Wikipedia newwiki https://new.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%82_%E0%A4%AA%E0%A5%8C MediaWiki 1.47.0-wmf.15 first-letter माध्यम विशेष खँलाबँला छ्येलेमि छ्येलेमि खँलाबँला विकिपिडिया विकिपिडिया खँलाबँला किपा किपा खँलाबँला मिडियाविकि मिडियाविकि खँलाबँला Template Template talk ग्वाहालि ग्वाहालि खँलाबँला पुचः पुचः खँलाबँला दबू दबू खँलाबँला TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 321 1122806 1122315 2026-08-18T14:39:56Z Eukesh 11 1122806 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/सुमेर}} [[Image:Sumer satellite map.jpg|300px]] [[Image:Blau Monuments (front).jpg|thumb|upright=1.45|The [[Blau Monuments]]]] [[किपा:Meso2mil.JPG|300px|right]] '''सुमेर''' वा '''सुमेर लहना''' [[ल्वहं युग]] निसें पूर्व [[कँय् युग]] तक अस्तित्त्वय् दूगु छगू प्राचीन [[लहना]] ख। थ्व लहना वर्तमान [[इराक]]या दखिनी लागा [[मेसोपोतामिया]]य् ला। थ्व थाय्‌या नां [[अक्कादियन भाषा|अकादियन भास]]य् सुमेरु ({{lang|akk-Latn|Šumeru}}) व [[सुमेरियन भाषा|सुमेरियन भास]]य् कि-एन-गिर_१५({{cuneiform|&#x121A0;&#x12097;&#x120A0;}}) ख। थ्व थाय्‌या नांया अर्थ "सभ्य जुजुतयेगु थाय्‌" वा "थःगु थाय्" ख। <ref name="note">{{lang|sux-Latn|ĝir₁₅}}'' means "native, local", in some contexts is "noble"([http://psd.museum.upenn.edu/epsd/epsd/e2182.html ĝir NATIVE (7x: Old Babylonian)] from The Pennsylvania Sumerian Dictionary). Literally, "land of the native (local, noble) lords". Stiebing (1994) has "Land of the Lords of Brightness" (William Stiebing, Ancient Near Eastern History and Culture). Postgate (1994) takes ''en'' as substituting ''eme'' "language", translating "land of the Sumerian tongue" ({{cite book|title=Early Mesopotamia: Society and Economy at the Dawn of History|url=https://archive.org/details/earlymesopotamia00post| author=John Nicholas Postgate| publisher=Routledge (UK)|year=1994}}. Postgate believes it likely that eme, 'tongue', became en, 'lord', through consonantal assimilation.)</ref> <ref name="SumerFAQ">{{cite web|url=http://www.sumerian.org/sumerfaq.htm#s37 |title=Sumerian Questions and Answers |publisher=Sumerian.org |accessdate=2012-03-29}}</ref> थ्व थासय लूगु ऐतिहासिक दसू कथं थ्व क्षेत्रया इतिहास करिब २९०० ईपू तक थ्यं। अथेजुसां आधुनिक इतिहासकारतेगु मत अनुसार सुमेर करिब ४५०० ईपू निसें ४००० ईपूया दथुइ पलिस्था जूगु ख। थ्व थासय् लूगु नगर, खुसि, ज्या आदिया नांया दसूकथं थ्व लहनाया पलिस्थामि सम्भवतः [[सुमेरियन भाय्]] ल्हाइपिं गैह्र-सेमितिक जातिया मनूत ख। <ref>{{cite book| last=Bertman| first=Stephen| title=Handbook to life in ancient Mesopotamia| year=2003| publisher=Facts on File| isbn=978-0-8160-4346-0| url=http://books.google.com/?id=3bX3HYm5YMAC&pg=PA143&dq=Sumer+first+settled+language#v=onepage&q=Sumer%20first%20settled%20language&f=false|page=143}}</ref> थ्व प्राचीन प्रागैतिहासिक मनुतेत वर्तमान इलय् प्रोतो-युफ्रेतियन्स (proto-Euphrateans) वा उबाइदियन्स (Ubaidians) धाइगु या। <ref name="britannica">{{cite web| url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/573176/Sumer |title=Sumer (ancient region, Iraq) |publisher= Britannica.com | work=Britannica Online Encyclopedia |accessdate=2012-03-29}}</ref> थ्व जाति उत्तर मेसोपोतामियाया प्राचीन [[समारा तजिलजि|समारा तजिलजिं]] विकशित जूगु धइगु धारणा दु। <ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=dWuQ70MtnIQC&pg=PA51&dq=samarra+culture#v=snippet&q=%22As%20the%20Samarra%20culture%20spread%20south%2C%20it%20evolved%20into%20the%20Ubaid%20culture%22&f=false | title = Cities, Change, and Conflict: A Political Economy of Urban Life | isbn = 978-0-495-81222-7 | author1 = Kleniewski | first1 = Nancy | last2 = Thomas | first2 = Alexander R | date = 2010-03-26}}</ref> <ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=tupSM5y9yEkC&pg=PA139&dq=samarra+culture#v=onepage&q=%22cultural%20descendants%20of%20the%20originating%20Samarran%20culture%22&f=false | title = The Near East: Archaeology in the "Cradle of Civilization" | isbn = 978-0-415-04742-5 | author1 = Maisels | first1 = Charles Keith | year = 1993}}</ref><ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=i7_hcCxJd9AC&pg=PA147&dq=ubaid+samarra#v=snippet&q=%22Ubaid%200%20is%20thus%20clearly%20derived%20from%20the%20earliest%20culture%20to%20move%20into%20lower%20mesopotamia%2C%20the%20Samarra%22&f=false | title = Early Civilizations of the Old World: The Formative Histories of Egypt, the Levant, Mesopotamia, India and China | isbn = 978-0-415-10976-5 | author1 = Maisels | first1 = Charles Keith | year = 2001}}</ref><ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=zmvNogJO2ZgC&pg=PA505&dq=samarra+culture#v=onepage&q=%22similar%20to%20those%20of%20the%20ubaid%20period%22&f=false | title = A dictionary of archaeology | isbn = 978-0-631-23583-5 | author1 = Shaw | first1 = Ian | last2 = Jameson | first2 = Robert | year = 2002}}</ref> उबाइदियनत सुमेरया दकलय् न्हापाया सभ्य तिबः ख, इमिसं [[झ्वास्या]] बंयात बुंज्या यायेछिंगु बुं दयेकिगु, बनय्‌ज्या पलिस्था यायेगु, [[कापः]], [[छ्येंगु]], [[धातु]], [[शिल्प]], [[चा]]या थलः आदिया उद्योग विकास यागु आदि ज्या विस्तार यात।<ref name="britannica" /> == नां == खँग्वः "सुमेर" <ref>{{Cite web|title=emeĝir [SUMERIAN]|url=http://psd.museum.upenn.edu/epsd/epsd/e1283.html|publisher=University of Pennsylvania Museum of Anthropology and Archaeology}}</ref> दक्षिणी [[मेसोपोतामिया|मेसोपोटामियाया]] प्राचीन गैर- सेमिटिक -भाषी बासिन्दा "सुमेरियन"या अक्कादियन नामं वःगु ख। <ref name="ANE29" /> <ref>{{Cite book|title=A Concise Dictionary of Akkadian|publisher=Otto Harrassowitz Verlag|url=https://books.google.com/books?id=-qIuVCsRb98C&pg=PA384}}</ref> <ref>{{Cite book|title=An Akkadian Handbook: Paradigms, Helps, Glossary, Logograms, and Sign List|publisher=Eisenbrauns|url=https://books.google.com/books?id=27m3y6MNRzYC&pg=PA68}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Ancient Iraq|year=1992|url=https://archive.org/details/bwb_W9-CTH-602|publisher=Penguin Books}}</ref> थःगु शिलालेखय् सुमेरियनतेसं थःगु थाय् यात "केन्गिर", "कुलीन प्रभुतेगु देय्", व इमिगु भाय् यात "एमेगिर" ( Sumerian {{Lang|sux|𒅴𒄀}} {{Transl|sux|eme-gi₁₅}} ) धकाः म्हसीकातःगु खनेदु। <ref name="ANE29">"The area in question (the extreme south of Mesopotamia) may now be called Sumer, and its inhabitants Sumerians, although these names are only English approximations of the Akkadian designations; the Sumerians themselves called their land Kengir, their language Emegir, and themselves Sag-giga, "black-headed ones." in {{Cite book|title=The Ancient Near East|year=1971|url=https://archive.org/details/ancientneareasth0000hall|publisher=New York: Harcourt, Brace, Jovanovich}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Dictionary of Deities and Demons in the Bible|publisher=Wm. B. Eerdmans Publishing|url=https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&pg=PA32}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Sumerian Grammar|publisher=Brill|url=https://books.google.com/books?id=HOx5DwAAQBAJ&pg=PA1}}</ref> अक्काडियन, पूर्वी सेमिटिक-भाषी मनुतेसं लिपा सुमेरियन नगर-राज्य त्याकल। इमिसं थ्व थाय्यात सुमेरया ऐतिहासिक नां बिल, तर {{Lang|akk|šumerû}} खँग्वःया विकासक्रम अनिश्चित दु। <ref name="Nimrod">{{Cite journal|title=Nimrod before and after the Bible}}</ref> हिब्रू {{Lang|he|שִׁנְעָר}} {{Transl|he|[[Shinar|Šinʿar]]}}, [[इजिप्सियन भाय्|इजिप्सियन]] {{Lang|egy|Sngr}}, व हित्ती {{Lang|hit|Šanhar(a)}}, सकलें दक्षिणी मेसोपोटामियायात म्हसीकि व थ्व सकल खँग्वः ''सुमेरया'' पश्चिमी रुप जुइफु। <ref name="Nimrod" /> == इतिहास == {{mainarticle|सुमेरयागु इतिहास}} सुमेरया ऐतिहासिक काल थ्व कथं दु- * [[उबैद कालखण्ड]] 5300-3900 BC * [[उरुक ४ कालखण्ड]] 3900-3200 BC * [[उरुक ३ कालखण्ड]] 3200-2900 BC * [[Early Dynastic I]] period 2900-2800 BC * [[Early Dynastic II]] period 2800-2600 BC * [[Early Dynastic III]]a period 2600-2500 BC * [[Early Dynastic III]]b period 2500-2334 BC * [[लगाश राजवंश कालखण्ड]] 2550-2380 BC * [[अकाद राजवंश कालखण्ड]] 2450-2250 BC * [[Gutian period]] 2250-2150 BC * [[उर ३ कालखण्ड]] 2150-2000 BC == नगर देय्‌तः== {{wp/new/प्राचीन मेसोपोटामिया}} सुमेर लहनाया दुने थीथी नगर देय् पलिस्था जूगु व विकशित जूगु खनेदु। थ्व लहनाया मू नगर थ्व कथं दु: * [[Mari, Syria|Mari]] -- {{coor dm|34|27|N|40|55|E|}} * [[Agade]] -- {{coor dm|33|06|N|44|06|E}} * [[किश, सुमेर|किश]] (Tell Uheimir & Ingharra) -- {{coor dm|32|33|N|44|39|E|type=city}} * [[बोर्सिप्पा]] (Birs Nimrud) -- {{coor dms|32|23|30|N|44|20|30|E|type=city}} * [[निप्पुर]] (नुफ्फर) -- {{coor dm|32|10|N|45|11|E|type=city}} * [[इसिन]] (Ishan al-Bahriyat) -- {{coor dm|31|56|N|45|17|E|type=city}} * [[अदब]] (Tell Bismaya) -- {{coor dm|31|57|N|45|58|E|type=city}} * [[शुरुपाक]] (Fara) -- {{coor dm|31|46|N|45|30|E|type=city}} * [[गिर्सु]] (Tello) -- {{coor dm|31|37|N|46|09|E|type=city}} * [[लगश]] (Al-Hiba) -- {{coor dm|31|26|N|46|32|E|type=city}} * [[Bad-Tibira]] (अल मेदिना) -- {{coor dm|31|46|N|46|00|E|type=city}} * [[उरुक]] (Warka) -- {{coor dm|31|18|N|45|40|E|type=city}} * [[Larsa]] (Tell as-Senkereh) -- {{coor dm|31|14|N|45|51|E|type=city}} * [[उर]] (al Muqayyar) -- {{coor dms|30|57|45|N|46|06|11|E|region:IQ_scale:30000}} * [[इरिदु]] (Abu Shahrain) -- {{coor dms|30|48|57.02|N|45|59|45.85|E|type=city}} minor cities: * [[सिप्पार]] (Abu Habba) -- {{coor dm|33|03|N|44|18|E|type=city}} * [[कुथा]] (Tell Ibrahim) -- {{coor dm|32|44|N|44|40|E|type=city}} * [[दिल्बात]] (Tell ed-Duleim) -- {{coor dm|32|09|N|44|30|E|type=city}} * [[Marad]] ((Wanna es-) Sadun) -- {{coor dm|32|04|N|44|47|E|type=city}} * [[Kisurra]] (Abu Hatab) -- {{coor dm|31|50|N|45|26|E|type=city}} * [[Zabala (Sumer)|Zabala]] (Tell Ibzeikh) -- {{coor dm|31|44|N|45|52|E|type=city}} * [[उम्मा]] (Tell Jokha) -- {{coor dm|31|38|N|45|52|E|type=city}} * [[किसिगा]] (Tell el-Lahm) -- {{coor dm|30|50|N|46|20|E|type=city}} * [[अवम]] * [[Hamazi]] * [[इश्नुन्ना]] * [[अक्शक]] * [[जिम्बिर]] ==लिधंसा== {{लिधंसा|}} [[पुचः:इतिहास]] mnregtulh53ga7aw8d6g5ne4sr7kx80 1122807 1122806 2026-08-18T14:40:29Z Eukesh 11 1122807 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/सुमेर}} [[Image:Sumer satellite map.jpg|300px|right]] [[Image:Blau Monuments (front).jpg|thumb|upright=1.45|The [[Blau Monuments]]]] [[किपा:Meso2mil.JPG|300px|right]] '''सुमेर''' वा '''सुमेर लहना''' [[ल्वहं युग]] निसें पूर्व [[कँय् युग]] तक अस्तित्त्वय् दूगु छगू प्राचीन [[लहना]] ख। थ्व लहना वर्तमान [[इराक]]या दखिनी लागा [[मेसोपोतामिया]]य् ला। थ्व थाय्‌या नां [[अक्कादियन भाषा|अकादियन भास]]य् सुमेरु ({{lang|akk-Latn|Šumeru}}) व [[सुमेरियन भाषा|सुमेरियन भास]]य् कि-एन-गिर_१५({{cuneiform|&#x121A0;&#x12097;&#x120A0;}}) ख। थ्व थाय्‌या नांया अर्थ "सभ्य जुजुतयेगु थाय्‌" वा "थःगु थाय्" ख। <ref name="note">{{lang|sux-Latn|ĝir₁₅}}'' means "native, local", in some contexts is "noble"([http://psd.museum.upenn.edu/epsd/epsd/e2182.html ĝir NATIVE (7x: Old Babylonian)] from The Pennsylvania Sumerian Dictionary). Literally, "land of the native (local, noble) lords". Stiebing (1994) has "Land of the Lords of Brightness" (William Stiebing, Ancient Near Eastern History and Culture). Postgate (1994) takes ''en'' as substituting ''eme'' "language", translating "land of the Sumerian tongue" ({{cite book|title=Early Mesopotamia: Society and Economy at the Dawn of History|url=https://archive.org/details/earlymesopotamia00post| author=John Nicholas Postgate| publisher=Routledge (UK)|year=1994}}. Postgate believes it likely that eme, 'tongue', became en, 'lord', through consonantal assimilation.)