂-ပါးတို့သည်၎င်း။ <b>အာစရိယာ စ၊</b> တလုံးတဂါထာ တပါဒမှစ၍ သွန်သင်ပဲ့ပြင်ဆုံးမ နည်းလမ်းကျအောင် ညွှန်ဆောင်ပေး ဆရာသမားတို့သည်၎င်း။ <b>သီတလာ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ ဘယာမသန်း အလွန်အေးချမ်းကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>သုခီ ဘဝန္တု၊</b> မေတ္တာဝေဖြာ ရေဇလာကြောင့် ခေမာပြည့်လျှမ်း သုခပန်းတို့သည် ရွှင်လန်းကြည်သာ ပွင့်ထွန်းတော်မူနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၂။ ကြောက်ဖွယ်ရာဘုံ မေတ္တာခြုံ</h3><b>အဟော ဘယာနကော လောကော၊ သဟဿေဟိ မာနိကော။</b><br><b>တံ ခဏံ သာမံ ဉာဏေန၊ ပိယာယန္တု သုခိစ္ဆကာ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟ လွှမ်းခြုံ လောကဘုံ၌ ဆုံလည်သည့်နွား ရဟတ်များသို့ လွတ်သွားဖို့ရန် ကြောင်းမဖန်ဘဲ ပြောင်းပြန်ဦးစောက် မှောက်လျက်တတွေ လည်၍နေငြား အိုလူများတို့။ <b>လောကော၊</b> သင်တို့နေကြ ဤလောကကြီးသည်ကား။ <b>သဟဿေဟိ၊</b> တွင်းမီးပြင်မီး နှစ်ဖက်မီးကြောင့် ဖျက်ဆီးဖို့ရန် ကံကဖန်၍ နည်းဟန်ထွေထွေ ပြွမ်းလှပေသည့် ထူးထွေဆန်းပြား လက်နက်များဖြင့်။ <b>အဟော ဘယာန-</b> <hr> စာမျက်နှာ-12 <br> <b>ကော၊</b> သတ္တဝါ စိတ်စက် ဦးနှောက်ပျက်အောင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှပါပေသည်တကား။ <b>တံခဏံ၊</b> မတွေးလျှင်တော့ မကြောက်၊ တွေးလျှင်တကယ်ကြောက်စရာကောင်းလှတဲ့ ကမောက်ကမဖြစ်တဲ့ ဤလောကကြီးကို။ <b>သာမံ ဉာဏေန၊</b> ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်စဉ်းစား ကိုယ်တိုင်သတိထားကြကုန်ပြီး၍။ <b>သုခိစ္ဆကာ၊</b> ချမ်းသာမျိုးမှန် အဖိုးတန်ကို ဧကန်လိုလား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်းတို့သည်။ <b>ပိယာယန္တု၊</b> ချစ်ခင်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ (ဝါ) <b>ပိယာယန္တု၊</b> အခက်အဖြာဖြာ အကုန်မခကြစေဖို့ အထက်ဗြဟ္မာဘုံ အကုန်ကြွရအောင် ဪ...မေတ္တာခြုံမှ လုံကြလေကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၁၃။ လစန်းအာရုံ ပန်းပဒုံ</h3><b>ကုမုဒါ ဘန္တိ ပုပ္ဖါနိ၊ စန္ဒရံသိသမာဂမာ။</b><br><b>ဧဝံ နာ မေတ္တာယ ဖုဋ္ဌာ၊ သဗ္ဗေ ဘန္တု သုသီတလာ။</b><br><b>ကုမုဒါ၊</b> စန်းရောင်လဖြူ ဆူဆူတည့် ဧမြကြည်ရုံ ကြာပဒုံတို့သည်။ <b>စန္ဒရံသိသမာဂမာ၊</b> ဘော်သာလမ်း လရောင်စန်းနှင့် မခန်းတူစုံ ပေါင်းကာဆုံမိကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ပုပ္ဖါနိ၊</b> ကားကားစွင့်စွင့် လန်းလန်းပွင့်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဘန္တိ၊</b> လောကအလယ် ရှုစဖွယ်လျှင် လွန်စွာတင့်တယ်ကြလေကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>နာ၊</b> မေတ္တာစိတ်သက် ဆောင်ရွက်ပြုလုပ် အကျွန်ုပ်တို့၏။ <b>မေတ္တာယ၊</b> ဘော်ငွေသာခွာ လွန်စွာဖြူစင် မေတ္တာရောင်ရှင်နှင့်။ <b>ဖုဋ္ဌာ၊</b> ရှေးကံပို့ဆောင် ဤလူ့ဘောင်ဝယ် ခုနှယ်ဒို့မှာ တွေ့ကြုံလာကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိသမျှများစွာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သုသီတလာ၊</b> ဘေးဘယာမသန်း အလွန်အေးချမ်းကြကုန်လျက်။ <b>ဘန္တု၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ နှစ်ဖြာရွှင်ပြုံး ပီတိဖုံး၍ ကိုယ်လုံးကြက်သရေဖြိုးတင့်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၄။ မေတ္တာသုတ်လာ ပို့မေတ္တာ</h3><b>အဒိဋ္ဌာ ယေဝ ဒိဋ္ဌာ စ၊ ဒူရေ ဝသန္တိ သန္တိကေ။</b><br><b>တသာ ထာဝရာ သမ္ဘဝေသိ စ၊ ဘူတာ ဟောန္တု သုသီတလာ။</b><br><b>အဒိဋ္ဌာ စ၊</b> ရံတခါပင် မမြင်ဖူးငြား သတ္တဝါအများသည်၎င်း။ <b>ဒိဋ္ဌာ စ၊</b> နေ့နေ့ညည တွေ့မြင်နေကြရသည့် များလှထွေထွေ သတ္တဝါတို့သည်၎င်း။ <hr> စာမျက်နှာ-13 <br> <b>ဒူရေ စ၊</b> အဝေးတည်ငြား သတ္တဝါအများသည်၎င်း။ <b>သန္တိကေ၊</b> အနီးအပါး နေကုန်ငြားသည့် များလှသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်၎င်း။ <b>တသာ စ၊</b> ကိလေသာဘေး မကုန်သေး၍ ကြောက်သွေးနှံ့ထိတ် လန့်ကုန်သော သတ္တဝါတို့သည်၎င်း။ <b>ထာဝရာ စ၊</b> ကြောက်သွေးမရှိ ပကတိတည်ကြည် ရဟန္တာအာဇာနည်တို့သည်၎င်း။ <b>သမ္ဘဝေသိ စ၊</b> ဘဝများစွာ သံသရာဝယ် ဆုံလည်သည့်နွား ရဟတ်ခြားသို့ လှည့်သွားနေသော သတ္တဝါများသည်၎င်း။ <b>ဘူတာ စ၊</b> ဘဝကုန်ခန်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ တက်လှမ်းဖို့ရာ ရဟန္တာအရှင်မြတ်ကြီးတို့သည်၎င်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဒိဋ္ဌ အဒိဋ္ဌ တသ ထာဝရ ဒူရ အဝိဒူရ ဘူတ သမ္ဘဝေသီ လေးလီဒုက သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သုသီတလာ၊</b> အေးမြချမ်းသာ ပီတိပန်းဖြာကြကုန်သည် <b>ဟောန္တု၊</b> မေတ္တာတန်ခိုး ဆက်ကာနှိုးသဖြင့် ကောင်းကျိုးမသွေ ဖြစ်မြောက်တော်မူနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၅။ တရားတောင်း</h3><b>ပုညဝန္တေန ပုညဝါ၊ သီလဝန္တေန သီလဝါ။</b><br><b>ဓိတိမန္တေန ဓိတိမာ၊ ပညဝန္တေန ပညဝါ။</b><br><b>ဘဝံ ဓမ္မံ သုဒေသေတု၊ သီတကာမာ မယံ သဒါ။</b><br><b>ဘန္တေ၊</b> သာကီနွယ်ဘုန်း နေတနှုန်းသို့ ရွှေဘုန်းတော်ရောင် ထွန်းလင်းပြောင်၍ မိုက်မှောင်ပယ်ခါ မြတ်ဓမ္မာကို ကရုဏာမိုး ရွာဖြန်းလျက် ဆယ်မျိုးကိလေ အပူတွေကို ဝေးစေရအောင် ဟောဆောင်ညွှန်ကြား ဓမ္မကထိက ဆရာတော်အရှင်သူမြတ်ဘုရား။ <b>ဘဝံ၊</b> သာကီနွယ်စစ် ရှင်ချစ်ထွဋ်ထား အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ပုညဝန္တေန၊</b> ဘုန်းရှိသူများ ဗိုလ်လူထက် ဆယ်ဆတက်၍။ <b>ပုညဝါ၊</b> မပျက်ပုံသေ ဘုန်းရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>သီလဝန္တေန၊</b> သီလရှိသူများ ရှင်လူတို့ထက်။ <b>သီလဝါ၊</b> ဆယ်ဆတက်၍ မပျက်ပုံသေ သီလရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>ပညဝန္တေန၊</b> ပညာရှိသူများ ဗိုလ်လူတို့ထက်။ <b>ပညဝါ၊</b> ဆယ်ဆတက်၍ မပျက်ပုံသေ ပညာရှိတော်မူပါပေ၏။ <b>မယံ၊</b> သံသရာလမ်း ခရီးကြမ်းဝယ် မှားမှန်းမသိ လျှောက်သွားမိ၍ စီးဒုက္ခ ဒေါမနဿနှင့် သောကဗျာပါဒ ကိလေသာ ထိန်ထိန်ညီးတို့ အပြီးလောင်ကျွမ်း ဗရမ်းဗတာ နေရငြား တပည့်များ- <hr> စာမျက်နှာ-14 <br> <b>သည်။ သီတကာမာ၊</b> ဖေးဖေးမမ ဘေးမခဘဲ အေးမြခြင်းကို အလိုရှိကြပါပေကုန်ပြီဘုရား။ <b>ဘဝံ၊</b> သီလသမာဓိ ပညာဂုဏ်ရည် စုံညီတောက်ပသည့် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဓမ္မံ၊</b> ဒိဋ္ဌဓမ္မ စိတ်ချရ၍ ခုဘဝနောင်ခါ အေးမြရာကို မကာရစေ ပေးတတ်ပေသည့် မြတ်တရားကို။ <b>ဒေသေတု၊</b> တပည့်အများ အေးစေသားဟု ကရုဏာရွှေမေတ္တာဖြင့် မကွာလွယ်ကူ ဟောကြားတော်မူပါ သီတဂူစန်း ငွေလဝန်းပုံအသွင် ထေရ်အရှင်သူမြတ်ဘုရား။<br><h3>၁၆။ တနည်း တရားတောင်း</h3><b>ဂန္ဓဝါယီ သန္တမာနီ၊ စန္ဒရံသီဝ သီတလီ။</b><br><b>ဒုက္ခိကာနံ သုခကာရီ၊ ဒေသေတု ဓမ္မဘာကရီ။</b><br><b>ဘန္တေ၊</b> လေးခိုင်သစ္စာ မြတ်ရွှေကြာကို ကိုယ်မှာဆင်မြန်း ရဟန်းသမဏ မြတ်ဘဝဖြင့် အမတမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ဧကန်ထုတ်ချောက် ရောက်မည့်အရေး မျှော်တွေးဓိဋ္ဌာန် စိတ်အကြံဖြင့် နိဗ္ဗာန်ရည်မှတ် အရှင်မြတ်ဘုရား။<br><b>တွံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဆုပန် ဂုဏ်ရည်ချွန်းသည့် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဂန္ဓဝါယီ၊</b> ဂန္ဓမာဒန တောင်တော်လှမှ ပန်းသကမဉ္ဇူ မကကြူသည့် လေးဆူသီလ ထုံကြိုင်စတည့် ဂန္ဓမွေးထုံ ရနံ့ဂုဏ်တို့ဖြင့် ဗြဟ္မာဘုံတိုင် ပျံလှိုင်မွှေးကြူ တလူလူ အေးမြတော်မူပါပေသည်ဘုရား။ <b>သန္တမာနီ၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟ ကင်းကွာ ကိလေသာကို ကိုယ်မှာမကပ် စင်ကြယ်လတ်၍ စိတ်ဓာတ်မွေ့သိမ် တည်ငြိမ်အေးမြ ဖြူဖွေးလှပသော စိတ်တော်လည်း ရှိပါပေသည်ဘုရား။ <b>စန္ဒရံသီဝ သီတလီ၊</b> သော်တာယုန်စန်း ငွေလဝန်းကဲ့သို့ ရွှန်းပကြည်လင် အလွန်ပင်အေးမြတော်မူလှပါပေ၏။ <b>ဒုက္ခိကာနံ၊</b> သံသရာဝဋ် ဒုက္ခညတ်၌ တွတ်ပေပေ မလွတ်လေဘဲ လျှောက်နေကြငြား သတ္တဝါများသည် မီးပွားဒုက္ခ ဟူသမျှကို နေ့ညမဟူ တပူပူဖြင့် ကြိုက်ဆူလောင်မြိုက် အပြောင်တိုက်၍ မောဟိုက်ပင်ပန်း နွမ်းနယ်ကြငြား တပည့်များအား။ <b>သုခကာရီ၊</b> ကိလေသာဟူ ဘေးအပူတို့ မြူမျှမလှေး ကင်းဝေးချမ်းသာ အေးရာအေးကြောင်း လမ်းကောင်းလမ်းမြတ် အအေးဓာတ်ကို မပြတ်မသွေ ပေးတော်မူတတ်ထသော။ <b>ဓမ္မဘာကရီ၊</b> ပညာဆီမီး ထိန်ညီပြောင်ပြောင် အလင်းရောင်ကို ထွန်းဆောင်ပေးတတ်သော တရားတော်မြတ်ကို။ <b>ဒေသေတု၊</b> ဟောပြတော်မူပါဘုရား။ (ဝါ) <b>ဒေသေတု၊</b> အပူတွေကင်းဝေးလျက် အအေးဓာတ်- <hr> စာမျက်နှာ-15 <br> နိဗ္ဗာန်ကို စိတ်အကြံအမှန်ပေါက်အောင် အဓိဋ္ဌာန်သန်သန်ဆောက်၍ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ဟောကြားတော်မူပါ ကရုဏာသခင် ကျေးဇူးရှင် ဆရာမြတ်ဘုရား။<br><h3>၁၇။ လျှပ်စစ်သွင် ဖြစ်ပျက်စဉ်</h3><b>အဒဿနတော အာယန္တိ၊ ဘဂ္ဂါ ဂစ္ဆန္တိ ဒဿနံ။</b><br><b>ဝိဇ္ဇုပ္ပါဒေဝ အာကာသေ၊ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ ဝယန္တိ စ။</b><br><b>အာကာသေ၊</b> ဟင်းလင်းအပြင် ထက်ကောင်းကင်၌။ <b>ဝိဇ္ဇုလတာ၊</b> ပျိုးပျိုးပြက်ပြက် တလက်လက်သန်း လျှပ်စစ်ပန်းတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇုပ္ပါဒေဝ၊</b> ရှေးကပင်လျှင် ကြိုတင်တစိ ဖြစ်နေသည့်အရာ မဟုတ်ပါဘဲ ဓမ္မတာ ဖို-မ ဓာတ်ခိုက်ကြ၍ ခဏမစဲ ဖြတ်ကနဲဖြစ် လျှပ်စစ်ပမာ ချုပ်ပျောက်ရှာကြကုန်သကဲ့သို့။ <b>နာမရူပဓမ္မာ၊</b> နာမ်ရုပ်နှစ်ပါး ဤတရားတို့သည်။ <b>အဒဿနတော၊</b> နဂိုရ်အရင် ကြိုတင်တစိ မရှိပြင်ပြင် မမြင်ရာမှသာလျှင်။ <b>အာယန္တိ၊</b> တိုက်ဓာတ်ခံဓာတ် ထိုနှစ်ရပ်တို့ ပေါင်းကပ်စုဆုံ အသစ်အသစ် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ <b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ဖြစ်ရာမှဆက် ပျက်ပြီးကုန်သော နာမ်ရုပ်တရားတို့သည်။ <b>အဒဿနံ၊</b> ဘယ်မှာတစိ မရှိပြင်ပြင် မမြင်ရာသို့။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဓမ္မသဘော ဆောင်လေသောဟု ရွှေ့လျားမနေ ရောက်ကြလေကုန်၏။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့လျှင်။ <b>နာမရူပဓမ္မာ၊</b> နာမ်ရုပ် ၂ ပါး ပရမတ်တရားတို့သည်။ <b>ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စ၊</b> အကြောင်းဆုံသင့် အခါပွင့်၍ မလင့်ပုံသေ ဖြစ်ကြလေကုန်၏။ <b>ဝယန္တိ စ၊</b> အဖြစ်သဘော ရှေ့ကာထား၍ လောလောလတ်လတ် တလစပ်လျှင် မလပ်ပုံသေ ဖြစ်ပြီးလျှင် ပျက်ကြရလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၈။ မစ္ဆေ ဣဿာ ကြောက်စရာ</h3><b>သုခကာမာ ဣမေ သတ္တာ၊ ဣဿာ မစ္ဆေရီ ပဇာ။</b><br><b>ပဇဟန္တု တု သုမိစ္ဆကာ၊ ဟေယျာထ ဒုက္ခသမ္ဘဝါ။</b><br>လင်္ကာ။ (သဗ္ဗေသတ္တာ သတ္တဝါတို့ ချမ်းသာအေးမြ နေလိုကြလည်း သုံးမကျပေ အိုမစ္ဆေနှင့် ဣဿာဖောက်တာကြောင့် ချမ်းသာပျက်စီး ရတက်မီးဖြင့် ပိုးပိုးပူလောင် အပူဟုန်းဝေ တောင်လောက နတ်လောကနှင့် ဗြဟ္မာမကျန် တိရစ္ဆာန်ကစ၍ ဆင်းရဲကုန်- <hr> စာမျက်နှာ-16 <br> ၏၊ သုံးဘုံဒုက္ခ သူကစဟု သက္ကပဥှသုတ်မြတ်စွာ၌ ဘဂဝါ ထုတ်ပြ နှုတ်တော်ဟသည် စွန့်ကြ ဣဿာ မစ္ဆေ နှစ်ထွေဆိုးယုတ် တရားသော်)<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> လူ့ဘုံဒေသ လူ့လောက၌ နေ့ညပွေလီ ဖြေမဆည်ဘဲ ထွေလည်ခက်ခဲ နရက်ဝဲ၌ ထွက်ဘဲမနိုင် ဆင်းရဲပြိုင်လျက် ငြီးမှိုင်နေငြား အိုလူများတို့။ <b>ဣမေ သတ္တာ၊</b> သူရောငါပါ များစွာသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်။ <b>သုခကာမာ၊</b> ချမ်းသာလိုလား ဤစိတ်ထားဖြင့် နေ့မအား ညမအား တဖားဖားသာ ကြိုးစားနေကြပါသော်လဲ။ <b>ဒုက္ခိတာ၊</b> စိတ်နွမ်းကိုယ်ကြေ အနေမအေး တဆွေးဆွေးဖြင့် ကင်းဝေးသုခ မအေးမြဘဲ ဘေးဘယရန်အစုံ အဖုံဖုံခြုံသိုင်း အုံပိုင်း၍ နေကြပါပေကုန်၏။ <b>ဟိ၊</b> ချမ်းသာလို ကြိုးစားလဲ ဘေးများဝိုင်းအုံ မအေးပုံကို ကြောင်းစုံလှစ်ကာ ရှာကြည့်လိုက်ကြစမ်းပါလော့။<br><br>စကားညှပ်။ (လောကမှာ အကျိုးတရားရှိရင် အကြောင်းတရားရှိရမယ်၊ ဒါက ဓမ္မတာ သဘာဝနော်၊ ဒီတော့ ဒို့တတွေ ချမ်းသာကို လိုချင်လို့ ချမ်းသာကို ဖွေရှာနေကြပါလျက် ဘာကြောင့် ဆင်းရဲတွေ့နေကြရတယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်းကို လိုက်ကြစို့ရဲ့)<br><br><b>ဣဿကီ၊</b> ကိုယ့်ထက်သာက မနာလိုချင် ငြူစူဝင်လျက် စိတ်တွင်ဖြစ်လာ ဣဿာဆိုတဲ့တရား။ <b>မစ္ဆရီ၊</b> ကိုယ်နှင့်တူစွာ မဖြစ်ပါစေသား စိတ်ထားပုပ်အို မစ္ဆေရဆိုတဲ့ ဝန်တိုတတ်သောတရား ဤနှစ်ပါးသော တရားတို့ကြောင့်။ <b>ပဇာ၊</b> ချမ်းသာလို လွန်ကြိုးစားသည့် များပြားထွေထွေ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဒုက္ခိတာ၊</b> စိတ်နွမ်းကိုယ်ကြေ အနေမအေး တဆွေးဆွေးဖြင့် ကင်းဝေးသုခ မအေးမြဘဲ ဘေးဘယရန်အစုံ အဖုံဖုံခြုံသိုင်း၍ အုံပိုင်းကာ နေကြရပါကုန်၏။<br><br>စကားညှပ်။ (ကဲ အဲဒါက သက္ကပဥှသုတ် ပါဠိတော်ထဲမှာ ပါတာ၊ ပါဠိတော်ဆိုတာက ဘုရားဟော၊ ဘုရားဟောဆို မြေကြီးလက်ခတ်မလွဲ မှန်တာ၊ ဒီတော့ ဆင်းရဲခြင်းအကြောင်းတရားဟာ ဣဿာမစ္ဆရိယတဲ့၊ ဒီတရားဆိုး ၂ ပါးဟာ ဘာမျှ အကျိုးမရ အလိုလိုနေရင်း အမှုပေါ်ဆိုတာလို သက်သက်- <hr> စာမျက်နှာ-17 <br> စိတ်ပုပ်တာနဲ့ ခုဘဝဆင်းရဲရ၊ နောင်ဘဝမှာလဲ အပါယ်ကျရ အနေမလှတဲ့ တရားတွေပဲ၊ ဒါကြောင့် ဒို့ ဒကာ ဒကာမများ ကြပ်ကြပ်သတိထားရှောင်ကြနော်)<br><br><b>သန္တုဋ္ဌိတာ၊</b> သူတော်ကောင်းမှန်လျှင် အလွန်ပင် စက်ဆုပ်အပ်သော (ဝါ) ပုထုဇဉ်ဓလေ့ အယုတ်တရားမို့ တကယ့်ကို ပုပ်သိုးညစ်ကျူလှသော အယုတ်တရားနှစ်ပါးတို့ကို။ <b>သုမိစ္ဆကာ၊</b> ချမ်းသာအေးမြ ဘေးမခရေး မျှော်တွေးလိုလား အမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>ပဇဟောထ၊</b> မြွေပွေးမြွေဟောက် သေမှာကြောက်သကဲ့သို့ ထိတ်ကြောက်လန့်ကာ ရှောင်ရှားကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၁၉။ ဇနကမင်းကြီး တမ်းတသော ၃ ဂါထာ</h3><b>သုခကာမာ ရဟောသီလာ၊ ဝဓဗန္ဓ ဥပါရတာ။</b><br><b>ကဿ နု အဇ္ဇ အာရာမေ၊ ဒဟရာ ဗုဒ္ဓါ စ အဿရေ။</b><br><b>သုခကာမာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ အေးချမ်းရာကို လွန်စွာလိုလားတော်မူကြကုန်သော။ <b>ရဟောသီလာ၊</b> မဆူမညံ လူသံတိတ်ဆိတ် တောရိပ်ခိုကာ ဆိတ်ငြိမ်ရာ၌ အရိယာဓလေ့ ပျော်မွေ့တတ်ကုန်သော။ <b>ဝဓဗန္ဓဥပါရတာ၊</b> သတ်ဖြတ်နှိပ်စက် စိတ်လက်ညှဉ်းဆဲ လွန်ကဲချုပ်ချယ် စိတ်ဝယ်ပြစ်မှား အယုတ်တရားမှ ရှောင်ရှားကြကုန်ပြီးသော။ <b>ဒဟရာ၊</b> အသက်အရွယ် နုနယ်ကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်မြတ်ဘုရားတို့သည်၎င်း။ <b>ဗုဒ္ဓါ စ၊</b> အသက်အရွယ် ကြီးကျယ်ကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်ဘုရားတို့သည်၎င်း။ <b>ကဿ၊</b> ဘယ်သူ၏။ <b>အာရာမေ၊</b> နှလုံးမွေ့လျော် ပျော်ဖွယ်ကောင်းမွန် ဥယျာဉ်အရပ်၌။ <b>အဿရေ၊</b> တရားနှလုံး စွဲသုံးမှီကာ ချမ်းသာအေးမြ သီတင်းသုံးတော်မူကြပါလေကုန်သနည်း။<br><br><b>၂၀။ အတိက္ကန္တဝနထာ တေ၊ နမော တေသံ မဟေသိနံ။</b><br><b>ယေ သုက္ခိ လောကသ္မိံ၊ ဝိဟရန္တိ အနုဿုကာ။</b><br><b>မဟေသိနံ၊</b> ရှေ့နောက်မြော်မြင် ဆင်ခြင်နိုင်ဘိ ပညာရှိကုန်သော ပစ္စေကာအရှင်ဘုရားတို့သည်။ <b>အတိက္ကန္တဝနထာ၊</b> ကိလေသာမှေး ညစ်အကြေးကို- <hr> စာမျက်နှာ-18 <br> ပစ်ထွေးလွန်မြောက်ပြီး ဖြစ်တော်မူကုန်၏။ <b>သုက္ခိ၊</b> တကြောင့်ကြကြ တရွရွဖြင့် ရင်မ၍သာ နေရပါသော လောက၌။ <b>အနုဿုကာ၊</b> မကြောင့်မကြ မတောင့်တဘဲ စိတ်ချလက်ချ အေးမြ၍သာလျှင်။ <b>ဝိဟရန္တိ၊</b> တည်ကြည်ငြိမ်သက် တရားဖက်လျက် စိတ်စက်သေခွေ သီတင်းသုံးတော်မူနိုင်ပါပေကုန်၏။ <b>တေသံ မဟေသိနံ၊</b> ထိုပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်တို့အား။ <b>အဟံ၊</b> ကာမဝဋ်နှောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ပယ်ခွာ တောရိပ်မှာလျှင် ချမ်းသာလွယ်ကူ နေတော်မူလိုသော တပည့်တော် ဇနကမင်းသည်။ <b>နမော၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ညွတ်ကိုင်းစွာဖြင့် မှန်းကာမသွေ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါပေ၏ အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။<br><br><b>၂၁။ ဆေတွာ မစ္စုနော ဇာလံ၊ တံ တံ မာယာဝိနော ဒဠှံ။</b><br><b>သန္တာလယန္တာ ဂစ္ဆန္တိ၊ ကော နေသံ ဂတိ ပါပယေ။</b><br><b>တေ၊</b> ထိုပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အရှင်မြတ်ဘုရားတို့သည်။ <b>မာယာဝိနော၊</b> အကောက်တောင် ဝင်္ကပါတောင်ထက် ဟန်ဆောင်ကွေ့ပတ် လှည့်စားတတ်သော။ <b>မစ္စုနော၊</b> အင်အားကြီးလှသော သေမင်း၏။ <b>ဒဠှံ၊</b> တအားကုန်း၍ ရုန်းထွက်ခြင်း ခဲယဉ်းစွာထသော။ <b>တံတံ ဇာလံ၊</b> အမြှေးအယှက် အကွက်အဆန်း တကယ်တမ်းရှုပ်ထွေး တဏှာတည်းဟူသော ခြည်ခင်ထွေးကို။ <b>ဆေတွာ၊</b> အရဟတ္တမဂ် ဓားလက်နက်ဖြင့် ထက်မြက်မသွေ ဖြတ်တောက်တော်မူပြီး၍။ <b>သန္တာ၊</b> စိတ်လက်တည်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ သိမ်မွေ့ကြကုန်လျက်။ <b>အလယန္တာ၊</b> တဏှာကင်းလတ် အာသာပြတ်ကြကုန်၍။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဈာန်ယာဉ်ပျော်မှူး စိတ်ကြည်နူးလျက် တောဦးမြိုင်သာ ဂန္ဓမာဝယ် မှန်စွာမသွေ ပျော်မွေ့တော်မူကြပေကုန်၏။ <b>နေသံ၊</b> ထိုပစ္စေကာသခင် အရှင်မြတ်တို့၏။ <b>ဂတိံ၊</b> ပျော်ရွှင်မွေ့ရာ ဂန္ဓမာဟု သီလာမွှေးကြူ မြတ်လိုဏ်ဂူသို့။ <b>ကော၊</b> မျိုးနွယ်ယုတ်မြတ် ဇာတ်ကိုမဆို အဘယ်မည်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ <b>ပါပယေ၊</b> ငါ့ကိုရောက်အောင် ပို့ဆောင်ပေးနိုင်ပါလိမ့်မည်နည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-19 <br> <h3>၂၂။ “တာဝတိံသာမှ ဘုရားကြွ”</h3>(အဘိဓမ္မာအခါတော်နေ့အတွက်)<br><b>န မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ၊ န သုတော ဥဒ ကဿစိ။</b><br><b>ဧဝံ ဝဂ္ဂတော သတ္ထာ၊ တုသိတာ ဂဏိမာ ဂတော။</b><br><b>မေ၊</b> သာရိပုတြာ မည်သညာဖြင့် လက်ယာတော်ရံ ဌာနန္တရ ဘွဲ့ပုံသသည့် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>ဣတော၊</b> တာဝတိံသာ နတ်တို့ရွာမှ ဘဂဝါပရမေ သင်္ကဿသို့ ခုနေချိန်ခါ ကြွမြန်းလာသည့် မဟာသမယ ဤကာလမှ။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ရှေးရှေးကာလ ဘဝဘဝ အခါခါ၌။ <b>ဧဝံ ဝဂ္ဂတော၊</b> တလောကလုံး မဆုံးကြက်သရေ တက်သစ်နေရောင် ရာထောင်မက ကြက်သရေရှိလှပေထသော။ <b>တုသိတာ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းအားရ ရွှင်ပျခြင်းကို ဖြစ်စေထသော။ <b>ဂဏိမာ၊</b> သောင်းလောကဓာတ် လူနတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းကြည်ညို ဗဟိုဥက္ကဋ္ဌ အထွဋ်အထိပ်ကြီး ဖြစ်ပေထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း လမ်းကြောင်းညွှန်ရာ မြတ်စွာသည်။ <b>အာဂတော၊</b> ရွှေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ် ငွေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ် ပတ္တမြားစောင်းတန်းက အလယ် နတ်ဗြဟ္မာ တင့်တယ်ခြံရံလျက် တာဝတိံသာ နတ်သစ်နန်းမှ သင်္ကဿ လူ့ဌာနသို့ မြန်းကြွတော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။<br><h3>၂၃။ “မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့”</h3><b>ဝန္ဒာမဟံ မဟာဝီရ၊ ဣဒံ ပစ္ဆိမဒဿနံ။</b><br><b>သစေ ဒေါသံ ခမာပေဟိ၊ ဂစ္ဆာမိ ကရုဏာကရ။</b><br><b>မဟာဝီရ၊</b> မြတ်သောလုလ္လ ဝီရိယနှင့် မုချအုံလုံ ပြည့်စုံတော်မူသည့် အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။ <b>မေ၊</b> အရှင့်ထံပါး ခွဲခွာသွားရန် အကြောင်းကံဟုန် ကြုံလာခဲ့ရ တပည့်တော်မ၏။ <b>ဣဒံ ဒဿနံ၊</b> ယခုတွင် အဦးတင်၍ ဖူးမြင်လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>ပစ္ဆိမဒဿနံ၊</b> နောင်သောအခါ ဘယ်မှာတဖုံ ပြန်ဆုံတွေ့ရန် ကြောင်းကံတစိ မရှိလုံးလုံး နောက်ဆုံးအနေ ဖူးလိုက်ရခြင်းပါပေတည်း။ <b>အဟံ၊</b> သိန်းစကြာ ကာက ဆယ်ပါရမီ တူညီဖြည့်ဖက် မပျက်စိတ်စဉ် အရှင်နှင့်သာ မကွာအဖော် ဘုရားတပည့်တော်မသည် <b>ဝန္ဒာမိ၊</b> ကြည်ညိုလွှမ်းပတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့် ရွက်ချပ်အစုံ ကြာပဒုံသို့ ဘယ်စုံလက်- <hr> စာမျက်နှာ-20 <br> ချောင်းရို ညွတ်ပျောင်းလျက် ဦးခေါင်းညွှတ်ကာ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါ၏ ဘုရား။ <b>မေ၊</b> ဘုရားတပည့်တော်၏အပေါ်၌။ <b>ဒေါသံ၊</b> ကာယဝစီ မနောချီလျက် သုံးလီမှန်စွာ ပြစ်ဒေါသသည်။ <b>သစေ အတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ အကယ်၍များ ရှိခဲ့အံ့။ <b>ကရုဏာကရ၊</b> သတ္တဝါများ ရင်ဝယ်သားသို့ မခြားမှန်စွာ ကရုဏာများလတ် အရှင်မြတ်သည်။ <b>ခမာပေဟိ၊</b> အပြစ်မဲ့ရေး ထောက်မျှော်တွေးလျက် မနှေးလျှင်စွာ သည်းခံတော်မူပါဘုရား။ <b>အဟံ၊</b> တပည့်တော်မသည်။ <b>ဂစ္ဆာမိ၊</b> ဝဋ်ကင်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ အမှန်မသွေ သွားရောက်ပါတော့မည်ဘုရား။<br><h3>၂၄။ သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဘို့ရာ</h3><b>တာရကာ ဝိယ စက္ခုနိ၊ မံသာနိ စ မဟာပထဝီ။</b><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒကံ၊ အဋ္ဌီ သိနေရုသဒိသံ။</b><br><b>ဧတာဒိသံ စဇိတွာန၊ ပူရေသိ ဒသပါရမီ။</b><br><b>ကာရုဏိကော၊</b> သတ္တဝါဝေနေ များဗိုလ်ခြေတို့ ကယ်မည့်သူဝေး ဘေးတွေက ဝိုင်းအုံ ရန်ဆူးတွေအစုံစုံမို့ ကြင်နာပုံအရေး ရွှေဉာဏ်တော်မျှော်တွေးလျက် ကိုယ့်အရေးကိုယ့်အရာလို မဟာကရုဏာတွေ လွန်စွာပိုလှစွာသော မြတ်စွာဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>သတ္တာနံ တာရဏတ္ထာယ၊</b> သံသရာတမျောမျောနှင့် အတောမသတ် ဒုက္ခထပ်လျက် ဖိကြပ်ပေရေ သတ္တဝါတွေကို ခေမာသောင်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ဖြောင့်တန်းလွယ်ကူ ပို့ဆောင်တော်မူခြင်းငှာ။ <b>တာရကာ ဝိယ စက္ခုနိ၊</b> ဟိုထက်ကောင်းကင် ဘော်ကြယ်စင်သို့ တွက်လျှင်မရ မြောက်မြားလှသည့် မျက်လုံးတော်အစုံတို့ကို၎င်း။ <b>မဟာပထဝီ မံသာနိ စ၊</b> နှစ်သိန်းလေးသောင်း ထုပေါင်းများတည် မဟာပထဝီသို့ တွက်ညီများပြား ကိုယ်အသားတော်တို့ကို၎င်း။ <b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒကံ၊</b> သမုဒ္ဒရာရေ မကလေသည့် နီနီတွေးတွေး ကိုယ်အသွေးတော်တို့ကို၎င်း။ <b>အဋ္ဌီ သိနေရုသဒိသံ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်မင်း ကမလျှင်းသည့် အတွင်းတည်မျိုး ကိုယ့်အရိုးတော်တို့ကို၎င်း။ <b>စဇိတွာန၊</b> နှမြောမတွန့် ရက်ရက်စက်စက်ကြီး စွန့်လျက်သာလျှင်။ <b>ပါရမီ၊</b> ဘုရားဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ဆယ်တန်စုံညီ ပါရမီတော်တို့ကို။ <b>ပူရေသိ၊</b> မဆုတ်မနစ် အားသစ်လုလ္လ ဝါယာမဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြုစုဆည်းပူးတော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။ <hr> စာမျက်နှာ-21 <br> <h3>၂၅။ “ဗုဒ္ဓဂုဏ်ရည်”</h3><b>သမ္ဗောဓိတော ကာရုညေန၊ နာထော ပရတ္ထမာဝဟ။</b><br><b>ကရောပဃာတ နိဗ္ဗာနံ၊ ဩသ ဒုက္ကရံ ကရံ။</b><br>(အရှင်ဇနကာဘိဝံသ ဆရာတော်၏ “ဘာသာသွေး” မှ)<br><b>နာထော၊</b> ငါ၏ကိုးကွယ် ငါ့ကိုကယ်၍ ငါ့နှယ်မခြား နတ်လူအများတို့၏ ကိုးစားရာသခင် ဘုရားရှင် ကိုတော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ကာရုညေန၊</b> သတ္တဝါခပင်း ဆင်းရဲခြင်းကြောင့် ပြင်းပြလှစွာ မဟာကရုဏာတော်သည်။ <b>သမ္ဗောဓိတော၊</b> မခံသာအောင် ဖန်ခါထပ်ထပ် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ကရောပဃာတ နိဗ္ဗာနံ၊</b> လက်လှမ်းမီလောက် ခရီးပေါက်လျက် မျက်မှောက်ပြုရန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>ဩသ၊</b> အလွယ်တကူ လှမ်းထား၍ စဉ်းစားရန်ပင် အလွန်ခဲယဉ်းလှစွာသော ပါရမီဖြည့်မှု အစုစုတွေကို။ <b>ကရံ ကရောန္တော၊</b> လေးသင်္ချေကိန်း ကပ်တသိန်း ထိန်းသိမ်းဆင့်ဆင့် ပြုကျင့်တော်မူလျက်။ <b>ပရတ္ထံ၊</b> သတ္တဝါအများ ချမ်းသာပွားဖို့ တရားဖြင့်အေး ကြီးပွားရေးကို။ <b>အာဝဟော၊</b> ကိုယ်ဆင်းရဲမှု လစ်လျူပြုလျက် အမှုပါအောင် ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့ပါပေသည်တကား။<br><h3>၂၆။ မိန်းမသာ န တာ ဧကဿ</h3><b>န တာ ဧကဿ နန္ဒန္တိ၊ အာပဏောဝ ပသာရိတော။</b><br><b>ယော တာ မယှန္တိ မညေယျ၊ ဝါတံ ဇာလေန ဗန္ဓယေ။</b><br><b>တာ ဣတ္ထိယော၊</b> မာယာတသိန်း အပလိန်းအနန္တ ပလီလှသည့် တံ့စရာ့သတ္တဝါ ‘မ’ ဆိုတဲ့ ‘မ-မာယာ’ ရှိသည်။ <b>န ဧကဿ၊</b> ဦးဦးမြတ်မြတ် တဦးတည်းသတ်မှတ်၍ အတတ်နိုင်နိုင် တဦးတည်းပိုင် မဟုတ်ပါပေ။ <b>ပသာရိတော၊</b> လမ်းလေးခွဝယ် ဖြန့်ချထားရာ ဈေးဝယ်လာသမျှ ဝယ်ပါဗျ ဝယ်ပါရယ် ပယ်ပါအစ်မတို့က ဝယ်သူသာလျှင် ဆွယ်ပြု၍ရအောင် တသသ ပြာတမူလင်းလိုမို့ အကျအနချကာ ခင်းထားအပ်သော။ <b>အာပဏော ဝ၊</b> အကုန်ပေးတဲ့ ဘုံဈေးကဲ့သို့။ <b>ဘိ၊</b> တွေးတောကာ- <hr> စာမျက်နှာ-22 <br> သံသယမဝင်လေနှင့်တော့ ငေးမောစရာ ဟန်ပြတဲ့ သခင်မတွေမို့ ဧကန္တ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><b>ယော ပုရိသော၊</b> မိုက်မိုက်မှားမှား မစဉ်းစားဘဲ ယောက်ျားဆိုတဲ့ သတ္တဝါသည်။ <b>တာ ဣတ္ထိ၊</b> မာယာတသိန်း အပလိန်း အနန္တ ပလီလှသည့် တံ့စရာ့သတ္တဝါ မဆိုတဲ့ မ-မာယာတို့ကို။ <b>မယှန္တိ မညေယျ၊</b> ငါသာဆိုင်သည့် တဦးတည်းပိုင်သက်ထား ချစ်မယားဟူ၍ မှား၍ စိတ်တွင် စွဲမှတ်ထင်ငြားအံ့။ <b>သော၊</b> မိုက်တိမိုက်မှား ထိုယောက်ျားသည်။ <b>ဝါတံ၊</b> လေကို။ <b>ဇာလေန၊</b> ပိုက်ကွန်ဖြင့်။ <b>ဗန္ဓေယျ ယထာ၊</b> လေဖမ်းကာ ဝါးတလက်နှင့် ချည်သလိုပေါ့ ဒါကြောင့် ပျော်ခန်းမဟာ အဆန်းအပလီတွေ မူးပြီးလျှင်သော် အရူးကြီးတွေ ဖြစ်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၂၇။ “စိတ်၏စေရာ”</h3><b>ဒုရင်္ဂမံ ဧကစာရံ၊ အသရီရံ ဂုဟာသယံ။</b><br><b>ယေ စိတ္တံ သံယမေဿန္တိ၊ မောက္ခန္တိ မာရဗန္ဓနာ။</b><br><b>ဒုရင်္ဂမံ၊</b> ဝေးနီးစကြဝဠာ ကမ္ဘာမိုးမြေခြားကွာပေလည်း သွားစေလိုရာဌာနသို့ ခဏချက်ချင်း လက်ငင်းမကွာ ယခုပင် သွားလာနိုင်ထသော။ <b>ဧကစာရံ၊</b> အဖော်မပါ တကိုယ်တည်းသာ သွားလာနိုင်ပေထသော။ <b>အသရီရံ၊</b> လုံးရပ်ပုံဟန် သန္တာန်နမူနာဟူ၍လည်း မရှိထသော။ <b>ဂုဟာသယံ၊</b> ဟဒယဝတ္ထုဆိုတဲ့ လိုဏ်ဂူဝယ် စံပယ်ခိုအောင်း၍ နေတတ်သော။ <b>စိတ္တံ၊</b> ရူပါရုံနှင့်တွေ့တော့ ရူပတဏှာ ရူပကိလေသာ၊ သဒ္ဒါရုံနှင့်တွေ့တော့ သဒ္ဒတဏှာ သဒ္ဒကိလေသာ၊ ဂန္ဓာရုံ၊ ရသာရုံ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရုံ၊ ဓမ္မာရုံ၊ အာရုံတွေနှင့်ကိုင်းတိုင်း မဆိုင်းမတွ ကိလေသာဓမ္မတွေ ယိုဖိတ်တတ်တဲ့ ထိုသည့် စိတ်ကလေးကို။ <b>ယေ၊</b> အကြင် သမထ ဝိပဿနာ တောမှီယောဂီပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ <b>သံယမေဿန္တိ၊</b> သမထ ဝိပဿနာ ပညာထိန်းခြုံ စောင့်ရှောက်နိုင်ကုန်၏။ <b>တေ၊</b> ထိုယောဂီတို့သည်။ <b>မာရဗန္ဓနာ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ကိလေသာမာရ်မင်း နှောင်ဖွဲ့ခြင်းမှ။ <b>မောက္ခန္တိ၊</b> သောတာပန် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ် ရဟန္တာတွေဖြစ်လို့မို့ စင်စစ်မကွာ လွတ်မြောက်တော်မူကြလေကုန်သတည်း။<br>ဆောင်ပုဒ်။ အဝေးသို့သွား၊ တပါးတည်းလည်၊ ကိုယ်ထည်မရှိ၊ ဂူအောင်းဘိ၊ စိတ်၏ခြင်းအရာ။ <hr> စာမျက်နှာ-23 <br> <h3>၂၈။ “သာဝသံ-မြတ်မာဆုပေး”</h3><b>ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ဓမ္မော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ သုခါယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သံဃော လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ပုညခေတ္တံ အနုတ္တရံ။</b><br><b>တေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>လောကေ၊</b> လောကသုံးခွင် ဘုံအပြင်၌။ <b>ဗုဒ္ဓေါ၊</b> သစ္စာလေးတန် တရားမှန်ကို ဧကန်သိမြင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>သဗ္ဗပါဏိနံ၊</b> ယုတ်ယုတ်မြတ်မြတ် မလတ်ပိုင်းခြား ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါများ၏။ <b>ဟိတာယ၊</b> လောကုတ္တရာ လောကီ နှစ်လီတိုးပွား အကျိုးများစိမ့်သောငှာ။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ဥဒည်တောင်စွန်း နေစက်ဝန်းသို့ လန်းလန်းစွင့်ကာ ပွင့်လန်းပေါ်ပေါက်တော်မူပါပေသည်တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု)<br><b>လောကေ၊</b> ပ-၌။ <b>ဓမ္မော၊</b> မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဓမ္မက္ခန် ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်သည်။ <b>သဗ္ဗပါဏိနံ၊</b> ပ-ရှိ၏။ <b>သုခါယ၊</b> လောကုတ္တရာ လောကီ နှစ်လီချမ်းသာ ပွားစေခြင်းအကျိုးငှာ။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ပ-တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု)<br><b>လောကေ၊</b> ပ-၌။ <b>သံဃော၊</b> သုပ္ပဋိပန္နော အစလာသည့် ကိုးဖြာသော ဂုဏ်တော်အပေါင်းတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော သံဃာတော်အရှင်မြတ်သည်။ <b>အနုတ္တရံ၊</b> နှိုင်းတုစရာ ဘယ်ကမ္ဘာမှ ရှာမရအောင်။ <b>ပုညခေတ္တံ၊</b> တကြိမ်စိုက်က ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပမုဒိတ ဖြစ်စေနိုင်သော လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ် ဖြစ်အောင်။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> ပ-တကား။<br>(သာဓု သာဓု သာဓု) <hr> စာမျက်နှာ-24 <br> <b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b> ဤမှန်မြတ်သစ္စာကို သံသာနှုတ်ချို မိန့်ဆိုရသောကြောင့်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> နေ့ရောညပါ ဘယ်ခါမလတ် အထပ်ထပ်သာလျှင်။ <b>သောတ္ထိ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမတွေ့ ချမ်းမြေ့ကြည်သာခြင်းသည်။ <b>ဟောန္တု၊</b> ရတနာသုံးစုံ တန်ခိုးဂုဏ်ကြောင့် လုံးစုံမသွေ ဖြစ်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>(စကားမှာ။ ။ဤသို့ သစ္စာဆို၊ မေတ္တာပို့ပြီးနောက် ဆက်၍)<br>ဘုရားရတနာ တရားရတနာ သံဃာရတနာဟု ဆိုအပ်သော ရတနာအထွတ်အမြတ် သုံးပါးတို့သည် လောကသားတို့၏ အကျိုးစီးပွား ချမ်းသာများစေရန် အလို့ငှာ ဖြစ်ထွန်းပေါ်ပေါက်တော်မူကြကုန်၏။ လောကသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဖြစ်ထွန်းပေါ်ပေါက်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရတနာ တရားရတနာ သံဃာရတနာဟု ဆိုအပ်သော ရတနာသုံးပါးတို့အား ရိုသေမြတ်နိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျော့ အတန်တန် ကန်တော့ကြရသော ရတနတ္တယပဏာမ ဂါရဝကုသိုလ်ကံ စေတနာတို့ကြောင့် ခပ်သိမ်းဘေးဒဏ် ရန်မာန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်ဟူသမျှတို့သည် ပိန်းကြာဖက်တွင် ရေမတင် လျှောကျသကဲ့သို့ ကင်းစင်ပပျောက်ကြကုန်လျက် မရသေးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာ ရတနာ ရာထူးဂုဏ်သိန်တို့ကို ရရှိခြင်း၊ ရပြီးသော စည်းစိမ်ဥစ္စာရတနာတို့သည် တနေ့တခြား တက်နေလားသို့ တိုးပွားရင့်သန်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍ မဂ်တရား ဖိုလ်တရား နိဗ္ဗာန်တရားတော်မြတ်ကို ဝဋ်ဘဝတိုတိုနှင့် ရလွယ်ရောက်လွယ်နိုင်ကြသည် ဖြစ်စေကုန်သတည်း။<br><h3>“ဗုဒ္ဓပီတိ နှိုင်းသိမမြင်”</h3><b>၂၈။ ဗုဒ္ဓေါတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b><br><b>၂၉။ ဓမ္မောတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ကာယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b><br><b>၃၀။ သံဃောတိ ကိတ္တယန္တဿ၊ ကာယေ ဘဝတိ ယာ ပီတိ။</b><br><b>ဝရမေဝ ဟိ သာ ပီတိ၊ ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-25 <br> <b>ဗုဒ္ဓေါတိ၊</b> ဘုရား-ဘုရားဟူ၍။ <b>ကိတ္တယန္တဿ၊</b> နှုတ်မှဖွင့်ကာ စိတ်ပါလက်ပါ ရွတ်ဆိုလိုက်ရသောသူ၏။ <b>ကာယေ၊</b> ကိုယ်၌။ <b>ပီတိ၊</b> အကြင်နှစ်သက်ဝမ်းသာ ပီတိဖြာခြင်းသည်။ <b>ဘဝတိ၊</b> ဘုရားအာရုံ ကိုယ်လုံးခြုံသဖြင့် အဟုန်လျင်စွာ ဖြစ်ပေါ်လာပေ၏။ <b>သာပီတိ၊</b> ထိုပီတိသည်။ <b>ကသိဏေနာပိ ဇမ္ဗူဒီပဿ၊</b> ဇမ္ဗူဒိပ်မြေပြင် ကျွန်းအပြင်၌ ဘုရင်လုပ်မိုး အုပ်ကာစိုးသော မင်း၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာအကုန်လုံးထက်။ <b>ဝရမေဝ ဟိ၊</b> ဘုရားမြတ်ဂုဏ် လွှမ်းပတ်ခြုံသဖြင့် လောကီဂုဏ်နှုတ် အောက်တွင်မြုပ်၍ လောကုတ္တရာဂုဏ်ကသာလျှင် မှန်စွာမသွေ မြင့်မြတ်တော်မူလှပါသတည်း။<br><br><b>ဓမ္မောတိ၊</b> တရား-တရားဟူ၍ ၊ပ။ <b>သံဃောတိ၊</b> သံဃာ-သံဃာဟူ၍ ၊ပ၊ (ဆက်ဆိုတတ်ပါစေ။)<br><h3>၃၁။ “ကိုယ် ကို စစ်တမ်းထုတ်”</h3><b>ပုဗ္ဗေဟံ ကမ္မကာနိ၊ ပမောဒိတွာန စေတသာ။</b><br><b>ဣဒါနိ သကကိစ္စာနိ၊ ကရောမောဒါမိ သာသနေ။</b><br><b>အဟံ၊</b> သံသာဝဋ်နှောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ရုန်းရန် စိတ်မသန်ဘဲ၊ ခြွေရံသင်းပင်း ဇာတ်စုံခင်း၍ ပျော်ပါးရင်းသာ အချိန်ကြာလျက် သံသာဝဲထဲ တဝဲလည်လည် ကြာရှည်နှေးသည့် ငမိုက်သားသည်။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ဘယ်ကဘယ်ခါ စခဲ့ပါဟု မြတ်စွာဗုဒ္ဓ ကိုယ်တိုင်မှလျှင် မြွက်ဟဖို့ရန် အခက်ဖန်သည့် သံသရာစက် အနမတဂ္ဂ၌။ <b>ဒါသကမ္မကာနိ၊</b> တဏှာသခင် အရှင်ထင်လင်း ကျွန်ရာသွင်းသည့် စေခြင်းတမန် အဖန်ဖန်ထွေပြား မယားကိစ္စ သားကိစ္စနှင့် များလှထွေထွေ အမှုတွေကို။ <b>ပမောဒိတွာန စေတသာ၊</b> တပြုပြီးပြီး တဟီးဟီးနှင့် မငြီးမငြာ ပျော်တော်မူသော စိတ်ဖြင့်။ <b>အကရိံ၊</b> မောမှန်းပမ်းမှန်း မသိကန်းဖြင့် အစွမ်းရှိသမျှ နေ့ညမအား တဖားဖားဖြင့် ကြိုးစားအားထုတ်လာခဲ့လေပြီ။ <b>ဣဒါနိ၊</b> ဉာဏ်ရောင်တချက် လက်ကနဲရသည့် သာသနာချိန်ခါ ကြုံလာခဲ့ရသောအခါ ယခုအခါ၌။ <b>သကကိစ္စ၊</b> ကိုယ်ရေးတွက်တာ ကိုယ်ကိစ္စအပါအမှန် နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ တန်းသွားရန် အလို့လာကာ သာသနာမှု ကိုယ်ကိစ္စအစုစုတို့ကို။ <b>ကတ္တာ၊</b> အားတက်စိုက်၍- <hr> စာမျက်နှာ-26 <br> နှစ်ခြိုက်ကြည်သာ ပြုလုပ်၍သာလျှင်။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ နဝမဟု ကြုံရခဲစွာ သာသနာခေတ်အခါကြီး၌။ ဝါ၊ <b>သာသနေ၊</b> သံသာစခန်း ခရီးကြမ်း၌ ဟိုက်နွမ်းနေငြား လူအများကို တန့်နားတည်းခို အေးရိပ်ပိုသည့် ညောင်ညိုစခန်း သာသနာဆိုတဲ့ ရိပ်သာကွန်း၌။ <b>မောဒါမိ၊</b> တရားပျော်မွေ့ သူတော်လေ့ဖြင့် ချမ်းမြေ့ကြည်သာ ရိပ်ကွန်းခိုရပါတော့မည်တကား။<br><h3>၃၂။ သေမင်းနှင့် နွားကျောင်းသား</h3><b>ယထာ ဒဏ္ဍေန ဂေါပါလော၊ ဂါဝေါ ပါဇေတိ ဂေါစရံ။</b><br><b>ဧဝံ ဇရာ စ မစ္စု စ၊ အာယုံ ပါဇေန္တိ ပါဏိနံ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> သနားမဖက် တရားဖျက်၍ ရိုက်နှက်ပုတ်မောင်း နွားကျောင်းသားသည်။ <b>ဒဏ္ဍေန၊</b> သစ်သားကြိမ်နွယ် သွယ်သွယ်များဖြင့် ဒုတ်နှင်တန်ဖြင့်။ ဝါ၊ <b>ဒဏ္ဍေန၊</b> နွားကိုရိုက်ရန် တမင်ဖန်သည့် နကန်ခေါ်သည့် ကြိမ်ဒုတ်ဖြင့်။ <b>ဂါဝေါ၊</b> သူပြုသမျှ နုကြရသည့် သနားစရာ နွားဆိုတဲ့ သတ္တဝါတွေကို။ <b>ဂေါစရံ၊</b> နွားစားကျက်သို့။ <b>ပါဇေတိ၊</b> ရိုက်ကာပုတ်ကာ ညဉ်းပမ်းကာဖြင့် မှန်စွာမသွေ ပို့ဆောင်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဇရာ စ၊</b> ဆံဖြူသွားကြွေ သားရေယိုယွင်း အိုခြင်းဆိုတဲ့ ဇရာတရားသည်၎င်း။ <b>မစ္စု စ၊</b> ခန္ဓာပျက်ကြွေ သေခြင်းဆိုတဲ့ မရဏတရားသည်၎င်း။ <b>ပါဏိနံ၊</b> ကြီးကြီးငယ်ငယ် ရွယ်ရွယ်လတ်လတ် ခပ်သိမ်းဥဿုံ လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့၏။ <b>အာယုံ၊</b> ရုပ်နာမ် ၂ ထွေ အသက်ဆိုတဲ့ ဇီဝိတိန္ဒြေကို။ <b>ပါဇေန္တိ၊</b> သုသာန်တစ သင်းချိုင်းဝသို့ မကျကျအောင် ပို့ဆောင်၍ နေလေသည်တကား။<br><h3>၃၃။ သေမင်းနှင့်ပြိုင် သူ့နိုင်သူမရှိ</h3><b>မစ္စုနာ သကရံ နတ္ထိ၊ လဥဂ္ဂဟော န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယုဒ္ဓံ နတ္ထိ ဇယော နတ္ထိ၊ သဗ္ဗေ မရဏပရာယနာ။</b><br><b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့်။ <b>သကရံ၊</b> ဤနေ့ဤရက် ဤမနက်မှ သေပျက်ပါရစေဟု ချိန်းချက်၍ ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မည်သည့်ကမ္ဘာမှာ မည်သည့်သတ္တဝါမျှ မရှိရိုးဓမ္မတာ အမှန်ပါပေတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-27 <br> <b>လဥဂ္ဂဟော၊</b> လွတ်လေအောင် အကျိုးဆောင်၍ တံစိုးလက်ဆောင် ပေး၍ရခြင်းသည်လည်း။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ဇယော၊</b> ရှင်သေမင်းကို ရန်တင်းဘယ်မူ အောင်နိုင်သောသူသည်လည်း။ <b>နတ္ထိ၊</b> အများမဟာ ဘုရားဘဂဝါသော်မှ မလွတ်ကင်းသာ ဇွတ်အတင်း ပါသွားရရှာသေးသမို့ ဘယ်သူမှ လွတ်ကင်းရိုးမရှိပါပေ။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိရှိသမျှ ပုပုရွရွ ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ် လတ်လတ်မျိုးဇာတ် သိမ်းခြုံအလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့သည်။ <b>မရဏပရာယနာ၊</b> သေမင်းထံရင်း ဝပ်ကာစင်း၍ သေမင်းနိုင်ငံ၌သာ လဲလျောင်းခိုအောင်းကြရလေကုန်သည်တကား။<br><h3>၃၄။ စေစေ တွေး ရေးရေးပေါ်</h3><b>အာကိဏ္ဏ မစ္စုသေနာနံ၊ အဇ္ဇ သွေဝ ဝိနာသိနံ။</b><br><b>အဒ္ဓါ ပဟာယ ဂါမီနံ၊ ကော မမ ပမာဒဝိဟာရိနာ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း အမေ့လှိုင်းကြောင့် မှိုင်းဝင်ကာ မေ့ဆေးရှာ၍ မေ့စရာနော် မေ့ဆေးဖော်စား အိုလူများတို့။ <b>တုမှေ၊</b> အမေ့ထိပ်သီး မေ့ဆေးကြီးကို အပြီးဖော်ကာ စားသုံးကာနှင့် သံသာနောင်ရေး မတွေးမမြင် မေ့ဆေးဝင်၍ တွင်တွင်မေ့မူး မေ့ဆေးရူးနေကြကုန်သော သင်တို့သည်။ <b>ဣဒါနိ၊</b> တရားဓမ္မ ဒုလ္လဘကို ကြားရချိန်ခါ ယခုလိုသမယာ၌။ <b>ပဿထ၊</b> ကိုယ်၏ဖြစ်အင် အကြောင်းစဉ်ကို ဆင်ခြင်စဉ်းစား သတိထား၍ ကြည့်စမ်းကြည့်လိုက်ကြစမ်းပါဦးလော့။ <b>အာကိဏ္ဏ မစ္စုသေနာနံ၊</b> အင်အားကြီးလှသော ရှင်သေမင်းက ချက်ချင်းသတ်မည် တပ်ခင်းလည်၍ မာန်သုန်သုန် အဝိုင်းခံရပုံကို၎င်း။ <b>အဇ္ဇ သွေဝ ဝိနာသိနံ၊</b> ယနေ့လေလား နက်ဖြန်လားဟု ထင်ရှားပိုင်ပိုင် မသိနိုင်ဘဲ စိုးပိုင်မရ ရင်ကိုမ၍ ရမည့်အရေး တတွေးတွေးနှင့် မအေးလေ စိတ်မချသည့် ကိုယ့်ဘဝကို၎င်း။ <b>အဒ္ဓါ ပဟာယ ဂါမီနံ၊</b> ဘယ်လိုပြု၍ ကောင်းမှုစီရင် ကောင်းအောင်ပြင်လည်း ကောင်းချင်သည့်တာ မဖြစ်ပါဘဲ မှန်စွာပျက်ကြွေ သေပွဲဝင်ရမည် ဖြစ်ပေထသော။ <b>မေ-မမ၊</b> ငါ့အား။ <b>ပမာဒဝိဟာရိနာ၊</b> မေ့မေ့လျော့လျော့ ပေါ့ပေါ့တန်တန် နေသည့်ဟန်ဖြင့်။ <b>ကော၊</b> အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသာပါတကား။ (ဝါ) သံသရာတခွင်မှာ အဖန်ဖန်အခါခါ <b>အဟံ</b> ကြာဆွဲခဲ့မိသမို့ အမတဓမ္မ ဓလေ့သဘောတွေနှင့် ဝေးခဲ့ပေပေ၊ စေ့စေ့တွေးမှ ရေးရေးပေါ်၍ လာပေတော့သည်တကား။ <hr> စာမျက်နှာ-28 <br> <h3>၃၅။ အချိန်ရှိခိုက် လုံ့လစိုက်</h3><b>အပ္ပမတ္တာ သဒါ ဟောထ၊ ဇာနာထ သင်္ခါရဓမ္မတံ။</b><br><b>သကိစ္စ မနုယုဉ္စဝေါ၊ နတ္ထိ မစ္စုနာ သကရံ။</b><br><b>ဘောန္တော၊</b> နှလုံးပျော့ပျောင်း အိုသူတော်ကောင်းတို့။ <b>သင်္ခါရဓမ္မတံ၊</b> ကိုယ်ကဤပုံ ဖြစ်လိုတုံလည်း တဖုံဆင်ကွဲ ဆင်တန်ဖြင့် ဖြစ်မြဲတံထွာ ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့၏ ဓမ္မတာကို။ <b>ဇာနာထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ အဇ္ဈတ္တဝယ် ဉာဏစက္ခု မြှော်ထောက်ရှုလျက် ယခုပင်လျှင် သိထင်မြင်အောင် တွင်တွင် ကြိုးကုတ်အားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဇာနာထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ အဇ္ဈတ္တဝယ် ဉာဏစက္ခု ဉာဏ်ရှု၍ ယခုပင်လျှင် သိထင်မြင်အောင် တွင်တွင် ကြိုးကုတ်အားထုတ်တော်မူကြကုန်ပြီး၍။ <b>အပ္ပမတ္တာ၊</b> အပ္ပမာဒတရား လက်ကိုင်ထားကြကုန်လော့။ ဝါ၊ <b>အပ္ပမတ္တာ၊</b> ကုသိုလ်ဆယ်ခု မြတ်ကောင်းမှု၌ ဂရုကကြိုး လုံ့လရှိသည့် အပ္ပမာဒတရား လက်ကိုင်ထားကြကုန်လော့။ ဝါ၊ “မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ နာလဲနာတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ သေလဲသေတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ငိုလဲငိုရ၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ပူလဲပူတတ်၏၊ မမျှော်လင့်ဘဲ ဗြုန်းကနဲ ကွဲလဲကွဲတတ်၏” ဟု သိသိလှိုက်လှဲ စိတ်ဝယ်စွဲကြကုန်လော့။ <b>ဟောထ၊</b> ဖြစ်ကြပါကုန်လော့။<br><br><b>နော၊</b> တဏှာမာရ်ညွတ် ခန္ဓာဝဋ်မှ လွတ်ရန်ရည်ချွေတို့တတွေအား။ (ဝါ) တဏှာတည်းဟူသော မာရ်မင်း သံသရာဝဋ်အတွင်းမှ လွတ်ကင်းရန် ရည်ချေတို့တတွေအား။ <b>မစ္စုနာ သကရံ၊</b> မစ္စုမည်လှင် ရှင်သေမင်းနှင့် အတွင်းကြိတ်ပူး မိတ်ရည်နူးလျက် နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ချိန်းကာချက်၍ ဤရက်ကာမူ သေအံ့ဟူ၍၊ ဤနေ့ကာမူ သေအံ့ဟူ၍၊ ဤလခါမူ သေအံ့ဟူ၍ သဘောတူ ချိန်းချက်ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>သကိစ္စာ၊</b> ခုဝတ္တမာန် ပစ္စုပ္ပန်နှင့် တမလွန်နောက်နှောင်း တောက်လျှောက်ကောင်းအောင် ရွယ်ကြောင်းဆုပန် စိတ်ရည်သန်သည့် နှစ်တန်သောကာလ ဓမ္မစီးပွား ကိုယ့်ကိစ္စများကို။ <b>အနုယုဉ္စဝေါ၊</b> ယခုပင်လျှင် မအိုခင်က၊ ယခုပင်လျှင် မနာခင်က၊ ယခုပင်လျှင် မသေခင်က ကြိုတင်၍သာ ပွားများအားထုတ်တော်မူကြကုန်ရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-29 <br> <h3>၃၆။ “ငါဘုရားက လမ်းပြသူသာ”</h3><b>အက္ခာတော ဝေါ မယာ မဂ္ဂေါ၊ အညာယ သလ္လကန္တနံ။</b><br><b>တုမှေဟိ ကိစ္စံ အာတပ္ပံ၊ အက္ခာတာရော တထာဂတာ။</b><br><b>ပဋိပန္နာ ပမောက္ခန္တိ၊ ဈာယိနော မာရဗန္ဓနာ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ပြတ်ငြိမ်း၍ အေးကိန်းမှန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ မှန်စွာရောက်လို အေးရိပ်ခိုမည် မဂ်ဖိုလ်လိုလား အိုချစ်သား ချစ်သမီးတို့။ <b>သလ္လကန္တနံ၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟကိလေ များထုံသင်းပင်း တသင်းကို ပယ်ရှင်းသတ်ဖြတ် အရဟတ္တမဂ်ဟု ခေါ်မှတ်အမှန် မဂ္ဂင်ဉာဏ်ကို။ <b>အညာယ၊</b> သဗ္ဗညုတ ဗောဓိဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား ပရိုင်းသားသို့ ဉာဏ်အားထင်ထင် သိမြင်တော်မူပြီး၍။ <b>မယာ၊</b> လေးလီသစ္စာ ခိုင်ရွှေကြာကို မကြာခုပင် ပန်ဆင်လား ငါဘုရားသည်။ <b>ဝေါ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ပမဂ်ဖိုလ်လိုလား သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့အား။ <b>မဂ္ဂေါ၊</b> နိဗ္ဗာန်သွားရန် အကျင့်မှန်သည့် လွန်စွာဖြောင့်တန်း မဇ္ဈိမပဋိပဒါလမ်းကို။ <b>အက္ခာတော၊</b> ဤမှာစခန်း ဤမှာလမ်းနှင့် ကွန်းထောက်စရာ ဤနေရာဟု သိသာလွယ်ကူ လမ်းညွှန်ပြတော်မူခဲ့လေပြီ။ <b>တုမှေဟိ၊</b> နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာ အေးငြိမ်းရာ၌ အခိုဝင် နားနေချင်ငြား သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့သည်။ <b>ကိစ္စံ၊</b> ကျင့်သင့်ကျင့်ရန် အမှန်လိုအပ် တရားမြတ်ကို။ <b>အာတပ္ပံ၊</b> အသားကြေကြေ အရေစုတ်စုတ် မဆုတ်စတမ်း အမြင့်မှန်း၍ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ရမည်။ <b>တထာဂတာ၊</b> သင်တို့ဆရာ ဘုရားသည်။ <b>အက္ခာတာရော၊</b> ဤမှာစခန်း စသည် ညွှန်ပြရုံသာ ညွှန်ပြနိုင်ကုန်၏။ <b>ပဋိပန္နာ၊</b> ကိုယ်နည်းကိုယ်ဟန် အကျင့်မှန်ကို ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ကြကုန်သော။ <b>ဈာယိနော၊</b> ကိလေသာအလိုက် ပိုဒ်ဖြင့်တိုက်၍ လောင်မြိုက်စေတတ်သော သူတို့သည်။ <b>မာရဗန္ဓနာ၊</b> ဒေဝပုတ္တ ကိလေသနှင့် ခန္ဓနှောင် မာန်မင်း၏ အချုပ်ထောင်မှ။ တိမ်စင်လနှယ် တင့်တယ်ရွှန်းပ လွတ်မြောက်ရစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-30 <br> <h3>၃၇။ ကိုယ်ကိစ္စ</h3><b>ဥဒယဗ္ဗယံ သင်္ခါရံ၊ နိဗ္ဗိန္ဒိတွာန ပဏ္ဍိတော။</b><br><b>သကိစ္စံ မနုယုဉ္စယျ၊ မောဃကာလံ န ဒီပယေ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> ဝိမုတ္တိခေတ် အခါစစ်၌ လူဖြစ်လာသိ ဉာဏ်ပွားသည့် တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရ၌ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တာဟု လက္ခဏာသုံးရပ် ဉာဏ်ဖြင့်စပ်၍ ဝိပဿနာ ဝင်နိုင်ပါမှ မှန်အဟုတ် ပညာရှိဟု သမုတ်အပ်သော သူတော်ကောင်းသည်။ <b>ဥဒယဗ္ဗယသင်္ခါရေ၊</b> ဖြစ်ပျက်မစဲ တသဲသဲနှင့် အမြဲနေ့ည ပြောင်းလဲနေရသည့် ဥဒယဗ္ဗယဆိုတဲ့ သင်္ခါရဓမ္မတွေကို။ <b>နိမ္မိန္ဒိတဗ္ဗေ၊</b> သံသရာဝဲ ကရွတ်ခွေ၌ စေရေနေ့နေ့ အချိန်တိုင်းတွေ့ရသဖြင့် ငြီးငွေ့ဖို့ ကောင်းလှလေပြီ။ <b>နိဗ္ဗိန္ဒိတွာန၊</b> ငြီးငွေ့ကြကုန်ပြီး၍။ <b>သကိစ္စံ၊</b> သားရေး သမီးရေး စီးပွားရေးနှင့် ရှုပ်ထွေးလှ သူ့ကိစ္စကို ခဏဖယ်ကာ ကိုယ်တွက်တာဟု ဘာဝနာ သီလ မြတ်ဒါနနှင့် သုံးဝပွားစီး ကိုယ်ကိစ္စကြီးကို။ <b>အနုယုဉ္စယျ၊</b> ဃရာဝါသ သမ္မာနှင့် ကိစ္စများမြောင် လူတို့ဘောင်ဟု သေရှောင်ပယ်လှန် ဆင်ခြေကန်၍ အမှန်မသွေ မနေလိုက်ကြပါဘဲ သွားလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ စားလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ နေလျှင်လည်း ဆင်ခြင်၊ ထိုင်လျှင်လည်း ဆင်ခြင် တွင်တွင်ကြီး များများအားထုတ်လိုက်ကြကုန်ရာ၏။ <b>မောဃကာလံ၊</b> စားကာ အိပ်ကာ ပျော်ရွှင်ကာနှင့် လိုရာမပြီး အချည်းနှီး ကာလတွေကို။ <b>န ဒီပယေ၊</b> မကုန်လွန်ပါစေနှင့်။ (ဝါ) <b>န ဒီပယေ၊</b> ဟိုနိဗ္ဗာန်ရွှေပြည် နန်းအမဆီသို့ အဓိဋ္ဌာန်ရည်မှန်းဆပြီးလျှင် စိတ်ကြံမကျ လှမ်းကြွနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><h3>၃၈။ “ဘုရားမှာတမ်းတော်ကြီး”</h3><b>မာ ပမာဒတ္ထ ဘိက္ခဝေ၊ ပစ္ဆာ ဝိပ္ပဋိသာရိနော။</b><br><b>မာ အဟုဝတ္ထ အယံ ဝေါ၊ အမှာကံ အနုသာသနီ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာဝဋ်စခန်းမှ ကျွတ်တမ်းကိုရည်မျှော် ပြည်တော်ကို ရော်ရမ်းလျက် မဂ်လမ်းကို တွင်တွင်ဖွင့်လိုကြကုန်သော အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>တုမှေ၊</b> နိဗ္ဗူကိုရည်ရော် ပြည်တော်ကို ရော်ရမ်းလျက်- <hr> စာမျက်နှာ-31 <br> မဂ်လမ်းကို တွင်တွင်ဖွင့်လိုကြကုန်သော သင်သူတော်စင်အပေါင်းတို့သည်။ <b>မာ ပမာဒတ္ထ၊</b> မေ့မေ့လျော့လျော့ ပေါ့တော့တော့နှင့် သော့သော့သွင်ပြင် မနေချင်လိုက်ကြပါကုန်လင့်။ (ဝါ) ရူပ သဒ္ဒ ဂန္ဓ ရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ပေါင်းဆုံဓလေ့ ကြုံကာတွေ့သော် မေ့ကပျောကာ မောကာ မနေချင်လိုက်ကြပါကုန်လင့်။ <b>သံ၊</b> ဤသို့ မေ့ကာ မောကာ မျောကာ နေကြကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ပစ္ဆာ၊</b> ဘေးရန်ကြုံ၍ ဆုံတွေ့ကြရာ နောင်သောအခါ၌။ (ဝါ) ဘုရား တရားမြေနှင့် အလကားဟေလိုနေပြီးမှ ဘေးရန်ကြုံ၍ ဆုံတွေ့ကြရာ နောင်သောအခါ၌။ <b>ဝိပ္ပဋိသာရိနော၊</b> ဖြာဖြာပြီးသည်း အူလှိုက်မြူ နွမ်းဟိုက်ပင်ပန်းကြကုန်သည်။ <b>မာ အဟုဝတ္ထ၊</b> မဖြစ်ကြပါစေကုန်လင့်။ <b>အယံ ဝေါ၊</b> ယခုလို စေတနာတရားတွေ ဆုဆိုကာ ဝေနေယျာအများတို့ကိုလည်း ဒေသနာတရားမြိုက်ရေစင်ဖြင့် တိုက်စေတခွင်မှာ ကြည်ရွှင်ကြောင်းရယ်နှင့် မေတ္တာရေ စေ့ကလောင်းလိုက်ရခြင်းသည်။ <b>အမှာကံ၊</b> သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဖို့ရာဟု သင်္ချာသလွန်လေ တွက်ကိန်း ကပ်တသိန်းတိုင် ဆယ်ခိုင်ပါရမီ ငါးလီစာဂ စရိယ ၃-တန်ကို သူမတူတန်အောင် ဖြည့်ဆည်းလာခဲ့ရသော ငါဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတို့၏။ <b>အနုသာသနီ၊</b> သင်တို့နောင်ရေး ကောင်းစွာအေးဖို့ မျှော်တွေးထောက်ဆ ကရုဏာဖြင့် မိန့်မှာတော်မူအပ်သည့် အသုံးကျစရာ အဆုံးအမဩဝါဒတော်ပါပေတည်း။<br><h3>၃၉။ လသာတုန်း ဗိုင်းငင်</h3><b>မာ ဝေါ ခဏံ ဝိရာဓေထ၊ ခဏာတီတာ ဟိ သောစရေ။</b><br><b>သဒတ္ထံ ဝါယမေယျာထ၊ ခဏော ဝေါ ပဋိပါဒိတော။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒ ဒုလ္လဘကို ကြုံရာပြောင်း ကံတွေကောင်းသည့် အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>ဝေါ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ လူ့ဘဝ၌ ဒုလ္လဘသာသနာ အချိန်ကို ကြုံပြန်လာ သင်ချစ်သား ချစ်သမီးတို့သည်။ <b>ခဏံ၊</b> ကြုံခဲဘိတောင်း ယခုလို သာသနာအခါကောင်းကြီးကို။ <b>မာ ဝိရာဓေထ၊</b> ချွတ်လွဲဖယ်ခွာ ပစ်သွားစေလိုက်ကြပါကုန်လင့်။ <b>ခဏာတီတာ၊</b> စားကာ အိပ်ကာ ပျော်ရွှင်နှင့် လိုရာမပြီး အချည်းနှီးကာလကို ကုန်လွန်ကြကုန်သော သူတို့သည်။ <b>သောစရေ၊</b> လူမိုက်နောက်မှ အ-ရ- <hr> စာမျက်နှာ-32 <br> ဟု နောင်တတဖန် ပူပန်တတ်ကြလေကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>သဒတ္ထံ၊</b> ကိုယ်ကျိုးစီးပွား ကိုယ့်အလုပ်များကို။ <b>ဝါယမေယျာထ၊</b> မရလျှင် ငါမနေ သေပစေ စိတ်စွဲဖြင့် ကြိတ်ခဲအားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဝေါ၊</b> သင်တို့အား။ <b>ခဏော၊</b> မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ကန်ရောက်ကြောင်း အခွင့်ကောင်းကြီးသည်။ <b>ပဋိပါဒိတော၊</b> သင်တို့မျက်မှောက် ကံကောင်းထောက်၍ ဆိုက်ရောက်နေပေပြီတကား။ (ဝါ) <b>ပဋိပါဒိတော၊</b> လသာတုန်းတွင် ဗိုင်းကိုငင်ဖို့ ဒိုရှင်ပရမေ တိုက်တွန်းတော်မူလိုက်ပါပေသည်တကား။<br><h3>၄၀။ မကြောက်တရား</h3><b>အနာထာနဉ္စ သော နာထော၊ ဘီတာနံ အဘယံ ကရော။</b><br><b>ကင်္ခါ ဆေဒေါ ဗဟူနံ၊ သုခေတာ စက္ကဝတ္တကော။</b><br><br><b>စက္ကဝတ္တကော၊</b> ဘယ်လူဘယ်နတ် ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါ တစုံတယောက်မျှ ထွန်းထွန်းပေါက်ပေါက် မှန်မှန်ကန်ကန် ဟန်ဟန်ပန်ပန် တိတိကျကျ ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ဟောဖော်ပြသ ဆိုဆုံးမခြင်းငှာ မတတ်နိုင်သည့် ဓမ္မစကြာ အမြတ်ဆုံး ဒေသနာတော်ကြီးကို ကိုယ်ကိုယ်တိုင် လမ်းညွှန်ပြသ ဆိုဆုံးမတော်မူထသော။ <b>သော နာထော၊</b> ကမ်းကုန်လမ်းကုန် စခန်းကုန်သိလိုမိုး လွှမ်းခြုံအုပ်မိ အဟုတ်သိတော်မူသော ထိုဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>အနာထာနံ၊</b> ညှိုးငယ်စွာနှင့် ကိုးကွယ်ခဲ့ကြကုန်သော တကယ်သနားစရာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏။ <b>နာထော စ၊</b> မညှိုးငယ်ကြပါနှင့် ကိုးကွယ်ရာ ဒီမှာရှိသတဲ့လို့ တကယ့်ကို အာမခံပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဘီတာနံ၊</b> မြေလျှိုးမိုးပျံ တန်ခိုးဈာန်ဖြင့် ကိုးဟန်ကွယ်ရာ ဘယ်မှာရှာလဲ ရှာလေလေ မရ ကြာလေလေ ဘေးတွေခံနေကြတဲ့ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏။ <b>အဘယံကရော၊</b> ထိုထိုအရေး ထိုထိုဘေးတွေ သင်တို့ရဲ့ သန္တာန်မှာ မဝင်လာရအောင်လို့ တော်ရာချောင်ကြား ဝေးရာသို့ သွားစေရမဟဲ့လို့ တကယ့်ကို အာမခံပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဗဟူနံ၊</b> များသောင်းသောင်း လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏။ <b>ကင်္ခါ၊</b> ရှေ့ရေးနောက်ရေး ခုအရေးနှင့် အရေးသုံးတန် တွေးလေပြန်က မှန်မှမှန်ပါ့မလား ဟုတ်မှဟုတ်ပါ့မလားရယ်လို့ တွေးတောယုံမှား သံသယပွားနေခြင်းတွေကို။ <b>ဆေဒေါ၊</b> ဒီလိုလုပ်လျှင်တော့ ဟုတ်တယ်၊ ဒီလို- <hr> စာမျက်နှာ-33 <br> ကြံလျှင်တော့ မှန်တယ်လို့ တကယ်တမ်း နှုန်းသတ်ပြီး အဆုံးအဖြတ်ပေးတော်မူတဲ့ မြတ်စွာဘုရား။ <b>သုခေတာ၊</b> ကိုယ်တိုင်မြေ သုခအမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို ဧကန်မသွေ ရောက်ရှိတော်မူလေသည်ဖြစ်၍ ဝေနေယျာ သတ္တဝါတွေကို ဟယ်ငါသိသလို သိကြစမ်းပါ ငါမြင်သလို မြင်ကြစမ်းပါ ငါချမ်းသာသလို ချမ်းသာကြစမ်းပါလို့ အမတခေါ်တဲ့ ချမ်းသာကို လှမ်းကာရွယ်ချူ ပေးသနားတော်မူခဲ့လေသတည်း။<br><h3>၄၁။ နိရိပ်ခွင် အတူဝင်</h3><b>ဧကတော ကမ္မံ ကတွာန၊ ပုညခေတ္တေ အနုတ္တရေ။</b><br><b>ဧကတော သံသရိတွာန၊ ဧကတော ဝိနိဝတ္တယုံ။</b><br><br><b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှားပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>ပုညခေတ္တေ၊</b> တကြိမ်သာစိုက်ပျိုးက ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပင်မသွေ ရနိုင်ပေသည့် လယ်ကောင်းမြောင်းချောင်း ဝင်မြောင်းဝယ် စည်ပင်ခိုင်ပြီး ရိုးလယ်ကြီးနှင့် တူပေထသော။ <b>သာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ဦး ဘုရား၏ သာသနာတော်ကြီး၌။ <b>ဧကတော၊</b> သဘောတူ မနောတူ စိတ်တူကိုယ်တူ ကြည်ဖြူနှစ်သက် ပေါင်းဖက်ကြကုန်လျက်။ <b>ကမ္မံ၊</b> သာသနာပြု မဟာကုသိုလ်ကံ စေတနာတော်ကြီးကို (ပြုဆဲကုသိုလ်ကို ထည့်ဆိုနိုင်သည်)။ <b>ကတွာန၊</b> အနာဂတ်ရေး မျှော်တွေးထောက်ဆ အားထုတ်ရကုန်သောကြောင့်။ <b>ဧကတော ဝ၊</b> လူဖြစ်လျှင်လည်း အတူတူ နတ်ဖြစ်လျှင်လည်း အစဉ်မကွာ ဗြဟ္မာဖြစ်လျှင်လည်း မခွဲဘဲသာလျှင်။ <b>သံသရိတွာန၊</b> လူ့ရပ်နတ်ဌာန် ဗြဟ္မဘုံပါ မကျန်ရအောင် တလှန်လှော သံသရာရေယာဉ်ကြော၌ အထက်တန်းကျကျ ကျင်လည်ကြရကုန်ပြီး၍။ <b>အန္တိမဒေဟေ၊</b> အဆုံးစွန်သောဘဝ နောက်ကာလ၌။ <b>ဧကတော ဝ၊</b> အတူတကွသာလျှင်။ <b>ဝိနိဝတ္တယုံ၊</b> မဂ္ဂင်ဖောင် ယာဉ်ပျံစီးလို့ နိဗ္ဗာန်ခရီး နှင်တော်မူကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၄၂။ ဗြဟ္မာပြည်မှာ တဝင်းဝင်း</h3><b>ပုညတေဇေန ဥက္ကဋ္ဌာ၊ ကာမ ရူပ ဂတိံ ဂတာ။</b><br><b>ဘဝဂ္ဂမှိ သမ္ပတ္တာ၊ ပုန အာယန္တိ ဒုဂ္ဂတိံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-34 <br> <b>ပုညတေဇေန၊</b> ကောင်းမှုတော်အာနုဘော်သည်။ <b>ဥက္ကဋ္ဌာ၊</b> အထက်ရောက်အောင် ပင့်မြှောက်ထားအပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ကာမ ရူပ ဂတိံ၊</b> လူ့ရပ်နတ်ဌာန် မကပြန်ဘဲ ဈာန်သမာပန် ဗြဟ္မထံသို့တိုင်အောင်။ <b>ဂတာ၊</b> အခွင့်အခါ သာခဲ့ပါ၍ မှန်စွာမသွေ ရောက်တတ်ပါပေ၏။ <b>ဘဝဂ္ဂမှိ၊</b> ဘုံတကာအထက် ဘဝဂ်တိုင်အောင်။ <b>သမ္ပတ္တာ၊</b> အခါအခွင့် ကြုံကာသင့်၍ မပျက်မသွေ ရောက်၍နေပါသော်လည်း။ <b>တေ သတ္တာ၊</b> လောကီယနွယ် မပစ်ပယ်ဘဲ နွယ်လာအမြတ် အရိယာဇာတ်သို့ မကပ်မသီ လောကီနွယ်ဖွား သတ္တဝါများသည် <b>ဒုဂ္ဂတိံ၊</b> ချမ်းသာကင်းဘိ ဆင်းရဲအတိသာဖြစ်၍ ဒုဂ္ဂတိခေါ်မှန်း အပါယ်စခန်း။ <b>ပုနာယန္တိ၊</b> သံသရာဝဋ် လှည့်ကာပတ်သဖြင့် အထက်အရပ် ဗြဟ္မာရွာမှာ ရောင်ဝါတဝင်းဝင်းနှင့် ကြွားခဲ့သော်လည်း ဝက်စားကျင်းမှာ တရှုပ်ရှုပ်နှင့် စုတ်စုတ်ကြီးမြုပ်၍ နေကြရလေတော့သတည်း။<br><h3>၄၃။ တိမ်တိုက်အသွင် လူ့ရပ်ခွင်</h3><b>ယထာ နဘေ ဝလာဟကာ၊ ဝါတေနေဝ သမဂ္ဂတာ။</b><br><b>တေနေဝ ဝိဂစ္ဆန္တိ၊ တထာပိ ဘဝ-ခေ-တလေ။</b><br><br><b>နော၊</b> နေ့လမောင်းနှင် တသောင်းခွင်ဝယ် ကောင်းကင်လယ်၌။ <b>ဝလာဟကာ၊</b> တိမ်ညိုမိလ္လာ တိမ်စူကာနှင့် တိမ်လွှာထူးဆန်း တိမ်မကာကောင် လွှမ်းရောင်ယှက်သွယ် တိမ်ပန်းနွယ်ရှိသည်။ <b>တေနေဝ၊</b> အခွင့်သင့်သလို ပင့်ရွှေ့တိုက်ခတ် လေအဟုန်ဟပ်သဖြင့်သာလျှင်။ <b>သမဂ္ဂတာ၊</b> အညီအညွတ်ပေါင်းစပ်စုဆုံ ဂဠုန်နဂါး အရုပ်များပုံဟန် သဏ္ဌာန်လိုလို သင်မူရာပိုကြကုန်လျက်။ <b>ဝိရောစေန္တိ၊</b> ကြည့်သူရှုသူ မြင်သူနှလုံး ရွှင်ပြုံးနှစ်သက် တပ်မက်ချင်စဖွယ် လွန်စွာတင့်တယ်ကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> ဖြစ်စေပျက်စေ စုပေါင်းပေးသည့် ထိုသည့်လေကြောင့်ပင်လျှင်။ <b>ဝိဂစ္ဆန္တိ ယထာ၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်ကျ ပျောက်လွင့်ရကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဘဝခေတလေ၊</b> ကောင်းကင်ပမာ တူလှသော သံသာလောက ဘုံဘဝ၌။ <b>ဝလာဟကာ၊</b> တိမ်ညိုမိလ္လာ တိမ်စူကာနှင့် တိမ်ပြာရောယှက် မကာရ်ကွက်ရောင် တိမ်တောင်ပမာ တူလှစွာသည့် မျိုးလာနွယ်အစားစား အဖုံဖုံ ရုပ်ဇာတ်မျိုးစုံသော သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> လေနှင့်တမူ အလားတူဟန် စီမံဖန်ဆင်း ကံဟူသော အရှင်- <hr> စာမျက်နှာ-35 <br> မင်းကြောင့်သာလျှင်။ <b>သမဂ္ဂတာ၊</b> လူဟန် နတ်ဟန် ဗြာဟန်နှင့် တိရစ္ဆာန်မကျန် ဟန်ပန်မျိုးစုံ ရုပ်ဖုံဖုံဖြင့် ပေါင်းဆုံမိကြပါသော်လည်း။ (ဝါ) လင်ရယ် သားရယ် မယားရယ်နှင့် ဆွေဟယ်မျိုးအစားစား အဖုံဖုံ စုရုံးမိကုန်သော်လည်း။ <b>ဝါတေနေဝ၊</b> လေနှင့်ပမာ တူလှရှာသည့် မဟာလေမင်း ကံကြောင်းရင်းကြောင့်သာလျှင်။ <b>ဝိဂစ္ဆရေ၊</b> ကွဲကြရကုန်၏။ (ဝါ) <b>ဝိဂစ္ဆရေ၊</b> တွေးလေတွေးလေ ဆွေးမပြေဘဲ ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲတတ်ကြလေကုန်သည်တကား။<br><h3>၄၄။ ချစ်နိုင်ကြပါစေ</h3><b>မေတ္တာဒကာ သီတလာ၊ တပန္တိ ဒေါသပဋိဃာ။</b><br><b>ဝါဒီ ဉာဏံ စရိတွာ၊ ပိယာယန္တု သုခိတ္ထိတာ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> လူ့ဘုံဒေသ လူ့လောက၌ ဒုက္ခပယ်ခါ သုခရှာလျက် ချမ်းသာလိုလား အိုအမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>လောကေ၊</b> ဝါဒတွေ အဖုံဖုံ ပကာသနတွေက အစုံစုံ မာန်ဟုန်ကော့လွင့် ပါးလျက် ရန်မီးတွေ များနေကြသည့် ဤကမ္ဘာလောကတလွှား၌။ <b>မေတ္တာဒကာ၊</b> အေးမြသန့်စင် ကြည်လင်ရွှင်ပြုံးခြင်းဆိုတဲ့ မေတ္တာရေစင်သည်။ <b>သီတလာ၊</b> ပူသူရသူ နှစ်ဆူနှစ်ရပ် တပ်အပ်ထင်ရှား သတ္တဝါများကို အအေးတရားကိုသာ ပေးစွမ်းနိုင်ကြပါပေကုန်၏။ <b>ဒေါသပဋိဃာ၊</b> သူရောငါပါ နှစ်ပြာဖျက်ဆီး အမျက်ကြီးခြင်းဆိုတဲ့ ဒေါသ၊ ပူပန်စေတတ် ထိပါးတတ်ခြင်းဆိုတဲ့ ပဋိဃ ဤနှစ်ဝသော တရားတို့သည်။ <b>တပန္တိ၊</b> သူ့မှာလည်းမရွှင် ကိုယ်မှာလည်းပူပင် နှစ်ဦးသားတွင် အကျိုးမပွားဘဲ အပူမီးကိုသာ ပွားစီးစေတတ်ပါပေကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝါဒီ၊</b> အေးသန့်စင် ကြည်လင်ရွှင်ပြုံးခြင်းဆိုတဲ့ မေတ္တာဝါဒ၊ ပူပန်စေတတ် ထိပါးတတ်တဲ့ ပဋိဃဝါဒ၏ နှစ်ပါးသော ဝါဒတွေကို။ <b>ဉာဏစရိတာ၊</b> ဘယ်သင်းဘယ်ဟာ ဘယ်အရာ ဘယ်ဝါဒက အေးစေနိုင်ပါသနည်းဟု ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်စဉ်းစား ကိုယ်ကိုယ်တိုင် သတိထားကြကုန်ပြီး၍။ <b>သုခိတ္ထိတာ၊</b> ချမ်းသာမျိုးမှန် အကျိုးကိုလိုလား အိုအမျိုးသား အမျိုးသမီးအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>ပိယာယန္တု၊</b> အပြစ်မမြင် ပြောစပ်၍ ချပ် ပေါင်းသင်း အချင်းချင်းလျှင် ယိုင်းပင်းကူညီနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-36 <br> (ဝါ) <b>ပိယာယန္တု၊</b> အခက်အဖြာဖြာ အကုန်မကြွကြစေနှင့်တော့ အထက်ဗြဟ္မာဘုံ အကုန်ကြွကြရအောင် ချစ်မေတ္တာခြုံမှ လုံကြကုန်ရာသတည်း။<br><h3>၄၅။ မြင် ကြား များဓလေ့</h3><b>ရူပံ ဒိသွာ သတိမုဋ္ဌာ၊ ပိယံ နိမိတ္တံ မနသိကရောတော။</b><br><b>သာရတ္တစိတ္တော ဝေဒေတိ၊ တဉ္စ အဇ္ဈောသာယ တိဋ္ဌတိ။</b><br><b>အာသဝါ တဿ ဝဍ္ဎန္တိ၊ ဘဝမူလောပဂါမိနော။</b><br><br><b>ရူပံ၊</b> ပရမတ်အစစ် ဧကန်ဖြစ်သည့် အနှစ်မှန်တုံ ရူပါရုံကို။ <b>ဒိသွာ၊</b> စက္ခုဝိညာဉ် စိတ်အစဉ်ဖြင့် ထင်မြင်မိသည်ရှိသော်။ <b>သတိမုဋ္ဌာ၊</b> အမှတ်သတိ လွတ်ကင်းလေသည့်အတွက်ကြောင့်။ <b>ပိယံ နိမိတ္တံ၊</b> ချစ်ခင်ဖွယ်ရာ ဒီရူပကလေးပါတကားဟူ၍။ <b>မနသိကရောတော၊</b> မသင့်မတင့် ပညတ်ဆင့်ကာ နှလုံးသွင်းမိလေသောကြောင့်။ <b>သာရတ္တစိတ္တော၊</b> နှစ်သက်ခင်မင် လိုချင်တပ်မော လောဘဇောစိတ် ယိုဖိတ်လာသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝေဒေတိ၊</b> ကောင်းကောင်းချမ်းသာပေဟု သောက်၍မပြေ ဆားငံရေအလား ခံစားမိလေ၏။ <b>တဉ္စ၊</b> ထိုသုခဝေဒနာကိုလည်း။ <b>အဇ္ဈောသာယ၊</b> အစွဲပြင်းထန် ဥပါဒါန်ဖြင့် လွန်စွာစွဲမိသည်ဖြစ်၍။ <b>တိဋ္ဌတိ၊</b> ဖားကိုမြွေငန်း မြဲစွာဖမ်းသလို ငမ်းငမ်းတက်ကာ စွဲတည်ရှာလေ၏။ <b>တဿ၊</b> ထိုသူအား။ <b>ဘဝမူလောပဂါမိနော၊</b> ဝဋ်ဘဝ၌ ထပ်တရာပြန် လှည့်ပတ်ရန် အကြောင်းတရားအပေါင်း ဖြစ်ကုန်သော။ <b>အာသဝါ၊</b> ကာမာသဝ ဘဝါသဝ ဒိဋ္ဌာသဝ အဝိဇ္ဇာသဝတည်းဟူသော မေ့မေ့မူးမူး တရားရုံးတို့သည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> တနေ့တခြား ဒီရေအလားသို့ တိုး၍သာ လာလေကုန်သတည်း။<br><h3>၄၆။ မြင်သင့်တာ မြင်ပါ</h3><b>ယံ ပဿတိ န တံ ဒိဋ္ဌံ၊ ယံ ဒိဋ္ဌံ တံ န ပဿတိ။</b><br><b>အပဿံ ဗဇ္ဈတေ မူဠှော၊ ဗဇ္ဈမာနော န မုစ္စတိ။</b><br><br><b>လောကေ၊</b> ပုထုဇဉ်ဟု များဖြင်ထွေလာ ကိလေသာတို့ ပိန်းပိတ်ကာမှောင် အလင်းရောင်မသန်း အကန်းဘဝ ပုထုဇဉ်လောက၌။ <b>ယံ၊</b> လူဟန် နတ်ဟန် ဗြဟ္မာဟန်နှင့် သန္တာန်ပညတ် အရပ်ရပ်အဖုံဖုံ အကြင်ရုပ်- <hr> စာမျက်နှာ-37 <br> မျိုးစုံကို။ <b>ပဿတိ၊</b> ပုထုဇဉ်တုံး ကိုယ်လေဖုံးသဖြင့် မှားလုံးကြီးကာ မြင်မိရှာ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုပုထုဇဉ် အမှားမြင်သည့် ပုံသွင်သဏ္ဌာန် ဟန်ပန်ဖုံဖုံ ရုပ်မျိုးစုံသည်။ <b>န ဒိဋ္ဌံ၊</b> တကယ်တိတိ မြင်လိုက်သည့်အာရုံ အစစ်မဟုတ်ပေ။ (ဝါ) မျက်လှည့်သမား ဝိညာဉ်အားဖြင့် လှည့်စားသဖြင့် အမှားမြင်အပ်သော အာရုံသာ ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ယံ၊</b> ပရမတ်အစစ် စိတ်အနှစ်ဟု ရှင်ချစ်ဟောကြား အကြင်ပရမတ္ထတရားကို။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> စင်စစ်မသွေ မြင်အပ်မြင်ရပါပေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုတကယ်စင်စစ် အမှန်ဖြစ်တဲ့ ရူပါရုံ ပရမတ်အစစ်ကို။ <b>န ပဿတိ၊</b> သတိသမ္ပဇဉ် ဉာဏ်မယှဉ်၍ အမှန်ပင်မမြင်ပေ။ <b>အပဿံ၊</b> မြင်အပ်သည်ကို မမြင် မမြင်အပ်သည်ကို မြင်သည်ဖြစ်၍။ <b>မူဠှော၊</b> တွေဝေမိုက်မှု ပုထုဇဉ်အရူးသည်။ <b>ဗဇ္ဈတေ၊</b> ကာမရာဂ စသည်ဖွဲ့နှောင် အချုပ်ထောင်၌ မြဲအောင်မသွေ နှောင်ဖွဲ့မိလေ၏။ <b>ဗဇ္ဈမာနော၊</b> နှောင်ဖွဲ့မိသော ပုထုဇဉ်အမူ ထိုအရူးသည်။ <b>န မုစ္စတိ၊</b> သံသရာဝဋ်တောင် ကရွတ်တောင်မှ လွတ်အောင်ဘယ်ခါ မရုန်းနိုင်အားတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၄၇။ စိတ်သာ ရှင်စော</h3><b>ရူပေန သံကိလိဋ္ဌေန၊ သံကိလိဿန္တိ မာဏဝါ။</b><br><b>ရူပေ သုဒ္ဓေ ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊ န အက္ခာတံ မဟေသိနာ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> သံသရာညစ် ဘုံစနစ်မှ အသစ်ကိုရှာ စင်ကြယ်ရာကို မြန်စွာလှိုင်း အို-သူတော်ကောင်းတို့။ <b>သံကိလိဋ္ဌေန၊</b> အရုပ်အဆိုး ပုပ်သိုးပြင်ပြင် မစင်မကြယ် စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်ကောင်းသော။ <b>ရူပေန၊</b> ရုပ်တရားကြောင့်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့သည်။ <b>သံကိလိဿန္တိ၊</b> အနစ်အယုတ် အောက်သို့မြုပ်ကွယ် စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>န အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်လှစ်ဟ ပြတော်မမူပေ။ <b>ရူပေ၊</b> ရုပ်သည်။ <b>သုဒ္ဓေ၊</b> နံသာရေမိုး ချိုး၍စီရင် လိမ်းပြင်၍ စင်ကြယ်သည်ရှိသော်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ အနန္တတို့သည်။ <b>ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် စင်ကြယ်သန့်ရှင်းကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>န အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်မြွက်ဟ ဟောပြတော်မမူခဲ့သည်သာလျှင်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-38 <br> <b>၄၈။ စိတ္တေန သံကိလိဋ္ဌေန၊ သံကိလိဿန္တိ မာဏဝါ။</b><br><b>စိတ္တေ သုဒ္ဓေ ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊ ဣတက္ခာတံ မဟေသိနာ။</b><br><br><b>သံကိလိဋ္ဌေန၊</b> လောဘ ဒေါသ မောဟများထွေ ညစ်ပေလှစွာသော။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်ကြောင့်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှတို့သည်။ <b>သံကိလိဿန္တိ၊</b> စုတ်ပြတ်ညစ်တေ ပေရေကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အက္ခာတံ၊</b> ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ <b>စိတ္တေ၊</b> စိတ်သည်။ <b>ဝိသုဒ္ဓေ၊</b> ကိလေသာကင်း လွန်သန့်ရှင်းသည်ရှိသော်။ <b>မာဏဝါ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါမှန်သမျှ အနန္တတို့သည်။ <b>ဝိသုဇ္ဈန္တိ၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် စင်ကြယ်သန့်ရှင်းကြကုန်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>မဟေသိနာ၊</b> မဟာဣသိ မုနိထွဋ်တင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>အက္ခာတံ၊</b> ရွှေနှုတ်တော်မှ ထုတ်ဖော်မြွက်ဟ ဟောပြတော်မူခဲ့ပါပေသတည်း။<br><h3>၄၉။ စိတ်တခုသာ အဓိက</h3><b>စိတ္တေန နီယတေ လောကော၊ စိတ္တေန ပရိကဿတိ။</b><br><b>စိတ္တဿ ဧကဓမ္မဿ၊ သဗ္ဗေဝ ဝသမန္နဂူ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စိတ်ဓာတ်ရုပ်ဓာတ် ဤနှစ်ရပ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းဘယ်ဟာ မသိတာကြောင့် ဝိဝါဒကွဲပြား အို-လူများကို။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်ဆိုတဲ့ တရားသည်။ <b>လောကော၊</b> သတ္တဝလောက၊ သင်္ခါရလောက၊ ဩကာသလောကဟု သုံးဝထွေပြား လောကဆိုတဲ့ တရားကို။ <b>နီယတေ၊</b> ဖြစ်စေ ပျက်စေ ယုတ်မြတ်စေဟု အမိန့်ပြုကာ သူလိုရာသို့ မပါပါအောင် ဆောင်ထားတတ်ပါပေ၏။ <b>စိတ္တေန၊</b> စိတ်သည်။ <b>လောကော</b> (ပ) ကို။ <b>ပရိကဿတိ၊</b> သူ့အလိုလိုက် သူ့အကြိုက်ကျအောင် ဆွဲဆောင်၍ ထားတတ်ပါပေ၏။ <b>စိတ္တဿ၊</b> စိတ်ဟုဆိုအပ်သော။ <b>ဧကဓမ္မဿ၊</b> အများမပြု တရားတခု၏။ <b>ဝသံ၊</b> မြတ်ချင်ယုတ်ချင် လိုအင်ဆန္ဒ သူ့အလိုကျသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ ဖုံဖုံများစွာ နတ် လူ ဗြဟ္မာတို့သည်။ <b>အန္နဂူ၊</b> အစဉ်တစိုက် လိုက်ကြရကုန်၏။ (ဝါ) <b>အန္နဂူ၊</b> အပွေ့ပိုက မလိုတမာ မများကြစေနှင့်တော့ စေလိုရာစေဆိုတာ ဒိုဘဂဝါဘုရားရယ်က မချို့သဒ္ဓါပွားစရာ အတိတ်နိမိတ်တွေ ထားခဲ့သမို့... စိတ် စိတ် စိတ်ပါတကားရယ်လို့ မှတ်သားလိုက်ကြကုန်ရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-39 <br> <h3>၅၀။ အကုသိုလ်စိတ်ဟာ လှည်းဘီးပမာ</h3><b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ ဓမ္မာ၊ မနောသေဋ္ဌာ မနောမယာ။</b><br><b>မနသာ စေ ပဒုဋ္ဌေန၊ ဘာသတိ ဝါ ကရောတိ ဝါ။</b><br><b>တတော နံ ဒုက္ခမနွေတိ၊ စက္ကံဝ ဝဟတော ပဒံ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စိတ်ဓာတ် ရုပ်ဓာတ် ဤနှစ်ရပ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းဘယ်ဟာ မသိတာကြောင့် ဝိဝါဒကွဲပြား အို-လူများတို့။ <b>ဓမ္မာ၊</b> ဝေဒနာက္ခန္ဓာ သညာက္ခန္ဓာ နှင့် သင်္ခါရက္ခန္ဓာ ဝိညာဏက္ခန္ဓာဟု လေးဝထွေပြား နာမ်တရားတို့သည်။ <b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ၊</b> တဆိတ်အပို မကြွားကြနှင့်တော့ စိတ်ဆိုတဲ့ တရားသာလျှင် ပြဋ္ဌာန်းကုန်၏။ <b>မနောသေဋ္ဌာ၊</b> စိတ်သည်သာလျှင် အထွတ်တရားမို့ အမြတ်စားဖြစ်ပါပေ၏။ <b>မနောမယာ၊</b> ကာယ ဝစီ မနောချီ၍ သုံးလီသုံးတန် ကံမှန်သမျှ စိတ်ကစ၍ စိတ်အကြောင်းခံ စိတ်ကဖန်တီး စိတ်ကြောင့်ပင် ပြီးစီးကြရပါပေကုန်၏။ <b>ပဒုဋ္ဌေန၊</b> ပြစ်မှားလိုသော စိတ်ဖြင့်။ <b>ဘာသတိ ဝါ၊</b> နှုတ်မြွက်စကား ပြောကြားသည်မူလည်းဖြစ်စေ။ <b>ကရောတိ ဝါ၊</b> ကာယကံမှု တခုခုကို ပြုမိသည်လည်းဖြစ်စေ။ <b>တတော၊</b> စိတ်ညစ်စိတ်ယုတ် ဆိုးပုပ်သော ထိုစိတ်ကြောင့်။ <b>နံ၊</b> ထိုသူကို။ <b>ဒုက္ခ၊</b> ဆင်းရဲဒုက္ခမှန်သမျှသည်။ <b>ဝဟတော ပဒံ၊</b> လှည်းကို ဆွဲသွားသော နွား၏ခြေရာကို။ <b>စက္ကံ၊</b> လှည်းဘီးသည်။ <b>အနွေတိ ဣဝ၊</b> မလွဲမသွေ နင်းချေကာ လိုက်လေဘိသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>အနွေတိ၊</b> တစိုက်မတ်မတ် ပြေးမလွတ်အောင် ထက်ကြပ်မသွေ လိုက်ပါ၍သာ နေလေတော့သတည်း။<br><h3>၅၁။ ကုသိုလ်စိတ်ဟာ အရိပ်ပမာ</h3><b>မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ ဓမ္မာ၊ မနောသေဋ္ဌာ မနောမယာ။</b><br><b>မနသာ စေ ပသန္နေန၊ ဘာသတိ ဝါ ကရောတိ ဝါ။</b><br><b>တတော နံ သုခမနွေတိ၊ ဆာယာဝ အနုပါယိနီ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (အို-လူ) တို့။ (ပ) <b>ပသန္နေန၊</b> အပြစ်ကင်းစင် သန့်ရှင်းကြည်လင်လှသော စိတ်ဖြင့်။ <b>ဘာသတိ၊</b> နှုတ်မြွက်စကား ပြောကြားအပ်သည်မူလည်းဖြစ်စေ။ <b>ကရောတိ ဝါ၊</b> ကာယကံမှု အစုစုကို ပြုမိသည်လည်းဖြစ်စေ။ <b>တတော၊</b> ထိုသို့ ကြည်လင်အေးမြသည့် စိတ်အင်- <hr> စာမျက်နှာ-40 <br> ကြောင့်။ <b>နံ၊</b> ထိုသူကို။ <b>သုခံ၊</b> ချမ်းသာသုခမှန်သမျှသည်။ <b>ဆာယာ၊</b> အရိပ်သည်။ <b>အနုပါယိနီ ဝ၊</b> လူ၏နောက်သို့ ကောက်ကောက်မသွေ အေးမြစေရာ လိုက်၍ပါသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>အနွေတိ၊</b> အစဉ်တစိုက် အအေးပိုက်ကာ လိုက်လာလေတော့သတည်း။<br><h3>၅၂။ ဘုရားသော်မှ အရှုံးပေးရ</h3><b>မစ္စုနာ သိရော နတ္ထိ၊ လဉ္စဂ္ဂဟော န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယုဒ္ဓံ နတ္ထိ ဇယော နတ္ထိ၊ သဗ္ဗေ မစ္စုပရာယဏာ။</b><br><br><b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့်။ <b>သမယော၊</b> ဤနေ့ဤရက် ဤနံနက်၌ သေပျက်ပါရစေဟု ချိန်းချက်ထားရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်ပါလှပေ၏။ <b>လဉ္စဂ္ဂဟော၊</b> လွတ်ကင်းရအောင် လက်ဆောင်တံစိုး ထိုးရခြင်းသည်လည်း။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ယုဒ္ဓံ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းနှင့် လူချင်းယှဉ်၍ စစ်ပွဲခင်းရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>ဇယော၊</b> သေမင်းကို အောင်နိုင်ရခြင်းသည်လည်း။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိဧကန် လူတိုင်းမှန်လှပါပေ၏။ <b>သဗ္ဗေ၊</b> ဘုရားကစ များလှဖုံဖုံ သတ္တဝါအလုံးစုံတို့သည်။ <b>မစ္စုပရာယဏာ၊</b> သေမင်းထံရင်း လည်ကိုစင်း၍ မယွင်းပုံသေ ရောက်ကြရလေကုန်သတည်း။<br><h3>၅၃။ နင်လားဟဲ ကာမ</h3><b>အဒ္ဒသံ ကာမ တေ မူလံ၊ သင်္ကပ္ပါ ကာမ ဇာယသိ။</b><br><b>န တံ သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊ ဧဝံ ကာမ န ဟေဟိသိ။</b><br><br><b>ကာမ၊</b> အငမ်းမရ တသသနှင့် တွေ့သမျှအာရုံ ခုံမင်တတ်လှတဲ့ ကာမ။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>မူလံ၊</b> ကြောင်းရင်း ဇာစ်မြစ် အမှန်အစစ်ကို။ <b>အဒ္ဒသံ၊</b> သဗ္ဗညုတ ဗောဓိဉာဏ်ဖြင့် ဧကန်မသွေ မြင်ရလေပြီ။ <b>ကာမ၊</b> (နင်လားဟဲ) တဲ့ ကာမ။ <b>တွံ၊</b> သင်ကာမသည်။ <b>သင်္ကပ္ပ၊</b> ဟိုဟိုဒီဒီ အလီလီကို ကြံစည်တွေးတောလေသောကြောင့်။ <b>ဇာယသိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ပေါ်လာပါ- <hr> စာမျက်နှာ-41 <br> ပေ၏။ <b>အဟံ၊</b> ငါသည်။ <b>တံ၊</b> သင့်ကို။ <b>န သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊</b> အပင်ပန်းခံ ညစ်နွမ်းခံ၍ ဘယ်သောခါမှ ကြံစည်တော့မည် မဟုတ်ပေ။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ မကြံစည်သော်။ <b>ကာမော၊</b> (အို) သင်ကာမသည်။ <b>န ဟေဟိသိ၊</b> ဖြစ်ခွင့်ရှာလည်း ဘယ်ခါကာလ ဘယ်ဘဝမှ ဖြစ်ခွင့်ရတော့မည် မဟုတ်ပေ။<br><h3>၅၄။ မြတ်ထက်မြတ်ရာ အဂ္ဂသို့</h3><b>အဂ္ဂတော ဒါနံ ဒဒတံ၊ အဂ္ဂံ ပုညံ ပဝဍ္ဎတိ။</b><br><b>အဂ္ဂံ အာယု စ ဝဏ္ဏော စ၊ ယသော ကိတ္တိ သုခံ ဗလံ။</b><br><b>အဂ္ဂဿ ဒါတာ မေဓာဝီ၊ အဂ္ဂဓမ္မသမာဟိတော။</b><br><b>ဒေဝဘူတော မနုဿော ဝါ၊ အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ္တကပါဠိတော်)*<br><br><b>အဂ္ဂဓမ္မံ၊</b> အထွတ်အဖျား အမြတ်စားဖြစ်သည့် လေးပါးသော သစ္စာတရားတော်ကို။ <b>ဝိဇာနတံ၊</b> ပိုင်းပိုင်းခြားခြား ကသိုဏ်းသို့ ဉာဏ်အား ထင်ထင် အထူးသဖြင့် သိမြင်တော်မူကုန်သော။ <b>အဂ္ဂတော၊</b> အထွတ်အဖျား အမြတ်စား သဒ္ဓါတရားဖြင့်။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်ဓာတ်မှီခို ကြည်ညိုကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>ဒေယျံ၊</b> မြတ်သော အလှူကို ခံတော်မူထိုက်သော။ <b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှုံးရပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>အဂ္ဂေ၊</b> တံခွန်အထွတ်ပမာ အလွန်ပင် မြတ်လှစွာသော။ <b>ဗုဒ္ဓေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်ဘုရား ဘဂဝါ၌။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်စေတနာ ကြည်ညိုလှစွာကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>ရာဂူပသမေ၊</b> ရာဂကင်းခြင်း အကြောင်းရင်းဖြစ်ကုန်သော။ <b>သုခေ၊</b> သန္တိသုခ တုပကင်းကွာ အေးချမ်းလှထသော။ <b>အဂ္ဂေ၊</b> တံခွန်အထွတ် အလွန်ပင် မြတ်လှစွာသော။ <b>ဓမ္ေ၊</b> ဘုရားရှင် မုက္ခပါဌ် တရားတော်မြတ်၌။ <b>ပသန္နံ၊</b> စိတ်ဓာတ်မှီခို ကြည်ညိုကြကုန်သော သူတို့အားလည်းကောင်း။ <b>အနုတ္တရေ၊</b> ယှဉ်ပြိုင်လာလျှင် မနိုင်ရှုံးရပေလိမ့် အထွတ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်ပေထသော။ <b>ပုညခေတ္တေ၊</b> တကြိမ်စိုက်ပျိုးက ကောင်းကျိုးအနန္တ အမှန်ပင်မသွေ ရနိုင်ပေသည့် လယ်ကောင်း မြောင်းကျဝင် စည်ပင်ခိုင်ပြီး လယ်ကြီးနှင့် တူလှစွာသော ကောင်းမှုမျိုးကို စိုက်ရာ- <hr> စာမျက်နှာ-42 <br> <b>ယေ စ ဘိက္ခု၊</b> သံသရာဘေး လာမည့်ရေးကို မျှော်တွေးကြောက်ငြား အကြင်ဘုရားရှင်၏သားတော်တို့သည်။ <b>သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသာသနေ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဘဂဝါက နေရာတကျ ဟောညွှန်ပြသည့် ကျွန်းရိပ်ညို သာသနာဆိုတဲ့ နန်းဗဟို၌။ <b>ရတ္တိန္ဒိဝံ ယုတ္တာ၊</b> နေ့နေ့ညည ခဏမစဲ အမြဲပြုလုပ် စွမ်းအားထုတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိစ္စံ၊</b> အမြဲ။ <b>အသုဘသညိနော၊</b> မတင့်မတယ် ရွံစဖွယ်သာ အသုဘပါတကားဟူ၍ ပွားများစိတ်တွင်း နှလုံးသွင်းလေ့ရှိကြကုန်၏။ <b>တေ၊</b> မြတ်သည့်ယောဂီ မနသီနှလုံး ကျင့်သုံးပွားများ ထိုဘုရားရှင်၏ သားတော်တို့သည်။ <b>ရာဂဂ္ဂိံ၊</b> ကာမရိပ်မှောင် တောက်လောင်ထိန်ညီး တဏှာမီးကို။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ငြိမ်းသတ်နိုင်ကုန်၏။ (ဝါ) <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ရာဂလောင်မီး အပူကြီးကို သိမ်းဆည်းသတ်ဖြတ် အအေးဓာတ်ဖြင့် အေးရပ်ရိပ်မြ နိဗ္ဗာန်ဘုံသို့ ခိုလှုံဆိုက်ရောက်နိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၅၈။ မောဟမ်းအေး ဘုရားဆေး</h3><b>ဒေါသဂ္ဂိံ ပန မေတ္တာယ၊ နိဗ္ဗာပေန္တိ နရုတ္တမာ။</b><br><b>မောဟဂ္ဂိံ ပန ပညာယ၊ ယာယံ နိဗ္ဗေဓဂါမိနီ။</b><br><b>တေ နိဗ္ဗာပေတွာ နိပကာ၊ ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ။</b><br><b>အဝဿံ ပရိနိဗ္ဗန္တိ၊ အသေသံ ဒုက္ခမစ္စဂုံ။</b><br><br><b>နရုတ္တမာ၊</b> လူသုံးပါးတို့ထက် ဆထက်လွန်ကျူး အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်ပေကုန်သော အာသဝေါကင်းကာ ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>ဒေါသဂ္ဂိံ၊</b> တဟူးဟူးနှင့် တရှူးရှူးလောင် ဒေါသမီးတောင်ကို။ <b>မေတ္တာယ၊</b> စိမ့်စမ်းရေပမာ မေတ္တာနှင့်။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> အပူတွေကင်း ရန်ဘေးရှင်းလျက် အေးခြင်းနိဗ္ဗာန် သိင်္ဂံအမတ ကြွရောက်တော်မူကြလေကုန်၏။ <b>မောဟဂ္ဂိံ၊</b> မှန်ရာမှန်သမျှ မသိရအောင် ပိတ်လှောင်တားဆီး မောဟဟူသောမီးကို။ <b>နိဗ္ဗေဓဂါမိနိယာ၊</b> အမှောင်ခွင်းဖောက် အလင်းရောက်အောင် ပို့ဆောင်တတ်သော။ <b>ပညာယ၊</b> ဝရစိန်စက် ထက်မြက်ပြင်းထန် မဂ္ဂင်ဉာဏ်ဖြင့်။ <b>နိဗ္ဗာပေန္တိ၊</b> ကိလေသာငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်းကာ အေးကိန်းမသွေ ပို့ဆောင်တတ်ပေကုန်၏။ <b>နိပကာ၊</b> တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေ ပင်ကိုယ်ဉာဏ်စက် အလွန်တရာ ထက်မြက်ကုန်သော။ <b>တေ၊</b> မြတ်သည့်ယောဂီ မနသီနှလုံး ကျင့်သုံးတတ် အရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ၊</b> နေ့ညဉ့်မပြတ် ဆက်စပ်ကြိုးကုတ် စွမ်းအား- <hr> စာမျက်နှာ-43 <br> ထုတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>နိဗ္ဗာပေတွာ၊</b> ကိလေသာဟူ အပူခပ်သိမ်း အကုန်ငြိမ်းကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အသေသံ၊</b> ကိလေသာအကြွင်း အလျင်းတစိမရှိကုန်ဘဲ။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဇာတိ ဇရာ ဆဲတဖြင့် လွန်စွာပြင်းကဲ ဝဋ်ဆင်းရဲကို။ <b>အစ္စဂုံ၊</b> လွန်မြောက်ကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အဝဿံ၊</b> မြေကြီးလက်ခတ် မချွတ်ဧကန် အမြဲမှန်စွာသာလျှင် <b>ပရိနိဗ္ဗန္တိ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင် ကူးမြောက် နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြလေကုန်မည်တကား။<br><h3>၅၉။ ဘဝကုန်ရာ သိသာခါ</h3><b>အရိယဒဿာ ဝေဒဂူ၊ သမ္မပညာယ ပတ္တော။</b><br><b>ဇာတိက္ခယ မဘိညာယ၊ နာဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br><br><b>ပတ္တော၊</b> ဝိပဿနာပညာမျက်စိ ကောင်းစွာရှိသဖြင့် ပဏ္ဍိတခေါ်သော ပညာရှိသည်။ <b>အရိယဒဿာ၊</b> သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားဟု ပိုင်းခြားသိရန် အာဏာဉာဏ်အမြင်ရှိသည်။ <b>ဝေဒဂူ၊</b> အသိဉာဏ်ပေါက် တဖက်ကမ်းသို့ ရောက်ပြီးသည်။ <b>သမ္မပညာယ၊</b> အမှားအမှန် ဝေဖန်ခွဲခြား သိပေတတ် မဂ္ဂင်ဉာဏ် ပညာမြတ်နှင့်။ <b>သမန္နာဂတော၊</b> လောက်ငအုံလုံ ပြည့်စုံပြီးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇာတိက္ခယံ၊</b> ပဋိသန္ဓေတည်နေစရာ ဘယ်မှာမရှိ ပကတိအေးချမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းကို။ <b>အဘိညာယ၊</b> မဂ်ဖိုလ်လေးတန် ပွားသဉာဏ်ဖြင့် ပိုင်းဖြတ်သိမြင်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> ဘဝသစ် တဆစ်တဖန် ဖြစ်ရန်ဟု တမလွန်လောက နောင်ဘဝသို့။ <b>နာဂစ္ဆန္တိ၊</b> မရောက်ကြကုန်။ (ဝါ) <b>နာဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဝဋ်၏ဦးခေါင်း တောင်းလေးပတ်ကို တခါတည်း ပယ်သတ်ပြီးသဖြင့် ဘယ်သောအခါမှ ပုနဗ္ဘဝံ မရောက်ကြတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၆၀။ မိဘနှစ်ပါးဆိုတာ ဗြဟ္မာ</h3><b>ဗြဟ္မာတိ မာတာပိတရော၊ ပုဗ္ဗာစရိယာတိ ဝုစ္စရေ။</b><br><b>အာဟုနေယျာ စ ပုတ္တာနံ၊ ပဇာယ အနုကမ္ပကာ။</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ နမဿေယျ၊ သက္ကရေယျ စ ပဏ္ဍိတော။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်)* <hr> စာမျက်နှာ-44 <br> မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာနှင့် ဥပေက္ခာအားဖြင့် လေးပါးသော ဗြဟ္မစိုရ်တရားတို့ကို နေ့စဉ်နေ့စဉ် မွေ့လျော်ကာ ပွားများလေ့ရှိသဖြင့် ပြကတေ့ဗြဟ္မာနှင့် အလားတူသောကြောင့် <b>မာတာပိတရော၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မိခင်ဖခင်နှစ်ပါးတို့ကို <b>ဗြဟ္မာတိ၊</b> ဗြဟ္မာဟူ၍။ <b>ဝုစ္စရေ၊</b> သမုတ်ဝေါဟာ မည်သညာဖြင့် တင်ကာမသွေ ခေါ်အပ်လေကုန်သတည်း။ <b>ပုဗ္ဗာစရိယာတိ၊</b> မွေးကတည်းက အစတင်ကာ သွန်သင်ပြသ အဦးစသဖြင့် လက်ဦးဆရာတို့ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စရေ၊</b> သမုတ်ဝေါဟာ မည်သညာဖြင့် တင်ကာမသွေ ခေါ်ဝေါ်အပ်လေကုန်သတည်း။ <b>ပဇာယ၊</b> သားနှင့်သမီး ချစ်မငြီးအား။ <b>အနုကမ္ပကာ၊</b> အစဉ်မပြတ် လျောက်ပတ်အောင် ကြည့်ရှုစောင်မ စောင့်ရှောက်တတ်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပုတ္တာနံ၊</b> သမီးနှင့်သား ဤနှစ်ပါးတို့၏။ <b>အာဟုနေယျာ စ၊</b> အဝေးရပ်မှ ခဲကပ်လှစွာ ဆောင်ယူလာသော ပစ္စည်းတို့ကို အယူတော်မှန် အလှူခံခြင်းငှာလည်း ထိုက်ကုန်၏။<br><br><b>တသ္မာ ဟိ၊</b> ထိုသို့များလှ ဂုဏ်အဝဝတို့နှင့် မုချကုံလုံ ပြည့်စုံပေသောကြောင့်သာလျှင်။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ရှေ့ရေးနောက်ရေး အရေးနှစ်တန် ဝေဖန်နော်သိ ပညာရှိသည်။ <b>နေ၊</b> ကျေးဇူးကြီးလှ မိဘနှစ်ဖြာ မြတ်ရတနာတို့ကို။ <b>နမဿေယျ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ဦးနှိမ်ထားလျက် ညွတ်တွားရိုကျိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးရာ၏။ <b>သက္ကရေယျ စ၊</b> ပူဇော်သက္ကာရ လာဘ်လာဘဖြင့် နေ့ညမကွာ ပူဇော်ရာ၏။<br><h3>၆၁။ စောင့်စည်းသမှု အစဉ်ပြု</h3><b>ယတံ စရေ ယတံ တိဋ္ဌေ၊ ယတံ အစ္ဆေ ယတံ သယေ။</b><br><b>ယတံ သမိဉ္ဇယေ ဘိက္ခု၊ ယတမေနံ ပသာရယေ။</b><br><br><b>ဘိက္ခု၊</b> ရည်မှတ်နိဗ္ဗာန် အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ဖန်ဝါတင်လွှမ်း မြတ်ရဟန်းသည်။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>စရေ၊</b> သွားရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>တိဋ္ဌေ၊</b> ရပ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>အစ္ဆေ၊</b> နေရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>သယေ၊</b> အိပ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်- <hr> စာမျက်နှာ-45 <br> <b>သမိဉ္ဇယေ၊</b> လက်ခြေအင်္ဂါအဖြာဖြာကို အသာအယာ ကွေးညွှတ်ရာ၏။ <b>ယတံ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ထွေ စောင့်စည်းစေလျက်သာလျှင်။ <b>ပသာရယေ၊</b> ခြေလက်အင်္ဂါ အဖြာဖြာကို အသာအယာ ဆန့်တန်းရာ၏။ (ဝါ) အမှတ်သတိ မပြတ်ရှိလျက် ကိုယ်သိသေဉ္စ ဣန္ဒြေရရ လှမ်းကြွသွားလာ ရဟန်းဆိုတဲ့ အမူအရာနှင့်လိုက်အောင် ထိုက်ထိုက်တန်တန် ကျင့်သုံးရာသတည်း။<br><h3>၆၂။ ဟောဒါမှ ရဟန်း</h3><b>ယတံ ဝိဟာရီ အာတာပီ၊ သန္တဝုတ္တိ မနုဒ္ဓတော။</b><br><b>စေတောသမထသာမိစီ၊ သိက္ခမာနော သဒါ သတံ။</b><br><b>ပဟိတတ္တော သန္တစိတ္တော၊ သ ဝေ ဘိက္ခုတိ ဝုစ္စတိ။</b><br><br><b>ယတံ ဝိဟာရီ၊</b> ယခုဖော်ပြ စောင့်စည်းခြင်း ဂုဏ်အဝဝတို့နှင့် ပြည့်စုံစွာ နေလေ့ရှိသော။ <b>အာတာပီ၊</b> ကိလေသာညစ်ကြေး ကင်းဝေးစေအောင် ပူလောင်စေတတ် အပြင်းအထန် အားထုတ်အပ်သော။ <b>သန္တဝုတ္တိ၊</b> ငြိမ်းချမ်းအေးဆေး ဘေးကင်းသောအသက်မွေးခြင်း ရှိသော။ <b>အနုဒ္ဓတော၊</b> လောကဓမ်ကြုံ တွေ့ကာဆုံလည်း မတုန်မလှုပ် ကျောက်ရုပ်ပမာ ခိုင်ကြည်သော။ <b>စေတောသမထသာမိစီ၊</b> စိတ်၏ ငြိမ်သက်အေးမြခြင်း၌ ရိုသေသမှု အလေးဂါရဝပြုတတ်သော။ <b>သဒါ၊</b> နေ့ညဉ့်မစဲ အမြဲမပြတ် အထပ်ထပ်သာလျှင်။ <b>သတံ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ ကျင့်ဝတ်ပဋိပတ်တရားမြတ်ကို။ <b>သိက္ခမာနော၊</b> ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်သော။ <b>ပဟိတတ္တော၊</b> ရှုပ်ထွေးပွေလီ ဘုံလောကီညိုဆံခြည်တခြမ်း စိတ်မသန်းဘဲ အေးချမ်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ သွန်ပို့အပ်သော စိတ်ရှိတတ်သော။ <b>သန္တစိတ္တော၊</b> လေငြိမ်သည့် ပင်လယ်ပြာသို့ ကြည်ချမ်းမြ ငြိမ်သက်သော စိတ်ရှိလှသော။ <b>သတော၊</b> ဆိုအပ်ခဲ့ပြီး အသီးသီးသော ဂုဏ်အင် စုံလင်ပြည့်ဝသော ထိုသူကို။ <b>ဘိက္ခုတိ၊</b> ရဟန်းဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> အလုပ်သဘောဟုတ်သဖြင့် ဖွင့်ထုတ်မည်နော် ခေါ်ဝေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၆၃။ သားရှိသသူ များကြောင့် ပူ</h3><b>သောစတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ၊ ဂေါပိမာ ဟိ ဂေါဟိ ပိ သောစတိ။</b><br><b>ဥပဓီ ဟိ နရဿ သောစနာ၊ န ဟိ သောစတိ နိရူပဓိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-46 <br> <b>ပုတ္တိမာ၊</b> သားရှိသောသူသည်။ <b>ပုတ္တေဟိ၊</b> သားကြောင့်။ <b>သောစတိ၊</b> တကြောင့်ကြကြ တ-တ လွမ်းလွမ်း မအေးချမ်းဘဲ အမြဲတမ်းမသွေ စိုးရိမ်နေရလေ၏။ <b>ဂေါပိမာ၊</b> နွားရှိသော သူသည်လည်း။ <b>ဂေါဟိ၊</b> နွားကြောင့်။ <b>သောစတိ။</b> (ပ) ၏။ <b>ဥပဓီ ဟိ၊</b> တငြိကပ်ကပ် တတပ်စွဲစွဲ မဖြတ်ခဲ့နိုင် အစွဲခိုင်သော သူတို့သည်။ <b>သောစတိ၊</b> စွဲလေ မြဲလေ သောကပွေ့၍ တည်နေမကျ အပူမီးခ၍သာ နေရပေ၏။ <b>နိရူပဓိ၊</b> ငါးပါးခန္ဓာ အစွဲမသန် ဉာဏ်မြင်သန်၍ ဆယ်တန်ကိလေ ဖြတ်ကင်းကွာ ဖော်မရှာဘဲ သားလည်းမရှိ နွားမရှိဘဲ ပကတိသန့်စင် အရိယာအရှင်ရှိသည်။ <b>န သောစတိ၊</b> တွယ်တာစရာ ဘယ်မှာမှ မရှိသဖြင့် တစိုးတစိမျှ မစိုးရိမ်မပူဆွေး အေးမြချမ်းသာလှပါပေသတည်း။<br><br><b>ဆောင်ပုဒ်။</b><br>* သားရှိသောသူ၊ သားကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* သမီးရှိသူ၊ သမီးကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* နွားရှိသောသူ၊ နွားကြောင့်ပူ၊ လှိုက်ဆူမချမ်းသာ။<br>* ရှိရှိသမျှ၊ အပူတွေခ၊ ဘဝမချမ်းသာ။<br>* မရှိ မပူ၊ ရှိလျှင် ပူ၊ လူလူ နတ်နတ်ပါ။<br>* အစွဲကင်းမှ၊ ပူသောက၊ လွတ်ကြရမည်သာ။<br><h3>၆၄။ တကိုယ်တော်တည်း</h3><b>စရံ စေ နာဓိဂစ္ဆေယျ၊ သေယျံ သဒိသမတ္တနော။</b><br><b>ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ၊ နတ္ထိ ဗာလေ သဟာယတာ။</b><br><br><b>အတ္တနော၊</b> မိမိထက်။ <b>သေယျံ၊</b> သီလ သမာဓိ ပညာအားဖြင့် မြတ်သောမိတ်ဆွေကိုလည်းကောင်း။ <b>သဒိသံ ဝါ၊</b> သီလ သမာဓိ ပညာအားဖြင့် တူမျှသော မိတ်ဆွေကိုလည်းကောင်း။ <b>စေ နာဓိဂစ္ဆေယျ၊</b> အကယ်၍ ရှာဖွေမရခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>ဧကစရိယံ၊</b> အဖော်မမှီး တကိုယ်တည်းသာလျှင် ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ရခြင်းသည်။ <b>ဒဠှံ ကယိရာ၊</b> အနှောင့်အယှက် ကန့်ကွက်ရန်ဘေး ကင်းစင်ဝေးသဖြင့် လေးလေးနက်နက် မွန်မြတ်လှပါပေ၏။ <b>ဗာလေ၊</b> ဘေးရန်မှန်သမျှ သူကစတတ်သည့် ဗာလစရိုက် လူမိုက်လူအတို့၌။ <b>သဟာယတာ၊</b> အဖော်သဟာ မရှိပါသဖြင့် ရမိရရာ မိတ်ဆွေသဟာဖွဲ့မှုသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်သောအခါမှ မရှိပါလေနှင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-47 <br> <h3>၆၅။ “လယ်ထွန်သော မြတ်ဘုရား”</h3><b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ၊ ပညာ မေ ယုဂနင်္ဂလံ။</b><br><b>ဟိရီ ဤသာ မနော ယောတ္တံ၊ သတိ မေ ဖလပါစနံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ - ကသိဘာရဒွါဇသုတ်)*<br><br><b>မေ၊</b> ငါဘုရား၏။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> မမှိတ်မသုန် ရတနာတို့၏ ဂုဏ်၌ ယုံကြည်တတ်သော သဒ္ဓါသည်။ <b>ဗီဇံ၊</b> အပင်ပေါက်ရန် စွမ်းအားသန်သည့် မျိုးစေ့မည်၏။ <b>တပေါ၊</b> အကျင့်သီလ အာစာရသည်။ <b>ဝုဋ္ဌိ၊</b> မျိုးစေ့ပင်မှန် ဖွံ့ထွားရန်ဟု အားသွန်ဖြိုးဝေ မိုးရေမည်၏။ <b>ပညာ၊</b> ပညာသည်။ <b>ယုဂနင်္ဂလံ၊</b> ထမ်းပိုးနှင့် ထွန်တုံးမည်၏။ <b>ဟိရီ၊</b> အကုသိုလ်စု မကောင်းမှုမှ ရှက်ခြင်းသည်။ <b>ဤသာ၊</b> ထွန်တုံး ထွန်သွား ဖြောင့်ဖြောင့်သွားအောင် ပဲကိုင်ပေးစရာ ထွန်ကိုင်းမည်၏။ <b>မနော၊</b> စိတ်သည်။ <b>ယောတ္တံ၊</b> ထိန်းယသည်ပိုး နွားချည်ကြိုးမည်၏။ <b>သတိ၊</b> ဓမ္မာရုံ အစုစု၌ မွေ့လျော်စောင့်စည်းခြင်း သတိသည်။ <b>ဖလပါစနံ၊</b> မြေကိုခွဲသွား ထယ်သွားနှင့် နွားကိုနှင်ရန် နကန်ခေါ်သည့် နှင်တံတုတ်မည်၏။<br><h3>၆၆။ မိဘလုပ်ကျွေး နတ်ချစ်ဆေး</h3><b>ယော မာတရံ ဝါ ပိတရံ ဝါ၊ ဓမ္မေန ပေါသေတိ။</b><br><b>ဒေဝါ နံ ပသံသန္တိ၊ မာတာပတ္တိဘရံ နရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ယော နရော၊</b> အနန္တဂုဏ် ကိုယ်လုံးခြုံ၍ နိဂုံရွှေစင် ကြည်လင်မြတ်နိုး မျိုးရိုးအစစ် ဖြစ်ပေဘိတောင်း အကြင် အမျိုးကောင်းသားသည်။ <b>မာတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မွေးမိခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ပိတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် ဖခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မေန၊</b> မိမိမှာ သမ္မာအာဇီဝ ဖြူစင်လှစွာဖြင့်။ <b>ပေါသေတိ၊</b> ကြည်ညိုသဒ္ဓါ တရားဖြင့် ပြုစုလုပ်ကျွေးပေ၏။ <b>မာတာပတ္တိဘရံ နရံ၊</b> မိဘကျေးဇူး မြင့်မိုရ်ဦးကို ကြည်နူးအောက်မေ့ မြတ်ဓလေ့ဖြင့် နေ့နေ့ညည ဂါရဝမှု ပြုစုလုပ်ကျွေးပေသော။ <b>နံ၊</b> သူတော်ကောင်းဓာတ် ကိန်းဝပ်ကြည်ညိုလိုသူကို- <hr> စာမျက်နှာ-48 <br> <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာအယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် နတ်ကောင်းနတ်မြတ်တို့သည်လည်း။ <b>ပသံသန္တိ၊</b> ဘဝဂ်လျမ်းအောင် ချီးမွမ်းကြလေကုန်၏။ <b>တိကိစ္ဆန္တိ၊</b> ဘေးရန်ရောဂါ သင့်ရောက်လာလည်း ကိုယ်မှာမခ ကင်းစင်ပအောင် စွမ်းဆောင်ကုသ ဖေးမကူညီကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၆၇။ မိဘကျေးဇူး မသိသူ လူယုတ်</h3><b>ယော မာတရံ ဝါ ပိတရံ ဝါ၊ ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ။</b><br><b>ပဟုသန္တော န ဘရတိ၊ တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဝသလသုတ်)*<br><br><b>ယော၊</b> သူတထူးက ပြုပေဖူးသည့် ကျေးဇူးတရား မသိတတ်သော အကြင်လူမိုက်သည်။ <b>ပဟုသန္တော၊</b> မိမိကိုယ်တိုင်က ပြုစုလုပ်ကျွေးခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်ပါလျက်။ <b>ဇိဏ္ဏကံ၊</b> ဆံဖြူသွားကြွေ အိုမင်းလေပြီးသော။ <b>ဂတယောဗ္ဗနံ၊</b> ငယ်မူတွေပျောက် တတိယအရွယ်သို့ ရောက်နေပြီးသော။ <b>မာတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်မက ကြီးလှဂုဏ်အင် မွေးမိခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ပိတရံ ဝါ၊</b> မြင့်မိုရ်မက ကြီးလှဂုဏ်အင် မွေးဖခင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>န ဘရတိ၊</b> မွေးပေဖူးသည့် ကျေးဇူးမေတ္တာ သိတတ်ကဖြင့် သဒ္ဓါဖွေးဖြူ မွေးမြူခြင်းမရှိပေ။ <b>တံ ဇညာ၊</b> မိဘကျေးဇူး ဂုဏ်အထူးကို ကြည်နူးမဆပ် မသိတတ်သောသူကို။ <b>ဝသလော ဣတိ၊</b> လူယုတ်ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ကျိုးကြောင်းသင့်လျော် အခွင့်တော်သဖြင့် ခေါ်ဝေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၆၈။ ပျက်စီးကြောင်းမာန</h3><b>ဇာတိထဒ္ဓေါ ဂေါတ္တထဒ္ဓေါ၊ မာနထဒ္ဓေါ စ ယော နရော။</b><br><b>သညာတိံ အတိမညတိ၊ တံ ပရာဘဝတော မုခံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ပရာဘဝသုတ်)*<br><br><b>ယော နရော၊</b> မာန်မူတက်ကြွ တရွရွနှင့် မာနတက်၍နေသောသူသည်။ <b>ဇာတိထဒ္ဓေါ၊</b> မိမိဇာတ်သာလျှင် မြတ်ဟု မှားမှတ်မြင့်ကြွ မာနတလူလူ တက်လို့နေ၏။ <b>ဂေါတ္တထဒ္ဓေါ၊</b> ငါ၏အနွယ်သာ မြတ်လှပါဟု- <hr> စာမျက်နှာ-49 <br> တလူလူ မာနတက်ကြွ၍နေ၏။ <b>မာနထဒ္ဓေါ၊</b> ဘဝင်လေခ မြေမကျအောင် မာနတရားကလည်း ထောင်လွှားလှပေ၏။ <b>သညာတိံ၊</b> မိမိ၏ မျိုးရိုးနွယ်လာ ဇာတ်ကိုသာလျှင်။ <b>အတိမညတိ၊</b> ငါသာလျှင် အစဉ်မပြတ် အမြဲမြတ်၏၊ သူတပါးကား ငါ့အောက် အမြဲရောက်ဟု မြင့်မောက်မာန တကြွကြွဖြင့် ဘဝင်မြင့်ကာ စွဲမှတ်မိရှာလေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုသို့ ငါနှင့်ငါသာ နှိုင်းစရာဟု စိတ်မှာဝင်စား ထိုမာနသမားသည်။ <b>ပရာဘဝတော၊</b> မကြာမတင် အလျင်အမြန် ပျက်စီးခြင်း၏။ <b>မုခံ၊</b> အကြောင်းရင်းမူလ အစမသွေ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၆၉။ “ဇာတ်ကြောင့်မဟုတ်၊ အလုပ်သာ”</h3><b>န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ၊ န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော။</b><br><b>ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ၊ ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဝသလသုတ်)*<br><br><b>ဇစ္စာ၊</b> ဇာတ်အားဖြင့် (ဝါ) ဇာတ်အပေါ်မူတည်၍။ <b>ဝသလော၊</b> လူတယောက်ကို အယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်နိုင်။ <b>ဇစ္စာ၊</b> ဇာတ်အားဖြင့်။ <b>ဗြာဟ္မဏော၊</b> ဗြာဟ္မဏဟု လူတယောက်ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်နိုင်။ <b>ကမ္မုနာ၊</b> ထိုသူလုပ်သော ကောင်းမကောင်း အလုပ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝသလော၊</b> လူတယောက်ကို အယုတ်ဟု ဆုံးဖြတ်နိုင်သည် (ဝါ) ဖြစ်၏။ <b>ကမ္မုနာ၊</b> ထိုသူလုပ်သော အဆိုးအကောင်း အလုပ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဗြာဟ္မဏော၊</b> ဗြာဟ္မဏဟု လူတယောက်ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၇၀။ “တဦးတည်းသော သားအပေါ်၌ကဲ့သို့”</h3><b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တံ၊ အာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊ မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>*(မေတ္တာသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌပါဠိတော်)*<br><br><b>မာတာ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ဦး မကကျူးသည့် ကျေးဇူးဂုဏ်ရှင် မွေးမိခင်သည်။ <b>နိယံ ပုတ္တံ၊</b> မိမိရင်နှစ် သားရင်းဖြစ်သော။ <b>ဧကပုတ္တံ၊</b> အရေထူ အ- <hr> စာမျက်နှာ-50 <br> ရေပါး အသားကိုဖောက် အရိုးရောက်အောင် များမြောက်ခင်တွယ် တဦးတည်းသော သားငယ်ကို။ <b>အာယုသာ၊</b> ဇီဝိန်အသက် ယင်းအတွက်ကြောင့်။ <b>အနုရက္ခေ ယထာ၊</b> နို့ချိုတိုက်ကျွေး ပိုက်ထွေးယုယ ဘေးမခအောင် နေ့ညမထွေ စောင့်ရှောက်လေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗဘူတေသု၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့၌။ <b>မာနသံ၊</b> ထွေထွေယိုဖိတ် မေတ္တာစိတ်ကို။ <b>ဘာဝယေ၊</b> နေ့ညမကွာ ပွားများရာ၏။<br><h3>၇၁။ မည်သူ ဩဃကို ကူးနိုင်ပါသနည်း</h3><b>ကောသု ဓ တရတိ ဩဃံ၊ ကော ဓ တရတိ အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>အပ္ပတိဋ္ဌေ အနာလမ္ဗေ၊ ကော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>မာရိသ၊</b> ဆင်းရဲကင်းကွာ ဘုန်းပညာနှင့် ပြည့်စုံပေငြား မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ကော သု၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ ကြမ်းတမ်းသည့် သမုဒ္ဒရာခရီးကို။ <b>တရတိ၊</b> တဘက်ရောက်အောင် ကူးမြောက်နိုင်ပါသနည်း ဘုရား။ <b>ကော၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ကူးနိုင်ခဲစွာ သံသရာခရီး အဏ္ဏဝါကြီးကို။ <b>တရတိ၊</b> မနစ်မမြုပ် အဟုတ်တကယ် ကူးမြောက်နိုင်ပါသနည်း ဘုရား။ <b>ကော၊</b> ဘယ်လိုယောက်ျား ဇာနည်ဖွားသည်။ <b>ဂမ္ဘီရေ၊</b> အထောက်မတန် အလွန်ပင် နက်နဲလှစွာသော။ <b>အပ္ပတိဋ္ဌေ၊</b> ထောက်ရာတည်ရာ ရပ်ရာမရ အဟုန်ပြင်းလှစွာသော။ <b>အနာလမ္ဗေ၊</b> ဆွဲရာကိုင်ရာ မှီတွယ်စရာ လှေနာဝါကလေးမျှပင် မရှိထသော။ <b>ဩဃေ၊</b> ကာမ၊ ဘဝ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ အဝိဇ္ဇာ ဤလေးဖြာသော ဩဃ၌။ <b>န သီဒတိ၊</b> ယောက်ျားဘသား စွမ်းပကားဖြင့် နစ်မြုပ်မသွားအောင် စွမ်းဆောင်နိုင်ပါလေသနည်း။<br><h3>၇၂။ ဩဃကို ကူးနိုင်သူ</h3><b>သဒ္ဓါ သီလသမ္ပန္နော၊ ပညဝါ သုသမာဟိတော။</b><br><b>အဇ္ဈတ္တသညီ သတိမာ၊ ဩဃံ တရတိ ဒုတ္တရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)* <hr> စာမျက်နှာ-51 <br> <b>သဒ္ဓါ၊</b> (ရတနာသုံးပါးကို ယုံကြည်ခြင်း)။ <b>သီလသမ္ပန္နော၊</b> သီလနှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>ပညဝါ၊</b> တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေ ထက်သောဉာဏ်ရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>သုသမာဟိတော၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံ၌ ခုန်ကျော်မရှိ တည့်တည့်မတ်မတ် တည်နေတတ်သော သမာဓိရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>အဇ္ဈတ္တသညီ၊</b> အပအာရုံ မခိုလှုံဘဲ မိမိကိုယ်တွင်း၌သာ တည်သော သညာရှိသည်ဖြစ်သော။ <b>သတိမာ၊</b> အာရုံဒွါရ ဆုံသမျှခိုက် လိုက်၍သိမှတ် သတိဓာတ်တလုံး အမြဲတမ်း စွဲသုံးသည်ဖြစ်သော ယောက်ျားဇာနည် သာကီနွယ်ဖွား ဘုရားသားတော်သည်။ <b>ဒုတ္တရံ၊</b> ဘေးရန်ပေါကြွယ် အပြောကျယ်၍ အလွယ်ကလေးနှင့် ကူးမြောက်ရန် မဖြစ်နိုင်သော။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ အဏ္ဏဝါခရီး သံသရာကြီးကို။ <b>တရတိ၊</b> လက်ပမ်းခတ်ပေါက် ဘက်ကမ်းရောက်ဟု ကူးမြောက်နိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၃။ “မနစ်မြုပ်သူ”</h3><b>ဝိရတော ကာမသညာယ၊ သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ။</b><br><b>နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော၊ သော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ကာမသညာယ၊</b> အာရုံငါးဝ ကာမ၌ စွဲပိုက်မနေ တရားကိုသာ အစဉ်ရှာနေလေ့ရှိသော။ (ဝါ) ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေသဘာဝ၌ စွဲပိုက်မနေ တရားကိုသာ အစဉ်ရှာနေလေ့ရှိသော။ <b>သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ၊</b> သံယောဇဉ်မှန်သမျှ တစမကြွင်း ပယ်ရှင်းဖြတ်တောက်ပြီးသော။ <b>နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော၊</b> နှစ်သက်လမ်းလွဲသည့် ဖက်ရမ်းတွယ်တာ တဏှာသမုဒယ ကင်းစင်ပြီးသော။ <b>သော၊</b> အသိအမှတ် သတိဓာတ်ဖြင့် ကပ်ငြိမှုမရှိ ကင်းစင်ဘိသောသူသည်။ <b>ဂမ္ဘီရေ၊</b> ထောက်တည်မရ အလွန်ပင် နက်နဲလှသော ဩဃခက်ခဲ သံသရာထဲ၌။ <b>န သီဒတိ၊</b> မနစ်မြုပ်ဘဲ ပေါ်မြဲပေါ်ကာ သံသရာကို ကျော်လွန်ကူးမြောက် ဘက်ကမ်းရောက်တော်မူနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၄။ “လှပဟန်ဆောင်”</h3><b>အတ္ထိနှာရူဟိ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊ တစမံသာဝလေပနော။</b><br><b>ဆဝိယာ ပဋိစ္ဆန္နော၊ အန္တဥဒရပူရိတော။</b><br><b>ပူတီဟိ စ အသုစီဟိ၊ ဗာလော ဘူတံ န ပဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-52 <br> <b>အယံ ကာယော၊</b> လှသည်ပသည် တင့်တယ်သည်ဟု အလီလီအခါခါ ပြောနေကြသည့် ဤကိုယ်ကာယသည်။ <b>အတ္ထိနှာရူဟိ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊</b> အရိုးအကြောတို့ဖြင့် ဆက်စပ်တုတ်နှောင် ဟုတ်သယောင်ပြုလျက်။ <b>တစမံသာဝလေပနော၊</b> အရေအသား အပေါ်ယံအားဖြင့် ဖုံးထားအပ်၏။ <b>ဆဝိယာ၊</b> အပေါ်ယံအား အရေပါးကလေးသည်။ <b>ပဋိစ္ဆန္နော၊</b> မြင်သူအများ အထင်မှားအောင် အတွင်းသားကို ဖုံးအုပ်ထားပေ၏။ <b>ပူတီဟိ စ အသုစီဟိ၊</b> ပုပ်ကုန်သော၊ မစင်မကြယ် ကျင်ငယ်ကျင်ကြီး အသီးသီးသော အပုပ်အစပ်တို့ဖြင့်။ <b>အန္တဥဒရပူရိတော၊</b> အူသိမ်အူမ ဝမ်းခေါင်းဝ၌ ပုပ်ပွပြည့်လှောင်း နံ့မကောင်းဘဲ ထောင်းထောင်းထကာ ပြည့်နေပါပေ၏။ <b>ဗာလော၊</b> အပေါ်ယံတွင် အသိဝင်၍ အတွင်းနှိုက်ချွတ် မမြင်တတ်သည့် မိုက်ဇာတ်ကြီးစွ လူ့ဗာလသည်။ <b>ဘူတံ၊</b> ဟုတ်ရာမှန်ရာ ဓမ္မတာသဘာဝ အစစ်အမှန်ကို။ <b>န ပဿတိ၊</b> ဉာဏ်မြင်ထွင်းဖောက် အလင်းရောက်အောင် ထမြောက်ပိုင်ပိုင် မသိနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၇၅။ “ချစ်တယ်ဆိုတာ ဘယ်မှာလဲ”</h3><b>ယဒါ စ သော မတော ဟောတိ၊ ဥဒ္ဓုမာတော ဝိနီလကော။</b><br><b>အပိဒ္ဓေါ သုသာနသ္မိံ၊ အနပေက္ခာ ဟောန္တိ ဉာတယော။</b><br><br><b>သော၊</b> လှတယ်ချောတယ် ချစ်ခင်တယ်ဟု တွယ်တာစီးပွား သားသမီးနှင့် ဇနီးတသွယ် လင်သယ်တမျိုး တနေ့ထက်တနေ့ အချစ်တွေ့တိုးနေတယ်ဆိုတဲ့သူသည်။ <b>ယဒါ၊</b> အကြင်အခါ၌။ <b>မတော၊</b> ဇီဝိန်ပြတ်ကြွေ သေပျက်လေတော့၏။ <b>တဒါ၊</b> ထိုအခါ၌။ <b>ဥဒ္ဓုမာတော၊</b> လေအိတ်ပမာ ဖောင်းတက်ကာဖြင့် ရွံစရာပုပ်ကောင် ဖူးဖူးရောင်လာခဲ့ပေ၏။ <b>ဝိနီလကော၊</b> တကိုယ်လုံးသဲ ညိုမဲမဲနှင့် ပုပ်ပဲရောင်လာပေ၏။ <b>တဒါ၊</b> ထိုအခါ၌။ <b>ဉာတယော၊</b> ဟိုယခင်က ချစ်လှပါသည် ချောလှပါသည် အလီလီအဝဝ ဆိုကုန်ကြသည့် သလောဟိတာ ဆွေမျိုးဉာတကာတို့သည်။ <b>သုသာနသ္မိံ၊</b> မည်သူ့အိမ်ပေါ်မှ ကြာရှည်မထားချင် နိမိတ်အတိတ်တွေ မကောင်းဘူးထင်ကြကုန်၍ တစပြင်ပြင် သုသာန်သင်းချိုင်း၌သာလျှင်။ <b>အပိဒ္ဓေါ၊</b> အလျင်အမြန် စွန့်ပစ်ကြကုန်လျက်။ <b>အနပေက္ခာ၊</b> ချစ်တယ်ဆိုတဲ့သူတွေ လှတယ်ဆိုတဲ့သူတွေ ဘယ်သူတယောက်မျှ ထောက်ဆညှာတာ အနားကမခွာ မနေလိုကြတော့ဘဲ တစ္ဆေကို ကြောက်သလို- <hr> စာမျက်နှာ-53 <br> လို ဘာလိုလို ညာလိုလိုနှင့် မူယာဟာတွေ ပိုကာ အိမ်သို့သာ ပြန်သွားကြလေကုန်တော့သတည်း။<br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><h3>၇၆။ “အဖော်ကြောင့် ဘေးဖြစ်ရ”</h3><b>သံသဂ္ဂတော ဘယံ ဇာတံ၊ နိကေတာ ဇာယတေ ရဇော။</b><br><b>အနိကေတံ အသံသဂ္ဂံ၊ ဧတံ ဝေ မုနိဒဿနံ။</b><br>*(မုနိသုတ် - သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> တကိုယ်တည်းပင် မနေချင်ဘဲ လှိုက်လှဲချစ်စရာ ဖော်သဟာကို လိုက်ရှာနေသော အို-လူများတို့။ <b>သံသဂ္ဂတော၊</b> တဦးနှင့်တဦး ကူးလူးယှက်သွယ် နှီးနွှယ်ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံခြင်းကြောင့်။ <b>ဘယံ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်မှာ နှစ်ဖြာယှက်မြှေး အပြစ်ဘေးသည်။ <b>ဇာတံ၊</b> မလွှဲရှောင်သာ ဖြစ်ပေါ်၍ လာရပေ၏။ <b>နိကေတာ၊</b> ခင်မင်တွယ်တာ နွံယ်ရောယှဉ် သံယောဇဉ်ကြောင့်။ <b>ရဇော၊</b> ကိလေသာအညစ်အကြေးမြူသည်။ <b>ဇာယတေ၊</b> မလွှဲရှောင်သာ ဖြစ်ပေါ်လာရပေ၏။ <b>အနိကေတံ၊</b> သံယောဇဉ်ဓာတ် မငြိကပ်ဘဲ လွတ်လွတ်ဖယ်ခါ ဧကစာထုံး ကျင့်သုံးခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>အသံသဂ္ဂံ၊</b> တပူးတွဲတွဲ ပဋိသန္ဓေတွဲ ယှဉ်တွဲမှု မပြုတော့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် သဘောအမှန်ဖြင့်။ <b>ဧတံ၊</b> ဤသို့ အဖော်မပါ ဧကစာထုံး ကျင့်သုံးခြင်း၌သာလျှင်။ <b>မုနိဒဿနံ၊</b> ရဟန်း၏ အဘိဓမ္မာ အမှန်သာ ဖြစ်ရလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၇။ “ရာဂ ဒေါသ မောဟ ဖြစ်ကြောင်း”</h3><b>ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ကုတော နိဒါနာ၊</b><br><b>အရတိ ရတိ လောမဟံသော ကုတောဇာ။</b><br><b>ကုတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ၊</b><br><b>ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - သုစိလောမသုတ်)*<br><br><b>ရာဂေါ စ၊</b> ရာဂသည်လည်းကောင်း။ <b>ဒေါသော စ၊</b> ဒေါသသည်လည်းကောင်း။ <b>မောဟော စ၊</b> မောဟသည်လည်းကောင်း။ <b>ကုတော နိဒါနာ၊</b> အဘယ်အကြောင်း- <hr> စာမျက်နှာ-54 <br> မှစ၍ ဖြစ်ပါကုန်သနည်း။ <b>အရတိ စ၊</b> မပျော်မွေ့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ရတိ စ၊</b> ပျော်မွေ့ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>လောမဟံသော စ၊</b> ကြက်သီးမွေးညှင်း တဖြန်းဖြန်းထ၍ ကြောက်လန့်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ကုတောဇာ၊</b> အဘယ်တရားမှ ဖြစ်ပေါ်ကုန်သနည်း။ <b>မနောဝိတက္ကာ၊</b> စိတ်၏အကြံအစည်တို့သည်။ <b>ကုတော သမုဋ္ဌာယ၊</b> အဘယ်ကို အကြောင်းခံ၍ ဖြစ်ကုန်သနည်း။ <b>ကထံ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ကုမာရကာ၊</b> သူငယ်တို့သည်။ <b>ဓင်္ကံ၊</b> ကျီးကန်းကို။ <b>ဩဿဇန္တိ ဣဝ၊</b> လွှတ်ကုန်သကဲ့သို့တည်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>သုစိလောမော၊</b> သုစိလောမဘီလူးသည်။ <b>ဘဂဝန္တံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားကို။ <b>အပုစ္ဆိ၊</b> မေးလျှောက်လေပြီ။<br><h3>၇၈။ ဘုရားရှင် အဖြေ</h3><b>ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ဣတော နိဒါနာ၊</b><br><b>အရတိ ရတိ လောမဟံသော ဣတောဇာ။</b><br><b>ဣတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ၊</b><br><b>ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ။</b><br><br><b>ရာဂေါ စ၊</b> ရာဂသည်လည်းကောင်း။ <b>ဒေါသော စ၊</b> ဒေါသသည်လည်းကောင်း။ <b>ဣတော နိဒါနာ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲလမ်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>အရတိ စ၊</b> မမွေ့လျော်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ရတိ စ၊</b> မွေ့လျော်ခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>လောမဟံသော စ၊</b> ကြက်သီးမွေးညှင်းထခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ဣတောဇာ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲလမ်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>မနောဝိတက္ကာ၊</b> ကာမဝိတက် စသည်ဖြင့် အကုသိုလ်ဝိတက် အစားစားတို့သည်။ <b>ဣတော သမုဋ္ဌာယ၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်ကို အတ္တဟု စွဲထင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ <b>ကိမိဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ကုမာရကာ၊</b> သူငယ်တို့သည်။ <b>ဓင်္ကံ၊</b> ကျီးကန်းကို။ <b>ဩဿဇန္တိ ဣဝ၊</b> လွှတ်လိုက်ကုန်သကဲ့သို့တည်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဘဂဝါ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>ဝိသဇ္ဇေတိ၊</b> ဖြေကြားတော်မူပြီ။<br><h3>၇၉-၈၁။ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇ (သုတ္တနိပါတ်)</h3><b>သာရမ္ဘာ ယဿ ဝိဂတာ၊ စိတ္တံ ယဿ အနာဝိလံ။</b><br><b>ဝိပ္ပမုတ္တော စ ကာမေဟိ၊ ထိနံ ယဿ ပနူဒိတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-55 <br> <b>၈၀။ သီမန္တာနံ ဝိနေတာရံ၊ ဇာတိမရဏကောဝိဒံ။</b><br><b>မုနိံ မောနေယျသမ္ပန္နံ၊ တာဒိသံ ယညမာဂတံ။</b><br><br><b>၈၁။ ဘကုဋိံ ဝိနယိတွာန၊ ပဉ္စလိကာ နမဿထ။</b><br><b>ပူဇေထ အန္နပါနေန၊ ဧဝံ ဣဇ္ဈန္တိ ဒက္ခိဏာ။</b><br><br><b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရားအား။ <b>သာရမ္ဘာ၊</b> ချုပ်ချယ်ခြင်းတို့သည်။ <b>ဝိဂတာ၊</b> ကင်းကုန်၏။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> စိတ်တော်သည်။ <b>အနာဝိလံ၊</b> မနောက်ကျု။ <b>ကာမေဟိ၊</b> ကာမဂုဏ်တို့မှ။ <b>ဝိပ္ပမုတ္တော စ၊</b> လွတ်လည်း လွတ်မြောက်၏။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်မြတ်စွာဘုရားအား။ <b>ထိနံ၊</b> စိတ်ကို ယုတ်ညံ့အောင် ပြုတတ်သော ထိနစေတသိက်ကို။ <b>ပနူဒိတံ၊</b> ပယ်ထားအပ်၏။ <b>သီမန္တာနံ၊</b> ခွဲခြားခွဲခြား ပြုတတ်သော စိတ်ကို။ <b>ဝိနေတာရံ၊</b> ပယ်ဖျောက်ထားအပ်ပြီ။ <b>ဇာတိမရဏကောဝိဒံ၊</b> ပဋိသန္ဓေနေခြင်း သေခြင်း (ဝါ) အိုခြင်း၌ လိမ္မာပြီး နားလည်ပြီးဖြစ်၏။ <b>တာဒိသံ၊</b> ထိုသို့သဘောရှိသော။ <b>မောနေယျသမ္ပန္နံ၊</b> ရဟန်းတို့၏ အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>ယညမာဂတံ၊</b> ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်သော။ <b>မုနိံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားကို။ <b>ဘကုဋိံ၊</b> မျက်မှောင်တကြုတ်ကြုတ် ကုတ်ခြင်းကို။ <b>ဝိနယိတွာန၊</b> ပယ်ဖျောက်၍။ <b>ပဉ္စလိကာ၊</b> လက်အုပ်မိုးကြကုန်လျက်။ <b>နမဿထ၊</b> ရှိခိုးကြပါကုန်လော့။ <b>အန္နပါနေန၊</b> ထမင်းအဖျော်နှင့်။ <b>ပူဇေထ၊</b> ပူဇော်ကြပါကုန်လော့။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ပြုသည်ရှိသော်။ <b>ဒက္ခိဏာ၊</b> အလှူသည်။ <b>ဣဇ္ဈန္တိ၊</b> ပြီးပြည့်စုံကုန်၏။<br><h3>၈၂။ (သဘိယသုတ်)</h3><b>ဥပဓိ တေ သမတိက္ကန္တာ၊ အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ။</b><br><b>သီဟောသိ အနုပါဒါနော၊ ပဟီနဘယဘေရဝေါ။</b><br><br><b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>ဥပဓိ၊</b> ကိလေသာ ဥပဓိသည်။ <b>သမတိက္ကန္တာ၊</b> လွန်မြောက်တော်မူပြီး ဖြစ်ကုန်ပြီ။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>အာသဝါ၊</b> အာသဝေါတရားတို့သည်။ <b>ပဒါလိတာ၊</b> ပယ်အပ်ကုန်ပြီးပြီ။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> အစွဲအလမ်းကင်းသည်ဖြစ်၍။ <b>ပဟီနဘယဘေရဝေါ၊</b> ကြောက်ခြင်း လန့်ခြင်း ကင်းပြီးသည်ဖြစ်၍။ <b>သီဟောသိ၊</b> ခြင်္သေ့မင်းကြီး ဖြစ်တော်မူပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-56 <br> <b>၈၃။ ပုဏ္ဍရီကံ ယထာ ဝဂ္ဂု၊ တောယေန န ဥပလိမ္မတိ။</b><br><b>ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ၊ ဥဘယေ တွံ န ဥပလိမ္မတိ။</b><br><b>ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ၊ သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော။</b><br><br><b>ဝဂ္ဂု၊</b> ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော။ <b>ပုဏ္ဍရီကံ၊</b> ကြာပုဏ္ဍရိက်သည်။ <b>တောယေန၊</b> ရေဖြင့်။ <b>န ဥပလိမ္မတိ ယထာ၊</b> မငြိကပ်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤအတူ။ <b>တွံ၊</b> သင် (မြတ်စွာဘုရား) သည်။ <b>ပုညေ စ၊</b> ကုသိုလ်တို့၌လည်းကောင်း။ <b>ပါပေ စ၊</b> အကုသိုလ်တို့၌လည်းကောင်း။ <b>န လိမ္မသိ၊</b> မလိမ်းမကပ်ပေ။<br><br><b>ဝီရ၊</b> မြတ်စွာဘုရား။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်တို့ကို။ <b>ပသာရေဟိ၊</b> ဆန့်တန်းတော်မူပါ ဘုရား။ <b>သဘိယော၊</b> သဘိယမည်သော တပည့်တော် ပုဏ္ဏားသည်။ <b>သတ္ထုနော၊</b> မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်တို့ကို။ <b>ဝန္ဒတိ၊</b> ရိုသေမြတ်နိုး သဒ္ဓါကြိုးလျက် ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ ဘုရား။<br><h3>၈၄။ ဒုက္ခဖြစ်ရ သူကစ</h3><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ၊ သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာ။</b><br><b>သင်္ခါရာနံ နိရောဓေန၊ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ။</b><br><br><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှကို။ <b>သမ္ဘောတိ၊</b> ခံစားရ၏။ <b>တံ သဗ္ဗံ၊</b> ထိုဒုက္ခခံစားရခြင်း အလုံးစုံသည်။ <b>သင်္ခါရပစ္စယာ၊</b> ပြုပြင်သမျှ သင်္ခါရကြောင့်သာ ဖြစ်ရ၏။ <b>သင်္ခါရာနံ၊</b> ပြုပြင်သမျှ သင်္ခါရမှု အစုစုတို့၏။ <b>နိရောဓေန၊</b> ချုပ်ငြိမ်းခြင်းကြောင့်။ <b>ဒုက္ခဿ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှ၏။ <b>သမ္ဘဝေါ၊</b> ဖြစ်ရခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်သောအခါမှ မရှိတော့ပေ။<br><h3>၈၅။ “ပုထုဇဉ်နှင့် အရိယာဆန့်ကျင်”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖဿာ ဓမ္မာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ စ၊ ယာဝတတ္ထီတိ ဝုစ္စတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဣဋ္ဌာ၊</b> အလိုရှိအပ်သည်ဟု ဆိုအပ်ကုန်သော။ <b>ကန္တာ၊</b> နှစ်သက်အပ်ကုန်သော။ <b>မနာပါ၊</b> နှလုံးကို ပွားစေတတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ စ၊</b> အဆင်းမျိုးစုံ ရူပါရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> အသံမျိုးစုံ သဒ္ဒါရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> အနံ့မျိုးစုံ ဂန္ဓာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> စားစရာမျိုးစုံ ရသာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဖဿာ စ၊</b> ထိစရာမျိုးစုံ အတွေ့အာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ကေဝလာ၊</b> သက်သက်။ <b>ဓမ္မာ စ၊</b> သိစရာအဖုံဖုံ ဓမ္မာရုံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>လောကေ၊</b> သတ္တဝါတို့နေ- <hr> စာမျက်နှာ-57 <br> ကြဘုံလောက၌။ <b>အတ္ထီတိ၊</b> ရှိ၏ဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ပြောဆိုစဉ် အစဉ်အလာ ရှိကြပေကုန်၏။<br><br><b>၈၆။ သဒေဝကဿ လောကဿ၊ ဧတေ ခေါ သုခသမ္မတာ။</b><br><b>ယတ္ထ စေတေ နိရုဇ္ဈန္တိ၊ တံ နေသံ ဒုက္ခသမ္မတံ။</b><br><br><b>သဒေဝကဿ လောကဿ၊</b> နတ်နှင့်တကွ လူ့လောက၏။ <b>ဧတေ၊</b> ထိုအာရုံတို့ကို။ <b>သုခသမ္မတာ၊</b> ကောင်း၏ဟု သမုတ်အပ်ကုန်၏။ <b>ယတ္ထ စ၊</b> အကြင်နိဗ္ဗာန်၌။ <b>ဧတေ၊</b> ထိုအာရုံတို့သည်။ <b>နိရုဇ္ဈန္တိ၊</b> အကြွင်းမဲ့ချုပ်ကုန်၏။ <b>တံ၊</b> ထိုအာရုံတို့ အကြွင်းမဲ့ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သည်။ <b>နေသံ၊</b> အန္ဓဗာလ ပုထုဇဉ်အမိုက်တို့အတွက်။ <b>ဒုက္ခသမ္မတံ၊</b> ဒုက္ခဟု သမုတ်၏။<br><br><b>၈၇။ သုခန္တိ ဒိဋ္ဌမရိယေဟိ၊ သက္ကာယဿုပရောဓနံ။</b><br><b>ပစ္စနီကမိဒံ ဟောတိ၊ သဗ္ဗလောကေန ပဿတံ။</b><br><br><b>အရိယေဟိ၊</b> အရိယာတို့က။ <b>သက္ကာယဿုပရောဓနံ၊</b> ခန္ဓာချုပ်ငြိမ်းရာကို။ <b>သုခန္တိ၊</b> သုခဟူ၍။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> မြင်၏။ <b>သဗ္ဗလောကေန၊</b> ပုထုဇဉ်တလောကလုံးက။ <b>ဒုက္ခန္တိ၊</b> ဒုက္ခဟူ၍။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> မြင်၏။ <b>သဗ္ဗလောကေန၊</b> ပုထုဇဉ်တလောကလုံးနှင့်။ <b>ပဿတံ၊</b> သစ္စာအမြင်ရှိကုန်သော အရိယာတို့၏။ <b>ဣဒံ ပစ္စနီကံ၊</b> ဤသို့ ပြောင်းပြန်ဆန့်ကျင်ခြင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၈၈-၈၉။ ဝေဒနာချုပ် - နိဗ္ဗာန်</h3><b>သုခံ ဝါ ယဒိ ဝါ ဒုက္ခံ၊ အဒုက္ခမသုခံ သဟ။</b><br><b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ၊ ယံ ကိဉ္စိ အတ္ထိ ဝေဒိတံ။</b><br><br><b>၈၉။ ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ဉာတွာန၊ မောသဓမ္မံ ပလောကိနံ။</b><br><b>ဖုဿ ဖုဿ ဝယံ ပဿံ၊ ဧဝံ တတ္ထ ဝိဇာနာတိ။</b><br><b>ဝေဒနာနံ ခယာ ဘိက္ခု၊ အနိစ္ဆော ပရိနိဗ္ဗုတော။</b><br><br><b>အဇ္ဈတ္တံ၊</b> အဇ္ဈတ္တလည်းဖြစ်။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> ဗဟိဒ္ဓလည်းဖြစ်သော။ <b>ယံ ကိဉ္စိ၊</b> အမှတ်မထား တပါးပါးသော။ <b>သုခံ ဝါ၊</b> သုခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒုက္ခံ ဝါ၊</b> ဒုက္ခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>အဒုက္ခမသုခံ၊</b> ဥပေက္ခာဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝေဒိတံ၊</b> ခံစားအပ်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-58 <br> <b>ဧတံ၊</b> ထိုဝေဒနာဟူသမျှကို။ <b>ဒုက္ခန္တိ၊</b> ဒုက္ခဟူ၍။ <b>ဉာတွာ၊</b> သိ၍။ <b>မောသဓမ္မံ၊</b> ချွတ်ယွင်းသော သဘောရှိသော။ <b>ပလောကိနံ၊</b> ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသော တရားဟူ၍။ <b>ဖုဿ ဖုဿ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်တွေ့၍။ <b>ဝယံ၊</b> ဝေဒနာ၏အပျက်ကို။ <b>ပဿံ၊</b> ရှုပါလော့။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုဝေဒနာမှန်သမျှ၌။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ အပျက်သဘောကို။ <b>ဝိဇာနာတိ၊</b> သိ၏။ <b>ဝေဒနာနံ၊</b> ဝေဒနာတို့၏။ <b>ခယာ၊</b> ကုန်ခြင်းကြောင့်။ <b>ဘိက္ခု၊</b> ရဟန်းသည်။ <b>အနိစ္ဆော၊</b> ပူလောင်ခြင်းကင်းသည်ဖြစ်၍။ <b>ပရိနိဗ္ဗုတော၊</b> ခန္ဓာဇာတ်သိမ်း ဝဋ်ကုန်ငြိမ်း၍ အေးကိန်းမသွေ ရောက်ရလေတော့သတည်း။<br><h3>၉၀။ စွဲမိသည့်ဝန်</h3><b>ဥပါဒါနပစ္စယာ ဘဝေါ၊ ဘူတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ။</b><br><b>ဇာတဿ မရဏံ ဟောတိ၊ ဧသော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ။</b><br><br><b>ဥပါဒါနပစ္စယာ၊</b> စွဲလမ်းမှုဥပါဒါန်ကြောင့်။ <b>ဘဝေါ၊</b> ကမ္မဘဝသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဘူတော၊</b> ကမ္မဘဝကြောင့် ဖြစ်လာရသော သတ္တဝါသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲသို့။ <b>နိဂစ္ဆတိ၊</b> ရောက်ရတော့၏။ <b>ဇာတဿ၊</b> ဖြစ်သောသတ္တဝါ၏။ <b>မရဏံ၊</b> သေခြင်းမည်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ရပေ၏။ <b>ဧသော၊</b> ဤသည်လျှင်။ <b>ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ခြင်းပင်တည်း။<br><br><b>၉၁။ တသ္မာ ဥပါဒါနခယာ၊ သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတော။</b><br><b>ဇာတိက္ခယံ အဘိညာယ၊ န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br><br><b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ အစွဲပြင်းထန် ဥပါဒါန်ကြောင့် ကမ္မဘဝ ဇာတိရလျက် မရဏဆက်ကာ ဒုက္ခတွေ ဖြာဝေလာရခြင်းကို။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ကျိုးကြောင်းမြင်သိ ပညာရှိသည်။ <b>သမ္မဒညာယ၊</b> ဝိပဿနာဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် သိစွမ်းနိုင်၍။ <b>ဥပါဒါနခယာ၊</b> စွဲလမ်းရာမှန် ဥပါဒါန်ကုန်ခြင်းကြောင့်။ <b>ဇာတိက္ခယံ၊</b> ဆက်ကာသေတတ် ဇာတိတည်းဟူသော ဘဝဇာတ်၏ ကင်းပြတ်ရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>အဘိညာယ၊</b> မဂ္ဂင်ဉာဏ်အား စွမ်းပကားဖြင့် ပိုင်းခြားထင်ထင် သိမြင်ပြီး၍။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> တဖန်ဘဝ ဖြစ်ပြန်ရခြင်းသို့။ <b>န ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ဥပါဒါန်ဓာတ် ကင်းစင်ပြတ်သဖြင့် နောက်ထပ်ပိုင်ပိုင် မရောက်နိုင်တော့သည်သာတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-59 <br> <h3>၆၉။ “ဒုက္ခမူလ သူကစ”</h3><b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ၊ သဗ္ဗံ သမုဒယပစ္စယာ။</b><br><b>တဏှာဒုတိယော ပုရိသော၊ ဒီဃမဒ္ဓါနသံသရံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် - ဒွယတာနုပဿနာသုတ်လာ ဂါထာများမှ စပ်ထားသည်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> ဒုက္ခဒုက္ခ ညည်းတွားကြသော်လည်း ဒုက္ခဖြစ်ရာ အကြောင်းရင်းခံကို မှန်ကန်စွာ စိုးစိမျှမသိတတ်ကြကုန်သော အို-လူများတို့။ <b>တုမှေ၊</b> ဒုက္ခဒဏ်ချက် တခဲနက်ကို ကြိတ်မှိတ်ကာခံနေကြရသော သင်သူတော်စင်အများတို့သည်။ <b>သုဏာထ၊</b> အာရုံတပါး စိတ်မသွားဘဲ နားစွင့်စွင့် ထောင်ကြကုန်လော့။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ၊</b> ဇာတိ၊ ဇရာ၊ ဗျာဓိ၊ မရဏ အစရှိသော လောကတလွှားတွင် များပြားတွင်ကျယ် သားဟယ် သမီးဟယ် စီးပွားဟယ်နှင့် ဘယ်ဝယ်ခြင်းရာ များလှစွာသော အစားစားသော ဒုက္ခကို။ <b>သမ္ဘောတိ၊</b> မလိုချင်လှ မတောင့်တသော်လည်း အကြောင်းကလျော်စွာ ရရှိခံစားလာရပေ၏။ <b>တံ သဗ္ဗံ၊</b> မလိုချင်ဘဲ သဲသဲမဲမဲကြီး ခံစားနေရသော ထိုဒုက္ခအလုံးစုံသည်။ <b>သမုဒယပစ္စယာ၊</b> လက်သည်မူလ ဘူတကို ရှာလိုက်သော် တဏှာသမုဒယ လောဘအကြောင်းခံ အမှန်ပင်ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><br><b>တဏှာဒုတိယော၊</b> တပ်မက်အာသာ တဏှာပေ (ရေငတ်သူသည် ရေချိုသော်လည်း သောက်ရမပြေသော ဆားငန်ရေနှင့်တူသော) တဏှာငတ်ကို အဟုတ်အဟပ်ထင်ကာ အဖော်သဟဲပြု၍ အမြဲနေသော။ <b>ပုရိသော၊</b> အမှန်မမြင် မှားလမ်းတွင်လျက် တွင်တွင်လျှောက်သွားသော ထိုယောက်ျားသည်။ <b>ဒီဃမဒ္ဓါနသံသရံ၊</b> ဘုရားရှင်ပင် မမြင်သောအစရှိသည့် သံသရာဆိုသည့် ကာလရှည်ကြီးကို။ <b>သံသရတိ၊</b> မြုပ်တုံပေါ်တုံ ကူးခတ်တုံဖြင့် အဖုံဖုံထန်ပြင်း ဂရက်အတွင်းဝယ် လွတ်ဖွယ်မတွေ့ ကွေ့ကာပတ်ကာ တလည်တည်း လည်နေရှာလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၀။ “အိပ်မက်မက်သလို”</h3><b>သုပိနေန ယထာပိ သံဂတံ၊ ပဋိဗုဒ္ဓေါ ပုရိသော န ပဿတိ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ ပိယာယိတံ ဇနံ ပေတံ၊ ကာလင်္ကတံ န ပဿတိ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>သုပိနေန၊</b> အိပ်မက်၌။ <b>ပိယံ၊</b> သမင်ပြောက် လှလှကလေးကို။ (ဝါ) <b>သံဂတံ၊</b> မြင်တွေ့၍။ <b>ပုရိသော၊</b> ယောက်ျားသည်။ <b>ပဋိဗုဒ္ဓေါ၊</b> နိုးလာသည်ရှိသော်။ <b>န ပဿတိ၊</b> မမြင်ရတော့ပေ။ <b>ဧဝမ္ပိ၊</b> ဤအတူသာလျှင်။ <b>ပိယာယိတံ၊</b> ချစ်- <hr> စာမျက်နှာ-60 <br> အပ်သော။ <b>ဇနံ၊</b> သတ္တဝါကို။ <b>ပေတံ ကာလင်္ကတံ၊</b> စုတိပြတ်ကြွေ သေလေပြီးသည်ရှိသော်။ <b>န ပဿတိ၊</b> မမြင်ရတော့ပေ။<br><br><b> ၇၁။ ဧတမာဒီနဝံ ဉာတွာ၊ မုနိ ပုဗ္ဗာပရေ ဣဓ။</b><br><b>ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ၊ န နိသေဝေထ မေထုနံ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဧတံ အာဒီနဝံ၊</b> ဤသို့ ဖော်ပြခဲ့ပြီးသော အိပ်မက်ပမာ အပြစ်အနာအဆာကို။ <b>ဉာတွာ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့် ထင်ထင်သိမြင်ပြီး၍။ <b>မုနိ၊</b> အေးချမ်းရာကို မျှော်ကာမှန်းဆသော ရဟန်းသမဏသည်။ <b>ပုဗ္ဗာပရေဓ (ပုဗ္ဗ+အပရ+ဣဓ)၊</b> အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်ဟု ခေါ်ရသော ကာလသုံးပါး၌။ <b>ဧကစရိယံ၊</b> တယောက်တည်းသာ ဧကစာကျင့်သုံးခြင်းကို။ <b>ဒဠှံ ကယိရာ၊</b> မြဲမြံစွာသာ ကျင့်သုံးရာ၏။ <b>မေထုနံ၊</b> အဖော်ခင်မင် နှစ်ကိုယ်ကြင်၍ တယှဉ်တွဲတွဲ တူစုံစံသည့် မေထုန်ဆိုသည့် အကျင့်ကို။ <b>န နိသေဝေထ၊</b> မမှီဝဲရာ။ (ဝါ) ချမ်းမြသာယာ ဘဝတာကို မှန်စွာလိုလားသော ရဟန်းတော်အရှင်များသည် မီးပွားဒုက္ခ အညမညံ ယှဉ်တွဲသည့် သဘာဝကို ခဏတာမျှဖြစ်စေ မမှီဝဲအပ်သည်သာတည်း။<br><br><b> ၇၂။ ဝိဝေကညေဝ သိက္ခေထ၊ ဧတဒရိယာနမုတ္တမံ။</b><br><b>န တေန သော မညေထ၊ သ ဝေ နိဗ္ာနသစ္ဆိကေ။</b><br><br><b>ဝိဝေကညေဝ၊</b> တကိုယ်ထီးထီး ဖော်မမှီဘဲ တောကြီးသေလာ အရညစခန်း အေးဆေးရာလမ်း၌သာလျှင်။ <b>သိက္ခေထ၊</b> နိဗ္ဗာန်အောင်မြို့ ဆောင်ပို့စေတတ်သည့် မဂ္ဂင်ဆိုသည့် အကျင့်မြတ်ကို မချွတ်မသွေ ကျင့်ကြံအားထုတ်နေရာ၏။ <b>ဧတံ၊</b> ဤသို့ ဧကစာ ထွေရာမပြား တဦးသားတည်းကျင့်ခြင်းသည်။ <b>အရိယာနံ၊</b> အဖော်မမင် စိတ်ပျော်ရွှင်လျက် ဖြူစင်လှစွာသော အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့၏။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> ဆထက်ကဲချွန် တံခွန်အထွဋ် အလွန်မြတ်သောအကျင့်ပေတည်း။ <b>တေန၊</b> ထိုသို့ အော်မငြီး တကိုယ်တည်းအနေ ဖြူစင်သောအကျင့်ထက် <b>အည</b> (ဝါ) တပါးသောအကျင့်ကို (ဝါ) တူစုံစံလျက် မောင်နှံယှက်သွယ် နှီးနွယ်ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံသောအကျင့်ကို။ <b>န မညေထ၊</b> တဒင်္ဂကို- <hr> စာမျက်နှာ-61 <br> တဘဝတာ ထင်မှတ်ကာဖြင့် စိတ်မှာမသွေ အထင်မမှားပါလေကုန်လင့်။ <b>သော၊</b> ကာမကိုပယ်ကာ ဧကစာဖြင့် ဖော်သဟာမမိုး အထီးထီးကျင့်သောသူသည်။ <b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကေ၊</b> ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာမြေ ဘေးမခရာ နိဗ္ဗာန်၏ အနီးကလေး၌သာလျှင်။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်မသွေ ဖြစ်ပါလေတော့သတည်း။<br><h3>၇၃။ “ရေစက်သွန်းချ - ထိုခဏ၌”</h3><b>သမနန္တရာ အနုဒိန္နေ၊ ဘောဇနံ ဥပပဇ္ဇထ။</b><br><b>သုစိံ ပဏီတံ သမ္ပန္နံ၊ အနေကရသဗျဉ္စနံ။</b><br>*(ပေတဝတ္ထုပါဠိတော်)*<br><br><b>အနုဒိန္နေ၊</b> ဤသည့်ဘဝ တည်နေကြငြား ကျန်ရစ်သူဆွေမျိုးများက သေသူအားရည်မှန်း လှူဒါန်းမျှတ ရေစက်ချလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>သမနန္တရာ၊</b> ကာလတပါး ခြား၍မသွေ တည်မနေဘဲ (ဝါ) ချက်ချင်း။ <b>တဿ၊</b> ထိုဘဝတပါး ပြောင်းသွားနေသော သေလွန်လေပြီးသူအား။ <b>အနေကရသဗျဉ္စနံ၊</b> တပါးမက များပြားလှသော အရသာနှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>သုစိံ၊</b> ညစ်ကြေးမရှိ ပကတိအသွင် စင်ကြယ်လှသော။ <b>ပဏီတံ၊</b> နတ်ဩဇာမျှ မွန်မြတ်လှသော။ <b>သမ္ပန္နံ၊</b> လိုအပ်သည်မရှိ ပြည့်စုံဘိသော။ <b>ဘောဇနံ၊</b> သုံးဆောင်ဖွယ်ရာ ဘောဇဉ်အစားအစာသည်။ <b>ဥပပဇ္ဇထ၊</b> ကုသိုလ်ကံဟုန် တန်ခိုးဂုဏ်ကြောင့် ကုံလုံပြည့်ဝ ထွန်းပဖြစ်ပေါ်၍ လာလေကုန်သတည်း။<br><h3>၇၄။ “မိုးကိုစိန်ခေါ်ခြင်း”</h3><b>ဆန္နာ မေ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ၊ ဝဿ ဒေဝ ယထာသုခံ။</b><br><b>စိတ္တံ မေ သုသမာဟိတံ ဝိမုတ္တံ၊ အာတာပီ ဝိဟရာမိ ဝဿ ဒေဝ။</b><br>*(သုဘူတိထေရဂါထာ)*<br><br><b>ဒေဝ၊</b> ဟိန်းဟောက်မာန်ပြင်း အို-မိုးမင်း။ <b>ယထာသုခံ၊</b> အလိုရှိတိုင်း။ <b>ဝဿ၊</b> တအားကြဲကာ သဲသဲမဲမဲကြီး ရွာချလိုက်ပါလော့။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>ကုဋိကာ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် အားထုတ်စရာ တဲကုတ်ကလေးသည်။ <b>ဆန္နာ၊</b> ကောင်းစွာ မိုးကာ၍ထားအပ်ပေပြီ။ <b>နိဝါတာ၊</b> လေပြင်းမတိုက်သည်ဖြစ်၍။ <b>သုခါ၊</b> အေးဆေးသာယာပါ၏။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> စိတ်သည်။ <b>သုသမာဟိတံ၊</b> သမထ ဝိပဿနာ နှစ်ဖြာနှစ်ထပ် ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ထားအပ်ပေပြီ။ <b>ဝိမုတ္တံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် ဓားထက်ထက်ဖြင့် လွှားတက်ကျော်ဖြတ်- <hr> စာမျက်နှာ-62 <br> ကိလေသာဓာတ်မှ လွတ်မြောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>အာတာပီ၊</b> ကိလေသာအစေး အပူဘေးမှ ဝေးကွာလွတ်မြောက် နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ခဲ့လေသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိဟရာမိ၊</b> ကြောင့်ကြတစိ ဘာမျှမရှိဘဲ ပကတိအေးဆေးစွာ နေရပါလေပြီ။ <b>ဒေဝ၊</b> ဟိန်းဟောက်ထန်ပြင်း အို-မိုးမင်း။ <b>ယထာသုခံ၊</b> အလိုရှိတိုင်း။ <b>ဝဿ၊</b> တအားကြဲကာ စိတ်ရှိတိုင်းသာ ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><h3>“အမြတ်ဆုံးတရား”</h3><b>ယာဝတာ ဘိက္ခဝေ သင်္ခတာ ဓမ္မာ၊ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ တေသံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ။</b><br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> အယုတ်အမြတ် ဤနှစ်ရပ်ကို ပိုင်းဖြတ်ခြင်းငှာ မသိသဖြင့် ထွေရာလေးပါး တွေးတောလျက် ယုံမှားစိတ်မှာ ကင်္ခါဝိစိကိစ္ဆာ နှောင့်ယှက်ဘိငြား အို-ရဟန်းများတို့။ <b>ယာဝတာ၊</b> အကြင်မျှလောက် မြားမြောင်လှကုန်သော။ <b>သင်္ခတာ ဓမ္မာ၊</b> လောကီနယ်မှာ သေချာတွက်ဆရသည့် သင်္ခတတရားတို့သည်။ <b>သန္တိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>တေသံ၊</b> ထိုမျှလောက်သော တရားတို့တွင်။ <b>အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ၊</b> အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိသော စင်ကြယ်သော မဂ်တရားတော်မြတ်သည်။ <b>အဂ္ဂံ၊</b> အထွဋ်ဆုံး အမြတ်ဆုံး ဖြစ်၏ဟူ၍။ <b>အဟံ၊</b> ငါဘုရားသည်။ <b>အက္ခာယတိ၊</b> ထုတ်ဖော်ဟောကြားတော်မူလေသတည်း။<br><h3>၇၅။ “အာဠဝက မျက်မာန်ကျ”</h3><b>သော အဟံ ဝိစရိဿာမိ၊ ဂါမာ ဂါမံ ပုရာ ပုရံ။</b><br><b>နမဿမာနော သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - သံယုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> မျက်မာန်ပြင်းပြ ခက်ထန်လှသည့် အာဠဝကမည်သော အကျွန်ုပ်ဘီလူးသည်။ <b>ဂါမာ ဂါမံ၊</b> တရွာမှတရွာ လှည့်လည်သွားလာလျက်။ <b>ပုရာ ပုရံ၊</b> တမြို့မှတမြို့သို့ လှည့်လည်သွားလာလျက်။ <b>သမ္ဗုဒ္ဓံ စ၊</b> ငါကဲ့သို့ တွင်တွင်မိုက်မှားသော ငမိုက်သားကို တရားရေအေး အမြိုက်ဆေးဖြင့် တိုက်ကျွေးဖေးမ အေးမြရွှင်ပြုံးစေ- <hr> စာမျက်နှာ-63 <br> တော်မူသော ဘုရားရှင်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မဿ သုဓမ္မတံ စ၊</b> ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူအပ်သော တရားတော်၏ အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး ကောင်းခြင်းအင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသောအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။ <b>နမဿမာနော၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ရိုသေညွှတ်ခလျက်။ <b>ဝိစရိဿာမိ၊</b> တနေ့တရက်မျှ မေ့မရဘဲ ကြည်သာစွာ လှည့်ပတ်သွားလာပါတော့မည်။ (ဝါ) သွားတိုင်း စားတိုင်း နေထိုင်တိုင်းပင် အစဉ်မမေ့ တစေရေရေ အောက်မေ့နေတော့မည်သာတည်း။<br><h3>၇၆။ “အရေးကြီးသော သဒ္ဓါ”</h3><b>သဒ္ဓါ ဗန္ဓတိ ပါထေယျံ၊ သဒ္ဓါ ဒုတိယာ ပုရိသဿ ဟောတိ။</b> *(သံယုတ္တနိပါတ်)*<br><b>သဒ္ဓါ ဣဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ။</b><br><b>သဒ္ဓါ ဟတ္ထော မဟာနာဂေါ။</b><br><b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ။</b><br><b>သဒ္ဓါယ တရတိ ဩဃံ။</b> *(သံယုတ္တနိပါတ်နှင့် သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>သဒ္ဓါ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုးကို ယုံကြည်သောသဒ္ဓါသည်။ <b>ပါထေယျံ၊</b> သံသရာခရီးအတွက် ရိက္ခာထုပ်ကို။ <b>ဗန္ဓတိ၊</b> မပုပ်မသိုးရအောင် ထုပ်ပိုးသည်မည်၏။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျား၏။ <b>ဒုတိယာ၊</b> သံသရာခရီး၌ အထီးကျန်မဖြစ်ရအောင် ကူညီဖေးမတတ်သည့် အဖော်ကောင်း မည်ပါပေ၏။ <b>သဒ္ဓါ ဟတ္ထော၊</b> ရတနာအမြတ်တရားတို့ကို လှမ်းယူနိုင်သော သဒ္ဓါတည်းဟူသော လက်ရှိသော။ <b>မဟာနာဂေါ၊</b> မြတ်သောရဟန္တာ။ <b>သဒ္ဓါ ဗီဇံ၊</b> သဒ္ဓါတရားတည်းဟူသော မျိုးစေ့။ <b>တပေါ ဝုဋ္ဌိ၊</b> အကျင့်တရားတည်းဟူသော မိုးရေ။ <hr> စာမျက်နှာ-64 <br> <b>သဒ္ဓါယ၊</b> သဒ္ဓါတရားဖြင့်။ <b>ဩဃံ၊</b> ဩဃလေးဖြာ သံသရာကို။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်၏။<br><h3>၇၇။ “အောင် - အောင် - အောင်”</h3><b>သဗ္ဗဒါနံ ဓမ္မဒါနံ ဇိနာတိ၊ သဗ္ဗရသံ ဓမ္မရသော ဇိနာတိ။</b><br><b>သဗ္ဗရတိံ ဓမ္မရတီ ဇိနာတိ၊ တဏှက္ခယော သဗ္ဗဒုက္ခံ ဇိနာတိ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ - တဏှာဝဂ်)*<br><br><b>သဗ္ဗဒါနံ၊</b> သက်ရှိရတနာ သက်မဲ့ရတနာ များစွာသောင်းသောင်း အလှူအပေါင်းတို့ကို။ <b>ဓမ္မဒါနံ၊</b> သစ္စာနက်လေး အေးမြဖွေးဖြူ တရားအလှူက။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ၊</b> ကိလေသာမာန်မြူ ညစ်အကြေးတို့ ကင်းဝေးစင်ဖြူ ရည်ချူနိဗ္ဗာန် ရောက်ရေးမှန်သဖြင့် ဧကန်မသွေ အောင်ခြင်းကြီးအောင်ပါပေသတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗရသံ၊</b> ရသအာရုံ ဖုံဖုံများစွာ အရသာတကာကို။ <b>ဓမ္မရသော၊</b> တကြိမ်တခဏ ခံစားမိက ဘဝသံသရာ ကမ္ဘာအဆက်ဆက် ကောင်းကျိုးဖက်၍ မပျက်မသေ့ အေးမြပေသည့် ပရမေထွဋ်ဖျား ရှင်တော်ဘုရား၏ တရားလေးနက် ဓမ္မစက်အရသာသည်။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ၊</b> ကိလေသာမာန်မြူ ညစ်အကြေးတို့ (ပ) အောင်ခြင်းကြီး အောင်ပါပေသတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗရတိံ၊</b> ကာမရတိ စရှိများစွာ မွေ့လျော်ခြင်းတကာတို့ကို။ <b>ဓမ္မရတီ၊</b> တရားနှင့်ပျော် မွေ့လျော်ရခြင်းသည်။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ</b> (ပ) သတည်း။<br><br><b>တဏှက္ခယော၊</b> ဘဝဘဝ ရှည်မြင့်ကြာအောင် ဆွဲဆောင်ယှက်မွှေး လွတ်ရေးဘယ်တွင် မမြင်စေရ တဏှာသမုဒယ၏ ကုန်ခြင်းသည်။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခံ၊</b> သံသရာအစစ ကမ္ဘာအစစ များလှဘိတောင်း ဒုက္ခအပေါင်းကို။ <b>ဇိနာတိ၊</b> အောင်နိုင်တော်မူပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဇိနာတိ</b> (ပ) ပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-65 <br> <h3>၇၈။ “နည်းသည်ဟု မရှိ”</h3><b>နတ္ထိ စိတ္တေ ပသန္နမှိ၊ အပ္ပကာ နာမ ဒက္ခိဏာ။</b><br><b>တထာဂတေ ဝါ သမ္ဗုဒ္ဓေ၊ အထ ဝါ တဿ သာဝကေ။</b><br>*(ဝိမာနဝတ္ထု)*<br><br><b>တထာဂတေ သမ္ဗုဒ္ဓေ၊</b> လောကထွဋ်ထား အမြတ်စားဖြစ်သည့် မြတ်စွာဘုရား၌လည်းကောင်း။ <b>အထ၊</b> ထို့အတူ။ <b>တဿ သာဝကေ ဝါ၊</b> မြတ်ဘုရား၏ သားတော်ရင်နှစ် ဓမ္မစစ်ဖြစ်သည့် ရှစ်ရပ်အရိယာ မြတ်သံဃာနှင့် ထေရာနွယ်ကောင်း တပည့်သားအပေါင်း၌လည်းကောင်း။ <b>စိတ္တေ၊</b> စိတ်သည်။ <b>ပသန္နမှိ၊</b> လေးမြတ်မှီခို ကြည်ညိုသည်ရှိသော်။ <b>ဒက္ခိဏာ၊</b> ပေးလှူစွန့်ချ လှူဒါနသည်။ <b>အပ္ပကာ နာမ၊</b> သေးသေးမွှားမွှား မလေးမစားစရာ အနည်းအပါးကလေးပါဟူ၍။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိပါပေ။ (ဝါ) မြေကောင်းကောင်း လယ်ယာကောင်းရိုး စိုက်ပျိုးကြဲချ မျိုးဗီဇသို့ တက်ဟိုးဝေဆာ ကောင်းကျိုးအဖြာဖြာတို့သည် အလွန်တရား များပြားလှပါပေကုန်သတည်း။<br><h3>၇၉။ “မေတ္တာ တူမျှ”</h3><b>ဝဓကေ ဒေဝဒတ္တေ စ၊ စောရေ အင်္ဂုလိမာလကေ။</b><br><b>ဓနပါလေ ရာဟုလေ စ၊ သမစိတ္တော မဟာမုနိ။</b><br><br><b>မဟာမုနိ၊</b> မုနိထွဋ်တင် မဟာကရုဏာသခင် ဖြစ်တော်မူသော ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဒေဝဒတ္တေ စ၊</b> မိမိကိုပင် အမျက်ဝင်လျက် သွေးရှင်လတ်လတ် သတ်ရန်အမျိုးမျိုး အကျိုးမဲ့ကြံစည် မာန်တင်းကြပ် ရှင်ဒေဝဒတ်၌လည်းကောင်း။ <b>စောရေ၊</b> ဇာလိယတော လူကိုဖမ်းလျက် လက်ညှိုးပန်းတထောင်ကို ရအောင်ကြိုးစား လူသတ်သမားကြီးဖြစ်သော။ <b>အင်္ဂုလိမာလကေ စ၊</b> အင်္ဂုလိမာလနာမမည်တွင် သူခိုးဘုရင်ကြီး၌လည်းကောင်း။ <b>ဓနပါလေ စ၊</b> တင်းမာခက်ထန် အမျက်မာန်ဖြင့် တိုက်သတ်ရန်လာသော ဓနပါလအမည်ရသည့် နာမမည်တွင် မင်းစီးဆင်ကြီး၌လည်းကောင်း။ <b>ရာဟုလေ စ၊</b> မိမိသွေးသား မွေးထားသည့် သားချစ်မည်သာ ရာဟုလာ သားတော်ကလေး၌လည်းကောင်း။ <b>သမစိတ္တော၊</b> ဘယ်လူ့အပေါ်မှ မေတ္တာမပိုမကဲဘဲ ချိန်ခွင်လျှာပမာဏကဲ့သို့ အမြဲပင် မျှတသော မေတ္တာစိတ် ရှိပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-66 <br> <h3>“ဒု - သ - န - သော”</h3><br><b>[ဒု-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၀။ ဒုဇ္ဇီဝိတ မဇီဝိမှာ၊ ယေသံ နော န ဒဒမှသေ။</b><br><b>ဝိဇ္ဇမာနေသု ဘောဂေသု၊ ဒီပံ နာကမှာ အတ္တနော။</b><br>*(ဇာတကအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ယေသံ နော၊</b> ပြည်ဗာရာတလွှား သူဌေးသားဟု မောက်ကြွားမော်ကာ မတော်ရာလျှင် ဖော်သဟာများ ပျော်ပါးကာသာ သူ့အိမ်ရာကို ရှာကြံဖျက်စီး အမိုက်ကြီးသည့် အချည်းနှီးရှုပ်ပွေ ဒို့တတွေသည်။ <b>ဘောဂေသု၊</b> စီးပွားဥစ္စာ ရတနာအထွေထွေ စိန်ရွှေငွေတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇမာနေသု၊</b> သုံးစားမကုန် တောင်လိုပုံ၍ ဖုံဖုံများစွာ ရှိခဲ့ပါသော်လည်း။ <b>န ဒဒမှသေ၊</b> မလှူမဒါန်း မပေးကမ်း အရမ်းဖြူးတီး မိုက်လုံးကြီးခဲ့ကြလေပြီ။ <b>အတ္တနော၊</b> မိမိ၏။ <b>ဒီပံ၊</b> ပင်လယ်မှာထွန်း ရေလယ်ကျွန်းသို့ ကွန်းထောက်မှီရာ လှူဒါန သီလ စာဂ ဘာဝနာအဖြာဖြာကို။ <b>နာကမှာ၊</b> တဏှာနောက်သို့ ကောက်ကောက်လိုက်ပါ မေ့လျော့ခြင်းဖြင့် ဘယ်ခါမှ မပြုမိကြပေ။ <b>မယံ (ပ)</b> ရှိသည်။ <b>ဒုဇ္ဇီဝိတံ၊</b> သူ့သားမယား လှည့်ဖျားဖျက်ဆီး မိုက်လုံးကြီးစွာဖြင့်။ <b>အဇီဝိမှာ၊</b> မှောက်မှောက်မှားမှား ဖောက်ပြားယုတ်မာ အသက်ရှင်၍ လာခဲ့ကြပေပြီတကား။<br><br><b>[သ-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၁။ သဋ္ဌိဝဿ သဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော။</b><br><b>နိရယေ ပစ္စမာနာနံ၊ ကဒါ အန္တော ဘဝိဿတိ။</b><br><br><b>ဘောန္တော၊</b> မိုက်ဇော်မိုက်ဘက် အောက်နရက်၌ မြုပ်လျက်ခုခါ ဆင်းရဲပါငြား အို-သူငယ်ချင်းများတို့။ <b>နိရယေ၊</b> လောဟကုမ္ဘီ ကြေးအိုးနီဟု သံရည်ရွှဲရွှဲ ပါယ်ငရဲ၌။ <b>ပစ္စမာနာနံ၊</b> မြုပ်တုံပေါ်တုံ အစုန်အဆန် ဒုက္ခဒဏ်ကို ဖန်တလဲလဲ ခံရဆဲဖြစ်ကုန်သော ငါတို့အား။ <b>သဋ္ဌိဝဿ သဟဿာနိ၊</b> သင်္ချာတွက်စစ် အနှစ်စုပေါင်း ခြောက်သောင်းရှိသည်။ <b>သဗ္ဗသော ပရိပုဏ္ဏာနိ၊</b> လုံးဝဥဿုံ ပြီးပြည့်စုံပေပြီ။ <b>နော၊</b> မိုက်မိုက်ဖက် ဤဒဏ်ချက်ကို မသက်မသာ ခံရရှာငြား ငါတို့တတွေ။ <b>ကဒါ၊</b> ဘယ်အခါ၌။ <hr> စာမျက်နှာ-67 <br> <b>အန္တော၊</b> လောဟကုမ္ဘီ ကြေးအိုးနီ၌ သံပူငရဲမှ လွတ်မြောက်ရမည့်ရက်သည်။ <b>ဘဝိဿတိ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ ဖြစ်ရပါလေမည်နည်း။<br><br><b>[န-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၂။ နတ္ထိ အန္တော ကုတော အန္တော၊ န အန္တော ပဋိဒိဿတိ။</b><br><b>တဒါ ဟိ ပကတံ ပါပံ၊ မမံ တုယှဉ္စ မာရိသာ။</b><br><br><b>မာရိသာ၊</b> ဆိုးဇော်ဆိုးဖက် မိုက်တွင်းနက်၍ နရက်အတွင်း သက်ဆင်းနေ မိုက်ဇော်များတို့။ <b>တဒါ၊</b> ဓနသူဌေး အမည်ပေး၍ မိုက်ဆေးဖော်ကာ ပျော်ကျူးကာနှင့် ယုတ်မာညစ်ကျ ကာမေသု၌ ပျော်ပိုက်နေကြ ဟိုလူ့ဘဝတုန်းက။ <b>မမံ စ၊</b> ငါ၏လည်းကောင်း။ <b>တုယှဉ္စ၊</b> သင်၏လည်းကောင်း။ (ဝါ) ဆိုးဝါးတေပေ ဒို့တတွေသည်။ <b>ပါပံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု ကာမေသုနှင့် သူ၏မယား ပြစ်မှားကျူးလွန် ပရဒါရကံကို။ <b>ကတံ၊</b> ဓနအားကိုးနှင့် ယုတ်မျိုးတရာ ပြုမှားမိခဲ့ပါလေပြီ။ <b>တဿ ပါပဿ၊</b> ယုတ်မာညစ် ထိုမကောင်းမှု၏။ <b>အန္တော၊</b> အကျိုးဝိပါက် ဒုက္ခအဆက်၏ လွတ်မည့်ရက်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ရည်ရော်ရမ်းတ မှန်းဆမမြင် ဘယ်တွင်တစိ မရှိနိုင်ခဲ့ပါပြီ။ <b>အန္တော၊</b> ဒုက္ခနရက် လွတ်မြောက်မည့်ရက်သည်။ <b>ကုတော၊</b> ဘယ်အချိန်ခါ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်နည်း။ <b>အန္တော</b> (ပ) ရက်သည်။ <b>န ပဋိဒိဿတိ၊</b> ရှေ့နောက်ရည်မှန်း တွက်ကာယမ်းလည်း လွတ်လမ်းဘယ်တွင် မထင်မြင်နိုင်ခဲ့ပြီတကား။<br><br><b>[သော-ဟူသော အသံ၏အကျယ်]</b><br><b> ၈၃။ သောဟံ နူန ဣတော ဂန္တွာ၊ ယောနိံ လဒ္ဓါန မာနုသံ။</b><br><b>ဝဒညူ သီလသမ္ပန္နော၊ ကာဟာမိ ကုသလံ ဗဟုံ။</b><br><br><b>သောဟံ၊</b> နောင်သောအခါမှ နောင်တရသည့် မိုက်မဲလှသောငါသည်။ <b>ဣတော၊</b> လောဟကုမ္ဘီ သံရည်စိုရွှဲ ဝဋ်ငရဲမှ။ <b>ဂန္တွာ၊</b> ကံကောင်းထောက်မ လွတ်မြောက်ရ၍။ <b>မာနုသံ ယောနိံ၊</b> ဒုလ္လဘဟု ကြုံရခဲလစ် လူအဖြစ်ကို။ <b>လဒ္ဓါန၊</b> ကုသိုလ်ကံက ထောက်ပံ့မ၍ ရရှိခဲ့သည်ရှိသော်။ <b>ဝဒညူ၊</b> သူတထူးက ပြုပေးဖူးသည့် ကျေးဇူးအထူး ဂုဏ်ရည်ဦးကို ကြည်နူးသိတတ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်။ <b>ဟုတွာ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ ဝဋ်ဒုက္ခကို လှလှမသွေ ခံရပေပြီဖြစ်၍ မလစ်သောသတိ ရမိသောသံဝေဂ ရှိလှသည်ဖြစ်၍။ <b>သီလသမ္ပန္နော၊</b> ငါးပါး ရှစ်ပါး ဆယ်ပါးအညီ မြတ်သောသီလကို <hr> စာမျက်နှာ-68 <br> ဆောက်တည်လျက်။ <b>ကုသလံ၊</b> ဆင်းရဲလွတ်ကြောင်း လမ်းကောင်းလမ်းမှန် မြတ်ကုသိုလ်ကို။ <b>ဗဟုံ၊</b> များစွာ။ <b>ကာဟာမိ၊</b> ဝမ်းသာအားရ အဲဒီလူ့ဘဝရတော့မှ လှလှပပ ကျကျနနကြီး ပြုလိုက်ရပေတော့မည်တကား။<br><h3>၈၄။ “လျှပ်ပန်းပမာ သင်္ခါရ”</h3><b>အနုပ္ပန္နာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ နိရုဇ္ဈရေ။</b><br><b>နိစ္စံ နဝဝ သင်္ခါရာ၊ ဝိဇ္ဇုပါတ သမူပမာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>သင်္ခါရာ၊</b> အရှိတရား ထင်မှတ်ထားသည့် သင်္ခါရတရားတို့သည်။ <b>အနုပ္ပန္နာ ဝ၊</b> ရှေးကကြိုကာ ဖြစ်ပေါ်ရာဟု ဘယ်မှာတစိ မရှိကုန်ဘဲသာလျှင်။ <b>ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊</b> အကြောင်းလစ် ခုအသစ်သာ ဖြစ်ပေါ်လာကြကုန်၏။ <b>ဥပ္ပန္နာ စ၊</b> ဖြစ်ပေါ်လာပြီး အသီးသီးသော တရားတို့သည်လည်း။ <b>နိရုဇ္ဈရေ၊</b> တဖြုတ်ဖြုတ်နှင့် သုတ်သုတ်မသွေ ချုပ်ပျောက်ကြလေကုန်၏။ <b>သင်္ခရာ၊</b> ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ အကြောင်းလေးဖြာတို့ ညီညာပေါင်းစု ပြုပြင်စီရင် မြင်မြင်သမျှ သင်္ခါရဟူသော တရားတို့သည်။ <b>ဝိဇ္ဇုပါတ သမူပမာ၊</b> လောင်စာရှိသမျှ ခဏချင်းဆက်စပ် သန္တတိအစဉ်မပြတ်ဘဲ တလျှပ်လျှပ်ထိန်ငြီး လျှပ်စစ်မီးနှင့်တူစွာ။ <b>နိစ္စံ နဝဝ၊</b> အမြဲတမ်း အသစ်သစ်တို့သည်သာလျှင်။<br><br><b>ဟောန္တိ၊</b> ကမလာသနင်း ဗြဟ္မာမင်းကလည်း ဖန်ဆင်းတာ တကယ်မဟုတ်ပါဘူး၊ သံသရာကမ္ဘာအစကတည်းက ဓမ္မတာသဘာဝ အစစ်အမှန် ဖြစ်ပါပေကုန်သတည်း။<br><h3>၈၅။ “ပွတ်ဆောက်ဖျားတွင် မုန့်ညင်းစေ့တင်”</h3><b>အနိဓာနဂတာ ဘဂ္ဂါ၊ ပုဉ္ဇော နတ္ထိ အနာဂတေ။</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တာ ယေပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ အာရဂ္ဂေ သာသပူပမာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပြီးသမျှ ရုပ်နာမ်ဓမ္မတို့သည်။ <b>အနိဓာနဂတာ၊</b> တနေရာ၌ စုပုံသိမ်းဆည်း သိုမှီးထားခြင်း အလျင်းမရှိပါချေ။ <b>အနာဂတေ၊</b> နောင်သောအခါ ကာလသမယ၌။ <b>ပုဉ္ဇော၊</b> ဖြစ်လာဖို့ရန် စီမံဖန်တီး ကြို- <hr> စာမျက်နှာ-69 <br> တင်ပြီး စုဆောင်းထားအပ်သော အပုံကြီးသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> အကယ်တိတိ မရှိပါချေ။ <b>ယေပိ နိဗ္ဗတ္တာ၊</b> ယခုအသစ် ဖြစ်ပေါ်လာ ရုပ်နာမ်တရားတို့သည်လည်း။ <b>အာရဂ္ဂေ၊</b> သေးသေးချွန်ချွန် အလွန်ငယ်ငြား ပွတ်ဆောက်ဖျားကလေး၌။ <b>သာသပေါ ဣဝ၊</b> မုံညင်းစေ့ကဲ့သို့ <b>တိဋ္ဌန္တိ၊</b> တည်-ဆိုတာနှင့် ခဏချင်း ပျက်ယွင်းသွားလေကုန်သတည်း။<br><h3>၈၆။ “ဪ-ချမ်းသာလှပေစွ”</h3><b>သုခေါ ဗုဒ္ဓါနမုပ္ပါဒေါ၊ သုခါ သဒ္ဓမ္မဒေသနာ။</b><br><b>သုခါ သံဃဿ သာမဂ္ဂီ၊ သမဂ္ဂါနံ တပေါ သုခေါ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ဗုဒ္ဓါနံ၊</b> အမှောင်ဝိဇ္ဇာ ဖျောက်လွှင့်ကာဖြင့် လေးဖြာနေမင်း လေးစင်းသာ ရောင်အဝါကို ဆောင်ပေးတတ် ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတို့၏။ <b>ဥပ္ပါဒေါ၊</b> ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်၍ လာရခြင်းသည်။ <b>သုခေါ၊</b> ခန္ဓာအပူ အပါယ်ပူနှင့် အပူခပ်သိမ်း အကုန်ငြိမ်းကြောင်း နည်းလမ်းကောင်းမို့ ကောင်းမြတ်ချမ်းသာ မင်္ဂလာအစစ် ဖြစ်ကြီးဖြစ်လှပါပေသည်တကား။ <b>သဒ္ဓမ္မဒေသနာ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ ကောင်းမြတ်မင်္ဂလာ ဒေသနာတရား ဟောဖော်မြွက်ကြားခြင်းသည်။ <b>သုခါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘယာမထိ ချမ်းသာဘိတောင်း ကောင်းမြတ်ခြင်း မင်္ဂလာဖြစ်ပါပေသည်တကား။ <b>သံဃဿ သာမဂ္ဂီ၊</b> သာသနာ၌ သူငါမူလ ပဓာနဟု သံဃာသာမဂ္ဂီ ညီညီညွတ်ညွတ် စိတ်ဓာတ်ကို နှစ်ဖြာလုံး မျှတခြင်းသည်။ <b>သုခါ၊</b> ဖူးမြင်ရုံပင် စိတ်ကြည်လင်၍ နောင်အစဉ်မပြတ် သာသနာရှည်ကြောင်း အလွန်ကောင်းသော ချမ်းသာအစစ်ကြီး ဖြစ်ပါပေသည်တကား။ <b>သမဂ္ဂါနံ၊</b> စိတ်ရောကိုယ်ပါ ထိုနှစ်ဖြာကို ညီညာမျှတ သမဂ္ဂဖြစ်ကုန်သော သူတို့၏။ <b>တပေါ၊</b> ခြိုးခြိုးခြံခြံ အမှန်ကျင့်လတ် တရားမြတ်သည်။ <b>သုခေါ၊</b> နိဗ္ဗာန်သွားလမ်း ကျင့်စခန်းမို့ အလွန်ပင် ချမ်းမြေ့လှပါပေသည်တကား။<br><h3>၈၇။ “ဘေးရန်ကင်းကွာ လွန်ချမ်းသာ”</h3><b>သုသုခံ ဝတ ဇီဝါမ၊ ဝေရိနေသု အဝေရိနော။</b><br><b>ဝေရိနေသု မနုဿေသု၊ ဝိဟရာမ အဝေရိနော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-70 <br> <b>မယံ၊</b> တောရပ်ရိပ်မြ တရားခြုံလျက် ဘုံနန်းစံခန်းသို့ ကြွလှမ်းခိုကာ အမာတွင် စံဝင်လိုကြောင်း တို့သူတော်ကောင်းတတွေသည်။ <b>ဝေရိနေသု၊</b> ရန်သူငါးတန် ဝိုင်းပတ်ရံလျက် တရံမလပ် ဒုက္ခထပ်၍ ဖိကြပ်ခါခါ နေရရှာသော လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့၏ အလယ်၌။ <b>အဝေရိနော၊</b> ဘေးရန်ကင်းကွာ ရန်ဘယာဟူ မြူကလေးမျှ မတွေ့ရဘဲ။ <b>သုသုခံ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ လွန်စွာချမ်းမြေ့ ရေဝေသော ပဒုမ္မာကဲ့သို့။ <b>အဟော ဇီဝါမ၊</b> သာသနာနှင့် တွေ့ရကျိုးနပ် အမြတ်ထွက်ကာ အသက်ရှင်ရပါပေသည်တကား။ <b>ဝေရိနေသု မနုဿေသု</b> (ပ) တို့တွင်။ <b>အဝေရိနော၊</b> ဘေးရန်မရှိပါဘဲ။ <b>ဝိဟရာမ၊</b> အမြဲချမ်းသာ ငြိမ်သက်ခြင်းဖြင့် မှာမသွေ တည်နေခဲ့ရပါပြီတကား။<br><h3>၈၈။ “သံသရာဆိုတာ ဒီလိုပါ”</h3><b>ခန္ဓဘေဒေါဝ မရဏံ၊ ဇာတိ တပ္ပတုဘာဝတော။</b><br><b>ခန္ဓာနဉ္စ ပဋိပါဋိ၊ ဓာတုအာယတနာနဉ္စ။</b><br><b>အဗ္ဗောကိဏ္ဏံ ဝတ္တမာနာ၊ သံသာရောတိ ပဝုစ္စတိ။</b><br>*(အဋ္ဌသာလိနီ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> မွေးသေနှစ်ဖြာ သံသရာ၏ မှန်ရာဓိပ္ပါယ် ဖုံးဝှက်ကွယ်၍ ဓိပ္ပါယ်မရှင်း ဉာဏ်မလင်း အို-လူများတို့။ <b>မရဏံ၊</b> လောကပညတ် သမုတ်အပ်သည့် သတ်မှတ်ခေါ်ရိုး သေခြင်းဆိုတဲ့ တရားမျိုးသည်။ <b>ခန္ဓဘေဒေါဝ၊</b> အမှန်ကို ပြရမှာဖြင့် ခန္ဓာ၏ ပျက်စီးခြင်းပါပေတည်း။ <b>ဇာတိ၊</b> ဇာတိသန္ဓေ တည်နေခြင်းဟူသည်ကား။ <b>တပ္ပတုဘာဝတော၊</b> ခန္ဓာပရမတ်တို့၏ အဟောင်းချုပ်ပြတ် အသစ်ထပ်ကာ ပေါ်လာခြင်းပင်တည်း။ <b>သံသာရောတိ၊</b> သူသူငါငါ လူတကာက သံသရာဟု ပြောနေသော တရားသည်ကား။ <b>ခန္ဓာနဉ္စ၊</b> ခန္ဓာငါးပါးတို့၏လည်းကောင်း။ <b>အာယတနာနဉ္စ၊</b> အာယတနတရားတို့၏လည်းကောင်း။ <b>ဓာတူနဉ္စ၊</b> ဓာတ်တရားတို့၏လည်းကောင်း။ <b>အဗ္ဗောကိဏ္ဏံ၊</b> မပြတ်မစဲ ထပ်တလဲလဲ။ <b>ဝတ္တမာနာ၊</b> ဖြစ်နေခြင်းကိုပင်လျှင်။ <b>ပဝုစ္စတိ၊</b> နာမပညတ် တင်ကာစပ်လျက် ခေါ်အပ်လေသတည်း။<br><h3>၈၉။ “တဏှာ၏ ကြုံးဝါးခြင်း”</h3><b>အန္တလိက္ခစရော ပေါသော၊ အတ္ထိယံ စရတိ မာနသော။</b><br><b>တေန တံ ဗာဓယိဿာမိ၊ န မေ သမဏ မောက္ခသိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-71 <br> <b>သမဏ၊</b> ဖန်စင်မြန်း ရှင်ရဟန်းဟု သွင်ဆန်းတင့်တယ် ကောင်းကင်လယ်က ဈာန်ယာဉ်ကြွနေတဲ့ အို-ရဟန်း။ <b>မာနသော၊</b> လူသားဖြစ်သော။ <b>အန္တလိက္ခစရော၊</b> တန်ခိုးပြင်းထန် အဘိညာဏ်ဖြင့် ဈာန်ယာဉ်ပျော်ဆန်း ကောင်းကင်လမ်းက ကြွမြန်းလေ့ရှိသော။ <b>ယော အယံ ပေါသော၊</b> ဇာနည်ယောက်ျား ငါတကားဟု ကြုံးဝါးနေသော အကြင်ရဟန်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ဝင့်ဝင့်ကြွားကြွား ကားယားယားနှင့် နင်လားဟဲ အမှန် ရဟန်းမာန်ဖြင့် ကောင်းကင်အလယ် တင့်တယ်စွာ ရှိပါပေ၏။ <b>သမဏ၊</b> ဟယ်ရဟန်း။ <b>တေန၊</b> ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်ဟု အဟုန်ပြင်းချက် လက်နက်ဖြင့်။ <b>တံ၊</b> ရဟန်းတို့မာန် ကြွားဝင့်သန်လျက် ထက်အာကာယာဉ်သာဖြင့် ဝင့်ကာကြွမြန်း သင်ရဟန်းကို။ <b>ဗာဓယိဿာမိ၊</b> အမိအရ သိမ်းပိုက်ဟု ခဏချက်ချင်း လက်ငင်းမသွေ ဖမ်းလိုက်ပေအံ့။ <b>တွံ၊</b> အာကာဝေဟင် ဈာန်ယာဉ်ဖြင့် တွင်တွင်ပျော်ဆန်း သင်ရဟန်းသည်။ <b>မေ၊</b> တဏှာလက်နက် ကွန်ရက်မှ။ <b>န မောက္ခသိ၊</b> ယောက်ျားဘသား သင်ဘယ်လိုလူစားမို့ လွတ်သွားနိုင်မည်နည်း။ (ဝါ) <b>န မောက္ခသိ၊</b> လွတ်သွားရန် သင် မမျှော်မှန်းလေနှင့် ယခုပင် အမိဖမ်းလိုက်တော့မည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ အိုဘယ်ရဟန်း ပြောစမ်းခုခါ၊<br>> ကောင်းကင်ပျံသွား ဈာန်အားယူကာ။<br>> တဏှာယှက်သန်း ဖမ်းလိုက်တော့မှာ၊<br>> ငါ့လက်တွင်း သက်ဆင်းယခုသာ။<br><h3>၉၀။ “အထင်မှား အမြင်မှား”</h3><b>အက္ခေယျသညိနော သတ္တာ၊ အက္ခေယျသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတာ။</b><br><b>အက္ခေယျံ အပရိညာယ၊ ယောဂမာယန္တိ မစ္စုနော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>သတ္တာ၊</b> အာလဇ္ဇီ မိုက်ဆုံးကျသည့် များလှဖြင်ဖြင် ပုထုဇဉ်တို့သည်။ <b>အက္ခေယျသညိနော၊</b> ဝစီခန္ဓာ ဓမ္မသာ၌ သူတပါးဟု အထင်မှားကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>အက္ခေယျသ္မိံ၊</b> ဤအစွဲပြုရာ ဝိပ္ပလ္လာသ တရားသုံးဝ၌။ <b>ပတိဋ္ဌိတာ၊</b> အမှားအစွဲဖြင့် တည်နားကြကုန်၏။ <b>အက္ခေယျံ၊</b> ခန္ဓာငါးတန် တရားအမှန်ကို။ <b>အပရိညာယ၊</b> ဉာတ၊ တီရဏ၊ ပဟာနဟု သုံးဝအမှန် ပရိညာဏ်ဖြင့် ဝေဖန်ပိုင်းခြား မသိကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>မစ္စု-</b> <hr> စာမျက်နှာ-72 <br> <b>နော၊</b> သေမင်း၏။ <b>ယောဂံ၊</b> နှောင်ဖွဲ့ရစ်ပတ် ထပ်ထပ်တည်ဟန် သန္ဓေ စုတိ လှည့်ကာလှည့်ကာ သေမင်းရွာသို့။ <b>အာယန္တိ၊</b> အဖန်ဖန် ရောက်ကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>အာယန္တိ၊</b> ဆုံလည်သည့်နွားပမာလို အများသတ္တဝါ အမြင်ဝေးသောကြောင့် တရားဓမ္မာဖြင့် မထင်လင်းနိုင်ဘဲ သေဘေးဖန်ဖန် ဆိုက်၍နေကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၉၁။ “ခြေတလှမ်း တသန်းတန်”</h3><b>သတံ ဟတ္ထီ သတံ အဿာ၊ သတံ အဿတရီ ရထာ။</b><br><b>သတံ ကညာ သဟဿာနိ၊ အာမုက္ကမဏိကုဏ္ဍလာ။</b><br><b>ဧကဿ ပဒဝီတိဟာရဿ၊ ကလံ နာဂ္ဃန္တိ သောဠသိံ။</b><br><br><b>သတံ ဟတ္ထီ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ပြင်ဆင်လာသည့် ရတနာမည်တွင် ဆင်ယဉ်သာ-တရာလည်းကောင်း။ <b>သတံ အဿာ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ပြင်ဆင်လာသည့် ရတနာမည် မြင်းဇာနည် တရာလည်းကောင်း။ <b>သတံ အဿတရီ ရထာ၊</b> ကကြိုးတန်ဆာ ရတနာသွယ်သွယ် ခြယ်လှယ်ဖန်ဆင်း အဿတိုရ်မြင်းကသော ရထားတရာလည်းကောင်း။ <b>အာမုက္ကမဏိ ကုဏ္ဍလာ၊</b> လည်ရွဲတန်ဆာ ရတနာပုလဲ ဆင်နွှဲအပ်ကုန်သော။ <b>သတံ ကညာ သဟဿာနိ၊</b> အပျိုစင်စစ် သမီးကညာ တသိန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ယခုဖော်ပြ ရတနာအဝဝတို့သည်။ <b>ဧကဿ ပဒဝီတိဟာရဿ၊</b> ရတနာ ၃-တန် သဒ္ဓါမွန်ဖြင့် ရည်သန်မျှော်မှန်း ခြေတလှမ်း၏။ <b>သောဠသိံ ကလံ၊</b> ၁၆-စိပ်၏ တစိပ်မျှကို။ <b>နာဂ္ဃန္တိ၊</b> မမှီနိုင်။ (ဝါ) <b>နာဂ္ဃန္တိ၊</b> ရတနာ ၃-တန် ဂုဏ်ပေါင်းလျှံဖြင့် အမှန်ပင် လိုက်မမှီနိုင်တော့သည်သာတည်း။<br><h3>၉၂။ “အဝေးကြီး”</h3><b>နဘဉ္စ ဒူရေ ပထဝီ စ ဒူရေ၊ ပါရံ သမုဒ္ဒဿ တဒါဟု ဒူရေ။</b><br><b>တတော ဟဝေ ဒူရတရံ ဝဒန္တိ၊ သတဉ္စ ဓမ္မံ အသတဉ္စ ရာဇ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>နဘဉ္စ ဒူရေ၊</b> မြေမှထောက်ကာ ကြည့်လိုက်ပါသော် အာကာဝေဟင် ထက်ကောင်းကင်သည် အလွန်ပင်ဝေးလွန်းလှပါပေ၏။ <b>ပထဝီ စ ဒူရေ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-73 <br> မိုးမှထောက်ကာ ကြည့်လိုက်ပါသော် မဟာပထဝီ မေဒနီသည် ပီပီသသ အလွန်ပင် ဝေးလွန်းလှပါပေသည်တကား။ <b>သမုဒ္ဒဿ၊</b> အပြောကျယ်စွာ မဟာသမုဒ္ဒရာ၏။ <b>ပါရံ၊</b> ကမ်းတဘက်သည်။ <b>တထာ၊</b> ထို့အတူပင် အလွန်လျှင် ဝေးလွန်းလှ၏ဟု။ <b>အာဟု၊</b> လောကီလူသား လူအများတို့ ဆိုရိုးစကား ထင်ရှားမသွေ ရှိကြပါပေကုန်၏။<br><br><b>ရာဇ၊</b> လူတို့သေနင်း ပြည့်ရှင်မင်း။ <b>သတဉ္စ ဓမ္မံ၊</b> သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားသည်လည်းကောင်း။ <b>အသတဉ္စ ဓမ္မံ၊</b> သူယုတ်မာတို့၏ တရားသည်လည်းကောင်း။ <b>တတော၊</b> ထိုထို သမုဒ္ဒရာ အာကာမိုးမြေ အထွေထွေတို့ထက်။ <b>ဒူရတရံ၊</b> ဝေးသထက်ဝေး ကွာသထက်ကွာ လွန်ပင် မမျှော်မှန်းနိုင်အောင် ဝေးလွန်းလှ၏ဟူ၍။ <b>ဝဒန္တိ၊</b> သူတော်ကောင်းဇာတ် အရိယာအရှင်မြတ်တို့သည် အတပ်မသွေ ဟောမိန့်တော်မူကြလေကုန်၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ ကောင်းကင်နှင့်သာ၊ မြေကြီးမှာ၊ ဝေးကွာလွန်းလှပေသည်။<br>> သမုဒ္ဒရာကမ်း၊ ဟိုမှာလှမ်း၊ ကွာလွန်းလှလေသည်။<br>> သူတော်သူမြတ်၊ လူမိုက်ဇာတ်၊ အပြတ်ကွာလွန်းသည်။<br><h3>၉၃။ “လူမဝင် ရှင်မဟုတ်”</h3><b>ဂိဟိဘောဂ ပရိဟီနော၊ သာမညတ္ထဉ္စ ဥဒုဂ္ဂတော။</b><br><b>ပရိဓံသမာနော ပကိရေတိ၊ ဆဝါလာတံဝ နဿတိ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ကေသီကိုပယ် ဖန်ဝါထယ်နှင့် အဝယ်ရပ်ကာ ဆွမ်းခံရှာ၍ အမတဓာတ် နိဗ္ဗာန်မြတ်ကို အတပ်ရှာမည် ကြံစည်စိတ်သန် အဓိဋ္ဌာန်မှန်း အို-ရဟန်းတို့။ <b>မာ ပမာဒတ္ထ၊</b> ရဟန်းဘဝ ဤဌာနတွင် မေ့လျော့ပေါ့ဆ မနေလိုက်ကြစမ်းပါနှင့်။ <b>ဘိက္ခုဘာဝေါ၊</b> နိက္ခမံဟု ဓိဋ္ဌာန်ရည်မှန်း ရဟန်းဘဝဟူသည်။ <b>ဂိဟိဘောဂါ၊</b> လောကီလူ့ဘုံ အာရုံခံစား ကာမဂုဏ်တရားမှ။ <b>ပရိဟီနော၊</b> ဆုတ်ယုတ်ခဲ့လေပြီ။ <b>သာမညတ္ထဉ္စ၊</b> လောကုတ္တရာ- <hr> စာမျက်နှာ-74 <br> ချမ်းသာအစစ် အမှန်ဖြစ်သည့် သန္တိသုခ မြတ်သောဘဝမှလည်း။ <b>ဒုဂ္ဂတော၊</b> စိတ်ဓာတ်သိမ်ဖျင်း အကြောင်းရင်းကြောင့် လွတ်ကင်းရှောင်ဖယ်ခဲ့ပါမူကား။ <b>ပရိဓံသမာနော၊</b> နှစ်ဖက်အကျိုး မပွားတိုးဘဲ အကျိုးမဲ့ကာ ပျက်စီးရှာလျက်သာလျှင်။ <b>ပကိရေတိ၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်စီးခြင်းဖြင့်သာ အဖတ်တင်လေ၏။ <b>ကိမိဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား။ <b>ဆဝါလာတံ၊</b> သူသေကောင်ယုတ် အကောင်ဖုတ်သည့် လုပ်ငန်းမှာသုံး အဆုံးတဝ ကြွင်းကျန်ခဲ့ရသည့် ထင်းမီးငုတ်တိုသည်။ <b>ဥဘယတ္ထ၊</b> ရွာမှာလည်းမဝင် တောတွင်လည်း အသုံးမကျ လုံးလုံးကြီး ဆုံးရှုံးရသကဲ့သို့။ <b>သော ဘိက္ခု၊</b> စိတ်ဓာတ်သိမ်ဖျင်း တရားကင်း၍ လူမင်းမြတ် သာသနာဝယ် ဘာမျှအသုံး လုံးလုံးမဝင် ရှင်မည်ကာဆန်း ထိုရဟန်းသည်။ <b>ပကိရေတိ၊</b> လူလည်းမဝင် ရှင်လည်းမဟုတ် နှစ်မျိုးစုံယုတ်သဖြင့် မီးစုတ်တိုပမာ သနားစရာသာ ဖြစ်ရရှာလေသတည်း။<br><h3>၉၄။ “ဘုရားနှင့် အနီးအဝေး”</h3><b>သံဃာဋိကဏ္ဏံပိ ဘိက္ခု၊ ဂဟေတွာ ပိဋ္ဌိတော ဂတော။</b><br><b>ဓမ္မေ အဋ္ဌိတစိတ္တော သော၊ အာရကာ မမ သန္တိကာ။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> အနီးအဝေး သိလိုရေးကြောင့် တွေးဆဖွေရှာ ဒေသနာကို နာယူလိုကြောင်း အို-ပရိသတ်အပေါင်းတို့။ <b>ဘိက္ခု၊</b> ရဟန်းသည် <b>သံဃာဋိကဏ္ဏံ၊</b> ငါဘုရား၏ နှစ်ထပ်သင်္ကန်းအစွန်းကို။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> မဖြတ်မလတ် ဒလစပ်စွဲကိုင်လျက်။ <b>ပိဋ္ဌိတော၊</b> နောက်မှ။ <b>ဂစ္ဆေပိ၊</b> တကောက်ကောက်ပါ မခွဲခွာဘဲ အမြဲတစေ လိုက်ပါနေသော်လည်း။ <b>ဓမ္မေ၊</b> ဘုရား၏ ဟောကြားပြသ မြတ်ဓမ္မ၌။ <b>အဋ္ဌိတစိတ္တော၊</b> စိတ်ကမတည် သွေဖီရှောင်လွဲ တရားမမြဲသည်ရှိသော်။ <b>သော ဘိက္ခု၊</b> တရားမဖက် လူကိုဖက်လျက် သက်သက်ဖြစ်ဆန်း ထိုရဟန်းသည်။ <b>မမ သန္တိကာ၊</b> ငါဘုရား၏ အနီးအပါးမှ။ <b>အာရကာ၊</b> တရားမသီး အချည်းနှီးကြောင့် အဝေးကြီးမှ ဝေးလှပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ သင်္ကန်းစမ၍တစေ၊ နောက်ကစိုက်စိုက် လိုက်၍သာနေ။<br>> တရားမသီး မနီးနိုင်ပေ၊ တရားသီး ဝေးလည်းအနီးပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-75 <br> <h3>၉၅။ “မပြတ်နိုင်တဲ့ ဝဋ်ဆိုင်”</h3><b>ကာမယောဂေန သံယုတ္တာ၊ ဘဝယောဂေန စူဘယံ။</b><br><b>သတ္တာ ဂစ္ဆန္တိ သံသာရေ၊ ဇာတိမရဏဂါမိနော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ကာမယောဂေန၊</b> ကာမဂုဏ်၌ ခုံမင်တပ်မက် လောဘထွက်သည့် ယောဂအချက်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဝယောဂေန၊</b> ဘဝဘဝအဖြာဖြာ၌ လွန်စွာတပ်မက် လောဘထွက်သည့် ယောဂအချက်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဥဘယံ</b> (ဝါ) <b>ဥဘယေဟိ၊</b> ယောဂနှစ်ပုံ အလုံးစုံဖြင့် ဖုံးသိုင်းဖက် နှောင်ဖွဲ့ချက်ကြောင့်။ <b>သတ္တာ၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ဖြာ မမြင်ပါဘဲ ငါစွဲသူစွဲ အယူလွဲ၍ ပူကန်နေရှာ သတ္တဝါတို့သည်။ <b>သံသာရေ၊</b> အစမထင် ဆုံးမမြင်အောင် သိမ့်ဝေးလှ သံသရာ၌။ <b>ဇာတိမရဏဂါမိနော၊</b> မွေးသေမွေးသေ ဆွေးမပြေဘဲ လေးထွေအဏ္ဏဝါ သံသရာ၌သာလျှင်။ <b>ဂစ္ဆန္တိ၊</b> ကာမဂုဏ်အမျှင်မပြတ်သဖြင့် ဓမ္မာရုံမဝင် ဝဋ်မှာမို့ မပြတ်မွေးမပြတ်သေ တွေးလေတွေးလေ ဆွေးမပြေတဲ့ ဘဝဟာမို့ ဘေးတွေ့ကာနေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်။</b> ။ ကာမယောဂ နှောင်ကြလေသည်။ ဘဝအစွဲ ခိုင်မြဲဖွဲ့ချည်။<br>> အိုကြနာကြ သေကြလေသည်။ မလွတ်ဘဲ ဝဋ်ထဲတလည်လည်။<br><h3>၉၆။ “မဟဒ္ဓရတနာ”</h3><b>ဒန္တော ဒမယတံ သေဋ္ဌော၊ သန္တော သမယတံ ဣသိ။</b><br><b>မုတ္တော မောစယတံ အဂ္ဂေါ၊ တိဏ္ဏော တိဏ္ဏယတံ ဝရော။</b><br>*(ဣတိဝုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဒမယတံ၊</b> ကိုယ်နှုတ်စိတ်အေး ယဉ်ကျေးသောသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ ဆရာသခင် ဘုရားရှင်သည်။ <b>သေဋ္ဌော၊</b> ဘယ်သူယှဉ်ပြိုင် အနိုင်ယူလတ် အလွန်မြတ်သော။ <b>ဒန္တော၊</b> ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး ဖွေးဖြူဖြူ အေးအေးလူ တဆူအထွဋ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မည်လှပါပေ၏။ <b>သမယတံ၊</b> ကိလေသာဟူ- <hr> စာမျက်နှာ-76 <br> အပူခပ်သိမ်း အကယ်ငြိမ်း၍ အေးငြိမ်းသောသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဣသိ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ တို့ဆရာသည်။ <b>သော၊</b> ဘယ်သူယှဉ်ပြိုင် အနိုင်ယူလတ် အလွန်မြတ်သော။ <b>သန္တော၊</b> ငြိမ်သက်ဖွေးဖြူ အေးအေးလူသည့် တဆူအထွဋ် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်မည်ပါပေ၏။ <b>မောစယတံ၊</b> ကိလေသာနှောင်ဝဋ် ညွတ်မလွတ်သူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ငါတို့ဦးတင် ကြည်လင်မြတ်နိုး ကိုးစားမှီရာ တို့ဆရာသည်။ <b>အဂ္ဂေါ၊</b> တဆူအဖွဲ့၌ သူသာလျှင် အမြတ်ဆုံးဟု ဆိုအပ်သော။ <b>မုတ္တော၊</b> လွတ်မြောက်ပြီးသူ နတ်လူပရမေ မြတ်စိန္တေမည်ပါပေ၏။ <b>တိဏ္ဏယတံ၊</b> သံသာဝဋ်နှောင် ကိလေဘောင်မှ လွတ်အောင်ကူးမြောက် ဘက်ကမ်းရောက်ပြီးသူ နတ်လူအပေါင်းတို့တွင်။ <b>ဝရော၊</b> အထွဋ်ဆုံး အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော။ <b>တိဏ္ဏော၊</b> ကူးမြောက်ပြီးသူ တဆူထွဋ်ထား မြတ်ဘုရားမည်ပါပေ၏။ <b>အဂ္ဂ၊</b> အထွဋ်အထွဋ် မြတ်ထက်မြတ်သည် တမွတ်ခေါင်ဖျား ရှင်တော်မြတ်ဘုရား။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>မေ၊</b> မြတ်ထက်မြတ်ရာ လိုလားပါသဖြင့် အမတနိဗ္ဗာန် ရောက်ရန်ကောင်းမှု အစုစုနှင့် ယခုပြုလုပ် အကျွန်ုပ်၏။ <b>နမော၊</b> ဦးနှိမ်မာန်လျော့ ယခုလိုကန်တော့လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>အတ္ထု၊</b> ရှင်တော်ဘုန်းဂုဏ် ကိုယ်လုံးခြုံ၍ မာန်ဟုန်ကင်းဝေး ရန်မျိုးစုံအဖုံဖုံ အေးဆေးလို့မို့ မနှေးလျင်စွာ ဖြစ်တော်မူပါစေသတည်း ဘုရား။<br><h3>၉၇။ “အာရုံထဲ တစွဲစွဲ”</h3><b>ဆသု လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ ဆသု ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ။</b><br><b>ဆန္နမေဝ ဥပါဒါယ၊ ဆသု လောကော ဝိဟညတိ။</b><br>*(ခုဒ္ဒကပါဌ ပါဠိတော် - ဟေမဝတသုတ်)*<br><br><b>လောကော၊</b> အန္ဓဗာလ ဘာမျှမသိ မိုက်တိမိုက်မှား ပုထုဇဉ်လောကသားသည်။ <b>ဆသု၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗနှင့် ဓမ္မပေါင်းဆုံ ၆-အာရုံ၌။ <b>သမုပ္ပန္နော၊</b> တဖြစ်တည်းဖြစ် တနစ်တည်းနစ် တရစ်တည်းရစ် တဝဲတည်းဝဲ တလည်တည်းလည် အတည်တည်အထပ်ထပ် ရစ်ပတ်ဖြစ်ပွား၍ နေလေ၏။ <b>ဆသု</b> (ပ) ၆-အာရုံတို့၌။ <b>သန္ထဝံ၊</b> ပေါင်းဖော်ယှဉ်တွဲ မှီဝဲခြင်းကို။ (ဝါ) ဘယ်ကိုသွားသွား ၆-ပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်မှ ဖဲခွာ- <hr> စာမျက်နှာ-77 <br> မသွား ဤ ၆-ပါး၌ ဆာဖုံဖုံ တလူလဲလဲ မှီဝဲဆက်ဆံ၍ နေလေ၏။ <b>ဆန္နမေဝ</b> (ပ) ၆-ပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်ကိုသာလျှင်။ <b>ဥပါဒါယ၊</b> ဖားကိုမြွေငန်း မြဲစွာဖမ်းသို့ အရမ်းအက် အလွန်ခဲ၍သာလျှင်။ <b>လောကော</b> (ပ) သည်။ <b>ဆသု၊</b> အာရုံ ၆-ပါး ကာမဂုဏ်တရား၌။ <b>ဝိဟညတိ၊</b> တပင်ပန်းပန်း တနှမ်းဟိုက်ဟိုက် တရှိုက်ငင်ငင် အလွန်လျင်နွမ်းလျက် ဆင်းရဲကာသာ နေရရှာလေသတည်း။<br><h3>၉၈။ “တဦးတည်းသောသား ပမာ”</h3><b>ယထာပိ ဧကပုတ္တသ္မိံ၊ ပိယသ္မိံ ကုသလီ သိယာ။</b><br><b>ဧဝံ သဗ္ဗေသု ပါဏေသု၊ သဗ္ဗတ္ထ ကုသလော သိယာ။</b><br>*(သောဏကထေရ်)*<br><br><b>ပိယသ္မိံ၊</b> အသားကိုဖောက် အရိုးရောက်အောင် များမြောက်ခင်မင် ချစ်ကြိုးငင်အပ်သော။ <b>ဧကပုတ္တသ္မိံ၊</b> ကြင်နာဆပွား တယောက်တည်းသော သားငယ်၌။ <b>ကုသလီ၊</b> ပြုစုဖို့အရေး မျှော်တွေးဆကာ လိမ္မာရာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>သဗ္ဗေသု၊</b> ရှိသမျှဥဿုံ အလုံးစုံသော။ <b>ပါဏေသု၊</b> သတ္တဝါတို့၌။ <b>ကုသလော၊</b> မေတ္တာတရား ပွားများခြင်းရာ တတ်လိမ္မာသည်။ <b>သိယာ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ ဖြစ်ရာလေ၏။<br><h3>၉၉။ “အကုသလဝိတက် ပယ်ရာ”</h3><b>ယတော အဟံ ပဗ္ဗဇိတော၊ အဂါရာ အနဂါရိယံ။</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သင်္ကပ္ပံ၊ အနရိယံ ဒေါသသံဟိတံ။</b><br>*(သဉ္စယမထေရ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> သဉ္စယ-ဟု နာမ မှည့်ခေါ် တပည့်တော်သည်။ <b>ယတော၊</b> ရဟန်းပြုရာကာလ အကြင်သမယမှစ၍။ <b>အဂါရာ၊</b> အိမ်ရာတည်ထောင် လူတို့ဘောင်မှ။ <b>အနဂါရိယံ၊</b> အိမ်ရာမထောင် ရဟန်းဘောင်၌။ <b>ပဗ္ဗဇိတော၊</b> ဖန်ဝါတင်လှမ်း အကျင့်ခန်းဝယ် ရဟန်းပြုခဲ့လေ၏။ <b>တတော ပဋ္ဌာယ၊</b> ထိုအခါမှစ၍။ <b>အနရိယံ၊</b> အကုသိုလ်အညစ်အကြေး ကင်းဝေးပြုစပ် ချေးမတင်သော။ <b>ဒေါသသံဟိတံ၊</b> တစုံတရာ ပြစ်ဒေါသနှင့် ယှဉ်သော- <hr> စာမျက်နှာ-78 <br> <b>သင်္ကပ္ပံ၊</b> ကာမ၊ ဗျာပါဒ၊ ဝိဟိံသာဟု ၃-ဖြာထွေလျက် အကုသိုလ်ဝိတက်ကို။ <b>နာဘိဇာနာမိ၊</b> ကြံစည်မိ၏ဟု တစိုးတစိမျှ မသိရှိ မအောက်မေ့မိတော့ပေ။<br><h3>၁၀၀။ “သီလပညာ အရင်း”</h3><b>သီလမေဝ ဣဓ အဂ္ဂံ၊ ပညဝါ ပန ဥတ္တမော။</b><br><b>မနုဿေသု စ ဒေဝေသု၊ သီလပညာဏ ဇောတယံ။</b><br>*(ပုဏ္ဏထေရ်)*<br><br><b>ဣဓ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ သာသနာကြီး တန်ဆောင်မီးသို့ ထိန်ညီးထွန်းပ ဤလောက၌။ <b>သီလမေဝ၊</b> သီလသည်သာလျှင်။ <b>အဂ္ဂံ၊</b> နိဗ္ဗာန်တံခါး သွားရာအစ ပထမ-လမ်းမည်ပါပေ၏။ <b>ပညဝါ ပန၊</b> ပညာဟူသည်ကား။ <b>ဥတ္တမော၊</b> တဆင့်တက်၍ မြင့်မြတ်သည့်ထာ ဥစ္စာရတနာမည်၏။ <b>မနုဿေသု စ၊</b> လူ့ပြည်ဌာန လူ့လောကတို့၌လည်းကောင်း။ <b>ဒေဝေသု စ၊</b> နတ်ပြည်ဌာန နတ်လောကတို့၌လည်းကောင်း။ <b>သီလပညာဏံ၊</b> သီလ-ပညာ ဤနှစ်ပါးသော ရတနာတို့၏သာလျှင်။ <b>ဇောတယံ၊</b> အမှောင်ပယ်ခြင်း အလင်းကိုဆောင် တပြောင်ပြောင်နှင့် တောက်လောင်ခမန်း ထွန်းလင်းတောက်ပလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀၁။ “သူများရှိပေကလည်း ကိုယ်ကမရှိရာ”</h3><b>ဥပ္ပတန္တေသု နိပတေ၊ နိပတန္တေသု ဥပ္ပတေ။</b><br><b>ဝသေ အဝသမာနေသု၊ ရမမာနေသု နာ ရမေ။</b><br>*(ပိယဉ္စဟထေရ်)*<br><br><b>ဥပ္ပတန္တေသု၊</b> မာနတက်ချွန် တိမ်တံခွန်သို့ တပျံပျံလွင့် အဆင့်ဆင့်တက်ကြွ လူ့အန္ဓ လူ့ဗာလတို့အလယ်၌။ <b>ပဏ္ဍိတော၊</b> ဝိပဿနာပညာမျက်စိ နှံ့သိကျော်ထင် သူတော်စင်သည်။ <b>နိပတေ၊</b> ဂါရဝေါ စ နိဝါတောဖြင့် မာနချကာ နေထိုင်ကျင့်ကြံရာ၏။ <b>နိပတန္တေသု၊</b> စိတ်ဓာတ်ကျဆင်း တပျင်းရိရိ တုံးတိတိနေကုန်သော သူတို့အလယ်၌။ <b>ဥပ္ပတေ၊</b> စိတ်ဓာတ်တက်ကြွ ဝီရိယဖြင့် နေ့ညပက္ခ နေထိုင်ကျင့်သုံးရာ၏။ <b>အဝသမာနေသု၊</b> တရားအကျင့်- <hr> စာမျက်နှာ-79 <br> အသင့်နှလုံး မကျင့်သုံးသော သူတို့အလယ်၌။ <b>ဝသေ၊</b> တရားအကျင့် အသင့်နှလုံး ကျင့်သုံးကာသာ နေထိုင်ရာ၏။ <b>ရမမာနေသု၊</b> ကာမဂုဏ်ဟု အာရုံဓလေ့ အစုံမေ့ကာ ပျော်မွေ့နေကြကုန်သော သူတို့အလယ်၌။ <b>နာ ရမေ၊</b> ကာမဂုဏ်ဓလေ့ ပျော်မမေ့ဘဲ ဓမ္မဘာသာ တရားရှာလျက် နေ့ညမကွာ ပျော်မွေ့လျက်သာ နေရာသတည်း။<br><h3>၁၀၂။ “အိပ်နေလျှင် ဘယ်တော့ဒုက္ခ လွတ်မှာလဲ”</h3><b>သဗ္ဗတ္တိံ သုပိတေန၊ ဒိဝါ သင်္ဂဏိကာရတော။</b><br><b>ကုဒဿု နာမ ဒုမ္မေဓော၊ ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿတိ။</b><br>*(နီတထေရ်)*<br><br><b>သဗ္ဗတ္တိံ၊</b> တညဉ့်ပတ်လုံး။ <b>သုပိတေန၊</b> တခေါခေါနှင့် အိပ်မောတွေတွေ ကျကာနေပြီးနောက်။ <b>ဒိဝါ၊</b> နေ့လယ်နေ့ခင်း အလင်းကာလ သမယကျပြန်တော့။ <b>သင်္ဂဏိကာရတော၊</b> အပေါင်းအသင်း စကားတင်းပြော ရောနှောပျော်မွေ့လေ့ ရှိပြန်၏။ <b>သော ဒုမ္မေဓော၊</b> ထိုသို့သာလျှင် ပညာမဲ့ကင်း ရဟန်းဖျင်းသည်။ <b>ကုဒဿု နာမ၊</b> ဘယ်ခါကာလ ဘယ်သမယကျမှ။ <b>ဒုက္ခဿန္တံ၊</b> ဒုက္ခကင်းငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်းကို။ <b>ကရိဿတိ၊</b> ပြုနိုင်မည်နည်း။ (ဝါ) <b>ကရိဿတိ၊</b> အပျင်းကလည်းထူ အအိပ်ကလည်းကြီး စကားပြောကလည်းသန် လေကန်ကာ အပေါင်းအဖော်နှင့် မွေ့သူမို့ ဝေဖန်စရာအကြောင်း မျှော်လို့လည်း မတွေ့ပြီဘူး၊ ဓမ္မဘာသာ ဧကစာကို မေ့သောကြောင့် ဘယ်တကွေ့မှာမှ တရားနှင့် မတွေ့နိုင်လေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၃။ “ခြေရာပျောက်ဂါထာ”</h3><b>ယဿာသဝါ ပရိက္ခိဏာ၊ အာဟာရေ စ အနိဿိတော။</b><br><b>သုညတော အနိမိတ္တော စ၊ ဝိမောက္ခော ယဿ ဂေါစရော။</b><br><b>အာကာသေဝ သကုန္တာနံ၊ ပဒံ တဿ ဒုရန္နယံ။</b><br>*(ဝိဇယထေရ်)*<br><br><b>ယဿ၊</b> အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား။ <b>အာသဝါ၊</b> လေးပါးသော အာသဝတရားတို့သည်။ <b>ပရိက္ခိဏာ၊</b> မဂ်ဖြင့်ပယ်သတ် ဇာတ်မျှမတင် ဖြူစင်- <hr> စာမျက်နှာ-80 <br> သန့်ရှင်း လုံးလုံးကင်းပြီးလေပြီ။ <b>အာဟာရေ စ၊</b> အာဟာရကို အမှူးပြု၍ လေးဦးသောအကြောင်းတရားတို့၌။ <b>အနိဿိတော၊</b> တဏှာဒိဋ္ဌိ ကပ်ငြိမသွေ မတည်နေတော့ပြီ။ (ဝါ) <b>အာဟာရေ စ၊</b> ဘဝဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ကမ္မအမှု၌။ <b>အနိဿိတော၊</b> မစွဲမတည် မကပ်မှီတော့ပေ။ <b>ယဿ၊</b> အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ <b>ဂေါစရော၊</b> ကျက်စားဖွယ်ရာ အာရုံသည်ကား။ <b>သုညတော စ၊</b> ရာဂစသော ကိလေသာတရားတို့၏ မရှိကင်းပြတ်ခြင်းကြောင့် သုညတမည်သော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>အနိမိတ္တော စ၊</b> ရာဂစသော နိမိတ်အစားစားတို့ ထင်ရှားတစိ ပြဖွယ်မရှိသော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဝိမောက္ခော စ၊</b> ရာဂစသော ကိလေသာများမှ လွတ်မြောက်သောကြောင့် ဝိမောက္ခမည်သော နိဗ္ဗာန်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂေါစရော၊</b> ကျက်စားဖွယ်ရာ အာရုံသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>တဿ၊</b> ပြဆိုခဲ့ပြီး အသီးသီးပေါင်းဆုံ ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>တဿ၊</b> ထိုရဟန္တာအရှင်မြတ်၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>အာကာသေ၊</b> ဟင်းလင်းအပြင် အဇဋာခွင် ထက်ကောင်းကင်၌။ <b>သကုန္တာနံ၊</b> မြူးပျော်ပျံသွား ကျေးငှက်များ၏။ <b>ပဒံ ဝ၊</b> ခြေရာကဲ့သို့။ (ဝါ) ကောင်းကင်ပျံသွား ငှက်များခြေရာ ဤသည်မှဟု သေချာစိပြဖွယ်မရှိသကဲ့သို့။ <b>ဒုရန္နယံ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံပြီးနောက် ခြေရာပျောက်ကာ ဘယ်နေရာမှ ရှာမရဘဲ ဖြစ်လေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၄။ “သတ္တဝါတွေက ဒုက္ခကိုမှ လိုချင်သည်”</h3><b>ဒုက္ခကာမာ ဧရက၊ န သုခကာမာ ဧရက။</b><br><b>ယော ကာမေ ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော ကာမယတိ ဧရက။</b><br><b>ယော ကာမေ န ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော န ကာမယတိ ဧရက။</b><br>*(ဧရကမထေရ်)*<br><br><b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သတ္တာ၊</b> သတ္တဝါတို့သည်။ <b>ဒုက္ခကာမာ၊</b> ချမ်းသာကိုပင် လိုအင်ဆန္ဒ ရှိနေကြသည် ဆိုသော်လည်း စင်စစ်ဧကန် အမှန်ကမူ အပူဒုက္ခကိုပင် လိုအင်ဆန္ဒ ပြင်းပြလှကုန်၏။ <b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သတ္တာ၊</b> သတ္တဝါတို့သည်။ <b>န သုခကာမာ၊</b> သုခချမ်းသာ အေးဆေးရာကို မှန်စွာမသွေ မလိုလားကြလေကုန်။ <hr> စာမျက်နှာ-81 <br> <b>ယော၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါမဟူ အကြင်သူသည်။ <b>ကာမေ၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေငါးဖြာတို့ကို။ <b>ကာမယတိ၊</b> တတောင့်တတ လိုချင်လှပေ၏။ <b>သော၊</b> ထိုသူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> လွန်ပြင်းကဲ ပူပန်ဆင်းရဲကို။ <b>ကာမယတိ၊</b> လိုချင်ဆန္ဒ ပြင်းပြသည်မည်၏။ <b>ယော</b> (ပ) အကြင်သူသည်။ <b>ကာမေ၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေနှစ်ဝ ငါးဖြာတို့ကို။ <b>န ကာမယတိ၊</b> ပညာသဘော နစ်နာတွေးဆ ငါးကာမ၌ တောင့်တအာသာ တဏှာဘေး ကင်းစင်ပ၍ အနည်းငယ်မျှ အလိုမရှိပေ။ <b>ဧရက၊</b> ချစ်သား ဧရက။ <b>သော၊</b> ထိုသူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> လွန်စွာပြင်းကဲ ပူပန်ဆင်းရဲကို။ <b>န ကာမယတိ၊</b> အလိုရှိသည် မမည်ပေ။ (ဝါ) ကာမတဏှာ ကင်းလွတ်ကွာသဖြင့် နောက်မှာထက်ချပ် ဆက်စပ်ပါလာ ဝဋ်ဒုက္ခလည်း မှန်စွာမသွေ ငြိမ်းအေးလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၅။ “လူယုတ်နှင့် ဘယ်လိုမှ မပေါင်းနိုင်”</h3><b>အဟံ ဟတနေတ္တောသ္မိ၊ ကန္တာရဒ္ဓါနပက္ခန္တော။</b><br><b>သယမာနောပိ ဂစ္ဆိဿံ၊ န သဟာယေန ပါပေန။</b><br>*(စက္ခုပါလမထေရ်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> စက္ခုပါလနာမင်မည် ငါမထေရ်သည်။ အထွေ၊ မျက်စိနှစ်ဖက် ပျက်လျက်မှောင်သန်း စုံလုံးကန်းသည်။ <b>ဟတနေတ္တောသ္မိ၊</b> ပျက်ပြီသော မျက်စိရှိသည်။ <b>အသ္မိ၊</b> အကြောင်းရင်းခံ ရှေးရှေးကံကြောင့် ရှောင်ရန်မလွယ် ဖြစ်ရရှာပါ၏။ <b>ကန္တာရဒ္ဓါနပက္ခန္တော၊</b> မျက်စိနှစ်ခန်း စုံလုံးကန်းလျက် ကြမ်းတမ်းလှစွာ မြိုင်ကန္တာကို ခုခါမနား ခရီးသွားလျက် နေရပါ၏။ တထပ်၊ ထိုသို့လျှင် မျက်စိကကန်း ခရီးကြမ်းဝယ် မသန်မစွမ်း ခရီးလှမ်းနေရသော်လည်း။ <b>ပါပေန၊</b> ယုတ်မာလှသော။ <b>သဟာယေန၊</b> အဖော်နှင့်တကွ။ <b>န ဂစ္ဆိဿံ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့်မျှ ခရီးယှဉ်ကာ လိုက်မည်မဟုတ်ပေ။ <b>သယမာနောပိ၊</b> လမ်းခုလတ်တွင် ဝပ်စင်းနားရပ်ကာ လှဲအိပ်လျက်သာ နေရမည်။ (ဝါ) သေရမည်၊ လူယုတ်မာကိုကား ဘယ်သောခါမှ ရန်သွားတူနော်ဟု ပေါင်းဖက်ပြုလိမ့်မည် မဟုတ်တော့ချေ။ <hr> စာမျက်နှာ-82 <br> <h3>၁၀၆။ “ရွှေခွက်စွန့်၍ မြေခွက်နှင့် အဘိသိက်သွန်းသူ”</h3><b>ဟိတွာ သတပလံ ကံသံ၊ သောဝဏ္ဏံ သတရာဇိကံ။</b><br><b>အဂ္ဂဟိံ မတ္တိကာပတ္တံ၊ ဣဒံ ဒုတိယာဘိသေစနံ။</b><br>*(တိဿထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> ရှင်ဘုရင်ဘဝကိုစွန့်၍ လာခဲ့သော တိဿမည်တွင် ငါထေရ်အရှင်သည်။ <b>သတပလံ၊</b> ပိုလ်ချိန်တရာ လေးလံစွာသော။ <b>သောဝဏ္ဏံ၊</b> ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေစင် ရောင်ရှင်အိအိ ရွှေအတိပြီးသော။ <b>သတရာဇိကံ၊</b> အရေးအသား ပန်းနွယ်များဖြင့် ဆန်းပြားထွေလာ အရေးအကြောင်းတရာရှိသော။ <b>ကံသံ၊</b> မင်းတို့သုံးရိုး အဘိုးမပြတ် လွန်မြင့်မြတ်သည့် ရွှေခွက်ကို။ <b>ဟိတွာ၊</b> နည်းနည်းမျှမနှမြောဘဲ ပြတ်ပြတ်စဲစဲကြီး စွန့်လွှတ်လျက်သာလျှင်။ <b>မတ္တိကာပတ္တံ၊</b> လူများတကာ ယူစရာမမက် မြေအိုးခွက်ကို။ <b>အဂ္ဂဟိံ၊</b> မြတ်မြတ်နိုးနိုး ယုံကြည်ကိုးလျက် နှစ်နှစ်သက်သက်ကြီး ကိုင်စွဲလေပြီ။ <b>ဣဒံ၊</b> ရွှေခွက်ကိုစွန့်လျက် မြေခွက်ကို ကိုင်စွဲလိုက်ခြင်းသည်။ <b>ဒုတိယာဘိသေစနံ၊</b> မင်းဘိသိက်မြှောက် ဆကာထောက်သော် ၂-ကြိမ်မြောက် အဘိသိက်သွန်းလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၀၇။ “ဝိမုတ္တိပန်း ဆင်မြန်းသူ”</h3><b>သမ္မပ္ပဓာနသမ္ပန္နော၊ သတိပဋ္ဌာနဂေါစရော။</b><br><b>ဝိမုတ္တိကုသုမသန္ထော၊ ပရိနိဗ္ဗာယိဿတျနာသဝေါ။</b><br>*(ဒေဝသကထေရာပဒါန်)*<br><br><b>သမ္မပ္ပဓာနသမ္ပန္နော၊</b> လုံ့လပြင်းထန် သမ္မပ္ပဓာန်နှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>သတိပဋ္ဌာနဂေါစရော၊</b> သတိပဋ္ဌာန်လေးပါး အာရုံအားလျှင် ကျက်စားစရာရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိမုတ္တိကုသုမသန္ထော၊</b> ဝိမုတ္တိသုခ တုမရမည် ပန်းသကာချူ ပန်ဆင်တော်မူလျက်။ <b>အနာသဝေါ၊</b> အာသဝေါကင်းကွာ ရဟန္တာအဖြစ်ဖြင့်။ <b>ပရိနိဗ္ဗာယိဿတိ၊</b> ကိလေသာဝန် ခန္ဓာဝန်ကို ပစ်သွန်ပယ်ချ မြတ်သုခဖြင့် မုချမသွေ ငြိမ်းအေးရလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၀၈။ “တောတောင်တဝှမ်း အလွမ်းပြေ”</h3><b>အမ္ဗုကာ ပုထုသိလာ၊ ဂေါနင်္ဂုလမိဂါယုတာ။</b><br><b>အမ္ဗုသေဝါလသဉ္ဆန္နာ၊ တေ သေလာ ရမယန္တိ မံ။</b><br>*(ဝနဝစ္ဆထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-83 <br> <b>အမ္ဗုကာ၊</b> လျှိုမြောင်ချိုင့်ဝှမ်း စိမ့်စမ်းသွယ်ကာ စီးကျလာသား ဓမ္မတာသဘာဝ အေးမြကြည်လင် စင်ကြယ်သော ရေပြင်လည်းရှိထသော။ <b>ပုထုသိလာ၊</b> မြင့်မြင့်ချွန်ချွန် တောင်ကြီးဟန်နွယ် အသွယ်သွယ်အမြှောင်မြှောင် ကျောက်ဆောင်ကြီးများလည်းရှိထသော။ <b>ဂေါနင်္ဂုလမိဂါယုတာ၊</b> တပင်မှတပင် မြူးရွှင်ခုန်ကူး အထူးအဆန်း ဝမ်းပမ်းရှိုက်ဖို တောမျောက်ညိုတို့နှင့်လည်း ရောပြွမ်းထသော။ <b>အမ္ဗုသေဝါလသဉ္ဆန္နာ၊</b> စိမ်းစိုဝေကာ မြကမ္ဗလာအလား ရေမှော်များဖြင့်လည်း ဖုံးအုပ်ထားအပ်သော။ <b>တေ သေလာ၊</b> အနိမ့်အမြင့် ဆင့်ကာဆင့်ကာ လိုင်းအိပမာသို့ လူးလာယှက်သန်း တောင်စဉ်တောင်ဝှမ်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> ကာမဂုဏ်ဓလေ့ မပျော်မွေ့ဘဲ ဓမ္မဘာသာ အရညာစခန်း သစ်ခက်နန်း၌ စိတ်ပမ်းဖြေရှာ ထေရ်ရှင်ကို။ <b>ရမယန္တိ၊</b> ပျင်းရိမပေါ် စိတ်လက်ပျော်အောင် ဖြေဖျော်ကြလေကုန်သတည်း။<br><h3>၁၀၉။ “တောရိပ်ပျော် စမ်းပါ”</h3><b>ပဝိဝိတ္တာ အသံသဋ္ဌာ၊ ပန္တသေနာသနေ ရတာ။</b><br><b>အာရာဓယန္တာ နာထဿ၊ ဝနဝါသေန မာနသံ။</b><br><b>ဧကာကီ အရညေ နိဝသံ၊ ယံ သုခံ လဘတေ ယတိ။</b><br><b>ရသံ တဿ န ဝိန္ဒန္တိ၊ အပိ ဒေဝါ သဣန္ဒကာ။</b><br><b>ပံသုကူလဉ္စ သော ဝတ္ထံ၊ ကဝစံ ဝိယ ဓာရယံ။</b><br><b>အရညသင်္ဂါမဂတော၊ အဝသေသံ ဇိတော အဟု။</b><br><b>သပ္ပိ န စိရဿေဝ၊ ဇေတေ မာရံ သဝါဟနံ။</b><br><b>တသ္မာ အရညဝါသမှိ၊ ရတိံ ကယိရာထ ပဏ္ဍိတာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပဝိဝိတ္တာ၊</b> လူသံသူသံ ဆူညံမရှိ ပကတိငြိမ်းအေးသည်။ <b>အသံသဋ္ဌာ၊</b> လူသူရောဘက် မထွေးယှက်သည်။ <b>ပန္တသေနာသနေ ရတာ၊</b> အစွန်ကျသော ကျောင်း၌ မွေ့လျော်သည်။ <b>ဟု</b> (ပ) <b>နာထဿ၊</b> လူသုံးပါးတို့၏ အထွဋ်အထား မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>မာနသံ၊</b> စိတ်တော်ကို။ <b>ဝနဝါသေန၊</b> တောအုပ်မှီတင်း နေထိုင်ခြင်းဖြင့်။ <b>အာရာဓယန္တာ၊</b> တရားသဘော လိုက်လျောပျော်ပိုက် နှစ်ခြိုက်စေလျက်။ <b>ဧကာကီ၊</b> အဖော်မရှိ တကိုယ်တည်းသာလျှင်။ <b>အရညေ၊</b> တော၌။ <b>နိဝသံ</b> (ဝါ) <b>နိဝသန္တော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-84 <br> ကမ္မဋ္ဌာန်းနှလုံး စွဲသုံးကြံ့ခိုင် နေထိုင်သည်ဖြစ်၍။ <b>ယံ သုခံ၊</b> အကြင်ဓမ္မရသ ချမ်းသာသုခကို။ <b>ယတိ၊</b> ဣန္ဒြေခြောက်ပါး တံခါးကို ပိတ်ထားစေ့စပ် ရဟန်းမြတ်သည်။ <b>လဘတေ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် ရရှိနိုင်၏။ <b>တံ ရသံ၊</b> ဓမ္မပီတိ ဆီထိသည့်ဂွမ်း အေးချမ်းပေစွ ထိုသုခကို။ <b>သဣန္ဒကာ၊</b> နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် လွှမ်းပတ်စိုးအုပ် အကြီးအချုပ် ပြုလုပ်ရသော။ <b>ဒေဝါပိ၊</b> သိကြားဒေဝါ နတ်ဗြဟ္မာတို့သော်လည်း။ <b>န ဝိန္ဒန္တိ၊</b> ရနိုင်ရန်ကား အသာထား၍ အနားသို့ပင် မသီမကပ်နိုင်ကြလေကုန်။ <b>ဧသော ဘိက္ခု၊</b> တောရိပ်မှီခို ကြည်ညိုဆည်းကပ် ထိုရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ပံသုကူလဉ္စ၊</b> မြေမှုန်ထပ်ထပ် လိမ်းကပ်သည့် သင်္ကန်းကို။ <b>ကဝစံ ဝိယ၊</b> ချပ်ဝတ်တန်ဆာ ဒွါဒရာကဲ့သို့။ <b>ဓာရယံ</b> (ဝါ) <b>ဓာရယန္တော၊</b> နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် သိမ်းပိုက်ကြင်နာ ဝတ်ဆင်လာ၍။ <b>အရညသင်္ဂါမဂတော၊</b> ကိလေသာရန် တွန်းလှန်ဖြိုခွင်း စစ်အင်ကျင်းရာ စစ်မြေတာ၌။ <b>အဝသေသဓုတင်္ဂယုတော၊</b> ကြွင်းကျန်သေးသော ဓုတင်တို့ကိုလည်း ဆောင်လျက်။ <b>န စိရဿေဝ၊</b> မကြာမြင့်မီသာလျှင်။ <b>သဝါဟနံ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ခြံရံပါသော ကိလေသာဟူ ရန်သူစစ်သည် ဝန်းပတ်လည်သော။ <b>မာရံ၊</b> အဟုန်ထန်ပြင်း မာရ်နတ်မင်းကို။ <b>ဇေတုံ၊</b> အောင်တပ်ခင်း၍ ချက်ချင်းမသွေ အောင်နိုင်စေခြင်းငှာ။ <b>သမ္မံ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်ပိုင် ဆောင်စွမ်းနိုင်ပေသတည်း။<br><h3>၁၁၀။ “ဆရာ့ဂုဏ်အင်္ဂါ”</h3><b>ပိယော ဂရု ဘာဝနိယော၊ ဝတ္တာ စ ဝစနက္ခမော။</b><br><b>ဂမ္ဘီရဉ္စ ကထံ ကတ္တာ၊ နော စဋ္ဌာနေ နိယောဇကော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အာစရိယဿ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းဆရာ၏ <b>ဣစ္ဆိတဗ္ဗာနိ၊</b> အလိုရှိအပ် ကောင်းမြတ်ခြင်းရာ လက္ခဏာတို့သည်ကား—<br>၁။ <b>ပိယော စ၊</b> တပည့်အများက ချစ်အပ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၂။ <b>ဂရုဘာဝနီယော စ၊</b> လေးစားအပ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၃။ <b>ဝတ္တာ စ၊</b> ဆိုသင့်ဆိုရန် စကားမှန်ကို တပည့်အများ လက်ခံအောင် လိုက်နာအောင် ပြောဆိုတတ်သော ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံရခြင်းကလည်း တပါး။ <hr> စာမျက်နှာ-85 <br> ၄။ <b>ဝစနက္ခမော၊</b> ပြောဆိုဆုံးမခြင်းကို သည်းခံခြင်း၊ (ဝါ) ပြောဆိုဆုံးမရန်ရှိက အသင့်ဖြစ်ရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၅။ <b>ဂမ္ဘီရံ၊</b> လေးနက်သော၊ (ဝါ) အနှစ်သာရနှင့် ပြည့်စုံသော။ <b>ကထံ စ၊</b> စကားကိုလည်း။ <b>ကတ္တာ၊</b> ပြောဆိုတတ်ရခြင်းကလည်း တပါး။<br>၆။ <b>အဋ္ဌာနေ၊</b> မသင့်မတော်သော အရာဌာန၌။ <b>နော စ နိယောဇကော၊</b> မတိုက်တွန်းတတ်ခြင်းကလည်း အင်္ဂါတပါး။<br><b>ဣမာနိ ဆ၊</b> ဤ ၆-ပါးတို့တည်း။<br><h3>၁၁၁။ “ခြေဖဝါးလက္ခဏာ”</h3><b>ရတ္တဿ ဟိ ဥက္ကုဋိကံ ပဒံ ဘဝေ၊ ဒုဋ္ဌဿ ဟောတိ အနုကဿိတံ ပဒံ။</b><br><b>မူဠှဿ ဟောတိ သဟသာနုပီဠိတံ၊ ဝိဝဋစ္ဆဒဿ ဣဒံ ဤဒိသံ ပဒံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ရတ္တဿ၊</b> ကာမဂုဏ်၌ တပ်မက်သောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>ဥက္ကုဋိကံ၊</b> ခြေဖျားထောက်၍ နင်းသည်၊ (ဝါ) ဖနောင့်ကို တအားဆောင့်၍ နင်းသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဒုဋ္ဌဿ၊</b> ဒေါသစရိုက် ကြီးသောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>အနုကဿိတံ၊</b> တန်းလန်းဆွဲနေသည်၊ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>မူဠှဿ၊</b> မောဟကြီးသောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>သဟသာနုပီဠိတံ၊</b> မြေကြီး၌ တအားဖိ၍ ချိုင့်ကြီးဖြစ်အောင် နက်နင်းနေသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။ <b>ဝိဝဋစ္ဆဒဿ၊</b> ဝဋ်ပြတ်သောသူ၏။ <b>ပဒံ၊</b> ခြေရာသည်။ <b>ဤဒိသံ၊</b> ယခုမြင်ရသော ခြေရာနှင့် အလားနမူ မတူသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၁၁၂။ “တောခွေးနှင့် ပေါက်ပွင့်လို”</h3><b>ယထာပိ ပုပ္ဖိတံ ဒိသွာ၊ သိင်္ဂါလော ကိံသုကံ ဝနေ။</b><br><b>မံသရုက္ခော အယံ လဒ္ဓေါ၊ ဣတိ ဂစ္ဆေယျ ဝေဂသာ။</b><br><b>ပတိတံ ပတိတံ ပုပ္ဖံ၊ ဝိက္ခာဒတိ လောလုပ္ပော။</b><br><b>နယိဒံ မံသံ အဒုံ မံသံ၊ ယံ ရုက္ခသ္မိံ တိ ဣစ္ဆတိ။</b><br><b>ကောဋ္ဌာသံ ပတိတံ ဟေဝံ၊ အသုဘန္တိ တထာ ဗုဓော။</b><br><b>အဂ္ဂဟေတွာန ဂဏှေယျ၊ သရီရဋ္ဌံ တထာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)* <hr> စာမျက်နှာ-86 <br> <b>သိင်္ဂါလော၊</b> တောဝယ် ပျော်ပါး မပါးမနပ် ကျိုးကြောင်းစပ်လျက် သိတတ်ပညာ ပလာမဲ့ဝေး တော၌မွေးသည့် တောမြေခွေးသည်။ <b>ဝနေ၊</b> တော၌။ <b>ပုပ္ဖိတံ၊</b> ပွင့်၍နေသော။ <b>ကိံသုကံ၊</b> နီနီရဲရဲ အသွေးတမူ အမဲသားတုံးနှင့်တူသော ပေါက်ပန်းကို။ <b>ဒိသွာ၊</b> အဝေးကပင် ထင်ထင်ရှားရှား မြင်လေငြားသော်။ <b>မယာ၊</b> ငါသည်။ <b>မံသရုက္ခော၊</b> အမဲသားများ ဆွဲလွဲထားသည့် အပင်ကို။ <b>လဒ္ဓေါ၊</b> ဖိုးကံကောင်းမို့ မတောင့်မတ မကြောင့်ကြအောင် ကြံဆောင်ထောက်မ အရကြီးရ အမြတ်ပွားလေပြီ။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝေဂေန၊</b> အဟုန်ပြင်းစွာ လျင်မြန်ကာဖြင့်။ <b>ဂန္တွာ၊</b> တအားစိုက်ကာ သွားလိုက်ပါ၍။ <b>ပတိတံ ပတိတံ၊</b> အညှာမခိုင် လေဆိုင်ဝှေ့ကာ ကြွေကျလာသော။ <b>ပုပ္ဖံ၊</b> အရောင်နီမြန်း ပေါက်ပွင့်ပန်းကို။ <b>အတိလောလုပ္ပော၊</b> တပ်မက်တဏှာ ပြင်းကဲစွာဖြင့်။ <b>ဝိက္ခာဒတိ၊</b> အပြေးကပ်သွား ပါးစပ်အားဖြင့် ဟပ်စားပြီးနောက်။ <b>ဣဒံ၊</b> မြေသို့သက်ခ ကြွေကျလာသော ဤအရာသည်။ <b>န မံသံ၊</b> အားရပါးရ ခစားစရာ အမဲသား မဟုတ်ပါသေးပေ။ <b>ရုက္ခသ္မိံ၊</b> သစ်ပင်တခို ဟိုအထက်၌။ <b>ယံ၊</b> မကြွေကျသေးဘဲ တွဲလွဲဆွဲနေသော အရာသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ကြွေကျခါနီး အပြီးမသွေ တည်နေပေ၏။ <b>အဒုံ၊</b> သစ်ပင်ပေါ်မှာ ဆွဲတည်ပါသည့် နီတျာရဲ ထိုအခဲသည်သာလျှင်။ <b>မံသံ၊</b> အမဲသားစစ် သားတစ်ဧကန် မှန်လှပါပေ၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> အလွဲအမှား အစွဲများဖြင့် မှတ်သားမိရှာပေ၏။<br><br><b>တထာ၊</b> ဥပမာပုံအား တောခွေးအလားကဲ့သို့ အလားတူသာလျှင်။ <b>ပုထုဇ္ဇနော၊</b> ကိလေသာများဖြင့် ပုထုဇဉ်သည်လည်း။ <b>ပတိတံ ယေဝ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်မှ ပြုတ်ကြွေကျလာသည့် မစင်ကျင်ကြီး နှပ်အစီးစသည်တို့ကသာလျှင်။ <b>အသုဘန္တိ၊</b> မတင့်မတယ် ရွံစဖွယ်ဖြစ်၏။ <b>သရီရဋ္ဌံ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်နှင့် ဆက်စပ်မှီနေ ကောဋ္ဌာသအစုတွေကိုကား။ <b>သုဘန္တိ၊</b> တင့်တယ်ဖွယ်ရာ ချစ်စရာဟု။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> အမြင်မှောက်မှား ဖောက်ပြားကာသာ ယူမိရှာ၏။ <b>တထာ၊</b> ပုထုဇဉ်သား လူမိုက်သား အလိုမခြားတမူ အလားတူစွာသာလျှင်။ <b>ဗုဓော၊</b> တွေးခေါ်မြော်မြင် ပညာရှင်သည်။ <b>အဂ္ဂဟေတွာန၊</b> ကိုယ်ခန္ဓာမှ ပြုတ်ကွာကျလာ ဆံကေသာအစ နှပ်တံထွေးအဆုံး အကုန်လုံးသော ကောဋ္ဌာသကား-အသုဘ၊ ခန္ဓာကိုယ်တွင် ယှဉ်ဆက်စပ် ကပ်၍တည်နေ ကောဋ္ဌာသတွေကား သုဘ-ဟူ၍ မမှန်မကန် အပြန်ပြန်လွဲမှား မယူထားဘဲ။ <b>သရီရဋ္ဌသ္မိံ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်တွင် မှီယှဉ်ဆက်စပ် ကပ်၍တည်နေ ကောဋ္ဌာသတွေလည်း ထိုနည်း၎င်း အကြောင်း- <hr> စာမျက်နှာ-87 <br> မထူး ရှေးဦးမဆွ အသုဘတွေပါတကားဟူ၍။ <b>ဂဏှေယျ၊</b> ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် စေ့စေ့ကြည့်ကာ ယူဆလေရာသတည်း။<br><br><b>ဣမံ ဟိ သုဘတော ကာယံ၊ ဂဟေတွာ တတ္ထ မုစ္ဆိတာ။</b><br><b>ဗာလာ ကရောန္တာ ပါပါနိ၊ ဒုက္ခာ န ပရိမုစ္စရေ။</b><br><b>တသ္မာ ပဿေယျ မေဓာဝီ၊ ဇီဝဿ ဝါ မတဿ ဝါ။</b><br><b>သဘာဝံ ပူတိကာယဿ၊ သုဘဘာဝေန ဝိဝိတ္တံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဣမံ ကာယံ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်ကြီးကို။ <b>သုဘတော၊</b> မပုပ်မသိုး တင့်တယ်လှပါပေ၏ ဟူ၍။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> အကဲပြင်းထန် အလွန်အမင်း အစွဲတင်းကြကုန်လျက်။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက် နှစ်ခြိုက်ပျော်ပါး ငမိုက်သားတို့သည်။ <b>တတ္ထ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ထိုအပုပ်ကောင်၌။ <b>မုစ္ဆိတာ၊</b> တွေဝေမေ့လျော့ ဓလေ့ရူးကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျ ကာမေသုစသည် ပေါင်းစု မကောင်းမှုတို့ကို။ <b>ကရောန္တာ၊</b> မစင်အိုင်ထဲ ဝက်၏သို့ မြုပ်လဲပေါ်တဲ့ မရွံကုန်ဘဲ ပြုဟုန်ကဲကြလျက်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> အပါယ်လေးဖြာ သံသရာပြင်းကဲ ဒုက္ခဝဲမှ။ <b>န ပရိမုစ္စရေ၊</b> ကရွတ်ကင်းလျှောက် ဇွတ်တင်းရောက်လျက် မလွတ်မြောက်နိုင်ကြလေကုန်။<br><br><b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>မေဓာဝီ၊</b> ကျိုးကြောင်းမြော်မြင် ပညာရှင်သည်။ <b>ဇီဝဿ ဝါ၊</b> အသက်ရှင်ဆဲမူလည်းဖြစ်သော။ <b>မတဿ ဝါ၊</b> သေပြီးသည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>ပူတိကာယဿ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်ကြီး၏။ <b>သုဘဘာဝေန၊</b> တင့်တင့်တယ်တယ် ချစ်ဖွယ်ရာသဘောအားဖြင့်။ <b>ဝိဝိတ္တံ၊</b> အကယ်တစိ ဉာဏ်ဖြင့်ကြည့်က မရှိကင်းပသော။ <b>သဘာဝံ၊</b> ပင်ကိုယ်မူလ သဘာဝပါလာ သူ့ဓမ္မတာကို။ <b>ပဿေယျ၊</b> အဝိဇ္ဇာပယ်ရှင်း ဉာဏ်ရောင်သွင်းလျက် ထင်လင်းမြင်အောင် ဆောင်၍ကြည့်ရာသတည်း။<br><h3>၁၁၃။ “ဒုတ်နှင့် စောင့်နေရလိမ့်မယ်”</h3><b>ဒုဂ္ဂန္ဓော အသုစိကာယော၊ ကုဏပေါ ဥက္ကရူပမော။</b><br><b>နိန္ဒိတော စက္ခုဘူတေဟိ၊ ဗာလေဟိ ပန အဘိနန္ဒိတော။</b><br><b>အလ္လစမ္မပဋိစ္ဆန္နော၊ နဝဒွါရော မဟာဝဏော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-88 <br> <b>သမန္တတော ပဂ္ဃရတိ၊ အသုစိ ပူတိဂန္ဓိယော။</b><br><b>သစေ ဣမဿ ကာယဿ၊ အန္တော ဗဟိရကော သိယာ။</b><br><b>ဒဏ္ဍံ နူန ဂဟေတွာန၊ ကာကေ သောဏေ နိဝါရယေ။</b><br><br><b>အယံ ကာယော၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ပုပ်သိုးနှောင် ဤကိုယ်ကောင်သည်။ <b>အသုစိ၊</b> မစင်မကြယ် ရွံဖွယ်အတိ ပြီး၏။ <b>ကုဏပေါ၊</b> ပိုးလောက်ပြည်ညို တစိုစိုယုတ် အကောင်ပုပ်လည်း ဖြစ်၏။ <b>ဒုဂ္ဂန္ဓော၊</b> သွေးညှီပြည်ညှီ ချေးသေးညှီနှင့် အညှံ့အခိုး အပုပ်လောင်း တထောင်းထောင်းထ မကောင်းလှသော အနံ့လည်း ရှိပေ၏။ <b>ဥက္ကရူပမော၊</b> ယင်မမဲယောင်း တလှောင်းနှောင်းဖြင့် တသောင်းသောင်း ဝဲပျံလျက် ရွံစဖွယ်လည်း ရှိပေ၏။ <b>စက္ခုဘူတေဟိ၊</b> ပညာမျက်စိအမြင်ရှိသော သူတို့သည်။ <b>နိန္ဒိတော၊</b> ရွံဖွယ်ပေါလှ အသုဘဟု ရှုတ်ချကဲ့ရဲ့အပ်ပေ၏။ <b>ဗာလေဟိ ပန၊</b> ရာဂစရိုက် အငတ်ကြိုက်သည့် လူမိုက်ဗာလ လူ့အန္ဓသည်ကား။ <b>အဘိနန္ဒိတော၊</b> မကဲ့ရဲ့ဘဲ တကဲ့အသည်း စွဲကြီးစွဲလျက် သဲသဲမဲမဲကြီး ချစ်ကြိုက်၍ နေတတ်ပါပေ၏။<br><br><b>အယံ ကာယော၊</b> အလျားတလံ အနံတထွာ ဤကိုယ်ကာယ ရူပကသည်။ <b>အလ္လစမ္မပဋိစ္ဆန္နော၊</b> စိုစွတ်သော အရေပြားဖြင့် ပါးပါးလှပ်လှပ် ဖုံးအုပ်၍ ထားအပ်၏။ <b>နဝဒွါရော၊</b> ၉-ဖြာသော ဒွါရရှိ၏။ <b>မဟာဝဏော၊</b> ပြည်တစိုစို ပေါက်ကွဲယိုနေသည့် အနာကြီးလည်း မည်ပါပေ၏။ <b>သမန္တတော အသုစိ ပူတိဂန္ဓိယော၊</b> မစင်မကြယ် ရွံဖွယ်ပုပ်လောင်း အနံ့အပေါင်းသည်။ <b>ပဂ္ဃရတိ၊</b> စမ်းရေစီးသို့ တစီးစီးတသွင်သွင် အစဉ်ယိုစီး၍ နေပေ၏။ <b>ဣမဿ ကာယဿ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသတို့ ရွံစရာ့ပုပ်နှောင် ဤကိုယ်ကောင်၏။ <b>အန္တော၊</b> အတွင်းပိုင်းသည်။ <b>ဗဟိရကော၊</b> အဖုံးအကာ ဖယ်ထုတ်ကာဖြင့် ဗလာပြင်ပ လှန်၍ပြထားသည်။ <b>သစေ သိယာ၊</b> အကယ်၍များ ရှိနေအံ့။ <b>ဒဏ္ဍံ၊</b> ဒုတ်ကို။ <b>ဂဟေတွာန၊</b> ကိုင်စွဲလျက်။ <b>ကာကေ သောဏေ၊</b> ကျီး၊ ခွေး၊ ဝံပို အသီးသီးတို့ကို။ <b>နိဝါရယေ၊</b> တားမြစ်ဟိန်းဟောက် ခြောက်လှန့်၍သာ နေရပါတော့မည်သာတကား။<br><h3>၁၁၄။ “ဗုဒ္ဓဆိုတာ သိလို့ပါ”</h3><b>အဘိညေယျံ အဘိညာတံ၊ ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ ဘာဝိတံ။</b><br><b>ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ မေ၊ တသ္မာ ဗုဒ္ဓေါသ္မိ ဗြာဟ္မဏ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-89 <br> <b>ဗြာဟ္မဏ၊</b> အို-ပုဏ္ဏား။ <b>မေ၊</b> ငါဘုရားသည်။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> သိဖွယ်မှန်သမျှ တရားဓမ္မတို့ကို။ <b>အဘိညာတံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိ သိပြီးလေပြီ။ <b>ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ၊</b> ပွားများအပ်ရာ တရားမှန်သမျှကိုလည်း။ <b>ဘာဝိတံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိကြီး ပွားအပ်ပြီးလေပြီ။ <b>ပဟာတဗ္ဗံ၊</b> ပယ်သင့်ပယ်ရန် တရားမှန်သမျှကို။ <b>ပဟီနံ၊</b> တစိုးတစိ အကြွင်းအကျန်မရှိဘဲ ထိထိမိမိကြီး ပယ်အပ်ပြီးလေပြီ။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ သိစရာရှိသမျှသိ၊ ပွားစရာရှိသမျှပွား၊ ပယ်စရာရှိသမျှ ပယ်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ <b>အဟံ၊</b> သင်တို့ဆရာ ငါဘုရားသည်။ <b>ဗုဒ္ဓေါ၊</b> ဗုဒ္ဓ ဗုဒ္ဓ နှုတ်ဖွင့်ဟလျက် ထုတ်ပြရည်မျှော် ခေါ်ဝေါ်အပ်သည်။ <b>အသ္မိ၊</b> မုချစင်စစ် အမှန်ပင် ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၁၅။ “သွားလို့လည်း မရောက်နိုင်၊ မရောက်လည်း မဖြစ်နိုင်”</h3><b>ဂမနေန န ပတ္တေဗ္ဗာ၊ လောကဿန္တော ကုဒါစနံ။</b><br><b>န စ အပ္ပတွာ လောကန္တံ၊ ဒုက္ခာ နတ္ထိ ပမောစနံ။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်၊ ရောဟိတဿသုတ်)*<br><br><b>လောကဿန္တော၊</b> လောက၏အဆုံးကို။ <b>ဂမနေန၊</b> သွား၍။ <b>ကုဒါစနံ၊</b> ဘယ်အခါမျှ။ <b>န ပတ္တေဗ္ဗာ၊</b> မရောက်နိုင်။ <b>လောကဿန္တံ၊</b> လောကအဆုံးသို့။ <b>အပ္ပတွာ စ၊</b> မရောက်ဘဲလည်း။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ဆင်းရဲမှ။ <b>ပမောစနံ၊</b> လွတ်ခြင်းသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိနိုင်။<br><h3>၁၁၆။ “ဘဂဝါပုဒ် အဖွင့်”</h3><b>ဘာဂျီ ဘဂ္ဂဝါ ယုတ္တော၊ ဘဂေဟိ စ ဝိဘတ္တဝါ။</b><br><b>ဘတ္တဝါ ဝန္တဂမနော၊ ဘဝေသု ဘဂဝါ တတော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တထာဂတော၊</b> ရှေးရှေးဘုရားအရှင်များသို့ ဆယ်ပါးသုံးလီ ပါရမီဟုန် စာဂီစုံကို အကုန်ဖြည့်ကာ ကြွလာတော်မူခဲ့ပေထသော သုံးလောကထွဋ်တင် အကြင်ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဘာဂျီ၊</b> ဣဿရိယစသည် ခြောက်စုံ ရွှေဘုန်းဟုန်နှင့် ကုံလုံပြည့်ဝ တိတိပသည့် <hr> စာမျက်နှာ-90 <br> ရွှေလပြည့်သွင် ဘုန်းတော်အရှင် ဖြစ်တော်မူသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဂ္ဂဝါ၊</b> အတွင်းပဘေးဒဏ် ရန်မာရ်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ပယ်ချိုးသတ်ဖြတ် ဖျက်ဆီးတော်မူတတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဂေဟိ စ၊</b> တလောကလုံး ညွှတ်ရုံးဦးချ ပဏာသရသည့် အနန္တစုပုံ ဘုန်းတော်အဟုန်တို့နှင့်လည်း။ <b>ယုတ္တော၊</b> အကြောင်းပါရမီ ပြည့်စုံညီသဖြင့် အကျိုးဖလ ပြည့်စုံတော်မူရသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘတ္တဝါ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ် အမြိုက်ရပ်သို့ လျောက်ပတ်မသွေ ဆိုက်ကပ်တော်မူတတ်ပေသောကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဘဝေသု၊</b> သုံးဘုံဘဝ သုံးလောကအလုံးတို့၌။ <b>ဝန္တဂမနော၊</b> မကပ်မငြိ ထွေးအန်ပြီးသွားခြင်း ရှိတော်မူသည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>တတော၊</b> ထိုသို့ပြအပ် အကြောင်းဂုဏ်အရပ်ရပ်တို့ကြောင့်။ <b>သော တထာဂတော၊</b> ရှေးရှေးဘုရားအရှင်များသို့ ဆယ်ပါးသုံးလီ ပါရမီဟုန် စာဂီစုံကို အကုန်ဖြည့်ကာ ကြွလာတော်မူခဲ့သော ထိုဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဘဂဝါ၊</b> ဘဂဝါ ဟူသော ဂုဏ်တော်ပုဒ်ကို အဟုတ်ကြည်ဖြူ ထိုက်တန်စွာ ရရှိတော်မူခဲ့လေသတည်း။<br><h3>၁၁၇။ “နေ့ရှိသရွေ့ ကြွေလွင့်နေရ”</h3><b>အစ္စယန္တိ အဟောရတ္တာ၊ ဇီဝိတံ ဥပရုဇ္ဈတိ။</b><br><b>အာယု ခီယတိ မစ္စာနံ၊ ကုန္နဒီနံဝ ဥဒကံ။</b><br><h3>၁၁၈။ “သေပျက်မည့်ဘေး အမြဲခြိမ်းခြောက်နေ”</h3><b>ဖလာနမိဝ ပက္ကာနံ၊ ပါတော ပပတနာ ဘယံ။</b><br><b>ဧဝံ ဇာတာနံ မစ္စာနံ၊ နိစ္စံ မရဏတော ဘယံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အဟောရတ္တာ၊</b> နေ့နေ့ညည ချိန်ကာလတို့သည်။ <b>အစ္စယန္တိ၊</b> ဆိုင်းငံ့မနေ တွက်ရေမရ ကာလချိန်တွင်း ခဏချင်းလျှင် တချက်ချင်း ချုပ်ပျောက်၍ နေကြလေကုန်၏။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်ခေါ်နေ ဇီဝိတိန္ဒြေသည်လည်း။ <b>ဥပရုဇ္ဈတိ၊</b> အချိန်ကာလ ခဏကလေးနှင့်အတူ ခဏချင်းလျှင် တချက်ချင်း ချုပ်ပျောက်နေပေ၏။ <b>ကုန္နဒီနံ၊</b> မြစ်ငယ်ချောင်းငယ်တို့၌။ <b>ဥဒကံ၊</b> ရေသည်။ <b>ခီယတိ ဣဝ၊</b> နွေရက်ကာလ ရောက်လာသည်နှင့်အမျှ တဖြည်းဖြည်းချင်း ခန်းခြောက်လာသကဲ့သို့။ <b>မစ္စာနံ၊</b> သက်ရှိထင်ရှား သတ္တဝါများ၏။ <b>အာယုပိ၊</b> အသက်ခေါ်နေ ဇီဝိတိန္ဒြေသည်လည်း။ <b>ခီယတိ၊</b> တဖြည်းဖြည်းချင်း ခဏကလေးတွေ အချိန်ကလေးတွေ ကုန်ဆုံးသွားသည်နှင့်အတူ ကုန်ဆုံး၍သာလျှင် သွားရပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-91 <br> <b>ပက္ကာနံ၊</b> ရော်ရည်ရင့်၍ ဝင်းမှည့်ကုန်သော။ <b>ဖလာနံ၊</b> သစ်သီးတို့၏။ <b>ပါတော ပပတနာ ဘယံ၊</b> မည်သူကပင် အလျင်ကြွေကျ မြေခရမည်ဟု အချိန်ကိုသာ စောင့်လင့်နေရသကဲ့သို့။ <b>ဇာတာနံ၊</b> သန္ဓေတည်ရှိလာကုန်သော။ <b>မစ္စာနံ၊</b> သံသရာထဲ တဝဲလည်လည် ကျင်လည်နေငြား သတ္တဝါတို့အား။ <b>နိစ္စံ၊</b> အမြဲ။ <b>မရဏတော၊</b> ဘယ်နေ့ချိန်ခါ ဘယ်နေရာ၌ ရောဂါဘယ်လို ကပ်ရောက်ခိုလျက် သေပျက်ရလေမည်နည်းဟူ၍။ <b>ဘယံ၊</b> သေပျက်မည့်အရေး ကြောက်ဖွယ်ဘေးသည် အမြဲမပြတ် ခြိမ်းခြောက်နေတော့သည်သာတည်း။<br><h3>၁၁၉။ “သုဘူတိထေရ်”</h3><b>ဆန္နာ မေ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ၊ ဝဿ ဒေဝ ယထာသုခံ။</b><br><b>စိတ္တံ မေ သုသမာဟိတံ ဝိမုတ္တံ၊ အာတာပီ ဝိဟရာမိ ဝဿ ဒေဝ။</b><br><br><b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် ငါမထေရ်၏။ <b>ကုဋိကာ၊</b> အတ္တဘောမည်သော ခန္ဓာအိမ်သည်။ <b>ဆန္နာ၊</b> အဓိသီလ မိုးအကာဖြင့် ကောင်းစွာမသွေ လုံခြုံစေအပ်လေပြီ။ <b>နိဝါတာ၊</b> ရှေ့နောက်ဝဲယာ တိုက်ခတ်လာသည့် ရှစ်ဖြာသော လောကဓံလေ ဝင်မရသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခါ၊</b> ဥတုဘေးသျှမ်း မသန်းကင်းပ ချမ်းသာလှပေ၏။ <b>ဒေဝ၊</b> ချိန်ခါကာလ သင်ရွာမှသာ ရေစာစပါး ပေါများကြွယ်တိုး အို-မိုးနတ်သား။ <b>ယထာသုခံ၊</b> သင်အလိုရှိတိုင်း၊ (ဝါ) သင်ရွာချင်သမျှ ရွာပါ၊ ငါ့မှာတမူ ဘေးရန်ဟူက အတွင်းရောအပပါ ကင်းပြတ်ကွာသဖြင့် သင့်စိတ်ရှိတိုင်းသာလျှင်။ <b>ဝဿ၊</b> မနားမနေ တအားစေ့ကာ ဖြိုးဝေအောင် ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><br><b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် ငါမထေရ်၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းကြည်လင် စိတ်နှလုံးတော်သည်။ <b>သုသမာဟိတံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် လွန်ထက်မြက်ဘိ သင်္ဘောဖြင့် တည့်တည့်မတ်မတ် ချိန်စင်းလွှတ်သကဲ့သို့ တည်ရှိအပ်ပြီးလေပြီ။ <b>မေ၊</b> သုဘူတိမည် မထေရ်၏။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းအေးကြည် ရွှေစိတ်တော်သည်။ <b>ဝိမုတ္တံ၊</b> အရဟတ္တဖိုလ်မဂ် ထက်မြက်သော ဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာပသေသေ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ပြီးလေပြီ။ <hr> စာမျက်နှာ-92 <br> <b>အာတာပီ၊</b> ဒိဋ္ဌဓမ္မ ခုဘဝ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ချမ်းသာကိုလျှင် ဝင်စံခြင်းငှာ သမ္မပ္ပဓာန ကြိုးလုံ့လနှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍။ <b>ဝိဟရာမိ၊</b> အမြဲတစေ မလွဲနေပါပေ၏။ <b>ဒေဝ၊</b> ချိန်ခါကာလ သင်ရွာမှသာ ရေစာစပါး ပေါများကြွယ်တိုး အို-မိုးနတ်သား။ <b>ယထာသုခံ၊</b> သင်အလိုရှိတိုင်း၊ (ဝါ) သင်ရွာချင်သမျှ ရွာစမ်းပါ၊ ငါ့မှာတမူ ဘေးရန်ဟူက အတွင်းရောအပပါ ကင်းပြတ်ကွာသဖြင့် သင်စိတ်ရှိတိုင်းသာလျှင်။ <b>ဝဿ၊</b> မနားမနေ တအားစေ့ကာ ဖြိုးဝေအောင် ရွာလိုက်စမ်းပါလော့။<br><h3>၁၂၀။ “မြေအိုးပမာ တူလှာ”</h3><b>ယထာပိ ကုမ္ဘကာရဿ၊ ကတံ မတ္တိကဘာဇနံ။</b><br><b>ခုဒ္ဒကဉ္စ မဟန္တဉ္စ၊ ယံ ပက္ကံ ယဉ္စ အာမကံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ကုမ္ဘကာရဿ၊</b> အိုးထိန်းသည်သည်။ <b>ကတံ၊</b> ပြုအပ်သော။ <b>ခုဒ္ဒကဉ္စ၊</b> ငယ်သည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>မဟန္တဉ္စ၊</b> ကြီးသည်မူလည်းဖြစ်သော။ <b>ယံ ပက္ကံ၊</b> အကြင်ကျက်ပြီးသားမူလည်းဖြစ်သော။ <b>ယဉ္စ အာမကံ၊</b> အကြင်အစိမ်းသက်သက်လည်း ဖြစ်သော။ <b>ဘာဇနံ၊</b> အိုးခွက်မှန်သမျှသည်။ <b>ဘေဒနပရိယန္တံ၊</b> တနေ့ကျလျှင် ကွဲရမြဲဓမ္မတာသာဖြစ်သကဲ့သို့။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဇီဝိန်ထင်လင်း သက်ရှည်ခြင်းသည်လည်း။ <b>ဘေဒနပရိယန္တံ၊</b> ပြိုကွဲပျက်စီးရခြင်းသာလျှင် ဓမ္မတာသဘာဝ ရှိရတော့သည်သာတကား။<br><h3>၁၂၁။ “နေရှိန်ထိကျောက် နှင်းရည်ပေါက်ပမာ”</h3><b>ဥဿာဝေါ တိဏဂ္ဂသ္မိံ၊ သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ။</b><br><b>ဧဝမာယု မနုဿာနံ၊ မာ မံ အမ္မ နိဝါရယ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အမ္မ၊</b> မွေးသမိခင် အိုဘဲကျေးဇူးရှင်။ <b>မနုဿာနံ၊</b> လူတို့၏။ <b>အာယု၊</b> အထင်ကြီးမား အားကိုးထားသည့် အသက်ဇီဝိတိန္ဒြေဟူသည်ကား။ <b>တိဏဂ္ဂသ္မိံ၊</b> အပ်ဖျားပမာ သေးငယ်စွာသော မြက်ပင်ဖျား၌။ <b>ဥဿာဝေါ၊</b> တည်နေဖြစ်မြောက် ဆီးနှင်းပေါက်သည်။ <b>သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ၊</b> နေရောင်ခြည်တောက် ကျကာရောက်သော် ပျောက်ပျက်မနေ သွားရလေသကဲ့သို့- <hr> စာမျက်နှာ-93 <br> တည်း။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့သို့ နေရောင်ခြည်တောက် ဆီးနှင်းပေါက်သို့ ပျောက်ပျက်မနေ သက်လည်း တည်နေမမြဲ နေ့နေ့ညည အားမကိုးရလေသောကြောင့်။ <b>မံ၊</b> တရားရှာမည် စိတ်စောရည်လျက် တောသို့ထွက်မည့် အကျွန်ုပ်ကို။ <b>မာ နိဝါရယ၊</b> အချိန်မီအောင် ဆွဲဆောင်ရပ်နား မတားပါနှင့်တော့။<br><h3>၁၂၂။ “တောင်ကြီးတွေ ကြိတ်ချေသလို”</h3><b>ယထာပိ သေလာ ဝိပုလာ၊ နဘံ အာဟစ္စ ပဗ္ဗတာ။</b><br><b>သမန္တာ အနုပရိယေယျုံ၊ နိပ္ဖေါထေန္တာ စတုဒ္ဒိသာ။</b><br><b>ဧဝံ ဇရာ စ မစ္စု စ၊ အဓိဝတ္တန္တိ ပါဏိနံ။</b><br><b>ခတ္တိယေ ဗြာဟ္မဏေ ဝေဿေ၊ သုဒ္ဓေ စဏ္ဍာလပုက္ကုသေ။</b><br><b>န ကိဉ္စိ ပရိဝဇ္ဇေတိ၊ သဗ္ဗမေဝါဘိမဒ္ဒတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br>ပမာအားဖြင့်သော်ကား။ <b>ဝိပုလာ၊</b> ထုထယ်ကြီးမားလှကုန်သော။ <b>နဘံ အာဟစ္စ ပဗ္ဗတာ၊</b> မိုးယံထိနီး တောင်ကြီးတို့သည်။ <b>သမန္တာ စတုဒ္ဒိသာ၊</b> ရှေ့နောက်ဝဲယာ အရပ်လေးမျက်နှာမှ။ <b>နိပ္ဖေါထေန္တာ၊</b> ထုထောင်းကြိတ်ချေကုန်၍။ <b>အနုပရိယေယျုံ၊</b> အကြားအလပ် အစဉ်စပ် လိုက်နင်းနေကုန်ရာ၏။<br><br><b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ဇရာ စ၊</b> အိုခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>မစ္စု စ၊</b> သေခြင်းသည်လည်းကောင်း။ <b>ခတ္တိယေ၊</b> မင်းမျိုးဘဲဖြစ်ပါစေ။ <b>ဗြာဟ္မဏေ၊</b> ပုဏ္ဏားမျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>ဝေဿေ၊</b> ကုန်သည်မျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>သုဒ္ဓေ၊</b> ဆင်းရဲသားမျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>စဏ္ဍာလပုက္ကုသေ၊</b> စဏ္ဍာလမျိုး ပန်းမှိုက်သွန်မျိုးပင် ဖြစ်ပါစေ။ <b>ကိဉ္စိ၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ခပ်သိမ်းသူကို။ <b>န ပရိဝဇ္ဇေတိ၊</b> ရွေး၍မနေပေ။ <b>သဗ္ဗမေဝါဘိမဒ္ဒတိ၊</b> ဘယ်လိုလူစား ဘယ်ဘုရား ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်ရာဇာ ဘယ်အမျိုး ဘယ်တန်ခိုးရှင်မျှ မရှောင် ကုန်စင်အောင် ပိတ်ဆို့၍ ကြိတ်သတ်လျက်သာ နေလေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-94 <br> <h3>၁၂၃။ “အခက်ဗုံးကို ဖောက်အုံးမ”</h3><b>န တတ္ထ ဟတ္ထီနံ ဘူမိ၊ န ရထာနံ န ပတ္တိယာ။</b><br><b>န စာပိ မန္တယုဒ္ဓေန၊ သက္ကာ ဇေတုံ ဓနေန ဝါ။</b><br><b>မဟာယသာ ရာဇဝရာ၊ မဟာသမ္မတအာဒယော။</b><br><b>တေပိ မစ္စုဝသံ ပတ္တာ၊ မာဒိသေသု ကထာဝကာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တတ္ထ၊</b> ထိုသို့ သေမင်းနှင့် ပက်ပင်းတိုးမိရာအခါ၌။ <b>ဟတ္ထီနံ၊</b> အောင်ပွဲမာတင် တိုက်စစ်ဆင်ဆင်တို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>ရထာနံ၊</b> အောင်ပွဲတရာ ရထားသည့် စစ်ရထားတို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>ပတ္တိယာ၊</b> အောင်စစ်သည် ခြေလျင်တပ်သားတို့၏။ <b>ဘူမိ၊</b> အောင်နိုင်သောအရာသည်လည်း။ <b>န၊</b> မရှိပေ။ <b>မန္တယုဒ္ဓေန၊</b> ဆေးဝါးမန္တရား စွမ်းပကားကိုဆောင် ဘိုးဘိုးအောင်ဖြင့်လည်း။ <b>ဇေတုံ၊</b> အသေရှောင်ကွင်း အောင်နိုင်ခြင်းငှာ။ <b>န သက္ကာ၊</b> ဘယ်လိုနည်းမျှ အပြီးမသွေ မရှိပါချေ။ <b>ဓနေန ဝါ၊</b> ကုဋေကုဋာ ရတနာကို ပေးပါလည်း။ <b>ဇေတုံ၊</b> အသေရှောင်ကွင်း အောင်နိုင်ခြင်းငှာ။ <b>န သက္ကာ၊</b> ဘယ်လိုနည်းဖြင့်လုပ်လုပ် အဟုတ်ပင် မအောင်မြင်နိုင်သည်သာတည်း။<br><br><b>မဟာသမ္မတအာဒယော၊</b> ကမ္ဘာအစ မဟာသမ္မတဆိုသည့် အင်မတန်မှ တန်ခိုးကြီး အသက်ရှည် ကမ္ဘာချဉ်းအောင် တည်မည်ဆိုကြကုန်သော။ <b>မဟာယသာ၊</b> အခြံအရံ အကျော်အစော သောသောဝိုင်းအုံ လွှမ်းပတ်ခြုံကုန်သော။ <b>ရာဇဝရာပိ၊</b> အမြတ်တင်ထား မင်းအများတို့သည်သော်မှလည်း။ <b>မစ္စုဝသံ၊</b> အင်အားကြီးလှသော သေမင်း၏အလိုသို့။ <b>ပတ္တာ၊</b> တဒေါက်ဒေါက်နှင့် ခေါက်ကနဲ ခေါက်ကနဲ ရောက်ကြကုန်သေး၏။ <b>မာဒိသေသု၊</b> ငါလိုယောက်ျား သာမညလူစားတို့၌။ <b>ကထာဝကာ၊</b> အဘယ်မှာလျှင် ဆိုရာစကား ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><h3>၁၂၄။ “ရှက်ကြောက်မဲ့ကင်း ဟဲ သေမင်း”</h3><b>နိလ္လဇ္ဇံ ဝိတသာရံ၊ သဗ္ဗသတ္တာဘိမဒ္ဒနံ။</b><br><b>တယိဒံ မာဒိသံ သတ္တံ၊ ကထံ နာဘိဘဝိဿတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-95 <br> <b>နိလ္လဇ္ဇံ၊</b> အရှက်ကင်းသော။ <b>ဝိတသာရံ၊</b> သံယောဇဉ်မဖက် ငဲ့ကွက်ခြင်းကင်းသော။ <b>သဗ္ဗသတ္တာဘိမဒ္ဒနံ၊</b> ကြွင်းမဲ့ဥဿုံ လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့ကို မညှာမတာ အခါခါ ကြိတ်လျက် နှိပ်စက်တတ်သော။ <b>တယိဒံ</b> (ဝါ) <b>တံ ဣဒံ မရဏံ၊</b> ရက်စက်ဘိလျှင်း ထိုသေမင်းသည်။ <b>မာဒိသံ သတ္တံ၊</b> ငါလိုလူစား သာမညအားကို။ <b>ကထံ နာဘိဘဝိဿတိ၊</b> အဘယ်အားကိုး မလွှမ်းမိုး မနှိပ်စက် ငဲ့ကွက်၍ နေပါလေမည်နည်း။<br><h3>၁၂၅။ “မသိနိုင်သောတရား”</h3><b>ဇီဝိတံ ဗျာဓိ ကာလော စ၊ ဒေဟနိက္ခေပနံ ဂတိ။</b><br><b>ပဉ္စတေ ဇီဝလောကသ္မိံ၊ အနိမိတ္တာ န နာယရေ။</b><br><br><b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်အပိုင်းအခြားလည်းကောင်း။ <b>ဗျာဓိ၊</b> မည်သည့်အနာ မည်သည့်ရောဂါဖြင့် သေမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ကာလော စ၊</b> ဘယ်နှစ်ကာလ ဘယ်နေ့ညဟု သေမည့်ကာလ အပိုင်းအခြားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဟနိက္ခေပနံ၊</b> ဘယ်နေရာ၌ အလောင်းကောင်ကို ပစ်ချရမည်ဟု၊ (ဝါ) မည်သည့်သင်းချိုင်း မည်သည့်သုဿာန်ကုန်း၌ အလောင်းကောင်ကို ပစ်ချရမည်ဟူ၍လည်းကောင်း။ <b>ဂတိ၊</b> သေပြီးသည့်နောက် သွားရောက်ရမည့် ဂတိလည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ပဉ္စ၊</b> ဤငါးပါးတို့ကို။ <b>ဇီဝလောကသ္မိံ၊</b> သက်ရှိလောက၌။ <b>အပိ၊</b> မခန့်မှန်း မနှိုင်းယှဉ် မဖော်ပြနိုင်ကုန်။ <b>န နာယရေ၊</b> ကြိုတင်၍ မသိနိုင်ကုန်သော တရားတို့ ဖြစ်ကုန်၏။<br><h3>၁၂၆။ “စိတ်တချက်သာ အသက်ရှင်သည်”</h3><b>ဇီဝိတံ အတ္တဘာဝေါ စ၊ သုခဒုက္ခာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>ဧကစိတ္တသမာယုတ္တာ၊ လဟုကော ဝတ္တတေ ခဏော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်လည်းကောင်း။ <b>အတ္တဘာဝေါ စ၊</b> ကိုယ်လည်းကောင်း။ <b>သုခဒုက္ခာ စ၊</b> သုခဝေဒနာ ဒုက္ခဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ကေဝလာ၊</b> အားလုံးတို့သည်။ <b>ဧကစိတ္တသမာယုတ္တာ၊</b> စိတ္တက္ခဏတချက်နှင့်သာ ယှဉ်ကုန်၏။ (ဝါ) စိတ္တက္ခဏတချက်သာ အသက်ရှင်ကုန်၏။ <b>ခဏော၊</b> စိတ္တက္ခဏဟူသည်။ <b>လဟုကော၊</b> ဖော်ပြ၍ မရလောက်အောင် အလွန်လျင်မြန်သောအားဖြင့်။ <b>ဝတ္တတေ၊</b> ဖြစ်၍နေပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-96 <br> <h3>၁၂၇။ “ဓမ္မသဘာဝ တွေးဆကြ”</h3><b>ယေ နိရုဒ္ဓါ မရန္တဿ၊ တိဋ္ဌမာနဿ ဝါ ဣဓ။</b><br><b>သဗ္ဗေပိ သဒိသာ ခန္ဓာ၊ ဂတာ အပ္ပဋိသန္ဓိကာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>မရန္တဿ၊</b> သေပြီးသူ၏။ <b>နိရုဒ္ဓါ၊</b> ချုပ်ပြီးကုန်သော။ <b>ယေ ခန္ဓာ စ၊</b> အကြင်ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဣဓ၊</b> ဤဘဝ၌။ <b>တိဋ္ဌမာနဿ၊</b> မသေသေးဘဲ တည်ဆဲဖြစ်သောသူ၏။ <b>ယေ ခန္ဓာ စ၊</b> အကြင်ရုပ်နာမ်ခန္ဓာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဗ္ဗေပိ၊</b> အလုံးစုံကုန်သော။ <b>ခန္ဓာ၊</b> ခန္ဓာငါးပါး ရုပ်နာမ်တရားတို့သည်။ <b>သဒိသာ၊</b> သဘောသဘာဝ အတူသာ ဖြစ်ကုန်၏။ <b>ဂတာ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပြီးသမျှ ခန္ဓာတို့သည်။ <b>အပ္ပဋိသန္ဓိကာ၊</b> တဖန်အသစ် ပြန်ဖြစ်ကာထပ် မဆက်စပ်ကုန်တော့ပြီ။<br><h3>၁၂၈။ “ပစ္စုပ္ပန်နှင့်သာ အသက်ရှင်သည်”</h3><b>အနိဗ္ဗတ္တေန န ဇာတော၊ ပစ္စုပ္ပန္နေန ဇီဝတိ။</b><br><b>စိတ္တဘင်္ဂါ မတော လောကော၊ ပညတ္တိ ပရမတ္ထိယာ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အနိဗ္ဗတ္တေန၊</b> မဖြစ်သေးသောအနာဂတ်ဖြင့်။ <b>န ဇာတော၊</b> အသက်ရှင်နေသည်မဟုတ်ပေ။ <b>ပစ္စုပ္ပန္နေန၊</b> ပစ္စုပ္ပန်ဖြင့်။ <b>ဇီဝတိ၊</b> အသက်ရှင်တည်နေ၏။ <b>စိတ္တဘင်္ဂါ၊</b> စိတ်ပျက်စီးသွားခြင်းကြောင့်။ <b>လောကော၊</b> ခန္ဓာလောကသည်။ <b>မတော၊</b> သေ၏။ <b>ပညတ္တိ၊</b> ပညတ်သည်။ <b>ပရမတ္ထိယာ၊</b> ပရမတ်ကိုသိရန် အကျိုးငှာ အကြောင်းခံသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><h3>၁၂၉။ “နွားကို တိုင်မှာချည်သလို”</h3><b>ယထာ ထမ္ဘေ နိဗန္ဓေယျ၊ ဝစ္ဆံ ဒမ္မံ နရော ဣဓ။</b><br><b>ဗန္ဓေယျေဝံ သကံ စိတ္တံ၊ သတိယာရမ္မဏေ ဒဠှံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-97 <br> <b>နရော၊</b> နွားကို ဆုံးမလိုသောသူသည်။ <b>ဒမ္မံ၊</b> ဆုံးမအပ်သော။ <b>ဝစ္ဆံ၊</b> နွားကို။ <b>ထမ္ဘေ၊</b> တိုင်၌။ <b>နိဗန္ဓေယျ ယထာ၊</b> မြဲမြံစွာ ချည်နှောင်ရာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ထို့အတူ။ <b>သကံ စိတ္တံ၊</b> အာရုံမျိုးစုံ ပြေးလွှားခုန်ပေါက် ကရောက်ကရက် ပျံ့တက်နေသော မိမိစိတ်ကို။ <b>သတိယာ၊</b> သတိတည်းဟူသော ကြိုးဖြင့်။ <b>အာရမ္မဏေ၊</b> ကာယ ဝေဒနာ စိတ္တ ဓမ္မ လေးဝသော အာရုံ၌။ <b>ဒဠှံ၊</b> မြဲစွာ။ <b>ဗန္ဓေယျ၊</b> မပြေးရအောင် တုပ်နှောင်ချည်နှောင်ရာ၏။<br><h3>၁၃၀။ “သမင်ဖမ်းသည့် ကျားသစ်လို”</h3><b>ယထာပိ ဒီပိကော နာမ၊ နိလီယိတွာ ဂဏှာတိ မိဂေ။</b><br><b>တထေဝယံ ဗုဒ္ဓပုတ္တော၊ ယုတ္တယောဂေါ ဝိပဿကော။</b><br><b>အရညံ ပဝိသိတွာန၊ ဂဏှာတိ ဖလမုတ္တမံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဒီပိကော နာမ၊</b> တောအရပ်၌ သားသမင်ကို ဖမ်းတတ်သော သစ်ကျားသည်။ <b>နိလီယိတွာ၊</b> ပုန်းအောင်း၍။ <b>မိဂေ၊</b> သားကောင်တို့ကို။ <b>ဂဏှာတိ ဣဝ၊</b> ဖမ်းယူလေဘိသကဲ့သို့။ <b>တထေဝ၊</b> ထို့အတူ။ <b>ယုတ္တယောဂေါ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်နှင့် ယှဉ်သော။ <b>ဝိပဿကော၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ အနိစ္စဟု တင်၍ရှုတတ်သော။ <b>ဗုဒ္ဓပုတ္တော၊</b> ဘုရားသားတော် ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်သည်။ <b>အရညံ၊</b> တောသို့။ <b>ပဝိသိတွာန၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် စွမ်းအားထုတ်မည် ရော်ရည်စိတ်ဓာတ် ကပ်ဝင်လတ်၍။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာအထွဋ် တကယ်မြတ်သော။ <b>ဖလံ၊</b> ကိလေသာခက် လုံးဝပြတ်သည့် အရဟတ္တဖိုလ်ကို။ <b>ဂဏှာတိ၊</b> လက်ရောက်ပိုင်ပိုင် ရယူတော်မူနိုင်လေသတည်း။<br><h3>၁၃၁။ “ဒေါသနည်းများ (၁)”</h3><b>အတ္တနော ဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ ကတံ တေ ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကိံ တွံ တဿာဝိသယေ စိတ္တေ၊ ဒုက္ခံ ကာတုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-98 <br> <b>ဗဟူပကာရံ ဟိတွာန၊ ဉာတိဝဂ္ဂံ ရုဒံ မုခံ။</b><br><b>မဟာနတ္ထကရံ ကောဓံ၊ သပတ္တံ န ဇဟာသိ ကိံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘော မနုဿ၊</b> စဉ်းစားဝေဖန် အသိဉာဏ်ကြောင့် ဝေဖန်ရှုမျှော် လူဟုခေါ်ငြား အိုဘယ်လူသား။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ရန်တင်းဖက်ပြိုင် မာန်ချင်းဆိုင်ယူ ဒေါသမူ ရန်သူတပါးသည်။ <b>အတ္တနော ဝိသယေ၊</b> သူ၏ပိုင်ရာ ရုပ်ခန္ဓာ၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> အပြင်းအကဲ နှိပ်စက်ညှဉ်းဆဲသည့် ဆင်းရဲကို။ <b>ကတံ၊</b> သူကစိုးပိုင် သူပြုနိုင်၏။ <b>တဿ အဝိသယေ၊</b> ထိုရန်သူ၏ အရာမဟုတ်သော။ (ဝါ) ဘယ်သူမှမပိုင် ကိုယ်ပိုင်၍ ကိုယ်နှင့်သာဆိုင်သော မဏ္ဍိုင်ဗဟို နဂိုရ်စွဲမှိတ် မိမိစိတ်၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကာတုံ၊</b> (ကာယဒုက္ခဆိုတာ ရန်သူကလုပ်တာ၊ စိတ္တဒုက္ခဆိုတာ ကိုယ်လုပ်ရတာ) သဘာဝဤနှစ်ဖြာကို ဉာဏ်ပညာဝေခွဲ၍ စိတ်ဆင်းရဲအောင် ပြုခြင်းငှာ။ <b>တွံ၊</b> သင်လူသားသည်။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> အကျိုးမဲ့ အလကားမို့ ဘာကြောင့်များ လိုချင်နေရပါသနည်း။<br><br><b>ဘော မနုဿ၊</b> အိုဘယ်လူသား။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>ရုဒံ မုခံ၊</b> မျက်ရည်တစိုစို ငိုသောမျက်နှာရှိသော။ <b>ဗဟူပကာရံ၊</b> ကျေးဇူးဥပကာရ အထူးရှိလှပေသော။ <b>ဉာတိဝဂ္ဂံ၊</b> ထွေထွေပေါင်းစု တယုတယ ချစ်ခင်ရသည့် သမုဒယယှဉ်ပွား မျိုးဆွေသားကို။ <b>ဟိတွာန၊</b> သံယောဇဉ်ဓာတ် ငါလျှင်ဖြတ်မည်ဟု စွန့်လွှတ်ခဲ့ပြီး၍။ <b>သပတ္တံ၊</b> မိမိကိုယ်တွင် အတွင်းဝင်၍ နင်းကာချေမှုန်း လုံးလုံးရန်သူ ဖြစ်ပေထသော။ <b>မဟာနတ္ထကရံ၊</b> အကျိုးမဲ့ရာ ကြီးကျယ်စွာကို သူပင်ပြုတတ်သော။ <b>ကောဓံ၊</b> မာန်မူဖျက်ဆီး ဒေါသမီးကို။ <b>ကိံ န ဇဟာသိ၊</b> ဘယ်လိုအကျိုး သင်မျှော်ကိုးလျက် မြတ်နိုးတနာ မစွန့်နိုင်ဘဲ နေရှာလေသနည်း။ အပြီးအပြတ် ယခုပင် စွန့်လွှတ်လိုက်ပါလော့။<br><h3>၁၃၂။ “ဒေါသနည်းများ (၂)”</h3><b>ယာနိ သီလာနိ ရက္ခသိ၊ တေသံ မူလနိကန္တနံ။</b><br><b>ကောဓံ နမုပဓာလေသိ၊ ကော တေ သဒိသော ဇဠော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-99 <br> <b>ယာနိ သီလာနိ၊</b> ငါးပါးဆယ်ပါး စသည်ပြားသည့် အကြင်သီလတရားတို့ကို။ <b>ရက္ခသိ၊</b> မကျိုးပေါက်အောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်ပေ၏။ <b>တေသံ၊</b> မကျိုးမပေါက် မပြောက်ကျားအောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်အပ်သော ထိုသီလတို့၏။ <b>မူလနိကန္တနံ၊</b> အရင်းမူလပကတိမှစ၍ ဖျက်ဆီးလှီးဖြတ်တတ်သော။ <b>ကောဓံ၊</b> အမျက်ဒေါသ ပဋိဃကို။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>နမုပဓာလေသိ၊</b> မဖျက်ဆီးရုံတင်မကဘဲ အစဉ်တိုးပွား တအားတက်ရေး သင်မွေးမြူပေ၏။ <b>တယာ၊</b> သင်နှင့်။ <b>သဒိသော၊</b> တူသော။ <b>ဇဠော၊</b> လူဖျင်းလူအ လူနသည်။ <b>ကော အတ္ထိ၊</b> ဘယ်မှာတစိ ရှိပါလေမည်နည်း။<br><h3>၁၃၃။ “သူယုတ်အလုပ်ကို ကိုယ်ကလုပ်သလို”</h3><b>ကတံ အနရိယံ ကမ္မံ၊ ပရေန ဣတိ ကုဇ္ဈသိ။</b><br><b>ကိံ နု တံ သဒိသံယေဝ၊ ယော သယံ ကတ္တုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပရေန၊</b> ရန်ကိုရန်ချင်း တုံ့နှင်းဆပွား ရန်သူတပါးသည်။ <b>အနရိယံ၊</b> သူတော်မဟုတ် သူယုတ်၏သာ ဥစ္စာဖြစ်ပေသော။ <b>ကမ္မံ၊</b> အကုသိုလ်စု မကောင်းမှု မတရားမှုကို။ <b>ကတံ၊</b> မဟုတ်မတရား ပြုပေး၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>တံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကုဇ္ဈသိ၊</b> တရှူးရှူးနှင့် ရူးမူးမိုက်မှား အမျက်ပွားလေ၏။ <b>တာဒိသံယေဝ၊</b> မဟုတ်မတရား မှောက်မှောက်မှားမှား ချောက်ကမ်းပါးသို့ ကျသွားစေတတ်သည်သာလျှင် ဖြစ်သော အမျက်ထွက်မှု အကုသိုလ်အစုကို။ <b>သယံ၊</b> မိမိကိုယ်တိုင်က။ <b>ကတ္တုံ၊</b> မစဉ်းမစား ပြုမိမှားခြင်းငှာ။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> ဘာကြောင့်များ သင်လိုလားနေပါသနည်း။<br><h3>၁၃၄။ “ရန်သူ့အလိုကို ဖြည့်ပေးသလို”</h3><b>ဒေါသေတုကာမော ယဒိ တံ၊ အမနာပံ ပရော ကရိ။</b><br><b>ဒေါသုပ္ပာဒေန တဿေဝ၊ ကိံ ပူရေသိ မနောရထံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ပရော၊</b> ရန်သူဖြစ်တပါးသောသူသည်။ <b>အမနာပံ၊</b> စိတ်စက်နှလုံး မကြည်ဖွယ်ရာ အဖြာဖြာကို။ <b>ကရိ၊</b> သူကမိုက်မှား သူမစဉ်းစားဘဲ ပြုမှားမိလေ၏။ <b>တံ၊</b> မထောက်မထား တယောက်တပါးလျှင်ဖြစ်သော ထိုရန်သူကို။ <b>ယဒိ ဒေါသေတုကာမော၊</b> အကယ်၍ ဒေါသထွက်ခြင်းငှာ အလိုရှိအံ့။ <b>ဒေါသုပ္ပာဒေန၊</b> ဒေါသအမျက် သင်ကထွက်သဖြင့်။ <b>တဿေဝ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-100 <br> ဒေါသရှေ့ထား ထိုရန်သူတပါး၏သာလျှင်။ <b>မနောရထံ၊</b> အလိုဆန္ဒကို။ <b>ပူရေသိ ကိံ၊</b> သူက စိတ်ဆိုးစေချင်သလို သင်ကနောက်က လိုက်၍ စိတ်ဆိုးသဖြင့် သူ့အလိုကို သင်ကဖြည့်ပေးသည်နှင့် တူလေသည် မဟုတ်ပါလော့။<br><h3>၁၃၅။ “မိမိကိုယ်ကို အရင်နှိပ်စက်ခြင်း”</h3><b>ဒုက္ခံ တဿ စ နာမ တွံ၊ ကုဒ္ဓေါ ကာဟသိ ဝါ န ဝါ။</b><br><b>အတ္တာနံ ပန ဣဒါနေဝ၊ ကောဓဒုက္ခေန ဗာဓသိ။</b><br><br><b>ကုဒ္ဓေါ၊</b> အမျက်ထွက်သော။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>တဿ၊</b> ထိုတပါးသော ရန်သူ၏။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကာဟသိ ဝါ၊</b> ပြုချင်မူလည်း ပြုနိုင်မည်။ <b>န ဝါ ကာဟသိ၊</b> မပြုချင်မူလည်း မပြုနိုင်။ <b>ပန၊</b> တကယ်စင်စစ် ဖြစ်သည်ကား။ <b>ဣဒါနေဝ၊</b> လက်ငင်းချက်ချင်း ပက်ပင်းခဏ ဒိဋ္ဌဓမ္မ၌ပင်လျှင်။ <b>အတ္တာနံ၊</b> မိမိကိုယ်ကို။ <b>ကောဓဒုက္ခေန၊</b> အမျက်ဒေါသ ထွက်လာရသဖြင့် ကိုယ်ရောစိတ်ပါ နှစ်ဖြာငြင်းကဲ လွန်ဆင်းရဲခြင်းဖြင့်။ <b>ဗာဓသိ၊</b> နှိပ်စက်ဒဏ်ကိုပင် မသွေခံရလှပေပြီတကား။<br><h3>၁၃၆။ “ရန်သူ့နောက်ကို လိုက်သလို”</h3><b>ကောဓေန ဝါ အဟိတမဂ္ဂံ၊ အာရူဠှော ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကဿမာ တုဝမ္ပိ ကုဇ္ဈန္တော၊ တဿေဝါနုသိက္ခသိ။</b><br><br><b>ဘော သပ္ပုရိသ၊</b> အို-သူတော်ကောင်း။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ဘက်ပြိုင်ကြူစူ ရန်သူတပါးသည်။ <b>ကောဓေန၊</b> အမျက်ဒေါသထွက်ခြင်းဟု ဆိုအပ်သော။ <b>အဟိတမဂ္ဂံ၊</b> အကျိုးမဲ့တမ်း မကောင်းလမ်းကို။ <b>ယဒိ အာရူဠှော၊</b> အကယ်၍များ လမ်းကောက်မှား၍ တက်သွားခဲ့ငြားအံ့။ <b>တွံ၊</b> ပညာမြော်မြင် ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိ သင်ပညာရှိသည်။ <b>ကသ္မာ၊</b> အဘယ်လမ်းကြောင်း အကြောင်းမျှော်တွေး အဘယ်အရေးကြောင့်။ <b>ကုဇ္ဈန္တော၊</b> ကိုယ်က တဖန် ပြန်လှန်ပျက်ကွက် အမျက်ထွက်လျက်။ <b>တဿေဝ၊</b> ပထမစခန်း အမှားလမ်းသို့ ဖြောင့်တန်းတောက်လျှောက် ရောက်၍နေသူ၏ နောက်သို့သာလျှင်။ <b>အနုသိက္ခသိ၊</b> အတူလိုက်ကာ ကျင့်ကြံ၍ နေပါလေသနည်း အို-အရှင်သူတော်ကောင်း။<br><h3>၁၃၇။ “ဒေါသကိုသာ ဖြတ်ပါ”</h3><b>ယံ ဒေါသံ တဝ နိဿာယ၊ သတ္တုနာ အပ္ပိယံ ကတံ။</b><br><b>တမေဝ ဒေါသံ ဆိန္ဒဿ၊ ကိံ အဋ္ဌာနေ ဝိဟညသိ။</b><br><br><b>ဘော သပ္ပုရိသ၊</b> အို-သူတော်ကောင်း။ <b>တဝ၊</b> သင်သူတော်ကောင်း၏။ <b>ဒေါသံ၊</b> အမျက်ဒေါသကို။ <b>နိဿာယ၊</b> အမှီပြု၍။ <b>သတ္တုနာ၊</b> ရန်သူ- <hr> စာမျက်နှာ-101 <br> <b>က။</b> အပ္ပိယံ၊ မချစ်နှစ်သက်ခြင်းကို။ <b>ကတံ၊</b> ပြုအပ်ပေပြီ။ <b>တမေဝ ဒေါသံ၊</b> ထိုသို့ လူတကာကို မြင်လာလျှင် အသည်းနှလုံး ပါစရာမုန်းစရာ ရွံစရာဖြစ်သော ဒေါသကိုသာလျှင်။ <b>ဆိန္ဒဿ၊</b> မတွယ်မကပ် အမြစ်ကပါ ဖြတ်ပါလေလော့။ <b>အဋ္ဌာနေ၊</b> အရာမဟုတ်သည်၌။ <b>ဝိဟညသိ၊</b> အဘယ်ကြောင့်များ မိမိအားကို စိတ်ထားခြူစူ ညှဉ်းဆဲရပေအံ့နည်း။<br><h3>၁၃၈။ “ရုပ်နာမ်တို့၏ ခဏိကသဘော”</h3><b>ခဏိကတ္တာ စ ဓမ္မာနံ၊ ယေဟိ ဓမ္မေဟိ တေ ကတံ။</b><br><b>အမနာပံ နိရုဒ္ဓါ တေ၊ ကဿ ဒါနီဓ ကုဇ္ဈသိ။</b><br><br><b>ဓမ္မာနံ၊</b> ပရမတ္ထ သဘာဝဓမ္မတို့၏။ <b>ခဏိကတ္တာ၊</b> ဖြစ်ဆိုလျှင် ပျက်ရ ခဏကလေးမျှသာ တည်တံ့သော သဘောရှိလေသောကြောင့်။ <b>ယေဟိ ခန္ဓေဟိ၊</b> အကြင်ခန္ဓာဓမ္မ သဘာဝတို့ဖြင့်။ <b>တေ၊</b> သင့်အား။ <b>ကတံ၊</b> အပြစ်ဒေါသ မှန်သမျှကို မုချမသွေ ပြုအပ်ပေပြီ။ <b>တေ၊</b> သင့်အား။ <b>အမနာပံ၊</b> မနှစ်လိုဖွယ်ရာ ပြုလုပ်ခဲ့သော ထိုခန္ဓာတို့သည်။ <b>နိရုဒ္ဓါ၊</b> ချုပ်ပျောက်ပျက်စီး သွားလေပြီ။ <b>ဣဒါနိ ဣဓ၊</b> ယခုအခါ၌။ <b>တွံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကဿ၊</b> အဘယ်သူအား။ <b>ကုဇ္ဈသိ၊</b> အမျက်ဒေါသ မီးပွားထကာ ရန်စတုံ့တင် ဟန်မူ၍ နေချင်စရာ ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><h3>၁၃၉။ “အသုဘကထာ ရှုစရာများ”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ဘောဇနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဧကဒွါရေန ပဝိသိတွာ၊ နဝဒွါရေဟိ သန္ဒတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>အန္နံ၊</b> အမျိုးမျိုးစားစရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်များစွာ ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ဘောဇဉ် ချိုချဉ်ရသာသည်လည်းကောင်း။ <b>မဟာရဟံ၊</b> အဘိုးများစွာ ထိုက်တန်သော။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားသောက်ဖွယ်ရာ အဖြာဖြာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> စားဖွယ်သောက်ရာ ထိုအဖျော်ယမကာတို့သည်။ <b>ဧကဒွါရေန၊</b> ပါးစပ်တည်းဟူသော တခုသာ ဝင်ပေါက်ဖြင့်။ <b>ပဝိသိတွာ၊</b> စားသောက်မျိုချ ထိုခဏ၌ ဝင်ရောက်ပြီး၍။ <b>နဝဒွါရေဟိ၊</b> အပေါက်ဝ ကိုးခုတို့မှ။ <b>သန္ဒတိ၊</b> ကျင်ကြီးကတသွယ် ကျင်ငယ်ကတမျိုး ချွေးသလိပ် အညှိမျိုးတို့ဖြင့် အပုပ်အသိုး အရုပ်ဆိုးပြီးလျှင် တဖွဲဖွဲယိုစီး၍ ကျလာပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-102 <br> <h3>၁၄၀။ “စားတော့ပြုံးပြုံး စွန့်တော့ပုန်းပုန်း”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဘုဉ္ဇတိ သပရိဝါရော၊ နိက္ခမန္တော နိလီယတိ။</b><br><br><b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် အဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းမှုန့်များ အစားစားသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများကို။ <b>သပရိဝါရော၊</b> အချွေအရံ အသင်းအပင်း ပျော်ပွဲခင်းကာ ရီမောစွာဖြင့်။ <b>ဘုဉ္ဇတိ၊</b> သုခဝေဒနာ ပေါ်လွင်စွာဖြင့် ရသာခံစား သုံးဆောင်မျိုးလေ၏။ <b>နိက္ခမန္တော၊</b> ကျင်ကြီးကျင်ငယ် အသွယ်သွယ်သော ဘဝဖြင့် စွန့်ပစ်ချရတော့မည့် အခါ၌မူကား။ <b>နိလီယတိ၊</b> ချောင်ထဲကောင်းကောင်း ပုန်းကာအောင်းလျက် အပေါင်းလူရှင် မမြင်ရအောင် ပြေးရှောင်ကွယ်ဝှက်ရလေသည်တကား။<br><h3>၁၄၁။ “စားတော့ပြုံးပြုံး စွန့်တော့မုန်းမုန်း”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဘုဉ္ဇတိ အဘိနန္ဒန္တော၊ နိက္ခမန္တော ဇိဂုစ္ဆတိ။</b><br><br><b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် တန်ဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းမြုံများ အစားစားသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများကို။ <b>အဘိနန္ဒန္တော၊</b> ပျော်တပြုပြု မော်မဆုံးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဘုဉ္ဇတိ၊</b> ရသထွေပြား ခံစားပျော်ကာ စားသောက်ရှာပေ၏။ <b>နိက္ခမန္တော၊</b> ကျင်ကြီးကျင်ငယ် မစင်မကြယ်ဘဝဖြင့် စွန့်ပစ်ရမည့်အခါ၌ကား။ <b>ဇိဂုစ္ဆတိ၊</b> ရွံမုန်းစက်ဆုပ် ဖက်မလုပ်ချင် အဝင်ပျို့ကာ နှလုံးနာလာလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၄၂။ “တညဉ့်ဝမ်းထဲ အပုပ်ခဲ”</h3><b>အန္နံ ပါနံ ခါဒနီယံ၊ ဘောဇနဉ္စ မဟာရဟံ။</b><br><b>ဧကရတ္တိပရိဝါသာ၊ သဗ္ဗံ ဘဝတိ ပူတိကံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-103 <br> <b>မဟာရဟံ၊</b> အတိုင်းအဆ မသိရအောင် တန်ဘိုးကို ဆောင်သော။ <b>အန္နံ၊</b> စားဖွယ်ရာရာ ထမင်းအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ပါနံ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ အဖျော်ယမကာသည်လည်းကောင်း။ <b>ခါဒနီယံ၊</b> ခဲဖွယ်ရာရာ အစားအစာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဘောဇနဉ္စ၊</b> စားဖွယ်ရာဟင်း ထမင်းဟင်းလျာ အမဲသားစသည် စားဖွယ်သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ၊</b> ဖော်ပြခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ ရသထွေပြား အစာများသည်— <b>ဧကရတ္တိပရိဝါသာ၊</b> တညဉ့်တာမျှ ဝမ်းတွင်းခေါင်း၌ ပုန်းအောင်း၍ ထားလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>သဗ္ဗံ၊</b> တခုမကြွင်း ခပင်းဥဿုံ အလုံးစုံသည်။ <b>ပူတိကံ၊</b> အပြောမဟုတ် တကယ်ပင် အန်ထုတ်က အပုပ်အသိုးသာလျှင်။ <b>ဘဝတိ၊</b> ထင်မှားဘဝ စိတ်ဒွိဟ မနေကြနှင့်တော့၊ တကယ်ပင်ဖြစ်၍ ပြသဖြင့် ဒိဋ္ဌမသွေ မြင်နေရလေတော့သတည်း။<br><h3>၁၄၃။ “ဘယ်မှာလဲ ဆံပင်”</h3><b>ဝဏ္ဏော ဂန္ဓော ရသော ဩဇာ၊ စတဿော စာပိ ဓာတုယော။</b><br><b>အဋ္ဌဓမ္မသမာဓာနာ၊ ဟောတိ ကေသာတိ သမ္မုတိ။</b><br><b>တေသံယေဝ ဝိနိဗ္ဘောဂါ၊ နတ္ထိ ကေသာတိ သမ္မုတိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဝဏ္ဏော ဂန္ဓော ရသော ဩဇာ၊</b> အဆင်းဝဏ္ဏဓာတ်၊ အနံ့ဂန္ဓဓာတ်၊ အရသာရသဓာတ်၊ အဆီဩဇာဓာတ် ဤဘူတရုပ် လေးပါးတို့လည်းကောင်း။ <b>စတဿော စာပိ ဓာတုယော၊</b> ပထဝီ၊ အာပေါ၊ တေဇော၊ ဝါယော ဟုဆိုအပ်သော ဓာတ်ကြီးလေးခုတို့လည်းကောင်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဋ္ဌဓမ္မသမာဓာနာ၊</b> ဓာတ်ကြီးရှစ်တန် အမာခံလျက် ပေါ်ယံထပ်ကောင်း လေးပါးပေါင်းဟန် ဥပါဒါရုပ်နှင့် ရှစ်ခုပေါင်းစပ် ဓာတ်ပရမတ်တို့ ပေါင်းစုတည်ထား အခြင်းအရာ အစားစားတို့ကြောင့်— <b>ကေသာတိ သမ္မုတိ၊</b> လောကဝေါဟာ ဆံကေသာဟု ကောဋ္ဌာသအစုသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> သမ္မုတိပညတ် လောကဓာတ်အလယ် ဆန်းကြယ်စွာ တွန်းလာပေ၏။ <b>တေသံယေဝ ဝိနိဗ္ဘောဂါ၊</b> ထိုသို့ဖွဲ့စည်း ဓာတ်ကြီးရှစ်ဖြာ ခွဲစိတ်ကာပြ ဉာဏ်ဖြင့်ခွာချလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>ကေသာတိ သမ္မုတိ၊</b> လူရှင်အများ သမုတ်ထားသည့် ကိုးစားဖွယ်ရာ ဆံကေသာဟူသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> ဘယ်နေရာ ဘယ်အကွက် ဘယ်တချက်ကလေးမျှ ရှာမရ ဓာတ်သဘာဝကလေးမျှသာ ကျန်ရှာလေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-104 <br> <h3>၁၄၄။ “မလိယဝမ္ဘထေရ်”</h3><b>ဥက္ကဏ္ဌိတောပိ န ဝသေ၊ ရမမာနောပိ ပက္ကမေ။</b><br><b>န တွေဝါနတ္ထသံဟိတံ၊ ဝသေ ဝါသံ ဝိစက္ခဏော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဝိစက္ခဏော၊</b> ကောင်းမှုဆိုးမှု ဤနှစ်ခုတွင် ဆိုးမှုကိုကြဉ် ကောင်းမှုမင်၍ မြော်မြင်နှိုင်းရှိ ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် တိတိကျကျ သိတတ်လှသည့် ပုဂ္ဂလဇာနည် သာကီနွယ်ဝင် ပညာရှင်သည်။ <b>ယတ္ထ၊</b> အကြင်ဒေသ အကြင်ဌာန၌။ <b>ဥက္ကဏ္ဌိတောပိ၊</b> စိတ်စက်မပျော် မမွေ့လျော်သော်လည်း။ <b>န ပက္ကမေ၊</b> လောကီ လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာစီးပွား အကျိုးများရန် ဝေဖန်ရှုမျှော် သိမြင်သည်ရှိသော် အရပ်တပါး ဖဲခွာ၍ မသွားရာ။ <b>ဝသေ၊</b> စိတ်ကိုဆုံးမ သပ္ပါယဖြစ်အောင် ကြံဆောင်၍သာ သည်းခံကာဖြင့် နေထိုင်ရာသတည်း။ <b>ရမမာနောပိ၊</b> စိတ်လက်မွေ့လျော် ပျော်ပိုက်ပါသော်လည်း။ <b>ပက္ကမေ၊</b> အကျိုးမများ အလကားသာ ဖြစ်နေပါက ဖဲခွာကြဉ်ထား အရပ်တပါးသို့ သွားရမည်သာလျှင်တည်း။ <b>ဝိစက္ခဏော၊</b> ပညာရှင်သည်။ <b>အနတ္ထသံဟိတံ၊</b> အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသာ ဖြစ်လေသော။ <b>ဝါသံ၊</b> ပျော်မှုပါးမှု ကျိုးမပြုသည့် အနုအယဉ် ပုထုဇဉ်ဗာလ လူ့အန္ဓတို့၏ နေမှုမျိုးကို။ <b>န တွေဝ ဝသေ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့်မျှ အချည်းနှီးဖြစ်ကာ မနေရာသတည်း။<br><h3>၁၄၅။ “ဝလ္လိယထေရ် - မျောက်စိတ်”</h3><b>မက္ကဋော ပဉ္စဒွါရာယံ၊ ကုဋိကာယံ ပသတ္တိယ။</b><br><b>ဒွါရေန နုပရိယာတိ၊ ဃဋ္ဋယန္တော မုဟုံ မုဟုံ။</b><br><b>တိဋ္ဌ မက္ကဋ မာ ဓာဝိ၊ န ဟိ တေ တံ ယထာ ပုရေ။</b><br><b>နိဂ္ဂဟိတောသိ ပညာယ၊ နေဝ ဒူရံ ဂမိဿသိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မက္ကဋော၊</b> စိတ်တည်းဟူသော မျောက်သည်။ <b>ပဉ္စဒွါရာယံ၊</b> တံခါးပေါက်ပမာ ငါးဖြာသော ဒွါရရှိသော။ <b>ကုဋိကာယံ၊</b> ခန္ဓာတည်းဟူသော အိမ်၌။ <b>ပသတ္တိယ၊</b> ကပ်ရောက်၍။ <b>မုဟုံ မုဟုံ၊</b> ခဏတဖြုတ် ရုတ်ခနဲဖြစ်- <hr> စာမျက်နှာ-105 <br> ရုတ်ခနဲပျက်ပြီးလျှင် ယိုယွင်း စိတ်စက်တံခါး အစားစားကို ထိပါးဖျက်ဆီးလျက်။ <b>ဒွါရေန၊</b> စက္ခု သောတ ဃာန ဇိဝှာ ကာယ ဟူသော ငါးဖြာသော တံခါးတို့ဖြင့်။ <b>အနုပရိယာတိ၊</b> မြင်စိတ်မှ ကြားစိတ်၊ ကြားစိတ်မှ နံစိတ်၊ နံစိတ်မှ စားစိတ်၊ စားစိတ်မှ ထိစိတ်၊ မျက်စိတမှိတ်အတွင်းမှာပင် အလျဉ်မပြတ် စိတ်ဓာတ်ပေါင်း ကုဋေကုဋာ လှည့်ပတ်ကာ ဖြစ်နေပါလေ၏။<br><br><b>မက္ကဋ၊</b> မျောက်နှင့်တူစွာ ပြေးလွှားဆော့ကစား ဟိုသွားဒီခုန် ဖုံဖုံများမိတ္တ အို-ဘယ်စိတ်။ <b>တိဋ္ဌ၊</b> ပြေးနေရာမှ မကြာခုပင် လျင်မြန်စွာ ရပ်လိုက်ပါ။ <b>မာ ဓာဝိ၊</b> အဝေးသို့သွား ရပ်မနားဘဲ လှည့်ပတ်၍သာ သွားမနေပါလေနှင့်။ <b>တေ၊</b> မျောက်ထက်မက အဖမ်းရခက် အဖျက်ထပ်ပိတ် အသင်စိတ်သည်။ <b>ပုရေ ယထာ၊</b> ရှေးရှေးတုန်းအခါ အစဉ်အလာသို့ ခုခါမသွေ မဟုတ်တော့ပါချေ။ <b>ပညာယ၊</b> ဝိပဿနာ လွန်စွာထက်မြက် ပညာလက်နက်ဖြင့်။ <b>တွံ၊</b> သင်စိတ်ကို။ <b>နိဂ္ဂဟိတောသိ၊</b> နိုင်အောင်ကွပ်ညှပ် ဖိသတ်အပ်လေပြီ။ <b>ဒူရံ၊</b> ဝိပဿနာ အာရုံခွာလျက် လွန်စွာဝေးငြား အရပ်တပါးသို့။ <b>နေဝ ဂမိဿသိ၊</b> ဘယ်လိုနည်းနှင့် အပြီးမသွေ သင်မသွားနိုင်တော့သည်သာတည်း။<br><h3>၁၄၆။ “ဂင်္ဂါတီရိယမထေရ် - ၂ နှစ်ကြာမှ စကားတခွန်းပြော”</h3><b>တိဏ္ဏံ မေ တာလပတ္တာနံ၊ ဂင်္ဂါတီရေ ကုဋိ ကတာ။</b><br><b>ဆဝသိတ္တံဝ မေ ပတ္တံ၊ ပံသုကူလဉ္စ စီဝရံ။</b><br><b>ဒွေ အန္တရဝဿာနံ၊ ဧကဝါစာ မေ ဘာသိတာ။</b><br><b>တတိယေ အန္တရဝဿသ္မိံ၊ တမောခန္ဓော ပဒါလိတော။</b><br><br><b>မေ၊</b> ပစ္စည်းဥစ္စာ ငါမရှာဘဲ သာသနာထဲဝယ် မြဲသတိ သန္တုဋ္ဌိ သုံးနှလုံးကြည်မြ ဓမ္မအမြိုက် ရအပ်စေမှု တခုကိုသာ ရှာလာခဲ့သော ငါသည်။ <b>ဂင်္ဂါတီရေ၊</b> ရေဇလာတို့ သီတာအေးမြ ရစ်ခွေခရာ ဂင်္ဂါမြစ်၏ ဘယာမသန်း တဘက်ကမ်းနား၌။ <b>တိဏ္ဏံ တာလပတ္တာနံ၊</b> ထန်းလက် ၃ လက်တို့ကို။ <b>ကုဋိ ကတာ၊</b> ဒူးတုပ်ဝပ်ကာ ထိုင်နေသာရုံမျှ ပမာဏရှိသော တဲကုတ်ကလေးကို။ <b>ကတာ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ် စွမ်းအားထုတ်စရာ ကျောင်းခမ်းဝါဟု ပြုလုပ်ဆောက်တည်ခဲ့လေပြီ။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-106 <br> <b>ပတ္တံ၊</b> ထည့်စားစရာ အရောင်မှာ မဲချိတ် ခွက်ဆိုသည့် သပိတ်သည်။ <b>ဆဝသိတ္တံဝ၊</b> လူ့ခေါင်းခွံပမာ တူလှပါပေ၏။ <b>မေ၊</b> ငါ၏။ <b>စီဝရံ၊</b> ဖလ်ဝါဆင်မြန်း ဓာတ်သင်္ကန်းသည်။ <b>ပံသုကူလဉ္စ၊</b> ဖုန်လိမ်းလိမ်းကပ် တင်ကာထပ်လျက် လမ်းမတ်တပ်အလယ် စွန့်ပယ်ထားအပ် အဝတ်အမျိုးမျိုးတို့ကို ချုပ်ဆိုးဆက်စပ် ဖာရာအထပ်ထပ်ဖြင့် မပြတ်တင်လွှမ်း ပံသုကူသင်္ကန်း ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဒွေ အန္တရဝဿာနံ၊</b> ချိန်ခါတွက်စစ် နှစ်နှစ်တိုင်တိုင်။ <b>မေ၊</b> ငါသည်။ <b>ဧကဝါစာ၊</b> စကားတခွန်းကိုသာလျှင်။ <b>ဘာသိတာ၊</b> မလွှဲသာသဖြင့် ပြောကြားခဲ့လေပြီ။ <b>တတိယေ အန္တရဝဿသ္မိံ၊</b> တတိယနှစ် ရောက်လစ်သည်ရှိသော်။ <b>တမောခန္ဓော၊</b> အဝိဇ္ဇာဟူသော မဟာမောဟိုက် အမှောင်တိုက်ကို။ <b>ပဒါလိတော၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သန်လျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်သုတ်သင် ခုတ်ထွင်၍ အောင်မြင်တော်မူလေပြီ။<br><h3>၁၄၇။ “ဝသကမထေရ်”</h3><b>န တေ ဗြာဟ္မဏာ ဗဟိဝဏ္ဏာ၊ အန္တောဝဏ္ဏာ ဟိ ဗြာဟ္မဏာ။</b><br><b>ယသ္မိံ ပါပါနိ ကမ္မာနိ၊ သ ဝေ ကဏှော သုဇမ္ပတိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဗြာဟ္မဏာ၊</b> ဗြာဟ္မဏဇာတ် အမျိုးမြတ်ဟူသည်။ <b>န ဗဟိဝဏ္ဏာ၊</b> အပြင်အပက ကြည့်၍ လှရုံ ပေါ်ယံခြုံလွှမ်း အထဲကကြမ်း၍ ညစ်ညမ်းသည့် အမျိုးဇာတ်မဟုတ်ပေ။ <b>ဟိ၊</b> အဟုတ်သော်ကား။ <b>ဗြာဟ္မဏာ၊</b> ဗြာဟ္မဏဇာတ် အမျိုးမြတ်ဟူသည်။ <b>အန္တောဝဏ္ဏာ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တ၌ လှပသောအကျင့် တင့်တယ်သောစိတ် ဝင်းဖိတ်ကြည်သာ မွန်မြတ်လှပေ၏။ <b>သုဇမ္ပတိ၊</b> သက်ထားကြင်ယာ လှသူဇာ၏ ကြင်ယာပတိ မည်ရှိထိုက်သူ အို-သိကြားမင်း။ <b>ယသ္မိံ၊</b> အကြင်သူ၌။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ညမ်း ဟော့ရမ်းကုန်သော။ <b>ကမ္မာနိ၊</b> အကုသိုလ်ညစ်ကျ မကောင်းမှုတို့သည်။ <b>သန္တိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>သ ဝေ၊</b> ထိုသို့ ယုတ်မာညစ်ကျ အကုသိုလ်မှုနှင့် ပြည့်စုံသောသူကို။ <b>ကဏှော၊</b> မည်းညစ်ယုတ်မာ လူ့ဗာလာဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> အတွင်းဓာတ်သဘော နစ်နာကြည့်ကာ ခေါ်ဆိုအပ်ပါလေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-107 <br> <h3>၁၄၈။ “သဗ္ဗမိတ္တထေရ် - ရောယှက်သူများ မီးတွေ”</h3><b>ဇနော ဇနသ္မိံ သမ္ဗဒ္ဓေါ၊ ဇနမေဝါသိတော ဇနော။</b><br><b>ဇနော ဇနေန ဟေဌေတိ၊ ဟေဌိတော စ ဇနော ဇနံ။</b><br><b>ကော ဟိ တဿ ဇနေနတ္ထော၊ ဇနေန ဇနိတေန ဝါ။</b><br><b>ဇနံ ဩဟာယ ဂစ္ဆန္တံ၊ ဟေဌယိတွာ ဗဟုံ ဇနံ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဇနော၊</b> သစ္စာရောင်မင်း မပေါ်လင်းသဖြင့် မိုက်တွင်းနက်လှ လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနသ္မိံ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါ၌။ <b>သမ္ဗဒ္ဓေါ၊</b> လင် သား မယားဟု အလကားပိုကာ စွဲမိမှားရှာလေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနမေဝ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကိုပင်လျှင်။ <b>အာသိတော၊</b> တဏှာမြှေးယှက် ပြေးမထွက်ရအောင် ဖွဲ့နှောင်မှီတွယ်၍ နေပေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနေန၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကို။ <b>ဟေဌေတိ၊</b> ဒေါသစွန်းထွက် နှိပ်စက်ကလူ ပြုမူမိလေ၏။ <b>ဇနော၊</b> လူ့အန္ဓသည်။ <b>ဇနံ၊</b> မိမိမှတပါးသော သတ္တဝါကို။ <b>ဟေဌိတော စ၊</b> အတုံ့အလှည့် ဝဋ်၏သဘော နစ်နာဖွေရှာ မသိဒါကြောင့် ပြုမိရှာလေ၏။<br><br><b>တဿ အညဇနဿ၊</b> ထိုတပါးသူအား။ <b>ဇနေန၊</b> အခြားတပါးသောသူဖြင့်။ <b>ကော အတ္ထော၊</b> လောဘအစွန်း ဒေါသအစွန်း နှစ်စွန်းထွက်ကာ အပြစ်ရှာသဖြင့် ဘာလုပ်မည်နည်း။ <b>ဇနေန ဝါ၊</b> သားသမီးတို့၏ ဖခင်အဖြစ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ဇနိတေန ဝါ၊</b> မိခင်အဖြစ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>ကော အတ္ထော၊</b> ခင်တွယ်အားကိုးသဖြင့် ဘယ်အကျိုးရှိအံ့နည်း။<br><br><b>တံ ဇနံ၊</b> တပ်နှစ်သက်ခြင်း တွယ်တာခြင်းကို။ <b>ဩဟာယ၊</b> အာလယပြတ် စွန့်ပယ်လတ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဗဟုံ ဇနံ၊</b> များသောသူအပေါင်းကို။ <b>ဟေဌယိတွာ၊</b> ညှဉ်းဆဲနှိပ်စက်၍။ <b>ဌိတံ၊</b> တည်သော။ <b>ဒေါသဉ္စ၊</b> မျက်မာန်ပွားလှ ထိုဒေါသကိုလည်းကောင်း။ <b>ဩဟာယ၊</b> အာလယပြတ် စွန့်ပစ်လတ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဂစ္ဆ၊</b> တွယ်တာမှုကင်း အေးခြင်းရည်တူ မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ ရွယ်ရည်မှန်းကာ သွားရောက်တော်မူနိုင်ရာတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-108 <br> <h3>၁၄၉။ “တိဿမထေရ် - ရန်များလှ၍ လာဘ်ကိုပယ်ပါသည်”</h3><b>ဗဟူ သပတ္တေ လဘတိ၊ မုဏ္ဍော သင်္ဃာဋိပါရုတော။</b><br><b>လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ၊ ဝတ္ထဿ သယနဿ စ။</b><br><b>ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ၊ သက္ကာရေသု မဟဗ္ဘယံ။</b><br><b>အပ္ပလာဘော အနဝဿုတော၊ သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မုဏ္ဍော၊</b> ဦးခေါင်းတုံးကာ ဆံပင်ထုံးကို အဆုံးခံခဲ့ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ <b>သင်္ဃာဋိပါရုတော၊</b> နှစ်ထပ်သင်္ကန်း ထူကြမ်းကြမ်းကို တင်လွှမ်းဝတ်ရုံခဲ့ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ <b>အန္နဿ စ၊</b> ဘောဇဉ်ငါးဖြာ စားစရာအစာကိုလည်းကောင်း။ <b>ပါနဿ စ၊</b> သောက်ဖွယ်ရာရာ ဖျော်ယမကာကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝတ္ထဿ စ၊</b> ဖုံးလွှမ်းဖွယ်ရာ အဝတ်တန်ဆာကိုလည်းကောင်း။ <b>သယနဿ စ၊</b> နေထိုင်စရာ ကျောင်းအိပ်ရာကိုလည်းကောင်း။ <b>လာဘီ၊</b> ကိလေသာတပ် တဏှာငတ်ကာ ရအပ်လေသောကြောင့်။ <b>ဗဟူ သပတ္တေ၊</b> တပါးမက များလှသောင်းသောင်း ရန်သူအပေါင်းကို။ <b>လဘတိ၊</b> ပုထုဇဉ်မှန်သမျှ လာဘ်လာဘကို သူကလည်း လိုချင် ကိုယ်ကလည်း လိုချင် နှစ်ဖက်ပင် ငြိုငြင်ကြသဖြင့် သူရကိုယ်ရ ပြိုင်ရာဝယ် အနိုင်မခံ အရှုံးမပေးမှုတွေကြောင့် သူ့လူကိုယ်ဖက် ရန်စနက်တွေပွားကာ ရန်မီးတွေ များရပေသတည်း။<br><br><b>သက္ကာရေသု၊</b> လာဘ်သပ္ပကာ ပူဇော်ရာအဝဝတို့၌။ <b>မဟဗ္ဘယံ၊</b> ဘေးရန်အစားစား အလွန်များခြင်းဟု ဆိုအပ်သော။ <b>ဧတံ အာဒီနဝံ၊</b> ပြဆိုခဲ့ပြီး အပြစ်ဒေါသဖြစ်တတ်ပုံနည်းကို။ <b>ဉတွာ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ မြင်တွေ့ရသည်ဖြစ်၍။ <b>အပ္ပလာဘောန္တော၊</b> လာဘ်ပကာသန ကိုယ်ကာယမျှတရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>အနဝဿုတော၊</b> ကိလေသာဓာတ် မစိုစွတ်ဘဲ။ <b>သတော ဘိက္ခု၊</b> သတိ ပညာ နှစ်ဖြာယှဉ်စပ် ရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ပရိဗ္ဗဇေ၊</b> လာဘ်သပ္ပကာ လွန်စွာထွေပြား ကိလေသာတော လူအုပ်တောမှ မြတ်သောဌာန နိဗ္ဗာန်သို့ ဧကန်မသွေ ဆိုက်ရောက်ပေရာသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-109 <br> <h3>၁၅၀။ “နန္ဒမထေရ် - နှလုံးသွင်းမတတ်၍ ငတ်မိပါသည်”</h3><b>အယောနိသော မနသိကာရာ၊ မဏ္ဍနံ အနုယုဉ္ဇိသံ။</b><br><b>ဥဒ္ဓတော စပလော စာသိံ၊ ကာမရာဂေန အဋ္ဌိတော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စည်းဝေးညီညာ ရောက်လာကြညောင်း အို-သီတင်းသုံးဖော် သူတော်ဓလေ့ ပျော်မွေ့ကြသည့် ရဟန်းအပေါင်းတို့။ <b>အဟံ၊</b> ဘုရင့်ရင်သွေး စကြာဝတေးမင်းလောင်း အစရှိသော ဂုဏ်အပေါင်းကို အကောင်းထင်ကာ ထင်မှားမိရှာသော ငါသည်။ <b>အယောနိသော မနသိကာရာ၊</b> သုံးဆယ့်နှစ်ဝ အသုဘကို သုဘဟုပင် စိတ်ဝယ်တင်စား အမြင်မှားမိလေသောကြောင့်။ <b>မဏ္ဍနံ၊</b> ဝတ်စားဆင်ယင် အလှပြင်ခြင်းကို။ <b>အနုယုဉ္ဇိသံ၊</b> နေ့တိုင်းလှအောင်လို့ တသသ ပြုလုပ်ခဲ့လေပြီ။ <b>ကာမရာဂေန၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေပေါင်းစပ် ရာဂဓာတ်ဖြင့်။ <b>အဋ္ဌိတော၊</b> မလှုပ်သာအောင် ချည်နှောင်ရစ်ပတ်ဖွဲ့စပ်အပ်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဥဒ္ဓတော စ၊</b> ဘဝင်မြင့်၍ အထက်လေပင့်ပြီးလျှင် အကဲလည်း ဝင့်ခဲ့ဖူးလေပြီ။ <b>စပလော စာသိံ၊</b> တလျှပ်လျှပ်နှင့် စိတ်ဓာတ်လော်လည် မတည်ကြည်သဖြင့် လေကဲ့သို့ လွင့်ခဲ့ဖူးလေပြီတကား။<br><h3>၁၅၁။ “သိရိမထေရ် - ကိုယ်ကိုကိုယ်သာ အသိဆုံးပါ”</h3><b>ပရေ စ နံ ပသံသန္တိ၊ အတ္တာ စ အသမာဟိတော။</b><br><b>မောဃံ ပရေ ပသံသန္တိ၊ အတ္တာ ဟိ အသမာဟိတော။</b><br><b>ပရေ စ နံ ဂရဟန္တိ၊ အတ္တာ စေ သုသမာဟိတော။</b><br><b>မောဃံ ပရေ ဂရဟန္တိ၊ အတ္တာ ဟိ သုသမာဟိတော။</b><br>*(ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အတ္တာ စ အသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ မကောင်းပါဘဲလျက်။ <b>ပရေ စ၊</b> အတွင်းသဘော စင်းချာမသိ မောဟဖိ လူအများက။ <b>နံ ပသံသန္တိ၊</b> အကယ်၍များ ချီးမွမ်းမြှောက်စားခဲ့ငြားအံ့။ <b>အတ္တာ ဟိ အသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ မကောင်းပါဘဲလျက်။ <b>ပရေ ပသံသနံ၊</b> သူတပါးက ကောင်းပေစွဟု ချီးမွမ်းမြှောက်စားခြင်းသည်။ <b>မောဃံ၊</b> အကျိုးမပြု အချည်းနှီးအမှား နှစ်သားမပါ ဗလာဆုံးကျ အသုံးမကျသော ချီးမွမ်းခြင်းသာ ဖြစ်ပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-110 <br> <b>အတ္တာ စ သုသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ ကောင်းစွာအကျင့်ရှိပေမယ့်လည်း။ <b>ပရေ စ၊</b> အတွင်းသဘော စင်းချာမသိ မောဟဖိ လူအများက။ <b>စေ ဂရဟန္တိ၊</b> အကယ်၍များ မသိခြင်းကြောင့် ကဲ့ရဲ့ကုန်အံ့။ <b>အတ္တာ ဟိ သုသမာဟိတော၊</b> မိမိကိုယ်မှာ ကောင်းစွာအကျင့်ရှိပါလျက်။ <b>ပရေ ဂရဟနံ၊</b> သူတပါးက လှည့်ဖျားညစ်ပတ် အတွင်းဓာတ်မသိ ကဲ့ရဲ့သည့်အရာသည်။ <b>မောဃံ၊</b> အချည်းနှီးသာ အလကားအရာသာ မှန်စွာမသွေ ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၂။ “စစ်ပွဲမှာ အသေခံမယ်”</h3><b>ဟတ္ထိက္ခန္ဓာဝ ပတိတံ၊ ကုဉ္ဇရော စေ အနုက္ကမေ။</b><br><b>သင်္ဂါမေ မတံ သေယျော၊ ယဉ္စေ ဇီဝေ ပရာဇိတော။</b><br>*(သောဏာပေါတိရိယ ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> ငါကို။ <b>ဟတ္ထိက္ခန္ဓာ၊</b> စစ်မြေပြင်ဝင် စစ်တိုက်ဆင်၏ ကျောကုန်းမှ။ <b>ပတိတံ၊</b> လွင့်ပါး၍သာ မြေသို့ကျလာသည်ဖြစ်၍။ <b>ကုဉ္ဇရော၊</b> အမာန်ရစ်မူး တရှူးရှူးပြေးဝင် စစ်တိုက်ဆင်သည်။ <b>စေ အနုက္ကမေ၊</b> ရိုးသားတခြား လွင့်ကာသွားအောင် နင်းဝါးကြိတ်ချေ သတ်ချင်သော်လည်း သတ်ပါစေ။ <b>ပရာဇိတော၊</b> ရှုံးသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇီဝေ၊</b> အသက်ရှင်ကာ နှစ်ရှည်ကြာအောင် နေရသည်ထက်။ <b>သင်္ဂါမေ၊</b> သူနိုင်ကိုယ်နိုင် အပြိုင်ပြိုင်ယှဉ်တွဲ စစ်ဆင်ပွဲ၌။ <b>မတံ၊</b> ဇီဝိန်ပျက်ယွင်း သေရခြင်းက။ <b>မေ၊</b> ဘုရား၏ချစ်သား ဇာနည်တသာလိတ် ငါမထေရ်မြတ်အား။ <b>သေယျော၊</b> ဆထက်တရာ လွန်ကဲသာ၍ မှန်စွာမသွေ မြတ်လှပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၃။ “ဘုရားကျေးဇူး ကြီးမားလှပေစွ”</h3><b>အဟော ဗုဒ္ဓေါ အဟော ဓမ္မော၊ အဟော နော သတ္ထု သမ္ပဒါ။</b><br><b>ယတ္ထ ဧတာဒိသံ ဓမ္မံ၊ သာဝကော သစ္ဆိကာဟိတိ။</b><br>*(ကုမာရကဿပ ထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ယတ္ထ၊</b> အကြင်သာသနာတော်၌။ <b>သာဝကော၊</b> ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်ကြသည့် တပည့်သားသည်။ <b>ဧတာဒိသံ ဓမ္မံ၊</b> အေးမြကြည်လင် သန့်စင်မွေ့လျော် ဤသို့သဘောရှိသော တရားတော်ကို။ <b>သစ္ဆိကာဟိတိ၊</b> ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ဒိဋ္ဌထင်ထင် မြင်အပ်ပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-111 <br> <b>နော၊</b> ဤသို့ ဂုဏ်အင် စုံလင်လှစွာ သာသနာနှင့် ကြုံလာရငြား အကျွန်ုပ်တို့အား။ <b>ဗုဒ္ဓသမ္ပဒါ၊</b> ချွတ်ယွင်းတစိ ဘယ်မှာမှမရှိသည့် ဘုရား၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့် ပီတိဖိမ့်မျှ နှစ်သိမ့်ဝမ်းသာ ရွှင်စရာ ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><br><b>ဓမ္မသမ္ပဒါ၊</b> လောကီလောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာလမ်းကြောင်း မောင်းနှင်အောင် ရည်ရွယ်ညွှန်ပြ တရားဓမ္မ၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့် ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><br><b>သတ္ထု သမ္ပဒါ၊</b> ဟောဖော်ညွှန်ပြ နည်းလမ်းကျအောင် ရှေ့ဆောင်ပေတတ် ဆရာမြတ်၏ ပြည့်စုံရခြင်းသည်။ <b>အဟော၊</b> ရင်တသိမ့်သိမ့်၊ ပ၊ ကောင်းလှပါပေသည်တကား။<br><h3>၁၅၄။ “ရဟန်းဘဝ၌ ချမ်းသာချင်လျှင်”</h3><b>သုခံ စေ ဇီဝိတုံ ဣစ္ဆေ၊ သာမညသ္မိံ အပေက္ခဝါ။</b><br><b>သင်္ဃိကံ နာတိမညေယျ၊ စီဝရံ ပါနဘောဇနံ။</b><br><b>သုခံ စေ ဇီဝိတုံ ဣစ္ဆေ၊ သာမညသ္မိံ အပေက္ခဝါ။</b><br><b>အဟိ မူသိကသောတ္တံဝ၊ သေဝေထ သယနာသနံ။</b><br><br><b>သာမညသ္မိံ၊</b> လူ့ဘောင်ဖယ်ခွာ ဧကစာကျင့်တမ်း ရဟန်းမြတ်ဘဝ၌။ <b>အပေက္ခဝါ၊</b> သီလသိက္ခာ ဖြူစင်ဖြင့် သာသနာအတွက် ငဲ့ကွက်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခံ၊</b> ကိုယ်စိတ်မနွမ်း ဘေးမသန်းဘဲ အေးချမ်းကြည်လင် သန့်စင်လှစွာ။ <b>ဇီဝိတုံ၊</b> အသက်ရှည်ခြင်းငှာ။ <b>စေ ဣစ္ဆေ၊</b> အကယ်တိတိ အလိုရှိခဲ့ငြားအံ့။ <b>သံဃိကံ၊</b> သံဃာ့ထံမှ ဝေပုံကျ၍ ရလာအပ်သော။ <b>စီဝရံ စ၊</b> အချမ်းအပူ ကာကွယ်ပယ်ဖျောက် ရှက်ကြောက်လုံစေ သုံးထွေတင်လွှမ်း ဝတ်သင်္ကန်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ပါနဘောဇနံ စ၊</b> အဖျော်ယမကာ သောက်ဖွယ်ရာနှင့် ထွေလာများပြား ဆွမ်းစသော ဘောဇဉ်ကိုလည်းကောင်း။ <b>နာတိမညေယျ၊</b> အထင်မသေးရာ။ (ဝါ) သံဃိကမှ ဝေပုံကျ၍ ရသမျှဥစ္စာ လေးဖြာပစ္စည်းဟူသမျှသည် ပရမဝိသုဒ္ဓိ အလွန်ပင်စင်ကြယ်သည့်အရာဖြစ်၍ စင်စစ်မသွေ အလေးအမြတ်ပြုအပ်ပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-112 <br> <b>သာမညသ္မိံ၊</b> လူ့ဘောင်ဖယ်ခွာ ဧကစာကျင့်တမ်း မြတ်ရဟန်းဘဝ၌။ <b>အပေက္ခဝါ၊</b> သီလသိက္ခာ ဖြူစင်စွာဖြင့် သာသနာအတွက် ငဲ့ကွက်ခြင်းရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>သုခံ၊</b> ကိုယ်စိတ်မနွမ်း ဘေးမသန်းဘဲ အေးချမ်းကြည်လင် သန့်စင်လှစွာ။ <b>ဇီဝိတုံ၊</b> အသက်သိက္ခာ ကိုယ်ခန္ဓာမြဲတည် ရှည်စေခြင်းငှာ။ <b>စေ ဣစ္ဆေ၊</b> အကယ်တိတိ အလိုရှိခဲ့ငြားအံ့။ <b>အဟိ၊</b> မြွေသည်။ <b>မူသိကသောတ္တံဝ၊</b> ကြွက်က အသင့်တူးထားသော တွင်းကို ငဲ့ကွက်ခြင်းမရှိ ခဏခေတ္တ နေရုံမျှသဘောဖြင့် သွားရင်းလာရင်း တွင်းထဲ၌ မျှတရုံသာ နေသွားသကဲ့သို့။ <b>ဘိက္ခုပိ၊</b> လာဘ်လာဘအရေး မမျှော်တွေးဘဲ ကြောက်ရေးကြောက်ရာ သံသရာဘေးမျှ ရှုတတ်လှသော ရဟန်းသည်လည်း။ <b>သေနာသနံ၊</b> အဆောက်အအုံ ကျောင်းဆိုသည့်ဘုံကို။ <b>သေဝေထ၊</b> ကျောင်းကန်ရရေး အလေးမထား အသင့်အားဖြင့် ရလင့်သောအခါ နေရာဖြစ်ရုံ တဲအုံဖြစ်ပစေ တိုက်ဖြစ်ပစေ မရေမတွက် တရားဘက်သာ ကြိုးစား၍ ချမ်းချမ်းသာသာ နေအပ်လေရာသတည်း။<br><h3>၁၅၅။ “ငါ့မှာ ခြေ ၂-ချောင်း အကောင်းသား”</h3><b>အဟု တုယှံ ပုရေ သဒ္ဓါ၊ သာ တေ အဇ္ဇ န ဝိဇ္ဇတိ။</b><br><b>ယံ တုယှံ တုယှမေဝေတံ၊ နတ္ထိ ဒုစ္စရိတံ မမ။</b><br><b>အနိစ္စာ ဟိ စလာ သဒ္ဓါ၊ ဧဝံ ဒိဋ္ဌံ မယာ ပုရေ။</b><br><b>ရဇ္ဇန္တိပိ ဝိရဇ္ဇန္တိ၊ တတ္ထ ကိံ ဇီယတေ မုနိ။</b><br><b>ပစ္စတိ မုနိနော ဘတ္တံ၊ ထောကံ ထောကံ ကုလေ ကုလေ။</b><br><b>ပိဏ္ဍိကာယ စရိဿာမိ၊ အတ္ထိ ဇင်္ဃဗလံ မမ။</b><br>*(သာမတ္တိယ ထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-113 <br> <b>ဥပါသက၊</b> ပစ္စည်းလေးပါး ပေးလှူငြားသည့် ဖွံ့ထွားသဒ္ဓါ အို-ဥပါသကာ။ <b>တုယှံ၊</b> သင်ဥပါသကာအား။ <b>ပုရေ၊</b> ရှေးရှေးအခါက။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> ငါ၏အပေါ်၌ ယုံကြည်အားထား သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>အဟု၊</b> အမှန်ပင်မသွေ ဖြစ်ခဲ့ချေပြီ။ <b>သာ၊</b> ထိုသို့ကြည်ယုံ ပုံ၍အပ်ထားသည့် သဒ္ဓါတရားသည်။ <b>အဇ္ဇ၊</b> ယနေ့။ <b>တေ၊</b> သင်ဥပါသကာအား။ <b>န ဝိဇ္ဇတိ၊</b> ပုထုဇဉ်မနော ဖောက်လွဲသောသဘောဖြင့် လျှောကျတစိ မရှိလေတော့ပြီ။ <b>တုယှံ၊</b> သင်ဒါယကာ၏။ <b>ယံ၊</b> ရှေးရှေးကမှစ၍ ယနေ့ကျအောင် လေးပစ္စည်းဖြင့် ဒါနဖြစ်မြောက် အလှူတည်ဆောက်ခြင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိ၏။ <b>တံ၊</b> ဤသို့ မိမိပစ္စည်းကို မိမိက လှူဒါန်းခြင်းသည်။ <b>တုယှမေဝ၊</b> သင်ဒါယကာမှာ သင်သဒ္ဓါနှင့် သင်သာလျှင် သင့်ဘာသာ ပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်ကိစ္စသာ ဖြစ်ပါစေ။ (ဝါ) တနည်းကား။ <b>ယံ ဒုစ္စရိတံ၊</b> ငါ့အပေါ်၌ မတော်မလျော် လော်မာဖောက်ပြား မကောင်းမှုတရားကို။ <b>တုယှံ၊</b> သင်သည်။ <b>ကတံ၊</b> မသိမှောက်မှား ပြုမိသွားလေပြီ။ <b>တံ၊</b> ထိုသို့ ပြုမိဒုစ္စရိတ အကျိုးဖလသည်။ <b>တုယှမေဝ၊</b> သင့်အားသာလျှင် အမှန်မသွေ ကျရောက်ပေလိမ့်မည်။ <b>မမ၊</b> ငါ့အား။ <b>ဒုစ္စရိတံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျ မကောင်းမှုမည်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိမျှ မရှိရိုးမှန်လှပါပေ၏။<br><br><b>သဒ္ဓါ၊</b> ကြည်ညိုဖွယ်သဒ္ဓါတရားဟူသည်။ <b>အနိစ္စာ၊</b> မမြဲသောသဘော ရှိ၏။ <b>စလာ၊</b> တုန်လှုပ်ချောက်ချား ဖောက်ပြားသောသဘော ရှိ၏။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့။ <b>မယာ၊</b> ငါရဟန်းမြတ်သည်။ <b>ဒိဋ္ဌံ၊</b> ကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ ပစ္စက္ခပင် မြင်အပ်ပါလေပြီ။ <b>သတ္တာ၊</b> မတည်မကြည် ဖောက်ပြားသည့် ပုထုဇဉ်သတ္တဝါများသည်— <b>ရဇ္ဇန္တိပိ၊</b> ကြည်ညိုချင်က အလွန်အမင်း မောက်မောက်ပိုမြဲ ဖြစ်ကြပါကုန်၏။ <b>ဝိရဇ္ဇန္တိပိ၊</b> မကြည်ညိုချင်ကလည်း မကြည်သည့်အပြင် ပိုပိုကဲကဲနှင့် ဆိုဆဲတတ်ကြကုန်၏။ <b>တတ္ထ၊</b> အတည်မမြဲ ဖောက်လွဲဖောက်ပြန် အမှန်မရ ပုထုဇဉ်တို့၏ သဘာဝဓမ္မ၌။ <b>မုနိ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း မြတ်ရဟန်းသည်။ <b>ကိံ ဇီယတေ၊</b> စိတ်စက်စိုးနှောင့် ဘာကြောင့်မသွေ ဖြစ်နေစရာ ရှိပါတော့မည်နည်း။<br><br><b>မုနိနော၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း တထပ်ဆွမ်းအပ် ရဟန်းမြတ်အတွက်။ <b>ကုလေ ကုလေ၊</b> အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း၌။ <b>ထောကံ ထောကံ၊</b> တယောင်းမ တဇွန်းစီ။ <b>ဘတ္တံ၊</b> ဆွမ်းသည်။ <b>ပစ္စတိ၊</b> ကျက်ပြီးသားအနေ အသင့်စီရှိပါပေ၏။ <b>မမ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း ငါရဟန်းအား။ <b>ဇင်္ဃဗလံ၊</b> အစွမ်းအား ခြေ ၂-ချောင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> တောင့်တောင့်တင်းတင်း ကျန်းမာခြင်းနှင့်— <hr> စာမျက်နှာ-114 <br> မယွင်းကုံလုံ ပြည့်စုံစွာရှိပါပေ၏။ <b>အဟံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရည်မှန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>ပိဏ္ဍိကာယ၊</b> ဆွမ်းခံရန်အလို့ငှာ။ <b>စရိဿာမိ၊</b> အိမ်စဉ်တိုင်းရပ် ပိဏ္ဍပါတ်လမ်း ကြွမြန်းတော်မူတော့မည်သာတည်း။<br><h3>၁၅၆။ “ဂါရဝကင်းစင် နိဗ္ဗာန်ခွင် ဝေးလွန်းလှသည်ပင်”</h3><b>ယဿ သဗြဟ္မစာရီသု၊ ဂါရဝေါ နုပလဗ္ဘတိ။</b><br><b>အာရကာ ဟောတိ သဒ္ဓမ္မာ၊ နဘံ ပုထုဝိယာ ယထာ။</b><br>*(သဘိယထေရ်)*<br><br><b>ယဿ၊</b> ဘဝင်တမြင့်မြင့်နှင့် မာန်ဝင့်နေငြား အကြင်ရဟန်းအား။ <b>သဗြဟ္မစာရီသု၊</b> သီတင်းသီလ ညီမျှအတူ ကြည်ဖြူကျင့်အပ် သီတင်းသုံးဖော် အရှင်မြတ်တို့၌။ <b>ဂါရဝေါ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှိမ်ချ မာန်စွယ်ကျလျက် ရိုသေမှုဂါရဝကို။ <b>န ဥပလဗ္ဘတိ၊</b> မိုက်မိုက်ကန်းကန်း လူသရမ်းမို့ ရှက်ရကြောက်ရမှန်းမသိ တစိုးတစိမျှမရှိပေ။ <b>သော၊</b> ရိုသေနှိမ်ချ ဂါရဝမဲ့ကင်း ထိုလူပျင်းသည်။ <b>နဘံ ပုထုဝိယာ ယထာ၊</b> ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး ဝေးကွာလေသကဲ့သို့ တသဝေမတိမ်း မယိမ်းနမူ တစပ်တည်းတူ၍သာလျှင်။ <b>သဒ္ဓမ္မာ၊</b> အရိယာအပေါင်း အကျင့်ကောင်းမြတ် သူတော်ဓာတ်မှ။ <b>အာရကာ၊</b> ဝေးလှပါပေ၏။ (ဝါ) အာရကာ၊ ဇီးစေ့နှင့် မြင့်မိုရ်ပမာကို မဆိုအပ်ပါဘူးသော် ဝေးလွန်းလှပါပေတော့သတည်း။<br><h3>၁၅၇။ “တကိုယ်လုံး ကြေမွသွားပါစေ”</h3><b>ကာမံ ဘိဇ္ဈတု မေ ကာယော၊ မံသပေသီ ဝိသီယရေ။</b><br><b>ဥဘော ဇဏ္ဏုကသန္ဓေဟိ၊ ဇင်္ဃာယော ပပတန္တု မေ။</b><br><b>နာသိဿံ နပိဝိဿာမိ၊ ဝိဟာရာ စ န နိက္ခမေ။</b><br><b>နပိ ပဿံ နိပါတေဿံ၊ တဏှာသလ္လေ အနူဟတေ။</b><br><b>တဿ မေဝံ ဝိဟရတော၊ ပဿ ဝီရိယပရက္ကမံ။</b><br><b>တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ။</b><br>*(မုဒိတ ထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-115 <br> <b>အယံ ကာယော၊</b> ၃၂-ဝ ကောဋ္ဌာသနှင့် နာမရူပံ တွဲစပ်ပေါင်းဆုံအပ်သော ဤကိုယ်ဒြဗ်ကြီးသည်။ <b>ကာမံ ဘိဇ္ဈတု၊</b> ဖရိုဖရဲ ပြိုကွဲပျက်စီးပါစေ။ <b>မံသပေသီ၊</b> အရေတခြား အသားတမျိုး အရိုးရှိသမျှ။ <b>ဝိသီယရေ၊</b> မှုန့်မှုန့်မျှ ကြွေကျ၍ သွားကုန်ပါစေ။ <b>ဥဘော ဇဏ္ဏုကသန္ဓေဟိ၊</b> ဒူးဆစ်နှစ်ဖက် အရိုးအဆစ်တို့မှ။ <b>ဇင်္ဃာယော၊</b> သလုံးမြင်းခေါင်းရှိသမျှ။ <b>ပပတန္တု၊</b> ပြုတ်ပြတ်ကြွေကျ မြေခ၍ သွားပါကုန်ပါစေ။ <b>တဏှာသလ္လံ၊</b> တရာပူနှောင့် ညောင့်တသင်းတို့ကို။ <b>အနူဟတေ၊</b> ရှင်းရှင်းပြတ်အောင် မနုတ်မဆောင်ရသည်ရှိသော်။ <b>အဟံ၊</b> မုဒိတဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>နာသိဿံ၊</b> ထမင်းအစာ စားဖွယ်ရာကို အာသာဖြတ်ထား နဲနဲကလေးမျှ မစားပါအံ့။ <b>နပိဝိဿာမိ၊</b> ရေကလေးတပေါက်မျှကိုလည်း မသောက်ပါအံ့။ <b>ဝိဟာရာ စ၊</b> နေစရာကိန်းအောင်း ကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းမှ။ <b>န နိက္ခမိဿာမိ၊</b> ခြေတလှမ်းမျှ မထွက်မကြွပေအံ့။<br><br><b>တဿ မေ၊</b> မုဒိတဟု နာမတင့်ဆန်း ငါရဟန်းအား။ <b>ဧဝံ ဝိဟရတော၊</b> ဤသို့ဓိဋ္ဌာန် စိတ်အကြံကို မြဲမြဲဆုပ်ကိုင် နေသောအခါ၌။ <b>တိဿော ဝိဇ္ဇာ၊</b> ပု၊ ဒီ၊ အာ ဟု လေးဖြာဝိဇ္ဇာ ကိလေသာချက် သတ်ရန်လက်နက်ကြီးကို။ <b>အနုပ္ပတ္တာ၊</b> လက်ဝယ်ပိုင်ပိုင် ကိုင်ဆောင်ပြီးမြောက် တည်ဆောက်အပ်လေပြီ။ <b>ဗုဒ္ဓဿ၊</b> မြတ်စွာဘုရား၏။ <b>သာသနံ၊</b> လိုရင်းထုံးပြ ဆုံးမရာ ရဟန္တာဟု သာသနာအစစ် သားတော်အဖြစ်သို့။ <b>အနုပ္ပတ္တာ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ ဆိုက်ရောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>ဝီရိယပရက္ကမံ၊</b> လုံ့လကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်ခြင်း၏ ထန်ပြင်းသော အကျိုးတရားကို။ <b>ပဿ ပဿထ၊</b> ဒိဋ္ဌမျက်မြင် ခုပင်မသွေ ရှုကြည့်တော်မူကြပါကုန်လော့။<br><h3>၁၅၈။ “မာန်မူလို၍ သာသနာဝင်လျှင်”</h3><b>ဥပရမ္ဘစိတ္တော ဒုမ္မေဓော၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။</b><br><b>အာရကာ ဟောတိ သဒ္ဓမ္မာ၊ နဘတော ပထဝီ ယထာ။</b><br>*(ယသဒတ္တထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဒုမ္မေဓော၊</b> ကိလေသာမျိုး မာနအိုး ဆိုးချင်တိုင်းဆိုး ရိုင်းချင်တိုင်းရိုင်းပြီးလျှင် အတိုင်းအဆ မသိလှအောင် မိုက်မှောင်တွင်းကျ လူဗာ- <hr> စာမျက်နှာ-116 <br> <b>လသည်။</b> ဥပရမ္ဘစိတ္တော၊ နိုင်လိုသောစိတ် ချုပ်ချယ်လိုသောစိတ် ရှိသည်ဖြစ်၍။ <b>ဇိနသာသနံ၊</b> ငါးပါးမာရ်အောင် ထွဋ်ဘုန်းခေါင်၏ ဘုန်းရောင်လင်းစွာ မြတ်သာသနာကို။ <b>သုဏာတိ၊</b> ကြိုးကြိုးကုတ်ကုတ် စွမ်းအားထုတ်ကာ သင်ယူရှာ၏။ <b>သော၊</b> ထိုလူမိုက်သည်။ <b>သဒ္ဓမ္မာ၊</b> အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့၏ တရားမှ။ <b>နဘတော၊</b> အာကာဝေဟင် ထက်ကောင်းကင်မှ။ <b>ပထဝီ ယထာ၊</b> ကမ္ဘာမြေကြီး ပမာနည်းသို့။ <b>အာရကာ၊</b> အလှမ်းလွန် ဝေးကွာလှပါပေသတည်း။<br><h3>၁၅၉။ “သေမင်းရန် တွန်းလှန်မရနိုင်”</h3><b>မစ္စုနာဘိဟတော လောကော၊ ဇရာယ ပရိဝါရိတော။</b><br><b>တဏှာသလ္လေန ဩတိဏ္ဏော၊ ဣစ္ဆာဓူပါယိတော သဒါ။</b><br><b>အာဂစ္ဆန္တဂ္ဂိက္ခန္ဓာဝ၊ မစ္စု ဗျာဓိ ဇရာ တယော။</b><br><b>ပစ္စုဂ္ဂန္တုံ ဗလံ နတ္ထိ၊ ဇဝေ နတ္ထိ ပလာယိတုံ။</b><br>*(သီရိမဏ္ဍထေရာပဒါန်)*<br><br><b>လောကော၊</b> သုံးဆဲ့တဘုံ ကျုံးခြုံလွှမ်းပ ဤလောကကြီးသည်။ <b>မစ္စုနာ၊</b> အင်အားကြီးခြင်း ရှင်သေမင်းက။ <b>အဘိဟတော၊</b> တကြိတ်တည်း ဖိနှိပ်ကာသာ လွှမ်းမိုးနှိပ်စက်နေပါပေ၏။ <b>ဇရာယ၊</b> တမြေ့မြေ့ ချွတ်ယွင်း အိုမင်းခြင်းဆိုသည့် ဇရာတရားဖြင့်။ <b>ပရိဝါရိတော၊</b> ဝန်းကျင်လှည့်ပတ် ဝိုင်းရံထားအပ်ပေ၏။ <b>တဏှာသလ္လေန၊</b> ညောင့်တသင်းအား တာတည်းဟူသော စူးလုံးများဖြင့်။ <b>ဩတိဏ္ဏော၊</b> နက်ရှိုင်းကာပင် စူးဝင်၍ နေပါပေ၏။ <b>သဒါ၊</b> ချိန်ခါမလပ် တဖျပ်ဖျပ်သာလျှင်။ <b>ဣစ္ဆာဓူပါယိတော၊</b> ရလေလိုလေ အိုတစ္ဆေဟု လွန်လေကဲသာ မဟိဒ္ဓိမိုးဖြင့် မီးခိုးလုံးကြီး ပမာနည်းသို့ ထန်သည်းကဲမောက် မိုးထိရောက်၍ နေသည်။ <b>မစ္စု ဗျာဓိ ဇရာ တယော၊</b> အို၊ နာ၊ သေ မှု ဤ ၃-ခုသော တရားတို့သည်။ <b>အဂ္ဂိက္ခန္ဓာဝ၊</b> နွေခါခေါင်ခေါင် တောက်လောင်ထိန်ညီး တောလောင်မီးကဲ့သို့။ <b>အာဂစ္ဆန္တိ၊</b> လေပြင်းအဟုန် သေမင်းခုန်ပေါက် လျင်မြန်စွာ ရောက်လာကြကုန်၏။ <b>ပစ္စုဂ္ဂန္တုံ၊</b> ဆီးကြိုတားဆီး ဟန့်တားခြင်းငှာ။ <b>သတ္တာနံ၊</b> ဘယ်နတ် ဘယ်ဗြဟ္မာ ဘယ်သတ္တဝါမှ မကျန် ခပ်သိမ်းဥဿုံ အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့အား။ <b>ဗလံ၊</b> စွမ်းအားသည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ တိတိကလေး- <hr> စာမျက်နှာ-117 <br> မရှိပါပေ။ <b>ပလာယိတုံ၊</b> လွတ်အောင်ရှောင်ရှား ပြေးသွားခြင်းငှာ။ <b>ဇဝေ၊</b> အရှိန်အဟုန်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ ဘယ်သတ္တဝါမှ မရှိရိုးအမှန် ဖြစ်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၆၀။ “ငဲ့ကွက်ခြင်းကင်းမှ ချမ်းသာ”</h3><b>ယဉ္စ အညေ န ရက္ခန္တိ၊ ယော စ အညေ န ရက္ခတိ။</b><br><b>သ ဝေ ဘိက္ခု သုခံ သေတိ၊ ကာမေသု အနပေက္ခဝါ။</b><br>*(သံကိစ္စထေရ်)*<br><br><b>ယဉ္စ၊</b> အကြင်သူကိုလည်း။ <b>အညေ၊</b> တပါးသောသူတို့က။ <b>န ရက္ခန္တိ၊</b> စိုးရိမ်နှောင့်ယှက် မစောင့်ရှောက်ရကုန်။ <b>ယော စ၊</b> အကြင်သူကလည်း။ <b>အညေ၊</b> တပါးသောသူတို့ကို။ <b>န ရက္ခတိ၊</b> စိုးရိမ်နှောင့်ယှက် စောင့်ရှောက်ရန် မရှိပေ။ <b>သ ဝေ သော ဘိက္ခု၊</b> တယောက်တယောက် အနှောင့်အရှက် အစိုးရိမ်မရှိ ပကတိတည်ငြိမ် ဣန္ဒြေရရ ကြောင့်ကြမဲ့ရသော ထိုရဟန်းဘဝသည်။ <b>ကာမေသု၊</b> ဝတ္ထုကိလေ နှစ်ထွေပူရ ဝဋ်ကာမမှ။ <b>အနပေက္ခဝါ၊</b> စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ ငဲ့ကွက်ဖွယ်ရာ ဘယ်မှာတစိ မရှိလေသောကြောင့်။ <b>သုခံ သေတိ၊</b> ချမ်းချမ်းသာသာ အိပ်ပျော်ရပါလေသတည်း။<br><h3>၁၆၁။ “ရှင်သေနှစ်ပါး မလိုလား”</h3><b>နာဘိနန္ဒာမိ မရဏံ၊ နာဘိနန္ဒာမိ ဇီဝိတံ။</b><br><b>ကာလဉ္စ ပဋိကင်္ခါမိ၊ နိဗ္ဗိသံ ဘတကော ယထာ။</b><br>*(သံကိစ္စထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အဟံ၊</b> သံကိစ္စဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>မရဏံ၊</b> စုတိပြတ်ကြွေ သေရခြင်းကို။ <b>နာဘိနန္ဒာမိ၊</b> လိုလားတောင့်တ ဆန္ဒအာသာ မရှိပါပေ။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဇီဝိန်ထင်လင်း သက်ရှည်ခြင်းကိုလည်း။ <b>နာဘိနန္ဒာမိ၊</b> လိုလားတောင့်တ ဆန္ဒအာသာ မရှိပါပေ။ <b>ဘတကော၊</b> တနေ့လုပ်မှ တနေ့ရသည့် အခစားကူလီသည်။ <b>နိဗ္ဗိသံ၊</b> အလုပ်အတွက် ချိန်စက်ပေးရ လုပ်အား- <hr> စာမျက်နှာ-118 <br> <b>ခကို။</b> ပဋိကင်္ခတိ ယထာ၊ လိုလားတောင့်တသကဲ့သို့။ <b>အဟံပိ၊</b> သံကိစ္စဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်လည်း။ <b>ကာလဉ္စ ကာလမေဝ၊</b> သူ့သဘောအလျောက် ဆိုက်ရောက်လာမည့် သေချိန်ကာလကိုသာလျှင်။ <b>ပဋိကင်္ခါမိ၊</b> သေလိုလျှင်လည်း ဒေါသ၊ ရှင်လိုလျှင်လည်း လောဘ၊ ထိုလောဘ ထိုဒေါသ အာသဝတွေအကုန် ခဝါချပြီးလို့မို့ အစွန်း ၂-ဖက် မထွက်ရအောင် ချိန်းရက်ကိုသာ စောင့်၍ နေပါတော့သတည်း။<br><h3>၁၆၂။ “သေရ၍ ဝမ်းသာ ပါရဂူ”</h3><b>အနုပါဒါနော ကတကိစ္စော၊ အနာသဝေါ။</b><br><b>သုခေါ အာယုက္ခယော ဟောတိ၊ မုတ္တော အာဃာတနာ ယထာ။</b><br>*(အဓိမုတ္တထေရာပဒါန်)*<br><br><b>အရဟာ၊</b> ကိလေသာဘေး ရန်အလှေးတို့ ညစ်ကြေးမတင် သန့်စင်ပေလတ် ရဟန္တာအရှင်မြတ်သည်။ <b>ပါရဂူ၊</b> နိဗ္ဗာန်ဖက်ကမ်း တက်လှမ်းကူးမြောက် အပြီးရောက်ပြီးသည်။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> စွဲလမ်းမှုမှန်သမျှ လုံးဝကင်းစင် ကြည်လင်သန့်ရှင်းပြီးသည်။ <b>ကတကိစ္စော၊</b> ပြုဖွယ်ကိစ္စမှန်သမျှတို့ တစမကျန် ပြုစီမံပြီးသည်။ <b>အနာသဝေါ၊</b> အာသဝေါလေးတန် ဧကန်ရှင်းပြတ် အာသဝဓာတ်ကြီး မယိုစီးတော့သည်။ <b>ဟုတွာ၊</b> ဖြစ်၍။ <b>အာဃာတနာ၊</b> သူသတ်၏လက်မှ။ <b>မုတ္တော၊</b> ကံကောင်းထောက်၍ လွတ်မြောက်လာသောသူပမာ။ <b>အာယုက္ခယော၊</b> ဇီဝိန်ပြတ်ကြွေ အသက်သေခြင်းကြောင့်။ <b>သုခေါ၊</b> ဒုက္ခဘေး ဒုက္ခခဲ အစွဲဥပါဒါန် ငါးဝသောခန္ဓာမှ လွတ်ရလေပြီတကားဟု စိတ်ထားခုန်ပေါက် လွန်ဝမ်းမြောက်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ရပါလေပြီတကား။<br><h3>၁၆၃။ “ချမ်းသာလိုလျှင် သီလစောင့်”</h3><b>သီလံ ရက္ခေယျ မေဓာဝီ၊ ပတ္ထယာနော တယော သုခေ။</b><br><b>ပသံသံ ဝိတ္တိလာဘဉ္စ၊ ပေစ္စ သဂ္ဂေ ပမောဒနံ။</b><br>*(သီလဝထေရာပဒါန်)* <hr> စာမျက်နှာ-119 <br> <b>ပသံသဉ္စ၊</b> လူ နတ် ဗြဟ္မာအဝှန်း ချီးမွမ်းခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝိတ္တိလာဘဉ္စ၊</b> စီးပွားဥစ္စာ ရတနာမျိုး အရတိုးခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ပေစ္စ၊</b> တမလွန်လောက နောက်ဘဝ၌။ <b>သဂ္ဂေ၊</b> နတ်ပြည်၌။ <b>ပမောဒနံ၊</b> ဝမ်းသာကြည်နူး ရွှင်မြူးရခြင်းကိုလည်းကောင်း။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့ ရေတွက်သာတင်ကာ ပေါင်းအပ် ၃-ရပ်သော ချမ်းသာမင်္ဂလာ တောင်းဆုတို့ကို။ <b>ပတ္ထယာနော၊</b> လိုလားတောင့်တသော။ <b>မေဓာဝီ၊</b> ကြောင်းကျိုးသိမြင် ပညာရှင်သည်။ <b>သီလံ၊</b> ကိုယ်မှာ ပတ်ကပ်ကျင့်ကြံအပ်သည့် မြင့်မြတ်လှစွာသော သီလကို။ <b>ရက္ခေယျ၊</b> အပေါက်အပြောက် အစွန်းအကွက်မရှိရအောင် ရည်ဆောင်စောင့်ရှောက်ရာသတည်း။<br><br>---<br><h3>“လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယထေရာပဒါန်”</h3><br><b>၁၆၄။ “ပုရေ စေ မေ ဝရံ ဒဇ္ဇာ၊ သော စေ လဗ္ဗေထ မေ ဝရော။</b><br><b>ဂဏှေယျံ သဗ္ဗလောကဿ၊ နိစ္စံ ကာယဂတာသတိံ”။</b><br><br><b>ဗုဒ္ဓ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>မေ၊</b> ငါ့အား။ <b>ဝရံ၊</b> ဆုမြတ်ကို။ <b>စေ ဒဇ္ဇာ၊</b> အကယ်၍ ပေးခဲ့အံ့။ <b>မေ၊</b> ငါသည်။ <b>သော ဝရော၊</b> ထိုမြတ်စွာဘုရား ပေးအပ်သောဆုကို။ <b>စေ လဗ္ဗေထ၊</b> အကယ်၍ လက်ခံရရှိမည်ဆိုအံ့။ <b>အဟံ၊</b> ဘဒ္ဒိယဟု နာမတွင်ဆန်း ငါရဟန်းသည်။ <b>သဗ္ဗလောကဿ၊</b> တွက်ရေမဆုံး တလောကလုံး၏။ <b>ကာယဂတာသတိံ၊</b> ၃၂-ဝ ကောဋ္ဌာသ၌ ကာယဟု မှတ်သတိမြတ်ကို (ဝါ) ကာယမှတပါး ကိုးစားဖွယ်ရာ အနှစ်သာရ ဘာမျှမရှိ အနိစ္စ အနတ္တ သုညတဓာတ် ပရမတ္ထသဘောကို နှိုင်းဆဖမ်းမိ အမှတ်ရခြင်း သတိကို။ <b>ဂဏှေယျံ၊</b> ဝမ်းမြောက်ကြည်ဖြူ အရယူမည်သာလျှင်တည်း။<br><br>---<br><h3>“အပေါ်ယံကြည့် သြဃသာ”</h3><br><b>၁၆၅။ ယေ မံ ရူပေန ပါမိံသု၊ ယေ စ ဃောသေန အနွဂူ။</b><br><b>ဆန္ဒရာဂဝသူပေတာ၊ န မံ ဇာနန္တိ တေ ဇနာ။</b><br><br><b>၁၆၆။ အဇ္ဈတ္တံ န ဝိဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ န ပဿတိ။</b><br><b>သပဝရဏော ဗာလော၊ သ ဝေ ဃောသေန ဝုယှတိ။</b><br><br><b>၁၆၇။ အဇ္ဈတ္တံ န ဝိဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ ဝိပဿတိ။</b><br><b>ဗဟိဒ္ဓါ ဖလဒဿာဝီ၊ သောပိ ဃောသေန ဝုယှတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-120 <br> <b>၁၆၈။ အဇ္ဈတ္တဉ္စ ပဇာနာတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ စ ဝိပဿတိ။</b><br><b>အနာဝရဏဒဿာဝီ၊ န သော ဃောသေန ဝုယှတိ။</b><br><br><b>မံ၊</b> လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယဟု ပုက္ခသေးကွေး အမြင်သေး၍နေသော ငါရဟန်းကို။ <b>ယေ၊</b> ပြင်ပမြင်ဆန်း လူရှင်ရဟန်းတို့က။ <b>ရူပေန၊</b> အပြင်မြင်ရ သွင်ရူပဖြင့်။ <b>ပါမိံသု၊</b> ပြက်ရယ်ပြုကာ ပြောင်လှောင်လာကုန်၏။<br><br><b>ယေ စ၊</b> အပြင်အပ မြင်ရသွင်ဆန်း လူရှင်ရဟန်းတို့က။ <b>မံ၊</b> ငါကို။ <b>ဃောသေန၊</b> ကရဝိက်မြည်ဟန် ကြိုးကြာသံအလား ကြားရသမျှ နားဝရွှင်ကြည် ပြီပြီသသ ကြည်မြကြသော သဒ္ဒအသံဖြင့်။ <b>ပါမိံသု၊</b> အဆန်းအပြား အံ့တပါးအနေ ထင်မှတ်ကြပေကုန်၏။<br><br><b>ဆန္ဒရာဂဝသူပေတာ၊</b> ကာမစ္ဆန္ဒ တပ်ရာဂဖြင့် စွတ်စိုကြကုန်သော။ <b>တေ ဇနာ၊</b> များပြားသောင်းသောင်း ထိုပုထုဇဉ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> ငါ့ကို။ <b>န ဇာနန္တိ၊</b> ကိလေသာအာသဝေါ ခွာမျှာပယ်သတ် ရဟန္တာအရှင်မြတ်ဟူ၍ အတပ်ထင်ထင် မသိမြင်ကြလေကုန်။<br><br><b>ယော၊</b> အကြင်သူသည်။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တကိုလည်း။ <b>န ဝိဇာနာတိ၊</b> မသိပေ။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်သဘာဝ ဗဟိဒ္ဓကိုလည်း။ <b>န ပဿတိ၊</b> နစ်နာဖွေရှာ ဉာဏ်ပညာဖြင့် မမြင်ပေ။ <b>သပဝရဏော (သို့မဟုတ် သမန္တာဝရဏော)၊</b> ထက်ဝန်းကျင်မှ ပိတ်ဆို့အပ်သော။ <b>ဗာလော၊</b> ပညာမဲ့ငြား ထိုလူမိုက်သားသည်။ <b>ဝေ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>ဃောသေန၊</b> ငါ၏သာယာချိုမြ သဒ္ဒအသံကြောင့်။ <b>ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက်ဖြင့် မျောလျက်သာ နေရှာလေသတည်း။<br><br><b>ယော၊</b> အကြင်သူသည်။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းသဘာဝ အဇ္ဈတ္တကိုလည်း။ <b>န ဝိဇာနာတိ၊</b> မသိပေ။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်သဘာဝ ဗဟိဒ္ဓကိုကား။ <b>ဝိပဿတိ၊</b> မျက်ဝါးထင်ထင် မြင်သိပေ၏။ <b>ဗဟိဒ္ဓါဖလဒဿာဝီ၊</b> ပြင်ပမူဟန် သွင်သဏ္ဌာန်သာ မြင်လာတတ်သော။ <b>သောပိ၊</b> ထိုလူမိုက်သည်လည်း။ <b>မံ၊</b> လကုဏ္ဍကဘဒ္ဒိယဟု နာမတင့်ဆန်း ငါရဟန်းကို။ <b>ဃောသေန၊</b> သာယာချိုမြ သဒ္ဒအသံကြောင့်။ <b>ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက်ဖြင့် မျောလျက်သာ နေရှာလေသတည်း။<br><br><b>ယော စ၊</b> အကြင်သူသည်ကား။ <b>အဇ္ဈတ္တဉ္စ၊</b> အတွင်းအဇ္ဈတ္တ သဘာဝကိုလည်း။ <b>ပဇာနာတိ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်ထွင်းဖောက် အသိအမြင် ရောက်ပေ၏။ <b>ဗဟိဒ္ဓါ စ၊</b> အပြင်က ဗဟိဒ္ဓကိုလည်း။ <b>ဝိပဿတိ၊</b> ဉာဏ်ဖြင့်ဆင်ခြင်- <hr> စာမျက်နှာ-121 <br> သိမြင်ပေ၏။ <b>အနာဝရဏဒဿာဝီ၊</b> ဟန့်တားပိတ်ကာ ဘာမျှမရှိ တွင်းပြင်သိ၍ အရိယနွယ်ဇာတ် ဓာတ်သဘာဝအမှန် အသိဉာဏ်ပေါက် အလင်းရောင်ရောက်ပေ၏။ <b>သော၊</b> တွင်းပြင်မြင်သိ ထိုပညာရှိသည်။ <b>ဃောသေန၊</b> ကြည်သာချိုမြ သဒ္ဒအသံကလေးမျှဖြင့်။ <b>န ဝုယှတိ၊</b> အသံပေါ်မှာ သာယာတပ်မက် မြှေးယှက်တွယ်တာ တဏှာရမ္မက် မျောပါးလျက် မနေတော့သည်သာတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၆၉။ “လူမိုက်များ အာသဝေါ”</h3><b>ယံ ဟိ ကိစ္စံ အပဝိဒ္ဓံ၊ အကိစ္စံ ပန ကယိရတိ။</b><br><b>ဥန္နဠာနံ ပမတ္တာနံ၊ တေသံ ဝဍ္ဎန္တိ အာသဝါ။</b><br>*(သောကောလိဝံသထေရ်)*<br><br><b>ယံ ကိစ္စံ၊</b> တိတိကျကျ ပြုအပ်လှသည့် တရားဓမ္မ ကိုယ့်ကိစ္စကိုကား။ <b>အပဝိဒ္ဓံ၊</b> ချွတ်ယွင်းချက်ဖောက် ရောက်ကမယ် ရှောင်ဖယ်၍နေပေ၏။ <b>အကိစ္စံ ပန၊</b> မပြုသင့်မပြုအပ် လေးရပ်သောပစ္စည်း အနည်းနည်း၌ သိမ်းဆည်းတွယ်တာခြင်းရာ ကိစ္စအဝဝကိုကား။ <b>ကယိရတိ၊</b> ပြုသင့်မသင့် နှိုင်းချင့်ဘဲ အတင့်ရဲကာ ပြုမိရှာလေ၏။ <b>ဥန္နဠာနံ၊</b> ကျူရိုးပမာ အနှစ်မပါဘဲ အကာသီးသီး လေဟုန်စီးကာ မြင့်မောက်၍နေကုန်သော။ <b>ပမတ္တာနံ၊</b> ဘဝင်မြင့်မောက် မေ့လျော့ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်သော။ <b>တေသံ၊</b> ကုသိုလ်တရား ပေါ့ပါးနေကြ ထိုဗာလတို့အား။ <b>အာသဝါ၊</b> ကာမာသဝ စသည်ထွေပြား ကိလေသာများသည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း ရေလှိုင်းသို့ပမာ တိုး၍သာ လာကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၀။ “လွတ်လမ်းကို ဟောဒီမှာ”</h3><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ၊ မနောဆဋ္ဌာ ပဝေဒိတာ။</b><br><b>ဧတ္ထ ဆန္ဒံ ဝိရာဇေတွာ၊ ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ။</b><br><br><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ၊</b> ကာမဂုဏ်ငါးပါးဟု ဆိုအပ်သော လောက၌လည်းကောင်း။ <b>ဆဋ္ဌာ၊</b> ခြောက်ခုမြောက်။ <b>ပဝေဒိတာ၊</b> ဆိုအပ်သော ဓမ္မလောကေ၊ ပညတ် ပရမတ် နှစ်ရပ်စုပုံ ဓမ္မာရုံဟု ဆိုအပ်သော လောက၌လည်းကောင်း။ <b>ဧတ္ထ၊</b> ယခုဖော်ပြ ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်နှင့် တုပညတ်ခေါ် ဓမ္မာရုံဟူသော ခြောက်စုံခြောက်ဝ ခြောက်နာရမ္မဏ၌။ <b>ဆန္ဒံ၊</b> တပ်မက်နှစ်- <hr> စာမျက်နှာ-122 <br> သက်စွဲလျက် အာသာမခွဲခွာရက်သော လောဘရမ္မက်ကို။ <b>ဝိရာဇေတွာ၊</b> တရားဘာဝနာ မြတ်ဓမ္မာဖြင့် ဖယ်ခွာပြီး၍။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ဝေးစွာ ဘာဝနာဖြင့် အာသာမဖက် ဖယ်ကာထွက်ပြီးသော်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ လွန်စွာပူကဲ ဝဋ်ဆင်းရဲမှ။ <b>ပမုစ္စတိ၊</b> သန္တိသုခံ နိဗ္ဗာန်အမတ လွန်အေးမြရာသို့ ဘဝအဖုံဖုံ လွတ်မြောက်တော်မူလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၁။ “အမြတ်ဆုံးဆိုတာ ဘာလဲ”</h3><b>ကိံသုဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ၊ ကိံသု သုစိဏ္ဏံ သုခမာဝဟတိ။</b><br><b>ကိံသု ဟဝေ သာဓုတရံ ရသာနံ၊ ကထံဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)*<br><br><b>ဂေါတမ၊</b> ဂေါတမနွယ်ဖွား အို-မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျားကိုပင် အဦးတင်၍ ထို့ပြင် မိန်းမ များလှသောင်းသောင်း လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း၏။ <b>သေဋ္ဌံ ဝိတ္တံ၊</b> အဖိုးမဖြတ် အလွန်ပင်မြတ်လှသော ရတနာများစွာ ဆတရာမျှ ပိုသာလှသည့် အနှစ်ထိုက်တန် ရတနာမွန်ဟူသည်။ <b>ကိံသု၊</b> အဘယ်သို့သော ရတနာမျိုး ဖြစ်ပါသနည်း။ <b>သုစိဏ္ဏံ၊</b> ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာအားထုတ် ပွားများအပ်သော။ <b>ကိံသု၊</b> အဘယ်သို့သော တရားသည်။ <b>သုခံ၊</b> လူ နတ် နိဗ္ဗာန် သုံးတန်သော ချမ်းသာကို။ <b>အာဝဟတိ၊</b> မပင်မပမ်း ချမ်းသာလွယ်ကူ ပို့ဆောင်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ရသာနံ၊</b> စားသုံးစရာ အရသာမှန်သမျှတို့တွင်။ <b>ကိံသု၊</b> ဘယ်လိုဆိုရိုး ဘယ်လိုအမျိုးအစားသော အရသာသည်။ <b>သာဓုတရံ၊</b> အကောင်းဆုံး အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါသနည်း။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> လောကလူ့ရွာ ဘုံဓမ္မတာတွင် ကြုံလာခက်ခဲ အသက်မွေးမှု အစုစုတွင်။ <b>ကထံဇီဝိံ၊</b> ဘယ်လိုမျှော်တွေး အသက်မွေးရခြင်းသည်။ <b>သေဋ္ဌံ၊</b> အကောင်းဆုံး အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါလေသနည်း။<br><br>---<br><h3>၁၇၂။ “အမြတ်ဆုံးတရား”</h3><b>သဒ္ဓီဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ၊ ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော သုခမာဝဟတိ။</b><br><b>သစ္စံ ဟဝေ သာဓုတရံ ရသာနံ၊ ပညာဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)* <hr> စာမျက်နှာ-123 <br> <b>ဣဓ၊</b> ဤလောက၌။ <b>ပုရိသဿ၊</b> ယောက်ျား၏။ <b>သေဋ္ဌံ ဝိတ္တံ၊</b> အမြတ်ဆုံးသော ရတနာမည်သည်။ <b>သဒ္ဓါ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုး တရားမျိုးကို ကိုးယုံကြည်ခုံ တည်သတ်မှတ်သည့် သဒ္ဓါဆိုသည့် ဓာတ်အကြည် ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော၊</b> မဂ် ဖိုလ် နိဗ္ဗာန် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ် (ဝါ) မကောင်းမှုရှား ကောင်းမှုပွား၍ စိတ်ထားစင်ဖြူ ယဉ်ကျေးမှု သတ်မှတ်သည့် တရားတော်မြတ်ကို ကောင်းစွာကျင့်အပ်သည်ရှိသော်။ <b>သုခံ၊</b> ချမ်းသာကို။ <b>အာဝဟတိ၊</b> ပို့ဆောင်တတ်ပါပေ၏။ <b>ရသာနံ၊</b> အရသာတို့တွင်။ <b>သစ္စံ၊</b> တော်တည့်မှန်ကန် လမ်းညွှန်ပြုအပ်သော သစ္စာဆိုသည့် တရားတော်မြတ်သည်။ <b>သာဓုတရံ၊</b> အမွန်မြတ်ဆုံး ဖြစ်ပါပေသတည်း။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်မွေးမှု အစုစုတွင်။ <b>ပညာဇီဝိံ၊</b> ပညာဖြင့် အသက်မွေးခြင်းကို။ <b>သေဋ္ဌံ ဇီဝိတံ၊</b> လောကသာရေး အသက်မွေးခြင်းဟု အလေးပေးကာ ခေါ်ဆိုထိုက်ပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ဤလောကမှာ၊ သဒ္ဓါသာ၊ ဥစ္စာအမြတ်ဆုံး။<br>> လေ့ကျက်ပွားရာ၊ တရားမှာ၊ ချမ်းသာအမြတ်ဆုံး။<br>> စားဖွယ်သောက်ရာ၊ အရသာ၊ သစ္စာအမြတ်ဆုံး။<br>> အသက်မွေးရာ၊ အဖြာဖြာ၊ ပညာအမြတ်ဆုံး။<br><br>---<br><h3>၁၇၃။ “ဘယ်လိုကူးမည်နည်း”</h3><b>ကထံသု တရတိ ဩဃံ၊ ကထံသု တရတိ အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>ကထံသု ဒုက္ခံ ပစ္စေတိ၊ ကထံသု ပရိသုဇ္ဈတိ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ် - ခုဒ္ဒကပါဌ)*<br><br><b>ဂေါတမ၊</b> ဂေါတမနွယ်ဖွား အို-မြတ်စွာဘုရား။ <b>ဩဃံ၊</b> ကာမ ဘဝ ဒိဋ္ဌိ အဝိဇ္ဇာ လေးဖြာကြမ်းလှ ဝဲသြဃကြီးကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးသန်းထုတ်ခြောက် ဟိုဘက်ကမ်းရောက်အောင် စွမ်းဆောင်နိုင်ပါသနည်း။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ခန္ဓာ ဓာတ် အာယတန အစဉ်မပြတ် ဖြစ်လတ်သံသာ သမုဒ္ဒရာကြီးကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>တရတိ၊</b> ကျော်ပေါက်ရောက်ကူး စွမ်းဆောင်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဘဝဒုက္ခ ပူပန်ခြင်း ဆင်းရဲခြင်းတို့ကို။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>အတိစ္စေတိ၊</b> ကျော်လွန်လွတ်မြောက်တော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <b>ကိလေသေဟိ၊</b> တထောင့်ငါးရာ ကိလေသာအပူမှ။ <b>ကထံသု၊</b> အဘယ်သို့လျှင်။ <b>ပရိသုဇ္ဈတိ၊</b> စင်ကြယ်သန့်ရှင်းတော်မူနိုင်ပါသနည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-124 <br> <h3>၁၇၄။ “ဟောဒီဖောင်နှင့် ကူး”</h3><b>သဒ္ဓါယ တရတိ ဩဃံ၊ အပ္ပမာဒေန အဏ္ဏဝံ။</b><br><b>ဝီရိယေန ဒုက္ခမစ္စေတိ၊ ပညာယ ပရိသုဇ္ဈတိ။</b><br>*(အာဠဝကသုတ်)*<br><br><b>အာဠဝက၊</b> ဒေါသမျက်မာန် ခက်ထန်ပြင်းလှ အို-ကုမ္ဘဏ္ဍ အာဠဝက။ <b>ဩဃံ၊</b> သြဃလေးဖြာ အဏ္ဏဝါကို။ <b>သဒ္ဓါယ၊</b> ရတနာသုံးတန် ကံ ကံ၏အကျိုး တရားမျိုးကို အားကိုးယုံကြည် ခုံတည်သတ်မှတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်ပါပေ၏။ <b>အဏ္ဏဝံ၊</b> ခန္ဓာ ဓာတ် အာယတန အစဉ်မပြတ် ဖြစ်လတ်သံသာ ဂမ္ဘီရအဏ္ဏဝါကို။ <b>အပ္ပမာဒေန၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သင်္ခါရ၌ ခဏမမေ့ ဓမ္မလေ့ကို နေ့စဉ်ရှုမှတ် သတိဓာတ်ဖြင့်။ <b>တရတိ၊</b> ကူးမြောက်နိုင်ပါပေ၏။ <b>ဒုက္ခ၊</b> ဝဋ်ဆင်းရဲဒုက္ခကို။ <b>ဝီရိယေန၊</b> အရိုးကြေကြေ သားရေခန်းခ မဆုတ်တမ်းဟု စွမ်းကြိတ်ဖန် သမ္မပ္ပဓာန် လုံ့လဝီရိယဖြင့်။ <b>အစ္စေတိ၊</b> ကျော်လွန်နိုင်ပါပေ၏။ <b>ပညာယ၊</b> ရုပ်နာမ်ဖြစ်ဟန် ဘာမှကို ဧကန်ဆုံးဖြတ် သိနိုင်တော်သည့် ဥဒယဗ္ဗယ မြတ်သောဉာဏ်ဖြင့် (ဝါ) ပညာတို့တွင် အထွတ်တပ်သည့် အရဟတ္တမဂ် ရွှေဉာဏ်တော်မြတ်ဖြင့်။ <b>ပရိသုဇ္ဈတိ၊</b> ကိလေသာညစ်ကြေး အကုန်ဆေး၍ စင်ကြယ်သန့်ရှင်းတော်မူနိုင်ပါပေ၏။<br><br>---<br><h3>၁၇၅။ “ခြင်္သေ့မင်းပမာ တင့်တယ်စွာ”</h3><b>ဥပဓီသု သမတိက္ကန္တော၊ အာသဝေဟိ အပလိတ္တော။</b><br><b>သီဟောသိ အနုပါဒါနော၊ ပဟီနဘယဘေရဝေါ။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လှသည့် လုံ့လဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံတော်မူပေသော မြတ်စွာဘုရား။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဥပဓီသု၊</b> ကိလေသာဟူ မြူညစ်ကြေး တပူတို့ကို။ <b>သမတိက္ကန္တော၊</b> ဖယ်ခွာလွန်မြောက် သန့်စင်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူပါပေ၏။ <b>တေ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>အာသဝေဟိ၊</b> ကာမာသဝ စသည်ရစ်မှေး အညစ်အကြေးတို့ကို။ <b>အပလိတ္တော၊</b> ဖောက်ခွဲသုတ်သင် နုတ်ထွင်ဖျက်ဆီးအပ်ပေပြီ။ <b>အနုပါဒါနော၊</b> စွဲလမ်းတွယ်တာ ဘာမျှတစိ မရှိကင်းပျောက် သန့်စင်ခြင်းသို့ ရောက်တော်မူသည်ဖြစ်၍။ <b>ပဟီနဘယဘေရဝေါ၊</b> ထိတ်လန့်ကင်းခြင်း ရန်ဘေးရှင်းပြီး- <hr> စာမျက်နှာ-125 <br> သည်ဖြစ်၍။ <b>သီဟောသိ၊</b> သားများသနင်း ခြင်္သေ့မင်းသဖွယ် တင့်တယ်စမ္ပယ်တော်မူလှပါပေ၏။<br><br>---<br><h3>၁၇၆။ “ရေညှိမကပ် ရွှေဝတ်ကြာပမာ”</h3><b>ပုဏ္ဍရီကံ ယထာ ဝဂ္ဂူ၊ တောယေ န ဥပလိမ္ပတိ။</b><br><b>ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ၊ ဘဂဝါ နူပလိမ္ပတိ။</b><br><b>ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ၊ သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော။</b><br>*(သုတ္တနိပါတ်)*<br><br><b>ဘဂဝါ၊</b> ကြည်လင်သန့်ရှင်း ဂုဏ်အသင်းနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ <b>ပုဏ္ဍရီကံ၊</b> ဖူးပွင့်အာကာ ဒုမ္မာနိမိတ် ကြာပုဏ္ဍရိက်သည်။ <b>ဥဒကေပိ၊</b> ရေ၌မှီကာ ပေါက်ဖွားလာရပါသော်လည်း။ <b>တောယေ၊</b> ရေ၌။ <b>န ဥပလိမ္ပတိ ယထာ၊</b> မလိမ်းမတင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>ပုညေ စ၊</b> ကုသိုလ်၌လည်းဖြစ်စေ။ <b>အပုညေ စ၊</b> အကုသိုလ်၌လည်းဖြစ်စေ။ <b>ပုညာဘိသင်္ခါရ အပုညာဘိသင်္ခါရ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရဟု</b> သုံးမည်ငြား အဘိသင်္ခါရဆိုသည့် ဝဋ်တရား၌။ <b>တွံ၊</b> ဘုရားသခင် အရှင်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>န ဥပလိမ္ပတိ၊</b> မလိမ်းမကျံ လွန်စွာသန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းတော်မူပါပေသည်ဘုရား။ <b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လုံ့လ ဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံပေငြား အရှင်မြတ်ဘုရား။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံတို့ကို။ <b>ပသာရေဟိ၊</b> ဆန့်ထုတ်တော်မူပါဘုရား။ <b>သဘိယော၊</b> သဘိယဟု နာမထင်ပေါ် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>သတ္ထုနော၊</b> အရှင်မြတ်ဘုရား၏။ <b>ပါဒေ၊</b> ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံတို့ကို။ <b>ဝန္ဒတိ၊</b> ဦးဖြင့်ထိကာ ရိုသေစွာဖြင့် ဂါရဝချီ ရွှင်ကြည်ဝမ်းသာ ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ဘုရား။<br><br>---<br><h3>၁၇၇။ “ပြည့်စုံချမ်းသာ ပျက်လာဆင်းရဲ”</h3><b>ကာမံ ကာမယမာနဿ၊ တဿ စေတံ သမိဇ္ဈတိ။</b><br><b>အဒ္ဓါ ပီတိမနော ဟောတိ၊ လဒ္ဓါ မစ္စော ယဒိစ္ဆတိ။</b><br><b>တဿ စေ ကာမယမာနဿ၊ ဆန္ဒဇာတဿ ဇန္တုနော။</b><br><b>တေ ကာမာ ပရိဟာယန္တိ၊ သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ ရုပ္ပတိ။</b><br>*(ကာမသုတ်)*<br><br><b>ကာမယမာနဿ၊</b> ဟိုမှာဒီမှာ ထွေလာထူးဆန်း အခန်းခန်းသော ကာမဂုဏ်ငါးပါးအာရုံကို ခုံတမင်မင် ခပ်များများ လိုလား၍နေသော။ <b>တဿ၊</b> ကာမ- <hr> စာမျက်နှာ-126 <br> သဘော နစ်နာမသိ လိုက်လျောမိသည့် ထိုသူအား။ <b>တံ ကာမံ၊</b> သူလိုသမျှ ထိုကာမသည်။ <b>စေ သမိဇ္ဈတိ၊</b> အကြောင်းလုံလောက် ပြည့်စုံမြောက်သည်ရှိသော်။ <b>မစ္စော၊</b> ကာမသဘာဝ ပျက်ရမည့်သဘော မတွေးတောနိုင်သော ထိုလူသည်။ <b>ယဒိစ္ဆတိ၊</b> မိမိလိုရာ ထိုဥစ္စာကို ရလေပြီဟူ၍။ <b>အဒ္ဓါ၊</b> မချွတ်။ <b>ပီတိမနော၊</b> စိတ်တွင်စွဲငြိ ပီတိလွှမ်းခြုံ သိမ့်သိမ့်တုန်လောက် ခုန်ပေါက်ဝမ်းသာ ဖြစ်မိနေရှာလေ၏။<br><br><b>ကာမယမာနဿ၊</b> (ပ) သော။ <b>ဆန္ဒဇာတဿ၊</b> အာသာငင်ငင် လိုချင်ဆန္ဒ ငမ်းငမ်းထလျက်နေသော။ <b>တဿ ဇန္တုနော၊</b> အပျက်ကိုပင် မမြင်နိုင်အား အဖြစ်ကိုသာ အားကိုးထားလျက် မပျက်တော့မည့် ပုံအသွင် တွင်တွင်ကြည့်၍ ပီတိဖြစ်နေသော ထိုသူအား။ <b>တေ ကာမာ၊</b> ဖြစ်လျှင်ပျက်မြဲ မလွဲမှန်လှ ငါးဝအာရုံ ထိုကာမဂုဏ်တို့သည်။ <b>ပရိဟာယန္တိ၊</b> မလွဲမသွေ ပျက်ကြေဆုံးရှုံး လုံးလုံးကွယ်ပျောက် နောက်ဆုံးရောက်သော်။ <b>သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ၊</b> နှလုံးသားတွင် မြားစူးဝင်သကဲ့သို့။ <b>ရုပ္ပတိ၊</b> တဆွေဆွေ လူးလဲ၍ မူးလောက်အောင် အရူးပမာ ဆင်းရဲရှာလေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ကာမတရား၊ ကြိုးစားရှာ။<br>> ရလာတုန်းတော့၊ ပြုံး၍ပျော်ကာ။<br>> အဖြစ်ဆုံးလို့၊ ပျက်သုဉ်းခါ။<br>> နှလုံးမြိုက်၊ ပူလှိုက်လောင်ဆွေးရှာ။<br><br>---<br><h3>၁၇၈။ “တောတောင်ထဲဝယ် ပျော်မွေ့ဖွယ်”</h3><b>နီလဗ္ဘဝဏ္ဏာ ရုစိရာ၊ သီတဝါရီ သုစိန္ဓရာ။</b><br><b>ဣန္ဒဂေါပကသန္တန္တာ၊ တေ သေလာ ရမယန္တိ မံ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်ပါဠိတော် - ဝနဝစ္ဆထေရ်)*<br><br><b>နီလဗ္ဘဝဏ္ဏာ၊</b> တိမ်မဲညိုရောင် မြူမှောင်ယှက်သန်း တိမ်ညွန့်ပန်းကို ဆင်မြန်းလျက်ရှိကုန်သော။ <b>ရုစိရာ၊</b> နှစ်သက်ဖွယ်ရာ လွန်စွာအေးမြလှပေကုန်သော။ <b>သီတဝါရီသုစိန္ဓရာ၊</b> အေးမြကြည်လင် မိုးကောင်းကင်ကို အလျင်မပြတ်ဆောင်ပေတတ်ကုန်သော။ <b>ဣန္ဒဂေါပကသန္တန္တာ၊</b> သိကြားကွမ်းသွေး နီထွေးလျှံလျှံ ပိုးပရံတို့ဖြင့် အတင့်အတန် ကူးသန်းယှက်သန်း ဟိုဒီ- <hr> စာမျက်နှာ-127 <br> လှမ်းကာ ဖုံးလွှမ်းအပ်ကုန်သော။ <b>တေ သေလာ၊</b> လှိုင်းအဆင့်ဆင့်ပမာ နိမ့်မြင့်ကာဖြင့် သွယ်ဖြာပတ်ဝန်း ထိုတောင်တန်းတို့သည်။ <b>မံ၊</b> အဖော်မဲ့ခင် တောရိပ်သွင်ကို ခိုဝင်ကြည်မနသီ ဆင်မြန်းသည့် ငါရဟန်းကို။ <b>ရမယန္တိ၊</b> သန္တိသုခ ဧမြချမ်းသာ ဘာဝနာဖြင့် လွန်စွာမသွေ မွေ့လျော်စေကုန်သည်တကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သိကြားကွမ်းသွေး၊ နီထွေးလျှံလျော်။<br>> အိုးဝေသံညောင်း၊ ဥဒေါင်းသံသာ။<br>> နေခြည်မသန်း၊ စိမ့်စမ်းမြိုင်မှာ။<br>> သဲ၊ ပျော်စရာ့ တောဝနာ။<br><br>---<br><h3>၁၇၉။ “အိုးဝေသံသာ တောဝနာ”</h3><b>နီလာ သုဂီဝါ သိခိနော၊ မောရာ ကာရဝိယံ အဘိနဒန္တိ။</b><br><b>တေ သီတဝါတကီဠိတာ၊ သုတ္တံ ဈာယံ နိဗောဓေန္တိ။</b><br>*(ထေရာပဒါန်ပါဠိတော် - စိတ္တကထေရ်)*<br><br><b>နီလာ၊</b> မှင်ပိုတုံးရောင် ညိုမှောင်ပြက်သန်း အဆင်ဆန်းကုန်သော။ <b>သုဂီဝါ၊</b> ရွှေမုရိုးစည် လည်တန်သွယ်သွယ် တင့်တယ်လှဆန်း ရှုမခန်းကုန်သော။ <b>သိခိနော၊</b> ဦးစွန်းမှေးမှင် အလှဆင်အပ်ကုန်သော။ <b>မောရာ၊</b> အိုးဝေ အိုးဝေ တောဝနေ၌ သံခြေရင့်ညောင်း ရွှေဥဒေါင်းတို့သည်။ <b>သီတဝါတကီဠိတာ၊</b> လေချိုသွေးသွေး အေးအေးမြမြ သီဆိုကကြကုန်လျက် (ဝါ) သီဆိုကကြကုန်သော အသံတို့သည်။ <b>သုတ္တံ ဈာယံ၊</b> ဈာန်ယာဉ်ပျော်မွေ့ ရသေ့ရဟန်း ကျိန်းစက်ခန်းကို။ <b>နိဗောဓေန္တိ၊</b> နှိုးပေးကြလေကုန်သည်တကား။ (ဝါ) စောင်းပတ်သာ တူရိယာသံလွင် မတုယှဉ်သာ ညင်သာသည့် မာဂဓဖြင့် သဘာဝအနေ နှိုးပေးကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သူတော်ရဟန်း၊ စိတ်ချမ်းမြေ့စရာ။<br>> သစ်သီးဆွမ်းနှင့်၊ သင်္ကန်းငယ်မှာ။<br>> ဘာဝနာဓလေ့၊ ပျော်မွေ့ကာသာ။<br>> ဘေးမသန်း၊ အေးချမ်းတောဝနာ။ <hr> စာမျက်နှာ-128 <br> <h3>၁၈၀။ “အပြတ်ရအောင်ဝယ်”</h3><b>အဇရံ ဇီရမာနေန၊ တပ္ပမာနေန နိဗ္ဗုတိံ။</b><br><b>နိမ္မိနိယံ ပရမံ သန္တိံ၊ ယောဂက္ခေမံ အနုတ္တရံ။</b><br>*(ဃောသယထေရ်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> အေးမှုဒေးရာ အေးခွင့်ရှာ၍ သာသနာမြတ် အရိပ်ဓာတ်ဝယ် ဆည်းကပ်ခိုလှုံ ပြည်တံ့အပ မြန်းကြွလိုကြောင်း တရားနာပရိသတ်အပေါင်းတို့။ <b>ဇီဝိတမာနေန (သို့မဟုတ် ဇီရမာနေန)၊</b> မအိုချင်ငြား ဆေးဝါးဝိဇ္ဇာ ဂါထာဖြင့် ပါမရ အို၍သာလာသော ခန္ဓာကိုယ်ဖြင့်။ <b>အဇရံ၊</b> မအိုရာမှန် အလွန်တရာ မွန်မြတ်လှစွာသော။ <b>ပရမံ သန္တိံ၊</b> အကေတ အအေးဆုံး လုံးလုံးချမ်းမြ အလွန်မြတ်လှစွာသော။ <b>ယောဂက္ခေမံ၊</b> ယောဂလေးဖြာ ကုန်ဆုံးရာဖြစ်သော။ <b>အနုတ္တရံ၊</b> ပြိုင်သူဆိုင်သူ နိုင်သူဘယ်မှာ မရှိပါဘဲ အမြဲသာလျှင် တုမယှဉ်နိုင်သော နိဗ္ဗာနံ၊ ကိလေသာငြိမ်း ဝဋ်ဇာတ်သိမ်း၍ အောင်ကိန်းမည်မှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်ကို။ <b>နိမ္မိနိယံ၊</b> လဲလှယ်ဖလှယ် ဝယ်ယူလိုက်ရာ၏။ <b>တပ္ပမာနေန၊</b> တနှစ်သက်သက် တမက်မက်နှင့် စိတ်လက်ပူလောင် အပူကောင်ဖြစ်သော ခန္ဓာဖြင့်။ <b>နိဗ္ဗုတိံ၊</b> အေးမြချမ်းသာ ခေမာအမတ မြတ်သုခကို။ <b>နိမ္မိနိယံ၊</b> အခွင့်သင့်ရာ ဤသာသနာဝယ် လဲလှယ်ကာသာ ဝယ်လိုက်ရာသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အိုတတ် နာတတ်၊ သေတတ်ခန္ဓာ။<br>> ပူလောင်တတ်တဲ့၊ တကဲ့ခန္ဓာ။<br>> အဆိုးနှင့်၊ အဖိုးတန်ရာ။<br>> နိဗ္ဗာန်မြတ်၊ လဲတတ် ဝယ်ယူပါ။<br><br>*မှတ်ချက်။ ။ အချို့ဂါထာများမှာ ရိုးရိုးအနက်မျှဖြင့်သာ သင့်တော်၍ အနက်အဓိပ္ပာယ်မျှသာ ပေးပါသည်။ လင်္ကာနက် မပေးတော့ပါ။*<br><br>---<br><h3>၁၈၁။ “အရဟံအနက်”</h3><b>အာရကတ္တာ ဟတတ္တာ စ၊ ကိလေသာရီန သော မုနိ။</b><br><b>ဟတသံသာရစက္ကာရော၊ ပစ္စယာဒီန စာရဟော။</b><br><b>န ရဟော ကရောတိ ပါပါနိ၊ အရဟံ တေန ဝုစ္စတိ။</b><br>*(ပါရာဇိက အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-129 <br> <b>တဿ တထာဂတဿ၊</b> ရှေးရှေးဘုရား အရှင်များသို့ ဆယ်ပါးပါရမီ စုံအညီကို လေးလီအသင်္ချေ ကမ္ဘာသိန်းကမ္ဘာကို ရှောင်သွေမလွှဲ အားအန်ခံလျက် ရဲရင့်တည်ကြည် ဖြည့်ဆည်လာငြား ထိုမြတ်စွာဘုရား၏။ (ဝါ) မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>အာရကတ္တာ စ၊</b> ကိလေသာဆိုး အယုတ်မျိုးကို ဖျက်ချိုးပယ်ခွာ ဝါသနာဓလေ့ ထုံငွေ့မကပ် ဝေးတော်မူတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>သော မုနိ၊</b> အာဂ၊ နာဂ၊ ပစ္စေကာနှင့် သေက္ခ၊ အသေက္ခ ငါးဝထွဋ်တင် ထိုမုနိသခင်သည်။ <b>ကိလေသာရီနံ၊</b> ကိလေသာဟူ မာန်မူခင်းကျင်း ရန်သူခပင်းတို့ကို။ <b>ဟတတ္တာ စ၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သံလျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်ခုတ်ထွင် သုတ်သင်သတ်ဖြတ်တော်မူတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ဟတသံသာရစက္ကာရော၊</b> အဝိဇ္ဇာနှင့် တဏှာမူလ သူကစ၍ ဘဝ၊ ဥပါဒါန်၊ ကံ၊ သင်္ခါရ၊ မရဏဟု ဖြစ်မှုမဆုံး လုံးလည်လှည့်ပတ် သံသရာတည်းဟူသော စက်ရဟတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ပစ္စယာဒီနံ၊</b> လူ နတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့ သဒ္ဓါရည်မှန်း လှူဒါန်းအပ်သော ပစ္စည်းတို့ကို။ <b>အရဟတ္တာ စ၊</b> အပူဇော်မှန် အလှူတော် ခံထိုက်တော်မူသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ <b>ရဟော၊</b> စိတ်ကွယ်ရာ၌။ <b>ပါပါနိ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှုတို့ကို။ <b>န ကရောတိ၊</b> ပြုတော်မမူပေ။ <b>တေန၊</b> ကိလေသာမှ ဝါသနာဓလေ့ ထုံငွေ့မကပ် ဝေးတော်မူတတ်သော ဂုဏ်တော်၊ ကိလေသာမျိုး ရန်သူတို့ကို ပယ်ချိုးသတ်ဖြတ် သုတ်သင်တော်မူတတ်သော ဂုဏ်တော်၊ သဒ္ဓါကြည်ဖြူ ပေးလှူသမျှ လေးဝပစ္စည်း အသီးသီးတို့ကို အနည်းနည်းမှန် အပူဇော်ခံထိုက်သော ဂုဏ်တော်၊ ဆိတ်ကွယ်ရာ၌ ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှုကို မပြုမလုပ်သော ဂုဏ်တော် ဤသို့ဖော်ပြ ဂုဏ်တော်အဝဝကြောင့်။ <b>အရဟံ၊</b> အရဟံဟူ၍။ <b>ဝုစ္စတိ၊</b> ကျောင်းကြောင်းဆီလျော် ခေါ်ဝေါ်အပ်ပေသတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၂။ “မရဏဿတိ”</h3><b>အစ္စယန္တိ အဟောရတ္တာ၊ ဇီဝိတံ ဥပရုဇ္ဈတိ။</b><br><b>အာယု ခီယတိ မစ္စာနံ၊ ကုန္နဒီနံဝ ဥဒကံ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (သင့်ရာ အလုပ်အနက်ကို ထည့်ဆိုပါ) တို့။ <b>အဟောရတ္တာ၊</b> နေ့ညဉ့်ချိန်တာ အခါကာလ မှန်- <hr> စာမျက်နှာ-130 <br> သမျှတို့သည်။ <b>အစ္စယန္တိ၊</b> နေ့ညပြောင်းရွှေ့ တရွေ့ရွေ့နှင့် တစေစေမသွေ လွန်သွားကြလေပြီတကား။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> နာမ်ရုပ်နှစ်ရပ် ဖြစ်လတ်တည်ငြိမ် ဇီဝိန်အသက်သည်။ <b>ဥပရုဇ္ဈတိ၊</b> တရွေ့ရွေ့ ဆွေးမြေ့ရော်ယွင်း အိုမင်း၍သာ လာရလေ၏။ <b>မစ္စာနံ၊</b> ဝိညာဉ်ထင်လင်း ရှင်ခြင်းထင်ရှား သက်ရှိသတ္တဝါများ၏။ <b>အာယု၊</b> အသက်သည်။ <b>ခီယတိ၊</b> တရွေ့ရွေ့မှုန် တမြေ့မြေ့ ကုန်ခမ်းလာလေပြီတကား။ <b>ကုန္နဒီနံ ဥဒကံ ဝ၊</b> ဥပမာပုံဆို ဘယ်လိုနည်းဟူမူကား ရေအယဉ်နည်းပါး မြစ်ငယ်ချောင်းငယ်များ၏ ရေသည် နွေရာသီတွင်း ဖြေးဖြေးချင်း ခန်းချောက်လာသကဲ့သို့ တရွေ့ရွေ့မသွေ တမြေ့မြေ့ကြေလျက် လေးထွေမရဏ ခံတွင်းဝသို့ ခဏမကြာ ရောက်လာရတော့သည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> နေ့ရက်လများ နှစ်ကုန်ပြီ။<br>> ဝိညာဉ်ထင်လင်း သေမင်းသို့ချီ။<br>> ပူရှိန်ပြင်းတဲ့ နွေမင်းရာသီ။<br>> စမ်းရေပေါက်၊ သွေ့ခြောက်ပမာညီ။<br><br>---<br><h3>၁၈၃။ “ဒေါသပယ်နည်း”</h3><b>အတ္တနော ဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ ကတံ တေ ယဒိ ဝေရိနာ။</b><br><b>ကိံ တဿာဝိသယေ ဒုက္ခံ၊ သစိတ္တေ ကတ္တုမိစ္ဆသိ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>အတ္တနော၊</b> မိမိ၏။ <b>ဝိသယေ၊</b> စွမ်းနိုင်လောက်တုံ အာရုံဖြစ်သော အပြင်အပခေါ်ဆို ဤရုပ်ကိုယ်၌။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဝေရိနာ၊</b> ရန်သူသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ယဒိ ကတံ၊</b> အကယ်၍များ ပြုလာအံ့။ <b>တဿ၊</b> ဆန့်ကျင်ပြုမူ ထိုရန်သူ၏။ <b>အဝိသယေ၊</b> အရာမဟုတ်သော။ <b>သစိတ္တေ၊</b> ရန်သူမပိုင် ကိုယ်သာပိုင်သည့်စိတ်၌။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဆင်းရဲကို။ <b>ကတ္တုံ၊</b> ရန်သူအကြိုက် မိမိလိုက်၍ ပြုခြင်းငှာ။ <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> အဘယ်ကြောင့် အလိုရှိပါသနည်း။ (ဝါ) <b>ကိံ ဣစ္ဆသိ၊</b> ဤရုပ်ခန္ဓာ မပိုင်ပါ၍ မနာလိုသူ ရန်သူရန်ဖက် နှိပ်စက်ချင် နှိပ်စက်ပါစေ၊ ကိုယ့်စိတ်ကိုယ်နိုင် ကိုယ်သာပိုင်သည့် မိမိစိတ်တွင်း ဆင်းရဲခြင်းမှုကား အလျဉ်းမသွေ မဖြစ်ပါစေနှင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-131 <br> <h3>၁၈၄။ “အဆိပ်တွေ”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ မနောရမာ။</b><br><b>ဧတံ လောကေ ဝိသံ ဃောရံ၊ ဧတ္ထ လောကော ဝိမုစ္ဆိတော။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (ပ)။ <b>မနောရမာ၊</b> စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးလာအောင် ဆွဲဆောင်တတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ၊</b> ဖြူပြာမူယာ အူမှာတုန်အောင် ပုံဆောင်တင့်ဆန်း ရူပါရုံဆိုသည့် အလှပန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> ဘဝင်ငြိစရာ သုတိသာသည့် ရင်မှာမြေ့ သဒ္ဒအသံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> မွှေးပျံ့သင်းထုံ ဂန္ဓာရုံဟု ဖုံဖုံထွေပြား အနံ့များသည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> ချိုဆိမ့်စပ်ဖန် ခါးငန်ထွေပြား စားစရာဖုံဖုံ အာရုံကို နိုးဆွသည့် ရသဖုံဖုံ အာရုံများသည်လည်းကောင်း။ <b>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ၊</b> အကြောတထောင် စိမ့်လောက်အောင် အိစွဲငြိဖွယ်ရာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု အတွေ့အထိ အစုစုသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတံ၊</b> ဖော်ပြပြီးသမျှ ငါးဝကာမဂုဏ် အာရုံအစုသည်။ <b>လောကေ၊</b> အာရုံနှင့်မကင်းသမျှ ပုထုဇဉ်လူ့ဗာလတို့၏။ <b>ဃောရံ ဝိသံ၊</b> အလွန်တရာမှ ပြင်းထန်လှသော လတ်တလောလက်ငင်း ချက်ချင်းမနေ သေစေတတ်သည့် အဆိပ်ပါပေတည်း။ <b>လောကော၊</b> တလောကလုံးသည်။ (ဝါ) အာရုံနှင့်မကင်းသမျှ တရုံးရုံးနှင့် တပြုံးလုံးထနေသည့် ဤလောကသည်။ <b>ဧတ္ထ၊</b> ယခုဖော်ပြ ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်အဆိပ်အတောက်ဖြင့်။ <b>ဝိမုစ္ဆိတော၊</b> မေ့မူး၍ နေပေ၏။ (ဝါ) <b>ဝိမုစ္ဆိတော၊</b> မြူးခွင့်က ကြုံချင်စရာ ဘုံသင်္ခနယ်ဓလေ့မှာဖြင့် ဂုဏ်တင်စရာ ဘယ်မရွေ့ပြီဟု မျှော်-မူးမူးမေ့မေ့နှင့် အရူးဓလေ့တွေ ထွန်းကားပြီး အရမ်းသမားတွေ ဖြစ်၍ နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရူပ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ ရသာ။<br>> ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု၊ ငါးဝကာမာ။<br>> အဆိပ်လူးလို့၊ ရစ်မူးနေရှာ။<br>> မူးမူးမေ့မေ့၊ ရူးလေ ဤလူ့ရွာ။<br><br>---<br><h3>၁၈၅။ “အဆိပ်မလူးလို”</h3><b>နာဟံ ဧတေန အတ္ထိကော၊ သုခိတော ဓမ္မရသေန တပ္ပိတော။</b><br><b>ပိတွာ ရသဂ္ဂမုတ္တမံ၊ န စ ကာဟာမိ ဝိသေန သန္တဝံ။</b><br>*(ဗကထေရ်)* <hr> စာမျက်နှာ-132 <br> <b>အဟံ၊</b> ဖန်ဝါဆင်မြန်း ရဟန်းဘဝ တောရကစား ကျင့်လမ်းဖြာ၍ ဘာဝနာဓလေ့ တရားမွေ့ကာ ချမ်းမြေ့စွာဖြင့် နေရပါသောငါသည်။ <b>ဧတေန၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ဓလေ့ အဆိပ်ငွေ့ဖြင့်။ <b>န အတ္ထိကော၊</b> အနည်းငယ်မျှ အလိုမရှိပါပေ။ <b>ဓမ္မရသေန၊</b> ဓမ္မရသ မြတ်သုခဖြင့်။ <b>တပ္ပိတော၊</b> ဘာမျှမလို အပိုဆန္ဒ မတောင့်တဘဲ ရောင့်ရဲ၍သာလျှင်။ <b>သုခိတော၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ဘေးမသန်း ချမ်းလှပါပေ၏။ <b>ရသဂ္ဂမုတ္တမံ၊</b> အရသာတို့တွင် အထွတ်တင်သည့် မည်တွင်သတ်မှတ် အမြိုက်ဓာတ်ကို။ <b>ပိတွာ၊</b> မနောဟဒယ ခံတွင်းဝဖြင့် သုခချမ်းသာ ဝလင်စွာ သောက်သုံးရပြီးမှ။ <b>ဝိသေန၊</b> အဆိပ်တခွက် ပျားတစက်ပုံ ငါးအာရုံဓလေ့ အဆိပ်ငွေ့နှင့်။ <b>သန္တဝံ၊</b> ကပ်ယှဉ်ပေါင်းတွဲ မှီဝဲခြင်းကို။ <b>န စ ကာဟာမိ၊</b> တစ်ခါသေဖူး ပျဉ်ဖိုးနားလည် ဥပမာနှယ်လျှင် တကယ်ပင် မလိုချင်တော့သည်သာတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၆။ “မြားစူးခံရသူ”</h3><b>ပင်္ကာတိ နံ ပဝေဒယုံ၊ ဝန္ဒနပူဇနံ ကုလေသု။</b><br><b>သုခုမံ သလ္လံ ဒုဗ္ဗုဟံ၊ သက္ကာရော ကာပုရိသေန ဒုဇ္ဇဟော။</b><br>*(ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ကုလေသု၊</b> မင်းစိုးသူကြွယ် အသွယ်သွယ်အဝဝ ဒကာဒကာမတို့၌။ <b>ယာယံ ဝန္ဒနပူဇနာ၊</b> အကြင် ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ သက္ကာရမှု ပြုစုခြင်းသည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိ၏။ <b>နံ၊</b> ထိုသို့ ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ သက္ကာရမှု ပြုစုခြင်းကို။ <b>ဟိ၊</b> စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>ပင်္ကာ၊</b> သက်ဆင်းမိလျှင် ပြန်၍တက်ရန် အလွန်တရာ ခဲယဉ်းလှသော ညွှန်စေးညွှန်ပျောင်းဟူ၍။ <b>ပဏ္ဍိတာ၊</b> ပညာရှိတို့သည်။ <b>ပဝေဒယုံ၊</b> ဟောကြားပြသ ဆိုဆုံးမတော်မူကြလေကုန်ပြီ။ <b>ဧတံ၊</b> ရှိခိုးကော်ရော် ပူဇော်ပသ လာဘသာရ သိလောကသည်။ <b>သုခုမံ၊</b> အလွန်တရာ သိမ်မွေ့သော။ <b>ဒုဗ္ဗုဟံ၊</b> ပယ်နှုတ်ရန် အလွန်ပင် ခဲယဉ်းလှစွာသော။ <b>သလ္လံ၊</b> တဖြည်းဖြည်းချင်း ခန္ဓာတွင်းဝယ် သိမလွယ်ဘဲ လွန်ဲစူးဝင်၍ နေသော မြားမည်ပါပေ၏။ <b>သက္ကာရော၊</b> လာဘသက္ကာရ သိလောကဟု ပစ္စယဓမ္မ နှစ်ဝသောအလှူ ပူဇော်ပသ ခံယူရခြင်းကို။ <b>ကာပုရိသေန၊</b> အလကားစာရင်း ယောက်ျားဖျင်းသည်။ <b>ဒုဇ္ဇဟော၊</b> စွန့်ပယ်ရန် အလွန်မတန် ခဲယဉ်းလှပါပေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-133 <br> <h3>၁၈၇။ “ကောင်းကောင်းအိပ်ရသူ”</h3><b>သုခံ သုပန္တိ မုနယော၊ ယေ ဣတ္ထီသု န ဗဇ္ဈရေ။</b><br><b>သဒါ ဝေ ရက္ခိတာသု၊ ယာသု သစ္စံ သုဒုလ္လဘံ။</b><br><br><b>ယေ မုနယော၊</b> ကိလေသာနှင့် တဏှာမဖက် မရောယှက်ဘဲ သက်သက်ကြည်လင် သန့်စင်ကုန်သော အကြင်ရဟန်းတော်တို့သည်။ <b>သစ္စံ၊</b> သစ္စာတရားကို။ <b>သုဒုလ္လဘံ၊</b> ရခဲရုံတင် မကချင်ဘဲ အလွန့်အလွန် ရခဲလှသော။ (ဝါ) သစ္စာမဲ့ကုန်သော။ <b>သဒါ၊</b> အမြဲမပြတ်။ <b>ရက္ခိတာသု၊</b> မျက်စိအောက်က မပျောက်ရအောင် စောင့်ရှောက်မှသာလျှင် မဖောက်မပြန် တော်တန်ရုံရှိကုန်သော။ <b>ဣတ္ထီသု၊</b> လော်လည်ဖောက်ပြား မှောက်မပြတ် မယုံကြည်အပ်သော တလျှပ်လျှပ်ပွေလီ အတည်မကျ ထိုမိန်းမတို့၌။ <b>န ဗဇ္ဈရေ၊</b> မငြိမတပ် တဏှာငတ်ဖြင့် မစွဲလန်းတတ်ကုန်။ <b>တေ၊</b> ကိလေသာနှင့် တဏှာမဖက် မရောယှက်ဘဲ သက်သက်ကြည်လင် သန့်စင်ကုန်သော ထိုရဟန်းတော်အရှင်မြတ်တို့သည်။ <b>သုခံ၊</b> ဘေးဘရမ်းမသန်း စိတ်စက်အေးချမ်းစွာ။ <b>သုပန္တိ၊</b> အိပ်ပျော်တော်မူကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>သုပန္တိ၊</b> ကိလေသာဇာတ်ယုတ်မာကို ဖြတ်ထုတ်ကာ ဖယ်ခွာထားတာကြောင့် တရားဓမ္မ အဖေသဟာ လျော်စွာကျင့်သည့်နည်းတွေကြောင့် ပျော်ပျော်ကြီး အိပ်စက်တော်မူနိုင်ကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၈။ “မာရ်နတ်ထောင်ထားသော ကျော့ကွင်း”</h3><b>မီဠှတ္ထု ပူရေ ဒုဂ္ဂန္ဓေ၊ မာရပက္ခေ အဝဿုတေ။</b><br><b>နဝ ဃောတာနိ တေ ကာယေ၊ ယာနိ သန္ဒန္တိ သဗ္ဗဒါ။</b><br><br><b>ယေ စ ခေါ ဗာလာ ဒုမ္မေဓာ၊ ဒုမ္မန္တီမောဟပါရုတာ။</b><br><b>တာဒိသာ တတ္ထ ရမ္မန္တိ၊ မာရခိတ္တမှီ ဗန္ဓနေ။</b><br>*(နန္ဒကထေရာပဒါန်)*<br><br><b>တေ၊</b> ဝတ်စားပြင်ဆင် အလှဆင်၍ တင့်တယ်လှပ မာန်မာနဖြင့် တကြွကြွတသသ နေသော သင်၏။ <b>ကာယေ၊</b> သုံးဆယ်နှစ်ဝ ကောဋ္ဌာသဟု ပေါင်းစုထားရာ ကိုယ်ခန္ဓာ၌။ <b>မီဠှတ္ထု၊</b> ရွံရှာဖွယ် တကယ်စက်ဆုပ်စရာတွေ ပါတကား။ <b>ဒုဂ္ဂန္ဓပူရေ၊</b> အနံ့ဆိုးနှောင်း ခိုအောင်း၍ နေသော။ <b>မာရပက္ခေ၊</b> ကိလေသာမာရ် တွင်းပရန်၏ လက်ဝေခံမင်း အသင်းအပင်းဖြစ်သော။ <b>အဝဿုတေ၊</b> တဏှာရေမိုး သောက်စိုတွေ့တော့- <hr> စာမျက်နှာ-134 <br> စိုစွတ်၍နေသော။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ကာယေ၊</b> (ပ) ၌။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> ဘယ်ခါမလပ် ဒလစပ်သာလျှင်။ <b>နဝ သောတာနိ၊</b> ကိုးပေါက်သော အမာဝမှ စီးကျယိုယို တစိုစိုဖြင့် ထိုထိုဤဤ မသတီစရာ မစင်မကြယ်သည့် အရာရှိသည်။ <b>သန္ဒန္တိ၊</b> မစင်အိုးကြီး ယိုကျနည်းဖြင့် တဒီးဒီး စီးယိုကြလေကုန်၏။ <b>ယေ တာဒိသာ၊</b> အကြင်သို့ သဘောရှိကုန်သော။ <b>ဒုမ္မေဓာ၊</b> ပညာမဲ့ကင်း အလွန်ဖျင်းကုန်သော။ <b>ဒုမ္မန္တိ၊</b> ရှေ့နောက်တိုင်းထွာ ပညာမဲ့ကင်း အလွန်ပျင်းကုန်သော။ <b>မောဟပါရုတာ၊</b> မောဟပိတ်ဖုံး လုံးလုံးမမြင် အကန်းအသွင် ဖြစ်ကုန်သော။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက်များ အကြင်ငမိုက်သားတို့သည်။ <b>အတ္ထိ၊</b> ရှိကုန်၏။ <b>တာဒိသာ၊</b> ရာဂစရိုက်များ ထိုငမိုက်သားတို့သည်။ <b>မာရခိတ္တမှိ၊</b> ငမိုက်သားတွေ မိပစေဟု မသေမယွင်း ထိုမာရ်မင်းက ပစ်ချထားအပ်သော။ <b>ဗန္ဓနေ၊</b> အသုဘကောင် သုဘမောင်ဖြင့် မရုန်းနိုင်အောင် ဖွဲ့နှောင်အပ်သော။ <b>တတ္ထ၊</b> အပေါ်ယံတွင် အလှဆင်၍ ထဲတွင်ပုပ်သော အသုဘ၌။ <b>ရမ္မန္တိ၊</b> တပ်မက်မောကြကုန်၏။ (ဝါ) <b>ရမ္မန္တိ၊</b> ဗာလအမိုက်အမဲတွေမှာ ရာဂစရိုက်စွဲကာ မွဲပြာကျဒါကြောင့် တကထဲပါ ကဲလာရဒမြို့ မခွဲသာမခွာရက်အောင် မက်မောတွယ်တာ၍ နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၁၈၉။ “မြွေဟောက်မ”</h3><b>ရူပါ သဒ္ဒါ ဂန္ဓာ ရသာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ မနောရမာ။</b><br><b>ပဉ္စ ကာမဂုဏာ ဧတေ၊ ဣတ္ထိရူပသ္မိံ ဒိဿရေ။</b><br><b>ယေ ဧတေ ဥပသေဝန္တိ၊ ရတ္တစိတ္တာ ပုထုဇ္ဇနာ။</b><br><b>ဝဍ္ဎန္တိ ကသိဏံ ဃောရံ၊ အာစိနန္တိ ပုနဗ္ဘဝံ။</b><br>*(သဗ္ဗကာမိထေရာပဒါန်)*<br><br><b>မနောရမာ၊</b> စိတ်နှလုံးကို ရွှင်ပြုံးလာအောင် ဆွဲဆောင်တတ်ကုန်သော။ <b>ရူပါ စ၊</b> ဖြူပြာမူယာ အူမှာတုန်အောင် ပုံဆောင်တင့်ဆန်း ရူပါရုံဆိုသည့် အလှပန်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သဒ္ဒါ စ၊</b> ဘဝင်ငြိစရာ သုတိသာသည့် ရင်မှာအေးမြ သဒ္ဒအသံတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဂန္ဓာ စ၊</b> မွှေးပျံ့သင်းထုံ ဂန္ဓာရုံဟု အဖုံဖုံထွေပြား အနံ့များသည်လည်းကောင်း။ <b>ရသာ စ၊</b> ချိုဆိမ့်စပ်ဖန် ခါးငန်ထွေပြား စားစရာအဖုံဖုံ လျာအာရုံကို နှိုးဆွသည့် ရသဓာတ်အဖုံဖုံ အာရုံများသည်လည်းကောင်း။ <b>ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ စ၊</b> အကြောတထောင် စိမ့်လောက်အောင် အိစွဲငြိဖွယ်ရာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာဟု အတွေ့အထိ အစုစုသည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ပဉ္စ ကာမဂုဏာ၊</b> မလွတ်ရအောင် ဖွဲ့နှောင်ချည်ပတ် ငါးရပ်အာရုံ ထိုကာမဂုဏ်တို့သည်။ <b>ဣတ္ထိ-</b> <hr> စာမျက်နှာ-135 <br> <b>ရူပသ္မိံ၊</b> တဖိန်းဖိန်းသ တကိန်းပြီးတကိန်းပြနေတဲ့ မိန်းမဆိုတဲ့ သတ္တဝါ၌။ <b>ဒိဿရေ၊</b> အထင်အရှား အင်အားကြီးစွာ ထိလာလျှင် ပေါက်လိုက်မတဲ့လို့ မြွေဟောက်မပမာ ကြောက်စရာကောင်းလောက်အောင် အမောက်ထောင်ကာ စောင့်စား၍ နေကုန်၏။ <b>ပုထုဇ္ဇနာ၊</b> ပုထုဇဉ်ဟု လူ့ခွင်ထင်ရှား ကိလေသာပေါများတဲ့ အန္ဓဗာလ သတ္တဝါများသည်၊ <b>ရတ္တစိတ္တာ၊</b> ဂျိတ်ကိုမမြင် အစာမင်၍ တွင်တွင်စိတ်ထဲ ကြိတ်ခံတပ်မက် လောဘထွက်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဧတေ၊</b> တဖိန်းဖိန်းနှင့် ချယ်လိမ်းဆင်သ အလှပြ၍ နေကြကုန်သော ထိုမိန်းမတို့ကို။ <b>ဥပသေဝန္တိ၊</b> ရာဂဓာတ်ချင်း ပူးကပ်သွင်း၍ ချင်းနင်းမှီဝဲကြလေကုန်၏။ <b>တေ၊</b> ထိုရာဂစရိုက် ငမိုက်သား ပုထုဇဉ်တို့သည်။ <b>ဃောရံ ကသိဏံ၊</b> အလွန်တရာ ကြမ်းတမ်းသော သူသေမြှုပ်နှံ သုသာန်ကို။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> ခဏမအား သေဖန်များသဖြင့် တိုးပွားစေကုန်၏။ <b>ပုနဗ္ဘဝံ၊</b> ဘဝသံသရာ အဆက်များစွာကို။ <b>အာစိနန္တိ၊</b> မရပ်မနား စည်ကားအောင် လုပ်ဆောင်၍သာ နေလေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရူပါရုံဆန်း၊ ဗန်းပြဟန်ဆောင်။<br>> အာရုံငါးပါး၊ စွမ်းအားကိုဆောင်။<br>> တဖိန်းဖိန်းသ၊ မိန်းမသူယောင်။<br>> မြွေဟောက်မ မှတ်ကြ၊ အဆိပ်ကောင်။<br><br>---<br><h3>၁၉၀။ “ဘေးရန်ပတ်လည် ဝိုင်းနေသည်”</h3><b>အဝိဇ္ဇာယ နိဝုတော လောကော၊ စတုဂန္ထေန ဂန္ထိတော။</b><br><b>ဩဃသံသီဒနော ကာယော၊ အနုသယဇာလောတ္ထတော။</b><br>*(ကပ္ပထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> (ပ) တို့။ <b>ကာယော၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ပေါင်းစပ်တည်ထောင် ဤကိုယ်ကောင်ကို။ <b>အဝိဇ္ဇာယ၊</b> အမှန်မသိ အမှားသိမြင် လမ်းဆိုးထွင်းသည့် အဝိဇ္ဇာတရားသည်။ <b>နိဝုတော၊</b> အမှန်မပေါက် အမှားရောက်အောင် ပိတ်ဖုံးဆီးတား၍ နေလေသည်တကား။ <b>စတုဂန္ထေန၊</b> အတင်းအကြပ် ရစ်ပတ်ထားသော ဂန္ထလေးပါးတရားတို့ဖြင့်။ <b>ဂန္ထိတော၊</b> မလှုပ်သာအောင် မထွက်သာအောင် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ကြပ်ထားအပ်ပေသည်တကား။ <b>ဩဃသံသီဒနော၊</b> ကာမောဃ၊ ဘဝေါဃနှင့် ဒိဋ္ဌောဃ၊ အဝိဇ္ဇောဃ လေးဖြာနက်နဲ ဂယက်ခဲဝယ် မြုပ်ပဲမြုပ်ကာ- <hr> စာမျက်နှာ-136 <br> ပေါ်မလာအောင် နက်မှောင်၍ နေပေသည်တကား။ <b>အနုသယဇာလောတ္ထတော၊</b> ကာမရာဂစသည် ကြိတ်နင်းအတွင်းကိန်းဝပ် အနုသယဆိုတဲ့ ပိုက်ကွန်ဓာတ်ဖြင့် ရစ်ပတ်ရှုပ်ထွေး သံသရာဘေးမှ ပြေးမရအောင် ပိုက်လှောင်ဆီးတား၍ ထားပါပေသည်တကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အဝိဇ္ဇာလှိုင်း၊ ပတ်ဝိုင်းနေသည်။<br>> ဂန္ထလေးပါး၊ ဝိုင်းထားလေပြီ။<br>> သြဃဝဲထဲ၊ နစ်စွဲကာတည်။<br>> ဘေးရန်သိုင်း၊ ဝိုင်း၍ထားလေပြီ။<br><br>---<br><h3>၁၉၁။ “ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ်ပါ”</h3><b>ယံ ဟိ ကိစ္စံ အပဝိဒ္ဓံ၊ အကိစ္စံ ပန ကယိရတိ။</b><br><b>ဥန္နဠာနံ ပမတ္တာနံ၊ တေသံ ဝဍ္ဎန္တိ အာသဝါ။</b><br>*(သောဏကောဠိဝိသထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ယံ ကိစ္စံ၊</b> ခန္ဓာငါးဝ ရုပ်နာမ်မျှ၌ ဓမ္မသဘော နစ်နာဖွေရှာ သိစရာမှန် ဧကန်မုချ ပြုရမည့်ကိစ္စကို။ <b>အပဝိဒ္ဓံ၊</b> ချွတ်လွဲချော်ကာ တော်ရာဖယ်ထား ရှောင်ရှားမပြု လစ်လျူရှု၍ နေတတ်၏။ <b>အကိစ္စံ ပန၊</b> ကိုယ်နှင့်နှိုင်းနှိမ့် မသင့်မတော် ပြုမလျော်သော လော်လော်လီလီ ဗာဟီရစု လောကီမှုကို။ (ဝါ) လာဘ်ပကာသန ဂုဏ်ဟန်ကြီးမား တရားမရှု အလကားအမှုကို။ <b>ကယိရတိ၊</b> ကြိုးကြိုးစားစား နေမနားအောင် ပြုဆောင်တတ်ပေ၏။ <b>ဥန္နဠာနံ၊</b> အနှစ်မပါ အကာသီးသီး အရှည်ကြီးမြှင့်တင် ကျူပင်ပမာ လေမှာလွင့်လွင့် မာနဆင့်၍ တမြင့်တည်းမြင့် မာန်ဟုန်စွင့်၍ နေကုန်သော။ <b>ပမတ္တာနံ၊</b> လောကီဂုဏ်ဟန် ပကာသနဖြင့် တော်တန်လေပြီ ဟုတ်လှပြီဟု မာန်ဆီရစ်ကာ မေ့မြောရှာသော ထိုလူဖျင်းတို့အား။ <b>အာသဝါ၊</b> လေးဖြာအာသဝေါ တဏှာတောသည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တိ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့် မြင့်တက်မြင့်မူ အပြောလျက် တလူလူ ကြီးပွား၍ လာကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ပြုသင့်ကိစ္စ၊ ဓမ္မဆိုလျှင်။<br>> ပြုရန်လေ၊ မေ့၍နေချင်။<br>> လာဘ်များမှုကား၊ ပြုအစဉ်။<br>> အာသဝပွား၊ ထိုသူ့တွင်။ <hr> စာမျက်နှာ-137 <br> <h3>၁၉၂။ “လွတ်မြောက်စေသူ”</h3><b>ဗုဒ္ဓဝီရ နမော တျတ္ထု၊ သဗ္ဗသတ္တာနမုတ္တမ။</b><br><b>ယော မံ ဒုက္ခာ ပမောစေသိ၊ အညဉ္စ ဗဟုကံ ဇနံ။</b><br>*(မဟာပဇာပတိဂေါတမီထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဗုဒ္ဓ၊</b> သစ္စာလေးဆူ သရဖူကို ရွယ်ရည်ကိုယ်တိုင် သိတော်မူနိုင်သော။ <b>ဝီရ၊</b> ကြီးမြတ်လှသည့် လုံ့လဝီရိယနှင့် မုချမသွေ ပြည့်စုံလေငြား မြတ်စွာဘုရား။ <b>တေ၊</b> ကျေးဇူးဂုဏ်အင် လွန်ပင်ကြီးမားသော ရှင်တော်မြတ်ဘုရားအား။ <b>နမော၊</b> ရိုသေမြတ်နိုး မာန်ညွှတ်ကျိုး၍ ရှိခိုးလိုက်ပါ၏ဘုရား။ <b>တွံ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် (ဝါ) လောကအမြူတေ လူ့အဆွေဟု ပရမေအထွတ် တမွတ်ခေါင်ဖျား ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>သဗ္ဗသတ္တာနံ၊</b> လုံးစုံများစွာ သတ္တဝါတို့ထက်။ <b>ဥတ္တမ၊</b> ထူးကဲသာလွန် အမှန်တပ် အထွတ်ခေါင်ဖျား မြင့်မားတော်မူပါပေသည်တကား။ <b>ယော တွံ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>မံ၊</b> ပဇာပတိဂေါတမီဟု နာမည်မှည့်ခေါ် တပည့်တော်မကို။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> သံသရာဝဋ်ထဲ ပြင်းကဲပိတ်လှောင် ဒုက္ခဘောင်မှ။ <b>ပမောစေသိ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ လွတ်မြောက်တော်မူစေလေပြီ။ <b>အညံ၊</b> တပည့်တော်မှ တစ်ခြားတစ်ပါးသော။ <b>ဗဟုကံ ဇနံ၊</b> များစွာသောင်းသောင်း သတ္တဝါအပေါင်းကိုလည်း။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> (ပ) မှ။ <b>ပမောစေသိ၊</b> ကောင်းစွာမသွေ လွတ်မြောက်တော်မူစေပါသည်တကား။<br><br>---<br><h3>၁၉၃။ “ဟဲ-သေမင်း ရက်စက်လေခြင်း”</h3><b>ဟာ ယောဂါ ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊ ဟာ အနိစ္စာ သဗ္ဗသင်္ခတာ။</b><br><b>ဟာ ဇီဝိတံ ဝိနာသန္တံ၊ ဣစ္ဆာသိ ပရိဒေဝနာ။</b><br>*(မဟာပဇာပတိဂေါတမီထေရာပဒါန်)*<br><br><b>ဘောန္တော၊</b> စည်းဝေးရောက်လာ များစွာသောင်းသောင်း နတ်လူအပေါင်းတို့။ <b>ယောဂါ၊</b> ဆက်ဆံပေါင်းသင်း အချင်းချင်းတို့ မှီတင်းနေကြ သဘာဝသည်။ <b>ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊</b> သေကွဲရှင်ကွဲ နှစ်ကွဲနှစ်ဖုံ ခွဲရခြင်းသာလျှင် အဆုံးရှိကုန်သည်တကား။ <b>ဟာ၊</b> ရင်တဒိတ်ဒိတ် တထိတ်ထိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ကောင်းလှပေသည်တကား။ <b>သဗ္ဗသင်္ခတာ၊</b> ပြုပြင်သမျှ ဖြစ်လာရသည့် သင်္ခါရတရားမှန်သမျှသည်။ <b>ဟာ အနိစ္စာ၊</b> ရင်တထိတ်ထိတ် တဒိတ်- <hr> စာမျက်နှာ-138 <br> ဒိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ကောင်းလှပါသည်တကား။ <b>ဇီဝိတံ၊</b> ဝိညာဉ်ထင်လင်း သက်ရှင်ခြင်းသည်။ <b>ဟာ ဝိနာသန္တံ၊</b> ရင်တဒိတ်ဒိတ် တထိတ်ထိတ်ခုန် နှလုံးတုန်စရာ ဟာ-သေခြင်းသာ အဆုံးရှိပါပေသည်တကား။ (<b>ဟာ ယောဂါ ဝိပ္ပယောဂန္တာ၊ ဟာ အနိစ္စာ သဗ္ဗသင်္ခတာ၊ ဟာ ဇီဝိတံ ဝိနာသန္တံ</b>)။<br><br><b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ပရိဒေဝနာ၊</b> ယောင်ယမ်းဟစ်ဆို ငိုယိုခြင်းသည်။ အမိအရှင်မကြီး နိဗ္ဗာန်နန်းကို ခိုမှီးသောအခါ ကျန်ရှာရစ်သူ နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါတွေ ဖြစ်၍သာ နေရရှာပါတော့သည်ဘုရား။<br><br>*(ဘုန်းကြီးပျံစသည်၌ သံဝေဂကထာ၊ လွမ်းတကထာများအဖြစ် အလွန်အသုံးတည့်ပါသည်။ အလွတ်ရေးဖွဲ့သည့် ရစနာဂတာမဟုတ်၊ ပါဠိတော်လာဖြစ်၍လည်း အလွန်လေးနက်ပါသည်။)*<br><br>---<br><h3>၁၉၄။ “မီးထဲမှ ဆွဲထုတ်ပါ”</h3><b>အာဒိတ္တသ္မိံ အဂါရသ္မိံ၊ ယံ နီဟရတိ ဘာဇနံ။</b><br><b>တံ တဿ ဟောတိ အတ္ထာယ၊ နော စ ယံ တတ္ထ ဒယှတိ။</b><br><b>ဧဝံ အာဒိတ္တကော လောကော၊ ဇရာယ မရဏေန စ။</b><br><b>နီဟရေထေဝ ဒါနေန၊ ဒိန္နံ ဟောတိ သုနီဟတံ။</b><br>*(သံယုတ္တပါဠိတော်)*<br><br><b>အဂါရသ္မိံ၊</b> လူတို့နေရာ အိမ်ဂေဟာကို။ <b>အာဒိတ္တသ္မိံ၊</b> တဟုန်းဟုန်းနှင့် ဟစ်ကြွေးကျော်ဟီး ညီးညီးတောက်ပြောင် မီးကြီးလောင်သည်ရှိသော်။ <b>ယံ ဘာဇနံ၊</b> အကြင်အိုးခွက်စသည်ကို။ <b>နီဟရတိ၊</b> လက်လှမ်းမှီရာ ဆွဲရမ်းကာဖြင့် မြန်သုတ်သုတ် ဆွဲထုတ်ယူလာခဲ့ပေ၏။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုမီးလောင်ရာ အိမ်ဂေဟာ၌။ <b>ယံ၊</b> အကြင် အတင်းဆွဲကာ ထုတ်ယူလာသည့် ရရာပစ္စည်း အသီးသီးသည်။ <b>နော ဒယှတိ၊</b> မီးလောင်ရာထဲ မပါဘဲနှင့် လွတ်မြဲလွတ်ကာ လက်ထဲ၌ ပါလာခဲ့ပေ၏။ <b>တံ၊</b> ထိုမီးလောင်ရာတွင် မပါဝင်ဘဲ လက်ထဲပါသည့် ပစ္စည်းသည်။ <b>တဿ၊</b> ကံကြမ္မာမီးလောင်စွဲ၍ စိတ်ထဲပူလောင် အပူလောင်ခေါ်ငြား ထိုလူသား၏။ <b>အတ္ထာယ၊</b> အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဖြစ်ပေသကဲ့သို့။ <hr> စာမျက်နှာ-139 <br> အသက်ဆက်ကာ ရှင်ရန်အလို့ငှာ။ <b>ဟောတိ၊</b> သတိထားကာ ရရာပစ္စည်း ဆွဲယူနည်းဖြင့် အပြီးမသွေ ဖြစ်ရလေ၏။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> ပမာနှိုင်းယူ ထို့အတူသာလျှင်။ <b>လောကော၊</b> လောကကြီးသည်။ <b>ဇရာယ စ၊</b> ဇရာဖိစီး အိုခြင်းမီးဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>မရဏေန စ၊</b> ရှောင်ကွင်းမရ မရဏဆိုသည့် မီးဖြင့်လည်းကောင်း။ <b>အာဒိတ္တကော၊</b> နေ့ရှိသရွေ့လောင် ပြေးရှောင်မလွတ် ဒလစပ် ခံနေရပေ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ သင်္ခါရဓမ္မတာ သင်တို့၏ ဥစ္စာကို မကွဲမပြတ် ဒလစပ်ပင် မီးစွဲဝင်နေလေသောကြောင့်။ <b>ဒါနေန၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဒါနဖြင့်။ <b>နီဟရထေဝ၊</b> ခပ်သုတ်သုတ်ပင် ဆွဲထုတ်ယူငင်လိုက်ကုန်ရာ၏။ <b>ဒိန္နံ၊</b> ယုတ်မြတ်မဟူ ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ပေးလှူပါရ မြတ်ဒါနသည်။ <b>သုနီဟတံ၊</b> မီးထဲမပါ ကိုယ်ဥစ္စာကို ကောင်းစွာမသွေ ထုတ်ဆောင်၍ ထားသည်မည်ပါပေသတည်း။<br><h3>၁၉၅။ “အဆိပ်တခွက် ပျားတစက်”</h3><b>သာတံ သေဝက္ခဏေ အပ္ပံ၊ တံ ဟေတု အနန္တဒုက္ခံ။</b><br><b>မီဠှော အာသံ ဟနေ ဆိန္ဒ၊ ခုရဓာရမဓူပမေ။</b><br><br><b>ကာမာ၊</b> လောကီအာရုံ ကာမဂုဏ်တရားတို့သည်။ <b>သေဝက္ခဏေ၊</b> မှီဝဲလေရာ ခဏတာ၌။ <b>အပ္ပံ၊</b> မဆိုလောက်စရာ ခဏသာတည်း အနည်းကလေးမျှ သုခချမ်းသာ ခံစားရပါလျက်။ <b>တံဟေတု၊</b> မှီဝဲကာသာ ခဏတာမျှ ထိုသုခကလေးကြောင့်။ <b>အနန္တဒုက္ခံ၊</b> ပျားရည်တစက် အဆိပ်တခွက်သို့ လိုက်ဖက်စရာ မမျှပါဘဲ အနန္တပြင်းကဲ ပိုလွန်သော ဆင်းရဲကို။ <b>အနုဘောတိ၊</b> မချိမဆန့် လူးလွန့်လျက် ခါးတွန့်ကာသာ ခံစားရရှာ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ခဏတာမျှ ထိုသုခနှင့် အနန္တပြင်းကဲ ထိုဆင်းရဲကို ငြင်းလဲမရ ခံစားရလေသောကြောင့်။ <b>မီဠှော၊</b> ရှေ့နောက်ကောင်းကျိုး မျှော်ကိုးသိမြင် ဆင်ခြင်နိုင်ဘိ ပညာရှိသည်။ <b>ခုရဓာရမဓူပမေ၊</b> သင်တုန်းသွားတွင် ပျားရည်တင်ညှိ နှိုင်းယှဉ်စရာ ဥပမာအလား ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်သုခ၌။ <b>အာသံ၊</b> တပ်မက်အာသာ မာရ်တဏှာကို။ <b>ဟနေ၊</b> ပယ်သတ်ရာ၏။ <b>ဆိန္ဒ၊</b> ရှေ့နောက် ဘေးတော်မတော်ကို အလျော်ယှဉ်ကာ မသင့်ရာမို့ ဖင့်ကာမနေ ဖြတ်တောက်လိုက်ရာပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-140 <br> <h3>၁၉၆။ “ကိုးကွယ်ရာ မှားသူများ”</h3>*(ဓမ္မပဒ အဂ္ဂိဒတ္တပုဏ္ဏား)*<br><br>ဘုရားမြတ်စွာ၊ မပွင့်ခါက၊ ဘာသာမျိုးခြား၊ အစားစားတို့၊ အားထားဖွယ်ရာ အဖြာဖြာကို၊ လိုက်ရှာနေကြ၊ ကြံတွေးဆလျက်၊ မိုးကောင်းကင်၊ သစ်ပင်တောတောင်၊ နေရောင်ကြယ်လ၊ အဝဝကို၊ ပသကာသာ၊ လွတ်ကြောင်းရှာ၏၊ မဟာမောဟ၊ မှားလေစွဲတည့်၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ ပွင့်သောခါမှ၊ သစ္စာလေးပါး၊ အားထားဖွယ်ရာ၊ ဖော်ထုတ်လာသည်... တို့မှာ ဝမ်းမြောက်ဖွယ်ပါတကား။<br><h3>၁၉၇။ <b>ဗဟုံ ဝေ သရဏံ ယန္တိ၊ ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ။</b></h3><b>အာရာမရုက္ခစေတျာနိ၊ မနုဿာ ဘယတဇ္ဇိတာ။</b><br><b>နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ နေတံ သရဏမုတ္တမံ။</b><br><b>နေတံ သရဏမာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စရေ။</b><br><br><b>မနုဿာ၊</b> လူအပေါင်းတို့သည်။ <b>ဘယတဇ္ဇိတာ၊</b> လောကသံသရာ နှစ်ဖြာရန်ဘေး မအေးစရာ ကြောက်လန့်ရှာကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပဗ္ဗတာနိ စ၊</b> မြင့်မြင့်မားမား တောင်ထွဋ်များကိုလည်းကောင်း။ <b>ဝနာနိ စ၊</b> စိမ်းစိမ်းမို့မို့ ထီးထီးတောအုပ်ကြီးများကိုလည်းကောင်း။ <b>အာရာမရုက္ခစေတျာနိ စ၊</b> အရံတောစိုးသစ်ပင် စသည်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဗဟုံ ဝေ၊</b> များစွာသော လူတို့သည် စင်စစ်ဧကန် အမှန်အားဖြင့်။ <b>သရဏံ ယန္တိ၊</b> ဘေးရန်ကွယ်ပျောက် ကောင်းကျိုးရောက်မည် ကြံစိတ်ရည်လျက် မှီခိုဆည်းကပ်ကြလေကုန်၏။<br><br><b>နေတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊</b> ဤသို့ ရောက်တတ်ရာရာ အားကိုးရှာလျက် ဖြာဖြာဝါး ကိုးစားခြင်းသည်။ ဘေးကင်းရန်အောင် အကျိုးဆောင်ငြား အားထားကိုးကွယ်ရာသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ မဟုတ်ပါချေ။ <b>နေတံ သရဏမုတ္တမံ၊</b> (ပ) ကိုးစားခြင်းသည်။ မြတ်သော ကိုးကွယ်အားထား လေးစားလောက်ရာ ရတနာသည်။ <b>န ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ မဟုတ်ပါချေ။ <b>နေတံ သရဏမာဂမ္မ၊</b> ဤသို့ ယုံကြည်ခုံတည်ထား ကိုးစားခြင်းကို အာဂမ္မ-စွဲ၍။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခာ၊</b> အပြင်းအပြ ဆင်းရဲလှသည့် လောကသံသရာ နှစ်ဖြာလုံးစုံ ဒုက္ခအဖုံဖုံမှ။ <b>န ပမုစ္စရေ၊</b> ဧကန်ထုတ်ခြောက် လွတ်မြောက်ဖို့ရာ မှန်စွာမသွေ မဟုတ်နိုင်သည်သာလျှင်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-141 <br> <h3>၁၉၈။ “ကိုးကွယ်ရာ အစစ်”</h3><b>ယော စ ဗုဒ္ဓဉ္စ ဓမ္မဉ္စ၊ သံဃဉ္စ သရဏံ ဂတော။</b><br><b>စတ္တာရိ အရိယသစ္စာနိ၊ သမ္မပ္ပညာယ ပဿတိ။</b><br><b>ဧတံ ခေါ သရဏံ ခေမံ၊ ဧတံ သရဏမုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတံ သရဏမာဂမ္မ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စရေ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ အဂ္ဂိဒတ္တပုဏ္ဏား)*<br><br><b>ယော စ၊</b> အားထားဖွယ်ရာ ရှာသောခါ၌ ပညာသတိ ရှေ့သွားရှိသည့် အကြင်သူသည်ကား။ <b>ဗုဒ္ဓဉ္စ၊</b> လေးလီသစ္စာ ခိုင်ရွှေဝါကို ဆရာမကူ သယမ္ဘူဖြင့် ဉာဏ်ယူသိငြား မြတ်စွာဘုရားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဓမ္မဉ္စ၊</b> ရှင်တော်ဗုဒ္ဓ ဟောဖော်ပြသည့် လေးဝအမှန် မြတ်သစ္စာဟု မုက္ခဖော်ထွက် ဓမ္မစက်ကိုလည်းကောင်း။ <b>သံဃဉ္စ၊</b> တရားရင်ခွင် မွေးလာတင်၍ မဂ္ဂင်ပဋိပတ် ကျင့်မြတ်ထွဋ်တင် အရိယာနွယ်ဝင် သံဃာရှင်နှင့် မည်တွင်သမျှ ယခုရှိကြ မြတ်သံဃာကိုလည်းကောင်း။ <b>သရဏံ၊</b> ကိုးကွယ်အားထား လေးစားရာအဖြစ်သို့။ <b>ဂတော၊</b> ကောင်းစွာမသွေ မြတ်ဓမ္မ၌ တည်နေမျက်မှောက် ဆိုက်ရောက်လေ၏။ <b>စတ္တာရိ၊</b> သင်္ချာပိုင်းခြား အပြားအားဖြင့် လေးပါးဖြစ်ကုန်သော။ <b>အရိယသစ္စာနိ၊</b> အရိယာတို့သာ သိကောင်းရာသည့် မှန်ရာထွဋ်ထား သစ္စာတရားတို့ကို။ <b>သမ္မပ္ပညာယ၊</b> ကောင်းစွာပိုင်းခြား မဂ်ပညာအားဖြင့်။ <b>ပဿတိ၊</b> ၎င်းပိုင်းခြားခြား ပရိုဏ်းသားလျက် ကသိုဏ်းအသွင် ထင်မြင်သိရှိတော်မူလေ၏။ <b>ဧတံ သရဏံ ခေမံ၊</b> ဤသို့ သစ္စာသိမြင်ကာဖြင့် ရတနာသုံးပါး အားထားဆည်းကပ် ကိုးကွယ်တတ်ခြင်းသည်။ ဘေးရန်ကင်းကွာ လွတ်မြောက်ရာ အစစ်အမှန်ဖြစ်သော ကိုးကွယ်ရာ အစစ်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချမသွေ ဖြစ်ပါပေ၏။ <b>ဧတံ သရဏမုတ္တမံ၊</b> (ပ) သည်။ ကိုးကွယ်မှု မှန်သမျှတို့ထက် ဆထက်ထူးချွန် အလွန်ပင် မြတ်လှသော ကိုးကွယ်ရာ အစစ်အမှန်ပင် ဖြစ်ပေ၏။ <b>ဧတံ သရဏမာဂမ္မ၊</b> (ပ) ကို အာဂမ္မ-အကြောင်းပြု၍။ <b>သဗ္ဗဒုက္ခာ၊</b> အပြင်းအပြ ဆင်းရဲလှသည့် လောကသံသရာ နှစ်ဖြာလုံးစုံ ဒုက္ခအဖုံဖုံမှ။ <b>ပမုစ္စရေ၊</b> ဧကန်ထုတ်ခြောက် အမှန်ပင် လွတ်မြောက်နိုင်ကြလေကုန်သတည်း။ (ဝါ) <b>ပမုစ္စရေ၊</b> ကိုးကွယ်ရာအစစ်အမှန် ရောက်ပြီမို့ မျိုးနွယ်မဟာ တစ်ဆစ်တစ်ရံဖြင့် မဖောက်ပြီဘုဪ... ဘေးအတန်တန် ရန်အသွယ်သွယ် အန္တရာယ်အဝဝ အမှန်တကယ် ပပျောက်တော်မူကြလေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-142 <br> <h3>၁၉၉။ “ရှိမနေဘူး ဖြစ်နေတာ”</h3><b>မဏိနာ အာတပေ စ၊ အညသ္မိံ သမာဂမေ။</b><br><b>ယထာ ဟောတိ တထာ စိတ္တံ၊ ဝတ္ထုလမ္ဗာဒိသင်္ဂမေ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>မဏိနာတပေ၊</b> မှန်ဘီလူးနှင့် နေရောင်ရှိန်သည်။ <b>သမာဂမေ၊</b> အကြောင်းတိုက်ဆုံ ပေါင်းမိထိမိကုန်သည်ရှိသော်။ <b>အဂ္ဂိ၊</b> အခိုးပြာမှောင် အရောင်ထိန်လျှပ် မကိုင်နိုင်မကြည့်နိုင်အောင် ပူလောင်သည့် မီးဓာတ်သည်။ <b>ဟောတိ ယထာ၊</b> ဓာတ်ခိုက်သည့် သဘောဖြင့် လတ်တလောမပါ လက်ငင်းချက်ချင်းပင် ပေါ်လာသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> မိမိခန္ဓာ ဉာဏ်ဖြင့်ရှာ၍ နမူနာယူ ဤဥပမာနှင့် အလားတူသာလျှင်။ <b>ဝတ္ထုလမ္ဗာဒိ သင်္ဂမေ၊</b> စက္ခုပသာဒခေါ်သော မျက်စိအကြည်က ရုပ်အခံဓာတ်၊ ရူပါရုံဆိုတဲ့ ပါဠိဓာတ်အရှိကတော့ အဆင်းဓာတ်၊ နှစ်ရပ်တွေ့ကြုံ ဝတ္ထုနှင့်ရူပါရုံမို့ အလိုမဓာတ်ဖို ဇာတ်ခိုက်မှု ဖဿဖျတ်ကနဲ စလိုက်သည်ရှိသော်။ <b>စိတ္တံ၊</b> နိယာမသဘာဝ ခဏချင်းပေါ်ထင် မြင်တယ်ဆိုသည့် ဒဿနစိတ်၊ ကြားသည့် သဝနစိတ်၊ နံသည့် ဃာယနစိတ်၊ လျက်သည့် သာယနစိတ်၊ ထိသည့် ဖုသနစိတ်၊ အာရုံတစ်ခုကို မတွေ့လျှင် မနေတတ် မနောဝိညာဏ ပရမတ်၊ တစ်လုံးသေ-တစ်လုံးဖြစ် သူ့ဘာသာသူ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ဓာတ်သဘောအစစ်တို့သည်။ <b>အဿ၊</b> ဤကိုယ်ကာယ အသုဘခန္ဓာထဲ၌ မူလကတည်းက ကြိုကြိုတင်တင် ဘာတစ်ခုမှ ရှိမနေကြပါသော်လည်း။ <b>ဟောတိ၊</b> လျှပ်စစ်တွေ ပျက်သန်းသကဲ့သို့ ဖြန်းကနဲ ဖြန်းကဲ တစ်ဖြစ်လဲ ဖြစ်၍နေလေ၏။ (ဝါ) <b>ဟောတိ၊</b> “တိဏ္ဏံ သင်္ဂတိ ဖဿော” ဓာတ်သဘောသဘာဝ လတ်တခဏ လျှပ်သဘော ပမာပြသကဲ့သို့ ဒြပ်သဘော ရှာမရပေဘူး၊ သုဒ္ဓဓမ္မ သက်သက်သော သဘောပါပဲ၊ အဟုတ်ပြစရာ မနောနှင့် တွေးကြည့်တော့ ဒီနှင့်ဟိုနှင့် ဆွယ်မကူးမသန်းပါဘဲ တကယ်ထူးဆန်းစွာ ဓာတ်သားစာရင်းတွေမို့ မျှော်လင့်တော လက်ငင်းဖြစ်ပေါ်၍ လာရလေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၀။ “အနတ္တ... အနတ္တ”</h3><b>အနတ္တာ မေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊ ကသိမ္ဗုရိဝ ရိတ္တကာ။</b><br><b>တုစ္ဆာ ဒပ္ပဏဆာယာဝ၊ သုညာ ပက္ခိပထော ယထာ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)* <hr> စာမျက်နှာ-143 <br> <b>ဣမေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊</b> အကြောင်းဖန်လာခြင်းအရာကြောင့် ဖြစ်လာခဲ့ငြား ဤရုပ်နာမ်တရားတို့သည်။ <b>အနတ္တာ၊</b> ဘယ်တော့မှ မအိုချင်ပါ၊ ဘယ်တော့မှ မသေချင်ပါ၊ ဖြာဖြာစုပေါင်း ဆုမွန်တွေတောင်းသော်လည်း တောင်းတိုင်းမရ တတိုင်းမဖြစ် ထင်တိုင်းမပေါက် အမှောက်မှောက်အပြန်ပြန် အမှန်အစိုးမရသည့် အနတ္တ၊ အဖတ်မရ အာရကဆိုသည့် အနှစ်မဲ့သော သဘောပါတကား။ <b>ကသိမ္ဗုရိဝ၊</b> အပြင်ပန်းကြည့်တော့ လှတယ်ထင်၊ အထဲတွင် အနှစ်မရှိ၍ ပကတိဖောက်ပြားတတ်သည့် ခရုယောက်သွားတို့ကဲ့သို့။ <b>ရိတ္တကာ၊</b> အပေါ်က အုပ်ဖုံး အတွင်းက ဆိတ်သုဉ်း၍ လုံးလုံးအနှစ်ကင်းသော တရားတို့ပါတကား။ <b>ဒပ္ပဏဆာယာဝ၊</b> သွားဟန်လာဟန် ပြုံးရယ်ဟန်နှင့် သန္တာန်တူစွာ မြင်ရပါသော်လည်း စမ်းကာမတွေ့ ခေါ်၍မထူး ဦးလည်းမညိတ် ဓာတ်ရုပ်ပုံ မှန်တင်ရိပ်ကဲ့သို့။ <b>တုစ္ဆာ၊</b> ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာသုခ ဘယ်ခါမှ မပြီးစီးနိုင်၍ အချည်းနှီးသော တရားတို့ပါတကား။ <b>ပက္ခိပထော ယထာ၊</b> ငှက်များပျံသန်း ကောင်းကင်လမ်းသို့ ကိုင်စမ်းစရာ ဘာမျှမရှိ ဟင်းလင်းအတိသာဖြစ်သော ကောင်းကင်ပြင်ကဲ့သို့။ <b>သုညာ၊</b> ဘာမျှမရှိ ပကတိအသုံးမကျသည့် သုညဆိုသည့် ဝလုံးသာတည်း။ (ဝါ) <b>သုညာ၊</b> အသုံးမကျသည့် တရားတွေမို့ အလကားလို့သာ မှတ်လိုက်ကြပေတော့၊ ရုပ်နာမ်နှစ်ပါးဆိုတာ အနတ္တ အနတ္တ အနတ္တ တရားတို့ပါတကား။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ အနတ္တမှန်။<br>> ပေါ်ယံဖုံးအုပ်၊ အဟုတ်ထင်ကာ။<br>> မှန်တင်ခုံရိပ်၊ နိမိတ်ထင်တာ။<br>> လုံးလုံးမှ၊ သုံးမကျ အနတ္တာ။<br>><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ ဒုက္ခမှန်တာ။<br>> ပျားရည်အုပ်ဖုံး၊ အဆိပ်တုံးပမာ။<br>> တံလျပ်သဘောန္တော၊ လိုက်မောခါခါ။<br>> ဒုက္ခတုံး၊ မဆုံးနိုင်တော့တာ။<br>><br>> ခန္ဓာငါးဝ၊ အနိစ္စမှန်တာ။<br>> လျှပ်တပြက်အတွင်း၊ ပျက်ခြင်းများစွာ။<br>> ဖြစ်ပေါ်ပြီးပျက်၊ ရေပွက်ပမာ။<br>> အနိစ္စ၊ ဒိဋ္ဌမှတ်ကြပါ။ <hr> စာမျက်နှာ-144 <br> <h3>၂၀၁။ “စိတ်ဖြင့်ဆေးပါ”</h3><b>ဇလေန ပကတံ ပင်္ကံ၊ ဇလေနေဝ ဝိသုဇ္ဈတိ။</b><br><b>စိတ္တေန ပကတံ ပါပံ၊ စိတ္တေနေဝ ဝိသုဒ္ဓတိ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဇလေန၊</b> ကမ္ဘာပြုမိုး ရွာဖြိုးသွန်းစေ့ အာပေါရေကြောင့်။ <b>ပင်္ကံ၊</b> ညစ်ပတ်ပေကျံ အကြင်ရွှံ့ညွန်သည်။ <b>ပကတံ၊</b> ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ <b>တံ ပင်္ကံ၊</b> ရေကြောင့်ရင်းခံ ထိုရွှံ့ညွန်ကို။ <b>ဇလေနေဝ၊</b> ကြောင်းရင်းမှန်ပေ ထိုသည့်ရေဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝိသုဇ္ဈတိ၊</b> ညစ်ကြေးမတင် စင်ကြယ်နိုင်ပေ၏။ <b>စိတ္တေန၊</b> အကြောင်းမူလ သူကစသည် ပဘဿရံအခြေခံဟိတ် စိတ်ဆိုသည့် တရားကြောင့်။ <b>ပါပံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှု အကုသိုလ်ဒုစရိုက်သည်။ <b>ပကတံ၊</b> အကြောင်းအားလျော်စွာ ဖြစ်ပေါ်၍လာပေ၏။ <b>တံ ပါပံ၊</b> ထိုယုတ်မာညစ်ကျု မကောင်းမှု အကုသိုလ်တရားကို။ <b>စိတ္တေနေဝ၊</b> အကြောင်းမူလ သူကစသည့် ပဘဿရံ ထိုစိတ်ဖြင့်သာလျှင်။ <b>ဝိသုဒ္ဓတိ၊</b> ညစ်ကြေးမတင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ပေ၏။ သူ့ကြောင့်ဘဲမဲ၊ သူ့ကြောင့်ဘဲဖြူ၊ ဇမ္ဗူတလူ သူမတူ အစွမ်းထက်သည့် စိတ်ကိုဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းလက်နက် အရှိန်အဝပြပြီးလျှင် နှိမ်ပါမှ တော်ရာကျတော့သည်သာတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရေကြောင့်ဖြစ်ရေး၊ ညစ်ကြေးတင်လျှင်။<br>> ရေနှင့်ဆေးလို့၊ ညစ်ကြေးဖြူစင်။<br>> စိတ်ကြောင့်ဖြစ်ရေး၊ ညစ်ကြေးတင်လျှင်။<br>> စိတ်ဖြင့်ဆေး၊ ညစ်ကြေးဖြူသန့်စင်။<br><br>---<br><h3>၂၀၂။ “နှစ်သစ်ကူးသည့် သစ်ထူးချိန်မှာ”</h3><b>ဝဿံ ဝုဋ္ဌာ ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊ ဇိဏ္ဏာ မရဏသန္တိကာ။</b><br><b>သင်္ခါရာနံ ဘာဝံ ဥဒ္ဓါ၊ ပါပါ စိတ္တံ နိဝါရယ။</b><br><br><b>ဘော မနုဿာ၊</b> တစေစေတွေး တရေးရေးပေါ် ခုနော်ချိန်ကောင်း နှစ်ဟောင်းပြောင်း၍ နှစ်သစ်လောင်းမည် ခါကင်းတည်ရာ မင်္ဂလာဟု စဉ်လာပြုညောင်း အိုလူအပေါင်းတို့။ <b>ဝဿံ ဝုဋ္ဌာ၊</b> တစ်နေ့တစ်နေ့ တရွေ့ရွေ့ပြောင်း တစ်နှစ်အောင်း၍ နှစ်သစ်လောင်းကာ ခုချိန်မှာလျှင် သီတင်းကျွတ်ခဲ့လေပြီ။ (ဝါ) မင်္ဂလာစေမြောက် နှစ်အသစ်- <hr> စာမျက်နှာ-145 <br> ဖြင့် ရောက်ခဲ့ပါလေပြီ။ <b>ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊</b> ဆံဖြူ၊ ခါးကိုင်း၊ နားထိုင်းလို့ သွားကြွေ သားရေယိုယွင်း အိုမင်းခဲ့လေပြီ။ (ဝါ) <b>ဝယော ဝုဒ္ဓာ၊</b> တစ်နေ့တစ်နေ့ တရွေ့ရွေ့နှင့် ရွှေဘိုသာအို နုမပျိုဘဲ ခုလိုချိန်မှာ ငယ်မူရာတို့ ကွယ်ကာပျောက်ဆုံး နောက်တုန်းကနှင့်မတူ ခုတမူ အရွယ်ကယွင်းသဖြင့် ကြီးပြင်း၍ လာခဲ့ကြရလေကုန်ပြီ။ <b>ဇိဏ္ဏာ မရဏသန္တိကာ၊</b> အိုတာတွေ ဒလစပ်ဝိုင်းသဖြင့် နာတာက မပြတ်မဆိုင်းမီဟု သေမင်း၏ နယ်ပိုင်းသို့ ခုန်စိုင်းပြေးဝင်၍ လာခဲ့ရလေပြီ။ <b>သင်္ခါရာနံ၊</b> ဖြစ်ပြန်ပျက်ပြန် နိယာမစစ် တသဲသဲလျှင် အမြဲတွင်တွင် သွားနေသော သင်္ခါရတရားတို့၏။ <b>ဘာဝံ၊</b> တဖြစ်ဖြစ်နှင့် တသစ်လဲလဲ မီးစာကုန်ဆီခန်းသည့် နည်းကဲ့သို့ မမြဲမှန်လှ အနိစ္စ၊ ဆင်းရဲမှန်လှ ဒုက္ခ၊ အနှစ်မဲ့စု အစိုးမရသည့် အနတ္တဆိုသည့် သဘောကို။ <b>သုဘာဝေတွာ၊</b> နေ့စဉ်နေ့စဉ် မြဲဆင်ခြင်လျက် တွင်တွင်ကြိုးစား ပွားများအားထုတ်ပြီး၍။ <b>ပါပါ စိတ္တံ၊</b> ယုတ်မာညစ်ညမ်း လွန်ဟော့ရမ်းသည့် သော့သွမ်းလော်လည် မတည်မကြည်သည့် စိတ်ကို။ <b>နိဝါရယ၊</b> တားမြစ်လိုက်ကြစမ်းပါလော။ (ဝါ) <b>နိဝါရယ၊</b> အများမချစ်ပေမယ့် ဘုရားချစ်ဖို့ရာ တကယ်အရေးကြီးသမို့ သစ်ကာကြိုးစား အားထုတ်လိုက်ကြပါကုန်။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> တစ်နှစ်ဟောင်းလို့၊ သစ်လောင်းလေပြီ။<br>> အဟောင်းအသစ်၊ ပြောင်းလစ်မတည်။<br>> သစ်ဟောင်းသဘောန္တော၊ နစ်နာကြံစည်။<br>> နှစ်သစ်ကူး၊ သစ်ထူးချိန်ခါမှီ။<br>> *(ဝါကျွတ်ပွဲ၊ သင်္ကြန်ပွဲတို့၌ ဟောသည်)*<br><br>---<br><h3>၂၀၃။ <b>ယုဝါ စရေ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ဗြဟ္မစာရီ ယုဝါ သိယာ။</b></h3><b>ယုဝဿ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ဧတံ ဗုဒ္ဓေဟိ ဝဏ္ဏိတံ။</b><br>*(ရဋ္ဌပါလသုတ်)*<br><br><b>ဗြဟ္မစရိယံ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့် မြင့်ထက်မြင့်၍ အားနှင့်မာန်နှင့် မာန်ဟုန်ဖွင့်ကာ အသင့်ကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်မှ အလုပ်တွင်ကာ ရသင့်ရာသည့် သာသနာတင့်အပ် ဗြဟ္မစရိယခေါ်သော အကျင့်မြတ်ကို။ <b>ယုဝါ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အင်အားကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်စဉ်အခါက။ <b>စရေ၊</b> အားမာန်လုံ့လ ဝါယာမဖြင့် မရမနေ ကျင့်ကြံလေရာ၏။ <b>ဗြဟ္မစာရီ၊</b> တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့်- <hr> စာမျက်နှာ-146 <br> မြင့်ထက်မြင့်၍ အားနှင့်မာန်နှင့် မာန်ဟုန်ဖွင့်ကာ အသင့်ကြိုးကုတ် စွမ်းအားထုတ်မှ အလုပ်တွင်ကာ ရသင့်ရာသည့် သာသနာတင့်အပ် အကျင့်မြတ်ကို မလပ်ပုံသေ အားထုတ်နေသော သူသည်။ <b>ယုဝါ သိယာ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အားအင်ကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်သူသာလျှင် အမှန်ဖြစ်သင့်ရာ၏။ <b>ယုဝဿ၊</b> ပျိုမြစ်နုနယ် အားအင်ကြွယ်သည့် ငယ်ရွယ်သူ၏။ <b>ဧတံ ဗြဟ္မစရိယံ၊</b> ဤသို့ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းကို။ <b>ဗုဒ္ဓေဟိ၊</b> သိသင့်သိရာ အဖြာဖြာကို သေချာထင်ထင် သိမြင်တော်မူကုန်သော ဘုရားရှင်တို့သည်။ <b>ဝဏ္ဏိတံ၊</b> သာဓုနုမော် ခေါ်သံတော်ဖြင့် အနော်ဝတသော် ချီးမွမ်းတော်မူပါပေသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အဆင့်အဆင့်၊ မြင့်တဲ့သာသနာ။<br>> ငယ်ရွယ်သန်တုန်း၊ ကျင့်သုံးလိုက်ပါ။<br>> မာန်ဟုန်ရွယ်ကွဲ၊ ငယ်တဲ့ချိန်မှာ။<br>> ကျင့်သူမှ၊ ဗုဒ္ဓချီးမွမ်းတာ။<br><br>---<br><h3>၂၀၄။ “ဖြစ်သင်္ခါရ မဖြစ်နိဗ္ဗာန်”</h3><b>ဥပ္ပါဒေါ သင်္ခါရာ၊ အနုပ္ပါဒေါ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ပဝတ္တံ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပဝတ္တံ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ဇာတိ သင်္ခါရာ၊ အဇာတိ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>ဇရာ သင်္ခါရာ၊ အဇရာ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br><b>မရဏံ သင်္ခါရာ၊ အမတံ နိဗ္ဗာနန္တိ အဘိညေယျံ။</b><br>*(ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂပါဠိတော်)*<br><br><b>ဥပ္ပါဒေါ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာရှိသော စိတ်၊ စေတသိက်၊ ရုပ်ပရမတ်တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အနုပ္ပါဒေါ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာမရှိသော အသင်္ခတပရမတ်တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ (ဝါ) ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးကွယ်ပျောက်ခြင်းဖြစ်သော မဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်တို့၏ ကိုင်တွယ်ရာ အာရုံဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်ပရမတ်တရားမည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> ထူးသော ဝိပဿနာဉာဏ်၊ ဂေါတြဘူဉာဏ်၊ မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်၊ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ် သိသင့် သိထိုက်ပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-147 <br> <b>ပဝတ္တံ၊</b> ဘုံ ၃ ပါး၌ ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာရှိသော ပရမတ်တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အပ္ပဝတ္တံ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုလက္ခဏာမရှိသော ပရမတ်တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိ (ပ)</b> တို့ဖြင့်။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> သိအပ် သိသင့် သိထိုက်လှပါပေသတည်း။<br><br><b>ဇာတိ၊</b> ဖြစ်ပေါ်မှုတရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရားမည်၏။ <b>အဇာတိ၊</b> မဖြစ်ပေါ်သော တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ပရမတ်မည်၏။<br><br><b>ဇရာ၊</b> ဆွေးမြေ့ရင့်ရော်တတ်သော တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရား သင်္ခတတရားမည်၏။ <b>အဇရာ၊</b> ဆွေးမြေ့ရင့်ရော်မှုမရှိသော တရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။<br><br><b>မရဏံ၊</b> သေတတ်ပျက်တတ်သော တရားသည်။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရတရား သင်္ခတတရားမည်၏။ <b>အမတံ၊</b> မပျက်စီးသောတရား၊ မသေသောတရားသည်။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> နိဗ္ဗာန်မည်၏။ (ဝါ) ကိလေသာတို့၏ ငြိမ်းအေးကွယ်ပျောက်ကြောင်းဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်မည်၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အဘိညေယျံ၊</b> ထူးသော ဝိပဿနာဉာဏ်၊ ဂေါတြဘူဉာဏ်၊ မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ် သိသင့် သိထိုက်ပါပေသတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၅။ “ဟောသူ နာသူ တရားတောင်းသူ သာဓုခေါ်သူ”</h3><b>နဝကပ္ပံ သုတဓမ္မံ၊ အဋ္ဌကပ္ပဉ္စ ယာစိတော။</b><br><b>ဧကော ကပ္ပါ နုမောဒနာ၊ ဒေသိတော စ အသင်္ချေယျာ။</b><br><br><b>သုတဓမ္မံ၊</b> မြတ်စွာဘုရားဟောသည့် တရားကို မှတ်သားနာယူ အလေးမူလျက် ကြည်ဖြူသဒ္ဓါ ရိုသေစွာ နာကြားသူအား။ <b>နဝကပ္ပံ၊</b> ကိုးကမ္ဘာတိုင်တိုင် အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် နတ်ဘုံတွေ အဆင့်ဆင့်ပေါက်ပြီးလျှင် အံ့လောက်သည့် ချမ်းသာကို ဝမ်းသာစွာ ခံစားလျက် ဘုရားမြတ်စွာ စိန္တေယျတို့ မှန်စွာခိုဝင် ပြည်ခွင်အမတ နိဗ္ဗာနသို့ အန္တိမကာလ နောက်ပိတ်ဆုံးဘဝတွင် မုချမသွေ ဝင်ရောက်ရလေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-148 <br> <b>ယာစိတော၊</b> တရားဒေသနာ ဟောမြွက်ပါဟု ရိုသေစွာ လျှောက်ထားသောသူသည်။ <b>အဋ္ဌကပ္ပံ၊</b> ရှစ်ကမ္ဘာတိုင်တိုင် အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် (ပ) မုချမသွေ ဝင်စံရလေသတည်း။<br><br><b>အနုမောဒနာ၊</b> ရှင်တော်မြတ်ဘုရား ဟောသည့်တရားသည် ကောင်းလေ-ကောင်းလေဟု သာဓုနုမော် ခေါ်သောသူသည်။ <b>ဧကော ကပ္ပံ၊</b> တစ်ကမ္ဘာပတ်လုံး အပါယ်လေးပါး မသွားမရောက် (ပ) မုချမသွေ ဝင်စံရလေသတည်း။<br><br><b>ဒေသိတော၊</b> ဂုဏ်ပကာသန လာဘ်လာဘကို မငဲ့မကွက်ဘဲ သက်သက်သော မေတ္တာစေတနာဖြင့် ဝေနေယျာများ တရားဓမ္မ ရပါစေဟု အာရုံပြုကာ ဟောကြားပါသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ <b>အသင်္ချေယျာ၊</b> အကျိုးတရား ဤမျှများသည်ဟု ကမ္ဘာအားဖြင့်လည်း ပိုင်းခြား၍မရ၊ ဘဂဝါဘုရားကလည်း ပိုင်းခြား၍မပြနိုင်၊ အနန္တအသင်္ချေ အကျိုးတွေ မရေနိုင်အောင် များမြောင်လှပါပေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၆။ “သမင်နှင့်မြက် လူမိုက်နှင့်ကာမ”</h3><b>မိဂေါ မဏိံ ပဿန္တောပိ၊ တိဏံ ခါဒိတွာ ဂစ္ဆတိ။</b><br><b>ဗာလောပိ ဓမ္မံ ပဿန္တော၊ ကာမံ ဘုဉ္ဇိတွာ ဂစ္ဆတိ။</b><br><br><b>မိဂေါ၊</b> တောမှာမွေးဖွား တောစာစားလျက် တောသားမည်တွင် တောသမင်သည်။ (ဝါ) မေထုန် အိပ် စား ပျော်ပါးဖို့ရန် ဤသုံးတန်မျှ သူ့ဘဝတွင် အမြင်ရှိငြား တောသားခေါ်တွင် သားသမင်သည်။ <b>မဏိံ၊</b> တစ်ဆန်ကျိုးမျှ အဘိုးတန် ပတ္တမြားကျောက်ကို။ <b>ပဿန္တောပိ၊</b> မျက်စိရှေ့မှောက် တည့်တည့်အောက်တွင် ထင်းထင်းကြီး မြင်နေပါသော်လည်း။ <b>တိဏံ၊</b> တိရစ္ဆာန်သဘာဝ စားနေကျဖြစ်သည့် မြက်ကိုသာလျှင်။ <b>ခါဒိတွာ၊</b> မြိန်မြိန်ယှက်ယှက် စားသောက်လျက်။ <b>ဂစ္ဆတိ၊</b> သားတို့ပျော်ရာ တောဝနာသို့ လျင်စွာမသွေ ပြန်သွားလေသကဲ့သို့။ <b>ဧဝံ တထာ၊</b> သမင်အလား မနမူ အလားတူသာလျှင်။ <b>ဗာလော၊</b> လင်နှင့်မယား သမီးသားတို့ စီးပွားအာရုံ ကာမဂုဏ်သဘော မနှောဘဲ ထင်ရှားအောင် ဟောရသည်ရှိသော်။ <b>ဒုပ္ပညော၊</b> ဝိပဿနာ မဂ်ဖိုလ်ရလိုသောစိတ် တစ်ဆိတ်ကမျှ မရှိလှ- <hr> စာမျက်နှာ-149 <br> ဘဲ အရိယသစ္စာ မြတ်ဓမ္မာကို မနာမကြား မမှတ်သားဖူးသော ဗာလမည်တွင် ပုထုဇဉ်သည်။ <b>ဣမသ္မိံ သာသနေ၊</b> အဇဋာဝေဟင်ထက် ကောင်းကင်၌ နှင်းမြူတိမ်ကင်း လွန်ပဝင်းသည့် နေမင်းပမာ သာသနာငါးထောင် ဘုန်းရောင်ထွန်းပ ဒုလ္လဘဟု ကြုံရသည့်ကာလ ဤသမယ၌။ <b>လဒ္ဓကာလောပိ၊</b> မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ရရန်အကြောင်း ခွင့်ကောင်းကြုံရ ခေတ်ကာလကို ကျနသိုက်မြိုက် တည့်တည့်မတ်မတ်ကြီး ဆိုက်နေပါလျက်။ <b>ကာမံ၊</b> တိရစ္ဆာန် ကျွဲနွား အစထားလျက် ပိုးမွှားမကျန် ထိုက်တန်ရာရာ လွယ်ကာခဏ ရနိုင်ကြသည့် ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ယုတ် အစုတ်အနုတ်ကိုသာလျှင်။ <b>ဘုဉ္ဇန္တော၊</b> နေ့စဉ်ရက်ဆက် ရမက်မပြေ ဝက်တတွေ့သို့ တပေပေ တကျီကျီ အပြန်ပြန်အလှန်လှန် သုံးဆောင်ခံစားလျက်သာလျှင်။ <b>ဂစ္ဆတိ၊</b> ကာမဂုဏ်အာရုံ၌ စွဲပြီးလျှင် ဘုရားနှင့်လွဲ၊ တရားနှင့်လွဲ၊ သံဃာနှင့်လွဲတာကြောင့် အကဲမလှ၊ သေခါနီးကျလေတော့ ကိုးစားစရာ ဘယ်မမြင် တကယ်ပင် အနေမတတ်ခဲ့တာကြောင့် အကြပ်ကြီးကြပ်လိုမို့ မျက်ရည်ကလေး တစို့စို့နှင့် ဘဝင်ဆို့စရာ ဘဝအခင်းပေမို့ ငိုရင်းသာ သေပွဲဝင်ရရှာလေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၀၇။ “အမဲရိုး၌ ခွေးငတ်ကြိုက်”</h3><b>ဣမံ ဟိ သုဘတော ကာယံ၊ ဂဟေတွာ တတ္ထ မုစ္ဆိတာ။</b><br><b>ဗာလာ ကရောန္တိ ပါပါနိ၊ ဒုက္ခာ န ပရိမုစ္စရေ။</b><br>*(ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>ဣမံ ဟိ ကာယံ၊</b> အသုဘသဘော ရွံဖွယ်ပေါသည့် သူရောကိုပါ ဤခန္ဓာကိုယ်ကိုပင်။ <b>သုဘတော၊</b> စွဲမက်စဖွယ် တင့်တယ်လှပပေ၏ဟူ၍။ <b>ဂဟေတွာ၊</b> အရှိသဘော စိတ်မစောဘဲ မနောတွေးကြံ လှပဟန်နှင့် မူဟန်တင့်တယ် တပ်မက်ဖွယ်ဟု စွဲယူပြုကြကုန်လျက်။ <b>တတ္ထ၊</b> ထိုအယုတ်တမာ များစွာပြည့်လှောင် အပုပ်ကောင်၌။ <b>မုစ္ဆိတာ၊</b> စရိုက်ဓလေ့ အမိုက်ငွေဖြင့် မေ့မေ့မူးမူး အလွန်ရူးကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ပါပါနိ၊</b> ကာမေသုမိစ္ဆာ ယုတ်မာညစ်ညမ်း ဟော့ရမ်းသမှု အကုသိုလ်အစုစုတို့ကို။ <b>ကရောန္တိ၊</b> ခွေး၊ လင်းတတို့သည် ပုပ်ပြီးရောင်သောအလောင်းကောင်၌ နှစ်ခြိုက်ရွှင်မြူ အပျော်ကြူကြကုန်သကဲ့သို့။ <b>ဗာလာ၊</b> ရာဂစရိုက် ဗာလမိုက်မှား ပုထုဇဉ်များသည်၊ <b>ဒုက္ခာ၊</b> အပါယ်လေးဖြာ အိုနာသေရေး- <hr> စာမျက်နှာ-150 <br> ဆင်းရဲသောဘေးမှ။ <b>န ပရိမုစ္စရေ၊</b> စရိုက်ဓလေ့ အမိုက်ငွေဖြင့် တစ်ကွေ့ပတ်ပတ် အထပ်ထပ်လျှင် မတ်မမြောက် ထပ်၍သာ ရောက်နေကြလေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> မြိုင်ကျက်စား သမင်များ၊ ပတ္တမြားတွေလည်း ရှောင်သွားသည်။<br>> မြက်ကိုသာစား ပတ္တမြား၊ တန်ဖိုးအားဖြင့် နားမလည်။<br>> ဥပမာအား လူမိုက်များ၊ တရားနှင့်ငွေ ရှောင်သွားသည်။<br>> ကာမကိုသာ စားသုံးကာ၊ သံသရာ၌ တလည်လည်။<br>><br>> ဤကိုယ်ကာယ အသုဘသာ၊<br>> အမှန်ဖြစ်လဲ မြင်ခဲလှစွာ။<br>> အမဲရိုး၌ ခွေးကြိုက်ပမာ၊<br>> အပုပ်စား လူသား ဗာလသာ။<br><br>---<br><h3>၂၀၈။ “လူမိုက် သံသရာရှည်လှ”</h3><b>ဒီဃာ ဇာဂရတော ရတ္တိ၊ ဒီဃာ သန္တဿ ယောဇနံ။</b><br><b>ဒီဃော ဗာလာနံ သံသာရော၊ သဒ္ဓမ္မံ အဝိဇာနတံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ)*<br><br><b>ဇာဂရတော၊</b> ဝိတက်ထွေလျက် အိပ်စက်မပျော်သောသူအား။ <b>ရတ္တိ၊</b> ညဉ့်သည်။ <b>ဒီဃာ၊</b> အိပ်မပျော်ရင်း ဘယ်တော့လင်းမလဲဟု တွေးရင်းတွေးရင်းနှင့်သာ အချိန်တွေ အလွန်ပင် ကြာလှပါပေ၏။ <b>သန္တဿ၊</b> ခရီးပန်း၍ မလှမ်းချင်သောသူအား။ <b>ယောဇနံ၊</b> လေးဂါဝုတ် တစ်ယူဇနာဆိုသည့် ခရီးသည်။ <b>ဒီဃာ၊</b> ပင်ပန်းသမျှ ရှည်လွန်းလှပါပေ၏။ <b>သဒ္ဓမ္မံ၊</b> အရိယာအပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့ ကျိုးကြောင်းညွှန်ပြ မြတ်ဓမ္မကို။ <b>အဝိဇာနတံ၊</b> မသိကြကုန်သော။ <b>ဗာလာနံ၊</b> မိုက်တိမိုက်မှား ပုထုဇဉ် လူ့ဗာလတို့အား။ <b>အဝိဇာနတံ၊</b> ရုပ်နာမ်ဓမ္မ သဘာဝကို အစအနကလေးမျှ မသိကြခြင်းကြောင့်။ <b>သံသာရော၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ကြောင်းကျိုးစပ်လျက် လှည့်ပတ်တည်ဟန် သံသရာဆိုသည့် ခန္ဓာအစဉ်သည်။ <b>ဒီဃော၊</b> ရှည်လျားလှပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဒီဃော၊</b> သံသရာစက်အဝိုင်းကိုဖြင့် အမတဓမ္မာ မဖျက်မပိုင်းနိုင်လို့ ဒုန်းစိုင်းကာ တဖားဖားနှင့် တစ်သွားတည်းသွား၍သာ နေကြရလေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-151 <br> > <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> အိပ်မပျော်သူမှာ၊ တစ်ညတာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br>> ပင်ပန်းသူမှာ၊ တစ်ယူဇနာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br>> လူမိုက်များမှာ၊ သံသရာ၊ လွန်စွာရှည်လှသည်။<br><br>---<br><h3>၂၀၉။ “သစ္စာမမြင်၍ ကျင်လည်ရသည်”</h3><b>စတုန္နံ ဘိက္ခဝေ အရိယသစ္စာနံ အနနုဗောဓာ အပ္ပဋိဝေဓာ ယထာဘူတံ အဒဿနာ ဧဝမိဒံ ဒီဃမဒ္ဓါနံ သန္ဓာဝိတံ သံသရိတံ မမဉ္စဝ တုမှာကဉ္စ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာညွတ်ဗွေ ကရွတ်ခွေမှ လွတ်စေဖို့ရေး ဉာဏ်ယူတွေးလျက် ခုရေးနောက်ပါ မျှော်ထောက်ကာဖြင့် တရားပေစာ ဒေသနာကို သေချာမှတ်သား အို ရဟန်းများတို့။ <b>စတုန္နံ၊</b> သင်္ချာပိုင်းခြား လေးပါးသာလျှင် အမှန်ပင်ရှိကုန်သော။ <b>အရိယသစ္စာနံ၊</b> ပုထုဇဉ်ဗာလ ဘာမှမဆိုင် မဏ္ဍိုင်ဥက္ကဋ္ဌ အရိယာမြတ်တို့သာ သိအပ်ကုန်သော ဒုက္ခ၊ သမုဒယ၊ နိရောဓ၊ မဂ္ဂ ဟု လေးဝမည်သာ မြတ်သစ္စာတို့ကို။ <b>အနနုဗောဓာ၊</b> ဝိပဿနာဉာဏ်ပညာဖြင့် ကျော်စွာမသိခြင်းကြောင့်။ <b>အပ္ပဋိဝေဓာ၊</b> လောကုတ္တရာမဂ်ပညာဖြင့် သေချာစွာ ထိုးထွင်း၍ ရှင်းရှင်းကြီး မသိခဲ့ခြင်းကြောင့်။ <b>ယထာဘူတံ အဒဿနာ၊</b> ဖိုလ်ဉာဏ် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်တို့ဖြင့် ဧကန်ပိုင်ပိုင် မမြင်နိုင်ခဲ့ခြင်းကြောင့်။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့။ <b>ဣဒံ ဒီဃမဒ္ဓါနံ၊</b> ရှည်လျားလှစွာ သံသရာကာလပတ်လုံး။ <b>မမဉ္စဝ၊</b> ငါဘုရားရှင်သည်လည်းကောင်း။ <b>တုမှာကဉ္စ၊</b> သင်ချစ်သားတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>သန္ဓာဝိတံ၊</b> ကျင်လည်ကျက်စား တဖားဖားဖြင့် ပြေးသွားခဲ့ရလေပြီ။ <b>သံသရိတံ၊</b> ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ခေါင်းဆောင်လျက် အလောင်းကောင် သေစရာမပြတ်နိုင်သဖြင့် ဘုံသုံးထပ်သံသရာမှာ မြေကမ္ဘာ ခြေရာတွေ ထပ်လောက်အောင် လှည့်ပတ်၍သာ လာရပါပေတော့သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-152 <br> <h3>၂၁၀။ “ခွေးသိ ဝက်သိ မဟုတ်ပါ”</h3><b>တတ္ထ ကာမံ သောဏသိင်္ဂါလာဒယောပိ ဂစ္ဆန္တာ “ဂစ္ဆာမာ”တိ ဇာနန္တိ၊ န ပနေတံ ဧဝရူပံ ဇာနနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ၊ ဧဝရူပံ ဟိ ဇာနနံ သတ္တုပလဒ္ဓိံ န ပဇဟတိ၊ သတ္တသညံ န ဥဂ္ဃါတေတိ၊ ကမ္မဋ္ဌာနံ ဝါ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ ဝါ န ဟောတိ။</b><br><b>ဣမဿ ပန ဘိက္ခုနော ဇာနနံ သတ္တုပလဒ္ဓိံ ပဇဟတိ၊ သတ္တသညံ ဥဂ္ဃါတေတိ၊ ကမ္မဋ္ဌာနဉ္စဝ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ စ ဟောတိ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ)*<br><br><b>တတ္ထ၊</b> ထိုဣရိယာပထပဗ္ဗ၌။ <b>သောဏသိင်္ဂါလာဒယောပိ၊</b> ခွေး၊ မြေခွေး အစရှိကုန်သော တိရစ္ဆာန်တို့သည်လည်း။ <b>ဂစ္ဆန္တာ၊</b> သွားကုန်သည်ရှိသော်။ <b>ဂစ္ဆာမာတိ၊</b> သွားကုန်၏ဟူ၍။ <b>ကာမံ ဇာနန္တိ၊</b> အကယ်၍ သိကြကုန်၏။ <b>ပန တာပိ၊</b> ထိုသို့ပင် သိကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ဧဝရူပံ၊</b> ဤသို့ သဘောရှိသော။ <b>ဇာနနံ၊</b> ခွေးဝက်သိကို။ <b>သန္ဓာယ၊</b> ရည်ရွယ်၍။ <b>ဘဂဝတာ၊</b> မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>န ဝုတ္တံ၊</b> ဟောတော်မမူအပ်။ <b>ဟိ သစ္စာ၊</b> မှန်၏။ <b>ဧဝရူပံ၊</b> ဤသို့ သဘောရှိသော။ <b>ဇာနနံ၊</b> ခွေးသိဝက်သိသည်။ <b>သတ္တုပလဒ္ဓိံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အယူကို။ <b>န ပဇဟတိ၊</b> မစွန့်နိုင်။ <b>သတ္တသညံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အမှတ်သညာကို။ <b>န ဥဂ္ဃါတေတိ၊</b> မခွာနိုင်။ <b>ကမ္မဋ္ဌာနံ ဝါ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းသည်လည်းကောင်း။ <b>သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ ဝါ၊</b> သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာသည်လည်းကောင်း။ <b>န ဟောတိ၊</b> မဖြစ်။ <b>ပန၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်း သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာ မဖြစ်သည်မှတစ်ပါး ဖြစ်သည်ကို ဆိုဦးအံ့။ <b>ဣမဿ ဘိက္ခုနော၊</b> ဤယောဂီရဟန်း၏။ <b>ဇာနနံ၊</b> သိခြင်းသည်။ <b>သတ္တုပလဒ္ဓိံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အယူကို။ <b>ပဇဟတိ၊</b> စွန့်နိုင်၏။ <b>သတ္တသညံ၊</b> သတ္တဝါဟူသော အမှတ်သညာကို။ <b>ဥဂ္ဃါတေတိ၊</b> ခွာ၏။ <b>ကမ္မဋ္ဌာနဉ္စဝ၊</b> ကမ္မဋ္ဌာန်းသည်လည်းကောင်း။ <b>သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ စ၊</b> သတိပဋ္ဌာန်ဘာဝနာသည်လည်းကောင်း။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်၏။<br><br>---<br><h3>၂၁၁။ “ဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်မဆို သတိပဋ္ဌာန်းမှ နိဗ္ဗာန်ရ”</h3><b>ယသ္မာ ပန ကာယဝေဒနာစိတ္တဓမ္မေသု ကိဉ္စိ ဓမ္မံ အနာမသိတွာ ဘာဝနာ နာမ နတ္ထိ၊ တသ္မာ တေပိ ဣမိနာဝ မဂ္ဂေန သောကပရိဒေဝေ သမတိက္ကန္တာတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။</b><br>*(သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ)* <hr> စာမျက်နှာ-153 <br> <b>(သန္တတိမဟာမတ္တာဒယော)၊</b> သန္တတိအမတ်၊ ပဋာစာရီစသော ဥဂ္ဃါဋိတညူ ပုဂ္ဂိုလ်ထူးတို့သည်။ <b>ဧကဂါထာပရိယောသာနေ၊</b> တစ်ဂါထာ ဟောသည့်အဆုံး၌။ <b>သောကပရိဒေဝေ၊</b> သောကပရိဒေဝတို့ကို။ <b>ကိဉ္စာပိ သမတိက္ကန္တာ၊</b> အကယ်၍ကား လွန်မြောက်ပါပေကုန်၏။ (ဝါ၊ အရိယာအဖြစ်၌ တည်ကြပါကုန်၏)။ <b>ပန တာပိ၊</b> ထိုသို့ တစ်ဂါထာအဆုံး၌ အရိယာဖြစ်ကြပါကုန်သော်လည်း။ <b>ယသ္မာ၊</b> အကြင်ကြောင့်။ <b>ကာယဝေဒနာစိတ္တဓမ္မေသု၊</b> ကာယ၊ ဝေဒနာ၊ စိတ္တ၊ ဓမ္မ ဟူသော သတိပဋ္ဌာန်အာရုံ ၄ ပါးတို့တွင်။ <b>ကိဉ္စိ ဓမ္ံ၊</b> တစ်စုံတစ်ခုသော တရားကို။ <b>အနာမသိတွာ၊</b> မသုံးသပ်မူ၍။ <b>ဘာဝနာ နာမ၊</b> ဘာဝနာမည်သည်။ <b>နတ္ထိ၊</b> မရှိပါ။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>တေပိ၊</b> ထိုဥဂ္ဃါဋိတညူ ဟူသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်လည်း။ <b>ဣမိနာဝ မဂ္ဂေန၊</b> ဤသတိပဋ္ဌာန်တည်းဟူသော လမ်းဖြင့်သာလျှင်။ <b>သောကပရိဒေဝေ၊</b> သောကပရိဒေဝတို့ကို။ <b>သမတိက္ကန္တာ၊</b> လွန်မြောက်ကုန်၏။ (ဝါ၊ အရိယာအဖြစ်၌ တည်ကုန်၏)။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>ဝေဒိတဗ္ဗံ၊</b> သိအပ်၏။<br><br>---<br><h3>၂၁၂။ “လေးလံလှစွာ ဝန်ခန္ဓာ”</h3><b>ဘာရာ ဟဝေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊ ဘာရဟာရော စ ပုဂ္ဂလော။</b><br><b>ဘာရာဒါနံ ဒုက္ခံ လောကေ၊ ဘာရနိက္ခေပနံ သုခံ။</b><br>*(ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> သံသရာညွှန် ခန္ဓာဝန်ကို အားသွန်ကြိုးပမ်း ထမ်း၍ခါခါ မလွတ်သာဘဲ သံသရာထဲတွင် တစ်ဝဲလည်လည် ဇာတိတည်လျက် သေသည့်မရဏ အပနှင့် ဒုက္ခဖုံဖုံ အစုံစုံကို အကုန်စုခံ နုမကျန်ဘဲ ဝန်လေးလှ အိုချစ်သားတို့။ <b>ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊</b> ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ ဟု ငါးစုသော ခန္ဓာတို့သည်။ <b>ဟဝေ၊</b> အပြောမဟုတ် မုချအမှန် ဧကန်စင်စစ်အားဖြင့်။ <b>ဘာရာ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်ကြီး ထမ်းရသည့်နှယ် အလေးကြီး လေးလှပါ၏။ <b>ပုဂ္ဂလော၊</b> ခန္ဓာဝန်ကို အားသွန်ကြိုးပမ်း ထမ်း၍နေငြား ပုဂ္ဂိုလ်အစားစားသည်။ <b>ဘာရဟာရော၊</b> သူတစ်ပါး၏ ဝန်ကို အားသွန်ထမ်းနေရသည့် ကူလီကောင်မ ကူလီကောင်အထီးတွေ မည်လှပါပေ၏။ <b>ဘာရာဒါနံ၊</b> ခန္ဓာဝန်ကို တစ်ရံမစဲ အမြဲထမ်းနေရခြင်းသည်။ <b>ဒုက္ခံ၊</b> ဒုက္ခမှန်သမျှ အနန္တကို ခဏမသွေ ရ၍ရ၍သာ နေသဖြင့် ဧကန်ညှဉ်းဆဲ ပြင်းကဲလှသော ဆင်းရဲမည်ပါပေ၏။ <b>လောကေ၊</b> တေဘူမက ဘုံလာ- <hr> စာမျက်နှာ-154 <br> ၌။ <b>ဘာရနိက္ခေပနံ၊</b> နင်လားဟဲ့ ဝန်ခန္ဓာ လေးလံစွာ ငါမထမ်းတော့ပြီဟု ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်နှင့် အစွမ်းထုတ်ကာ အထုပ်ကို ပစ်ချလိုက်ရခြင်းသည်။ <b>သုခံ၊</b> ဒုက္ခဟူသမျှ လွတ်ငြိမ်း၍ ဝဋ်ဇာတ်တွေ ဤတွင်သိမ်းပြီမို့ အငြိမ်ကြီး ငြိမ်းချမ်းလှပါပေတော့သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာဝန်ဘေး၊ လေးလှလေသည်။<br>> ခန္ဓာရှိသမျှ၊ ဒုက္ခပွေလီ။<br>> ခန္ဓာဝန်ကြမ်း၊ မထမ်းတော့ပြီ။<br>> ဘေးမသန်း၊ ချမ်းရလေသည်။<br><br>---<br><h3>၂၁၃။ “လှူကထိန် သင်္ကန်းမြတ်”</h3><b>သဗ္ဗဝဇ္ဇော အပနယော၊ အနဝဇ္ဇံ ဝိနောဒတိ။</b><br><b>ဟန္တိ ဝိနယသဗ္ဗဿ၊ တံ ကထိနမုတ္တမံ။</b><br><br><b>ကထိနံ၊</b> တစ်နှစ်မှ တစ်ခါကြုံ ရတနာပုံဆိုက်သည့်အလားကဲ့သို့ မခြားပမာ တင်စားစရာ ပမာကပ်အပ်သည့် ကထိန်အလှူသည်။ <b>သဗ္ဗဝဇ္ဇော၊</b> လောကသံသရာ နှစ်ဖြာညစ်ပေ အပြစ်တွေကို။ <b>အပနယော၊</b> မကျမရောက် မဖြစ်မြောက်အောင် ပယ်ဖျောက်၍။ <b>အနဝဇ္ဇံ၊</b> အပြစ်မဲ့ကင်း သန့်ရှင်းစင်ကြယ်အောင်။ <b>ဝိနောဒတိ၊</b> ဆီးနှင်းမြူတိမ် သူရိန်မီးခိုး ညစ်မျိုးငါးအင် လေပြင်းနှင်သကဲ့သို့ ကင်းစင်ပပျောက်စေပေ၏။ <b>သဗ္ဗဿ၊</b> အာနိသင် ကျိုးငါးဝကို မသွေရကြပေလတ် ရဟန်းမြတ်၏။ <b>ဝိနယံ၊</b> ဝိနည်းဒေသနာ ဥပဒေလာသော မြတ်စွာဗုဒ္ဓ ထုတ်ဟပညတ် သင့်အာပတ်ကို။ <b>ဟန္တိ၊</b> တစ်ခါတည်း ဖျက်ဆီးလျက် အပြစ်မီး ကင်းပြတ်အောင် ရှင်းသတ်နိုင်ကုန်၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထို့ကြောင့်။ <b>ကထိနံ၊</b> တစ်နှစ်မှ တစ်ခါကြုံ ရတနာပုံအရှိန်လျှမ်းသည့် ကထိန်သင်္ကန်း အလှူတော်ကြီးကို။ <b>ဥတ္တမံ၊</b> ဘယ်အလှူနှင့်မျှ မတူ တစ်မူထူးကဲ အလှူဟု။ <b>ဝဒန္တိ၊</b> ပညာမျက်မြင် သူတော်စင်အပေါင်းတို့သည် ကောင်းပေစွ ကောင်းပေဟူ၍ သောင်းသောင်းဖျဖျ ချီးမွမ်းတော်မူကြပေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၁၄။ “အနေကဇာတင် ဥဒါန်းဂါထာ”</h3><b>အနေကဇာတိသံသာရံ၊ သန္ဓာဝိဿံ အနိဗ္ဗိသံ။</b><br><b>ဂဟကာရံ ဂဝေသန္တော၊ ဒုက္ခာ ဇာတိ ပုနပ္ပုနံ။</b><br><b>ဂဟကာရက ဒိဋ္ဌောသိ၊ ပုန ဂေဟံ န ကာဟသိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-155 <br> <b>သဗ္ဗာ တေ ဖာသုကာ ဘဂ္ဂါ၊ ဂဟကူဋံ ဝိသင်္ခတံ။</b><br><b>ဝိသင်္ခါရဂတံ စိတ္တံ၊ တဏှာနံ ခယမဇ္ဈဂါ။</b><br><br><b>ဂဟကာရက၊</b> အိုမင်းပိုင်နက်၊ နာမင်းပိုင်နက်၊ သေမင်းပိုင်နက်၊ အပါယ်မင်းပိုင်နက်၊ သူ့စားကျက်၌ မြေကွက်ဂရံ အမိန့်ခံလျက် ရုပ်နာမ်ယှက်လိမ် ခန္ဓာအိမ်ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ဆောက်လုပ်လာသည့် တဏှာယောကျ်ား ဟယ်လက်သမား။ <b>ပုနပ္ပုနံ၊</b> အမှန်းအဆ ဂဏန်းမပြနိုင်သော ဘဝအတန်တန် အဖန်ဖန် အထပ်ထပ်။ <b>ဇာတိ၊</b> အိုနာသေရေး ဒုက္ခဘေးတို့ လုံးထွေးရောယှက် ကြိုးစုံဖက်လျက် အဆက်ဆက် သန္ဓေတည်နေရခြင်းသည်။ <b>ယသ္မာ၊</b> အကြင်ကြောင့်။ <b>ဒုက္ခာ၊</b> ပြောပြလို့မကုန် လောကဓာတ်အဖုံဖုံတွင် အစုံစုံညှဉ်းဆဲသဖြင့် ဆင်းရဲခြင်းကြီး ဆင်းရဲလှပါပေ၏။ <b>တသ္မာ၊</b> ထိုသို့ ညှဉ်းဆဲပြင်းကဲလှစွာ ဆင်းရဲလှပါလေသောကြောင့်။ <b>ဂဟကာရံ၊</b> ကပ်ကမ္ဘာအနန္တတွင် လပ်က္ခာလို့မကျန်ရအောင် သတ္တဝါမှန်သမျှတို့၏ ဘဝတစ်ပင်တိုင် ခန္ဓာအိမ်၊ လေးပင်တိုင်၊ ငါးပင်တိုင် ခန္ဓာအိမ်တွေကို ကြိမ်ကြိမ်ဖန်ဖန် ကန်ထရိုက်ဆွဲပြီးလျှင် တစ်ဆက်တည်း ဆောက်လုပ်လာသော တဏှာယောကျ်ား သင်လက်သမားကို။ <b>ဂဝေသန္တော၊</b> ဘယ်လိုဘယ်က ဘယ်ပုံစသနည်းဟု နိသျည်းမခံ သိပ်သည်းစွာ ကြိတ်ဖန်လျက် ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ် အဟုန်စွမ်းဖြင့် စုံစမ်းရှာဖွေလာခဲ့ရသော ငါဘုရားသခင် ကိုတော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>အနိဗ္ဗိသံ၊</b> သင့်ကိုလှမ်း၍ အတင်းဖမ်းကိုင် မြင်စွမ်းနိုင်သော ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်မှန်ပြောင်းကို ကောင်းကောင်းပိုင်ပိုင် မရနိုင်သေးသည်ဖြစ်၍။ <b>အနေကဇာတိသံသာရံ၊</b> ဘုရားမြတ်ဒီပင်္ကရာနှင့် သုမေဓာရှင်ရသေ့ဘဝမှာ ဗျာဒိတ်ခံစဉ်အခါကစပြီးလျှင် ရက်၊ လ၊ နှစ်တွေ တွက်စစ်၍ ရေလိုက်သော် သင်္ချေလေးရပ် ထိမ်းအမှတ်ဖြင့် တစ်သိန်းကပ် ကာလပတ်လုံး။ <b>သန္ဓာဝိဿံ သံသရိဿံ၊</b> ခန္ဓာအိမ် အကြိမ်ကြိမ် ဆောက်လျက် သံသရာပြန်ကာရောက်ပြီးလျှင် တုန့်ခေါက်လှည့်လည်၍ လာခဲ့ရလေပြီ။ (ဝါ) ရုပ်နာမ်နှစ်ရပ် ခေါင်းဆောင်လျက် အလောင်းကောင်တွေ သေစရာမပြတ်နိုင်သဖြင့် မြေကမ္ဘာတွင် ခြေရာထပ်လောက်အောင် လှည့်ပတ်၍ လာခဲ့ကြရလေပြီ။ <b>ဂဟကာရက၊</b> ကာမဂုဏ်ငါးပါး တံစိုးစားပြီးလျှင် ဆိုးဝါးယုတ်မာ တိုးပွားရှည်ကြာလာခဲ့ရသော တဏှာယောကျ်ား ဟယ်လက်သမား။ <b>တွံ၊</b> လှည့်ချင်တိုင်းလှည့် ချချင်တိုင်းချတတ်သည့် တကယ်ယောကျ်ား သင်လက်သမားကို။ <b>မယာ၊</b> အိုမှုတစ်တန်၊ နာမှုတစ်ထွေ၊ သေမှုတစ်ဖုံ ကြောက်မက်ဖွယ် ဝိုင်းအုံလျက် လက်နက်စုံပစ်ဖောက် ရန်သူတို့ လက်အောက်မှာ စုံထောက်ခန်း- <hr> စာမျက်နှာ-156 <br> ဖွင့်ကာ ပွင့်ထွန်းလာခဲ့ရသော ဘုရားသခင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>ဒိဋ္ဌောသိ၊</b> ဗောဓိပင်အောက် အမြင်ပေါက်လျက် သင်ဆောက်သည့် ခန္ဓာအိမ်တွေကို မနိန္ဒြေဉာဏ် ကွန့်မြူးလျက် လက်ပူးလက်ကြပ် ယခုပင် တွေ့မြင်အပ်ခဲ့ပေပြီ။ <b>တွံ၊</b> တဏှာယောကျ်ား သင်လက်သမားသည်။ <b>ပုန၊</b> နောက်ထပ်တစ်ဖန် ပြန်လှန်ကွန့်လျက်။ <b>ဂေဟံ၊</b> ရေ-မြေ-လေ-မီး ဓာတ်ကြီးလေးခု တိုင်ပြုလျက် သွေးစုသားစု ရိုးစုံတပ်ဆင် ဒိုင်းများတင်လျက် ကိုယ်တွင်ဖြစ်လာ ဒွတ္တိံသ ဟု ညီညာစပ်နှောင့် ခန္ဓာအိမ် အတ္တဘောကို။ <b>န ကာဟသိ၊</b> သင်ဘယ်လိုစီမံ ဘယ်လိုဖန်လို့မှ ဉာဏ်နီစွမ်းထုတ် ကြံစည်ကြိုးကုတ်၍ ရနိုင်တော့မည်မဟုတ်ပေ။ <b>တေ၊</b> သင်၏။ <b>ဖာသုကာ၊</b> ညစ်ပူရှုပ်နောက် အဆောက်အဦ အကူတန်ဆာ အတူပါလျက် ထောင့်ငါးရာစက် တွဲဖက်ပူးဝင် အခြင်ဒိုင်းများအလားတူ သုံးထောင်ဝက် ကိလေသာတွေကို။ <b>ဘဂ္ဂါ၊</b> ကမ္မက္ခယဉာဏ် လက်နက်ဝရဇိန်ဖြင့် ရွယ်ချိန်ပစ်သွင်း အရင်းအမြစ် အုတ်မြစ်တို့ကို နှုတ်ဖျက်အပ်ခဲ့လေပြီ။ <b>ဂဟကူဋံ၊</b> သင်ဆောက်လုပ်ပြီး ခန္ဓာကိုယ် တိုက်အိမ်ကြီး၏ ထွဋ်ထီးပမာ မိုးကာလွှမ်းချုပ် အဝိဇ္ဇာတည်းဟူသော ခေါင်အုပ်ကိုလည်း။ <b>ဝိသင်္ခတံ၊</b> အရဟတ္တမဂ် စိန်သံလျက်ဖြင့် ပယ်ဖျက်ခုတ်ထွင် သုတ်သင်ခဲ့လေပြီ။ <b>စိတ္တံ၊</b> ညစ်နောက်ပူကင်း သန့်ရှင်းအေးကြည် ငါဘုရား၏ စိတ်နှလုံးတော်သည်။ <b>ဝိသင်္ခါရဂတံ၊</b> ဤကမ္ဘာလောကဓာတ်တွင်ဖြင့် အတောမသတ် ရှုပ်ပွေသည့် အလုပ်တွေ ဇာတ်သိမ်းလျက် အငြိမ်းဓာတ် နိဗ္ဗာန်ဆိုသည့် အသင်္ခတနယ်အတွင်းသို့ သက်ဆင်းဝင်ရောက်ခဲ့လေပြီ။ <b>တဏှာနံ၊</b> သံသရာတစ်ခွင်မှာ ခန္ဓာအိမ်တွေ စီစဉ်ပြီးလျှင် စည်ပင်သာယာ ရုံးထောင်၍ မဆုံးအောင် ချဲ့ထွင်ကြသည့် တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတရားရှိ၏။ <b>ခယံ၊</b> ကိလေသာ အသင်းအပင်းတို့ကို စာရင်းအင်းနှင့်တကွ အကုန်ဖျက်တတ်သည့် ထက်မြက်ပြင်းထန် ခယခေါ်သည့် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို။ <b>ဗုဒ္ဓေါ သရေ၊</b> ၁၀၃ ခု ဥတုတန်ခူး ကဆုန်လပြည့်နေ့ အကြုံတွင် နေအရုဏ်လှမ်း စန်းဝိသာခါ ယှဉ်လာတွေ့အပ် နေ့ထူးမြတ်၌။ <b>အဇ္ဈဂါ၊</b> ဗောဓိမဏ္ဍိုင် ခန်းဝပိုင်၍ ထိုင်ရာမထ ယခုပင် လက်ကိုင်ရရှိတော်မူပေပြီ။<br>*(အသာရဒေသနာမှ)*<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> (၁) တဏှာယောကျ်ား လက်သမားကိုပင်၊<br>> မသတ်နိုင်ကြ ဘဝတွင်တွင်။<br>> ခန္ဓာအိမ်ကြီး ဆောက်ပြီးအစဉ်၊<br>> သေမပြတ် မရပ်သံသရာပြင်။<br>> <hr> စာမျက်နှာ-157 <br> > (၂) ဗောဓိပင်အောက် အမြင်ပေါက်လေပြီ၊<br>> သစ္စာလေးပါး ပိုင်းခြားသိပြီ၊<br>> တဏှာဝဋ်မင်း စင်းစင်းသေပြီ။<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ် ဆိုက်ကပ်ရလေပြီ။<br>> (၃) အောင်သံပေးလို့ ဟစ်ကြွေးနိုင်ပြီ၊<br>> သဗ္ဗညုဉာဏ်အား ငါကားပိုင်ပြီ၊<br>> အောင်ရန်ရှိသမျှ မုချအောင်ပြီ၊<br>> အောင်စည်တီး အောင်ကြီး-အောင်လေပြီ။<br><br>---<br><h3>၂၁၅။ “လေးပါးသစ္စာ ဤကိုယ်မှာ”</h3><b>ဣမသ္မိံယေဝ ဗျာမမတ္တေ ကေဝလေ သသညမှိ သမနကေ လောကဉ္စ ပညပေမိ၊ လောကသမုဒယဉ္စ လောကနိရောဓဉ္စ လောကနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒဉ္စ။</b><br>*(အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော် ရောဟိတဿသုတ်)*<br><br><b>အာဝုသော၊</b> ငါ့ရှင် ရောဟိတဿနတ်သား။ <b>ဗျာမမတ္တေ၊</b> အလျားတစ်လံ အနံတစ်ထွာမျှသာ ရှိသော။ <b>သသညမှိ၊</b> သညာနှင့်တကွဖြစ်သော။ <b>သမနကေ၊</b> စိတ်နှင့်တကွဖြစ်သော။ <b>ဣမသ္မိံယေဝ ကေဝလေ၊</b> ဤအလျားတစ်လံ အနံတစ်ထွာမျှသာရှိသော ကိုယ်ကောင်၌။ <b>လောကဉ္စ၊</b> ဒုက္ခသစ္စာဟု ဆိုအပ်သော လောကကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကသမုဒယဉ္စ၊</b> ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော သမုဒယသစ္စာကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကနိရောဓဉ္စ၊</b> လောက၏ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိရောဓသစ္စာ နိဗ္ဗာန်ကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒဉ္စ၊</b> လောကချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကောင်းဟု ဆိုအပ်သော မဂ္ဂသစ္စာကိုလည်းကောင်း။ <b>ပညပေမိ၊</b> ရှိ၏ဟု ပညတ်တော်မူ၏။ (ဝါ) သိစေတော်မူ၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> လေးပါးသစ္စာ၊ ဤကိုယ်မှာ၊ အမှန်ရှိပါသည်။<br>> အဝေးအခြား၊ ရပ်တစ်ပါး၊ သွား၍မရှာသင့်ပြီ။<br>> ရောဟိတဿ၊ နတ်ဗြဟ္မ၊ ဗုဒ္ဓဟောလေသည်။<br>> ထို့ကြောင့်မှန်စွာ၊ လေးသစ္စာ၊ ဤကိုယ်ထဲမှာ ရှာရမည်။ <hr> စာမျက်နှာ-158 <br> <h3>၂၁၆။ <b>န ဣတော ဒူရေ ဘဝိဿံ၊ ဘဝဂ္ဂံ ကိံ ကရိဿတိ။</b></h3><b>ပစ္စုပ္ပန္နမှိ ဝေါဟာရေ၊ သကေ ကာယမှိ ဝိန္ဒထ။</b><br><br><b>ဣတော၊</b> ဤခန္ဓာကိုယ်မှ။ <b>ဒူရေ၊</b> အဝေးအလံ အပြင်ပ၌။ <b>န ဘဝိဿံ၊</b> လေးပါးသစ္စာ ရှိလိမ့်မည်ဟု အမှန်မသွေ မရှာအပ်ပေ။ <b>ဘဝဂ္ဂံ၊</b> အမြင့်ထက်မြင့် ဆင့်ဆင့်တက်သည့် ဘုံဘဝဂ်၌။ <b>ကိံ ကရိဿတိ၊</b> အဘယ်သို့ငှာ တရားရှာရေး စောင့်မျှော်တွေးနေရပါမည်နည်း။ <b>ပစ္စုပ္ပန္နမှိ၊</b> ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော။ <b>ဝေါဟာရေ၊</b> ခန္ဓာကိုယ်ဟု ခေါ်ဆိုထိုက်သော။ <b>သကေ ကာယမှိ၊</b> မိမိခန္ဓာကိုယ်၌။ <b>ဝိန္ဒထ၊</b> တရားရအောင် ရှာမှီးကြကုန်လော့။<br><br>---<br><h3>၂၁၇။ “ခန္ဓာငါးဖြာ ဥပမာ”</h3><b>ဖေဏပိဏ္ဍူပမံ ရူပံ၊ ဝေဒနာ ပုပ္ဖုဠူပမာ။</b><br><b>မရီစိကူပမာ သညာ၊ သင်္ခါရာ ကဒလူပမာ။</b><br><b>မာယူပမဉ္စ ဝိညာဏံ၊ ဒေသိတာဒိစ္စဗန္ဓုနာ။</b><br>*(ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ္တပါဠိတော်)*<br><br><b>ရူပံ၊</b> ရုပ်တရားသည်။ <b>ဖေဏပိဏ္ဍူပမံ၊</b> အခိုင်အမြဲ အစိုင်အခဲ ထင်ပါသော်လည်း လက်နှင့်ကိုင်ဆုပ် အဟုတ်မရ ပျောက်ပျက်သွားရသည့် ရေမြုပ်တုံးကြီးပမာ တူလှ၏။ <b>ဝေဒနာ၊</b> ချမ်းသာ ဆင်းရဲ မျိုးစုံကွဲလျက် ဖြစ်လဲပျက်ရာ ဝေဒနာသည်။ <b>ပုပ္ဖုဠူပမာ၊</b> ရေပေါ်ပေါ်တက် ခဏပွက်၍ ချုပ်ပျက်ခါခါ ရေပွက်ပမာသာတည်း။ <b>သညာ၊</b> သညက္ခန္ဓာသည်။ <b>မရီစိကူပမာ၊</b> နွေခါကာလ တောရိပ်စဝယ် အသွယ်သွယ်အထပ်ထပ် ရေတံလျှပ်ကဲ့သို့ မချို့နမူ အလားတူပါပေ၏။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> သင်္ခါရက္ခန္ဓာသည်။ <b>ကဒလူပမာ၊</b> တစ်ထပ်ချင်း တစ်ထပ်ချင်း ခွာလိုက်သော် ဘာမျှမကျန် အနှစ်အဆန်မနှော ငှက်ပျောတုံးသဘောနှင့် တူလှပါပေ၏။ <b>ဝိညာဏံ၊</b> အာရုံမျိုးစုံ အကုန်သိပြန် ကြံသိဟန်ကြောင့် စိတ္တံခေါ်သည့် ဝိညာဏက္ခန္ဓာသည်။ <b>မာယူပမံ၊</b> အမျိုးမျိုးအား လှည့်ပတ်စားသည့် မျက်လှည့်သမားနှင့် တူပါပေ၏။ <b>ဣတိ၊</b> ဤသို့။ <b>အာဒိစ္စဗန္ဓုနာ၊</b> အာဒိစ္စနေ တန်ခိုးထင်ပေါ် ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည်။ <b>ဒေသိတာ၊</b> သဘာဝတရား သိထင်ရှားအောင် ပမာဆောင်၍ အခေါင်ပရမေ ဟောပြတော်မူပါပေသတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-159 <br> <h3>၂၁၈။ “နောက်ဆုံးမှာတော်မူ”</h3><b>ဟန္ဒ ဒါနိ ဘိက္ခဝေ၊ အာမန္တယာမိ ဝေါ။</b><br><b>ဝယဓမ္မာ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပမာဒေန သမ္ပာဒေထ။</b><br>*(မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် ပါဠိတော်)*<br><br><b>ဘိက္ခဝေ၊</b> ငါဘုရား၏ ထံပါးနီးစပ် ခဝပ်ကာသာ စောင့်မျှော်ရှာငြား အိုချစ်သားတို့။ <b>ဟန္ဒ၊</b> ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်ခါနီး ယခုလို အခါကာလကြီး၌။ <b>ဝေါ တုမှာကံ၊</b> ချစ်သား ချစ်သမီးအပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>အာမန္တယာမိ၊</b> နောက်ဆုံးစကား မှာကြားခဲ့ပေအံ့။ <b>သင်္ခါရာ၊</b> ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ အကြောင်းလေးဖြာတို့ ညီညာပြုပြင် တီထွင်လာရ သင်္ခါရခေါ်သည့် နာမ်ရုပ်နှစ်ဝတို့သည်။ <b>ဝယဓမ္မာ၊</b> ဖြစ်ပြီးမုချ ပျက်စီးရသည့် သဘာဝတရားတွေ ဖြစ်ပါကုန်၏။ <b>တသ္မာဟိ၊</b> ထိုသို့လျှင် သင်္ခါရဓမ္မ သဘာဝတွေက ဖြစ်ပြီးမုချ ပျက်စီးရသည့် သဘာဝဓမ္မတွေ ဖြစ်လေသောကြောင့်။ <b>တုမှေ၊</b> သင်ချစ်သား ချစ်သမီး အပေါင်းသူတော်ကောင်းတို့သည်။ <b>အပ္ပမာဒေန၊</b> မမေ့မလျော့ မပေါ့မဆသော အပ္ပမာဒဆိုသည့် သတိတရားနှင့်။ <b>သမ္ပာဒေထ၊</b> ကိုယ်စီကိုယ်ငှ သဘာဝဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြည့်စုံ၍သာ နေကြပါကုန်လော။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> နောက်ဆုံးစကား မှာကြားပါမည်၊<br>> သင်္ခါရများ ပျက်ပြားမတည်။<br>> သတိစွဲလို့ ခိုင်မြဲတည်ကြည်။<br>> ပြည့်စုံကြ ဗုဒ္ဓမိန့်မှာသည်။<br><br>---<br><h3>၂၁၉။ “မင်းစည်းစိမ် ဘယ်မမက်တယ်”</h3><b>ပထဗျာ ဧကရဇ္ဇေန၊ သဂ္ဂဿ ဂမနေန ဝါ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကာဓိပစ္စေန၊ သောတာပတ္တိဖလံ ဝရံ။</b><br>*(ဓမ္မပဒ ပါဠိတော်)*<br><br><b>ပထဗျာ၊</b> ဇမ္ဗူသောင်းခွင် မြေအပြင်၌။ <b>ဧကရဇ္ဇေန ဝါ၊</b> တစ်ဦးတည်း လွှမ်းမိုး၍ အုပ်စိုးပိုင်နင်း မင်းဧကရာဇ်၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာထက်လည်းကောင်း။ <b>သဂ္ဂဿ၊</b> နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် အထက်ရပ်သို့။ <b>ဂမနေန၊</b> သွားရောက် လွှမ်းမိုးအုပ်စိုးနှိမ်နင်း မင်း၏စည်းစိမ်ချမ်းသာမျိုးထက်လည်းကောင်း။ <b>သဗ္ဗလောက-</b> <hr> စာမျက်နှာ-160 <br> <b>-ာဓိပစ္စေန၊</b> ခပ်သိမ်းသော လောကဓာတ်အလုံးကို သိမ်းကြုံလွှမ်းမိုး အုပ်စိုးရသော စည်းစိမ်ချမ်းသာမျိုးထက်လည်းကောင်း။ <b>သောတာပတ္တိဖလံ၊</b> သောတာပတ္တိဖိုလ်ချမ်းသာသည်။ <b>ဝရံ၊</b> မြင့်မြတ်လှပါပေ၏။ (ဝါ) <b>ဝရံ၊</b> ဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ ကိလေသာရှင်း အပါယ်ရန်ကင်းသဖြင့် သေရင်းလည်းမြတ်၊ ရှင်ရင်းလည်းမြတ်၊ အထပ်ထပ် ရန်ဘယာ စိတ်ထင့်စရာ မတွယ်မကပ်နိုင်သဖြင့်သာ တကယ်ပင် မြင့်မြတ်လှပါပေတော့သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၂၀။ “ဆုတောင်းမေတ္တာ”</h3><b>သာသနဿ စ လောကဿ၊ ဝုဒ္ဓိ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>သာသနမ္ပိ စ လောကမ္ပိ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><br><b>သာသနဿ စ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ညီး ဘုရား၏ သာသနာတော်ကြီး၏လည်းကောင်း။ <b>လောကဿ စ၊</b> သာသနာ့ရိပ်ညို မှီခိုဆည်းကပ် လောကဓာတ်သား လူအများ၏လည်းကောင်း။ <b>ဝုဒ္ဓိ၊</b> တစ်နေ့တခြား တက်နေလားသို့ တိုးပွားစည်ပင်ခြင်းသည်။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> အခါခပ်သိမ်း။ <b>ဘဝတု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖြန်းသဖြင့် ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ပါစေ။ <b>သာသနမ္ပိ စ၊</b> ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ဝါထိန်ညီး သာသနာတော်မြတ်ကြီးကိုလည်းကောင်း။ <b>လောကမ္ပိ စ၊</b> သာသနာ့ရိပ်ညို မှီခိုဆည်းကပ် လောကဇာတ်သား လူအများကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာဒေဝ နတ်မြတ်နတ်ကောင်း နတ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>သဗ္ဗဒါ၊</b> အခါခပ်သိမ်း။ <b>ရက္ခန္တု၊</b> သာသနာရန်စွယ် လှန်ပယ်ဖျက်ဆီးလျက် ထက်မိုးခွင့် အာကာဗွေမှာ တာရာအလယ် ပပဝင်းသည့် ရွှေလမင်း ထိန်ထိန်သာသလို အရာရာ ပိုမောက်၍ အဖြာဖြာ ဆိုစလောက်အောင် စောင့်ရှောက်ဖေးမတော်မူကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> သာသနာမြတ်၊ တရားကတ်၊ မပြတ်လင်းပပါစေ။<br>> လောကလူသား၊ ချမ်းသာတရားနှင့်၊ ထိမ်းငြိမ်းပါစေ။<br>> မြတ်သာသနာ၊ ဒါယကာ၊ ဒေဝနတ်များ စောင့်ပါစေ။<br><br>---<br><h3>၂၂၁။ “မသိနိုင်သောတရား ငါးပါး”</h3><b>ဇီဝိတံ ဗျာဓိ ကာလော စ၊ ဒေဟနိက္ခေပနံ ဂတိ။</b><br><b>ပဉ္စေတေ ဇီဝလောကသ္မိံ၊ အနိမိတ္တာ န နာယရေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-161 <br> <b>ဇီဝိတံ၊</b> အသက်အပိုင်းအခြားလည်းကောင်း။ <b>ဗျာဓိ၊</b> မည်သည့်ရောဂါဖြင့် သေမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ကာလော စ၊</b> မည်သည့်ဥတု၊ မည်သည့်ကာလ၊ မည်သည့်အချိန်၌ သေမည်ဟု ကာလအပိုင်းအခြားကိုလည်းကောင်း။ <b>ဒေဟနိက္ခေပနံ၊</b> မည်သည့်ဌာန၌ သေရမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဂတိ၊</b> သေပြီးနောက် မည်သည့်ဂတိသို့ ရောက်ရမည်ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဇီဝလောကသ္မိံ၊</b> အသက်ရှိကြ သတ္တလောက၌။ <b>ဧတေ ပဉ္စ၊</b> ဤငါးပါးတို့ကို။ <b>အနိမိတ္တာ၊</b> ကြိုတင်၍ နိမိတ်မဖတ်နိုင်ကြကုန်။ <b>န နာယရေ၊</b> မသိနိုင်ကြကုန်။<br>*(အသုဘတရား၌ ထည့်ဟောနိုင်သည်)*<br><br>---<br><h3>၂၂၂။ “အသီးအပုပ်ထဲက အနှစ်ထုတ်ပါ”</h3><b>ပီဠေယျ ကာယတော မေဒံ၊ ဓနတော ပေဏံ ဝရံ။</b><br><b>တေန မေဒေန နိဗ္ဗာနံ၊ ကီဏေယျ အဇရံ ဝရံ။</b><br><br><b>ပေဏံ၊</b> ကိုးဆယ်ခြောက်ဖြာ ဘေးရောဂါကို ဝဲယာပိုင်းအုံ အကာအတိသာ လွှမ်းခြုံထားအပ်သော။ <b>ကာယတော၊</b> မစင်ပုပ်လောင် ညှိဟောင်ညစ်စုတ် ဤကိုယ်ယုတ်မှ။ <b>ပရံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ကောင်းမြတ်လှစွာသော သူတော်ကောင်းတရားဟူသော အဆီအနှစ်ကို။ <b>ပီဠေယျ၊</b> အားကုန်သစ်၍ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရာ၏။ <b>ပေဏံ၊</b> ရန်သူငါးတန် ဆက်ဆံရောယှက်၍ အကာသက်သက်ဖြစ်သော။ <b>ဓနတော၊</b> လောကီရတနာ အဖြာဖြာအသီးသီး ပစ္စည်းဥစ္စာထဲမှ။ <b>ဝရံ၊</b> နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အကျင့်ဖြစ်၍ ကောင်းမြတ်လှစွာသော။ <b>မေဒံ၊</b> သူတော်ကောင်းတရားတည်းဟူသော အဆီအနှစ်ကို။ <b>ပီဠေယျ၊</b> အားကုန်သစ်၍ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရာ၏။ <b>တေန မေဒေန၊</b> ပစ္စည်းဥစ္စာ ကိုယ်ခန္ဓာထဲမှ ညှစ်ထုတ်လိုက်ရသော ထိုသူတော်ကောင်းဥစ္စာ ရတနာအနှစ်ဖြင့်။ <b>ဝရံ၊</b> အသေပြတ်၍ မြတ်လှသော။ <b>အဇရံ၊</b> ဘယ်တော့မှမအို အစဉ်နုပျို၍နေသော။ <b>နိဗ္ဗာနံ၊</b> ဘေးဘယာကင်းကွာ နိဗ္ဗာန်ဆိုသည့် မြတ်ချမ်းသာကို။ <b>ကိဏေယျ၊</b> လဲလှယ်ဖလှယ် ဝယ်ယူလိုက်ရာသတည်း။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ခန္ဓာကိုယ်ယုတ် အရင်းလုပ်ကာ၊<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ် ဝယ်တတ်ရမှာ။<br>> အကာပစ်လို့ အနှစ်ဖွေရှာ၊<br>> အဆီနှုတ် ထုတ်လိုက်ကြစမ်းပါ။<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-162 <br> <h3>၂၂၃။ “ဟဲ့ကာမ အသံ”</h3><b>ကာမ တေ မူလံ ဇာနာမိ၊ သင်္ကပ္ပါ ကာမ ဇာယသိ။</b><br><b>န တံ သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊ ဧဝံ ကာမ န ဟေဟိသိ။</b><br><br><b>ကာမ၊</b> ဟဲ့ကာမ။ <b>တေ၊</b> ပရိယာယ်သွယ်ဖြာ မာယာများလှ သင်ကာမ၏။ <b>မူလံ၊</b> အကြောင်းရင်း မူလသဘာဝကို။ <b>ဇာနာမိ၊</b> ငါယခုပင် ရှုဆင်ခြင်သော် အမြင်ထွင်းဖောက် အလင်းရောက်ခဲ့ပေပြီ။ <b>ကာမ၊</b> ဟဲ့ကာမ။ <b>တွံ၊</b> ပရိယာယ်သွယ်ဖြာ မာယာများလှ သင်ကာမသည်။ <b>သင်္ကပ္ပါ၊</b> လောကီအာရုံ ကာမဂုဏ်ကို ဖုံဖုံလီလီ ကြံစည်တွေးကြံ အကြောင်းခံကြောင့်။ <b>ဇာယသိ၊</b> လျှပ်ပေါ်ကာ ဖြစ်ပေါ်လာရသည် မဟုတ်ပါလား။ <b>ဒါနိ၊</b> သင့်အကြောင်းကို ကောင်းကောင်းသိလာ ယခုအခါ၌။ <b>အဟံ၊</b> ငါသည်။ <b>တံ၊</b> သင့်ကို။ <b>န သင်္ကပ္ပယိဿာမိ၊</b> ဘယ်နည်းဘယ်ဟန် ဘယ်ပုံစံနှင့်မျှ မကြံမစည်တော့ပြီ။ <b>ကာမ၊</b> မာယာများလှသည့် ကာမ။ <b>ဧဝံ၊</b> ဤသို့ ပွေပွေလီလီ မကြံစည်သည်ရှိသော်။ <b>တွံ၊</b> သင်ကာမသည်။ <b>န ဟေဟိသိ၊</b> သင်ဘယ်လိုစီမံ ဘယ်လိုဖန်လို့မှ ဉာဏ်နီစွမ်းထုတ်ကာ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်တော့မည် မဟုတ်ပါပေတော့သည်တကား။<br><br>---<br><h3>၂၂၄။ “ဒိဋ္ဌိပယ်မှု အလေးပြု”</h3><b>သတ္တိယာ ဝိယ ဩမဋ္ဌော၊ ဒယှမာနောဝ မတ္ထကေ။</b><br><b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိပဟာနာယ၊ သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ။</b><br><br><b>သတ္တိယာ၊</b> အသွားနှစ်ဖက် မြမြထက်သည့် လှံမကြီးဖြင့်။ <b>ဩမဋ္ဌော ဝိယ၊</b> ရင်ဝ၌ စူးဝင်နေသော သူကဲ့သို့လည်းကောင်း။ <b>မတ္ထကေ၊</b> ဦးခေါင်း၌။ <b>ဒယှမာနောဝ၊</b> မီးလောင်နေသော သူကဲ့သို့လည်းကောင်း။ <b>သတော ဘိက္ခု၊</b> သတိနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်။ <b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊</b> ဘဝများစွာ အနမတဂ္ဂက စွဲလာကပ်ပြီး အပါယ်မီးပွား သက္ကာယဒိဋ္ဌိဆိုသည့် အယူမှားများကို။ <b>ပဟာနာယ၊</b> ပယ်နုတ်ခြင်းငှာ။ <b>ပရိဗ္ဗဇေ၊</b> လွန်လွန်မင်းမင်း အပြင်းအထန် ကြိုးစားပွားများ အားထုတ်ရာ၏။<br><br>> <b>ဆောင်ပုဒ်</b><br>> ရင်ဝလှံစူး ဦးခေါင်းမီးလောင်၊<br>> ဒီအရေးက မကြီးသေးပေါင်။<br>> ဒိဋ္ဌိပယ်ရေး ကြီးလေးဝန်ဆောင်၊<br>> သတ်လွတ်ရ အပါယ်ဘောင်။<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-163 <br> <h3>ဓာတ်ကြီးလေးပါး မြွေလေးတောင်</h3><h3>(ပထဝီဓာတ်)</h3><b>၂၂၅။ ပတ္ထဒ္ဓေါ ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော ကဋ္ဌမုခေန ဝါ။</b><br><b>ပထဝီဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ ကဋ္ဌမုခေဝ သော။</b><br><br><b>ကဋ္ဌမုခေန၊</b> ကဋ္ဌမုခမြွေသည် (ကိုက်လျှင် ဒုတ်ကဲ့သို့ ခက်မာသွားစေတတ်သော မြွေသည်)။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> လွန်စွာ တောင့်တင်းခက်မာသည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်အစွမ်း၊ ဆေးအစွမ်းဖြင့်။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> လွန်စွာ တောင့်တင်းခက်မာခြင်းသည်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>ပထဝီဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> အဇ္ဈတ္တ ပထဝီဓာတ် ပျက်လေသောအခါ၌ကား။ <b>မန္တာဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တန်အစွမ်းဖြင့် ကယ်မ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>သော ကာယော၊</b> ထိုကိုယ်သည်။ <b>ကဋ္ဌမုခေဝ၊</b> ကဋ္ဌမုခမြွေ၏ ခံတွင်း၌ ရောက်သကဲ့သို့။ (ဝါ) ကဋ္ဌမုခမြွေပေါက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>ပတ္ထဒ္ဓေါ၊</b> ဧကန်မုချ တောင့်တင်းခက်ထန်ရသည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><h3>(အာပေါဓာတ်)</h3><b>၂၂၆။ ပူတိယော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော ပူတိမုခေန ဝါ။</b><br><b>အာပေါဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ ပူတိမုခေဝ သော။</b><br><br><b>ပူတိမုခေန၊</b> ပူတိမုခမြွေသည်။ (ဝါ) ကိုက်လိုက်လျှင် တစ်ကိုယ်လုံး ပုပ်သွားစေတတ်သော မြွေသည်။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>ပူတိယော၊</b> ပုပ်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်အစွမ်း ဆေးဝါး၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>ပူတိယော၊</b> ပုပ်သည်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>အာပေါဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> အာပေါဓာတ် ပျက်စီးသွားသော အခါ၌ကား။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တန်အစွမ်းဖြင့် ကယ်မ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>ကာယော၊</b> ထိုကိုယ်သည်။ <b>ပူတိမုခေဝ၊</b> ပူတိမုခမြွေ၏ ခံတွင်း၌ ရောက်သကဲ့သို့။ (ဝါ) အပေါက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>ပူတိယေဝ၊</b> ပုပ်သည်သာလျှင်။ <b>ဟောတိ၊</b> မုချ ဖြစ်ရပေ၏။<br><h3>(တေဇောဓာတ်)</h3><b>၂၂၇။ သန္တတ္တော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော အဂ္ဂိမုခေန ဝါ။</b><br><b>တေဇောဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ အဂ္ဂိမုခေဝ သော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-164 <br> <b>အဂ္ဂိမုခေန၊</b> အဂ္ဂိမုခမြွေသည်။ (ဝါ) ကိုက်လိုက်လျှင် မီးလောင်သကဲ့သို့ ခံစားရသော မြွေသည်။ <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>သန္တတ္တော၊</b> ပူလောင်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> ဆေးဝါးမန္တရား၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>တေဇောဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> တေဇောဓာတ်ပျက်လျှင်ကား။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> မန္တန်ဆေးဝါးဖြင့် ကယ်မ၍ မရနိုင်တော့ဘဲ။ <b>သန္တတ္တော၊</b> ဧကန်မုချ ပူလောင်တော့သည်သာလျှင်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><h3>(ဝါယောဓာတ်)</h3><b>၂၂၈။ သဉ္ဆန္နော ဘဝတိ ကာယော၊ ဒဋ္ဌော သတ္ထမုခေန ဝါ။</b><br><b>ဝါယောဓာတုပ္ပကောပေန၊ ဟောတိ သတ္ထမုခေဝ သော။</b><br><br><b>သတ္ထမုခေန၊</b> သတ္ထမုခမြွေသည်။ (ကိုက်လျှင် ဓားဖြင့် ခုတ်ဖြတ်သကဲ့သို့ ခံစားရသော မြွေသည်။) <b>ဒဋ္ဌော၊</b> ကိုက်အပ်သော။ <b>ကာယော၊</b> ကိုယ်သည်။ <b>သဉ္ဆန္နော၊</b> အပိုင်းအပိုင်းပြတ်သည်။ <b>ဘဝတိ ဝါ၊</b> ဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>မန္တဂဒဝသေန၊</b> မန္တန်ဆေးဝါး၏ အစွမ်းဖြင့်။ <b>န ဘဝတိ၊</b> မဖြစ်သည်လည်း ရှိ၏။ <b>ဝါယောဓာတုပ္ပကောပေန ပန၊</b> ဝါယောဓာတ် ပျက်လေသောအခါ၌ကား။ <b>မန္တဂဒရဟိတော၊</b> ဆေးဝါးမန္တရားဖြင့် ကုမ၍ မရတော့ဘဲ။ <b>သတ္ထမုခေဝ၊</b> သတ္ထမုခမြွေ၏ အကိုက်ခံရသကဲ့သို့။ <b>သဉ္ဆန္နော၊</b> အပိုင်းအပိုင်းပြတ်သည်။ <b>ဟောတိ၊</b> ဖြစ်ရလေတော့၏။<br><br>---<br><h3>၂၂၉။ “သံယောဇဉ်”</h3><b>ဒဠှာရမ္မဏေ ယောဇန္တိ၊ သံသုဋ္ဌေ ပုထုကေ ဇနေ။</b><br><b>ပီဠန္တာ ဒုက္ခဓမ္မေဟိ၊ သမ္မာဇည-ဝိမုတ္တိကေ။</b><br><br><b>အာဝုသော၊</b> သံသရာညွတ်ဗွေ ကရွတ်ခွေမှ လွတ်စေဖို့ မြတ်ဓမ္မကို သေချာမှတ်သား နာကြားလိုသော အို... တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သူတော်ကောင်းတို့။ <b>သံယောဇနာ၊</b> စကားကလေး သုံးလုံးပေမဲ့ မဆုံးတဲ့အဓိပ္ပာယ်၊ သူ့နယ်က ဘဝဂ်အကုန် လွှမ်းခြုံပိတ်ဆို့ ရုန်းနိုင်ရန် အခက်ဆုံး၊ <hr> စာမျက်နှာ-165 <br> လူရော နတ်ရော ဗြဟ္မာရော မကျန် တအုံးအုံးနှင့် စုရုံးဆူညံ ဘဝဂ်တိုင် အန်ထွက်အောင် ဖွဲ့နှောင်ချည်ထား၊ အကျဉ်းအားဖြင့် တဆယ်၊ အကျယ်အားဖြင့် ထောင့်ငါးရာ ကိလေသာ တဏှာပေမဆိုတဲ့ အနှောင်အဖွဲ့တို့သည်။ (ဝါ) သူနှင့်သာဘဲ မခွဲဘဲနေချင်ပါသည်၊ သူ့ကိုသာဘဲ အစဉ်အမြဲ မမှိတ်ဘဲကြည့်နေချင်ပါသည်၊ သူမပါရင် ရင်ထဲမှာမချိတရိနှင့် နေမထိထိုင်မသာ၊ စာကိုလည်း မကျက်နိုင်၊ စားလို့လည်း မဝင်နိုင်၊ အိပ်စက်လည်း မပျော်နိုင်၊ တငိုင်ငိုင်လျက် တတွေးတွေးလည်လည် ငယ်ရွယ်သူ အပျိုလူပျိုဘဝမှာ စကတည်းက သဲသဲမဲမဲကြီး လှမ်းပြီးတော့ အသည်းကျွမ်းတယ်ဆိုတဲ့ ဇနီးမယားမကျခင်က သမီးရီးစားတို့၏ သံယောဇဉ်။ ဇနီးမယားလို ဖြစ်လာပြန်တော့ သမီးသားတွေ တစ်ခါရံလို မဟာပန် မြတ်သောတာတို့တောင်မှ ရှောင်မရ ရှားမရနဲ့ တရားတထောင် တွက်ရေလို့ မကုန်နိုင်အောင် အတောင်တွေ အလက်တွေ အခက်တွေ အတက်တွေ ပွေရှုပ်ကာ ကြခတ်ဝါးရုံကဲ့သို့ အလွတ်ခုန်ရန် အမှန်ပင် ခဲယဉ်းလှသဖြင့် ဇွဲတင်းကာ တိမ်ယောင်နှင့်နက်လှသည့် အိမ်ထောင်ဖက်တို့၏ သံယောဇဉ်။ အရွယ်တော်သီသီ ဟိုင်းလာလို့ ဇရာအပိုင်း ရောက်လာသောအခါ နောက်နောက်ကဟာတွေကို ပြန်ပြန်တွေးပြီးတော့ ငယ်မူငယ်သွေးတွေ ပြန်ချင်သလိုလို၊ အသစ်တွေ ဘယ်လိုကောင်းသော်လည်း အဟောင်းကို တလယ်လယ်နဲ့ တကယ်တတပြီး နေကြသည့် ဒကာမကြီးတွေ ဒကာကြီးတွေ အိုပြီးမှ နလံထကြသည့် သံယောဇဉ်။ လူ့သံယောဇဉ်၊ နတ်သံယောဇဉ်၊ ဗြဟ္မာသံယောဇဉ်။ နိက္ခမ အဓိဋ္ဌာန်ဆောက်ကာ စိတ်ကြံကာ နိဗ္ဗာန်ပေါက်ရော့ဟဲဟု ကူးမြောက်ကာ ဖန်ဝါထည်နှင့် အရဟံဘဂဝါ သာသနာနယ်သို့ ကူးခဲ့သော်လည်း အထူးသဒ္ဓါဗလဝတွေနှင့် ဦးချကာ ပဏာမပြုကြသည့် လာလာသမျှ ဒကာဒကာမတွေကို တရားဒေသနာပြရင်း ပြရင်း တစ်စချင်း တစ်စချင်း မသိမသာ တွယ်ကပ်ပြီး တဖြည်းဖြည်း အလုံးကြီးလာသည့် ဘုန်းကြီးတို့ရဲ့ သံယောဇဉ်။ ပြောမဆုံးပေါင် တောသုံးထောင်မက အရာကျယ်လှသည့် အမာနယ်- <hr> စာမျက်နှာ-166 <br> ထွက်ခွာသွားမရအောင် ဖက်တွယ်ကာ ချည်နှောင်ထားကြသည့် သံယောဇဉ်တရားတို့သည်။ <b>သမ္မဇည ဝိမုတ္တိကေ၊</b> သတိသမ္ပဇဉ် ဉာဏ်ယှဉ်မကပ် အမှတ်တွေလွတ်၍ နေသား။ <b>ပုထုကေ ဇနေ၊</b> ကိလေသာတရား ပေါများတွင်တွင် ပုထုဇဉ်ဟု ရှင် လူ နတ်များ ဗြဟ္မာအစားစားတို့ကို။ <b>သံသုဋ္ဌ၊</b> မဂ္ဂင်ဉာဏ် ဝင်မသုံးရင်ဖြင့် ဘယ်လိုပင် နင်းကန်ရုန်းသော်လည်း ကုန်းအထက် ဟိုနယ်မှာ လွတ်ဖွယ်ရာ ဘယ်မမြင်နိုင်ဘဲ ဓလေ့ပိုင်ပိုင် တကယ်ကို ခိုင်ခိုင်မြဲမြဲကြီးသာလျှင်။ <b>ဒဠှာရမ္မဏေ၊</b> ရူပ၊ သဒ္ဒ၊ ဂန္ဓ၊ ရသ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဟု ငါးဝအာရုံ ကာမဂုဏ်ဆိုသည့် ချည်တိုင်၌။ (ဝါ) <b>ဒဠှာရမ္မဏေ၊</b> သမီးသားနှင့် စီးပွားအာရုံ ကာမဂုဏ်ဆိုသည့် ချည်တိုင်၌။ <b>ယောဇေန္တိ၊</b> တုပ်နှောင်၍ ထားလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>ယောဇေန္တိ၊</b> ဘုရား တရား သံဃာနားသို့ မသွားရအောင် တုပ်နှောင်ရစ်ပတ် အထပ်ထပ် ဖွဲ့ချည်ကြလေကုန်၏။ <b>ဧ၊</b> အထပ်ထပ်တုပ်နှောင် မလွတ်အောင် ဖွဲ့ချည်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍။ <b>ဒုက္ခဓမ္ေဟိ၊</b> ဇာတိ၊ ဇရာ၊ ဗျာဓိ၊ မရဏ ဝဋ်ဒုက္ခတရားတို့ဖြင့်။ <b>ပီဠေန္တိ၊</b> နှိပ်စက်တတ်ကြလေကုန်၏။ (ဝါ) <b>ပီဠေန္တိ၊</b> ခံနိုင်လျှင်လည်းခံ မခံနိုင်လည်းခံနှင့် ဒဏ်တွေ နင့်ကိုထိရော့ဟဲဟု ဖိဖိစီးစီးကြီး နှိပ်စက်ကြလေကုန်သတည်း။<br><br>---<br><h3>၂၃၀။ “နတ်ပင့်”</h3><b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ အတြာဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။</b><br><b>သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊ သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-167 <br> <b>သမန္တာ၊</b> အနီးအနား ထံပါးပတ်ခြာ ရပ်ဒိသာမှ။ <b>စက္ကဝါဠေသု၊</b> ဖြစ်တူပျက်တူ ဇမ္ဗူရိုက်ပြောင်း စကြဝဠာတိုက် တစ်သောင်းတို့၌။ (ဝါ) ဘုရားမြတ်စွာ စိန္တေယျာ၏ အာဏာဓမ္မစက် ပြန့်နှံ့ထွက်ရာ သမ္မာရိုက်ပြောင်း စကြဝဠာတိုက် တစ်သောင်း၌။ <b>ဝသန္တာ၊</b> ကြည်သာချမ်းမြ နေထိုင်ကြကုန်သော။ (ဝါ) ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ဒေသနာဓမ္မ ဆုံးမဖြင့် လုံးဝသေချေ စိတ်နေကိုယ်ကျ ချမ်းအေးမြလျက် ဓမ္မရိပ်သာ အေးသာယာဝယ် ကြည်သာချမ်းမြ နေထိုင်ကြကုန်သော။ <b>ဒေဝါ၊</b> သမ္မာအယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် အရှင်နတ်ကောင်း နတ်မြတ်တို့သည်။ <b>အတြ၊</b> ဓမ္မသဘင် ဆင်ယင်ကျင်းပ ဤဌာနသို့။ <b>အာဂစ္ဆန္တု၊</b> အာကာဝေဟင် ခရီးယဉ်ဖြင့် အပြီးနှင်ကာ ကြွရောက်တော်မူကြပါကုန်လော့။<br><br><b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br><b>ဘဒ္ဒန္တာ၊</b> သာသနာ့အယူ ဖြူစင်ဖြောင့်မတ် အို နတ်ကောင်းနတ်မြတ်အပေါင်းတို့။ <b>အယံ ကာလော၊</b> ကြွရောက်လာကြ ဤအခါသမယသည်ကား။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော၊</b> တရားဒေသနာ မြိုက်ရာကို ကောင်းစွာမသွေ နာယူကြရမည့် အခါကာလတည်း။ (ဝါ) တရားဒေသနာ မြိုက်ရသာကို ကောင်းစွာမသွေ နာကြားတော်မူကြပါလေကုန်လော့။<br><br>---<br><h3>“ပရိတ်အမွှန်း”</h3><b>ဗုဒ္ဓါဒီနံ နုဘာဝေန၊ ဒုန္နိမိတ္တံ ဒုမင်္ဂလံ။</b><br><b>ဒုဿဒ္ဒံ ပါပဂ္ဂဟော စ၊ ဝိနဿန္တု ဒုဿုပိနံ။</b><br><br><b>ဣမသ္မိံ ဂေဟေ၊</b> ဇနီးမယား သမီးသားနှင့် စီးပွားရွှေငွေ အခြေပိုင်ပိုင် နေထိုင်ကြရာ ဤအိမ်ဂေဟာအတွင်း၌။ <b>ဒုန္နိမိတ္တံ စ၊</b> စနည်းတဘောင် စို့သက်ရောင်နှင့် ထက်ခေါင်ဖျားကို လင်းတဝင်တိုး ဆိုးသမျှငှက် တောနက်တိရစ္ဆာန် ဝင်ပျံခိုအောင်း မကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်အပေါင်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုမင်္ဂလံ စ၊</b> အနိဋ္ဌဖလရုပ် ဒုက္ခဝေဒနာများ တွင်းကျင်းကျော်မိလျှင် ကရေတွင်းရေကန် မကျန်တံတား စသည်များက အသွားမတော် ဆိုသော်ဖြစ်ငြား စကားမမှန် ကြမ်းတမ်းစိမ့်ရေ အထွေထွေမျိုး ကျောင်းဆိုးအိမ်ဆိုး လျှိုးမိတစ်ထွေ မြေနေမကောင်း ကျောင်းဆောက်အိမ်ဆောက် ထုပ်လျောက်သစ်အထားမမှန် မျက်လှန်ဇောက်ထိုး- <hr> စာမျက်နှာ-168 <br> <b>ထိုးမိလေရာ</b> အခါမတော် ကြောင် ဖွတ်တက်၊ ခွေး ကြွက် ဝက်က ကျွဲနွားစသည့် မြင်းကမကျန် တိရစ္ဆာန်အပေါင်း မကောင်းသော အမင်္ဂလာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုသဒ္ဒါ စ၊</b> ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် ထက်ခေါင်အိမ်မိုး ဝင်တိုးကျော်သန်း ငှက်သရန်းတို့၏ စိတ်မသန့်ဖွယ် ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် ခေါင်ခေါင်ကျည်ကျည် မြည်ဟစ်ကြ မကောင်းသော သဒ္ဒအမင်္ဂလာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ပါပဂ္ဂဟာ၊</b> ဂြိုဟ်အိပ်စန်းကျ ပါပသက်ခတ် သမသတ်နှင့် ဂြိုဟ်စား၊ ဂြိုဟ်ပျက်၊ ဂြိုဟ်ထွက်၊ ဂြိုဟ်ဝင်၊ ဂြိုဟ်နှင့်ဂြိုဟ်ဆီး ထွက်ငြီးမငြိမ် စန်းအိမ်လွန်းပြတ် နက္ခတ်ယိမ်းယိုင် မနိုင်လှုပ်ရှား မကောင်းထားသည် သုဉ်းခန္ဓာလေးဖြာ ဓာတ်ပျက် ကျက်တွင်းဆိုး အကျိုးမထင် နတ်လျင်တစ်ထွေ တစ္ဆေသူ ဖမ်းယူစုန်းဘုတ် ရုပ်မြုပ်နာမ်ထား များစွာအပေါင်း မကောင်းသမျှသော ဂြိုဟ်စီးဒသာ ကံကြမ္မာတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဒုဿုပိနဉ္စ၊</b> မြွေပွေး မြွေဟောက် ငန်းပျောက် ငန်းကျား တောသားကိုက်ခဲ ခေါင်းကွဲ ရိုက်နှက် သွေးထွက်သံယို မလိုဆင်လိုက် ဖုတ်လိုက်ပြင်းထန် ညှီနံပုပ်သိုး သစ်ရောင်မျိုးနှင့် ချိုးသည့်သစ်စိမ်း ကတိမ်းကပါး တောကျားကိုက်တွေ တစ္ဆေသဘက် ခေါင်းထက်ဆံပင် ပြတ်လျှင်တစ်ထွေ အနေမကျ မြင်ကကြောက်ဖွယ် အစွယ်ပြူးတူး ဘီလူးလိုက်လျက် ဝက်တောင်ပက်နှင့် သစ်ထက်တောင်ဖျား ကမ်းပါးကကျ များလှထွေထွေ အသရေဖျက် အိပ်မက်အပေါင်းတို့သည်လည်းကောင်း။ <b>ဧတေ ဒုန္နိမိတ္တာဒယော၊</b> ထိုဆိုအပ်ခဲ့ပြီး အသီးသီးအဝဝ မကောင်းသော အတိတ်နိမိတ်၊ မကောင်းသော အမင်္ဂလာ၊ မကောင်းသော ငှက်၏မြည်သံတွန်သံ၊ မကောင်းသော ဂြိုဟ်စီးဒသာ ကံကြမ္မာ၊ မကောင်းသော အိပ်မက်မြင်မက်ခြင်း ဟူသမျှတို့သည်။ <b>ဗုဒ္ဓါဒီနံ၊</b> ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမက ပွင့်ကုန်ကြသည့် ဘုရားအစ မြတ်ဓမ္မနှင့် သံဃာအရိယာ မြတ်ဆရာနှင့် ဝိဇ္ဇာဇော်ဂျီ တပသီတို့၏။ <b>အာနုဘာဝေန၊</b> တန်ခိုးရှိန်စော် မေတ္တာတော် အာနုဘော်ကြောင့်။ <b>အာဂတာနံ၊</b> မနောပုဗ္ဗင်္ဂမအစဉ်ဖြင့် ကြည်လင်ဟဒယ ရောက်ရှိနေကြကုန်သော။ <b>တုမှာကံ၊</b> တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့၏။ <b>အဇ္ဈတ္တိကဗာဟိရေသု၊</b> ကိုယ်တွင်းကိုယ်ပ၊ အိမ်တွင်းအိမ်ပ၊ အာရာမ်တွင်းအာရာမ်ပ နှစ်ဌာနတို့၌။ <b>သဗ္ဗအန္တရာယာ၊</b> အလုံးစုံအဝဝ အန္တရာယ်ဟူသမျှရှိသည်။ <b>ဝိနဿန္တု၊</b> နေခြည်ထိကျောက် နှင်းရည်ပေါက်သို့ ပျောက်ပျက်လွင့်စင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <b>ဣဋ္ဌမင်္ဂလာနိ၊</b> ကောင်းကျိုးချမ်းသာ မင်္ဂလာအဝဝ ဟူသမျှတို့သည်။ <b>ဝဍ္ဎန္တု၊</b> တစ်နေ့တခြား တက်နေအလားသို့ တိုးပွားနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-169 <br> <h3>ဂါထာတထောင် (၁၇၁) မင်္ဂလာပြုရာမှန်သမျှအတွက်</h3><h3>မင်္ဂလာဂါထာ</h3><b>၂၃၂။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>၂၃၃။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>၂၃၄။ ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br><b>သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b> မင်္ဂလာကြက်သရေ တက်ဝေဖို့အကြောင်း ကောင်းမြတ်ချမ်းသာ ဣဋ္ဌမင်္ဂလာအပေါင်းသည်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာ ပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဒါ၊</b> နေ့ရောညဉ့်ပါ ဗီဇနာမပြတ် အခါခပ်သိမ်းသာလျှင်။ <b>ဘဝတု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖျန်းသဖြင့် ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ပါစေ။ <b>သဗ္ဗဒေဝတာ၊</b> အလုံးစုံအရပ်ရပ် နတ်မြတ်နတ်ကောင်း နတ်အပေါင်းတို့သည်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> (ပ) အား။ <b>သဒါ၊</b> (ပ) သာလျှင်။ <b>ရက္ခန္တု၊</b> ဘေးအသွယ်သွယ် အန္တရာယ်မရောက် ရန်စွယ်ပျောက်အောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊</b> ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမက ပွင့်ကြကုန်ငြား မြတ်စွာဘုရားတို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော် အာနုဘော်ကြောင့်။ <b>တေ တုမှာကံ၊</b> တရားနာပရိသတ်အပေါင်း သင်သူတော်ကောင်းတို့အား။ <b>သဒါ၊</b> (ပ) သာလျှင်။ <b>သုခီ၊</b> ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ဘာမူကြာရေဝှေ့သို့ ချမ်းမြေ့ကြည်လင်ခြင်းသည်။ <b>ဘဝန္တု၊</b> မေတ္တာရေပန်း လှစ်ခါဖျန်း၍ ရွှင်လန်းကြည်သာ ဖြစ်ကြပါစေကုန်သတည်း။<br><br>> * ဒုတိယဂါထာ၌၊ (<b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊</b> သွာက္ခာတအစလာသည့် ခြောက်သော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံသော တရားတော်တို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော်အာနုဘော်ကြောင့်)<br>> * တတိယဂါထာ၌၊ (<b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊</b> သုပ္ပဋိပန္နအစလာသည့် ကိုးဖြာသော ဂုဏ်တော်နှင့် ပြည့်စုံသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးရှိန်စော်အာနုဘော်ကြောင့်)<br>> *(ဤမျှသာပြင်၍ ဆိုရတော့မည်)*<br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-170 <br> <h3>မေတ္တာပို့ ဆောင်ပုဒ် လင်္ကာများ</h3><br>(၁) သာသနာတော်ကြီး၊ ဘုန်းမီးနေလ၊ ထိန်ထိန်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၂) သာသနာထမ်း၊ ရဟန်းသံဃာ၊ ကြည်လင်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၃) သာသနာကျိုး၊ သည်ပိုးနိုင်ကြ၊ အမှန်ပ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၄) ပြသသွန်သင်၊ ဆရာအရှင်၊ ကိုယ်စိတ်တွင်ပ၊ ကြည်လင်ရ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၅) မိဘနှစ်ဖြာ၊ ဂုဏ်နာ၊ ချမ်းသာသုခ၊ အမှန်ရ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၆) သာသနာကြီး၊ ခိုမှီးနေကြ၊ ဝေနေယျ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br>(၇) ဤကမ္ဘာကြီး၊ ခိုမှီးနေကြ၊ ဝေနေယျ၊ ချမ်းမြပါစေ မေတ္တာဝေ။<br><br><b>[(“ပဏာမဂါထာတော်များ” နှင့် တွဲရန်)]</b><br>> သာသနာနေမင်း ဝင်းပသောခါ၊<br>> လူရော-နတ်ရော မြတ်သောရောင်ဝါ၊<br>> ပညာထွန်းပ ရွှန်းမြကြည်သာ၊<br>> နိဗ္ဗာန်ဓာတ် ဆိုက်ကပ်ကြစေရာ။<br>><br>> သာသနာနေမင်း မလင်းသောခါ၊<br>> လူရော-နတ်ရော မိုက်တောထဲမှာ၊<br>> လမ်းပျောက်လို့ ကျရောက်အပါယ်ရွာ၊<br>> အဲဒါကြောင့် ဗုဒ္ဓသာသန ပို့ရမေတ္တာ။<br><br><b>[(“သာသနာ့ဂုဏ်ရည်” ဂါထာနှင့် တွဲရန်)]</b><br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-171 <br> <h3>နိဂုံးကထာ</h3><br>စာအုပ်ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် အခက်အခဲပေါင်းများစွာရှိသည့်အနက် ငွေကြေးအခက်အခဲကို စာရေးသူ အလွန်ကြောက်သည်။ စာမူပြုစုရေးစသော အခြားကိစ္စများ ဘယ်လောက်ပင်ရှိပါစေ၊ စာရေးသူက ထိုအခက်အခဲများကို စိတ်ရှည်ရှည်ဖြင့် ဖြေရှင်းချင်ပါသည်။ ဖြေရှင်းနိုင်စွမ်း ရှိပါသည်။ ငွေကြေးအကြောင်းနှင့် ပတ်သက်လာလျှင်ကား ခက်သလိုလည်း တွေ့သည်၊ ရှက်သလိုလည်း တွေ့သည်။ ရှက်နေမှတော့ ခက်တော့မည်ကား အမှန်ပင်။<br><br>တရားတစ်ပုဒ်ကိုသာ ကြာချင်သလောက် ကြာပစေ ဟောလိုက်ချင်သည်။ ငွေကြေးအကြောင်းနှင့် စပ်လာလျှင် တစ်ခွန်းသော စကားကို မဆိုချင်။ ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့်လည်း စာရေးသူ၏ စာမူများ စာအုပ်အဖြစ်သို့ ရောက်မလာခဲ့။ စာမူများ စာအုပ်အဖြစ်သို့ ရောက်မလာသည့်အတူတူတော့ စာစောင်များ၌ ဆောင်းပါးရေး၍သာလျှင် မိမိ၏ စာရေးဝါသနာကို အာသာဖြေကာ အေးအေးသာ နေတော့သည်။<br><br>ဤသို့နေတော့မှ မိတ်ဆွေများ၊ တပည့်များက ဆရာတော် တရားဟောဂါထာ ပါဌ်အနက်များကို <b>“ဓမ္မကထိက”</b> သုံးရန် ဂါထာအစုံအလင် ရွေး၍ ထုတ်ဝေမည့်အကြောင်း တိုက်တွန်းလျှောက်ထားလာသည်။ ထိုအခါ မိမိက “ငွေကြေးအကြောင်းက လွဲလျှင် ကျန်ကိစ္စ အကုန်လုံး လုပ်ပေးမည်” ဟု ပြောပြရသည်။ သူတို့က “ငွေကြေးကို ကြိုးစားကြပါမည်” ဟု ကတိပြုကြသည်။ သို့သော် သူတို့မှာလည်း သူလိုကိုယ်လို ဖြစ်ကြသည်မို့ ပြည့်စုံကြမည်ကား မဟုတ်။ သို့သော် သူတို့က တာဝန်ယူကြတော့မှ ကျန်ကိစ္စကို စီစဉ်ပေးရမှာ တာဝန်လေးနေစရာ မရှိပြီ။<br><br>ဤတွင် ကျမ်းစာတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်မှု၌ ငွေကြေးသည်သာ အခက်အခဲတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်းကို စာပေထုတ်လုပ်ရေးနှင့် စပ်သူများ သိကြပါမည်။ စာရေးသူ ဆိုလိုသည်ကား မိမိအနေနှင့် ငွေကြေးကိစ္စကိုသာ ရှက်ကြောက်နေ၍ အခက်အခဲတစ်ခုဟု ဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-172 <br> ဤသို့ အခက်အခဲများစွာအကြားမှ ဤ <b>“ဂါထာတထောင်ကျမ်း”</b> မှာ စာအုပ်အဖြစ် ရုန်းကန်လူးလွန့်၍ ရွက်ညွန့်ခက်ကာ စာပေဥယျာဉ်အလယ်မှာ ဖြစ်ထွန်းလာခဲ့ရချေပြီ။ စာပေဥယျာဉ်ဝယ် စာပေပန်းပင်ငယ်များ ရှင်သန်ဖူးပွင့်၍ မြူခွင့်ရရန်မှာ စာပေဥယျာဉ်မှူးက အဓိကနေရာ၌ တည်ပါသည်။ စာပေဥယျာဉ်မှူး ဆိုသည်ကား စာရေးဆရာ၊ ကျမ်းပြုဆရာများ ဖြစ်သည်ဟု စာရေးသူက မထင်မြင်မိပါ။ စာဖတ်ပရိသတ်များသာ ဖြစ်သည်ဟု ထင်မြင်ယူဆပါသည်။<br><br>ထို့ကြောင့် မိမိတို့၏ စာပေဥယျာဉ်အလယ်၌ လူးလွန့်ကာ ရွက်ညွန့်ဖြာလာသော ဤဂါထာတထောင် ပန်းပင်ကလေးကို စာပေဥယျာဉ်မှူးဖြစ်သော စာဖတ်ပရိသတ်များက ဝမ်းပန်းတသာ ဆီးကြို၍ ရေစင်ချမ်းမြ သွန်းလောင်းပေးကြလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်လျက်—<br><br><b>ပုညေနာနေန သုညေန၊ ပညေယျံ ဥဇုဂံ သိဝံ။</b><br><b>သံသာရေ သံသရန္တောပိ၊ ကာယစိတ္တသုခီ ဘဝေ။</b><br><b>ပရူပပဒေသေ စ၊ သေဋ္ဌေ ကုလေဝ ဇာတိယာ။</b><br><br>*(ဤနေရာရှိ ပါဠိစာသားအချို့မှာ မူရင်းစာမူတွင် ဖတ်ရခက်ခဲနေပါသဖြင့် အနီးစပ်ဆုံး ပြင်ဆင်ဖော်ပြထားပါသည်)*<br><h3>“အမျှဝေသာ ရပါစေ”</h3>ဤစာပြုစု မြတ်ကောင်းမှုကို ကွယ်လွန်လေပြီးသော မွေးသမိခင် ကျေးူးရှင် (<b>ဒေါ်စိန်ပွင့်</b>) တို့အားလည်းကောင်း၊ ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါအပေါင်းတို့အားလည်းကောင်း အမျှ ပေးဝေပါသည်။<br><br><b>ဂါထာတထောင် ပထမတွဲ ပြီး၏။</b><br><br>--- <hr> စာမျက်နှာ-173 <br> <h3>၂၃၂။ “ဝါတွင်းမှ ဘုရားကြွ”</h3>*(အဘိဓမ္မာ အခါတော်နေ့အတွက်)*<br><b>န မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ၊ န သုတော ဥဒ ကဿစိ။</b><br><b>ဧဝံ ဝဂ္ဂုဂတော သတ္တာ၊ တုသိတာ ဂဏိမာ ဂတော။</b><br><br><b>မေ၊</b> သာရိပုတ္တရာ မည်သညာဖြင့် လက်ျာတော်ရံ ဌာနန္တရ ဘွဲ့ပုံသသည့် ဘုရားတပည့်တော်သည်။ <b>ဣတော၊</b> တာဝတိံသာ နတ်တို့မှ ဘဂဝပရမေ သင်္ကဿသို့ ခုနေချိန်ခါ ကြွမြန်းလာသည့် မဟာသမယ ဤကာလမှ။ <b>ပုဗ္ဗေ၊</b> ရှေးရှေးကာလ ဘဝဘဝ အခါခါ၌။ <b>ဝဂ္ဂုဂတော၊</b> တစ်ကိုယ်လုံး မဆုံးကြက်သရေ တက်သစ်နေရောင် ရာထောင်ဖြိုးမောက် သို့ကလောက်ပင် တန်ခိုးတောက်တော်မူထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအစားစားတို့၏ အားထားမှီခို ဗဟိုရ်ခရိုင် မဏ္ဍိုင်ဥက္ကဋ္ဌ ဝိသုဒ္ဓိနတ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်ဘုရားကို။ <b>န ဒိဋ္ဌော၊</b> မံသပညာ နှစ်ဖြာသော စက္ခုဖြင့် ကြည့်ရှု၍ အမြင်မိရိုး အမှန်ပါပေတည်း။ <b>ဥဒ ကဿစိ၊</b> သုံးဆယ်တစ်ဘုံ လုံးစုံထက်အောက် တစ်ယောက်တစ်လေ၏ အထံမှသော်လည်း။ <b>န သုတော၊</b> ပကတိနား၊ ဒိဗ္ဗနားဖြင့် လားလားမှပင် မကြားမိရိုး အမှန်ပါပေတည်း။ <b>တုသိတာ၊</b> လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းအားရ ရွှင်ပျခြင်းကို ဖြစ်စေထသော။ <b>ဂဏိမာ၊</b> သောင်းလောကဓာတ် လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း နှစ်ထောင်းကြည်ညို ဗဟိုရ်ဥက္ကဋ္ဌ အထွတ်အထိပ်ကြီး ဖြစ်ပေထသော။ <b>သတ္ထာ၊</b> နတ်လူဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်းတို့၏ လမ်းကြောင်းညွှန်ရာ မြတ်စွာဘုရားသည်။ <b>အာဂတော၊</b> ရွှေစောင်းတန်းအသွယ်သွယ်၊ ငွေစောင်းတန်းအဆွယ်၊ ပတ္တမြားစောင်းတန်းက အလယ်၊ နတ်ဗြဟ္မာတွေ တင့်တယ်ခြံရံလျက် တာဝတိံသာ ကသစ်နန်းမှ သင်္ကဿလူ့ကြငှန်းသို့ မြန်းကြွတော်မူလာခဲ့ပါပေသည် တကား။<br><br>---<br><h3>၂၃၃။ “မလွှဲသာ ခွဲခွာရပေမဲ့”</h3><b>ဝန္ဒာမဟံ မဟာဝီရ၊ ဣဒံ ပစ္ဆိမဒဿနံ။</b><br><b>သစေ ဒေါသံ ခမာပေဟိ၊ ဂစ္ဆာမိ ကရုဏာကရ။</b><br><br><b>မဟာဝီရ၊</b> မြတ်သောလုံ့လ ဝိရိယနှင့် မုချကုံလုံ ပြည့်စုံပေငြား အရှင်မြတ်ကြီးဘုရား။ အရှင့်ထံပါး ခွဲခွာသွားရန် အကြောင်းကံဟုန် ကြုံလာခဲ့ရ တပည့်တော်၏။ <b>ဣဒံ ဒဿနံ၊</b> ဤယခုတွင် အဦးတင်၍ ဖူးမြင်လိုက်ရခြင်းသည်။ <b>ပစ္ဆိမဒဿနံ၊</b> နောင်အခါ ဘယ်မှာတစ်ဖုံ ပြန်ဆုံတွေ့ရန် အကြောင်းကံတစိ မရှိလုံးလုံး နောက်ဆုံးအနေ ဖူးလိုက်ရခြင်းပါပေတည်း။ <b>အဟံ၊</b> သိန်းစက္ကဝဠာ ကမ္ဘာဘာက ဆယ်ဖြာပါရမီ တူညီဖြည့်ဖက် မပျက်စိတ်စဉ် အရှင်နှင့်သာ မခွဲအဖော် ဘုရားတပည့်တော်မသည်။ <b>ဝန္ဒာမိ၊</b> ကြည်ညိုလွှမ်းပတ် သဒ္ဓါဓာတ်ဖြင့် ရွက်ချပ်အစုံ ကြာပဒုံသို့ ဆယ်စုံလက်အုပ်... <hr> စာမျက်နှာ-174 <br> ...ချောင်းရိုးညွတ်ပြောင်းလျက် ဦးခေါင်းညွှတ်ကာ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ပါ၏ ဘုရား။ <b>မေ၊</b> ဘုရားတပည့်တော်၏ အပေါ်၌။ <b>ဒေါသံ၊</b> ကာယ၊ ဝစီ၊ မနောချီလျက် သုံးလီမှန်စွာ ပြစ်ဒေါသာသည်။ <b>သစေ အတ္ထိ၊</b> တစိုးတစိ အကယ်၍များ ရှိခဲ့အံ့။ <b>ကရုဏာကရ၊</b> သတ္တဝါများ ရင်ဝယ်သားသို့ မခြားမလပ် ကရုဏာပွားလတ် အရှင်မြတ်သည်။ <b>ခမာပေဟိ၊</b> အပြစ်မဲ့ရေး ထောက်မျှော်တွေးလျက် မနှေးလျင်စွာ သည်းခံတော်မူပါ ဘုရား။ <b>အဟံ၊</b> တပည့်တော်မသည်။ <b>ဂစ္ဆာမိ၊</b> ဝဋ်ကင်းရာမှန် မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ အမှန်မသွေ သွားရောက်ပါတော့မည် ဘုရား။<br><br>---<br><h3>၂၃၄။ “သင်တို့တွက်တာ ကောင်းဖို့ရာ”</h3><b>တာရကာ ဝိယ စက္ခူနိ၊ မံသာနိ စ မဟာပထဝီ။</b><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒရတံ၊ အဋ္ဌိံ သိနေရုသဒိသံ။</b><br><b>ဇဟိတွာန၊ ပူရေသိ ဒသ ပါရမီ။</b><br><br><b>ကာရုဏိကော၊</b> သတ္တဝါ ဝေနေယျ များဗိုလ်ခြေတို့ ကယ်မည့်သူဝေး ဘေးတွေကဝိုင်းလို့ ရန်ဆုံးရော့အမို့ ကြင်နာအရေး ရွှေဉာဏ်တော်မျှော်တွေးလျက် ကိုယ်ရေးကိုယ်အရာလို မဟာကရုဏာတွေ လွန်စွာလှသော မြတ်စွာဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးသည်။ <b>သတ္တာနံ တာရဏတ္ထာယ၊</b> သံသရာဝဲဩဃနှင့် အာပါယတ် ဒုက္ခထပ်လျက် ကြပ်ပွေနေကြသည့် သတ္တဝါတွေကို ခေမာသောင်ကမ်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ဖြောင့်တန်းပို့ဆောင် ကယ်တင်ခြင်းငှာ။ <b>တာရကာ ဝိယ စက္ခူနိ၊</b> ဟိုအာကာကောင်းကင်မှ သော်တာကြယ်စင်တို့ထက်ပင် ပိုမိုများပြားလှသည့် မျက်လုံးတော်အစုံတို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>မဟာပထဝီ မံသာနိ စ၊</b> နှစ်သိန်းလေးသောင်း ထုထည်မက တည်ရှိသည့် မဟာပထဝီမြေကြီးထက်ပင် ပိုမိုများပြားလှသည့် ကိုယ့်အသားတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။<br><br><b>လောဟိတံ သမုဒ္ဒရတံ၊</b> သမုဒ္ဒရာရေထက်ပင် ပိုမိုများပြားလေသည့် နီနီထွေးထွေး ကိုယ်အသွေးတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>အဋ္ဌိံ သိနေရုသဒိသံ၊</b> မြင့်မိုရ်တောင်မင်းထက်ပင် မကလျော့သည့် အကြွင်းမရှိသော ကိုယ်အရိုးတော်တို့ကိုလည်းကောင်း။ <b>ဇဟိတွာန၊</b> နှမြောမတွန့် ရက်ရက်စက်စက်ကြီး စွန့်လွှတ်တော်မူခဲ့လျက်သာလျှင်။ <b>ပါရမီ၊</b> ဘုရားဖြစ်ရန် အကြောင်းခံဟု ဆယ်တန်မြတ်လှ ပါရမီတော်တို့ကို။ <b>ပူရေသိ၊</b> မဆုတ်မနစ် အားသစ်လုံ့လ ဝါယာမဖြင့် နေ့ညမသွေ ပြုစုဆည်းပူးတော်မူခဲ့ပါပေသည် တကား။ 8cu8jgt8fwmkkcoamal25f66lszkmky ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် 0 6162 21761 2026-03-31T03:39:11Z Tejinda 173 "{{header | title = ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် | author = ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 21761 wikitext text/x-wiki {{header | title = ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် | author = ဆုထူးပန်ဆရာတော် အရှင်နာယက | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဂါထာတထောင်]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <h3>ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်</h3>အရှင်သာသနဝရ (ဓမ္မာစရိယ)<br>ရန်ကုန်တိုင်း၊ သန်လျင်မြို့၊ အမှတ် (၃) နယ်မြေ၊<br>အုတ်ဖိုစုရပ်ကွက်၊ မဟာသုတေသကာရီ မဟာအောင်မြေဘုံသာကျောင်းတိုက်။<br>သာသနာ - ၂၅၅၀၊ ကောဇာ - ၁၃၆၉၊ ခရစ် - ၂၀၀၈။<br><br> <hr> <b>ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်</b><br><br>အရှင်သာသနဝရ (ဓမ္မာစရိယ)<br>သာသနာ - ၂၅၅၀၊ ကောဇာ - ၁၃၆၉၊ ခရစ် - ၂၀၀၈။<br><br> <hr> ပုံနှိပ်ခြင်း - ၂၀၀၈-ခုနှစ်၊ ဧပြီလ။<br><br>ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာန၊ ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးဇာနည်ဝင်း (မှတ်ပုံတင်အမှတ်-၁၃၈၄၃/၀၂၄၀၅) က ထုတ်ဝေ၍ သာသနာရေးဦးစီးဌာနအတွက် ဦးနိုင်လေး (မှတ်ပုံတင်အမှတ်-၁၈၈၅၀) သီရိတိပိဋကပုံနှိပ်တိုက်၊ အမှတ်-၃၃၃၊ ဗိုလ်ဆွန်ပက်လမ်း၊ ပန်းဘဲတန်းမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့က ပုံနှိပ်သည်။<br><br> <hr> <h3>နိဒါန်း</h3><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><h3>ပရိတ်ဟူသည်</h3>“ပရိတ်ဟူသည် အန္တရာယ်ကင်းတရားတော် ဖြစ်၏” ဟု ဖွင့်ဆိုကြသည်။ သို့သော် ပရိတ်တရားတော်သည် အန္တရာယ်ကိုသာ ကင်းစေသည် မဟုတ်၊ ကောင်းကျိုး ချမ်းသာတို့ကိုလည်း ရရှိစေနိုင်သည်၊ သို့ဖြစ်၍ “ပရိတ် ဟူသည် အန္တရာယ် ကင်းစေနိုင်သော တရားတော်၊ ကောင်းကျိုးချမ်းသာတို့ကို ရရှိစေနိုင်သော တရားတော် ဖြစ်သည်” ဟု ဖွင့်ဆိုမှ ပိုမိုပြည့်စုံပေမည်။<h3>ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူ၏ အင်္ဂါ</h3>ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူမှာ အင်္ဂါ (၃) ပါးနှင့် ပြည့်စုံရသည်၊ သို့မှသာ ၎င်းရွတ်ဆိုသော ပရိတ်မှာ အစွမ်းထက်၏။ ထိုအင်္ဂါ (၃) ပါးမှာ–<br><br> <hr> (၁) ပရိတ်တော်ပါဠိသဒ္ဒါကို မှန်ကန်စွာ ရွတ်ဆိုတတ်ခြင်း၊<br>(၂) ပရိတ်တော်၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို သိခြင်းနှင့်<br>(၃) လာဘ်လာဘကို မမျှော်ကိုးဘဲ မေတ္တာရှေ့ထား၍ ရွတ်ဆိုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။<h3>ပရိတ်နာသူ၏ အင်္ဂါ</h3>ပရိတ်တရားကို နာယူသူမှာလည်း အင်္ဂါ (၃) ပါးနှင့် ပြည့်စုံရသည်။ သို့မှသာ မိမိတို့နာယူသော ပရိတ်မှာ အစွမ်းထက်၏။ ထိုအင်္ဂါ (၃) ပါးမှာ–<br>(၁) ကံကြီးထိုက်မှု ကင်းခြင်း (အမေကိုသတ်မှု ကင်းခြင်း၊ အဖေကိုသတ်မှု ကင်းခြင်း၊ ရဟန္တာကို သတ်မှု ကင်းခြင်း၊ သက်တော်ထင်ရှားရှိသော မြတ်စွာဘုရားကို သွေးစိမ်းတည်အောင် (အနာတရ ဖြစ်အောင်) ပြုမှု ကင်းခြင်း၊ သံဃာသင်းခွဲမှု ကင်းခြင်း)၊<br>(၂) မိစ္ဆာအယူ မရှိခြင်းနှင့်<br>(၃) ပရိတ်တော်၏ အစွမ်းကို ယုံကြည်ခြင်း-တို့ ဖြစ်သည်။<br><br> <hr> <b>ဆောင်</b>။ ။ သဒ္ဒါ နက်သိ၊ မေတ္တာရှိ၊ တြိ ရွတ် အင်္ဂါ။<br>ကံကြီးထိုက်ကင်း၊ မိစ္ဆာကင်း၊ ယုံခြင်း နာအင်္ဂါ။<br><br><b>ပရိတ်တော်အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်</b><br>“ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်” ဟူသော ဤကျမ်းငယ်ကလေးက အထက်ပါ အင်္ဂါရပ်များအနက် သဒ္ဒါအနက်သိခြင်း၊ မေတ္တာရှိခြင်းနှင့် ယုံကြည်ခြင်း ဟူသော အင်္ဂါရပ်တို့ကို ပြည့်စုံစေမည် ဖြစ်၏၊ အကြောင်းမှာ ဤကျမ်းငယ်ကလေး၌ (၁) ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ၊ (၂) ပရိတ်တော်ပါဠိနှင့် အသံထွက်ပုံ၊ (၃) ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်အဓိပ္ပါယ်နှင့် (၄) ပရိတ်တော် လင်္ကာများကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ပြဆိုထား သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ပရိတ်နာသူအများစုမှာ ကံကြီးထိုက်ခြင်း၊ အယူမှားခြင်းများကား ပင်ကိုယ်ကပင် ကင်းစင်ကြပြီးသား ဖြစ်၏။ သို့ဖြစ်၍ ဤကျမ်းငယ်ကလေးကို သေသေချာချာ ကြည့်ရှုလေ့လာ၍<br><br> <hr> ပရိတ်တရားတော်ကို ရွတ်ဖတ်နာကြား ပွားများကြပါက ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို ပြည့်ပြည့်ဝဝ ရရှိခံစားကြရပါလိမ့်မည်။ အထူးသဖြင့် ဤကျမ်းငယ်၌ ပရိတ်တော် လင်္ကာများကား မြန်မာပရိတ် သဖွယ် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုပရိတ်တော်လင်္ကာများကို သေချာကျနစွာ လေ့လာဆောင်ထား၍ နေ့စဉ် နေ့စဉ် ရွတ်ဆိုပွားများကြပါက ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို အံ့ဩဖွယ် ကောင်းလောက်အောင် ရရှိ ခံစားကြရပါလိမ့်မည်။<h3>ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုး</h3>ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်များကို ပရိတ်ပါဠိတော် သုတ်တိုင်း သုတ်တိုင်း၏ အစဦးဆုံးဂါထာများ၌ ဖော်ပြထား၏။ ထိုဖော်ပြချက်များကို ပရိတ်ပါဠိတော် မြန်မာပြန်အခန်း၌ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဖတ်ရှုကြရပါလိမ့်မည်။ ဤ၌ကား ကိုယ်တွေ့<br><br> <hr> ဖြစ်ရပ်လေးတစ်ခုကို တင်ပြလိုပါသည်။ လွန်ခဲ့သော (၁၅) နှစ်ခန့်က မိမိ၏ သူငယ်ချင်း ရဟန်းတစ်ပါးသည် မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆို၏။ သူ၏ အဓိဋ္ဌာန်ကား တစ်နေ့ (၁၀၈) ခေါက် ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ရွတ်မည်-ဟု အဓိဋ္ဌာန်ခြင်း ဖြစ်၏။ ရည်ရွယ်ချက်ကား သိပ်မကောင်းလှပေ၊ ချဲပေါက်လို၍ ရွတ်ခြင်း ဖြစ်၏။<br><br>သူသည် ထိုသို့ ရွတ်ရင်း ရွတ်ရင်း... (၂) လခန့် ကြာသောအခါ သူရဲ့ အသားအရေမှာ ကြည်လင်လာ၏၊ ဝါဝင်းလာ၏၊ ထူးခြားလာ၏၊ အံ့ဩစရာကောင်းလာတော့၏။ ထိုသို့ သူရဲ့ အသားအရေ ကြည်လင် ဝါဝင်းလာပုံကို မိမိကိုယ်တိုင် တွေ့မြင်ခဲ့ရ၏။ သို့သော် မိမိသည် သူ မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆိုနေကြောင်း မသိခဲ့ပေ။ နောက်မှ စကားစပ်မိလို့ ပြောကြသောအခါ သူက ထိုကဲ့သို့ မေတ္တသုတ် ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခဲ့ကြောင်း၊ သူနဲ့ အတူနေ သူငယ်ချင်း တစ်ပါးက ထိုကဲ့သို့ အသားအရေ...<br><br> <hr> ဝါဝင်းလာခြင်းမှာ အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဆိုကာ တားမြစ်ခဲ့၍ ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရကြောင်း အဖြစ်မှန်ကို ပြောပြခဲ့လေသည်။ သူသည် ပရိယတ္တိ အခြေခံ နည်း၏။ ထို့ကြောင့်သာ သူများ ဖျက်တိုင်း ပျက်ခဲ့ရလေသည်။ အကယ်၍သာ ပရိယတ္တိအခြေခံရှိလို့ ကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြင့် ဆက်လက် ရွတ်ဆိုပွားများပါက သူ၏ အောင်မြင်မှုမှာ အထွက်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိသွားနိုင်ပေသည်။<br><h3>ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံနေထိုင်နည်း</h3>ပရိတ်တရားတော်တို့သည် ရွတ်ဖတ်နာကြားသူတို့အား ကောင်းကျိုးတရား များပြားစေသည်မှာ မှန်၏။ သို့သော် ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံ နေထိုင်ကြလျှင်ကား ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို ပိုမို များပြားစွာ ရရှိ ခံစားကြရပေလိမ့်မည်။ သို့ဖြစ်၍ <b>မင်္ဂလသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ လူမိုက်ကို<br><br> <hr> မပေါင်းသင်းခြင်း အစရှိသော တရားတော်များကို ရာသက်ပန် လိုက်နာ၍ ကျင့်သုံး နေထိုင်ကြရမည်။ <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ “လောက၌ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ ဟူသော ရတနာသုံးပါးသည် အမြတ်ဆုံး ရတနာဖြစ်၏၊ ဤရတနာသုံးပါးနှင့် တူမျှသော ရတနာ မရှိပါ၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် ကျွန်ုပ်နှင့် တကွ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်အားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြပါစေ”ဟု ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု ဆင်ခြင်ကာ သစ္စာဆို၍ မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>မေတ္တသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ သူတော်ကောင်း စိတ်ဓာတ်ကို မိမိသန္တာန်၌ ကိန်းဝပ်စေ၍ တစ်ဦးတည်းသော သားကို အသက်တမျှ မေတ္တာထားသော မိခင်ကဲ့သို့ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ် အားလုံးကို မေတ္တာထားကြရမည်။ “လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ” စသည်ဖြင့် မေတ္တာပို့သကြ ရမည်။ <b>ခန္ဓသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ<br><br> <hr> “ဝိရူပက္ခစသော နဂါးများနှင့် တကွ သတ္တဝါအားလုံး ကျန်းမာကြပါစေ၊ ချမ်းသာကြပါစေ” စသည်ဖြင့် မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>မောရသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ အိပ်ရာဝင် အိပ်ရာထ၌ “<b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ</b>- ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏”ဟု ရွတ်ဆို၍ ဘုရားရှိခိုးကြရမည်။ ရုံးတက် ရုံးဆင်း၊ အလုပ်သွား အလုပ်ပြန်၊ ကျောင်းသွား ကျောင်းပြန်၊ ဈေးသွား ဈေးပြန် စသော အချိန်တို့၌လည်း ထို့အတူပင် ရှိခိုးကြရမည်။ <b>ဝဋ္ဋသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ သီလဆောက်တည်၍ လေးနက်စွာ သစ္စာဆိုကြ ရမည်။ <b>ဓဇဂ္ဂသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ “<b>ဣတိပိသော ဘဂဝါ၊ သွာက္ခာတော၊ သုပ္ပဋိပန္နော</b>” အစရှိသော ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်များကို အဓိပ္ပါယ်ပါ သိအောင် ကျကျနန လေ့လာ၍ အာရုံပြု ဆင်ခြင်ကာ ပွားများ ထုံမွမ်းထားကြရမည်။ <b>အာဋာနာဋိယသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ဝိပဿီအစရှိသော ဘုရား (၇) ဆူနှင့် တကွ ရှေးရှေးအခါက ပွင့်တော်မူပြီးကြကုန်သော<br><br> <hr> မရေမတွက်နိုင်အောင် များပြားလှသည့် ဘုရားရှင်တို့အား ကိုယ်နှုတ်နှလုံး သုံးပါးလုံးဖြင့် ရှိခိုးပူဇော်ကြရမည်။ “ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ကျန်းမာချမ်းသာအောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ”ဟု ဆုတောင်းပတ္တနာ ပြုကြရမည်။ တန်ခိုးကြီးသော သာသနာစောင့်နတ်မင်းကြီးများက လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို ကျန်းမာချမ်းသာအောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေဟု ဆုတောင်းပတ္ထနာပြုကြရမည်။ <b>အင်္ဂုလိမာလသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ သီလကို လုံခြုံအောင် စောင့်ထိန်း၍ ထိုသီလဖြင့် သစ္စာဆိုကြ ရမည်။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ “သတိ၊ ပညာ၊ ဝီရိယ၊ ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိ၊ သမာဓိနှင့် ဥပေက္ခာဟူသော တရား (၇) ပါးသည် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အစစ်အမှန်ပင် ဖြစ်ပါပေ၏၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် ကျွန်ုပ်နှင့် တကွ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်မှန်သမျှ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေ”ဟု သစ္စာဆို၍ မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>ပုဗ္ဗဏှသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ “ဘုရား တရား၊<br><br> <hr> သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ဂြိုဟ်ဆိုး ငှက်ဆိုး၊ အိပ်မက်ဆိုးနှင့်၊ နိမိတ်ဆိုး အမင်္ဂလာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။ အမျိုးမျိုး ဒုက္ခ၊ ဘေးဘယ သောကာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ. . .” ဟု ဆုတောင်း မေတ္တာ ပို့သကြရမည်။<br><br>ဤပြဆိုခဲ့သော နည်းအတိုင်း ပရိတ်တရားတော်ကို ရွတ်ဖတ်ကြ၊ နာယူကြ၊ ပရိတ်တရားတော်များနှင့်အညီ လိုက်နာ ကျင့်သုံး နေထိုင်ကြပါက အဘယ်မှာလျှင် အန္တရာယ်မကင်းဘဲ ရှိပါတော့မည်နည်း? အဘယ်မှာလျှင် ကောင်းကျိုးချမ်းသာ မင်္ဂလာအပေါင်းနှင့် မပြည့်စုံဘဲ ရှိပါတော့မည်နည်း?<br><br>အရှင်သာသနဝရ<br>၂၀၊ ၂၊ ၂၀၀၈။<br><br> <hr> <h3>မာတိကာ</h3><br>| အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| နိဒါန်း | (က) |<br>| ၁။ ပရိတ် ဟူသည် | (က) |<br>| ၂။ ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူ၏ အင်္ဂါ | (က) |<br>| ၃။ ပရိတ်နာယူသူ၏ အင်္ဂါ | (ခ) |<br>| ၄။ ပရိတ်တော်အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် | (ဂ) |<br>| ၅။ ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုး | (ဃ) |<br>| ၆။ ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံ နေထိုင်နည်း | (စ) |<br>| <b>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၉ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၂ |<br>| ၅။ မောရသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၄ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၆ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၇ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၈ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၀ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၂ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၅ |<br>| <b>ပရိတ်တော် ပါဠိနှင့် အသံထွက်ပုံ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် ပါဠိတော် | ၃၄ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် ပါဠိတော် | ၄၂ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် ပါဠိတော် | ၅၁ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် ပါဠိတော် | ၅၆ |<br>| ၅။ မောရသုတ် ပါဠိတော် | ၆၂ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ပါဠိတော် | ၆၅ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ပါဠိတော် | ၆၈ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ပါဠိတော် | ၇၇ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပါဠိတော် | ၁၀၅ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ပါဠိတော် | ၁၀၈ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် ပါဠိတော် | ၁၁၂ |<br>| <b>ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၂၉ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၃၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၅၅ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၆၂ |<br>| ၅။ မောရသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၆၇ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၇၂ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၇၆ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၉၄ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၀ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၂ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၇ |<br>| <b>ပရိတ်တော်လင်္ကာများ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် လင်္ကာ | ၂၂၄ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် လင်္ကာ | ၂၂၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၂ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၅ |<br>| ၅။ မောရသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၉ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၀ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၁ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၃ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၈ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၉ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် လင်္ကာ | ၂၅၂ |<br>| ၁၂။ ၅၂၈- သွယ် မေတ္တာပို့ | ၂၅၅ |<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-1 <br> <h3>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ</h3><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>မင်္ဂလသုတ်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောကြားမီက လောက၌ မင်္ဂလာပြဿနာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ထိုအခါ တချို့လူများက “လှပသော အဆင်း၊ နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အဆင်းတို့ကို မြင်ရခြင်းသည် မင်္ဂလာ” ဟု ပြောဆိုကြသည်။ တချို့လူများကတော့ “သာယာသော အသံ၊ ချိုမြိန်သောအသံ၊ နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အသံတို့ကို ကြားရခြင်းသည် မင်္ဂလာ”ဟု ပြောဆို ကြသည်။ တချို့လူများကတော့ “နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့အထိတို့နှင့် တွေ့ကြုံရခြင်းသည် မင်္ဂလာ”ဟု တင်ပြကြသည်။ တစ်အုပ်စု၏ တင်ပြချက်ကို အခြားအုပ်စုက လက်မခံ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-2 <br> <br>ကြပေ၊ သို့ဖြစ်၍ မင်္ဂလာပြဿနာ မပြေလည်ဘဲ လိပ်ခဲတင်းလင်း ဖြစ်ခဲ့ကြရသည်။ ထိုမင်္ဂလာပြဿနာမှာ လူ့ပြည်၌သာမက နတ်ပြည်, ဗြဟ္မာ့ပြည်များသို့တိုင် ပျံ့နှံ့ဖြစ်ပွားသွားခဲ့သည်။ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း မင်္ဂလာ အယူအဆနှင့် ပတ်သက်၍ လူတို့ကဲ့သို့ပင် သုံးအုပ်စု ကွဲပြားခဲ့ကြသည်။ ထိုပြဿနာမှာ တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ် ကြာမြင့်သည်အထိ မပြေလည်နိုင်ခဲ့ပေ။<br><br>တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ် ကျော်လွန်သောအခါ တာဝတိံသာ နတ်များက သိကြားမင်းထံ ချဉ်းကပ်ကာ ထိုပြဿနာကို လျှောက်တင်ခဲ့ကြသည်၊ ဖြေကြားပေးရန် တောင်းပန်ခဲ့ ကြသည်။ သိကြားမင်းက “ဤပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားမှ တစ်ပါး ဖြေကြားနိုင်မည့်သူ မရှိ၊ မြတ်စွာဘုရားကိုသာ သွားရောက်လျှောက်ထားကုန်စို့”ဟု ဆိုကာ နတ်သမီး နတ်သားများစွာနှင့် အတူ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ချဉ်းကပ်ခဲ့လေသည်။ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ရောက်သောအခါ နတ်သားတစ်ပါးကို မင်္ဂလာတရား<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-3 <br> ဟောကြားတော်မူဖို့ မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား တောင်းပန်ရန် တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။ တာဝန် ပေးအပ်ခြင်းခံရသော နတ်သား၏ လျှောက်ထား တောင်းပန်ချက်အရ မြတ်စွာဘုရားက <b>မင်္ဂလသုတ်</b> တရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><h3>၂။ ရတနသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>မြတ်စွာဘုရား သက်တော်ထင်ရှား ရှိတော်မူစဉ် အခါက ဝေသာလီပြည်၌ မိုးကြီးခေါင်၍ သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ်နှင့် ကြုံတွေ့ကြရသည်။ ကောက်ပဲ သီးနှံများ ပျက်ပြားခဲ့ကြသည်။ အစာရှားပါး ငတ်မွတ် ခေါင်းပါးခြင်းဘေးနှင့် ကြုံတွေ့ကြရသည်။ ထိုအခါ ဆင်းရဲသူ ဆင်းရဲသားများ အများအပြား သေကျေ ပျက်စီးခဲ့ကြသည်။ လူသေကောင်များကို ကောင်းစွာပင် မသင်္ဂြိုဟ်နိုင်ကြတော့ပေ၊ မြို့ပြင်၌ အတုံးအရုံး ပစ်ထား ကြလေသည်။ ထိုလူသေကောင်များ၏ အနံ့ဆိုးများ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-4 <br> ကြောင့် မြို့တွင်းသို့ ဘီလူးများ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြ၍ လူများ ပိုမို သေဆုံးကြရပြန်သည်။ မကောင်းသော အနံ့ဆိုးများ ကြောင့် “အဟိဝါတ” ခေါ်သော ကူးစက်ရောဂါဆိုးကြီး ဖြစ်ပွားလာပြန်၍ လူများ သေကျေပျက်စီးကြပုံမှာ ပြောမပြနိုင်အောင်ပင် ရှိတော့၏။<br><br>ထိုအခါ တိုင်းသူပြည်သားတို့သည် “ငါတို့ပြည်၌ မင်းခုနစ်ဆက်တိုင်အောင် ဤကဲ့သို့သော ဘေးမျိုး မကြုံစဖူးခဲ့ကြ၊ ဘုရင် တရားမစောင့်သောကြောင့် ဖြစ်လေသလော”ဟု ဘုရင့်ထံ လျှောက်တင်ကြလေ၏။ ဘုရင်သည် အရေးပေါ်အစည်းအဝေး ခေါ်၍ မိမိအပေါ် အပြစ်ရှာစေ၏။ ဘုရင့်အပေါ်၌ မည်သည့်အပြစ်မျှ မတွေ့ ရသောကြောင့် ဘယ်နည်းဘယ်ပုံ ပြုရမည်ကို တိုင်ပင်ဆွေးနွေးကြသောအခါ အချို့က တိတ္ထိဆရာကြီး ခြောက်ယောက်တို့အား ပင့်ရန် အကြံပေးကြ၍ အချို့က ဘုရားရှင်ကို ပင့်ရန် အကြံပေးကြလေသည်။ နောက်ဆုံး၌ ဘုရားရှင်ကို ပင့်ရန် အားလုံး သဘောတူကြ၍ လိစ္ဆဝီ မင်းသားနှစ်ယောက်ကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သို့ စေလွှတ်၍<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-5 <br> ဘုရားရှင်အား ပင့်ဆောင်စေခဲ့ကြလေသည်။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှ ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွတော်မူခဲ့၏။ ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည်သို့ ရောက် တော်မူသောအခါ သိကြားမင်းနှင့်တကွ တန်ခိုးကြီးသော နတ်မင်းကြီးများ ရောက်လာကြ၍ ဘီလူးများ အများအပြား ထွက်ပြေးကြလေသည်။<br><br>ဘုရားရှင်သည် အရှင်အာနန္ဒာအား <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ်ကို သင်ပေးတော်မူ၍ ရွတ်ဆိုစေတော်မူခဲ့သည်။ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဝေသာလီပြည် တံတိုင်းသုံးထပ်တို့ အကြား၌ ညဉ့်သုံးယံပတ်လုံး <b>ရတနသုတ်</b>ပရိတ်ကို ရွတ်ဆိုတော်မူသောကြောင့် ဘီလူးများ အကုန်လုံး ထွက်ပြေးကြကုန်၏။ ဘီလူးများ အကုန် ထွက်ပြေးကြသော အခါ လူတွေအားလုံး ရောဂါဘယ ကင်းကွာကြ၊ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြ၍ ဝမ်းသာရွှင်ပြုံးခဲ့ကြလေသည်။ ဝေသာလီ ပြည်သူပြည်သားတို့သည် လွှတ်တော်ရုံးကို မွမ်းမံ ပြင်ဆင်ကြ၍ ဘုရားရှင်ကို ပင့်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ထိုလွှတ်တော်ရုံး၌ စုဝေးရောက်ရှိ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-6 <br> လာကြသော လူနတ်ပရိသတ်တို့အား <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ် တရားတော်ကိုပင် ဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><h3>၃။ မေတ္တသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>အခါတစ်ပါး၌ ရဟန်းငါးရာတို့သည် မြတ်စွာဘုရား အထံတော်၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို သင်ယူပြီး ဟိမဝန္တာနှင့် တစ်စပ်တည်း တည်နေသော တောအုပ်ကြီးတစ်ခုထဲသို့ ဝင်ရောက်၍ သစ်တစ်ပင်ရင်း ဝါးတစ်ပင်အောက်၌ တရားအားထုတ်ကာ သီတင်းသုံး နေထိုင်ကြလေသည်။ ထိုရဟန်းတော်တို့၏ သီလတန်ခိုးကြောင့် သစ်ပင်များပေါ်ရှိ နတ်များမှာ သစ်ပင်များပေါ်၌ မနေဝံ့ကြတော့ဘဲ ကလေးများကို လက်ဆွဲကာ လှည့်လည်သွားလာ နေထိုင်ကြရရှာကုန်၏၊ ရဟန်းများ တစ်နေ့ ပြန်နိုးနိုးနှင့် စောင့်နေခဲ့ကြကုန်၏၊ အတော်ကြာသောအခါ “ရဟန်းများ ပြန်ကြတော့မည် မဟုတ်”ဟု သိကြ၍ ရဟန်းများ မနေဝံ့အောင် ညဉ့်အခါ၌ ကြောက်မက်ဖွယ် အဆင်း အသံများကို ပြကာ ခြောက်လှန့်ကြလေတော့သည်။ ထိုအခါ ရဟန်းများ ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ကြကာ ရောဂါ အမျိုးမျိုး ရရှိကြတော့သည်။ စိတ်ချောက်ချား၍ အေးချမ်းသာယာမှု တည်ကြည်ငြိမ်သက်မှုကို လုံးဝ မရရှိကြတော့ကုန်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-7 <br> သို့ဖြစ်၍ “ငါတို့ဤအရပ်မှာ မနေသင့်”ဟု ဆုံးဖြတ်ကြကာ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ပြန်သွားခဲ့ကြလေသည်။ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ရောက်သောအခါ အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားကြ၏။ မြတ်စွာဘုရားက ထိုရဟန်းတို့ကို <b>မေတ္တသုတ်</b> ပရိတ်တော်ကို သင်ပေးတော်မူ၍ ထိုတောအုပ်သို့ပင် ပြန်သွားကြရန် မိန့်ကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><br>ရဟန်းများလည်း ထိုတောအုပ်သို့ ပြန်သွားကြပြီး မြတ်စွာဘုရား သင်ပေးညွှန်ကြားတော်မူလိုက်သည့် အတိုင်း <b>မေတ္တသုတ်</b>ကို ရွတ်ဆိုလျက် မေတ္တာဘာဝနာကို ပွားများကြရာ နတ်အများက ချစ်မြတ်နိုးကြလျက် ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များပင် ပြုလုပ်ကြ စောင့်ရှောက်ကြ လေသည်။ ထိုအခါ ထိုရဟန်းတော်များ <b>မေတ္တသုတ်</b>ကို ရွတ်ဆိုပွားများကြ၍ ဝိပဿနာတရားကိုပါ ပွားများ အားထုတ်ကြသောအခါ ဝါတွင်းမှာပင် ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြလေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-8 <br> <h3>၄။ ခန္ဓသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ မြတ်စွာ ဘုရား သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ရဟန်းတစ်ပါး မြွေကိုက် ခံရ၍ ထိုအကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား ကြလေသည်။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက “ရဟန်းတို့ . . ထိုရဟန်းသည် ဝိရူပက္ခစသော နဂါးမျိုး တို့ကို မေတ္တာ မပို့သသောကြောင့် မြွေကိုက်ခံရခြင်း ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ဝိရူပက္ခစသော နဂါးမျိုးတို့ကို မေတ္တာ ပို့သခဲ့လျှင် မြွေကိုက်ခံရမည် မဟုတ်”ဟု မိန့်တော်မူ၍ ဝိရူပက္ခ စသော နဂါးမျိုးတို့ကို မေတ္တာပို့သခြင်းအားဖြင့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ကြရန် <b>ခန္ဓသုတ်</b>ပရိတ် တရားတော်ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-9 <br> <h3>၅။ မောရသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>ဗာရာဏသီပြည်၌ ဗြဟ္မဒတ်မင်း အုပ်ချုပ်စဉ် ဘုရားအလောင်းတော်သည် ဥဒေါင်းမျိုး၌ ဖြစ်ခဲ့၏၊ ရွှေရောင်အဆင်းရှိ၍ ဝါဝင်းလှပ၏။ ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းသည် ဟိမဝန္တာတော ဒဏ္ဍကဟိရညတောင်၌ နေ၏။ ဥဒေါင်းမင်းသည် နေထွက်ချိန်တွင် နေကို ကြည့်ကာ “<b>ဥဒေတယံ</b>” စသော ဂါထာကို ရွတ်ပြီးမှ အစာရှာထွက်၏။ အစာရှာရာမှ ပြန်လာသောအခါ တောင်ထိပ်ပေါ်မှ နေလျက် ဝင်သွားသော နေကို ကြည့်ကာ “<b>အပေတယံ</b>” စသော ဂါထာကို ရွတ်၏။ ဤဂါထာတို့၏ တန်ခိုးကြောင့် ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမှာ ကြောက်လန့်ခြင်း, ကြက်သီးထခြင်းများ ကင်းခဲ့လေသည်။<br><br>ဗာရာဏသီပြည်အနီး မုဆိုးရွာမှ မုဆိုးတစ်ယောက် သည် ဟိမဝန္တာ၌ တောလည်စဉ် ရွှေဥဒေါင်းကို တွေ့ခဲ့၍ သူ၏ သားအား ပြောထားခဲ့လေသည်။ တစ်နေ့တွင် ဗာရာဏသီမင်း၏ မိဖုရား ခေမာဒေဝီသည် “ရွှေဥဒေါင်း...