Wikisource nlwikisource https://nl.wikisource.org/wiki/Hoofdpagina MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Media Speciaal Overleg Gebruiker Overleg gebruiker Wikisource Overleg Wikisource Bestand Overleg bestand MediaWiki Overleg MediaWiki Sjabloon Overleg sjabloon Help Overleg help Categorie Overleg categorie Hoofdportaal Overleg hoofdportaal Auteur Overleg auteur Pagina Overleg pagina Index Overleg index TimedText TimedText talk Module Overleg module Event Event talk 0 3809 219387 219287 2026-04-01T16:03:53Z Havang(nl) 4330 219387 wikitext text/x-wiki <pages index="Henri Ernest Moltzer, De Middelnederlandsche dramatische poëzie (1875).pdf"from=71 to=106 header=1 Current="Esmoreit" next="[[Lippijn]]"/> Haddic ghesweghen al stillekijn, Soe haddic ic vrouden moghen sijn Bi Esmoreit al mijn leven, Dien ic met spreken hebbe verdreven. Met rechte machic roepen: olas! O wil dat ic niet stom en was, Doen ic sprac dit droeve woert. De Jonghelinc O edel wijf, nu willic voert. Mamet beware u reine lijf! Nu biddic u, wel edel wijf, Groet mi den coninc minen here, Want ic en sal keren nemmermere, Ic en hebbe vonden mijn gheslacht, Ende oec den ghenen, die mi bracht Daer ic te vondelinghe was gheleit. De jonge vrouwe Damiët O scoene jonghelinc Esmoreit, Nu biddic u doet oetmoet, Als ghi van uwer saken sijt vroet, Dat ghi dan wederkeert tot mi. De Jonghelinc O scoene joncfrouwe, van herten vri, Dan salic laten nemmermeer, Ic en sal met enen corten keer, Edel wijf, tot u comen, Als ic die waerheit hebbe vernomen, Bi minen god Tervogant! De jonge vrouwe Damiët O Esmoreit, nemet desen bant; Hier in soe waerdie ghewonden, Esmoreit, doen ghi waert vonden; Edel jonghelinc, dies gheloeft. Ghi selten winden omtrent u hoeft, Ende voerten alsoe openbaer, Op avontuere of iement waer Die u kinnen mochte daer an; Ende peinst om mi, wel scoene man, Want ic blive in groter sorghen. '''Op Sicilië, twee jaar later''' De Jonghelinc Mijn god, die niet en es verborghen, Die moet nu mijn troester sijn! O Mamet ende Apolijn, Mahoen ende Tervogan! Dese scoene wapen die hier staen an, Mochten si toe behoren mi, Soe waer ic int herte wel vri, Dat ic ware van edelen bloede. Mi es emmer alsoe moede, Om dat ic lach daer int ghewonden, Doen ic te vondelinghe was vonden. Ic bender seker af gheboren; Mijn herte seghet mi te voren, Want ic daer in ghewonden lach. Ic nemmermeer vroude ghewinnen en mach, Ic en hebbe vonden mijn gheslachte, Ende die mi oec te vondelinghe brachte, Ic souts hem danken, bi Apolijn! Ay, mochtic noch vader ende moeder mijn Scouwen, soe waer mi therte verclaert; Ende waren si dan van hogher aert, Soe waer ic te male van sorgen vri. Sine Moeder O edel jonghelinc, nu comt tot mi Ende sprect jeghen mi een woert, Want ic hebbe u van verre ghehoert Jammerlijc claghen u verdriet. De Jonghelinc O scoene vrouwe, wats u ghesciet, Dat ghi al dus lict in dit prisoen? Sine Moeder O edel jonghelinc, van herten coen, Al dus moetic ligghen gevaen. Nochtan en hebbic niet mesdaen; Dant mi verraderen al doet. O scoene kint, nu maect mi vroet: Hoe sidi comen in dit lant Ende wie gaf u dien bant? Berecht mi dat, wel scoene jonchere. De Jonghelinc Bi Mamet minen here, Vrouwe, dan sal ic u weigheren niet. Wi moghen mallec anderen ons verdriet Claghen, want ghi sijt ghevaen, Ende groet verdriet es mi ghedaen, Want ic te vondelinghe was gheleit. Ende desen bant, in gherechter waerheit, Daer soe lachic in ghewonden, Lieve vrouwe, doen ic was vonden; Ende voeren al dus openbaer, Op avontuere oft iement waer, Die mi kinnen mochte daer an. Sine Moeder Nu segt mi, wel scoene man, Wette iet waer ghi vonden waert? De Jonghelinc O lieve vrouwe, enen boegaert Te Damast, in ware dinc, Daer soe vant mi die coninc, Die mi op ghehouden heeft. Sine Moeder Ay god, die alle doeghden gheeft, Die moet sijn ghebenedijt! Van herten benic nu verblijdt, Dat ic gheleeft hebbe den dach, Dat ic mijn kint anescouwen mach. Mijn herte mochte wel van vrouden breken: Ic sie mijn kint, ende ic hoert spreken, Daer ic om lide dit swaer tormint. Sijt willecome, wel lieve kint. Esmoreit, ic ben u moeder Ende ghi mijn kint, dies sijt vroeder, Want ic maecte metter hant, Esmoreit, selve dien bant; Daer in soe haddic u ghewonden, Esmoreit, doen ghi waert vonden Ende ghi mi ghenomen waert. De Jonghelinc O lieve moeder, segt mi ter vaert, Hoe heet de vader die mi wan? Sine Moeder Dats van Ceciliën die hoghe man Es u vader, scoene jonghelinc, Ende van HongheriËn die coninc Es die lieve vader mijn. Ghi en mocht niet hogher gheboren sijn Int kerstenrijc, verre noch bi. De Jonghelinc O lieve moeder, nu segt mi: Waer omme lighdi al dus ghevaen? Sine Moeder O lieve kint, dat heeft ghedaen Een verrader valsch ende quaet, Die uwen vader gaf den raet, Dat ic u selve hadde versmoert. De Jonghelinc O wi der jammerliker moert! Die dat mijn vader, den coninck, riet, Bracht mi oec in dit verdriet, Dat ic te vondelinghe was gheleit. Ay, ende of ic die waerheit Wijste, wie dat hadde ghedaen: Die doot soude hi daer omme ontfaen, Bi minen god Apolijn! Ay lieve moeder mijn, Nu en willic langer beiden niet; Ic wil u corten dit verdriet. Aen minen vader den hogen baroen, Dat ghi u bringhe uut desen prisoen, Dat sal mine ierste bede sijn. Danc hebbe Mamet ende Apolijn, Ende die sceppere, die mi ghewrachte, Dat ic hebbe vonden mijn gheslachte Ende oec die moeder die mi droech. Mijn herte met rechte in vrouden loech, Doen ic anesach die moeder mijn. Sine Moeder Oetmoedech god, nu moetti sijn Gheloeft, ghedanct in allen stonden - Mijn lieve kint hebbic nu vonden, Die mi nu verloesten sal -, Want die vroude es sonder ghetal, Die nu mijn herte van binnen drijft. '''Op Sicilië''' Robbrecht O wil enen dief, die men ontlijft, En mochte niet soe droeve ghesijn Als ic nu ben int herte mijn, Want ic duchte grote scanden. Haddickene doot met minen handen, Doen ickenne vercocht, soe waer hi doot. Ay, ic hebbe den anxt soe groet, Dat mi daer af sal comen toren, Want comet uut, ic ben verloren, Dat icken vercochte den Sarrasijn. De Kersten Coninc Gaet henen, Robbrecht, neve mijn, tot mijnder vrouwe der coninghinnen, Die ic ewelijc met herten moet minnen Ende oec bliven onderdaen, Want icxse ghehouden hebbe ghevaen Sonder verdiente ende buten scout; Dat rout mijnder herten menichfout, Dat ic haer hebbe gheweest soe wreet. Gaet henen ende haeltse mi ghereet, Ende laetse haer scoene kint anscouwen. Robbrecht Her coninc here, in rechter trouwen, Dat willic alte gherne doen. Robbrecht Comt, edel vrouwe, uut desen prisoen, Daer ghi dus langhe in hebt gelegen. Ghi selt anesien den jonghen degen, Esmoreit den jonghelinc. Mijn herte van binnen vroude ontfinc, Doen ic anesach den scoenen wigant. De Kersten Coninc O edele vrouwe, gheeft mi u hant, Ende wilt mi dese mesdaet vergheven, Want ic ewelijc, al mijn leven, Soe willic u dienere sijn. Want die scouden die sijn mijn. Dat hebbic nu wel vernomen, Want Esmoreit, ons kint es comen, Een scoen vol wassen jonghelinc. Ic bidde u om gode, die ontfinc Die doot van minnen: vergevet mi. De Vrouwe O edel here, van herten vri, Ic wils u alte gherne vergheven, Want alle minen druc es achterbleven Ende al mijn toren ende al mijn leit. Waer es mijn lieve kint Esmoreit? Roepten mi voert ende laetten mi sien. Robbrecht Och edel vrouwe, dat sal u ghescien. Waer sidi, Esmoreit, neve mijn? De Jonghelinc Ic ben hier, bi Apolijn! O Mamet ende Mahoen, Lieve vader, hoghe baroen, Die moet u gheven goeden dach Ende oec mijnder moeder, die ic noit en sach Meer dan nu te deser tijt. Ic ben al mijnder droefheit quijt Die ic in mijn herte ontfinc. Doen ic vernam, dat ic een vondelinc Was, doen waert ic die droefste man, Die nie ter werelt lijf ghewan; Maer het es mi al ten besten vergaen. De Kersten Coninc, Sijn Vader O Esmoreit, doet mi nu verstaen Ende segt mi: waer hebdi ghewoent? De Jonghelinc Met enen coninc, die es ghecroent Te Damast, her vader mijn. Hi es een edel Sarrasijn, Die vant mi in sinen bogaert, Ende hi heeft een dochter van hoger aert, Die mi soe blidelijc ontfinc. Doen mi haer vader, die coninc, Vant, doen wert si mijn moeder Ende hielt mi op al haren broeder, Daer icxse ewelijc om minnen moet. Die heeft mi al ghemaect vroet, Hoe dat mi haer vader vant, Ende dat ic lach in desen bant, Doen haer vader mi haer bracht. De Vrouwe Dits die bant, die ic selve wrachte, Esmoreit, wel scoene man. Ic setter uus vader wapen an, (Men macht noch sien in drie paertiën) Ende oec die wapen van Hongheriën, Om dat ghi daer uut sijt gheboren. Soe haddic u soe uut vercoren, Dat icken maecte tuwer eren, Dat mi ter droefheit moeste verkeren, Esmoreit, doen ic u verloes. Ic bidde gode, die sijn cruce coes, Dat hijt hèm te recht wille vergheven, Die mi anedede dat bitter leven, Daer ic soe langhe in hebbe ghesijn. De Jonghelinc O lieve moeder, bi Apolijn, En was nie ondaet noch moert, Si en moeten comen voert, Ende in dinde werden si gheloent. Robbrecht Bi den here, die was ghecroent Met eenre croenre van doerijn! Esmoreit, neve mijn, Wistict, wie dat hadde ghedaen, Die doot soude hi daer omme ontfaen, Ofte hi ontsoncke mi in die eerde; Ic soudene seker met minen sweerde Dooden ofte nemen dlijf. Ay mi, oft ic den keytijf Wiste, die u den lachter dede, Hi en soude mi niet in kerstenhede Ontsitten; hi ware seker doot. De Vrouwe Nu willen wi leven in vrouden groet Ende alle droefheit willen wi vergheten, Want met vrouden onghemeten Soe es mijn herte nu bevaen. De Coninc Esmoreit sone, nu laet ons gaen Ende laet ons met vrouden sijn. Maer Mamet ende Apolijn, Die sou moetti nu vertiën Ende ghelove ane mariën Ende ane god, den oversten vader, Die ons ghemaect heeft alle gader, Ende al dat in die werelt leeft Met sijnre const ghemaect heeft; Die sonne ende die mane ende dach ende nacht Heeft hi ghemaect met sijnder cracht, Ende oec hemel ende ertrijc Ende loef ende gras in dier ghelijc; Daer soe moetti gheloven an. De Jonghelinc Vader here, soe biddic hem dan, Den oversten god van den troene, Dat hi Damiët die scoene Beware boven al dat leeft, Want si mi op ghehouden heeft. Daer omme eest recht dat icse minne, Van Damast die jonghe coninghinne, Damiët dat edel wijf. Ay god, bewaert haer reine lijf, Want si es noyael ende goet; Met rechten dat icse minnen moet Boven alle die leven op eertrijc; En dadicx niet, soe haddic onghelijc, Want si es mi van herten vrient. Robbrecht Esmoreit neve, dat goet verdient. Nu willen wi alle droefheit vergheten. Met bliden moede willen wi gaen eten, Want die tafel es bereit. '''Te Damascus''' De jonge vrouwe Damiët Ay ende waer mach Esmoreit Merren, dat hi niet en comt? Ic duchte, dat hi es verdoemt Ochte ghestorven quader doot; Ofte hi es in vrouden groet, Dat hi mi dus heeft vergheten. Ic sal nochtan die waerheit weten, Hoe die saken met hem staen, Al soudic daer om die werelt doen gaen. Waer sidi, Platus, meester vroet? Meester Edel vrouwe, ghetrouwe ende goet, Tot uwen dienste ben ic bereit. De jonge vrouwe Damiët Meester, nu willic Esmoreit gaen soeken van lande te lande, Al soudic daer omme liden scande Ende hongher ende dorst ende jeghenspoet. Het es ene dinc dat wesen moet: Gherechte minne dwinct mi daer tu. Lieve meester, nu biddic u, Dat ghijs mi niet af en gaet, Ghi en blijft bi mi ende gheeft mi raet, Hoe dat wine vinden moghen. Meester Vrouwe, nu sijt in goeden hoghen: Na dien dat ghijs begeert Ende ghi den jonghelinc hebdt soe weert Soe willen wi soeken den hoeghen man. De jonge vrouwe Damiët Platus, meester, gawi dan Ghelijc of wi waren pilgherijm. '''Op Sicilië''' Damiët Ay, en sal hier iement sijn, Die ons beiden iet sal gheven, Twe pilghrijms, die sijn verdreven Ende vanden roevers afgheset? De Jonghelinc Ay, daer hoeric Damiët spreken. Hoerdicse nie? O weerde maghet sente marie, Ende hoe ghelijc soe sprect si hare, Damiët der scoender care, Van Damast die scoene coninghinne, Die ic boven alle vrouwen minne, Die op der eerden sijn gheboren. Nu sprect op ende laet mi hoeren: Ghi sprect haer boven maten ghelijc. De jonge vrouwe Damiët Waer ic te Damast in conincrijc, Esmoreit, wel scoene man, Soe soudic haer bat gheliken dan, Maer nu sta ic al een pilgherijm. De Jonghelinc O Damiët, vrouwe mijn, Ende sidi dit, wel edel wijf? Mijn herte, mijn ziele ende mijn lijf Met rechten in vrouden leven mach, Want ic nie liever gast en sach, Die noit op eertrike was gheboren. Och edel wijf, nu laet mi hoeren: Hoe sidi comen in dit lant? De jonge vrouwe Damiët O Esmoreit, wel scoene wigant, Mi dochte, ic hadde u gheren gesien, Maer en mocht mi niet ghescien, Ic en moeste daer omme liden pijn. Doen maectic mi als een pilgherijm Ende come al dus ghedoelt doer dlant, Ende nam Platus metter hand, Dat hi soude mijn behoeder sijn. De Jonghelinc Waer side, liever vader mijn? Comt tot hier, ghi moetse scouwen, Die vol minnen ende vol trouwen Haer herte tot miwaert draecht. Het es recht dat si mi behaecht: Si heet soe vele doer mi ghedaen. De Coninc Soe willicse met blider herten ontfaen. Sijt willecome, Damiëte wel scoene, Ghi selt in Ceciliën crone Draghen boven al die leve: Ic salse minen sone opgheven, Ende ghi selt seker werden sijn wijf, Want ic hebbe soe ouden lijf, Dat icse nemmeer ghedragen en can. Robbrecht Her coninc oem, bi sente jan, Esmoreit hi es wel weert; Hi wert een ridder wide vermeert Ende die wapene wel hantiert. Desen raet dunct mi goet gevisiert, Dat hi die crone van u ontfa. Damiët, nu comt hier na, Ghi selt werden jonghe coninghinne. Meester Hulpt Mamet! dat ic niet uut minen sinne En come, dat verwondert mi. O Esmoreit, edel ridder vri, Die man brachte u in al dit verdriet. Wat hi u seght, hine meines niet; Hi hevet tuweert al valschen gront. Ic cochte u jeghen hem om dusent pont Van finen goude, dat ic hem gaf. De Jonghelinc Meester, nu segt mi daer af, Hoe die saken gheleghen sijn. Meester O Esmoreit, bi Apolijn, Dies es leden achttien jaer, Dat ic quam ghereden daer, Esmoreit, op die selve stede. Nu hoert, wat die keitijf dede: Daer soude hi u seker hebben versmoert; Hi sprac tot u soe felle woert, Dat ghi hem sijn rike sout ondergaen. Ghi moeste hem emmer iet bestaen, Dat hoerdic wel an sijn ghelaet. De Jonghelinc Meester, vertrect mi alden staet; Dies biddic u uuter maten sere, Want ic sta al buten kere, Dat ic die waerheit niet en weet, Die mijnre moeder dat groete leet Ende mi dien lachter mochte anedoen. Meester O Esmoreit, bi Mahoen, Het heeft ghedaen die selve man, Bi minen god Tervogan, Hi soude u hebben ghenomen dlijf, Want hi vermaets hem, die keitijf. Ic hoeret inde sprac hem aen, Ende seide hem, het ware quaet gedaen, Dat hi soude dooden den jonghen voeght, Alsoe dat ic u jeghen hem cocht Om dusent pont van goude roet. De Jonghelinc Bi den here die mi gheboet, Die ondaet sal ghewroken sijn, Eer ic sal eten of drincken wijn. Nu moetti uwen indach doen. Waer sidi vader, hoghe baroen, Ende Robberecht die mordenaer? Robbrecht Bi desen here, dan es niet waer! Esmoreit, neve mijn, Ic hebbe oit goet ende ghetrouwe gesijn, In was noit moerdenaer no verrader. De Jonghelinc Swijt, pute soene, het es noch quader, Die ondaet die ghi hebt gewracht. Hoe quam dat nie in u ghedacht, Te vercopen uwes slefs gheboren bloet, Ende maket minen vader vroet, Dat mijn moeder hadde ghedaen? Robbrecht Daer willic in een crijt voer gaen, Esmoreit, wel coene wigant, Es hier enech man int dlant Die mi dat wilt tiën an. Meester Swijt al stille, quaet tieran, Ghi soutten hebben doot ghesteken, Ende haddic mi niet hoeren spreken, Daer ic ten aenganghe quam gereden. Ic en was nie soe wel te vreden, Als dat icken jeghen u cochte om gelt. Ic gaeft u al onghetelt In een foertsier was yvorijn. Noch soude ment vinden in uwe scrijn; Daer willic onder setten mijn lijf. De Jonghelinc Ay mi, Robberecht, fel keitijf, Met rechten ic u wel haten mach! Ghi selt nu hebben uwen doemsdach. Al die werelt en holpe u niet. Robbrecht hanctmen hier '''Epiloog''' De Jonghelinc Noch Aldus eest menechwerf gesciet: Quade werken comen te quaden loene, Maer reine herten spannen croene, Die vol doeghden sijn ende vol trouwen. Daer omme radic, heren ende vrouwen, Dat ghi u herte in doeghden stelt; Soe wordi in dinde met gode verselt, Daer boven inden hoghen troene, Daer die ingelen singhen scoene. Dies onne ons die hemelsche vader! Nu segt: amen, alle gader. amen Meester God, die neme ons allen in hoeden! Nu hoert, ghi wise ende ghi vroede: Hier soe moghdi merken ede verstaen, Hoe Esmoreit ene wrake heeft ghedaen Over Robberecht sinen neve al hier ter stede. ''Dit toneelspel werd soms gevolgd door de [[Lippijn|sotternie van Lippijn]] ingeleid door de volgende regels'': Elc blive sittene in sinen vrede, Niemen en wille thuusweert gaen : Ende sotheit sal men u spelen gaen Die cort sal sijn, doe ic u weten. Wie honger heeft, hi mach gaen eten, Ende gaet alle dien graet neder. Genoeghet u, soe comt alle mergen weder. [[Categorie:Middeleeuwse teksten]] [[Categorie:Afkomstig van Project Laurens Jz Coster]] 9l0udrrrx3640bwj7wgxpv78glztvt3 100 38726 219372 195018 2026-04-01T15:22:05Z Vincent Steenberg 280 +bronnen 219372 wikitext text/x-wiki {{Infobox thema | naam = Kunstgeschiedenis | afbeelding = Art-portrait-collage 2.jpg | beschrijving = Dit is een overzicht van alle op [[Wikisource:Over Wikisource|Wikisource]] beschikbare bronnen over [[w:nl:Kunst|kunst]] met algemene inhoud. | artikelwikipedia = }} == Encyclopedische werken enz. == == Tijdschriften en overige seriële publicaties - Verzamelde opstellen == *''Algemeene Konst- en Letterbode'' (1788-1861).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (7 juli 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 158/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&nbsp;3-4]. **Anoniem (15 september 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 218/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&nbsp;3-4]. *''Art et décoration. Revue mensuelle d’art moderne'' (1880-1938).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (3 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 14/Boekaankondigingen|‘Boekaankondigingen’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 14, p.&nbsp;79. **Anoniem (23 september 1927) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 100/Nummer 32532/Ochtendblad/Tijdschriften|‘Tijdschriften’]], ''Algemeen Handelsblad'', Ochtendblad, derde blad, p. 9. *''Bulletin de la 28me Réunion de la Gilde de St. Thomas et St. Luc''.<br>Aankondigingen en recensies: **Th. (9 januari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 2/Te Rijssel|‘Te Rijssel is bij Desdée, de Brouwer & Cie. verschenen: […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 2, p.&nbsp;12. *''The Burlington Magazine'' (1903-).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (18 december 1905) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 78/Nummer 24654/Avondblad/Kunsttijdschriften|‘Kunsttijdschriften’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p.&nbsp;11. *''Kunstwereld''.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (23 augustus 1897) [[De Telegraaf/Jaargang 5/Nummer 1696/Avond-editie/Inhoud der Tijdschriften|‘Inhoud der Tijdschriften’]], ''De Telegraaf'', Avond-editie, [p.&nbsp;6]. *''Maandblad voor beeldende kunsten'' (1924-1950).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (23 september 1927) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 100/Nummer 32532/Ochtendblad/Tijdschriften|‘Tijdschriften’]], ''Algemeen Handelsblad'', Ochtendblad, derde blad, p. 9. *''Mededeelingen van het Nederlandsch Historisch Instutuut te Rome'' (1921-2002).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (13 oktober 1935) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 108/Nummer 35448/Nieuwe uitgaven|‘Nieuwe uitgaven’]], ''Algemeen Handelsblad'', Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;10. *''Nederlandsch Kunstbezit''.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Het prospectus is verschenen van Nederlandsch Kunstbezit|‘Het prospectus is verschenen van Nederlandsch Kunstbezit […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;2. *''Oude Kunst'' (1915-1931).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (8-9 juli 1916) [[De Avondpost/1916/Nummer 9560/Avond-editie/Uit de Tijdschriften|‘Uit de Tijdschriften’]], ''De Avondpost'', Avond-editie, p. C2. *''The Studio. An Illustrated Magazine of Fine and Applied Art'' (1893-1964).<br>Aankondigingen en recensies: **M.L. (26 juni 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 26/Composeeren naar beginselen|‘Composeeren naar beginselen’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 26, p.&nbsp;121-122. **Anoniem (10 juli 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 28/Boeken|‘Boeken’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 28, p.&nbsp;132-133. **Anoniem (24 juli 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 30/Boeken|‘Boeken’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 30, p.&nbsp;141-142. **Anoniem (28 augustus 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 35/Boeken|‘Boeken’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 35, p.&nbsp;161-162. *''Wendingen'' (1918-1933).<br>Aankondigingen en recensies: **[Theo van Doesburg] (juni 1921) [[De Stijl/Jaargang 4/Nummer 6/Rondblik|‘Rondblik’]], ''De Stijl'', jrg. 4, nr. 6, p.&nbsp;87-93. == Monumentenzorg; algemeen == *Anoniem (10 juli 1910) [[De Maasbode/Jaargang 42/Nummer 10679/Het verval van oude gebouwen|‘Het verval van oude gebouwen’]], ''De Maasbode'', Ochtendblad, tweede blad, [p.&nbsp;1]. == Musea - Tentoonstellingen == === Musea === *[[Hoofdportaal:Kunst/Algemeen/Musea|Musea]] === Tentoonstellingen ===<!-- hier alleen internationale tentoonstellingen en tentoonstellingen met meerdere disciplines over meerdere kunstperioden --> ;1938 *''Limburgsche kunsttentoonstelling 1938'', Dominicanerkerk, Maastricht, 4-18 september 1938.<br />Aankondigingen en recensies: **Anoniem (6 september 1938) [[De Tijd/Jaargang 94/Nummer 30205/Avondblad/Expositie te Maastricht|‘Expositie te Maastricht. Limburgsche kunsttentoonstelling ’]], ''De Tijd'', Avondblad, p.&nbsp;3. **Anoniem (13 september 1938) [[Het Vaderland/Jaargang 70/13 september 1938/Avondblad/Veertig jaar Limburgsche Kunst|‘Veertig jaar Limburgsche Kunst’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. ;1948 *''XXIV Biennale di Venezia'', Venetië, 29 mei-30 september 1948.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (17 september 1948) [[Arnhemsche Courant/Jaargang 134/Nummer 18653/Van impressionisten tot de abstracte kunst|‘Van impressionisten tot de abstracte kunst’]], ''Arnhemsche Courant'', [p.&nbsp;3]. **Anoniem (25 september 1948) [[Arnhemsche Courant/Jaargang 134/Nummer 18660/Een Picasso, bijna normaal, deed diplomaat blozen|‘Een Picasso, bijna normaal, deed diplomaat blozen. Meer over de expositie te Venetië’]], ''Arnhemsche Courant'', [p.&nbsp;2]. == Kunstverzamelen - Kunsthandel - Kunstvervalsing == === Kunstverzamelen === *Anoniem (22 juli 1905) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 78/Nummer 24505/Avondblad/"Rembrandt"|‘„Rembrandt”’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, Eerste Blad, [p.&nbsp;1]. ;Drucker, Jean Charles Joseph (1862-1944) *Anoniem (27 maart 1907) [[De Nieuwe Courant/Jaargang 7/Nummer 86/Ochtendblad/Men schrijft uit Londen|‘Men schrijft uit Londen aan de N. R. Ct.: […]’]], ''De Nieuwe Courant'', Ochtendblad, [p.&nbsp;3]. ;Meerten, Lambert van (1842-1904) *Anoniem (2 april 1904) [[De Nieuwe Courant/Jaargang 4/Nummer 93/Avondblad/In den afgeloopen nacht|‘In den afgeloopen nacht is te Delft overleden de heer L. A. van Meerten, […]’]], ''De Nieuwe Courant'', Avondblad, [p.&nbsp;2]. ;Verzameling E. Schulte, Düsseldorf *Anoniem (5 mei 1856) [[Algemeen Handelsblad/Nummer 7611/Nopens de Permanente Tentoonstelling van kunstvoortbrengselen in de zalen van den Heer E. Schulte, te Dusseldorf (...) verneemt men nog het volgende|‘Nopens de Permanente Tentoonstelling van kunstvoortbrengselen in de zalen van den Heer E. Schulte, te Dusseldorf, [...], verneemt men nog het volgende: [...]’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&nbsp;5]. === Kunsthandel === *Anoniem (15 september 1828) [[Rotterdamsche Courant/1828/Nummer 82/Men is van meening te doen veilen en verkoopen|‘Men is van meening […] te doen veilen en verkoopen, op Maandag den 14 Julij 1828 en volgende dagen, […] ten Sterfhuize van wijlen den Wel Ed. Geboren Heer Johannes Verkolje […] te Rijnzaterwoude, […] Een deftige en zindelijke inboedel, […] [advertentie]’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&nbsp;3]. *''Tableaux anciens et antiquités. Cabinet de m. S. B. Bos de Harlingue'', Frederik Muller & Cie. et Van Pappelendam & Schouten, 21 februari 1888.<br>Aankondigingen en opbrengsten: **Anoniem (22 februari 1888) [[Opregte Haarlemsche Courant/1888/Nummer 45/Op de heden door de heeren Fr. Muller & Co. en Van Pappelendam & Schouten in den Brakken Grond te Amsterdam gehouden veiling|‘Op de heden door de heeren Fr. Muller & Co. en Van Pappelendam & Schouten in den Brakken Grond te Amsterdam gehouden veiling […]’]], ''Oprechte Haarlemsche Courant'', [p.&nbsp;2]. *Anoniem (21 oktober 1903) [[De Telegraaf/Jaargang 11/Nummer 4036/Avondblad/Veiling te Den Haag|‘Veiling te Den Haag’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, [p.&nbsp;1]. *''Catalogue tableaux anciens, porcelaines diverses, beau meuble Boulle - collection du Baron Liphart-Rathshoff à Dorpat; argenterie interessante, chales, tapis persans, porcelaines emaillées, meubles - provenances diverses'' [veilingcat.], A. Mak, Amsterdam, 11-13 oktober 1921.<br>Aankondigingen: **Anoniem (29 september 1921) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 78/Nummer 270/Avondblad/De firma A. Mak te Amsterdam zendt ons den catalogus van de kunstveiling, welke 11 en 13 October in het gebouw „De Roos” zal worden gehouden|‘De firma A. Mak te Amsterdam zendt ons den catalogus van de kunstveiling, welke 11 en 13 October in het gebouw „De Roos” zal worden gehouden [...]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. *Anoniem (10 juni 1927) [[Anoniem/Collectie Goudstikker|‘Collectie Goudstikker’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p. 9. *Anoniem (1 oktober 1930) [[Anoniem/Zonder titel/36|‘Op de veiling van de verzameling Figdor te Berlijn [...]’]], ''Nieuwe Tilburgsche Courant'', Derde blad, [p. 4]. *Gruyter, Jos. de (27 juni 1939) ‘Oude schilderijen uit de collectie P. de Boer’, ''Het Vaderland'', Avondblad C, p. 1. ;Christie's *''Ancient and Modern Pictures from the Collection of Henry Weigall'', Christie's, Londen, 6 juli 1925.<br>Aankondigingen en opbrengsten: **Anoniem (3 juli 1925) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 82/Nummer 182/Avondblad/Veilingen|‘Veilingen’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad C, p.&nbsp;1. *Anoniem (4 juni 1930) [[De Telegraaf/Jaargang 38/Nummer 14271/Avondblad/Hooge prijzen bij Christie|‘Hooge prijzen bij Christie’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, derde blad, p.&nbsp;9. ;Galérie Charpentier, Parijs *''Catalogue des tableaux anciens. Œuvres des écoles primitives et de la Renaissance par Bartolomeo Veneto, Corneille de Lyon, Lucas Cranach, Adriaen Isenbrant'' […] ''Objets d’art et de haute curiosité des époques gothique et Renaissance, faiences italiennes, haut-relief en terre'' […] ''composant la collection de Mrs. E. Bayer, Comtesse Sala'', Galérie Charpentier, Parijs, 19 mei 1933.<br>Aankondigingen en opbrengst: **Anoniem (23 mei 1933) [[Het Vaderland/Jaargang 65/23 mei 1933/Avondblad/De zestig nummers|‘De zestig nummers van de verzameling van mevrouw Bayer gravin Sala, in de Galerie Jean Charpentier te Parijs geveild, […]’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. *''Salon des Réalistes Nouvelles, Renaissance plastique. 1re exposition (2me série). Oeuvres des artistes étrangers'', Galerie Charpentier, Parijs, 30 juni-15 juli 1939.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (19 juni 1939) [[Het Vaderland/Jaargang 71/19 juni 1939/Avondblad/Abstracte schilders te Parijs|‘Abstracte schilders te Parijs’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. ;Galerie Fischer Auktionen AG, Luzern *''Gemälde und Plastiken moderner Meister aus deutschen Museen. Braque, Chagall, Derain, Ensor, Gauguin, van Gogh, Laurencin, Modigliani, Matisse, Pacin, Picasso, Vlaminck, Marc, Nolde, Klee, Hofer, Rohlfs, Dix, Kokoscka, Beckmann, Pechstein, Kirchner, Heckel, Grosz, Schmidt-Rottluff, Müller, Modersohn, Macke, Corinth, Liebermann, Amiet, Baraud, Feiniger, Levy, Legmbruck, Mataré, Marcks, Archipenko, Barlach'', Galerie Fischer, Luzern, 30 juni 1939.<br>Aankondigingen en opbrengst: **Anoniem (14 juni 1939) [[Haagsche Courant/1939/Nummer 17286/Duitschland exporteert ontaarde kunst|‘Duitschland exporteert ontaarde kunst. Ook Vincent van Gogh uit de gratie’]], ''Haagsche Courant'', tweede blad, p.&nbsp;3. ;Galerie J & A Leroy Frères, Brussel *''Collection de Mme Jean Cardon. Tableaux modernes & anciens, dessins, aquarelles, objets d’art, meubles'', Galerie J. et A. Le Roy, frères, Brussel, 24-25 april 1912.<br>Aankondigingen en opbrengst: **Anoniem (24 april 1912) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 69/Nummer 113/Ochtendblad/Men schrijft ons uit Brussel|‘Men schrijft ons uit Brussel: […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Ochtendblad, A, p.&nbsp;1. ;Kunsthandel Frans Buffa & Zonen, Amsterdam *Anoniem (26 maart 1931) [[Het Vaderland/Jaargang 62/26 maart 1931/Avondblad/Van 28 Maart tot 15 April|‘Van 28 Maart tot 15 April […]’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, [p.&nbsp;1]. ;Cassirer, Paul (1871-1926) *Bois, J.H. de (13 januari 1926) [[De Avondpost/Jaargang 41/Nummer 12967/Avondeditie/Kunstkroniek|‘Kunstkroniek’]], ''De Avondpost'', Avondeditie, Tweede blad, p.&nbsp;1. ;Frederik Muller & Co. - Mensing & Zoon *''Eenige nagelaten schilderstukken en teekeningen van Wally Moes'', Frederik Muller & Co., Amsterdam, 20 mei 1919.<br>Aankondigingen en opbrengsten: **Anoniem (18 mei 1919) [[De Telegraaf/Jaargang 27/Nummer 10477/Veiling Frederik Muller|‘Veiling Frederik Muller’]], ''De Telegraaf'', eerste blad, p.&nbsp;3. *Anoniem (25 mei 1921) [[De Maasbode/Jaargang 53/Nummer 17538/Avondblad/Veiling Frederik Muller & Co.|‘Veiling Frederik Muller & Co.’]], ''De Maasbode'', Avondblad, derde blad, p.&nbsp;2. *''Tableaux anciens, antiquités, gravures, dessins, aquarelles, meubles, tapisseries, étoffes, tapis persans, émaux de Limoges, ivoires, argenterie, miniatures, objets de vitrine, cuir ciselé, sculptures, porcelaines de la Chine et du Japon, faïence de Delft, verrerie, faïences persanes, etc.'', Mensing & Zoon, Amsterdam, 17-19 november 1936.<br>Aankondiging en opbrengst: **Anoniem (7 november 1936) [[De Telegraaf/Jaargang 44/Nummer 16601/Avondblad/Veilingen te Amsterdam|‘Veilingen te Amsterdam’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, Vijfde Blad, p.&nbsp;9. *Hs. R. (1 december 1953) ‘Omvangrijke veiling bij Frederik Muller’, ''Algemeen Handelsblad'', p.&nbsp;5. ;Kunsthandel M.J. Citroen, Amsterdam *Anoniem (28 mei 1922) [[De Telegraaf/Jaargang 30/Nummer 11570/Memorandum|‘Memorandum’]], ''De Telegraaf'', p.&nbsp;9. ;Kunsthandel Everts, Rotterdam *''Het oude boek'', Kunsthandel Everts, Rotterdam, 18 oktober-7 november 1924, geen catalogus.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Kunsthandel Everts|‘Kunsthandel Everts’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. *Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/In den kunsthandel Everts|‘In den kunsthandel Everts […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. ;Kunsthandel Fetter, Amsterdam *''Jan Poortenaar'', Kunsthandel Fetter, Amsterdam, oktober 1924, geen catalogus.<br>Aankondigingen en recensies: *Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Kunsthandel Fetter|‘Kunsthandel Fetter’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. ;Kunsthandel Gebr. Douwes, Amsterdam *Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Kunsthandel Gebr. Douwes|‘Kunsthandel Gebr. Douwes’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. ;Kunsthandel D. Katz, Dieren *J.W. (12 april 1937) [[Arnhemsche Courant/Jaargang 124/Nummer 15586/Kunstzaal Fa. D. Katz te Dieren|‘Kunstzaal Fa. D. Katz te Dieren. Wederom aanwinsten’]], ''Arnhemsche Courant'', tweede blad, p.&nbsp;3. ;Kunsthandel J.H. de Bois, Haarlem *Anoniem (30 september 1916) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 41/Nummer 9151/Over moderne schilderkunst|‘Over moderne schilderkunst’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', Tweede Blad, [p.&nbsp;2]. *Anoniem (3 oktober 1916) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 41/Nummer 9153/Kunst|‘Kunst. Moderne schilderkunst’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', eerste blad, [p.&nbsp;2]. *Anoniem (17 november 1916) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 73/Nummer 322/Avondblad/In den Kunsthandel J.H. de Bois te Haarlem (...)