Wikipedia
nds_nlwiki
https://nds-nl.wikipedia.org/wiki/V%C3%B6%C3%A4rblad
MediaWiki 1.47.0-wmf.6
first-letter
Media
Spesiaal
Overleg
Gebruker
Overleg gebruker
Wikipedia
Overleg Wikipedia
Bestaand
Overleg bestaand
MediaWiki
Overleg MediaWiki
Mal
Overleg mal
Hulpe
Overleg hulpe
Kategorie
Overleg kategorie
TimedText
TimedText talk
Module
Overleg module
Event
Event talk
Letiense alfabet
0
4381
332894
277684
2026-06-15T13:15:29Z
Tom9358
14952
Tom9358 hevt de syde [[Latainse alfabet]] hernöömd nå [[Letiense alfabet]]: Onjuist gespelde titel: latain is onzinnig, pseudogronings
277684
wikitext
text/x-wiki
t '''Latainse alfabet''' is t [[alfabet]] dat veur sikkom aal [[Westerse cultuur|westerse]] [[Spelling|spellens]] bruukt wordt, zo ook veur de [[Leegsaksisch| Leegsaksiese spellen]] en de [[Nederlaandse spelling|Nederlaandse spellen]].
De veurloper van t westerse alfabet is ontwikkeld deur de [[Semitisch]]e luu in [[Olle Egypte|Egypte]] (zai [[Proto-Sinaitisch]]). In wiezegde vörm is t deur de [[Feniciërs]] overnomen. De [[Grieken]] hebben doar weer n aigen alfabet van oflaaid, dat in n aantal taikens van de veurloper verschilde. t Klassiek Latainse alfabet is weer van t [[Griekse alfabet]] oflaaid en telde in de tied van [[Marcus Tullius Cicero|Cicero]] 21 letters. Veur t weergeven van Griekse woorden wuiren loater '''Y''' en '''Z''' touvougd. '''I''' en '''V''' wuiren zowel oetsproken as klinker as dat ze as medeklinker oetsproken wuiren. Hierbie was de '''I''' de '''ie''' en '''j''' en de '''V''' was den de '''u''' en de '''v'''. In de [[Middeleeuwen|Middelaiwen]] kwamen hierveur de '''J''' (medeklinker) en '''U''' (klinker) derbie. '''W''' is dubbel '''V''' om '''w''' weer te geven. In de [[Skandinoavisch]]e toalen wordt de '''V''' nog aal oetsproken as '''w'''.
Tegenswoordeg bestaait de veur de Nederlaandse spellen gebrukelke variant van t Latainse alfabet oet de volgende 26 [[letter]]s:
{| align="center" border="1" cellspacing="0" cellpadding="8" bgcolor="#EFEFEF" style="font-size:20px; text-align:center;"
|-
| [[A (letter)|A]] || [[B (letter)|B]] || [[C (letter)|C]] || [[D (letter)|D]] || [[E (letter)|E]] || [[F (letter)|F]] || [[G (letter)|G]] || [[H (letter)|H]] || [[I (letter)|I]] || [[J (letter)|J]] || [[K (letter)|K]] || [[L (letter)|L]] || [[M (letter)|M]]
|-
| [[N (letter)|N]] || [[O (letter)|O]] || [[P (letter)|P]] || [[Q (letter)|Q]] || [[R (letter)|R]] || [[S (letter)|S]] || [[T (letter)|T]] || [[U (letter)|U]] || [[V (letter)|V]] || [[W (letter)|W]] || [[X (letter)|X]] || [[Y (letter)|Y]] || [[Z (letter)|Z]]
|}
Summege noaslagwaarken beschaauwen de [[IJ (letter)|IJ]] as apaarte letter. De maiste noaslagwaarken kiezen der aanders veur om de '''IJ''' as kombinoatsie van de letters '''I''' en '''J''' te zain, of sums as spellensvariant van de '''Y'''.
In veul toalen binnen extroa letters touvougd, of letters veurzain van [[diakritisch teken|diakritische taikens]] (~ aksìnten) om te veurzain in toalspesivieke schriefwiezen veur toalaigense klanken. Hierbai gaait t allind om de letters mit aksìnten dij as apaarte letters zain worden.