<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-10 <br> တရားဟောသည်ကို နာရသည်”ဟု အိပ်မက် မြင်မက်၍ ရွှေဥဒေါင်း၏ တရားကို နာကြားလိုကြောင်း ဘုရင်အား လျှောက်ထား၏။ ဘုရင်က မုဆိုးတို့ကို မေးမြန်း စုံစမ်းရာ ဖခင်ထံမှ ကြားခဲ့ဖူးသော မုဆိုးက ဒဏ္ဍကဟိရည တောင်၌ ရွှေဥဒေါင်းရှိကြောင်း လျှောက်တင်သောအခါ ထိုမုဆိုးကိုပင် ရွှေဥဒေါင်းကို ဖမ်းယူဆက်သရန် တာဝန် ပေးအပ်ခဲ့လေသည်။<br><br>ထိုမုဆိုးသည် ဟိမဝန္တာသို့ သွား၍ ဥဒေါင်းမင်း အစာရှာရာ မြေပြင်တစ်ဝိုက်၌ ကျော့ကွင်း ထောင်၍ ဖမ်းသော်လည်း ခုနစ်နှစ်ကြာသောအခါ ထိုမုဆိုးသည် တောထဲ၌ သေဆုံးခဲ့ရ၏၊ ဥဒေါင်းမင်းကိုကား အမိမဖမ်း နိုင်ခဲ့ပေ။ ခေမာမိဖုရားလည်း လိုချင်ရာကို မရသောကြောင့် နတ်ရွာစံခဲ့ရ၏။ မိဖုရား နတ်ရွာစံသဖြင့် ဘုရင်သည် ဥဒေါင်းမင်းကို စိတ်နာသောကြောင့် “ဟိမဝန္တာ ဒဏ္ဍက ဟိရညတောင်က ရွှေဥဒေါင်း၏ အသားကို စားရသူမှာ မအိုမသေနိုင်”ဟု ရွှေပေပေါ်တွင် အက္ခရာ ရေးထိုးစေပြီး မကြာခင် နတ်ရွာစံလေ၏။ ထိုစာကို မြင်ရသော<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-11 <br> နောက်မင်းများသည် မုဆိုးများကို လွှတ်ကာ လွှတ်ကာ ဖမ်းစေခဲ့ကြသော်လည်း မရကြပေ။ မင်းခြောက်ဆက်ပင် ကျော်လွန်ခဲ့ပေပြီ။ ခုနစ်ဆက်မြောက်မင်းလက်ထက်၌ မင်း၏ စေလွှတ်ခြင်းခံရသော မုဆိုးသည် အကြံရကာ ဥဒေါင်းပျိုမကို သင်ပြ၍ “မ”သံ ပေးစေ၏။ “မ” သံ ကြားသော ရွှေဥဒေါင်းသည် ပရိတ်ရွတ်ရန် သတိမရဘဲ သွားမိရာ ကျော့ကွင်း၌ မိလေတော့၏။<br><br>ထိုအခါ မုဆိုးလည်း ဥဒေါင်းမင်းကို ယူဆောင်ကာ ဘုရင့်အထံသို့ ဆက်သ၏။ ထိုအခါ ဥဒေါင်းမင်းက မိမိအား ဖမ်းခြင်း၏ အကြောင်းကို မေး၏။ ဥဒေါင်းမင်း အသား စားရသူမှာ မအိုမသေနိုင်ဆို၍ ဖမ်းရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြော၏။ “အရှင်မင်းကြီး. . . ကျွန်ုပ်ကား မသေရပြီလော”။ “ဥဒေါင်းမင်းကား သေရမည် ဖြစ်ပါသည်”။ “ကျွန်ုပ် သေရလျှင် ကျွန်ုပ်၏အသား စားရသူမှာ အဘယ့်ကြောင့် မသေဘဲ ရှိပါမည်နည်း”။ “ဥဒေါင်းမင်းက ရွှေအဆင်းရှိသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်”။ “မင်းကြီး. . . ကျွန်ုပ် ရွှေအဆင်း ရှိခြင်းမှာ အကြောင်းမဲ့<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-12 <br> မဟုတ်ပါ။ ရှေးအခါ စကြာမင်း ဖြစ်စဉ်က မိမိလည်း ငါးပါးသီလ ကျင့်သုံး၍ လူအားလုံးတို့ကိုလည်း ငါးပါး သီလ ကျင့်သုံးစေသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်”ဟု ပြောဆို၍ စကြာမင်း ဖြစ်စဉ်က ရထားမှာ ဤမင်္ဂလာ ကန်တော်ထဲ၌ ရှိကြောင်း ပြောကာ ထုတ်ဖော်စေသောအခါ ထိုရထားကို တွေ့ရ၍ မင်းကြီးသည် အလွန်အံ့ဩ ဝမ်းသာပြီး ဥဒေါင်းမင်းကို နှစ်သက်သဘောကျ နေလေ၏။ ထို့နောက် ဥဒေါင်းမင်းက မင်းကြီးအား ဆက်လက် တရားဟောကာ ဟိမဝန္တာသို့ ပြန်သွားခဲ့လေသည်။<br><br>ဥဒေါင်းမင်းကား “<b>ဥဒေတယံ</b>” စသော ဂါထာများကို ရွတ်မြဲတိုင်း ရွတ်နေလေတော့သည်။ ဤသို့လျှင် “<b>ဥဒေတယံ</b>”စသော ဂါထာများမှာ ပါဠိဘာသာအားဖြင့် မောရ၊ မြန်မာဘာသာအားဖြင့် ဥဒေါင်းမင်းရွတ်ဆိုသော ဂါထာများ ဖြစ်သောကြောင့် <b>မောရသုတ်ပရိတ်တော်</b> ဟု ထင်ရှားခဲ့လေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-13 <br> <h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတော် များနှင့်အတူ မဂဓတိုင်း၌ ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူခဲ့၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် တစ်ခုသော အရပ်သို့ ရောက်တော် မူသောအခါ အကြီးအကျယ် မီးလောင်နေသည်နှင့် ကြုံ တော်မူ၏။ ထိုသို့ပင် ကြုံပါသော်လည်း ထိုမီးကြီးကား ဘုရားရှင့် အထံတော်သို့ ရောက်မလာခဲ့ပေ၊ ဘုရားရှင် ရှိရာအရပ်မှ ပတ်ပတ်လည် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပယ် (စတု ရန်းပေ ၇၆၆၆၅၆၀ )ခန့်က ရှောင်ကွင်းသွားသည်။ ထိုအခါ ရဟန်းများက တအံ့တဩ ချီးမွမ်းပြောဆိုကြ၏။ ရဟန်းတို့၏ ချီးမွမ်းသံကို မြတ်စွာဘုရား ကြားတော်မူ သောအခါ “ရဟန်းတို့. . . ဤအရပ်ကို မီးကွင်းခြင်းမှာ ငါဘုရား၏ ယခုဘဝ အစွမ်းကြောင့် မဟုတ်၊ ငါဘုရား၏ ရှေးအခါက သစ္စာစွမ်းအားကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ ဤအရပ်ကား တစ်ကမ္ဘာလုံး မီးလောင်ခံရတော့မည် မဟုတ်။ ငါဘုရား ငုံးမင်းဖြစ်စဉ်က ဤအရပ်၌ တောမီး လောင်၍ မိဘတွေက စွန့်ခွာသွားခဲ့ကြသည်။ ငါဘုရား<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-14 <br> အလောင်း ငုံးမင်းကလေးမှာ တစ်ဦးတည်း ခိုကိုးရာမဲ့ ဖြစ်ခဲ့ရရှာသည်။ ထိုအခါ ငါ ဘုရားအလောင်း ငုံးမင်း ကလေးက ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုကာ ‘ငါ့မှာ အတောင် နှစ်ဘက်တို့ကား ရှိကြ၏၊ သို့သော် မပျံသန်းနိုင်သေးပါ။ ငါ့မှာ ခြေနှစ်ချောင်း တို့ကား ရှိကြ၏။ သို့သော် မသွားလာနိုင်သေးပါ။ ငါ၏ မိဘတို့သည်လည်း ငါ့ကို စွန့်ခွါသွားကြကုန်ပါပြီ။ ဤသစ္စာ စကား မှန်ကန်ပါသောကြောင့် ဤတောမီးသည် ငါ့အား ကွင်းသွားပါစေသတည်း’ဟု သစ္စာဆိုခဲ့သည်။ ထိုသို့ သစ္စာဆိုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တောမီးကြီးသည် ငါဘုရားအလောင်း ငုံးမင်းကလေးကို ကွင်းသွားခဲ့သည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဘုရားအလောင်းငုံးမင်းကို ပါဠိဘာသာဖြင့် <b>ဝဋ္ဋ</b>-ဟု ခေါ်သည်။ ထိုဘုရားအလောင်း ငုံးမင်း သစ္စာပြုပုံကို ပြသောသုတ်ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>ဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်</b>ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြ လေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-15 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား တရား စကားကို မိန့်ကြားတော်မူခဲ့၏။<br><br>“ရဟန်းတို့- - - ရှေးအခါက နတ်နှင့်အသူရာတို့ စစ်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ထိုအခါ သိကြားမင်းက နတ်တို့အား “အမောင်တို့. . . သင်တို့ စစ်မြေပြင် ရောက်ကြတဲ့အခါ ကြောက်ရွှံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့လျှင် ထိုအချိန်မှာ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်ကြည့်လိုက်ကြ။ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်ကြည့်လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်း ထခြင်းများ ကင်းပျောက်သွားလိမ့်မည်။ အကယ်၍ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်မကြည့်မိလျှင် ပဇာပတိနတ်မင်း, ဝရုဏနတ်မင်း, ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားများကို မော်ကြည့်လိုက်ကြ။ ထိုသို့ မော်ကြည့်လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်း ထခြင်းများ ကင်းပျောက်သွားလိမ့်မည်'ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-16 <br> ရဟန်းတို့. . . သိကြားမင်း, ပဇာပတိနတ်မင်း, ဝရုဏနတ်မင်း, ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားများကို မော်ကြည့်ကြသော နတ်တို့မှာ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ကင်းပျောက်သော်လည်း ကင်းပျောက်ရာ၏၊ မကင်းပျောက်သော်လည်း မကင်း ပျောက်ရာ။ (ကင်းပျောက်မှု မကင်းပျောက်မှုမှာ မသေချာ ပေ။) အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ရဟန်းတို့ . . သိကြားမင်း ကိုယ်တိုင်က ရာဂ ဒေါသ မောဟ မကင်းသူ ကြောက်တတ် တုန်လှုပ်တတ်, ထိတ်လန့်တတ်, ထွက်ပြေးတတ်သူ ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br><br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရားလည်း သင်တို့အား အခုလို မိန့်မှာတော်မူလိုသည် –<br><br>ရဟန်းတို့. . . တောသို့ဖြစ်စေ, သစ်ပင်ရင်းသို့ ဖြစ်စေ, တခြားဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်တစ်ခုခုသို့ဖြစ်စေ ကပ်ရောက်ကြသော သင်တို့မှာ အကယ်၍ ကြောက်ရွံ့ ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့လျှင် ငါဘုရား၏ “<b>ဣတိပိ သော ဘဂဝါ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ၊ တရားတော်၏<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-17 <br> “<b>သွာက္ခာတတာ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်၏ “<b>သုပ္ပဋိပန္နတာ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ဆင်ခြင်ကြ၊ ထိုသို့ အောက်မေ့ ဆင်ခြင်ခဲ့လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ မလွဲမသွေ ကင်းပျောက်ပေလိမ့်မည်၊ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဂ ဒေါသ မောဟ ကင်းသူ၊ မကြောက်တတ်, မတုန်လှုပ်တတ်, မထိတ်လန့်တတ်, မထွက်ပြေးတတ်သူ ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား တရားစကားကို အထက်ပါအတိုင်း ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဤဓဇဂ္ဂသုတ် သည် ဤသုတ်ကိုယ်တိုင်က ဝတ္ထုကြောင်း ဖြစ်သည်။ ဓဇဂ္ဂသဒ္ဒါသည် အလံဖျားကို ဟော၏၊ သိကြားမင်း, ...... နတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားကို ဥပမာပြု၍ ဟောကြားသော သုတ် ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>ဓဇဂ္ဂသုတ် ပရိတ်တော်</b>ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-18 <br> <h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုသို့ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် တစ်ခုသော ညသန်းခေါင်ယံ အချိန်၌ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် နတ်စစ်သည်များနှင့် အတူ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ချဉ်းကပ်ခဲ့ကြ၏။ ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားအား “မြတ်စွာဘုရား. . . လောက၌ ဘုရားအား ကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး၊ မကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိပါသည် ဘုရား၊ ထိုအမျိုးမျိုးထဲမှာလည်း မကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး တွေက များပါသည် ဘုရား။ အကြောင်းမှာ- ဘုရားရှင်က ပါဏာတိပါတ-စသော မကောင်းမှုကို ရှောင်ကြဉ်ရန် ဟောတော်မူသောအခါ သူတို့က ထိုမကောင်းမှုများကို မရှောင်ကြဉ်နိုင်ကြ၍ မကောင်းမှုကို ရှောင်ရမည်ဆိုသော တရားစကားကို သူတို့ မကြိုက်ကြ, မလိုလားကြသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည် ဘုရား။ တောအုံချုံကြား အစွန်<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-19 <br> အဖျားကျသော ကျောင်းများ၌ တချို့ ရဟန်းတော်များ သီတင်းသုံး နေကြရပါသည် ဘုရား။ ထိုအရပ်များမှာ သာသနာတော်ကို မကြည်ညိုကြသော နတ်ဘီလူးများ ရှိနေကြပါသည် ဘုရား။ ထိုရဟန်းများမှာ ထိုနတ်ဘီလူး များ၏ အန္တရာယ်မှ ကင်းဝေးရန် လိုအပ်ပါသည် ဘုရား သို့ဖြစ်၍ ထိုသာသနာကို မကြည်ညိုကြသေးသော နတ်ဘီလူးများ သာသနာတော်ကို ကြည်ညိုလာကြစေရန်, ဘုရားရှင်၏ ပရိသတ်လေးပါးကို ထိုနတ်ဘီလူးများ မညှဉ်းဆဲနိုင်ကြစေရန်, <b>အာဋာနာဋိယ</b> မည်သော အကာအကွယ် အရန်အတား အစောင့်အရှောက်ကို လက်ခံတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထား၏။ မြတ်စွာဘုရား သည် ထိုဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး၏ လျှောက်ထားချက်ကို လက်ခံတော်မူ၏။ ထို့နောက် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး သည် “<b>ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု</b>” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားခဲ့ သည်။ ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီးသည် ဤသုတ်တော်ကို အာဋာနာဋမည်သော နတ်မြို့တော်၌ ဖွဲ့စီရင်ခဲ့၏။ ထို့ကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>အာဋာနာဋိယသုတ် ပရိတ်တော်</b>- ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-20 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>ကောသလမင်းကြီးမှာ ပုရောဟိတ်ကြီး တစ်ယောက် ရှိ၏။ ထိုပုရောဟိတ်ကြီး၏ ဇနီးမှာ မန္တာဏီ မည်သော ပုဏ္ဏေးမကြီး ဖြစ်၏။ အင်္ဂုလိမာလမထေရ်ကို ထိုမန္တာဏီ ပုဏ္ဏေးမကြီးက ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂုလိမာလမထေရ်၏ ငယ်နာမည်မှာ “အဟိံသက” ဖြစ်၏။ သူ မွေးဖွားချိန်၌ တစ်ပြည်လုံးရှိ လက်နက်များ တပြောင်ပြောင် တောက်ပ၍ နေလေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဖခင်ပုရောဟိတ်ကြီးက “ငါ့သားကား လူဆိုး ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု နိမိတ်ဖတ်ခဲ့၏။<br><br>အရွယ်ရောက်သောအခါ တက္ကသိုလ်ပြည်သို့ သွား၍ ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးထံ ပညာသင်ယူလေသည်။ ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးက အဟိံသကအား အရေးပေး၏။ ကြာသောအခါ တခြားတပည့်များက မနာလို ဖြစ်လာကြတော့သည်။ ထိုအခါ “အဟိံသကသည် ဆရာကတော်အား ပြစ်မှားနေသည်” ဟု မဟုတ်မဟတ် လုပ်ဇာတ်ခင်းကာ ကုန်းတိုက်စကား <hr> စာမျက်နှာ-21 <br> ပြောကြားကြတော့သည်။ ဆရာကြီးသည် အစမှာတော့ မယုံသေးပေ၊ သို့သော် ပြောပါများသောအခါ တစ်စတစ်စနဲ့ ယုံကြည်သွားတော့သည်။ သို့ဖြစ်၍ အဟိံသကကို သေစေရန် ပရိယာယ်ဖြင့် “သင်၏ အတတ်ပညာ ပြီးမြောက်ရေးတွင် အထောက်အပံ့ ဖြစ်စေရန် ခရီးသွား လူပေါင်း တစ်ထောင်တိတိကို သတ်ရမည်” ဟု ပြောဆို၏။ ဆရာကြီး၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ထိုလူပေါင်း တစ်ထောင်ထဲမှ တစ်ယောက်ယောက်က အဟိံသကကို ပြန်သတ်လိမ့်မည်-ဟူသော ရည်ရွယ်ချက် ဖြစ်၏။<br><br>အဟိံသက က “ကျွန်ုပ်သည် သူတစ်ပါးကို မညှဉ်းဆဲသော အမျိုးမှ မွေးဖွားသူ ဖြစ်၍ သူတစ်ပါးအသက်ကို မသတ်နိုင်ပါ” ဟု ငြင်းဆန်၏။ သို့သော် ဆရာကြီးက “ထိုကဲ့သို့ မသတ်လျှင် သင်သည် အတတ်ပညာ၏ အကျိုးကို ခံစားရလိမ့်မည် မဟုတ်” ဟု ဆို၏။ နောက်ဆုံးတော့ အဟိံသကသည် ဆရာကြီး၏ အကြပ်ကိုင် စေခိုင်းခြင်းကို လက်ခံလိုက်ရပြီး တောထဲသို့ ဝင်ကာ တွေ့သမျှ လူတွေကို လိုက်သတ်လေတော့၏။ သတ်ပြီးသော <hr> စာမျက်နှာ-22 <br> လူများ ဘယ်နှစ်ယောက်ရှိပြီဟု မမှတ်မိတော့သဖြင့် လူတစ်ယောက် တစ်ယောက် သတ်ပြီးပါက လက်ညှိုး တစ်ချောင်း တစ်ချောင်း ဖြတ်ယူထား၏။ ကြာသောအခါ လက်ညှိုးများလည်း ပျောက်ကုန်ပြန်သဖြင့် လက်ညှိုးများကို ဖောက်ကာ သီကုံး၍ ပန်းကုံးကဲ့သို့ လည်ပင်း၌ ဆွဲထား၏။ ထိုအခါမှ စ၍ “အင်္ဂုလိမာလ၊ အင်္ဂုလိမာလ- လက်ညှိုးပန်းကုံးရှိသူ လက်ညှိုးပန်းကုံး ရှိသူ” ဟူ၍ ထင်ရှားလာလေတော့၏။<br><br>ထိုအခါ တောထဲသို့ လူများ မသွားလာဝံ့ကြတော့ပေ။ တောထဲ၌ လူသွားလူလာ ပြတ်စဲသွား၏။ အင်္ဂုလိမာလသည် တောထဲ၌ သတ်ရမည့်လူ မတွေ့တော့၍ ညအခါ ရွာထဲသို့ ဝင်ကာ အိပ်နေသော လူများကို သတ်၍ သတ်၍ ဆွဲသွား၏။ သို့ဖြစ်၍ မြို့ရွာတွေ အင်္ဂုလိမာလ လူဆိုးဘေးကြီး ကြုံကာ တထိတ်ထိတ် တလန့်လန့် တုန်လှုပ် ချောက်ချားနေကြတော့သည်။ အင်္ဂုလိမာလ၏ မိခင်သည် သားကို ဖျောင်းဖျပြောဆိုရန် တောထဲသို့ ထွက်လာ၏။ ထိုအခိုက်၌ မြတ်စွာဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်သည် လောကကို ဉာဏ်တော်ဖြင့် ဆင်ခြင်ကာ <hr> စာမျက်နှာ-23 <br> ကြည့်ရှုတော်မူ၏။ ထိုအခါ “ယနေ့ ငါဘုရား ကြွသွားလျှင် အင်္ဂုလိမာလအား အကျိုးရှိလိမ့်မည်။ ငါဘုရား ကြွမသွားခဲ့လျှင် မိခင်ကို သတ်ပေတော့မည်။ မိခင်ကို သတ်မိက သူ ငရဲမကျအောင် ငါဘုရား ကယ်နိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်” ဟု မြင်တော်မူ၍ တောထဲသို့ ကြွသွားတော်မူသည်။ လူတစ်ထောင်ပြည့်ရန် တစ်ယောက်သာ လိုတော့သဖြင့် ပထမဆုံး တွေ့သူကို “တွေ့ရာသင်္ချိုင်း ဓားမဆိုင်း” သတ်ရန် အားခဲထားသော အင်္ဂုလိမာလသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်လျှင်မြင်ချင်း ဒုန်းစိုင်းပြေးကာ လိုက်လေတော့သည်။ သို့သော် ဘုရားရှင်၏ တန်ခိုးတော်ကြောင့် ဘယ်လိုမှ လိုက်၍ မမီပေ။ ထိုအခါ လွန်စွာ အံ့ဩပြီး “ရဟန်း . . . ရပ်လော့၊ ရပ်လော့” ဟု ဆို၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက “အင်္ဂုလိမာလ . . . ငါသည် ရပ်နေ၏” ဟု မိန့်တော်မူ၏။<br><br>ထိုအခါ အင်္ဂုလိမာလက “အဘယ့်ကြောင့် ထိုကဲ့သို့ ပြောကြားပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထား၏။ မြတ်စွာဘုရားက “အင်္ဂုလိမာလ .. ငါကား တုတ်၊ ဓားလက်နက်ကို မဆောင်ဘဲ မေတ္တာကို ဆောင်ကာ မေတ္တာတရား၌ ရပ်တည်နေသူ ဖြစ်၏။ သင်ကား <hr> စာမျက်နှာ-24 <br> မေတ္တာကို မဆောင်ဘဲ တုတ် ဓား လက်နက်ကို ဆောင်ကာ လူပေါင်းများစွာကို လိုက်သတ်နေသဖြင့် အပါယ်ငရဲသို့ ပြေးသွားနေသူ ဖြစ်၏” ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထိုအခါ အင်္ဂုလိမာလသည် “အင်း. . . ဤမျှအထိ အဆင့်အတန်းမြင့်သော စကားကို ပြောကြားသူမှာ မဟာမာယာ၏ သားတော် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား ဘုရားသာ ဖြစ်ရမည်၊ ဘုရားမှတစ်ပါး အခြားသူကား ဤစကားမျိုးကို မပြောဆိုနိုင်ရာ” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချပြီး သတိသံဝေဂရကာ လက်နက်နှင့် မေတ္တာကို လဲလှယ်ပြီး မြတ်စွာဘုရား၏ ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံကို လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးကန်တော့ကာ ရဟန်းပြုခွင့် တောင်းခဲ့လေသည်။ အနှိုင်းမဲ့ကရုဏာရှင် မြတ်စွာဘုရားက “<b>ဧဟိ ဘိက္ခု</b>- ရဟန်း ... လာလော့” ဟု ခေါ်တော်မူ၍ အင်္ဂုလိမာလသည် ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့လေသည်။<br><br>တစ်နေ့သောအခါ၌ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ ဆွမ်းခံကြွစဉ် သားမဖွားနိုင်သော အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ကို မြင်၍ ကရုဏာဖြစ်ကာ ကျောင်းသို့ ပြန်ရောက်သော <hr> စာမျက်နှာ-25 <br> အခါ ထိုအကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက အရှင်အင်္ဂုလိမာလအား ထိုအမျိုးသမီးအထံသို့ သွား၍ “<b>ယတောဟံ ဘဂိနိ</b>” စသည်ဖြင့် သစ္စာဆိုရန် သင်ပေးတော်မူ၏။ အရှင်အင်္ဂုလိမာလသည် မြတ်စွာဘုရား သင်ပေးတော်မူသည့်အတိုင်း ထိုအမျိုးသမီးထံသို့ သွား၍ သစ္စာဆိုရာ ထိုအမျိုးသမီး၏ ကိုယ်ဝန်မှာ ချောမွေ့ညင်သာစွာ ဖွားမြင်လာလေ၏။ မိခင်ရော ကလေးပါ ကျန်းမာ၍ ဝမ်းသာ ပျော်ရွှင်ကြလေသည်။ ဤသို့ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ၏ သစ္စာဆိုပုံကို ပြသောသုတ် ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပရိတ်တော်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။<br><h3>၁၁။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၏ အနီး ပိပ္ပလိလိုဏ်ဂူ၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရှင်မဟာကဿပသည် မကျန်းမမာ ဖြစ်တော်မူ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင် <hr> စာမျက်နှာ-26 <br> မဟာကဿပအထံသို့ ကြွတော်မူပြီး ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားကို ဟောကြား ချီးမြှင့်တော်မူ၏။ ထိုတရားတော်ကို နာရခြင်းကြောင့် အရှင်မဟာကဿပ၏ ရောဂါမှာ ချက်ချင်းပင် ယူပစ်သလို ပျောက်ကင်းသွားပေတော့သည်။ ထိုတရားကို နာကြားရသော အရှင်မြတ်အား “ငါကား ရဟန်းပြု၍ ခုနစ်ရက်မြောက်သော နေ့မှာပင် သစ္စာတရားတို့ကို သိ၍ ဤဗောဇ္ဈင်တရားများ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ဖူး၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကား ဝဋ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်ကြောင်းအစစ် တကယ်ဖြစ်ပါပေသည်တကား...” ဟု စဉ်းစားဆင်ခြင်မိလေ၏။ ထိုအခါ အရှင်မြတ်၏ ကိုယ်မှ သွေးသားများ ကြည်လင်၍ ဥပါဒါရုပ်များ စင်ကြယ်လာမှုကြောင့် အရှင်မြတ်၏ ရောဂါဝေဒနာ လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကင်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<br><br>ထို့အတူ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော အရှင်မောဂ္ဂလာန်မထေရ်မြတ် မကျန်းမာစဉ် ဤဗောဇ္ဈင်တရားကိုပင် ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူ၍ <hr> စာမျက်နှာ-27 <br> အရှင်မြတ်၏ ရောဂါလည်း ချက်ချင်းပင် ပျောက်ကင်းခဲ့ပေသည်။<br><br>အခါတစ်ပါးမှာတော့ ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် မကျန်းမာတော်မူ၍ အရှင်စုန္ဒအား ဤဗောဇ္ဈင်တရားကို ရွတ်ဆိုစေ၍ နာကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဗောဇ္ဈင်တရား ပြီးဆုံး၍ သာဓုခေါ်ဆိုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဘုရားရှင်၏ ရောဂါဝေဒနာလည်း ချက်ချင်း ပျောက်ကင်းသွားပေတော့သည်။<br><br>ဤသို့ ဗောဇ္ဈင်တရားတို့၏ အကျိုးများကို ပြဆိုသောကြောင့် ဤသုတ်ကို ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်-ဟု ခေါ်ဆိုကြလေသည်။<br><br><b>မှတ်ချက်။</b> ။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်ကား ရှေးဆရာတော်ကြီးများ သီကုံးထားသော ဂါထာများနှင့် ထိုကျမ်း ဤကျမ်းတို့မှ ထုတ်နုတ် ဖော်ပြထားသော ဂါထာများသာ ဖြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု သီးခြားမရှိပါ။<br><br><b>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-28 <br> <h3>ပရိတ်တော် ပါဠိ</h3><br><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><h3>ပရိတ်တော်နိဒါန်း</h3><b>နတ်ဗြဟ္မာများကို ဖိတ်ကြားခြင်း</b><br><br>၁။ <b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊</b><br><b>အတြာ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။</b><br><b>သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊</b><br><b>သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b><br><br>၂။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br><br>၃။ <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br>၄။ <b>ယေ သန္တာ သန္တစိတ္တာ၊ တိသရဏသရဏာ၊ ဧတ္ထ လောကန္တရေ ဝါ။</b><br><b>ဘုမ္မာ ဘုမ္မာ စ ဒေဝါ၊ ဂုဏဂဏဂဟဏဗျာဝဋာ သဗ္ဗကာလံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-29 <br> <b>ပရိတ်တော် ပါဠိ အသံထွက်ပုံ</b><br><br><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br>၁။ သမန်တာ စက်က-ဝါလေသု၊ အတ်တရာ ဂစ်ဆန်တု ဒေဝတာ။ သတ်ဓမ်မံ မုနိ ရာဇတ်သ၊ သုဏန်တု သက်ဂ-မောက်ခ-ဒံ။<br><br>၂။ ဓမ်မတ်သဝန-ကာလော အယံ ဘတ်ဒန်တာ။<br><br>၃။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓတ်သ။ (သုံးခေါက်ဆို)<br><br>၄။ ယေ သန်တာ သန်တ-စိတ်တာ, တိသရဏ သရဏာ, အစ်ထ လောကန်တရေ ဝါ။ ဘုမ်မာ ဘုမ်မာ စ ဒေဝါ၊ ဂုဏ-ဂဏ-ဂဟဏ ဗျာဝတာ သပ်ဗ-ကာလံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-30 <br> <b>ဧတေ အာယန္တု ဒေဝါ၊</b><br><b>ဝရကနကမယေ၊</b><br><b>မေရုရာဇေ ဝသန္တော၊ သန္တော သန္တောသဟေတုံ၊ မုနိဝရဝစနံ၊ သောတုမဂ္ဂံ သမဂ္ဂါ။</b><br>၅။ <b>သဗ္ဗေသု စက္ကဝါဠေသု၊</b><br><b>ယက္ခာ ဒေဝါ စ ဗြဟ္မနော။</b><br><b>ယံ အမှေဟိ ကတံ ပုညံ၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာဓကံ။</b><br>၆။ <b>သဗ္ဗေ တံ အနုမောဒိတွာ၊</b><br><b>သမဂ္ဂါ သာသနေ ရတာ။</b><br><b>ပမာဒရဟိတာ ဟောန္တု၊ အာရက္ခာသု ဝိသေသတော။</b><br>၇။ <b>သာသနဿ စ လောကဿ၊</b><br><b>ဝုဍ္ဎီ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-31 <br> အေတေ အာယန်တု ဒေဝါ၊<br>ဝရ-ကနက-မယေ မေရုရာဇေ ဝသန်တော၊ သန်တော သန်တောသ-ဟေတုံ၊ မုနိ-ဝရ-ဝစနံ၊ သောတု-မက်ဂံ သမက်ဂါ။<br>၅။ သပ်ဗေသု စက်က-ဝါဠေသု၊ ယက်ခါ ဒေဝါ စ ဗြန်မနော။ ယံ အန်မှေဟိ ကတံ ပုန်ညံ၊ သပ်ဗ-သမ်ပတ်တိ သာဓကံ။<br>၆။ သပ်ဗေ တံ အနုမောဒိတ်တဝါ၊ သမက်ဂါ သာသနေ ရတာ။ ပမာဒ-ရဟိတာ ဟွန်တု၊ အာရက်ခါသု ဝိသေသတော။<br>၇။ သာသနတ်သ စ လောကတ်သ၊<br>ဝုတ်ဒီ ဘဝတု သပ်ဗဒါ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-32 <br> <b>သာသနမ္ပိ စ လောကဉ္စ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၈။ <b>သဒ္ဓိံ ဟောန္တု သုခီ သဗ္ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ္တနော။</b><br><b>အနီဃာ သုမနာ ဟောန္တု၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br>၉။ <b>ရာဇတော ဝါ စောရတော ဝါ မနုဿတော ဝါ အမနုဿတော ဝါ အဂ္ဂိတော ဝါ ဥဒကတော ဝါ ပိသာစတော ဝါ ခါဏုကတော ဝါ ကဏ္ဍကတော ဝါ နက္ခတ္တတော ဝါ ဇနပဒရောဂတော ဝါ အသဒ္ဓမ္မတော ဝါ အသန္ဒိဋ္ဌိတော ဝါ အသပ္ပုရိသတော ဝါ စဏ္ဍဟတ္ထိ အဿ မိဂ ဂေါဏ ကုက္ကုရ အဟိ ဝိစ္ဆိက မဏိသပ္ပ ဒီပိ၊ အစ္ဆ တရစ္ဆ သူကရ မဟိံသ၊ ယက္ခ ရက္ခသာဒီဟိ၊</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-33 <br> သာသနမ်ပိ စ လောကင်စ၊ ဒေဝါ ရက်ခန်တု သပ်ဗဒါ။<br>၈။ သတ်ဒိန် ဟွန်တု သုခီ သပ်ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ်တနော။ အ-နီဃာ သုမနာ ဟွန်တု၊ သဟ သပ်ဗေဟိ ညာတိဘိ။<br>၉။ ရာဇ-တော ဝါ စောရ-တော ဝါ မနုတ်သ-တော ဝါ အမနုတ်သ-တော ဝါ အက်ဂိ-တော ဝါ ဥဒက-တော ဝါ ပိသာစ-တော ဝါ ခါဏုက-တော ဝါ ကန်တက-တော ဝါ နတ်ခတ်တ-တော ဝါ ဇနပဒ-ရောဂ-တော ဝါ အ-သတ်ဓမ်မ-တော ဝါ အ-သန်ဒိတ်ထိ-တော ဝါ အ-သပ်ပုရိသ-တော ဝါ စန်ဒ ဟတ်ထိ အတ်သ မိဂ ဂေါဏ ကုတ်ကုရ အဟိ ဝိတ်ဆိက၊ မဏိသပ်ပ ဒီပိ၊ အစ်ဆ တရစ်ဆ သူကရ မဟိန်သ ယက်ခ ရက်ခသာဒီဟိ၊<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-34 <br> <b>နာနာဘယတော ဝါ နာနာရောဂတော ဝါ နာနာဥပဒ္ဒဝတော ဝါ အာရက္ခံ ဂဏှန္တု။</b><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ်</h3>၁၀။ <b>ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိံသု သဒေဝကာ။</b><br><b>သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိသဉ္စ မင်္ဂလံ။</b><br>၁၁။ <b>ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊ သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊ မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၂။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ၊</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><b>အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-35 <br> နာနာဘယ-တော ဝါ နာနာရောဂ-တော ဝါ နာနာ ဥပတ်ဒဝ-တော ဝါ အာရက်ခံ ဂန်နှန်တု။<br>၁။ မင်ဂလ-သုတ်<br>၁၀။ ယံ မင်ဂလံ ဒွါဒသ-ဟိ၊ စိန်တယိန်သု သ-ဒေဝကာ။ သွတ်ထာနံ နာဓိဂစ်ဆန်တိ၊ အတ်ထတ်တိန်သင်စ မင်ဂလံ။<br>၁၁။ ဒေသိတံ ဒေဝ-ဒေဝေန၊ သပ်ဗ-ပါပ-ဝိနာသနံ။ သပ်ဗ-လောက-ဟိတတ်ထာယ၊ မင်ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၂။ အေဝံ မေ သုတံ...<br>အေကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ်ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အ-နာထ-ပိန်ဒိကတ်သ အာရာမေ။ အထ-ခေါ အင်ည-တရာ ဒေဝတာ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-36 <br> <b>အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ။ ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ။</b><br>၁၃။ <b>ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ၊ မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ။</b><br><b>အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ၊ ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၄။ <b>အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ။</b><br><b>ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၅။ <b>ပတိရူပဒေသဝါသော စ၊ ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-37 <br> အဘိတ်ကန်တာယ ရုတ်တိယာ အဘိတ်ကန်တ-ဝန်နာ ကေဝလ-ကပ်ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသစ်တဝါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပ-သင်ကမိ၊ ဥပသင်ကမိတ်တဝါ ဘဂဝန်တံ အဘိဝါဒစ်တဝါ အေက-မန်တံ အတ်ထာသိ။ အေက-မန်တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ၊ ဘဂဝန်တံ ဂါထာယ အစ်ဈဘာသိ။<br>၁၃။ ဗဟူ ဒေဝါ မနုတ်သာ စ၊ မင်ဂလာနိ အ-စိန်တယုံ။ အာကင်ခ-မာနာ သွတ်ထာနံ၊ ဗြူဟိ မင်္ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၄။ အ-သေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပန်ဒိတာနင်စ သေဝနာ။ ပူဇာ စ ပူဇနေယာနံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၅။ ပတိရူပ-ဒေသ-ဝါသော စ၊ ပုပ်ဗေ စ ကတ-ပုန်ည-တာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-38 <br> <b>အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၆။ <b>ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ၊ ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော။</b><br><b>သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၇။ <b>မာတာပိတုဥပဋ္ဌာနံ၊ ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၈။ <b>ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ၊ ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၉။ <b>အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊ မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော။</b><br><b>အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-39 <br> အတ်တ-သမ်မာ ပဏီဓိ စ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၆။ ဗာဟုသစ်စင်စ သိပ်ပင်စ၊ ဝိနယော စ သုသိတ်ခိတော။ သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊ ဧတံ မင်္ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၇။ မာတာပိတု ဥပတ်ထာနံ၊ ပုတ်တ-ဒါရတ်သ-သင်္ဂဟော။ အနာကုလာ စ ကမ်မန်တာ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၈။ ဒါနင်စ ဓမ်မ-စရိယာ စ၊ ညာတကာနင်စ သင်ဂဟော။ အန-ဝစ်ဇာနိ ကမ်မာနိ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၉။ အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊ မစ်ဇ-ပါနာ စ သံယမော။ အပ်ပမာဒေါ စ ဓမ်မေသု၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-40 <br> ၂၀။ <b>ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊</b><br><b>သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၁။ <b>ခန္တီ စ သောဝစဿတာ၊</b><br><b>သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၂။ <b>တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ၊</b><br><b>အရိယသစ္စာနဒဿနံ။</b><br><b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၃။ <b>ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ၊</b><br><b>စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ။</b><br><b>အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၄။ <b>ဧတာဒိသာနိ ကတွာန၊</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ မပရာဇိတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-41 <br> ၂ဝ။ ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊ သန်တုတ်ထိ စ ကတင်ညုတာ။ ကာလေန ဓမ်မတ်သဝနံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၁။ ခန်တီ စ သောဝစပ်သ-တာ၊ သမဏာနင်စ ဒတ်သနံ။ ကာလေန ဓမ်မ-သာကစ်ဆာ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၂။ တပေါ စ ဗြန်မ-စရိယင် စ၊ အရိယ-သစ်စာန-ဒတ်သနံ။ နိတ်ဗာန-သစ်ဆိကိရိယာ စ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၃။ ဖုတ်ထတ်သ လောက-ဓမ်မေဟိ၊ စိတ်တံ ယတ်သ န ကမ်ပတိ။ အ-သောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၄။ အေတာဒိသာနိ ကတ်တဝါန၊ သပ်ဗတ်ထ-မပရာဇိတာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-42 <br> <b>သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိ ဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><b>မင်္ဂလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၂။ ရတနသုတ်</h3>၂၅။ <b>ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော ဒသ ဥပပါရမိယော ဒသ ပရမတ္ထပါရမိယောတိ သမတိံသ ပါရမိယော ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထစရိယံ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿာ စရိယာယော ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တိံ ဇာတိံ အဘိနိက္ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ မာရဝိဇယံ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-43 <br> သပ်ဗတ်ထ သွတ်ထိန် ဂစ်ဆန်တိ၊ တံ တေသံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။ မင်ဂလသုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၂။ ရတန-သုတ်<br>၂၅။ ပဏိဓာနတော ပတ်ထာယ တထာဂတတ်သ ဒသ ပါရမိယော ဒသ အုပပါရမိယော ဒသ ပရမတ်ထ ပါရမိယောတိ သမတိန်သ ပါရမိယော ပင်စ-မဟာ-ပရိတ်စာဂေ လောကတ်ထ-စရိယံ ညာတတ်ထ-စရိယံ ဗုတ်ဓတ်ထ-စရိယန်တိ တိတ်သော စရိယာယော ပစ်ဆိမ-ဘဝေ ဂတ်ဘ-ဝေါက်ကန်တိန် ဇာတိန် အဘိနိတ်ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိ ပန်လင်ကေ မာရဝိဇယံ သပ်ဗင်ညုတင်ညာနပ် ပတိဝေဓံ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-44 <br> <b>ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ သဗ္ဗေပိ မေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ-</b><br>၂၆။ <b>ကောဋီသတသဟဿသု၊</b><br><b>စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ။</b><br><b>ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊</b><br><b>ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။</b><br>၂၇။ <b>ရောဂါမနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ-</b><br><b>သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။</b><br><b>ခိပ္ပ မန္တရဓာပေသိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၂၈။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-45 <br> ဓမ်မစက်ကပ်ပဝတ်တနံ, နဝ လောကုတ်တရ ဓမ်မေတိ သပ်ဗေပိမေ ဗုတ်ဓဂုဏေ အာဝစ်ဇစ်တဝါ၊ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန်တရေသု၊ တိယာမ-ရတ်တိန် ပရိတ်တံ ကရွန်တော၊ အာယတ်သမာ အာနန်ဒတ်ထေရော ဝိယ၊ ကာရုန်ည-စိတ်တံ အုပတ်ထပစ်တဝါ။<br>၂၆။ ကောတီသတ-သဟတ်သေသု၊ စက်က-ဝါလေသု ဒေဝတာ။ ယတ်သာနံ ပတိတ်ဂန်နှန်တိ၊ ယင်စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။<br>၂၇။ ရောဂါ မနုတ်သ-ဒုတ်ဘိတ်ခ၊ သမ်ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။ ခိပ်ပ-မန်တရ-ဓာပေသိ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၂၈။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိဝ အန်တ-လိတ်ခေ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-46 <br> <b>သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု၊</b><br><b>အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။</b><br>၂၉။ <b>တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။</b><br><b>ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ၊</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။</b><br>၃၀။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၁။ <b>ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။</b><br><b>န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-47 <br> သပ်ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန်တု၊ အထောပိ သက်ကစ်စ သုနန်တု ဘာသိတံ။<br>၂၉။ တတ်သမာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သပ်ဗေ၊ မစ်တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။ ဒိဝါ စ ရတ်တော စ ဟရန်တိ ယေ ဗလိန်၊ တတ်သမာ ဟိ နေ ရက်ခထ အပ်ပမတ်တာ။<br>၃၀။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၁။ ခယံ ဝိရာဂံ အ-မတံ ပဏီတံ၊ ယဒစ်ဈဂါ သက်ကျမုနီ သမာဟိတော။ န တေန ဓမ်မေန သမတ်ထိ ကိန်စိ၊ အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-48 <br> ၃၂။ <b>ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ၊</b><br><b>သမာဓိ မာနန္တရိကည မာဟု။</b><br><b>သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၃။ <b>ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ၊</b><br><b>စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။</b><br><b>တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ၊</b><br><b>ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၄။ <b>ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန၊</b><br><b>နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ။</b><br><b>တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊</b><br><b>လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗူတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-49 <br> ၃၂။ ယံ ဗုတ်ဓ-သစ်ထော ပရိဝန်နယီ သုစိန်၊ သမာဓိ မာနန်တရိ ကင်ည-မာဟု။ သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိတ်ဇတိ၊ အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၃။ ယေ ပုတ်ဂလာ အတ်ထ-သတံ ပသတ်ထာ၊ စတ်တာရိ အေတာနိ ယုဂါနိ ဟွန်တိ။ တေ ဒက်ခိနေယာ သုဂတတ်သ သာဝကာ၊ အေတေသု ဒိန်နာနိ မဟပ်ဖလာနိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၄။ ယေ သုပ်ပယုတ်တာ မနသာ ဒန်လှေန၊ နိုက်ကာမိနော ဂေါတမ-သာသနမ်မှိ။ တေ ပတ်တိပတ်တာ အမတံ ဝိဂယ်ယှ၊ လတ်ဓာ မုဓာ နိတ်ဗုတိ ဘုန်ဇမာနာ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။ <hr> စာမျက်နှာ-50 <br> ၃၅။ <b>ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ၊ စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။ တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၆။ <b>ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊ ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊ န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၇။ <b>သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊ တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊ သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-51 <br> ၃၅။ ယထိန်ဒ-ခီလော ပထဝိတ်သိတော သိယာ၊ စတုတ်ဘိ ဝါတေဟိ အသမ်ပကမ်ပိယော။ တထူပမံ သပ်ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ်စာနိ အဝစ်စ ပတ်သတိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၆။ ယေ အရိယ-သစ်စာနိ ဝိဘာဝယန်တိ၊ ဂမ်ဘီရ-ပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိန်စာပိ တေ ဟွန်တိ ဘုသံ ပမတ်တာ၊ န တေ ဘဝံ အတ်ထမ-မာဒိယန်တိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၇။ သဟာဝတ်သ ဒတ်သန-သမ်ပဒါယ၊ တယတ်သု ဓမ်မာ ဇဟိတာ ဘဝန်တိ။ သက်ကာယ-ဒိတ်ထိ ဝိစိကိတ်ဆိတင်စ၊ သီလပ်ဗတံ ဝါပိ ယဒတ်ထိ ကိန်စိ။ <hr> စာမျက်နှာ-52 <br> ၃၈။ <b>စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊ ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၉။ <b>ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။ အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆေဒါယ၊ အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၀။ <b>ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊ ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။ တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊ နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-53 <br> ၃၈။ စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ်ပမုတ်တော၊ ဆစ်စာဘိဌာနာနိ အဘပ်ဗ-ကာတုံ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၉။ ကိန်စာပိ သော ကမ်မ-ကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတ-သာ ဝါ။ အ-ဘပ်ဗ သော တတ်သ ပတိတ်ဆဒါယ၊ အ-ဘပ်ဗတာ ဒိတ်ထ-ပဒတ်သ ဝုတ်တာ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၀။ ဝနပ်ပဂုံဗေ ယထ ဖုတ်သိတက်ဂေ၊ ဂိန်မှာနမာသေ ပထမတ်သမိန် ဂိန်မှေ။ တထူပမံ ဓမ်မဝရံ အဒေသယိ၊ နိတ်ဗာန-ဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ။ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။ <hr> စာမျက်နှာ-54 <br> ၄၁။ <b>ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊ အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၂။ <b>ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊ ဝိရတ္တစိတ္တာ ယတိကေ ဘဝသ္မိံ။ တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရုဠိဆန္ဒာ၊ နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၃။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၄။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-55 <br> ၄၁။ ဝရော ဝရင်ညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊ အနုတ်တရော ဓမ်မ-ဝရံ အဒေသယိ။ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၂။ ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ်ထိ သမ်ဘဝံ၊ ဝိရတ်တ-စိတ်တာ ယတိကေ ဘဝ-သမိန်။ တေ ခီဏ-ဗီဇာ အ-ဝိရုန်လှိ ဆန်ဒါ၊ နိတ်ဗန်တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၃။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ ဗုတ်ဓံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၄။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ ဓမ်မံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-56 <br> ၄၅။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><b>ရတနသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၃။ မေတ္တသုတ်</h3>၄၆။ <b>ယဿာနုဘာဝတော ယက္ခာ၊ နေဝ ဒဿန္တိ ဘီသနံ။ ယဉှိ စေဝါနုယုဉ္ဇန္တော၊ ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတော။</b><br>၄၇။ <b>သုခံ သုပတိ သုတ္တော စ၊ ပါပံ ကိဉ္စိ န ပဿတိ။ ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၄၈။ <b>ကရဏီယမတ္ထကုသလေန၊ ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-57 <br> ၄၅။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ သံဃံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>ရတနသုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၃။ မစ်တ-သုတ်<br>၄၆။ ယတ်သာ နုဘာဝ-တော ယက်ခါ၊ နေဝ ဒတ်သင်တိ ဘီသနံ။ ယင်ညှိ စေဝါ-နုယုန်ဇန်တော၊ ရတ်တိန်ဒိဝ-မတန်ဒိတော။<br>၄၇။ သုခံ သုပတိ သုတ်တော စ၊ ပါပံ ကိန်စိ န ပတ်သတိ။ အေဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၄၈။ ကရဏီယ-မတ်ထ-ကုသလေန၊ ယန်တ-သန်တံ ပဒံ အဘိသမစ်စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-58 <br> <b>သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ၊ သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ။</b><br>၄၉။ <b>သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။ သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွနနုဂိဒ္ဓေါ။</b><br>၅၀။ <b>န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။ သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>၅၁။ <b>ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ၊ တသာ ဝါ ထာဝရာဝနဝသေသာ။ ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန္တာ၊ မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ။</b><br>၅၂။ <b>ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေ ဝ အဒိဋ္ဌာ၊ ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ။ ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-59 <br> သက်ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ၊ သုဝစော စတ်သ မုဒု အနတိမာနီ။<br>၄၉။ သန်တုတ်သကော စ သုဘရော စ၊ အပ်ပ-ကိတ်စော စ သန်လဟုက-ဝုတ်တိ။ သန်တိန်ဒရိယော စ နိပကော စ၊ အပ်ပဂတ်ဗော ကုလေသွနနုဂိတ်ဓော။<br>၅၀။ န-စ-ခုတ်ဒ-မာစရေ ကိန်စိ၊ ယေန ဝိန်ညူ ပရေ အုပ-ဝဒေယုံ။ သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟွန်တု၊ သပ်ဗ-သတ်တာ ဘဝန်တု သုခိတတ်တာ။<br>၅၁။ ယေ ကေစိ ပါဏ-ဘူတတ်ထိ၊ တသာ ဝါ ထာဝရာဝ-နဝသေသာ။ ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန်တာ၊ မစ်ဈိမာ ရတ်သကာ အဏုက-ထူလာ။<br>၅၂။ ဒိတ်ထာ ဝါ ယေ ဝ အ-ဒိတ်ထာ၊ ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန်တိ အ-ဝိဒူရေ။ ဘူတာ ဝ သမ်ဘဝေသီ ဝ၊ သပ်ဗ-သတ်တာ ဘဝန်တု သုခိတတ်တာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-60 <br> ၅၃။ <b>န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ၊</b><br><b>နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ။</b><br><b>ဗျာရောသနာ ပဋိဃသည-</b><br><b>နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ။</b><br>၅၄။ <b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တ-</b><br><b>မာယုသာ ဧက ပုတ္တ' မနုရက္ခေ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>၅၅။ <b>မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိံ၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br><b>ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ၊</b><br><b>အသမ္ဗာဓံ အဝေရ' မသပတ္တံ။</b><br>၅၆။ <b>တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နောဝ၊</b><br><b>သယာနော ယာဝတာ'ဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ။</b><br><b>ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ၊</b><br><b>ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရ' မိဓ မာဟု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-61 <br> ၅၃။ န ပရော ပရံ နိကုပ်ဗေထ၊<br>နာတိ မင်ညေထ ကတ်ထ-စိ န ကင်စိ။<br>ဗျာရောသနာ ပတိဃသင်ည၊<br>နင်ည မင်ညတ်သ ဒုတ်ခ မိတ်ဆေယ။<br>၅၄။ မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ်တ၊<br>မာယုသာ အေက ပုတ်တ မနုရက်ခေ။<br>အေဝမ်ပိ သပ်ဗ-ဘူတေသု၊<br>မာနသံ ဘာဝယေ အ-ပရိမာဏံ။<br>၅၅။ မစ်တင်စ သပ်ဗ-လောကတ်သမိန်၊<br>မာနသံ ဘာဝယေ အ-ပရိမာဏံ။<br>အုတ်ဓံ အဓော စ တိရိယင်စ၊<br>အ-သမ်ဗာဓံ အ-ဝေရ မ-သပတ်တံ။<br>၅၆။ တိတ်ထံ စရံ နိသိန်နော ဝ၊<br>သယာနော ယာဝတတ်သ ဝိတ မိတ်ဓော။<br>အေတံ သတိန် အဓိတ်ထေယ၊<br>ဗြန်မ မေတံ ဝိဟာရ-မိဓ-မာဟု။ <hr> စာမျက်နှာ-62 <br> ၅၇။ <b>ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ၊</b><br><b>သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော။</b><br><b>ကာမေသု ဝိနေယျ ဂေဓံ၊</b><br><b>န ဟိ ဇာတု' ဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတိ။</b><br><b>မေတ္တသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၄။ ခန္ဓသုတ်</h3>၅၈။ <b>သဗ္ဗာသီဝိသဇာတီနံ၊</b><br><b>ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံ ဝိယ။</b><br><b>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊</b><br><b>သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။</b><br>၅၉။ <b>အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊</b><br><b>သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၆၀။ <b>ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-63 <br> ၅၇။ ဒိတ်ထိန် စ အနုပက်ဂမ်မ၊<br>သီလ-ဝါ ဒတ်သနေန သမ်ပန်နော။<br>ကာမေသု ဝိနေယ ဂေဓံ၊<br>န ဟိ ဇာတုတ်-ဂတ်ဘ သေယ ပုန ရေတိ။<br>မစ်တ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br>***<br><br>ခန်ဓ-သုတ်<br>၅၈။ သပ်ဗာသီဝိသ-ဇာတီနံ၊<br>ဒိတ်ဗ-မန်တာ ဂဒံ ဝိယ။<br>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊<br>သေသင်စာပိ ပရိတ်သယံ။<br>၅၉။ အာဏာ-ခစ်တန်မှိ သပ်ဗတ်ထ၊<br>သပ်ဗဒါ သပ်ဗ-ပါဏိနံ။<br>သပ်ဗ-သောပိ နိဝါရေတိ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၆ဝ။ ဝိရူပက်ခေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ အေရာပထေဟိ မေ။ <hr> စာမျက်နှာ-64 <br> <b>ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။</b><br>၆၁။ <b>အပါဒကေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။</b><br><b>စတုပ္ပဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဗဟုပ္ပဒေဟိ မေ။</b><br>၆၂။ <b>မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊</b><br><b>မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။</b><br><b>မာ မံ စတုပ္ပဒေါ ဟိံသိ၊</b><br><b>မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပဒေါ။</b><br>၆၃။ <b>သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊</b><br><b>မာ ကိဉ္စိ ပါပ' မာဂမာ။</b><br>၆၄။ <b>အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊</b><br><b>အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။</b><br><b>အပ္ပမာဏော သံဃော၊</b><br><b>ပမာဏဝန္တာနိ သရီသပါနိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-65 <br> ဆ-ဗျာ ပုတ်တေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ကန်ဏှာ ဂေါတမကေဟိ စ။<br>၆၁။ အပါဒကေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။<br>စတုပ် ပဒေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ဗဟုပ်ပဒေဟိ မေ။<br>၆၂။ မာ မံ အ-ပါဒကော ဟိန်သိ၊<br>မာ မံ ဟိန်သိ ဒွိပါဒကော။<br>မာ မံ စတုပ်ပဒေါ ဟိန်သိ၊<br>မာ မံ ဟိန်သိ ဗဟုပ်ပဒေါ။<br>၆၃။ သပ်ဗေ သတ်တာ သပ်ဗေ ပါဏာ၊<br>သပ်ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။<br>သပ်ဗေ ဘတ်ဒရာနိ ပတ်သန်တု၊<br>မာ ကိန်စိ ပါပ မာဂမာ။<br>၆၄။ အပ်-ပမာဏော ဗုတ်ဓော၊<br>အပ်-ပမာဏော ဓမ်မော။<br>အပ်-ပမာဏော သံဃော၊<br>ပမာဏဝန်တာနိ သရီသပါနိ။ <hr> စာမျက်နှာ-66 <br> <b>အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊</b><br><b>ဥဏ္ဏနာဘီ သရဗူ မူသိကာ။</b><br>၆၅။ <b>ကတာ မေ ရက္ခာ,</b><br><b>ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။</b><br><b>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊</b><br><b>နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</b><br><b>ခန္ဓသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><h3>၅။ မောရသုတ်</h3>၆၆။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။</b><br><b>ယေန သံဝိဟိတာရက္ခံ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။</b><br>၆၇။ <b>စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊</b><br><b>နေဝ သက္ခိသု ဂဏှိတုံ။</b><br><b>“ဗြဟ္မမန္တ” န္တိ အက္ခာတံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-67 <br> အဟိ ဝိတ်ဆိကာ သတပဒီ၊<br>အုန်န-နာဘီ သရဖူ မူသိကာ။<br>၆၅။ ကတာ မေ ရက်ခါ, ကတံ မေ ပရိတ်တံ၊<br>ပတိတ်ကမန်တု ဘူတာနိ။<br>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊<br>နမော သတ်တန်နံ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓာနံ။<br>ခန်ဓ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၅။ မောရ-သုတ်<br>၆၆။ ပူရင်တံ ဗောဓိသမ်ဘာရေ၊ နိတ်ဗတ်တံ မောရ-ယောနိယံ။<br>ယေန သံဝိဟိတာရက်ခံ၊ မဟာသတ်တံ ဝနေစရာ။<br>၆၇။ စိရတ်သံ ဝါယမန်တာပိ၊ နေဝ သက်ခိန်သု ဂန်နှိတုံ။<br>“ဗြန်မ-မန်တန်” တိ အက်ခါတံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။ <hr> စာမျက်နှာ-68 <br> ၆၈။ <b>ဥဒေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။</b><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊ နမော ဝိမုတ္တာနံ, နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>၇ဝ။ <b>အပေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊</b><br><b>ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ရတ္တိ။</b><br>၇၁။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-69 <br> ၆၈။ ဥဒေတယံ စက်ခုမာ အေက-ရာဇာ၊ ဟရိတ်သ-ဝန်နော ပထဝိပ် ပ-ဘာသော။<br>တံ တံ နမတ်သာမိ ဟရိတ်သ-ဝန်နံ ပထဝိပ် ပ-ဘာသံ၊ တယစ်ဇ ဂုတ်တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။<br>၆၉။ ယေ ဗြန်မဏာ ဝေဒဂူ သပ်ဗ-ဓမ်မေ၊<br>တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန်တု။ နမတ်ထု ဗုတ်ဓာနံ, နမတ်ထု ဗောဓိယာ။<br>နမော ဝိမုတ်တာနံ, နမော ဝိမုတ်တိယာ။ အိမံ သော ပရိတ်တံ ကတ်တဝါ၊ မောရော စရတိ အေသနာ။<br>၇၀။ အပေတယံ စက်ခုမာ အေက-ရာဇာ၊ ဟရိတ်သ-ဝန်နော ပထဝိပ် ပ-ဘာသော။<br>တံ တံ နမတ်သာမိ ဟရိတ်သ-ဝန်နံ ပထဝိပ် ပ-ဘာသံ၊<br>တယစ်ဇ ဂုတ်တာ ဝိဟရေမု ရတ်တိန်။<br>၇၁။ ယေ ဗြန်မဏာ ဝေဒဂူ သပ်ဗ-ဓမ်မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန်တု။<br>နမတ်ထု ဗုတ်ဓာနံ နမတ်ထု ဗောဓိယာ၊ <hr> စာမျက်နှာ-70 <br> <b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဝါသ' မကပ္ပယိ။</b><br><b>မောရသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ်</h3>၇၂။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ ဝဋ္ဋဇာတိယံ။</b><br><b>ယဿ တေဇေန ဒါဝဂ္ဂီ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝိဝ္ဇယိ။</b><br>၇၃။ <b>ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ၊</b><br><b>လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br><br>၇၄။ <b>အတ္ထိ လောကေ သီလဂုဏော၊</b><br><b>သစ္စံ သောစေယျ' နုဒ္ဒယာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-71 <br> နမော ဝိမုတ်တာနံ၊ နမော ဝိမုတ်တိယာ။<br>အိမံ သော ပရိတ်တံ ကတ်တဝါ၊ မောရော ဝါသ မကပ်ပယိ။<br>မောရ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>***<br><br>၆။ ဝတ်တ-သုတ်<br>၇၂။ ပူရင်တံ ဗောဓိသမ်ဘာရေ၊<br>နိပ်ဗတ်တံ ဝတ်တ-ဇာတိယံ။<br>ယတ်သ တေဇေန ဒါဝက်ဂိ၊<br>မဟာသတ်တံ ဝိဝစ်ဇယိ။<br>၇၃။ ထေရတ်သ သာရိပုတ်တတ်သ၊<br>လောကနာထေန ဘာသိတံ။<br>ကပ်ပတ်ထာယိ မဟာတေဇံ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၇၄။ အတ်ထိ လောကေ သီလ-ဂုဏော၊<br>သစ်စံ သောစေယျ နုတ်ဒယာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-72 <br> <b>တေန သစ္စေန ကာဟာမိ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ' မနုတ္တရံ။</b><br>၇၅။ <b>အာဝဇ္ဇေတွာ ဓမ္မဗလံ၊</b><br><b>သရိတွာ ပုဗ္ဗကေ ဇိနေ။</b><br><b>သစ္စဗလ' မဝဿာယ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ မကာသဟံ။</b><br>၇၆။ <b>သန္တိ ပက္ခာ အပတနာ၊</b><br><b>သန္တိ ပါဒါ အဝဉ္စနာ။</b><br><b>မာတာ ပိတာ စ နိက္ခန္တာ၊</b><br><b>ဇာတဝေဒ ပဋိက္ကမ။</b><br>၇၇။ <b>သဟ သစ္စေ ကတေ မယှံ၊</b><br><b>မဟာပဇ္ဇလိတော သိခီ။</b><br><b>ဝဇ္ဇေသိ သောဠသကရီသာနိ၊</b><br><b>ဥဒကံ ပတွာ ယထာ သိခီ။</b><br><b>သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊</b><br><b>ဧသာ မေ သစ္စပါရမီ။</b><br><b>ဝဋ္ဋသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-73 <br> တေန သစ်စေန ကာဟာမိ၊<br>သစ်စ-ကိရိယ မနုတ်တရံ။<br>၇၅။ အာဝစ်ဇစ်တဝါ ဓမ်မ-ဗလံ၊<br>သရိတ်တဝါ ပုပ်ဗကေ ဇိနေ။<br>သစ်စ-ဗလ-မဝတ်သာယ၊<br>သစ်စ-ကိရိယ မကာသဟံ။<br>၇၆။ သန်တိ ပက်ခါ အ-ပတနာ၊<br>သန်တိ ပါဒါ အ-ဝင်စနာ။<br>မာတာ ပိတာ စ နိတ်ခန်တာ၊<br>ဇာတ-ဝေဒ ပတိတ်ကမ။<br>၇၇။ သဟ သစ်စေ ကတေ မယ်ယံ၊<br>မဟာပစ်ဇလိတော သိခီ။<br>ဝစ်ဇေသိ သောလသ-ကရီသာနိ၊<br>အုဒကံ ပတ်တဝါ ယထာ သိခီ။<br>သစ်စေန မေ သမော နတ်ထိ၊<br>အေသာ မေ သစ်စ-ပါရမီ။<br>ဝတ်တ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-74 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ်</h3>၇၈။ <b>ယဿာ'နုဿရဏေနာပိ၊</b><br><b>အန္တလိက္ခေပိ ပါဏိနော။</b><br><b>ပတိဋ္ဌံ မဓိဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>ဘူမိယံ ဝိယ သဗ္ဗထာ။</b><br>၇၉။ <b>သဗ္ဗုပဒ္ဒဝဇာလမှာ၊</b><br><b>ယက္ခစောရာဒိသမ္ဘဝါ။</b><br><b>ဂဏနာ န စ မုတ္တာနံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၈၀။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ-</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ</b><br><b>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><b>တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ</b><br><b>“ဘိက္ခဝေါ” တိ။</b><br><b>“ဘဒ္ဒန္တေ” တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စာဿောသုံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-75 <br> ၇။ ဓဇက်ဂ-သုတ်<br>၇၈။ ယတ်သာ နုတ်သရဏေနာပိ၊<br>အန်တ-လိတ်ခေပိ ပါဏိနော။<br>ပတိတ်ထံ မဓိဂစ်ဆန်တိ၊<br>ဘူမိယံ ဝိယ သပ်ဗထာ။<br>၇၉။ သပ်ဗု-ပတ်ဒဝ-ဇာလန်မှာ၊<br>ယက်ခ-စောရာဒိ-သမ်ဘဝါ။<br>ဂဏနာ န စ မုတ်တာနံ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၈၀။ အေဝံ မေ သုတံ-<br>အေကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ်ထိယံ<br>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိန်ဒိကတ်သ အာရာမေ။<br>၈၁။ တ်တရ ခေါ-<br>ဘဂဝါ ဘိတ်ခူ အာမန်တေသိ “ဘိတ်ခဝေါ” တိ။<br>“ဘတ်ဒန်တေ” တိ၊<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-76 <br> <b>တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စာဿောသုံ။</b><br><b>ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ-</b><br><b>ဘူတပုဗ္ဗေ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါသုရသင်္ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။</b><br><b>အထ ခေါ ဘိက္ခဝေ သက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော ဒေဝေ တာဝတိံသေ အာမန္တေသိ-</b><br><b>သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်္ဂါမဂတာနံ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊</b><br><b>မမေဝ တသ္မိံ သမယေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။</b><br><b>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-77 <br> တေ ဘိတ်ခူ ဘဂဝ-တော ပစ်စတ်သောသုံ။<br>ဘဂဝါ အေတ-ဒဝေါစ-<br>ဘူတ-ပုပ်ဗေ ဘိတ်ခဝေ ဒေဝါသုရ-သင်ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။<br>အထ ခေါ ဘိတ်ခဝေ သက်ကော ဒေဝါန-မိန်ဒေါ ဒေဝေ တာဝတိန်သေ အာမန်တေသိ-<br>သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်ဂါမ-ဂတာနံ အုပ်ပစ်ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊<br>မမေဝ တတ်သမိန် သမယေ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ။<br>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ-<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-78 <br> ၈၂။ <b>နော စေ မေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊</b><br><b>ပဇာပတိဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၈၃။ <b>နော စေ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊</b><br><b>ဝရုဏဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-79 <br> ၈၂။ နော စေ မေ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ပဇာပတိတ်သ ဒေဝရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊<br>ပဇာပတိတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ ယံ ဘဝိတ်သတိ-<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၈၃။ နော စေ ပဇာပတိတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊<br>ဝရုနတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ၊<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-80 <br> ၈၄။ <b>နော စေ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဤသာနဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတီ”တိ။</b><br>၈၅။ <b>တံ ခေါ ပန ဘိက္ခဝေ သက္ကဿ ဝါ ဒေဝါနမိန္ဒဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ပဇာပတိဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဝရုဏဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဤသာနဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ</b> <hr> စာမျက်နှာ-81 <br> ၈၄။ နော စေ ဝရုနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ ဤသာနတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၈၅။ တံ ခေါ ပန ဘိတ်ခဝေ သက်ကတ်သ ဝါ ဒေဝါန-မိန်ဒတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ပဇာပတိတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ဝရုနတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ဤသာနတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ <hr> စာမျက်နှာ-82 <br> <b>ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ နောပိ ပဟီယေထ။</b><br>၈၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? သက္ကော ဟိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော အဝီတရာဂေါ အဝီတဒေါသော အဝီတမောဟော ဘီရု ဆမ္ဘီ ဥတြာသီ ပလာယီတိ။</b><br>၈၇။ <b>အဟဉ္စ ခေါ ဘိက္ခဝေ ဧဝံ ဝဒါမိ- သစေ တုမှာကံ ဘိက္ခဝေ အရညဂတာနံ ဝါ ရုက္ခမူလဂတာနံ ဝါ သုညာဂါရဂတာနံ ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တသ္မိံ သမယေ အနုဿရေယျာထ-</b> <hr> စာမျက်နှာ-83 <br> ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ နောပိ ပဟီယေထ။<br>၈၆။ တံ ကိတ်သ ဟေတု? သက်ကော ဟိ ဘိတ်ခဝေ ဒေဝါန-မိန်ဒေါ အ-ဝီတ-ရာဂေါ အ-ဝီတ-ဒေါသော အ-ဝီတ-မောဟော၊ ဘီရု ဆမ်ဘီ အုတ်တရာသီ ပလာယီ-တိ။<br>၈၇။ အဟင်-စ ခေါ ဘိတ်ခဝေ အေဝံ ဝဒါမိ- သစေ တုန်မှာကံ ဘိတ်ခဝေ အရင်ည-ဂတာနံ ဝါ ရုတ်ခ-မူလ-ဂတာနံ ဝါ သုန်ညာဂါရ-ဂတာနံ ဝါ အုပ်ပစ်ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တတ်သမိန် သမယေ အနုတ်သရေယျာထ- <hr> စာမျက်နှာ-84 <br> ၈၈။ <b>“ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ သုဂတော၊ လောကဝိဒူ၊ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဘဂဝါ”တိ။</b><br>၈၉။ <b>မမံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၀။ <b>နော စေ မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၁။ <b>“သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ အကာလိကော၊ ဧဟိပဿိကော၊ သြပနေယျကော၊ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ”တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-85 <br> ၈၈။ “အိတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ၊ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓော၊ ဝိတ်ဇာစရဏ သမ်ပန်နော၊ သုဂတော၊ လောက-ဝိဒူ၊ အနုတ်တရော ပုရိသ-ဒမ်မ-သာရထိ၊ သတ်ထာ ဒေဝ-မနုတ်သာနံ၊ ဗုတ်ဓော၊ ဘဂဝါ” -တိ။<br>၈၉။ မမံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၀။ နော စေ မံ အနုတ်သရေယျာထ၊ အထ ဓမ်မံ အနုတ်သရေယျာထ-<br>၉၁။ “သွက်ခါတော ဘဂဝတာ ဓမ်မော၊ သန်ဒိတ်ထိကော၊ အ-ကာလိကော၊ အေဟိ-ပတ်သိကော၊ အောပ-နေယိကော၊ ပစ်စတ်တံ ဝေဒိတပ်ဗော ဝိန်ညူဟီ”တိ။ <hr> စာမျက်နှာ-86 <br> ၉၂။ <b>ဓမ္မံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၃။ <b>နော စေ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၄။ <b>“သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက္ခိဏေယျော၊ အဉ္ဇလိကရဏီယျော၊ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿာ”တိ။</b><br>၉၅။ <b>သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ</b> <hr> စာမျက်နှာ-87 <br> ၉၂။ ဓမ်မံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၃။ နော စေ ဓမ်မံ အနုတ်သရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုတ်သရေယျာထ-<br>၉၄။ “သုပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ အုဇုပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ ညာယပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ သာမီစိပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ ယဒိဒံ စတ်တာရိ ပုရိသ-ယုဂါနိ အတ်ထ ပုရိသ-ပုတ်ဂလာ၊ အေသ ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက်ခိနေယျော၊ အင်ဇလိ-ကရဏီယျော၊ အနုတ်တရံ ပုန်ညက်ခစ်တံ လောကတ်သာ”တိ။<br>၉၅။ သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ <hr> စာမျက်နှာ-88 <br> <b>ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိက္ခဝေ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော အဘီရု အဆမ္ဘီ အနုတြာသီ အပလာယီတိ။</b><br>၉၇။ <b>ဣဒ-မဝေါစ ဘဂဝါ၊ ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော၊ အထာပရံ ဧတ-ဒဝေါစ သတ္ထာ-</b><br>၉၈။ <b>အရညေ ရုက္ခမူလေ ဝါ၊ သုညာဂါရေဝ ဘိက္ခဝေါ။ အနုဿရေထ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဘယံ တုမှာက နော သိယာ။</b><br>၉၉။ <b>နော စေ ဗုဒ္ဓံ သရေယျာထ၊ လောကဇေဋ္ဌံ နရာသဘံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-89 <br> ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၆။ တံ ကိတ်သ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိတ်ခဝေ အရဟံ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓော ဝီတ-ရာဂေါ၊ ဝီတ-ဒေါသော၊ ဝီတ-မောဟော၊ အ-ဘီရု အ-ဆမ်ဘီ အ-နုတ်တရာသီ အ-ပလာယီတိ။<br>၉၇။ အိဒ-မဝေါစ ဘဂဝါ၊ အိဒံ ဝတ်တဝါန သုဂတော၊ အထာပရံ အေတ-ဒဝေါစ သတ်ထာ-<br>၉၈။ အရင်ညေ ရုတ်ခ-မူလေ ဝါ၊ သုန်ညာဂါရေဝ ဘိတ်ခဝေါ။ အနုတ်သရေထ သမ်ဗုတ်ဓံ၊ ဘယံ တုန်မှာက နော သိယာ။<br>၉၉။ နော စေ ဗုတ်ဓံ သရေယျာထ၊ လောက-ဇစ်ထံ နရာသဘံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-90 <br> အထ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>၁၀၀။ နော စေ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>အထ သံဃံ သရေယျာထ၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ။<br>၁၀၁။ ဧဝံ ဗုဒ္ဓံ သရန္တာနံ၊ ဓမ္မံ သံဃဉ္စ ဘိက္ခဝေါ။<br>ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ၊ လောမဟံသော န ဟေဿတိ။<br><b>ဓဇဂ္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ်</h3>၁၀၂။ အပ္ပသန္နေဟိ နာထဿ၊ သာသနေ သာဓုသမ္မတေ။<br>အမနုဿေဟိ စဏ္ဍေဟိ၊ သဒါ ကိဗ္ဗိသကာရိဘိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-91 <br> အထ ဓမ်မံ သရေယာထ၊ နိန်ယာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>၁၀၀။ နော စေ ဓမ်မံ သရေယာထ၊ နိန်ယာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>အထ သံဃံ သရေယာထ၊ ပုန်ညက်ခေတ်တံ အနုတ်တရံ။<br>၁၀၁။ အေဝံ ဗုတ်ဓာံ သရန်တာနံ၊ ဓမ်မံ သံဃင်စ ဘိတ်ခဝေါ။<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ၊ လောမ-ဟံသော န ဟစ်သတိ။<br><b>ဓဇက်ဂ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။</b><br><br><b>၈။ အာတာနာတိယ-သုတ်</b><br>၁၀၂။ အပ်-ပသန်နေဟိ နာထတ်သ၊ သာသနေ သာဓု-သမ်မတေ။<br>အ-မနုတ်သေဟိ စန်ဒေဟိ၊ သဒါ ကိတ်ဗိသ-ကာရိဘိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-92 <br> ၁၀၃။ ပရိသာနံ စတဿန္နံ၊ အဟိံသာယ စ ဂုတ္တိယာ။<br>ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၀၄။ ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု၊ စက္ခုမန္တဿ သိရီမတော။<br>သိခိဿပိ စ နမတ္ထု၊ သဗ္ဗဘူတာနုကမ္ပိနော။<br>၁၀၅။ ဝေဿဘုဿ စ နမတ္ထု၊ နှာတကဿ တပဿိနော။<br>နမတ္ထု ကကုသန္ဓဿ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒိနော။<br>၁၀၆။ ကောဏာဂမနဿ နမတ္ထု၊ ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော။<br>ကဿပဿ စ နမတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-93 <br> ၁၀၃။ ပရိသာနံ စတတ်သန်နံ၊ အ-ဟိန်သာယ စ ဂုတ်တိယာ။<br>ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၀၄။ ဝိပတ်သိပ်သ စ နမတ်ထု၊ စက်ခု-မန်တတ်သ သိရီမတော။<br>သိစိတ်သပိ စ နမတ်ထု၊ သပ်ဗ-ဘူတာ နုကမ်ပိနော။<br>၁၀၅။ ဝစ်သဘုတ်သ စ နမတ်ထု၊ နှာတကတ်သ တပတ်သိနော။<br>နမတ်ထု က-ကုသန်ဓတ်သ၊ မာရသေနာ-ပမတ်ဒိနော။<br>၁၀၆။ ကောဏာဂမနတ်သ နမတ်ထု၊ ဗြန်မနတ်သ ဝုသီမတော။<br>ကတ်သပတ်သ စ နမတ်ထု၊ ဝိပ်ပမုတ်တတ်သ သပ်ဗဓိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-94 <br> ၁၀၇။ အင်္ဂီရသဿ နမတ္ထု၊ သကျပုတ္တဿ သိရီမတော။<br>ယော ဣမံ ဓမ္မံ ဒေသေသိ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာပနူဒနံ။<br>၁၀၈။ ယေ စာပိ နိဗ္ဗုတာ လောကေ၊ ယထာဘူတံ ဝိပဿိသုံ။<br>တေ ဇနာ အပိသုဏာထ၊ မဟန္တာ ဝီတသာရဒါ။<br>၁၀၉။ ဟိတံ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ယံ နမဿန္တိ ဂေါတမံ။<br>ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ၊ မဟန္တံ ဝီတသာရဒံ။<br>၁၁၀။ ဧတေ စညေ စ သမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အနေကသတကောဋိယော။<br>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ သမသမာ၊ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ မဟိဒ္ဓိကာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-95 <br> ၁၀၇။ အင်ဂီရသတ်သ နမတ်ထု၊ သက်ကျ ပုတ်တတ်သ သိရီမတော။<br>ယော အိမံ ဓမ်မံ ဒေသေသိ၊ သပ်ဗ ဒုတ်ခါ-ပနူဒနံ။<br>၁၀၈။ ယေ စာပိ နိပ်ဗုတာ လောကေ၊ ယထာ ဘူတံ ဝိပတ်သိသုံ။<br>တေ ဇနာ အ-ပိသုဏာထ၊ မဟန်တာ ဝီတ-သာရဒါ။<br>၁၀၉။ ဟိတံ ဒေဝ-မနုတ်သာနံ၊ ယံ နမတ်သန်တိ ဂေါတမံ။<br>ဝိတ်ဇာ စရဏ-သမ်ပန်နံ၊ မဟန်တံ ဝီတ-သာရဒံ။<br>၁၁၀။ အေတေ စင်ညေ စ သမ်ဗုတ်ဓာ၊ အနေကသတ-ကောတိယော။<br>သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ သမ-သမာ၊ သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ မဟိတ်ဒိကာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-96 <br> ၁၁၁။ သဗ္ဗေ ဒသဗလူပေတာ၊ ဝေသာရဇ္ဇေဟု’ပါဂတာ။<br>သဗ္ဗေ တေ ပဋိဇာနန္တိ၊ အာသဘံ ဌာန မုတ္တမံ။<br>၁၁၂။ သီဟနာဒံ နဒန္တေ’တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။<br>ဗြဟ္မစက္ကံ ပဝတ္တေန္တိ၊ လောကေ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ။<br>၁၁၃။ ဥပေတာ ဗုဒ္ဓဓမ္မေဟိ၊ အဋ္ဌာရသဟိ နာယကာ။<br>ဗာတ္တိံသလက္ခဏူပေတာ၊ သီတာနုဗျဉ္ဇနာဓရာ။<br>၁၁၄။ ဗျာမပ္ပဘာယ သုပ္ပဘာ၊ သဗ္ဗေ တေ မုနိကုဉ္ဇရာ။<br>ဗုဒ္ဓါ သဗ္ဗညုနော ဧတေ၊ သဗ္ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။<br>၁၁၅။ မဟာပဘာ မဟာတေဇာ၊ မဟာပညာ မဟဗ္ဗလာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-97 <br> ၁၁၁။ သပ်ဗေ ဒသ-ဗလူပေတာ၊ ဝေသာရစ်ဇေဟု-ပါဂတာ။<br>သပ်ဗေ တေ ပတိဇာနန်တိ၊ အာသဘံ ထာန-မုတ်တမံ။<br>၁၁၂။ သီဟ-နာဒံ နဒန်တေ တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။<br>ဗြန်မ-စက်ကံ ပဝတ်တင်တိ၊ လောကေ အပ်ပတိ-ဝတ်တိယံ။<br>၁၁၃။ အုပေတာ ဗုတ်ဓ-ဓမ်မေဟိ၊ အတ်ထာရသ-ဟိ နာယကာ။<br>ဗတ်တိန်သ-လက်ခဏူပေတာ၊ သီတာနု-ဗျင်ဇနာ-ဓရာ။<br>၁၁၄။ ဗျာမပ်-ပဘာယ သုပ်-ပဘာ၊ သပ်ဗေ တေ မုနိကုန်ဇရာ။<br>ဗုတ်ဓာ သပ်ဗင်ညုနော အေတေ၊ သပ်ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။<br>၁၁၅။ မဟာ-ပဘာ မဟာ-တေဇာ၊ မဟာ-ပင်ညာ မဟပ်-ဗလာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-98 <br> မဟာကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သဗ္ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။<br>၁၁၆။ ဒီပါ နာထာ ပတိဋ္ဌာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။<br>ဂတီ ဗန္ဓု မဟဿာသာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။<br>၁၁၇။ သဒေဝကဿ လောကဿ၊ သဗ္ဗေ ဧတေ ပရာယဏာ။<br>တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန္ဒာမိ ပုရိသုတ္တမေ။<br>၁၁၈။ ဝစသာ မနသာ စေဝ၊ ဝန္ဒာမေ’တေ တထာဂတေ။<br>သယနေ အာသနေ ဌာနေ၊ ဂမနေစာပိ သဗ္ဗဒါ။<br>၁၁၉။ သဒါ သုခေန ရက္ခန္တု၊ ဗုဒ္ဓါ သန္တိကရာ တုဝံ။<br>တေဟိ တွံ ရက္ခိတော သန္တော၊ မုတ္တော သဗ္ဗဘယေဟိ စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-99 <br> မဟာ-ကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သပ်ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။<br>၁၁၆။ ဒီပါ နာထာ ပတိတ်ထာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။<br>ဂတီ ဗန်ဓု မဟစ်သာ သာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။<br>၁၁၇။ သဒေဝကတ်သ လောကတ်သ၊ သပ်ဗေ အေတေ ပရာယဏာ။<br>တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန်ဒါမိ ပုရိသုတ်-တမေ။<br>၁၁၈။ ဝစ-သာ မန-သာ စေဝ၊ ဝန်ဒါမေတေ တထာဂတေ။<br>သယနေ အာသနေ ထာနေ၊ ဂမနေ စာပိ သပ်ဗဒါ။<br>၁၁၉။ သဒါ သုခေန ရက်ခန်တု၊ ဗုတ်ဓာ သန်တိ-ကရာ တုဝံ။<br>တေဟိ တွံ ရက်ခိတော သန်တော၊ မုတ်တော သပ်ဗ-ဘယေဟိ စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-100 <br> ၁၂၁။ <b>သဗ္ဗရောဂါ ဝိနီမုတ္တော၊ သဗ္ဗသန္တာပဝဇ္ဇိတော။</b><br><b>သဗ္ဗဝေရ' မတိက္ကန္တော၊ နိဗ္ဗုတော စ တုဝံ ဘဝ။</b><br>၁၂၁။ <b>တေသံ သစ္စေန သီလေန၊ ခန္တီမေတ္တာဗလေန စ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၂။ <b>ပုရတ္ထိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဘူတာ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၃။ <b>ဒက္ခိဏသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဒေဝါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၄။ <b>ပစ္ဆိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-101 <br> ၁၂၀။ သပ်ဗ-ရောဂါ ဝိနီမုတ်တော၊ သပ်ဗ-သန်တာပ-ဝစ်ဇိတော။<br>သပ်ဗ-ဝေရ-မတိတ်ကန်တော၊ နိပ်ဗုတော စ တုဝံ ဘဝ။<br>၁၂၁။ တေသံ သစ်စေန သီလေန၊ ခန်တိ-မစ်တာ-ဗလေန စ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၂။ ပုရတ်ထိမတ်သမိန် ဒိသာ ဘာဂေ၊ သန်တိ ဘူတာ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၃။ ဒက်ခိနတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ ဒေဝါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၄။ ပစ်ဆိမတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ နာဂါ မဟိတ်ဓိကာ။ <hr> စာမျက်နှာ-102 <br> <b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၅။ <b>ဥတ္တရသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ယက္ခာ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၆။ <b>ပုရတ္ထိမေန ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရုဠှကော။</b><br><b>ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။</b><br>၁၂၇။ <b>စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောကပါလာ ယသဿိနော။</b><br><b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၈။ <b>အာကာသဋ္ဌာ စ ဘူမဋ္ဌာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-103 <br> တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၅။ အုတ်တရုတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ ယက်ခါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၆။ ပုရတ်ထိမေန ဓတ-ရတ်ထော၊ ဒက်ခိဏေန ဝိရုန်လှကော။<br>ပစ်ဆိမေန ဝိရူပက်ခေါ၊ ကုဝေရော အုတ်တရံ ဒိသံ။<br>၁၂၇။ စတ်တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောက-ပါလာ ယသတ်သိနော။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၈။ အာကာသတ်ထာ စ ဘူမတ်ထာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၀၃<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-104 <br> ၁၂၉။ <b>ဣဒ္ဓိမန္တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန္တာ ဣဓ သာသနေ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၃၀။ <b>သဗ္ဗေတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။</b><br><b>မာ တေ ဘဝန္တွန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။</b><br>၁၃၁။ <b>အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။</b><br><b>စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။</b><br><b>အာဋာနာဋိယသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br>***<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-105 <br> ၁၂၉။ အိတ်ဓိမန်တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန်တာ အိဓ သာသနေ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၃၀။ သပ်ဗီတိယော ဝိဝစ်ဇန်တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနတ်သတု။<br>မာ တေ ဘဝန်-တွံ-တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘ၀။<br>၁၃၁။ အဘိဝါဒန-သီလိတ်သ၊ နိတ်စံ ဝုတ်ဓာ-ပစာယိနော။<br>စတ်တာရော ဓမ်မာ ဝတ်ဒန်တိ၊ အာယု ဝန်ဏော သုခံ ဗလံ။<br>အာတာနာတိယ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။ <hr> စာမျက်နှာ-106 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ်</h3>၁၃၂။ <b>ပရိတ္တံ ယံ ဘဏန္တဿ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနဓောဝနံ။</b><br><b>ဥဒကမ္ပိ ဝိနာသေတိ၊ သဗ္ဗမေဝ ပရိဿယံ။</b><br>၁၃၃။ <b>သောတ္ထိနာ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ၊ ယဉ္စ သာဓေတိ တင်္ခဏေ။</b><br><b>ထေရဿ'င်္ဂုလိမာလဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၃၄။ <b>ယတော’ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊</b><br><b>တေန သစ္စေန သောတ္ထိ တေ ဟောတု၊ သောတ္ထိ ဂဗ္ဘဿ။</b><br><b>အင်္ဂုလိမာလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-107 <br> <b>၉။ အင်ဂုလိမာလ-သုတ်</b><br>၁၃၂။ ပရိတ်တံ ယံ ဘဏန်တတ်သ၊ နိသိန်နတ်ထာန-ဓောဝနံ။<br>အုဒကမ်ပိ ဝိနာသေတိ၊ သပ်ဗ-မေဝ ပရိတ်သယံ။<br>၁၃၃။ သွတ်ထိနာ ဂတ်ဘ-ဝုတ်ထာနံ၊ ယင်စ သာဓေတိ တင်ခဏေ။<br>ထေရတ်သင်ဂုလိမာလတ်သ၊ လောက-နာထေန ဘာသိတံ။<br>ကပ်ပတ်ထာယိန် မဟာတေဇံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၃၄။ ယတော ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊<br>နာဘိဇာနာမိ သင်စိတ်စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊<br>တေန သစ်စေန သွတ်ထိ တေ ဟောတု၊ သွတ်ထိ ဂတ်ဘတ်သ။<br><b>အင်ဂုလိမာလ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-108 <br> <h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3>၁၃၅။ <b>သံသာရေ သံသရန္တာနံ၊ သဗ္ဗဒုက္ခဝိနာသနေ။</b><br><b>သတ္တ ဓမ္မေ စ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒနေ။</b><br>၁၃၆။ <b>ဗုဇ္ဈိတွာ ယေ စိမေ သတ္တာ၊ တိဘဝါ မုတ္တကုတ္တမာ။</b><br><b>အဇာတိ' မဇရာ' ဗျာဓိ၊ အမတံ နိဗ္ဘယံ ဂတာ။</b><br>၁၃၇။ <b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ အနေကဂုဏသင်္ဂဟံ။</b><br><b>ဩသဓဉ္စ ဣမံ မန္တံ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဉ္စ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၃၈။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ သတိသင်္ခါတော၊ ဓမ္မာနံ ဝိစယော တထာ။</b><br><b>ဝီရိယံ ပီတိ ပဿဒ္ဓိ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ စ တထာ' ပရေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-109 <br> <b>၁၀။ ဗွတ်ချင်ဂ-သုတ်</b><br>၁၃၅။ သံသာရေ သံသရန်တာနံ၊ သပ်ဗ-ဒုတ်ခ-ဝိနာသနေ။<br>သတ်တ-ဓမ်မေ စ ဗွတ်ချင်ဂေ၊ မာရ-သေနာ ပမတ်ဒနေ။<br>၁၃၆။ ဗုတ်ဇိတ်တဝါ ယေ စိမေ သတ်တာ၊ တိဘဝါ မုတ်တကုတ်တမာ။<br>အ-ဇာတိ မ-ဇရာ ဗျာဓိန်၊ အ-မတံ နိတ်ဘယံ ဂတာ။<br>၁၃၇။ အေဝ-မာဒိ-ဂုဏူပေတံ၊ အနေက-ဂုဏ-သင်္ဂဟံ။<br>အောသခင် စ အိမံ မန်တံ၊ ဗွတ်ချင်ဂင် စ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၃၈။ ဗွတ်ချင်ဂေါ သတိ သင်ခါတော၊ ဓမ်မာနံ ဝိစယော တထာ။<br>ဝီရိယံ ပီတိ ပတ်သတ်ဓိ၊ ဗွတ်ချင်ဂါ စ တထာ ပရေ။ <hr> စာမျက်နှာ-110 <br> ၁၃၉။ <b>သမာ'ဓုပေက္ခာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊</b><br><b>သတ္တေ တေ သဗ္ဗဒဿိနာ။</b><br><b>မုနိနာ သမ္မဒက္ခာတာ၊</b><br><b>ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ။</b><br>၁၄ဝ။ <b>သံဝတ္တန္တိ အဘိညာယ၊</b><br><b>နိဗ္ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၁။ <b>ဧကသ္မိံ သမယေ နာထော၊</b><br><b>မောဂ္ဂလ္လာနဉ္စ ကဿပံ။</b><br><b>ဂိလာနေ ဒုက္ခိတေ ဒိသွာ၊</b><br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေ သတ္တ ဒေသယိ။</b><br>၁၄၂။ <b>တေ စ တံ အဘိနန္ဒိတွာ၊</b><br><b>ရောဂါ မုစ္စိံသု တင်္ခဏေ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၃။ <b>ဧကဒါ ဓမ္မရာဇာပိ၊</b><br><b>ဂေလညေနာဘိ ပီဠိတော။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-111 <br> ၁၃၉။ သမာဓု-ပစ်ခါ ဗွတ်ချင်ဂါ၊<br>သတ်တေ တေ သပ်ဗ-ဒတ်သိနာ။<br>မုနိနာ သမ်မ-ဒက်ခါတာ၊<br>ဘာဝိတာ ဗဟုလီ-ကတာ။<br>၁၄၀။ သံဝတ်တန်တိ အဘိန်ညာယ၊<br>နိတ်ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၁။ အေကတ်သမိန် သမယေ နာထော၊<br>မောက်ဂန်လာနင် စ ကတ်သပ်။<br>ဂိလာနေ ဒုတ်ခိတေ ဒိတ်သဝါ၊<br>ဗွတ်ချင်ဂေ သတ်တ ဒေသယိ။<br>၁၄၂။ တေ စ တံ အဘိနန်ဒိတ်တဝါ၊<br>ရောဂါ မုတ်စိန်သု တင်ခဏေ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၃။ အေကဒါ ဓမ်မ-ရာဇာပိ၊<br>ဂေလင်ညေနာ ဘိပီလိတော။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-112 <br> <b>စုန္ဒတ္ထေရေန တံယေဝ၊</b><br><b>ဘဏာပေတွာန သာဒရံ။</b><br>၁၄၄။ <b>သမ္မောဒိတွာန အာဗာဓာ၊</b><br><b>တမှာ'ဝုဋ္ဌာသိ ဌာနသော။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၅။ <b>ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊</b><br><b>တိဏ္ဏန္နမ္ပိ မဟေသိနံ။</b><br><b>မဂ္ဂဟတာ ကိလေသာဝ၊</b><br><b>ပတ္တာ'နုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3><br>၁၄၆။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-113 <br> စုန်ဒတ်ထေရေန တံယေဝ၊<br>ဘဏာ-ပစ်တဝါန သာဒရံ။<br>၁၄၄။ သမ်မောဒိတ်တဝါန အာဗာဓာ၊<br>တန်မှာ ဝုတ်ထာသိ ထာန-သော။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၅။ ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊<br>တိန်နံ နံပိ မဟေသိနံ။<br>မက်ဂ-ဟတာ ကိလေသာဝ၊<br>ပတ်တာ နှပ်ပတ်တိ ဓမ်မ-တံ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>ဗွတ်ချင်ဂ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br><b>၁၁။ ပုပ်ဗန်--သုတ်</b><br><br>၁၄၆။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယော စာမနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-114 <br> <b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၇။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>ဓမ္မာနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၈။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ'မေန္တု။</b><br>၁၄၉။ <b>ဒုက္ခပ္ပတ္တာ စ နိဒ္ဒုက္ခာ၊</b><br><b>ဘယပ္ပတ္တာ စ နိဗ္ဘယာ။</b><br><b>သောကပ္ပတ္တာ စ နိသောကာ၊</b><br><b>ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော။</b><br>၁၅ဝ။ <b>ဧတ္တာဝတာ စ အမှေဟိ၊</b><br><b>သမ္ဘတံ ပုညသမ္ပဒံ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တု၊</b><br><b>သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသိဒ္ဓိယာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-115 <br> ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>ဗုတ်ဓာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၇။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယောစာ မနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br>ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>ဓမ်မာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၈။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယောစာ'မနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br>ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၉။ ဒုတ်ခပ်ပတ်တာ စ နိတ်ဒုတ်ခါ၊<br>ဘယပ်ပတ်တာ စ နိတ်ဘယာ။<br>သောကပ်ပတ်တာ စ နိတ်သောကာ၊<br>ဟွန်တု သပ်ဗေပိ ပါဏိနော။<br>၁၅၀။ အစ်တာ-ဝတာ စ အမ်မှေဟိ၊<br>သမ်ဘတံ ပုန်ည-သမ်ပဒံ။<br>သပ်ဗေ ဒေဝါ နုမောဒန်တု၊<br>သပ်ဗ-သမ်ပတ်တိ-သိတ်ဓိယာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-116 <br> ၁၅၁။ <b>ဒါနံ ဒဒန္တု သဒ္ဓါယ၊</b><br><b>သီလံ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဘာဝနာဘိရတာ ဟောန္တု၊</b><br><b>ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ'ဂတာ။</b><br>၁၅၂။ <b>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ ဗလပ္ပတ္တာ၊</b><br><b>ပစ္စေကာနဉ္စ ယံ ဗလံ။</b><br><b>အရဟန္တာနဉ္စ တေဇေန၊</b><br><b>ရက္ခံ ဗန္ဓာမိ သဗ္ဗသော။</b><br>၁၅၃။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၁၅၄။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-117 <br> ၁၅၁။ ဒါနံ ဒဒန်တု သတ်ဓာယ၊<br>သီလံ ရက်ခန်တု သပ်ဗဒါ။<br>ဘာဝနာ-ဘိရတာ ဟွန်တု၊<br>ဂစ်ဆန်တု ဒေဝတာ ဂတာ။<br>၁၅၂။ သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ ဗလပ်ပတ်တာ၊<br>ပစ်စေကာနင် စ ယံ ဗလံ။<br>အရဟန်တာနင် စ တေဇေန၊<br>ရက်ခံ ဗန်ဓာမိ သပ်ဗ-သော။<br>၁၅၃။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၁၅၄။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-118 <br> ၁၅၅။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၁၅၆။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၇။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၈။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-119 <br> ၁၅၅။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ။<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၁၅၆။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-ဗုတ်ဓာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။<br>၁၅၇။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-ဓမ်မာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။<br>၁၅၈။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-သံဃာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။ <hr> စာမျက်နှာ-120 <br> ၁၅၉။ <b>မဟာကာရုဏိကော နာထော၊</b><br><b>ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊</b><br><b>ပတ္တော သမ္ဗောဓိ မုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၆၀။ <b>ဇယန္တော ဗောဓိယာ မူလေ၊</b><br><b>သကျာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနော။</b><br><b>ဧဝမေဝ ဇယော ဟောတု၊</b><br><b>ဇယဿု ဇယမင်္ဂလေ။</b><br>၁၆၁။ <b>အပရာဇိတပလ္လင်္ကေ၊</b><br><b>သီသေ ပုထုဝိပုက္ခလေ။</b><br><b>အဘိသေကေ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ၊</b><br><b>အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>၁၆၂။ <b>သုနက္ခတ္တံ သုမင်္ဂလံ၊</b><br><b>သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။</b><br><b>သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊</b><br><b>သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-121 <br> ၁၅၉။ မဟာ-ကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သပ်ဗ-ပါဏိနံ။ ပူရစ်တဝါ ပါရမီ သပ်ဗာ၊ ပတ်တော သမ်ဗောဓိ-မုတ်တမံ။ အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊ သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၆၀။ ဇယန်တော ဗောဓိယာ မူလေ၊ သက်ကျာနံ နန်ဒိ-ဝတ်ဒနော။ အေဝ မေဝ ဇယော ဟောတု၊ ဇယတ်သု ဇယ-မင်ဂလေ။<br>၁၆၁။ အ-ပရာဇိတ-ပန်လင်ကေ၊ သီသေ ပုထု-ဝိပုတ်ခလေ။ အဘိသေကေ သပ်ဗ-ဗုတ်ဓာနံ၊ အက်ဂပ်ပတ်တော ပမောဒတိ။<br>၁၆၂။ သု-နက်ခတ်တံ သု-မင်ဂလံ၊ သုပ်-ပဘာတံ သု-ဟုတ်ထိတံ။ သု-ခဏော သု-မုဟုတ်တော စ၊ သု-ယိတ်ထံ ဗြန်မ-စာရိသု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-122 <br> ၁၆၃။ <b>ပဒက္ခိဏံ ကာယကမ္မံ၊</b><br><b>ဝါစာကမ္မံ ပဒက္ခိဏံ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏံ မနောကမ္မံ၊</b><br><b>ပဏီဓိ တေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏာနိ ကတွာန၊</b><br><b>လဘန္တတ္ထေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br>၁၆၄။ <b>တေ အတ္ထလဒ္ဓါ သုခိတာ၊</b><br><b>ဝိရုဠှာ ဗုဒ္ဓသာသနေ။</b><br><b>အရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊</b><br><b>သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br><b>ပုဗ္ဗဏှသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><b>ပရိတ္တပါဠိ နိဋ္ဌိတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-123 <br> ၁၆၃။ ပဒက်ခိဏံ ကာယ-ကမ်မံ၊ ဝါစာကမ်မံ ပဒက်ခိဏံ။ ပဒက်ခိဏံ မနောကမ်မံ၊ ပဏီဓိ တေ ပဒက်ခိဏေ။ ပဒက်ခိဏာနိ ကတ်တဝါန၊ လဘန်တတ်ထေ ပဒက်ခိဏေ။<br>၁၆၄။ တေ အတ်ထ-လတ်ဓာ သုခိတာ၊ ဝိရုန်လှာ ဗုတ်ဓ-သာသနေ။ အ-ရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊ သဟ သပ်ဗေဟိ ညာတိဘိ။<br>ပုပ်ဗန်နှ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br>ပရိတ်တပါဠိ နိတ်ထိတာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-124 <br> <h3>ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်</h3><b>နတ်ဗြဟ္မာများကို ဖိတ်ကြားခြင်း</b><br>၁။ <b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ အတြာ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။ သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊ သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b><br>ဤစကြဝဠာ၏ ပတ်ဝန်းကျင် စကြဝဠာ တစ်သောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ဤပရိတ်တရား ဟောကြားရာ ဌာနသို့ လာရောက်ကြကုန်လော့။ မြတ်စွာဘုရား၏ နတ်ပြည် နိဗ္ဗာန်အကျိုးကို ပေးတတ်သော ပရိတ်တရားတော်ကို နာယူလှည့်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၂။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br>အိုနတ်အများတို့ . . ယခုအချိန်ကား တရားနာဖို့ရာ အချိန်အခါ ဖြစ်သည်။<br>၃။ <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-125 <br> ဗြဟ္မာနတ်လူတို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ ဆရာမရှိတရားအလုံးစုံကို အမှန်အတိုင်း သိတော်မူသော ဘုန်းခြောက်ပါးသခင် ရှင်တော် မြတ်ဘုရားအား ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏။<br><br>၄။ <b>ယေ သန္တာ သန္တစိတ္တာ, တိသရဏ သရဏာ ဧတ္ထ လောကန္တရေ ဝါ၊ ဘုမ္မာ ဘုမ္မာ စ ဒေဝါ ဂုဏ ဂဏ ဂဟဏ, ဗျာဝဋာ သဗ္ဗကာလံ။ ဧတေ အာယန္တု ဒေဝါ ဝရ ကနက မယေ, မေရု ရာဇေ ဝသန္တော၊ သန္တော သန္တောသဟေတုံ မုနိဝရဝစနံ, သောတုမဂ္ဂံ သမဂ္ဂါ။</b><br>သူတော်ကောင်းဖြစ်၍ ငြိမ်သက်သော စိတ်နှလုံးရှိကြသော ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်သူ၊ ဂုဏ်အပေါင်းကို ရယူရေး၌ အားစိုက်ကြိုးပမ်းသူဖြစ်ကြသော ဤစကြဝဠာနှင့် စကြဝဠာတစ်ပါးရှိ မြေ၌ တည်သော နတ်၊ ကောင်းကင်၌<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-126 <br> တည်သော နတ်နှင့် ဗြဟ္မာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းမြတ်သော ရွှေစင်အတိပြီးသော မြင်းမိုရ်တောင်မင်း၌ နေသော သိကြားမင်း သူတော်ကောင်းသည်လည်းကောင်း နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်ရခြင်း၏ အကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ဘုရားတရားတော်ကို နာယူဖို့ရာ အညီအညွတ် လာရောက်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၅။ <b>သဗ္ဗေသု စက္ကဝါဠေသု၊ ယက္ခာ ဒေဝါ စ ဗြဟ္မနော။ ယံ အမှေဟိ ကတံ ပုညံ၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာဓကံ။ သဗ္ဗေ တံ အနုမောဒိတွာ၊ သမဂ္ဂါ သာသနေ ရတာ။ ပမာဒရဟိတာ ဟောန္တု။</b><br>၆။ <b>အာရက္ခာသု ဝိသေသတော။</b><br>စကြဝဠာတစ်သောင်းလုံးရှိ ဘီလူး၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ မှန်သမျှတို့သည် ငါတို့ပြုသည့် ကောင်းမှုကို ဝမ်းမြောက်ကြ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-127 <br> ပြီးလျှင် ညီညာဖြဖြ ဘုရားအဆုံးအမတော်၌ နှစ်ခြိုက် မွေ့လျော်ကြပါကုန်လော့။ အထူးအားဖြင့် လူသားတို့ အပေါ်ဝယ် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးတို့၌ မမေ့မလျော့ ကြပါလေနှင့်။<br><br>၇။ <b>သာသနဿ စ လောကဿ၊ ဝုဒ္ဓိ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။ သာသနမ္ပိ စ လောကဉ္စ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br>သာသနာတော်သည်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါအပေါင်းသည်လည်းကောင်း အမြဲတိုးတက် ကြီးပွားပါစေ၊ သာသနာနှင့် လောကကို နတ်အများ အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၈။ <b>သဒ္ဓိံ ဟောန္တု သုခီ သဗ္ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ္တနော။ အနီဃာ သုမနာ ဟောန္တု၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-128 <br> သတ္တဝါခပ်သိမ်းတို့သည် မိမိတို့ ခြွေရံသင်းပင်းများနှင့် အတူ ချမ်းသာကြပါစေ၊ အလုံးစုံသော ဆွေမျိုးတို့နှင့် အတူ ဆင်းရဲကင်းကာ စိတ်ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၉။ <b>ရာဇတော ဝါ စောရတော ဝါ မနုဿတော ဝါ အမနုဿတော ဝါ အဂ္ဂိတော ဝါ ဥဒကတော ဝါ ပိသာစတော ဝါ ခါဏုကတော ဝါ ကဏ္ဍကတော ဝါ နက္ခတ္တတော ဝါ ဇနပဒရောဂတော ဝါ အသဒ္ဓမ္မတော ဝါ အသန္ဒိဋ္ဌိတော ဝါ အသပ္ပုရိသတော ဝါ စဏ္ဍ ဟတ္ထိ အဿ မိဂ ဂေါဏ ကုက္ကုရ အဟိ ဝိစ္ဆိက မဏိသပ္ပ ဒီပိ, အစ္ဆ တရစ္ဆ သူကရ မဟိံသ, ယက္ခ ရက္ခာဒီဟိ နာနာဘယတော ဝါ နာနာရောဂတော ဝါ နာနာဥပဒ္ဒဝတော ဝါ အာရက္ခံ ဂဏှန္တု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-129 <br> မင်းဆိုးဘေး၊ ခိုးသူဘေး၊ လူဆိုးဘေး၊ ဘီလူး နတ်ဆိုးဘေး၊ အဖျက်မီးဘေး၊ အဖျက်ရေဘေး၊ မြေဘုတ်ဘီလူးဘေး၊ သစ်ငုတ်ခလုတ်ဘေး၊ ဆူးငြောင့်ဘေး၊ မကောင်းသော နက္ခတ်ဘေး၊ ဇနပုဒ်၌ ဖြစ်သော ရောဂါဆိုးဘေး၊ မသူတော်တို့၏ ယုတ်မာသော အကျင့်ဘေး၊ အယူမှားဘေး၊ သူယုတ်မာဘေး၊ ကြမ်းတမ်းသော ဆင် မြင်း သားရဲ နွား ခွေး မြွေ ကင်းမြီးကောက် မြွေစိမ်း သစ် ဝံ အောင်း ဝက် ကျွဲ ဘီလူး ရက္ခိုက် အစရှိသော ဘေး၊ အမျိုးမျိုးသော ရောဂါဘေးနှင့် အမျိုးမျိုးသော အန္တရာယ်တို့မှ ကာကွယ် စောင့်ရှောက်ကြကုန်လော့။<br><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၀။ <b>ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိသု သဒေဝကာ။ သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိံသဉ္စ မင်္ဂလံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-130 <br> ၁၁။ <b>ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊</b><br><b>သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊</b><br><b>မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . နတ်လူတို့သည် အကြင် မင်္ဂလာကို တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်တိုင်အောင် ကြံဆခဲ့ကြ၏။ ချမ်းသာခြင်း၏ အကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ထိုမင်္ဂလာကို မသိနိုင်ဘဲ ရှိကြ၏။ နတ်တို့ထက်နတ် ဘုရားမြတ်သည် မကောင်းမှုမှန်သမျှ ပယ်ဖျောက်တတ်သော သုံးဆယ့်ရှစ်ဖြာ မင်္ဂလာတရားတော်ကို တစ်လောကလုံး၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဟောတော်မူခဲ့၏။ ထိုသုံးဆယ့်ရှစ်ဖြာ မင်္ဂလာတရားတော်ကို ငါတို့ ရွတ်ဆိုကြကုန်စို့။<br><br>၁၂။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ၊</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b> <b>အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-131 <br> <b>အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ- ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ။</b><br><b>ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ။</b><br>အရှင်မဟာကဿပ. . . တပည့်တော် ဤသို့ နာကြားခဲ့ရဖူးပါသည်။ အခါတစ်ပါး ဘုရားမြတ်စွာသည် သာဝတ္ထိနေပြည်တော်ဝယ် အနာထပဏ်သူဌေး၏ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးတော်မူပါသည်။ ထိုအခါ အမျိုးအမည် မထင်ရှားသော နတ်သားတစ်ယောက်သည် ညဉ့်ဦးယာမ်လွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယာမ်အချိန်၌ အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက် ပတ်ဝန်းကျင် တစ်ခွင်လုံးကို ထိန်လင်းစေလျက် ဘုရားရှင်ရှိရာကို ချဉ်းကပ်၍ ရှိခိုးပြီးလျှင် သင့်လျော်သော နေရာ၌ ရပ်နေပါသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-132 <br> သင့်လျော်ရာ နေရာ၌ ရပ်နေသော ထိုနတ်သားသည် ဘုရားရှင်ကို ဂါထာဖြင့် လျှောက်ထားခဲ့ပါသည်။<br><br>၁၃။ <b>ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ၊</b><br><b>မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ။</b><br><b>အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ၊</b><br><b>ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>မြတ်စွာဘုရား . . . ခုရော, နောင်ပါ ချမ်းသာရေးကို လိုလားတောင့်တကြသော လူ နတ် ဗြဟ္မာ များစွာတို့သည် ကြီးပွားချမ်းသာကြောင်း မင်္ဂလာတရားတို့ကို ကြံတွေးစဉ်းစားခဲ့ကြပါသည်။ ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာတရားကို ဟောကြားတော်မူပါ။<br><br>၁၄။ <b>အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊</b><br><b>ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ။</b><br><b>ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-133 <br> နတ်သား. . . လူမိုက်တို့ကို မပေါင်းမသင်း ရှောင်ခွာခြင်း၊ ပညာရှိ သူတော်ကောင်းတို့ကို ပေါင်းသင်း ဆည်းကပ်ခြင်း၊ ပူဇော်ထိုက်သူတို့ကို ပူဇော်ခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၅။ <b>ပတိရူပဒေသဝါသော စ၊</b><br><b>ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ။</b><br><b>အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . သင့်လျော်သော အရပ်၌ နေရခြင်း၊ ရှေးရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း၊ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါးကို ကောင်းစွာ ထားခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၆။ <b>ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ၊</b><br><b>ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော။</b><br><b>သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-134 <br> နတ်သား. . . အကြားအမြင် များခြင်း၊ လက်မှုပညာ တတ်မြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်ကျင့် ဝိနည်းကို သင်ခြင်း ကျင့်ခြင်း၊ စကားကို ကောင်းမွန်စွာ ပြောဆိုခြင်း၊ ဤလေးပါးမှာ ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၇။ <b>မာတာပိတုဥပဋ္ဌာနံ၊</b><br><b>ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . အမိကို လုပ်ကျွေးပြုစုခြင်း၊ အဘကို လုပ်ကျွေးပြုစုခြင်း၊ သားမယားကို ချီးမြှောက်ထောက်ပံ့ခြင်း၊ ရှုပ်ထွေးခြင်းကင်းအောင် အလုပ်လုပ်ခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၈။ <b>ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ၊</b><br><b>ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-135 <br> နတ်သား . . . ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်း၊ သုစရိုက်တရားကို ကျင့်ခြင်း၊ ဆွေမျိုးတို့ကို ချီးမြှောက် ထောက်ပံ့ခြင်း၊ အပြစ်မရှိသော အလုပ်တို့ကို ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၉။ <b>အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊</b><br><b>မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော။</b><br><b>အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား... မကောင်းမှုမှ စိတ်ဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းနှင့် ကိုယ်နှုတ်ဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ သေရည်အရက် သောက်ခြင်းမှ စောင့်စည်းခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ မမေ့ခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂ဝ။ <b>ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊</b><br><b>သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-136 <br> နတ်သား... ရိုသေထိုက်သူကို ရိုသေခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို နှိမ့်ချခြင်း၊ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း၊ ကျေးဇူးသိတတ်ခြင်း၊ သင့်လျော်သောအခါ တရားနာခြင်း၊ ဤငါးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၁။ <b>ခန္တီ စ သောဝစဿတာ၊</b><br><b>သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား . . . သည်းခံခြင်း၊ ဆိုဆုံးမ လွယ်ခြင်း၊ ရဟန်းတော်တို့ကို ဖူးမြင်ခြင်း၊ တရားဆွေးနွေးခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၂။ <b>တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ၊</b><br><b>အရိယသစ္စာနဒဿနံ။</b><br><b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-137 <br> နတ်သား. . . တပခေါ် အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ ဗြဟ္မစရိယအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ အရိယသစ္စာတို့ကို သိမြင်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း။ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၃။ <b>ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ၊</b><br><b>စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ။</b><br><b>အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . လောကဓံတရားတို့နှင့် တွေ့ကြုံရသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ စိတ်မတုန်လှုပ်ခြင်း၊ စိုးရိမ် ပူဆွေးမှု မရှိခြင်း၊ ရာဂစသော မြူမရှိခြင်း၊ ဘေးရန်ကင်းခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၄။ <b>ဧတာဒိသာနိ ကတွာန၊</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ မပရာဇိတာ။</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိ ဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-138 <br> နတ်သား. . . ဤဆိုခဲ့ပြီးသော မင်္ဂလာတို့ကို ပြုကြလျှင် ရန်သူမှန်သမျှကို အောင်နိုင်ကြ၍ ဘယ်အရပ်မှာ မဆို ချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ရ၏။ ၃၈-ဖြာ မင်္ဂလာသည် ထိုမင်္ဂလာမှုပြုကြသူတို့၏ ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာပေတည်း။<br><b>မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၂။ ရတနသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၂၅။ <b>ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော ဒသ ဥပပါရမိယော ဒသ ပရမတ္ထပါရမိယောတိ သမတိံသ ပါရမိယော ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထစရိယံ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿော စရိယာယော ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တိံ ဇာတိံ အဘိနိက္ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ</b> <hr> စာမျက်နှာ-139 <br> <b>မာရဝိဇယံ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ သဗ္ဗေပိ မေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ-</b><br><br>၂၆။ <b>ကောဋီသတသဟဿသု၊</b><br><b>စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ။</b><br><b>ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊</b><br><b>ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။</b><br><br>၂၇။ <b>ရောဂါမနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ-</b><br><b>သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။</b><br><b>ခိပ္ပမန္တရဓာပေသိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-140 <br> အိုသူတော်ကောင်းတို့. . . ဒီပင်္ကရာဘုရားမြတ်ထံ ဘုရားဆုပန်သည်မှ စ၍ မြတ်စွာဘုရား၏ ပါရမီ ဆယ်ပါး၊ ဥပပါရမီဆယ်ပါး၊ ပရမတ္ထပါရမီ ဆယ်ပါး- ဟူသော အမျှအညီ ပါရမီသုံးဆယ်၊ စွန့်ခြင်းကြီး ငါးပါး၊ သတ္တဝါများအတွက် ကျင့်မှု၊ ဆွေမျိုးများအတွက် ကျင့်မှု၊ ဘုရားဖြစ်ရေးအတွက် ကျင့်မှု-ဟူသော အကျင့်သုံးပါး၊ ဘုရားဖြစ်မည့် နောက်ဆုံးဘဝ၌ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ ဖွားမြင်ခြင်း၊ တောထွက်ခြင်း၊ ဒုက္ကရစရိယာ ကျင့်ခြင်း၊ ဗောဓိပင်ခြေပလ္လင်ဗွေ၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်ခြင်း၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ထိုးထွင်းသိခြင်း၊ ဓမ္မစကြာ တရားဟောခြင်း၊ ကိုးပါးသော လောကုတ္တရာတရား- ဟူသော ဤဗုဒ္ဓဂုဏ် အလုံးစုံတို့ကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် ဝေသာလီပြည် တံတိုင်း သုံးထပ်တို့ အကြား၌ ညဉ့်သုံးယာမ် ပတ်လုံး ပရိတ်အရံအတားကို ပြုတော်မူသော် အရှင် အာနန္ဒာမထေရ်ကဲ့သို့ ကရုဏာစိတ်ကိုဖြစ်စေကြကုန်၍ အကြင် ရတနသုတ် ပရိတ်တော်၏ အရှိန်အဝါ အာဏာကို စကြဝဠာ ကုဋေတစ်သိန်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများ ခံယူကြ <hr> စာမျက်နှာ-141 <br> ကုန်၏။ အကြင် ရတနသုတ်ပရိတ်တော်သည် ဝေသာလီ ပြည်၌ ရောဂါထူးခြား ဘီလူးများနှင့် အစာရှားပါးခြင်း ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဘေးသုံးမျိုးကိုလည်း လျင်မြန်စွာ ကွယ်ပျောက်စေခဲ့ဖူးပြီ၊ ထိုရတနသုတ် ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ကြကုန်စို့။<br><br>၂၈။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု၊</b><br><b>အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။</b><br>ဤအရပ်၌ စည်းဝေးရောက်လာကြကုန်သော မြေ၌နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌နေသော နတ်များ အားလုံးတို့သည် နှစ်သက်ရွှင်လန်း ဝမ်းမြောက် ကြကုန်လော့၊ ငါဘုရား၏ တရားတော်ကိုလည်း ရိုသေစွာ နာယူကြကုန်လော့။<br><br>၂၉။ <b>တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-142 <br> <b>ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိ၊</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။</b><br>အို နတ်အများတို့. . . တရားနာရန် ငါဘုရား တိုက်တွန်းခဲ့သည်ဖြစ်၍ သင်တို့ နားစိုက်ကြကုန်လော့။ သင်တို့အားလုံး လူသားများ အပေါ်မှာ မေတ္တာထားကြ လော့။ လူတို့သည် နေ့ရောညဉ့်ပါ ပူဇော်ဖွယ်ရာကို ပို့ဆောင် ပူဇော်ကြသောကြောင့် ထိုလူများကို သင်တို့ မမေ့ကြဘဲ စောင့်ရှောက်ကြလော့။<br><br>၃၀။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်၊ နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် မြတ်စွာဘုရားနှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ ဘုရားမြတ်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် <hr> စာမျက်နှာ-143 <br> သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၁။ <b>ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။</b><br><b>န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>အရိယမဂ်သမာဓိ ရှိတော်မူသော သာကီနွယ်ဖွား ဘုရားရှင်သည် ကိလေသာကုန်ရာ၊ ရာဂအတွယ် ပျောက်ပြယ်ရာ၊ သေခြင်းကင်းရာ ကောင်းမြတ် လှစွာသော အကြင် နိဗ္ဗာန်တရားတော်ကို သိမြင် ရပိုင်တော်မူခဲ့သည်။ ထိုနိဗ္ဗာန်တရားနှင့် ဂုဏ်ရည် တူညီသော တရားဟူ၍ တစ်စုံတစ်ရာ မရှိတော့ပေ။ နိဗ္ဗာန်တရားတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-144 <br> ၃၂။ <b>ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိ၊</b><br><b>သမာဓိမာနန္တရိကညမာဟု။</b><br><b>သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် ကိလေသာကင်း အလွန် သန့်ရှင်းဖြူစင်သော အရိယမဂ်သမာဓိကို အမျိုးမျိုး ထုတ်ဖော် ချီးကျူးတော်မူခဲ့၏။ ယင်း အရိယမဂ် သမာဓိကိုပင် မိမိအခြားမဲ့၌ အကျိုးကို ပေးတတ်သည့် အာနန္တရိကသမာဓိ ဟူ၍လည်း ဘုရားရှင်များ မိန့်ကြား တော်မူခဲ့သည်။ ထိုအရိယမဂ်သမာဓိနှင့် တူညီသော သမာဓိကား မရှိပေ။ အရိယမဂ်တရားတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၃။ <b>ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ၊</b><br><b>စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-145 <br> <b>တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ၊</b><br><b>ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ဘုရားအစရှိသော သူတော်ကောင်းတို့ ချီးမွမ်းအပ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များကား ရှစ်ပါးဖြစ်ရာ (ထိုအရိယာများကား) အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ဖြစ်သည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့် သာဝကဖြစ်ကြသော ထိုအရိယာတို့ကား အလှူကောင်း အလှူမွန်ကို ခံတော်မူထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များပင်တည်း။ ထိုအရိယာတို့၌ လှူအပ်သမျှ အလှူဒါနတို့ကား အကျိုးကြီးမားလှပေသည်။ အရိယာသံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၄။ <b>ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန၊</b><br><b>နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ။</b><br><b>တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-146 <br> <b>လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗူတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြဲမြံ တည့်တံ့သော သမာဓိဖြင့် လွန်စွာ အားထုတ် ကြကုန်၍ ဂေါတမမြတ်စွာ သာသနာတော်၌ ကိလေသာ တို့မှ လွတ်မြောက်ကြသော ရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့သည် နိဗ္ဗာနဓာတ်သို့ အာရုံယူလျက် သက်ရောက်ကြပြီးသော် ပစ္စည်းဥစ္စာ အနည်းငယ်မျှ မကုန်ကျရဘဲ အလွယ်တကူ ရရှိ၍ ဖလသမာပတ် အငြိမ်းဓာတ်အရသာ ခံစားကြလျက် အရဟတ္တဖိုလ် ဝင်စားတော်မူကြ၏။ ရဟန္တာသံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၅။ <b>ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ၊</b><br><b>စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။</b><br><b>တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊</b><br><b>ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-147 <br> <b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေကြီးထဲ၌ ဝင်မှီတည်နေသော တံခါးတင် တိုင်ကြီးကို အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေပြင်း မုန်တိုင်းများက လှုပ်ရှားစေခြင်းငှာ မတတ်နိုင်သကဲ့သို့ မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် အရိယာသစ္စာ တို့ကို သိမြင်သော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ကို ထိုတံခါးတိုင်ကြီးနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ငါဘုရား ဟောတော်မူသည်။ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၆။ <b>ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊</b><br><b>ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ။</b><br><b>ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊</b><br><b>န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-148 <br> နက်နဲသော ဉာဏ်တော်ရှင် သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရား အကောင်းဆုံး ဟောကြားတော်မူအပ်သော အရိယသစ္စာ တို့ကို မဂ်ဉာဏ်ရရှိ၍ ထင်ရှား သိတော်မူကြသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် စည်းစိမ် ယစ်၍ အလွန်အကဲ မေ့လျော့ကြစေကာမူ ရှစ်ကြိမ် မြောက် ဘဝကို ယူရိုးမရှိတော့ပေ၊ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၇။ <b>သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊</b><br><b>တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။</b><br><b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊</b><br><b>သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။</b><br>၃၈။ <b>စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊</b><br><b>ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-149 <br> သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် သောတာပတ္တိ မဂ်ဉာဏ် ပြည့်စုံသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတ တရားသုံးပါးနှင့် အချို့ ကိလေသာ များကို ပယ်ရှားအပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထိုသောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် အပါယ်လေးဘုံတို့မှလည်း လွတ်မြောက် ရပေသည်။ အဘိဌာနခေါ် ရုန့်ရင်းသော အကြောင်းစု အမှုအပြစ်ကိုလည်း ပြုခြင်းငှာ မထိုက်တော့ပေ။ သောတာပန် သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၉။ <b>ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ၊</b><br><b>ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။</b><br><b>အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆာဒါယ၊</b><br><b>အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-150 <br> သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ နှုတ်ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ စိတ်ဖြင့်ဖြစ်စေ မကောင်းသော ပြစ်မှုကို လွန်ကျူးမိစေကာမူ ထိုသောတာပန်မှာ ထိုပြုမိသော ပြစ်မှုကို ကွယ်ကာ ဖုံးဝှက်သူ မဖြစ်နိုင်ပေ၊ မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်မြင်ပြီးသော အရိယာသောတာပန်၏ မိမိပြုသော ပြစ်မှုကို မဖုံးကွယ်ထိုက်သူဖြစ်ကြောင်းကို ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၀။ <b>ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊</b><br><b>ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။</b><br><b>တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊</b><br><b>နိဗ္ဗာနဂါမီ ပရမံ ဟိတာယ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-151 <br> နွေလများတွင် နွေဦးအစဖြစ်သော တန်ခူးလ၌ ကောင်းစွာ ပွင့်သည့် ခက်ဖျားစုံရှိသော တောအုပ်သည် အသရေရှိလှဘိသကဲ့သို့ အနက်သဒ္ဒါ ဝေဆာစုံပေါ ထိုတောအုပ်ကြီးနှင့် တူသော နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း တရားတော်မြတ် ပိဋကတ်ကို နိဗ္ဗာနဓာတ် အမြတ်ဆုံး အကျိုး စီးပွားအလို့ငှာ ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြား တော်မူခဲ့သည်။ မြတ်စွာဘုရား၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှ ပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၁။ <b>ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊</b><br><b>အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>နတ်လူအများ လိုလားတောင့်တအပ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်တော်မူသော၊ အမြတ်ဆုံး နိဗ္ဗာန်ကို <hr> စာမျက်နှာ-152 <br> သိတော်မူ၍ အမြတ်တရားကို ပေးသနားတော်မူတတ် သော ရှေးဟောင်း ကျင့်စဉ်လမ်းမြတ်ကို ယူဆောင်တော်မူ၍ အမြတ်ဆုံး ဘုရားမြတ်သည် တရားတော်မြတ် အရပ်ရပ်ကို ဟောကြားတော်မူလေသည်။ မြတ်စွာဘုရား၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှ ပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၂။ <b>ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊</b><br><b>ဝိရတ္တစိတ္တာ ယတိကေ ဘဝသ္မိံ။</b><br><b>တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရုဠှိဆန္ဒာ၊</b><br><b>နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့အား ရှေးအတိတ် ကံဟောင်း များလည်း ကုန်ခဲ့ပြီ။ ကံအသစ်လည်း ဖြစ်ပေါ်ခြင်း မရှိတော့ပေ။ နောင်ဖြစ်ရမည့် ဘဝသစ်၌ တွယ်တာသော စိတ်လည်း ကင်းတော်မူကြ၏။ ထိုရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့ <hr> စာမျက်နှာ-153 <br> သည် ပဋိသန္ဓေ မျိုးစေ့လည်း ကုန်ခဲ့ပြီး၊ ဘဝသစ် ဆက်ဖြစ် စည်ကားရေးဝယ် တွယ်တာသော ဆန္ဒလည်း မရှိကြ။ ထိုရဟန္တာ ပညာရှင်တို့သည် ဆီမီး ငြိမ်းသွားသကဲ့သို့ ဝဋ်ဇာတ်သိမ်း၍ ချုပ်ငြိမ်းတော်မူကြသည်။ ရဟန္တာ သံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><br>၄၃။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ်ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစား ပူဇော်အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော မြတ်စွာ ဘုရားကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-154 <br> ၄၄။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ် ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစားပူဇော် အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော တရားတော်ကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><br>၄၅။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ် ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစားပူဇော် <hr> စာမျက်နှာ-155 <br> အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော သံဃာတော်ကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><b>ရတနသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၃။ မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၄၆။ <b>ယဿာနုဘာဝတော ယက္ခာ၊</b><br><b>နေဝ ဒဿေန္တိ ဘီသနံ။</b><br><b>ယဉ္စွေ ဝါနုယုဉ္ဇန္တော၊</b><br><b>ရတ္တိန္ဒိဝ'မတန္ဒိတော။</b><br>၄၇။ <b>သုခံ သုပတိ သုတ္တော စ၊</b><br><b>ပါပံ ကိဉ္စိ န ပဿတိ။</b><br><b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . မေတ္တသုတ်ပရိတ် တော်၏ အာနုဘော်ကြောင့် နတ်တို့သည် ကြောက်မက်ဖွယ် အာရုံမျိုးကို