|‘In den Kunsthandel J.H. de Bois te Haarlem […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, A, p.&nbsp;1. *Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/In J. H. de Bois' Kunsthandel|‘In J. H. de Bois’ Kunsthandel te Haarlem […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&nbsp;1. ;Kunsthandel Santee Landweer, Amsterdam *Anoniem (27 juli 1934) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 107/Nummer 35008/Avondblad/Verluchte manuscripten|‘Verluchte manuscripten’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, derde blad, p.&nbsp;9. ;Kunstzaal Manteau, Brussel *Anoniem (1 februari 1937) [[Het Vaderland/Jaargang 68/1 februari 1937/Avondblad/Tytgat en Portugal|‘Tytgat en Portugal. De schilder keert onveranderd van zijn reis terug’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. ;Kunstzalen d'Audretsch, Den Haag *[De Anderen]. ''Catalogus der eerste tentoonstelling van kunstwerken der leden in de kunstzalen d'Audretsch'', Den Haag, 7 mei-7 juni 1916 (verlengd tot tweede helft juni).<br />Aankondigingen en recensies: **Anoniem (4 mei 1916) [[Leidsch Dagblad/Nummer 17235/"De Anderen"|‘„De Anderen”’]], ''Leidsch Dagblad'', Eerste Blad, [p.&nbsp;1]. **Anoniem (5 mei 1916) [[Nieuwe Apeldoornsche Courant/Jaargang 13/Nummer 4216/Moderne Kunst|‘Moderne Kunst’]], ''Nieuwe Apeldoornsche Courant'', tweede blad, [p.&nbsp;1]. **B. (11 mei 1916) [[De Avondpost/1916/Nummer 9512/Avond-editie/Kunstzaal d’Audretsch|‘Kunstzaal d’Audretsch. „De Anderen”’]], ''De Avondpost'', Avond-editie, p.&nbsp;A 2. **Ω (12 mei 1916) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 89/Nummer 28423/Avondblad/Kunst in Den Haag|‘Kunst in Den Haag’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, [p.&nbsp;6]. **Anoniem en Theo van Doesburg (13 mei 1916) [[De Kunst/Jaargang 8/Nummer 433/Grappenmakers|‘Grappenmakers’]], ''De Kunst'', jrg. 8, nr. 433, [p. 369]. **Henri Borel (19 mei 1916) [[De Telegraaf/Jaargang 24/Nummer 9392/Avondblad/"De Anderen"|‘„De Anderen”’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, p. 9. **B. van Hasselt (20 mei 1916) [[Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant/Jaargang 1916/Nummer 118/Kunst in de Hofstad|‘Kunst in de Hofstad’]], ''Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant'', Derde Blad, [p.&nbsp;2]. **U. (25 mei 1916) [[Dagblad van Zuid-Holland en 's-Gravenhage/Jaargang 245/Nummer 123/De Anderen|‘De Anderen’]], ''Dagblad van Zuid-Holland en 's-Gravenhage'', eerste blad, [p.&nbsp;1]. *Havelaar, Just (23 december 1929) [[Het Vaderland/Jaargang 61/23 december 1929/Avondblad/Maurice Sijs|‘Maurice Sijs bij d’Audretsch’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, [p.&nbsp;1]. ;D. Sala & Zonen, Leiden/Den Haag *Anoniem (23 december 1929) [[Het Vaderland/Jaargang 61/23 december 1929/Avondblad/In den kunsthandel D. Sala & Zn.|‘In den kunsthandel D. Sala & Zn. te Leiden […]’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, [p.&nbsp;1]. *[''werken van George Hendrik Breitner''], D. Sala & Zonen, Den Haag, juni-15 juli 1939, geen catalogus.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (14 juni 1939) [[Haagsche Courant/1939/Nummer 17286/Kunsthandel Sala en Zonen|‘Kunsthandel Sala en Zonen’]], ''Haagsche Courant'', tweede blad, p.&nbsp;3. ;Veilinghuis A. Mak B.V. *''Antiquiteiten'', A. Mak, Dordrecht, 24-26 oktober 1916.<br>Aankondigingen en opbrengst: **Anoniem (26 oktober 1916) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 73/Nummer 300/Avondblad/Op de gisteren voortgezette veiling|‘Op de gisteren voortgezette veiling van antiquiteiten enz., door de fa. A. Mak te Dordrecht, zijn nog de volgende prijzen besteed: […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, A, p.&nbsp;1. ;Vries, R.W.P. de *Anoniem (2 augustus 1930) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 103/Nummer 33567/Avondblad/Een oude Bosschenaar in de hoofdstad|‘Een oude Bosschenaar in de hoofdstad’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p.&nbsp;4. *A. Stheeman ([september] 1930) [[Elsevier's Geïllustreerd Maandschrift/Jaargang 40/Deel 80/Een Jheronymus Bosch bij R. W. P. de Vries|‘Een Jheronymus Bosch bij R.W.P. de Vries’]], ''Elsevier's geïllustreerd maandschrift'', jrg. 40, deel 80, p.&nbsp;284-286. ;E.J. van Wisselingh & Co. *''Catalogus der tentoonstelling van schilderijen enz.'', E.J. van Wisselingh, Panorama Mesdag, Den Haag, oktober-november 1916.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (26 oktober 1916) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 73/Nummer 300/Avondblad/E. J. v. Wisselingh|‘E. J. v. Wisselingh. (Slot.) Gebouw Panorama Mesdag’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, A, p.&nbsp;1. == Filosofie, esthetiek en kritiek van de beeldende kunst == *W.C.B. (9 januari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 2/Eenvoud|‘Eenvoud’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 2, p.&nbsp;10. *W.C.B. (16 januari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 3/Geloof|‘Geloof’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 3, p.&nbsp;13-14. *Doesburg, Theo van (1 augustus 1913) [[De Avondpost/Nummer 8654/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [1]’]], ''De Avondpost'', p. B. 2-3. *Doesburg, Theo van (18 september 1913) [[De Avondpost/1913/Nummer 8694/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [2]’]], ''De Avondpost'', p.&nbsp;C&nbsp;1]. *Doesburg, Theo van (11-12 oktober 1913) [[De Avondpost/Nummer 8714/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [3]’]], ''De Avondpost'', Eerste blad, p. A. 1. *Doesburg, Theo van (18-19 oktober 1913) [[De Avondpost/Nummer 8720/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [4]’]], ''De Avondpost'', p. B. 2. *Doesburg, Theo van (23 oktober 1913) [[De Avondpost/Nummer 8724/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [5]’]], ''De Avondpost'', p.&nbsp;A 3. *Doesburg, Theo van (8-9 november 1913) [[De Avondpost/Nummer 8738/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [6]’]], ''De Avondpost'', p. B. 1. *Doesburg, Theo van (15-16 november 1913) [[De Avondpost/1913/Nummer 8744/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [7]’]], ''De Avondpost'', [p.&nbsp;C&nbsp;1]. *Doesburg, Theo van (24-25 januari 1914) [[De Avondpost/Nummer 8801/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [8]’]], ''De Avondpost'', p. C 1. *Doesburg, Theo van (7-8 februari 1914) [[De Avondpost/Nummer 8813/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [9]’]], ''De Avondpost'', p. D 2. *Doesburg, Theo van (28 februari-1 maart 1914) [[De Avondpost/Nummer 8831/Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst|‘Onafhankelijke bespiegelingen over de Kunst [10]’]], ''De Avondpost'', p. B. 2. *Doesburg, Theo van (1917) ''[[De nieuwe beweging in de schilderkunst]]'', Delft: J. Waltman Jr. *Doesburg, Theo van (februari 1918) [[De Stijl/Jaargang 1/Nummer 4/Fragmenten I|‘Fragmenten. I’]], ''De Stijl'', jrg. 1, nr. 4, p.&nbsp;47-48. *Doesburg, Theo van (mei 1918) [[De Stijl/Jaargang 1/Nummer 7/Fragmenten II|‘Fragmenten II’]], ''De Stijl'', jrg. 1, nr. 7, p.&nbsp;84. *Doesburg, Theo van (december 1918) [[De Stijl/Jaargang 2/Nummer 2/Denken - aanschouwen - beelden|‘Denken - aanschouwen - beelden’]], ''De Stijl'', jrg. 2, nr. 2, p.&nbsp;23-24. *Doesburg, Theo van (februari 1919) [[De Stijl/Jaargang 2/Nummer 4/Fragmenten (III)|‘Fragmenten (III). Beelding van innerlijkheid en uiterlijkheid’]], ''De Stijl'', jrg. 2, nr. 4, p.&nbsp;48. *Doesburg, Theo van (1919) ''[[Drie voordrachten|Drie voordrachten over de nieuwe beeldende kunst]]'', Amsterdam: Maatschappij voor goede en goedkoope lectuur. *Heaton, Aldam (1897) ''Beauty and Art'', London: W. Heinemann.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (24 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 17/Boekaankondiging|‘Boekaankondiging’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 17, p.&nbsp;91. **Anoniem (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Boekbeoordeeling|‘Boekbeoordeeling’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&nbsp;97-98. **M.L. (19 juni 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 25/Boekbespreking|‘Boekbespreking’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 25, p.&nbsp;118-119. **Anoniem (10 juli 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 28/Beauty and Art by Aldom Heaton|‘Beauty and Art by Aldom Heaton. Versiering van het huis. (gericht tot de Liverpool Architectural Association)’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 28, [p.&nbsp;131]. == Kunst en maatschappij == *Anoniem (23 mei 1933) [[Het Vaderland/Jaargang 65/23 mei 1933/Avondblad/De Cercle François Villon|‘De Cercle François Villon’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. *Anoniem (1 februari 1937) [[Het Vaderland/Jaargang 68/1 februari 1937/Avondblad/Een Thomas Mann-Fonds gesticht|‘Een Thomas Mann-Fonds gesticht. Bestemd voor ondersteuning van geëmigreerde schrijvers’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;1. *Morris, William (1903) ''[[Kunst en maatschappij (Morris 1903)|Kunst en maatschappij. Lezingen van William Morris]]'', Amsterdam: A.B. Soep. *Roorda van Eysinga, Sicco Ernst Willem (11 oktober 1873) [[De Opmerker/Jaargang 8/Nummer 41/Kunst geen regeeringszaak|‘Kunst geen regeeringszaak’]], ''De Opmerker'', 8e jaargang, nummer 41, [p. 2]. ;Thérèse van Duyl-Schwartze Stichting *Anoniem (24 april 1919) [[De Nieuwe Courant/Jaargang 19/Nummer 112/Avondblad/Nagedachtenis van Therèse van Duyl-Schwartze|‘Nagedachtenis van Therèse van Duyl-Schwartze’]], ''De Nieuwe Courant'', Avondblad, [p.&nbsp;1]. *Anoniem (23 december 1929) [[Het Vaderland/Jaargang 61/23 december 1929/Avondblad/De bijeenkomst der jury|‘De bijeenkomst der jury voor den door de Thérèse van Duyl-Schwartze Stichting uitgeschreven Portretprijs […]’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, [p.&nbsp;1]. == Beroep en opleiding == ;Académie des beaux-arts, Parijs *Anoniem (17 maart 1919) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 92/Nummer 29453/Avondblad/Naar bericht wordt in Fransche bladen|‘Naar bericht wordt in Fransche bladen […]’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p.&nbsp;6. ;Akademie der Künste, Berlijn *Anoniem (25 april 1854) [[De Tijd/1854/Nummer 2129/Rome, 13 April|‘Rome, 13 April’]], ''De Tijd'', [p.&nbsp;3]. ;Association littéraire et artistique internationale *Anoniem (13 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 11/Het college van Italiaansche Architecten en Ingenieurs|‘Het college van Italiaansche Architecten en Ingenieurs, […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 11, p.&nbsp;66. ;Bauhaus, Weimar/Dessau *Anoniem (mei 1919) [[De Stijl/Jaargang 2/Nummer 7/Mededeelingen|‘Mededeelingen’]], ''De Stijl'', jrg. 2, nr. 7, p.&nbsp;84. *''Ausstellung von Arbeiten der Gesellen und Lehrlinge im Staatlichen Bauhaus'', Staatliche Bauhaus, Weimar, april-mei 1922, geen catalogus bekend.<br>Aankondigingen en recensies: **[Theo van Doesburg] (mei 1922) [[De Stijl/Jaargang 5/Nummer 5/Rondblik|‘Rondblik’]], ''De Stijl'', jrg. 5, nr. 5, p.&nbsp;71-75. *Anoniem (21 december 1968) ‘De actualiteit van het Bauhaus’, ''De Waarheid'', p.&nbsp;5. ;École nationale supérieure des beaux-arts, Parijs *Th. (13 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 11/Aan de Ecole des Beaux Arts te Parijs|‘Aan de „Ecole des Beaux Arts” te Parijs heeft een prijskamp plaats gehad, […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 11, p.&nbsp;66. *Th. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Vrouwelijke leerlingen aan de Ecole des beaux arts|‘Vrouwelijke leerlingen aan de Ecole des beaux arts’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&nbsp;98. ;Kunstnijverheidsschool Quellinus *Anoniem (12 november 1900) [[De Morgenpost/Jaargang 8/Nummer 2449/Een plechtigheid|‘Een plechtigheid’]], ''De Morgenpost'', [p.&nbsp;3]. *B. (24 juli 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 30/Jaarlijksche tentoonstelling van de Kunstnijverheids-Teekenschool Quellinus te Amsterdam|‘Jaarlijksche tentoonstelling van de Kunstnijverheids-Teekenschool Quellinus te Amsterdam’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 30, p.&nbsp;139-141. ;Pulchri Studio *Anoniem (11 december 1871) [[Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage/Jaargang 204/Nummer 292/H. M. de Koningin, vergezeld door den heer Motley, bragt gister avond een bezoek aan Pulchri Studio's tweede kunstbeschouwing|‘H. M. de Koningin, vergezeld door den heer Motley, bragt gister avond een bezoek aan Pulchri Studio’s tweede kunstbeschouwing, [...]’]], ''Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage'', Bijvoegsel, [p.&nbsp;1]. *''Catalogus der schilderijen en aquarellen uit de nalatenschap van J. H. Weissenbruch 1824-1903'', Pulchri Studio, Den Haag, 1 maart 1904.<br>Aankondigingen en opbrengsten: **Anoniem (3 maart 1904) [[Haagsche Courant/1904/Nummer 6442/Bij de veiling-Weissenbruch|‘Bij de veiling-Weissenbruch, gister in „Pulchri“ gehouden, werden o. m. de volgende hooge prijzen besteed: […]’]], ''Haagsche Courant'', Tweede blad, [p.&nbsp;2]. *''Tentoonstelling van aquarellen, teekeningen, etsen, lithographiën en beeldhouwwerk door werkende leden van Pulchri Studio'', Pulchri Studio, Den Haag, 6 december 1906-1907.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (27 maart 1907) [[De Nieuwe Courant/Jaargang 7/Nummer 86/Ochtendblad/Op de groepententoonstelling in Pulchri Studio|‘Op de groepententoonstelling in Pulchri Studio […]’]], ''De Nieuwe Courant'', Ochtendblad, [p.&nbsp;3]. *Anoniem (15 oktober 1912) [[De Telegraaf/Jaargang 20/Nummer 7292/Avondblad/Voordrachten|‘Voordrachten’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, Tweede Blad, p.&nbsp;8. *Anoniem (12 oktober 1913) [[Het Vaderland/Jaargang 45/Nummer 243/Agenda|‘Agenda’]], ''Het Vaderland'', Ochtendblad, B, [p.&nbsp;2]. *''Tentoonstelling van werken van Oostenrijksche en Hongaarsche schilders en beeldhouwers'', Pulchri Studio, Den Haag, 15 december 1917-6 januari 1918.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (25 december 1917) [[De Nieuwe Courant/Jaargang 17/Nummer 356/Ochtendblad/Agenda|‘Agenda’]], ''De Nieuwe Courant'', Ochtendblad, p.&nbsp;6. *''Tentoonstelling collectie Goudstikker'', Pulchri Studio, ’s-Gravenhage, 4-30 november 1922.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (10 november 1922) [[Haagsche Courant/1922/Nummer 12190/Tentoonstelling collectie-Goudstikker|‘Tentoonstelling collectie-Goudstikker’]], ''Haagsche Courant'', Eerste blad, p.&nbsp;2. *''ESAC. Expositions sélectes d'art contemporain'', Stedelijk Museum, Amsterdam, 2 oktober-eind november 1929, Pulchri Studio, Den Haag, 10 december 1929-5 januari 1930.<br />Aankondigingen en recensies: **Cornelis Veth (31 december 1929) ‘De nieuwste rariteiten. „Esac”, Pulchri Studio, Den Haag, ''De Telegraaf'', Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. *Anoniem (10 november 1931) [[Haagsche Courant/1931/Nummer 14955/Alice Ehlers|‘Alice Ehlers’]], ''Haagsche Courant'', vijfde blad, p.&nbsp;2. *''Crisistentoonstelling'', Pulchri Studio, Den Haag, 27 februari-31 maart 1932, geen catalogus.<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (3 maart 1932) [[De Nederlander/Jaargang 39/Nummer 11798/Hofberichten|‘Hofberichten’]], ''De Nederlander'', p.&nbsp;3. **Anoniem (7 maart 1932) [[Het Vaderland/Jaargang 63/7 maart 1932/Avondblad/Aankoopen op de Crisistentoonstelling|‘Aankoopen op de Crisistentoonstelling. Voor de verloting’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&nbsp;2. ;Rijksakademie van beeldende kunsten, Amsterdam *Anoniem (6 februari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 6/In den loop van dezen zomer|‘In den loop van dezen zomer zal aan de Rijks-Academie van Beeldende Kunsten te Amsterdam de gelegenheid worden opengesteld om te dingen naar den „Prix de Rome” in de Architectuur. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 6, p.&nbsp;38. *Anoniem (10 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 15/De Staatscourant van 7 April|‘De Staatscourant van 7 April […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 15, p.&nbsp;84. *Anoniem (19 juni 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 25/Voor den Prix de Rome|‘Voor den Prix de Rome […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 25, p.&nbsp;120. *Cuypers, Joseph (29 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 22/Wedstrijd in de bouwkunst aan de Rijks-Akademie|‘Wedstrijd in de bouwkunst aan de Rijks-Akademie’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 22, p.&nbsp;105-106. == Kunsthistorici == *[[Hoofdportaal:Kunst/Algemeen/Kunsthistorici]] [[Categorie:Hoofdportaal kunst]] fbuexge0civbp1ij9clj9av66zehbtq 4 40181 219364 218867 2026-04-01T12:29:00Z Alexis Jazz 11203 Updating gadget usage statistics from [[Special:GadgetUsage]] ([[phab:T121049]]) 219364 wikitext text/x-wiki {{#ifexist:Project:GUS2Wiki/top|{{/top}}|This page provides a historical record of [[Special:GadgetUsage]] through its page history. To get the data in CSV format, see wikitext. To customize this message or add categories, create [[/top]].}} Deze gegevens komen uit een cache die voor het laatst is bijgewerkt op 2026-03-31 om 14:23:33Z. Er {{PLURAL:5000|is maximaal één resultaat|zijn maximaal 5000 resultaten}} beschikbaar in de cache. {| class="sortable wikitable" ! Gadget !! data-sort-type="number" | Aantal gebruikers !! data-sort-type="number" | Actieve gebruikers |- |HideFundraiser || 9 || 0 |- |HotCat || 24 || 2 |- |LocalLiveClock || 4 || 1 |- |PageCleanUp || 7 || 3 |- |RTRC || 5 || 1 |- |UTCLiveClock || 2 || 0 |} * [[Speciaal:Gadgetgebruik]] * [[m:Meta:GUS2Wiki/Script|GUS2Wiki]] <!-- data in CSV format: HideFundraiser,9,0 HotCat,24,2 LocalLiveClock,4,1 PageCleanUp,7,3 RTRC,5,1 UTCLiveClock,2,0 --> bzfuacxeurxfixceo4w3bg6l2u2woww 104 51303 219444 166156 2026-04-02T08:32:03Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219444 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" /></noinclude>{{dhr|2}} {{C|{{x-larger|{{sp|WETENSCHAPPELIJK BIJBLA}}D.}}}} {{dhr}} {{lijn|5em}} {{dhr|2}} '''De ceders van den Libanon, van Algerie en Indie.''' — In den herfst van 1860 bezocht {{sc|hooker}}, in gezelschap van eenige Engelsche officieren, de plaats, waar de ceders van den Libanon groeijen. Hij heeft daarvan berigt gegeven in ''The Natural History Review'', 1862, p. 11. Uit dit berigt blijkt, dat er thans nog een 400tal ceders in het Kediska-dal, gelegen op eene hoogte van omstreeks 600 voet, staan. De kleinste hebben 18 Eng. duimen, de grootste 40 voeten in den omtrek. Hij schat den ouderdom der eersten op 100, dien der laatsten op 2500 jaren, tot maatstaf daarbij nemende het getal jaarringen, zigtbaar in een doorgezaagden tak, waaruit bleek, dat het hout veel vaster en de jaarringen veel smaller zijn dan in de ceders, die in Europesche tuinen gekweekt worden. Jongere boomen werden nergens gezien, zoodat het schijnt, alsof de ceders daar ter plaatse allengs zullen uitsterven. Aan dit onderzoek knoopt {{sc|hooker}} eene vergelijking met andere verwante vormen, die elders groeijen. Vooreerst wijst hij op de ceders van het 250 E. mijlen van den Libanon in Klein-Azië gelegen Taurisch gebergte en toont, dat deze slechts eene varieteit van den Libanonschen ceder zijn. Maar in de tweede plaats komt hij, uit de vergelijking met de ceders van het Atlasgebergte (''Cedrus Atlantica''), die 1400 mijlen westelijk, en met de ceders (''C. Deodora''), die in Affghanistan en verder langs het Himalaya-gebergte, 1400 mijlen oostelijk van de groeiplaats der Libanonsche ceders, worden aangetroffen, tot het opmerkelijke resultaat, dat deze drie, thans als verschillende soorten beschouwde ceders allen eenen gemeenschappelijken oorsprong hebben, dagteekenende uit den tijd, toen de gletschers van het Himalaya-gebergte veel lager afdaalden dan tegenwoordig, toen ook, — getuige de thans nog bestaande moraines, — gletschers de zijden van den Libanon bekleedden en Afrika nog met zuidelijk Europa en dit met Klein-Azië zamenhing. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}}<noinclude>{{rh|{{gap}}{{smaller|1862.}}||{{smaller|9}}{{gap}}}}</noinclude> n2btwlv0eybunscrxscix7kgfsad3sr 104 51427 219442 166453 2026-04-01T20:37:28Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219442 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh|64|ALBUM DER NATUUR. — WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|}}</noinclude>Met genoegzame voorzorgen kan men zulk eene oplossing afkoelen tot beneden haar vriespunt zonder dat er kristalvorming plaats heeft. Zoo als gewoonlijk in zulk een geval, doet de aanraking van het vocht met eenig vast ligchaam die dadelijk beginnen. Maar wat hier opmerkelijk is: raakt men de oplossing met een stukje ijs aan, dan bevriest alleen water, en doet men dit met een kristal van zout, dan begint dit te kristalliseren, gelijk men duidelijk zien kan door dat het ijs op de oplossing drijft, terwijl de zoutkristallen dadelijk zinken. Wanneer men ijs en zout tegelijk tot vastworden brengt, dan ziet men ze op die wijze zich van elkaar scheiden. Als dus bij het inbrengen van een stukje ijs slechts het kleinste zoutdeeltje mede vast werd, dan zou dit het kristalliseren der geheele overige zoutmassa moeten teweeg brengen. Op grond van deze en andere proeven meent {{sc|R}}., dat {{sc|dufour}} in dwaling is gebragt door eene hoeveelheid der zoutoplossing, die zich aan de gevormde ijskristallen hechtte of in holligheden daarvan mechanisch bevat bleef. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Kleine aneroïde barometers.''' — {{sc|Frankham}} en {{sc|wilson}} hebben aan de ''Society of arts'' te Londen aneroïde barometers van naauwelijks 4 centimeters middellijn en 19 millimeters dikte aangeboden, die met eenen standaardbarometer genoegzaam in hunne aanwijzing overeenstemmen om wezenlijk tot het meten der luchtdrukking te kunnen worden gebezigd. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Digtheid van het ijs.''' — {{sc|Dufour}} te Lausanne heeft zijne proefnemingen aangaande de digtheid van het ijs (zie Bijblad 1860, bl. 90) met grootere voorzorgen herhaald. Het mengsel van alcohol en water namelijk, waarin hij vroeger het ijs dompelde, kon niet gezegd worden dit geheel onveranderd te laten: het kon althans er iets van oplossen. {{sc|D}}. heeft nu naar geheel hetzelfde beginsel als vroeger, doch alleen met deze wijziging gearbeid, dat hij in plaats van het genoemde mengsel een van steenolie en chloroforme bezigde. De uitkomsten, hierdoor verkregen, wijken intusschen slechts zeer weinig van de vroegere af. In plaats van 0,9175 verkrijgt hij nu voor de gemiddelde digtheid van ijs bij 0°, 0,9178, zoodat dus eene kubieke eenheid water bij het bevriezen zich tot 1,0895 zal uitzetten. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} {{lijn|5em}}{{dhr|2}}<noinclude></noinclude> odctydn8x78niorgy0whiyj0dtob1q1 104 51520 219424 166153 2026-04-01T18:59:40Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219424 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh|62|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Onbehaarde menschen in Australië.''' — "Het is," zegt de ''Sydney Empire'', Feb. 19th. 1862, "reeds eenige jaren geleden, dat er een gerucht in omloop kwam aangaande zekere inboorlingen in het westen aan de overzijde der rivier Balonne, van welke gezegd werd, dat zij geheel onbehaard waren, zelfs op het hoofd ............ Gisteren hadden wij de gelegenheid ons te verzekeren, dat al de berigten daaromtrent volkomen waar zijn. De heer {{sc|m'kay}}, zoo pas van de Balonne over Rockampton teruggekeerd, bezocht ons met een dezer inboorlingen. Hij is een jong man, naar {{sc|m'kay}} gelooft omstreeks 16 à 17 jaar oud, maar die er zekerlijk veel ouder uitziet. Zijn hoofd is volkomen kaal, en er is ook geen spoor van haar op zijn geheele ligchaam te zien. De huid des schedels scheen zwart gestippeld, even als of de wortels van het haar nog aanwezig waren, doch {{sc|m'kay}} verzekert, dat dit alleen de sporen zijn van een ouden lomp, dien de inboorling gewoon was op het hoofd te dragen. Maar dit opmerkelijk gemis van haar was niet eens noodig om te toonen, dat dit individu de type was van een ras, dat in physische eigenschappen geheel van de gewone inboorlingen van Australië verschilt. De geheele omtrek en uitdrukking van het gelaat, de hoofdvorm, de huidkleur en de lustelooze houding herinnerden dadelijk aan den Mongool. Zijne ligchamelijke ontwikkeling staat ver beneden die van den gezonden en levenslustigen inboorling van de overige deelen van Australië. Het groote, bewegelijke oog, de dikke lippen, de breede neus, de donker bruine huid worden bij hem gemist. Zijn gelaatsvorm scheen duidelijk Chineesch en het oog bevestigde dezen indruk. De huidkleur van dezen persoon is juist zulk een donker geelbruin als verwacht kan worden bij een afstammeling van Chinesche en oorspronkelijk-Australische ouders. De bende, waartoe hij behoorde, — want er is nog geen reden om deze een stam te noemen, — schijnt het land ten noord-westen van den Boven-Warrego te bewonen. {{sc|M'kay}} heeft slechts zes of zeven zoodanige menschen op verschillende tijden gezien; ten minste één er van was eene vrouw, en één man was langer en sterker gebouwd dan de persoon, dien hij heeft medegebragt. Alle omstandigheden maken het zeer waarschijnlijk, dat dit opmerkelijke menschenslag de afstammelingen zijn van Chinesche visschers, die jaren geleden in de golf van Carpentaria gedreven of aan de kust van de Arafurazee geland zijn, bij de Australische inboorlingen zijn gebleven, en de physische eigenaardigheden van hun ras aan hunne afstammelingen hebben nagelaten." Ref. heeft gemeend het berigt van de ontdekking van een geheel haarloos menschenras — de contrasten van de ruigharige Aino's, — niet te moeten terug houden, ofschoon hij zich volstrekt niet verwonderen zal, wanneer hij later verneemt, dat de beschreven persoon een ziekelijk voorwerp, of welligt de gansche zaak eene mystificatie geweest is. De afstamming van Chinezen<noinclude></noinclude> jtewv325jk91gj5424n6stxfycr9fbl 104 51521 219445 166157 2026-04-02T08:32:32Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219445 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh|66|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Moederkoren.''' — Volgens waarnemingen van dr. {{Sc|fischer}} te Weingarten, die het eerst werden medegedeeld in de ''Allgem, homöopathische Zeitung'', Bd. 57, no. 24 en door {{sc|schneider}} in het 37ste ''Jahresber. d. Schles. Geselsch. f. Vaterl. Cultur'', p. 91, meer algemeen bekend zijn gemaakt, zoude het moederkoren, ''Secale cornutum'', niet, zooals men tot dusverre algemeen meende, door eene schimmelvorming, maar door den beet van een kever, ''Cantharis melanura'' {{sc|fabr}}, ontstaan. Hij bevond dat, door op weeke, nog gezonde aren de kever te zetten, het moederkoren ontstaat. Bovendien hangt de verschijning van het moederkoren geheel af van de omstandigheid, of de kever te voorschijn komt op een tijdstip, waarop de aren nog niet rijp zijn. Verschijnt deze eerst nadat de korrels zijn begonnen zich te verharden, dan ontstaat deze misvorming niet en ook vertoont zich deze uitsluitend langs de randen der velden, waar ook de kevers zich ophouden. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Haematine in het bloed van ongewervelde dieren.''' — Men weet sedert lang, dat de roode kleur, welke het bloed van sommige ringwormen heeft, niet te weeg gebragt wordt door daarin zwevende roode bloedligchaampjes, maar dat het vocht zelf rood gekleurd is door eene daarin opgeloste stof. Hetzelfde geldt van het bloed der larven van de tot de familie der muggen behoorende ''Chiroromus plumosus''. Eerst bij deze laatste en vervolgens ook bij den gewonen regenworm heeft nu dr. {{sc|rollett}} aangetoond, dat die kleur teweeg gebragt wordt door dezelfde stof, welke de bloedligchaampjes der gewervelde dieren rood kleurt. Zijne bewijsvoering grondt zich voornamelijk op de volgende eigenschappen: 1°. Het dichroisme. {{sc|Brücke}} had reeds voor eenige jaren op de omstandigheid opmerkzaam gemaakt, dat aderlijk bloed van een gewerveld dier in zeer dunne lagen zich bij doorvallend licht groenachtig vertoont. Hetzelfde nu doet het bloed van den regenworm en der genoemde mug-larven. 2°. Door bijvoeging van een droppel ijs-azijnzuur en een korreltje keukenzout bij het op een voorwerpplaatje gebragte bloed, en dit vervolgens even tot kokens te verhitten, ontstaan daarin de uit het bloed van gewervelde dieren wélbekende {{sc|teichman}}sche bloedkristallen, die op eene dergelijke manier uit gewoon bloed verkregen worden. 3°. Evenals de haematine, is ook de kleurstof van het bloed der genoemde dieren oplosbaar in zwavelzuur houdenden alkohol. Hierbij kan nog herinnerd worden, dat reeds in 1829 {{sc|hünefeld}} aanwees, dat het bloed van den regenworm ijzer bevat, iets dat hem toen mede noopte de daarin bevatte kleurstof voor identisch met de haematine te verklaren, of-<noinclude></noinclude> h3k1mh2h8nkizrgw7vcxtmetw9nu1df 219446 219445 2026-04-02T08:38:27Z DoekeHellema 16849 219446 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh|66|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Moederkoren.''' — Volgens waarnemingen van dr. {{Sc|fischer}} te Weingarten, die het eerst werden medegedeeld in de ''Allgem, homöopathische Zeitung'', Bd. 57, no. 24 en door {{sc|schneider}} in het 37ste ''Jahresber. d. Schles. Geselsch. f. Vaterl. Cultur'', p. 91, meer algemeen bekend zijn gemaakt, zoude het moederkoren, ''Secale cornutum'', niet, zooals men tot dusverre algemeen meende, door eene schimmelvorming, maar door den beet van een kever, ''Cantharis melanura'' {{sc|fabr}}, ontstaan. Hij bevond dat, door op weeke, nog gezonde aren de kever te zetten, het moederkoren ontstaat. Bovendien hangt de verschijning van het moederkoren geheel af van de omstandigheid, of de kever te voorschijn komt op een tijdstip, waarop de aren nog niet rijp zijn. Verschijnt deze eerst nadat de korrels zijn begonnen zich te verharden, dan ontstaat deze misvorming niet en ook vertoont zich deze uitsluitend langs de randen der velden, waar ook de kevers zich ophouden. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Haematine in het bloed van ongewervelde dieren.''' — Men weet sedert lang, dat de roode kleur, welke het bloed van sommige ringwormen heeft, niet te weeg gebragt wordt door daarin zwevende roode bloedligchaampjes, maar dat het vocht zelf rood gekleurd is door eene daarin opgeloste stof. Hetzelfde geldt van het bloed der larven van de tot de familie der muggen behoorende ''Chiroromus plumosus''. Eerst bij deze laatste en vervolgens ook bij den gewonen regenworm heeft nu dr. {{sc|rollett}} aangetoond, dat die kleur teweeg gebragt wordt door dezelfde stof, welke de bloedligchaampjes der gewervelde dieren rood kleurt. Zijne bewijsvoering grondt zich voornamelijk op de volgende eigenschappen: 1°. Het dichroisme. {{sc|Brücke}} had reeds voor eenige jaren op de omstandigheid opmerkzaam gemaakt, dat aderlijk bloed van een gewerveld dier in zeer dunne lagen zich bij doorvallend licht groenachtig vertoont. Hetzelfde nu doet het bloed van den regenworm en der genoemde mug-larven. 2°. Door bijvoeging van een droppel ijs-azijnzuur en een korreltje keukenzout bij het op een voorwerpplaatje gebragte bloed, en dit vervolgens even tot kokens te verhitten, ontstaan daarin de uit het bloed van gewervelde dieren wélbekende {{sc|teichman}} sche bloedkristallen, die op eene dergelijke manier uit gewoon bloed verkregen worden. 3°. Evenals de haematine, is ook de kleurstof van het bloed der genoemde dieren oplosbaar in zwavelzuur houdenden alkohol. Hierbij kan nog herinnerd worden, dat reeds in 1829 {{sc|hünefeld}} aanwees, dat het bloed van den regenworm ijzer bevat, iets dat hem toen mede noopte de daarin bevatte kleurstof voor identisch met de haematine te verklaren, of-<noinclude></noinclude> 8uf5pc04tszlbrp23ll57m57ehfat31 219447 219446 2026-04-02T08:38:45Z DoekeHellema 16849 219447 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh|66|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Moederkoren.''' — Volgens waarnemingen van dr. {{Sc|fischer}} te Weingarten, die het eerst werden medegedeeld in de ''Allgem, homöopathische Zeitung'', Bd. 57, no. 24 en door {{sc|schneider}} in het 37ste ''Jahresber. d. Schles. Geselsch. f. Vaterl. Cultur'', p. 91, meer algemeen bekend zijn gemaakt, zoude het moederkoren, ''Secale cornutum'', niet, zooals men tot dusverre algemeen meende, door eene schimmelvorming, maar door den beet van een kever, ''Cantharis melanura'' {{sc|fabr}}, ontstaan. Hij bevond dat, door op weeke, nog gezonde aren de kever te zetten, het moederkoren ontstaat. Bovendien hangt de verschijning van het moederkoren geheel af van de omstandigheid, of de kever te voorschijn komt op een tijdstip, waarop de aren nog niet rijp zijn. Verschijnt deze eerst nadat de korrels zijn begonnen zich te verharden, dan ontstaat deze misvorming niet en ook vertoont zich deze uitsluitend langs de randen der velden, waar ook de kevers zich ophouden. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Haematine in het bloed van ongewervelde dieren.''' — Men weet sedert lang, dat de roode kleur, welke het bloed van sommige ringwormen heeft, niet te weeg gebragt wordt door daarin zwevende roode bloedligchaampjes, maar dat het vocht zelf rood gekleurd is door eene daarin opgeloste stof. Hetzelfde geldt van het bloed der larven van de tot de familie der muggen behoorende ''Chiroromus plumosus''. Eerst bij deze laatste en vervolgens ook bij den gewonen regenworm heeft nu dr. {{sc|rollett}} aangetoond, dat die kleur teweeg gebragt wordt door dezelfde stof, welke de bloedligchaampjes der gewervelde dieren rood kleurt. Zijne bewijsvoering grondt zich voornamelijk op de volgende eigenschappen: 1°. Het dichroisme. {{sc|Brücke}} had reeds voor eenige jaren op de omstandigheid opmerkzaam gemaakt, dat aderlijk bloed van een gewerveld dier in zeer dunne lagen zich bij doorvallend licht groenachtig vertoont. Hetzelfde nu doet het bloed van den regenworm en der genoemde mug-larven. 2°. Door bijvoeging van een droppel ijs-azijnzuur en een korreltje keukenzout bij het op een voorwerpplaatje gebragte bloed, en dit vervolgens even tot kokens te verhitten, ontstaan daarin de uit het bloed van gewervelde dieren wélbekende {{sc|teichman}}sche bloedkristallen, die op eene dergelijke manier uit gewoon bloed verkregen worden. 3°. Evenals de haematine, is ook de kleurstof van het bloed der genoemde dieren oplosbaar in zwavelzuur houdenden alkohol. Hierbij kan nog herinnerd worden, dat reeds in 1829 {{sc|hünefeld}} aanwees, dat het bloed van den regenworm ijzer bevat, iets dat hem toen mede noopte de daarin bevatte kleurstof voor identisch met de haematine te verklaren, of-<noinclude></noinclude> h3k1mh2h8nkizrgw7vcxtmetw9nu1df 104 52289 219439 166154 2026-04-01T20:33:52Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219439 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|65}}</noinclude>verklaart althans de kaalheid van het hoofd niet; het hoofd der Chinezen immers is niet van nature kaal, maar goed van haar voorzien. {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het oog niet achromatisch.''' — {{sc|Leroux}} heeft aan de Fransche Akademie van Wetenschappen in hare zitting van 2 Junij l.l. eenige proeven medegedeeld over dit onderwerp, die volgens hem niet alleen bevestigen wat door {{sc|wollaston, arago, frauenhofer}} en lateren bekend was, maar ook aantoonen, dat eene chromatische aberratie in het oog wezenlijk door de brekende middenstoffen wordt voortgebragt en dat het verschijnsel niet aan eene ongelijke gevoeligheid van verschillende deelen der retina voor verschillende kleuren kan toegeschreven worden. Het door hem gebezigde toestelletje is als volgt ingerigt. In eene huis is een metalen plaatje bevestigd, dat in het midden eene zeer kleine opening heeft en daarvoor eene bolle lens, waardoor men die opening vergroot en hare randen scherp ziet. Aan het andere eind der buis is een donker blaauw glas geplaatst, dat slechts blaauwe en roode stralen doorlaat. Rigt men nu dit glas naar de zon en ziet men door de lens, dan heeft men het in zijne magt om of één violet of twee duidelijk van elkander gescheiden beelden te zien, het eene rood en het andere blaauw. Men behoort hierbij zorg te dragen om door een scherm het indringen van vreemd licht in het oog te beletten. Door dit laatste verkrijgt men namelijk eene zoo groot mogelijke dilatatie der pupilla van het beschouwend oog en daarmede de mogelijkheid om de stralen zeer excentrisch op de kristallens te doen vallen, dus de scheiding der beelden zeer duidelijk te doen zijn. Door voor het gekleurde glas nog eene schijf uraanglas van minstens een centimeter dikte te plaatsen, onderschept men de ultraviolette stralen en wint men aan scherpte der beelden. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het bevriezen van zoutoplossingen.''' — In den vorigen jaargang, bl. 24. van dit bijblad is naar aanleiding der proeven van {{sc|walker}} en {{sc|dufour}} te Geneve er op gewezen, dat de lang aangenomene afscheiding van zout uit eene oplossing in water door bevriezing nog niet volkomen ontwijfelbaar mogt worden geacht. {{sc|Rudörff}} (''Monatsbericht der K. Pr. Akad. d. Wissenschaften'' zu Berlin, 1862, pag. 63, en daaruit in ''Philosoph. Magazine''. Junij 1862, p. 561) heeft hierover op nieuw onderzoekingen gedaan en in tegenspraak met zijne laatste voorgangers de zaak volkomen bevestigd gevonden. De overtuigendste onder zijne proefnemingen is misschien wel die met eene oplossing van zwavelzure soda, welke hij beschrijft in de volgende woorden. {{nop}}<noinclude></noinclude> np0fuxznwefz5ngb9a2jbt4i1v3z8gh 219440 219439 2026-04-01T20:34:54Z DoekeHellema 16849 219440 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|65}}</noinclude>verklaart althans de kaalheid van het hoofd niet; het hoofd der Chinezen immers is niet van nature kaal, maar goed van haar voorzien. {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het oog niet achromatisch.''' — {{sc|Leroux}} heeft aan de Fransche Akademie van Wetenschappen in hare zitting van 2 Junij l.l. eenige proeven medegedeeld over dit onderwerp, die volgens hem niet alleen bevestigen wat door {{sc|wollaston, arago, frauenhofer}} en lateren bekend was, maar ook aantoonen, dat eene chromatische aberratie in het oog wezenlijk door de brekende middenstoffen wordt voortgebragt en dat het verschijnsel niet aan eene ongelijke gevoeligheid van verschillende deelen der retina voor verschillende kleuren kan toegeschreven worden. Het door hem gebezigde toestelletje is als volgt ingerigt. In eene buis is een metalen plaatje bevestigd, dat in het midden eene zeer kleine opening heeft en daarvoor eene bolle lens, waardoor men die opening vergroot en hare randen scherp ziet. Aan het andere eind der buis is een donker blaauw glas geplaatst, dat slechts blaauwe en roode stralen doorlaat. Rigt men nu dit glas naar de zon en ziet men door de lens, dan heeft men het in zijne magt om of één violet of twee duidelijk van elkander gescheiden beelden te zien, het eene rood en het andere blaauw. Men behoort hierbij zorg te dragen om door een scherm het indringen van vreemd licht in het oog te beletten. Door dit laatste verkrijgt men namelijk eene zoo groot mogelijke dilatatie der pupilla van het beschouwend oog en daarmede de mogelijkheid om de stralen zeer excentrisch op de kristallens te doen vallen, dus de scheiding der beelden zeer duidelijk te doen zijn. Door voor het gekleurde glas nog eene schijf uraanglas van minstens een centimeter dikte te plaatsen, onderschept men de ultraviolette stralen en wint men aan scherpte der beelden. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het bevriezen van zoutoplossingen.''' — In den vorigen jaargang, bl. 24. van dit bijblad is naar aanleiding der proeven van {{sc|walker}} en {{sc|dufour}} te Geneve er op gewezen, dat de lang aangenomene afscheiding van zout uit eene oplossing in water door bevriezing nog niet volkomen ontwijfelbaar mogt worden geacht. {{sc|Rudörff}} (''Monatsbericht der K. Pr. Akad. d. Wissenschaften'' zu Berlin, 1862, pag. 63, en daaruit in ''Philosoph. Magazine''. Junij 1862, p. 561) heeft hierover op nieuw onderzoekingen gedaan en in tegenspraak met zijne laatste voorgangers de zaak volkomen bevestigd gevonden. De overtuigendste onder zijne proefnemingen is misschien wel die met eene oplossing van zwavelzure soda, welke hij beschrijft in de volgende woorden. {{nop}}<noinclude></noinclude> tf03aca7reldoio4rd0hxmreamuybya 219441 219440 2026-04-01T20:36:42Z DoekeHellema 16849 219441 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|65}}</noinclude>verklaart althans de kaalheid van het hoofd niet; het hoofd der Chinezen immers is niet van nature kaal, maar goed van haar voorzien. {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het oog niet achromatisch.''' — {{sc|Leroux}} heeft aan de Fransche Akademie van Wetenschappen in hare zitting van 2 Junij l.l. eenige proeven medegedeeld over dit onderwerp, die volgens hem niet alleen bevestigen wat door {{sc|wollaston, arago, frauenhofer}} en lateren bekend was, maar ook aantoonen, dat eene chromatische aberratie in het oog wezenlijk door de brekende middenstoffen wordt voortgebragt en dat het verschijnsel niet aan eene ongelijke gevoeligheid van verschillende deelen der retina voor verschillende kleuren kan toegeschreven worden. Het door hem gebezigde toestelletje is als volgt ingerigt. In eene buis is een metalen plaatje bevestigd, dat in het midden eene zeer kleine opening heeft en daarvoor eene bolle lens, waardoor men die opening vergroot en hare randen scherp ziet. Aan het andere eind der buis is een donker blaauw glas geplaatst, dat slechts blaauwe en roode stralen doorlaat. Rigt men nu dit glas naar de zon en ziet men door de lens, dan heeft men het in zijne magt om of één violet of twee duidelijk van elkander gescheiden beelden te zien, het eene rood en het andere blaauw. Men behoort hierbij zorg te dragen om door een scherm het indringen van vreemd licht in het oog te beletten. Door dit laatste verkrijgt men namelijk eene zoo groot mogelijke dilatatie der pupilla van het beschouwend oog en daarmede de mogelijkheid om de stralen zeer excentrisch op de kristallens te doen vallen, dus de scheiding der beelden zeer duidelijk te doen zijn. Door voor het gekleurde glas nog eene schijf uraanglas van minstens een centimeter dikte te plaatsen, onderschept men de ultraviolette stralen en wint men aan scherpte der beelden. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het bevriezen van zoutoplossingen.''' — In den vorigen jaargang, bl. 24. van dit bijblad is naar aanleiding der proeven van {{sc|walker}} en {{sc|dufour}} te Geneve er op gewezen, dat de lang aangenomene afscheiding van zout uit eene oplossing in water door bevriezing nog niet volkomen ontwijfelbaar mogt worden geacht. {{sc|Rudörff}} (''Monatsbericht der K. Pr. Akad. d. Wissenschaften'' zu Berlin, 1862, pag. 63, en daaruit in ''Philosoph. Magazine'', Junij 1862, p. 561) heeft hierover op nieuw onderzoekingen gedaan en in tegenspraak met zijne laatste voorgangers de zaak volkomen bevestigd gevonden. De overtuigendste onder zijne proefnemingen is misschien wel die met eene oplossing van zwavelzure soda, welke hij beschrijft in de volgende woorden. {{nop}}<noinclude></noinclude> bfj1mdla2d3eksnqnxx15x8yl32hw5v 104 52290 219388 195167 2026-04-01T17:02:25Z DoekeHellema 16849 /* Gevalideerd */ 219388 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|61}}</noinclude>(''Compt, rend''., Tom. LIV, pap. 958). Wanneer men al met {{sc|davaine}} erkennen moet, dat de kwestie van de ontwikkeling der entozoën eene gezonde kritiek en nadere onderzoekingen noodig heeft, zoo is het mijns oordeels even zeker, dat er nog vrij wat meer noodig is, dan de slechts tot negative uitkomsten leidende proeven van {{sc|pouchet}} en {{sc|verdier}} (waarbij men niet kan nalaten te denken aan een toeleg om de zaak weder op het terrein der ''generatio spontanea'' terug te voeren), om de positive resultaten van zoo vele bevoegde waarnemers voor nietig te kunnen verklaren. In een volgend No. der ''Comptes rendus'' leest men ook reeds een brief van {{sc|van beneden}}, waarin deze schrijft eerst zeer verwonderd te zijn geweest bij de lezing van de mededeeling van P. en V., doch dat hij weldra de oorzaak ontdekte van het mislukken hunner proefnemingen, deze namelijk, dat P. en V. de ''taenia serrata'' met ''taenia coenurus'' hebben verward, en, meenende aan een schaap maskers van ''coenurus'' gegeven te hebben, dit maskers van ''taenia serrata'' hebben doen inzwelgen. (''Compt/ rend''. ib., pag. 1157). {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Generatio spontanea.''' — Dr. {{sc|schaaffhausen}} te Bonn treedt in eene aan de ''Académie der Sciences'' gedane mededeeling als verdediger der ''generatio spontanea'' op. Door ''generatio spontanea'' ontstaat, dus beweert hij, in gistende vochten, de ''protococcus'', waaruit zich algen, en uit deze weder mossen ontwikkelen, gelijk {{sc|kützing}} waarnam, en S. bevestigt. Onder andere omstandigheden ontwikkelt zich ''Penicillium''. — Wat het dierlijk leven aangaat, dit begint met de vorming van vibrionen (''Vibrio lineola''). Uit deze vormen zich monaden, waarvan weder velen zich vereenigen om ''Polytoma urella'' zamen te stellen, uit welke dan weder een ''Paramecium'' kan ontstaan, die nog verdere metamorphosen kan ondergaan. (''Compt. rend''., Tom LIV, pag. 1046.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Zenuwen der cornea.''' — {{sc|Pappenheim}} is opgekomen tegen de conclusiën van {{sc|kuehne}} aangaande de zenuwen der cornea transparens. P. beweert, dat, in tegenspraak met die conclusiën, de genoemde zenuwen in bogen eindigen en van alle zijden in de cornea dringen, niet, gelijk K. schijnt te meenen, alleen aan den benedenrand. Bovendien meent hij, dat, al kon men die bogen niet opsporen, het getal en de afmetingen der zenuwen, waarvan hier sprake is, reeds ''a priori'' zoude verhinderen om aan te nemen, dat alle punten der cornea er mede in betrekking staan. (Compt. rend., Tom LIV, pag. 936.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} {{nop}}<noinclude></noinclude> hb2w2ljigh58osgkndkefhqk63byivc 219421 219388 2026-04-01T18:57:32Z DoekeHellema 16849 219421 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|61}}</noinclude>(''Compt, rend''., Tom. LIV, pap. 958). Wanneer men al met {{sc|davaine}} erkennen moet, dat de kwestie van de ontwikkeling der entozoën eene gezonde kritiek en nadere onderzoekingen noodig heeft, zoo is het mijns oordeels even zeker, dat er nog vrij wat meer noodig is, dan de slechts tot negative uitkomsten leidende proeven van {{sc|pouchet}} en {{sc|verdier}} (waarbij men niet kan nalaten te denken aan een toeleg om de zaak weder op het terrein der ''generatio spontanea'' terug te voeren), om de positive resultaten van zoo vele bevoegde waarnemers voor nietig te kunnen verklaren. In een volgend No. der ''Comptes rendus'' leest men ook reeds een brief van {{sc|van beneden}}, waarin deze schrijft eerst zeer verwonderd te zijn geweest bij de lezing van de mededeeling van P. en V., doch dat hij weldra de oorzaak ontdekte van het mislukken hunner proefnemingen, deze namelijk, dat P. en V. de ''taenia serrata'' met ''taenia coenurus'' hebben verward, en, meenende aan een schaap maskers van ''coenurus'' gegeven te hebben, dit maskers van ''taenia serrata'' hebben doen inzwelgen. (''Compt/ rend''. ib., pag. 1157). {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Generatio spontanea.''' — Dr. {{sc|schaaffhausen}} te Bonn treedt in eene aan de ''Académie der Sciences'' gedane mededeeling als verdediger der ''generatio spontanea'' op. Door ''generatio spontanea'' ontstaat, dus beweert hij, in gistende vochten, de ''protococcus'', waaruit zich algen, en uit deze weder mossen ontwikkelen, gelijk {{sc|kützing}} waarnam, en S. bevestigt. Onder andere omstandigheden ontwikkelt zich ''Penicillium''. — Wat het dierlijk leven aangaat, dit begint met de vorming van vibrionen (''Vibrio lineola''). Uit deze vormen zich monaden, waarvan weder velen zich vereenigen om ''Polytoma uvella'' zamen te stellen, uit welke dan weder een ''Paramecium'' kan ontstaan, die nog verdere metamorphosen kan ondergaan. (''Compt. rend''., Tom LIV, pag. 1046.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Zenuwen der cornea.''' — {{sc|Pappenheim}} is opgekomen tegen de conclusiën van {{sc|kuehne}} aangaande de zenuwen der cornea transparens. P. beweert, dat, in tegenspraak met die conclusiën, de genoemde zenuwen in bogen eindigen en van alle zijden in de cornea dringen, niet, gelijk K. schijnt te meenen, alleen aan den benedenrand. Bovendien meent hij, dat, al kon men die bogen niet opsporen, het getal en de afmetingen der zenuwen, waarvan hier sprake is, reeds ''a priori'' zoude verhinderen om aan te nemen, dat alle punten der cornea er mede in betrekking staan. (Compt. rend., Tom LIV, pag. 936.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} {{nop}}<noinclude></noinclude> cbheknwwoe7k8vup1lkk5beac7gn5hy 219422 219421 2026-04-01T18:59:08Z DoekeHellema 16849 219422 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="DoekeHellema" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|61}}</noinclude>(''Compt, rend''., Tom. LIV, pap. 958). Wanneer men al met {{sc|davaine}} erkennen moet, dat de kwestie van de ontwikkeling der entozoën eene gezonde kritiek en nadere onderzoekingen noodig heeft, zoo is het mijns oordeels even zeker, dat er nog vrij wat meer noodig is, dan de slechts tot negative uitkomsten leidende proeven van {{sc|pouchet}} en {{sc|verdier}} (waarbij men niet kan nalaten te denken aan een toeleg om de zaak weder op het terrein der ''generatio spontanea'' terug te voeren), om de positive resultaten van zoo vele bevoegde waarnemers voor nietig te kunnen verklaren. In een volgend No. der ''Comptes rendus'' leest men ook reeds een brief van {{sc|van beneden}}, waarin deze schrijft eerst zeer verwonderd te zijn geweest bij de lezing van de mededeeling van P. en V., doch dat hij weldra de oorzaak ontdekte van het mislukken hunner proefnemingen, deze namelijk, dat P. en V. de ''taenia serrata'' met ''taenia coenurus'' hebben verward, en, meenende aan een schaap maskers van ''coenurus'' gegeven te hebben, dit maskers van ''taenia serrata'' hebben doen inzwelgen. (''Compt/ rend''. ib., pag. 1157). {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Generatio spontanea.''' — Dr. {{sc|schaaffhausen}} te Bonn treedt in eene aan de ''Académie der Sciences'' gedane mededeeling als verdediger der ''generatio spontanea'' op. Door ''generatio spontanea'' ontstaat, dus beweert hij, in gistende vochten, de ''protococcus'', waaruit zich algen, en uit deze weder mossen ontwikkelen, gelijk {{sc|kützing}} waarnam, en S. bevestigt. Onder andere omstandigheden ontwikkelt zich ''Penicillium''. — Wat het dierlijk leven aangaat, dit begint met de vorming van vibrionen (''Vibrio lineola''). Uit deze vormen zich monaden, waarvan weder velen zich vereenigen om ''Polytoma uvella'' zamen te stellen, uit welke dan weder een ''Paramecium'' kan ontstaan, die nog verdere metamorphosen kan ondergaan. (''Compt. rend''., Tom LIV, pag. 1046.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Zenuwen der cornea.''' — {{sc|Pappenheim}} is opgekomen tegen de conclusiën van {{sc|kuehne}} aangaande de zenuwen der cornea transparens. P. beweert, dat, in tegenspraak met die conclusiën, de genoemde zenuwen in bogen eindigen en van alle zijden in de cornea dringen, niet, gelijk K. schijnt te meenen, alleen aan den benedenrand. Bovendien meent hij, dat, al kon men die bogen niet opsporen, het getal en de afmetingen der zenuwen, waarvan hier sprake is, reeds ''a priori'' zoude verhinderen om aan te nemen, dat alle punten der cornea er mede in betrekking staan. (''Compt. rend.'', Tom LIV, pag. 936.) {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} {{nop}}<noinclude></noinclude> j4odeja2tuj7ojbq3m3tf9ftlgbc9u2 0 54503 219370 164784 2026-04-01T15:19:09Z Vincent Steenberg 280 219370 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘In de eerste helft van Mei zal, binnen Amsterdam, de Bibliotheek van zaliger Pastoor M. A. van Steenwijk, door de boekhandelaren Gebrs. van Cleef en Frederik Muller in veiling worden gebragt. […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit ''De Tijd'', dinsdag 25 april 1854, [p.&nbsp;2-3]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="De Tijd 1854 no 2129.pdf" from="2" to="3" fromsection="indeeerste" tosection="indeeerste"/> {{lijn|6em|align=left}} {{References|85%}} [[Categorie:De Tijd, 1854, Nummer 2129]] sm54dgic8yneoe7aby9vw0b2ectbujy 100 80872 219395 211084 2026-04-01T17:25:30Z Vincent Steenberg 280 +bron 219395 wikitext text/x-wiki {{Infobox thema | naam = Theoretische economie; algemeen | afbeelding = The Economist Collection.jpg | alt = | beschrijving = Dit is een overzicht van alle op [[Wikisource:Over Wikisource|Wikisource]] aanwezige bronnen over theoretische economie met algemene inhoud }} == Tijdschriften en overige seriële publicaties == *''De Nederlandsche Hermes. Tijdschrift voor koophandel, zeevaart en nijverheid'' (1826-1830).<br>Aankondigingen en recensies: **Anoniem (7 juli 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 158/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&nbsp;3-4]. [[Bestand:Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant 1913 no 143 advertisement Ons Maandblad.jpg|thumb|left|400px|Advertentie uit de ''Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant'', 21 juni 1913.]] {{clearboth}} == Economisch en administratief onderwijs == *Anoniem (23 september 1927) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 100/Nummer 32532/Ochtendblad/Handels Hoogeschool|‘Handels Hoogeschool’]], ''Algemeen Handelsblad'', Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. *Anoniem (13 juli 1936) [[Dagblad van Noord-Brabant/Jaargang 76/Nummer 15594/Middelbare Handelsavondschool|‘Middelbare Handelsavondschool. Een dubbel jubileum herdacht. - Oud-burgemeester Van Sonsbeeck spreekt een herdenkingsrede uit’]], ''Dagblad van Noord-Brabant'', p.&nbsp;5-6. *X. (18 juni 1852) [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 49/Iets over het onderwijs voor aanstaande handelaren en industriëlen|‘Iets over het onderwijs voor aanstaande handelaren en industriëlen [ingezonden]’]], ''Groninger Courant'', [p.&nbsp;2]. == Geschiedenis van de economie == Hierbij: Scholen en personen *Anoniem (1782), [[Het leeven van Ridder WILLIAM PETTY|"Het leeven van Ridder William Petty"]], in: ''Algemeene Oefenschoole van Konsten en Wetenschappen'', afd. 5, deel 3, p.&nbsp;39-43. ;Leroy-Beaulieu, Paul (1843-1916) *Anoniem (26 april 1881) [[Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage/Jaargang 215/Nummer 97/België|‘België’]], ''Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage'', [p.&nbsp;581]. [[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal economie]] hsz50plygsq83bif7c217tx9pe14mi4 104 81738 219376 216477 2026-04-01T15:32:41Z Vincent Steenberg 280 typo 219376 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude>{{RH|{{larger|'''1'''}}|{{larger|'''NIEUW ROTTERDAMSCHE COURANT. — DONDERDAG 26 OCTOBER 1916 — AVONDBLAD, A.'''}}|{{Larger|'''1'''}}}} {{lijn}} {{c|{{xx-larger|Avondblad, A.}}}} {{lijn|height=5px}}{{lijn}} {{c|{{larger|'''Letteren en Kunst.'''}}}} {{lijn}} <section begin="dealtzangeresjacoba"/>{{gap}}De altzangeres Jacoba Repelaer van Driel zal lin November eenige liederavonden geven met Anton Verhey. De data zijn vastgesteld als volgt: Rotterdam Maandag 20, Haarlem 16, Amsterdam 22, ’s-Gavenhage 23 en Utrecht 27 November{{grijs|[.]}} {{lijn|3em}} <section end="dealtzangeresjacoba"/> <section begin="ejvwisselingh"/>{{c|'''E. J. v. Wisselingh.'''}} {{c|(Slot.)}} {{rechts|Gebouw Panorama Mesdag.|2em}} {{gap}}Men schrijft ons uit Dean Haag: <br>{{gap}}De schilder Bastert, die in zijn groote schildeijen zoo afgemeten en koud kan zijn, is hier met een viertal kleine werkjes vertegenwoordigd, die de herfststemming op ’t land gevoelvol vertolken. Zijn groote werken zouden het, gelooven wij, in het omringende gezelschap niet uithouden, met deze kleine, stemmigsvolle en zuivere tafreeltjes gaat dat best. De kinderen aan ’t strand van Akkeringa, het stationsplein van de Zwart van zulk een sonoren klank, houden het naast de grootsche Breitner zeer goed uit; zij wekken zelfs zeer duidelijk de aandacht, wat op zichzelf, den machtigen nabuur in ’t oog gehouden, eigenlijk de allergrootste lof is dien men hun kan uitdeelen. Bij de van Wisselingh-collectie zijn eenige ongemeene werkjes. Een Hervier, die een dorp in schrille lichtwerking weergeeft en een aquarel van Jongkind: Antwerpen, frlsch en gul geaquarelleerd, modern als ontstond ze in deze dagen. Spraken we al van den somber schoonen Willem Roelofs met zijn groot gevoel in de landschaplijnen? Eenige van Goyens hooren in dit milieu te huis. Er is van te genieten, zelfs zonder de bekoring mee te tellen, die van een oud schilderij uitgaat, modern als ze ook al zijn in hun loutere, natuurvertolking. Van Goyen, Jongkind, Roelofs en Gabriel, vier meesters uit verschillende eeuwen of eeuwgedeelten en met zooveel overeenkomstig in hun natuuraanschouwing! <br>{{gap}}Gabriels talent is vertegenwoordigd met den statigen eenvoud zijner teekeningen en met die rijpe, bestorven schilderijen, die even oprecht van kleuruiting als ongewild en rechtaf argeloos, van visie zijn. Doch argeloosheid veronderstelt kinderlijkheid en Gabrel is daarvoor te snedig, te natuurlijk-bewust van de waaarde die de zuiverheid bezit. Zijn zien der natuur is tegenover dat van een Bauer te stellen, die in de nuchture waarheid geen poezie kan ontdekken doch droomen behoeft of, zoo het droomen aan de werkelijkheid ontleend zijn, dan toch met een feëerieke allure. In de boogschutters van Bauer is de meester in zijn element: een landschap van steile lei-blauwe rotsen schiep hij, temidden waarvan bergbewoners met pijl en boog elkaar bevechten. Hebben deze menschen ooit bestaan? We meenen hen veilig voor een fantasie van Bauer te mogen aanzien. Niettemin is deze droom als een werkelijkheid gebeeldhouwd: de reeële onwezenlijkheid van een Arthur van Schendel. Want wijd is de wereld in dit door bergen begrensde landschap: uitgestrekt en de levendig in actie zijnde mensch, zoo nietig in het landschap, is hevig in zich zelf. Hier is het wijde gevoel uitgedrukt, ’t welk een sprookje in zijn uitbeelding noodig heeft: een wereld waarin een andere wereld beweegt. De menschen, zijn zoo klein tusschen de grimmige reuzen, die dommelende rotsen zijn, doch zij meenen zichzelf de wereld alleen! {{lijn|3em}} <section end="ejvwisselingh"/> <section begin="menschrijftons"/>{{gap}}Men schrijft ons uit Leiden: <br>{{gap}}Voor de pas opgerichte Leidsche Kunstclub de Sphynx heeft gisterenavond in den Vergulden Turk de heer Theo van Doesburg uit Haarlem een voordracht gehouden over de ontwikkeling van de schilderkunst van Simabue tot Kandinsky. <br>{{gap}}Spreker meende bij zijn beschouwing niet verder te moeten terug gaan dan tot de 13de eeuw, tot de Italiaansche schilders Simabue en Giotto, die zijn begonnen de schilderkunst los te maken van de wandschildering en het zelfstandige schilderij deden ontstaan. Echter niet zelfstandig voor wat de voorstelling betreft, die nog langen tijd onafhankelijk bleef en was van de religie, tot dat een tweede groote periode kwam in het bijzonder vertegenwoordigd door de oude Hollanders, die in hun werken slechts de natuurlijke werkelijkheid beoogden. Ook Rembrandt behoorde tot dezen, doch naast de natuurlijke werkelijkheid, het licht en de kleur ging zich bij hem ook een geestelijke werkelijkheid, iets van zichzelve, manifesteeren, waarmede het subjectieve element in de schilderkunst zijn intrede deed. De eeuw van Rembrandt was een dood tijdperk van poudre de riz en van pruiken, van verstijvend klassicisme. Deze huldiging van het Grieksch-Romeinsche ideaal van den vorm heeft in Frankrijk zijn voornaamsten vertegenwoordiger gevonden in David. Tijdens de nawerking van de Fransche revolutie ontstond schier een nieuwe groep, die der naturalistische romantici, zooals De la Croix e.a. Op dezen volgden de Barbizonners, die in de kunst weer de volle natuurlijkheid brachten. <br>{{gap}}De voortschrijdende ontwikkeling der kunst, waarbij de eene kunstvorm groeit uit den anderen, brengt vervolgens het impressionisme, dat niet is een weergeven van indrukken zonder meer, doch tevens is een uiten van gevoelens in toon en kleur: een toonverhoudingskunst. Bijvoorbeeld een groene appel op een rood kleed wordt niet geschilderd, om dien appel of om dat kleed, doch om de groene kleur naast de roode. Men vindt dit impressionisme reeds bij Rembrandt, Vermeer en andere oude Hollandsche schilders, van wie het via Engeland naar Frankrijk terug keert. <br>{{gap}}Op het impressionisme, dat Daumier als de meest krachtige wegbereider tot het onafhankelijke schilderij der toekomst doet zien, volgt het neo-impressionisme, of luminisme (Signac, Seurat), als overgang tusschen welke beide men Pisarro en Sisley zou kunnen noemen. De Hollander Vincent van Gogh en de Franschman Paul Cézanne vormen van dit luminisme het hoogtepunt. Door Van Gogh is eigenlijk de kiem gelegd van het expressionisme, dat later de tegenbeweging zou worden van het impressionisme. <br>{{gap}}Cézanne bracht een nieuwe vlakverdeeling en een vernietiging van het perspectivistische, de „trompe de l’oeil”, in het schilderij. En zoo kwam men langzamerhand tot het volkomen loslaten van het object in het schilderij, tot het abstraheeren der kunst van de natuur. Dit was de derde periode in de schilderkunst. <br>{{gap}}Cézanne leerde reeds dat alles om ons heen tot 5 mathematische natuurvormen is terug te brengen. Nu is er veel verschil van meening of kunst en wetenschap al dan niet één mogen zijn; of de eerste alleen op de emotie mag berusten; of men terugkeeren zal tot het klassieke beeld: tot de natuurof niet. Zoo was het begin der 20ste eeuw een kris-kras van allerlei stroomingen. Spreker gaf hierbij een overzicht van het cubisme, dat onderscheiden wordt in zuiver physisch of visueel, orphisch of rythmisch, en intuïtief cubisme. <br>{{gap}}Ten slotte beschreef spreker, hoe op het slagveld der artistieke energie, dat het begin der 20ste eeuw te aanschouwen gaf, iemand uit het rijk van den knoet verscheen: Kandinsky, die, gezeten op het hooge paard der lyriek, ons het zuiver abstracte kunstwerk is komen brengen. Spreker schetste hierbij den ontwikkelingsgang, welke Kandinsky tot zijn tegenwoordige inzichten heeft gebracht en hoe o.m. het luisteren naar muziek, o.m. het hooren van Wagner’s Lohengrin, daarop een machtigen invloed hebben uitgeoefend, en hoe hij van de schilderkunst dezelfde werking wenscht als van de muziek. En gelijk de muziek, die de natuur wil nabootsen, meestal een onzuivere is, zoo is het ook met de schilderkunst. De kunst heeft thans de krukken der natuur afgeworpen: zij moet op eigen beenen loopen. Spreker teekent dit door een anecdote over Kandinsky. Op een schemeravond, na een heerlijke „plain-air” schildering zijn atelier binnentredend, ondervond hij een ongekend betooverende kleurenwerking van een schilderij, dat naderhand bleek op zijn kant te hebben gestaan. Hoe hij later het schilderij ook plaatste, het gelukte hem niet de zelfde machtige gewaarwording nog eens te beleven. En wat bleek hem ten slotte? Dat de natuurlijke voorstelling hem daartoe in den weg stond. <br>{{gap}}Zoo is Kandinsky gekomen tot het loslaten van alle onderwerpen. Verder zegt Kandinsky, dat een toeschouwer niet vóór, maar in het schilderij moet staan. Eerst als hij dit contact weet te krijgen, kan hij van het kunstwerk genieten. <br>{{gap}}In ons land vinden zijn theorieën toepassing bij een aantal schilders o.a. Mondriaan, Alma en de Winter. <br>{{gap}}Na aldus de ontwikkeling der schilderkunst te hebben geschetst, verduidelijkte de heer Van Doesburg zijn voordrachten door het vertoonen van een serie lichtbeelden. {{lijn|3em}} <section end="menschrijftons"/> <section begin="opdegisteren"/>{{gap}}Op de gisteren voortgezette veiling van antiquiteiten enz., door de fa. A. Mak te Dordrecht, zijn nog de volgende prijzen besteed: No. 20, Rozenh. Saloncommode, ƒ&nbsp;1350; No. 557, stel van vijf, ƒ&nbsp;1225. <section end="opdegisteren"/> <section begin="wetenschappelijkeberichten"/>{{lijn|height=5px}} {{c|{{larger|'''Wetenschappelijke Berichten.'''}}}} {{lijn}} <section end="wetenschappelijkeberichten"/> <section begin="vanhetethnografische"/>{{gap}}Van het {{sp|ethnografische museum te Bern}} is het verslag over 1915 verschenen; misschien is het al vroeger verschenen, maar eerst nu is het over de grens gekomen. Op heel wat verslagen is het citaat toepasselijk uit Picolomini „Spät kommt Ihr, doch Ihr kommt”{{grijs|[.]