{| class="toccolours" style="margin: 0 auto; width: 99%" cellspacing="0" cellpadding="2"
|style="font-family:{{Unicode fonts}}; font-family /**/:inherit;"| [[À|À à]] | [[Á|Á á]] | [[Â|Â â]] | [[Ã|Ã ã]] | [[Ä|Ä ä]] | [[Å (letter)|Å å]] | [[Ā|Ā ā]] | [[Ą|Ą ą]] | [[Ç|Ç ç]] | [[Ĉ|Ĉ ĉ]] | [[Č|Č č]] | [[Ć|Ć ć]] | [[Ð|Ð đ]] | [[Ę|Ę ę]] | [[Ë|Ë ë]] | [[Ĝ|Ĝ ĝ]] | [[Ğ|Ğ ğ]] | [[Ĥ|Ĥ ĥ]] | [[Į|Į į]] | [[Ï|Ï ï]] | [[Dotless I|I ı]] | [[Ĵ|Ĵ ĵ]] | [[Ł|Ł ł]] | [[Ñ|Ñ ñ]] | [[Õ|Õ õ]] | [[Ö|Ö ö]] | [[Ő|Ő ő]] | [[Ø (letter)|Ø ø]] | [[Ǫ|Ǫ ǫ]] | [[Ş|Ş ş]] | [[Ș|Ș ș]] | [[Š|Š š]] | [[Ŝ|Ŝ ŝ]] | [[Ț|Ț ț]] | [[Ŭ|Ŭ ŭ]] | [[Ü|Ü ü]] | [[Ų|Ų ų]] | [[Ů|Ů ů]] | [[Ű|Ű ű]] | [[Ž|Ž ž]]
|}
En den hemmen je ook nog de kombinoasies [[Æ (letter)|Æ æ]], [[Œ (letter)|Œ œ]] en [[ß (letter)|ß]]. En vanzulfs de taikens veur [[euro]] [[€]], [[dollar]] [[$]], [[yen]] [[¥]] en [[pond]] [[£]].
Der bestaait n Engelse zin, woarin aal letters van t alfabet trugge te vinden binnen: ''The quick brown fox jumps over the lazy dog.'' In het Nederlaands kin man de zin ''Pa's wijze lynx bezag vroom het fikse aquaduct'' bruken.
{{dia|Schreven in t [[Oldambtsters]]}}
[[Kategorie:Grunnegs artikel]]
[[Kategorie:Schrift]]
gewf4kclolhhemkt2p82sr18890r1es
332896
332894
2026-06-15T13:16:32Z
Tom9358
14952
Latain -> Letien. Verder zitten der nog veul fouten in..
332896
wikitext
text/x-wiki
t '''Letiense alfabet''' is t [[alfabet]] dat veur sikkom ale [[Westerse cultuur|westerse]] [[Spelling|spellens]] bruukt wordt, zo ook veur de [[Leegsaksisch|Nedersaksiese spellen]] en de [[Nederlaandse spelling|Nederlandse spellen]].
De veurloper van t westerse alfabet is ontwikkeld deur de [[Semitisch]]e lu in [[Olle Egypte|Egypte]] (zai [[Proto-Sinaitisch]]). In wiezegde vörm is t deur de [[Feniciërs]] overnomen. De [[Grieken]] hebben doar weer n aigen alfabet van oflaaid, dat in n aantal taikens van de veurloper verschilde. t Klassiek Letiense alfabet is weer van t [[Griekse alfabet]] oflaaid en telde in de tied van [[Marcus Tullius Cicero|Cicero]] 21 letters. Veur t weergeven van Griekse woorden wuiren loater '''Y''' en '''Z''' touvougd. '''I''' en '''V''' wuiren zowel oetsproken as klinker as dat ze as medeklinker oetsproken wuiren. Hierbie was de '''I''' de '''ie''' en '''j''' en de '''V''' was den de '''u''' en de '''v'''. In de [[Middeleeuwen|Middelaiwen]] kwamen hierveur de '''J''' (medeklinker) en '''U''' (klinker) derbie. '''W''' is dubbel '''V''' om '''w''' weer te geven. In de [[Skandinoavisch]]e toalen wordt de '''V''' nog aal oetsproken as '''w'''.