မပြနိုင်ကြကုန်။ ထိုမေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်၌ <hr> စာမျက်နှာ-156 <br> နေ့ညမပြတ် ထပ်တလဲလဲ စွဲမြဲ ရွတ်ပွား ကြိုးစား အားထုတ် သူသည် ချမ်းချမ်းသာသာ အိပ်စက်ရ၏။ အိပ်ပျော် သည်ရှိသော် မကောင်းသော အိပ်မက်ဆိုးကိုလည်း မမြင်မက်ရပေ။ ဤသို့စသော အကျိုးအာနိသင်နှင့် ပြည့်စုံသော မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ကြ ကုန်စို့။<br><br>၄၈။ <b>ကရဏီယ'မတ္ထကုသလေန၊</b><br><b>ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ။</b><br><b>သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ</b><br><b>သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ။</b><br>၄၉။ <b>သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊</b><br><b>အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။</b><br><b>သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊</b><br><b>အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွ'နနုဂိဒ္ဓေါ။</b><br>ငြိမ်သက်အေးချမ်းသော နိဗ္ဗာန်ကို သိမြင်၍ နေလိုသော အကျိုးစီးပွား၌ လိမ္မာသူသည် ပြုကျင့်သင့်သည့် <hr> စာမျက်နှာ-157 <br> သိက္ခာသုံးပါး အကျင့်များကို ပြုကျင့်ရမည်။ ထိုသူကား စွမ်းနိုင်ရမည်၊ ဖြောင့်မတ်ရမည်၊ အလွန် ဖြောင့်မတ် ရမည်၊ ဆိုဆုံးမလွယ်ရမည်၊ နူးညံ့ပျော့ပျောင်းရမည်၊ မာန မကြီးရ၊ ရောင့်ရဲလွယ်ရမည်၊ မွေးမြူလွယ်သူ ဖြစ်ရမည်၊ ကိစ္စနည်းပါးရမည်၊ ပေါ့ပါးသော အဖြစ်မျိုး ရှိရမည်၊ ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေရှိရမည်၊ ရင့်ကျက်သော ပညာရှိရမည်၊ မကြမ်းတမ်း မရိုင်းပြသူ ယဉ်ကျေးသူ ဖြစ်ရမည်၊ လူတို့၌ တွယ်တာ မက်မောခြင်း မရှိရ။ <br><br>၅ဝ။ <b>န စ ခုဒ္ဒ'မာစရေ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။</b><br><b>သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု၊</b><br><b>သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>ပညာရှိအများ သူတစ်ပါးတို့ ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်မည့် ဒုစရိုက်စု ယုတ်ညံ့သော အမှုမျိုးကို အသေးအဖွဲ့ အနည်းငယ်ကိုပင် မပြုကျင့်ပါလေနှင့်။ (ထို့နောက် မေတ္တာပွားရမည်မှာ) သတ္တဝါမှန်သမျှ ကိုယ်ချမ်းသာကြ <hr> စာမျက်နှာ-158 <br> ပါစေ၊ ဘေးရန်ကင်းဝေး အေးချမ်းသာယာကြပါစေ၊ စိတ်လည်း ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၅၁။ <b>ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ၊</b><br><b>တသာ ဝါ ထာဝရာဝ'နဝသေသာ။</b><br><b>ဒီဃာ ဝါ ယေဝ မဟန္တာ၊</b><br><b>မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုက ထူလာ။</b><br>၅၂။ <b>ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေဝ အဒိဋ္ဌာ၊</b><br><b>ယေဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ။</b><br><b>ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ၊</b><br><b>သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>အလုံးစုံသော ထိတ်လန့်တတ်သော ပုထုဇဉ် သေက္ခများ၊ မထိတ်မလန့်တတ်သော ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ ရှည်လျားသော သတ္တဝါများ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ ကြီးမားသော သတ္တဝါများ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ အလတ်စား သတ္တဝါများ၊ ပုကွနိမ့်တို ကိုယ်ရှိသော သတ္တဝါများ၊ သေးငယ်ပုံပွားသော သတ္တဝါများ၊ ဆူဖြိုးဝိုင်းဝန်းသော <hr> စာမျက်နှာ-159 <br> သတ္တဝါများ၊ မြင်ဖူးသော သတ္တဝါများ၊ မမြင်ဖူးသော သတ္တဝါများ၊ အဝေး၌နေသော သတ္တဝါများ၊ အနီး၌ နေသော သတ္တဝါများ၊ နောင်မဖြစ်ကြမည့် ရဟန္တာများ၊ နောင်ဘဝသစ် ရှာမှီးတတ်သော သေက္ခပုထုဇဉ်များ၊ လောကရှိဤသတ္တဝါအားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာ ကြပါစေ။<br><br>၅၃။ <b>န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ၊</b><br><b>နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ။</b><br><b>ဗျာရောသနာ ပဋိဃသည-</b><br><b>နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ။</b><br>သူတစ်ယောက်သည် အခြားသူတစ်ယောက်ကို စဉ်းလဲ လှည့်ပတ်မှု မပြုပါစေလင့်။ ဘယ်အရပ်မှာ မဆို ဘယ်ပုဂ္ဂိုလ် တစ်ယောက်ယောက်ကိုမျှ မထီမဲ့မြင် မပြုပါစေလင့်။ ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် ထိပါးနှိပ်စက်ခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဒေါသစိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း အချင်းချင်း တစ်ယောက်သည် တစ်ယောက်၏ ဆင်းရဲမှုကို အလို မရှိပါစေလင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-160 <br> ၅၄။ <b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တ-</b><br><b>မာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ။ ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>မွေးမိခင်သည် မိမိ၏ ရင်သွေးဖြစ်သော တစ်ဦးတည်းသော သားကို မိမိအသက်နှင့် လဲ၍ပင် အစဉ် ကာကွယ် စောင့်ရှောက်ဘိ သကဲ့သို့ ထို့အတူ သတ္တဝါအလုံးစုံတို့၌ အတိုင်းအတာ ပမာဏမရှိသော မေတ္တာစိတ်ကို ပွားများပါလေ။<br><br>၅၅။ <b>မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိံ၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။ ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ၊</b><br><b>အသမ္ဗာဓံ အဝေရမသပတ္တံ။</b><br>အထက် အရူပဘဝ၊ အောက် ကာမဘဝ၊ အလယ် ရူပဘဝ အလုံးစုံသော လောက၌ ပိုင်းခြား ကန့်သတ်ချက် မရှိသော မေတ္တာစိတ်ကို အပိုင်းအခြားကင်း ကျဉ်းမြောင်းခြင်း မရှိအောင် ဒေါသ-ဟူသော အတွင်းရန် မရှိအောင်၊ အပရန်သူလည်း မရှိအောင် ပွားများပါလေ။ <hr> စာမျက်နှာ-161 <br> ၅၆။ <b>တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နော ဝ၊</b><br><b>သယာနော ယာဝတာ'ဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ။</b><br><b>ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ၊</b><br><b>ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရမိဓ မာဟု။</b><br>ရပ်လျက် ဖြစ်စေ၊ သွားလျက် ဖြစ်စေ၊ ထိုင်လျက် ဖြစ်စေ၊ အိပ်လျက် ဖြစ်စေ၊ ငိုက်မျဉ်းခြင်း ကင်းနေသော အချိန်၌ မေတ္တာဈာန်သတိကို စွဲမြဲစွာ ဆောက်တည်ရာ၏။ ဤဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်၌ ဤမေတ္တာဈာန် သတိဖြင့် နေခြင်းကို ဗြဟ္မဝိဟာရ (-ထူးမြတ်သော နေခြင်းမျိုး)ဟူ၍ ဘုရားရှင်များ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။<br><br>၅၇။ <b>ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ၊</b><br><b>သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော။ ကာမေသု ဝိနေယျ ဂေဓံ၊</b><br><b>န ဟိ ဇာတု ဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတိ။</b><br>ထိုမေတ္တာဈာန်ရပြီးသော ယောဂီသည် အတ္တဒိဋ္ဌိ အစွဲ မရှိအောင်ပြု၍ လောကုတ္တရာသီလရှိသော <hr> စာမျက်နှာ-162 <br> သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်လျက် ဝတ္ထု အာရုံကာမဂုဏ်တို့၌ ကိလေသာဖြင့် တွယ်တာခြင်းကို အရှင်း ပယ်ရှားပြီးသော် အမှန်ပင် နောက်တစ်ဖန် ပဋိသန္ဓေ မနေရတော့ပေ။<br><b>မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br>***<h3>၄။ ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၅၈။ <b>သဗ္ဗာသီဝိသဇာတီနံ၊ ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံ ဝိယ။</b><br><b>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊ သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။</b><br>၅၉။ <b>အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊ သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-163 <br> အို သူတော်ကောင်းတို့ . . နတ်မန္တန်၊ နတ်ဆေးဝါးသည် အဆိပ်ပြင်းသော မြွေမျိုးမှန်သမျှတို့၏ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သကဲ့သို့ ခန္ဓသုတ်ပရိတ်တော်သည် အာဏာခေတ်တစ်ခွင်လုံး၌ သတ္တဝါ အလုံးစုံတို့၏ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ကိုလည်းကောင်း၊ ကြွင်းသော ဘေးရန် အမျိုးမျိုးကိုလည်းကောင်း ဘယ်ခါမဆို လုံးဝ ကုန်စင်အောင်ပင် မြစ်တား ပယ်ရှားနိုင်ပါသည်။ ထိုခန္ဓသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ဆိုကြကုန်စို့။<br><br>၆၀။ <b>ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။</b><br><b>ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။</b><br>ဝိရူပက္ခနဂါးမျိုးတို့နှင့် ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ ဧရာပထနဂါးမျိုးတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ ဆဗျာပုတ္တနဂါးမျိုး တို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-164 <br> ကဏှာဂေါတမနဂါးမျိုးတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။<br><br>၆၁။ <b>အပါဒကေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။</b><br><b>စတုပ္ပဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဗဟုပ္ပဒေဟိ မေ။</b><br>အခြေမရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့် ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ၊ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ၊ အခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ အခြေများစွာ ရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။<br><br>၆၂။ <b>မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။</b><br><b>မာ မံ စတုပ္ပဒေါ ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပဒေါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-165 <br> အခြေမရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည် ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။<br><br>၆၃။ <b>သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊ သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊ မာ ကိဉ္စိ ပါပမာဂမာ။</b><br>သတ္တဝါမှန်သမျှ ကောင်းမြတ်သော ဣဋ္ဌာရုံတို့ကို ကြုံတွေ့ကြရပါစေ။ ဘယ်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ ဆင်းရဲဒုက္ခ မရောက်ပါစေလင့်။<br>၆၄။ <b>အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊ အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။</b><br><b>အပ္ပမာဏော သံဃော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-166 <br> <b>ပမာဏဝန္တာနိ သရီသပါနိ။</b><br><b>အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊ ဥဏ္ဏနာဘီ သရဗူ မူသိကာ။</b><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏမရှိ။ လောကုတ္တရာတရားတော်သည်လည်း ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏ မရှိ၊ အရိယာ သံဃာတော်သည်လည်း ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏ မရှိ။ မြွေ၊ ကင်းမြီးကောက်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ၊ အိမ်မြှောင်၊ ကြွက်-ဟူသော ရင်ဖြင့် တွားသွားတတ်သော သတ္တဝါများကား တိုင်းတာ ကန့်သတ်မှု ပြုတတ်သော ကိလေသာ ရှိသူများ ဖြစ်၍ ပမာဏရှိသူများပင်တည်း။<br><br>၆၅။ <b>ကတာ မေ ရက္ခာ, ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။</b><br><b>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊ နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-167 <br> ငါသည် အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက်ကို ပြုပြီးခဲ့ပြီ။ ငါသည် အရံအတားကို ပြုပြီးခဲ့ပြီ။ သတ္တဝါများ ရှောင်ရှားကြကုန်လော့။ ထိုငါသည် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပြီးသော ရှေးရှေးဘုရားရှင် မှန်သမျှအား ရှိခိုးပါ၏။ ဝိပဿီအစရှိသော ခုနစ်ဆူသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။<br><b>ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br>***<h3>၅။ မောရသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၆၆။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊ နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။</b><br><b>ယေန သံဝိဟိတာရက္ခံ၊ မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။</b><br>၆၇။ <b>စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊ နေဝ သက္ခိံသု ဂဏှိတုံ။</b><br><b>“ဗြဟ္မမန္တ”န္တိ အက္ခာတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-168 <br> အိုသူတော်ကောင်းတို့ . . သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရန် ပါရမီတို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူသော ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းသည် မောရသုတ်ပရိတ်တော်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက်ထားလေ၏။ ထိုဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းကို မုဆိုး ခုနစ်ဆက်တို့ နှစ်ပေါင်း ခုနစ်ရာ ကြာအောင် ကြိုးစား၍ ဖမ်းကြသော် လည်း မဖမ်းနိုင်ခဲ့ကြကုန်။ ထူးမြတ်သော မန္တန်တော်- ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ချီးကျူးမြွက်ကြားတော်မူအပ်သော ထိုမောရသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၆၈။ <b>ဥဒေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။</b><br>ကမ္ဘာသူကမ္ဘာသားတို့အား ပေးအပ်သော မျက်စိရှိ၍ အရောင်များတွင် တစ်ဦးတည်းသော ဘုရင်ဖြစ်သော ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့် နှံ့အောင် ထွန်းလင်း <hr> စာမျက်နှာ-169 <br> တောက်ပသော နေမင်းသည် ပေါ်ထွက်လာပေပြီ။ ထိုသို့ ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့် နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတောက်ပသော နေမင်းကို ငါသည် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ တစ်နေ့လုံး သင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူကာ ငါတို့သည် ဘေးရန်ကင်းစွာ နေထိုင်ပါရစေ။<br><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊ နမော ဝိမုတ္တာနံ, နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိမြင်တော်မူကြကုန်သော အကြင်ဘုရားရှင်တို့သည် ရှိကြပါကုန်၏။ ထိုဘုရားရှင် တို့အား ငါ၏ ရှိခိုးခြင်း ဖြစ်ပါစေ၊ ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ငါ့ကို စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။ ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ဗောဓိဉာဏ်တော်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ အရဟတ္တဖိုလ် လွတ်မြောက်မှုတရားအား ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်တော်ကို ရွတ်ဆို၍ အစာရှာထွက်လေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-170 <br> တတ်သော ဤနေမင်းသည် ထွက်ပေါ်လာ၏။ ထို့ကြောင့် ရွှေအဆင်းရှိကာ ကမ္ဘာမြေအပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော အရှင်နေမင်းကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ အရှင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူ၍ အကျွန်ုပ်တို့ တစ်နေ့တာပတ်လုံး ချမ်းသာစွာ နေကြပါကုန်အံ့။<br><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊</b><br><b>တေ မေ နမော၊ တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ၊ နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b><br><b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊</b><br><b>မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>ဝိသုဒ္ဓိဗြာဟ္မဏ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူကြကုန်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ရှိခိုးခြင်းကို ခံယူတော်မူကြပါကုန်။ ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့သည် အကျွန်ုပ်ကိုလည်း စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါကုန်။ ဘုရားရှင်တို့အား <hr> စာမျက်နှာ-171 <br> ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားရှင်တို့၏ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင်တို့၏ ဝိမုတ္တိငါးပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ရဟန်းတို့ . . . ထိုဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်အရံအတားကို ပြုကာ အစာရှာရန် လှည့်လည်လေသည်။<br><br>၇၀။ <b>အပေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊</b><br><b>ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထဝိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏံ ပထဝိပ္ပဘာသံ၊</b><br><b>တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ရတ္တိံ။</b><br>ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့အား ပေးအပ်သော မျက်စိရှိ၍ အရောင်များတွင် တစ်ဦးတည်းသော ဘုရင်ဖြစ်သော ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော ဤနေမင်းသည် ဝင်သွား၏။ ထို့ကြောင့် ရွှေအဆင်းရှိကာ မြေပြင်အပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော အရှင်နေမင်းကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ <hr> စာမျက်နှာ-172 <br> အရှင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူ၍ အကျွန်ုပ်တို့ တစ်ညတာပတ်လုံး ချမ်းသာစွာ နေကြပါကုန်အံ့။<br><br>၇၁။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊</b><br><b>တေ မေ နမော၊ တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ၊ နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b><br><b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊</b><br><b>မောရော ဝါသ'မကပ္ပယိ။</b><br>ဝိသုဒ္ဓိဗြာဟ္မဏ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူကြကုန်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ရှိခိုးခြင်းကို ခံယူတော်မူကြပါကုန်။ ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့သည် အကျွန်ုပ်ကိုလည်း စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါကုန်။ ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားရှင်တို့၏ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင်တို့၏ <hr> စာမျက်နှာ-173 <br> ဝိမုတ္တိငါးပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ရဟန်းတို့ . . . ထိုဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်အရံအတားကို ပြုကာ အိပ်တန်းတက်၍ အိပ်စက်ခဲ့လေ၏။<br><b>မောရသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><br>***<h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၇၂။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ ဝဋ္ဋဇာတိယံ။</b><br><b>ယဿ တေဇေန ဒါဝဂ္ဂိ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝိဝဇ္ဇယိ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့ . . . သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရန် ပါရမီတို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူသော ဘုရားအလောင်း ငုံးမင်းကို ဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် တောမီးသည် ရှောင်ကွင်းခဲ့လေ၏။<br><br>၇၃။ <b>ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ၊</b><br><b>လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-174 <br> <b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်သော တစ်ကမ္ဘာကာလပတ်လုံး တည်နိုင်၍ ကြီးမားသော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိသော ထိုဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၇၄။ <b>အတ္ထိ လောကေ သီလဂုဏော၊</b><br><b>သစ္စံ သောစေယျ'နုဒ္ဒယာ။</b><br><b>တေန သစ္စေန ကာဟာမိ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ'မနုတ္တရံ။</b><br>လောက၌ သီလတရား၊ သစ္စာတရား၊ စင်ကြယ်သည်၏ အဖြစ်၊ မေတ္တာ၊ ကရုဏာတရားများ ရှိကြ၏။ ထိုတရားများတွင် ပါဝင်သော သစ္စာတရားဖြင့် ထူးမြတ်သော သစ္စာဆိုမှုကို ငါ ပြုပေတော့အံ့။<br><br>၇၅။ <b>အာဝဇ္ဇေတွာ ဓမ္မဗလံ၊</b><br><b>သရိတွာ ပုဗ္ဗကေ ဇိနေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-175 <br> <b>သစ္စဗလ'မဝဿာယ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ မကာသဟံ။</b><br>ငါသည် တရားတော်၏ အစွမ်းအာနုဘော်ကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် ရှေးအတိတ်က ပွင့်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရှင်တို့ကို အောက်မေ့လျက် သစ္စာ၏ အစွမ်းကို အားကိုးပြုကာ သစ္စာဆိုမှု ပြုခဲ့ပေပြီ။<br><br>၇၆။ <b>သန္တိ ပက္ခာ အပတနာ၊</b><br><b>သန္တိ ပါဒါ အဝဉ္စနာ။</b><br><b>မာတာ ပိတာ စ နိက္ခန္တာ၊</b><br><b>ဇာတဝေဒ ပဋိက္ကမ။</b><br>ငါ့အား အတောင်များ ရှိနေ၏၊ ပျံကား မပျံနိုင်။ ငါ့မှာ ခြေထောက်များ ရှိနေ၏၊ သွားကား မသွားနိုင်။ ငါ့အမိအဖတို့လည်း အသက်ဘေးကြောင့် ရှောင်ပြေးထွက်ခွာကြကုန်ပြီ၊ အို တောမီး . . . ပြန်၍ လှည့်သွား ရှောင်ရှားပါလော့။<br><br>၇၇။ <b>သဟ သစ္စေ ကတေ မယှံ၊</b><br><b>မဟာပဇ္ဇလိတော သိခီ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-176 <br> <b>ဝဇ္ဇေသိ သောဠသကရီသာနိ၊</b><br><b>ဥဒကံ ပတွာ ယထာ သိခီ။</b><br><b>သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊</b><br><b>သာ မေ သစ္စပါရမီ။</b><br>ငါဘုရားသည် သစ္စာဆိုမှု ပြုအပ်သည်ရှိသော် ပြုသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မီးသည် ရေသို့ ရောက်သော် ငြိမ်းအေးရသကဲ့သို့ ကြီးမားသော အရှိန်အလျှံရှိသော တောမီးသည် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပယ်စာ အကွာအဝေးတိုင်အောင် ရှောင်ကွင်း ငြိမ်းအေးလေသည်။ ငါ၏ သစ္စာနှင့် တူသော တရားကား မရှိတော့ပေ။ ဤသစ္စာအမှုသည် ငါဘုရား၏ အထွက်အထိပ်ရောက်သော သစ္စာပါရမီတော်ပင် ဖြစ်တော့သည်။<br><b>ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-177 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၇၈။ <b>ယဿာ'နုဿရဏေနာပိ၊</b><br><b>အန္တလိက္ခေပိ ပါဏိနော။</b><br><b>ပတိဋ္ဌံ မဓိဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>ဘူမိယံ ဝိယ သဗ္ဗထာ။</b><br><br>၇၉။ <b>သဗ္ဗုပဒ္ဒဝဇာလမှာ၊</b><br><b>ယက္ခစောရာဒိသမ္ဘဝါ။</b><br><b>ဂဏနာ န စ မုတ္တာနံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့ . . . ဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို အောက်မေ့ရုံမျှဖြင့် သတ္တဝါတို့သည် ကောင်းကင်၌ပင် မြေပြင်၌ကဲ့သို့ ထောက်တည်ရာကို ကောင်းစွာလှလှ ရရှိခဲ့ကြပြီ။ ဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို အောက်မေ့ရုံမျှဖြင့် ဘီလူးဘေး၊ ခိုးသူဘေး စသည်တို့မှ လွတ်မြောက်သူတို့ကို မရေတွက်နိုင်တော့ပေ။ ထိုဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။ <hr> စာမျက်နှာ-178 <br> ၈၀။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ--</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ</b><br><b>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><br>၈၁။ <b>တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ “ဘိက္ခဝေါ” တိ။</b><br><b>“ဘဒ္ဒန္တေ” တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စသောသုံ။</b><br><b>ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ--</b><br><b>ဘူတပုဗ္ဗိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါသုရသင်္ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။</b><br><b>အထ ခေါ ဘိက္ခဝေ သက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော ဒေဝေ တာဝတိံသေ အာမန္တေသိ--</b><br><b>“သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်္ဂါမဂတာနံ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-179 <br> <b>မမေဝ တသ္မိံ သမယေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။</b><br><b>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။”</b><br><br>အရှင်ဘုရား . . . တပည့်တော် ဤသို့ မှတ်သားကြားနာခဲ့ရပါသည်။ အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိနေပြည်တော်ဝယ် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူပါသည်။ ထိုဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ပင် ရဟန်းများကို “ရဟန်းတို့” ဟု ခေါ်တော်မူရာ ရဟန်းများက “အရှင်ဘုရား” ဟု မြတ်စွာဘုရား၏ မိန့်ခေါ်ချက်ကို တုံ့ပြန်ခံယူကြပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။ ရဟန်းတို့ . . . ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်မှာ တာဝတိံသာနတ်တို့နှင့် အသုရာတို့၏ စစ်ပြင်ဆင်စုရုံးမှု ဖြစ်ခဲ့ဖူး၏။ ထိုအခါ နတ်တို့သနင်း သိကြားမင်းက <hr> စာမျက်နှာ-180 <br> ငါ၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၃။ <b>နော စေ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဝရုဏဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-181 <br> ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော် ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၄။ <b>နော စေ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဤသာနဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတီ” တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-182 <br> ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ဤသာနနတ်မင်း၏ အလံတော် ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ဤသာနနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၅။ <b>တံ ခေါ ပန ဘိက္ခဝေ သက္ကဿ ဝါ ဒေဝါနမိန္ဒဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ပဇာပတိဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဝရုဏဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဤသာနဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ</b> <hr> စာမျက်နှာ-183 <br> <b>ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ၊ နောပိ ပဟီယေထ။</b> <br>ရဟန်းတို့. . . နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်း၊ ပဇာပတိနတ်မင်း၊ ဝရုဏနတ်မင်း၊ ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားတို့ကို မော်ကြည့်ကြသော နတ်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းတို့သည် ပျောက်ဖို့ မပျောက်ဖို့ မသေချာပေ။<br><br>၈၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? သက္ကော ဟိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော၊ အဝီတရာဂေါ အဝီတဒေါသော အဝီတမောဟော၊ ဘီရု ဆမ္ဘီ ဥတြာသီ ပလာယီ-တိ။</b> <br>အဘယ့်ကြောင့်နည်းဆိုသော်. . . ရဟန်းတို့ . . . နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်း ကိုယ်တိုင်က ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ မကင်းသေး၍ ကြောက်တတ်၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်တတ်၊ ထိတ်လန့်တတ်၊ ထွက်ပြေးတတ်သောကြောင့်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-184 <br> ၈၇။ <b>အဟဉ္စ ခေါ ဘိက္ခဝေ ဧဝံ ဝဒါမိ၊ သစေ တုမှာကံ ဘိက္ခဝေ အရညဂတာနံ ဝါ ရုက္ခမူလဂတာနံ ဝါ သုညာဂါရဂတာနံ ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တသ္မိံ သမယေ အနုဿရေယျာထ-</b> <br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရားကား ဤသို့ မိန့်ကြားတော်မူလို၏။ ရဟန်းတို့. . . တောအရပ်သို့ ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်းသို့ ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်သို့ ဖြစ်စေ ကပ်ရောက်ကြသော သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ အကယ်၍ ဖြစ်လာခဲ့လျှင် ငါဘုရားကိုသာ သင်တို့ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြကုန်လော့။<br><br>၈၈။ <b>“ဣတိပိ သော ဘဂဝါ- အရဟံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ သုဂတော၊ လောကဝိဒူ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-185 <br> <b>အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဘဂဝါ”-တိ။</b> <br>ဘုန်းတော်ကြီးမား ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ဗြဟ္မာ နတ်လူတို့၏ အပူဇော်ကို ခံတော်မူထိုက်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း အရဟံ မည်တော်မူ၏။ တရားအလုံးစုံကို အမှန်အတိုင်းသာ ဆရာမရှိ သိတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ ဝိဇ္ဇာဉာဏ်၊ အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောကြောင့်လည်း ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န မည်တော်မူ၏။ ကောင်းသော စကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း သုဂတ မည်တော်မူ၏။ လောကသုံးပါးကို အကြွင်းမဲ့ သိတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း လောကဝိဒူ မည်တော်မူ၏။ သီလစသော ဂုဏ်အစုဖြင့် အတုမရှိ အမြတ်ဆုံး ဖြစ်တော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း အနုတ္တရ မည်တော်မူ၏။ ဆုံးမထိုက်သော သတ္တဝါတို့ကို အယဉ်ကျေးဆုံးဖြစ်အောင် ဆုံးမပဲ့ပြင်တတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ပုရိသဒမ္မသာရထိ မည် <hr> စာမျက်နှာ-186 <br> တော်မူ၏။ ကုန်သည်ကြီးမှူး ဦးစီးပမာ သတ္တဝါတို့ကို သံသရာခရီးမှ ထုတ်ဆောင် ကယ်တင်တော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း သတ္ထာဒေဝမနုဿာနံ မည်တော်မူ၏။ သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ကိုယ်တော်တိုင်လည်းသိ၍ ဝေနေယျတို့ကိုလည်း သိစေတော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဘဂဝါ မည်တော်မူ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။<br><br>၈၉။ <b>မမံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <br>အကြောင်းမှာ ငါဘုရားကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-187 <br> ၉၀။ <b>နော စေ မမံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၁။ <b>“သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ အကာလိကော၊ ဧဟိပဿိကော၊ ဩပနေယျကော၊ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ” တိ။</b> <br>ငါဘုရားကို မအောက်မေ့မိသော် တရားတော်ကို အောက်မေ့ကြလော့။ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားတော်ကို ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားတော်မြတ်သည် ကိုယ်တွေ့ သိမြင်အပ်သော တရားတော်ပေတည်း။ အခါမလင့် အကျိုးကို ပေးတတ်၏။ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ဖိတ်ခေါ်ပြထိုက်သော တရားတော် ဖြစ်၏။ အရေးကြီးစွာ စိတ်မှာ စွဲအောင် အမြဲ ဆောင်ထိုက်ပေ၏။ တရားသိမြင် ပညာရှင်တို့သည် အသီးသီး မိမိသန္တာန်၌ သိမြင်အပ်ပေ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။ <hr> စာမျက်နှာ-188 <br> ၉၂။ <b>ဓမ္မံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <br>အကြောင်းမှာ တရားတော်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၉၃။ <b>နော စေ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုဿရေယျာထ-</b><br><br>၉၄။ <b>“သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-189 <br> <b>အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက္ခိဏေယျော၊ အဉ္ဇလိကရဏီယျော၊ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿာ” တိ။</b> <br>တရားတော်ကို မအောက်မေ့မိသည်ရှိသော် သံဃာတော်ကို အောက်မေ့ကြကုန်လော့။ ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် ကောင်းစွာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ ဖြောင့်မတ်စွာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ နိဗ္ဗာန်ရရေး အလေးပေးကာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ နတ်လူတို့ အရိုအသေခံထိုက်အောင် ကျင့်တော်မူတတ်၏။ အစုံအားဖြင့် လေးစုံ၊ အသီးသီးအားဖြင့် ရှစ်ပါးသော ဤဘုရားသား သံဃာတော်သည် အဝေးမှ ဆောင်ယူအပ်သော အလှူကိုသော်ပင် ခံတော်မူထိုက်၏။ ဧည့်သည်ကောင်းတို့အတွက် စီမံအပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကိုပင် ခံတော်မူထိုက်၏။ အလှူကောင်း အလှူမွန်ကို ခံယူရန် ထိုက်တန်တော်မူ၏။ လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးခြင်းကို ခံတော်မူထိုက်၏။ တစ်လောကလုံး၏ အမြတ်ဆုံး လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ် ဖြစ်တော်မူ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-190 <br> အတုမရှိသော ကောင်းမှုပျိုးရာ လယ်ယာမြေကောင်း သဖွယ် ဖြစ်တော်မူ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။ ၉၅။ <b>သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>အကြောင်းမှာ သံဃာတော်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သော ကြောင့်တည်း။<br><br>၉၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိက္ခဝေ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော အဘီရု အဆမ္ဘီ အနုတြာသီ အပလာယီတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-191 <br> အကြောင်းမှာ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအားလုံးကို ညွှန်ပြသူမရှိ အကုန်အစဉ် အမှန်အတိုင်း သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဂဒေါသ မောဟ ကင်းတော်မူ၍ ကြောက်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ထိတ်လန့်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ပြေးလေ့ရှိတော်မမူသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ <br><br>၉၇။ <b>ဣဒ' မဝေါစ ဘဂဝါ၊ ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော၊ အထာပရံ ဧတ' ဒဝေါစ သတ္ထာ။</b><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤဒေသနာတော်ကို ဟောကြားတော်မူပြီးနောက် ဆက်လက်၍ ဂါထာတို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။<br><br>၉၈။ <b>အရညေ ရုက္ခမူလေ ဝါ၊ သုညာဂါရေဝ ဘိက္ခဝေါ၊ အနုဿရေထ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဘယံ တုမှာက နော သိယာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-192 <br> တော၌ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်း၌ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်၌ဖြစ်စေ ငါဘုရားကို သင်တို့ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ကြလော့၊ ထိုသို့ အောက်မေ့လျှင် သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း ဖြစ်နိုင်စရာ မရှိပေ။<br><br>၉၉။ <b>နော စေ ဗုဒ္ဓံ သရေယျာထ၊ လောကဇေဋ္ဌံ နရာသဘံ။ အထ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။</b><br>လောကထွတ်ဖူး အကြီးအမှူး ဖြစ်၍ မနှိုင်း မယှဉ်အပ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားကို အကယ်၍ မအောက်မေ့မိလျှင် မြတ်စွာ ဘုရား ကောင်းစွာ ဟောကြားထားအပ်သော သံသရာဝဋ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သော တရားတော်ကို အောက်မေ့ကြလော့။<br><br>၁၀၀။ <b>နော စေ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။ အထ သံဃံ သရေယျာထ၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-193 <br> မြတ်စွာဘုရား ကောင်းစွာ ဟောကြားထားအပ် သော သံသရာဝဋ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သော တရားတော်ကို အကယ်၍ မအောက်မေ့မိလျှင် ကောင်းမှုမျိုးတို့ စိုက်ပျိုးခင်းသာ လယ်ယာမြေကောင်း ဖြစ်သော အတုမရှိသော သံဃာတော်ကို အောက်မေ့ ကြကုန်လော့။<br><br>၁၀၁။ <b>ဧဝံ ဗုဒ္ဓံ သရန္တာနံ၊ ဓမ္မံ သံဃဉ္စ ဘိက္ခဝေါ။ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ။ လောမဟံသော န ဟေဿတိ။</b><br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရား ညွှန်ကြားတော်မူခဲ့သည့် အတိုင်း ငါဘုရားကို ဖြစ်စေ၊ တရားတော်ကို ဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်ကို ဖြစ်စေ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းတို့ လုံးဝ ဖြစ်လိမ့်မည် မဟုတ်ပေ။<br><b>ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-194 <br> <h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၀၂။ <b>အပ္ပသန္နေဟိ နာထဿ၊ သာသနေ သာဓုသမ္မတေ။ အမနုဿေဟိ စဏ္ဍေဟိ၊ သဒါ ကိဗ္ဗိသကာရိဘိ။</b> <br>၁၀၃။ <b>ပရိသာနံ စတဿန္နံ၊ အဟိံသာယ စ ဂုတ္တိယာ။ ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . ကောင်းမြတ်၏-ဟု သိမှတ်အပ်သော မြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်ကို မကြည်ညိုကြ၊ ကြမ်းတမ်းကြကုန်သော အမြဲမပြတ် မကောင်းမှု ပြုလေ့ရှိကြကုန်သော ဘီလူးဆိုးတို့(ရဟန်း၊ ရဟန်းမ၊ ဒကာ၊ ဒကာမ-ဟူသော) ပရိသတ်လေးပါးကို မညှဉ်းဆဲနိုင်ရန် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် မြတ်စွာ ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သော အာဋာနာဋိယသုတ် ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။ <hr> စာမျက်နှာ-195 <br> ၁၀၄။ <b>ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု၊ စက္ခုမန္တဿ သိရီမတော။ သိခိဿပိ စ နမတ္ထု၊ သဗ္ဗဘူတာနုကမ္ပိနော။</b><br>စက္ခုငါးပါးရှိ၍ ဘုန်းကျက်သရေရှိတော်မူသော ဝိပဿီ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ သတ္တဝါအားလုံးကို အစဉ်သနားတော်မူတတ်သော သိခီမြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၅။ <b>ဝေဿဘုဿ စ နမတ္ထု၊ နှာတကဿ တပဿိနော။ နမတ္ထု ကကုသန္ဓဿ၊ မာရသေနာ ပမဒ္ဒိနော။</b><br>ကိလေသာတို့ကို အရဟတ္တမဂ်ရေစင်ဖြင့် ဆေးပြီး တော်မူ၍ ချီးမွမ်းထိုက်သော အကျင့်မြတ်ရှိတော်မူသော ဝေဿဘူ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ မာရ်စစ်သည်အပေါင်းကို ကောင်းစွာ နှိမ်နင်းဖျက်ဆီး <hr> စာမျက်နှာ-196 <br> တော်မူပြီးသော ကကုသန်မြတ်စွာ ဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၆။ <b>ကောဏာဂမနဿ နမတ္ထု၊ ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော။ ကဿပဿ စ နမတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။</b><br>အရိယမဂ်ဓာတ် အကျင့်မြတ်ဖြင့် မကောင်းမှုကို ပယ်ရှားတော်မူပြီးသော ကောဏာဂုံ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာ အားလုံးမှ ကင်းလွတ် တော်မူပြီးသော ကဿပ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၇။ <b>အင်္ဂီရသဿ နမတ္ထု၊ သကျပုတ္တဿ သိရီမတော။ ယော ဣမံ ဓမ္မံ ဒေသေသိ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာပနူဒနံ။</b><br>သာကီဝင်မင်းသား ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ဒုက္ခခပ်သိမ်း ငြိမ်းစေဘိတောင်း ပယ်နှုတ်ကြောင်းဖြစ် <hr> စာမျက်နှာ-197 <br> သော ဤတရားဒေသနာတော်ကို ဟောကြားတော်မူ ခဲ့၏။ ကိုယ်အင်္ဂါမှ ဖြာဖြာရွှန်းလက် ထွက်သော ရောင်ခြည်ရှိတော်မူ၍ ကျက်သရေရှိတော်မူလှသော သာကီဝင်မင်းသား ထိုဂေါတမ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၀၈။ <b>ယေ စာပိ နိဗ္ဗုတာ လောကေ၊ ယထာဘူတံ ဝိပဿိသုံ။ တေ ဇနာ အပိသုဏာ၊ မဟန္တာ ဝီတသာရဒါ။</b><br>လောက၌ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကိလေသာမီး ငြိမ်းပြီးတော်မူကြ၍ အမှန်အတိုင်း သိမြင်တော်မူကြ ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ချောပစ်ကုန်းတိုက်ခြင်း ကင်းတော်မူကြကုန်၏။ သီလစသော ဂုဏ်တော်များနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏။ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူ ကြကုန်၏။<br><br>၁၀၉။ <b>ဟိတံ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ယံ နမဿန္တိ ဂေါတမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-198 <br> <b>ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ၊ မဟန္တံ ဝီတသာရဒံ။</b><br>ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် နတ်လူတို့ ကြီးပွား ချမ်းသာခြင်းငှာ ပွင့်တော်မူလာသော ဝိဇ္ဇာဉာဏ် အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်ဝတော်မူ၍ မြင့်မြတ်တော်မူ သော၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးကြကုန်၏။ (ထိုရဟန္တာအရှင်မြတ် တို့အား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။)<br><br>၁၁၀။ <b>ဧတေ စညေ စ သမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အနေကသတကောဋိယော။ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ သမသမာ၊ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br>ဤဝိပဿီစသော ဘုရားခုနစ်ဆူနှင့် တကွ ကုဋေရာပေါင်း များစွာသော ဘုရားရှင်တို့သည် အတုမဲ့ အနှိုင်းမဲ့ ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏။ အလွန့်အလွန် တန်ခိုးကြီးမားတော်မူကြကုန်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-199 <br> ၁၁၁။ <b>သဗ္ဗေ ဒသဗလူပေတာ၊ ဝေသာရဇ္ဇေဟု' ပါဂတာ။ သဗ္ဗေ တေ ပဋိဇာနန္တိ၊ အာသဘံ ဌာန မုတ္တမံ။</b><br>အလုံးစုံသော ဘုရားရှင်တို့သည် ဉာဏ်တော်အား ဆယ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏။ ဝေသာရဇ္ဇ ဉာဏ်တော်တို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏၊ မြတ်သော သဗ္ဗညု (အလုံးစုံကို သိသူ) ဖြစ်၏-ဟု ဝန်ခံတော်မူကြ ကုန်၏။<br><br>၁၁၂။ <b>သီဟနာဒံ နဒန္တေ' တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။ ဗြဟ္မစက္ကံ ပဝတ္တေန္တိ၊ လောကေ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ပရိသတ်ထဲ၌ ကြောက်ရွံ့ ခြင်းကင်း ရဲတင်းတော်မူကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ခြင်္သေ့ ဟောက်သံနှင့် တူသော တရားအသံတော်ကို ကျူးရင့် တော်မူကြကုန်၏။ လောက၌ မည်သူမျှ မကန့်ကွက်နိုင်သော <hr> စာမျက်နှာ-200 <br> ဓမ္မစကြာတရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားတော်မူကြ ကုန်၏။<br>၁၁၃။ <b>ဥပေတာ ဗုဒ္ဓဓမ္မေဟိ၊ အဋ္ဌာရသဟိ နာယကာ။ ဗာတ္တိသလက္ခဏူပေတာ၊ သီတာနုဗျဉ္ဇနာဓရာ။</b><br>ဘုရားရှင်တို့သည် အာဝေဏိကဂုဏ်တော် ဆယ့်ရှစ်ပါး၊ လက္ခဏာတော်ကြီး သုံးဆယ့်နှစ်ပါး၊ လက္ခဏာတော်ငယ် ရှစ်ဆယ်တို့နှင့် ပြည့်စုံတော် မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၄။ <b>ဗျာမပ္ပဘာယ သုဒ္ဓာ၊ သဗ္ဗေ တေ မုနိကုဉ္ဇရာ။ ဗုဒ္ဓါ သဗ္ဗညုနော ဧတေ၊ သဗ္ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။</b><br>အားလုံးသော ဘုရားရှင်တို့သည် တစ်လံမျှ လောက်သော ရောင်ခြည်တော်ဝန်းဖြင့် အလွန် ထွန်းလင်း တောက်ပတော်မူကြကုန်၏။ အားလုံးသော ထိုဘုရားရှင် <hr> စာမျက်နှာ-201 <br> တို့သည် အာသဝေါကုန်ခန်း၍ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင် တော်မူပြီးကြကုန်၏။<br><br>၁၁၅။ <b>မဟာပဘာ မဟာတေဇာ၊ မဟာပညာ မဟဗ္ဗလာ။ မဟာကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သဗ္ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ကိုယ်တော်ရောင်၊ ဉာဏ်တော် ရောင်တို့ဖြင့် လွန်စွာ ထွန်းလင်း တောက်ပ တော်မူကြ ကုန်၏၊ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော် ကြီးမားတော်မူ ကြကုန်၏။ ကာယအား၊ ဉာဏအား ကြီးမားတော်မူ ကြကုန်၏။ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ်၌ လွန်စွာ ကြီးမားသော ကရုဏာရှိတော်မူကြကုန်၏၊ လွန်စွာ တည်ကြည်သော သမာဓိ ရှိတော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါ အားလုံးတို့အား ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ပေးသနား တော်မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၆။ <b>ဒီပါ နာထာ ပတိဋ္ဌာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-202 <br> <b>ဂတီ ဗန္ဓု မဟေဿာသာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် သတ္တဝါတို့၏ ကျွန်းကြီးများ သဖွယ် ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ကိုးကွယ်ရာ ထောက်တည် ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့ကို ဝဋ်ဒုက္ခမှ ကယ်တင်တော်မူတတ်ကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့ ဘေးရန်မှ တိမ်းရှောင် ပုန်းအောင်းရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ အားထားချဉ်းကပ်ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ မိတ်ကောင်း ဆွေကောင်းလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ထူးမြတ်သော အားကိုးရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ကိုးကွယ်ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးကို ရှာမှီးလေ့ ရှိတော်မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၇။ <b>သဒေဝကဿ လောကဿ၊ သဗ္ဗေ ဧတေ ပရာယဏာ။ တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန္ဒာမိ ပုရိသုတ္တမေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-203 <br> အားလုံးသော ထိုဘုရားရှင်တို့သည် လူနတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း၏ ထူးမြတ်သော မှီခိုဆည်းကပ်ရာ ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏။ ယောက်ျားမြတ် ဖြစ်ကြကုန်သော ထိုဘုရားရှင်တို့ကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင် တို့၏ ခြေတော်တို့ကို အကျွန်ုပ် ဦးချ ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၁၈။ <b>ဝစသာ မနသာ စေဝ၊ ဝန္ဒာမေ'တေ တထာဂတေ။ သယနေ အာသနေ ဌာနေ၊ ဂမနေစာပိ သဗ္ဗဒါ။</b><br>အကျွန်ုပ်သည် ထိုဘုရားတို့ကို နှုတ်ဖြင့်ရော စိတ်ဖြင့်ပါ ရှိခိုးပါ၏။ သွား ရပ် ထိုင် လျောင်း လေးပါးသော ဣရိယာပုတ်အပေါင်းမှာ အခါခပ်သိမ်း ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၁၉။ <b>သဒါ သုခေန ရက္ခန္တု၊ ဗုဒ္ဓါ သန္တိကရာ တုဝံ။ တေဟိ တွံ ရက္ခိတော သန္တော၊ မုတ္တော သဗ္ဗဘယေဟိ စ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-204 <br> ၁၂၀။ <b>သဗ္ဗရောဂါ ဝိနီမုတ္တော၊ သဗ္ဗသန္တာပဝဇ္ဇိတော။ သဗ္ဗဝေရ'မတိက္ကန္တော၊ နိဗ္ဗူတော စ တုဝံ ဘဝ။</b><br>၁၂၁။ <b>တေသံ သစ္စေန သီလေန၊ ခန္တိမေတ္တာ ဗလေန စ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ဒုက္ခခပ်သိမ်း ငြိမ်းအေးမှုကို ပြုတတ်ကုန်သော ဘုရားမြတ်တို့သည် သင့်ကို အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာ အောင် စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။ ထိုဘုရားရှင်တို့ အစောင့် အရှောက် ခံရသည်ဖြစ်၍ သင်သည် ဘေးခပ်သိမ်းတို့မှလည်း လွတ်မြောက်ပါစေ။ သင်သည် ရောဂါမှန်သမျှမှ အထူး ကင်းလွတ်ကာ ပူပန်ခပင်း ကွင်းရှောင်အပ်သည်ဖြစ်၍ ရန်မျိုးဟူသမျှကို ကျော်လွန်နိုင်ပြီးလျှင် ငြိမ်းအေးသူလည်း ဖြစ်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-205 <br> ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့၏ သစ္စာ၊ သီလ၊ ခန္တီ၊ မေတ္တာတို့၏ အစွမ်းဖြင့် ထိုဘုရားမြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ် တို့ကိုလည်း ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာ အောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။<br><br>၁၂၂။ <b>ပုရတ္ထိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဘူတာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>အရှေ့အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီးသော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၃။ <b>ဒက္ခိဏသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဒေဝါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-206 <br> တောင်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး ကုမ္ဘဏ်နတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်း အောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၄။ <b>ပစ္ဆိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>အနောက်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး သော နဂါးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၅။ <b>ဥတ္တရသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ယက္ခာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>မြောက်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး သော ဘီလူးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-207 <br> ၁၂၆။ <b>ပုရတ္ထိမေန ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရုဠကော။ ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။</b><br>အရှေ့အရပ်၌ ဓတရဋ္ဌနတ်မင်း ရှိ၏။ တောင် အရပ်၌ ဝိရုဠကနတ်မင်း ရှိ၏။ အနောက်အရပ်၌ ဝိရူပက္ခနတ်မင်း ရှိ၏။ မြောက်အရပ်၌ ကုဝေရနတ်မင်း ရှိ၏။<br><br>၁၂၇။ <b>စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောကပါလာ ယသဿိနော။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ထိုနတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် လောကကို စောင့်ရှောက်ကြကုန်၏။ များသော အခြံအရံ ရှိကြ ကုန်၏။ ထိုနတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် အကျွန်ုပ် တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-208 <br> ၁၂၈။ <b>အာကာသဋ္ဌာ စ ဘူမဋ္ဌာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>တန်ခိုးကြီးမားသော ကောင်းကင်၌ တည်သော နတ်၊ တန်ခိုးကြီးမားသော မြေ၌ တည်သော နတ်၊ တန်ခိုးကြီးမားသော နဂါးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက် ကြပါစေ။<br><br>၁၂၉။ <b>ဣဒ္ဓိမန္တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန္တာ ဣဓ သာသနေ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ဤမြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်၌ နေကြသော တန်ခိုးကြီးမားသော နတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-209 <br> ၁၃၀။ <b>သဗ္ဗေတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။ မာ တေ ဘဝန္တန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။</b><br>ဘေးရန်မှန်သမျှ ရှောင်ရှားကြပါစေ၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် ရောဂါအမျိုးမျိုး အလျှင်းမရောက် ကင်းပျောက်ကြပါစေ၊ သင့်အား အန္တရာယ်ကင်းပါစေ၊ သင် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာပါစေ၊ အသက်ရှည်ပါစေ။<br><br>၁၃၁။ <b>အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။ စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။</b><br>ရှိခိုးခြင်း အလေ့ရှိ၍ အသက်သိက္ခာကြီးသူတို့ကို အရိုအသေ ပြုတတ်သူအား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာခြင်းနှင့် ခွန်အားဟူသော အကျိုးတရား လေးပါးတို့ တိုးပွားကုန်၏။<br><b>အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-210 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၃၂။ <b>ပရိတ္တံ ယံ ဘဏန္တဿ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနဓောဝနံ။</b><br><b>ဥဒကမ္ပိ ဝိနာသေတိ၊ သဗ္ဗမေဝ ပရိဿယံ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပရိတ်တော်ကို ရွတ်ပွားသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုင်ခုံကို ဆေးသော ရေသည်ပင် ဘေးရန် အားလုံးကို ကင်းပျောက် စေနိုင်၏။<br><br>၁၃၃။ <b>သောတ္ထိနာ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ၊ ယဉ္စ သာဓေတိ တင်္ခဏေ။</b><br><b>ထေရဿ'င်္ဂုလိမာလဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အင်္ဂုလိမာလသုတ်ပရိတ်တော်သည် ရွတ်ပွားနေစဉ် အခိုက်၌ပင် ချမ်းချမ်းသာသာ မွေးဖွားစေနိုင်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-211 <br> အင်္ဂုလိမာလမထေရ်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြား တော်မူအပ်သော ကမ္ဘာဆုံးတိုင် တည်တံ့နိုင်၍ ကြီးမားသော တန်ခိုးရှိသော ထိုအင်္ဂုလိမာလသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၁၃၄။ <b>ယတော'ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊</b><br><b>တေန သစ္စေန သောတ္ထိ တေ ဟောတု သောတ္ထိ ဂဗ္ဘဿ။</b><br>နှမ. . . ငါသည် အရိယာဇာတ်ဖြင့် ဖြစ်သည့် အခါမှ စ၍ သေစေလိုသော စေတနာဖြင့် သတ္တဝါကို သတ်ခဲ့ဖူးသည်ကို မသိပေ၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင်ရော ကလေးပါ ချမ်းသာပါစေ။<br><b>အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-212 <br> <h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၃၅။ <b>သံသာရေ သံသရန္တာနံ၊ သဗ္ဗဒုက္ခဝိနာသနေ။</b><br><b>သတ္တဓမ္မေ စ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒနေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး တရားမြတ်တို့သည် သံသရာ၌ ကျင်လည်ကြသော သတ္တဝါတို့၏ ဒုက္ခခပ်သိမ်းကို အေးငြိမ်းစေကြကုန်၏။ မာရ်စစ်သည်အပေါင်းကို ကောင်းစွာ နှိမ်နင်း ဖျက်ဆီး တတ်ကြကုန်၏။<br><br>၁၃၆။ <b>ဗုဇ္ဈိတွာ ယေ စိမေ သတ္တာ၊ တိဘဝါ မုတ္တကုတ္တမာ။</b><br><b>အဇာတိ' မဇရာ' ဗျာဓိ၊ အမတံ နိဗ္ဘယံ ဂတာ။</b><br>မြတ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ထိုဗောဇ္ဈင် ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့ကို သိ၍ ဘုံသုံးပါးမှ လွတ်မြောက် <hr> စာမျက်နှာ-213 <br> ကြကုန်ပြီ။ ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အိုခြင်း နာခြင်း သေခြင်း ကင်းရာ, ဘေးကင်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြကုန်ပြီ။<br><br>၁၃၇။ <b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ အနေကဂုဏသင်္ဂဟံ။</b><br><b>ဩသဓဉ္စ ဣမံ မန္တံ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဉ္စ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်ပရိတ်တော်သည် ဆိုအပ်ခဲ့သော ဂုဏ်အပေါင်းတို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ ဂုဏ်ပေါင်းများစွာ စုဝေးရာ ဖြစ်၏။ ရောဂါပျောက်ရေးဝယ် ဆေးသဖွယ် ဖြစ်၏၊ အန္တရာယ်ကင်းရေးဝယ် မန္တန်သဖွယ် ဖြစ်၏။ ဤဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ပရိတ်တရားတော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြ ကုန်စို့။<br><br>၁၃၈။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ သတိသင်္ခါတော၊ ဓမ္မာနံ ဝိစယော တထာ။</b><br><b>ဝီရိယံ ပီတိ ပဿဒ္ဓိ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ စ တထာ ပရေ။</b><br>၁၃၉။ <b>သမာ'ဓုပေက္ခာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊ သတ္တေ' တေ သဗ္ဗဒဿိနာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-214 <br> <b>မုနိနာ သမ္မဒက္ခာတာ၊ ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ။</b><br>၁၄၀။ <b>သံဝတ္တန္တိ အဘိညာယ၊ နိဗ္ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>တရားအလုံးစုံကို အကုန်သိတော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်သော သတိ၊ ဓမ္မဝိစယ၊ ဝီရိယ၊ ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိ သမာဓိနှင့် ဥပေက္ခာ-ဟူသော ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး ဤတရားတို့ကား ပွားများလေ့လာခဲ့လျှင် သစ္စာလေးပါးကို သိရန်၊ နိဗ္ဗာန်ရရန်၊ မဂ်ရရန် ဖြစ်သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာ ပါစေ။<br><br>၁၄၁။ <b>ဧကသ္မိံ သမယေ နာထော၊ မောဂ္ဂလ္လာနဉ္စ ကဿပံ။</b><br><b>ဂိလာနေ ဒုက္ခိတေ ဒိသွာ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ သတ္တ ဒေသယိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-215 <br> အခါတစ်ပါး၌ မကျန်းမာ၍ ဆင်းရဲဒုက္ခ ရောက်နေ ကြသော အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်မထေရ်နှင့် အရှင် မဟာကဿပမထေရ်တို့ကို မြတ်စွာဘုရား မြင်တော်မူ၍ ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့ကို ဟောကြားတော်မူ ခဲ့၏။<br><br>၁၄၂။ <b>တေ စ တံ အဘိနန္ဒိတွာ၊ ရောဂါ မုစ္စိံသု တင်္ခဏေ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>ထိုမထေရ်မြတ်တို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဗောဇ္ဈင် ခုနစ်ပါး တရားတော်ကို နှစ်သက် သဘောကျ၍ ခဏ ချက်ချင်း ရောဂါပျောက်ကင်းခဲ့ကြပြီ။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၄၃။ <b>ဧကဒါ ဓမ္မရာဇာပိ၊ ဂေလညေနာဘိ ပီဠိတော။</b><br><b>စုန္ဒတ္ထေရေန တံယေဝ၊ ဘဏာပေတွာန သာဒရံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-216 <br> ၁၄၄။ <b>သမ္မောဒိတွာန အာဗာဓာ၊ တမှာ ဝုဋ္ဌာသိ ဌာနသော။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>အခါတစ်ပါး၌ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် မကျန်းမာ၍ စုန္ဒမထေရ် ရွတ်ဆိုသော ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်ပရိတ်တရား တော်ကိုရိုသေစွာ နာကြား၍ သာဓု သာဓု-ဟု ကောင်းချီးပြု တော်မူခဲ့ပြီ။ ထိုသို့ ကောင်းချီးပြုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ရောဂါကင်းကွာ ကျန်းမာတော်မူခဲ့ပြီ။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၄၅။ <b>ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊ တိဏ္ဏန္နမ္ပိ မဟေသိနံ။</b><br><b>မဂ္ဂဟတာ ကိလေသာဝ၊ ပတ္တာ' နုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-217 <br> မဂ်ဖြင့် ပယ်အပ်သော ကိလေသာတို့သည် တစ်ဖန် ထပ်ကာ ပေါ်မလာတော့သကဲ့သို့ မဟေသီသုံးပါး (-ဘုရား၊ အရှင်မဟာကဿပ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်) တို့၏ ဗောဇ္ဈင်တရားဖြင့် ပယ်ရှားအပ်သော ဝေဒနာများမှာ လည်း နောင်ပေါ်ခြင်း အလျှင်း မရှိတော့သည်၏ အဖြစ်သို့ ရောက်ခဲ့သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား ထာဝစဉ် ချမ်းသာပါစေ။<br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၄၆။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ' မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဝိနာသမေန္တု။</b><br>၁၄၇။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-218 <br> <b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဓမ္မာနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၈။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ' မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ' မေန္တု။</b><br>မကောင်းသော နိမိတ်၊ အမင်္ဂလာ၊ နှစ်သက်ဖွယ် မရှိသော ငှက်ဆိုးသံ၊ ပါပဂြိုဟ်နှင့် နှစ်လိုဖွယ် မရှိသော အိပ်မက်ဆိုး အမျိုးမျိုးတို့သည် ဘုရားမြတ်တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြပါစေ။ တရားတော် တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြပါစေ။ သံဃာတော်တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြ ပါစေ။<br><br>၁၄၉။ <b>ဒုက္ခပ္ပတ္တာ စ နိဒ္ဒုက္ခာ၊ ဘယပ္ပတ္တာ စ နိဗ္ဘယာ။</b><br><b>သောကပ္ပတ္တာ စ နိသောကာ၊ ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-219 <br> ဆင်းရဲဒုက္ခ ကြုံတွေ့ နေရသော သတ္တဝါမှန်သမျှ ဆင်းရဲဒုက္ခ ကင်းကြပါစေ။ ဘေးအန္တရာယ် ဆိုက်ရောက် နေကြသော သတ္တဝါမှန်သမျှ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းကြ ပါစေ။ စိတ်သောက ရောက်လျက် ရှိကြသော သတ္တဝါ မှန်သမျှ စိတ်သောက ကင်းဝေးကြပါစေ။<br><br>၁၅ဝ။ <b>ဧတ္တာဝတာ စ အမှေဟိ၊ သမ္ဘတံ ပုညသမ္ပဒံ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တု၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသိဒ္ဓိယာ။</b><br>ဤမျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော စကားအစဉ်ဖြင့် ငါတို့ ကောင်းစွာ ဆည်းပူးအပ်သော ကောင်းမှု၏ ပြည့်စုံခြင်းကို အလုံးစုံသော နတ်တို့သည် စည်းစိမ်ချမ်းသာ အကုန်ပြည့်စုံ ဖို့ရာ သာဓုအနုမောဒနာ ပြုကြပါကုန်လော့။<br><br>၁၅၁။ <b>ဒါနံ ဒဒန္တု သဒ္ဓါယ၊ သီလံ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဘာဝနာဘိရတာ ဟောန္တု၊ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ' ဂတာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-220 <br> ရတနာသုံးတန်နှင့် ကံ၊ ကံ၏ အကျိုးကို ယုံကြည်ကြကုန်၍ အလှူဒါနကို ပေးလှူကြကုန်လော့။ အခါမလပ် သီလကို စောင့်ရှောက်ကြကုန်လော့၊ သမထဝိပဿနာ ဘာဝနာ၌ ပျော်ပိုက်ကြကုန်လော့၊ တရားနာလာရောက်ကြကုန်သော နတ်တို့သည် မိမိတို့၏ နေရင်းဌာနသို့ ပြန်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၁၅၂။ <b>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ ဗလပ္ပတ္တာ၊ ပစ္စေကာနဉ္စ ယံ ဗလံ။</b><br><b>အရဟန္တာနဉ္စ တေဇေန၊ ရက္ခံ ဗန္ဓာမိ သဗ္ဗသော။</b><br>ကိုယ်တော်အား ဉာဏ်တော်အားကို ရပိုင်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရှင်တို့နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့၏ အစွမ်းအာနုဘော်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာတို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ဖြင့်လည်းကောင်း အခါခပ်သိမ်း အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက်ကို ငါ ဖွဲ့၏။<br><br>၁၅၃။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-221 <br> <b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်နှင့် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် မြတ်စွာဘုရားနှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ ဘုရားမြတ်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၅၄။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်၊ နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် <hr> စာမျက်နှာ-222 <br> တရားတော်နှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ တရားတော်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၅၅။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်နှင့် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် သံဃာတော်နှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ သံဃာတော်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-223 <br> ၁၅၆။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၇။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၈။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>ကောင်းခြင်းမင်္ဂလာမှန်သမျှ ဖြစ်ပါစေ၊ ခပ်သိမ်းသော နတ်အများက စောင့်ရှောက်ကြပါစေ၊ အလုံးစုံသော ဘုရားရှင်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-224 <br> အလုံးစုံသော တရားတော်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။ အလုံးစုံသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၁၅၉။ <b>မဟာကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊ ပတ္တော သမ္ဗောဓိ မုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>မဟာကရုဏာရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါအားလုံးတို့၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ပါရမီတော်အလုံးစုံ အကုန်ဖြည့်ကျင့်တော်မူပြီးလျှင် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်တို့ကို ရတော်မူခဲ့သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-225 <br> ၁၆ဝ။ <b>ဇယန္တော ဗောဓိယာ မူလေ၊ သကျာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနော။</b><br><b>ဧဝမေဝ ဇယော ဟောတု၊ ဇယဿု ဇယမင်္ဂလေ။</b><br>သာကီဝင်မင်းတို့၏ နှစ်သက်ခြင်းကို တိုးပွားစေတတ်သော ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ဗောဓိပင်အနီး အပရာဇိတပလ္လင်၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်တော်မူသကဲ့သို့ ထို့အတူ သင်သည် ဘေးရန်ခပ်သိမ်းကို အောင်မြင်ပါစေ၊ အောင်ကြောင်းမင်္ဂလာတို့ကို သင် ပြီးမြောက်အောင်မြင်ပါစေ။<br><br>၁၆၁။ <b>အပရာဇိတပလ္လင်္ကေ၊ သီသေ ပုထုဝိပုက္ခလေ။</b><br><b>အဘိသေကေ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ၊ အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>ဘုရားရှင်မှန်သမျှတို့၏ ဗုဒ္ဓါဘိသေက ခံယူရာ မြေတကာတို့၏ အထွက်အထိပ် အလွန် တင့်တယ် <hr> စာမျက်နှာ-226 <br> ကောင်းမြတ်မြေအရပ်ဖြစ်သော အပရာဇိတပလ္လင်၌ ထွတ်ဖျားတိုင်မြောက် ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်သော ရှင်တော်မြတ်သည် အလွန်ရွှန်းလန်း ဝမ်းမြောက်တော်မူရသကဲ့သို့ သင်လည်း အထက်တန်းရောက်ကာ ဝမ်းမြောက်ရွှင်လန်းပါစေ။<br><br>၁၆၂။ <b>သုနက္ခတ္တံ သုမင်္ဂလံ၊ သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။</b><br><b>သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊ သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။</b><br>သုစရိုက်ကျင့်ရာ နေ့အခါကား ကောင်းသော နက္ခတ်၊ ကောင်းသော မင်္ဂလာချည်းသာ။ ကောင်းသော မိုးလင်းရခြင်း၊ ကောင်းသော အိပ်ရာမှ ထခြင်း၊ ကောင်းသော ခဏ၊ ကောင်းသော မုဟုတ်ချည်းသာ ဖြစ်သည်။ ထို့နေ့၌ အကျင့်ကောင်းရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ လှူရသော အလှူမှာ ကောင်းသော လှူဒါန်းပူဇော်ရခြင်း ဖြစ်သည်။ <hr> စာမျက်နှာ-227 <br> ၁၆၃။ <b>ပဒက္ခိဏံ ကာယကမ္မံ၊ ဝါစာကမ္မံ ပဒက္ခိဏံ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏံ မနောကမ္မံ၊ ပဏီဓိ တေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏာနိ ကတွာန၊ လဘန္တတ္ထေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br>သုစရိုက်ကျင့်ရာ နေ့အခါ၌ ထိုသူ၏ ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု မှန်သမျှသည် တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း အကောင်းအမြတ်ချည်းသာတည်း။ ထိုသုစရိုက်ကျင့်သူ၏ ကံသုံးပါးတို့ကား တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း ကောင်းမှု၌ ထားခြင်းမည်၏။<br><br>၁၆၄။ <b>တေ အတ္တလဒ္ဓါ သုခိတာ၊ ဝိရုဠှာ ဗုဒ္ဓသာသနေ။</b><br><b>အရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-228 <br> တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ကံသုံးပါးတို့ကို ပြုကြကုန်၍ ကောင်းမြတ်သော အကျိုးတို့ကို ရရှိကြပါစေ။ သင်တို့သည် ကောင်းကျိုးကို ရရှိကြပါစေ၊ ချမ်းသာခြင်း ရှိကြပါစေ၊ ဘုရားရှင် သာသနာတော်၌ တိုးတက်စည်ကား ကြီးပွားကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ဆွေမျိုးအပေါင်းနှင့်တကွ အနာရောဂါ ကင်းရှင်း ချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်သည် ဖြစ်ကြပါစေ။<br><b>ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-229 <br> <h3>ပရိတ်တော် လင်္ကာများ</h3><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ်</h3>၁။ လူနတ်ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါအနန္တ၊ ချမ်းသာကြဖို့၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ စောသတ္ထာက၊ မင်္ဂလာတရား၊ သုံးဆယ့်ရှစ်ပါး၊ ဟောကြားခဲ့ပါပေ။<br>၂။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၃။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၄။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၅။ မင်္ဂလခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုးဖြာဖြာဝေ။<br>၆။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-230 <br> <h3>၂။ ရတနသုတ်</h3>၁။ လူ့ဘုံ နတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၂။ တန်နိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ မြတ်ဘုရားနှင့် မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၃။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ လူ့ဘုံနတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၇။ တန်ခိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ မြတ်တရားနှင့် မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၈။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-231 <br> ၉။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁ဝ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၁။ လူ့ဘုံနတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၁၂၊ တန်ခိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ သံဃာများနှင့်၊ မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၁၃။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ၊<br>၁၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း၊ ကြပါစေ။<br>၁၆။ ရတနခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။ <hr> စာမျက်နှာ-232 <br> ၁၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၃။ မေတ္တသုတ်</h3>၁။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ ကြောက်တတ် မကြောက်တတ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ ရှည် တို အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-233 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ ကြီး ငယ် အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၅။ ဆူ ကြုံ အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၆။ မြင်အပ် မမြင်အပ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-234 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၇။ နီးနေ ဝေးနေ၊ နှစ်ထွေများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ ဘဝကုန် မကုန်၊ နှစ်ဖုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ မေတ္တခေါ် အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁ဝ။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-235 <br> ၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၄။ ခန္ဓသုတ်</h3>၁။ ဝိရူပက္ခ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ ဧရာပထ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေး ကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၃။ ဆဗျာပုတ္တ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-236 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ ကဏှာဂေါတမက၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ ခြေမရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ ခြေနှစ်ချောင်းရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-237 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ ခြေလေးချောင်းရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ ခြေများစွာရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၀။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။<br>၁၁။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၂။ ဓမ္မဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-238 <br> ၁၃။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၄။ သံဃာ့ဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၅။ ခန္ဓခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၆။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-239 <br> <h3>၅။ မောရသုတ်</h3>၁။ ဂင်္ဂါဝါလု၊ သဲစုမက၊ များပြားလှသည့် ဘုရားရှင်တို့ ဂုဏ်၊ အဖုံဖုံကို၊ အာရုံပြုကာ၊ ရှိခိုးကာဖြင့်၊ အိပ်ရာတက်ဆင်း၊ ဥဒေါင်းမင်း၊ ညွတ်ကွင်း မမိနိုင်ပေ။<br>၂။ ညွှတ်ကွင်း မမိရာ၊ နှစ်ပေါင်းမှာ၊ ခုနှစ်ရာ ကြာမြင့်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ မောရခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-240 <br> ၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ်</h3>၁။ အလောင်းတော် ဗောဓိသတ်၊ ငုံးမင်းမြတ်က၊ ဗုဒ္ဓ ဓမ္မ၊ သံဃ၏ဂုဏ်၊ အဖုံဖုံကို၊ အာရုံပြုကာ၊ ဆင်ခြင်ကာ၊ သစ္စာဆိုခဲ့ပေ။<br>၂။ အတောင်နှစ်ဘက်မှာ၊ ပါတော့ ပါ၊ မပျံသန်း နိုင်ပါပေ။<br>၃။ ခြေနှစ်ချောင်းမှာ၊ ပါတော့ ပါ၊ မသွားလာနိုင်ပါပေ။<br>၄။ မိဘနှစ်ပါး ရှိလျက်သား၊ ပြေးသွားကုန်ပါပေ။<br>၅။ ဤသည့်စကား၊ မှန်ကန်ငြား၊ မီးကွင်းသွားပါစေ။<br>၆။ သစ္စာတန်ခိုးကား၊ လွန်ကြီးမား၊ မီးကွင်းသွားခဲ့ပေ။<br>၇။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-241 <br> ၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ ဝဋခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၁။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၂။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၃။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ်</h3>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ ဘုရားဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွံ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-242 <br> ၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ တရားဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွေ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့်၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ သံဃာ့ဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွံ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-243 <br> ၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ ဓဇဂ္ဂခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ်</h3>၁။ ဝိပဿီမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။ <hr> စာမျက်နှာ-244 <br> ၂။ သိင်္ခမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၃။ ဝေဿဘူမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၄။ ကကုသန်မည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၅။ ကောဏာဂုမ်မည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၆။ ကဿပမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၇။ ဂေါတမမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၈။ ရှေးရှေး ကမ္ဘာ ကမ္ဘာ့၊ အခါသမယက၊ ပွင့်ခဲ့ကြပေ၊ ဘုရားအသင်္ချေ၏၊ ခြေတော်အစုံ၊ ကြာပဒုံကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၉။ ပွင့်ပြီးကြပေ၊ ဘုရားအသင်္ချေက၊ တန်ခိုးတေဇော်၊ အာနုဘော်ဖြင့်၊ တပည့်တော်တို့အား၊ မေတ္တာ <hr> စာမျက်နှာ-245 <br> ထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၀။ အရှေ့အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ဂန္ဓဗ္ဗဟု၊ နာမထင်ရှား၊ နတ်မင်းများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၁။ တောင်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ကုမ္ဘဏ္ဍဟု၊ နာမထင်ရှား၊ နတ်မင်းများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၂။ အနောက်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ နာဂ ထင်ရှား၊ နဂါးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၃။ မြောက်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ယက္ခထင်ရှား၊ ဘီလူးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ <hr> စာမျက်နှာ-246 <br> မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက် ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၄။ အရှေ့အရပ်မှ၊ ဓတရဋ္ဌဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၅။ တောင်အရပ်မှ၊ ဝိရူဠကဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၆။ အနောက်အရပ်မှ၊ ဝိရူပက္ခဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၇။ မြောက်အရပ်မှ၊ ကုဝေရဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ <hr> စာမျက်နှာ-247 <br> မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၈။ ကောင်းကင်နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့် ဒေဝထင်ရှား၊ နတ်အများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၉။ မြေ၌နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ဒေဝထင်ရှား နတ်အများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၂၀။ မြေ၌နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ နာဂထင်ရှား၊ နဂါးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၂၁။ သာသနာစောင့်နတ်များ၊ ဗြဟ္မာများက၊ များပြား လှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ် သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-248 <br> ၂၂။ အာဋာနာဋိယခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုးဖြာဖြာဝေ။<br>၂၃။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၂၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၂၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ်</h3>၁။ အင်္ဂုလိမာလာ၊ ထေရ်မဟာ၊ သစ္စာဆိုခဲ့ပေ။<br>၂။ အရိယာဘဝ၊ ရောက်သည်မှ စ၍ တစ်သက်ပေ။<br>၃။ သူတစ်ပါးချစ်အပ်၊ အသက်မြတ်၊ မသတ်ခဲ့တော့ ပါပေ။<br>၄။ ဤသည့်စကား၊ မှန်ကန်ငြားက၊ မိဘသင်ပါ၊ ကလေးပါ၊ ကျန်းမာ ချမ်းသာစေ။<br>၅။ ထိုသစ္စာ၏၊ မှန်ကန်ဘိ၍၊ မိခင်ရော ကလေးပါ၊ လွန်ကျန်းမာ၊ ချမ်းသာခဲ့ပါပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-249 <br> ၆။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ အင်္ဂုလိမာလခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁ဝ။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3>၁။ သတိ, ပညာ၊ ဝီရိယာ, ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိနှင့်၊ သမာဓိ, ဥပေက္ခာ၊ ခုနှစ်ဖြာ၊ သစ္စာ သိကြောင်းပေ။<br>၂။ ဤတရား ခုနစ်တန်၊ ကျင့်သူမှန်၊ နိဗ္ဗာန် ရောက်နိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-250 <br> ၃။ ဤတရားခုနစ်တန်၊ ကျင့်သူမှန်၊ မဂ်ဉာဏ် ရနိုင်ပေ။<br>၄။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာနာ၊ ထေရ်မဟာ၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၆။ မြတ်ဗုဒ္ဓက၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ဟောပြခဲ့ပါပေ။<br>၇။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။<br>၈။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-251 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၉။ အရှင်မဟာကဿပါ၊ ထေရ်မဟာ၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၁ဝ။ မြတ်ဗုဒ္ဓက၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ဟောပြခဲ့ပါပေ။<br>၁၁။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။<br>၁၂။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့်၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခုညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၃။ သုံးလူ့ထွတ်တင်၊ ဘုရားရှင်၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၁၄။ စုန္ဒထေရ်အား၊ ဗောဇ္ဈင်တရား၊ ရွတ်ပွားစေခဲ့ပေ။<br>၁၅။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။ <br>၁၆။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-252 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၇။ ဗောဇ္ဈင်္ဂခေါ် အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၈။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၉။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၂ဝ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3>၁။ ဘုရားတရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ဂြိုဟ်ဆိုး ငှက်ဆိုး၊ အိပ်မက် ဆိုးနှင့်၊ နိမိတ်ဆိုး အမင်္ဂလာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-253 <br> ၂။ ဘုရားတရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ အမျိုးမျိုးဒုက္ခ၊ ဘေးဘယ သောကာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။<br>၃။ ဒါနသီလ၊ ဘာဝနာတရား၊ ကုသိုလ်များ၊ ကြိုးစား ပြုနိုင်စေ။<br>၄။ တရားနာကြွလာ၊ နတ်ဗြဟ္မာ၊ ပြန်ပါ ကိုယ့်ဌာနေ။<br>၅။ ဘုရား, ပစ္စေကာ၊ ရဟန္တာများ၊ အရိယာများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက် ကြပါစေ။<br>၆။ ဘုရား တရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ကောင်းကျိုးမင်္ဂလာ၊<br>အဖြာဖြာ၊ မှန်စွာ ပြည့်စုံစေ။<br>၇။ နတ်ဗြဟ္မာများက၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-254 <br> ၈။ ကရုဏာ ကြီးမား၊ မြတ်ဘုရားသည်၊ အများဝေနေ၊ ချမ်းသာစေဖို့၊ သုံးထွေဆယ်လီ၊ ပါရမီတရား၊ ကျင့်ကြံပွား၊ ဘုရား ဖြစ်ခဲ့ပေ။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေ အပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ ပုဗ္ဗဏှခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၀။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-255 <br> <h3>၅၂၈-သွယ် မေတ္တာပို့</h3>၁။ သတ္တမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၂။ ပါဏ မည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ ဘူတမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-256 <br> ၄။ ပုဂ္ဂလမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ်မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ ခန္ဓာရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ မိန်းမမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ ယောက်ျားမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-257 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ အရိယာဖြစ်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၉။ ပုထုဇဉ်ဖြစ်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ နတ်ဗြဟ္မာမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ၊ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-258 <br> ၁၁။ လူသားမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၁၂။ ဝိနိပါတိက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ အရှေ့အရပ်နေကြ၊ များလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ အရှေ့တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္ထဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-259 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ အနောက်တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ အနောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-260 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ အနောက်မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ အရှေ့မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-261 <br> ၉။ အထက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ အောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၁။ ဤသို့ပြုရ၊ ကုသလ အဖုံဖုံ၊ အစုံစုံ အဝဝ၊ အဖို့ဘာဂ၊ အမျှ အမျှ ဝေ။<br>၁၂။ နတ်ဗြဟ္မာထု၊ ဤကောင်းမှု၊ သာဓု ခေါ်ပါစေ။<br>၁၃။ လူနတ်ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါထု၊ ဤကောင်းမှု၊ သာဓု သာဓု သာဓု ခေါ်ပါစေ. . . i2gjikfg1w6fi66d3ii2g8pu2tusrp9 21762 21761 2026-03-31T04:09:29Z Tejinda 173 21762 wikitext text/x-wiki {{header | title = ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် | author = အရှင်သာသနဝရ (ဓမ္မာစရိယ) | override_author = | editor = | translator = | contribuor = | override_contributor = | section = <b>မူရင်းကျမ်းစာနဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်လိုသည်</b> | previous = [[ဂါထာတထောင်]] | previous2 = | next = [[]] | next2 = | year = | notes = | edition = | categories = မြန်မာ တရားတော်များ | shortcut = | portal = }} <h3>ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်</h3>အရှင်သာသနဝရ (ဓမ္မာစရိယ)<br>ရန်ကုန်တိုင်း၊ သန်လျင်မြို့၊ အမှတ် (၃) နယ်မြေ၊<br>အုတ်ဖိုစုရပ်ကွက်၊ မဟာသုတေသကာရီ မဟာအောင်မြေဘုံသာကျောင်းတိုက်။<br>သာသနာ - ၂၅၅၀၊ ကောဇာ - ၁၃၆၉၊ ခရစ် - ၂၀၀၈။<br><br> <hr> ပုံနှိပ်ခြင်း - ၂၀၀၈-ခုနှစ်၊ ဧပြီလ။<br><br>ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေး၊ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာန၊ ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးဇာနည်ဝင်း (မှတ်ပုံတင်အမှတ်-၁၃၈၄၃/၀၂၄၀၅) က ထုတ်ဝေ၍ သာသနာရေးဦးစီးဌာနအတွက် ဦးနိုင်လေး (မှတ်ပုံတင်အမှတ်-၁၈၈၅၀) သီရိတိပိဋကပုံနှိပ်တိုက်၊ အမှတ်-၃၃၃၊ ဗိုလ်ဆွန်ပက်လမ်း၊ ပန်းဘဲတန်းမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့က ပုံနှိပ်သည်။<br><br> <hr> <h3>နိဒါန်း</h3><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><h3>ပရိတ်ဟူသည်</h3>“ပရိတ်ဟူသည် အန္တရာယ်ကင်းတရားတော် ဖြစ်၏” ဟု ဖွင့်ဆိုကြသည်။ သို့သော် ပရိတ်တရားတော်သည် အန္တရာယ်ကိုသာ ကင်းစေသည် မဟုတ်၊ ကောင်းကျိုး ချမ်းသာတို့ကိုလည်း ရရှိစေနိုင်သည်၊ သို့ဖြစ်၍ “ပရိတ် ဟူသည် အန္တရာယ် ကင်းစေနိုင်သော တရားတော်၊ ကောင်းကျိုးချမ်းသာတို့ကို ရရှိစေနိုင်သော တရားတော် ဖြစ်သည်” ဟု ဖွင့်ဆိုမှ ပိုမိုပြည့်စုံပေမည်။<h3>ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူ၏ အင်္ဂါ</h3>ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူမှာ အင်္ဂါ (၃) ပါးနှင့် ပြည့်စုံရသည်၊ သို့မှသာ ၎င်းရွတ်ဆိုသော ပရိတ်မှာ အစွမ်းထက်၏။ ထိုအင်္ဂါ (၃) ပါးမှာ–<br><br> <hr> (၁) ပရိတ်တော်ပါဠိသဒ္ဒါကို မှန်ကန်စွာ ရွတ်ဆိုတတ်ခြင်း၊<br>(၂) ပရိတ်တော်၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို သိခြင်းနှင့်<br>(၃) လာဘ်လာဘကို မမျှော်ကိုးဘဲ မေတ္တာရှေ့ထား၍ ရွတ်ဆိုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။<h3>ပရိတ်နာသူ၏ အင်္ဂါ</h3>ပရိတ်တရားကို နာယူသူမှာလည်း အင်္ဂါ (၃) ပါးနှင့် ပြည့်စုံရသည်။ သို့မှသာ မိမိတို့နာယူသော ပရိတ်မှာ အစွမ်းထက်၏။ ထိုအင်္ဂါ (၃) ပါးမှာ–<br>(၁) ကံကြီးထိုက်မှု ကင်းခြင်း (အမေကိုသတ်မှု ကင်းခြင်း၊ အဖေကိုသတ်မှု ကင်းခြင်း၊ ရဟန္တာကို သတ်မှု ကင်းခြင်း၊ သက်တော်ထင်ရှားရှိသော မြတ်စွာဘုရားကို သွေးစိမ်းတည်အောင် (အနာတရ ဖြစ်အောင်) ပြုမှု ကင်းခြင်း၊ သံဃာသင်းခွဲမှု ကင်းခြင်း)၊<br>(၂) မိစ္ဆာအယူ မရှိခြင်းနှင့်<br>(၃) ပရိတ်တော်၏ အစွမ်းကို ယုံကြည်ခြင်း-တို့ ဖြစ်သည်။<br><br> <hr> <b>ဆောင်</b>။ ။ သဒ္ဒါ နက်သိ၊ မေတ္တာရှိ၊ တြိ ရွတ် အင်္ဂါ။<br>ကံကြီးထိုက်ကင်း၊ မိစ္ဆာကင်း၊ ယုံခြင်း နာအင်္ဂါ။<br><br><b>ပရိတ်တော်အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်</b><br>“ပရိတ်တော် အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ်” ဟူသော ဤကျမ်းငယ်ကလေးက အထက်ပါ အင်္ဂါရပ်များအနက် သဒ္ဒါအနက်သိခြင်း၊ မေတ္တာရှိခြင်းနှင့် ယုံကြည်ခြင်း ဟူသော အင်္ဂါရပ်တို့ကို ပြည့်စုံစေမည် ဖြစ်၏၊ အကြောင်းမှာ ဤကျမ်းငယ်ကလေး၌ (၁) ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ၊ (၂) ပရိတ်တော်ပါဠိနှင့် အသံထွက်ပုံ၊ (၃) ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်အဓိပ္ပါယ်နှင့် (၄) ပရိတ်တော် လင်္ကာများကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ပြဆိုထား သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ပရိတ်နာသူအများစုမှာ ကံကြီးထိုက်ခြင်း၊ အယူမှားခြင်းများကား ပင်ကိုယ်ကပင် ကင်းစင်ကြပြီးသား ဖြစ်၏။ သို့ဖြစ်၍ ဤကျမ်းငယ်ကလေးကို သေသေချာချာ ကြည့်ရှုလေ့လာ၍<br><br> <hr> ပရိတ်တရားတော်ကို ရွတ်ဖတ်နာကြား ပွားများကြပါက ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို ပြည့်ပြည့်ဝဝ ရရှိခံစားကြရပါလိမ့်မည်။ အထူးသဖြင့် ဤကျမ်းငယ်၌ ပရိတ်တော် လင်္ကာများကား မြန်မာပရိတ် သဖွယ် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုပရိတ်တော်လင်္ကာများကို သေချာကျနစွာ လေ့လာဆောင်ထား၍ နေ့စဉ် နေ့စဉ် ရွတ်ဆိုပွားများကြပါက ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို အံ့ဩဖွယ် ကောင်းလောက်အောင် ရရှိ ခံစားကြရပါလိမ့်မည်။<h3>ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုး</h3>ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်များကို ပရိတ်ပါဠိတော် သုတ်တိုင်း သုတ်တိုင်း၏ အစဦးဆုံးဂါထာများ၌ ဖော်ပြထား၏။ ထိုဖော်ပြချက်များကို ပရိတ်ပါဠိတော် မြန်မာပြန်အခန်း၌ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဖတ်ရှုကြရပါလိမ့်မည်။ ဤ၌ကား ကိုယ်တွေ့<br><br> <hr> ဖြစ်ရပ်လေးတစ်ခုကို တင်ပြလိုပါသည်။ လွန်ခဲ့သော (၁၅) နှစ်ခန့်က မိမိ၏ သူငယ်ချင်း ရဟန်းတစ်ပါးသည် မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆို၏။ သူ၏ အဓိဋ္ဌာန်ကား တစ်နေ့ (၁၀၈) ခေါက် ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ရွတ်မည်-ဟု အဓိဋ္ဌာန်ခြင်း ဖြစ်၏။ ရည်ရွယ်ချက်ကား သိပ်မကောင်းလှပေ၊ ချဲပေါက်လို၍ ရွတ်ခြင်း ဖြစ်၏။<br><br>သူသည် ထိုသို့ ရွတ်ရင်း ရွတ်ရင်း... (၂) လခန့် ကြာသောအခါ သူရဲ့ အသားအရေမှာ ကြည်လင်လာ၏၊ ဝါဝင်းလာ၏၊ ထူးခြားလာ၏၊ အံ့ဩစရာကောင်းလာတော့၏။ ထိုသို့ သူရဲ့ အသားအရေ ကြည်လင် ဝါဝင်းလာပုံကို မိမိကိုယ်တိုင် တွေ့မြင်ခဲ့ရ၏။ သို့သော် မိမိသည် သူ မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆိုနေကြောင်း မသိခဲ့ပေ။ နောက်မှ စကားစပ်မိလို့ ပြောကြသောအခါ သူက ထိုကဲ့သို့ မေတ္တသုတ် ပရိတ်တော်ကို အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ရွတ်ဆိုခဲ့ကြောင်း၊ သူနဲ့ အတူနေ သူငယ်ချင်း တစ်ပါးက ထိုကဲ့သို့ အသားအရေ...<br><br> <hr> ဝါဝင်းလာခြင်းမှာ အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဆိုကာ တားမြစ်ခဲ့၍ ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရကြောင်း အဖြစ်မှန်ကို ပြောပြခဲ့လေသည်။ သူသည် ပရိယတ္တိ အခြေခံ နည်း၏။ ထို့ကြောင့်သာ သူများ ဖျက်တိုင်း ပျက်ခဲ့ရလေသည်။ အကယ်၍သာ ပရိယတ္တိအခြေခံရှိလို့ ကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြင့် ဆက်လက် ရွတ်ဆိုပွားများပါက သူ၏ အောင်မြင်မှုမှာ အထွက်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိသွားနိုင်ပေသည်။<br><h3>ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံနေထိုင်နည်း</h3>ပရိတ်တရားတော်တို့သည် ရွတ်ဖတ်နာကြားသူတို့အား ကောင်းကျိုးတရား များပြားစေသည်မှာ မှန်၏။ သို့သော် ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံ နေထိုင်ကြလျှင်ကား ပရိတ်တရားတော်၏ တန်ခိုး၊ ပရိတ်တရားတော်၏ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို ပိုမို များပြားစွာ ရရှိ ခံစားကြရပေလိမ့်မည်။ သို့ဖြစ်၍ <b>မင်္ဂလသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ လူမိုက်ကို<br><br> <hr> မပေါင်းသင်းခြင်း အစရှိသော တရားတော်များကို ရာသက်ပန် လိုက်နာ၍ ကျင့်သုံး နေထိုင်ကြရမည်။ <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ “လောက၌ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ ဟူသော ရတနာသုံးပါးသည် အမြတ်ဆုံး ရတနာဖြစ်၏၊ ဤရတနာသုံးပါးနှင့် တူမျှသော ရတနာ မရှိပါ၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် ကျွန်ုပ်နှင့် တကွ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်အားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြပါစေ”ဟု ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု ဆင်ခြင်ကာ သစ္စာဆို၍ မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>မေတ္တသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ သူတော်ကောင်း စိတ်ဓာတ်ကို မိမိသန္တာန်၌ ကိန်းဝပ်စေ၍ တစ်ဦးတည်းသော သားကို အသက်တမျှ မေတ္တာထားသော မိခင်ကဲ့သို့ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ် အားလုံးကို မေတ္တာထားကြရမည်။ “လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ” စသည်ဖြင့် မေတ္တာပို့သကြ ရမည်။ <b>ခန္ဓသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ<br><br> <hr> “ဝိရူပက္ခစသော နဂါးများနှင့် တကွ သတ္တဝါအားလုံး ကျန်းမာကြပါစေ၊ ချမ်းသာကြပါစေ” စသည်ဖြင့် မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>မောရသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ အိပ်ရာဝင် အိပ်ရာထ၌ “<b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ</b>- ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏”ဟု ရွတ်ဆို၍ ဘုရားရှိခိုးကြရမည်။ ရုံးတက် ရုံးဆင်း၊ အလုပ်သွား အလုပ်ပြန်၊ ကျောင်းသွား ကျောင်းပြန်၊ ဈေးသွား ဈေးပြန် စသော အချိန်တို့၌လည်း ထို့အတူပင် ရှိခိုးကြရမည်။ <b>ဝဋ္ဋသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ သီလဆောက်တည်၍ လေးနက်စွာ သစ္စာဆိုကြ ရမည်။ <b>ဓဇဂ္ဂသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ “<b>ဣတိပိသော ဘဂဝါ၊ သွာက္ခာတော၊ သုပ္ပဋိပန္နော</b>” အစရှိသော ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်များကို အဓိပ္ပါယ်ပါ သိအောင် ကျကျနန လေ့လာ၍ အာရုံပြု ဆင်ခြင်ကာ ပွားများ ထုံမွမ်းထားကြရမည်။ <b>အာဋာနာဋိယသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ဝိပဿီအစရှိသော ဘုရား (၇) ဆူနှင့် တကွ ရှေးရှေးအခါက ပွင့်တော်မူပြီးကြကုန်သော<br><br> <hr> မရေမတွက်နိုင်အောင် များပြားလှသည့် ဘုရားရှင်တို့အား ကိုယ်နှုတ်နှလုံး သုံးပါးလုံးဖြင့် ရှိခိုးပူဇော်ကြရမည်။ “ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ကျန်းမာချမ်းသာအောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ”ဟု ဆုတောင်းပတ္တနာ ပြုကြရမည်။ တန်ခိုးကြီးသော သာသနာစောင့်နတ်မင်းကြီးများက လည်း ကျွန်ုပ်တို့ကို ကျန်းမာချမ်းသာအောင် စောင့်ရှောက်ကြပါစေဟု ဆုတောင်းပတ္ထနာပြုကြရမည်။ <b>အင်္ဂုလိမာလသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ သီလကို လုံခြုံအောင် စောင့်ထိန်း၍ ထိုသီလဖြင့် သစ္စာဆိုကြ ရမည်။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</b> ပရိတ်တော်နှင့် အညီ “သတိ၊ ပညာ၊ ဝီရိယ၊ ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိ၊ သမာဓိနှင့် ဥပေက္ခာဟူသော တရား (၇) ပါးသည် နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အစစ်အမှန်ပင် ဖြစ်ပါပေ၏၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် ကျွန်ုပ်နှင့် တကွ သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်မှန်သမျှ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေ”ဟု သစ္စာဆို၍ မေတ္တာပို့သကြရမည်။ <b>ပုဗ္ဗဏှသုတ်</b> ပရိတ်တရားတော်နှင့် အညီ “ဘုရား တရား၊<br><br> <hr> သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ဂြိုဟ်ဆိုး ငှက်ဆိုး၊ အိပ်မက်ဆိုးနှင့်၊ နိမိတ်ဆိုး အမင်္ဂလာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။ အမျိုးမျိုး ဒုက္ခ၊ ဘေးဘယ သောကာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ. . .” ဟု ဆုတောင်း မေတ္တာ ပို့သကြရမည်။<br><br>ဤပြဆိုခဲ့သော နည်းအတိုင်း ပရိတ်တရားတော်ကို ရွတ်ဖတ်ကြ၊ နာယူကြ၊ ပရိတ်တရားတော်များနှင့်အညီ လိုက်နာ ကျင့်သုံး နေထိုင်ကြပါက အဘယ်မှာလျှင် အန္တရာယ်မကင်းဘဲ ရှိပါတော့မည်နည်း? အဘယ်မှာလျှင် ကောင်းကျိုးချမ်းသာ မင်္ဂလာအပေါင်းနှင့် မပြည့်စုံဘဲ ရှိပါတော့မည်နည်း?<br><br>အရှင်သာသနဝရ<br>၂၀၊ ၂၊ ၂၀၀၈။<br><br> <hr> <h3>မာတိကာ</h3><br>| အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| နိဒါန်း | (က) |<br>| ၁။ ပရိတ် ဟူသည် | (က) |<br>| ၂။ ပရိတ်ရွတ်ဖတ်သူ၏ အင်္ဂါ | (က) |<br>| ၃။ ပရိတ်နာယူသူ၏ အင်္ဂါ | (ခ) |<br>| ၄။ ပရိတ်တော်အဓိပ္ပာယ် ကြည်ညိုဖွယ် | (ဂ) |<br>| ၅။ ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုး | (ဃ) |<br>| ၆။ ပရိတ်တော်နှင့် အညီ ကျင့်ကြံ နေထိုင်နည်း | (စ) |<br>| <b>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၉ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၂ |<br>| ၅။ မောရသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၄ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၆ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၇ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၁၈ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၀ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၂ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု | ၂၅ |<br>| <b>ပရိတ်တော် ပါဠိနှင့် အသံထွက်ပုံ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် ပါဠိတော် | ၃၄ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် ပါဠိတော် | ၄၂ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် ပါဠိတော် | ၅၁ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် ပါဠိတော် | ၅၆ |<br>| ၅။ မောရသုတ် ပါဠိတော် | ၆၂ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ပါဠိတော် | ၆၅ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ပါဠိတော် | ၆၈ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ပါဠိတော် | ၇၇ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပါဠိတော် | ၁၀၅ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ပါဠိတော် | ၁၀၈ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် ပါဠိတော် | ၁၁၂ |<br>| <b>ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၂၉ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၃၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၅၅ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၆၂ |<br>| ၅။ မောရသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၆၇ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၇၂ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၇၆ |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန် | ၁၉၄ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၀ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၂ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန် | ၂၁၇ |<br>| <b>ပရိတ်တော်လင်္ကာများ</b> | |<br>| ၁။ မင်္ဂလသုတ် လင်္ကာ | ၂၂၄ |<br>| ၂။ ရတနသုတ် လင်္ကာ | ၂၂၈ |<br>| ၃။ မေတ္တသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၂ |<br>| ၄။ ခန္ဓသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၅ |<br>| ၅။ မောရသုတ် လင်္ကာ | ၂၃၉ |<br>| ၆။ ဝဋ္ဋသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၀ |<br>| ၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၁ |<br><br> <hr> | အကြောင်းအရာ | စာမျက်နှာ |<br>| : | : |<br>| ၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၃ |<br>| ၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၈ |<br>| ၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် လင်္ကာ | ၂၄၉ |<br>| ၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် လင်္ကာ | ၂၅၂ |<br>| ၁၂။ ၅၂၈- သွယ် မေတ္တာပို့ | ၂၅၅ |<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-1 <br> <h3>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ</h3><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>မင်္ဂလသုတ်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောကြားမီက လောက၌ မင်္ဂလာပြဿနာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ထိုအခါ တချို့လူများက “လှပသော အဆင်း၊ နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အဆင်းတို့ကို မြင်ရခြင်းသည် မင်္ဂလာ” ဟု ပြောဆိုကြသည်။ တချို့လူများကတော့ “သာယာသော အသံ၊ ချိုမြိန်သောအသံ၊ နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အသံတို့ကို ကြားရခြင်းသည် မင်္ဂလာ”ဟု ပြောဆို ကြသည်။ တချို့လူများကတော့ “နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းသော အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့အထိတို့နှင့် တွေ့ကြုံရခြင်းသည် မင်္ဂလာ”ဟု တင်ပြကြသည်။ တစ်အုပ်စု၏ တင်ပြချက်ကို အခြားအုပ်စုက လက်မခံ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-2 <br> <br>ကြပေ၊ သို့ဖြစ်၍ မင်္ဂလာပြဿနာ မပြေလည်ဘဲ လိပ်ခဲတင်းလင်း ဖြစ်ခဲ့ကြရသည်။ ထိုမင်္ဂလာပြဿနာမှာ လူ့ပြည်၌သာမက နတ်ပြည်, ဗြဟ္မာ့ပြည်များသို့တိုင် ပျံ့နှံ့ဖြစ်ပွားသွားခဲ့သည်။ နတ်ဗြဟ္မာများလည်း မင်္ဂလာ အယူအဆနှင့် ပတ်သက်၍ လူတို့ကဲ့သို့ပင် သုံးအုပ်စု ကွဲပြားခဲ့ကြသည်။ ထိုပြဿနာမှာ တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ် ကြာမြင့်သည်အထိ မပြေလည်နိုင်ခဲ့ပေ။<br><br>တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ် ကျော်လွန်သောအခါ တာဝတိံသာ နတ်များက သိကြားမင်းထံ ချဉ်းကပ်ကာ ထိုပြဿနာကို လျှောက်တင်ခဲ့ကြသည်၊ ဖြေကြားပေးရန် တောင်းပန်ခဲ့ ကြသည်။ သိကြားမင်းက “ဤပြဿနာကို မြတ်စွာဘုရားမှ တစ်ပါး ဖြေကြားနိုင်မည့်သူ မရှိ၊ မြတ်စွာဘုရားကိုသာ သွားရောက်လျှောက်ထားကုန်စို့”ဟု ဆိုကာ နတ်သမီး နတ်သားများစွာနှင့် အတူ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ချဉ်းကပ်ခဲ့လေသည်။ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ရောက်သောအခါ နတ်သားတစ်ပါးကို မင်္ဂလာတရား<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-3 <br> ဟောကြားတော်မူဖို့ မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား တောင်းပန်ရန် တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။ တာဝန် ပေးအပ်ခြင်းခံရသော နတ်သား၏ လျှောက်ထား တောင်းပန်ချက်အရ မြတ်စွာဘုရားက <b>မင်္ဂလသုတ်</b> တရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><h3>၂။ ရတနသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>မြတ်စွာဘုရား သက်တော်ထင်ရှား ရှိတော်မူစဉ် အခါက ဝေသာလီပြည်၌ မိုးကြီးခေါင်၍ သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ်နှင့် ကြုံတွေ့ကြရသည်။ ကောက်ပဲ သီးနှံများ ပျက်ပြားခဲ့ကြသည်။ အစာရှားပါး ငတ်မွတ် ခေါင်းပါးခြင်းဘေးနှင့် ကြုံတွေ့ကြရသည်။ ထိုအခါ ဆင်းရဲသူ ဆင်းရဲသားများ အများအပြား သေကျေ ပျက်စီးခဲ့ကြသည်။ လူသေကောင်များကို ကောင်းစွာပင် မသင်္ဂြိုဟ်နိုင်ကြတော့ပေ၊ မြို့ပြင်၌ အတုံးအရုံး ပစ်ထား ကြလေသည်။ ထိုလူသေကောင်များ၏ အနံ့ဆိုးများ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-4 <br> ကြောင့် မြို့တွင်းသို့ ဘီလူးများ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြ၍ လူများ ပိုမို သေဆုံးကြရပြန်သည်။ မကောင်းသော အနံ့ဆိုးများ ကြောင့် “အဟိဝါတ” ခေါ်သော ကူးစက်ရောဂါဆိုးကြီး ဖြစ်ပွားလာပြန်၍ လူများ သေကျေပျက်စီးကြပုံမှာ ပြောမပြနိုင်အောင်ပင် ရှိတော့၏။<br><br>ထိုအခါ တိုင်းသူပြည်သားတို့သည် “ငါတို့ပြည်၌ မင်းခုနစ်ဆက်တိုင်အောင် ဤကဲ့သို့သော ဘေးမျိုး မကြုံစဖူးခဲ့ကြ၊ ဘုရင် တရားမစောင့်သောကြောင့် ဖြစ်လေသလော”ဟု ဘုရင့်ထံ လျှောက်တင်ကြလေ၏။ ဘုရင်သည် အရေးပေါ်အစည်းအဝေး ခေါ်၍ မိမိအပေါ် အပြစ်ရှာစေ၏။ ဘုရင့်အပေါ်၌ မည်သည့်အပြစ်မျှ မတွေ့ ရသောကြောင့် ဘယ်နည်းဘယ်ပုံ ပြုရမည်ကို တိုင်ပင်ဆွေးနွေးကြသောအခါ အချို့က တိတ္ထိဆရာကြီး ခြောက်ယောက်တို့အား ပင့်ရန် အကြံပေးကြ၍ အချို့က ဘုရားရှင်ကို ပင့်ရန် အကြံပေးကြလေသည်။ နောက်ဆုံး၌ ဘုရားရှင်ကို ပင့်ရန် အားလုံး သဘောတူကြ၍ လိစ္ဆဝီ မင်းသားနှစ်ယောက်ကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သို့ စေလွှတ်၍<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-5 <br> ဘုရားရှင်အား ပင့်ဆောင်စေခဲ့ကြလေသည်။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှ ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွတော်မူခဲ့၏။ ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည်သို့ ရောက် တော်မူသောအခါ သိကြားမင်းနှင့်တကွ တန်ခိုးကြီးသော နတ်မင်းကြီးများ ရောက်လာကြ၍ ဘီလူးများ အများအပြား ထွက်ပြေးကြလေသည်။<br><br>ဘုရားရှင်သည် အရှင်အာနန္ဒာအား <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ်ကို သင်ပေးတော်မူ၍ ရွတ်ဆိုစေတော်မူခဲ့သည်။ အရှင်အာနန္ဒာသည် ဝေသာလီပြည် တံတိုင်းသုံးထပ်တို့ အကြား၌ ညဉ့်သုံးယံပတ်လုံး <b>ရတနသုတ်</b>ပရိတ်ကို ရွတ်ဆိုတော်မူသောကြောင့် ဘီလူးများ အကုန်လုံး ထွက်ပြေးကြကုန်၏။ ဘီလူးများ အကုန် ထွက်ပြေးကြသော အခါ လူတွေအားလုံး ရောဂါဘယ ကင်းကွာကြ၊ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြ၍ ဝမ်းသာရွှင်ပြုံးခဲ့ကြလေသည်။ ဝေသာလီ ပြည်သူပြည်သားတို့သည် လွှတ်တော်ရုံးကို မွမ်းမံ ပြင်ဆင်ကြ၍ ဘုရားရှင်ကို ပင့်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ဘုရားရှင်သည် ထိုလွှတ်တော်ရုံး၌ စုဝေးရောက်ရှိ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-6 <br> လာကြသော လူနတ်ပရိသတ်တို့အား <b>ရတနသုတ်</b> ပရိတ် တရားတော်ကိုပင် ဟောကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><h3>၃။ မေတ္တသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>အခါတစ်ပါး၌ ရဟန်းငါးရာတို့သည် မြတ်စွာဘုရား အထံတော်၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းကို သင်ယူပြီး ဟိမဝန္တာနှင့် တစ်စပ်တည်း တည်နေသော တောအုပ်ကြီးတစ်ခုထဲသို့ ဝင်ရောက်၍ သစ်တစ်ပင်ရင်း ဝါးတစ်ပင်အောက်၌ တရားအားထုတ်ကာ သီတင်းသုံး နေထိုင်ကြလေသည်။ ထိုရဟန်းတော်တို့၏ သီလတန်ခိုးကြောင့် သစ်ပင်များပေါ်ရှိ နတ်များမှာ သစ်ပင်များပေါ်၌ မနေဝံ့ကြတော့ဘဲ ကလေးများကို လက်ဆွဲကာ လှည့်လည်သွားလာ နေထိုင်ကြရရှာကုန်၏၊ ရဟန်းများ တစ်နေ့ ပြန်နိုးနိုးနှင့် စောင့်နေခဲ့ကြကုန်၏၊ အတော်ကြာသောအခါ “ရဟန်းများ ပြန်ကြတော့မည် မဟုတ်”ဟု သိကြ၍ ရဟန်းများ မနေဝံ့အောင် ညဉ့်အခါ၌ ကြောက်မက်ဖွယ် အဆင်း အသံများကို ပြကာ ခြောက်လှန့်ကြလေတော့သည်။ ထိုအခါ ရဟန်းများ ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ကြကာ ရောဂါ အမျိုးမျိုး ရရှိကြတော့သည်။ စိတ်ချောက်ချား၍ အေးချမ်းသာယာမှု တည်ကြည်ငြိမ်သက်မှုကို လုံးဝ မရရှိကြတော့ကုန်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-7 <br> သို့ဖြစ်၍ “ငါတို့ဤအရပ်မှာ မနေသင့်”ဟု ဆုံးဖြတ်ကြကာ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ပြန်သွားခဲ့ကြလေသည်။ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ရောက်သောအခါ အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားကြ၏။ မြတ်စွာဘုရားက ထိုရဟန်းတို့ကို <b>မေတ္တသုတ်</b> ပရိတ်တော်ကို သင်ပေးတော်မူ၍ ထိုတောအုပ်သို့ပင် ပြန်သွားကြရန် မိန့်ကြားတော်မူခဲ့လေသည်။<br><br>ရဟန်းများလည်း ထိုတောအုပ်သို့ ပြန်သွားကြပြီး မြတ်စွာဘုရား သင်ပေးညွှန်ကြားတော်မူလိုက်သည့် အတိုင်း <b>မေတ္တသုတ်</b>ကို ရွတ်ဆိုလျက် မေတ္တာဘာဝနာကို ပွားများကြရာ နတ်အများက ချစ်မြတ်နိုးကြလျက် ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်များပင် ပြုလုပ်ကြ စောင့်ရှောက်ကြ လေသည်။ ထိုအခါ ထိုရဟန်းတော်များ <b>မေတ္တသုတ်</b>ကို ရွတ်ဆိုပွားများကြ၍ ဝိပဿနာတရားကိုပါ ပွားများ အားထုတ်ကြသောအခါ ဝါတွင်းမှာပင် ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြလေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-8 <br> <h3>၄။ ခန္ဓသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ မြတ်စွာ ဘုရား သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ရဟန်းတစ်ပါး မြွေကိုက် ခံရ၍ ထိုအကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား ကြလေသည်။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက “ရဟန်းတို့ . . ထိုရဟန်းသည် ဝိရူပက္ခစသော နဂါးမျိုး တို့ကို မေတ္တာ မပို့သသောကြောင့် မြွေကိုက်ခံရခြင်း ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ဝိရူပက္ခစသော နဂါးမျိုးတို့ကို မေတ္တာ ပို့သခဲ့လျှင် မြွေကိုက်ခံရမည် မဟုတ်”ဟု မိန့်တော်မူ၍ ဝိရူပက္ခ စသော နဂါးမျိုးတို့ကို မေတ္တာပို့သခြင်းအားဖြင့် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်ကြရန် <b>ခန္ဓသုတ်</b>ပရိတ် တရားတော်ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-9 <br> <h3>၅။ မောရသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>ဗာရာဏသီပြည်၌ ဗြဟ္မဒတ်မင်း အုပ်ချုပ်စဉ် ဘုရားအလောင်းတော်သည် ဥဒေါင်းမျိုး၌ ဖြစ်ခဲ့၏၊ ရွှေရောင်အဆင်းရှိ၍ ဝါဝင်းလှပ၏။ ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းသည် ဟိမဝန္တာတော ဒဏ္ဍကဟိရညတောင်၌ နေ၏။ ဥဒေါင်းမင်းသည် နေထွက်ချိန်တွင် နေကို ကြည့်ကာ “<b>ဥဒေတယံ</b>” စသော ဂါထာကို ရွတ်ပြီးမှ အစာရှာထွက်၏။ အစာရှာရာမှ ပြန်လာသောအခါ တောင်ထိပ်ပေါ်မှ နေလျက် ဝင်သွားသော နေကို ကြည့်ကာ “<b>အပေတယံ</b>” စသော ဂါထာကို ရွတ်၏။ ဤဂါထာတို့၏ တန်ခိုးကြောင့် ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမှာ ကြောက်လန့်ခြင်း, ကြက်သီးထခြင်းများ ကင်းခဲ့လေသည်။<br><br>ဗာရာဏသီပြည်အနီး မုဆိုးရွာမှ မုဆိုးတစ်ယောက် သည် ဟိမဝန္တာ၌ တောလည်စဉ် ရွှေဥဒေါင်းကို တွေ့ခဲ့၍ သူ၏ သားအား ပြောထားခဲ့လေသည်။ တစ်နေ့တွင် ဗာရာဏသီမင်း၏ မိဖုရား ခေမာဒေဝီသည် “ရွှေဥဒေါင်း...