}} Sommige komen heelemaal nlet; Batavia bewaart de publiciteit van het genootschap voor kunsten en wetenschappen tot betere tijden, omdat, indien er een mail wegraakt, de ontbrekende nummers niet te vervangen zijn. <br>{{gap}}Het ethnografisch museum van Bern is er een met een zeer opgewekt leven; er wordt gewerkt en de directeur, dr. Zeller, heeft altijd iets merkwaardigs of iets moois te toonen aan bezoekers die daarin belang stellen. Hij is op den duur bezig met het zoeken naar correspondenten, die voor het museum nuttig kunnen werkzaam zijn; in het Tamiangsche (Oostkust van Sumatra) heeft hij nu een meneer aan ’t lijntje, die vroeger al in de Bataklanden gereisd en daar verzameld heeft, en deze toevallig bijeengebrachte voorwerpen aan het museum van Bern ten geschenke gaf. Intusschen verraadt toch deze collectie reeds den flair van den verzamelaar om goede stukken, nl. echte, authochtone, op te sporen, zelfs oude, niet meer bestaande, zooals menschen beweren die zich niet druk maken over deze dingen. Voorzien van een „Sammelprogramm” zal deze correspondent nog wel beter worden, meent de directeur. En op Java zal, van wege dit museum, systematisch en op groote schaal verzameld worden, ten behoeve van het nieuwe gebouw, waarin het merkwaardigste van de maleische eilanden-wereld een onderkomen zal vinden. Zwitserland stelt onze koloniën wel op prijs, vooral nu er van elders zoo weinig los komt. <br>{{gap}}Daarover klaagt het verslag aan het slot, waar het den zwaren druk gedenkt van den oorlog op het wetenschappelijk leven, allerwege, ook in de neutrale landen van Europa; de musea ondervinden de stremmingen in den toevoer, het verminderde bezoek en, daarmede verband houdende, de dalende inkomsten. <br>{{gap}}Uitvoerig is dr. Zeller over een serie Siamsche munten, zooals het Rotterdamsche museum er niet lang geleden ten geschenke kreeg, bijna bolvormige stukjes zilver, waarin als muntteeken een scheprad geslagen is en die als bewijs van herkomst den indruk van het Siamsche drieledige zonnescherm te zien geven. Het zijn stukken van 4 tikal (64 gram) tot 1 pal. (0.5 gr.), die ook tegenwoordig, naast de nieuwerwetsche munten, nog gangbaar zijn, maar ijverig opgekocht worden door Europeanen, die er een oogje aan laten soldeeren en zo als vestknoopjes gebruiken. <br>{{gap}}Voors stelt hij de vraag of poppen museum-voorwerpen mogen zijn, en wel naar aanleiding van de ontvangst eener verzameling Chineesche figuurtjes, die allerlei typen uit het volksleven doen zien. En het antwoord luidt, dat zij stellig in een museum behooren, indien aan de bezoekers iets bijgebracht wordt, dat zij op andere manier niet onder de oogen krijgen. De schrijver haalt als voorbeeld aan den toestel, waarmede in Egypte water opgevoerd wordt, de sakié, een soort noria met put-emmers langs een riem zonder eind, die door een afbeelding moeilijk, door een model dadelijk te begrijpen es. <br>{{gap}}Van de Filippijnen kreeg het Berner museum een collectie, die niet onbelangrijk schijnt, naar de beschrijving te oordeelen; alleen plaatsen wij een vraagteeken waar sprake is van houten schilden {{sp|in den trant van de Borneosche}} aan beide zijden besneden met geometrische ornamenten. Te dezer plaatse herinneren wij ons te kunnen vermeden, dat in het Rotterdamsche museum onlangs een tafel-vitrine ingericht is voor de kleine collectie, die deze inrichting van de Filippijnen bezit. Uitgezonderd de merkwaardige lansen, die in de nabijheid tentoongesteld zijn, is het voorhandene grootendeels door aankoop verkregen uit de dubbelen van de collectie-Schadenberg, en dus van klassieke herkomst. Uit den heel ouden tijd zijn eenige stukken van den heer Meerkamp van Embden, o.a. fraaie bamboe kammen met haneveeren. <br>{{gap}}Opmerkelijk is, dat dr. Zeller gaarne ethnologische paralellen toont; zoo kreeg hij uit Oost-Borneo twee kleine kooitjes van bamboe, waarin de Dajakscho jeugd allerlei insecten bergt. Bij deze gelegenheid herinnert hij aan de Japansche zede om krekels als huisdieren in kooitjes te houden: en aan de „{{grijs|[onleesbaar]}}”, waarin Zwitsersche kinderen allerlei diertjes bewaren. Eenigszins ter zijde staan de bamboe waarin de Javaan vechtkrekels bewaart en het korfje waarin hij de diertjes laat vechten; want dit is niet een kinderspel, maar een dobbelspel. Op een andere bladzijde wijst hij op de overeenkomst van antilopenhorns en tijgertanden als amuletten, zoowel in de Bataklanden als in West-Afrika. <br>{{gap}}Sprekende over de verzameling uit de Bataklanden, roemt hij de mooie houten beeldjes op kalebassen: en noemt hij {{grijs|[onleesbaar]}}-gereedschap, lampen en klokken van brons „uitloopers van een in de kuststreken zeer ontwikkelde metaal-gieterij”. Dit moet een schrijffout zijn; er is op Sumatra niet zoo heel veel metaaltechniek, maar stellig niet in de kustlanden – tenzij men de kust goed breed noemt. {{lijn|3em}} <section end="vanhetethnografische"/> <section begin="indegisteren"/>{{gap}}In de gisteren gehouden vergadering van het {{sp|Genootschap ter Bevordering van Natuu}}r-,{{sp| Genee}}s- en{{sp| Heelkunde te Amsterdam}} zijn als nieuwe leden, ingevolge art. 27 der „Wet” door het algemeen bestuur ter verkiezing voorgedragen en gekozen: J. P. Bijl, arts, Utrecht; dr. H. K. de Haas, Rotterdam; dr. J. C. M. Hartman, arts, Laag-Soeren; prof. dr. J. C. Kapteijn, Groningen; dr. Dan. de Lange Jr., Utrecht; J. A. W. van Loon, arts, Utrecht; A. Nleuwenhuijse, arts, Amsterdam; P. Nleuwenhuijse, arts Bloemendaal; C. Pino, arts, Amsterdam; dr. P. C. Romkes, arts, Groningen; A. E. Sitsen, arts, Soerabaya; dr. H. A. Vermeulen, Utrecht; dr. D. de Vries Reilingh, arts, Groningen; prof. dr. W. van der Woude, Leiden; C. A. Cammaorts, arts, Hontenisse; <br>{{gap}}en, ingevolge de artikelen 26 en 28 van de „Wet” in 1916 door de secties tot leden gekozen: <br>{{gap}}{{sp|Eerste Sectie:}} dr. G. C. A. van Dorp, Katwijk; dr. H. P. Heineken, Amsterdam; mej. dr. Joh. Hoeflake, Amsterdam; dr. W. C. de Leeuw, Amsterdam; dr. E. E. Mogendorff, Utrecht; dr. W. J. H. Moll, Utrecht; dr. W. J. de Mooy, Leiden; mevr. dr. E. Hoogenboom-Smid, Deventer; dr. F. Zernike, Groningen; dr. J. Moll van Charante, Voorschoten. <br>{{gap}}{{sp|Tweede Sectie:}} Dr. H. Aldershoff, arts, Utrecht; dr. W. E. Emous, Amsterdam; A. Gans, arts, Java, dr. J. J. Halbertsma, arts, Amsterdam; dr. J. de Hartogh Jr., arts, Amsterdam; dr. J. Lankhout, arts, ’s-Gravenhage; J. van Roojen, arts, Amsterdam; E. P. Snijders, arts, Medan; A. J. L. Terwen, arts, Amsterdam. <br>{{gap}}{{sp|Derde Sectie:}} Dr. J. W. van Bisselick, arts, Rotterdam; M. C. A. Bijleveld, arts, Haarlem; A. S. Jacobson, arts, Amsterdam; J. Leopold Siemens, arts, Amsterdam; dr. A. van Tienhoven, arts, (tijdelijk in Frankrijk); dr. A. J. IJzerman, arts, Amsterdam. <br>{{gap}}{{sp|Vierde Sectie:}} Dr. C. E. Benjamins, arts, Utrecht; E. Hekma, arts, Groningen; dr. C. J. C. van Hoogenhuyze, arts, Utrecht; dr. J. W. Jongmans, Leiden; dr. G. F. Rochat, arts, Utrecht; dr. N. L. Söhngen, chem. ing., Groningen; dr. J. J. Tesch, Leiden; dr. Ernst de Vries, arts, Leiden; dr. D. H. Wester, apoth., ’s-Gravenhage; dr. K. Zijlstra, Wageningen. {{lijn|3em}} <section end="indegisteren"/> <section begin="inhetonlangs"/>{{gap}}In het onlangs verschenen jaarverslag over 1915 van ’s {{sp|Rijks Prentenkabinet}} staat: <br>{{gap}}„{{sp|Documente}}n-{{sp|verzamelin}}g. De hoor P. Haverkorn van Rijswijk schonk een belangrijke collectie brieven van moderne Nederlandsche kunstenaars, op voorwaarde, dat deze niet voor tien jaar na het overlijden van de schrijvers zullen worden gepubliceerd of zelfs aan de bezoekers van het kabinet getoond.” <br>{{gap}}Worden meer verzamelingen van dezen aard op deze wijze in bewaring geschonken, dan zal het nageslacht een goede bron meer hebben voor de kennis van de hedendaagsche meesters in de schilderkunst. {{lijn|3em}} <section end="inhetonlangs"/> <section begin="inengelandis"/>{{gap}}In Engeland is een groote beweging gaande om de aangifte van {{sp|geslachtsziekte}}n, gelijk in Denemarken, verplicht te stellen. Vele mannen van invloed als Lord Sydenham, voorzitter van den nationalen raad tot bestrijding van geslachtsziekten, Sir Thomas Barlow, de bisschop van Southwark en vrouwen van aanzien als Lady Barrett, de hertogin van Bedford, mevrouw Lloyd George, Lady Askwith, mevrouw E. Pankhurst, mevrouw Will Crooks enz., hebben zich voor het plan verklaard. <section end="inengelandis"/> <section begin="kerknieuws"/>{{lijn|height=5px}} {{c|{{larger|'''Kerknieuws.'''}}}} {{lijn}} <section end="kerknieuws"/> <section begin="deprotestanthet"/>{{gap}}De Protestant, het orgaan van de Evangelische Maatschappij, geeft als bijlage een fraaie wedergave van {{sp|een portret van den jongen Prins Willem}} (alweer Willem de Zwijger genoemd) van Antonis Moor. In een bijschrift lezen wij: <br>{{gap}}„Aan den vooravond eener algemeene vergadering van de Evangelische Maatschappij, die met oprechtheid, verstand en ernst hare houding zal moeten bepalen in de aangelegenheid der grondwetsherziening, welke voor ons volk even belangrijk als gevaarlijk schijnt te kunnen worden, geven wij een jeugdportret van den edelsten held onzer geschiedenis, opdat wij te lichter aan hem indachtig mogen blijven bij het moeilijke werk dat ons wacht. Niet alleen strekke zijn karakter ons tot voorbeeld, maar zijn voorbeeld strekke ons tot leering hoe, wie zichzelf ten doode toe opoffert voor anderen, ten slotte te weeg brengt wat hem als geestelijke taak van hoogarhand op de schouders is gelegd.” {{lijn|3em}} <section end="deprotestanthet"/> <section begin="hetweekbladvoor"/>{{gap}}Het Weekblad voor de Vrijzinnige Hervormden merkt op, dat de uitnoodiging van de {{sp|Noord-Hollandsche Traktementsvereeniging}} aan vrijzinnige gemeenten in die provincie om een door den predikant aanbevolen collecte voor haar te houden, niet behoeft af te stuiten op de overweging van den predikant, dat hij dan voor eigen huis moet pleiten, aangezien de collecte niet voor hem bestemd is, maar voor de vereeniging, die uit de opbrengst een duurtetoeslag zal geven aan de vrijzinnige predikanten in de provincie, die er het meeste behoefte aan hebben. {{lijn|3em}} <section end="hetweekbladvoor"/> <section begin="ingezonden"/>{{c|({{sp|Ingezonde}}n.)}} {{gap|6em}}M. de Redacteur, {{gap}}Mag ik u de volgende rectificatie verzoeken in het verslag van de vergadering van den Nederlandschen Protestantenbond, Dinsdagavond geplaatst? Ik las daar, met eenige vebazing, de woorden „Dr. C. E. Hooykaas eischt, dat het hoofdbestuur er op aansture dat de actie der Vrijzinnige Hervormden in het Bondswerk worde opgenomen.” <br>{{gap}}Dat doet denken aan schokkende plannen, die ik zou geopperd hebben. In werkelijkheid heb ik eenvoudig gevraagd, naar aanleiding van den overgang van enkele Bondsafdeelingen in afdeelingen van de Vereeniging van Vrijzinnig Hervormden, hoe het stond met de groepsgewijze toetreding van vereenigingen, die indertijd op voorstel van het hoofdbestuur reglementair mogelijk is gemaakt. Wordt deze bevorderd, en is ’t mogelijk door ’t dien kant uit te sturen, de N. P. B. meer en meer tot de centrale corporatie van alle vrijzinnig-godsdienstigen te maken? {{rechts|Met dank voor de plaatsing{{gap}}<br>uw dw.{{gap|6em}}<br>C. E. HOOYKAAS.{{gap|4em}}}} {{lijn|3em}} <section end="ingezonden"/> <section begin="nedhervormdekerk"/>{{c|{{sp|Ne}}d.{{sp| Hervormde Ker}}k.}} {{gap}}{{sp|Beroepen}} te Woubrugge (toez.) ds. A. C. Enkelaar te Jaarsveld. <section end="nedhervormdekerk"/> <section begin="provincialestaten"/>{{lijn|height=5px}} {{c|{{larger|'''Provinciale Staten.'''}}}} {{lijn}} <section end="provincialestaten"/> <section begin="noordholland"/>{{c|NOORD-HOLLAND.}} {{gap}}Gedeput. Staten stellen voor, o.a. de volgende subsidies te verleenen: <br>{{gap}}Aan de provinciale commissie tot bevordering van de veefokkerij in Noord-Holland voor elk der jaren 1917, 1918 en 1919 een toelage van ten hoogste f&nbsp;5000; <br>{{gap}}aan elk der Vereenigingen tot exploitatie van de proeftuinen, verbonden aan de Rijkstuinbouwwinterscholen te Aalsmeer, Hoorn en Alkmaar jaarlijks en tot wederopzegging toe een bedrag van ten hoogste de gezamenlijke bijdragen van particulieren, gemeenten, waterschappen of andere instellingen, doch tot een maximum van f&nbsp;1000; <br>{{gap}}aan de Vereeneging tot oprichting en instandhouding van een openbare leeszaal en boekerij te Alkmaar, tot wederopzegging een bijdrage van ten hoogste f&nbsp;400 per jaar; <br>{{gap}}aan de provinciale regelingscommissie voor de paardenfokkerijen Noord-Holland voor elk der jaren 1917, 1918 en 1919 een toelage van ten hoogste f&nbsp;5000; <br>{{gap}}ten behoeve van het vaccinatiebureau voor Haarlem en Omstreken voor elk der jaren 1917, 1918 en 1919 een subsidie van ten hoogste f&nbsp;500; <br>{{gap}}aan de Vereeniging De Tuinbouw te Grootebroek voor de laatste maal, ten behoeve van haar proeftuin voor het jaar 1916 een bijdrage van ten hoogste f&nbsp;500. <br>{{gap}}Gedeputeerde Staten stellen voorts voor, buiten verdere behandeling te laten het adres van het bestuur der Middelbare Technische School Amsterdam (tevens Kweekschool voor Machinisten), omdat het bestuur aan B. en W. van Amsterdam heeft medegedeeld, dat het met het oog op de hooge materiaalprijzen, voorloopig van de voorgenomen uitbreiding heeft afgezien. <br>{{gap}}Gedeputeerde Staten stellen voor, afwijzend te beschikken op het verzoek van den raad der gemeente Texel om de jaarlijksche subsidie ten behoeve van de zeevaartschool dier gemeente tot f&nbsp;2600 te verhoogen. {{lijn|3em}} <section end="noordholland"/> <section begin="overijsel"/>{{c|OVERIJSEL.}} {{gap}}Gedeputeerde Staten stellen voor, afwijzend te beschikken op het verzoek van het bestuur der Vereeniging Openbare Leeszaal en Bibliotheek te Zwolle om een jaarlijksche subsidie van ƒ&nbsp;1000, daar een openbare leeszaal meer een plaatselijk dan een provinciaal belang is. <section end="overijsel"/> <section begin="rechtzaken"/>{{lijn|height=5px}} {{c|{{larger|'''Rechtzaken.'''}}}} {{lijn}} <section end="rechtzaken"/> <section begin="rechtbankterotterdam"/>{{c|RECHTBANK TE ROTTERDAM.}} {{c|{{sp|Strafzittin}}g.}} {{gap}}De 24 jarige voorklinker J. B. te Hendrik-Ido-Ambacht en de 21-jarige stoker D. v. E. te Dirksland, beiden recidivist en gedetineerd in het huis van bewaring alhier, stonden terecht wegens diefstal door twee vereenigde personen, subs. heling. Aan beklaagden was ten laste gelegd, dat zij te Rotterdam – in een logement aan de Delftsche Vaart – op of omstreeks 12 September, tezamen en in vereeniging, althans ieder voor zich een gouden horloge met metalen ketting, althans een horloge met ketting, zouden hebben weggenomen ten nadeele van J. Tromp. Subsidiair was diegene der beklaagden, van wien mocht blijken, dat hij zich niet aan den diefstal had schuldig gemaakt, ten laste gelegd, dat hij het horloge met ketting uit winstbejag zou hebben verborgen, door het van de plaats waar de diefstal gepleegd was, te verwijderen, ten einde het aldus aan de nasporingen van de politie te onttrekken en dit met het oogmerk om na verkoop een deel van de opbrengst ten geschenke te zullen ontvangen, althans voor zich te behouden. <br>{{gap}}Alvorens de rechtbank een aanvang maakte met het verhoor der beklaagden, verzocht jhr. mr. J. J. W. Pompe van Meerdervoort, verdediger van den tweeden bekl., een incident te mogen opwerpen. Nadat de gebruikelijke vragen aan bekl. gesteld en door hen beantwoord waren, verleende de rechtbank mr. Pompe van Meerdervoort daartoe verlof. <br>{{gap}}Mr. Pompe van Meerdervoort bepleitte vervolgens nietigverklaring van de dagvaarding. Pleiter ontwikkelde bezwaren tegen de subsidiaire tenlastelegging met name tegen de clausule: dat „diegene der beklaagden, van wien mocht blijken, dat hij zich niet aan bovengenoemden diefstal had schuldig gemaakt” zich dan aan heling zou hebben schuldig gemaakt. Naar het oordeel van den verdediger stond het vast, dat een bekl. niet uit omstandigheden buiten de dagvaarding zelve moest kunnen weten wat hem ten laste gelegd was; pleiter ondersteunde zijn meening met een beroep op een arrest van den Hoogen Raad, d.d. 10 December 1904, weekblad 6595, te vinden in Hulshoff pag. 146. Op dezen grond vroeg Mr. Pompe nietigverklaring der dagvaarding en de onmiddellijke invrijheidstelling van bekl. <br>{{gap}}Repliek van het O. M., waargenomen door mrr. Böthlingk, en dupliek volgden. <br>{{gap}}Na vergadering in raadkamer wees de rechtbank het verzoek tot nietigverklaring, van de dagvaarding en onmiddellijke invrijheidstelling van bekl. af. De rechtbank verwierp de aangevoerde bezwaren, overwegende ten eerste, dat deze slechts de subsidiaire ten laste legging raakten en ten tweede, dat uit de subsidiaire tenlastelegging duidelijk bleek, dat aan belde beklaagden subsidiair heling was ten laste gelegd. <br>{{gap}}Vervolgens ging de rechtbank tot het verhoor van beklaagden over. <br>{{gap}}De eerste bekl. verklaarde, dat niet hij, maar de ander den diefstal had gepleegd. Hij zou hebben gezien, dat v. E. een zijner handen naar het vest van Tromp had gebracht, welk vest aan een knop van Tromps ledikant had gehangen en uit een zak van dat vest het horloge gehaald had. Met Tromp en v. E. had bekl. den nacht van 11 op 12 September in het logement aan de Delftsche Vaart doorgebracht en een kamer gedeeld; een vierde persoon was er niet op de kamer geweest. <br>{{gap}}Nadat v. E. den diefstal gepleegd had, zou hij aan B. het horloge met ketting hebben gegeven en B., begrijpend wat v. E. daarmee bedoelde, was bereid geweest het te gezamenlijken bate te gaan verkoopen. <br>{{gap}}Het plan was toen geweest, dat B. er alleen op zou uitgaan, maar ten slotte hadden bekl. zich tezamen op weg begeven. Op de Maasbrug gekomen, hadden zij bemerkt, dat een agent van politie hen in ’t oog hield en zou v. E. tot B. hebben gezegd: d&nbsp;.&nbsp;nder het weg. Inplaats van aan dien wenk gehoor te geven, had B. het horloge en den ketting in een der jaszakken van Van E. laten glijden – hij kon niet verklaren waarom. <br>{{gap}}Van E. verklaarde anders. Volgens hem had B. den diefstal gepleegd; dat vermoedde hij althans. B. had hem wakker gemaakt en hem het horloge laten zien; bekl. had toen wel begrepen dat het van diefstal afkomstig zou zijn en was graag bereid geweest een deel van de mogelijke opbrengst aan te nemen. <br>{{gap}}Overigens stemde de verklaring van Van E. met die van B. overeen. <br>{{gap}}Een agent van politie verklaarde, dat hij beklaagden aangehouden had, nadat hij had vernomen dat er aangifte van den diefstal gedaan was en beklaagden er van werden verdacht dien te hebben gepleegd. Hij had bij de aanhouding v. E. tot B. hooren zeggen: wat mot ik met dat ding, ze zouen nog denken dat ik het gestolen heb. <br>{{gap}}Vervolgens werden nog een agent van politie, de benadeelde en de logementhouder gehoord. De twee laatsten legden verklaringen af betreffende de ontdekking van den diefstal en de aangifte. <br>{{gap}}Het O. M. zette uiteen, dat naar zijn meening het bewijs van het primair ten laste gelegde geleverd was. Het eische ter zake van diefstal door twee vereenigde personen, bij herhaling, tegen ieder der bekl. één jaar gevangenisstraf. <br>{{gap}}Mr. H. A. van der Held meende, dat het bewijs van den diefstal tegen den eersten bekl. niet geleverd was en vroeg vrijspraak. <br>{{gap}}Jhr. mr. J. J. W. Pompe van Meerdervoort was van oordeel, dat het bewijs van den diefstal in geen geval was geleverd, dat althans niet was bewezen wie den diefstal had gepleegd. Zoolang dat niet bewezen was, kon naar pleiters meening ook het bewijs van de heling niet als geleverd worden beschouwd. <br>{{gap}}Ook deze verdediger concludeerde tot vrijspraak. {{gap}}Op 22 September had de 23-jarige varensgezel A. D. van hier, recidivist en gedetineerd, in een café aan de Heerenstraat alhier den koopman J. v. Vliet diens portemonnaie met inhoud ontrold. Volgens de dagvaarding had de inhoud van de portemonnaie uit 4 rijksdaalders en een gulden bestaan; van Vliet gaf evenwel op, dat er 5 rijksdaalders, een gulden, drie kwartjes en een dubbeltje in waren geweest. De portemonnaie, de kwartjes on het dubbeltje had van Vliet onmiddellijk teruggekregen. Er waren later op bekl. nog drie rijksdaalders gevonden en in beslag genomen. <br>{{gap}}Ter zake van diefsal bij herhaling eischte het O.M. vier maanden gevangenisstraf. <br>{{gap}}Mr. H. F. van Walsem pleitte clementie. {{gap}}De 47-jarige kantoorbediende H. C. B. alhier stond rerecht ter zake van poging tot verboden uitvoer. Op 23 Januari had bekl., via procuratiehouder der firma Borleffs & Co. alhier, 5 balen ongebleekte katoenen manufacturen door den sleepersknecht S. C. Mulder uitvoer naar Duitschland doen aangeven. Bij onderzoek was vervolgens gebleken, dat de inhoud der balen uit verbandgaas bestond. Aangezien de uitvoer van verbandmiddelen verboden was, waren de balen met haar inhoud in beslag genomen. <br>{{gap}}Bekl. verklaarde volkomen te goeder trouw te zijn geweest. Het was hem bekend, dat de uitvoer van verbandmiddelen verboden was en indien hij had geweten, dat de balen verbandgaas bevatten, zou hij stellig niet tot den uitvoer hebben medegewerkt. Bakl. had echter niet beter geweten, dan dat de inhoud der balen uit ongebleekte katoenen manufacturen bestond en er dus geen bezwaar tegen gehad, den sleepersknecht Mulder op te dragen om het biljet tot aangifte in te leveren, gelijk hij gedaan had. <br>{{gap}}De apotheker en scheikundige J. Beker had op verzoek van den rechter-commissaris monsters van de stof onderzocht en verklaarde, dat deze eigenlijk geen verbandmiddel was, maar wel tot steunverband zou kunnen dienen. <br>{{gap}}De verificateur der invoerrechten en accijnzen J. C. van der Wedden had in de douaneloods aan het Maasstation de balen ontvangen en ook het biljet van aangifte in ontvangst genomen, volgens hetwelk de inhoud der balen uit ongebleekte katoenen manufacturn bestond. Hij had den inhoud onderzocht on rollen aangetroffen van een stof, welke hij als verbandgaas beschouwd had. De stof, katoenweefsel zijnde, was in strooken van ongeveer 1 M. breedte op rollen gewonden; nog niet in den vorm van verband geweest. <br>{{gap}}Vervolgens werden de sleepersknecht Mulder en ten slotte de koopman van der Velden van Amsterdam gehoord. De laatste verklaarde, dat zijn firma te Amsterdam de firma Borleffs & Co. alhier opdracht tot den uitvoer had gegeven en legde voorts een verklaring af betreffende den aard en de hoedanigheid van het katoenweefsel. <br>{{gap}}Het O. M. stelde voorop, dat het de goede trouw van bekl. geen oogenblik in twijfel trok. Ter zake van poging tot verboden uitvoer eischte het f50 boete, subs. 20 dagen hechtenis, met verbeurdverklaring van het in beslag genomen katoenweefsel. <br>{{gap}}Mr. J. Coert kon zich verklaren, dat het O. M. straf tegen bekl. geëischt had, niettegenstaande het van bekl.’s goede trouw overtuigd was. Het was waar, dat het materiëele feit alleen den dader reeds strafbaar maakte en het al of niet bestaan van opzet in dit geval niet in aanmerking kwam. Pleiter was evenwel van oordeel, dat niet bekl. strafbaar was, maar òf de sleepersknecht, die de aangifte gedaan, òf degeen die het biljet tot aangifte onderteekend had. Derhalve concludeerde de verdediger tot vrijspraak; subsidiair vroeg hij een voorwaardelijke straf. <br>{{gap}}Re- en dupliek volgden. <br>{{gap}}Uitspraken 2 November. {{lijn|3em}} <section end="rechtbankterotterdam"/> <section begin="dehaarlemscherechtbank"/>{{gap}}De Haarlemsche rechtbank heeft heden de Zaandamsche visschers P. d. V. en B. v. d. M., die getracht hebben den rijksveldwachter De Jong en den vischwaterpachter Hartendorp, beiden te Spaarndam, te verdrinken, veroordeeld tot 1 jaar en 6 maanden gevangenisstraf. De eisch was 3 jaar. <br>{{gap}}Een koopman, wien bedrog met den verkoop van een waschmiddel was ten laste gelegd, werd vrijgesproken. Het O. M. had drie weken gevangenisstraf geëischt. <br>{{gap}}De 21-jarige bakkersknecht G. G. T. v. Z. te Purmerend, die 9 fietsen verduisterd heeft, zijn patroon voor 30 K.G. suiker heeft bestolen en een buurvrouw voor f17 opgelicht heeft, is veroordeeld tot 2 jaar gevangenisstraf, met aftrek van de voorloopige hechtenis. De eisch was 2 jaar, zonder aftrek. <br>{{gap}}Bevestigd werd een vonnis van den kantonrechter te Haarlem, waarbij een geneesheer te Velseroord, die een apotheek had opgericht, ontslagen werd van rechtsvervolging. De hoofdinspecteur van de volksgezondheid had een vervolging uitgelokt, omdat te IJmuiden, evenals Velseroord behoorende tot de gemeente Velsen, reeds een apotheek gevestigd is. De rechtbank nam de overweging van den kantonrechter over, dat zoowel te IJmuiden als te Velseroord plaats voor een apotheek is. {{lijn|3em}} <section end="dehaarlemscherechtbank"/> <section begin="derechtbankte"/>{{gap}}De rechtbank te Haarlem heeft heden behandeld de zaak tegen den 19-jarigen P. Z. en den 16-jarigen J. K., beiden aldaar, die in den nacht van 8 op 9 Augustus diefstal met braak hebben gepleegd ten huize van den officier van justitie te Haarlem, mr. A. A. Pelerin. <br>{{gap}}Het O. M. eischte tegen Z., die al driemaal veroordeeld is, 2½ jaar en tegen K. 2 jaar gevangenisstraf. <br>{{gap}}De verdediger, mr. Merens, pleitte clementie. <br>{{gap}}Tegen den 30-jarigen opkooper J. K. te Haarlem, die eenige van de gestolen voorwerpen van K. heeft gekocht, werd wegens heling drie jaar gevangenisstraf geëischt. <br>{{gap}}De verdediger, jhr. mr. J. W. Schorer, achtte het bewijs van den koop niet geleverd en concludeerde tot vrijspraak. <section end="derechtbankte"/> <section begin="dekindersluis"/>{{c|{{x-larger|'''De Kindersluis.'''}}}} {{gap}}Beste lezer, ik zal u een geheim vertellen. <br>{{gap}}Het is een soort van staatsgeheim, een wettelijk geheim, een gebeurtenis waarvan de wet zelf beveelt, dat zij een geheim zij. <br>{{gap}}Ik ga iets mededeelen van een strafzitting met gesloten deuren. <br>{{gap}}Als gij behoort tot de schrandere lezers — ik twijfel daar niet aan — dan weet gij door den aanhef van dit stuk ook al iets van den schrijver af. Gij hebt al bij u zelf gedacht: dat is geen journalist die dat schrijft. Want een journalist weet van een strafzitting met gesloten deuren heelemaal niets. Juist de menschen van de krant weten er niets van; want het kenmerkende van de gesloten deuren is niet, dat de deuren van de rechtzaal dicht zijn, maar het kenmerkende is, dat de heeren verslaggevers zich bevinden aan den buitenkant van de dichte deuren, terwijl daarbinnen de zitting voortgaat. <br>{{gap}}Een zitting met gesloten deuren waar een verslaggever bij is, is een contradictie. Zoowel Aristoteles als professor Bolland moeten verklaren dat het onzin is. <br>{{gap}}Beste lezer, ik leid u binnen in de strafzitting. Ga gerust naar binnen, de deuren zijn open. Gij woont de behandeling bij van eenige zaken. De beklaagden zijn groote menschen. En als de laatste van die groote menschen is heengegaan, dan zegt de president dat de deuren worden gesloten, dat er kinderzaken zullen worden behandeld. U hebt geen ambtelijke functie; dan moet u onherroepelijk weg. <br>{{gap}}Gij wacht geduldig in de gang, tusschen de verslaggevers. Als gij er een mist, staat die in het telefoonhokje. <br>{{gap}}Het strafproces verloopt in een kinderzaak niet noemenswaard anders dan in een andere zaak. Wat dat betreft is er niets bijzonders aan te beleven. Toch zijt gij, buiten in de gang wachtende, misschien wel een beetje nieuwsgierig naar ’t geen binnen voorvalt. Daareven is een jongetje binnen geglipt, sjofeltjes gekleed maar met een nieuwe pet op. Langzaam schoven een man en een vrouw daar achteraan naar binnen; de man nog iets sjofeler dan het kereltje, zonder nieuwe pet; de vrouw zonder hoofddeksel en met verschrikte oogen. Dat zijn vader, moeder en zoon. Of liever: zoon en ouders, want de zoon is hier hoofdpersoon; hij is de beklaagde. <br>{{gap}}Wat zal dat kereltje daar binnen zeggen? En wat zullen vader en moeder zeggen? Dit is het onderwerp van uw nieuwsgierigheid. En die nieuwsgierigheid zal ik bevredigen, door het geheim van de gesloten deuren mede te deelen. Ik kan dat, want ik ben niet mee naar buiten gegaan, maar achter de groene tafel blijven zitten. <br>{{gap}}Weldra staat de beklaagde voor die groene tafel, tegenover den president. Beklaagde kan net boven de tafel uitkijken. De president vraagt vriendelijk aan beklaagde hoe hij heet en hoe oud hij is en vermaant hem, oplettend te zijn op hetgeen hij zal hooren. <br>{{gap}}Tot dusverre heb ik geen geheim verteld. Het staat alles te lezen in het Wetboek van Strafvordering, dat het zoo toegaat. Dat een president een kind op vriendelijken toon toespreekt, begrijpt gij ook wel, zonder dat ik het er bij zet. Maar niet in het wetboek van strafvordering staat, wat het jongetje antwoordt op de vriendelijke vragen van den president. Hier moet ik met het staatsgeheim voor den dag komen. Nu het zoover is ben ik wat verlegen met mijn figuur, want ik heb drukte gemaakt voor een geheim dat geen inhoud heeft. <br>{{gap}}Wanneer gij, beste lezer, nu tegen mij zegt: kom voor den dag met je geheim en vertel mij wat het knaapje binnen zegt, dan fluister ik u in het oor: niets! <br>{{gap}}Ik behoef het ook eigenlijk niet te fluisteren en zal het u nu maar zonder verdere geheimzinnigheid meedeelen. <br>{{gap}}Dat knaapje zegt niets. <br>{{gap}}Dat nietszeggen vangt al aan bij het vragen van den naam. <br>{{gap}}Hoe is je naam ventje? <br>{{gap}}Minzaam glimlacht het presidentshoofd boven de witte bef uit het antwoord tegemoet. De rechters luisteren. Het bleeke hoofd van beklaagde zakt iets op zij, de lippen beven, er komt oen zacht gemurmel. <br>{{gap}}De president weet nu meteen hoe laat het is en hij gaat zelf praten: Ben je Jan Rap? Ben je 3 Januari elf jaar geworden? enz. <br>{{gap}}Beklaagde reageert op deze wijze van vragen met iets dat op hoofdknikken lijkt en daarmee neemt ieder genoegen. <br>{{gap}}En nu het feit, waarvoor de booswicht terecht staat. Weer doet de president een poging om het den jongen zelf te laten zeggen. Na het eerste onverstaanbare antwoord zegt de president: kom, jongen, spreek eens wat harder, buiten schreeuw je de heele straat vol en hier kun je geen woord uitbrengen! <br>{{gap}}De president gaat, na de mislukte poging, over tot de methode van boven en vervolgt: Ben je drie weken geleden in de school binnengeklommen? Heb je in verschillende lokalen de kasten opengebroken? Heb je uit die kasten het spaargeld van de klas meegenomen en versnoept? en de nieuwe potlooden? En verkocht? En mocht je dat wel doen? Die voorwerpen behoorden je niet toe, is ’t niet waar? <br>{{gap}}De bleeke knaap heeft inmiddels wat staan knikken, en als de president ten slotte zegt, dat er veel klachten over hem zijn vernomen, dan komen er twee tranen, en het gezicht van beklaagde neemt een uitdrukking aan, die duidelijk te kennen geeft, dat hij verder verhoor zelfs het zachte murmelen en het hoofdknikken achterwege zullen blijven. <br>{{gap}}Beklaagde mag weer op zijn bankje gaan zitten. <br>{{gap}}Er komen nu een paar getuigen binnen, wier verklaringen „de {{sp|bekentenis}} van den beklaagde bevestigen.” <br>{{gap}}Van het aantreden der ouders, dat nu volgt, valt gewoonlijk weinig na te vertellen. <br>{{gap}}De president begint met de ouders er aan te herinneren, dat Jan Rap dag aan dag de school verzuimt en uit roover gaat en komt ten slotte neer op de vraag: wat dunkt u nu, dat het beste zou zijn, dat met den jongen gebeurde? <br>{{gap}}Gewoonlijk zwijgen de ouders niet op de tot hen gerichte vragen. Maar op die laatste, voor de rechtbank gewichtigste vraag, komt geen antwoord. Ja, er komt wel een antwoord, maar strijk en zet is het een antwoord op een heel andere vraag dan de gestelde. <br>{{gap}}Bij de berechting van kinderen komt het er niet op aan, uit te maken, welke straf de misdadiger eigenlijk heeft verdiend. Het is de rechtbank er om te doen, uit te vinden, welke maatregel het beste vooruitzicht biedt op behoud van het kind. Voor het meerendeel der ouders evenwel, die voor de rechtbank verschijnen „tot het geven van inlichtingen omtrent de opvoeding, het karakter, de ontwikkeling en het doorgaand gedrag van den beklaagde”, zooals de wet zegt, doet het probleem zich heel anders voor. Zij hebben tien kinderen, een ervan wil niet deugen. Dat lastpak veroorzaakt moeilijkheden; brengt de ouders in kennis met de leerplichtwet, doordat hij telkens van school wegblijft; dan weer komt er een agent in huis naar hun zoon vragen, en dan weer een meneer van Pro Juventute. Dat alles is onaangenaam, schaamachtig tegenover de buren, maar bovenal: onvoordeelig. Ten slotte moet vader een dag werk verzuimen en moeder uit haar huishouden loopen om met den jongen naar den Noordsingel te gaan, een nieuwe onaangenaamheid, die het vooruitzicht opent op nog meer moeilijkheden. Voor de ouders is het probleem, hoe zij, in belang van henzelf en van het heele gezin, op de beste manier de moeilijkheden doorkomen, die het lastpak veroorzaakt. <br>{{gap}}Wat dunkt u, vader, zou u het noodig achten in het belang van den jongen, dat hij voor goed weg ging en elders werd opgevoed? vraagt de president. <br>{{gap}}Vader: hij is bijna twaalf jaar, hij kan nu gauw bij een baas komen en dan wat verdienen. Wij kunnen ’t slecht missen, meneer. <br>{{gap}}In dien geest luidt dikwijls het antwoord, vooral als het kinderen betreft die al wat ouder zijn en sedert eenige jaren in de termen vallen om wat te verdienen. Voor de ouders wordt dan de keuze tusschen behouden van het kind of verwijdering naar tuchtschool of opvoedingsgesticht, veelal geheel beheerscht door de vraag of het verblijf van het kind in het gezin financieel voordeel of nadeel oplevert. Loopt de jongen na drie dagen met behoud van wisselgeld bij elken nieuwen baas weg: verteert hij het weinige dat hij verdient aan eigen genoegens; haalt hij, wat ook wel voorkomt, de kleeren van het gezin thuis uit de kast om ze naar den lommerd te brengen en zelf de opbrengst te versnoepen, dan verzoeken de ouders soms alsjeblieft, of de heeren den zoon maar zoo spoedig mogelijk willen weghalen. <br>{{gap}}Soms verstout zich de president, de opmerking te maken tot de ouders, dat het hier niet gaat om hun eigen belang, maar om dat het kind, een opmerking, die redelijk is, maar door de ouders niet altijd wordt begrepen. <br>{{gap}}En wat zegt de moeder nu over het „karakter” van het kind? <br>{{gap}}De jongen is best, heeren, maar het komt allemaal van die ondeudende kameraden; die nemen hem mee! <br>{{gap}}Moeder meent alzoo dat niet Jan Rap de schuldige is, maar zijn {{grijs|[vriend?]