</ref> <ref name="SumerFAQ">{{cite web|url=http://www.sumerian.org/sumerfaq.htm#s37 |title=Sumerian Questions and Answers |publisher=Sumerian.org |accessdate=2012-03-29}}</ref> थ्व थासय लूगु ऐतिहासिक दसू कथं थ्व क्षेत्रया इतिहास करिब २९०० ईपू तक थ्यं। अथेजुसां आधुनिक इतिहासकारतेगु मत अनुसार सुमेर करिब ४५०० ईपू निसें ४००० ईपूया दथुइ पलिस्था जूगु ख। थ्व थासय् लूगु नगर, खुसि, ज्या आदिया नांया दसूकथं थ्व लहनाया पलिस्थामि सम्भवतः [[सुमेरियन भाय्]] ल्हाइपिं गैह्र-सेमितिक जातिया मनूत ख। <ref>{{cite book| last=Bertman| first=Stephen| title=Handbook to life in ancient Mesopotamia| year=2003| publisher=Facts on File| isbn=978-0-8160-4346-0| url=http://books.google.com/?id=3bX3HYm5YMAC&pg=PA143&dq=Sumer+first+settled+language#v=onepage&q=Sumer%20first%20settled%20language&f=false|page=143}}</ref> थ्व प्राचीन प्रागैतिहासिक मनुतेत वर्तमान इलय् प्रोतो-युफ्रेतियन्स (proto-Euphrateans) वा उबाइदियन्स (Ubaidians) धाइगु या। <ref name="britannica">{{cite web| url= http://www.britannica.com/EBchecked/topic/573176/Sumer |title=Sumer (ancient region, Iraq) |publisher= Britannica.com | work=Britannica Online Encyclopedia |accessdate=2012-03-29}}</ref> थ्व जाति उत्तर मेसोपोतामियाया प्राचीन [[समारा तजिलजि|समारा तजिलजिं]] विकशित जूगु धइगु धारणा दु। <ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=dWuQ70MtnIQC&pg=PA51&dq=samarra+culture#v=snippet&q=%22As%20the%20Samarra%20culture%20spread%20south%2C%20it%20evolved%20into%20the%20Ubaid%20culture%22&f=false | title = Cities, Change, and Conflict: A Political Economy of Urban Life | isbn = 978-0-495-81222-7 | author1 = Kleniewski | first1 = Nancy | last2 = Thomas | first2 = Alexander R | date = 2010-03-26}}</ref> <ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=tupSM5y9yEkC&pg=PA139&dq=samarra+culture#v=onepage&q=%22cultural%20descendants%20of%20the%20originating%20Samarran%20culture%22&f=false | title = The Near East: Archaeology in the "Cradle of Civilization" | isbn = 978-0-415-04742-5 | author1 = Maisels | first1 = Charles Keith | year = 1993}}</ref><ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=i7_hcCxJd9AC&pg=PA147&dq=ubaid+samarra#v=snippet&q=%22Ubaid%200%20is%20thus%20clearly%20derived%20from%20the%20earliest%20culture%20to%20move%20into%20lower%20mesopotamia%2C%20the%20Samarra%22&f=false | title = Early Civilizations of the Old World: The Formative Histories of Egypt, the Levant, Mesopotamia, India and China | isbn = 978-0-415-10976-5 | author1 = Maisels | first1 = Charles Keith | year = 2001}}</ref><ref>{{Cite journal | url = http://books.google.com/?id=zmvNogJO2ZgC&pg=PA505&dq=samarra+culture#v=onepage&q=%22similar%20to%20those%20of%20the%20ubaid%20period%22&f=false | title = A dictionary of archaeology | isbn = 978-0-631-23583-5 | author1 = Shaw | first1 = Ian | last2 = Jameson | first2 = Robert | year = 2002}}</ref> उबाइदियनत सुमेरया दकलय् न्हापाया सभ्य तिबः ख, इमिसं [[झ्वास्या]] बंयात बुंज्या यायेछिंगु बुं दयेकिगु, बनय्‌ज्या पलिस्था यायेगु, [[कापः]], [[छ्येंगु]], [[धातु]], [[शिल्प]], [[चा]]या थलः आदिया उद्योग विकास यागु आदि ज्या विस्तार यात।<ref name="britannica" /> == नां == खँग्वः "सुमेर" <ref>{{Cite web|title=emeĝir [SUMERIAN]|url=http://psd.museum.upenn.edu/epsd/epsd/e1283.html|publisher=University of Pennsylvania Museum of Anthropology and Archaeology}}</ref> दक्षिणी [[मेसोपोतामिया|मेसोपोटामियाया]] प्राचीन गैर- सेमिटिक -भाषी बासिन्दा "सुमेरियन"या अक्कादियन नामं वःगु ख। <ref name="ANE29" /> <ref>{{Cite book|title=A Concise Dictionary of Akkadian|publisher=Otto Harrassowitz Verlag|url=https://books.google.com/books?id=-qIuVCsRb98C&pg=PA384}}</ref> <ref>{{Cite book|title=An Akkadian Handbook: Paradigms, Helps, Glossary, Logograms, and Sign List|publisher=Eisenbrauns|url=https://books.google.com/books?id=27m3y6MNRzYC&pg=PA68}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Ancient Iraq|year=1992|url=https://archive.org/details/bwb_W9-CTH-602|publisher=Penguin Books}}</ref> थःगु शिलालेखय् सुमेरियनतेसं थःगु थाय् यात "केन्गिर", "कुलीन प्रभुतेगु देय्", व इमिगु भाय् यात "एमेगिर" ( Sumerian {{Lang|sux|𒅴𒄀}} {{Transl|sux|eme-gi₁₅}} ) धकाः म्हसीकातःगु खनेदु। <ref name="ANE29">"The area in question (the extreme south of Mesopotamia) may now be called Sumer, and its inhabitants Sumerians, although these names are only English approximations of the Akkadian designations; the Sumerians themselves called their land Kengir, their language Emegir, and themselves Sag-giga, "black-headed ones." in {{Cite book|title=The Ancient Near East|year=1971|url=https://archive.org/details/ancientneareasth0000hall|publisher=New York: Harcourt, Brace, Jovanovich}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Dictionary of Deities and Demons in the Bible|publisher=Wm. B. Eerdmans Publishing|url=https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&pg=PA32}}</ref> <ref>{{Cite book|title=Sumerian Grammar|publisher=Brill|url=https://books.google.com/books?id=HOx5DwAAQBAJ&pg=PA1}}</ref> अक्काडियन, पूर्वी सेमिटिक-भाषी मनुतेसं लिपा सुमेरियन नगर-राज्य त्याकल। इमिसं थ्व थाय्यात सुमेरया ऐतिहासिक नां बिल, तर {{Lang|akk|šumerû}} खँग्वःया विकासक्रम अनिश्चित दु। <ref name="Nimrod">{{Cite journal|title=Nimrod before and after the Bible}}</ref> हिब्रू {{Lang|he|שִׁנְעָר}} {{Transl|he|[[Shinar|Šinʿar]]}}, [[इजिप्सियन भाय्|इजिप्सियन]] {{Lang|egy|Sngr}}, व हित्ती {{Lang|hit|Šanhar(a)}}, सकलें दक्षिणी मेसोपोटामियायात म्हसीकि व थ्व सकल खँग्वः ''सुमेरया'' पश्चिमी रुप जुइफु। <ref name="Nimrod" /> == इतिहास == {{mainarticle|सुमेरयागु इतिहास}} सुमेरया ऐतिहासिक काल थ्व कथं दु- * [[उबैद कालखण्ड]] 5300-3900 BC * [[उरुक ४ कालखण्ड]] 3900-3200 BC * [[उरुक ३ कालखण्ड]] 3200-2900 BC * [[Early Dynastic I]] period 2900-2800 BC * [[Early Dynastic II]] period 2800-2600 BC * [[Early Dynastic III]]a period 2600-2500 BC * [[Early Dynastic III]]b period 2500-2334 BC * [[लगाश राजवंश कालखण्ड]] 2550-2380 BC * [[अकाद राजवंश कालखण्ड]] 2450-2250 BC * [[Gutian period]] 2250-2150 BC * [[उर ३ कालखण्ड]] 2150-2000 BC == नगर देय्‌तः== {{wp/new/प्राचीन मेसोपोटामिया}} सुमेर लहनाया दुने थीथी नगर देय् पलिस्था जूगु व विकशित जूगु खनेदु। थ्व लहनाया मू नगर थ्व कथं दु: * [[Mari, Syria|Mari]] -- {{coor dm|34|27|N|40|55|E|}} * [[Agade]] -- {{coor dm|33|06|N|44|06|E}} * [[किश, सुमेर|किश]] (Tell Uheimir & Ingharra) -- {{coor dm|32|33|N|44|39|E|type=city}} * [[बोर्सिप्पा]] (Birs Nimrud) -- {{coor dms|32|23|30|N|44|20|30|E|type=city}} * [[निप्पुर]] (नुफ्फर) -- {{coor dm|32|10|N|45|11|E|type=city}} * [[इसिन]] (Ishan al-Bahriyat) -- {{coor dm|31|56|N|45|17|E|type=city}} * [[अदब]] (Tell Bismaya) -- {{coor dm|31|57|N|45|58|E|type=city}} * [[शुरुपाक]] (Fara) -- {{coor dm|31|46|N|45|30|E|type=city}} * [[गिर्सु]] (Tello) -- {{coor dm|31|37|N|46|09|E|type=city}} * [[लगश]] (Al-Hiba) -- {{coor dm|31|26|N|46|32|E|type=city}} * [[Bad-Tibira]] (अल मेदिना) -- {{coor dm|31|46|N|46|00|E|type=city}} * [[उरुक]] (Warka) -- {{coor dm|31|18|N|45|40|E|type=city}} * [[Larsa]] (Tell as-Senkereh) -- {{coor dm|31|14|N|45|51|E|type=city}} * [[उर]] (al Muqayyar) -- {{coor dms|30|57|45|N|46|06|11|E|region:IQ_scale:30000}} * [[इरिदु]] (Abu Shahrain) -- {{coor dms|30|48|57.02|N|45|59|45.85|E|type=city}} minor cities: * [[सिप्पार]] (Abu Habba) -- {{coor dm|33|03|N|44|18|E|type=city}} * [[कुथा]] (Tell Ibrahim) -- {{coor dm|32|44|N|44|40|E|type=city}} * [[दिल्बात]] (Tell ed-Duleim) -- {{coor dm|32|09|N|44|30|E|type=city}} * [[Marad]] ((Wanna es-) Sadun) -- {{coor dm|32|04|N|44|47|E|type=city}} * [[Kisurra]] (Abu Hatab) -- {{coor dm|31|50|N|45|26|E|type=city}} * [[Zabala (Sumer)|Zabala]] (Tell Ibzeikh) -- {{coor dm|31|44|N|45|52|E|type=city}} * [[उम्मा]] (Tell Jokha) -- {{coor dm|31|38|N|45|52|E|type=city}} * [[किसिगा]] (Tell el-Lahm) -- {{coor dm|30|50|N|46|20|E|type=city}} * [[अवम]] * [[Hamazi]] * [[इश्नुन्ना]] * [[अक्शक]] * [[जिम्बिर]] ==लिधंसा== {{लिधंसा|}} [[पुचः:इतिहास]] hq2hp3wh3fmqcva58212kk7xfq9olv0 0 9849 1122820 1084526 2026-08-18T15:11:36Z CommonsDelinker 49 Removing [[:c:File:Mohammad_Ali_Bogra_portrait_(cropped).jpg|Mohammad_Ali_Bogra_portrait_(cropped).jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Jameslwoodward|Jameslwoodward]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files in Category:Mohammad 1122820 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/पाकिस्तानयागु प्रधानमन्त्रीतेगु धलः}} [[Image:Liaquat Ali Khan 1945.jpg|100px]] [[Image:Khawaja Nazimuddin of Pakistan.JPG|100px]] '''[[पाकिस्तान]]यागु प्रधान मन्त्री''' *१) [[लियाकत अली खान]] (August १४, १९४७ to October १६, १९५१) *२) [[खवाजा नजीमुद्दीन]] (October १७, १९५१ - April १७, १९५३) *३) [[महामद अली बोगरा]] (April १७, १९५३ - August १२, १९५५) *४) [[चौधरी महामद अली]] (August १२, १९५५ - September १२, १९५६) *५) [[हुसेन शहीद सुहरावर्दी]] (September १२, १९५६ - October १७, १९५७) *६) [[इब्राहीम इस्मैल चुन्द्रिगर]] (October १७, १९५७ - December १६, १९५७) *७) [[फीरोज़ खान नून]] (December १६, १९५७ - October ७, १९५८) *८) [[महामद अयूब खान]] (October ७, १९५८ - October २८, १९५८) (chief martial law