Tegenswoordeg bestaait de veur de Nederlaandse spellen gebrukelke variant van t Letiense alfabet oet de volgende 26 [[letter]]s:
{| align="center" border="1" cellspacing="0" cellpadding="8" bgcolor="#EFEFEF" style="font-size:20px; text-align:center;"
|-
| [[A (letter)|A]] || [[B (letter)|B]] || [[C (letter)|C]] || [[D (letter)|D]] || [[E (letter)|E]] || [[F (letter)|F]] || [[G (letter)|G]] || [[H (letter)|H]] || [[I (letter)|I]] || [[J (letter)|J]] || [[K (letter)|K]] || [[L (letter)|L]] || [[M (letter)|M]]
|-
| [[N (letter)|N]] || [[O (letter)|O]] || [[P (letter)|P]] || [[Q (letter)|Q]] || [[R (letter)|R]] || [[S (letter)|S]] || [[T (letter)|T]] || [[U (letter)|U]] || [[V (letter)|V]] || [[W (letter)|W]] || [[X (letter)|X]] || [[Y (letter)|Y]] || [[Z (letter)|Z]]
|}
Summege noaslagwaarken beschaauwen de [[IJ (letter)|IJ]] as apaarte letter. De maiste noaslagwaarken kiezen der aanders veur om de '''IJ''' as kombinoatsie van de letters '''I''' en '''J''' te zain, of sums as spellensvariant van de '''Y'''.
In veul toalen binnen extroa letters touvougd, of letters veurzain van [[diakritisch teken|diakritische taikens]] (~ aksìnten) om te veurzain in toalspesivieke schriefwiezen veur toalaigense klanken. Hierbai gaait t allind om de letters mit aksìnten dij as apaarte letters zain worden.
{| class="toccolours" style="margin: 0 auto; width: 99%" cellspacing="0" cellpadding="2"
|style="font-family:{{Unicode fonts}}; font-family /**/:inherit;"| [[À|À à]] | [[Á|Á á]] | [[Â|Â â]] | [[Ã|Ã ã]] | [[Ä|Ä ä]] | [[Å (letter)|Å å]] | [[Ā|Ā ā]] | [[Ą|Ą ą]] | [[Ç|Ç ç]] | [[Ĉ|Ĉ ĉ]] | [[Č|Č č]] | [[Ć|Ć ć]] | [[Ð|Ð đ]] | [[Ę|Ę ę]] | [[Ë|Ë ë]] | [[Ĝ|Ĝ ĝ]] | [[Ğ|Ğ ğ]] | [[Ĥ|Ĥ ĥ]] | [[Į|Į į]] | [[Ï|Ï ï]] | [[Dotless I|I ı]] | [[Ĵ|Ĵ ĵ]] | [[Ł|Ł ł]] | [[Ñ|Ñ ñ]] | [[Õ|Õ õ]] | [[Ö|Ö ö]] | [[Ő|Ő ő]] | [[Ø (letter)|Ø ø]] | [[Ǫ|Ǫ ǫ]] | [[Ş|Ş ş]] | [[Ș|Ș ș]] | [[Š|Š š]] | [[Ŝ|Ŝ ŝ]] | [[Ț|Ț ț]] | [[Ŭ|Ŭ ŭ]] | [[Ü|Ü ü]] | [[Ų|Ų ų]] | [[Ů|Ů ů]] | [[Ű|Ű ű]] | [[Ž|Ž ž]]
|}
En den hemmen je ook nog de kombinoasies [[Æ (letter)|Æ æ]], [[Œ (letter)|Œ œ]] en [[ß (letter)|ß]]. En vanzulfs de taikens veur [[euro]] [[€]], [[dollar]] [[$]], [[yen]] [[¥]] en [[pond]] [[£]].
Der bestaait n Engelse zin, woarin aal letters van t alfabet trugge te vinden binnen: ''The quick brown fox jumps over the lazy dog.'' In het Nederlaands kin man de zin ''Pa's wijze lynx bezag vroom het fikse aquaduct'' bruken.