}}. <br>{{gap}}Ten slotte komt de ambtenaar voor de Kinderwetten, wanneer het Rotterdamsche kinderen betreft. Hij is van de daden van den knaap op de hoogte, weet een en ander over het gezin te vertellen, geeft onbevangen een onpartijdig oordeel over het geval en goeden raad in belang van het kind. <br>{{gap}}De officier van justitie requireert gewoonlijk overeenkomstig den raad van den ambtenaar voor de kinderwetten — parket en Pro Juventute plegen te handelen in gemeen overleg — de raadsman van beklaagde is het allicht eens met den officier en daarmee is de kinderzaak afgeloopen. <br>{{gap}}„Naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting”, luidt de wet, gaat de rechtbank straks aan het beraadslagen. Het is waarlijk geen onverschillige zaak, waarover de rechtbank hier te beslissen heeft. Is het feit bewezen, dan kan er van allerlei worden besloten: het kind kan zonder straf aan de ouders worden teruggegeven; er kan geldboete worden opgelegd; de rechtbank kan tuchtschoolplaatsing, een tijdelijke vrijheidsstraf, bevelen; er kan voorwaardelijke veroordeeling plaats hebben. Maar de meest ingrijpende maatregel is, dat het kind aan de ouders wordt onttrokken en door de zorg van de overheid opgevoed. Dit heet: „ter beschikking stelling van de regeering zonder toepassing van eenige straf.” Deze strenge maatregel, de dwangopvoeding tot de meerderjarigheid, de ergste straf, heet in onze wetgeving geen straf. De naam doet er trouwens minder toe. Kinderen die tot deze niet-straf zijn veroordeeld, worden in de wandeling regeeringskinderen genoemd. Deze opvoeding heeft plaats in gestichten, particuliere of rijksgestichten, of in gezinnen. Waar die dwangopvoeding geschiedt, maakt de rechter niet uit, het wordt beslist door, laat ik maar zeggen de uitvoerende macht. <br>{{gap}}Het is niet altijd de strafrechter die ingrijpende maatregelen neemt ten aanzien van misdadige kinderen. De rechter voor burgerlijke zaken kan het kind op verzoek van de ouders in een tuchtschool plaatsen, en waar misdaad der kinderen kennelijk in nauw verband staat met vewaarloozing door ouders of voogden, worden deze ouders of voogden van hun taak ontzet door den burgerljke rechter in overleg met den voogdijraad. <br>{{gap}}Ook grijpt de vereeniging Pro Juventute herhaaldelijk krachtig in, met medewerking der ouders, zonder {{grijs|[onleesbaar]}}. <section end="dekindersluis"/><noinclude></noinclude> 3mjnvkecntjujjv02w367v3an3svwyu 104 82133 219396 217335 2026-04-01T17:27:09Z Vincent Steenberg 280 typo 219396 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude>{{rechts|{{larger|{{underline|WETENSCHAP.}}}}}} <section begin="anthropologischcongres"/>{{c|{{x-larger|ANTHROPOLOGISCH CONGRES.}}}} {{links|{{larger|Vergadering met de International Federation of Eugenie organisations.}}|10em}} {{gap}}Na de opening door den voorzitter major {{sp|Leonard Darwin}} stelde deze aan de orde de besprekingen van de kruising van rassen en geeft het woord aan H. {{sp|Nilsson Ehle}} voor een voordracht over: {{rechts|'''Algemeen biologische beschouwingen over de kruising van rassen.'''}} Wij weten, sinds een aantal jaren, aldus spr., dat de erfelijkheids-wetten voor planten, dieren en menschen dezelfde zijn. Daar echter de planten het beste materiaal vormen voor experiment en studie der erfelijkheidsverschijnselen is het het beste hiervan uit te gaan. Een van de vragen waarover juist in de laatste 20 jaren onze inzichten aanmerkelijk verdiept zijn is de beteekenis der kruising in de natuur. Wij weten dat {{sp|nieuwe}} erfelijke {{SIC|kiemvereandringen|kiemveranderingen}} („erbanlagen”) slechts zeer zelden optreden en dan niet naar tijd of plaats opeengehoopt maar meer sporadisch verspreid. Door kruising wordt het nu mogelijk de verschillende nieuwe „{{SIC|erbaulagen|erbanlagen}}” te combineeren, wat tot het ontstaan van tal van meer of minder gunstige eigenschappen voert. Het voordeel der kruising is dus het ontstaan van tal van combinaties mogelijk te maken. <br>{{gap}}Dat er ook andere voordeelen zouden zijn, wordt door de groote meerderheid der biologen thans niet meer aangenomen. <br>{{gap}}De ontstane combinaties kan men uit een of ander oogpunt in goede of slechte onderscheiden. Tegenover goede combinaties moeten echter noodzakelijk slechte staan. Men kan dus niet vragen of in ’t algemeen kruising van rassen goed of slecht is. Principieel is zij steeds beide. <br>{{gap}}Spreker geeft verschillende voorbeelden van kruisingen van haverrassen, waarbij steeds naast een aantal „goede” een aantal middelmatige en een aantal „slechte” exemplaren ontstaan. Indien een bepaalde eigenschap in de te kruisen rassen door twee of meer factoren wordt beheerscht, die ieder voor zich deze eigenschap ook doen optreden, dan kunnen na kruising bijna alleen „goede” of bijna alleen „slechte” individuën te voorschijn komen. Ook kan bij een kruising b.v. schijnbaar uitsluitend het goede te voorschijn komen, omdat het slechte niet levensvatbaar is. <br>{{gap}}Zoo geeft een kruising van planten, wier chlorophylgehalte door twee factoren werd gedetermineerd: 1{{sup|o}}. individuën met dubbel chlorophylgehalte; 2{{sup|o}}. individuën met normaal chlorophylgehalte; 3{{sup|o}}. individuën zonder chlorophyl, de laatste zijn echter niet levensvatbaar. <br>{{gap}}In ’t algemeen levert echter ten opzichte van een eigenschap de kruising een resultaat van een groot aantal middelmatige individuën naast een kleiner aantal goede en slechte individuen. <br>{{gap}}Heeft men niet met één doch met meer eigenschappen te doen die onderling onafhankelijk zijn, dan zal na kruising de nakomelingschap in een aantal opzichten beter in een ander aantal opzichten slechter zijn dan het uitgangsmateriaal. <br>{{gap}}Is door dit alles nu de blijvende verbetering van een soort onmogelijk? Is dus de kweeker gedesillusioneerd? Neen, dat behoeft niet. In het uit de bastaardeering ontstane materiaal kan hij door selectie ingrijpen en hierdoor de goede eigenschappen vasthouden. Hoe grooter verschil in eigenschappen van het uitgangsmateriaal, des te grooter uiteenloopen van het kruisingsresultaat en des te scherper selectie is noodzakelijk om de goede exemplaren naar voren te brengen. Samenvattend besluit spr. dat men ten opzichte van kruising van rassen onmogelijk een algemeene regel kan geven over het resultaat ervan. Elk geval moet punt voor punt worden onderzocht voor men een besluit kan trekken. Waar men niet kan selecteeren, kan men van kruising van rassen in elk geval een groote dooreenwarreling van eigenschappen met veel slechte exemplaren verwachten. De Eugeneticus zal voorloopig beter doen zijn werkzaamheid te richten op inwendige verbetering van de bestaande bevolkingen zonder van kruising van rassen veel goeds te kunnen verwachten. <br>{{gap}}Hierop is het woord aan C. B. {{sp|Davenport}} over: {{rechts|'''De kruising van menschelijke rassen.'''}} {{gap}}Op het door mutaties ontstane menschenmateriaal is door verschillen in klimaat en milieu selectief ingewerkt, waardoor hier deze, daar gene eigenschap ontstond. De verschillende hierdoor ontstane groepen die elk hun eigen aspect kregen, onderscheiden wij als menschelijke rassen. Ieder van deze rassen is in den loop van duizenden jaren aangepast aan de omgeving waarin hij leefde. Latere jaren en vooral de laatste eeuwen brachten sterkere rasvermenging. Een vermenging van deze rassen geeft dus nieuwe eigenschappen-combinaties die aan de omgeving minder zijn aangepast. <br>{{gap}}Er ontstaan eenerzijds soms grootere afmetingen soms grootere weerstand tegenover schadelijke invloeden, maar daarmee samen ook groote variabiliteit en naast de goede typen ook niet of minder levensvatbare typen. Zoo stierven in een van sprekers proeven alle kuikens van een bepaalde eigenschappen-combinatie geërfd hadden onder omstandigheden waaraan de kuikens van de andere eigenschappen-combinatie weerstand boden. <br>{{gap}}Tal van eigenschappen worden door spr. genoemd als adaptotieve eigenschappen in de omgeving verkregen respectievelijk {{SIC|behoudenn|behouden}}. De zwarte huid der negers die het leven in de tropische zon mogelijk maakt, de onderhuidsche vetlaag der Eskimo’s die hen tegen de koude beschut, het groote bekken der Europeesche vrouwen, dat hen in staat stelt de groothoofdige Europeesche kinderen te baren; de groote arbeidzaamheid van den Chinees die hem in zijn overbevolkt land voor hongersnood behoed enz. Het is zeer denkbaar, dat uit combinaties van dergelijke eigenschappen door rassenkruising disharmoniet met omgeving of met andere eigenschappen ontstaat. <br>{{gap}}Vaak is het echter moeilijk te beoordeelen of een combinatie meer of minder gunstig is omdat de rassenquaesties vaak niet objectief worden beoordeeld en men er meer of minder emotioneel tegenover staat. <br>{{gap}}Aan de hand van talrijke lichtbeelden demonstreert spr. verder de talrijke mengvormen, waargenomen bij kruising van Europeanen met negers, Chineezen, Australiërs, Malaiers, Philippino’s, enz. en de meer of minder gunstige indruk die de resultaten van deze kruisingen op de onderzoekers gemaakt hebben. Als een gunstig voorbeeld worden de kruisingen der Hollanders met de Javanen genoemd. <br>{{gap}}Als conclusie zou spr. willen zeggen dat het resultaat van rassenkruising naast de nooit uitblijvende grootere variabiliteit niet per sé goed of slecht is, maar afhangt van wat er in de oorspronkelijke rassen zit. <br>{{gap}}Hierna werd het woord gevoerd door J. A. {{sp|Mjoen}} over: {{rechts|'''de kruising van menschelijke rassen.'''}} {{gap}}Als resultaat van Mendel-kruisingen zien wij niet slechts ontstaan een mengsel van de in de kruisende rassen aanwezige eigenschappen, maar door de aanwezigheid van di- en poli-mere factoren treden nieuwe combinaties op. De rassen van Europa staan in deze te dicht bij elkear om een goed studie-materiaal te vormen. Neemt men daarentegen negers en Europeanen, dan is steeds een van deze rassen uit zijn milieu gerukt; in Afrika het eene, in Amerika het andere. Daar de invloed van het milieu groot is, is ook dit materiaal voor een goede studie minder geschikt. Een goed materiaal vond spreker in het hooge noorden, waar Lappen (Mongolen) en Noren reeds eeuwen onder gelijke omstandigheden leven en eerst sinds twee {{SIC|gentraties|generaties}} zich onderling hebben vermengd. Bij deze kruising nu, waarvan spreker talrijke lichtbeelden vertoont, werden de typische kruisingsverschijnselen waargenomen. De spierkracht en het longvolume werden voor Lappen en Noren en voor de bastaarden gemeten. <br>{{gap}}Beide grootheden, die voor elk der kruisende rassen vrij constante waarden hebben, vertoonden bij de bastaarden een veel grooter variatie-coïfficient, wat spr. aan talrijke curven toelicht. <br>{{gap}}Ook het bekende verschijnsel der {{sp|Heterasis}} in casu het grooter zijn van de bastaard dan de grootste der voorouders, wat door samensmelting van verschillende, de groote beïnvloedende, factoren verklaard wordt, werd door spr. met een voorbeeld toegelicht. Door het samenkomen van verschillende factoren, die o.a. de organen der inwendige secretie en hiermee den groei en andere zeer gewichtige functies beheerschen, kan men zich denken, dat bij de bastaard bevolking talrijke desharmonieën op verschillend gebied ontstaan. Als voorbeeld hiervan heeft men de brekingsafwijkingen van het menschelijk oog als een door kruising ontstane desharmonie der samenstellende deelen willen verklaren. Zoo vond Bruns bij de bastaard-bevolking Lappen en Noren, veel meer aangeboren heup-ontwrichtingen dan bij de oorspronkelijke bevolkingen, en zoekt de verklaring daarin, dat de gewrichtskop en gewrichtspan, uit verschillende rassen stammend, niet bij elkaar passen. Gelukkig bestaat er een groote correlatieve aanpassing van de organen onderling, en aan hun functie, die het ontstaan van dergelijke desharmonieën tegenwerkt. Maar ook deze aanpassing heeft zijn grenzen. <br>{{gap}}Als typisch voorbeeld van den invloed van raskruising op verschillende ziekten vertoont spreker een kaart van Noorwegen, waarop verschillende gebieden in verschillende tinten grijs zijn aangegeven. Wanneer men niet beter wist zou men het er voor kunnen houden dat hier de beide de bevolking samenstellende-rassen in hun onderlinge vermenging waren aangegeven. In werkelijkheid is het echter een kaartt die de tuberculosesterfte aangeeft. Hoewel spr. geenszins gezegd wil hebben dat het ras hier de eenige oorzaak is, is het wel zeer teekenend dat de rassenkaart en de tuberculosesterfte-kaart zoo geheel hetzelfde aspect vertoonen. Samenvattend kan spreker zich aansluiten bij Nilsson Ehlen. Bij kruising kan men verwachten naast de groote meerderheid der middelmatigen, een aantal goede en een aantal slechte exemplaren. Daarnaast heeft men te rekenen met het optreden van bijzondere disharmonieën in de constitutie. Maar ook dit {{SIC|tlaat|laat}} zich niet generaliseeren. Het zijn slechts de feiten die hier moeten spreken of die men uit deze gezichtspunten moet verklaren. Ook hier dient men elk geval op zichzelf te bekijken. Zoover men er ten slotte een bepaald rassen-ideaal op nahoudt is dat uiteraard alleen in het zuivere ras en nooit door de bastaard te bereiken. <br>{{gap}}Hierop ontspint zich een levendige discussie over de voorafgaande voordrachten. <br>{{gap}}{{sp|Elliot Smith}} wijst op de groote waarde van het onderzoek van Egyptische kerkhoven, waar de schedels aan hun raskenmerken {{SIC|snet|snel}} te herkennen zijn en die ook tot interessante conclusies voeren omtrent het optreden van tuberculose en tandcaries in de 12e dynastie, gelijktijdig met de vermenging van eerst gescheiden rassen. <br>{{gap}}{{sp|Peaken}} merkt op dat men bij de beoordeeling van menschelijke kruisingen vooral in het oog moet houden dat het meestal niet de besten onder een bevolking zijn die zich aan een lid van het andere ras verbinden. <br>{{gap}}{{sp|Pitsch}} meent dat al deze beschouwingen slechts in zooverre geldigheid hebben als het lichamelijke eigenschappen betreft, doch dat men aan den geest een onafhankelijkheid van de stof niet mag ontzeggen. <br>{{gap}}{{sp|Rodewaldt}} vestigt er de aandacht op dat de variatie coefficient voor levens-gewichtige eigenschappen lang niet altijd toeneemt en dat daarnevens juist voor dezen eigenschappen belangrijke correlaties bestaan. <br>{{gap}}{{sp|Gates}} dringt er op aan {{SIC|datt|dat}} de anthropologen bij hunne metingen meer rekening zullen houden met wat uit genetisch {{SIC|ogopunt|oogpunt}} belangrijk is. <br>{{gap}}Hierna is het Woord aan de heer {{sp|Goovaerts}} over het onderwerp: {{rechts|'''Wat is Eugenese?'''}} {{gap}}Het woord Eugenese begint langzamerhand een minder scherpe beteekenis te krijgen. Als punt van uitgang neemt spreker de definitie van Golton. De eugenese is de wetenschap van de verbetering van het ras die zich geenszins beperkt tot vragen van het uitkiezen van paren, maar die zich bezighoud met alle invloeden die de erfelijk beter toegeruste elementen van het ras de overhand doen behouden over de anderen. Wij kunnen deze definitie uit biologisch en uit een practisch oogpunt bezien. A. Het is de biologie die de grondslagen moet leveren voor de eugenistische leer. Ieder individu wordt bepaald door twee groepen van invloeden: 1{{sup|o}}. de erfelijkheid die omvat alle combinaties van eigenschappen die hij van zijn voorgeslacht heeft meegekregen; 2{{sup|o}}. het milieu waaronder men de geheele in- en uitwendige omgeving van het individu van af het moment der bevruchting heeft te verstaan. B. Practisch komt dit er op neer dat men scherp heeft te scheiden tusschen datgene wat erfelijk is en wat aan milieu-invloeden moet worden toegeschreven. Op de erfelijke constitutie heeft het milieu geen invloed. Wel schept het de gelegenheid voor de geërfde eigenschappen om tot hun recht te komen. <br>{{gap}}De taak der verbetering van de milieu-invloeden behoort de {{sp|hygiën}}e. <br>{{gap}}Voor de {{sp|eugenese}} is het de taak de voortplanting der gunstige elementen te bevorderen en der minder gunstige elementen tegen te gaan. <br>{{gap}}Men kan dus de verbetering van het ras op tweeërlei wijzen ter hand nemen: <br>{{gap}}1e. de weg de {{sp|eugenese}} door al die sociale factoren te bevorderen die een selectieve werking hebben op de vermeerdering van gunstige elementen in de bevolking; <br>{{gap}}2e. de weg der {{sp|hygiëne}} die een omgeving moet scheppen waarin de erfelijke eigenschappen zich zoo goed mogelijk kunnen ontwikkelen. {{gap}}Daarna zet de voorzitter, {{sp|Leonard Darwi}}n, in een slotwoord zijn standpunt uiteen. <br>{{gap}}De taak der Eugenese is niet in alle landen precies dezelfde. In Engeland b.v. zijn er andere vereenigingen die zich met bestrijding van geslachtsziekten e. d. bezighouden en behoeft de Eugenese zich hiermee dus niet te bemoeien. Dit kan echter in verschillende landen verschillend zijn. <br>{{gap}}De Eugenese omvat alles wat de aangeboren qualiteiten van het ras kan verbeteren. Men heeft wel gezegd, dat de Eugenese zich verzet tegen sociale maatregelen. Spreker is blij dit te kunnen tegen spreken. Het is aan anderen om op grond van het directe nut de sociale verbeteringen te bepleiten, het is aan de eugenese om deze te bezien uit een oogpunt van rasverbetering. Het groote praktische probleem der eugenese is op ’t oogenblig hoe de ongunstige verhouding te verbeteren die er ontstaat doordat de minst ontwikkelden, zich veel sterker voortplanten dan de beter gesitueerden. Er bestaat een correlatie tusschen genetisch ongunstige eigenschappen — lage loonen — groote gezinnen. Deze moeten wij wijzigen. Heffen wij het sociale milieu van de slecht gesitueerden op en komen wij tot verbetering van woningen dan zal ook hier vermindering van de gezinsgroote optreden waardoor de geboorte-verhouding (tusschen lager en hooger staande maatschappelijke groepen) gunstiger wordt. Hier kunnen dus de sociale hervormer en de en geneticus zij het uit verschillende bedoeling samen gaan. {{rechts|'''Feestcongres.'''}} {{gap}}Het gemeentebestuur van Amsterdam heeft gisteren aan de deelnemers aan het Internationaal Anthropologisch Congres een feestconcert, zooals het programma het noemde, aangeboden, dat in de groote zaal van het Concertgebouw gegeven werd. <br>{{gap}}Behalve voor de congresleden was er ook toegang voor het publiek. <br>{{gap}}In een zeer goed bezette zaal voerde het Concertgebouworkest onder leiding van Cornelis Dopper de Ouverture „Le Carnaval Romain” van Berlioz en de Giacconna Gotica van Cornelis Dopper uit. Na de pauze werd als schoon besluit de Negende Symphonie van Beethoven gegeven. Als solisten traden hierbij op: Di Moorlag, Meta Reidel, Jac. van Kempen en Tom Denijs. Het koor was de zangvereeniging der afdeeling Amsterdam van de Maatschappij tot Bevordering der Toonkunst. <br>{{gap}}Een langdurig applaus en bloemen voor dirigent en solisten toonden aan het slot van het concert de dankbaarheid der toehoorders. {{lijn|4em}} <section end="anthropologischcongres"/> <section begin="zoologischmuseum"/>{{c|{{larger|ZOÖLOGISCH MUSEUM.}}}} {{rechts|{{larger|Verzameling Europeesche vlinders.}}}} {{gap}}Het Zoölogisch Museum te Amsterdam is verrijkt met eene zeer fraaie en rijke verzameling Europeesche vlinders, bijeengebracht door nu wijlen den heer P. J. M. Schuyt, en voor het museum aangekocht door de Amsterdamsche Universiteitsvereeniging. {{gap}}In 145 insectendoozen omvat de verzameling naar schatting 4000 soorten in ongeveer 14.000 exemplaren, waarbij vele variëteiten. Ook zijn van zeer vele soorten de geprepareerde rupsen aanwezig. Buitengewoon goed vertegenwoordigd zijn de z.g.n. Microlepidoptera, gewoonlijk „motjes” genoemd, waarvan de kleedermotten tot de meest bekende en meest gevreesde vertegenwoordigers behooren. Ook vele andere soorten hiervan, men denke slechts aan de meelmotten, aan de rupsjes uit de „wormstekige” appels enz., zijn van groot economisch belang. <br>{{gap}}De heer Schuyt was jaren lang bijna de eenige Nederlandsehe entomoloog, die zich met de systematische studie dezer dieren bezighield. In het kweeken en vooral in het prepareeren („opzetten”) dezer buitengewoon teere en fijne diertjes had hij eene groote vaardigheid, waarvan de verzameling een schitterend bewijs levert. {{lijn|4em}} <section end="zoologischmuseum"/> <section begin="bijdeeugenetici"/>{{c|{{larger|BIJ DE EUGENETICI.}}}} {{gap}}Een noenmaal is Woensdag aangeboden aan de „International Federation of Eugenie Organisations” (Maison Couturier) door het „Centraal Comité der samenwerkende organisaties voor erfelijkheidsonderzoek bij den Mensch” hier te lande. <br>{{gap}}Als vertegenwoordiger van den minister voerde dr. Josephus Jitta, voorzitter van den Gezondheidsraad, het woord. Prof. Burger sprak als rector der Universiteit Amsterdam Major Leonard Darwin (den voorzitter der „Federation”) toe. {{lijn|4em}} <section end="bijdeeugenetici"/> <section begin="sirarthureshipley"/>{{c|{{larger|SIR ARTHUR E. SHIPLEY †.}}}} {{gap}}De Engelsche zoöloog Sir Arthur Everett Shipley is overleden te Cambridge, waar hij sinds 1910 master van Christ’s College was. Hij schreef tal van werken, o.a. met A. Schuster „Britain’s Heritage of Science”. Een man van groote beteekenis op biologisch gebied. Hij werd 66 jaar oud. {{lijn|4em}} <section end="sirarthureshipley"/> <section begin="boekenveiling"/>{{c|{{larger|BOEKENVEILING.}}}} {{rechts|{{larger|Bibliotheek der afd. Amsterdam van het „Nut”.}}}} {{gap}}Maandag 26 September, Woensdag 28-, en Donderdag 29 September zal bij de firma G. Theod. Bom & Zoon de veiling plaats hebben van de opgeheven bibliotheek van het Departement Amsterdam van de Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen. Kijkdag: Zaterdag 24 Septemer. {{lijn|4em}} <section end="boekenveiling"/> <section begin="nieuweuitgaven"/>{{c|{{larger|NIEUWE UITGAVEN.}}}} {{gap}}Van Willy Verster zag bij den uitgever Joseph Crolla te Valkenburg een geïllustreerd boekje het licht over de Zuid-Limburgsche grottenwereld, met mededeelingen over de grotten te Valkenburg; ook de Romeinsche Katakomben en de model-steenkolenmijn, den Geulhemer-grot, den Sint Pietersberg, de grotten van den Sibberberg, Pilarengrot e.a. {{rechts|'''„Om het waarheidsprobleem”.'''}} {{gap}}Een werk van dr. H. J. F. W. Brugmans, dat een leiddraad bedoelt te zijn tot philosophische bezinning, ook voor hen, die nog geheel buiten het wijsgeerige denken staan. De bij de verschillende hoofdstukken gegeven aanteekeningen zijn bestemd voor de wijsgeerig meer geschoolde lezers. Derhalve een publicatie „a double usage”. In het thans verschenen {{sp|eerste}} deeltje neemt de schrijver het posivitisme als uitgangspunt. Van den zin van het posivitisme geeft hij zich rekenschap door in onderling verband te zien: kengrond en natuurlijke grond; onmiddellijk gegeven ervaring in zuivere ervaring; transcendente en immanente waarheid. <br>{{gap}}Dit eerste deel: Positivistische denkvorm, hun zin en hun tekort” zag het licht bij J. B. Wolters in Den Haag. {{rechts|'''Voorbereiding tot de Wijsbegeerte.'''}} {{gap}}Dr. Antoon Vloemans, de schrijver van een bij H. P. Leopold’s Uitg. Mij. te ’s-Gravenhage verschenen „Voorbereiding tot de Wijsbegeerte, besluit het eerste hoofdstuk van zijn boek, dat handelt over de taak en de studie van de wijsbegeerte met de concludeerende opmerking: „De beste weg tot een allereerste inleiding in de wijsbegeerte is (daarom) zonder twijfel een nagaan van den historischen ontwikkelingsgang; dan heeft men gelegenheid om met de gewichtigste philosophen een eerste, zij het ook zeer oppervlakkige, kennis te maken en aldus het noodige materiaal te verzamelen om beter de klassieke werken in hun draagkracht en beteekenis te verstaan. Heeft men zich dan eenmaal in een systeem ingewerkt, voelt men zich eenmaal in de gedachtenwereld van een wijsgeer thuis, dan heeft men ook den sleutel, den passe-partout in de hand om zich toegang te verschaffen tot al het andere. Want het gaat met de wijsgeeren als met de menschen in de samenleving: zij hebben oneindig veel meer gemeen, ondanks verschillen van uitgangspunt en uitkomsten, dan men op het eerste gezicht zou vermoeden.” <br>{{gap}}De dan volgende hoofdstukken van dr. Vloemans’ boek hebben tot titel: „De ontwikkelingsgang van de wijsbegeerte”, „Wijsbegeerte en wereldbeschouwing”, „Historische en {{SIC|sytematische|systematische}} wijsbegeerte”. Aanteekeningen betreffende den tekst zijn toegevoegd en ook een register van persoonsnamen. {{rechts|„De gedachten van Pascal”, ingeleid en vertaald door dr. S. Eringa. Delft — W. D. Meinema.}} {{gap}}Dr. K. Dijk, die voor deze inleiding en vertaling der „Pensées” een voorbericht schreef, geeft pp de vraag: „Waarom is Blaise Pascal voor ons van groote beteekenis?” — ten antwoord, dat dit vooral is om zijn terugkeer tot de gedachten van Augustinus en zijn belijdenis van de vrije genade Gods. Dit optreden van Pascal staat niet alleen. Het is één van de levensuitingen van den vromen kring van Port Royal. Of wil men een der vruchten van het Jansenisme. <br>{{gap}}Dr. Dijk brengt daarna in herinnering het optreden van den Leuvenschen theoloog Michael Bajus, die de leer der erfzonde aanvaardde en vasthield aan de absolute onmacht van den mensch; voorts de actie van den bisschop van Yperen, Cornelius Jansenius, die, in de lijn van Bajus, tot Augustinus terugging. <br>{{gap}}Tot dieps aanhangers behoorden o.a. Jean Duvergier de Hauranne, studiegenoot van Jansenius, die eerst abt was van het Benedictijnerklooster te St. Cyran bij Poitou — waarom hij kortweg St. Cyran genoemd werd — en later overging naar het Cistercienserklooster Port Royal bij Parijs. Voorts Antoine Arnauld, hoogleeraar aan de Sorbonne en zijn zuster Angélique, abdis van het klooster Port Royal. In dezen kring verkeert ook Blaise Pascal, wiens zuster Jacqueline een van de nonnen van Port Royal is geweest. Wie het boek van dien naam las, dat Johanna Naber in 1924 publiceerde, kent ook de namen hier genoemd en het tragische lot van deze arme vervolgden, die zich gesteld zagen voor de keus leeringen te verloochenen „die zij met diepe vereering in zich hadden opgenomen, die met haar innerlijkst zieleleven ten nauwste waren samengeweven” of gehoorzaamheid te weigeren aan de machten der Kerk, die over haar gesteld waren. <br>{{gap}}De inleider en vertaler trekt in zijn voorafgaande beschouwing een parallel tusschen Calvijn en Pascal. De eerste beheerscht de religieuze en politieke gedachte in de zestiende en zeventiende eeuw. „De invloed van Pascal reikt nauwelijks minder ver. Hij is een hoofdfiguur in het godsdienstig, wetenschappelijk en letterkundig leven der zeventiende eeuw. In het conflict tusschen de Christelijke en de heidensche wereldbeschouwing heeft hij, door Gods genade, de eerste doen zegevieren. Zijn natuur- en wiskundige ontdekkingen zijn van de hoogste waarde geweest en hebben de grootste denkers van lateren tijd den weg gewezen. Als schrijver der „Lettres provinciales” en der „Pensées” staat hij in het middenpunt der belangstelling. Zijn wijsgeerige opvattingen vinden, juist in onzen tijd steeds grooter waardeering.” <br>{{gap}}„Tusschen Calvijn en Pascal bestaat een geestesgemeenschap, die niet enkel door den invloed van Augustinus op beider gedachte verklaard wordt. De vrije, almachtige genade Gods is het uitgangspunt van hun leven, de grond hunner wereldbeschouwing.” <br>{{gap}}„In de Pensées straalt Pascal’s geloof uit met een gloed, waarin al zijn voorgaande ideeën zich versmelten tot een schitterend geheel. Wie dit onvoltooide — (Pascal teekende zijn denkbeelden op toen hij zijn krachten voelde verminderen; hij liet ze na in den vorm van fragmenten) — werk door vorscht, vindt er den ganschen Pascal in weer.” <br>{{gap}}Dr. Eringa ontvouwt daarna in een twaalftal hoofdstukken de gedachte-ontwikkeling van den Christen-denker, zooals zij zich in zijn leven in opeenvolgende geschriften heeft geopenbaard.<br> WET. {{lijn|8em}} <section end="nieuweuitgaven"/> <section begin="kunst"/>{{c|{{x-larger|Kunst}}}} <section end="kunst"/> <section begin="fritzhirschoperette"/>{{c|{{larger|FRITZ HIRSCH’ OPERETTE.}}}} {{rechts|{{larger|„Die lustige Witwe”.}}}} {{gap}}+ Een oude, maar volstrekt nog niet verouderde operette. Het Haagsche {{SIC|pubiek|publiek}} is Fritz Hirsch dankbaar, dat hij het vroolijke weeuwtje nog eens op de planken gebracht heeft en het er voorloopig op houdt. Het heeft dat ondubbelzinnig getoond door uitbundigen bijval, bij open doek, zooals dat heet, en om het weer geopend te krijgen, en door een massa bloemen bij de première. <br>{{gap}}Over de operette zelve behoeven we wel niets meer te zeggen. De regie, van Paul Harden, is voortreffelijk; de costumes en de aankleeding zijn zeer verzorgd. De regie is zoo, dat sommige tafereeltjes in de tweede acte, tijdens het gecostumeerd feest in den tuin van het vroolijke weeuwtje, aan de fijne fragmenten van „De Blauwe Vogel” doen denken. Hqe mooi, hoe boeiend, is het ensemble van Hirsch’ gezelschap, heel deze voorstelling door. Welk een sterk samenspel! Als Mimi Guyenes, die met fijne gracie en beschaafd temperament de hoofdrol vervulde, in de tweede acte het Vilja-lied zingt, dan vormen de anderen, om haar heen, een groep, waarin spel gegeven wordt en die mééleeft. Iedere medespeler, in wat voor onbeteekenende rol ook, vormde toch een eigen persoonlijkheid, drukte een eigen karakter uit. Alle waardeering bijvoorbeeld voor Herbert Weissbach, die den heelen avond bijna geen woord zegt, maar die je ziet en voelt en volgt, hoe sober hij ook in zijn bewegingen is. Zoo heeft Jula Rillo van een bijrol ook weer iets aparts gemaakt. En dat geldt eigenlijk voor allen. <br>{{gap}}Hirsch heeft de rol van gezantschapskanselier, oogenschijnlijk een bijrol, maar of hij er is! De menschen schateren om hem. Walter Triebel is geknipt voor de rol van den gezant, terwijl Friedl Dotza zijn schattige jonge vrouw is. Paul Harden, als gezantschapssecretaris, die het vroolijke weeuwtje veroveren zal, geeft krachtig, temperamentvol spel met Mimi Guyenes. Sapperment! Die twee kunnen het! Vermakelijke momentjes weten de spelers telkens te verwekken: het onderhoud tusschen den gezant en zijn secretaris in de eerste acte, het twistgesprek tusschen de officieren, die elkaar het vroolijke weeuwtje betwisten, ze zijn om te schateren. <br>{{gap}}Maar wat ons bij dit gezelschap bovenal, telkens opnieuw, zoo treft, dat is het voortreffelijk ensemble, waarin vaak zeer goed tooneelspel wordt bereikt. Het is dan ook een winst voor Den Haag, voor het heele land, dat Hirsch met de zijnen van den winter hier blijft. {{lijn|4em}} <section end="fritzhirschoperette"/> <section begin="nederlandschemusiciindenvreemde"/>{{c|{{larger|{{SIC|NEDERLANDSHE|NEDERLANDSCHE}} MUSICI IN DEN VREEMDE.}}}} {{rechts|{{larger|Dirk Pot. — Jacques Muller.}}}} {{gap}}De heer Dirk Pot, sinds twee jaar altviolist aan het Stedelijk Orkest te Dortmund, is benoemd tot solo-altviolist aan het Stedelijk Orkest te Goteborg (Zweden); de heer Jacques Muller, ook sindt twee jaar solo-altviolist te Coblenz, is in dezelfde functie verbonden aan het Stedelijk Orkest te Braunschweig. {{lijn|4em}} <section end="nederlandschemusiciindenvreemde"/> <section begin="eenvermeerontdekt"/>{{c|{{larger|EEN VERMEER ONTDEKT?}}}} {{gap}}Naar het „Berl. Tagebl.” meldt zou dr. Vitale Bloch, die hier in Amsterdam het filiaal beheert van den Berlijnschen kunsthandel Rothmann, in een Nederlandsehe collectie een schilderij van den Delftschen Vermeer hebben ontdekt. Het stukje, 18.3 bij 13.9 cm groot, stelt een jonge vrouw voor, die een brief leest; zij draagt een geel jak en staat voor een witten muur, waaraan een schilderij, een zeegezicht, hangt. Dr. von Bode, die in het Kaiser-Friedrich-Museum het stukje onderzocht, heeft de echtheid ervan vastgesteld. {{lijn|4em}} <section end="eenvermeerontdekt"/> <section begin="eenschubertfonteinteweenen"/>{{c|{{larger|EEN SCHUBERTFONTEIN TE WEENEN.