administrator to २४ October १९५८) From १९५८ until १९७३, no person held the title of Prime Minister due to martial law. *९) [[नूरुल अमीन]] (December ७, १९७१ - December २०, १९७१) *१०) [[जुल्फिकार अली भुट्टो]] (August १४, १९७३ - July ५, १९७७) The office was again suspended from July ५, १९७७ until March २४, १९८५ due to martial law. *११) [[महामद जिया-उल-हक]] (July ५, १९७७ - March २४, १९८५) (chief martial law administrator) *१२) [[महामद खान जुनेजो]] Muhammad Khan Junejo (March २४, १९८५ - May २९, १९८८) (Again) Mohammad Zia-ul-Haq,(June ९, १९८८ - August १७, १९८८) *१३) [[बेनजीर भुट्टो]] Benazir Bhutto (December २, १९८८ - August ६, १९९०) *१४) [[गुलाम मुस्तफा जतोई]] Ghulam Mustafa Jatoi (August ६, १९९० - November ६, १९९०) *१५) [[नवाज शरीफ]] Nawaz Sharif (November ६, १९९० - April १८, १९९३) *१६) [[बलख शेर मजारी]] Balakh Sher Mazari (April १८, १९९३ - May २६, १९९३) (Restored) Nawaz Sharif (May २६, १९९३ - July १८, १९९३) *१७) [[मोइन कुरेशी]] Moin Qureshi (July १८, १९९३ - October १९, १९९३) (Again) Benazir Bhutto (October १९, १९९३ - November ५, १९९६) *१८) [[मिराज खालिद]] Miraj Khalid, (interim) (November ५, १९९६ - February १७, १९९७) (Again) Nawaz Sharif (February १७, १९९७ - October १२, १९९९) On October १२, १९९९, Pervez Musharraf overthrew Nawaz Sharif, and took the title of Chief Executive. On June २०, २००१, he was made the President of Pakistan. *१९) [[परवेज मुशर्रफ]] Pervez Musharraf (October १२, १९९९ - November २३, २००२) ,(de facto till १४ Oct १९९९, from १४ Oct १९९९ chief executive) Elections were held on October १०, २००२ leading to the return of the position of Prime Minister *२०)[[जफरुल्लाह खान जमाली]] Zafarullah Khan Jamali - November २१, २००२ - June २६, २००४) *२१) [[चौधरी शुजात हुसेन]] Chaudhry Shujaat Hussain - June ३०, २००४ August २८, २००४ *२२) [[शौकत अजीज]] Shaukat Aziz - August २८, २००४- Present [[Category:धलः]] 5ihdev4usbfofbhq1ffpj5ex215l45z 0 194223 1122831 1067974 2026-08-19T10:23:04Z WikiEditor50 20347 Removed an unrelated image 1122831 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/चित्रदुर्ग जिल्ला}} [[Image:AdministrativemapofChitradurga.svg|thumb|317x317px|Administrative map of Chitradurga |left]] [[Image:3rd century BCE Asoka rock edict, Brahmi script, Brahmagiri (Isila), Chitradurga, Karnataka 2.jpg|thumb]] {{Infobox settlement | name = चित्रदुर्ग जिल्ला | native_name = ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ | native_name_lang = ka | other_name = | settlement_type = district | image_skyline = Chitradurga1.jpg | image_alt = | image_caption = [[चित्रदुर्ग दुर्ग]] | nickname = | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = India Karnataka | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 14.00 | latm = | lats = | latNS = N | longd = 76.50 | longm = | longs = | longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = Country | subdivision_name = India | subdivision_type1 = [[भारतया राज्यतेगु धलः|State]] | subdivision_name1 = [[Karnataka]] | subdivision_type2 = Division | subdivision_name2 = [[Bangalore Division]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = | founder = | named_for = | parts_type = [[Taluka]]s | parts = [[Chitradurga]], [[Hiriyur]], [[Hosdurga]], [[Molakalmuru]], [[Challakere]], [[Holalkere]] | seat_type = Headquarters | seat = [[Chitradurga]] | government_type = | governing_body = | leader_title1 = [[Deputy Commissioner]] | leader_name1 = [[Dr.J.Ravishankar,I.A.S]] | leader_title2 = Member of Parliament | leader_name2 = [[Janardhana Swamy]] | unit_pref = Metric | area_footnotes = <ref name="stats">{{cite web|title=District at a Glance|url=http://chitradurga.nic.in/stastics.html|publisher=Chitradurga district website|accessdate=3 January 2011}}</ref> | area_rank = | area_total_km2 = 8440 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 1517896 | Population_urban = 274238 | Population_rural = 1243658 | population_as_of = 2001 | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = <ref name="stats"/> | demographics_type1 = भाषा | demographics1_title1 = आधिकारिक | demographics1_info1 = [[कन्नड भाषा|कन्नड]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = 577 ? | area_code_type = Telephone code | area_code = + 91 (8194) | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-KA-CT]] | registration_plate = KA-16 | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex ratio]] | blank1_info_sec1 = 1.047 [[male|♂]]/[[female|♀]] | blank2_name_sec1 = Literacy | blank2_info_sec1 = 64.5% | blank3_name_sec1 = [[Lok Sabha]] constituency | blank3_info_sec1 = [[Chitradurga (Lok Sabha constituency)|Chitradurga Lok Sabha constituency]] | blank1_name_sec2 = [[Precipitation (meteorology)|Precipitation]] | blank1_info_sec2 = {{convert|522|mm|in}} | website = {{URL|chitradurga.nic.in}} | footnotes = }} '''चित्रदुर्ग जिल्ला''' भारतया कर्नाटक राज्यया छगू जिल्ला ख। ==तालुका== {| class="wikitable" |-bgcolor="#efefef" !जिल्ला !तालुक !नगर स्थिति |- | || [[चित्रदुर्ग तालुका]] || C.M.C |- | || [[चल्लकेरे तालुका|चळ्ळकॆरॆ तालुका]] || T.M.C |- | || [[हिरियूरु तालुका]] || T.M.C |- | || [[होलल्केरे तालुका|हॊळल्कॆरॆ तालुका]] || T.P |- | || [[होसदुर्ग तालुका|हॊसदुर्ग तालुका]] || T.P |- | || [[मोलकाल्मूरु तालुका|मॊळकाल्मूरु तालुका]] || T.P |} M.Corp= Municipal Corporation<br /> C.M.C= City Municipal Corporation<br /> T.M.C= Town Municipal Corporation<br /> T.P= Town Panchayat<br /> ==जनसंख्या== सन् २०११स जनगणना कथं थ्व जिल्लाया तालुका व ग्रामीण जनसंख्या थ्व कथं दु- {| {{table}} | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''राज्य कोद''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''जिल्ला कोद''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''तालुका कोद''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''प्रशासनिक इकाइ''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''राज्य/जिल्ला''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''तालुका''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''सकल गां''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''ग्रामीण जनसंख्या''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''सकल ग्रामीण मिजं''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''सकल ग्रामीण मिसा''' |- | २९||०||०||राज्य||[[कर्नाटक]]||||२७३९७||३७४६९३३५||१८९२९३५४||१८५३९९८१ |- | २९||५६६||०||जिल्ला||[[चित्रदुर्ग जिल्ला|चित्रदुर्गा जिल्ला]]||||९४८||१३२९९२३||६७५५७३||६५४३५० |- | २९||५६६||५५०३||तालुका||||मोलकाल्मूरु||७८||१२५४८७||६४०९५||६१३९२ |- | २९||५६६||५५०४||तालुका||||चल्लकेरे||१८२||३१०५९०||१५८३४३||१५२२४७ |- | २९||५६६||५५०५||तालुका||||चित्रदुर्गा||१७३||२७२१४२||१३८५३२||१३३६१० |- | २९||५६६||५५०६||तालुका||||होलल्केरे||१६३||१८५२४१||९३९६४||९१२७७ |- | २९||५६६||५५०७||तालुका||||होसदुर्गा||२०१||२०६७४६||१०४६०५||१०२१४१ |- | २९||५६६||५५०८||तालुका||||हिरियूरू||१५१||२२९७१७||११६०३४||११३६८३ |} ==मू नगर== * [[चल्लकेरे]] * [[चित्रदुर्ग]] * [[हिरियुर]] * [[होलालकेरे]] * [[होस्दुर्गा]] * [[मोलकाल्मुरु]] ==लिधंसा== {{लिधंसा|}} ==स्वयादिसँ== * [[कर्नाटक]] {{कर्नाटकया जिल्ला}} [[पुचः:कर्नाटक]] fy83mfijyal6gqmh38u5lruvhchwj1u 0 194277 1122814 1122398 2026-08-18T14:57:43Z Eukesh 11 1122814 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/सिल्युसिद साम्राज्य}} [[Image:Seleuco I Nicatore.JPG|thumb|Bronze bust of Seleucus I Nicator.]]]] [[Image:SeleucosCoin.jpg|thumb|Coin of [[Seleucus I Nicator]]]] [[Image:DiodotusGoldCoin.jpg|thumb|upright=1.35|Gold coin of [[Diodotus I|Diodotus]]]] {{Infobox Former Country |native_name = Σελεύκεια<br/>''Seleúkeia'' |conventional_long_name = सिल्युसिद साम्राज्य |common_name = Seleucia |continent = Asia |region = Central Asia |era = [[Hellenistic period]] |government_type = Monarchy |status = |status_text = |year_start = 312 BC |year_end = 63 BC |event_start = [[Wars of the Diadochi]] |event_end = [[Syria (Roman province)|Annexed by Rome]] |event1 = [[Battle of Ipsus]] |date_event1 = 301 BC |event2 = [[Roman–Syrian War]] |date_event2 = 192–188 BC |event3 = [[Treaty of Apamea]] |date_event3 = 188 BC |event4 = [[Maccabean Revolt]] |date_event4 = 167–160 BC | |p1 = Macedonian Empire |flag_p1 =Vergina_sun.svg |s1 = Syria (Roman province){{!}}Province of Syria |flag_s1 = Spqrstone.jpg |s2 = Parthian Empire |flag_s2 = |s3 = Greco-Bactrian Kingdom |flag_s3 = |s4 = Hasmonean kingdom |flag_s4 = |s5 = Magadha |flag_s5 = |s6 = Osroene |flag_s6 = |stat_year1 = 301 BC<ref name=size>{{cite journal|journal=Social Science History |title=Size and Duration of Empires: Growth-Decline Curves, 600 B.C. to 600 A.D |first=[[Rein Taagepera|Rein]] |last=[[Rein Taagepera|Taagepera]] |volume=3 |issue=3/4 |year=1979 |pages=115–138 |doi=10.2307/1170959 |jstor=1170959}}</ref> |stat_area1 = 3000000 |stat_year2 = 240 BC<ref name=size/> |stat_area2 = 2600000 |stat_year3 = 175 BC<ref name=size/> |stat_area3 = 800000 |stat_year4 = 100 BC <ref name=size/> |stat_area4 = 100000 |image_map = Hellenistic World 300 BCE Standard map.jpg |image_map_caption = {{legend|#e3d3b1|सेल्युकस साम्राज्य }} |capital = [[Seleucia]]<small><br/>(305–240 BC)</small><br/>[[Antioch]]<small><br/>(240–63 BC)</small> |common_languages = [[Greek language|Greek]]<br>[[Aramaic]]<ref>Richard N. Frye, ''The History of Ancient Iran'', (Ballantyne Ltd, 1984), 164.</ref><br>[[Old Persian]] |image_coat = |coa_size = |symbol_type = |symbol = |religion = [[Ancient Greek religion|Olympianism]]<br>[[Babylonian religion]]<ref>Julye Bidmead, ''The Akitu Festival: Religious Continuity and Royal Legitimation in Mesopotamia'', (Gorgias Press, 2004), 143.