{{dia|Schreven in t [[Oldambtsters]]}}
[[Kategorie:Grunnegs artikel]]
[[Kategorie:Schrift]]
6vb6e85q3f6uq1pkgjnx94nt7yf648f
Gerard Nijenhuis
0
18950
332898
326640
2026-06-16T09:48:12Z
Vysotsky
11695
Aover Nijenhuis
332898
wikitext
text/x-wiki
'''Gerard Nijenhuis''' ([[Geeiten]], [[22 jannewaori]] [[1932]] - [[Bronneger]], [[23 oktober]] [[2023]]) was een [[Drenthe|Drèentse]] schriever in 't [[Drèents]] en [[Nederlaands]]. An veul initiatieven um de [[Nedersaksische schrieveri'je|Drèentstalige schrieveri'je]] uut te bouwen hef e mit-ewarkt.
==Jeugd en domeneerswark==
As börgemeisterszeun leerden e thuus veural Nederlaands en op 't dörp Drèents. De belangstelling veur boeken die e van huus uut mitkreeg, wördden verstarkt toen e in anraking kwaamp mit de dichters [[Martinus Nijhoff|Nijhoff]] en [[Gerrit Achterberg|Achterberg]], later zien belangriekste veurbielden. Hi'j studeerde theologie in [[Grunnen (stad)|Stad]] en later in [[Amsterdam]]. van 1956 töt 1971 was e domeneer in Noord-Hollaand; daornao is e terogge komen naor Drenthe.
==Schrieveri'je en streektaalwark==
Begun jaoren vieftig debuteerden Nijenhuis mit 't Drèentstalige gedicht ''In Memoriam'' in 't [[Drent(h)e|maondblad ''Drenthe'']]. Veur de rubriek 'Drentse dreumerijen' van de regionaole radio (toen de [[RTV Drenthe|RONO]]) schreef e verhalen. Een stok of wat daorvan verschenen in 1955 in de bundel ''Um 't Hemelriek'' onder zien schoelnaom Harm Werners. Nijenhuis was ok veurganger bi'j de eerste Drèentstalige karkdienst die deur de RONO uutezunden wördden. In de jaoren tachtig maakten e veur Radio Drenthe 't veulbeluusterde pregramma 'In de mooie kaomer'.
In 1953, toen in 't kader van de [[Nedersaksische Beweging]] onder meer aoveral [[schrieverskring]]en opericht wördden, was Nijenhuis iene van de oprichters van de [[Drentse Schrieverskring]]. De kring scheidde d'r in 1996 mit uut, mar wördden in 2012 herstart deur Nijenhuis en dichteres [[Suze Sanders]]. In 1956 hef e in de maande mit [[Hans Heijting]] en [[Gerrit Kuipers]] 't bried ansprekende Drèentstalige tiedschrift ''[[Oeze Volk / Maandewark|Oeze Volk]]'' op-ericht.
In de jaoren zeuventig en tachtig wördden e as schriever slim productief. Zien eerste Drèentstalige roman,'' 't Verbörgen leven'', kwaamp in 2004 uut. In 2007 schreef e 't boekenweekkedo ''Een plek um te blieven'' [[Drèentse Boekenweek]]. In de dichteri'je is e drok op de sonnetvörm. Hi'j publiceert zowal in ''Oeze Volk / Maandewark'' as in ''[[Roet (tiedschrift)|Roet]]'', een tiedschrift veur mederne literetuur in 't Drèents.
Nijenhuis hef hum ok ereurd as bloemlezer en beschriever van de Drèentstalige schrieveri'je. Mit [[Stieneke Boerma]] brocht e vanof 1987 cursusboeken Drèents uut veur de [[pabo]].
==Erkenning==
Veur zien streektaalwark en literaire wark kreeg Nijenhuis in 1987 de [[Culturele Pries van Drenthe]]. Twee jaor later eerde ''Roet'' hum mit een speciaol nummer over zien lèven en wark. In 2008 wördden e gemientedichter van de gemiente [[Börger-Oring]].
Bi'j de prissentatie van zien bundel ''Tachtig gedichten'' in 2012 hef Nijenhuis vanwege zien grote verdiensten veur de Drèentse taal 't eretieken van 't [[Huus van de Taol]] ekregen. In opdracht van de veurloper van 't Huus van de Taol, de Stichting Drentse Taol, is een schrieverspetret op DVD van hum emeuken.