}}}} {{gap}}Bij gelegenheid van het aanstaand Schuberteeuwfeest wil men te Lichtental (thans het negende district van Weenen) een Sohubertfontein oprichten, waarvoor de gemeente Weenen reeds den grond afgestaan en een belangrijk bedrag toegezegd heeft. Voor het nog ontbrekende van de 80.000 schillingen, die het gedenkteeken zal kosten, roept het Weensche Schubert-comité de algemeene offervaardigheid in. Het monument zal voorstellen een marmeren luisterende meisjesfiguur, omgeven door boomen. <section end="eenschubertfonteinteweenen"/> <section begin="bernsteinoverdejongeacteurs"/>{{c|{{larger|BERNSTEIN OVER DE JONGE ACTEURS.}}}} {{gap}}Onze Parijsche correspondent meldt: <br>{{gap}}Henry Bernstein schrijft in „Comoedia” een artikel vol bewondering voor en waardeering van het spel van de vertolkers van „Le Venin”, dat na de heropening van het „Gymnase” zijn roemrijke loopbaan voortzet. Natuurlijk is dit meteen een kleine herinnering aan dit feit, en dus reclame, maar die hulde is volkomen verdiend — „Le Venin” wordt inderdaad schitterend gespeeld, geeft een van de best-denkbare voorbeelden van volmaakt-àf Parijsch tooneelspel. <br>{{gap}}Interessant is wat deze scherpe opmerker zegt over de neigingen van de jongere tooneelspelers. <br>{{gap}}„Deze kunst — schrijft hij — heeft zich in de laatste vijftien jaar geheel vernieuwd: men bemerkt dat al heel spoedig wanneer men praat met de jonge mannen. Deze zijn zeker niet minder verlangend dan hun voorgangers om rollen te spelen van beteekenis en goed allooi, maar zij hebben geleerd dat hun persoonlijk succes geheel afhing van de waarde van het tooneelstuk en van den totaal-indruk der voorstelling. <br>{{gap}}„Verre van — zooals vroeger voorts voorkwam — een al te schitterende nabuurschap te vermijden, vinden de artisten van deze nieuwe school de meest oprechte vreugde in het zich vereenigd gevoelen bij de interpretatie van een werk, bij het zoo dikwijls mogelijk samenwerken, het „werken in de ploeg”, zooals zij zeggen. En hun wederzijdsche waardeering, de kennis die ieder heeft van het spel der anderen, geven aan de stukken die zij spelen een aangenamen, soepelen gang, en vooral een wáárheid vol stijl — te weten juist het tegenovergestelde van dat ellendige „verisme”, dat vele acteurs van onzen tijd, helaas, verwarren met eenvoud en oprechtheid.” <section end="bernsteinoverdejongeacteurs"/> <section begin="vertaaldeboeken"/>{{c|{{larger|VERTAALDE BOEKEN.}}}} {{gap}}Bij A. W. Bruna & Zn. te Utrecht verschenen „Een liefdesdrama” door Ethel Dell, (vert. C. Dumoulin Goedkoop), en van dezelfde schrijfster: „In dienst van allen” (vert. D. Wafelbakker) en „Luchtkasteelen”, (vert. M. Hellema). <br>{{gap}}In de feuilleton bibliotheek der N. V. Drukkerij Jacob van Campen te Amsterdam zagen het licht: „Sam en zijn Schat” door P. G. Wodehouse; „De innemende landlooper”, door E. J. Rath; „De jacht op de veertig Schedels”, door Leo Walmsley en „Meneer X”, door Valentine Williams. Bij denzelfden uitgever verscheen het kinderboek „Naar Rapidolië, het zesde werelddeel”, door Ralph Springer, geïllustreerd door O. Roland. <br>{{gap}}Een nieuw boek van Herman Löns, „De Huizen van Ohlenhof” (vert. J. J. Musschenhage) verscheen met teekeningen van Sj. Kuperus bij A. G. Schoonderbeek te Laren (N.-H.) waar ook een roman van Marie Diers, „De kinderen van Heekendam” (vert. Christine Oudemans) het licht zag. {{lijn|4em}} <section end="vertaaldeboeken"/> <section begin="tijdschriften"/>{{c|{{larger|TIJDSCHRIFTEN.}}}} {{rechts|„Beeldende Kunst”.}} {{gap}}Het maandschrift „Beeldende Kunst” ontleent zijn platenserie dit keer aan het Museum Mesdag, met reproducties naar Millet, Rousseau en Diaz. Op den omslag zien we, op ongeveer ware grootte, het kleine bloemstuk van Diaz afgebeeld; bij de losse platen, van Millet: het schilderij „De visschersvrouw” en drie pastels; van Rousseau het „Vijvertje” en de teekening „Boschgezicht”, van Diaz het schilderij „Storm”. {{rechts|„Art et Décoration”.}} {{gap}}In Mei van dit jaar heeft te Parijs, georganiseerd door de „Union Centrale des Arts Décoratifs”, een tentoonstelling van sierkunst uit Ned.-Indië plaats gehad, die een groot succes is geweest. Het Septembernummer van „Art et Décoration” is geheel aan deze tentoonstelling gewijd, met een reeks, fraaie reproducties en een toelichtend artikel van Gabrielle Ferrand. De schrijfster geeft daarin een uitgebreid overzicht van het tentoongestelde, van het karakter van het land en de bevolking, waar de verschillende voorwerpen ontstonden en van het doel, waartoe ze werden gebezigd. Het grootste deel van wat te Parijs te bewonderen viel, was afkomstig uit de bekende verzameling W. O. J. Nieuwenkamp; ook Nederlandsche en Parijsche musea stonden fraaie stukken aan de tentoonstelling af. <br>{{gap}}Veiling- en boekennieuws besluiten de aflevering. {{lijn|8em}} <section end="tijdschriften"/> <section begin="schoolenopvoeding"/>{{c|{{x-larger|School en Opvoeding.}}}} <section end="schoolenopvoeding"/> <section begin="academischeexamens"/>{{c|{{larger|ACADEMISCHE EXAMENS.}}}} {{gap}}{{sp|Utrech}}t. Geslaagd voor het cand. ex. rechten G. van Kalveren en E. W. J. van Breukelen. {{gap}}{{sp|Rotterda}}m. Gepromoveerd tot doctor in de handelswetenschap, de heer H. A. Marcus, geboren te Leeuwarden, op proefschrift. „De Kamers van Koophandel en Fabrieken in Nederland”, en stellingen. {{lijn|4em}} <section end="academischeexamens"/> <section begin="examensvrijeenordeoefeningen"/>{{c|{{larger|EXAMENS VRIJE EN ORDE-OEFENINGEN.}}}} {{gap}}{{sp|Amsterda}}m, 22 September. Geslaagd de dames R. Driessen, Amsterdam; M. J. S. Gerlings, Amersfoort; S. A. J. H. Lemeke, Utrecht; G. J. Coepijn, Middelburg; W. Th. M. van de Burgt—de Rijp; A. H. O. Montanban, Haarlem. {{gap}}{{sp|Groninge}}n. Geslaagd de heeren H. Schipper, Winschoten; S. J. Broos, Winschoten; G. W. Rosenboom, Groningen; K. Klaverdijk, Groningen, J. Burema, Norg en G. de Haan, Huizum. {{lijn|4em}} <section end="examensvrijeenordeoefeningen"/> <section begin="handelshoogeschool"/>{{c|{{larger|HANDELS HOOGESCHOOL.}}}} {{gap}}Het aantal nieuw ingeschreven studenten aan de Nederlandsche Handels Hoogeschool bedraagt 84, onder wie elf dames. {{lijn|4em}} <section end="handelshoogeschool"/> <section begin="nutsseminariumvoorpaedagogiek"/>{{c|{{larger|NUTSSEMINARIUM VOOR PAEDAGOGIEK.}}}} {{gap}}In den cursus 1927/’28 van het Nutsseminarium voor paedagogiek te Amsterdam zullen de volgende colleges en bijeenkomsten worden gehouden: <br>{{gap}}I. Paedagogiek, door prof. dr. Ph. Kohnstamm, Woensdag 3—5. Aanvang 28 September. <br>{{gap}}OO. Inleiding in de Wijsbegeerte, door prof. dr. Ph. Kohnstamm, Woensdag 2—3. Aanvang 28 September. <br>{{gap}}III. Psychologie, door drs. W. H. ten Seldam, Zaterdag 3—4 (begint 3 u. precies). Aanvang 8 October. <br>{{gap}}IV. Koloniale Onderwijsproblemen, door dr. G. J. Nieuwenhuis, vermoedelijk Woensdag 11—12. <br>{{gap}}De colleges van prof. Kohnstamm en den heer Ten Seldam zijn verplicht voor hen, die zich voorbereiden voor de Middelbare Akte Paedagogiek. Zij, die zich niet voor het examen willen voorbereiden en slechts een deel der lessen willen volgen, worden verzocht, zich met den leider van het Nutsseminarium, prof. Kohnstamm, Athenaeum Illustre, O. Z. Voorburgwal 231, Amsterdam, in verbinding te stellen. <section end="nutsseminariumvoorpaedagogiek"/> <section begin="buitengewoononderwijs"/>{{c|{{larger|BUITENGEWOON ONDERWIJS.}}}} {{gap}}Op de laatst gehouden algemeene vergadering der Vereeniging van Onderwijzers en Artsen werkzaam aan inrichtingen voor onderwijs aan achterterlijke en zenuwzwakke kinderen is met algemeene stemmen de volgende motie aangenomen: <br>{{gap}}„De algemeene vergadering, van meening, dat de neiging van sommige gemeentebesturen om het buitengewoon onderwijs te regelen in overeenstemming met de verordeningen op het gewoon lager onderwijs niet gewenscht is, spreekt de noodzakelijkheid uit om bij het vaststellen van verordeningen voor buitengewoon onderwijs de eigen behoeften van dat onderwijs in acht te nemen.” {{lijn|8em}} <section end="buitengewoononderwijs"/> <section begin="kerknieuws"/>{{c|{{x-larger|Kerknieuws.}}}} <section end="kerknieuws"/> <section begin="priesterjubileum"/>{{c|{{larger|PRIESTERJUBILEUM.}}}} {{gap}}Pastoor A. Abels van de Sint Augustinuskerk te Nieuwendam (Amsterdam-Noord) heeft gisteren onder vele blijken van belangstelling zijn zilveren priesterjubileum herdacht. {{lijn|4em}} <section end="priesterjubileum"/> <section begin="nieuwerewegenvoordecatechisatie"/>{{c|{{larger|NIEUWERE WEGEN VOOR DE CATECHISATIE.}}}} {{gap}}Men schrijft ons: <br>{{gap}}De catechisaties in ons vaderland staan veelszins nog op het peil van eenige eeuwen geleden. Maar des te meer is dan het streven loffelijk, om het peil te verheffen. Dienaangaande lezen we in het kerkeraadsverslag der Geref. Kerk van Leeuwarden een merkwaardig stukje. Het volgt hier: {{links|{{gap}}Dr. Van Es deelt namens het ministerie van predikanten enkele gedachten mee over wat op de catechisaties dient te worden onderwezen (Geloofsbelijdenis, Zending, Kerkrecht, Kerkgeschiedenis) en de moeilijkheden, aan dit onderwijs verbonden, en de betrekkelijk geringe resultaten en stelt daarom voor:<br>{{gap}}1e. een commissie te benoemen, bestaande uit de drie predikanten en de beide jeugdouderlingen om deze zaak in studie te nemen.<br>{{gap}}2e. dat niet alleen de leeftijd, maar ook de gemaakte vorderingen zullen beslissen, in welke groep de catechisanten worden geplaatst.<br>{{gap}}Aan de eerste groep zou kunnen worden onderwezen het Kort Begrip (van Landwehr); aan de tweede groep de Catechismus.<br>{{gap}}Aan de derde groep verschillende belangrijke onderwerpen (b.v. Schriftvraagstukken, de Rechtvaardigingmaking enz.)<br>{{gap}}3e. aan den wethouder van Onderwijs te verzoeken, op den Dinsdag- (of Woensdag-)avond geen vakonderwijs aan jongelui te doen geven, die in de termen vallen, de catechisatie te bezoeken, enz.|2em}} {{gap}}Wellicht steekt in dit Leeuwardensche verslag ook voor kerken te elders eenigerlei nuttige gedachte. {{lijn|4em}} <section end="nieuwerewegenvoordecatechisatie"/> <section begin="eenconcessie"/>{{c|{{larger|EEN CONCESSIE.}}}} {{gap}}Het Vaticaan heeft besloten, dat de Japansche Roomsch-Katholieken aan den Japanschen keizercultus mogen deelnemen. Het besluit werd genomen op grond van de verklaring van vertegenwoordigers der Japansche regeering, dat „ingevolge het oordeel van de vooraanstaande theologen” de cultus van de keizerlijke voorvaderen geen religieuse beteekenis heeft. De (Duitsche) „Wartburg” vraagt bij dit bericht hoeveel Christenbloed onvergoten had kunnen blijven, wanneer in de eerste eeuwen der Christelijke Kerk, in de tijden van Decius en Diocletianus, de keizercultus zoo vriendelijk behandeld ware. {{lijn|4em}} <section end="eenconcessie"/> <section begin="deweenertheologischefaculteit"/>{{c|{{larger|DE WEENER THEOLOGISCHE FACULTEIT.}}}} {{gap}}De protest. theologische faculteit, welke sinds eenige jaren officieel aan de Universiteit te Weenen verbonden is — tot op dien tijd was er alleen een officieële R.-K. theologische faculteit — verheugt zich in voorspoedige bloeijaren. In het afgeloopen semester had zij 84 studenten, en overtrof met dit getal de protest. theologische faculteiten aan {{sp|vier}} Duitsche universiteiten (Rostock, Kiel, Jena en Giessen) terwijl zij bij Breslau en Münster (elk met 86 studenten) niet noemenswaardig achterbleef. {{lijn|4em}} <section end="deweenertheologischefaculteit"/> <section begin="defranscheprotestanten"/>{{c|{{larger|DE FRANSCHE PROTESTANTEN.}}}} {{gap}}Men schrijft ons: <br>{{gap}}Volgens de Züricher „Protestant” zijn er thans in Frankrijk rond 600.000 Protestanten, van wie er 300.000, de helft dus, in Elzas-Lotharingen woont. Deze cijfers geven wel tot eenig nadenken aanleiding. Vóór den oorlog telde Elzas-Lotharingen 400.000 protestanten. Uit de cijfers is af te leiden, dat dus wellicht de bekende uitzettingen aan het protest. deel van Elzas-Lotharingen een vierde van zijn cijfers gekost heeft. En — vóór den oorlog werd het cijfer der protestanten in Frankrijk op rond 650.000 gesteld, zonder Elzas-Lotharingens bevolking mee te rekenen dus. Uit de cijfers rijst dus de conclusie, dat de Fransche protestanten in den loop der laatste jaren de helft van hun aantal verloren hebben. {{lijn|4em}} <section end="defranscheprotestanten"/> <section begin="eenprotestantschebeweging"/>{{c|{{larger|EEN PROTESTANTSCHE BEWEGING.}}}} {{rechts|'''In Polen.'''}} {{gap}}Volgens het „Evangelische Gemeindeblatt” van Stanislaw in Polen, dr. Zoeckler, is er in Poolsch-Oekrajine een sterke protestantsche beweging opgekomen. Elk oogenblik komen berichten in van nieuwe gemeenten, die gesticht worden. Kerken heeft men nog bijna niet. Men vergadert bijna overal in kamers van boerderijen. Maar men behelpt zich gaarne en de vergaderplaatsen zijn overvuld, terwijl overal zeer velen als lid toetreden. En bouwcomité’s maken zich op de meeste plaatsen op, om tot kerkstichting te kunnen komen. De sterkste gemeente is te Podhajazyki. Daar werden bij de jongste verkiezing voor den 40 leden tellenden gemeenteraad bijv. 13 protestanten en 8 protestantsch-gezinden gekozen. In Molodiatyn werd in Augustus j.l. de eerste nieuwgebouwde Poolsch-Evangelische kerk, welke aan deze nieuwe beweging te danken is, in gebruik genomen. {{lijn|8em}} <section end="eenprotestantschebeweging"/> <section begin="zeeenlandmacht"/>{{c|{{x-larger|Zee- en Landmacht.}}}} <section end="zeeenlandmacht"/> <section begin="onderscheidingen"/>{{c|{{larger|ONDERSCHEIDINGEN.}}}} {{rechts|'''Eereteeken voor watersnooddiensten.'''}} {{gap}}Bij Koninklijk Besluit is, behalve aan vele andere personen, aan 16 officieren der zeemacht en 127 onderofficieren en minderen het eereteeken ter erkenning van uitstekende daden bij gelegenheid van den watersnood in 1926, in zilver, dan wel in brons, toegekend. {{lijn|4em}} <section end="onderscheidingen"/> <section begin="indischedienst"/>{{c|{{larger|INDISCHE DIENST.}}}} {{gap}}De luitenants ter zee 3e kl. C. A. Lagaaij, G. A. Boegborn, M. J. M. de Gorter en W. van Haaften, aangewezen voor den dienst in Oost-Indië, zullen hunne bestemming volgen per s.s. „Tjerimai” van den Rott. Lloyd, dat 5 October van Rotterdam vertrekt. {{lijn|4em}} <section end="indischedienst"/> <section begin="bijbeschvd"/>{{gap}}Bij besch. v/d. Min. v. Marine a. i. is luit. t/z. 1e kl. H. Pitlo 27 Sept. a.s. belast met het bevel over het stoomloodsvaartuig No. 6 en is off. v. gez. 2e kl. L. Noteboom met denzelfden datum gepl. a/b. van dien bodem. <section end="bijbeschvd"/><noinclude></noinclude> 21vaz9jjc83ce0mod6gn3tw59hiu6or 104 83169 219399 215255 2026-04-01T18:01:13Z Vincent Steenberg 280 /* Proefgelezen */ 219399 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" />{{RH||''Schilders en Schilderessen''.|167}}</noinclude>''bodem instorten, en die daar op stont been of arm breken. Overzulks heb ik (om dusdanige ongelukken voor te komen) voorgenomen een grendel aan den buitenkant van de deur te laten maken en zulks te beletten'', het welk geschiedde. Dus wy ’er gemakkelyker afkwamen als die Knaap in de Klucht van den Druivendief. Met een woort gezeit: hy bestrafte met bedaartheid, en onderwees met wysheit.<br>{{gap}}Naar dat ik van hem af by my zelven de Konst naar ’t leven voort oeffende, heeft hy zich niet meer met het onderwyzen van Discipelen bemoeit zelfs ook het schilderen niet veel behartigt, maar alleen by lust zommige stukken die onderhanden gebleven waren opgemaakt. Want hy toen ook al van langzamerhand uit het gebrek (of lichaams kwaal) dat hy hadde, leerde staat maken dat hy eer lang almee den wech van alle vlees zoude moeten inslaan naar d’Eeuwigheit. Hy stierf te Dordrecht den 19 van Wynmaand des jaars 1678, en zyn Huisvrouw Sara Balen volgde hem in ’t zelve jaar op den 21 van Slachtmaant. Zyn Broeders zoon David van Hoogstraten maakte t’zyner gedagtenisse dit op zyne afbeeldinge door hem zelf geschildert: {{block center|{{gedicht|{{gap}}{{sc|Hoogstraten}} ''maalde dus zich zelf naar ’t leven af'', ''Maer beter nog in zulk een reex van Schilderyen'' ''Vol Kunst, die zynen naam van sterff’lykheid bevryen''. {{gap}}''Nu stort de Dortsche Maegt haar tranen op zyn graf''.}}}} Zyn Broeder François van Hoogstraten vereerde hem met een Lykdigt, waar in hy hem sprekende<noinclude>{{RH||L 4|in-}}</noinclude> cbnjmmc1m0lt4vgfhp3v80ugeq79u6k 104 85294 219400 218940 2026-04-01T18:03:17Z Vincent Steenberg 280 typo 219400 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude><section begin="s1"/>{{gap}}''Brussel den'' 16 ''Maert''. Eergisteren vertrokken de Staeten van Henegouwen, na Mons, en gisteren de marquis de los Rios na Parys, om zig verder na Spanjen te begeeven. <section end="s1"/> <section begin="s2"/>{{gap}}''Parys den'' 13 ''Maert''. De graef van Montijo plenipotentiaris van van Spanjen by de verkiezing te Frankfort, vertrok gisteren na Straetsburg, alwaer hy de te rugkomst van 2 couriers die hy den 10, de eene na Madrid en de andere na Weenen zond, zal afwagten. Te Nantes zyn 3 huyzen ingestort waer dooe 40 menschen zyn omgekomen. Zedert gisteren loopt een fterk gerugt dat de admirael Ogle een groot voordeel in de Westindien behaeld heeft. De actien doen 2167 livres 10 fols. <section end="s2"/> <section begin="s3"/>{{gap}}Werd by dezen geadverteert, dat ten Comptoire van den Heer ''Johan Francois van Hogendorp'', Ontfanger Generael der Vereenigde Nederlanden, in ’s Hage, op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, geregistreert van Fol. 851 B, en vervolgens tot Fol. 856 verso H, beyde incluys, alle van dato 11 April 1702, met den lntrest daer op te goede tot den voorn. 11 April 1741; derhalven werden de Houders der voorsz. Obligatien verzogt, haer Capitaelen en Interest als dan op het spoedigste ten Comptoire Generael voornt. te laten ontfangen, dewyl geen verdere Interest op dezelve kan werden betaelt, maer voor afgelost werden gehouden, waer na een ieder zig gelieve te reguleeen. <section end="s3"/> <section begin="s4"/>{{gap}}De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap dee stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, op de vaert over Vianen besteden, het Verdiepen van de grootste of buytenste Kolk van de Sluyzen aldaer: Het Bestek is te zien in de Secretarye van de Policie der stad Utregt, tot Amersfoort in de Witte Swaen, tot Vianen in de Roos en op de Vaert by den Timmerman van de Wetering. <section end="s4"/> <section begin="s5"/>{{gap}}Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741, en vervolgens in de haven tot Muyden ontfangen Keysteen, en daer voor, des van de vereyschte swaerte zynde, betalen f 7 per Last. <section end="s5"/> <section begin="s6"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, zat men t’Amsterd. op het Princen Eyland, in het Pakhuys de Witte Pellicaen verkopen, een groote party extra Fyn Hage Bocken Hout, bequaem voor Moolenmakers, Blokmakers en Schavemakers &c.; heeden en op de Verkoopdag te zien. <section end="s6"/> <section begin="s7"/>{{gap}}Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans op de hoek van Boomsloot, ’s namiddags ten 3 uuren verkopen, een extra fraeye Trok-Tafel met blaeuw Laken bekleed, met zyn Stokken en verdere toebehooren; welke op de Verkoopdag van ’s middags ten 1 uur, tot ’s namiddags ten 3 uuren te zien zal zyn. <section end="s7"/> <section begin="s8"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s morgens ten 11 uuren, zal t’Amsterd. voor de Moes-Zaeden Winkel van Ab. Hoogland, op de Blom markt, by veylinge werden verkogt een considerable party Pauwen en Pauwinnen in soorten, als extra bonte, witte, en eenige Poelepintaten en witte Kalkoenen, heeden te zien. <section end="s8"/> <section begin="s9"/>{{gap}}De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, ’s middags ten 1 uur, in ’t Moriaenshoofd verkopen, 200 a 250 Rynfe Eyken Balken, van 30 tot 60 voet, 2 a 300 Rynse Eyken Clossen en Crommers, en een party Eyders Knies en Crommers; leggende aen de Werven van Hermanus Thopas, Olphert Pet en de Wed. Jan Rogge. <section end="s9"/> <section begin="s10"/>{{gap}}Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, een party Winkel-Waeren, bestaende in Triomphanen, Damasten, half Zyde Stoffen, Ras de Propris, dito Depolie, Calaminken, Sargie de Boy, Drogetten, Flenellen, Grynen, Trypen &c.; benevens diverse 8 en 9 quarts Lakenen en Gefigureerde Drogetten, Engelsche Sajetten Koussen, gebleekte Linnens &c., daegs te vooren te zien. <section end="s10"/> <section begin="s11"/>{{gap}}Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, de nagelatene Bibliotheek van wylen den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Jan Scott, in zyn Wel Ed. Gestr. leven President en Stadhouder van de Leenen in den Souverainen Rade en Leenhove van Braband en Lande van Overmaze: De Catalogus is by de Boekverkopers in de steden te bekomen, en in ’s Hage by F. Boucquet in de Venestraet. <section end="s11"/> <section begin="s12"/>{{gap}}J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, in ’t Swynshoofd op de Groote Markt verkopen, een extra puyke party Hooge en Laege Anjou Wyn; als meede een keurlyke party Court en St. Floran Wynen; welke zyn leggende op de Wynhaven onder de huyzinge van den Heer Fançois Blondel, en een gedeelte in een pakhvys in de Korte Wynstraet. <section end="s12"/> <section begin="s13"/>{{gap}}Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, 19 Baelen Beschadigde Mastix Eletu, en andere Drogeryen meer; leggende als by Notitie zal aengewezen worden. <section end="s13"/> <section begin="s14"/>{{gap}}Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 4 uuren precys, t’Amst. in de Munt op de Cingel verkopen, een schoone party Rouwe Diamanten; en zullen dezelve ’s morgens van 8, tot ’s namiddags ten 2 uuren, te zien zyn. <section end="s14"/> <section begin="s15"/>{{gap}}Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in ’t Nieuwe Heeren Logement verkopen, omtrent 50 Vaten extra puyke Grof kluytige Moscovische Pot-As, 4 a 500 Vaten Karelskroonse, Christiaenstadse en Landskroonse Wood-As. <section end="s15"/> <section begin="s16"/>{{gap}}W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in de Kalverstraet in de Keyzers Kroon verkopen, een party extra puyke schone welbewaerde oude en nieuwe Bearn, Bergeracque, Hooglandse en St. Croix du Montze Wynen, gelogeerd in Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden; als mede een party extra lege Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden, met uytgesnede Booms, leeg Vaetwerk en Wynkopers Gereedschap: Nagelaten door Hatmanus Wynolds; leggende in de 3 Pakhuyzen op Boomsloot regt over Dwars Boomsloot. <section end="s16"/> <section begin="s17"/>{{gap}}P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. in ’t Oude Heeren Logement verkopen, een playzante, net beplante, best geleegen en min kostbaeren Buyten-Plaets, genaemt UYT DEN BOSCH, met zyne Heere Huyzinge, Stallinge voor 5 paerden en Thuynmans Wooninge, alle van Steen; gelegen onder de Heerlykheid van Heemsteede, even buyten de Haerlemer Hout, aen de groote Linde laen; breeder by Biljetten en dagelyks te zien, inmiddels uyt de hand te koop: Nader onderrigting by gem. Makelaer. <section end="s17"/> <section begin="s18"/>{{gap}}Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, een Buyten Plaets, gelegen aen de Amstel omtrent de 400 roeden, genaemt AMSTELHOVEN, met zyn Heeren Huyzinge, voorzien met diverse fraeye Vertrekken, Stallingen, een fraeye Thuyn mer keurlyke Vrugtbomen, Moestuyn &c.; ten eynde van de Thuyn een fraey Speelhuys, gezigt hebbende over de Landeryen; Nader onderrigtinge by de gemelde Makelaer. <section end="s18"/> <section begin="s19"/>{{gap}}Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen den Wel-Ed. Gestr. Hr. Mr. Adriaen Halling, in zyn Wel-Ed. leeven in den Oudraed en Burgermeester der stad Dordregt enz., verkoft werden zyn Wel-Ed. nagelatene fraye Bibliotheek, bestaende in een aenzienlyk getal welgeconditioneerde Boeken in alle Faculteyten en Taelen, dog meest Theologici, Juridici en Miscellanei; en zullen immediaet na het eyndigen van de Verkoping der Bibliotheek, ten zelven huyze verkoft werden zyn Wel-Ed. zeer schoone Prent en Teken Konst, bestaende in een heerlyke verzameling van extra schoone Prenten van de voomaemste Fransche, Italiaensche, Hoogduytsche, Nederlandsche en andere treffelyke Meesters, meest alle uytnemend schoon van Druk, mitsgaders veele uytmuntende Teekeningen, insgelyks van de beroemdste Meesters, alle met veel kosten en moeite door den Heer overleden, vergaderd: waer van de Catalogus in ’t kort alom zal te bekomen zyn. <section end="s19"/> <section begin="s20"/>{{gap}}Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende in de Ryp op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, bewoont by een Banketbakker, voorzien met alle vereyschte gemakken, en met een groote Plaets en Tuyn; kunnende het zelve dagelyks bezigtigt werden: Iemant geneegen zynde dat Perceel te koopen, spreeke met Gerrit de Haes Makelaer, woont op de Princegraft by ’t Deutzen Hofje, tot Amsterdam. <section end="s20"/> <section begin="s21"/>{{gap}}Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen, met tweepaer Steenen, met zyn Huys en Erve, staende op den dorpe van Swyndregt: Te bevragen by Jacob de Keizer aen de voorn. Moolen. <section end="s21"/> <section begin="s22"/>{{gap}}Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, voorzien met 5 beneden kamers, waei van 4 behangen, een gallery en keuken met alle gemakken, 2 kelders, 3 putten, 2 regenbakken, Speelhuys en Erf, breed 85 en lang 75 voeten, omringt met hooge Ype Hagen, hebbende een Mesnagerie aen d’eene, een Parterre in ’t midden, en Grasveld ter andere zyde, Prieël, Turkse Tent &c., ter zyde een Koetshuys, en over het Erf een Stal voor 4 paerden, beyde nieuw en met alle gemakken voorzien: Die genegen is het voorsz. Huys, het zy met of zonder Stal en Koetshuys te huuren, addresseeren zig aen Michiel Breda Mr. Timmerman, of aen Reynier Backer tot Alkmaer. <section end="s22"/> <section begin="s23"/>{{gap}}Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje, met zyn Heeren Huyzinge, Hof, Vyver &c., geleegen in de Heerlykheyd Isselt, een half uurtje van de stad Amersfoort; die ’er gading in heeft addresseere zig aen Jonkheer. J. J. Sasse, Heere van Isselt, t’Amersfoort, of t’Amsterdam aen Arent vander Meersch Makelaer. <section end="s23"/> <section begin="s24"/>{{gap}}Twee Tuynen te huur, of wel een der zelve te huur of te koop, de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, met de daer op staende compleete Huyzinge, een royael uytzigt hebbende over de Landeryen, de Tuynen beplant met allerhande weldragende Vrugtboomen &c.; zynde alle Woensdagen en Saturdagen ’s namiddags van 2 tot 5 uuren te zien: Te bevragen op ’t Hoedemakers pad by Coenraed Smenck Mr. Hovenier. <section end="s24"/> <section begin="s25"/>{{gap}}Te huur een extraordinaire welgeleegen Suyker Raffinadery, lang 100 voet, breed 42 voet, voorsien met 5 Siedpannen &c. Item nog twee Pakhuysen en een Woonhuys daer anex, alle staende en geleegen op ’t Lucie Bolwerk binnen de stad Utregt, zynde d’eenigsten in die Provintie: Nader onderrigt is te bekomen aen de gem. Raffinadery, of t’Amst. aen de Makelaers P. Huysvoorn en D. Schroder. <section end="s25"/> <section begin="s26"/>{{gap}}Te huur uyt de hand, om aenstonds t’aenvaerden, het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd BORCULO, geleegen in de Graefschap Zutphen, in de Provintie van Gelderland, voorzien met extra veele schoone beneeden en boven-zaelen en kamers, keukens, kelders, vier Tnoorens, Uurwvzer &c., zeer logeabel en voor een groote familie en talryke domestiquen, mitsgaders Tuynmans en Jagers-Wooningen, Koetshuyzen, Stallingen, Brouwery en andere comoditeyten, groote en plaizante Tuynen, Parterren, Wildbaen, Vyvers, magnifique rydbaere Allées, Plantagies en Sterre-Bosch, geleegen aen het stedeken Borculo, voorts Vrye Jagt, in Borculo Buyten, Geesteren, Geffelaer, Neede, Eybergen, Bocken en andere dorpen, Konyne-Waranden, Vogelkoyen, een considerabel vis-ryke Visserye so in de schoone Riviere de Borkel, als in veel andere waters en stads gragten, een wagt aen het Hof, die de inwoonders der gem. Heerlykheyd schuldig zyn te houden dag en nagt, ook so veel wage en lyfdiensten als zoud mogen daer by begeert werden, en tot gem. Heerlykheyd gehoorende: Iemant daer toe geneegen zynde en nader onderrigting daer van begeerende, addresseere zig by den Heer Overste Luytenant Gottschall op het gem. Hof te Borculo, tot Amsterdam by den Heer de Bertri Koningl. Poolse Resident, en de heer Philippus van den Yver in de Kalverstraet, tot Zutphen by den Heer de Charon St. Germain en de Heer van Sandbergen, tot Arnhem by den Heer Advocate van Hasselt, en tot Nymegen by den Procureur Scheers. <section end="s26"/> <section begin="s27"/>{{gap}}Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, Schipper, gewoont hebbende tot Coog, of eenige gelden aen dezelve schuldig moeten weezen, gelieve dezelve aen, en op te geven voor primo May 1741, aen Pieter Leur, of Michiel Beets, beyde Notarissen tot Saendam. <section end="s27"/> <section begin="s28"/>{{gap}}Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, aen de Scharnier wat gebroken; die het gevonden heeft en brengt by Jacob van der Hoop, Kashouder in de Hartestraet, zal 25 gulden genieten, en die aenwyzing weet te doen wie het gevonden heeft, een goude ducaet. <section end="s28"/> <section begin="s29"/>{{gap}}t’Amsterdam by Moses Catlyn het eerste huys op de Leydsegragt by de Heeregragt, en by Jan van Marle in de Korsjessteeg by de Cingel, zyn te bekomen de langbeproefde opregte Engelse Elixir Stomachicum of Maeg-Elixir, a 12 stuyv.; en de Elixir Salutis of Purgeende Elixir, a 26 stuyv. het Flesje, benevens een berigt daer by hoe dezelve gebruykt moet werden. <section end="s29"/> <section begin="s30"/>{{gap}}Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, circa 10 a 12000 pond diverse zoorten Bereydsel, of Huysenblas, en andere Drogeryen meer. <section end="s30"/> <section begin="s31"/>{{gap}}Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men ten huyze van den Overleedenen, op de Keyzersgragt by het Moolenpad verkopen, een schoone verzameling van Boeken, in verscheyde Faculteyten en Talen; nevens diverse fraeye Atlassen, konstige Tekeningen en Prenten, Globens, Mathematische Instrumenten, Rariteyten en Antiquiteyten; een heerlyk Cabinet van zilvere Medailles, behoorende tot de Nederlandsche Historien; uytmuntende Portraitjes in Miniatuur &c., Hoorn, Schelpen, Zeegewassen en drooge infecten &c.: Nagelaten door den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Theodorus Huyghens, Heer van Honcoop &c., Scnepen en Raed der stad Amsterdam: Saturdag en Maendag voor de Verkoping te zien. De Catalogus is te bekomen by G. en J. de Broen, Boekverkopers, V. en J. Posthumus, Makelaers, en verders by de Boekverkopers in de buyten steeden. <section end="s31"/> <section begin="s32"/>{{gap}}Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April, ’s namiddags ten 4 uuren precys, ten huyze van Jan van Veeren, Castelyn te Loenen aen het Tolhek, verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt NOOYT GEDAGT, met deszelfs moderne Heeren Huyzinge, Stallinge en Koetshuys, met en benevens een extra welgeleegen Bruykweer Lands, met de hegte en sterke Boeren Wooninge, Hooyberg en Schuur by of agter de voorsz. Hofsteede, gelegen aen de Ryweg, tuffchen de rivier ’t Chyn en Loenen, circa 115 roeden van de Utregtse trekvaert, of de Herberg ’t Swaentje, zynde de Hofsteede met de Landeryen daer nevens en agter geleegen t’zamen groot 16 morgen, zynde extra goed Wey-Land, als 14 morgen onder Kroonenburgs Geregt, en 2 morgen onder Nigtevegt, en nog 4 morgen Hooy-Land onder de jurisdictie van Oucoop, werdende in ’t gemeen gebruykt met nog 4 andere morgen, toebehoorende den Heer Ysbrtand Balde; breeder by Biljetten, en so als al ’t zelve na den 25 {{SIC|Maer|Maert}} kan bezigtigt werden: Nader beright by gem. Makelaer, by welke de documenten van eygendom 8 dagen voor de Verkoping, ’s morgens van 8 tot 10 uuren, te zien zyn.<section end="s32"/><noinclude></noinclude> dlv9ndcm9gwxh97z5dcp6f0fjuz3bgg 219403 219400 2026-04-01T18:07:31Z Vincent Steenberg 280 typo 219403 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude><section begin="s1"/>{{gap}}''Brussel den'' 16 ''Maert''. Eergisteren vertrokken de Staeten van Henegouwen, na Mons, en gisteren de marquis de los Rios na Parys, om zig verder na Spanjen te begeeven. <section end="s1"/> <section begin="s2"/>{{gap}}''Parys den'' 13 ''Maert''. De graef van Montijo plenipotentiaris van van Spanjen by de verkiezing te Frankfort, vertrok gisteren na Straetsburg, alwaer hy de te rugkomst van 2 couriers die hy den 10, de eene na Madrid en de andere na Weenen zond, zal afwagten. Te Nantes zyn 3 huyzen ingestort waer dooe 40 menschen zyn omgekomen. Zedert gisteren loopt een fterk gerugt dat de admirael Ogle een groot voordeel in de Westindien behaeld heeft. De actien doen 2167 livres 10 fols. <section end="s2"/> <section begin="s3"/>{{gap}}Werd by dezen geadverteert, dat ten Comptoire van den Heer ''Johan Francois van Hogendorp'', Ontfanger Generael der Vereenigde Nederlanden, in ’s Hage, op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, geregistreert van Fol. 851 B, en vervolgens tot Fol. 856 verso H, beyde incluys, alle van dato 11 April 1702, met den lntrest daer op te goede tot den voorn. 