</ref><br> [[Zoroastrianism]] |leader1 = [[Seleucus I Nicator|Seleucus I]] <small>(first)</small> |leader2 = [[Philip II Philoromaeus|Philip II]] <small>(last)</small> |year_leader1 = 305–281 BC |year_leader2 = 65–63 BC |title_leader = [[List of Seleucid rulers|Basileus]] }} '''सिल्युसिद साम्राज्य''' (ग्रीक भाषा: Σελεύκεια) छता [[यवन]] साम्राज्य ख। थ्व साम्राज्यया पलिस्थामि Seleucus I Nicator ख धाःसा थ्व साम्राज्यया शासकत वय्‌कःया वंशजत ख। थ्व साम्राज्य [[अलेक्जेन्दर महान]]या साम्राज्यया विभाजन जूबिलय् पलिस्था जूगु ख। <ref name=" Jones, Kenneth Raymond 2006 174 ">{{cite book | author= Jones, Kenneth Raymond |title= Provincial reactions to Roman imperialism: the aftermath of the Jewish revolt, A.D. 66-70, Parts 66-70 |publisher= University of California, Berkeley |year= 2006 |page=174 |isbn= 978-0-542-82473-9 |quote=... and the Greeks, or at least the Greco-Macedonian Seleucid Empire, replace the Persians as the Easterners. }}</ref><ref name=" Society for the Promotion of Hellenic Studies (London, England) 1993 211 ">{{cite book | author= Society for the Promotion of Hellenic Studies (London, England) |title= The Journal of Hellenic studies, Volumes 113-114 |publisher= Society for the Promotion of Hellenic Studies |year= 1993 |page=211 |quote= The Seleucid kingdom has traditionally been regarded as basically a Greco-Macedonian state and its rulers thought of as successors to Alexander. }}</ref><ref name=" Baskin, Judith R. ; Seeskin, Kenneth 2010 37 ">{{cite book | author= Baskin, Judith R. ; Seeskin, Kenneth |title= The Cambridge Guide to Jewish History, Religion, and Culture | url= https://archive.org/details/cambridgeguideto0000unse_x8r8 |publisher= Cambridge University Press |year= 2010 |page=[https://archive.org/details/cambridgeguideto0000unse_x8r8/page/37 37] |isbn= 978-0-521-68974-8 |quote= The wars between the two most prominent Greek dynasties, the Ptolemies of Egypt and the Seleucids of Syria, unalterably change the history of the land of Israel…As a result the land of Israel became part of the empire of the Syrian Greek Seleucids. }}</ref><ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 ">{{cite book | author= Glubb, Sir John Bagot |title=Syria, Lebanon, Jordan |publisher=Thames & Hudson |year=1967 |page=34 |oclc=585939 |quote= In addition to the court and the army, Syrian cities were full of Greek businessmen, many of them pure Greeks from Greece. The senior posts in the civil service were also held by Greeks. Although the Ptolemies and the Seleucids were perpetual rivals, both dynasties were Greek and ruled by means of Greek officials and Greek soldiers. Both governments made great efforts to attract immigrants from Greece, thereby adding yet another racial element to the population. }}</ref> सेल्युकसया भागय् अबिलय् [[बेबिलोनिया]] लावन व अनं हे वय्‌कलं थःगु राज्य विस्तार यासें अलेक्जेन्दरया निकट पूर्वया भूभाग थःगु अधीनय् हयेफत। थ्व साम्राज्यया शक्ति दकलय् तच्वःबिलय् थ्व साम्राज्यया दुने [[एनातोलिया]], [[लेभान्त]], [[मेसोपोतामिया]], [[कुवेत]], [[इरान]], [[अफगानिस्तान]], [[तुर्कमिनिस्तान]] व उत्तरपश्चिम भारत ला। सेल्युसिद साम्राज्य ग्रीक तजिलजिया छता मू केन्द्र ख व थ्व शासनया शासकतयेसं ग्रीक चलनयात पालन याकातल।<ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 "/><ref name="Steven C. Hause, William S. Maltby 2004 76">{{cite book | author=Steven C. Hause, William S. Maltby |title=Western civilization: a history of European society | url=https://archive.org/details/westerncivilizat0000haus_s4m9 |publisher=Thomson Wadsworth |year=2004 |page=[https://archive.org/details/westerncivilizat0000haus_s4m9/page/76 76] |isbn= 978-0-534-62164-3 |quote= The Greco-Macedonian Elite. The Seleucids respected the cultural and religious sensibilities of their subjects but preferred to rely on Greek or Macedonian soldiers and administrators for the day-to-day business of governing. The Greek population of the cities, reinforced until the second century BCE by emigration from Greece, formed a dominant, although not especially cohesive, elite. }}</ref><ref name=" Victor, Royce M. 2010 55 ">{{cite book | author= Victor, Royce M. |title= Colonial education and class formation in early Judaism: a postcolonial reading |publisher= Continuum International Publishing Group |year= 2010 |page= 55|isbn= 978-0-567-24719-3 |quote= Like other Hellenistic kings, the Seleucids ruled with the help of their “friends” and a Greco-Macedonian elite class separate from the native populations whom they governed. }}</ref><ref name=Brit>'''Britannica''','' Seleucid kingdom'', 2008, O.Ed.</ref> थ्व साम्राज्यया थीथी नगरय् स्थित ग्रीक जनसंख्यायात टेवा बीत [[प्राचीन यवन|यवनं]] कूलीन मनुतयेत थी-थी थासय् यंका स्थापित यायेगु ज्या थ्व साम्राज्यय् जुल। <ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 "/><ref name="Steven C. Hause, William S. Maltby 2004 76"/> एनातोलियाय् सेल्युसिद विस्तार थ्व साम्राज्यया रोमन सेनाया ल्हातं थी-थी युद्धय् पराजय नापं जूवन। थ्व साम्राज्यया पुलांगु शत्रु तोलेमेइक मिस्रयात बुकेगु यक्व प्रयास रोमन कारणं विफल जुल। मध्य २गु शताब्दी ईपूइ थ्व साम्राज्यया यक्व पूर्वी भूभाग Mithridates I of Parthiaया अधीनय् दूगु पार्थियन साम्राज्यया अधीनय् लावन। लिपा वना थ्व साम्राज्यं चीधंगु रुपय् सीरियां शासन यात व थ्व शासन आर्मेनियाया जुजु Tigranes the Greatया आक्रमण धुंका मदयावन व थ्व राज्ययात रोमन जुजु पम्पेइं रोमया अधीनय् लाकेधुंका थ्व राज्यया अस्तित्त्व क्वचाल। ==लिधंसा== {{लिधंसा|}} [[पुचः:इतिहास]] 1cuuos22n5mqcym3l7wzx5mup3nal9q 1122815 1122814 2026-08-18T14:58:01Z Eukesh 11 1122815 wikitext text/x-wiki {{नेपाललिपिपरिक्षण|छ्येलेमि:Eukesh/Auto/NepalScript/सिल्युसिद साम्राज्य}} [[Image:Seleuco I Nicatore.JPG|thumb|Bronze bust of Seleucus I Nicator.]] [[Image:SeleucosCoin.jpg|thumb|Coin of [[Seleucus I Nicator]]]] [[Image:DiodotusGoldCoin.jpg|thumb|upright=1.35|Gold coin of [[Diodotus I|Diodotus]]]] {{Infobox Former Country |native_name = Σελεύκεια<br/>''Seleúkeia'' |conventional_long_name = सिल्युसिद साम्राज्य |common_name = Seleucia |continent = Asia |region = Central Asia |era = [[Hellenistic period]] |government_type = Monarchy |status = |status_text = |year_start = 312 BC |year_end = 63 BC |event_start = [[Wars of the Diadochi]] |event_end = [[Syria (Roman province)|Annexed by Rome]] |event1 = [[Battle of Ipsus]] |date_event1 = 301 BC |event2 = [[Roman–Syrian War]] |date_event2 = 192–188 BC |event3 = [[Treaty of Apamea]] |date_event3 = 188 BC |event4 = [[Maccabean Revolt]] |date_event4 = 167–160 BC | |p1 = Macedonian Empire |flag_p1 =Vergina_sun.svg |s1 = Syria (Roman province){{!}}Province of Syria |flag_s1 = Spqrstone.jpg |s2 = Parthian Empire |flag_s2 = |s3 = Greco-Bactrian Kingdom |flag_s3 = |s4 = Hasmonean kingdom |flag_s4 = |s5 = Magadha |flag_s5 = |s6 = Osroene |flag_s6 = |stat_year1 = 301 BC<ref name=size>{{cite journal|journal=Social Science History |title=Size and Duration of Empires: Growth-Decline Curves, 600 B.C. to 600 A.D |first=[[Rein Taagepera|Rein]] |last=[[Rein Taagepera|Taagepera]] |volume=3 |issue=3/4 |year=1979 |pages=115–138 |doi=10.2307/1170959 |jstor=1170959}}</ref> |stat_area1 = 3000000 |stat_year2 = 240 BC<ref name=size/> |stat_area2 = 2600000 |stat_year3 = 175 BC<ref name=size/> |stat_area3 = 800000 |stat_year4 = 100 BC <ref name=size/> |stat_area4 = 100000 |image_map = Hellenistic World 300 BCE Standard map.jpg |image_map_caption = {{legend|#e3d3b1|सेल्युकस साम्राज्य }} |capital = [[Seleucia]]<small><br/>(305–240 BC)</small><br/>[[Antioch]]<small><br/>(240–63 BC)</small> |common_languages = [[Greek language|Greek]]<br>[[Aramaic]]<ref>Richard N. Frye, ''The History of Ancient Iran'', (Ballantyne Ltd, 1984), 164.</ref><br>[[Old Persian]] |image_coat = |coa_size = |symbol_type = |symbol = |religion = [[Ancient Greek religion|Olympianism]]<br>[[Babylonian religion]]<ref>Julye Bidmead, ''The Akitu Festival: Religious Continuity and Royal Legitimation in Mesopotamia'', (Gorgias Press, 2004), 143.</ref><br> [[Zoroastrianism]] |leader1 = [[Seleucus I Nicator|Seleucus I]] <small>(first)</small> |leader2 = [[Philip II Philoromaeus|Philip II]] <small>(last)</small> |year_leader1 = 305–281 BC |year_leader2 = 65–63 BC |title_leader = [[List of Seleucid rulers|Basileus]] }} '''सिल्युसिद साम्राज्य''' (ग्रीक भाषा: Σελεύκεια) छता [[यवन]] साम्राज्य ख। थ्व साम्राज्यया पलिस्थामि Seleucus I Nicator ख धाःसा थ्व साम्राज्यया शासकत वय्‌कःया वंशजत ख। थ्व साम्राज्य [[अलेक्जेन्दर महान]]या साम्राज्यया विभाजन जूबिलय् पलिस्था जूगु ख। <ref name=" Jones, Kenneth Raymond 2006 174 ">{{cite book | author= Jones, Kenneth Raymond |title= Provincial reactions to Roman imperialism: the aftermath of the Jewish revolt, A.D. 66-70, Parts 66-70 |publisher= University of California, Berkeley |year= 2006 |page=174 |isbn= 978-0-542-82473-9 |quote=... and the Greeks, or at least the Greco-Macedonian Seleucid Empire, replace the Persians as the Easterners. }}</ref><ref name=" Society for the Promotion of Hellenic Studies (London, England) 1993 211 ">{{cite book | author= Society for the Promotion of Hellenic Studies (London, England) |title= The Journal of Hellenic studies, Volumes 113-114 |publisher= Society for the Promotion of Hellenic Studies |year= 1993 |page=211 |quote= The Seleucid kingdom has traditionally been regarded as basically a Greco-Macedonian state and its rulers thought of as successors to Alexander. }}</ref><ref name=" Baskin, Judith R. ; Seeskin, Kenneth 2010 37 ">{{cite book | author= Baskin, Judith R. ; Seeskin, Kenneth |title= The Cambridge Guide to Jewish History, Religion, and Culture | url= https://archive.org/details/cambridgeguideto0000unse_x8r8 |publisher= Cambridge University Press |year= 2010 |page=[https://archive.org/details/cambridgeguideto0000unse_x8r8/page/37 37] |isbn= 978-0-521-68974-8 |quote= The wars between the two most prominent Greek dynasties, the Ptolemies of Egypt and the Seleucids of Syria, unalterably change the history of the land of Israel…As a result the land of Israel became part of the empire of the Syrian Greek Seleucids. }}</ref><ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 ">{{cite book | author= Glubb, Sir John Bagot |title=Syria, Lebanon, Jordan |publisher=Thames & Hudson |year=1967 |page=34 |oclc=585939 |quote= In addition to the court and the army, Syrian cities were full of Greek businessmen, many of them pure Greeks from Greece. The senior posts in the civil service were also held by Greeks. Although the Ptolemies and the Seleucids were perpetual rivals, both dynasties were Greek and ruled by means of Greek officials and Greek soldiers. Both governments made great efforts to attract immigrants from Greece, thereby adding yet another racial element to the population. }}</ref> सेल्युकसया भागय् अबिलय् [[बेबिलोनिया]] लावन व अनं हे वय्‌कलं थःगु राज्य विस्तार यासें अलेक्जेन्दरया निकट पूर्वया भूभाग थःगु अधीनय् हयेफत। थ्व साम्राज्यया शक्ति दकलय् तच्वःबिलय् थ्व साम्राज्यया दुने [[एनातोलिया]], [[लेभान्त]], [[मेसोपोतामिया]], [[कुवेत]], [[इरान]], [[अफगानिस्तान]], [[तुर्कमिनिस्तान]] व उत्तरपश्चिम भारत ला। सेल्युसिद साम्राज्य ग्रीक तजिलजिया छता मू केन्द्र ख व थ्व शासनया शासकतयेसं ग्रीक चलनयात पालन याकातल।<ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 "/><ref name="Steven C. Hause, William S. Maltby 2004 76">{{cite book | author=Steven C. Hause, William S. Maltby |title=Western civilization: a history of European society | url=https://archive.org/details/westerncivilizat0000haus_s4m9 |publisher=Thomson Wadsworth |year=2004 |page=[https://archive.org/details/westerncivilizat0000haus_s4m9/page/76 76] |isbn= 978-0-534-62164-3 |quote= The Greco-Macedonian Elite. The Seleucids respected the cultural and religious sensibilities of their subjects but preferred to rely on Greek or Macedonian soldiers and administrators for the day-to-day business of governing. The Greek population of the cities, reinforced until the second century BCE by emigration from Greece, formed a dominant, although not especially cohesive, elite. }}</ref><ref name=" Victor, Royce M. 2010 55 ">{{cite book | author= Victor, Royce M. |title= Colonial education and class formation in early Judaism: a postcolonial reading |publisher= Continuum International Publishing Group |year= 2010 |page= 55|isbn= 978-0-567-24719-3 |quote= Like other Hellenistic kings, the Seleucids ruled with the help of their “friends” and a Greco-Macedonian elite class separate from the native populations whom they governed. }}</ref><ref name=Brit>'''Britannica''','' Seleucid kingdom'', 2008, O.Ed.</ref> थ्व साम्राज्यया थीथी नगरय् स्थित ग्रीक जनसंख्यायात टेवा बीत [[प्राचीन यवन|यवनं]] कूलीन मनुतयेत थी-थी थासय् यंका स्थापित यायेगु ज्या थ्व साम्राज्यय् जुल। <ref name=" Glubb, Sir John Bagot 1967 34 "/><ref name="Steven C. Hause, William S. Maltby 2004 76"/> एनातोलियाय् सेल्युसिद विस्तार थ्व साम्राज्यया रोमन सेनाया ल्हातं थी-थी युद्धय् पराजय नापं जूवन। थ्व साम्राज्यया पुलांगु शत्रु तोलेमेइक मिस्रयात बुकेगु यक्व प्रयास रोमन कारणं विफल जुल। मध्य २गु शताब्दी ईपूइ थ्व साम्राज्यया यक्व पूर्वी भूभाग Mithridates I of Parthiaया अधीनय् दूगु पार्थियन साम्राज्यया अधीनय् लावन। लिपा वना थ्व साम्राज्यं चीधंगु रुपय् सीरियां शासन यात व थ्व शासन आर्मेनियाया जुजु Tigranes the Greatया आक्रमण धुंका मदयावन व थ्व राज्ययात रोमन जुजु पम्पेइं रोमया अधीनय् लाकेधुंका थ्व राज्यया अस्तित्त्व क्वचाल। ==लिधंसा== {{लिधंसा|}} [[पुचः:इतिहास]] qio300qcxckx54qhdzptgzwh4z6sr98 2 232632 1122832 957419 2026-08-19T10:25:05Z WikiEditor50 20347 Removed unrelated image 1122832 wikitext text/x-wiki {{देवनागरी|चित्रदुर्ग जिल्ला}} ''थ्व पौ देवनागरीं बोट छ्यला थःमंतुं नेपाललिपिइ हिलातःगु ख। थ्व पौयात च्वसु पतिइ यंकेन्ह्यः छकः ब्वनाः पाय्छि जू/मजूगू स्वयादिसँ।'' [[Image:AdministrativemapofChitradurga.svg|thumb|317x317px|Administrative map of Chitradurga |left]] [[Image:3rd century BCE Asoka rock edict, Brahmi script, Brahmagiri (Isila), Chitradurga, Karnataka 2.jpg|thumb]] {{Infobox settlement | name = 𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵 | native_name = ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ | native_name_lang = ka | other_name = | settlement_type = district | image_skyline = Chitradurga1.jpg | image_alt = | image_caption = [[𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐]] | nickname = | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = India Karnataka | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = 14.00 | latm = | lats = | latNS = N | longd = 76.50 | longm = | longs = | longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = Country | subdivision_name = India | subdivision_type1 = [[𑐨𑐵𑐬𑐟𑐫𑐵 𑐬𑐵𑐖𑑂𑐫𑐟𑐾𑐐𑐸 𑐢𑐮𑑅|State]] | subdivision_name1 = [[Karnataka]] | subdivision_type2 = Division | subdivision_name2 = [[Bangalore Division]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = | founder = | named_for = | parts_type = [[Taluka]]s | parts = [[Chitradurga]], [[Hiriyur]], [[Hosdurga]], [[Molakalmuru]], [[Challakere]], [[Holalkere]] | seat_type = Headquarters | seat = [[Chitradurga]] | government_type = | governing_body = | leader_title1 = [[Deputy Commissioner]] | leader_name1 = [[Dr.J.Ravishankar,I.A.S]] | leader_title2 = Member of Parliament | leader_name2 = [[Janardhana Swamy]] | unit_pref = Metric | area_footnotes = <ref name="stats">{{cite web|title=District at a Glance|url=http://chitradurga.nic.in/stastics.html|publisher=Chitradurga district website|accessdate=3 January 2011}}</ref> | area_rank = | area_total_km2 = 8440 | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 1517896 | Population_urban = 274238 | Population_rural = 1243658 | population_as_of = 2001 | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = <ref name="stats"/> | demographics_type1 = 𑐨𑐵𑐲𑐵 | demographics1_title1 = 𑐁𑐢𑐶𑐎𑐵𑐬𑐶𑐎 | demographics1_info1 = [[𑐎𑐣𑑂𑐣𑐜 𑐨𑐵𑐲𑐵|𑐎𑐣𑑂𑐣𑐜]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = 577 ? | area_code_type = Telephone code | area_code = + 91 (8194) | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-KA-CT]] | registration_plate = KA-16 | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex ratio]] | blank1_info_sec1 = 1.047 [[male|♂]]/[[female|♀]] | blank2_name_sec1 = Literacy | blank2_info_sec1 = 64.5% | blank3_name_sec1 = [[Lok Sabha]] constituency | blank3_info_sec1 = [[Chitradurga (Lok Sabha constituency)|Chitradurga Lok Sabha constituency]] | blank1_name_sec2 = [[Precipitation (meteorology)|Precipitation]] | blank1_info_sec2 = {{convert|522|mm|in}} | website = {{URL|chitradurga.nic.in}} | footnotes = }} '''𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵''' 𑐨𑐵𑐬𑐟𑐫𑐵 𑐎𑐬𑑂𑐣𑐵𑐚𑐎 𑐬𑐵𑐖𑑂𑐫𑐫𑐵 𑐕𑐐𑐹 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵 𑐏। ==𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵== {| class="wikitable" |-bgcolor="#efefef" !𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵 !𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎 !𑐣𑐐𑐬 𑐳𑑂𑐠𑐶𑐟𑐶 |- | || [[𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || C.M.C |- | || [[𑐔𑐮𑑂𑐮𑐎𑐾𑐬𑐾 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵|𑐔𑐮𑑂𑐮𑐎ॆ𑐬ॆ 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || T.M.C |- | || [[𑐴𑐶𑐬𑐶𑐫𑐹𑐬𑐸 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || T.M.C |- | || [[𑐴𑑀𑐮𑐮𑑂𑐎𑐾𑐬𑐾 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵|𑐴ॊ𑐮𑐮𑑂𑐎ॆ𑐬ॆ 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || T.P |- | || [[𑐴𑑀𑐳𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵|𑐴ॊ𑐳𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || T.P |- | || [[𑐩𑑀𑐮𑐎𑐵𑐮𑑂𑐩𑐹𑐬𑐸 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵|𑐩ॊ𑐮𑐎𑐵𑐮𑑂𑐩𑐹𑐬𑐸 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵]] || T.P |} M.Corp= Municipal Corporation<br /> C.M.C= City Municipal Corporation<br /> T.M.C= Town Municipal Corporation<br /> T.P= Town Panchayat<br /> ==𑐖𑐣𑐳𑑄𑐏𑑂𑐫𑐵== 𑐳𑐣𑑂 𑑒𑑐𑑑𑑑𑐳 𑐖𑐣𑐐𑐞𑐣𑐵 𑐎𑐠𑑄 𑐠𑑂𑐰 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵𑐫𑐵 𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵 𑐰 𑐐𑑂𑐬𑐵𑐩𑐷𑐞 𑐖𑐣𑐳𑑄𑐏𑑂𑐫𑐵 𑐠𑑂𑐰 𑐎𑐠𑑄 𑐡𑐸- {| {{table}} | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐬𑐵𑐖𑑂𑐫 𑐎𑑀𑐡''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵 𑐎𑑀𑐡''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵 𑐎𑑀𑐡''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐥𑑂𑐬𑐱𑐵𑐳𑐣𑐶𑐎 𑐂𑐎𑐵𑐂''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐬𑐵𑐖𑑂𑐫/𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐳𑐎𑐮 𑐐𑐵𑑄''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐐𑑂𑐬𑐵𑐩𑐷𑐞 𑐖𑐣𑐳𑑄𑐏𑑂𑐫𑐵''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐳𑐎𑐮 𑐐𑑂𑐬𑐵𑐩𑐷𑐞 𑐩𑐶𑐖𑑄''' | align="center" style="background:#f0f0f0;"|'''𑐳𑐎𑐮 𑐐𑑂𑐬𑐵𑐩𑐷𑐞 𑐩𑐶𑐳𑐵''' |- | 𑑒𑑙||𑑐||𑑐||𑐬𑐵𑐖𑑂𑐫||[[𑐎𑐬𑑂𑐣𑐵𑐚𑐎]]||||𑑒𑑗𑑓𑑙𑑗||𑑓𑑗𑑔𑑖𑑙𑑓𑑓𑑕||𑑑𑑘𑑙𑑒𑑙𑑓𑑕𑑔||𑑑𑑘𑑕𑑓𑑙𑑙𑑘𑑑 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑐||𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵||[[𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵|𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐𑐵 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵]]||||𑑙𑑔𑑘||𑑑𑑓𑑒𑑙𑑙𑑒𑑓||𑑖𑑗𑑕𑑕𑑗𑑓||𑑖𑑕𑑔𑑓𑑕𑑐 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑓||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐩𑑀𑐮𑐎𑐵𑐮𑑂𑐩𑐹𑐬𑐸||𑑗𑑘||𑑑𑑒𑑕𑑔𑑘𑑗||𑑖𑑔𑑐𑑙𑑕||𑑖𑑑𑑓𑑙𑑒 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑔||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐔𑐮𑑂𑐮𑐎𑐾𑐬𑐾||𑑑𑑘𑑒||𑑓𑑑𑑐𑑕𑑙𑑐||𑑑𑑕𑑘𑑓𑑔𑑓||𑑑𑑕𑑒𑑒𑑔𑑗 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑕||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐𑐵||𑑑𑑗𑑓||𑑒𑑗𑑒𑑑𑑔𑑒||𑑑𑑓𑑘𑑕𑑓𑑒||𑑑𑑓𑑓𑑖𑑑𑑐 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑖||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐴𑑀𑐮𑐮𑑂𑐎𑐾𑐬𑐾||𑑑𑑖𑑓||𑑑𑑘𑑕𑑒𑑔𑑑||𑑙𑑓𑑙𑑖𑑔||𑑙𑑑𑑒𑑗𑑗 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑗||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐴𑑀𑐳𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐𑐵||𑑒𑑐𑑑||𑑒𑑐𑑖𑑗𑑔𑑖||𑑑𑑐𑑔𑑖𑑐𑑕||𑑑𑑐𑑒𑑑𑑔𑑑 |- | 𑑒𑑙||𑑕𑑖𑑖||𑑕𑑕𑑐𑑘||𑐟𑐵𑐮𑐸𑐎𑐵||||𑐴𑐶𑐬𑐶𑐫𑐹𑐬𑐹||𑑑𑑕𑑑||𑑒𑑒𑑙𑑗𑑑𑑗||𑑑𑑑𑑖𑑐𑑓𑑔||𑑑𑑑𑑓𑑖𑑘𑑓 |} ==𑐩𑐹 𑐣𑐐𑐬== * [[𑐔𑐮𑑂𑐮𑐎𑐾𑐬𑐾]] * [[𑐔𑐶𑐟𑑂𑐬𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐]] * [[𑐴𑐶𑐬𑐶𑐫𑐸𑐬]] * [[𑐴𑑀𑐮𑐵𑐮𑐎𑐾𑐬𑐾]] * [[𑐴𑑀𑐳𑑂𑐡𑐸𑐬𑑂𑐐𑐵]] * [[𑐩𑑀𑐮𑐎𑐵𑐮𑑂𑐩𑐸𑐬𑐸]] ==𑐮𑐶𑐢𑑄𑐳𑐵== {{𑐮𑐶𑐢𑑄𑐳𑐵|}} ==𑐳𑑂𑐰𑐫𑐵𑐡𑐶𑐳𑑃== * [[𑐎𑐬𑑂𑐣𑐵𑐚𑐎]] {{𑐎𑐬𑑂𑐣𑐵𑐚𑐎𑐫𑐵 𑐖𑐶𑐮𑑂𑐮𑐵}} [[𑐥𑐸𑐔𑑅:𑐎𑐬𑑂𑐣𑐵𑐚𑐎]] 78waag5oyympf99ri968a0qznuk4har 2 260873 1122819 993784 2026-08-18T15:11:33Z CommonsDelinker 49 Removing [[:c:File:Mohammad_Ali_Bogra_portrait_(cropped).jpg|Mohammad_Ali_Bogra_portrait_(cropped).jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Jameslwoodward|Jameslwoodward]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files in Category:Mohammad 1122819 wikitext text/x-wiki {{देवनागरी|पाकिस्तानयागु प्रधानमन्त्रीतेगु धलः}} ''थ्व पौ देवनागरीं बोट छ्यला थःमंतुं नेपाललिपिइ हिलातःगु ख। थ्व पौयात च्वसु पतिइ यंकेन्ह्यः छकः ब्वनाः पाय्छि जू/मजूगू स्वयादिसँ।'' [[Image:Liaquat Ali Khan 1945.jpg|100px]] [[Image:Khawaja Nazimuddin of Pakistan.JPG|100px]] '''[[𑐥𑐵𑐎𑐶𑐳𑑂𑐟𑐵𑐣]]𑐫𑐵𑐐𑐸 𑐥𑑂𑐬𑐢𑐵𑐣 𑐩𑐣𑑂𑐟𑑂𑐬𑐷''' *𑑑) [[𑐮𑐶𑐫𑐵𑐎𑐟 𑐀𑐮𑐷 𑐏𑐵𑐣]] (August 𑑑𑑔, 𑑑𑑙𑑔𑑗 to October 𑑑𑑖, 𑑑𑑙𑑕𑑑) *𑑒) [[𑐏𑐰𑐵𑐖𑐵 𑐣𑐖𑐷𑐩𑐸𑐡𑑂𑐡𑐷𑐣]] (October 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑑 - April 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑓) *𑑓) [[𑐩𑐴𑐵𑐩𑐡 𑐀𑐮𑐷 𑐧𑑀𑐐𑐬𑐵]] (April 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑓 - August 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑕𑑕) *𑑔) [[𑐔𑑁𑐢𑐬𑐷 𑐩𑐴𑐵𑐩𑐡 𑐀𑐮𑐷]] (August 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑕𑑕 - September 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑕𑑖) *𑑕) [[𑐴𑐸𑐳𑐾𑐣 𑐱𑐴𑐷𑐡 𑐳𑐸𑐴𑐬𑐵𑐰𑐬𑑂𑐡𑐷]] (September 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑕𑑖 - October 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑗) *𑑖) [[𑐂𑐧𑑂𑐬𑐵𑐴𑐷𑐩 𑐂𑐳𑑂𑐩𑐿𑐮 𑐔𑐸𑐣𑑂𑐡𑑂𑐬𑐶𑐐𑐬]] (October 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑗 - December 𑑑𑑖, 𑑑𑑙𑑕𑑗) *𑑗) [[𑐦𑐷𑐬𑑀𑐖𑑆 𑐏𑐵𑐣 𑐣𑐹𑐣]] (December 𑑑𑑖, 𑑑𑑙𑑕𑑗 - October 𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑘) *𑑘) [[𑐩𑐴𑐵𑐩𑐡 𑐀𑐫𑐹𑐧 𑐏𑐵𑐣]] (October 𑑗, 𑑑𑑙𑑕𑑘 - October 𑑒𑑘, 𑑑𑑙𑑕𑑘) (chief martial law administrator to 𑑒𑑔 October 𑑑𑑙𑑕𑑘) From 𑑑𑑙𑑕𑑘 until 𑑑𑑙𑑗𑑓, no person held the title of Prime Minister due to martial law. *𑑙) [[𑐣𑐹𑐬𑐸𑐮 𑐀𑐩𑐷𑐣]] (December 𑑗, 𑑑𑑙𑑗𑑑 - December 𑑒𑑐, 𑑑𑑙𑑗𑑑) *𑑑𑑐) [[𑐖𑐸𑐮𑑂𑐦𑐶𑐎𑐵𑐬 𑐀𑐮𑐷 𑐨𑐸𑐚𑑂𑐚𑑀]] (August 𑑑𑑔, 𑑑𑑙𑑗𑑓 - July 𑑕, 𑑑𑑙𑑗𑑗) The office was again suspended from July 𑑕, 𑑑𑑙𑑗𑑗 until March 𑑒𑑔, 𑑑𑑙𑑘𑑕 due to martial law. *𑑑𑑑) [[𑐩𑐴𑐵𑐩𑐡 𑐖𑐶𑐫𑐵-𑐄𑐮-𑐴𑐎]] (July 𑑕, 𑑑𑑙𑑗𑑗 - March 𑑒𑑔, 𑑑𑑙𑑘𑑕) (chief martial law administrator) *𑑑𑑒) [[𑐩𑐴𑐵𑐩𑐡 𑐏𑐵𑐣 𑐖𑐸𑐣𑐾𑐖𑑀]] Muhammad Khan Junejo (March 𑑒𑑔, 𑑑𑑙𑑘𑑕 - May 𑑒𑑙, 𑑑𑑙𑑘𑑘) (Again) Mohammad Zia-ul-Haq,(June 𑑙, 𑑑𑑙𑑘𑑘 - August 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑘𑑘) *𑑑𑑓) [[𑐧𑐾𑐣𑐖𑐷𑐬 𑐨𑐸𑐚𑑂𑐚𑑀]] Benazir Bhutto (December 𑑒, 𑑑𑑙𑑘𑑘 - August 𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑐) *𑑑𑑔) [[𑐐𑐸𑐮𑐵𑐩 𑐩𑐸𑐳𑑂𑐟𑐦𑐵 𑐖𑐟𑑀𑐃]] Ghulam Mustafa Jatoi (August 𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑐 - November 𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑐) *𑑑𑑕) [[𑐣𑐰𑐵𑐖 𑐱𑐬𑐷𑐦]] Nawaz Sharif (November 𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑐 - April 𑑑𑑘, 𑑑𑑙𑑙𑑓) *𑑑𑑖) [[𑐧𑐮𑐏 𑐱𑐾𑐬 𑐩𑐖𑐵𑐬𑐷]] Balakh Sher Mazari (April 𑑑𑑘, 𑑑𑑙𑑙𑑓 - May 𑑒𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑓) (Restored) Nawaz Sharif (May 𑑒𑑖, 𑑑𑑙𑑙𑑓 - July 𑑑𑑘, 𑑑𑑙𑑙𑑓) *𑑑𑑗) [[𑐩𑑀𑐂𑐣 𑐎𑐸𑐬𑐾𑐱𑐷]] Moin Qureshi (July 𑑑𑑘, 𑑑𑑙𑑙𑑓 - October 𑑑𑑙, 𑑑𑑙𑑙𑑓) (Again) Benazir Bhutto (October 𑑑𑑙, 𑑑𑑙𑑙𑑓 - November 𑑕, 𑑑𑑙𑑙𑑖) *𑑑𑑘) [[𑐩𑐶𑐬𑐵𑐖 𑐏𑐵𑐮𑐶𑐡]] Miraj Khalid, (interim) (November 𑑕, 𑑑𑑙𑑙𑑖 - February 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑙𑑗) (Again) Nawaz Sharif (February 𑑑𑑗, 𑑑𑑙𑑙𑑗 - October 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑙𑑙) On October 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑙𑑙, Pervez Musharraf overthrew Nawaz Sharif, and took the title of Chief Executive. On June 𑑒𑑐, 𑑒𑑐𑑐𑑑, he was made the President of Pakistan. *𑑑𑑙) [[𑐥𑐬𑐰𑐾𑐖 𑐩𑐸𑐱𑐬𑑂𑐬𑐦]] Pervez Musharraf (October 𑑑𑑒, 𑑑𑑙𑑙𑑙 - November 𑑒𑑓, 𑑒𑑐𑑐𑑒) ,(de facto till 𑑑𑑔 Oct 𑑑𑑙𑑙𑑙, from 𑑑𑑔 Oct 𑑑𑑙𑑙𑑙 chief executive) Elections were held on October 𑑑𑑐, 𑑒𑑐𑑐𑑒 leading to the return of the position of Prime Minister *𑑒𑑐)[[𑐖𑐦𑐬𑐸𑐮𑑂𑐮𑐵𑐴 𑐏𑐵𑐣 𑐖𑐩𑐵𑐮𑐷]] Zafarullah Khan Jamali - November 𑑒𑑑, 𑑒𑑐𑑐𑑒 - June 𑑒𑑖, 𑑒𑑐𑑐𑑔) *𑑒𑑑) [[𑐔𑑁𑐢𑐬𑐷 𑐱𑐸𑐖𑐵𑐟 𑐴𑐸𑐳𑐾𑐣]] Chaudhry Shujaat Hussain - June 𑑓𑑐, 𑑒𑑐𑑐𑑔 August 𑑒𑑘, 𑑒𑑐𑑐𑑔 *𑑒𑑒) [[𑐱𑑁𑐎𑐟 𑐀𑐖𑐷𑐖]] Shaukat Aziz - August 𑑒𑑘, 𑑒𑑐𑑐𑑔- Present [[Category:𑐢𑐮𑑅]] 0e8fxpcnp6jfieoblijyxm6ktvrm3di 0 307597 1122804 2026-08-18T14:38:45Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''उर''' (अंग्रेजी: Ur) प्राचीन सुमेरया छगू तःधंगु व महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया दक्षिण इराकया तेल अल-मुकायर (Tell el-Muqayyar) धइगु थासय् ला। थ्व थाय् [[युफ्रेटिस खुसि]]या न्हापाया मुह... 1122804 wikitext text/x-wiki '''उर''' (अंग्रेजी: Ur) प्राचीन सुमेरया छगू तःधंगु व महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया दक्षिण इराकया तेल अल-मुकायर (Tell el-Muqayyar) धइगु थासय् ला। थ्व थाय् [[युफ्रेटिस खुसि]]या न्हापाया मुहान नापं दयेकातःगु खः। ऐतिहासिक प्रमाण कथं थ्व नगर ईसापूर्व ४००० पाखे पलिस्था जूगु खः। उर सुमेरियन सभ्यताया छगू मू सांस्कृतिक व व्यापारिक केन्द्र खः। थ्व नगरयात प्राचीन मेसोपोटेमियाया दकलय् पुलांगु शहरी बस्तीत मध्ये छगू कथं काइ। थ्व नगर सुमेरियन सर्गः द्यः 'नान्ना' (Nanna) या पुजा यायेगु मू थाय् खः। थन नांजाःगु 'उरया जिगुरत' (Ziggurat of Ur) दयेकातःगु दु गुगु द्यःया देगः खः। थ्व जिगुरत सुमेरियन वास्तुकलाया छगू उत्कृष्ट दसु खः। थ्व नगरयात बाइबल कथं अब्राहमया जन्मभूमि नं धाइ। थ्व नगरय् दुगु प्राचीन समाधि (Royal Tombs of Ur) निसें यक्व लुँ, वहः व बहुमूल्य धातुया ज्वलं लुयावःगु दु। थन मेसोपोटेमियाया समृद्ध कला व प्रविधिया दसुत दु। ईसापूर्व २१गू शताब्दीइ उरया स्वंगूगु राजवंश (Third Dynasty of Ur) या पालय् थ्व नगर शक्ति व प्रभावया उच्च बिन्दुइ थ्यंउगु खः। थ्व ईयात सुमेरियन पुनर्जागरणया ई नं धाइ। थ्व नगरय् अक्कादियन, बाबिलोनियन व असिरियन साम्राज्यया इलय् नं बस्ती दयाच्वन। खुसिया बाहा व बाहाया हिलावःगु लंपुलिं यानाः व्यापार मभिंगु ई वःसेंलि थ्व नगरया पतन जुल। ईसापूर्व ५०० पाखे थ्व नगर पूर्ण रूपं त्वःता वंगु खः। थःगु ईया तःधंगु सिन्धु स्वनिगः लहना व मिस्रनाप थ्व नगरया व्यापारिक स्वापू दुगु खः। थौंकन्हय् थ्व थाय् छगू महत्त्वपूर्ण पुरातत्विक स्थल खः। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[सुमेर]] * [[मेसोपोटेमिया]] * [[जिगुरत]] [[पुचः:प्राचीन नगर]] [[पुचः:सुमेर]] {{stub}} [[en:Ur]] kbns3bc6fqbye7gqh8mbh66esdnzuqj 0 307598 1122805 2026-08-18T14:39:09Z Eukesh 11 Redirected page to [[युफ्रेटस]] 1122805 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[युफ्रेटस]] oly35s0ljzwo54ptsst3voyu7855s1r 0 307599 1122808 2026-08-18T14:43:42Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''किश''' (अंग्रेजी: Kish) प्राचीन सुमेरया छगू महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया इराकया अल-हिल्लाह (Al-Hillah) शहर नापं ला। ऐतिहासिक दस्तावेज कथं मेसोपोटेमियाया तःधंगु खुसिबाः (Flood) लिपा... 1122808 wikitext text/x-wiki '''किश''' (अंग्रेजी: Kish) प्राचीन सुमेरया छगू महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया इराकया अल-हिल्लाह (Al-Hillah) शहर नापं ला। ऐतिहासिक दस्तावेज कथं मेसोपोटेमियाया तःधंगु खुसिबाः (Flood) लिपा जुजुया पद (Kingship) दकलय् न्हापा किश नगरय् वःगु खः। थ्व नगरयात सुमेरियन राजतन्त्रात्मक प्रणालीया छगू मू केन्द्र धकाः म्हसीकीगु या। प्राचीन सुमेरय् "किशया जुजु" (King of Kish) धइगु पदवि दकलय् तःधंगु व शक्तिशाली जुजुयात बीगु खः। थ्व नगरया पलिस्था ईसापूर्व ३०००/४००० जूगु खः धइगु अनुमान दु। किश नगर अक्कादियन व सुमेरियन संस्कृति स्वाइगु छगू मू थाय् खः। थ्व नगरय् प्राचीन कालया यक्व देगः व लाय्कूया अवशेष लुयावःगु दु। थन लुयावःगु 'किश ट्याब्लेट' (Kish tablet)यात हलिंया दकलय् पुलांगु च्वसुत मध्ये छगू कथं काइगु या। थ्व नगरय् सुमेरियन द्यः 'इन्नाना' (Inanna) व युद्धया द्यः 'जाबाबा' (Zababa) या मू देगः दयाच्वन। किश नगरया दकलय् नांजाःगु जुजुत मध्ये 'एटाना' (Etana) व 'एनमेबारगेसी' (Enmebaragesi) मू खः। एनमेबारगेसीयात ऐतिहासिक रूपं प्रमाणित जूगु मेसोपोटेमियाया दकलय् न्हापांम्ह जुजु ख। किश नगरं मेगु नांजाःगु नगर-राज्य उरुक (Uruk) नाप यक्व युद्ध याःगु खः। किश नगरया प्रभाव सुमेरियन ईया सुरुवाती कालय् दकलय् च्वय् थ्यंगु खः। लिपा अक्कादियन साम्राज्यया पलिस्था जुयाः सरगोन अक्कादं शक्ति काःसेंलि किशया प्रभाव म्हो जुया वन। थ्व नगरय् ईसापूर्व २४०० ताका सुमेरियन संस्कृति याकनं तच्वःल। थौंकन्हय् थ्व थाय् छगू महत्त्वपूर्ण पुरातात्विक स्थल खः। थन याःगु उत्खननं प्राचीन सुमेरियन समाज व राजनीति ख्यःया यक्व खँ सिइके फःगु दु। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[सुमेर]] * [[मेसोपोटेमिया]] * [[उर]] [[पुचः:प्राचीन नगर]] [[पुचः:सुमेर]] {{stub}} [[en:Kish]] iwb5rjtstoszstib9at7cylimsy143x 0 307600 1122809 2026-08-18T14:46:54Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''निप्पुर''' (अंग्रेजी: Nippur) प्राचीन सुमेरया छगू तःधंगु व धार्मिक नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया दक्षिण इराकया अल-कादिसिया (Al-Qādisiyyah) क्षेत्रय् ला। थ्व थाय् युफ्रेटिस खुसिया न्हापाया लंपु न... 1122809 wikitext text/x-wiki '''निप्पुर''' (अंग्रेजी: Nippur) प्राचीन सुमेरया छगू तःधंगु व धार्मिक नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया दक्षिण इराकया अल-कादिसिया (Al-Qādisiyyah) क्षेत्रय् ला। थ्व थाय् युफ्रेटिस खुसिया न्हापाया लंपु नापं दयेकातःगु खः। थ्व नगर ईसापूर्व ५००० पाखे पलिस्था जूगु खः धइगु अनुमान दु। निप्पुर नगर सुमेरियन सभ्यताया राजनीतिक स्वया नं मू धार्मिक व सांस्कृतिक केन्द्रया रूपय् नांजाः। थ्व नगर सुमेरियन द्यःतयेगु जुजु 'एनलिल' (Enlil) या पुजा यायेगु मू थाय् खः। थन एनलिल द्यःया देगः 'इकुर' (Ekur) दयेकातःगु दु गुगु द्यःया मू देगः खः। सुमेरया जुजुतय्सं थःगु शासनया वैधता कायेत निप्पुरया स्वीकृति काये आवश्यक जुयाच्वन। थ्व नगरय् पुरातात्विक उत्खननं यक्व क्युनिफर्म (Cuneiform) ट्याब्लेटत लुयावःगु दु। थन लुयावःगु ट्याब्लेटय् धार्मिक, साहित्यिक व कानुनी च्वसुत दु। थ्व नगरय् सुमेरियन साहित्य व गणितया यक्व दसुत लुयावःगु दु। निप्पुर नगरय् अक्कादियन, बाबिलोनियन व असिरियन साम्राज्यया पालय् नं धार्मिक महत्त्व दयाच्वन। ईसापूर्व २१गू शताब्दीइ उरया स्वंगूगु राजवंशया पालय् थ्व नगरया देगःत दयेकेगु ज्या जूगु खः। खुसिया बाहा हिलावःगु व राजनैतिक हिलाःया कारणं थ्व नगरया पतन जुल। थ्व नगरय् ईसापूर्व ८०० तक बस्ती म्हो जुया वंगु खः। थौंकन्हय् थ्व थाय् छगू महत्त्वपूर्ण पुरातात्विक स्थल खः। पुरातात्विक अध्ययन कथं थ्व नगरं सुमेरियन धर्म व संस्कृतियात सिइकेत तःधंगु ग्वाहालि याःगु दु। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[सुमेर]] * [[मेसोपोटेमिया]] * [[उर]] [[पुचः:प्राचीन नगर]] [[पुचः:सुमेर]] {{stub}} [[en:Nippur]] 6f7r018pvjnbiyru55s11s50xitcoyi 0 307601 1122810 2026-08-18T14:47:19Z Eukesh 11 Redirected page to [[मेसोपोतामिया]] 1122810 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[मेसोपोतामिया]] ilrw44rbsvnqd3sl0kvk1txtan1tt5f 0 307602 1122811 2026-08-18T14:53:40Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''बेबिलोनिया''' (अंग्रेजी: Babylonia) प्राचीन मेसोपोटेमियाया दक्षिण भागय् दूगु छगू तःधंगु व शक्तिशाली साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्य आःया इराक राष्ट्रया अल-हिल्लाह नापंया भूभागय् ला। थ्व... 1122811 wikitext text/x-wiki '''बेबिलोनिया''' (अंग्रेजी: Babylonia) प्राचीन मेसोपोटेमियाया दक्षिण भागय् दूगु छगू तःधंगु व शक्तिशाली साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्य आःया इराक राष्ट्रया अल-हिल्लाह नापंया भूभागय् ला। थ्व साम्राज्यया मू नगर [[बेबिलोन]] (Babylon) खः, गुगु प्राचीन हलिंया छगू तःधंगु सांस्कृतिक व व्यापारिक केन्द्र जुयाच्वन। थ्व साम्राज्य ईसापूर्व १९गू शताब्दीइ अमोराइट जातिया मनूतय्सं पलिस्था याःगु खः। बेबिलोनिया साम्राज्यया दकलय् नांजाःम्ह जुजु [[हाम्मुरबी]] (Hammurabi) खः। जुजु हम्मुराबीं '[[हामुरबीया संहिता]]' (Code of Hammurabi) धइगु तःधंगु कानुनी नियम दयेकादिल। थ्व संहितायात मानव इतिहासया दकलय् पुलांगु लिखित कानूनत मध्ये छगू कथं म्हसीकी। बेबिलोनियाया मनूतय्सं अक्कादियन व अरामाइक भाषा छ्येलिगु याः। थ्व साम्राज्यय् गणित, खगोलशास्त्र, व वास्तुकला ख्यलय् तःधंगु विकास जूगु खः। थनया मनूतय्सं ६० या आधार दूगु ल्या प्रणाली (Sexagesimal system) छ्येलाः ई व कोण ल्याखायेगु ज्या यात। बेबिलोनियाया दकलय् नांजाःगु वास्तुकलाया दसु 'ह्याङ्गिङ्ग गार्देन' (Hanging Gardens of Babylon) खः, गुगु हलिंया न्हेगू अजूचायापुगु वस्तुत मध्ये छगू खः। थन 'इश्तार ध्वाखा' (Ishtar Gate) व तःधंगु जिगुरत देगःत नं दयेकातःगु दु। बेबिलोनियाय् कँय् (Bronze) व लुँ-वहःया ज्वलं दयेकेगु प्रविधि तःधंगु खः। थ्व साम्राज्यया धार्मिक व्यवस्थाय् बहुदेववाद दयाच्वन, गन 'मर्दोक' (Marduk) द्यःयात मू द्यः कथं पुज्याइगु खः। बेबिलोनियाया व्यापारिक स्वापू सिन्धु स्वनिगः लहना व मिस्र (Egypt) नाप दयाच्वन। न्हु-बेबिलोनिया (Neo-Babylonian Empire) या पालय् नेबुचदनेजर निम्ह (Nebuchadnezzar II) जुजुं थ्व साम्राज्ययात अझ तःधंक थकाःगु खः। लिपा ईसापूर्व ५३९ पाखे फारसी साम्राज्यया जुजु साइरस महानं (Cyrus the Great) बेबिलोनिया यात त्याकाः थःगु राज्यय् स्वात। थौंकन्हय् थ्व थाय् छगू महत्त्वपूर्ण पुरातात्विक स्थल खः, गन प्राचीन मेसोपोटेमियाया इतिहास सिइकेत अध्ययन जुयाच्वंगु दु। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[मेसोपोटेमिया]] * [[सुमेर]] * [[हम्मुराबी]] [[पुचः:प्राचीन सभ्यता]] [[पुचः:बेबिलोनिया]] {{stub}} [[en:Babylonia]] 6n3ng7dkoj1pc3wyayme06ho6trghzd 0 307603 1122812 2026-08-18T14:53:53Z Eukesh 11 Redirected page to [[हाम्मुरबी]] 1122812 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[हाम्मुरबी]] d0jxolwo5gtu9lnh0ehyekckkvoqxjm 0 307604 1122813 2026-08-18T14:57:08Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''अश्शूर''' (अंग्रेजी: Assur) प्राचीन मेसोपोटेमियाया छगू तःधंगु व महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया इराक राष्ट्रया अल-शिर्कत (Al-Shirqat) जिल्लाय् टिग्रिस खुसिया पश्चिमि सिथय् ला। थ्व... 1122813 wikitext text/x-wiki '''अश्शूर''' (अंग्रेजी: Assur) प्राचीन मेसोपोटेमियाया छगू तःधंगु व महत्त्वपूर्ण नगर-राज्य खः। थ्व नगर आःया इराक राष्ट्रया अल-शिर्कत (Al-Shirqat) जिल्लाय् टिग्रिस खुसिया पश्चिमि सिथय् ला। थ्व नगर ईसापूर्व २५०० पाखे पलिस्था जूगु खः धइगु अनुमान दु। अश्शूर नगर प्राचीन असिरियन साम्राज्य (Assyrian Empire) या न्हापांगु मू राजधानी व धार्मिक केन्द्र खः। थ्व नगरया नामं हे असिरिया साम्राज्य व असिरियन जातिया नांछुना जूगु खः। थ्व नगर असिरियन धर्मया मू द्यः 'अशुर' (Ashur) या पुजा यायेगु मू थाय् जुयाच्वन। थन अशुर द्यःया तःधंगु देगः व जिगुरत (Ziggurat) दयेकातःगु दु। थ्व नगरय् दुगु पुरातात्विक उत्खनन निसें यक्व क्युनिफर्म (Cuneiform) ट्याब्लेट व च्वसुत लुयावःगु दु। अश्शूर नगर प्राचीन व्यापारिक मार्गय् लाःगु जुयाः थ्व नगर व्यापारया छगू मू केन्द्र जुयाच्वन। थनया मनूतय्सं एनाटोलिया (Anatolia) नाप व्यापारिक स्वापू तःगु खः। थ्व नगरय् अक्कादियन व असिरियन संस्कृति स्वानाः तःधंगु वास्तुकलाया विकास जुल। ईसापूर्व १४गू व ७गू शताब्दीइ असिरियन साम्राज्यया शक्ति व प्रभावया पालय् थ्व नगर तसकं थहाँ वन। थ्व नगरय् जुजुतय्सं लाय्कू, नगर पःखाः (city walls), व देगःत दयेकेगु ज्या याःगु खः। ईसापूर्व ६१४ पाखे मेडिस (Medes) व बाबिलोनियन सेनां थ्व नगरयात आक्रमण यानाः ध्वस्त यात। आक्रमण लिपा नगरया शक्ति म्हो जुया वंगु खःसां लिपा पारथियन (Parthian) ई तक थन बस्ती दयाच्वन। थौंकन्हय् थ्व थाय् युनेस्को (UNESCO) या विश्व सम्पदा धलखय् लाःगु छगू महत्त्वपूर्ण पुरातात्विक स्थल खः। पुरातात्विक अध्ययन कथं थ्व नगरं प्राचीन असिरिया व मेसोपोटेमियाया इतिहास सिइकेत तःधंगु ग्वाहालि याःगु दु। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[मेसोपोटेमिया]] * [[सुमेर]] * [[बेबिलोनिया]] [[पुचः:प्राचीन नगर]] [[पुचः:मेसोपोटेमिया]] {{stub}} [[en:Assur]] 1y3m3lvly8h7qhji56vajk7aaznry7t 0 307605 1122816 2026-08-18T14:58:30Z Eukesh 11 Redirected page to [[अलेक्जेन्दर]] 1122816 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[अलेक्जेन्दर]] lena8bv8eaites3sbftn0oumcbgy7b1 0 307606 1122817 2026-08-18T15:02:23Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''पार्थियन साम्राज्य''' (अंग्रेजी: Parthian Empire) प्राचीन इरान व मेसोपोटेमिया ख्यलय् दयाच्वंगु छगू तःधंगु व शक्तिशाली साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्ययात 'आर्सासिड साम्राज्य' (Arsacid Empire) धकाः नं म... 1122817 wikitext text/x-wiki '''पार्थियन साम्राज्य''' (अंग्रेजी: Parthian Empire) प्राचीन इरान व मेसोपोटेमिया ख्यलय् दयाच्वंगु छगू तःधंगु व शक्तिशाली साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्ययात 'आर्सासिड साम्राज्य' (Arsacid Empire) धकाः नं म्हसीकिगु या। थ्व साम्राज्यया पलिस्था ईसापूर्व २४७ पाखे आर्सासेस प्रथमं (Arsaces I) याःगु खः। पार्थियन मनूतय्सं इरानया उत्तर-पूर्वी भाग निसें थःगु साम्राज्यया विस्तार सुरु याःगु खः। थ्व साम्राज्यं सेलुसिद साम्राज्य (Seleucid Empire) या प्रभावयात म्हो यानाः प्राचीन इरानय् थःगु वर्चस्व कायम यात। थ्व साम्राज्यया दकलय् तःधंगु प्रभाव ईसापूर्व न्हापांगु शताब्दी निसें इसवी निक्वःगु शताब्दी तक दयाच्वन। पार्थियन साम्राज्यया मू राजधानी तिसफौन (Ctesiphon) नगर खः, गुगु टिग्रिस खुसिया सिथय् ला। थ्व साम्राज्यया सिमाना मेसोपोटेमिया निसें भारतया सीमा तक व उत्तरय् क्यास्पियन सागर निसें दक्षिणय् फारसया खाडी तक थ्यंगु खः। थ्व साम्राज्य सिल्क रोड (Silk Road) व्यापारिक मार्गय् लाःगु जुयाः चीन व रोमन साम्राज्य दथुइ व्यापारया मू माध्यम जुल। पार्थियन मनूतय्सं थःगु विशिष्ट सैन्य रणनीति व सल सेना (Parthian shot) या लागि नांजाः। थ्व साम्राज्यं रोमन साम्राज्य नाप यक्व तःधंगु युद्धत (Roman–Parthian Wars) ल्वाःगु खः। पार्थियन संस्कृतिइ इरानी व ग्रीक संस्कृतिया तःधंगु प्रभाव स्वानाच्वन। थ्व साम्राज्यया सिक्का व अभिलेखतय् ग्रीक व पह्लवी (Pahlavi) लिपि छ्येलिगु याः। थ्व साम्राज्यय् बहुदेववाद दयाच्वन व जोरोएस्ट्रियन धर्म (Zoroastrianism) या तःधंगु सम्मान दयाच्वन। साम्राज्यया दुने स्थानीय जुजुतय्सं स्वायत्तता (autonomy) उपभोग याये फइगु व्यवस्था दयाच्वन। लिपा गृहयुद्ध व रोमन साम्राज्य नापया निरंतर युद्धं यानाः थ्व साम्राज्य अशक्त जुया वन। इसवी २२४ पाखे अर्दाशिर प्रथमं (Ardashir I) पार्थियन साम्राज्ययात पराजित यानाः [[सासानी साम्राज्य]] (Sasanian Empire) या पलिस्था यात। थौंकन्हय् थ्व साम्राज्यया अवशेष इरान व इराकया यक्व पुरातात्विक स्थलय् खनेदु। थ्व साम्राज्यं प्राचीन मध्य पूर्वया इतिहासय् तःधंगु योगदान बियावंगु दु। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[मेसोपोटेमिया]] * [[इरान]] * [[रोमन साम्राज्य]] [[पुचः:प्राचीन साम्राज्य]] [[पुचः:इरानया इतिहास]] {{stub}} [[en:Parthian Empire]] kbpskqy7irmt33wajvzigmfe5yujnvt 0 307607 1122818 2026-08-18T15:09:27Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''ज्याक्सन पोलक''' (अंग्रेजी: Jackson Pollock) छम्ह नांजाःम्ह अमेरिकन किपामि खः। वय्‌कः अमूर्त अभिव्यक्तिवाद (Abstract Expressionism) आन्दोलनया छम्ह मू न्हेलुवा खः। वय्‌कःया जन्म १९१२ जनवरी २८ य् अमेरिक... 1122818 wikitext text/x-wiki '''ज्याक्सन पोलक''' (अंग्रेजी: Jackson Pollock) छम्ह नांजाःम्ह अमेरिकन किपामि खः। वय्‌कः अमूर्त अभिव्यक्तिवाद (Abstract Expressionism) आन्दोलनया छम्ह मू न्हेलुवा खः। वय्‌कःया जन्म १९१२ जनवरी २८ य् अमेरिकाया वायोमिङ राज्यय् जूगु खः। वय्‌कः थःगु ड्रिप पेन्टिङ (drip painting) शैलीया निंतिं हलिंन्यंक नांजाः। थ्व शैलीइ वय्‌कलं क्यानभासयात बँय् तयाः च्वय् निसें रङ छ्वाकेगु ज्या यानादी। थ्व कलात्मक शैलीयात 'एक्सन पेन्टिङ' (Action Painting) नं धाइ। पोलकं कला क्षेत्रय् परम्परागत ब्रश व क्यानभास स्वया बिस्कं प्रविधि छ्येलाः न्हुगु क्रान्ति हल। वय्‌कःया किपातेगु दसुइ रङया ध्वः व जटिल ढाँचा (patterns) खनेदु। वय्‌कःया कलां चित्रकलाया परम्परागत नियम व मान्यतायात चुनौती बिल। वय्‌कः अमेरिकाया लिसें हलिंया २०गू शताब्दीया कला ख्यलय् तःधंगु प्रभाव त्वःता वंम्ह कलाकार खः। वय्‌कःया नांजाःगु किपा दथुइ 'नम्बर ५, १९४८' (No. 5, 1948) व 'ब्लू पोल' (Blue Poles) मू खः। वय्‌कःया किपात आः हलिंया मू कला संग्रहालयतय्‌गु शोभा जुयाच्वंगु दु। वय्‌कःया कला जीवनय् वय्‌कःया कलापारखी कलाविद् ली क्रास्नर (Lee Krasner) नाप इहिपा जूगु खः। पोलकया व्यक्तिगत जीवनय् यक्व मानसिक संघर्ष व अय्लाया नशा दयाच्वन। वय्‌कः १९५६ अगस्ट ११ य् छगू कार दुर्घटनाय् मदूगु खः। वय्‌कःया किपा आधुनिक कलाया इतिहासय् आः नं तःधंगु मू नापं मियाच्वंगु दु। थौंकन्हय् वय्‌कःयात आधुनिक अमेरिकन चित्रकलाया छम्ह महान् स्तम्भया रूपय् म्हसीकेगु याइ। == लिधंसा == <references /> == स्वयादिसँ == * [[चित्रकला]] * [[अमेरिकन चित्रकला]] * [[आधुनिक कला]] [[पुचः:चित्रकार]] [[पुचः:कलाकार]] {{stub}} [[en:Jackson Pollock]] 9l38nhsilgfdffxhj3b5hozsgkl16kp 0 307608 1122821 2026-08-19T05:56:06Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''आधारभूत बीजगणित''' (अंग्रेजी: Elementary algebra) गणितया छगू मू कच खः। थ्व कचय् मूलभूत बीजगणितीय अवधारणा व समीकरणतयेगु अध्ययन जुइ। सामान्य गणित स्वया थ्व विषय पाः। सामान्य गणितय् ल्याः (Numbers)... 1122821 wikitext text/x-wiki '''आधारभूत बीजगणित''' (अंग्रेजी: Elementary algebra) गणितया छगू मू कच खः। थ्व कचय् मूलभूत बीजगणितीय अवधारणा व समीकरणतयेगु अध्ययन जुइ। सामान्य गणित स्वया थ्व विषय पाः। सामान्य गणितय् ल्याः (Numbers) जक छ्येलिगु या। अले, थ्व गणितय् ल्याःनापं आखः (Variables) त नं छ्येलिगु या। आखःतयेगु छ्येलेज्यां अज्ञात् परिमाण (Unknown quantities) क्यनेगु ज्या याइ। थ्व कचाय् 'x', 'y', 'z' थेंज्याःगु आखःत परिमाणया प्रतिस्थापनया रूपय् छ्येली। थ्व कचाय् [[तनेज्या]] (+), घटे यायेगु (-), गुणन यायेगु (×), व बायेज्या (÷) थेंज्याःगु आधारभूत गणितीय ज्या (Operations) त याइ। समीकरणय् निगुलिं पक्ष समान दु धका क्यनेत '=' चिंया छ्येलेज्या जुइ। थ्व कचाय् 'अलजिब्राया मू सिद्धान्त' (Fundamental theorem of algebra) या छ्येलेज्या जुइ। समीकरणया समाधान यायेगु थ्व गणितया मू उद्देश्य खः। थ्व गणित स्वया मेगु उच्च तहया गणितयात 'Abstract algebra' धाइ। थ्व विषय उच्च गणित (Advanced mathematics), विज्ञान, व इन्जिनियरिङ अध्ययन यायेगु जग खः। अलजिब्रिक अभिव्यक्ति (Algebraic expressions) तयेगु सरलीकृत रूप (Simplification) थुकिया दुने ला। थ्व गणित प्राथमिक विद्यालय निसें कया कलेज तह तक ब्वङ्केगु या। थ्व विषयं विद्यार्थीतयेगु तार्किक व समस्या समाधानया क्षमता छ्यली। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[समीकरण]] * [[ल्याः]] [[पुचः:बीजगणित]] {{stub}} [[en:Elementary algebra]] rqnkrfp9neriv2iadgens3ua4ewhgxu 1122822 1122821 2026-08-19T05:56:22Z Eukesh 11 Eukesh moved page [[Elementary algebra]] to [[आधारभूत बीजगणित]] 1122821 wikitext text/x-wiki '''आधारभूत बीजगणित''' (अंग्रेजी: Elementary algebra) गणितया छगू मू कच खः। थ्व कचय् मूलभूत बीजगणितीय अवधारणा व समीकरणतयेगु अध्ययन जुइ। सामान्य गणित स्वया थ्व विषय पाः। सामान्य गणितय् ल्याः (Numbers) जक छ्येलिगु या। अले, थ्व गणितय् ल्याःनापं आखः (Variables) त नं छ्येलिगु या। आखःतयेगु छ्येलेज्यां अज्ञात् परिमाण (Unknown quantities) क्यनेगु ज्या याइ। थ्व कचाय् 'x', 'y', 'z' थेंज्याःगु आखःत परिमाणया प्रतिस्थापनया रूपय् छ्येली। थ्व कचाय् [[तनेज्या]] (+), घटे यायेगु (-), गुणन यायेगु (×), व बायेज्या (÷) थेंज्याःगु आधारभूत गणितीय ज्या (Operations) त याइ। समीकरणय् निगुलिं पक्ष समान दु धका क्यनेत '=' चिंया छ्येलेज्या जुइ। थ्व कचाय् 'अलजिब्राया मू सिद्धान्त' (Fundamental theorem of algebra) या छ्येलेज्या जुइ। समीकरणया समाधान यायेगु थ्व गणितया मू उद्देश्य खः। थ्व गणित स्वया मेगु उच्च तहया गणितयात 'Abstract algebra' धाइ। थ्व विषय उच्च गणित (Advanced mathematics), विज्ञान, व इन्जिनियरिङ अध्ययन यायेगु जग खः। अलजिब्रिक अभिव्यक्ति (Algebraic expressions) तयेगु सरलीकृत रूप (Simplification) थुकिया दुने ला। थ्व गणित प्राथमिक विद्यालय निसें कया कलेज तह तक ब्वङ्केगु या। थ्व विषयं विद्यार्थीतयेगु तार्किक व समस्या समाधानया क्षमता छ्यली। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[समीकरण]] * [[ल्याः]] [[पुचः:बीजगणित]] {{stub}} [[en:Elementary algebra]] rqnkrfp9neriv2iadgens3ua4ewhgxu 0 307609 1122823 2026-08-19T05:56:22Z Eukesh 11 Eukesh moved page [[Elementary algebra]] to [[आधारभूत बीजगणित]] 1122823 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[आधारभूत बीजगणित]] 407s3r7eg0ej5704vuguelp3ntdzxv5 0 307610 1122824 2026-08-19T05:59:31Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''गणितीय लजिक''' (अंग्रेजी: Mathematical logic) गणित, लजिक वा तर्कशास्त्रया छगू मू कचा खः। थ्व कचाय् गणितीय तर्क, वाक्य, व व्यवस्थाया औपचारिक अध्ययन जुइ<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Mathematical_logic</ref>। थ्व विषय गणित व दर... 1122824 wikitext text/x-wiki '''गणितीय लजिक''' (अंग्रेजी: Mathematical logic) गणित, लजिक वा तर्कशास्त्रया छगू मू कचा खः। थ्व कचाय् गणितीय तर्क, वाक्य, व व्यवस्थाया औपचारिक अध्ययन जुइ<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Mathematical_logic</ref>। थ्व विषय गणित व दर्शनशास्त्र (Philosophy) निगुलिं ख्यःनाप स्वापू दु। थुकियात 'सिम्बोलिक लजिक' (Symbolic logic) नं धायेगु या। गणितीय लजिकय् साधारण भाय्‌या थासय् औपचारिक चिं (Formal symbols) तयेगु छ्येलेज्या जुइ। थुकिया छ्येलेज्यां तर्कयात स्पष्ट व त्रुटिरहित दयेकेत ग्वहालि याइ। थ्व ख्यःया विकास १९ औं शताब्दी निसें तःधंगु रूपं जूगु खः। गोटलोब फ्रेगे, जर्ज बुल, व बर्ट्रान्ड रसेल थेंज्याःपिं विद्वानतयेसं थुकिया जग तःगु खः<ref>https://plato.stanford.edu/entries/logic-classical/</ref>। गणितीय लजिकय् मुख्य रूपं ४ गू मू ख्यःत दु: सेट थ्योरी (Set theory), मोदेल थ्योरी (Model theory), प्रुफ थ्योरी (Proof theory), व कम्प्युटेबिलिटी थ्योरी (Computability theory)। सेट थ्योरीइ गणितीय मुँज्या वा गूटतयेगु अध्ययन जुइ। मोदेल थ्योरीइ गणितीय संरचना व गणितीय भाषाया स्वापू अध्ययन जुइ। प्रुफ थ्योरीइ गणितीय प्रमाणतयेगु संरचना व सिद्धान्तयात स्वयेगु ज्या जुइ। कम्प्युटेबिलिटी थ्योरीइ छुं समस्या हल यायेफइ वा मफइ धइगु खँया अध्ययन जुइ। कम्प्युटर साइन्स (Computer science) या विकासय् गणितीय लजिकया तःधंगु योगदान दु। कम्प्युटरया प्रोग्रामिङ भाषा व एल्गोरिदम दयेकेत थ्व सिद्धान्त अनिवार्य जुइ। थ्व कचाय् 'गोडेलया अपूर्णताया प्रमेय' (Gödel's incompleteness theorems) तःधंगु खँ खः। थ्व विषयं गणितया आधारभूत सिद्धान्त (Foundations of mathematics) यात सबल दयेकेत ग्वहालि याइ। थ्व गणितीय तर्क शास्त्र आधुनिक प्रविधि व विज्ञान अध्ययन यायेत तःधंगु आधार खः। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[तर्कशास्त्र]] * [[कम्प्युटर]] [[Category:गणित]] [[Category:तर्कशास्त्र]] {{stub}} [[en:Mathematical logic]] slndgd7f96loxa4n20rb9cjo0d8uard 0 307611 1122825 2026-08-19T06:08:20Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''गणितीय प्रमाण''' (अंग्रेजी: Mathematical proof) गणितीय वस्तुया सत्यता सिद्ध यायेत बियाःतगु तार्किक तर्क (Logical argument) खः। थ्व सिद्धान्तय् आधारभूत मान्यता वा स्वयंसिद्ध (Axioms) निसें न्ह्याः वनाः न्ह... 1122825 wikitext text/x-wiki '''गणितीय प्रमाण''' (अंग्रेजी: Mathematical proof) गणितीय वस्तुया सत्यता सिद्ध यायेत बियाःतगु तार्किक तर्क (Logical argument) खः। थ्व सिद्धान्तय् आधारभूत मान्यता वा स्वयंसिद्ध (Axioms) निसें न्ह्याः वनाः न्हापा हे सिद्ध भःगु प्रमेय (Theorems) तयेगु छ्येलेज्या जुइ<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Mathematical_proof</ref>। थ्व सिद्धान्त साधारण तर्क स्वया भतिचा पाः, छाय्‌धाःसा थुकिया तर्क पूवंक पक्का (Definitive) जुइ माः। थुकिया दुने छगू नं त्रुटि वा आशंकाया थाय् दयेके मज्यु। गणितीय प्रमाणया विकास प्राचीन युनान निसें न्ह्याःगु खः। प्राचीन गणितज्ञ युक्लिडं जियोमेत्रीइ औपचारिक प्रमाणया जग तयादीगु खः। गणितीय प्रमाण बीगु यक्व कथंया पद्धतित दु। प्रत्यक्ष प्रमाण (Direct proof) य् तार्किक चरणत छ्येलाः तपेंक निष्कर्षय् थ्यंकी। अप्रत्यक्ष प्रमाण वा अःखतं प्रमाण (Proof by contradiction) य् वाक्ययात गलत धकाः माने यानाः लिपा उकिया असंगति क्यनेगु ज्या जुइ। गणितीय आगमन (Mathematical induction) निसें कयाः मेमेगु यक्व पद्धति नं गणितय् छ्येली। कम्प्युटरया विकास नापं आःया ईलय् कम्प्युटर-सहायक प्रमाण (Computer-assisted proof) या छ्येलेज्या नं अप्वया वःगु दु। प्रमाणं गणितीय संरचनाया मू आधार दयेकेगु ज्या याइ। गणितय् छगू खँ सिद्ध जुल धाःसा व सदांया नितिं सत्य जुयाच्वनी। गणितीय वस्तु सिद्ध मजुवले तक उकियात 'अनुमान' (Conjecture) धाइ। सिद्ध जुयेधुंकाः व 'प्रमेय' (Theorem) य् हिलावनी। थ्व पद्धतिइ 'तर्कशास्त्र' (Logic) या मू भूमिका दइ। गणितीय प्रमाण अध्ययन यायेगु ख्यःयात 'प्रुफ थ्योरी' (Proof theory) धाइ। थ्व ख्यः कम्प्युटर साइन्स व क्रिप्टोग्राफी सीकेगु तःधंगु आधार खः। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[गणितीय लजिक]] * [[तर्कशास्त्र]] [[Category:गणित]] [[Category:तर्कशास्त्र]] {{stub}} [[en:Mathematical proof]] eq3jf01v36gi7auuz7xulmx5r7rv1ag 0 307612 1122826 2026-08-19T06:13:58Z Eukesh 11 न्हुगु पौ: '''पूवंगु ल्याः/इन्तिजर''' (अंग्रेजी: Integer) गणितया छगू मू ल्याः मान्यता खः। थुकियात नेपालभाषाय् संस्कृत पाखें 'पूर्णांक' नं धायेगु या। इन्टिजरय् पूवंगु धन्यात्मक ल्याः (Positive numbers), ऋणात्... 1122826 wikitext text/x-wiki '''पूवंगु ल्याः/इन्तिजर''' (अंग्रेजी: Integer) गणितया छगू मू ल्याः मान्यता खः। थुकियात नेपालभाषाय् संस्कृत पाखें 'पूर्णांक' नं धायेगु या। इन्टिजरय् पूवंगु धन्यात्मक ल्याः (Positive numbers), ऋणात्मक ल्याः (Negative numbers), व शून्य (0) दुथ्याः<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Integer</ref>। थुकिया दुने दशमलब (Decimal) वा भिन्नात्मक (Fractional) ल्याःत दुमथ्याः। दसुया नितिं -३, -२, -१, ०, १, २, ३ आदि सकल इन्टिजर खः। इन्तिजरया मुँज्या (Set of integers) यात गणितय् प्रायः 'Z' चिं वा <math>\mathbb{Z}</math> या रूपय् क्यनेगु या<ref>https://www.mathsisfun.com/whole-numbers.html</ref>। थ्व 'Z' चिं जर्मन भाय्‌या खँग्वः 'Zahlen' निसें वःगु खः, गुकिया अर्थ 'ल्याःत' जुइ। धन्यात्मक इन्टिजरयात 'प्राकृतिक ल्याः' (Natural numbers) नं धाइ। ऋणात्मक इन्टिजरत धन्यात्मक ल्याःतयेगु अःखः परिमाण क्यनेत छ्येली। शून्य धाःसा धन्यात्मक नं मखु व ऋणात्मक नं मखु। थ्व ल्याः मुँज्याया दुने ल्याःत [[अल्याख]] तक वनेफू। इन्तिजरय् तनेगु (+), लिकायेगु/घते यायेगु (-), व गुणन यायेगु (×) थेंज्याःगु गणितीय ज्या (Operations) यायेबिले लिसः सदां इन्टिजर हे जुइ। थ्व खँयात गणितय् 'क्लोजर गुण' (Closure property) धाइ। तर बायेगु (÷) ज्याय् धाःसा लिसः सदां इन्टिजर जुइमाः धइगु मदु। दसुया नितिं ५ यात २ नं भाग यायेबिले २.५ लिसः वइ, गुगु इन्टिजर मखु। थ्व ल्याः ध्वः (Number line) य् क्यनेत यक्व अःपु। ल्या ध्वः दुने शून्यया जवःपाखे धन्यात्मक व खवःपाखे ऋणात्मक पूवंगु ल्याः दुथ्याः। थ्व अवधारणाया छ्येलेज्या कम्प्युटर साइन्स, भौतिक शास्त्र, व अर्थशास्त्रय् तःधंगु रूपं जुइ। कम्प्युटर प्रोग्रामिङय् डेटा टाइप (Data type) या रूपय् 'int' छ्येली। थ्व गणितया प्राथमिक आधार खः, गुगु ब्वनेगु ज्या विद्यालय तह निसें हे जुइ। थ्व कचाय् अंकगणित (Arithmetic) व ल्याः सिद्धान्त (Number theory) या तःधंगु स्वापू दु। थुकिया छ्येलेज्यां अज्ञात् परिमाण व दां, मात्रा आदि ल्याखाये बिले पाय्‌छि कथं क्यनेगु ज्या याइ। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[ल्याः]] * [[अंकगणित]] [[Category:गणित]] [[Category:ल्याः]] {{stub}} [[en:Integer]] etoq9dji47feienhlwbr29cu2xf9tf4 1122827 1122826 2026-08-19T06:14:09Z Eukesh 11 Eukesh moved page [[इन्टिजर]] to [[पूवंगु ल्याः]] 1122826 wikitext text/x-wiki '''पूवंगु ल्याः/इन्तिजर''' (अंग्रेजी: Integer) गणितया छगू मू ल्याः मान्यता खः। थुकियात नेपालभाषाय् संस्कृत पाखें 'पूर्णांक' नं धायेगु या। इन्टिजरय् पूवंगु धन्यात्मक ल्याः (Positive numbers), ऋणात्मक ल्याः (Negative numbers), व शून्य (0) दुथ्याः<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Integer</ref>। थुकिया दुने दशमलब (Decimal) वा भिन्नात्मक (Fractional) ल्याःत दुमथ्याः। दसुया नितिं -३, -२, -१, ०, १, २, ३ आदि सकल इन्टिजर खः। इन्तिजरया मुँज्या (Set of integers) यात गणितय् प्रायः 'Z' चिं वा <math>\mathbb{Z}</math> या रूपय् क्यनेगु या<ref>https://www.mathsisfun.com/whole-numbers.html</ref>। थ्व 'Z' चिं जर्मन भाय्‌या खँग्वः 'Zahlen' निसें वःगु खः, गुकिया अर्थ 'ल्याःत' जुइ। धन्यात्मक इन्टिजरयात 'प्राकृतिक ल्याः' (Natural numbers) नं धाइ। ऋणात्मक इन्टिजरत धन्यात्मक ल्याःतयेगु अःखः परिमाण क्यनेत छ्येली। शून्य धाःसा धन्यात्मक नं मखु व ऋणात्मक नं मखु। थ्व ल्याः मुँज्याया दुने ल्याःत [[अल्याख]] तक वनेफू। इन्तिजरय् तनेगु (+), लिकायेगु/घते यायेगु (-), व गुणन यायेगु (×) थेंज्याःगु गणितीय ज्या (Operations) यायेबिले लिसः सदां इन्टिजर हे जुइ। थ्व खँयात गणितय् 'क्लोजर गुण' (Closure property) धाइ। तर बायेगु (÷) ज्याय् धाःसा लिसः सदां इन्टिजर जुइमाः धइगु मदु। दसुया नितिं ५ यात २ नं भाग यायेबिले २.५ लिसः वइ, गुगु इन्टिजर मखु। थ्व ल्याः ध्वः (Number line) य् क्यनेत यक्व अःपु। ल्या ध्वः दुने शून्यया जवःपाखे धन्यात्मक व खवःपाखे ऋणात्मक पूवंगु ल्याः दुथ्याः। थ्व अवधारणाया छ्येलेज्या कम्प्युटर साइन्स, भौतिक शास्त्र, व अर्थशास्त्रय् तःधंगु रूपं जुइ। कम्प्युटर प्रोग्रामिङय् डेटा टाइप (Data type) या रूपय् 'int' छ्येली। थ्व गणितया प्राथमिक आधार खः, गुगु ब्वनेगु ज्या विद्यालय तह निसें हे जुइ। थ्व कचाय् अंकगणित (Arithmetic) व ल्याः सिद्धान्त (Number theory) या तःधंगु स्वापू दु। थुकिया छ्येलेज्यां अज्ञात् परिमाण व दां, मात्रा आदि ल्याखाये बिले पाय्‌छि कथं क्यनेगु ज्या याइ। == लिधंसा == <references/> == स्वयादिसँ == * [[गणित]] * [[ल्याः]] * [[अंकगणित]] [[Category:गणित]] [[Category:ल्याः]] {{stub}} [[en:Integer]] etoq9dji47feienhlwbr29cu2xf9tf4 0 307613 1122828 2026-08-19T06:14:09Z Eukesh 11 Eukesh moved page [[इन्टिजर]] to [[पूवंगु ल्याः]] 1122828 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[पूवंगु ल्याः]] 3ilf4ep8wm6naf1h6iyco61izpqyqbr 0 307614 1122829 2026-08-19T06:14:31Z Eukesh 11 Redirected page to [[पूवंगु ल्याः]] 1122829 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[पूवंगु ल्याः]] 3ilf4ep8wm6naf1h6iyco61izpqyqbr 0 307615 1122830 2026-08-19T06:16:43Z Eukesh 11 Redirected page to [[पूवंगु ल्याः]] 1122830 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[पूवंगु ल्याः]] 3ilf4ep8wm6naf1h6iyco61izpqyqbr