In jannewaori 2018 wördden Nijenhuis benuumd töt [[Ridder in de Örde van Oranje-Nassau]]. Ok in det jaor verscheen van [[Lukas Koops]] de biografie ''Gerard Nijenhuis. Dat ik besta komt door de taal'' (Het Drentse Boek).
==Boekpublicaties==
*''Um 't Hemelriek'' (1955)
*''Tweetalig'' (1973, as Hans Werners, dichtbundel mit Hans Heyting)
*''Leven op afstand'' (1978, Nederlaandstalige dichtbundel)
*''Het jaar van de ooievaar'' (1979)
*''Het dorp bestaat niet meer'' (1981)
*''Dubbelspel'' (1983)
*''Onlaand'' (1983)
*''Onteigening'' (1989)
*''Schoolschrift'' (1987)
*''Novemberlicht'' (1987)
*''In aankomst ligt vertrek besloten'' (1990)
*''De rimpels van/ over mien vel'' (1990)
*''Tekens van gemis'' (1992)
*''Het omslaan van de tijd'' (1994)
*''Het Portaal'' (1997)
*''Land in zicht'' (2000)
*''Het verbörgen leven'' (2004, roman)
*''De toonsoort van de tied'' (2005, dichtbundel)
*''Een plek um te blieven'' (2007, boekenweekkedo tiedens Drèentse Boekenweek)
*''De dag dat vader verdween'' (2010, oorlogsverhaal, Nederlaandstalig)
*''80 gedichten'' (2012), dichtbundel
*''Kringloop'' (2015), dichtbundel
== Aover Nijenhuis ==
* Lukas Koops: ''Gerard Nijenhuis. Dat ik besta, komt door de taal''. Beilen, Het Drentse boek, 2018, {{ISBN|9789065092434}}
* Henk Nijkeuter: 'Levensbericht Gerard Nijenhuis'. In: ''Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde te Leiden'', 2024-2025, p. 212-220
==Bron==
*[https://www.huusvandetaol.nl/schrievers/nijenhuis-gerard-1932/ Huus van de Taol oaver Gerard Nijenhuis]
{{Dia|Dit stok is eschreven in 't [[Zuudwest-Zuud-Drèents]] van de Drèents-Oaveriesselse grèensstreek.}}
[[Kategorie:Drèents artikel|Nijenhuis, Gerard]]
[[Kategorie:Schriever in 't Drèents|Nijenhuis, Gerard]]
[[Kategorie:Nederlaandse schriever|Nijenhuis, Gerard]]
f3w4qhtb6gxoaschq0ir12jvyszyhfb
Latainse alfabet
0
35648
332895
2026-06-15T13:15:29Z
Tom9358
14952
Tom9358 hevt de syde [[Latainse alfabet]] hernöömd nå [[Letiense alfabet]]: Onjuist gespelde titel: latain is onzinnig, pseudogronings
332895
wikitext
text/x-wiki
#DEURVERWIEZING [[Letiense alfabet]]
n9yc86nffn5kdlj3185zd0xfetdcn81
Josimar José Évora Dias
0
35649
332897
2026-06-16T09:24:39Z
ClearHam
34073
Neie pagina
332897
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox|kop=Vozinha|ofbeelding=Josimar Dias, goleiro do Seleção Cabo-Verdiana de Futebol - 2026.png|caption=Vozinha in 2026|item1_1=Josimar José Évora Dias|head1_1='''Hiele noam'''|item1_2=3 June 1986, [[Mindelo]], [[Kaapverdië]]|head1_2='''Geboren'''|item1_3=1.89 m|head1_3='''Lengte'''|item1_4=[[Doelman]]|head1_4='''Positie'''|item1_5=1|head1_5='''Nummer'''}}
'''Josimar José Évora Dias''' bekend as '''Vozinha''' is een professionele [[Vootbal|voetballer]] uut [[Kaapverdie|Kaapverdië]] die as doelman speelt veur [[Liga Portugal 2]] club [[Chaves]] en 't [[Kaapverdisch voetbalelftal]].
In zijn carriere heeft voor teams in [[Kaapverdie|Kaapverdië]], [[Angola]], [[Moldavië (laand)|Moldavië]], [[Portugal]], [[Syprus]], en [[Slowaaknlaand|Slowakije]]. Voor Kaapverdië heeft hij in 2013, 2015, 2021 en 2023 bie 't AFCON gespeeld en in 2026 bie 't [[Wereldkampioenschap voetbal|Wereldkampioenschap]] gespeeld.