11 April 1741; derhalven werden de Houders der voorsz. Obligatien verzogt, haer Capitaelen en Interest als dan op het spoedigste ten Comptoire Generael voornt. te laten ontfangen, dewyl geen verdere Interest op dezelve kan werden betaelt, maer voor afgelost werden gehouden, waer na een ieder zig gelieve te reguleeen. <section end="s3"/> <section begin="s4"/>{{gap}}De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap der stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, op de vaert over Vianen besteden, het Verdiepen van de grootste of buytenste Kolk van de Sluyzen aldaer: Het Bestek is te zien in de Secretarye van de Policie der stad Utregt, tot Amersfoort in de Witte Swaen, tot Vianen in de Roos en op de Vaert by den Timmerman van de Wetering. <section end="s4"/> <section begin="s5"/>{{gap}}Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741, en vervolgens in de haven tot Muyden ontfangen Keysteen, en daer voor, des van de vereyschte swaerte zynde, betalen f 7 per Last. <section end="s5"/> <section begin="s6"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, zat men t’Amsterd. op het Princen Eyland, in het Pakhuys de Witte Pellicaen verkopen, een groote party extra Fyn Hage Bocken Hout, bequaem voor Moolenmakers, Blokmakers en Schavemakers &c.; heeden en op de Verkoopdag te zien. <section end="s6"/> <section begin="s7"/>{{gap}}Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans op de hoek van Boomsloot, ’s namiddags ten 3 uuren verkopen, een extra fraeye Trok-Tafel met blaeuw Laken bekleed, met zyn Stokken en verdere toebehooren; welke op de Verkoopdag van ’s middags ten 1 uur, tot ’s namiddags ten 3 uuren te zien zal zyn. <section end="s7"/> <section begin="s8"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s morgens ten 11 uuren, zal t’Amsterd. voor de Moes-Zaeden Winkel van Ab. Hoogland, op de Blom markt, by veylinge werden verkogt een considerable party Pauwen en Pauwinnen in soorten, als extra bonte, witte, en eenige Poelepintaten en witte Kalkoenen, heeden te zien. <section end="s8"/> <section begin="s9"/>{{gap}}De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, ’s middags ten 1 uur, in ’t Moriaenshoofd verkopen, 200 a 250 Rynfe Eyken Balken, van 30 tot 60 voet, 2 a 300 Rynse Eyken Clossen en Crommers, en een party Eyders Knies en Crommers; leggende aen de Werven van Hermanus Thopas, Olphert Pet en de Wed. Jan Rogge. <section end="s9"/> <section begin="s10"/>{{gap}}Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, een party Winkel-Waeren, bestaende in Triomphanen, Damasten, half Zyde Stoffen, Ras de Propris, dito Depolie, Calaminken, Sargie de Boy, Drogetten, Flenellen, Grynen, Trypen &c.; benevens diverse 8 en 9 quarts Lakenen en Gefigureerde Drogetten, Engelsche Sajetten Koussen, gebleekte Linnens &c., daegs te vooren te zien. <section end="s10"/> <section begin="s11"/>{{gap}}Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, de nagelatene Bibliotheek van wylen den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Jan Scott, in zyn Wel Ed. Gestr. leven President en Stadhouder van de Leenen in den Souverainen Rade en Leenhove van Braband en Lande van Overmaze: De Catalogus is by de Boekverkopers in de steden te bekomen, en in ’s Hage by F. Boucquet in de Venestraet. <section end="s11"/> <section begin="s12"/>{{gap}}J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, in ’t Swynshoofd op de Groote Markt verkopen, een extra puyke party Hooge en Laege Anjou Wyn; als meede een keurlyke party Court en St. Floran Wynen; welke zyn leggende op de Wynhaven onder de huyzinge van den Heer Fançois Blondel, en een gedeelte in een pakhvys in de Korte Wynstraet. <section end="s12"/> <section begin="s13"/>{{gap}}Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, 19 Baelen Beschadigde Mastix Eletu, en andere Drogeryen meer; leggende als by Notitie zal aengewezen worden. <section end="s13"/> <section begin="s14"/>{{gap}}Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 4 uuren precys, t’Amst. in de Munt op de Cingel verkopen, een schoone party Rouwe Diamanten; en zullen dezelve ’s morgens van 8, tot ’s namiddags ten 2 uuren, te zien zyn. <section end="s14"/> <section begin="s15"/>{{gap}}Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in ’t Nieuwe Heeren Logement verkopen, omtrent 50 Vaten extra puyke Grof kluytige Moscovische Pot-As, 4 a 500 Vaten Karelskroonse, Christiaenstadse en Landskroonse Wood-As. <section end="s15"/> <section begin="s16"/>{{gap}}W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in de Kalverstraet in de Keyzers Kroon verkopen, een party extra puyke schone welbewaerde oude en nieuwe Bearn, Bergeracque, Hooglandse en St. Croix du Montze Wynen, gelogeerd in Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden; als mede een party extra lege Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden, met uytgesnede Booms, leeg Vaetwerk en Wynkopers Gereedschap: Nagelaten door Hatmanus Wynolds; leggende in de 3 Pakhuyzen op Boomsloot regt over Dwars Boomsloot. <section end="s16"/> <section begin="s17"/>{{gap}}P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. in ’t Oude Heeren Logement verkopen, een playzante, net beplante, best geleegen en min kostbaeren Buyten-Plaets, genaemt UYT DEN BOSCH, met zyne Heere Huyzinge, Stallinge voor 5 paerden en Thuynmans Wooninge, alle van Steen; gelegen onder de Heerlykheid van Heemsteede, even buyten de Haerlemer Hout, aen de groote Linde laen; breeder by Biljetten en dagelyks te zien, inmiddels uyt de hand te koop: Nader onderrigting by gem. Makelaer. <section end="s17"/> <section begin="s18"/>{{gap}}Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, een Buyten Plaets, gelegen aen de Amstel omtrent de 400 roeden, genaemt AMSTELHOVEN, met zyn Heeren Huyzinge, voorzien met diverse fraeye Vertrekken, Stallingen, een fraeye Thuyn mer keurlyke Vrugtbomen, Moestuyn &c.; ten eynde van de Thuyn een fraey Speelhuys, gezigt hebbende over de Landeryen; Nader onderrigtinge by de gemelde Makelaer. <section end="s18"/> <section begin="s19"/>{{gap}}Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen den Wel-Ed. Gestr. Hr. Mr. Adriaen Halling, in zyn Wel-Ed. leeven in den Oudraed en Burgermeester der stad Dordregt enz., verkoft werden zyn Wel-Ed. nagelatene fraye Bibliotheek, bestaende in een aenzienlyk getal welgeconditioneerde Boeken in alle Faculteyten en Taelen, dog meest Theologici, Juridici en Miscellanei; en zullen immediaet na het eyndigen van de Verkoping der Bibliotheek, ten zelven huyze verkoft werden zyn Wel-Ed. zeer schoone Prent en Teken Konst, bestaende in een heerlyke verzameling van extra schoone Prenten van de voomaemste Fransche, Italiaensche, Hoogduytsche, Nederlandsche en andere treffelyke Meesters, meest alle uytnemend schoon van Druk, mitsgaders veele uytmuntende Teekeningen, insgelyks van de beroemdste Meesters, alle met veel kosten en moeite door den Heer overleden, vergaderd: waer van de Catalogus in ’t kort alom zal te bekomen zyn. <section end="s19"/> <section begin="s20"/>{{gap}}Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende in de Ryp op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, bewoont by een Banketbakker, voorzien met alle vereyschte gemakken, en met een groote Plaets en Tuyn; kunnende het zelve dagelyks bezigtigt werden: Iemant geneegen zynde dat Perceel te koopen, spreeke met Gerrit de Haes Makelaer, woont op de Princegraft by ’t Deutzen Hofje, tot Amsterdam. <section end="s20"/> <section begin="s21"/>{{gap}}Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen, met tweepaer Steenen, met zyn Huys en Erve, staende op den dorpe van Swyndregt: Te bevragen by Jacob de Keizer aen de voorn. Moolen. <section end="s21"/> <section begin="s22"/>{{gap}}Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, voorzien met 5 beneden kamers, waei van 4 behangen, een gallery en keuken met alle gemakken, 2 kelders, 3 putten, 2 regenbakken, Speelhuys en Erf, breed 85 en lang 75 voeten, omringt met hooge Ype Hagen, hebbende een Mesnagerie aen d’eene, een Parterre in ’t midden, en Grasveld ter andere zyde, Prieël, Turkse Tent &c., ter zyde een Koetshuys, en over het Erf een Stal voor 4 paerden, beyde nieuw en met alle gemakken voorzien: Die genegen is het voorsz. Huys, het zy met of zonder Stal en Koetshuys te huuren, addresseeren zig aen Michiel Breda Mr. Timmerman, of aen Reynier Backer tot Alkmaer. <section end="s22"/> <section begin="s23"/>{{gap}}Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje, met zyn Heeren Huyzinge, Hof, Vyver &c., geleegen in de Heerlykheyd Isselt, een half uurtje van de stad Amersfoort; die ’er gading in heeft addresseere zig aen Jonkheer. J. J. Sasse, Heere van Isselt, t’Amersfoort, of t’Amsterdam aen Arent vander Meersch Makelaer. <section end="s23"/> <section begin="s24"/>{{gap}}Twee Tuynen te huur, of wel een der zelve te huur of te koop, de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, met de daer op staende compleete Huyzinge, een royael uytzigt hebbende over de Landeryen, de Tuynen beplant met allerhande weldragende Vrugtboomen &c.; zynde alle Woensdagen en Saturdagen ’s namiddags van 2 tot 5 uuren te zien: Te bevragen op ’t Hoedemakers pad by Coenraed Smenck Mr. Hovenier. <section end="s24"/> <section begin="s25"/>{{gap}}Te huur een extraordinaire welgeleegen Suyker Raffinadery, lang 100 voet, breed 42 voet, voorsien met 5 Siedpannen &c. Item nog twee Pakhuysen en een Woonhuys daer anex, alle staende en geleegen op ’t Lucie Bolwerk binnen de stad Utregt, zynde d’eenigsten in die Provintie: Nader onderrigt is te bekomen aen de gem. Raffinadery, of t’Amst. aen de Makelaers P. Huysvoorn en D. Schroder. <section end="s25"/> <section begin="s26"/>{{gap}}Te huur uyt de hand, om aenstonds t’aenvaerden, het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd BORCULO, geleegen in de Graefschap Zutphen, in de Provintie van Gelderland, voorzien met extra veele schoone beneeden en boven-zaelen en kamers, keukens, kelders, vier Tnoorens, Uurwvzer &c., zeer logeabel en voor een groote familie en talryke domestiquen, mitsgaders Tuynmans en Jagers-Wooningen, Koetshuyzen, Stallingen, Brouwery en andere comoditeyten, groote en plaizante Tuynen, Parterren, Wildbaen, Vyvers, magnifique rydbaere Allées, Plantagies en Sterre-Bosch, geleegen aen het stedeken Borculo, voorts Vrye Jagt, in Borculo Buyten, Geesteren, Geffelaer, Neede, Eybergen, Bocken en andere dorpen, Konyne-Waranden, Vogelkoyen, een considerabel vis-ryke Visserye so in de schoone Riviere de Borkel, als in veel andere waters en stads gragten, een wagt aen het Hof, die de inwoonders der gem. Heerlykheyd schuldig zyn te houden dag en nagt, ook so veel wage en lyfdiensten als zoud mogen daer by begeert werden, en tot gem. Heerlykheyd gehoorende: Iemant daer toe geneegen zynde en nader onderrigting daer van begeerende, addresseere zig by den Heer Overste Luytenant Gottschall op het gem. Hof te Borculo, tot Amsterdam by den Heer de Bertri Koningl. Poolse Resident, en de heer Philippus van den Yver in de Kalverstraet, tot Zutphen by den Heer de Charon St. Germain en de Heer van Sandbergen, tot Arnhem by den Heer Advocate van Hasselt, en tot Nymegen by den Procureur Scheers. <section end="s26"/> <section begin="s27"/>{{gap}}Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, Schipper, gewoont hebbende tot Coog, of eenige gelden aen dezelve schuldig moeten weezen, gelieve dezelve aen, en op te geven voor primo May 1741, aen Pieter Leur, of Michiel Beets, beyde Notarissen tot Saendam. <section end="s27"/> <section begin="s28"/>{{gap}}Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, aen de Scharnier wat gebroken; die het gevonden heeft en brengt by Jacob van der Hoop, Kashouder in de Hartestraet, zal 25 gulden genieten, en die aenwyzing weet te doen wie het gevonden heeft, een goude ducaet. <section end="s28"/> <section begin="s29"/>{{gap}}t’Amsterdam by Moses Catlyn het eerste huys op de Leydsegragt by de Heeregragt, en by Jan van Marle in de Korsjessteeg by de Cingel, zyn te bekomen de langbeproefde opregte Engelse Elixir Stomachicum of Maeg-Elixir, a 12 stuyv.; en de Elixir Salutis of Purgeende Elixir, a 26 stuyv. het Flesje, benevens een berigt daer by hoe dezelve gebruykt moet werden. <section end="s29"/> <section begin="s30"/>{{gap}}Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, circa 10 a 12000 pond diverse zoorten Bereydsel, of Huysenblas, en andere Drogeryen meer. <section end="s30"/> <section begin="s31"/>{{gap}}Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men ten huyze van den Overleedenen, op de Keyzersgragt by het Moolenpad verkopen, een schoone verzameling van Boeken, in verscheyde Faculteyten en Talen; nevens diverse fraeye Atlassen, konstige Tekeningen en Prenten, Globens, Mathematische Instrumenten, Rariteyten en Antiquiteyten; een heerlyk Cabinet van zilvere Medailles, behoorende tot de Nederlandsche Historien; uytmuntende Portraitjes in Miniatuur &c., Hoorn, Schelpen, Zeegewassen en drooge infecten &c.: Nagelaten door den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Theodorus Huyghens, Heer van Honcoop &c., Scnepen en Raed der stad Amsterdam: Saturdag en Maendag voor de Verkoping te zien. De Catalogus is te bekomen by G. en J. de Broen, Boekverkopers, V. en J. Posthumus, Makelaers, en verders by de Boekverkopers in de buyten steeden. <section end="s31"/> <section begin="s32"/>{{gap}}Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April, ’s namiddags ten 4 uuren precys, ten huyze van Jan van Veeren, Castelyn te Loenen aen het Tolhek, verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt NOOYT GEDAGT, met deszelfs moderne Heeren Huyzinge, Stallinge en Koetshuys, met en benevens een extra welgeleegen Bruykweer Lands, met de hegte en sterke Boeren Wooninge, Hooyberg en Schuur by of agter de voorsz. Hofsteede, gelegen aen de Ryweg, tuffchen de rivier ’t Chyn en Loenen, circa 115 roeden van de Utregtse trekvaert, of de Herberg ’t Swaentje, zynde de Hofsteede met de Landeryen daer nevens en agter geleegen t’zamen groot 16 morgen, zynde extra goed Wey-Land, als 14 morgen onder Kroonenburgs Geregt, en 2 morgen onder Nigtevegt, en nog 4 morgen Hooy-Land onder de jurisdictie van Oucoop, werdende in ’t gemeen gebruykt met nog 4 andere morgen, toebehoorende den Heer Ysbrtand Balde; breeder by Biljetten, en so als al ’t zelve na den 25 {{SIC|Maer|Maert}} kan bezigtigt werden: Nader beright by gem. Makelaer, by welke de documenten van eygendom 8 dagen voor de Verkoping, ’s morgens van 8 tot 10 uuren, te zien zyn.<section end="s32"/><noinclude></noinclude> 53unzwwg5i5tabyou3ew2jgpgwtgsln 219406 219403 2026-04-01T18:15:04Z Vincent Steenberg 280 typo 219406 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude><section begin="s1"/>{{gap}}''Brussel den'' 16 ''Maert''. Eergisteren vertrokken de Staeten van Henegouwen, na Mons, en gisteren de marquis de los Rios na Parys, om zig verder na Spanjen te begeeven. <section end="s1"/> <section begin="s2"/>{{gap}}''Parys den'' 13 ''Maert''. De graef van Montijo plenipotentiaris van van Spanjen by de verkiezing te Frankfort, vertrok gisteren na Straetsburg, alwaer hy de te rugkomst van 2 couriers die hy den 10, de eene na Madrid en de andere na Weenen zond, zal afwagten. Te Nantes zyn 3 huyzen ingestort waer dooe 40 menschen zyn omgekomen. Zedert gisteren loopt een fterk gerugt dat de admirael Ogle een groot voordeel in de Westindien behaeld heeft. De actien doen 2167 livres 10 fols. <section end="s2"/> <section begin="s3"/>{{gap}}Werd by dezen geadverteert, dat ten Comptoire van den Heer ''Johan Francois van Hogendorp'', Ontfanger Generael der Vereenigde Nederlanden, in ’s Hage, op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, geregistreert van Fol. 851 B, en vervolgens tot Fol. 856 verso H, beyde incluys, alle van dato 11 April 1702, met den lntrest daer op te goede tot den voorn. 11 April 1741; derhalven werden de Houders der voorsz. Obligatien verzogt, haer Capitaelen en Interest als dan op het spoedigste ten Comptoire Generael voornt. te laten ontfangen, dewyl geen verdere Interest op dezelve kan werden betaelt, maer voor afgelost werden gehouden, waer na een ieder zig gelieve te reguleeen. <section end="s3"/> <section begin="s4"/>{{gap}}De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap der stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, op de vaert over Vianen besteden, het Verdiepen van de grootste of buytenste Kolk van de Sluyzen aldaer: Het Bestek is te zien in de Secretarye van de Policie der stad Utregt, tot Amersfoort in de Witte Swaen, tot Vianen in de Roos en op de Vaert by den Timmerman van de Wetering. <section end="s4"/> <section begin="s5"/>{{gap}}Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741, en vervolgens in de haven tot Muyden ontfangen Keysteen, en daer voor, des van de vereyschte swaerte zynde, betalen f 7 per Last. <section end="s5"/> <section begin="s6"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, zal men t’Amsterd. op het Princen Eyland, in het Pakhuys de Witte Pellicaen verkopen, een groote party extra Fyn Hage Bocken Hout, bequaem voor Moolenmakers, Blokmakers en Schavemakers &c.; heeden en op de Verkoopdag te zien. <section end="s6"/> <section begin="s7"/>{{gap}}Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans op de hoek van Boomsloot, ’s namiddags ten 3 uuren verkopen, een extra fraeye Trok-Tafel met blaeuw Laken bekleed, met zyn Stokken en verdere toebehooren; welke op de Verkoopdag van ’s middags ten 1 uur, tot ’s namiddags ten 3 uuren te zien zal zyn. <section end="s7"/> <section begin="s8"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s morgens ten 11 uuren, zal t’Amsterd. voor de Moes-Zaeden Winkel van Ab. Hoogland, op de Blom markt, by veylinge werden verkogt een considerable party Pauwen en Pauwinnen in soorten, als extra bonte, witte, en eenige Poelepintaten en witte Kalkoenen, heeden te zien. <section end="s8"/> <section begin="s9"/>{{gap}}De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, ’s middags ten 1 uur, in ’t Moriaenshoofd verkopen, 200 a 250 Rynfe Eyken Balken, van 30 tot 60 voet, 2 a 300 Rynse Eyken Clossen en Crommers, en een party Eyders Knies en Crommers; leggende aen de Werven van Hermanus Thopas, Olphert Pet en de Wed. Jan Rogge. <section end="s9"/> <section begin="s10"/>{{gap}}Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, een party Winkel-Waeren, bestaende in Triomphanen, Damasten, half Zyde Stoffen, Ras de Propris, dito Depolie, Calaminken, Sargie de Boy, Drogetten, Flenellen, Grynen, Trypen &c.; benevens diverse 8 en 9 quarts Lakenen en Gefigureerde Drogetten, Engelsche Sajetten Koussen, gebleekte Linnens &c., daegs te vooren te zien. <section end="s10"/> <section begin="s11"/>{{gap}}Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, de nagelatene Bibliotheek van wylen den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Jan Scott, in zyn Wel Ed. Gestr. leven President en Stadhouder van de Leenen in den Souverainen Rade en Leenhove van Braband en Lande van Overmaze: De Catalogus is by de Boekverkopers in de steden te bekomen, en in ’s Hage by F. Boucquet in de Venestraet. <section end="s11"/> <section begin="s12"/>{{gap}}J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, in ’t Swynshoofd op de Groote Markt verkopen, een extra puyke party Hooge en Laege Anjou Wyn; als meede een keurlyke party Court en St. Floran Wynen; welke zyn leggende op de Wynhaven onder de huyzinge van den Heer Fançois Blondel, en een gedeelte in een pakhvys in de Korte Wynstraet. <section end="s12"/> <section begin="s13"/>{{gap}}Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, 19 Baelen Beschadigde Mastix Eletu, en andere Drogeryen meer; leggende als by Notitie zal aengewezen worden. <section end="s13"/> <section begin="s14"/>{{gap}}Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 4 uuren precys, t’Amst. in de Munt op de Cingel verkopen, een schoone party Rouwe Diamanten; en zullen dezelve ’s morgens van 8, tot ’s namiddags ten 2 uuren, te zien zyn. <section end="s14"/> <section begin="s15"/>{{gap}}Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in ’t Nieuwe Heeren Logement verkopen, omtrent 50 Vaten extra puyke Grof kluytige Moscovische Pot-As, 4 a 500 Vaten Karelskroonse, Christiaenstadse en Landskroonse Wood-As. <section end="s15"/> <section begin="s16"/>{{gap}}W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in de Kalverstraet in de Keyzers Kroon verkopen, een party extra puyke schone welbewaerde oude en nieuwe Bearn, Bergeracque, Hooglandse en St. Croix du Montze Wynen, gelogeerd in Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden; als mede een party extra lege Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden, met uytgesnede Booms, leeg Vaetwerk en Wynkopers Gereedschap: Nagelaten door Hatmanus Wynolds; leggende in de 3 Pakhuyzen op Boomsloot regt over Dwars Boomsloot. <section end="s16"/> <section begin="s17"/>{{gap}}P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. in ’t Oude Heeren Logement verkopen, een playzante, net beplante, best geleegen en min kostbaeren Buyten-Plaets, genaemt UYT DEN BOSCH, met zyne Heere Huyzinge, Stallinge voor 5 paerden en Thuynmans Wooninge, alle van Steen; gelegen onder de Heerlykheid van Heemsteede, even buyten de Haerlemer Hout, aen de groote Linde laen; breeder by Biljetten en dagelyks te zien, inmiddels uyt de hand te koop: Nader onderrigting by gem. Makelaer. <section end="s17"/> <section begin="s18"/>{{gap}}Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, een Buyten Plaets, gelegen aen de Amstel omtrent de 400 roeden, genaemt AMSTELHOVEN, met zyn Heeren Huyzinge, voorzien met diverse fraeye Vertrekken, Stallingen, een fraeye Thuyn mer keurlyke Vrugtbomen, Moestuyn &c.; ten eynde van de Thuyn een fraey Speelhuys, gezigt hebbende over de Landeryen; Nader onderrigtinge by de gemelde Makelaer. <section end="s18"/> <section begin="s19"/>{{gap}}Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen den Wel-Ed. Gestr. Hr. Mr. Adriaen Halling, in zyn Wel-Ed. leeven in den Oudraed en Burgermeester der stad Dordregt enz., verkoft werden zyn Wel-Ed. nagelatene fraye Bibliotheek, bestaende in een aenzienlyk getal welgeconditioneerde Boeken in alle Faculteyten en Taelen, dog meest Theologici, Juridici en Miscellanei; en zullen immediaet na het eyndigen van de Verkoping der Bibliotheek, ten zelven huyze verkoft werden zyn Wel-Ed. zeer schoone Prent en Teken Konst, bestaende in een heerlyke verzameling van extra schoone Prenten van de voomaemste Fransche, Italiaensche, Hoogduytsche, Nederlandsche en andere treffelyke Meesters, meest alle uytnemend schoon van Druk, mitsgaders veele uytmuntende Teekeningen, insgelyks van de beroemdste Meesters, alle met veel kosten en moeite door den Heer overleden, vergaderd: waer van de Catalogus in ’t kort alom zal te bekomen zyn. <section end="s19"/> <section begin="s20"/>{{gap}}Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende in de Ryp op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, bewoont by een Banketbakker, voorzien met alle vereyschte gemakken, en met een groote Plaets en Tuyn; kunnende het zelve dagelyks bezigtigt werden: Iemant geneegen zynde dat Perceel te koopen, spreeke met Gerrit de Haes Makelaer, woont op de Princegraft by ’t Deutzen Hofje, tot Amsterdam. <section end="s20"/> <section begin="s21"/>{{gap}}Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen, met tweepaer Steenen, met zyn Huys en Erve, staende op den dorpe van Swyndregt: Te bevragen by Jacob de Keizer aen de voorn. Moolen. <section end="s21"/> <section begin="s22"/>{{gap}}Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, voorzien met 5 beneden kamers, waei van 4 behangen, een gallery en keuken met alle gemakken, 2 kelders, 3 putten, 2 regenbakken, Speelhuys en Erf, breed 85 en lang 75 voeten, omringt met hooge Ype Hagen, hebbende een Mesnagerie aen d’eene, een Parterre in ’t midden, en Grasveld ter andere zyde, Prieël, Turkse Tent &c., ter zyde een Koetshuys, en over het Erf een Stal voor 4 paerden, beyde nieuw en met alle gemakken voorzien: Die genegen is het voorsz. Huys, het zy met of zonder Stal en Koetshuys te huuren, addresseeren zig aen Michiel Breda Mr. Timmerman, of aen Reynier Backer tot Alkmaer. <section end="s22"/> <section begin="s23"/>{{gap}}Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje, met zyn Heeren Huyzinge, Hof, Vyver &c., geleegen in de Heerlykheyd Isselt, een half uurtje van de stad Amersfoort; die ’er gading in heeft addresseere zig aen Jonkheer. J. J. Sasse, Heere van Isselt, t’Amersfoort, of t’Amsterdam aen Arent vander Meersch Makelaer. <section end="s23"/> <section begin="s24"/>{{gap}}Twee Tuynen te huur, of wel een der zelve te huur of te koop, de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, met de daer op staende compleete Huyzinge, een royael uytzigt hebbende over de Landeryen, de Tuynen beplant met allerhande weldragende Vrugtboomen &c.; zynde alle Woensdagen en Saturdagen ’s namiddags van 2 tot 5 uuren te zien: Te bevragen op ’t Hoedemakers pad by Coenraed Smenck Mr. Hovenier. <section end="s24"/> <section begin="s25"/>{{gap}}Te huur een extraordinaire welgeleegen Suyker Raffinadery, lang 100 voet, breed 42 voet, voorsien met 5 Siedpannen &c. Item nog twee Pakhuysen en een Woonhuys daer anex, alle staende en geleegen op ’t Lucie Bolwerk binnen de stad Utregt, zynde d’eenigsten in die Provintie: Nader onderrigt is te bekomen aen de gem. Raffinadery, of t’Amst. aen de Makelaers P. Huysvoorn en D. Schroder. <section end="s25"/> <section begin="s26"/>{{gap}}Te huur uyt de hand, om aenstonds t’aenvaerden, het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd BORCULO, geleegen in de Graefschap Zutphen, in de Provintie van Gelderland, voorzien met extra veele schoone beneeden en boven-zaelen en kamers, keukens, kelders, vier Tnoorens, Uurwvzer &c., zeer logeabel en voor een groote familie en talryke domestiquen, mitsgaders Tuynmans en Jagers-Wooningen, Koetshuyzen, Stallingen, Brouwery en andere comoditeyten, groote en plaizante Tuynen, Parterren, Wildbaen, Vyvers, magnifique rydbaere Allées, Plantagies en Sterre-Bosch, geleegen aen het stedeken Borculo, voorts Vrye Jagt, in Borculo Buyten, Geesteren, Geffelaer, Neede, Eybergen, Bocken en andere dorpen, Konyne-Waranden, Vogelkoyen, een considerabel vis-ryke Visserye so in de schoone Riviere de Borkel, als in veel andere waters en stads gragten, een wagt aen het Hof, die de inwoonders der gem. Heerlykheyd schuldig zyn te houden dag en nagt, ook so veel wage en lyfdiensten als zoud mogen daer by begeert werden, en tot gem. Heerlykheyd gehoorende: Iemant daer toe geneegen zynde en nader onderrigting daer van begeerende, addresseere zig by den Heer Overste Luytenant Gottschall op het gem. Hof te Borculo, tot Amsterdam by den Heer de Bertri Koningl. Poolse Resident, en de heer Philippus van den Yver in de Kalverstraet, tot Zutphen by den Heer de Charon St. Germain en de Heer van Sandbergen, tot Arnhem by den Heer Advocate van Hasselt, en tot Nymegen by den Procureur Scheers. <section end="s26"/> <section begin="s27"/>{{gap}}Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, Schipper, gewoont hebbende tot Coog, of eenige gelden aen dezelve schuldig moeten weezen, gelieve dezelve aen, en op te geven voor primo May 1741, aen Pieter Leur, of Michiel Beets, beyde Notarissen tot Saendam. <section end="s27"/> <section begin="s28"/>{{gap}}Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, aen de Scharnier wat gebroken; die het gevonden heeft en brengt by Jacob van der Hoop, Kashouder in de Hartestraet, zal 25 gulden genieten, en die aenwyzing weet te doen wie het gevonden heeft, een goude ducaet. <section end="s28"/> <section begin="s29"/>{{gap}}t’Amsterdam by Moses Catlyn het eerste huys op de Leydsegragt by de Heeregragt, en by Jan van Marle in de Korsjessteeg by de Cingel, zyn te bekomen de langbeproefde opregte Engelse Elixir Stomachicum of Maeg-Elixir, a 12 stuyv.; en de Elixir Salutis of Purgeende Elixir, a 26 stuyv. het Flesje, benevens een berigt daer by hoe dezelve gebruykt moet werden. <section end="s29"/> <section begin="s30"/>{{gap}}Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, circa 10 a 12000 pond diverse zoorten Bereydsel, of Huysenblas, en andere Drogeryen meer. <section end="s30"/> <section begin="s31"/>{{gap}}Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men ten huyze van den Overleedenen, op de Keyzersgragt by het Moolenpad verkopen, een schoone verzameling van Boeken, in verscheyde Faculteyten en Talen; nevens diverse fraeye Atlassen, konstige Tekeningen en Prenten, Globens, Mathematische Instrumenten, Rariteyten en Antiquiteyten; een heerlyk Cabinet van zilvere Medailles, behoorende tot de Nederlandsche Historien; uytmuntende Portraitjes in Miniatuur &c., Hoorn, Schelpen, Zeegewassen en drooge infecten &c.: Nagelaten door den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Theodorus Huyghens, Heer van Honcoop &c., Scnepen en Raed der stad Amsterdam: Saturdag en Maendag voor de Verkoping te zien. De Catalogus is te bekomen by G. en J. de Broen, Boekverkopers, V. en J. Posthumus, Makelaers, en verders by de Boekverkopers in de buyten steeden. <section end="s31"/> <section begin="s32"/>{{gap}}Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April, ’s namiddags ten 4 uuren precys, ten huyze van Jan van Veeren, Castelyn te Loenen aen het Tolhek, verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt NOOYT GEDAGT, met deszelfs moderne Heeren Huyzinge, Stallinge en Koetshuys, met en benevens een extra welgeleegen Bruykweer Lands, met de hegte en sterke Boeren Wooninge, Hooyberg en Schuur by of agter de voorsz. Hofsteede, gelegen aen de Ryweg, tuffchen de rivier ’t Chyn en Loenen, circa 115 roeden van de Utregtse trekvaert, of de Herberg ’t Swaentje, zynde de Hofsteede met de Landeryen daer nevens en agter geleegen t’zamen groot 16 morgen, zynde extra goed Wey-Land, als 14 morgen onder Kroonenburgs Geregt, en 2 morgen onder Nigtevegt, en nog 4 morgen Hooy-Land onder de jurisdictie van Oucoop, werdende in ’t gemeen gebruykt met nog 4 andere morgen, toebehoorende den Heer Ysbrtand Balde; breeder by Biljetten, en so als al ’t zelve na den 25 {{SIC|Maer|Maert}} kan bezigtigt werden: Nader beright by gem. Makelaer, by welke de documenten van eygendom 8 dagen voor de Verkoping, ’s morgens van 8 tot 10 uuren, te zien zyn.<section end="s32"/><noinclude></noinclude> 647frglynat9grl9fu3xpuxlf4jlqq2 219412 219406 2026-04-01T18:22:44Z Vincent Steenberg 280 typo 219412 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude><section begin="s1"/>{{gap}}''Brussel den'' 16 ''Maert''. Eergisteren vertrokken de Staeten van Henegouwen, na Mons, en gisteren de marquis de los Rios na Parys, om zig verder na Spanjen te begeeven. <section end="s1"/> <section begin="s2"/>{{gap}}''Parys den'' 13 ''Maert''. De graef van Montijo plenipotentiaris van van Spanjen by de verkiezing te Frankfort, vertrok gisteren na Straetsburg, alwaer hy de te rugkomst van 2 couriers die hy den 10, de eene na Madrid en de andere na Weenen zond, zal afwagten. Te Nantes zyn 3 huyzen ingestort waer dooe 40 menschen zyn omgekomen. Zedert gisteren loopt een fterk gerugt dat de admirael Ogle een groot voordeel in de Westindien behaeld heeft. De actien doen 2167 livres 10 fols. <section end="s2"/> <section begin="s3"/>{{gap}}Werd by dezen geadverteert, dat ten Comptoire van den Heer ''Johan Francois van Hogendorp'', Ontfanger Generael der Vereenigde Nederlanden, in ’s Hage, op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, geregistreert van Fol. 851 B, en vervolgens tot Fol. 856 verso H, beyde incluys, alle van dato 11 April 1702, met den lntrest daer op te goede tot den voorn. 