<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-10 <br> တရားဟောသည်ကို နာရသည်”ဟု အိပ်မက် မြင်မက်၍ ရွှေဥဒေါင်း၏ တရားကို နာကြားလိုကြောင်း ဘုရင်အား လျှောက်ထား၏။ ဘုရင်က မုဆိုးတို့ကို မေးမြန်း စုံစမ်းရာ ဖခင်ထံမှ ကြားခဲ့ဖူးသော မုဆိုးက ဒဏ္ဍကဟိရည တောင်၌ ရွှေဥဒေါင်းရှိကြောင်း လျှောက်တင်သောအခါ ထိုမုဆိုးကိုပင် ရွှေဥဒေါင်းကို ဖမ်းယူဆက်သရန် တာဝန် ပေးအပ်ခဲ့လေသည်။<br><br>ထိုမုဆိုးသည် ဟိမဝန္တာသို့ သွား၍ ဥဒေါင်းမင်း အစာရှာရာ မြေပြင်တစ်ဝိုက်၌ ကျော့ကွင်း ထောင်၍ ဖမ်းသော်လည်း ခုနစ်နှစ်ကြာသောအခါ ထိုမုဆိုးသည် တောထဲ၌ သေဆုံးခဲ့ရ၏၊ ဥဒေါင်းမင်းကိုကား အမိမဖမ်း နိုင်ခဲ့ပေ။ ခေမာမိဖုရားလည်း လိုချင်ရာကို မရသောကြောင့် နတ်ရွာစံခဲ့ရ၏။ မိဖုရား နတ်ရွာစံသဖြင့် ဘုရင်သည် ဥဒေါင်းမင်းကို စိတ်နာသောကြောင့် “ဟိမဝန္တာ ဒဏ္ဍက ဟိရညတောင်က ရွှေဥဒေါင်း၏ အသားကို စားရသူမှာ မအိုမသေနိုင်”ဟု ရွှေပေပေါ်တွင် အက္ခရာ ရေးထိုးစေပြီး မကြာခင် နတ်ရွာစံလေ၏။ ထိုစာကို မြင်ရသော<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-11 <br> နောက်မင်းများသည် မုဆိုးများကို လွှတ်ကာ လွှတ်ကာ ဖမ်းစေခဲ့ကြသော်လည်း မရကြပေ။ မင်းခြောက်ဆက်ပင် ကျော်လွန်ခဲ့ပေပြီ။ ခုနစ်ဆက်မြောက်မင်းလက်ထက်၌ မင်း၏ စေလွှတ်ခြင်းခံရသော မုဆိုးသည် အကြံရကာ ဥဒေါင်းပျိုမကို သင်ပြ၍ “မ”သံ ပေးစေ၏။ “မ” သံ ကြားသော ရွှေဥဒေါင်းသည် ပရိတ်ရွတ်ရန် သတိမရဘဲ သွားမိရာ ကျော့ကွင်း၌ မိလေတော့၏။<br><br>ထိုအခါ မုဆိုးလည်း ဥဒေါင်းမင်းကို ယူဆောင်ကာ ဘုရင့်အထံသို့ ဆက်သ၏။ ထိုအခါ ဥဒေါင်းမင်းက မိမိအား ဖမ်းခြင်း၏ အကြောင်းကို မေး၏။ ဥဒေါင်းမင်း အသား စားရသူမှာ မအိုမသေနိုင်ဆို၍ ဖမ်းရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြော၏။ “အရှင်မင်းကြီး. . . ကျွန်ုပ်ကား မသေရပြီလော”။ “ဥဒေါင်းမင်းကား သေရမည် ဖြစ်ပါသည်”။ “ကျွန်ုပ် သေရလျှင် ကျွန်ုပ်၏အသား စားရသူမှာ အဘယ့်ကြောင့် မသေဘဲ ရှိပါမည်နည်း”။ “ဥဒေါင်းမင်းက ရွှေအဆင်းရှိသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်”။ “မင်းကြီး. . . ကျွန်ုပ် ရွှေအဆင်း ရှိခြင်းမှာ အကြောင်းမဲ့<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-12 <br> မဟုတ်ပါ။ ရှေးအခါ စကြာမင်း ဖြစ်စဉ်က မိမိလည်း ငါးပါးသီလ ကျင့်သုံး၍ လူအားလုံးတို့ကိုလည်း ငါးပါး သီလ ကျင့်သုံးစေသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်”ဟု ပြောဆို၍ စကြာမင်း ဖြစ်စဉ်က ရထားမှာ ဤမင်္ဂလာ ကန်တော်ထဲ၌ ရှိကြောင်း ပြောကာ ထုတ်ဖော်စေသောအခါ ထိုရထားကို တွေ့ရ၍ မင်းကြီးသည် အလွန်အံ့ဩ ဝမ်းသာပြီး ဥဒေါင်းမင်းကို နှစ်သက်သဘောကျ နေလေ၏။ ထို့နောက် ဥဒေါင်းမင်းက မင်းကြီးအား ဆက်လက် တရားဟောကာ ဟိမဝန္တာသို့ ပြန်သွားခဲ့လေသည်။<br><br>ဥဒေါင်းမင်းကား “<b>ဥဒေတယံ</b>” စသော ဂါထာများကို ရွတ်မြဲတိုင်း ရွတ်နေလေတော့သည်။ ဤသို့လျှင် “<b>ဥဒေတယံ</b>”စသော ဂါထာများမှာ ပါဠိဘာသာအားဖြင့် မောရ၊ မြန်မာဘာသာအားဖြင့် ဥဒေါင်းမင်းရွတ်ဆိုသော ဂါထာများ ဖြစ်သောကြောင့် <b>မောရသုတ်ပရိတ်တော်</b> ဟု ထင်ရှားခဲ့လေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-13 <br> <h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတော် များနှင့်အတူ မဂဓတိုင်း၌ ဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူခဲ့၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် တစ်ခုသော အရပ်သို့ ရောက်တော် မူသောအခါ အကြီးအကျယ် မီးလောင်နေသည်နှင့် ကြုံ တော်မူ၏။ ထိုသို့ပင် ကြုံပါသော်လည်း ထိုမီးကြီးကား ဘုရားရှင့် အထံတော်သို့ ရောက်မလာခဲ့ပေ၊ ဘုရားရှင် ရှိရာအရပ်မှ ပတ်ပတ်လည် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပယ် (စတု ရန်းပေ ၇၆၆၆၅၆၀ )ခန့်က ရှောင်ကွင်းသွားသည်။ ထိုအခါ ရဟန်းများက တအံ့တဩ ချီးမွမ်းပြောဆိုကြ၏။ ရဟန်းတို့၏ ချီးမွမ်းသံကို မြတ်စွာဘုရား ကြားတော်မူ သောအခါ “ရဟန်းတို့. . . ဤအရပ်ကို မီးကွင်းခြင်းမှာ ငါဘုရား၏ ယခုဘဝ အစွမ်းကြောင့် မဟုတ်၊ ငါဘုရား၏ ရှေးအခါက သစ္စာစွမ်းအားကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ ဤအရပ်ကား တစ်ကမ္ဘာလုံး မီးလောင်ခံရတော့မည် မဟုတ်။ ငါဘုရား ငုံးမင်းဖြစ်စဉ်က ဤအရပ်၌ တောမီး လောင်၍ မိဘတွေက စွန့်ခွာသွားခဲ့ကြသည်။ ငါဘုရား<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-14 <br> အလောင်း ငုံးမင်းကလေးမှာ တစ်ဦးတည်း ခိုကိုးရာမဲ့ ဖြစ်ခဲ့ရရှာသည်။ ထိုအခါ ငါ ဘုရားအလောင်း ငုံးမင်း ကလေးက ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ ဂုဏ်တော်များကို အာရုံပြုကာ ‘ငါ့မှာ အတောင် နှစ်ဘက်တို့ကား ရှိကြ၏၊ သို့သော် မပျံသန်းနိုင်သေးပါ။ ငါ့မှာ ခြေနှစ်ချောင်း တို့ကား ရှိကြ၏။ သို့သော် မသွားလာနိုင်သေးပါ။ ငါ၏ မိဘတို့သည်လည်း ငါ့ကို စွန့်ခွါသွားကြကုန်ပါပြီ။ ဤသစ္စာ စကား မှန်ကန်ပါသောကြောင့် ဤတောမီးသည် ငါ့အား ကွင်းသွားပါစေသတည်း’ဟု သစ္စာဆိုခဲ့သည်။ ထိုသို့ သစ္စာဆိုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တောမီးကြီးသည် ငါဘုရားအလောင်း ငုံးမင်းကလေးကို ကွင်းသွားခဲ့သည်” ဟု မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဘုရားအလောင်းငုံးမင်းကို ပါဠိဘာသာဖြင့် <b>ဝဋ္ဋ</b>-ဟု ခေါ်သည်။ ထိုဘုရားအလောင်း ငုံးမင်း သစ္စာပြုပုံကို ပြသောသုတ်ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>ဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်</b>ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြ လေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-15 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား တရား စကားကို မိန့်ကြားတော်မူခဲ့၏။<br><br>“ရဟန်းတို့- - - ရှေးအခါက နတ်နှင့်အသူရာတို့ စစ်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ထိုအခါ သိကြားမင်းက နတ်တို့အား “အမောင်တို့. . . သင်တို့ စစ်မြေပြင် ရောက်ကြတဲ့အခါ ကြောက်ရွှံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့လျှင် ထိုအချိန်မှာ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်ကြည့်လိုက်ကြ။ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်ကြည့်လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်း ထခြင်းများ ကင်းပျောက်သွားလိမ့်မည်။ အကယ်၍ ငါ၏ အလံဖျားကို မော်မကြည့်မိလျှင် ပဇာပတိနတ်မင်း, ဝရုဏနတ်မင်း, ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားများကို မော်ကြည့်လိုက်ကြ။ ထိုသို့ မော်ကြည့်လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်း ထခြင်းများ ကင်းပျောက်သွားလိမ့်မည်'ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-16 <br> ရဟန်းတို့. . . သိကြားမင်း, ပဇာပတိနတ်မင်း, ဝရုဏနတ်မင်း, ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားများကို မော်ကြည့်ကြသော နတ်တို့မှာ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ကင်းပျောက်သော်လည်း ကင်းပျောက်ရာ၏၊ မကင်းပျောက်သော်လည်း မကင်း ပျောက်ရာ။ (ကင်းပျောက်မှု မကင်းပျောက်မှုမှာ မသေချာ ပေ။) အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ရဟန်းတို့ . . သိကြားမင်း ကိုယ်တိုင်က ရာဂ ဒေါသ မောဟ မကင်းသူ ကြောက်တတ် တုန်လှုပ်တတ်, ထိတ်လန့်တတ်, ထွက်ပြေးတတ်သူ ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br><br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရားလည်း သင်တို့အား အခုလို မိန့်မှာတော်မူလိုသည် –<br><br>ရဟန်းတို့. . . တောသို့ဖြစ်စေ, သစ်ပင်ရင်းသို့ ဖြစ်စေ, တခြားဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်တစ်ခုခုသို့ဖြစ်စေ ကပ်ရောက်ကြသော သင်တို့မှာ အကယ်၍ ကြောက်ရွံ့ ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့လျှင် ငါဘုရား၏ “<b>ဣတိပိ သော ဘဂဝါ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ၊ တရားတော်၏<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-17 <br> “<b>သွာက္ခာတတာ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်၏ “<b>သုပ္ပဋိပန္နတာ</b>” အစရှိသော ဂုဏ်တော်များကို ဖြစ်စေ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ဆင်ခြင်ကြ၊ ထိုသို့ အောက်မေ့ ဆင်ခြင်ခဲ့လျှင် သင်တို့၏ ကြောက်ရွံ့ခြင်း, တုန်လှုပ်ခြင်း, ကြက်သီးမွေးညင်းထခြင်းများ မလွဲမသွေ ကင်းပျောက်ပေလိမ့်မည်၊ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဂ ဒေါသ မောဟ ကင်းသူ၊ မကြောက်တတ်, မတုန်လှုပ်တတ်, မထိတ်လန့်တတ်, မထွက်ပြေးတတ်သူ ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<br><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား တရားစကားကို အထက်ပါအတိုင်း ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဤဓဇဂ္ဂသုတ် သည် ဤသုတ်ကိုယ်တိုင်က ဝတ္ထုကြောင်း ဖြစ်သည်။ ဓဇဂ္ဂသဒ္ဒါသည် အလံဖျားကို ဟော၏၊ သိကြားမင်း, ...... နတ်မင်းတို့၏ အလံဖျားကို ဥပမာပြု၍ ဟောကြားသော သုတ် ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>ဓဇဂ္ဂသုတ် ပရိတ်တော်</b>ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-18 <br> <h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ ဝတ္ထု</h3><br>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုသို့ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် တစ်ခုသော ညသန်းခေါင်ယံ အချိန်၌ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် နတ်စစ်သည်များနှင့် အတူ မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ချဉ်းကပ်ခဲ့ကြ၏။ ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားအား “မြတ်စွာဘုရား. . . လောက၌ ဘုရားအား ကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး၊ မကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိပါသည် ဘုရား၊ ထိုအမျိုးမျိုးထဲမှာလည်း မကြည်ညိုသော နတ်ဘီလူး တွေက များပါသည် ဘုရား။ အကြောင်းမှာ- ဘုရားရှင်က ပါဏာတိပါတ-စသော မကောင်းမှုကို ရှောင်ကြဉ်ရန် ဟောတော်မူသောအခါ သူတို့က ထိုမကောင်းမှုများကို မရှောင်ကြဉ်နိုင်ကြ၍ မကောင်းမှုကို ရှောင်ရမည်ဆိုသော တရားစကားကို သူတို့ မကြိုက်ကြ, မလိုလားကြသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည် ဘုရား။ တောအုံချုံကြား အစွန်<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-19 <br> အဖျားကျသော ကျောင်းများ၌ တချို့ ရဟန်းတော်များ သီတင်းသုံး နေကြရပါသည် ဘုရား။ ထိုအရပ်များမှာ သာသနာတော်ကို မကြည်ညိုကြသော နတ်ဘီလူးများ ရှိနေကြပါသည် ဘုရား။ ထိုရဟန်းများမှာ ထိုနတ်ဘီလူး များ၏ အန္တရာယ်မှ ကင်းဝေးရန် လိုအပ်ပါသည် ဘုရား သို့ဖြစ်၍ ထိုသာသနာကို မကြည်ညိုကြသေးသော နတ်ဘီလူးများ သာသနာတော်ကို ကြည်ညိုလာကြစေရန်, ဘုရားရှင်၏ ပရိသတ်လေးပါးကို ထိုနတ်ဘီလူးများ မညှဉ်းဆဲနိုင်ကြစေရန်, <b>အာဋာနာဋိယ</b> မည်သော အကာအကွယ် အရန်အတား အစောင့်အရှောက်ကို လက်ခံတော်မူပါ”ဟု လျှောက်ထား၏။ မြတ်စွာဘုရား သည် ထိုဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး၏ လျှောက်ထားချက်ကို လက်ခံတော်မူ၏။ ထို့နောက် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး သည် “<b>ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု</b>” စသည်ဖြင့် လျှောက်ထားခဲ့ သည်။ ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီးသည် ဤသုတ်တော်ကို အာဋာနာဋမည်သော နတ်မြို့တော်၌ ဖွဲ့စီရင်ခဲ့၏။ ထို့ကြောင့် ဤသုတ်ကို <b>အာဋာနာဋိယသုတ် ပရိတ်တော်</b>- ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။ <hr> စာမျက်နှာ-20 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>ကောသလမင်းကြီးမှာ ပုရောဟိတ်ကြီး တစ်ယောက် ရှိ၏။ ထိုပုရောဟိတ်ကြီး၏ ဇနီးမှာ မန္တာဏီ မည်သော ပုဏ္ဏေးမကြီး ဖြစ်၏။ အင်္ဂုလိမာလမထေရ်ကို ထိုမန္တာဏီ ပုဏ္ဏေးမကြီးက ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂုလိမာလမထေရ်၏ ငယ်နာမည်မှာ “အဟိံသက” ဖြစ်၏။ သူ မွေးဖွားချိန်၌ တစ်ပြည်လုံးရှိ လက်နက်များ တပြောင်ပြောင် တောက်ပ၍ နေလေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဖခင်ပုရောဟိတ်ကြီးက “ငါ့သားကား လူဆိုး ဖြစ်လိမ့်မည်” ဟု နိမိတ်ဖတ်ခဲ့၏။<br><br>အရွယ်ရောက်သောအခါ တက္ကသိုလ်ပြည်သို့ သွား၍ ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးထံ ပညာသင်ယူလေသည်။ ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးက အဟိံသကအား အရေးပေး၏။ ကြာသောအခါ တခြားတပည့်များက မနာလို ဖြစ်လာကြတော့သည်။ ထိုအခါ “အဟိံသကသည် ဆရာကတော်အား ပြစ်မှားနေသည်” ဟု မဟုတ်မဟတ် လုပ်ဇာတ်ခင်းကာ ကုန်းတိုက်စကား <hr> စာမျက်နှာ-21 <br> ပြောကြားကြတော့သည်။ ဆရာကြီးသည် အစမှာတော့ မယုံသေးပေ၊ သို့သော် ပြောပါများသောအခါ တစ်စတစ်စနဲ့ ယုံကြည်သွားတော့သည်။ သို့ဖြစ်၍ အဟိံသကကို သေစေရန် ပရိယာယ်ဖြင့် “သင်၏ အတတ်ပညာ ပြီးမြောက်ရေးတွင် အထောက်အပံ့ ဖြစ်စေရန် ခရီးသွား လူပေါင်း တစ်ထောင်တိတိကို သတ်ရမည်” ဟု ပြောဆို၏။ ဆရာကြီး၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ထိုလူပေါင်း တစ်ထောင်ထဲမှ တစ်ယောက်ယောက်က အဟိံသကကို ပြန်သတ်လိမ့်မည်-ဟူသော ရည်ရွယ်ချက် ဖြစ်၏။<br><br>အဟိံသက က “ကျွန်ုပ်သည် သူတစ်ပါးကို မညှဉ်းဆဲသော အမျိုးမှ မွေးဖွားသူ ဖြစ်၍ သူတစ်ပါးအသက်ကို မသတ်နိုင်ပါ” ဟု ငြင်းဆန်၏။ သို့သော် ဆရာကြီးက “ထိုကဲ့သို့ မသတ်လျှင် သင်သည် အတတ်ပညာ၏ အကျိုးကို ခံစားရလိမ့်မည် မဟုတ်” ဟု ဆို၏။ နောက်ဆုံးတော့ အဟိံသကသည် ဆရာကြီး၏ အကြပ်ကိုင် စေခိုင်းခြင်းကို လက်ခံလိုက်ရပြီး တောထဲသို့ ဝင်ကာ တွေ့သမျှ လူတွေကို လိုက်သတ်လေတော့၏။ သတ်ပြီးသော <hr> စာမျက်နှာ-22 <br> လူများ ဘယ်နှစ်ယောက်ရှိပြီဟု မမှတ်မိတော့သဖြင့် လူတစ်ယောက် တစ်ယောက် သတ်ပြီးပါက လက်ညှိုး တစ်ချောင်း တစ်ချောင်း ဖြတ်ယူထား၏။ ကြာသောအခါ လက်ညှိုးများလည်း ပျောက်ကုန်ပြန်သဖြင့် လက်ညှိုးများကို ဖောက်ကာ သီကုံး၍ ပန်းကုံးကဲ့သို့ လည်ပင်း၌ ဆွဲထား၏။ ထိုအခါမှ စ၍ “အင်္ဂုလိမာလ၊ အင်္ဂုလိမာလ- လက်ညှိုးပန်းကုံးရှိသူ လက်ညှိုးပန်းကုံး ရှိသူ” ဟူ၍ ထင်ရှားလာလေတော့၏။<br><br>ထိုအခါ တောထဲသို့ လူများ မသွားလာဝံ့ကြတော့ပေ။ တောထဲ၌ လူသွားလူလာ ပြတ်စဲသွား၏။ အင်္ဂုလိမာလသည် တောထဲ၌ သတ်ရမည့်လူ မတွေ့တော့၍ ညအခါ ရွာထဲသို့ ဝင်ကာ အိပ်နေသော လူများကို သတ်၍ သတ်၍ ဆွဲသွား၏။ သို့ဖြစ်၍ မြို့ရွာတွေ အင်္ဂုလိမာလ လူဆိုးဘေးကြီး ကြုံကာ တထိတ်ထိတ် တလန့်လန့် တုန်လှုပ် ချောက်ချားနေကြတော့သည်။ အင်္ဂုလိမာလ၏ မိခင်သည် သားကို ဖျောင်းဖျပြောဆိုရန် တောထဲသို့ ထွက်လာ၏။ ထိုအခိုက်၌ မြတ်စွာဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်သည် လောကကို ဉာဏ်တော်ဖြင့် ဆင်ခြင်ကာ <hr> စာမျက်နှာ-23 <br> ကြည့်ရှုတော်မူ၏။ ထိုအခါ “ယနေ့ ငါဘုရား ကြွသွားလျှင် အင်္ဂုလိမာလအား အကျိုးရှိလိမ့်မည်။ ငါဘုရား ကြွမသွားခဲ့လျှင် မိခင်ကို သတ်ပေတော့မည်။ မိခင်ကို သတ်မိက သူ ငရဲမကျအောင် ငါဘုရား ကယ်နိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်” ဟု မြင်တော်မူ၍ တောထဲသို့ ကြွသွားတော်မူသည်။ လူတစ်ထောင်ပြည့်ရန် တစ်ယောက်သာ လိုတော့သဖြင့် ပထမဆုံး တွေ့သူကို “တွေ့ရာသင်္ချိုင်း ဓားမဆိုင်း” သတ်ရန် အားခဲထားသော အင်္ဂုလိမာလသည် ဘုရားရှင်ကို မြင်လျှင်မြင်ချင်း ဒုန်းစိုင်းပြေးကာ လိုက်လေတော့သည်။ သို့သော် ဘုရားရှင်၏ တန်ခိုးတော်ကြောင့် ဘယ်လိုမှ လိုက်၍ မမီပေ။ ထိုအခါ လွန်စွာ အံ့ဩပြီး “ရဟန်း . . . ရပ်လော့၊ ရပ်လော့” ဟု ဆို၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက “အင်္ဂုလိမာလ . . . ငါသည် ရပ်နေ၏” ဟု မိန့်တော်မူ၏။<br><br>ထိုအခါ အင်္ဂုလိမာလက “အဘယ့်ကြောင့် ထိုကဲ့သို့ ပြောကြားပါသနည်း” ဟု လျှောက်ထား၏။ မြတ်စွာဘုရားက “အင်္ဂုလိမာလ .. ငါကား တုတ်၊ ဓားလက်နက်ကို မဆောင်ဘဲ မေတ္တာကို ဆောင်ကာ မေတ္တာတရား၌ ရပ်တည်နေသူ ဖြစ်၏။ သင်ကား <hr> စာမျက်နှာ-24 <br> မေတ္တာကို မဆောင်ဘဲ တုတ် ဓား လက်နက်ကို ဆောင်ကာ လူပေါင်းများစွာကို လိုက်သတ်နေသဖြင့် အပါယ်ငရဲသို့ ပြေးသွားနေသူ ဖြစ်၏” ဟု မိန့်တော်မူ၏။ ထိုအခါ အင်္ဂုလိမာလသည် “အင်း. . . ဤမျှအထိ အဆင့်အတန်းမြင့်သော စကားကို ပြောကြားသူမှာ မဟာမာယာ၏ သားတော် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား ဘုရားသာ ဖြစ်ရမည်၊ ဘုရားမှတစ်ပါး အခြားသူကား ဤစကားမျိုးကို မပြောဆိုနိုင်ရာ” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ချပြီး သတိသံဝေဂရကာ လက်နက်နှင့် မေတ္တာကို လဲလှယ်ပြီး မြတ်စွာဘုရား၏ ခြေတော်အစုံ ကြာပဒုံကို လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးကန်တော့ကာ ရဟန်းပြုခွင့် တောင်းခဲ့လေသည်။ အနှိုင်းမဲ့ကရုဏာရှင် မြတ်စွာဘုရားက “<b>ဧဟိ ဘိက္ခု</b>- ရဟန်း ... လာလော့” ဟု ခေါ်တော်မူ၍ အင်္ဂုလိမာလသည် ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့လေသည်။<br><br>တစ်နေ့သောအခါ၌ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ ဆွမ်းခံကြွစဉ် သားမဖွားနိုင်သော အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ကို မြင်၍ ကရုဏာဖြစ်ကာ ကျောင်းသို့ ပြန်ရောက်သော <hr> စာမျက်နှာ-25 <br> အခါ ထိုအကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထား၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားက အရှင်အင်္ဂုလိမာလအား ထိုအမျိုးသမီးအထံသို့ သွား၍ “<b>ယတောဟံ ဘဂိနိ</b>” စသည်ဖြင့် သစ္စာဆိုရန် သင်ပေးတော်မူ၏။ အရှင်အင်္ဂုလိမာလသည် မြတ်စွာဘုရား သင်ပေးတော်မူသည့်အတိုင်း ထိုအမျိုးသမီးထံသို့ သွား၍ သစ္စာဆိုရာ ထိုအမျိုးသမီး၏ ကိုယ်ဝန်မှာ ချောမွေ့ညင်သာစွာ ဖွားမြင်လာလေ၏။ မိခင်ရော ကလေးပါ ကျန်းမာ၍ ဝမ်းသာ ပျော်ရွှင်ကြလေသည်။ ဤသို့ အရှင်အင်္ဂုလိမာလ၏ သစ္စာဆိုပုံကို ပြသောသုတ် ဖြစ်သောကြောင့် ဤသုတ်ကို အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပရိတ်တော်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလေသည်။<br><h3>၁၁။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထု</h3>အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၏ အနီး ပိပ္ပလိလိုဏ်ဂူ၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရှင်မဟာကဿပသည် မကျန်းမမာ ဖြစ်တော်မူ၏။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင် <hr> စာမျက်နှာ-26 <br> မဟာကဿပအထံသို့ ကြွတော်မူပြီး ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားကို ဟောကြား ချီးမြှင့်တော်မူ၏။ ထိုတရားတော်ကို နာရခြင်းကြောင့် အရှင်မဟာကဿပ၏ ရောဂါမှာ ချက်ချင်းပင် ယူပစ်သလို ပျောက်ကင်းသွားပေတော့သည်။ ထိုတရားကို နာကြားရသော အရှင်မြတ်အား “ငါကား ရဟန်းပြု၍ ခုနစ်ရက်မြောက်သော နေ့မှာပင် သစ္စာတရားတို့ကို သိ၍ ဤဗောဇ္ဈင်တရားများ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ဖူး၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကား ဝဋ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်ကြောင်းအစစ် တကယ်ဖြစ်ပါပေသည်တကား...” ဟု စဉ်းစားဆင်ခြင်မိလေ၏။ ထိုအခါ အရှင်မြတ်၏ ကိုယ်မှ သွေးသားများ ကြည်လင်၍ ဥပါဒါရုပ်များ စင်ကြယ်လာမှုကြောင့် အရှင်မြတ်၏ ရောဂါဝေဒနာ လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကင်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<br><br>ထို့အတူ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ သီတင်းသုံးတော်မူသော အရှင်မောဂ္ဂလာန်မထေရ်မြတ် မကျန်းမာစဉ် ဤဗောဇ္ဈင်တရားကိုပင် ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူ၍ <hr> စာမျက်နှာ-27 <br> အရှင်မြတ်၏ ရောဂါလည်း ချက်ချင်းပင် ပျောက်ကင်းခဲ့ပေသည်။<br><br>အခါတစ်ပါးမှာတော့ ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင် မကျန်းမာတော်မူ၍ အရှင်စုန္ဒအား ဤဗောဇ္ဈင်တရားကို ရွတ်ဆိုစေ၍ နာကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဗောဇ္ဈင်တရား ပြီးဆုံး၍ သာဓုခေါ်ဆိုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဘုရားရှင်၏ ရောဂါဝေဒနာလည်း ချက်ချင်း ပျောက်ကင်းသွားပေတော့သည်။<br><br>ဤသို့ ဗောဇ္ဈင်တရားတို့၏ အကျိုးများကို ပြဆိုသောကြောင့် ဤသုတ်ကို ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်-ဟု ခေါ်ဆိုကြလေသည်။<br><br><b>မှတ်ချက်။</b> ။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်ကား ရှေးဆရာတော်ကြီးများ သီကုံးထားသော ဂါထာများနှင့် ထိုကျမ်း ဤကျမ်းတို့မှ ထုတ်နုတ် ဖော်ပြထားသော ဂါထာများသာ ဖြစ်၍ ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြဝတ္ထု သီးခြားမရှိပါ။<br><br><b>ပရိတ်တော် ဖြစ်ပေါ်လာပုံပြ ဝတ္ထုများ ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-28 <br> <h3>ပရိတ်တော် ပါဠိ</h3><br><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><h3>ပရိတ်တော်နိဒါန်း</h3><b>နတ်ဗြဟ္မာများကို ဖိတ်ကြားခြင်း</b><br><br>၁။ <b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊</b><br><b>အတြာ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။</b><br><b>သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊</b><br><b>သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b><br><br>၂။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br><br>၃။ <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br>၄။ <b>ယေ သန္တာ သန္တစိတ္တာ၊ တိသရဏသရဏာ၊ ဧတ္ထ လောကန္တရေ ဝါ။</b><br><b>ဘုမ္မာ ဘုမ္မာ စ ဒေဝါ၊ ဂုဏဂဏဂဟဏဗျာဝဋာ သဗ္ဗကာလံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-29 <br> <b>ပရိတ်တော် ပါဠိ အသံထွက်ပုံ</b><br><br><b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br>၁။ သမန်တာ စက်က-ဝါလေသု၊ အတ်တရာ ဂစ်ဆန်တု ဒေဝတာ။ သတ်ဓမ်မံ မုနိ ရာဇတ်သ၊ သုဏန်တု သက်ဂ-မောက်ခ-ဒံ။<br><br>၂။ ဓမ်မတ်သဝန-ကာလော အယံ ဘတ်ဒန်တာ။<br><br>၃။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓတ်သ။ (သုံးခေါက်ဆို)<br><br>၄။ ယေ သန်တာ သန်တ-စိတ်တာ, တိသရဏ သရဏာ, အစ်ထ လောကန်တရေ ဝါ။ ဘုမ်မာ ဘုမ်မာ စ ဒေဝါ၊ ဂုဏ-ဂဏ-ဂဟဏ ဗျာဝတာ သပ်ဗ-ကာလံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-30 <br> <b>ဧတေ အာယန္တု ဒေဝါ၊</b><br><b>ဝရကနကမယေ၊</b><br><b>မေရုရာဇေ ဝသန္တော၊ သန္တော သန္တောသဟေတုံ၊ မုနိဝရဝစနံ၊ သောတုမဂ္ဂံ သမဂ္ဂါ။</b><br>၅။ <b>သဗ္ဗေသု စက္ကဝါဠေသု၊</b><br><b>ယက္ခာ ဒေဝါ စ ဗြဟ္မနော။</b><br><b>ယံ အမှေဟိ ကတံ ပုညံ၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာဓကံ။</b><br>၆။ <b>သဗ္ဗေ တံ အနုမောဒိတွာ၊</b><br><b>သမဂ္ဂါ သာသနေ ရတာ။</b><br><b>ပမာဒရဟိတာ ဟောန္တု၊ အာရက္ခာသု ဝိသေသတော။</b><br>၇။ <b>သာသနဿ စ လောကဿ၊</b><br><b>ဝုဍ္ဎီ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-31 <br> အေတေ အာယန်တု ဒေဝါ၊<br>ဝရ-ကနက-မယေ မေရုရာဇေ ဝသန်တော၊ သန်တော သန်တောသ-ဟေတုံ၊ မုနိ-ဝရ-ဝစနံ၊ သောတု-မက်ဂံ သမက်ဂါ။<br>၅။ သပ်ဗေသု စက်က-ဝါဠေသု၊ ယက်ခါ ဒေဝါ စ ဗြန်မနော။ ယံ အန်မှေဟိ ကတံ ပုန်ညံ၊ သပ်ဗ-သမ်ပတ်တိ သာဓကံ။<br>၆။ သပ်ဗေ တံ အနုမောဒိတ်တဝါ၊ သမက်ဂါ သာသနေ ရတာ။ ပမာဒ-ရဟိတာ ဟွန်တု၊ အာရက်ခါသု ဝိသေသတော။<br>၇။ သာသနတ်သ စ လောကတ်သ၊<br>ဝုတ်ဒီ ဘဝတု သပ်ဗဒါ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-32 <br> <b>သာသနမ္ပိ စ လောကဉ္စ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၈။ <b>သဒ္ဓိံ ဟောန္တု သုခီ သဗ္ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ္တနော။</b><br><b>အနီဃာ သုမနာ ဟောန္တု၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br>၉။ <b>ရာဇတော ဝါ စောရတော ဝါ မနုဿတော ဝါ အမနုဿတော ဝါ အဂ္ဂိတော ဝါ ဥဒကတော ဝါ ပိသာစတော ဝါ ခါဏုကတော ဝါ ကဏ္ဍကတော ဝါ နက္ခတ္တတော ဝါ ဇနပဒရောဂတော ဝါ အသဒ္ဓမ္မတော ဝါ အသန္ဒိဋ္ဌိတော ဝါ အသပ္ပုရိသတော ဝါ စဏ္ဍဟတ္ထိ အဿ မိဂ ဂေါဏ ကုက္ကုရ အဟိ ဝိစ္ဆိက မဏိသပ္ပ ဒီပိ၊ အစ္ဆ တရစ္ဆ သူကရ မဟိံသ၊ ယက္ခ ရက္ခသာဒီဟိ၊</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-33 <br> သာသနမ်ပိ စ လောကင်စ၊ ဒေဝါ ရက်ခန်တု သပ်ဗဒါ။<br>၈။ သတ်ဒိန် ဟွန်တု သုခီ သပ်ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ်တနော။ အ-နီဃာ သုမနာ ဟွန်တု၊ သဟ သပ်ဗေဟိ ညာတိဘိ။<br>၉။ ရာဇ-တော ဝါ စောရ-တော ဝါ မနုတ်သ-တော ဝါ အမနုတ်သ-တော ဝါ အက်ဂိ-တော ဝါ ဥဒက-တော ဝါ ပိသာစ-တော ဝါ ခါဏုက-တော ဝါ ကန်တက-တော ဝါ နတ်ခတ်တ-တော ဝါ ဇနပဒ-ရောဂ-တော ဝါ အ-သတ်ဓမ်မ-တော ဝါ အ-သန်ဒိတ်ထိ-တော ဝါ အ-သပ်ပုရိသ-တော ဝါ စန်ဒ ဟတ်ထိ အတ်သ မိဂ ဂေါဏ ကုတ်ကုရ အဟိ ဝိတ်ဆိက၊ မဏိသပ်ပ ဒီပိ၊ အစ်ဆ တရစ်ဆ သူကရ မဟိန်သ ယက်ခ ရက်ခသာဒီဟိ၊<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-34 <br> <b>နာနာဘယတော ဝါ နာနာရောဂတော ဝါ နာနာဥပဒ္ဒဝတော ဝါ အာရက္ခံ ဂဏှန္တု။</b><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ်</h3>၁၀။ <b>ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိံသု သဒေဝကာ။</b><br><b>သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိသဉ္စ မင်္ဂလံ။</b><br>၁၁။ <b>ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊ သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊ မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၂။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ၊</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><b>အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-35 <br> နာနာဘယ-တော ဝါ နာနာရောဂ-တော ဝါ နာနာ ဥပတ်ဒဝ-တော ဝါ အာရက်ခံ ဂန်နှန်တု။<br>၁။ မင်ဂလ-သုတ်<br>၁၀။ ယံ မင်ဂလံ ဒွါဒသ-ဟိ၊ စိန်တယိန်သု သ-ဒေဝကာ။ သွတ်ထာနံ နာဓိဂစ်ဆန်တိ၊ အတ်ထတ်တိန်သင်စ မင်ဂလံ။<br>၁၁။ ဒေသိတံ ဒေဝ-ဒေဝေန၊ သပ်ဗ-ပါပ-ဝိနာသနံ။ သပ်ဗ-လောက-ဟိတတ်ထာယ၊ မင်ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၂။ အေဝံ မေ သုတံ...<br>အေကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ်ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အ-နာထ-ပိန်ဒိကတ်သ အာရာမေ။ အထ-ခေါ အင်ည-တရာ ဒေဝတာ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-36 <br> <b>အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ။ ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ။</b><br>၁၃။ <b>ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ၊ မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ။</b><br><b>အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ၊ ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၄။ <b>အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ။</b><br><b>ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၅။ <b>ပတိရူပဒေသဝါသော စ၊ ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-37 <br> အဘိတ်ကန်တာယ ရုတ်တိယာ အဘိတ်ကန်တ-ဝန်နာ ကေဝလ-ကပ်ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသစ်တဝါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပ-သင်ကမိ၊ ဥပသင်ကမိတ်တဝါ ဘဂဝန်တံ အဘိဝါဒစ်တဝါ အေက-မန်တံ အတ်ထာသိ။ အေက-မန်တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ၊ ဘဂဝန်တံ ဂါထာယ အစ်ဈဘာသိ။<br>၁၃။ ဗဟူ ဒေဝါ မနုတ်သာ စ၊ မင်ဂလာနိ အ-စိန်တယုံ။ အာကင်ခ-မာနာ သွတ်ထာနံ၊ ဗြူဟိ မင်္ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၄။ အ-သေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပန်ဒိတာနင်စ သေဝနာ။ ပူဇာ စ ပူဇနေယာနံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၅။ ပတိရူပ-ဒေသ-ဝါသော စ၊ ပုပ်ဗေ စ ကတ-ပုန်ည-တာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-38 <br> <b>အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၆။ <b>ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ၊ ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော။</b><br><b>သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၇။ <b>မာတာပိတုဥပဋ္ဌာနံ၊ ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၈။ <b>ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ၊ ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၁၉။ <b>အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊ မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော။</b><br><b>အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု၊ ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-39 <br> အတ်တ-သမ်မာ ပဏီဓိ စ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၆။ ဗာဟုသစ်စင်စ သိပ်ပင်စ၊ ဝိနယော စ သုသိတ်ခိတော။ သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊ ဧတံ မင်္ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၇။ မာတာပိတု ဥပတ်ထာနံ၊ ပုတ်တ-ဒါရတ်သ-သင်္ဂဟော။ အနာကုလာ စ ကမ်မန်တာ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၈။ ဒါနင်စ ဓမ်မ-စရိယာ စ၊ ညာတကာနင်စ သင်ဂဟော။ အန-ဝစ်ဇာနိ ကမ်မာနိ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၁၉။ အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊ မစ်ဇ-ပါနာ စ သံယမော။ အပ်ပမာဒေါ စ ဓမ်မေသု၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-40 <br> ၂၀။ <b>ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊</b><br><b>သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၁။ <b>ခန္တီ စ သောဝစဿတာ၊</b><br><b>သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၂။ <b>တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ၊</b><br><b>အရိယသစ္စာနဒဿနံ။</b><br><b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၃။ <b>ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ၊</b><br><b>စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ။</b><br><b>အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>၂၄။ <b>ဧတာဒိသာနိ ကတွာန၊</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ မပရာဇိတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-41 <br> ၂ဝ။ ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊ သန်တုတ်ထိ စ ကတင်ညုတာ။ ကာလေန ဓမ်မတ်သဝနံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၁။ ခန်တီ စ သောဝစပ်သ-တာ၊ သမဏာနင်စ ဒတ်သနံ။ ကာလေန ဓမ်မ-သာကစ်ဆာ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၂။ တပေါ စ ဗြန်မ-စရိယင် စ၊ အရိယ-သစ်စာန-ဒတ်သနံ။ နိတ်ဗာန-သစ်ဆိကိရိယာ စ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၃။ ဖုတ်ထတ်သ လောက-ဓမ်မေဟိ၊ စိတ်တံ ယတ်သ န ကမ်ပတိ။ အ-သောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊ အေတံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။<br>၂၄။ အေတာဒိသာနိ ကတ်တဝါန၊ သပ်ဗတ်ထ-မပရာဇိတာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-42 <br> <b>သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိ ဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><b>မင်္ဂလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၂။ ရတနသုတ်</h3>၂၅။ <b>ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော ဒသ ဥပပါရမိယော ဒသ ပရမတ္ထပါရမိယောတိ သမတိံသ ပါရမိယော ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထစရိယံ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿာ စရိယာယော ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တိံ ဇာတိံ အဘိနိက္ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ မာရဝိဇယံ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-43 <br> သပ်ဗတ်ထ သွတ်ထိန် ဂစ်ဆန်တိ၊ တံ တေသံ မင်ဂလ-မုတ်တမံ။ မင်ဂလသုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၂။ ရတန-သုတ်<br>၂၅။ ပဏိဓာနတော ပတ်ထာယ တထာဂတတ်သ ဒသ ပါရမိယော ဒသ အုပပါရမိယော ဒသ ပရမတ်ထ ပါရမိယောတိ သမတိန်သ ပါရမိယော ပင်စ-မဟာ-ပရိတ်စာဂေ လောကတ်ထ-စရိယံ ညာတတ်ထ-စရိယံ ဗုတ်ဓတ်ထ-စရိယန်တိ တိတ်သော စရိယာယော ပစ်ဆိမ-ဘဝေ ဂတ်ဘ-ဝေါက်ကန်တိန် ဇာတိန် အဘိနိတ်ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိ ပန်လင်ကေ မာရဝိဇယံ သပ်ဗင်ညုတင်ညာနပ် ပတိဝေဓံ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-44 <br> <b>ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ သဗ္ဗေပိ မေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ-</b><br>၂၆။ <b>ကောဋီသတသဟဿသု၊</b><br><b>စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ။</b><br><b>ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊</b><br><b>ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။</b><br>၂၇။ <b>ရောဂါမနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ-</b><br><b>သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။</b><br><b>ခိပ္ပ မန္တရဓာပေသိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၂၈။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ၀ အန္တလိက္ခေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-45 <br> ဓမ်မစက်ကပ်ပဝတ်တနံ, နဝ လောကုတ်တရ ဓမ်မေတိ သပ်ဗေပိမေ ဗုတ်ဓဂုဏေ အာဝစ်ဇစ်တဝါ၊ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန်တရေသု၊ တိယာမ-ရတ်တိန် ပရိတ်တံ ကရွန်တော၊ အာယတ်သမာ အာနန်ဒတ်ထေရော ဝိယ၊ ကာရုန်ည-စိတ်တံ အုပတ်ထပစ်တဝါ။<br>၂၆။ ကောတီသတ-သဟတ်သေသု၊ စက်က-ဝါလေသု ဒေဝတာ။ ယတ်သာနံ ပတိတ်ဂန်နှန်တိ၊ ယင်စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။<br>၂၇။ ရောဂါ မနုတ်သ-ဒုတ်ဘိတ်ခ၊ သမ်ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။ ခိပ်ပ-မန်တရ-ဓာပေသိ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၂၈။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိဝ အန်တ-လိတ်ခေ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-46 <br> <b>သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု၊</b><br><b>အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။</b><br>၂၉။ <b>တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။</b><br><b>ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ၊</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။</b><br>၃၀။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၁။ <b>ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။</b><br><b>န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-47 <br> သပ်ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန်တု၊ အထောပိ သက်ကစ်စ သုနန်တု ဘာသိတံ။<br>၂၉။ တတ်သမာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သပ်ဗေ၊ မစ်တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။ ဒိဝါ စ ရတ်တော စ ဟရန်တိ ယေ ဗလိန်၊ တတ်သမာ ဟိ နေ ရက်ခထ အပ်ပမတ်တာ။<br>၃၀။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၁။ ခယံ ဝိရာဂံ အ-မတံ ပဏီတံ၊ ယဒစ်ဈဂါ သက်ကျမုနီ သမာဟိတော။ န တေန ဓမ်မေန သမတ်ထိ ကိန်စိ၊ အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-48 <br> ၃၂။ <b>ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ၊</b><br><b>သမာဓိ မာနန္တရိကည မာဟု။</b><br><b>သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၃။ <b>ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ၊</b><br><b>စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။</b><br><b>တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ၊</b><br><b>ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၄။ <b>ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန၊</b><br><b>နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ။</b><br><b>တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊</b><br><b>လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗူတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-49 <br> ၃၂။ ယံ ဗုတ်ဓ-သစ်ထော ပရိဝန်နယီ သုစိန်၊ သမာဓိ မာနန်တရိ ကင်ည-မာဟု။ သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိတ်ဇတိ၊ အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၃။ ယေ ပုတ်ဂလာ အတ်ထ-သတံ ပသတ်ထာ၊ စတ်တာရိ အေတာနိ ယုဂါနိ ဟွန်တိ။ တေ ဒက်ခိနေယာ သုဂတတ်သ သာဝကာ၊ အေတေသု ဒိန်နာနိ မဟပ်ဖလာနိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၄။ ယေ သုပ်ပယုတ်တာ မနသာ ဒန်လှေန၊ နိုက်ကာမိနော ဂေါတမ-သာသနမ်မှိ။ တေ ပတ်တိပတ်တာ အမတံ ဝိဂယ်ယှ၊ လတ်ဓာ မုဓာ နိတ်ဗုတိ ဘုန်ဇမာနာ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။ <hr> စာမျက်နှာ-50 <br> ၃၅။ <b>ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ၊ စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။ တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၆။ <b>ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊ ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊ န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၇။ <b>သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊ တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊ သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-51 <br> ၃၅။ ယထိန်ဒ-ခီလော ပထဝိတ်သိတော သိယာ၊ စတုတ်ဘိ ဝါတေဟိ အသမ်ပကမ်ပိယော။ တထူပမံ သပ်ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ်စာနိ အဝစ်စ ပတ်သတိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၆။ ယေ အရိယ-သစ်စာနိ ဝိဘာဝယန်တိ၊ ဂမ်ဘီရ-ပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိန်စာပိ တေ ဟွန်တိ ဘုသံ ပမတ်တာ၊ န တေ ဘဝံ အတ်ထမ-မာဒိယန်တိ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၇။ သဟာဝတ်သ ဒတ်သန-သမ်ပဒါယ၊ တယတ်သု ဓမ်မာ ဇဟိတာ ဘဝန်တိ။ သက်ကာယ-ဒိတ်ထိ ဝိစိကိတ်ဆိတင်စ၊ သီလပ်ဗတံ ဝါပိ ယဒတ်ထိ ကိန်စိ။ <hr> စာမျက်နှာ-52 <br> ၃၈။ <b>စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊ ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၃၉။ <b>ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။ အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆေဒါယ၊ အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၀။ <b>ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊ ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။ တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊ နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-53 <br> ၃၈။ စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ်ပမုတ်တော၊ ဆစ်စာဘိဌာနာနိ အဘပ်ဗ-ကာတုံ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၃၉။ ကိန်စာပိ သော ကမ်မ-ကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတ-သာ ဝါ။ အ-ဘပ်ဗ သော တတ်သ ပတိတ်ဆဒါယ၊ အ-ဘပ်ဗတာ ဒိတ်ထ-ပဒတ်သ ဝုတ်တာ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၀။ ဝနပ်ပဂုံဗေ ယထ ဖုတ်သိတက်ဂေ၊ ဂိန်မှာနမာသေ ပထမတ်သမိန် ဂိန်မှေ။ တထူပမံ ဓမ်မဝရံ အဒေသယိ၊ နိတ်ဗာန-ဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ။ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။ <hr> စာမျက်နှာ-54 <br> ၄၁။ <b>ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊ အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၂။ <b>ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊ ဝိရတ္တစိတ္တာ ယတိကေ ဘဝသ္မိံ။ တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရုဠိဆန္ဒာ၊ နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၃။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၄၄။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-55 <br> ၄၁။ ဝရော ဝရင်ညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊ အနုတ်တရော ဓမ်မ-ဝရံ အဒေသယိ။ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၂။ ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ်ထိ သမ်ဘဝံ၊ ဝိရတ်တ-စိတ်တာ ယတိကေ ဘဝ-သမိန်။ တေ ခီဏ-ဗီဇာ အ-ဝိရုန်လှိ ဆန်ဒါ၊ နိတ်ဗန်တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၃။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ ဗုတ်ဓံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၄၄။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ ဓမ်မံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-56 <br> ၄၅။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊ သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br><b>ရတနသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၃။ မေတ္တသုတ်</h3>၄၆။ <b>ယဿာနုဘာဝတော ယက္ခာ၊ နေဝ ဒဿန္တိ ဘီသနံ။ ယဉှိ စေဝါနုယုဉ္ဇန္တော၊ ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတော။</b><br>၄၇။ <b>သုခံ သုပတိ သုတ္တော စ၊ ပါပံ ကိဉ္စိ န ပဿတိ။ ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၄၈။ <b>ကရဏီယမတ္ထကုသလေန၊ ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-57 <br> ၄၅။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန်တ-လိတ်ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝ-မနုတ်သ-ပူဇိတံ၊ သံဃံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>ရတနသုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၃။ မစ်တ-သုတ်<br>၄၆။ ယတ်သာ နုဘာဝ-တော ယက်ခါ၊ နေဝ ဒတ်သင်တိ ဘီသနံ။ ယင်ညှိ စေဝါ-နုယုန်ဇန်တော၊ ရတ်တိန်ဒိဝ-မတန်ဒိတော။<br>၄၇။ သုခံ သုပတိ သုတ်တော စ၊ ပါပံ ကိန်စိ န ပတ်သတိ။ အေဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၄၈။ ကရဏီယ-မတ်ထ-ကုသလေန၊ ယန်တ-သန်တံ ပဒံ အဘိသမစ်စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-58 <br> <b>သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ၊ သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ။</b><br>၄၉။ <b>သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊ အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။ သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊ အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွနနုဂိဒ္ဓေါ။</b><br>၅၀။ <b>န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ၊ ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။ သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>၅၁။ <b>ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ၊ တသာ ဝါ ထာဝရာဝနဝသေသာ။ ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန္တာ၊ မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ။</b><br>၅၂။ <b>ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေ ဝ အဒိဋ္ဌာ၊ ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ။ ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ၊ သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-59 <br> သက်ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ၊ သုဝစော စတ်သ မုဒု အနတိမာနီ။<br>၄၉။ သန်တုတ်သကော စ သုဘရော စ၊ အပ်ပ-ကိတ်စော စ သန်လဟုက-ဝုတ်တိ။ သန်တိန်ဒရိယော စ နိပကော စ၊ အပ်ပဂတ်ဗော ကုလေသွနနုဂိတ်ဓော။<br>၅၀။ န-စ-ခုတ်ဒ-မာစရေ ကိန်စိ၊ ယေန ဝိန်ညူ ပရေ အုပ-ဝဒေယုံ။ သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟွန်တု၊ သပ်ဗ-သတ်တာ ဘဝန်တု သုခိတတ်တာ။<br>၅၁။ ယေ ကေစိ ပါဏ-ဘူတတ်ထိ၊ တသာ ဝါ ထာဝရာဝ-နဝသေသာ။ ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန်တာ၊ မစ်ဈိမာ ရတ်သကာ အဏုက-ထူလာ။<br>၅၂။ ဒိတ်ထာ ဝါ ယေ ဝ အ-ဒိတ်ထာ၊ ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန်တိ အ-ဝိဒူရေ။ ဘူတာ ဝ သမ်ဘဝေသီ ဝ၊ သပ်ဗ-သတ်တာ ဘဝန်တု သုခိတတ်တာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-60 <br> ၅၃။ <b>န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ၊</b><br><b>နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ။</b><br><b>ဗျာရောသနာ ပဋိဃသည-</b><br><b>နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ။</b><br>၅၄။ <b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တ-</b><br><b>မာယုသာ ဧက ပုတ္တ' မနုရက္ခေ။</b><br><b>ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>၅၅။ <b>မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိံ၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br><b>ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ၊</b><br><b>အသမ္ဗာဓံ အဝေရ' မသပတ္တံ။</b><br>၅၆။ <b>တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နောဝ၊</b><br><b>သယာနော ယာဝတာ'ဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ။</b><br><b>ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ၊</b><br><b>ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရ' မိဓ မာဟု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-61 <br> ၅၃။ န ပရော ပရံ နိကုပ်ဗေထ၊<br>နာတိ မင်ညေထ ကတ်ထ-စိ န ကင်စိ။<br>ဗျာရောသနာ ပတိဃသင်ည၊<br>နင်ည မင်ညတ်သ ဒုတ်ခ မိတ်ဆေယ။<br>၅၄။ မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ်တ၊<br>မာယုသာ အေက ပုတ်တ မနုရက်ခေ။<br>အေဝမ်ပိ သပ်ဗ-ဘူတေသု၊<br>မာနသံ ဘာဝယေ အ-ပရိမာဏံ။<br>၅၅။ မစ်တင်စ သပ်ဗ-လောကတ်သမိန်၊<br>မာနသံ ဘာဝယေ အ-ပရိမာဏံ။<br>အုတ်ဓံ အဓော စ တိရိယင်စ၊<br>အ-သမ်ဗာဓံ အ-ဝေရ မ-သပတ်တံ။<br>၅၆။ တိတ်ထံ စရံ နိသိန်နော ဝ၊<br>သယာနော ယာဝတတ်သ ဝိတ မိတ်ဓော။<br>အေတံ သတိန် အဓိတ်ထေယ၊<br>ဗြန်မ မေတံ ဝိဟာရ-မိဓ-မာဟု။ <hr> စာမျက်နှာ-62 <br> ၅၇။ <b>ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ၊</b><br><b>သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော။</b><br><b>ကာမေသု ဝိနေယျ ဂေဓံ၊</b><br><b>န ဟိ ဇာတု' ဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတိ။</b><br><b>မေတ္တသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၄။ ခန္ဓသုတ်</h3>၅၈။ <b>သဗ္ဗာသီဝိသဇာတီနံ၊</b><br><b>ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံ ဝိယ။</b><br><b>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊</b><br><b>သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။</b><br>၅၉။ <b>အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊</b><br><b>သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၆၀။ <b>ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-63 <br> ၅၇။ ဒိတ်ထိန် စ အနုပက်ဂမ်မ၊<br>သီလ-ဝါ ဒတ်သနေန သမ်ပန်နော။<br>ကာမေသု ဝိနေယ ဂေဓံ၊<br>န ဟိ ဇာတုတ်-ဂတ်ဘ သေယ ပုန ရေတိ။<br>မစ်တ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br>***<br><br>ခန်ဓ-သုတ်<br>၅၈။ သပ်ဗာသီဝိသ-ဇာတီနံ၊<br>ဒိတ်ဗ-မန်တာ ဂဒံ ဝိယ။<br>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊<br>သေသင်စာပိ ပရိတ်သယံ။<br>၅၉။ အာဏာ-ခစ်တန်မှိ သပ်ဗတ်ထ၊<br>သပ်ဗဒါ သပ်ဗ-ပါဏိနံ။<br>သပ်ဗ-သောပိ နိဝါရေတိ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၆ဝ။ ဝိရူပက်ခေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ အေရာပထေဟိ မေ။ <hr> စာမျက်နှာ-64 <br> <b>ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။</b><br>၆၁။ <b>အပါဒကေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။</b><br><b>စတုပ္ပဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊</b><br><b>မေတ္တံ ဗဟုပ္ပဒေဟိ မေ။</b><br>၆၂။ <b>မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊</b><br><b>မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။</b><br><b>မာ မံ စတုပ္ပဒေါ ဟိံသိ၊</b><br><b>မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပဒေါ။</b><br>၆၃။ <b>သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊</b><br><b>မာ ကိဉ္စိ ပါပ' မာဂမာ။</b><br>၆၄။ <b>အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊</b><br><b>အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။</b><br><b>အပ္ပမာဏော သံဃော၊</b><br><b>ပမာဏဝန္တာနိ သရီသပါနိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-65 <br> ဆ-ဗျာ ပုတ်တေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ကန်ဏှာ ဂေါတမကေဟိ စ။<br>၆၁။ အပါဒကေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။<br>စတုပ် ပဒေဟိ မေ မစ်တံ၊<br>မစ်တံ ဗဟုပ်ပဒေဟိ မေ။<br>၆၂။ မာ မံ အ-ပါဒကော ဟိန်သိ၊<br>မာ မံ ဟိန်သိ ဒွိပါဒကော။<br>မာ မံ စတုပ်ပဒေါ ဟိန်သိ၊<br>မာ မံ ဟိန်သိ ဗဟုပ်ပဒေါ။<br>၆၃။ သပ်ဗေ သတ်တာ သပ်ဗေ ပါဏာ၊<br>သပ်ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။<br>သပ်ဗေ ဘတ်ဒရာနိ ပတ်သန်တု၊<br>မာ ကိန်စိ ပါပ မာဂမာ။<br>၆၄။ အပ်-ပမာဏော ဗုတ်ဓော၊<br>အပ်-ပမာဏော ဓမ်မော။<br>အပ်-ပမာဏော သံဃော၊<br>ပမာဏဝန်တာနိ သရီသပါနိ။ <hr> စာမျက်နှာ-66 <br> <b>အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊</b><br><b>ဥဏ္ဏနာဘီ သရဗူ မူသိကာ။</b><br>၆၅။ <b>ကတာ မေ ရက္ခာ,</b><br><b>ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။</b><br><b>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊</b><br><b>နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</b><br><b>ခန္ဓသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><h3>၅။ မောရသုတ်</h3>၆၆။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။</b><br><b>ယေန သံဝိဟိတာရက္ခံ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။</b><br>၆၇။ <b>စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊</b><br><b>နေဝ သက္ခိသု ဂဏှိတုံ။</b><br><b>“ဗြဟ္မမန္တ” န္တိ အက္ခာတံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-67 <br> အဟိ ဝိတ်ဆိကာ သတပဒီ၊<br>အုန်န-နာဘီ သရဖူ မူသိကာ။<br>၆၅။ ကတာ မေ ရက်ခါ, ကတံ မေ ပရိတ်တံ၊<br>ပတိတ်ကမန်တု ဘူတာနိ။<br>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊<br>နမော သတ်တန်နံ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓာနံ။<br>ခန်ဓ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>၅။ မောရ-သုတ်<br>၆၆။ ပူရင်တံ ဗောဓိသမ်ဘာရေ၊ နိတ်ဗတ်တံ မောရ-ယောနိယံ။<br>ယေန သံဝိဟိတာရက်ခံ၊ မဟာသတ်တံ ဝနေစရာ။<br>၆၇။ စိရတ်သံ ဝါယမန်တာပိ၊ နေဝ သက်ခိန်သု ဂန်နှိတုံ။<br>“ဗြန်မ-မန်တန်” တိ အက်ခါတံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။ <hr> စာမျက်နှာ-68 <br> ၆၈။ <b>ဥဒေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။</b><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊ နမော ဝိမုတ္တာနံ, နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>၇ဝ။ <b>အပေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊</b><br><b>ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ရတ္တိ။</b><br>၇၁။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-69 <br> ၆၈။ ဥဒေတယံ စက်ခုမာ အေက-ရာဇာ၊ ဟရိတ်သ-ဝန်နော ပထဝိပ် ပ-ဘာသော။<br>တံ တံ နမတ်သာမိ ဟရိတ်သ-ဝန်နံ ပထဝိပ် ပ-ဘာသံ၊ တယစ်ဇ ဂုတ်တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။<br>၆၉။ ယေ ဗြန်မဏာ ဝေဒဂူ သပ်ဗ-ဓမ်မေ၊<br>တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန်တု။ နမတ်ထု ဗုတ်ဓာနံ, နမတ်ထု ဗောဓိယာ။<br>နမော ဝိမုတ်တာနံ, နမော ဝိမုတ်တိယာ။ အိမံ သော ပရိတ်တံ ကတ်တဝါ၊ မောရော စရတိ အေသနာ။<br>၇၀။ အပေတယံ စက်ခုမာ အေက-ရာဇာ၊ ဟရိတ်သ-ဝန်နော ပထဝိပ် ပ-ဘာသော။<br>တံ တံ နမတ်သာမိ ဟရိတ်သ-ဝန်နံ ပထဝိပ် ပ-ဘာသံ၊<br>တယစ်ဇ ဂုတ်တာ ဝိဟရေမု ရတ်တိန်။<br>၇၁။ ယေ ဗြန်မဏာ ဝေဒဂူ သပ်ဗ-ဓမ်မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန်တု။<br>နမတ်ထု ဗုတ်ဓာနံ နမတ်ထု ဗောဓိယာ၊ <hr> စာမျက်နှာ-70 <br> <b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဝါသ' မကပ္ပယိ။</b><br><b>မောရသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ်</h3>၇၂။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ ဝဋ္ဋဇာတိယံ။</b><br><b>ယဿ တေဇေန ဒါဝဂ္ဂီ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝိဝ္ဇယိ။</b><br>၇၃။ <b>ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ၊</b><br><b>လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br><br>၇၄။ <b>အတ္ထိ လောကေ သီလဂုဏော၊</b><br><b>သစ္စံ သောစေယျ' နုဒ္ဒယာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-71 <br> နမော ဝိမုတ်တာနံ၊ နမော ဝိမုတ်တိယာ။<br>အိမံ သော ပရိတ်တံ ကတ်တဝါ၊ မောရော ဝါသ မကပ်ပယိ။<br>မောရ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br>***<br><br>၆။ ဝတ်တ-သုတ်<br>၇၂။ ပူရင်တံ ဗောဓိသမ်ဘာရေ၊<br>နိပ်ဗတ်တံ ဝတ်တ-ဇာတိယံ။<br>ယတ်သ တေဇေန ဒါဝက်ဂိ၊<br>မဟာသတ်တံ ဝိဝစ်ဇယိ။<br>၇၃။ ထေရတ်သ သာရိပုတ်တတ်သ၊<br>လောကနာထေန ဘာသိတံ။<br>ကပ်ပတ်ထာယိ မဟာတေဇံ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၇၄။ အတ်ထိ လောကေ သီလ-ဂုဏော၊<br>သစ်စံ သောစေယျ နုတ်ဒယာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-72 <br> <b>တေန သစ္စေန ကာဟာမိ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ' မနုတ္တရံ။</b><br>၇၅။ <b>အာဝဇ္ဇေတွာ ဓမ္မဗလံ၊</b><br><b>သရိတွာ ပုဗ္ဗကေ ဇိနေ။</b><br><b>သစ္စဗလ' မဝဿာယ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ မကာသဟံ။</b><br>၇၆။ <b>သန္တိ ပက္ခာ အပတနာ၊</b><br><b>သန္တိ ပါဒါ အဝဉ္စနာ။</b><br><b>မာတာ ပိတာ စ နိက္ခန္တာ၊</b><br><b>ဇာတဝေဒ ပဋိက္ကမ။</b><br>၇၇။ <b>သဟ သစ္စေ ကတေ မယှံ၊</b><br><b>မဟာပဇ္ဇလိတော သိခီ။</b><br><b>ဝဇ္ဇေသိ သောဠသကရီသာနိ၊</b><br><b>ဥဒကံ ပတွာ ယထာ သိခီ။</b><br><b>သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊</b><br><b>ဧသာ မေ သစ္စပါရမီ။</b><br><b>ဝဋ္ဋသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-73 <br> တေန သစ်စေန ကာဟာမိ၊<br>သစ်စ-ကိရိယ မနုတ်တရံ။<br>၇၅။ အာဝစ်ဇစ်တဝါ ဓမ်မ-ဗလံ၊<br>သရိတ်တဝါ ပုပ်ဗကေ ဇိနေ။<br>သစ်စ-ဗလ-မဝတ်သာယ၊<br>သစ်စ-ကိရိယ မကာသဟံ။<br>၇၆။ သန်တိ ပက်ခါ အ-ပတနာ၊<br>သန်တိ ပါဒါ အ-ဝင်စနာ။<br>မာတာ ပိတာ စ နိတ်ခန်တာ၊<br>ဇာတ-ဝေဒ ပတိတ်ကမ။<br>၇၇။ သဟ သစ်စေ ကတေ မယ်ယံ၊<br>မဟာပစ်ဇလိတော သိခီ။<br>ဝစ်ဇေသိ သောလသ-ကရီသာနိ၊<br>အုဒကံ ပတ်တဝါ ယထာ သိခီ။<br>သစ်စေန မေ သမော နတ်ထိ၊<br>အေသာ မေ သစ်စ-ပါရမီ။<br>ဝတ်တ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-74 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ်</h3>၇၈။ <b>ယဿာ'နုဿရဏေနာပိ၊</b><br><b>အန္တလိက္ခေပိ ပါဏိနော။</b><br><b>ပတိဋ္ဌံ မဓိဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>ဘူမိယံ ဝိယ သဗ္ဗထာ။</b><br>၇၉။ <b>သဗ္ဗုပဒ္ဒဝဇာလမှာ၊</b><br><b>ယက္ခစောရာဒိသမ္ဘဝါ။</b><br><b>ဂဏနာ န စ မုတ္တာနံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၈၀။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ-</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ</b><br><b>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><b>တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ</b><br><b>“ဘိက္ခဝေါ” တိ။</b><br><b>“ဘဒ္ဒန္တေ” တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စာဿောသုံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-75 <br> ၇။ ဓဇက်ဂ-သုတ်<br>၇၈။ ယတ်သာ နုတ်သရဏေနာပိ၊<br>အန်တ-လိတ်ခေပိ ပါဏိနော။<br>ပတိတ်ထံ မဓိဂစ်ဆန်တိ၊<br>ဘူမိယံ ဝိယ သပ်ဗထာ။<br>၇၉။ သပ်ဗု-ပတ်ဒဝ-ဇာလန်မှာ၊<br>ယက်ခ-စောရာဒိ-သမ်ဘဝါ။<br>ဂဏနာ န စ မုတ်တာနံ၊<br>ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၈၀။ အေဝံ မေ သုတံ-<br>အေကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ်ထိယံ<br>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိန်ဒိကတ်သ အာရာမေ။<br>၈၁။ တ်တရ ခေါ-<br>ဘဂဝါ ဘိတ်ခူ အာမန်တေသိ “ဘိတ်ခဝေါ” တိ။<br>“ဘတ်ဒန်တေ” တိ၊<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-76 <br> <b>တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စာဿောသုံ။</b><br><b>ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ-</b><br><b>ဘူတပုဗ္ဗေ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါသုရသင်္ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။</b><br><b>အထ ခေါ ဘိက္ခဝေ သက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော ဒေဝေ တာဝတိံသေ အာမန္တေသိ-</b><br><b>သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်္ဂါမဂတာနံ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊</b><br><b>မမေဝ တသ္မိံ သမယေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။</b><br><b>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-77 <br> တေ ဘိတ်ခူ ဘဂဝ-တော ပစ်စတ်သောသုံ။<br>ဘဂဝါ အေတ-ဒဝေါစ-<br>ဘူတ-ပုပ်ဗေ ဘိတ်ခဝေ ဒေဝါသုရ-သင်ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။<br>အထ ခေါ ဘိတ်ခဝေ သက်ကော ဒေဝါန-မိန်ဒေါ ဒေဝေ တာဝတိန်သေ အာမန်တေသိ-<br>သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်ဂါမ-ဂတာနံ အုပ်ပစ်ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊<br>မမေဝ တတ်သမိန် သမယေ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ။<br>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ-<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-78 <br> ၈၂။ <b>နော စေ မေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊</b><br><b>ပဇာပတိဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၈၃။ <b>နော စေ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊</b><br><b>ဝရုဏဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-79 <br> ၈၂။ နော စေ မေ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ပဇာပတိတ်သ ဒေဝရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊<br>ပဇာပတိတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ ယံ ဘဝိတ်သတိ-<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၈၃။ နော စေ ပဇာပတိတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊<br>ဝရုနတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ၊<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-80 <br> ၈၄။ <b>နော စေ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဤသာနဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတီ”တိ။</b><br>၈၅။ <b>တံ ခေါ ပန ဘိက္ခဝေ သက္ကဿ ဝါ ဒေဝါနမိန္ဒဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ပဇာပတိဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဝရုဏဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဤသာနဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ</b> <hr> စာမျက်နှာ-81 <br> ၈၄။ နော စေ ဝရုနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနတ်သ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကေယျာထ၊ ဤသာနတ်သ ဟိ ဝေါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၈၅။ တံ ခေါ ပန ဘိတ်ခဝေ သက်ကတ်သ ဝါ ဒေဝါန-မိန်ဒတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ပဇာပတိတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ဝရုနတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ဤသာနတ်သ ဝါ ဒေဝ-ရာဇတ်သ <hr> စာမျက်နှာ-82 <br> <b>ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ နောပိ ပဟီယေထ။</b><br>၈၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? သက္ကော ဟိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော အဝီတရာဂေါ အဝီတဒေါသော အဝီတမောဟော ဘီရု ဆမ္ဘီ ဥတြာသီ ပလာယီတိ။</b><br>၈၇။ <b>အဟဉ္စ ခေါ ဘိက္ခဝေ ဧဝံ ဝဒါမိ- သစေ တုမှာကံ ဘိက္ခဝေ အရညဂတာနံ ဝါ ရုက္ခမူလဂတာနံ ဝါ သုညာဂါရဂတာနံ ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တသ္မိံ သမယေ အနုဿရေယျာထ-</b> <hr> စာမျက်နှာ-83 <br> ဓဇက်ဂံ အုန်လောကယ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ နောပိ ပဟီယေထ။<br>၈၆။ တံ ကိတ်သ ဟေတု? သက်ကော ဟိ ဘိတ်ခဝေ ဒေဝါန-မိန်ဒေါ အ-ဝီတ-ရာဂေါ အ-ဝီတ-ဒေါသော အ-ဝီတ-မောဟော၊ ဘီရု ဆမ်ဘီ အုတ်တရာသီ ပလာယီ-တိ။<br>၈၇။ အဟင်-စ ခေါ ဘိတ်ခဝေ အေဝံ ဝဒါမိ- သစေ တုန်မှာကံ ဘိတ်ခဝေ အရင်ည-ဂတာနံ ဝါ ရုတ်ခ-မူလ-ဂတာနံ ဝါ သုန်ညာဂါရ-ဂတာနံ ဝါ အုပ်ပစ်ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တတ်သမိန် သမယေ အနုတ်သရေယျာထ- <hr> စာမျက်နှာ-84 <br> ၈၈။ <b>“ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ သုဂတော၊ လောကဝိဒူ၊ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဘဂဝါ”တိ။</b><br>၈၉။ <b>မမံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၀။ <b>နော စေ မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၁။ <b>“သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ အကာလိကော၊ ဧဟိပဿိကော၊ သြပနေယျကော၊ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ”တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-85 <br> ၈၈။ “အိတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ၊ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓော၊ ဝိတ်ဇာစရဏ သမ်ပန်နော၊ သုဂတော၊ လောက-ဝိဒူ၊ အနုတ်တရော ပုရိသ-ဒမ်မ-သာရထိ၊ သတ်ထာ ဒေဝ-မနုတ်သာနံ၊ ဗုတ်ဓော၊ ဘဂဝါ” -တိ။<br>၈၉။ မမံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၀။ နော စေ မံ အနုတ်သရေယျာထ၊ အထ ဓမ်မံ အနုတ်သရေယျာထ-<br>၉၁။ “သွက်ခါတော ဘဂဝတာ ဓမ်မော၊ သန်ဒိတ်ထိကော၊ အ-ကာလိကော၊ အေဟိ-ပတ်သိကော၊ အောပ-နေယိကော၊ ပစ်စတ်တံ ဝေဒိတပ်ဗော ဝိန်ညူဟီ”တိ။ <hr> စာမျက်နှာ-86 <br> ၉၂။ <b>ဓမ္မံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၃။ <b>နော စေ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၄။ <b>“သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက္ခိဏေယျော၊ အဉ္ဇလိကရဏီယျော၊ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿာ”တိ။</b><br>၉၅။ <b>သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ</b> <hr> စာမျက်နှာ-87 <br> ၉၂။ ဓမ်မံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၃။ နော စေ ဓမ်မံ အနုတ်သရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုတ်သရေယျာထ-<br>၉၄။ “သုပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ အုဇုပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ ညာယပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ သာမီစိပ်ပတိပန်နော ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော၊ ယဒိဒံ စတ်တာရိ ပုရိသ-ယုဂါနိ အတ်ထ ပုရိသ-ပုတ်ဂလာ၊ အေသ ဘဂဝတော သာဝက-သံဃော အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက်ခိနေယျော၊ အင်ဇလိ-ကရဏီယျော၊ အနုတ်တရံ ပုန်ညက်ခစ်တံ လောကတ်သာ”တိ။<br>၉၅။ သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိတ်ခဝေ အနုတ်သရ-တံ၊ ယံ ဘဝိတ်သတိ <hr> စာမျက်နှာ-88 <br> <b>ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>၉၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိက္ခဝေ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော အဘီရု အဆမ္ဘီ အနုတြာသီ အပလာယီတိ။</b><br>၉၇။ <b>ဣဒ-မဝေါစ ဘဂဝါ၊ ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော၊ အထာပရံ ဧတ-ဒဝေါစ သတ္ထာ-</b><br>၉၈။ <b>အရညေ ရုက္ခမူလေ ဝါ၊ သုညာဂါရေဝ ဘိက္ခဝေါ။ အနုဿရေထ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဘယံ တုမှာက နော သိယာ။</b><br>၉၉။ <b>နော စေ ဗုဒ္ဓံ သရေယျာထ၊ လောကဇေဋ္ဌံ နရာသဘံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-89 <br> ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ လောမ-ဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိတ်သတိ။<br>၉၆။ တံ ကိတ်သ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိတ်ခဝေ အရဟံ သမ်မာသမ်ဗုတ်ဓော ဝီတ-ရာဂေါ၊ ဝီတ-ဒေါသော၊ ဝီတ-မောဟော၊ အ-ဘီရု အ-ဆမ်ဘီ အ-နုတ်တရာသီ အ-ပလာယီတိ။<br>၉၇။ အိဒ-မဝေါစ ဘဂဝါ၊ အိဒံ ဝတ်တဝါန သုဂတော၊ အထာပရံ အေတ-ဒဝေါစ သတ်ထာ-<br>၉၈။ အရင်ညေ ရုတ်ခ-မူလေ ဝါ၊ သုန်ညာဂါရေဝ ဘိတ်ခဝေါ။ အနုတ်သရေထ သမ်ဗုတ်ဓံ၊ ဘယံ တုန်မှာက နော သိယာ။<br>၉၉။ နော စေ ဗုတ်ဓံ သရေယျာထ၊ လောက-ဇစ်ထံ နရာသဘံ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-90 <br> အထ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>၁၀၀။ နော စေ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>အထ သံဃံ သရေယျာထ၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ။<br>၁၀၁။ ဧဝံ ဗုဒ္ဓံ သရန္တာနံ၊ ဓမ္မံ သံဃဉ္စ ဘိက္ခဝေါ။<br>ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ၊ လောမဟံသော န ဟေဿတိ။<br><b>ဓဇဂ္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ်</h3>၁၀၂။ အပ္ပသန္နေဟိ နာထဿ၊ သာသနေ သာဓုသမ္မတေ။<br>အမနုဿေဟိ စဏ္ဍေဟိ၊ သဒါ ကိဗ္ဗိသကာရိဘိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-91 <br> အထ ဓမ်မံ သရေယာထ၊ နိန်ယာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>၁၀၀။ နော စေ ဓမ်မံ သရေယာထ၊ နိန်ယာနိကံ သုဒေသိတံ။<br>အထ သံဃံ သရေယာထ၊ ပုန်ညက်ခေတ်တံ အနုတ်တရံ။<br>၁၀၁။ အေဝံ ဗုတ်ဓာံ သရန်တာနံ၊ ဓမ်မံ သံဃင်စ ဘိတ်ခဝေါ။<br>ဘယံ ဝါ ဆမ်ဘိတတ်တံ ဝါ၊ လောမ-ဟံသော န ဟစ်သတိ။<br><b>ဓဇက်ဂ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။</b><br><br><b>၈။ အာတာနာတိယ-သုတ်</b><br>၁၀၂။ အပ်-ပသန်နေဟိ နာထတ်သ၊ သာသနေ သာဓု-သမ်မတေ။<br>အ-မနုတ်သေဟိ စန်ဒေဟိ၊ သဒါ ကိတ်ဗိသ-ကာရိဘိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-92 <br> ၁၀၃။ ပရိသာနံ စတဿန္နံ၊ အဟိံသာယ စ ဂုတ္တိယာ။<br>ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၀၄။ ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု၊ စက္ခုမန္တဿ သိရီမတော။<br>သိခိဿပိ စ နမတ္ထု၊ သဗ္ဗဘူတာနုကမ္ပိနော။<br>၁၀၅။ ဝေဿဘုဿ စ နမတ္ထု၊ နှာတကဿ တပဿိနော။<br>နမတ္ထု ကကုသန္ဓဿ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒိနော။<br>၁၀၆။ ကောဏာဂမနဿ နမတ္ထု၊ ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော။<br>ကဿပဿ စ နမတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-93 <br> ၁၀၃။ ပရိသာနံ စတတ်သန်နံ၊ အ-ဟိန်သာယ စ ဂုတ်တိယာ။<br>ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၀၄။ ဝိပတ်သိပ်သ စ နမတ်ထု၊ စက်ခု-မန်တတ်သ သိရီမတော။<br>သိစိတ်သပိ စ နမတ်ထု၊ သပ်ဗ-ဘူတာ နုကမ်ပိနော။<br>၁၀၅။ ဝစ်သဘုတ်သ စ နမတ်ထု၊ နှာတကတ်သ တပတ်သိနော။<br>နမတ်ထု က-ကုသန်ဓတ်သ၊ မာရသေနာ-ပမတ်ဒိနော။<br>၁၀၆။ ကောဏာဂမနတ်သ နမတ်ထု၊ ဗြန်မနတ်သ ဝုသီမတော။<br>ကတ်သပတ်သ စ နမတ်ထု၊ ဝိပ်ပမုတ်တတ်သ သပ်ဗဓိ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-94 <br> ၁၀၇။ အင်္ဂီရသဿ နမတ္ထု၊ သကျပုတ္တဿ သိရီမတော။<br>ယော ဣမံ ဓမ္မံ ဒေသေသိ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာပနူဒနံ။<br>၁၀၈။ ယေ စာပိ နိဗ္ဗုတာ လောကေ၊ ယထာဘူတံ ဝိပဿိသုံ။<br>တေ ဇနာ အပိသုဏာထ၊ မဟန္တာ ဝီတသာရဒါ။<br>၁၀၉။ ဟိတံ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ယံ နမဿန္တိ ဂေါတမံ။<br>ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ၊ မဟန္တံ ဝီတသာရဒံ။<br>၁၁၀။ ဧတေ စညေ စ သမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အနေကသတကောဋိယော။<br>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ သမသမာ၊ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ မဟိဒ္ဓိကာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-95 <br> ၁၀၇။ အင်ဂီရသတ်သ နမတ်ထု၊ သက်ကျ ပုတ်တတ်သ သိရီမတော။<br>ယော အိမံ ဓမ်မံ ဒေသေသိ၊ သပ်ဗ ဒုတ်ခါ-ပနူဒနံ။<br>၁၀၈။ ယေ စာပိ နိပ်ဗုတာ လောကေ၊ ယထာ ဘူတံ ဝိပတ်သိသုံ။<br>တေ ဇနာ အ-ပိသုဏာထ၊ မဟန်တာ ဝီတ-သာရဒါ။<br>၁၀၉။ ဟိတံ ဒေဝ-မနုတ်သာနံ၊ ယံ နမတ်သန်တိ ဂေါတမံ။<br>ဝိတ်ဇာ စရဏ-သမ်ပန်နံ၊ မဟန်တံ ဝီတ-သာရဒံ။<br>၁၁၀။ အေတေ စင်ညေ စ သမ်ဗုတ်ဓာ၊ အနေကသတ-ကောတိယော။<br>သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ သမ-သမာ၊ သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ မဟိတ်ဒိကာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-96 <br> ၁၁၁။ သဗ္ဗေ ဒသဗလူပေတာ၊ ဝေသာရဇ္ဇေဟု’ပါဂတာ။<br>သဗ္ဗေ တေ ပဋိဇာနန္တိ၊ အာသဘံ ဌာန မုတ္တမံ။<br>၁၁၂။ သီဟနာဒံ နဒန္တေ’တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။<br>ဗြဟ္မစက္ကံ ပဝတ္တေန္တိ၊ လောကေ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ။<br>၁၁၃။ ဥပေတာ ဗုဒ္ဓဓမ္မေဟိ၊ အဋ္ဌာရသဟိ နာယကာ။<br>ဗာတ္တိံသလက္ခဏူပေတာ၊ သီတာနုဗျဉ္ဇနာဓရာ။<br>၁၁၄။ ဗျာမပ္ပဘာယ သုပ္ပဘာ၊ သဗ္ဗေ တေ မုနိကုဉ္ဇရာ။<br>ဗုဒ္ဓါ သဗ္ဗညုနော ဧတေ၊ သဗ္ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။<br>၁၁၅။ မဟာပဘာ မဟာတေဇာ၊ မဟာပညာ မဟဗ္ဗလာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-97 <br> ၁၁၁။ သပ်ဗေ ဒသ-ဗလူပေတာ၊ ဝေသာရစ်ဇေဟု-ပါဂတာ။<br>သပ်ဗေ တေ ပတိဇာနန်တိ၊ အာသဘံ ထာန-မုတ်တမံ။<br>၁၁၂။ သီဟ-နာဒံ နဒန်တေ တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။<br>ဗြန်မ-စက်ကံ ပဝတ်တင်တိ၊ လောကေ အပ်ပတိ-ဝတ်တိယံ။<br>၁၁၃။ အုပေတာ ဗုတ်ဓ-ဓမ်မေဟိ၊ အတ်ထာရသ-ဟိ နာယကာ။<br>ဗတ်တိန်သ-လက်ခဏူပေတာ၊ သီတာနု-ဗျင်ဇနာ-ဓရာ။<br>၁၁၄။ ဗျာမပ်-ပဘာယ သုပ်-ပဘာ၊ သပ်ဗေ တေ မုနိကုန်ဇရာ။<br>ဗုတ်ဓာ သပ်ဗင်ညုနော အေတေ၊ သပ်ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။<br>၁၁၅။ မဟာ-ပဘာ မဟာ-တေဇာ၊ မဟာ-ပင်ညာ မဟပ်-ဗလာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-98 <br> မဟာကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သဗ္ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။<br>၁၁၆။ ဒီပါ နာထာ ပတိဋ္ဌာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။<br>ဂတီ ဗန္ဓု မဟဿာသာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။<br>၁၁၇။ သဒေဝကဿ လောကဿ၊ သဗ္ဗေ ဧတေ ပရာယဏာ။<br>တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန္ဒာမိ ပုရိသုတ္တမေ။<br>၁၁၈။ ဝစသာ မနသာ စေဝ၊ ဝန္ဒာမေ’တေ တထာဂတေ။<br>သယနေ အာသနေ ဌာနေ၊ ဂမနေစာပိ သဗ္ဗဒါ။<br>၁၁၉။ သဒါ သုခေန ရက္ခန္တု၊ ဗုဒ္ဓါ သန္တိကရာ တုဝံ။<br>တေဟိ တွံ ရက္ခိတော သန္တော၊ မုတ္တော သဗ္ဗဘယေဟိ စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-99 <br> မဟာ-ကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သပ်ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။<br>၁၁၆။ ဒီပါ နာထာ ပတိတ်ထာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။<br>ဂတီ ဗန်ဓု မဟစ်သာ သာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။<br>၁၁၇။ သဒေဝကတ်သ လောကတ်သ၊ သပ်ဗေ အေတေ ပရာယဏာ။<br>တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန်ဒါမိ ပုရိသုတ်-တမေ။<br>၁၁၈။ ဝစ-သာ မန-သာ စေဝ၊ ဝန်ဒါမေတေ တထာဂတေ။<br>သယနေ အာသနေ ထာနေ၊ ဂမနေ စာပိ သပ်ဗဒါ။<br>၁၁၉။ သဒါ သုခေန ရက်ခန်တု၊ ဗုတ်ဓာ သန်တိ-ကရာ တုဝံ။<br>တေဟိ တွံ ရက်ခိတော သန်တော၊ မုတ်တော သပ်ဗ-ဘယေဟိ စ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-100 <br> ၁၂၁။ <b>သဗ္ဗရောဂါ ဝိနီမုတ္တော၊ သဗ္ဗသန္တာပဝဇ္ဇိတော။</b><br><b>သဗ္ဗဝေရ' မတိက္ကန္တော၊ နိဗ္ဗုတော စ တုဝံ ဘဝ။</b><br>၁၂၁။ <b>တေသံ သစ္စေန သီလေန၊ ခန္တီမေတ္တာဗလေန စ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၂။ <b>ပုရတ္ထိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဘူတာ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၃။ <b>ဒက္ခိဏသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဒေဝါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၄။ <b>ပစ္ဆိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-101 <br> ၁၂၀။ သပ်ဗ-ရောဂါ ဝိနီမုတ်တော၊ သပ်ဗ-သန်တာပ-ဝစ်ဇိတော။<br>သပ်ဗ-ဝေရ-မတိတ်ကန်တော၊ နိပ်ဗုတော စ တုဝံ ဘဝ။<br>၁၂၁။ တေသံ သစ်စေန သီလေန၊ ခန်တိ-မစ်တာ-ဗလေန စ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၂။ ပုရတ်ထိမတ်သမိန် ဒိသာ ဘာဂေ၊ သန်တိ ဘူတာ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၃။ ဒက်ခိနတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ ဒေဝါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၄။ ပစ်ဆိမတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ နာဂါ မဟိတ်ဓိကာ။ <hr> စာမျက်နှာ-102 <br> <b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၅။ <b>ဥတ္တရသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ယက္ခာ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၆။ <b>ပုရတ္ထိမေန ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရုဠှကော။</b><br><b>ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။</b><br>၁၂၇။ <b>စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောကပါလာ ယသဿိနော။</b><br><b>တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၂၈။ <b>အာကာသဋ္ဌာ စ ဘူမဋ္ဌာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-103 <br> တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၅။ အုတ်တရုတ်သမိန် ဒိသာဘာဂေ၊ သန်တိ ယက်ခါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၆။ ပုရတ်ထိမေန ဓတ-ရတ်ထော၊ ဒက်ခိဏေန ဝိရုန်လှကော။<br>ပစ်ဆိမေန ဝိရူပက်ခေါ၊ ကုဝေရော အုတ်တရံ ဒိသံ။<br>၁၂၇။ စတ်တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောက-ပါလာ ယသတ်သိနော။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၂၈။ အာကာသတ်ထာ စ ဘူမတ်ထာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိတ်ဓိကာ။<br>တေပိ အန်မှေ' နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၀၃<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-104 <br> ၁၂၉။ <b>ဣဒ္ဓိမန္တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန္တာ ဣဓ သာသနေ။</b><br><b>တေပိ အမှေ နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>၁၃၀။ <b>သဗ္ဗေတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။</b><br><b>မာ တေ ဘဝန္တွန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။</b><br>၁၃၁။ <b>အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။</b><br><b>စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။</b><br><b>အာဋာနာဋိယသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br>***<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-105 <br> ၁၂၉။ အိတ်ဓိမန်တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန်တာ အိဓ သာသနေ။<br>တေပိ အန်မှေ နုရက်ခန်တု၊ အ-ရောဂေန သုခေန စ။<br>၁၃၀။ သပ်ဗီတိယော ဝိဝစ်ဇန်တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနတ်သတု။<br>မာ တေ ဘဝန်-တွံ-တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘ၀။<br>၁၃၁။ အဘိဝါဒန-သီလိတ်သ၊ နိတ်စံ ဝုတ်ဓာ-ပစာယိနော။<br>စတ်တာရော ဓမ်မာ ဝတ်ဒန်တိ၊ အာယု ဝန်ဏော သုခံ ဗလံ။<br>အာတာနာတိယ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။ <hr> စာမျက်နှာ-106 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ်</h3>၁၃၂။ <b>ပရိတ္တံ ယံ ဘဏန္တဿ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနဓောဝနံ။</b><br><b>ဥဒကမ္ပိ ဝိနာသေတိ၊ သဗ္ဗမေဝ ပရိဿယံ။</b><br>၁၃၃။ <b>သောတ္ထိနာ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ၊ ယဉ္စ သာဓေတိ တင်္ခဏေ။</b><br><b>ထေရဿ'င်္ဂုလိမာလဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၃၄။ <b>ယတော’ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊</b><br><b>တေန သစ္စေန သောတ္ထိ တေ ဟောတု၊ သောတ္ထိ ဂဗ္ဘဿ။</b><br><b>အင်္ဂုလိမာလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-107 <br> <b>၉။ အင်ဂုလိမာလ-သုတ်</b><br>၁၃၂။ ပရိတ်တံ ယံ ဘဏန်တတ်သ၊ နိသိန်နတ်ထာန-ဓောဝနံ။<br>အုဒကမ်ပိ ဝိနာသေတိ၊ သပ်ဗ-မေဝ ပရိတ်သယံ။<br>၁၃၃။ သွတ်ထိနာ ဂတ်ဘ-ဝုတ်ထာနံ၊ ယင်စ သာဓေတိ တင်ခဏေ။<br>ထေရတ်သင်ဂုလိမာလတ်သ၊ လောက-နာထေန ဘာသိတံ။<br>ကပ်ပတ်ထာယိန် မဟာတေဇံ၊ ပရိတ်တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၃၄။ ယတော ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊<br>နာဘိဇာနာမိ သင်စိတ်စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊<br>တေန သစ်စေန သွတ်ထိ တေ ဟောတု၊ သွတ်ထိ ဂတ်ဘတ်သ။<br><b>အင်ဂုလိမာလ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-108 <br> <h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3>၁၃၅။ <b>သံသာရေ သံသရန္တာနံ၊ သဗ္ဗဒုက္ခဝိနာသနေ။</b><br><b>သတ္တ ဓမ္မေ စ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒနေ။</b><br>၁၃၆။ <b>ဗုဇ္ဈိတွာ ယေ စိမေ သတ္တာ၊ တိဘဝါ မုတ္တကုတ္တမာ။</b><br><b>အဇာတိ' မဇရာ' ဗျာဓိ၊ အမတံ နိဗ္ဘယံ ဂတာ။</b><br>၁၃၇။ <b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ အနေကဂုဏသင်္ဂဟံ။</b><br><b>ဩသဓဉ္စ ဣမံ မန္တံ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဉ္စ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>၁၃၈။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ သတိသင်္ခါတော၊ ဓမ္မာနံ ဝိစယော တထာ။</b><br><b>ဝီရိယံ ပီတိ ပဿဒ္ဓိ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ စ တထာ' ပရေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-109 <br> <b>၁၀။ ဗွတ်ချင်ဂ-သုတ်</b><br>၁၃၅။ သံသာရေ သံသရန်တာနံ၊ သပ်ဗ-ဒုတ်ခ-ဝိနာသနေ။<br>သတ်တ-ဓမ်မေ စ ဗွတ်ချင်ဂေ၊ မာရ-သေနာ ပမတ်ဒနေ။<br>၁၃၆။ ဗုတ်ဇိတ်တဝါ ယေ စိမေ သတ်တာ၊ တိဘဝါ မုတ်တကုတ်တမာ။<br>အ-ဇာတိ မ-ဇရာ ဗျာဓိန်၊ အ-မတံ နိတ်ဘယံ ဂတာ။<br>၁၃၇။ အေဝ-မာဒိ-ဂုဏူပေတံ၊ အနေက-ဂုဏ-သင်္ဂဟံ။<br>အောသခင် စ အိမံ မန်တံ၊ ဗွတ်ချင်ဂင် စ ဘဏာမ ဟေ။<br>၁၃၈။ ဗွတ်ချင်ဂေါ သတိ သင်ခါတော၊ ဓမ်မာနံ ဝိစယော တထာ။<br>ဝီရိယံ ပီတိ ပတ်သတ်ဓိ၊ ဗွတ်ချင်ဂါ စ တထာ ပရေ။ <hr> စာမျက်နှာ-110 <br> ၁၃၉။ <b>သမာ'ဓုပေက္ခာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊</b><br><b>သတ္တေ တေ သဗ္ဗဒဿိနာ။</b><br><b>မုနိနာ သမ္မဒက္ခာတာ၊</b><br><b>ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ။</b><br>၁၄ဝ။ <b>သံဝတ္တန္တိ အဘိညာယ၊</b><br><b>နိဗ္ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၁။ <b>ဧကသ္မိံ သမယေ နာထော၊</b><br><b>မောဂ္ဂလ္လာနဉ္စ ကဿပံ။</b><br><b>ဂိလာနေ ဒုက္ခိတေ ဒိသွာ၊</b><br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေ သတ္တ ဒေသယိ။</b><br>၁၄၂။ <b>တေ စ တံ အဘိနန္ဒိတွာ၊</b><br><b>ရောဂါ မုစ္စိံသု တင်္ခဏေ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၃။ <b>ဧကဒါ ဓမ္မရာဇာပိ၊</b><br><b>ဂေလညေနာဘိ ပီဠိတော။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-111 <br> ၁၃၉။ သမာဓု-ပစ်ခါ ဗွတ်ချင်ဂါ၊<br>သတ်တေ တေ သပ်ဗ-ဒတ်သိနာ။<br>မုနိနာ သမ်မ-ဒက်ခါတာ၊<br>ဘာဝိတာ ဗဟုလီ-ကတာ။<br>၁၄၀။ သံဝတ်တန်တိ အဘိန်ညာယ၊<br>နိတ်ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၁။ အေကတ်သမိန် သမယေ နာထော၊<br>မောက်ဂန်လာနင် စ ကတ်သပ်။<br>ဂိလာနေ ဒုတ်ခိတေ ဒိတ်သဝါ၊<br>ဗွတ်ချင်ဂေ သတ်တ ဒေသယိ။<br>၁၄၂။ တေ စ တံ အဘိနန်ဒိတ်တဝါ၊<br>ရောဂါ မုတ်စိန်သု တင်ခဏေ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၃။ အေကဒါ ဓမ်မ-ရာဇာပိ၊<br>ဂေလင်ညေနာ ဘိပီလိတော။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-112 <br> <b>စုန္ဒတ္ထေရေန တံယေဝ၊</b><br><b>ဘဏာပေတွာန သာဒရံ။</b><br>၁၄၄။ <b>သမ္မောဒိတွာန အာဗာဓာ၊</b><br><b>တမှာ'ဝုဋ္ဌာသိ ဌာနသော။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၄၅။ <b>ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊</b><br><b>တိဏ္ဏန္နမ္ပိ မဟေသိနံ။</b><br><b>မဂ္ဂဟတာ ကိလေသာဝ၊</b><br><b>ပတ္တာ'နုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3><br>၁၄၆။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-113 <br> စုန်ဒတ်ထေရေန တံယေဝ၊<br>ဘဏာ-ပစ်တဝါန သာဒရံ။<br>၁၄၄။ သမ်မောဒိတ်တဝါန အာဗာဓာ၊<br>တန်မှာ ဝုတ်ထာသိ ထာန-သော။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၄၅။ ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊<br>တိန်နံ နံပိ မဟေသိနံ။<br>မက်ဂ-ဟတာ ကိလေသာဝ၊<br>ပတ်တာ နှပ်ပတ်တိ ဓမ်မ-တံ။<br>အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊<br>သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>ဗွတ်ချင်ဂ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br><br><b>၁၁။ ပုပ်ဗန်--သုတ်</b><br><br>၁၄၆။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယော စာမနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-114 <br> <b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၇။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>ဓမ္မာနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၈။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊</b><br><b>ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊</b><br><b>သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ'မေန္တု။</b><br>၁၄၉။ <b>ဒုက္ခပ္ပတ္တာ စ နိဒ္ဒုက္ခာ၊</b><br><b>ဘယပ္ပတ္တာ စ နိဗ္ဘယာ။</b><br><b>သောကပ္ပတ္တာ စ နိသောကာ၊</b><br><b>ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော။</b><br>၁၅ဝ။ <b>ဧတ္တာဝတာ စ အမှေဟိ၊</b><br><b>သမ္ဘတံ ပုညသမ္ပဒံ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တု၊</b><br><b>သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသိဒ္ဓိယာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-115 <br> ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>ဗုတ်ဓာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၇။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယောစာ မနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br>ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>ဓမ်မာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၈။ ယံ ဒုန်နိမိတ်တံ အဝ-မင်ဂလင် စ၊<br>ယောစာ'မနာပေါ သကုဏတ်သ သတ်ဒေါ။<br>ပါပက်-ဂဟော ဒုတ်သုပိနံ အ-ကန်တံ၊<br>သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ-မင်တု။<br>၁၄၉။ ဒုတ်ခပ်ပတ်တာ စ နိတ်ဒုတ်ခါ၊<br>ဘယပ်ပတ်တာ စ နိတ်ဘယာ။<br>သောကပ်ပတ်တာ စ နိတ်သောကာ၊<br>ဟွန်တု သပ်ဗေပိ ပါဏိနော။<br>၁၅၀။ အစ်တာ-ဝတာ စ အမ်မှေဟိ၊<br>သမ်ဘတံ ပုန်ည-သမ်ပဒံ။<br>သပ်ဗေ ဒေဝါ နုမောဒန်တု၊<br>သပ်ဗ-သမ်ပတ်တိ-သိတ်ဓိယာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-116 <br> ၁၅၁။ <b>ဒါနံ ဒဒန္တု သဒ္ဓါယ၊</b><br><b>သီလံ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဘာဝနာဘိရတာ ဟောန္တု၊</b><br><b>ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ'ဂတာ။</b><br>၁၅၂။ <b>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ ဗလပ္ပတ္တာ၊</b><br><b>ပစ္စေကာနဉ္စ ယံ ဗလံ။</b><br><b>အရဟန္တာနဉ္စ တေဇေန၊</b><br><b>ရက္ခံ ဗန္ဓာမိ သဗ္ဗသော။</b><br>၁၅၃။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၁၅၄။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-117 <br> ၁၅၁။ ဒါနံ ဒဒန်တု သတ်ဓာယ၊<br>သီလံ ရက်ခန်တု သပ်ဗဒါ။<br>ဘာဝနာ-ဘိရတာ ဟွန်တု၊<br>ဂစ်ဆန်တု ဒေဝတာ ဂတာ။<br>၁၅၂။ သပ်ဗေ ဗုတ်ဓာ ဗလပ်ပတ်တာ၊<br>ပစ်စေကာနင် စ ယံ ဗလံ။<br>အရဟန်တာနင် စ တေဇေန၊<br>ရက်ခံ ဗန်ဓာမိ သပ်ဗ-သော။<br>၁၅၃။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၁၅၄။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ၊<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-118 <br> ၁၅၅။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>၁၅၆။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၇။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၈။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊</b><br><b>ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊</b><br><b>သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-119 <br> ၁၅၅။ ယံ ကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊<br>သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။<br>န နော သမံ အတ်ထိ တထာဂတေန၊<br>အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ။<br>အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု။<br>၁၅၆။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-ဗုတ်ဓာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။<br>၁၅၇။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-ဓမ်မာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။<br>၁၅၈။ ဘဝတု သပ်ဗ-မင်ဂလံ၊<br>ရက်ခန်တု သပ်ဗ-ဒေဝတာ။<br>သပ်ဗ-သံဃာ-နုဘာဝေန၊<br>သဒါ သုခီ ဘဝန်တု တေ။ <hr> စာမျက်နှာ-120 <br> ၁၅၉။ <b>မဟာကာရုဏိကော နာထော၊</b><br><b>ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊</b><br><b>ပတ္တော သမ္ဗောဓိ မုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊</b><br><b>သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>၁၆၀။ <b>ဇယန္တော ဗောဓိယာ မူလေ၊</b><br><b>သကျာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနော။</b><br><b>ဧဝမေဝ ဇယော ဟောတု၊</b><br><b>ဇယဿု ဇယမင်္ဂလေ။</b><br>၁၆၁။ <b>အပရာဇိတပလ္လင်္ကေ၊</b><br><b>သီသေ ပုထုဝိပုက္ခလေ။</b><br><b>အဘိသေကေ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ၊</b><br><b>အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>၁၆၂။ <b>သုနက္ခတ္တံ သုမင်္ဂလံ၊</b><br><b>သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။</b><br><b>သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊</b><br><b>သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-121 <br> ၁၅၉။ မဟာ-ကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သပ်ဗ-ပါဏိနံ။ ပူရစ်တဝါ ပါရမီ သပ်ဗာ၊ ပတ်တော သမ်ဗောဓိ-မုတ်တမံ။ အေတေန သစ်စ-ဝစ်ဇေန၊ သွတ်ထိ တေ ဟောတု သပ်ဗဒါ။<br>၁၆၀။ ဇယန်တော ဗောဓိယာ မူလေ၊ သက်ကျာနံ နန်ဒိ-ဝတ်ဒနော။ အေဝ မေဝ ဇယော ဟောတု၊ ဇယတ်သု ဇယ-မင်ဂလေ။<br>၁၆၁။ အ-ပရာဇိတ-ပန်လင်ကေ၊ သီသေ ပုထု-ဝိပုတ်ခလေ။ အဘိသေကေ သပ်ဗ-ဗုတ်ဓာနံ၊ အက်ဂပ်ပတ်တော ပမောဒတိ။<br>၁၆၂။ သု-နက်ခတ်တံ သု-မင်ဂလံ၊ သုပ်-ပဘာတံ သု-ဟုတ်ထိတံ။ သု-ခဏော သု-မုဟုတ်တော စ၊ သု-ယိတ်ထံ ဗြန်မ-စာရိသု။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-122 <br> ၁၆၃။ <b>ပဒက္ခိဏံ ကာယကမ္မံ၊</b><br><b>ဝါစာကမ္မံ ပဒက္ခိဏံ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏံ မနောကမ္မံ၊</b><br><b>ပဏီဓိ တေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏာနိ ကတွာန၊</b><br><b>လဘန္တတ္ထေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br>၁၆၄။ <b>တေ အတ္ထလဒ္ဓါ သုခိတာ၊</b><br><b>ဝိရုဠှာ ဗုဒ္ဓသာသနေ။</b><br><b>အရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊</b><br><b>သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br><b>ပုဗ္ဗဏှသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။</b><br><b>ပရိတ္တပါဠိ နိဋ္ဌိတာ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-123 <br> ၁၆၃။ ပဒက်ခိဏံ ကာယ-ကမ်မံ၊ ဝါစာကမ်မံ ပဒက်ခိဏံ။ ပဒက်ခိဏံ မနောကမ်မံ၊ ပဏီဓိ တေ ပဒက်ခိဏေ။ ပဒက်ခိဏာနိ ကတ်တဝါန၊ လဘန်တတ်ထေ ပဒက်ခိဏေ။<br>၁၆၄။ တေ အတ်ထ-လတ်ဓာ သုခိတာ၊ ဝိရုန်လှာ ဗုတ်ဓ-သာသနေ။ အ-ရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊ သဟ သပ်ဗေဟိ ညာတိဘိ။<br>ပုပ်ဗန်နှ-သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။<br>ပရိတ်တပါဠိ နိတ်ထိတာ။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-124 <br> <h3>ပရိတ်တော် မြန်မာပြန်</h3><b>နတ်ဗြဟ္မာများကို ဖိတ်ကြားခြင်း</b><br>၁။ <b>သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ အတြာ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ။ သဒ္ဓမ္မံ မုနိရာဇဿ၊ သုဏန္တု သဂ္ဂမောက္ခဒံ။</b><br>ဤစကြဝဠာ၏ ပတ်ဝန်းကျင် စကြဝဠာ တစ်သောင်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ဤပရိတ်တရား ဟောကြားရာ ဌာနသို့ လာရောက်ကြကုန်လော့။ မြတ်စွာဘုရား၏ နတ်ပြည် နိဗ္ဗာန်အကျိုးကို ပေးတတ်သော ပရိတ်တရားတော်ကို နာယူလှည့်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၂။ <b>ဓမ္မဿဝနကာလော အယံ ဘဒ္ဒန္တာ။</b><br>အိုနတ်အများတို့ . . ယခုအချိန်ကား တရားနာဖို့ရာ အချိန်အခါ ဖြစ်သည်။<br>၃။ <b>နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-125 <br> ဗြဟ္မာနတ်လူတို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ ဆရာမရှိတရားအလုံးစုံကို အမှန်အတိုင်း သိတော်မူသော ဘုန်းခြောက်ပါးသခင် ရှင်တော် မြတ်ဘုရားအား ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏။<br><br>၄။ <b>ယေ သန္တာ သန္တစိတ္တာ, တိသရဏ သရဏာ ဧတ္ထ လောကန္တရေ ဝါ၊ ဘုမ္မာ ဘုမ္မာ စ ဒေဝါ ဂုဏ ဂဏ ဂဟဏ, ဗျာဝဋာ သဗ္ဗကာလံ။ ဧတေ အာယန္တု ဒေဝါ ဝရ ကနက မယေ, မေရု ရာဇေ ဝသန္တော၊ သန္တော သန္တောသဟေတုံ မုနိဝရဝစနံ, သောတုမဂ္ဂံ သမဂ္ဂါ။</b><br>သူတော်ကောင်းဖြစ်၍ ငြိမ်သက်သော စိတ်နှလုံးရှိကြသော ရတနာသုံးပါးကို ကိုးကွယ်သူ၊ ဂုဏ်အပေါင်းကို ရယူရေး၌ အားစိုက်ကြိုးပမ်းသူဖြစ်ကြသော ဤစကြဝဠာနှင့် စကြဝဠာတစ်ပါးရှိ မြေ၌ တည်သော နတ်၊ ကောင်းကင်၌<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-126 <br> တည်သော နတ်နှင့် ဗြဟ္မာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းမြတ်သော ရွှေစင်အတိပြီးသော မြင်းမိုရ်တောင်မင်း၌ နေသော သိကြားမင်း သူတော်ကောင်းသည်လည်းကောင်း နှစ်သက် ဝမ်းမြောက်ရခြင်း၏ အကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ဘုရားတရားတော်ကို နာယူဖို့ရာ အညီအညွတ် လာရောက်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၅။ <b>သဗ္ဗေသု စက္ကဝါဠေသု၊ ယက္ခာ ဒေဝါ စ ဗြဟ္မနော။ ယံ အမှေဟိ ကတံ ပုညံ၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာဓကံ။ သဗ္ဗေ တံ အနုမောဒိတွာ၊ သမဂ္ဂါ သာသနေ ရတာ။ ပမာဒရဟိတာ ဟောန္တု။</b><br>၆။ <b>အာရက္ခာသု ဝိသေသတော။</b><br>စကြဝဠာတစ်သောင်းလုံးရှိ ဘီလူး၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ မှန်သမျှတို့သည် ငါတို့ပြုသည့် ကောင်းမှုကို ဝမ်းမြောက်ကြ<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-127 <br> ပြီးလျှင် ညီညာဖြဖြ ဘုရားအဆုံးအမတော်၌ နှစ်ခြိုက် မွေ့လျော်ကြပါကုန်လော့။ အထူးအားဖြင့် လူသားတို့ အပေါ်ဝယ် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးတို့၌ မမေ့မလျော့ ကြပါလေနှင့်။<br><br>၇။ <b>သာသနဿ စ လောကဿ၊ ဝုဒ္ဓိ ဘဝတု သဗ္ဗဒါ။ သာသနမ္ပိ စ လောကဉ္စ၊ ဒေဝါ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br>သာသနာတော်သည်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါအပေါင်းသည်လည်းကောင်း အမြဲတိုးတက် ကြီးပွားပါစေ၊ သာသနာနှင့် လောကကို နတ်အများ အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၈။ <b>သဒ္ဓိံ ဟောန္တု သုခီ သဗ္ဗေ၊ ပရိဝါရေဟိ အတ္တနော။ အနီဃာ သုမနာ ဟောန္တု၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-128 <br> သတ္တဝါခပ်သိမ်းတို့သည် မိမိတို့ ခြွေရံသင်းပင်းများနှင့် အတူ ချမ်းသာကြပါစေ၊ အလုံးစုံသော ဆွေမျိုးတို့နှင့် အတူ ဆင်းရဲကင်းကာ စိတ်ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၉။ <b>ရာဇတော ဝါ စောရတော ဝါ မနုဿတော ဝါ အမနုဿတော ဝါ အဂ္ဂိတော ဝါ ဥဒကတော ဝါ ပိသာစတော ဝါ ခါဏုကတော ဝါ ကဏ္ဍကတော ဝါ နက္ခတ္တတော ဝါ ဇနပဒရောဂတော ဝါ အသဒ္ဓမ္မတော ဝါ အသန္ဒိဋ္ဌိတော ဝါ အသပ္ပုရိသတော ဝါ စဏ္ဍ ဟတ္ထိ အဿ မိဂ ဂေါဏ ကုက္ကုရ အဟိ ဝိစ္ဆိက မဏိသပ္ပ ဒီပိ, အစ္ဆ တရစ္ဆ သူကရ မဟိံသ, ယက္ခ ရက္ခာဒီဟိ နာနာဘယတော ဝါ နာနာရောဂတော ဝါ နာနာဥပဒ္ဒဝတော ဝါ အာရက္ခံ ဂဏှန္တု။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-129 <br> မင်းဆိုးဘေး၊ ခိုးသူဘေး၊ လူဆိုးဘေး၊ ဘီလူး နတ်ဆိုးဘေး၊ အဖျက်မီးဘေး၊ အဖျက်ရေဘေး၊ မြေဘုတ်ဘီလူးဘေး၊ သစ်ငုတ်ခလုတ်ဘေး၊ ဆူးငြောင့်ဘေး၊ မကောင်းသော နက္ခတ်ဘေး၊ ဇနပုဒ်၌ ဖြစ်သော ရောဂါဆိုးဘေး၊ မသူတော်တို့၏ ယုတ်မာသော အကျင့်ဘေး၊ အယူမှားဘေး၊ သူယုတ်မာဘေး၊ ကြမ်းတမ်းသော ဆင် မြင်း သားရဲ နွား ခွေး မြွေ ကင်းမြီးကောက် မြွေစိမ်း သစ် ဝံ အောင်း ဝက် ကျွဲ ဘီလူး ရက္ခိုက် အစရှိသော ဘေး၊ အမျိုးမျိုးသော ရောဂါဘေးနှင့် အမျိုးမျိုးသော အန္တရာယ်တို့မှ ကာကွယ် စောင့်ရှောက်ကြကုန်လော့။<br><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၀။ <b>ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိသု သဒေဝကာ။ သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိံသဉ္စ မင်္ဂလံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-130 <br> ၁၁။ <b>ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊</b><br><b>သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။</b><br><b>သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊</b><br><b>မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . နတ်လူတို့သည် အကြင် မင်္ဂလာကို တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်တိုင်အောင် ကြံဆခဲ့ကြ၏။ ချမ်းသာခြင်း၏ အကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ထိုမင်္ဂလာကို မသိနိုင်ဘဲ ရှိကြ၏။ နတ်တို့ထက်နတ် ဘုရားမြတ်သည် မကောင်းမှုမှန်သမျှ ပယ်ဖျောက်တတ်သော သုံးဆယ့်ရှစ်ဖြာ မင်္ဂလာတရားတော်ကို တစ်လောကလုံး၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဟောတော်မူခဲ့၏။ ထိုသုံးဆယ့်ရှစ်ဖြာ မင်္ဂလာတရားတော်ကို ငါတို့ ရွတ်ဆိုကြကုန်စို့။<br><br>၁၂။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ၊</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b> <b>အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-131 <br> <b>အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ- ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ။</b><br><b>ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ။</b><br>အရှင်မဟာကဿပ. . . တပည့်တော် ဤသို့ နာကြားခဲ့ရဖူးပါသည်။ အခါတစ်ပါး ဘုရားမြတ်စွာသည် သာဝတ္ထိနေပြည်တော်ဝယ် အနာထပဏ်သူဌေး၏ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးတော်မူပါသည်။ ထိုအခါ အမျိုးအမည် မထင်ရှားသော နတ်သားတစ်ယောက်သည် ညဉ့်ဦးယာမ်လွန်ပြီးသော သန်းခေါင်ယာမ်အချိန်၌ အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် အဆင်းရှိသည်ဖြစ်၍ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက် ပတ်ဝန်းကျင် တစ်ခွင်လုံးကို ထိန်လင်းစေလျက် ဘုရားရှင်ရှိရာကို ချဉ်းကပ်၍ ရှိခိုးပြီးလျှင် သင့်လျော်သော နေရာ၌ ရပ်နေပါသည်။<br><br> <hr> စာမျက်နှာ-132 <br> သင့်လျော်ရာ နေရာ၌ ရပ်နေသော ထိုနတ်သားသည် ဘုရားရှင်ကို ဂါထာဖြင့် လျှောက်ထားခဲ့ပါသည်။<br><br>၁၃။ <b>ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ၊</b><br><b>မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ။</b><br><b>အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ၊</b><br><b>ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>မြတ်စွာဘုရား . . . ခုရော, နောင်ပါ ချမ်းသာရေးကို လိုလားတောင့်တကြသော လူ နတ် ဗြဟ္မာ များစွာတို့သည် ကြီးပွားချမ်းသာကြောင်း မင်္ဂလာတရားတို့ကို ကြံတွေးစဉ်းစားခဲ့ကြပါသည်။ ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာတရားကို ဟောကြားတော်မူပါ။<br><br>၁၄။ <b>အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊</b><br><b>ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ။</b><br><b>ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br><br> <hr> စာမျက်နှာ-133 <br> နတ်သား. . . လူမိုက်တို့ကို မပေါင်းမသင်း ရှောင်ခွာခြင်း၊ ပညာရှိ သူတော်ကောင်းတို့ကို ပေါင်းသင်း ဆည်းကပ်ခြင်း၊ ပူဇော်ထိုက်သူတို့ကို ပူဇော်ခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၅။ <b>ပတိရူပဒေသဝါသော စ၊</b><br><b>ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ။</b><br><b>အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . သင့်လျော်သော အရပ်၌ နေရခြင်း၊ ရှေးရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကောင်းမှုရှိခြင်း၊ ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါးကို ကောင်းစွာ ထားခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၆။ <b>ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ၊</b><br><b>ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော။</b><br><b>သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-134 <br> နတ်သား. . . အကြားအမြင် များခြင်း၊ လက်မှုပညာ တတ်မြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်ကျင့် ဝိနည်းကို သင်ခြင်း ကျင့်ခြင်း၊ စကားကို ကောင်းမွန်စွာ ပြောဆိုခြင်း၊ ဤလေးပါးမှာ ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၇။ <b>မာတာပိတုဥပဋ္ဌာနံ၊</b><br><b>ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . အမိကို လုပ်ကျွေးပြုစုခြင်း၊ အဘကို လုပ်ကျွေးပြုစုခြင်း၊ သားမယားကို ချီးမြှောက်ထောက်ပံ့ခြင်း၊ ရှုပ်ထွေးခြင်းကင်းအောင် အလုပ်လုပ်ခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၈။ <b>ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ၊</b><br><b>ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော။</b><br><b>အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-135 <br> နတ်သား . . . ပေးကမ်းလှူဒါန်းခြင်း၊ သုစရိုက်တရားကို ကျင့်ခြင်း၊ ဆွေမျိုးတို့ကို ချီးမြှောက် ထောက်ပံ့ခြင်း၊ အပြစ်မရှိသော အလုပ်တို့ကို ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၁၉။ <b>အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ၊</b><br><b>မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော။</b><br><b>အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား... မကောင်းမှုမှ စိတ်ဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ခြင်းနှင့် ကိုယ်နှုတ်ဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ သေရည်အရက် သောက်ခြင်းမှ စောင့်စည်းခြင်း၊ ကုသိုလ်တရားတို့၌ မမေ့ခြင်း၊ ဤသုံးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂ဝ။ <b>ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ၊</b><br><b>သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-136 <br> နတ်သား... ရိုသေထိုက်သူကို ရိုသေခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို နှိမ့်ချခြင်း၊ ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း၊ ကျေးဇူးသိတတ်ခြင်း၊ သင့်လျော်သောအခါ တရားနာခြင်း၊ ဤငါးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၁။ <b>ခန္တီ စ သောဝစဿတာ၊</b><br><b>သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ။</b><br><b>ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား . . . သည်းခံခြင်း၊ ဆိုဆုံးမ လွယ်ခြင်း၊ ရဟန်းတော်တို့ကို ဖူးမြင်ခြင်း၊ တရားဆွေးနွေးခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၂။ <b>တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ၊</b><br><b>အရိယသစ္စာနဒဿနံ။</b><br><b>နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-137 <br> နတ်သား. . . တပခေါ် အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ ဗြဟ္မစရိယအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်း၊ အရိယသစ္စာတို့ကို သိမြင်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း။ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၃။ <b>ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ၊</b><br><b>စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ။</b><br><b>အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ၊</b><br><b>ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b><br>နတ်သား. . . လောကဓံတရားတို့နှင့် တွေ့ကြုံရသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ စိတ်မတုန်လှုပ်ခြင်း၊ စိုးရိမ် ပူဆွေးမှု မရှိခြင်း၊ ရာဂစသော မြူမရှိခြင်း၊ ဘေးရန်ကင်းခြင်း၊ ဤလေးပါးကား ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာ ဖြစ်သည်။<br><br>၂၄။ <b>ဧတာဒိသာနိ ကတွာန၊</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ မပရာဇိတာ။</b><br><b>သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိ ဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-138 <br> နတ်သား. . . ဤဆိုခဲ့ပြီးသော မင်္ဂလာတို့ကို ပြုကြလျှင် ရန်သူမှန်သမျှကို အောင်နိုင်ကြ၍ ဘယ်အရပ်မှာ မဆို ချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ရ၏။ ၃၈-ဖြာ မင်္ဂလာသည် ထိုမင်္ဂလာမှုပြုကြသူတို့၏ ကောင်းမြတ်သော မင်္ဂလာပေတည်း။<br><b>မင်္ဂလသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၂။ ရတနသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၂၅။ <b>ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော ဒသ ဥပပါရမိယော ဒသ ပရမတ္ထပါရမိယောတိ သမတိံသ ပါရမိယော ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထစရိယံ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿော စရိယာယော ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တိံ ဇာတိံ အဘိနိက္ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ</b> <hr> စာမျက်နှာ-139 <br> <b>မာရဝိဇယံ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ သဗ္ဗေပိ မေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ-</b><br><br>၂၆။ <b>ကောဋီသတသဟဿသု၊</b><br><b>စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ။</b><br><b>ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊</b><br><b>ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။</b><br><br>၂၇။ <b>ရောဂါမနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ-</b><br><b>သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။</b><br><b>ခိပ္ပမန္တရဓာပေသိ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-140 <br> အိုသူတော်ကောင်းတို့. . . ဒီပင်္ကရာဘုရားမြတ်ထံ ဘုရားဆုပန်သည်မှ စ၍ မြတ်စွာဘုရား၏ ပါရမီ ဆယ်ပါး၊ ဥပပါရမီဆယ်ပါး၊ ပရမတ္ထပါရမီ ဆယ်ပါး- ဟူသော အမျှအညီ ပါရမီသုံးဆယ်၊ စွန့်ခြင်းကြီး ငါးပါး၊ သတ္တဝါများအတွက် ကျင့်မှု၊ ဆွေမျိုးများအတွက် ကျင့်မှု၊ ဘုရားဖြစ်ရေးအတွက် ကျင့်မှု-ဟူသော အကျင့်သုံးပါး၊ ဘုရားဖြစ်မည့် နောက်ဆုံးဘဝ၌ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း၊ ဖွားမြင်ခြင်း၊ တောထွက်ခြင်း၊ ဒုက္ကရစရိယာ ကျင့်ခြင်း၊ ဗောဓိပင်ခြေပလ္လင်ဗွေ၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်ခြင်း၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ထိုးထွင်းသိခြင်း၊ ဓမ္မစကြာ တရားဟောခြင်း၊ ကိုးပါးသော လောကုတ္တရာတရား- ဟူသော ဤဗုဒ္ဓဂုဏ် အလုံးစုံတို့ကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် ဝေသာလီပြည် တံတိုင်း သုံးထပ်တို့ အကြား၌ ညဉ့်သုံးယာမ် ပတ်လုံး ပရိတ်အရံအတားကို ပြုတော်မူသော် အရှင် အာနန္ဒာမထေရ်ကဲ့သို့ ကရုဏာစိတ်ကိုဖြစ်စေကြကုန်၍ အကြင် ရတနသုတ် ပရိတ်တော်၏ အရှိန်အဝါ အာဏာကို စကြဝဠာ ကုဋေတစ်သိန်းရှိ နတ်ဗြဟ္မာများ ခံယူကြ <hr> စာမျက်နှာ-141 <br> ကုန်၏။ အကြင် ရတနသုတ်ပရိတ်တော်သည် ဝေသာလီ ပြည်၌ ရောဂါထူးခြား ဘီလူးများနှင့် အစာရှားပါးခြင်း ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဘေးသုံးမျိုးကိုလည်း လျင်မြန်စွာ ကွယ်ပျောက်စေခဲ့ဖူးပြီ၊ ထိုရတနသုတ် ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ကြကုန်စို့။<br><br>၂၈။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု၊</b><br><b>အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။</b><br>ဤအရပ်၌ စည်းဝေးရောက်လာကြကုန်သော မြေ၌နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌နေသော နတ်များ အားလုံးတို့သည် နှစ်သက်ရွှင်လန်း ဝမ်းမြောက် ကြကုန်လော့၊ ငါဘုရား၏ တရားတော်ကိုလည်း ရိုသေစွာ နာယူကြကုန်လော့။<br><br>၂၉။ <b>တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊</b><br><b>မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-142 <br> <b>ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိ၊</b><br><b>တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။</b><br>အို နတ်အများတို့. . . တရားနာရန် ငါဘုရား တိုက်တွန်းခဲ့သည်ဖြစ်၍ သင်တို့ နားစိုက်ကြကုန်လော့။ သင်တို့အားလုံး လူသားများ အပေါ်မှာ မေတ္တာထားကြ လော့။ လူတို့သည် နေ့ရောညဉ့်ပါ ပူဇော်ဖွယ်ရာကို ပို့ဆောင် ပူဇော်ကြသောကြောင့် ထိုလူများကို သင်တို့ မမေ့ကြဘဲ စောင့်ရှောက်ကြလော့။<br><br>၃၀။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊</b><br><b>သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်၊ နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် မြတ်စွာဘုရားနှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ ဘုရားမြတ်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် <hr> စာမျက်နှာ-143 <br> သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၁။ <b>ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။</b><br><b>န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>အရိယမဂ်သမာဓိ ရှိတော်မူသော သာကီနွယ်ဖွား ဘုရားရှင်သည် ကိလေသာကုန်ရာ၊ ရာဂအတွယ် ပျောက်ပြယ်ရာ၊ သေခြင်းကင်းရာ ကောင်းမြတ် လှစွာသော အကြင် နိဗ္ဗာန်တရားတော်ကို သိမြင် ရပိုင်တော်မူခဲ့သည်။ ထိုနိဗ္ဗာန်တရားနှင့် ဂုဏ်ရည် တူညီသော တရားဟူ၍ တစ်စုံတစ်ရာ မရှိတော့ပေ။ နိဗ္ဗာန်တရားတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာ စကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-144 <br> ၃၂။ <b>ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိ၊</b><br><b>သမာဓိမာနန္တရိကညမာဟု။</b><br><b>သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်သည် ကိလေသာကင်း အလွန် သန့်ရှင်းဖြူစင်သော အရိယမဂ်သမာဓိကို အမျိုးမျိုး ထုတ်ဖော် ချီးကျူးတော်မူခဲ့၏။ ယင်း အရိယမဂ် သမာဓိကိုပင် မိမိအခြားမဲ့၌ အကျိုးကို ပေးတတ်သည့် အာနန္တရိကသမာဓိ ဟူ၍လည်း ဘုရားရှင်များ မိန့်ကြား တော်မူခဲ့သည်။ ထိုအရိယမဂ်သမာဓိနှင့် တူညီသော သမာဓိကား မရှိပေ။ အရိယမဂ်တရားတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၃။ <b>ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ၊</b><br><b>စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-145 <br> <b>တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ၊</b><br><b>ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ဘုရားအစရှိသော သူတော်ကောင်းတို့ ချီးမွမ်းအပ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များကား ရှစ်ပါးဖြစ်ရာ (ထိုအရိယာများကား) အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ဖြစ်သည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့် သာဝကဖြစ်ကြသော ထိုအရိယာတို့ကား အလှူကောင်း အလှူမွန်ကို ခံတော်မူထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များပင်တည်း။ ထိုအရိယာတို့၌ လှူအပ်သမျှ အလှူဒါနတို့ကား အကျိုးကြီးမားလှပေသည်။ အရိယာသံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၄။ <b>ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန၊</b><br><b>နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ။</b><br><b>တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-146 <br> <b>လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗူတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြဲမြံ တည့်တံ့သော သမာဓိဖြင့် လွန်စွာ အားထုတ် ကြကုန်၍ ဂေါတမမြတ်စွာ သာသနာတော်၌ ကိလေသာ တို့မှ လွတ်မြောက်ကြသော ရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့သည် နိဗ္ဗာနဓာတ်သို့ အာရုံယူလျက် သက်ရောက်ကြပြီးသော် ပစ္စည်းဥစ္စာ အနည်းငယ်မျှ မကုန်ကျရဘဲ အလွယ်တကူ ရရှိ၍ ဖလသမာပတ် အငြိမ်းဓာတ်အရသာ ခံစားကြလျက် အရဟတ္တဖိုလ် ဝင်စားတော်မူကြ၏။ ရဟန္တာသံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၅။ <b>ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ၊</b><br><b>စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။</b><br><b>တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊</b><br><b>ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-147 <br> <b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေကြီးထဲ၌ ဝင်မှီတည်နေသော တံခါးတင် တိုင်ကြီးကို အရပ်လေးမျက်နှာမှ လေပြင်း မုန်တိုင်းများက လှုပ်ရှားစေခြင်းငှာ မတတ်နိုင်သကဲ့သို့ မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် အရိယာသစ္စာ တို့ကို သိမြင်သော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်ကို ထိုတံခါးတိုင်ကြီးနှင့် တူသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ငါဘုရား ဟောတော်မူသည်။ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၆။ <b>ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊</b><br><b>ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ။</b><br><b>ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊</b><br><b>န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-148 <br> နက်နဲသော ဉာဏ်တော်ရှင် သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရား အကောင်းဆုံး ဟောကြားတော်မူအပ်သော အရိယသစ္စာ တို့ကို မဂ်ဉာဏ်ရရှိ၍ ထင်ရှား သိတော်မူကြသော သတ္တက္ခတ္တုပရမ သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် စည်းစိမ် ယစ်၍ အလွန်အကဲ မေ့လျော့ကြစေကာမူ ရှစ်ကြိမ် မြောက် ဘဝကို ယူရိုးမရှိတော့ပေ၊ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၇။ <b>သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊</b><br><b>တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။</b><br><b>သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊</b><br><b>သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။</b><br>၃၈။ <b>စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊</b><br><b>ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-149 <br> သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် သောတာပတ္တိ မဂ်ဉာဏ် ပြည့်စုံသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတ တရားသုံးပါးနှင့် အချို့ ကိလေသာ များကို ပယ်ရှားအပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထိုသောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် အပါယ်လေးဘုံတို့မှလည်း လွတ်မြောက် ရပေသည်။ အဘိဌာနခေါ် ရုန့်ရင်းသော အကြောင်းစု အမှုအပြစ်ကိုလည်း ပြုခြင်းငှာ မထိုက်တော့ပေ။ သောတာပန် သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၃၉။ <b>ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ၊</b><br><b>ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။</b><br><b>အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆာဒါယ၊</b><br><b>အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-150 <br> သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ နှုတ်ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ စိတ်ဖြင့်ဖြစ်စေ မကောင်းသော ပြစ်မှုကို လွန်ကျူးမိစေကာမူ ထိုသောတာပန်မှာ ထိုပြုမိသော ပြစ်မှုကို ကွယ်ကာ ဖုံးဝှက်သူ မဖြစ်နိုင်ပေ၊ မဂ်ဉာဏ်ဖြင့် နိဗ္ဗာန်မြင်ပြီးသော အရိယာသောတာပန်၏ မိမိပြုသော ပြစ်မှုကို မဖုံးကွယ်ထိုက်သူဖြစ်ကြောင်းကို ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ သောတာပန်သံဃာ၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၀။ <b>ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊</b><br><b>ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။</b><br><b>တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊</b><br><b>နိဗ္ဗာနဂါမီ ပရမံ ဟိတာယ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b> <hr> စာမျက်နှာ-151 <br> နွေလများတွင် နွေဦးအစဖြစ်သော တန်ခူးလ၌ ကောင်းစွာ ပွင့်သည့် ခက်ဖျားစုံရှိသော တောအုပ်သည် အသရေရှိလှဘိသကဲ့သို့ အနက်သဒ္ဒါ ဝေဆာစုံပေါ ထိုတောအုပ်ကြီးနှင့် တူသော နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း တရားတော်မြတ် ပိဋကတ်ကို နိဗ္ဗာနဓာတ် အမြတ်ဆုံး အကျိုး စီးပွားအလို့ငှာ ရှင်တော်ဘုရား ဟောကြား တော်မူခဲ့သည်။ မြတ်စွာဘုရား၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှ ပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၁။ <b>ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော၊</b><br><b>အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>နတ်လူအများ လိုလားတောင့်တအပ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်တော်မူသော၊ အမြတ်ဆုံး နိဗ္ဗာန်ကို <hr> စာမျက်နှာ-152 <br> သိတော်မူ၍ အမြတ်တရားကို ပေးသနားတော်မူတတ် သော ရှေးဟောင်း ကျင့်စဉ်လမ်းမြတ်ကို ယူဆောင်တော်မူ၍ အမြတ်ဆုံး ဘုရားမြတ်သည် တရားတော်မြတ် အရပ်ရပ်ကို ဟောကြားတော်မူလေသည်။ မြတ်စွာဘုရား၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်လည်း ထူးမြတ်လှ ပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၄၂။ <b>ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊</b><br><b>ဝိရတ္တစိတ္တာ ယတိကေ ဘဝသ္မိံ။</b><br><b>တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရုဠှိဆန္ဒာ၊</b><br><b>နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။</b><br><b>ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့အား ရှေးအတိတ် ကံဟောင်း များလည်း ကုန်ခဲ့ပြီ။ ကံအသစ်လည်း ဖြစ်ပေါ်ခြင်း မရှိတော့ပေ။ နောင်ဖြစ်ရမည့် ဘဝသစ်၌ တွယ်တာသော စိတ်လည်း ကင်းတော်မူကြ၏။ ထိုရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့ <hr> စာမျက်နှာ-153 <br> သည် ပဋိသန္ဓေ မျိုးစေ့လည်း ကုန်ခဲ့ပြီး၊ ဘဝသစ် ဆက်ဖြစ် စည်ကားရေးဝယ် တွယ်တာသော ဆန္ဒလည်း မရှိကြ။ ထိုရဟန္တာ ပညာရှင်တို့သည် ဆီမီး ငြိမ်းသွားသကဲ့သို့ ဝဋ်ဇာတ်သိမ်း၍ ချုပ်ငြိမ်းတော်မူကြသည်။ ရဟန္တာ သံဃာတော်၌ ရတနာ၏ အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည် သည်လည်း ထူးမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><br>၄၃။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ်ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစား ပူဇော်အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော မြတ်စွာ ဘုရားကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-154 <br> ၄၄။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ် ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစားပူဇော် အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော တရားတော်ကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><br>၄၅။ <b>ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊</b><br><b>ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။</b><br><b>တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ၊</b><br><b>သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>မြေ၌ နေသော နတ်များ၊ ကောင်းကင်၌ နေသော နတ်များ ဤအရပ်၌ စည်းဝေးလျက် ရှိကြ၏။ ထိုနတ် ပေါင်းများစွာ ငါတို့သည် နတ်လူအများ လေးစားပူဇော် <hr> စာမျက်နှာ-155 <br> အပ်သော တထာဂတ ဘွဲ့မည်ရသော သံဃာတော်ကို ရှိခိုးကြပါကုန်၏။ သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <br><b>ရတနသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၃။ မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၄၆။ <b>ယဿာနုဘာဝတော ယက္ခာ၊</b><br><b>နေဝ ဒဿေန္တိ ဘီသနံ။</b><br><b>ယဉ္စွေ ဝါနုယုဉ္ဇန္တော၊</b><br><b>ရတ္တိန္ဒိဝ'မတန္ဒိတော။</b><br>၄၇။ <b>သုခံ သုပတိ သုတ္တော စ၊</b><br><b>ပါပံ ကိဉ္စိ န ပဿတိ။</b><br><b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . မေတ္တသုတ်ပရိတ် တော်၏ အာနုဘော်ကြောင့် နတ်တို့သည် ကြောက်မက်ဖွယ် အာရုံမျိုးကို မပြနိုင်ကြကုန်။ ထိုမေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်၌ <hr> စာမျက်နှာ-156 <br> နေ့ညမပြတ် ထပ်တလဲလဲ စွဲမြဲ ရွတ်ပွား ကြိုးစား အားထုတ် သူသည် ချမ်းချမ်းသာသာ အိပ်စက်ရ၏။ အိပ်ပျော် သည်ရှိသော် မကောင်းသော အိပ်မက်ဆိုးကိုလည်း မမြင်မက်ရပေ။ ဤသို့စသော အကျိုးအာနိသင်နှင့် ပြည့်စုံသော မေတ္တသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ကြ ကုန်စို့။<br><br>၄၈။ <b>ကရဏီယ'မတ္ထကုသလေန၊</b><br><b>ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ။</b><br><b>သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ</b><br><b>သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ။</b><br>၄၉။ <b>သန္တုဿကော စ သုဘရော စ၊</b><br><b>အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ။</b><br><b>သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ၊</b><br><b>အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွ'နနုဂိဒ္ဓေါ။</b><br>ငြိမ်သက်အေးချမ်းသော နိဗ္ဗာန်ကို သိမြင်၍ နေလိုသော အကျိုးစီးပွား၌ လိမ္မာသူသည် ပြုကျင့်သင့်သည့် <hr> စာမျက်နှာ-157 <br> သိက္ခာသုံးပါး အကျင့်များကို ပြုကျင့်ရမည်။ ထိုသူကား စွမ်းနိုင်ရမည်၊ ဖြောင့်မတ်ရမည်၊ အလွန် ဖြောင့်မတ် ရမည်၊ ဆိုဆုံးမလွယ်ရမည်၊ နူးညံ့ပျော့ပျောင်းရမည်၊ မာန မကြီးရ၊ ရောင့်ရဲလွယ်ရမည်၊ မွေးမြူလွယ်သူ ဖြစ်ရမည်၊ ကိစ္စနည်းပါးရမည်၊ ပေါ့ပါးသော အဖြစ်မျိုး ရှိရမည်၊ ငြိမ်သက်သော ဣန္ဒြေရှိရမည်၊ ရင့်ကျက်သော ပညာရှိရမည်၊ မကြမ်းတမ်း မရိုင်းပြသူ ယဉ်ကျေးသူ ဖြစ်ရမည်၊ လူတို့၌ တွယ်တာ မက်မောခြင်း မရှိရ။ <br><br>၅ဝ။ <b>န စ ခုဒ္ဒ'မာစရေ ကိဉ္စိ၊</b><br><b>ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ။</b><br><b>သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု၊</b><br><b>သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>ပညာရှိအများ သူတစ်ပါးတို့ ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်မည့် ဒုစရိုက်စု ယုတ်ညံ့သော အမှုမျိုးကို အသေးအဖွဲ့ အနည်းငယ်ကိုပင် မပြုကျင့်ပါလေနှင့်။ (ထို့နောက် မေတ္တာပွားရမည်မှာ) သတ္တဝါမှန်သမျှ ကိုယ်ချမ်းသာကြ <hr> စာမျက်နှာ-158 <br> ပါစေ၊ ဘေးရန်ကင်းဝေး အေးချမ်းသာယာကြပါစေ၊ စိတ်လည်း ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၅၁။ <b>ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ၊</b><br><b>တသာ ဝါ ထာဝရာဝ'နဝသေသာ။</b><br><b>ဒီဃာ ဝါ ယေဝ မဟန္တာ၊</b><br><b>မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုက ထူလာ။</b><br>၅၂။ <b>ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေဝ အဒိဋ္ဌာ၊</b><br><b>ယေဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ။</b><br><b>ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ၊</b><br><b>သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ။</b><br>အလုံးစုံသော ထိတ်လန့်တတ်သော ပုထုဇဉ် သေက္ခများ၊ မထိတ်မလန့်တတ်သော ရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ ရှည်လျားသော သတ္တဝါများ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ ကြီးမားသော သတ္တဝါများ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ အလတ်စား သတ္တဝါများ၊ ပုကွနိမ့်တို ကိုယ်ရှိသော သတ္တဝါများ၊ သေးငယ်ပုံပွားသော သတ္တဝါများ၊ ဆူဖြိုးဝိုင်းဝန်းသော <hr> စာမျက်နှာ-159 <br> သတ္တဝါများ၊ မြင်ဖူးသော သတ္တဝါများ၊ မမြင်ဖူးသော သတ္တဝါများ၊ အဝေး၌နေသော သတ္တဝါများ၊ အနီး၌ နေသော သတ္တဝါများ၊ နောင်မဖြစ်ကြမည့် ရဟန္တာများ၊ နောင်ဘဝသစ် ရှာမှီးတတ်သော သေက္ခပုထုဇဉ်များ၊ လောကရှိဤသတ္တဝါအားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာ ကြပါစေ။<br><br>၅၃။ <b>န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ၊</b><br><b>နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ။</b><br><b>ဗျာရောသနာ ပဋိဃသည-</b><br><b>နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ။</b><br>သူတစ်ယောက်သည် အခြားသူတစ်ယောက်ကို စဉ်းလဲ လှည့်ပတ်မှု မပြုပါစေလင့်။ ဘယ်အရပ်မှာ မဆို ဘယ်ပုဂ္ဂိုလ် တစ်ယောက်ယောက်ကိုမျှ မထီမဲ့မြင် မပြုပါစေလင့်။ ကိုယ်နှုတ်တို့ဖြင့် ထိပါးနှိပ်စက်ခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဒေါသစိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း အချင်းချင်း တစ်ယောက်သည် တစ်ယောက်၏ ဆင်းရဲမှုကို အလို မရှိပါစေလင့်။ <hr> စာမျက်နှာ-160 <br> ၅၄။ <b>မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တ-</b><br><b>မာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ။ ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။</b><br>မွေးမိခင်သည် မိမိ၏ ရင်သွေးဖြစ်သော တစ်ဦးတည်းသော သားကို မိမိအသက်နှင့် လဲ၍ပင် အစဉ် ကာကွယ် စောင့်ရှောက်ဘိ သကဲ့သို့ ထို့အတူ သတ္တဝါအလုံးစုံတို့၌ အတိုင်းအတာ ပမာဏမရှိသော မေတ္တာစိတ်ကို ပွားများပါလေ။<br><br>၅၅။ <b>မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိံ၊</b><br><b>မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။ ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ၊</b><br><b>အသမ္ဗာဓံ အဝေရမသပတ္တံ။</b><br>အထက် အရူပဘဝ၊ အောက် ကာမဘဝ၊ အလယ် ရူပဘဝ အလုံးစုံသော လောက၌ ပိုင်းခြား ကန့်သတ်ချက် မရှိသော မေတ္တာစိတ်ကို အပိုင်းအခြားကင်း ကျဉ်းမြောင်းခြင်း မရှိအောင် ဒေါသ-ဟူသော အတွင်းရန် မရှိအောင်၊ အပရန်သူလည်း မရှိအောင် ပွားများပါလေ။ <hr> စာမျက်နှာ-161 <br> ၅၆။ <b>တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နော ဝ၊</b><br><b>သယာနော ယာဝတာ'ဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ။</b><br><b>ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ၊</b><br><b>ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရမိဓ မာဟု။</b><br>ရပ်လျက် ဖြစ်စေ၊ သွားလျက် ဖြစ်စေ၊ ထိုင်လျက် ဖြစ်စေ၊ အိပ်လျက် ဖြစ်စေ၊ ငိုက်မျဉ်းခြင်း ကင်းနေသော အချိန်၌ မေတ္တာဈာန်သတိကို စွဲမြဲစွာ ဆောက်တည်ရာ၏။ ဤဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်၌ ဤမေတ္တာဈာန် သတိဖြင့် နေခြင်းကို ဗြဟ္မဝိဟာရ (-ထူးမြတ်သော နေခြင်းမျိုး)ဟူ၍ ဘုရားရှင်များ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။<br><br>၅၇။ <b>ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ၊</b><br><b>သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော။ ကာမေသု ဝိနေယျ ဂေဓံ၊</b><br><b>န ဟိ ဇာတု ဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတိ။</b><br>ထိုမေတ္တာဈာန်ရပြီးသော ယောဂီသည် အတ္တဒိဋ္ဌိ အစွဲ မရှိအောင်ပြု၍ လောကုတ္တရာသီလရှိသော <hr> စာမျက်နှာ-162 <br> သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်လျက် ဝတ္ထု အာရုံကာမဂုဏ်တို့၌ ကိလေသာဖြင့် တွယ်တာခြင်းကို အရှင်း ပယ်ရှားပြီးသော် အမှန်ပင် နောက်တစ်ဖန် ပဋိသန္ဓေ မနေရတော့ပေ။<br><b>မေတ္တသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br>***<h3>၄။ ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၅၈။ <b>သဗ္ဗာသီဝိသဇာတီနံ၊ ဒိဗ္ဗမန္တာဂဒံ ဝိယ။</b><br><b>ယံ နာသေတိ ဝိသံ ဃောရံ၊ သေသဉ္စာပိ ပရိဿယံ။</b><br>၅၉။ <b>အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊ သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>သဗ္ဗသောပိ နိဝါရေတိ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-163 <br> အို သူတော်ကောင်းတို့ . . နတ်မန္တန်၊ နတ်ဆေးဝါးသည် အဆိပ်ပြင်းသော မြွေမျိုးမှန်သမျှတို့၏ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သကဲ့သို့ ခန္ဓသုတ်ပရိတ်တော်သည် အာဏာခေတ်တစ်ခွင်လုံး၌ သတ္တဝါ အလုံးစုံတို့၏ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ကိုလည်းကောင်း၊ ကြွင်းသော ဘေးရန် အမျိုးမျိုးကိုလည်းကောင်း ဘယ်ခါမဆို လုံးဝ ကုန်စင်အောင်ပင် မြစ်တား ပယ်ရှားနိုင်ပါသည်။ ထိုခန္ဓသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ဆိုကြကုန်စို့။<br><br>၆၀။ <b>ဝိရူပက္ခေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဧရာပထေဟိ မေ။</b><br><b>ဆဗျာပုတ္တေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ကဏှာဂေါတမကေဟိ စ။</b><br>ဝိရူပက္ခနဂါးမျိုးတို့နှင့် ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ ဧရာပထနဂါးမျိုးတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ ဆဗျာပုတ္တနဂါးမျိုး တို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-164 <br> ကဏှာဂေါတမနဂါးမျိုးတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။<br><br>၆၁။ <b>အပါဒကေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဒွိပါဒကေဟိ မေ။</b><br><b>စတုပ္ပဒေဟိ မေ မေတ္တံ၊ မေတ္တံ ဗဟုပ္ပဒေဟိ မေ။</b><br>အခြေမရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့် ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ၊ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ၊ အခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။ အခြေများစွာ ရှိသော သတ္တဝါတို့နှင့်လည်း ငါ၏ မိတ်ဆွေအဖြစ် ချစ်မေတ္တာ ဖြစ်ပါစေ။<br><br>၆၂။ <b>မာ မံ အပါဒကော ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဒွိပါဒကော။</b><br><b>မာ မံ စတုပ္ပဒေါ ဟိံသိ၊ မာ မံ ဟိံသိ ဗဟုပ္ပဒေါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-165 <br> အခြေမရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည် ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေနှစ်ချောင်းရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေလေးချောင်းရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။ အခြေများစွာရှိသော သတ္တဝါမျိုးသည်လည်း ငါ့ကို မညှဉ်းဆဲပါစေလင့်။<br><br>၆၃။ <b>သဗ္ဗေ သတ္တာ သဗ္ဗေ ပါဏာ၊ သဗ္ဗေ ဘူတာ စ ကေဝလာ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဘဒြာနိ ပဿန္တု၊ မာ ကိဉ္စိ ပါပမာဂမာ။</b><br>သတ္တဝါမှန်သမျှ ကောင်းမြတ်သော ဣဋ္ဌာရုံတို့ကို ကြုံတွေ့ကြရပါစေ။ ဘယ်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ ဆင်းရဲဒုက္ခ မရောက်ပါစေလင့်။<br>၆၄။ <b>အပ္ပမာဏော ဗုဒ္ဓေါ၊ အပ္ပမာဏော ဓမ္မော။</b><br><b>အပ္ပမာဏော သံဃော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-166 <br> <b>ပမာဏဝန္တာနိ သရီသပါနိ။</b><br><b>အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ၊ ဥဏ္ဏနာဘီ သရဗူ မူသိကာ။</b><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏမရှိ။ လောကုတ္တရာတရားတော်သည်လည်း ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏ မရှိ၊ အရိယာ သံဃာတော်သည်လည်း ဂုဏ်တော်အားဖြင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏ မရှိ။ မြွေ၊ ကင်းမြီးကောက်၊ ကင်းခြေများ၊ ပင့်ကူ၊ အိမ်မြှောင်၊ ကြွက်-ဟူသော ရင်ဖြင့် တွားသွားတတ်သော သတ္တဝါများကား တိုင်းတာ ကန့်သတ်မှု ပြုတတ်သော ကိလေသာ ရှိသူများ ဖြစ်၍ ပမာဏရှိသူများပင်တည်း။<br><br>၆၅။ <b>ကတာ မေ ရက္ခာ, ကတံ မေ ပရိတ္တံ၊ ပဋိက္ကမန္တု ဘူတာနိ။</b><br><b>သောဟံ နမော ဘဂဝတော၊ နမော သတ္တန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-167 <br> ငါသည် အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက်ကို ပြုပြီးခဲ့ပြီ။ ငါသည် အရံအတားကို ပြုပြီးခဲ့ပြီ။ သတ္တဝါများ ရှောင်ရှားကြကုန်လော့။ ထိုငါသည် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပြီးသော ရှေးရှေးဘုရားရှင် မှန်သမျှအား ရှိခိုးပါ၏။ ဝိပဿီအစရှိသော ခုနစ်ဆူသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။<br><b>ခန္ဓသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br>***<h3>၅။ မောရသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၆၆။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊ နိဗ္ဗတ္တံ မောရယောနိယံ။</b><br><b>ယေန သံဝိဟိတာရက္ခံ၊ မဟာသတ္တံ ဝနေစရာ။</b><br>၆၇။ <b>စိရဿံ ဝါယမန္တာပိ၊ နေဝ သက္ခိံသု ဂဏှိတုံ။</b><br><b>“ဗြဟ္မမန္တ”န္တိ အက္ခာတံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-168 <br> အိုသူတော်ကောင်းတို့ . . သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရန် ပါရမီတို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူသော ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းသည် မောရသုတ်ပရိတ်တော်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက်ထားလေ၏။ ထိုဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းကို မုဆိုး ခုနစ်ဆက်တို့ နှစ်ပေါင်း ခုနစ်ရာ ကြာအောင် ကြိုးစား၍ ဖမ်းကြသော် လည်း မဖမ်းနိုင်ခဲ့ကြကုန်။ ထူးမြတ်သော မန္တန်တော်- ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ချီးကျူးမြွက်ကြားတော်မူအပ်သော ထိုမောရသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၆၈။ <b>ဥဒေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊ ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထ၀ိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏ ပထ၀ိပ္ပဘာသံ၊ တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ဒိဝသံ။</b><br>ကမ္ဘာသူကမ္ဘာသားတို့အား ပေးအပ်သော မျက်စိရှိ၍ အရောင်များတွင် တစ်ဦးတည်းသော ဘုရင်ဖြစ်သော ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့် နှံ့အောင် ထွန်းလင်း <hr> စာမျက်နှာ-169 <br> တောက်ပသော နေမင်းသည် ပေါ်ထွက်လာပေပြီ။ ထိုသို့ ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့် နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတောက်ပသော နေမင်းကို ငါသည် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ တစ်နေ့လုံး သင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူကာ ငါတို့သည် ဘေးရန်ကင်းစွာ နေထိုင်ပါရစေ။<br><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊ တေ မေ နမော, တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ, နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊ နမော ဝိမုတ္တာနံ, နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊ မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိမြင်တော်မူကြကုန်သော အကြင်ဘုရားရှင်တို့သည် ရှိကြပါကုန်၏။ ထိုဘုရားရှင် တို့အား ငါ၏ ရှိခိုးခြင်း ဖြစ်ပါစေ၊ ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ငါ့ကို စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။ ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ဗောဓိဉာဏ်တော်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ အရဟတ္တဖိုလ် လွတ်မြောက်မှုတရားအား ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားအလောင်း ရွှေဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်တော်ကို ရွတ်ဆို၍ အစာရှာထွက်လေ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-170 <br> တတ်သော ဤနေမင်းသည် ထွက်ပေါ်လာ၏။ ထို့ကြောင့် ရွှေအဆင်းရှိကာ ကမ္ဘာမြေအပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော အရှင်နေမင်းကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ အရှင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူ၍ အကျွန်ုပ်တို့ တစ်နေ့တာပတ်လုံး ချမ်းသာစွာ နေကြပါကုန်အံ့။<br><br>၆၉။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊</b><br><b>တေ မေ နမော၊ တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ၊ နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b><br><b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊</b><br><b>မောရော စရတိ ဧသနာ။</b><br>ဝိသုဒ္ဓိဗြာဟ္မဏ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူကြကုန်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ရှိခိုးခြင်းကို ခံယူတော်မူကြပါကုန်။ ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့သည် အကျွန်ုပ်ကိုလည်း စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါကုန်။ ဘုရားရှင်တို့အား <hr> စာမျက်နှာ-171 <br> ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားရှင်တို့၏ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင်တို့၏ ဝိမုတ္တိငါးပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ရဟန်းတို့ . . . ထိုဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်အရံအတားကို ပြုကာ အစာရှာရန် လှည့်လည်လေသည်။<br><br>၇၀။ <b>အပေတယံ စက္ခုမာ ဧကရာဇာ၊</b><br><b>ဟရိဿဝဏ္ဏော ပထဝိပ္ပဘာသော။</b><br><b>တံ တံ နမဿာမိ ဟရိဿဝဏ္ဏံ ပထဝိပ္ပဘာသံ၊</b><br><b>တယာ'ဇ္ဇ ဂုတ္တာ ဝိဟရေမု ရတ္တိံ။</b><br>ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားတို့အား ပေးအပ်သော မျက်စိရှိ၍ အရောင်များတွင် တစ်ဦးတည်းသော ဘုရင်ဖြစ်သော ရွှေအဆင်းရှိလျက် မြေပြင်အပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော ဤနေမင်းသည် ဝင်သွား၏။ ထို့ကြောင့် ရွှေအဆင်းရှိကာ မြေပြင်အပြန့်နှံ့အောင် ထွန်းလင်းတတ်သော အရှင်နေမင်းကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ယနေ့ <hr> စာမျက်နှာ-172 <br> အရှင်နေမင်း၏ အစောင့်အရှောက်ကို ခံယူ၍ အကျွန်ုပ်တို့ တစ်ညတာပတ်လုံး ချမ်းသာစွာ နေကြပါကုန်အံ့။<br><br>၇၁။ <b>ယေ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓမ္မေ၊</b><br><b>တေ မေ နမော၊ တေ စ မံ ပါလယန္တု။</b><br><b>နမတ္ထု ဗုဒ္ဓါနံ၊ နမတ္ထု ဗောဓိယာ၊</b><br><b>နမော ဝိမုတ္တာနံ၊ နမော ဝိမုတ္တိယာ။</b><br><b>ဣမံ သော ပရိတ္တံ ကတွာ၊</b><br><b>မောရော ဝါသ'မကပ္ပယိ။</b><br>ဝိသုဒ္ဓိဗြာဟ္မဏ ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူကြကုန်၏။ ထိုဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်၏ ရှိခိုးခြင်းကို ခံယူတော်မူကြပါကုန်။ ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့သည် အကျွန်ုပ်ကိုလည်း စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါကုန်။ ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ဘုရားရှင်တို့၏ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်အား ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်တို့အား ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင်တို့၏ <hr> စာမျက်နှာ-173 <br> ဝိမုတ္တိငါးပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ရဟန်းတို့ . . . ထိုဥဒေါင်းမင်းသည် ဤပရိတ်အရံအတားကို ပြုကာ အိပ်တန်းတက်၍ အိပ်စက်ခဲ့လေ၏။<br><b>မောရသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><br>***<h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၇၂။ <b>ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊</b><br><b>နိဗ္ဗတ္တံ ဝဋ္ဋဇာတိယံ။</b><br><b>ယဿ တေဇေန ဒါဝဂ္ဂိ၊</b><br><b>မဟာသတ္တံ ဝိဝဇ္ဇယိ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့ . . . သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရန် ပါရမီတို့ကို ဖြည့်ကျင့်တော်မူသော ဘုရားအလောင်း ငုံးမင်းကို ဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် တောမီးသည် ရှောင်ကွင်းခဲ့လေ၏။<br><br>၇၃။ <b>ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ၊</b><br><b>လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-174 <br> <b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်သော တစ်ကမ္ဘာကာလပတ်လုံး တည်နိုင်၍ ကြီးမားသော တန်ခိုးအာနုဘော်ရှိသော ထိုဝဋ္ဋသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၇၄။ <b>အတ္ထိ လောကေ သီလဂုဏော၊</b><br><b>သစ္စံ သောစေယျ'နုဒ္ဒယာ။</b><br><b>တေန သစ္စေန ကာဟာမိ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ'မနုတ္တရံ။</b><br>လောက၌ သီလတရား၊ သစ္စာတရား၊ စင်ကြယ်သည်၏ အဖြစ်၊ မေတ္တာ၊ ကရုဏာတရားများ ရှိကြ၏။ ထိုတရားများတွင် ပါဝင်သော သစ္စာတရားဖြင့် ထူးမြတ်သော သစ္စာဆိုမှုကို ငါ ပြုပေတော့အံ့။<br><br>၇၅။ <b>အာဝဇ္ဇေတွာ ဓမ္မဗလံ၊</b><br><b>သရိတွာ ပုဗ္ဗကေ ဇိနေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-175 <br> <b>သစ္စဗလ'မဝဿာယ၊</b><br><b>သစ္စကိရိယ မကာသဟံ။</b><br>ငါသည် တရားတော်၏ အစွမ်းအာနုဘော်ကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် ရှေးအတိတ်က ပွင့်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရှင်တို့ကို အောက်မေ့လျက် သစ္စာ၏ အစွမ်းကို အားကိုးပြုကာ သစ္စာဆိုမှု ပြုခဲ့ပေပြီ။<br><br>၇၆။ <b>သန္တိ ပက္ခာ အပတနာ၊</b><br><b>သန္တိ ပါဒါ အဝဉ္စနာ။</b><br><b>မာတာ ပိတာ စ နိက္ခန္တာ၊</b><br><b>ဇာတဝေဒ ပဋိက္ကမ။</b><br>ငါ့အား အတောင်များ ရှိနေ၏၊ ပျံကား မပျံနိုင်။ ငါ့မှာ ခြေထောက်များ ရှိနေ၏၊ သွားကား မသွားနိုင်။ ငါ့အမိအဖတို့လည်း အသက်ဘေးကြောင့် ရှောင်ပြေးထွက်ခွာကြကုန်ပြီ၊ အို တောမီး . . . ပြန်၍ လှည့်သွား ရှောင်ရှားပါလော့။<br><br>၇၇။ <b>သဟ သစ္စေ ကတေ မယှံ၊</b><br><b>မဟာပဇ္ဇလိတော သိခီ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-176 <br> <b>ဝဇ္ဇေသိ သောဠသကရီသာနိ၊</b><br><b>ဥဒကံ ပတွာ ယထာ သိခီ။</b><br><b>သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊</b><br><b>သာ မေ သစ္စပါရမီ။</b><br>ငါဘုရားသည် သစ္စာဆိုမှု ပြုအပ်သည်ရှိသော် ပြုသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မီးသည် ရေသို့ ရောက်သော် ငြိမ်းအေးရသကဲ့သို့ ကြီးမားသော အရှိန်အလျှံရှိသော တောမီးသည် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပယ်စာ အကွာအဝေးတိုင်အောင် ရှောင်ကွင်း ငြိမ်းအေးလေသည်။ ငါ၏ သစ္စာနှင့် တူသော တရားကား မရှိတော့ပေ။ ဤသစ္စာအမှုသည် ငါဘုရား၏ အထွက်အထိပ်ရောက်သော သစ္စာပါရမီတော်ပင် ဖြစ်တော့သည်။<br><b>ဝဋ္ဋသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-177 <br> <h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၇၈။ <b>ယဿာ'နုဿရဏေနာပိ၊</b><br><b>အန္တလိက္ခေပိ ပါဏိနော။</b><br><b>ပတိဋ္ဌံ မဓိဂစ္ဆန္တိ၊</b><br><b>ဘူမိယံ ဝိယ သဗ္ဗထာ။</b><br><br>၇၉။ <b>သဗ္ဗုပဒ္ဒဝဇာလမှာ၊</b><br><b>ယက္ခစောရာဒိသမ္ဘဝါ။</b><br><b>ဂဏနာ န စ မုတ္တာနံ၊</b><br><b>ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့ . . . ဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို အောက်မေ့ရုံမျှဖြင့် သတ္တဝါတို့သည် ကောင်းကင်၌ပင် မြေပြင်၌ကဲ့သို့ ထောက်တည်ရာကို ကောင်းစွာလှလှ ရရှိခဲ့ကြပြီ။ ဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို အောက်မေ့ရုံမျှဖြင့် ဘီလူးဘေး၊ ခိုးသူဘေး စသည်တို့မှ လွတ်မြောက်သူတို့ကို မရေတွက်နိုင်တော့ပေ။ ထိုဓဇဂ္ဂသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။ <hr> စာမျက်နှာ-178 <br> ၈၀။ <b>ဧဝံ မေ သုတံ--</b><br><b>ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ</b><br><b>ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ။</b><br><br>၈၁။ <b>တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ “ဘိက္ခဝေါ” တိ။</b><br><b>“ဘဒ္ဒန္တေ” တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စသောသုံ။</b><br><b>ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ--</b><br><b>ဘူတပုဗ္ဗိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါသုရသင်္ဂါမော သမုပဗျူဠော အဟောသိ။</b><br><b>အထ ခေါ ဘိက္ခဝေ သက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော ဒေဝေ တာဝတိံသေ အာမန္တေသိ--</b><br><b>“သစေ မာရိသာ ဒေဝါနံ သင်္ဂါမဂတာနံ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-179 <br> <b>မမေဝ တသ္မိံ သမယေ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ။</b><br><b>မမံ ဟိ ဝေါ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။”</b><br><br>အရှင်ဘုရား . . . တပည့်တော် ဤသို့ မှတ်သားကြားနာခဲ့ရပါသည်။ အခါတစ်ပါး၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိနေပြည်တော်ဝယ် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူပါသည်။ ထိုဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ပင် ရဟန်းများကို “ရဟန်းတို့” ဟု ခေါ်တော်မူရာ ရဟန်းများက “အရှင်ဘုရား” ဟု မြတ်စွာဘုရား၏ မိန့်ခေါ်ချက်ကို တုံ့ပြန်ခံယူကြပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဤစကားကို မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။ ရဟန်းတို့ . . . ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်မှာ တာဝတိံသာနတ်တို့နှင့် အသုရာတို့၏ စစ်ပြင်ဆင်စုရုံးမှု ဖြစ်ခဲ့ဖူး၏။ ထိုအခါ နတ်တို့သနင်း သိကြားမင်းက <hr> စာမျက်နှာ-180 <br> ငါ၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၃။ <b>နော စေ ပဇာပတိဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဝရုဏဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-181 <br> ပဇာပတိနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော် ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၄။ <b>နော စေ ဝရုဏဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ အထ ဤသာနဿ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကေယျာထ၊ ဤသာနဿ ဟိ ဝေါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတီ” တိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-182 <br> ဝရုဏနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်မကြည့်မိခဲ့လျှင် ဤသာနနတ်မင်း၏ အလံတော် ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်လော့။ အကြောင်းမှာ ဤသာနနတ်မင်း၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားကို မော်ကြည့်ကြကုန်သော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ ပြေပျောက်လိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၈၅။ <b>တံ ခေါ ပန ဘိက္ခဝေ သက္ကဿ ဝါ ဒေဝါနမိန္ဒဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ပဇာပတိဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဝရုဏဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ဤသာနဿ ဝါ ဒေဝရာဇဿ ဓဇဂ္ဂံ ဥလ္လောကယတံ၊ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ</b> <hr> စာမျက်နှာ-183 <br> <b>ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယေထာပိ၊ နောပိ ပဟီယေထ။</b> <br>ရဟန်းတို့. . . နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်း၊ ပဇာပတိနတ်မင်း၊ ဝရုဏနတ်မင်း၊ ဤသာနနတ်မင်းတို့၏ အလံတော်ထိပ်ဖျားတို့ကို မော်ကြည့်ကြသော နတ်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းတို့သည် ပျောက်ဖို့ မပျောက်ဖို့ မသေချာပေ။<br><br>၈၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? သက္ကော ဟိ ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော၊ အဝီတရာဂေါ အဝီတဒေါသော အဝီတမောဟော၊ ဘီရု ဆမ္ဘီ ဥတြာသီ ပလာယီ-တိ။</b> <br>အဘယ့်ကြောင့်နည်းဆိုသော်. . . ရဟန်းတို့ . . . နတ်တို့အရှင် သိကြားမင်း ကိုယ်တိုင်က ရာဂ၊ ဒေါသ၊ မောဟ မကင်းသေး၍ ကြောက်တတ်၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်တတ်၊ ထိတ်လန့်တတ်၊ ထွက်ပြေးတတ်သောကြောင့်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-184 <br> ၈၇။ <b>အဟဉ္စ ခေါ ဘိက္ခဝေ ဧဝံ ဝဒါမိ၊ သစေ တုမှာကံ ဘိက္ခဝေ အရညဂတာနံ ဝါ ရုက္ခမူလဂတာနံ ဝါ သုညာဂါရဂတာနံ ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ မမေဝ တသ္မိံ သမယေ အနုဿရေယျာထ-</b> <br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရားကား ဤသို့ မိန့်ကြားတော်မူလို၏။ ရဟန်းတို့. . . တောအရပ်သို့ ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်းသို့ ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်သို့ ဖြစ်စေ ကပ်ရောက်ကြသော သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ အကယ်၍ ဖြစ်လာခဲ့လျှင် ငါဘုရားကိုသာ သင်တို့ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြကုန်လော့။<br><br>၈၈။ <b>“ဣတိပိ သော ဘဂဝါ- အရဟံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော၊ သုဂတော၊ လောကဝိဒူ၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-185 <br> <b>အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဘဂဝါ”-တိ။</b> <br>ဘုန်းတော်ကြီးမား ထိုမြတ်စွာဘုရားသည် ဗြဟ္မာ နတ်လူတို့၏ အပူဇော်ကို ခံတော်မူထိုက်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း အရဟံ မည်တော်မူ၏။ တရားအလုံးစုံကို အမှန်အတိုင်းသာ ဆရာမရှိ သိတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ ဝိဇ္ဇာဉာဏ်၊ အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသောကြောင့်လည်း ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္န မည်တော်မူ၏။ ကောင်းသော စကားကို ဆိုတော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း သုဂတ မည်တော်မူ၏။ လောကသုံးပါးကို အကြွင်းမဲ့ သိတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း လောကဝိဒူ မည်တော်မူ၏။ သီလစသော ဂုဏ်အစုဖြင့် အတုမရှိ အမြတ်ဆုံး ဖြစ်တော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း အနုတ္တရ မည်တော်မူ၏။ ဆုံးမထိုက်သော သတ္တဝါတို့ကို အယဉ်ကျေးဆုံးဖြစ်အောင် ဆုံးမပဲ့ပြင်တတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ပုရိသဒမ္မသာရထိ မည် <hr> စာမျက်နှာ-186 <br> တော်မူ၏။ ကုန်သည်ကြီးမှူး ဦးစီးပမာ သတ္တဝါတို့ကို သံသရာခရီးမှ ထုတ်ဆောင် ကယ်တင်တော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း သတ္ထာဒေဝမနုဿာနံ မည်တော်မူ၏။ သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ကိုယ်တော်တိုင်လည်းသိ၍ ဝေနေယျတို့ကိုလည်း သိစေတော်မူတတ်သော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော အကြောင်းကြောင့်လည်း ဘဂဝါ မည်တော်မူ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။<br><br>၈၉။ <b>မမံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <br>အကြောင်းမှာ ငါဘုရားကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ <hr> စာမျက်နှာ-187 <br> ၉၀။ <b>နော စေ မမံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ-</b><br>၉၁။ <b>“သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော၊ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ အကာလိကော၊ ဧဟိပဿိကော၊ ဩပနေယျကော၊ ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ” တိ။</b> <br>ငါဘုရားကို မအောက်မေ့မိသော် တရားတော်ကို အောက်မေ့ကြလော့။ မြတ်စွာဘုရားသည် တရားတော်ကို ကောင်းစွာ ဟောကြားတော်မူအပ်၏။ ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော တရားတော်မြတ်သည် ကိုယ်တွေ့ သိမြင်အပ်သော တရားတော်ပေတည်း။ အခါမလင့် အကျိုးကို ပေးတတ်၏။ လာလှည့် ရှုလှည့်ဟု ဖိတ်ခေါ်ပြထိုက်သော တရားတော် ဖြစ်၏။ အရေးကြီးစွာ စိတ်မှာ စွဲအောင် အမြဲ ဆောင်ထိုက်ပေ၏။ တရားသိမြင် ပညာရှင်တို့သည် အသီးသီး မိမိသန္တာန်၌ သိမြင်အပ်ပေ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။ <hr> စာမျက်နှာ-188 <br> ၉၂။ <b>ဓမ္မံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b> <br>အကြောင်းမှာ တရားတော်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။<br><br>၉၃။ <b>နော စေ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာထ၊ အထ သံဃံ အနုဿရေယျာထ-</b><br><br>၉၄။ <b>“သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ဉာယပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊ ယဒိဒံ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ ဧသ ဘဂဝတော သာဝကသံဃော၊</b> <hr> စာမျက်နှာ-189 <br> <b>အာဟုနေယျော၊ ပါဟုနေယျော၊ ဒက္ခိဏေယျော၊ အဉ္ဇလိကရဏီယျော၊ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿာ” တိ။</b> <br>တရားတော်ကို မအောက်မေ့မိသည်ရှိသော် သံဃာတော်ကို အောက်မေ့ကြကုန်လော့။ ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား သံဃာတော်သည် ကောင်းစွာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ ဖြောင့်မတ်စွာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ နိဗ္ဗာန်ရရေး အလေးပေးကာ ကျင့်တော်မူတတ်၏။ နတ်လူတို့ အရိုအသေခံထိုက်အောင် ကျင့်တော်မူတတ်၏။ အစုံအားဖြင့် လေးစုံ၊ အသီးသီးအားဖြင့် ရှစ်ပါးသော ဤဘုရားသား သံဃာတော်သည် အဝေးမှ ဆောင်ယူအပ်သော အလှူကိုသော်ပင် ခံတော်မူထိုက်၏။ ဧည့်သည်ကောင်းတို့အတွက် စီမံအပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကိုပင် ခံတော်မူထိုက်၏။ အလှူကောင်း အလှူမွန်ကို ခံယူရန် ထိုက်တန်တော်မူ၏။ လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးခြင်းကို ခံတော်မူထိုက်၏။ တစ်လောကလုံး၏ အမြတ်ဆုံး လယ်ယာမြေကောင်းသဖွယ် ဖြစ်တော်မူ၏။ <hr> စာမျက်နှာ-190 <br> အတုမရှိသော ကောင်းမှုပျိုးရာ လယ်ယာမြေကောင်း သဖွယ် ဖြစ်တော်မူ၏။ ဤသို့ အောက်မေ့ကြလော့။ ၉၅။ <b>သံဃံ ဟိ ဝေါ ဘိက္ခဝေ အနုဿရတံ ယံ ဘဝိဿတိ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ လောမဟံသော ဝါ၊ သော ပဟီယိဿတိ။</b><br>အကြောင်းမှာ သံဃာတော်ကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ကြသော သင်တို့အား ကြောက်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းများ စင်စစ် ပြေပျောက်မည်ဖြစ်သော ကြောင့်တည်း။<br><br>၉၆။ <b>တံ ကိဿ ဟေတု? တထာဂတော ဟိ ဘိက္ခဝေ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော အဘီရု အဆမ္ဘီ အနုတြာသီ အပလာယီတိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-191 <br> အကြောင်းမှာ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူထိုက်၍ တရားအားလုံးကို ညွှန်ပြသူမရှိ အကုန်အစဉ် အမှန်အတိုင်း သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဂဒေါသ မောဟ ကင်းတော်မူ၍ ကြောက်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ထိတ်လန့်ခြင်း ကင်းတော်မူသူ၊ ပြေးလေ့ရှိတော်မမူသူဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ <br><br>၉၇။ <b>ဣဒ' မဝေါစ ဘဂဝါ၊ ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော၊ အထာပရံ ဧတ' ဒဝေါစ သတ္ထာ။</b><br>မြတ်စွာဘုရားသည် ဤဒေသနာတော်ကို ဟောကြားတော်မူပြီးနောက် ဆက်လက်၍ ဂါထာတို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့၏။<br><br>၉၈။ <b>အရညေ ရုက္ခမူလေ ဝါ၊ သုညာဂါရေဝ ဘိက္ခဝေါ၊ အနုဿရေထ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ ဘယံ တုမှာက နော သိယာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-192 <br> တော၌ဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ရင်း၌ဖြစ်စေ၊ ဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်၌ဖြစ်စေ ငါဘုရားကို သင်တို့ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ ကြလော့၊ ထိုသို့ အောက်မေ့လျှင် သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း ဖြစ်နိုင်စရာ မရှိပေ။<br><br>၉၉။ <b>နော စေ ဗုဒ္ဓံ သရေယျာထ၊ လောကဇေဋ္ဌံ နရာသဘံ။ အထ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။</b><br>လောကထွတ်ဖူး အကြီးအမှူး ဖြစ်၍ မနှိုင်း မယှဉ်အပ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားကို အကယ်၍ မအောက်မေ့မိလျှင် မြတ်စွာ ဘုရား ကောင်းစွာ ဟောကြားထားအပ်သော သံသရာဝဋ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သော တရားတော်ကို အောက်မေ့ကြလော့။<br><br>၁၀၀။ <b>နော စေ ဓမ္မံ သရေယျာထ၊ နိယျာနိကံ သုဒေသိတံ။ အထ သံဃံ သရေယျာထ၊ ပုညက္ခေတ္တံ အနုတ္တရံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-193 <br> မြတ်စွာဘုရား ကောင်းစွာ ဟောကြားထားအပ် သော သံသရာဝဋ်မှ ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သော တရားတော်ကို အကယ်၍ မအောက်မေ့မိလျှင် ကောင်းမှုမျိုးတို့ စိုက်ပျိုးခင်းသာ လယ်ယာမြေကောင်း ဖြစ်သော အတုမရှိသော သံဃာတော်ကို အောက်မေ့ ကြကုန်လော့။<br><br>၁၀၁။ <b>ဧဝံ ဗုဒ္ဓံ သရန္တာနံ၊ ဓမ္မံ သံဃဉ္စ ဘိက္ခဝေါ။ ဘယံ ဝါ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဝါ။ လောမဟံသော န ဟေဿတိ။</b><br>ရဟန်းတို့. . . ငါဘုရား ညွှန်ကြားတော်မူခဲ့သည့် အတိုင်း ငါဘုရားကို ဖြစ်စေ၊ တရားတော်ကို ဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်ကို ဖြစ်စေ အဖန်ဖန် အောက်မေ့ကြသော သင်တို့အား ကြောက်လန့်ခြင်း၊ ကိုယ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ ကြက်သီးထခြင်းတို့ လုံးဝ ဖြစ်လိမ့်မည် မဟုတ်ပေ။<br><b>ဓဇဂ္ဂသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-194 <br> <h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၀၂။ <b>အပ္ပသန္နေဟိ နာထဿ၊ သာသနေ သာဓုသမ္မတေ။ အမနုဿေဟိ စဏ္ဍေဟိ၊ သဒါ ကိဗ္ဗိသကာရိဘိ။</b> <br>၁၀၃။ <b>ပရိသာနံ စတဿန္နံ၊ အဟိံသာယ စ ဂုတ္တိယာ။ ယံ ဒေသေသိ မဟာဝီရော၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . ကောင်းမြတ်၏-ဟု သိမှတ်အပ်သော မြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်ကို မကြည်ညိုကြ၊ ကြမ်းတမ်းကြကုန်သော အမြဲမပြတ် မကောင်းမှု ပြုလေ့ရှိကြကုန်သော ဘီလူးဆိုးတို့(ရဟန်း၊ ရဟန်းမ၊ ဒကာ၊ ဒကာမ-ဟူသော) ပရိသတ်လေးပါးကို မညှဉ်းဆဲနိုင်ရန် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် မြတ်စွာ ဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့သော အာဋာနာဋိယသုတ် ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။ <hr> စာမျက်နှာ-195 <br> ၁၀၄။ <b>ဝိပဿိဿ စ နမတ္ထု၊ စက္ခုမန္တဿ သိရီမတော။ သိခိဿပိ စ နမတ္ထု၊ သဗ္ဗဘူတာနုကမ္ပိနော။</b><br>စက္ခုငါးပါးရှိ၍ ဘုန်းကျက်သရေရှိတော်မူသော ဝိပဿီ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ သတ္တဝါအားလုံးကို အစဉ်သနားတော်မူတတ်သော သိခီမြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၅။ <b>ဝေဿဘုဿ စ နမတ္ထု၊ နှာတကဿ တပဿိနော။ နမတ္ထု ကကုသန္ဓဿ၊ မာရသေနာ ပမဒ္ဒိနော။</b><br>ကိလေသာတို့ကို အရဟတ္တမဂ်ရေစင်ဖြင့် ဆေးပြီး တော်မူ၍ ချီးမွမ်းထိုက်သော အကျင့်မြတ်ရှိတော်မူသော ဝေဿဘူ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ မာရ်စစ်သည်အပေါင်းကို ကောင်းစွာ နှိမ်နင်းဖျက်ဆီး <hr> စာမျက်နှာ-196 <br> တော်မူပြီးသော ကကုသန်မြတ်စွာ ဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၆။ <b>ကောဏာဂမနဿ နမတ္ထု၊ ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော။ ကဿပဿ စ နမတ္ထု၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။</b><br>အရိယမဂ်ဓာတ် အကျင့်မြတ်ဖြင့် မကောင်းမှုကို ပယ်ရှားတော်မူပြီးသော ကောဏာဂုံ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ကိလေသာ အားလုံးမှ ကင်းလွတ် တော်မူပြီးသော ကဿပ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏ ။<br><br>၁၀၇။ <b>အင်္ဂီရသဿ နမတ္ထု၊ သကျပုတ္တဿ သိရီမတော။ ယော ဣမံ ဓမ္မံ ဒေသေသိ၊ သဗ္ဗဒုက္ခာပနူဒနံ။</b><br>သာကီဝင်မင်းသား ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ဒုက္ခခပ်သိမ်း ငြိမ်းစေဘိတောင်း ပယ်နှုတ်ကြောင်းဖြစ် <hr> စာမျက်နှာ-197 <br> သော ဤတရားဒေသနာတော်ကို ဟောကြားတော်မူ ခဲ့၏။ ကိုယ်အင်္ဂါမှ ဖြာဖြာရွှန်းလက် ထွက်သော ရောင်ခြည်ရှိတော်မူ၍ ကျက်သရေရှိတော်မူလှသော သာကီဝင်မင်းသား ထိုဂေါတမ မြတ်စွာဘုရားအား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၀၈။ <b>ယေ စာပိ နိဗ္ဗုတာ လောကေ၊ ယထာဘူတံ ဝိပဿိသုံ။ တေ ဇနာ အပိသုဏာ၊ မဟန္တာ ဝီတသာရဒါ။</b><br>လောက၌ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကိလေသာမီး ငြိမ်းပြီးတော်မူကြ၍ အမှန်အတိုင်း သိမြင်တော်မူကြ ကုန်၏။ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ချောပစ်ကုန်းတိုက်ခြင်း ကင်းတော်မူကြကုန်၏။ သီလစသော ဂုဏ်တော်များနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏။ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူ ကြကုန်၏။<br><br>၁၀၉။ <b>ဟိတံ ဒေဝမနုဿာနံ၊ ယံ နမဿန္တိ ဂေါတမံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-198 <br> <b>ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ၊ မဟန္တံ ဝီတသာရဒံ။</b><br>ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် နတ်လူတို့ ကြီးပွား ချမ်းသာခြင်းငှာ ပွင့်တော်မူလာသော ဝိဇ္ဇာဉာဏ် အကျင့်စရဏနှင့် ပြည့်ဝတော်မူ၍ မြင့်မြတ်တော်မူ သော၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းတော်မူသော ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးကြကုန်၏။ (ထိုရဟန္တာအရှင်မြတ် တို့အား အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။)<br><br>၁၁၀။ <b>ဧတေ စညေ စ သမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အနေကသတကောဋိယော။ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ သမသမာ၊ သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ မဟိဒ္ဓိကာ။</b><br>ဤဝိပဿီစသော ဘုရားခုနစ်ဆူနှင့် တကွ ကုဋေရာပေါင်း များစွာသော ဘုရားရှင်တို့သည် အတုမဲ့ အနှိုင်းမဲ့ ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏။ အလွန့်အလွန် တန်ခိုးကြီးမားတော်မူကြကုန်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-199 <br> ၁၁၁။ <b>သဗ္ဗေ ဒသဗလူပေတာ၊ ဝေသာရဇ္ဇေဟု' ပါဂတာ။ သဗ္ဗေ တေ ပဋိဇာနန္တိ၊ အာသဘံ ဌာန မုတ္တမံ။</b><br>အလုံးစုံသော ဘုရားရှင်တို့သည် ဉာဏ်တော်အား ဆယ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏။ ဝေသာရဇ္ဇ ဉာဏ်တော်တို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်၏၊ မြတ်သော သဗ္ဗညု (အလုံးစုံကို သိသူ) ဖြစ်၏-ဟု ဝန်ခံတော်မူကြ ကုန်၏။<br><br>၁၁၂။ <b>သီဟနာဒံ နဒန္တေ' တေ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒါ။ ဗြဟ္မစက္ကံ ပဝတ္တေန္တိ၊ လောကေ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ပရိသတ်ထဲ၌ ကြောက်ရွံ့ ခြင်းကင်း ရဲတင်းတော်မူကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ခြင်္သေ့ ဟောက်သံနှင့် တူသော တရားအသံတော်ကို ကျူးရင့် တော်မူကြကုန်၏။ လောက၌ မည်သူမျှ မကန့်ကွက်နိုင်သော <hr> စာမျက်နှာ-200 <br> ဓမ္မစကြာတရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားတော်မူကြ ကုန်၏။<br>၁၁၃။ <b>ဥပေတာ ဗုဒ္ဓဓမ္မေဟိ၊ အဋ္ဌာရသဟိ နာယကာ။ ဗာတ္တိသလက္ခဏူပေတာ၊ သီတာနုဗျဉ္ဇနာဓရာ။</b><br>ဘုရားရှင်တို့သည် အာဝေဏိကဂုဏ်တော် ဆယ့်ရှစ်ပါး၊ လက္ခဏာတော်ကြီး သုံးဆယ့်နှစ်ပါး၊ လက္ခဏာတော်ငယ် ရှစ်ဆယ်တို့နှင့် ပြည့်စုံတော် မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၄။ <b>ဗျာမပ္ပဘာယ သုဒ္ဓာ၊ သဗ္ဗေ တေ မုနိကုဉ္ဇရာ။ ဗုဒ္ဓါ သဗ္ဗညုနော ဧတေ၊ သဗ္ဗေ ခီဏာသဝါ ဇိနာ။</b><br>အားလုံးသော ဘုရားရှင်တို့သည် တစ်လံမျှ လောက်သော ရောင်ခြည်တော်ဝန်းဖြင့် အလွန် ထွန်းလင်း တောက်ပတော်မူကြကုန်၏။ အားလုံးသော ထိုဘုရားရှင် <hr> စာမျက်နှာ-201 <br> တို့သည် အာသဝေါကုန်ခန်း၍ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင် တော်မူပြီးကြကုန်၏။<br><br>၁၁၅။ <b>မဟာပဘာ မဟာတေဇာ၊ မဟာပညာ မဟဗ္ဗလာ။ မဟာကာရုဏိကာ ဓီရာ၊ သဗ္ဗေသာနံ သုခါဝဟာ။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် ကိုယ်တော်ရောင်၊ ဉာဏ်တော် ရောင်တို့ဖြင့် လွန်စွာ ထွန်းလင်း တောက်ပ တော်မူကြ ကုန်၏၊ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော် ကြီးမားတော်မူ ကြကုန်၏။ ကာယအား၊ ဉာဏအား ကြီးမားတော်မူ ကြကုန်၏။ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ်၌ လွန်စွာ ကြီးမားသော ကရုဏာရှိတော်မူကြကုန်၏၊ လွန်စွာ တည်ကြည်သော သမာဓိ ရှိတော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါ အားလုံးတို့အား ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ပေးသနား တော်မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၆။ <b>ဒီပါ နာထာ ပတိဋ္ဌာ စ၊ တာဏာ လေဏာ စ ပါဏိနံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-202 <br> <b>ဂတီ ဗန္ဓု မဟေဿာသာ၊ သရဏာ စ ဟိတေသိနော။</b><br>ထိုဘုရားရှင်တို့သည် သတ္တဝါတို့၏ ကျွန်းကြီးများ သဖွယ် ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ကိုးကွယ်ရာ ထောက်တည် ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့ကို ဝဋ်ဒုက္ခမှ ကယ်တင်တော်မူတတ်ကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့ ဘေးရန်မှ တိမ်းရှောင် ပုန်းအောင်းရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ အားထားချဉ်းကပ်ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ မိတ်ကောင်း ဆွေကောင်းလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ထူးမြတ်သော အားကိုးရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ ကိုးကွယ်ရာလည်း ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏၊ သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးကို ရှာမှီးလေ့ ရှိတော်မူကြကုန်၏။<br><br>၁၁၇။ <b>သဒေဝကဿ လောကဿ၊ သဗ္ဗေ ဧတေ ပရာယဏာ။ တေသာဟံ သိရသာ ပါဒေ၊ ဝန္ဒာမိ ပုရိသုတ္တမေ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-203 <br> အားလုံးသော ထိုဘုရားရှင်တို့သည် လူနတ် ဗြဟ္မာ သတ္တဝါအပေါင်း၏ ထူးမြတ်သော မှီခိုဆည်းကပ်ရာ ဖြစ်တော်မူကြကုန်၏။ ယောက်ျားမြတ် ဖြစ်ကြကုန်သော ထိုဘုရားရှင်တို့ကို အကျွန်ုပ် ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဘုရားရှင် တို့၏ ခြေတော်တို့ကို အကျွန်ုပ် ဦးချ ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၁၈။ <b>ဝစသာ မနသာ စေဝ၊ ဝန္ဒာမေ'တေ တထာဂတေ။ သယနေ အာသနေ ဌာနေ၊ ဂမနေစာပိ သဗ္ဗဒါ။</b><br>အကျွန်ုပ်သည် ထိုဘုရားတို့ကို နှုတ်ဖြင့်ရော စိတ်ဖြင့်ပါ ရှိခိုးပါ၏။ သွား ရပ် ထိုင် လျောင်း လေးပါးသော ဣရိယာပုတ်အပေါင်းမှာ အခါခပ်သိမ်း ရှိခိုးပါ၏။<br><br>၁၁၉။ <b>သဒါ သုခေန ရက္ခန္တု၊ ဗုဒ္ဓါ သန္တိကရာ တုဝံ။ တေဟိ တွံ ရက္ခိတော သန္တော၊ မုတ္တော သဗ္ဗဘယေဟိ စ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-204 <br> ၁၂၀။ <b>သဗ္ဗရောဂါ ဝိနီမုတ္တော၊ သဗ္ဗသန္တာပဝဇ္ဇိတော။ သဗ္ဗဝေရ'မတိက္ကန္တော၊ နိဗ္ဗူတော စ တုဝံ ဘဝ။</b><br>၁၂၁။ <b>တေသံ သစ္စေန သီလေန၊ ခန္တိမေတ္တာ ဗလေန စ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ဒုက္ခခပ်သိမ်း ငြိမ်းအေးမှုကို ပြုတတ်ကုန်သော ဘုရားမြတ်တို့သည် သင့်ကို အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာ အောင် စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။ ထိုဘုရားရှင်တို့ အစောင့် အရှောက် ခံရသည်ဖြစ်၍ သင်သည် ဘေးခပ်သိမ်းတို့မှလည်း လွတ်မြောက်ပါစေ။ သင်သည် ရောဂါမှန်သမျှမှ အထူး ကင်းလွတ်ကာ ပူပန်ခပင်း ကွင်းရှောင်အပ်သည်ဖြစ်၍ ရန်မျိုးဟူသမျှကို ကျော်လွန်နိုင်ပြီးလျှင် ငြိမ်းအေးသူလည်း ဖြစ်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-205 <br> ထိုရှင်တော်မြတ်ဘုရားတို့၏ သစ္စာ၊ သီလ၊ ခန္တီ၊ မေတ္တာတို့၏ အစွမ်းဖြင့် ထိုဘုရားမြတ်တို့သည် အကျွန်ုပ် တို့ကိုလည်း ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာ အောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်တော်မူကြပါစေ။<br><br>၁၂၂။ <b>ပုရတ္ထိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဘူတာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>အရှေ့အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီးသော ဂန္ဓဗ္ဗနတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၃။ <b>ဒက္ခိဏသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ဒေဝါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-206 <br> တောင်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး ကုမ္ဘဏ်နတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်း အောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၄။ <b>ပစ္ဆိမသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>အနောက်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး သော နဂါးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။<br><br>၁၂၅။ <b>ဥတ္တရသ္မိံ ဒိသာဘာဂေ၊ သန္တိ ယက္ခာ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>မြောက်အရပ်မျက်နှာ၌ ရှိကြသော တန်ခိုးကြီး သော ဘီလူးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-207 <br> ၁၂၆။ <b>ပုရတ္ထိမေန ဓတရဋ္ဌော၊ ဒက္ခိဏေန ဝိရုဠကော။ ပစ္ဆိမေန ဝိရူပက္ခော၊ ကုဝေရော ဥတ္တရံ ဒိသံ။</b><br>အရှေ့အရပ်၌ ဓတရဋ္ဌနတ်မင်း ရှိ၏။ တောင် အရပ်၌ ဝိရုဠကနတ်မင်း ရှိ၏။ အနောက်အရပ်၌ ဝိရူပက္ခနတ်မင်း ရှိ၏။ မြောက်အရပ်၌ ကုဝေရနတ်မင်း ရှိ၏။<br><br>၁၂၇။ <b>စတ္တာရော တေ မဟာရာဇာ၊ လောကပါလာ ယသဿိနော။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ထိုနတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် လောကကို စောင့်ရှောက်ကြကုန်၏။ များသော အခြံအရံ ရှိကြ ကုန်၏။ ထိုနတ်မင်းကြီး လေးယောက်တို့သည် အကျွန်ုပ် တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက်ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-208 <br> ၁၂၈။ <b>အာကာသဋ္ဌာ စ ဘူမဋ္ဌာ၊ ဒေဝါ နာဂါ မဟိဒ္ဓိကာ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>တန်ခိုးကြီးမားသော ကောင်းကင်၌ တည်သော နတ်၊ တန်ခိုးကြီးမားသော မြေ၌ တည်သော နတ်၊ တန်ခိုးကြီးမားသော နဂါးတို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက် ကြပါစေ။<br><br>၁၂၉။ <b>ဣဒ္ဓိမန္တော စ ယေ ဒေဝါ၊ ဝသန္တာ ဣဓ သာသနေ။ တေပိ အမှေ' နုရက္ခန္တု၊ အရောဂေန သုခေန စ။</b><br>ဤမြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်၌ နေကြသော တန်ခိုးကြီးမားသော နတ်တို့သည် အကျွန်ုပ်တို့ကို ရောဂါကင်းအောင် ချမ်းသာအောင် အစဉ် စောင့်ရှောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-209 <br> ၁၃၀။ <b>သဗ္ဗေတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။ မာ တေ ဘဝန္တန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။</b><br>ဘေးရန်မှန်သမျှ ရှောင်ရှားကြပါစေ၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် ရောဂါအမျိုးမျိုး အလျှင်းမရောက် ကင်းပျောက်ကြပါစေ၊ သင့်အား အန္တရာယ်ကင်းပါစေ၊ သင် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာပါစေ၊ အသက်ရှည်ပါစေ။<br><br>၁၃၁။ <b>အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။ စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။</b><br>ရှိခိုးခြင်း အလေ့ရှိ၍ အသက်သိက္ခာကြီးသူတို့ကို အရိုအသေ ပြုတတ်သူအား အသက်၊ အဆင်း၊ ချမ်းသာခြင်းနှင့် ခွန်အားဟူသော အကျိုးတရား လေးပါးတို့ တိုးပွားကုန်၏။<br><b>အာဋာနာဋိယသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-210 <br> <h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၃၂။ <b>ပရိတ္တံ ယံ ဘဏန္တဿ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနဓောဝနံ။</b><br><b>ဥဒကမ္ပိ ဝိနာသေတိ၊ သဗ္ဗမေဝ ပရိဿယံ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . အင်္ဂုလိမာလသုတ် ပရိတ်တော်ကို ရွတ်ပွားသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ ထိုင်ခုံကို ဆေးသော ရေသည်ပင် ဘေးရန် အားလုံးကို ကင်းပျောက် စေနိုင်၏။<br><br>၁၃၃။ <b>သောတ္ထိနာ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ၊ ယဉ္စ သာဓေတိ တင်္ခဏေ။</b><br><b>ထေရဿ'င်္ဂုလိမာလဿ၊ လောကနာထေန ဘာသိတံ။</b><br><b>ကပ္ပဋ္ဌာယိ မဟာတေဇံ၊ ပရိတ္တံ တံ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>အင်္ဂုလိမာလသုတ်ပရိတ်တော်သည် ရွတ်ပွားနေစဉ် အခိုက်၌ပင် ချမ်းချမ်းသာသာ မွေးဖွားစေနိုင်၏။ <hr> စာမျက်နှာ-211 <br> အင်္ဂုလိမာလမထေရ်အား မြတ်စွာဘုရား ဟောကြား တော်မူအပ်သော ကမ္ဘာဆုံးတိုင် တည်တံ့နိုင်၍ ကြီးမားသော တန်ခိုးရှိသော ထိုအင်္ဂုလိမာလသုတ်ပရိတ်တော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြကုန်စို့။<br><br>၁၃၄။ <b>ယတော'ဟံ ဘဂိနိ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော၊</b><br><b>နာဘိဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတာ၊</b><br><b>တေန သစ္စေန သောတ္ထိ တေ ဟောတု သောတ္ထိ ဂဗ္ဘဿ။</b><br>နှမ. . . ငါသည် အရိယာဇာတ်ဖြင့် ဖြစ်သည့် အခါမှ စ၍ သေစေလိုသော စေတနာဖြင့် သတ္တဝါကို သတ်ခဲ့ဖူးသည်ကို မသိပေ၊ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင်ရော ကလေးပါ ချမ်းသာပါစေ။<br><b>အင်္ဂုလိမာလသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-212 <br> <h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၃၅။ <b>သံသာရေ သံသရန္တာနံ၊ သဗ္ဗဒုက္ခဝိနာသနေ။</b><br><b>သတ္တဓမ္မေ စ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ မာရသေနာပမဒ္ဒနေ။</b><br>အို သူတော်ကောင်းတို့. . . ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး တရားမြတ်တို့သည် သံသရာ၌ ကျင်လည်ကြသော သတ္တဝါတို့၏ ဒုက္ခခပ်သိမ်းကို အေးငြိမ်းစေကြကုန်၏။ မာရ်စစ်သည်အပေါင်းကို ကောင်းစွာ နှိမ်နင်း ဖျက်ဆီး တတ်ကြကုန်၏။<br><br>၁၃၆။ <b>ဗုဇ္ဈိတွာ ယေ စိမေ သတ္တာ၊ တိဘဝါ မုတ္တကုတ္တမာ။</b><br><b>အဇာတိ' မဇရာ' ဗျာဓိ၊ အမတံ နိဗ္ဘယံ ဂတာ။</b><br>မြတ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ထိုဗောဇ္ဈင် ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့ကို သိ၍ ဘုံသုံးပါးမှ လွတ်မြောက် <hr> စာမျက်နှာ-213 <br> ကြကုန်ပြီ။ ပဋိသန္ဓေနေရခြင်း အိုခြင်း နာခြင်း သေခြင်း ကင်းရာ, ဘေးကင်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြကုန်ပြီ။<br><br>၁၃၇။ <b>ဧဝမာဒိဂုဏူပေတံ၊ အနေကဂုဏသင်္ဂဟံ။</b><br><b>ဩသဓဉ္စ ဣမံ မန္တံ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဉ္စ ဘဏာမ ဟေ။</b><br>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်ပရိတ်တော်သည် ဆိုအပ်ခဲ့သော ဂုဏ်အပေါင်းတို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ ဂုဏ်ပေါင်းများစွာ စုဝေးရာ ဖြစ်၏။ ရောဂါပျောက်ရေးဝယ် ဆေးသဖွယ် ဖြစ်၏၊ အန္တရာယ်ကင်းရေးဝယ် မန္တန်သဖွယ် ဖြစ်၏။ ဤဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် ပရိတ်တရားတော်ကို ငါတို့ ရွတ်ပွားကြ ကုန်စို့။<br><br>၁၃၈။ <b>ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ သတိသင်္ခါတော၊ ဓမ္မာနံ ဝိစယော တထာ။</b><br><b>ဝီရိယံ ပီတိ ပဿဒ္ဓိ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ စ တထာ ပရေ။</b><br>၁၃၉။ <b>သမာ'ဓုပေက္ခာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊ သတ္တေ' တေ သဗ္ဗဒဿိနာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-214 <br> <b>မုနိနာ သမ္မဒက္ခာတာ၊ ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ။</b><br>၁၄၀။ <b>သံဝတ္တန္တိ အဘိညာယ၊ နိဗ္ဗာနာယ စ ဗောဓိယာ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>တရားအလုံးစုံကို အကုန်သိတော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရား ဟောကြားတော်မူအပ်သော သတိ၊ ဓမ္မဝိစယ၊ ဝီရိယ၊ ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိ သမာဓိနှင့် ဥပေက္ခာ-ဟူသော ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး ဤတရားတို့ကား ပွားများလေ့လာခဲ့လျှင် သစ္စာလေးပါးကို သိရန်၊ နိဗ္ဗာန်ရရန်၊ မဂ်ရရန် ဖြစ်သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာ ပါစေ။<br><br>၁၄၁။ <b>ဧကသ္မိံ သမယေ နာထော၊ မောဂ္ဂလ္လာနဉ္စ ကဿပံ။</b><br><b>ဂိလာနေ ဒုက္ခိတေ ဒိသွာ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ သတ္တ ဒေသယိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-215 <br> အခါတစ်ပါး၌ မကျန်းမာ၍ ဆင်းရဲဒုက္ခ ရောက်နေ ကြသော အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်မထေရ်နှင့် အရှင် မဟာကဿပမထေရ်တို့ကို မြတ်စွာဘုရား မြင်တော်မူ၍ ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါး မြတ်တရားတို့ကို ဟောကြားတော်မူ ခဲ့၏။<br><br>၁၄၂။ <b>တေ စ တံ အဘိနန္ဒိတွာ၊ ရောဂါ မုစ္စိံသု တင်္ခဏေ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>ထိုမထေရ်မြတ်တို့သည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဗောဇ္ဈင် ခုနစ်ပါး တရားတော်ကို နှစ်သက် သဘောကျ၍ ခဏ ချက်ချင်း ရောဂါပျောက်ကင်းခဲ့ကြပြီ။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၄၃။ <b>ဧကဒါ ဓမ္မရာဇာပိ၊ ဂေလညေနာဘိ ပီဠိတော။</b><br><b>စုန္ဒတ္ထေရေန တံယေဝ၊ ဘဏာပေတွာန သာဒရံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-216 <br> ၁၄၄။ <b>သမ္မောဒိတွာန အာဗာဓာ၊ တမှာ ဝုဋ္ဌာသိ ဌာနသော။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>အခါတစ်ပါး၌ ဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် မကျန်းမာ၍ စုန္ဒမထေရ် ရွတ်ဆိုသော ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်ပရိတ်တရား တော်ကိုရိုသေစွာ နာကြား၍ သာဓု သာဓု-ဟု ကောင်းချီးပြု တော်မူခဲ့ပြီ။ ထိုသို့ ကောင်းချီးပြုပြီးသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ရောဂါကင်းကွာ ကျန်းမာတော်မူခဲ့ပြီ။ ဤသစ္စာစကား ကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၄၅။ <b>ပဟီနာ တေ စ အာဗာဓာ၊ တိဏ္ဏန္နမ္ပိ မဟေသိနံ။</b><br><b>မဂ္ဂဟတာ ကိလေသာဝ၊ ပတ္တာ' နုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-217 <br> မဂ်ဖြင့် ပယ်အပ်သော ကိလေသာတို့သည် တစ်ဖန် ထပ်ကာ ပေါ်မလာတော့သကဲ့သို့ မဟေသီသုံးပါး (-ဘုရား၊ အရှင်မဟာကဿပ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်) တို့၏ ဗောဇ္ဈင်တရားဖြင့် ပယ်ရှားအပ်သော ဝေဒနာများမှာ လည်း နောင်ပေါ်ခြင်း အလျှင်း မရှိတော့သည်၏ အဖြစ်သို့ ရောက်ခဲ့သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား ထာဝစဉ် ချမ်းသာပါစေ။<br><b>ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b><br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန်</h3>၁၄၆။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ' မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဝိနာသမေန္တု။</b><br>၁၄၇။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ'မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-218 <br> <b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ ဓမ္မာနုဘာဝေန ဝိနာသ’မေန္တု။</b><br>၁၄၈။ <b>ယံ ဒုန္နိမိတ္တံ အဝမင်္ဂလဉ္စ၊ ယော စာ' မနာပေါ သကုဏဿ သဒ္ဒေါ။</b><br><b>ပါပဂ္ဂဟော ဒုဿုပိနံ အကန္တံ၊ သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသ' မေန္တု။</b><br>မကောင်းသော နိမိတ်၊ အမင်္ဂလာ၊ နှစ်သက်ဖွယ် မရှိသော ငှက်ဆိုးသံ၊ ပါပဂြိုဟ်နှင့် နှစ်လိုဖွယ် မရှိသော အိပ်မက်ဆိုး အမျိုးမျိုးတို့သည် ဘုရားမြတ်တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြပါစေ။ တရားတော် တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြပါစေ။ သံဃာတော်တို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် ကင်းပျောက်ကြ ပါစေ။<br><br>၁၄၉။ <b>ဒုက္ခပ္ပတ္တာ စ နိဒ္ဒုက္ခာ၊ ဘယပ္ပတ္တာ စ နိဗ္ဘယာ။</b><br><b>သောကပ္ပတ္တာ စ နိသောကာ၊ ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော။</b> <hr> စာမျက်နှာ-219 <br> ဆင်းရဲဒုက္ခ ကြုံတွေ့ နေရသော သတ္တဝါမှန်သမျှ ဆင်းရဲဒုက္ခ ကင်းကြပါစေ။ ဘေးအန္တရာယ် ဆိုက်ရောက် နေကြသော သတ္တဝါမှန်သမျှ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းကြ ပါစေ။ စိတ်သောက ရောက်လျက် ရှိကြသော သတ္တဝါ မှန်သမျှ စိတ်သောက ကင်းဝေးကြပါစေ။<br><br>၁၅ဝ။ <b>ဧတ္တာဝတာ စ အမှေဟိ၊ သမ္ဘတံ ပုညသမ္ပဒံ။</b><br><b>သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တု၊ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသိဒ္ဓိယာ။</b><br>ဤမျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော စကားအစဉ်ဖြင့် ငါတို့ ကောင်းစွာ ဆည်းပူးအပ်သော ကောင်းမှု၏ ပြည့်စုံခြင်းကို အလုံးစုံသော နတ်တို့သည် စည်းစိမ်ချမ်းသာ အကုန်ပြည့်စုံ ဖို့ရာ သာဓုအနုမောဒနာ ပြုကြပါကုန်လော့။<br><br>၁၅၁။ <b>ဒါနံ ဒဒန္တု သဒ္ဓါယ၊ သီလံ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒါ။</b><br><b>ဘာဝနာဘိရတာ ဟောန္တု၊ ဂစ္ဆန္တု ဒေဝတာ' ဂတာ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-220 <br> ရတနာသုံးတန်နှင့် ကံ၊ ကံ၏ အကျိုးကို ယုံကြည်ကြကုန်၍ အလှူဒါနကို ပေးလှူကြကုန်လော့။ အခါမလပ် သီလကို စောင့်ရှောက်ကြကုန်လော့၊ သမထဝိပဿနာ ဘာဝနာ၌ ပျော်ပိုက်ကြကုန်လော့၊ တရားနာလာရောက်ကြကုန်သော နတ်တို့သည် မိမိတို့၏ နေရင်းဌာနသို့ ပြန်ကြပါကုန်လော့။<br><br>၁၅၂။ <b>သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ ဗလပ္ပတ္တာ၊ ပစ္စေကာနဉ္စ ယံ ဗလံ။</b><br><b>အရဟန္တာနဉ္စ တေဇေန၊ ရက္ခံ ဗန္ဓာမိ သဗ္ဗသော။</b><br>ကိုယ်တော်အား ဉာဏ်တော်အားကို ရပိုင်တော်မူကြကုန်သော ဘုရားရှင်တို့နှင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့၏ အစွမ်းအာနုဘော်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာတို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ဖြင့်လည်းကောင်း အခါခပ်သိမ်း အကာအကွယ် အစောင့်အရှောက်ကို ငါ ဖွဲ့၏။<br><br>၁၅၃။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-221 <br> <b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်နှင့် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် မြတ်စွာဘုရားနှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ ဘုရားမြတ်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၅၄။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်၊ နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် <hr> စာမျက်နှာ-222 <br> တရားတော်နှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ တရားတော်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။<br><br>၁၅၅။ <b>ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။</b><br><b>န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊</b><br><b>ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။</b><br>လူ့ပြည်၊ နဂါး ဂဠုန်-စသော ပြည်နှင့် နတ်ပြည် ဗြဟ္မာ့ပြည်တို့၌ ရှိသမျှ ကောင်းမြတ်သော ရတနာတို့တွင် သံဃာတော်နှင့် တူသော ရတနာကား မရှိနိုင်သည်သာ။ သံဃာတော်၌ ရတနာ၏အဖြစ် နှစ်သက်ဖွယ် ဤဂုဏ်ရည်သည်ကား ထူးခြား ကောင်းမြတ်လှပါပေသည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတွေ ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-223 <br> ၁၅၆။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၇။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗဓမ္မာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>၁၅၈။ <b>ဘဝတု သဗ္ဗမင်္ဂလံ၊ ရက္ခန္တု သဗ္ဗဒေဝတာ။</b><br><b>သဗ္ဗသံဃာနုဘာဝေန၊ သဒါ သုခီ ဘဝန္တု တေ။</b><br>ကောင်းခြင်းမင်္ဂလာမှန်သမျှ ဖြစ်ပါစေ၊ ခပ်သိမ်းသော နတ်အများက စောင့်ရှောက်ကြပါစေ၊ အလုံးစုံသော ဘုရားရှင်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-224 <br> အလုံးစုံသော တရားတော်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။ အလုံးစုံသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် ထိုသတ္တဝါတို့ အခါခပ်သိမ်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေ။<br><br>၁၅၉။ <b>မဟာကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။</b><br><b>ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊ ပတ္တော သမ္ဗောဓိ မုတ္တမံ။</b><br><b>ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။</b><br>မဟာကရုဏာရှင် မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါအားလုံးတို့၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ပါရမီတော်အလုံးစုံ အကုန်ဖြည့်ကျင့်တော်မူပြီးလျှင် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်တို့ကို ရတော်မူခဲ့သည်။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သင့်အား အခါခပ်သိမ်း ချမ်းသာပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-225 <br> ၁၆ဝ။ <b>ဇယန္တော ဗောဓိယာ မူလေ၊ သကျာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနော။</b><br><b>ဧဝမေဝ ဇယော ဟောတု၊ ဇယဿု ဇယမင်္ဂလေ။</b><br>သာကီဝင်မင်းတို့၏ နှစ်သက်ခြင်းကို တိုးပွားစေတတ်သော ရှင်တော်မြတ်ဘုရားသည် ဗောဓိပင်အနီး အပရာဇိတပလ္လင်၌ မာရ်ငါးပါးကို အောင်မြင်တော်မူသကဲ့သို့ ထို့အတူ သင်သည် ဘေးရန်ခပ်သိမ်းကို အောင်မြင်ပါစေ၊ အောင်ကြောင်းမင်္ဂလာတို့ကို သင် ပြီးမြောက်အောင်မြင်ပါစေ။<br><br>၁၆၁။ <b>အပရာဇိတပလ္လင်္ကေ၊ သီသေ ပုထုဝိပုက္ခလေ။</b><br><b>အဘိသေကေ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ၊ အဂ္ဂပ္ပတ္တော ပမောဒတိ။</b><br>ဘုရားရှင်မှန်သမျှတို့၏ ဗုဒ္ဓါဘိသေက ခံယူရာ မြေတကာတို့၏ အထွက်အထိပ် အလွန် တင့်တယ် <hr> စာမျက်နှာ-226 <br> ကောင်းမြတ်မြေအရပ်ဖြစ်သော အပရာဇိတပလ္လင်၌ ထွတ်ဖျားတိုင်မြောက် ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်သော ရှင်တော်မြတ်သည် အလွန်ရွှန်းလန်း ဝမ်းမြောက်တော်မူရသကဲ့သို့ သင်လည်း အထက်တန်းရောက်ကာ ဝမ်းမြောက်ရွှင်လန်းပါစေ။<br><br>၁၆၂။ <b>သုနက္ခတ္တံ သုမင်္ဂလံ၊ သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။</b><br><b>သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊ သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။</b><br>သုစရိုက်ကျင့်ရာ နေ့အခါကား ကောင်းသော နက္ခတ်၊ ကောင်းသော မင်္ဂလာချည်းသာ။ ကောင်းသော မိုးလင်းရခြင်း၊ ကောင်းသော အိပ်ရာမှ ထခြင်း၊ ကောင်းသော ခဏ၊ ကောင်းသော မုဟုတ်ချည်းသာ ဖြစ်သည်။ ထို့နေ့၌ အကျင့်ကောင်းရှိသူ ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ လှူရသော အလှူမှာ ကောင်းသော လှူဒါန်းပူဇော်ရခြင်း ဖြစ်သည်။ <hr> စာမျက်နှာ-227 <br> ၁၆၃။ <b>ပဒက္ခိဏံ ကာယကမ္မံ၊ ဝါစာကမ္မံ ပဒက္ခိဏံ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏံ မနောကမ္မံ၊ ပဏီဓိ တေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br><b>ပဒက္ခိဏာနိ ကတွာန၊ လဘန္တတ္ထေ ပဒက္ခိဏေ။</b><br>သုစရိုက်ကျင့်ရာ နေ့အခါ၌ ထိုသူ၏ ကာယကံမှု၊ ဝစီကံမှု မှန်သမျှသည် တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း အကောင်းအမြတ်ချည်းသာတည်း။ ထိုသုစရိုက်ကျင့်သူ၏ ကံသုံးပါးတို့ကား တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း ကောင်းမှု၌ ထားခြင်းမည်၏။<br><br>၁၆၄။ <b>တေ အတ္တလဒ္ဓါ သုခိတာ၊ ဝိရုဠှာ ဗုဒ္ဓသာသနေ။</b><br><b>အရောဂါ သုခိတာ ဟောထ၊ သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။</b> <hr> စာမျက်နှာ-228 <br> တိုးတက်ကြီးပွားကြောင်း ကောင်းမြတ်သော ကံသုံးပါးတို့ကို ပြုကြကုန်၍ ကောင်းမြတ်သော အကျိုးတို့ကို ရရှိကြပါစေ။ သင်တို့သည် ကောင်းကျိုးကို ရရှိကြပါစေ၊ ချမ်းသာခြင်း ရှိကြပါစေ၊ ဘုရားရှင် သာသနာတော်၌ တိုးတက်စည်ကား ကြီးပွားကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ဆွေမျိုးအပေါင်းနှင့်တကွ အနာရောဂါ ကင်းရှင်း ချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်သည် ဖြစ်ကြပါစေ။<br><b>ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန် ပြီး၏။</b> <hr> စာမျက်နှာ-229 <br> <h3>ပရိတ်တော် လင်္ကာများ</h3><h3>၁။ မင်္ဂလသုတ်</h3>၁။ လူနတ်ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါအနန္တ၊ ချမ်းသာကြဖို့၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ၊ စောသတ္ထာက၊ မင်္ဂလာတရား၊ သုံးဆယ့်ရှစ်ပါး၊ ဟောကြားခဲ့ပါပေ။<br>၂။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၃။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၄။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၅။ မင်္ဂလခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုးဖြာဖြာဝေ။<br>၆။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-230 <br> <h3>၂။ ရတနသုတ်</h3>၁။ လူ့ဘုံ နတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၂။ တန်နိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ မြတ်ဘုရားနှင့် မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၃။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ လူ့ဘုံနတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၇။ တန်ခိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ မြတ်တရားနှင့် မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၈။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-231 <br> ၉။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁ဝ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၁။ လူ့ဘုံနတ်ဘုံ၊ နဂါးဘုံမှာ၊ ရတနာကား၊ အစားစား၊ များပြားလှပါပေ။<br>၁၂၊ တန်ခိုးတေဇာ၊ ဝေဖြာတောက်ကြွား၊ သံဃာများနှင့်၊ မခြားတူမျှ၊ ရတနာက၊ လုံးဝ မရှိပါပေ။<br>၁၃။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ၊<br>၁၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း၊ ကြပါစေ။<br>၁၆။ ရတနခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။ <hr> စာမျက်နှာ-232 <br> ၁၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၃။ မေတ္တသုတ်</h3>၁။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ ကြောက်တတ် မကြောက်တတ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ ရှည် တို အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-233 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ ကြီး ငယ် အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၅။ ဆူ ကြုံ အလတ်၊ သုံးရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၆။ မြင်အပ် မမြင်အပ်၊ နှစ်ရပ်များစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-234 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၇။ နီးနေ ဝေးနေ၊ နှစ်ထွေများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ ဘဝကုန် မကုန်၊ နှစ်ဖုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ မေတ္တခေါ် အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁ဝ။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-235 <br> ၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၄။ ခန္ဓသုတ်</h3>၁။ ဝိရူပက္ခ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ ဧရာပထ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေး ကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၃။ ဆဗျာပုတ္တ၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-236 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ ကဏှာဂေါတမက၊ နာဂမည်သာ၊ နဂါးများစွာ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ ခြေမရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ ခြေနှစ်ချောင်းရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-237 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ ခြေလေးချောင်းရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ ခြေများစွာရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၀။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။<br>၁၁။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၂။ ဓမ္မဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-238 <br> ၁၃။ သတ္တဝါတွေက၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ ရနိုင်ပေ။<br>၁၄။ သံဃာ့ဂုဏ်က၊ များပြားလှ၊ မှန်းဆ မရနိုင်ပေ။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၅။ ခန္ဓခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၆။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-239 <br> <h3>၅။ မောရသုတ်</h3>၁။ ဂင်္ဂါဝါလု၊ သဲစုမက၊ များပြားလှသည့် ဘုရားရှင်တို့ ဂုဏ်၊ အဖုံဖုံကို၊ အာရုံပြုကာ၊ ရှိခိုးကာဖြင့်၊ အိပ်ရာတက်ဆင်း၊ ဥဒေါင်းမင်း၊ ညွတ်ကွင်း မမိနိုင်ပေ။<br>၂။ ညွှတ်ကွင်း မမိရာ၊ နှစ်ပေါင်းမှာ၊ ခုနှစ်ရာ ကြာမြင့်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ မောရခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-240 <br> ၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၆။ ဝဋ္ဋသုတ်</h3>၁။ အလောင်းတော် ဗောဓိသတ်၊ ငုံးမင်းမြတ်က၊ ဗုဒ္ဓ ဓမ္မ၊ သံဃ၏ဂုဏ်၊ အဖုံဖုံကို၊ အာရုံပြုကာ၊ ဆင်ခြင်ကာ၊ သစ္စာဆိုခဲ့ပေ။<br>၂။ အတောင်နှစ်ဘက်မှာ၊ ပါတော့ ပါ၊ မပျံသန်း နိုင်ပါပေ။<br>၃။ ခြေနှစ်ချောင်းမှာ၊ ပါတော့ ပါ၊ မသွားလာနိုင်ပါပေ။<br>၄။ မိဘနှစ်ပါး ရှိလျက်သား၊ ပြေးသွားကုန်ပါပေ။<br>၅။ ဤသည့်စကား၊ မှန်ကန်ငြား၊ မီးကွင်းသွားပါစေ။<br>၆။ သစ္စာတန်ခိုးကား၊ လွန်ကြီးမား၊ မီးကွင်းသွားခဲ့ပေ။<br>၇။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-241 <br> ၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ ဝဋခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၁။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၂။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၃။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၇။ ဓဇဂ္ဂသုတ်</h3>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ ဘုရားဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွံ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-242 <br> ၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ တရားဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွေ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။<br>၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့်၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ နတ်တို့သနင်း၊ သိကြားမင်းနှင့်၊ နတ်မင်းတို့ အလံဖျား၊ ကြည့်သူကား၊ ရွံ့ရှားမကင်းနိုင်ပေ။<br>၂။ သံဃာ့ဂုဏ်တော်များ၊ ရွတ်ဆိုပွား၊ ရွံ့ရှားကင်း နိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-243 <br> ၃။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ ဓဇဂ္ဂခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၇။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၈။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၉။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၈။ အာဋာနာဋိယသုတ်</h3>၁။ ဝိပဿီမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။ <hr> စာမျက်နှာ-244 <br> ၂။ သိင်္ခမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၃။ ဝေဿဘူမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၄။ ကကုသန်မည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၅။ ကောဏာဂုမ်မည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၆။ ကဿပမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၇။ ဂေါတမမည်ရ၊ မြတ်ဗုဒ္ဓကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၈။ ရှေးရှေး ကမ္ဘာ ကမ္ဘာ့၊ အခါသမယက၊ ပွင့်ခဲ့ကြပေ၊ ဘုရားအသင်္ချေ၏၊ ခြေတော်အစုံ၊ ကြာပဒုံကို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ လက်စုံမိုး၊ ရှိခိုး ကန်တော့ပါ၏ ဘုရား။<br>၉။ ပွင့်ပြီးကြပေ၊ ဘုရားအသင်္ချေက၊ တန်ခိုးတေဇော်၊ အာနုဘော်ဖြင့်၊ တပည့်တော်တို့အား၊ မေတ္တာ <hr> စာမျက်နှာ-245 <br> ထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၀။ အရှေ့အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ဂန္ဓဗ္ဗဟု၊ နာမထင်ရှား၊ နတ်မင်းများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၁။ တောင်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ကုမ္ဘဏ္ဍဟု၊ နာမထင်ရှား၊ နတ်မင်းများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၂။ အနောက်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ နာဂ ထင်ရှား၊ နဂါးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၃။ မြောက်အရပ်မှ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ယက္ခထင်ရှား၊ ဘီလူးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ <hr> စာမျက်နှာ-246 <br> မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက် ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၄။ အရှေ့အရပ်မှ၊ ဓတရဋ္ဌဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၅။ တောင်အရပ်မှ၊ ဝိရူဠကဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၆။ အနောက်အရပ်မှ၊ ဝိရူပက္ခဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၇။ မြောက်အရပ်မှ၊ ကုဝေရဟု၊ နာမမည်ဟီး၊ နတ်မင်းကြီးက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ <hr> စာမျက်နှာ-247 <br> မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၈။ ကောင်းကင်နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့် ဒေဝထင်ရှား၊ နတ်အများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၁၉။ မြေ၌နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ ဒေဝထင်ရှား နတ်အများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၂၀။ မြေ၌နေကြ၊ တန်ခိုးကြီးလှသည့်၊ နာဂထင်ရှား၊ နဂါးများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက်ကြပါစေ။<br>၂၁။ သာသနာစောင့်နတ်များ၊ ဗြဟ္မာများက၊ များပြား လှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ် သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-248 <br> ၂၂။ အာဋာနာဋိယခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုးဖြာဖြာဝေ။<br>၂၃။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၂၄။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၂၅။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၉။ အင်္ဂုလိမာလသုတ်</h3>၁။ အင်္ဂုလိမာလာ၊ ထေရ်မဟာ၊ သစ္စာဆိုခဲ့ပေ။<br>၂။ အရိယာဘဝ၊ ရောက်သည်မှ စ၍ တစ်သက်ပေ။<br>၃။ သူတစ်ပါးချစ်အပ်၊ အသက်မြတ်၊ မသတ်ခဲ့တော့ ပါပေ။<br>၄။ ဤသည့်စကား၊ မှန်ကန်ငြားက၊ မိဘသင်ပါ၊ ကလေးပါ၊ ကျန်းမာ ချမ်းသာစေ။<br>၅။ ထိုသစ္စာ၏၊ မှန်ကန်ဘိ၍၊ မိခင်ရော ကလေးပါ၊ လွန်ကျန်းမာ၊ ချမ်းသာခဲ့ပါပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-249 <br> ၆။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၇။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၈။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ အင်္ဂုလိမာလခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ်ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁ဝ။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၁၀။ ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်</h3>၁။ သတိ, ပညာ၊ ဝီရိယာ, ပီတိ၊ ပဿဒ္ဓိနှင့်၊ သမာဓိ, ဥပေက္ခာ၊ ခုနှစ်ဖြာ၊ သစ္စာ သိကြောင်းပေ။<br>၂။ ဤတရား ခုနစ်တန်၊ ကျင့်သူမှန်၊ နိဗ္ဗာန် ရောက်နိုင်ပေ။ <hr> စာမျက်နှာ-250 <br> ၃။ ဤတရားခုနစ်တန်၊ ကျင့်သူမှန်၊ မဂ်ဉာဏ် ရနိုင်ပေ။<br>၄။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာနာ၊ ထေရ်မဟာ၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၆။ မြတ်ဗုဒ္ဓက၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ဟောပြခဲ့ပါပေ။<br>၇။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။<br>၈။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-251 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၉။ အရှင်မဟာကဿပါ၊ ထေရ်မဟာ၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၁ဝ။ မြတ်ဗုဒ္ဓက၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ဟောပြခဲ့ပါပေ။<br>၁၁။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။<br>၁၂။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့်၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခုညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၃။ သုံးလူ့ထွတ်တင်၊ ဘုရားရှင်၊ ရောဂါ ဝင်ခဲ့ပေ။<br>၁၄။ စုန္ဒထေရ်အား၊ ဗောဇ္ဈင်တရား၊ ရွတ်ပွားစေခဲ့ပေ။<br>၁၅။ ဗောဇ္ဈင်ဒေသနာ၊ နာပြီးရာ၊ ရောဂါကင်းခဲ့ပေ။ <br>၁၆။ သစ္စာဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-252 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၇။ ဗောဇ္ဈင်္ဂခေါ် အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၈။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၉။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၂ဝ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br><h3>၁၁။ ပုဗ္ဗဏှသုတ်</h3>၁။ ဘုရားတရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ဂြိုဟ်ဆိုး ငှက်ဆိုး၊ အိပ်မက် ဆိုးနှင့်၊ နိမိတ်ဆိုး အမင်္ဂလာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-253 <br> ၂။ ဘုရားတရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ အမျိုးမျိုးဒုက္ခ၊ ဘေးဘယ သောကာ၊ အဖြာဖြာ၊ ကင်းပါ ပျောက်ပါစေ။<br>၃။ ဒါနသီလ၊ ဘာဝနာတရား၊ ကုသိုလ်များ၊ ကြိုးစား ပြုနိုင်စေ။<br>၄။ တရားနာကြွလာ၊ နတ်ဗြဟ္မာ၊ ပြန်ပါ ကိုယ့်ဌာနေ။<br>၅။ ဘုရား, ပစ္စေကာ၊ ရဟန္တာများ၊ အရိယာများက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါတို့အား၊ မေတ္တာထား၍၊ အစဉ်သနားကြ၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက် ကြပါစေ။<br>၆။ ဘုရား တရား၊ သံဃာများ၏၊ ကြီးမားလျှံဖြိုး၊ မြတ်တန်ခိုးကြောင့်၊ ကောင်းကျိုးမင်္ဂလာ၊<br>အဖြာဖြာ၊ မှန်စွာ ပြည့်စုံစေ။<br>၇။ နတ်ဗြဟ္မာများက၊ စောင့်ရှောက်ကြ၊ ချီးမြှောက် ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-254 <br> ၈။ ကရုဏာ ကြီးမား၊ မြတ်ဘုရားသည်၊ အများဝေနေ၊ ချမ်းသာစေဖို့၊ သုံးထွေဆယ်လီ၊ ပါရမီတရား၊ ကျင့်ကြံပွား၊ ဘုရား ဖြစ်ခဲ့ပေ။ သစ္စာ ဤစကား၊ စွမ်းပကားကြောင့် များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေ အပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၉။ ပုဗ္ဗဏှခေါ်အပ်၊ သုတ်တော်မြတ်ကို၊ လေးမြတ် ကြည်ညို၊ ရိုသေမြတ်နိုး၊ နာရကျိုး၊ တန်ခိုး ဖြာဖြာဝေ။<br>၁၀။ လုံးစုံများစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။<br>၁၁။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။<br>၁၂။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-255 <br> <h3>၅၂၈-သွယ် မေတ္တာပို့</h3>၁။ သတ္တမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၂။ ပါဏ မည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ ဘူတမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-256 <br> ၄။ ပုဂ္ဂလမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ်မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ ခန္ဓာရှိကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ မိန်းမမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ ယောက်ျားမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-257 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ အရိယာဖြစ်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၉။ ပုထုဇဉ်ဖြစ်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ နတ်ဗြဟ္မာမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ၊ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-258 <br> ၁၁။ လူသားမည်ကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်းကြပါစေ။<br>၁၂။ ဝိနိပါတိက၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁။ အရှေ့အရပ်နေကြ၊ များလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာ ကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၂။ အရှေ့တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္ထဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-259 <br> ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၃။ တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၄။ အနောက်တောင်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၅။ အနောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-260 <br> ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၆။ အနောက်မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၇။ မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၈။ အရှေ့မြောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။ <hr> စာမျက်နှာ-261 <br> ၉။ အထက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၀။ အောက်အရပ်နေကြ၊ များပြားလှစွာ၊ သတ္တဝါ၊ ချမ်းသာကိုယ်စိတ် မြဲပါစေ။ ဥပဒ်ရန်ဘေး၊ ကင်းစင်ဝေး၊ ငြိမ်းအေးကြပါစေ။ ကျက်သရေအပေါင်း၊ မင်္ဂလာအပေါင်း၊ ခညောင်း ကြပါစေ။<br>၁၁။ ဤသို့ပြုရ၊ ကုသလ အဖုံဖုံ၊ အစုံစုံ အဝဝ၊ အဖို့ဘာဂ၊ အမျှ အမျှ ဝေ။<br>၁၂။ နတ်ဗြဟ္မာထု၊ ဤကောင်းမှု၊ သာဓု ခေါ်ပါစေ။<br>၁၃။ လူနတ်ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါထု၊ ဤကောင်းမှု၊ သာဓု သာဓု သာဓု ခေါ်ပါစေ. . . j1isfjlqktxd3qkzcnk27phicr7wh2r