3bzak5wad2p4qvbjp4mu0ceo2ynzevz
332899
332897
2026-06-16T10:38:10Z
ClearHam
34073
Fix+Verlengd
332899
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox|kop=Vozinha|ofbeelding=Josimar Dias, goleiro do Seleção Cabo-Verdiana de Futebol - 2026.png|caption=Vozinha in 2026|item1_1=Josimar José Évora Dias|head1_1='''Hiele noam'''|item1_2=3 June 1986, [[Mindelo]], [[Kaapverdië]]|head1_2='''Geboren'''|item1_3=1.89 m|head1_3='''Lengte'''|item1_4=[[Doelman]]|head1_4='''Positie'''|item1_5=1|head1_5='''Nummer'''}}
'''Josimar José Évora Dias''' bekend as '''Vozinha''' is een professionele [[Vootbal|voetballer]] uut [[Kaapverdie|Kaapverdië]] die as [[doelman]] speelt veur [[Liga Portugal 2]] club [[Chaves]] en 't [[Kaapverdisch voetbalelftal]].
In sien loopbaon hef veur teams in [[Kaapverdie|Kaapverdië]], [[Angola]], [[Moldavië (laand)|Moldavië]], [[Portugal]], [[Syprus]], en [[Slowaaknlaand|Slowakije]]. Veur Kaapverdië heeft hij in 2013, 2015, 2021 en 2023 bie 't [[AFCON]] gespeeld en ook bie 't [[Wealdkampioenschap voetbal 2026|WK 2026]].
== Club loopbaon ==
Geboren in [[Mindelo]] op 't eiland [[São Vicente]] begon sien loopbaon in 2007 bie sien lokale club [[Batuque]], tot sien transfer noor d'n lokale rivalen [[CS Mindelense]] in 2011.<ref>[https://criolosports.blogspot.com/2010/05/taca-de-cabo-verde-boavista-no-play-off.html Criolosports.com: Taça de Cabo Verde: Boavista no play-off final]</ref><ref>[https://www.panapress.com/Cabo-Verde-prepara-jogo-decisivo-a_797950-lang4-free_news.html Cabo Verde prepara jogo decisivo contra Zimbabwe para qualificaç]</ref>Noa goeie resultaten moakte ie sien transfer noor [[Progresso Associação do Sambizanga]] in [[Angola]]. Tot Vozinha terug ging noor CS Mindelense in 2014.<ref>[https://www.national-football-teams.com/player/48673/Vozinha.html Vózinha (Player) | National Football Teams]</ref>
In 2015 ging Vozinha noor [[Zimbru Chișinău]] in [[Moldavië (laand)|Moldavië]], in 2016 noor [[Gil Vicente]] in [[Portugal]] en in 2017 noor [[AEL Limassol]] in [[Syprus]]. In 2022 kwam Vozinha weer terug noor Batuque geleend van [[AS Trenčín]] uut [[Slowaaknlaand|Slowakije]], veur Vozinha ging spelen veur [[Chaves]] in 2024.
== Internationale loopbaon ==
Vozinha speelde sien eerste internationale wedstried veur 't [[Kaapverdisch voetbalelftal]] op 8 September 2012, die ze met 2-0 tegen Cameroon wonnen.
Op 't [[Wealdkampioenschap voetbal 2026|WK 2026]] moakte Vozinha op de eerste [[Wealdkampioenschap voetbal|WK]] wedstried van 't [[Kaapverdisch voetbalelftal]] (67e op de [[FIFA ranglijst]]) ooit 7 reddingen tegen Spanje (2e op de FIFA ranglijst) en hield 't 0-0. Hij is de oudste doelman die een redding heeft gemaakt op een laands eerste WK wedstried.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0ryz4n2v0qo Vozinha: The 40-year-old keeper who inspired Cape Verde's historic debut - BBC Sport]</ref><ref>[https://theanalyst.com/articles/oldest-players-in-world-cup-history The Oldest Players in World Cup History | Opta Analyst]</ref>
lmpe47imjrovqisjhxtxkgcn0m9ny62