11 April 1741; derhalven werden de Houders der voorsz. Obligatien verzogt, haer Capitaelen en Interest als dan op het spoedigste ten Comptoire Generael voornt. te laten ontfangen, dewyl geen verdere Interest op dezelve kan werden betaelt, maer voor afgelost werden gehouden, waer na een ieder zig gelieve te reguleeen. <section end="s3"/> <section begin="s4"/>{{gap}}De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap der stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, op de vaert over Vianen besteden, het Verdiepen van de grootste of buytenste Kolk van de Sluyzen aldaer: Het Bestek is te zien in de Secretarye van de Policie der stad Utregt, tot Amersfoort in de Witte Swaen, tot Vianen in de Roos en op de Vaert by den Timmerman van de Wetering. <section end="s4"/> <section begin="s5"/>{{gap}}Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741, en vervolgens in de haven tot Muyden ontfangen Keysteen, en daer voor, des van de vereyschte swaerte zynde, betalen f 7 per Last. <section end="s5"/> <section begin="s6"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, zal men t’Amsterd. op het Princen Eyland, in het Pakhuys de Witte Pellicaen verkopen, een groote party extra Fyn Hage Bocken Hout, bequaem voor Moolenmakers, Blokmakers en Schavemakers &c.; heeden en op de Verkoopdag te zien. <section end="s6"/> <section begin="s7"/>{{gap}}Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans op de hoek van Boomsloot, ’s namiddags ten 3 uuren verkopen, een extra fraeye Trok-Tafel met blaeuw Laken bekleed, met zyn Stokken en verdere toebehooren; welke op de Verkoopdag van ’s middags ten 1 uur, tot ’s namiddags ten 3 uuren te zien zal zyn. <section end="s7"/> <section begin="s8"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s morgens ten 11 uuren, zal t’Amsterd. voor de Moes-Zaeden Winkel van Ab. Hoogland, op de Blom markt, by veylinge werden verkogt een considerable party Pauwen en Pauwinnen in soorten, als extra bonte, witte, en eenige Poelepintaten en witte Kalkoenen, heeden te zien. <section end="s8"/> <section begin="s9"/>{{gap}}De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, ’s middags ten 1 uur, in ’t Moriaenshoofd verkopen, 200 a 250 Rynse Eyken Balken, van 30 tot 60 voet, 2 a 300 Rynse Eyken Clossen en Crommers, en een party Eyders Knies en Crommers; leggende aen de Werven van Hermanus Thopas, Olphert Pet en de Wed. Jan Rogge. <section end="s9"/> <section begin="s10"/>{{gap}}Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, een party Winkel-Waeren, bestaende in Triomphanen, Damasten, half Zyde Stoffen, Ras de Propris, dito Depolie, Calaminken, Sargie de Boy, Drogetten, Flenellen, Grynen, Trypen &c.; benevens diverse 8 en 9 quarts Lakenen en Gefigureerde Drogetten, Engelsche Sajetten Koussen, gebleekte Linnens &c., daegs te vooren te zien. <section end="s10"/> <section begin="s11"/>{{gap}}Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, de nagelatene Bibliotheek van wylen den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Jan Scott, in zyn Wel Ed. Gestr. leven President en Stadhouder van de Leenen in den Souverainen Rade en Leenhove van Braband en Lande van Overmaze: De Catalogus is by de Boekverkopers in de steden te bekomen, en in ’s Hage by F. Boucquet in de Venestraet. <section end="s11"/> <section begin="s12"/>{{gap}}J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, in ’t Swynshoofd op de Groote Markt verkopen, een extra puyke party Hooge en Laege Anjou Wyn; als meede een keurlyke party Court en St. Floran Wynen; welke zyn leggende op de Wynhaven onder de huyzinge van den Heer Fançois Blondel, en een gedeelte in een pakhvys in de Korte Wynstraet. <section end="s12"/> <section begin="s13"/>{{gap}}Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, 19 Baelen Beschadigde Mastix Eletu, en andere Drogeryen meer; leggende als by Notitie zal aengewezen worden. <section end="s13"/> <section begin="s14"/>{{gap}}Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 4 uuren precys, t’Amst. in de Munt op de Cingel verkopen, een schoone party Rouwe Diamanten; en zullen dezelve ’s morgens van 8, tot ’s namiddags ten 2 uuren, te zien zyn. <section end="s14"/> <section begin="s15"/>{{gap}}Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in ’t Nieuwe Heeren Logement verkopen, omtrent 50 Vaten extra puyke Grof kluytige Moscovische Pot-As, 4 a 500 Vaten Karelskroonse, Christiaenstadse en Landskroonse Wood-As. <section end="s15"/> <section begin="s16"/>{{gap}}W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in de Kalverstraet in de Keyzers Kroon verkopen, een party extra puyke schone welbewaerde oude en nieuwe Bearn, Bergeracque, Hooglandse en St. Croix du Montze Wynen, gelogeerd in Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden; als mede een party extra lege Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden, met uytgesnede Booms, leeg Vaetwerk en Wynkopers Gereedschap: Nagelaten door Hatmanus Wynolds; leggende in de 3 Pakhuyzen op Boomsloot regt over Dwars Boomsloot. <section end="s16"/> <section begin="s17"/>{{gap}}P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. in ’t Oude Heeren Logement verkopen, een playzante, net beplante, best geleegen en min kostbaeren Buyten-Plaets, genaemt UYT DEN BOSCH, met zyne Heere Huyzinge, Stallinge voor 5 paerden en Thuynmans Wooninge, alle van Steen; gelegen onder de Heerlykheid van Heemsteede, even buyten de Haerlemer Hout, aen de groote Linde laen; breeder by Biljetten en dagelyks te zien, inmiddels uyt de hand te koop: Nader onderrigting by gem. Makelaer. <section end="s17"/> <section begin="s18"/>{{gap}}Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, een Buyten Plaets, gelegen aen de Amstel omtrent de 400 roeden, genaemt AMSTELHOVEN, met zyn Heeren Huyzinge, voorzien met diverse fraeye Vertrekken, Stallingen, een fraeye Thuyn mer keurlyke Vrugtbomen, Moestuyn &c.; ten eynde van de Thuyn een fraey Speelhuys, gezigt hebbende over de Landeryen; Nader onderrigtinge by de gemelde Makelaer. <section end="s18"/> <section begin="s19"/>{{gap}}Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen den Wel-Ed. Gestr. Hr. Mr. Adriaen Halling, in zyn Wel-Ed. leeven in den Oudraed en Burgermeester der stad Dordregt enz., verkoft werden zyn Wel-Ed. nagelatene fraye Bibliotheek, bestaende in een aenzienlyk getal welgeconditioneerde Boeken in alle Faculteyten en Taelen, dog meest Theologici, Juridici en Miscellanei; en zullen immediaet na het eyndigen van de Verkoping der Bibliotheek, ten zelven huyze verkoft werden zyn Wel-Ed. zeer schoone Prent en Teken Konst, bestaende in een heerlyke verzameling van extra schoone Prenten van de voomaemste Fransche, Italiaensche, Hoogduytsche, Nederlandsche en andere treffelyke Meesters, meest alle uytnemend schoon van Druk, mitsgaders veele uytmuntende Teekeningen, insgelyks van de beroemdste Meesters, alle met veel kosten en moeite door den Heer overleden, vergaderd: waer van de Catalogus in ’t kort alom zal te bekomen zyn. <section end="s19"/> <section begin="s20"/>{{gap}}Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende in de Ryp op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, bewoont by een Banketbakker, voorzien met alle vereyschte gemakken, en met een groote Plaets en Tuyn; kunnende het zelve dagelyks bezigtigt werden: Iemant geneegen zynde dat Perceel te koopen, spreeke met Gerrit de Haes Makelaer, woont op de Princegraft by ’t Deutzen Hofje, tot Amsterdam. <section end="s20"/> <section begin="s21"/>{{gap}}Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen, met tweepaer Steenen, met zyn Huys en Erve, staende op den dorpe van Swyndregt: Te bevragen by Jacob de Keizer aen de voorn. Moolen. <section end="s21"/> <section begin="s22"/>{{gap}}Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, voorzien met 5 beneden kamers, waei van 4 behangen, een gallery en keuken met alle gemakken, 2 kelders, 3 putten, 2 regenbakken, Speelhuys en Erf, breed 85 en lang 75 voeten, omringt met hooge Ype Hagen, hebbende een Mesnagerie aen d’eene, een Parterre in ’t midden, en Grasveld ter andere zyde, Prieël, Turkse Tent &c., ter zyde een Koetshuys, en over het Erf een Stal voor 4 paerden, beyde nieuw en met alle gemakken voorzien: Die genegen is het voorsz. Huys, het zy met of zonder Stal en Koetshuys te huuren, addresseeren zig aen Michiel Breda Mr. Timmerman, of aen Reynier Backer tot Alkmaer. <section end="s22"/> <section begin="s23"/>{{gap}}Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje, met zyn Heeren Huyzinge, Hof, Vyver &c., geleegen in de Heerlykheyd Isselt, een half uurtje van de stad Amersfoort; die ’er gading in heeft addresseere zig aen Jonkheer. J. J. Sasse, Heere van Isselt, t’Amersfoort, of t’Amsterdam aen Arent vander Meersch Makelaer. <section end="s23"/> <section begin="s24"/>{{gap}}Twee Tuynen te huur, of wel een der zelve te huur of te koop, de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, met de daer op staende compleete Huyzinge, een royael uytzigt hebbende over de Landeryen, de Tuynen beplant met allerhande weldragende Vrugtboomen &c.; zynde alle Woensdagen en Saturdagen ’s namiddags van 2 tot 5 uuren te zien: Te bevragen op ’t Hoedemakers pad by Coenraed Smenck Mr. Hovenier. <section end="s24"/> <section begin="s25"/>{{gap}}Te huur een extraordinaire welgeleegen Suyker Raffinadery, lang 100 voet, breed 42 voet, voorsien met 5 Siedpannen &c. Item nog twee Pakhuysen en een Woonhuys daer anex, alle staende en geleegen op ’t Lucie Bolwerk binnen de stad Utregt, zynde d’eenigsten in die Provintie: Nader onderrigt is te bekomen aen de gem. Raffinadery, of t’Amst. aen de Makelaers P. Huysvoorn en D. Schroder. <section end="s25"/> <section begin="s26"/>{{gap}}Te huur uyt de hand, om aenstonds t’aenvaerden, het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd BORCULO, geleegen in de Graefschap Zutphen, in de Provintie van Gelderland, voorzien met extra veele schoone beneeden en boven-zaelen en kamers, keukens, kelders, vier Tnoorens, Uurwvzer &c., zeer logeabel en voor een groote familie en talryke domestiquen, mitsgaders Tuynmans en Jagers-Wooningen, Koetshuyzen, Stallingen, Brouwery en andere comoditeyten, groote en plaizante Tuynen, Parterren, Wildbaen, Vyvers, magnifique rydbaere Allées, Plantagies en Sterre-Bosch, geleegen aen het stedeken Borculo, voorts Vrye Jagt, in Borculo Buyten, Geesteren, Geffelaer, Neede, Eybergen, Bocken en andere dorpen, Konyne-Waranden, Vogelkoyen, een considerabel vis-ryke Visserye so in de schoone Riviere de Borkel, als in veel andere waters en stads gragten, een wagt aen het Hof, die de inwoonders der gem. Heerlykheyd schuldig zyn te houden dag en nagt, ook so veel wage en lyfdiensten als zoud mogen daer by begeert werden, en tot gem. Heerlykheyd gehoorende: Iemant daer toe geneegen zynde en nader onderrigting daer van begeerende, addresseere zig by den Heer Overste Luytenant Gottschall op het gem. Hof te Borculo, tot Amsterdam by den Heer de Bertri Koningl. Poolse Resident, en de heer Philippus van den Yver in de Kalverstraet, tot Zutphen by den Heer de Charon St. Germain en de Heer van Sandbergen, tot Arnhem by den Heer Advocate van Hasselt, en tot Nymegen by den Procureur Scheers. <section end="s26"/> <section begin="s27"/>{{gap}}Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, Schipper, gewoont hebbende tot Coog, of eenige gelden aen dezelve schuldig moeten weezen, gelieve dezelve aen, en op te geven voor primo May 1741, aen Pieter Leur, of Michiel Beets, beyde Notarissen tot Saendam. <section end="s27"/> <section begin="s28"/>{{gap}}Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, aen de Scharnier wat gebroken; die het gevonden heeft en brengt by Jacob van der Hoop, Kashouder in de Hartestraet, zal 25 gulden genieten, en die aenwyzing weet te doen wie het gevonden heeft, een goude ducaet. <section end="s28"/> <section begin="s29"/>{{gap}}t’Amsterdam by Moses Catlyn het eerste huys op de Leydsegragt by de Heeregragt, en by Jan van Marle in de Korsjessteeg by de Cingel, zyn te bekomen de langbeproefde opregte Engelse Elixir Stomachicum of Maeg-Elixir, a 12 stuyv.; en de Elixir Salutis of Purgeende Elixir, a 26 stuyv. het Flesje, benevens een berigt daer by hoe dezelve gebruykt moet werden. <section end="s29"/> <section begin="s30"/>{{gap}}Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, circa 10 a 12000 pond diverse zoorten Bereydsel, of Huysenblas, en andere Drogeryen meer. <section end="s30"/> <section begin="s31"/>{{gap}}Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men ten huyze van den Overleedenen, op de Keyzersgragt by het Moolenpad verkopen, een schoone verzameling van Boeken, in verscheyde Faculteyten en Talen; nevens diverse fraeye Atlassen, konstige Tekeningen en Prenten, Globens, Mathematische Instrumenten, Rariteyten en Antiquiteyten; een heerlyk Cabinet van zilvere Medailles, behoorende tot de Nederlandsche Historien; uytmuntende Portraitjes in Miniatuur &c., Hoorn, Schelpen, Zeegewassen en drooge infecten &c.: Nagelaten door den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Theodorus Huyghens, Heer van Honcoop &c., Scnepen en Raed der stad Amsterdam: Saturdag en Maendag voor de Verkoping te zien. De Catalogus is te bekomen by G. en J. de Broen, Boekverkopers, V. en J. Posthumus, Makelaers, en verders by de Boekverkopers in de buyten steeden. <section end="s31"/> <section begin="s32"/>{{gap}}Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April, ’s namiddags ten 4 uuren precys, ten huyze van Jan van Veeren, Castelyn te Loenen aen het Tolhek, verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt NOOYT GEDAGT, met deszelfs moderne Heeren Huyzinge, Stallinge en Koetshuys, met en benevens een extra welgeleegen Bruykweer Lands, met de hegte en sterke Boeren Wooninge, Hooyberg en Schuur by of agter de voorsz. Hofsteede, gelegen aen de Ryweg, tuffchen de rivier ’t Chyn en Loenen, circa 115 roeden van de Utregtse trekvaert, of de Herberg ’t Swaentje, zynde de Hofsteede met de Landeryen daer nevens en agter geleegen t’zamen groot 16 morgen, zynde extra goed Wey-Land, als 14 morgen onder Kroonenburgs Geregt, en 2 morgen onder Nigtevegt, en nog 4 morgen Hooy-Land onder de jurisdictie van Oucoop, werdende in ’t gemeen gebruykt met nog 4 andere morgen, toebehoorende den Heer Ysbrtand Balde; breeder by Biljetten, en so als al ’t zelve na den 25 {{SIC|Maer|Maert}} kan bezigtigt werden: Nader beright by gem. Makelaer, by welke de documenten van eygendom 8 dagen voor de Verkoping, ’s morgens van 8 tot 10 uuren, te zien zyn.<section end="s32"/><noinclude></noinclude> 56s13ylz83yn7mgryx110uu23hjpe42 219448 219412 2026-04-02T08:39:12Z Vincent Steenberg 280 typo 219448 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Vincent Steenberg" /></noinclude><section begin="s1"/>{{gap}}''Brussel den'' 16 ''Maert''. Eergisteren vertrokken de Staeten van Henegouwen, na Mons, en gisteren de marquis de los Rios na Parys, om zig verder na Spanjen te begeeven. <section end="s1"/> <section begin="s2"/>{{gap}}''Parys den'' 13 ''Maert''. De graef van Montijo plenipotentiaris van van Spanjen by de verkiezing te Frankfort, vertrok gisteren na Straetsburg, alwaer hy de te rugkomst van 2 couriers die hy den 10, de eene na Madrid en de andere na Weenen zond, zal afwagten. Te Nantes zyn 3 huyzen ingestort waer dooe 40 menschen zyn omgekomen. Zedert gisteren loopt een fterk gerugt dat de admirael Ogle een groot voordeel in de Westindien behaeld heeft. De actien doen 2167 livres 10 fols. <section end="s2"/> <section begin="s3"/>{{gap}}Werd by dezen geadverteert, dat ten Comptoire van den Heer ''Johan Francois van Hogendorp'', Ontfanger Generael der Vereenigde Nederlanden, in ’s Hage, op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, geregistreert van Fol. 851 B, en vervolgens tot Fol. 856 verso H, beyde incluys, alle van dato 11 April 1702, met den lntrest daer op te goede tot den voorn. 11 April 1741; derhalven werden de Houders der voorsz. Obligatien verzogt, haer Capitaelen en Interest als dan op het spoedigste ten Comptoire Generael voornt. te laten ontfangen, dewyl geen verdere Interest op dezelve kan werden betaelt, maer voor afgelost werden gehouden, waer na een ieder zig gelieve te reguleeen. <section end="s3"/> <section begin="s4"/>{{gap}}De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap der stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, op de vaert over Vianen besteden, het Verdiepen van de grootste of buytenste Kolk van de Sluyzen aldaer: Het Bestek is te zien in de Secretarye van de Policie der stad Utregt, tot Amersfoort in de Witte Swaen, tot Vianen in de Roos en op de Vaert by den Timmerman van de Wetering. <section end="s4"/> <section begin="s5"/>{{gap}}Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741, en vervolgens in de haven tot Muyden ontfangen Keysteen, en daer voor, des van de vereyschte swaerte zynde, betalen f 7 per Last. <section end="s5"/> <section begin="s6"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s namiddags ten 2 uuren, zal men t’Amsterd. op het Princen Eyland, in het Pakhuys de Witte Pellicaen verkopen, een groote party extra Fyn Hage Bocken Hout, bequaem voor Moolenmakers, Blokmakers en Schavemakers &c.; heeden en op de Verkoopdag te zien. <section end="s6"/> <section begin="s7"/>{{gap}}Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans op de hoek van Boomsloot, ’s namiddags ten 3 uuren verkopen, een extra fraeye Trok-Tafel met blaeuw Laken bekleed, met zyn Stokken en verdere toebehooren; welke op de Verkoopdag van ’s middags ten 1 uur, tot ’s namiddags ten 3 uuren te zien zal zyn. <section end="s7"/> <section begin="s8"/>{{gap}}Op Maendag den 20 Maert, ’s morgens ten 11 uuren, zal t’Amsterd. voor de Moes-Zaeden Winkel van Ab. Hoogland, op de Blom markt, by veylinge werden verkogt een considerable party Pauwen en Pauwinnen in soorten, als extra bonte, witte, en eenige Poelepintaten en witte Kalkoenen, heeden te zien. <section end="s8"/> <section begin="s9"/>{{gap}}De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, ’s middags ten 1 uur, in ’t Moriaenshoofd verkopen, 200 a 250 Rynse Eyken Balken, van 30 tot 60 voet, 2 a 300 Rynse Eyken Clossen en Crommers, en een party Eyders Knies en Crommers; leggende aen de Werven van Hermanus Thopas, Olphert Pet en de Wed. Jan Rogge. <section end="s9"/> <section begin="s10"/>{{gap}}Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, een party Winkel-Waeren, bestaende in Triomphanen, Damasten, half Zyde Stoffen, Ras de Propris, dito Depolie, Calaminken, Sargie de Boy, Drogetten, Flenellen, Grynen, Trypen &c.; benevens diverse 8 en 9 quarts Lakenen en Gefigureerde Drogetten, Engelsche Sajetten Koussen, gebleekte Linnens &c., daegs te vooren te zien. <section end="s10"/> <section begin="s11"/>{{gap}}Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, de nagelatene Bibliotheek van wylen den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Jan Scott, in zyn Wel Ed. Gestr. leven President en Stadhouder van de Leenen in den Souverainen Rade en Leenhove van Braband en Lande van Overmaze: De Catalogus is by de Boekverkopers in de steden te bekomen, en in ’s Hage by F. Boucquet in de Venestraet. <section end="s11"/> <section begin="s12"/>{{gap}}J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert, in ’t Swynshoofd op de Groote Markt verkopen, een extra puyke party Hooge en Laege Anjou Wyn; als meede een keurlyke party Court en St. Floran Wynen; welke zyn leggende op de Wynhaven onder de huyzinge van den Heer Fançois Blondel, en een gedeelte in een pakhvys in de Korte Wynstraet. <section end="s12"/> <section begin="s13"/>{{gap}}Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, 19 Baelen Beschadigde Mastix Eletu, en andere Drogeryen meer; leggende als by Notitie zal aengewezen worden. <section end="s13"/> <section begin="s14"/>{{gap}}Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert, ’s avonds ten 4 uuren precys, t’Amst. in de Munt op de Cingel verkopen, een schoone party Rouwe Diamanten; en zullen dezelve ’s morgens van 8, tot ’s namiddags ten 2 uuren, te zien zyn. <section end="s14"/> <section begin="s15"/>{{gap}}Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in ’t Nieuwe Heeren Logement verkopen, omtrent 50 Vaten extra puyke Grof kluytige Moscovische Pot-As, 4 a 500 Vaten Karelskroonse, Christiaenstadse en Landskroonse Wood-As. <section end="s15"/> <section begin="s16"/>{{gap}}W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. in de Kalverstraet in de Keyzers Kroon verkopen, een party extra puyke schone welbewaerde oude en nieuwe Bearn, Bergeracque, Hooglandse en St. Croix du Montze Wynen, gelogeerd in Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden; als mede een party extra lege Stukvaten van 8 en 6 Oxhoofden, met uytgesnede Booms, leeg Vaetwerk en Wynkopers Gereedschap: Nagelaten door Hatmanus Wynolds; leggende in de 3 Pakhuyzen op Boomsloot regt over Dwars Boomsloot. <section end="s16"/> <section begin="s17"/>{{gap}}P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. in ’t Oude Heeren Logement verkopen, een playzante, net beplante, best geleegen en min kostbaeren Buyten-Plaets, genaemt UYT DEN BOSCH, met zyne Heere Huyzinge, Stallinge voor 5 paerden en Thuynmans Wooninge, alle van Steen; gelegen onder de Heerlykheid van Heemsteede, even buyten de Haerlemer Hout, aen de groote Linde laen; breeder by Biljetten en dagelyks te zien, inmiddels uyt de hand te koop: Nader onderrigting by gem. Makelaer. <section end="s17"/> <section begin="s18"/>{{gap}}Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, een Buyten Plaets, gelegen aen de Amstel omtrent de 400 roeden, genaemt AMSTELHOVEN, met zyn Heeren Huyzinge, voorzien met diverse fraeye Vertrekken, Stallingen, een fraeye Thuyn mer keurlyke Vrugtbomen, Moestuyn &c.; ten eynde van de Thuyn een fraey Speelhuys, gezigt hebbende over de Landeryen; Nader onderrigtinge by de gemelde Makelaer. <section end="s18"/> <section begin="s19"/>{{gap}}Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen den Wel-Ed. Gestr. Hr. Mr. Adriaen Halling, in zyn Wel-Ed. leeven in den Oudraed en Burgermeester der stad Dordregt enz., verkoft werden zyn Wel-Ed. nagelatene fraye Bibliotheek, bestaende in een aenzienlyk getal welgeconditioneerde Boeken in alle Faculteyten en Taelen, dog meest Theologici, Juridici en Miscellanei; en zullen immediaet na het eyndigen van de Verkoping der Bibliotheek, ten zelven huyze verkoft werden zyn Wel-Ed. zeer schoone Prent en Teken Konst, bestaende in een heerlyke verzameling van extra schoone Prenten van de voomaemste Fransche, Italiaensche, Hoogduytsche, Nederlandsche en andere treffelyke Meesters, meest alle uytnemend schoon van Druk, mitsgaders veele uytmuntende Teekeningen, insgelyks van de beroemdste Meesters, alle met veel kosten en moeite door den Heer overleden, vergaderd: waer van de Catalogus in ’t kort alom zal te bekomen zyn. <section end="s19"/> <section begin="s20"/>{{gap}}Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende in de Ryp op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, bewoont by een Banketbakker, voorzien met alle vereyschte gemakken, en met een groote Plaets en Tuyn; kunnende het zelve dagelyks bezigtigt werden: Iemant geneegen zynde dat Perceel te koopen, spreeke met Gerrit de Haes Makelaer, woont op de Princegraft by ’t Deutzen Hofje, tot Amsterdam. <section end="s20"/> <section begin="s21"/>{{gap}}Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen, met tweepaer Steenen, met zyn Huys en Erve, staende op den dorpe van Swyndregt: Te bevragen by Jacob de Keizer aen de voorn. Moolen. <section end="s21"/> <section begin="s22"/>{{gap}}Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, voorzien met 5 beneden kamers, waei van 4 behangen, een gallery en keuken met alle gemakken, 2 kelders, 3 putten, 2 regenbakken, Speelhuys en Erf, breed 85 en lang 75 voeten, omringt met hooge Ype Hagen, hebbende een Mesnagerie aen d’eene, een Parterre in ’t midden, en Grasveld ter andere zyde, Prieël, Turkse Tent &c., ter zyde een Koetshuys, en over het Erf een Stal voor 4 paerden, beyde nieuw en met alle gemakken voorzien: Die genegen is het voorsz. Huys, het zy met of zonder Stal en Koetshuys te huuren, addresseeren zig aen Michiel Breda Mr. Timmerman, of aen Reynier Backer tot Alkmaer. <section end="s22"/> <section begin="s23"/>{{gap}}Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje, met zyn Heeren Huyzinge, Hof, Vyver &c., geleegen in de Heerlykheyd Isselt, een half uurtje van de stad Amersfoort; die ’er gading in heeft addresseere zig aen Jonkheer. J. J. Sasse, Heere van Isselt, t’Amersfoort, of t’Amsterdam aen Arent vander Meersch Makelaer. <section end="s23"/> <section begin="s24"/>{{gap}}Twee Tuynen te huur, of wel een der zelve te huur of te koop, de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, met de daer op staende compleete Huyzinge, een royael uytzigt hebbende over de Landeryen, de Tuynen beplant met allerhande weldragende Vrugtboomen &c.; zynde alle Woensdagen en Saturdagen ’s namiddags van 2 tot 5 uuren te zien: Te bevragen op ’t Hoedemakers pad by Coenraed Smenck Mr. Hovenier. <section end="s24"/> <section begin="s25"/>{{gap}}Te huur een extraordinaire welgeleegen Suyker Raffinadery, lang 100 voet, breed 42 voet, voorsien met 5 Siedpannen &c. Item nog twee Pakhuysen en een Woonhuys daer anex, alle staende en geleegen op ’t Lucie Bolwerk binnen de stad Utregt, zynde d’eenigsten in die Provintie: Nader onderrigt is te bekomen aen de gem. Raffinadery, of t’Amst. aen de Makelaers P. Huysvoorn en D. Schroder. <section end="s25"/> <section begin="s26"/>{{gap}}Te huur uyt de hand, om aenstonds t’aenvaerden, het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd BORCULO, geleegen in de Graefschap Zutphen, in de Provintie van Gelderland, voorzien met extra veele schoone beneeden en boven-zaelen en kamers, keukens, kelders, vier Tnoorens, Uurwvzer &c., zeer logeabel en voor een groote familie en talryke domestiquen, mitsgaders Tuynmans en Jagers-Wooningen, Koetshuyzen, Stallingen, Brouwery en andere comoditeyten, groote en plaizante Tuynen, Parterren, Wildbaen, Vyvers, magnifique rydbaere Allées, Plantagies en Sterre-Bosch, geleegen aen het stedeken Borculo, voorts Vrye Jagt, in Borculo Buyten, Geesteren, Geffelaer, Neede, Eybergen, Bocken en andere dorpen, Konyne-Waranden, Vogelkoyen, een considerabel vis-ryke Visserye so in de schoone Riviere de Borkel, als in veel andere waters en stads gragten, een wagt aen het Hof, die de inwoonders der gem. Heerlykheyd schuldig zyn te houden dag en nagt, ook so veel wage en lyfdiensten als zoud mogen daer by begeert werden, en tot gem. Heerlykheyd gehoorende: Iemant daer toe geneegen zynde en nader onderrigting daer van begeerende, addresseere zig by den Heer Overste Luytenant Gottschall op het gem. Hof te Borculo, tot Amsterdam by den Heer de Bertri Koningl. Poolse Resident, en de heer Philippus van den Yver in de Kalverstraet, tot Zutphen by den Heer de Charon St. Germain en de Heer van Sandbergen, tot Arnhem by den Heer Advocate van Hasselt, en tot Nymegen by den Procureur Scheers. <section end="s26"/> <section begin="s27"/>{{gap}}Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, Schipper, gewoont hebbende tot Coog, of eenige gelden aen dezelve schuldig moeten weezen, gelieve dezelve aen, en op te geven voor primo May 1741, aen Pieter Leur, of Michiel Beets, beyde Notarissen tot Saendam. <section end="s27"/> <section begin="s28"/>{{gap}}Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, aen de Scharnier wat gebroken; die het gevonden heeft en brengt by Jacob van der Hoop, Kashouder in de Hartestraet, zal 25 gulden genieten, en die aenwyzing weet te doen wie het gevonden heeft, een goude ducaet. <section end="s28"/> <section begin="s29"/>{{gap}}t’Amsterdam by Moses Catlyn het eerste huys op de Leydsegragt by de Heeregragt, en by Jan van Marle in de Korsjessteeg by de Cingel, zyn te bekomen de langbeproefde opregte Engelse Elixir Stomachicum of Maeg-Elixir, a 12 stuyv.; en de Elixir Salutis of Purgeende Elixir, a 26 stuyv. het Flesje, benevens een berigt daer by hoe dezelve gebruykt moet werden. <section end="s29"/> <section begin="s30"/>{{gap}}Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert, ’s avonds ten 5 uuren, t’Amst. in de Nes in de Brakke Grond verkopen, circa 10 a 12000 pond diverse zoorten Bereydsel, of Huysenblas, en andere Drogeryen meer. <section end="s30"/> <section begin="s31"/>{{gap}}Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men ten huyze van den Overleedenen, op de Keyzersgragt by het Moolenpad verkopen, een schoone verzameling van Boeken, in verscheyde Faculteyten en Talen; nevens diverse fraeye Atlassen, konstige Tekeningen en Prenten, Globens, Mathematische Instrumenten, Rariteyten en Antiquiteyten; een heerlyk Cabinet van zilvere Medailles, behoorende tot de Nederlandsche Historien; uytmuntende Portraitjes in Miniatuur &c., Hoorn, Schelpen, Zeegewassen en drooge infecten &c.: Nagelaten door den Wel Ed. Gestr. Heer Mr. Theodorus Huyghens, Heer van Honcoop &c., Scnepen en Raed der stad Amsterdam: Saturdag en Maendag voor de Verkoping te zien. De Catalogus is te bekomen by G. en J. de Broen, Boekverkopers, V. en J. Posthumus, Makelaers, en verders by de Boekverkopers in de buyten steeden. <section end="s31"/> <section begin="s32"/>{{gap}}Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April, ’s namiddags ten 4 uuren precys, ten huyze van Jan van Veeren, Castelyn te Loenen aen het Tolhek, verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt NOOYT GEDAGT, met deszelfs moderne Heeren Huyzinge, Stallinge en Koetshuys, met en benevens een extra welgeleegen Bruykweer Lands, met de hegte en sterke Boeren Wooninge, Hooyberg en Schuur by of agter de voorsz. Hofsteede, gelegen aen de Ryweg, tusschen de rivier ’t Chyn en Loenen, circa 115 roeden van de Utregtse trekvaert, of de Herberg ’t Swaentje, zynde de Hofsteede met de Landeryen daer nevens en agter geleegen t’zamen groot 16 morgen, zynde extra goed Wey-Land, als 14 morgen onder Kroonenburgs Geregt, en 2 morgen onder Nigtevegt, en nog 4 morgen Hooy-Land onder de jurisdictie van Oucoop, werdende in ’t gemeen gebruykt met nog 4 andere morgen, toebehoorende den Heer Ysbrtand Balde; breeder by Biljetten, en so als al ’t zelve na den 25 {{SIC|Maer|Maert}} kan bezigtigt werden: Nader beright by gem. Makelaer, by welke de documenten van eygendom 8 dagen voor de Verkoping, ’s morgens van 8 tot 10 uuren, te zien zyn.<section end="s32"/><noinclude></noinclude> sv8lx3lbbees8vmh3y7kqdjausiy5zv 104 85351 219443 219275 2026-04-01T20:40:14Z Havang(nl) 4330 219443 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Havang(nl)" /></noinclude>{{c|{{larger|{{sp|INHOUD.}}}}}} {{r|Bladz.}} {{dotlist||{{asc|INLEIDING}}|I.}} {{dotlist||{{gap|05.em}}§ 1. {{asc|KERKELIJK (GEESTELIJK) DRAMA. (MYSTERIE EN MIRAKELSPEL.)}}| I.}} {{dotlist||{{gap|05.em}}§ 2. {{asc|WERELDLIJK DRAMA (ABELE SPELEN, SOTTERNIEN, CLUYTEN)}}| XXXIV.}} {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL VAN [[Esmoreit|ESMOREIT]], SCONINCS SONE VAN CECILIEN, ENDE ENE SOTTERNIE DAER NA VOLGHENDE}}|{{pli|1|70}}.}} {{dotlist||hier beghint die sotternie ([[Lippijn|{{asc|LIPPIJN}}]])|{{pli|60|70}}.}} {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL ENDE EEN EDEL DINC VAN [[Gloriant|DEN HERTOGHE VAN BRUYSWIJC]], HOE HI WERT MINNENDE DES ROEDELIOENS DOCHTER VAN ABELANT, ENDE ENE SOTTERNIE NA VOLGHENDE}}|{{pli|75|70}}.}} hier beghint die sotternie (BUSKENBLASER) 126. {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL VAN [[Lanseloet van Denemerken|LANSELOET VAN DENEMERKEN]], HOE HI WERT MINNENDE ENE JONCFROU, DI MET SYNDER MOEDER DIENDE, ENDE ENE SOTTERNIE NA VOLGHENDE}}|{{pli|141|70}}.}} <br>Hier beghint die sotternie (HEXE) 183. <br>ENE SOTTE BOERDE ENDE ENE GOEDE SOTTERNIE (DRIE DAGHE HERE) 190. <br>ENE SOTTE BOERDE ENDE ENE GOEDE SOTTERNIE (TRUWANTEN) 210.<noinclude></noinclude> gtpj65if2ird6tlrq2me12vg46msnx4 219449 219443 2026-04-02T10:50:48Z Havang(nl) 4330 219449 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Havang(nl)" /></noinclude>{{c|{{larger|{{sp|INHOUD.}}}}}} {{r|Bladz.}} {{dotlist||{{asc|INLEIDING}}|I.}} {{dotlist||{{gap|05.em}}§ 1. {{asc|KERKELIJK (GEESTELIJK) DRAMA. (MYSTERIE EN MIRAKELSPEL.)}}| I.}} {{dotlist||{{gap|05.em}}§ 2. {{asc|WERELDLIJK DRAMA (ABELE SPELEN, SOTTERNIEN, CLUYTEN)}}| XXXIV.}} {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL VAN [[Esmoreit|ESMOREIT]], SCONINCS SONE VAN CECILIEN, ENDE ENE SOTTERNIE DAER NA VOLGHENDE}}|{{pli|1|70}}.}} {{dotlist||hier beghint die sotternie ([[Lippijn|{{asc|LIPPIJN}}]])|{{pli|60|70}}.}} {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL ENDE EEN EDEL DINC VAN [[Gloriant|DEN HERTOGHE VAN BRUYSWIJC]], HOE HI WERT MINNENDE DES ROEDELIOENS DOCHTER VAN ABELANT, ENDE ENE SOTTERNIE NA VOLGHENDE}}|{{pli|75|70}}.}} {{dotlist||hier beghint die sotternie [[Buskenblazer|({{asc|BUSKENBLASER}})]]|{{pli|126|70}}.}} {{dotlist||{{asc|EEN ABEL SPEL VAN [[Lanseloet van Denemerken|LANSELOET VAN DENEMERKEN]], HOE HI WERT MINNENDE ENE JONCFROU, DI MET SYNDER MOEDER DIENDE, ENDE ENE SOTTERNIE NA VOLGHENDE}}|{{pli|141|70}}.}} {{dotlist||Hier beghint die sotternie [[Hexe|({{asc|HEXE}})]]|{{pli|183|70}}.}} ENE SOTTE BOERDE ENDE ENE GOEDE SOTTERNIE (DRIE DAGHE HERE) 190. <br>ENE SOTTE BOERDE ENDE ENE GOEDE SOTTERNIE (TRUWANTEN) 210.<noinclude></noinclude> 7omtx8mct2vcpesfags2cp4lzvn9ikg 104 85519 219365 2026-04-01T14:00:22Z WeeJeeVee 2844 /* Problematisch */ 219365 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="WeeJeeVee" />{{rh||DE BEKERPLANTEN.|305}}</noinclude> DE BEKERPLANTEN, 505 niet beslissen, daar de gelegenheid mij ontbrak, die bekers te onder- zoeken; bij de lagere van N. Rafflesiana vond ik evenwel de doffe streek zeer sterk ontwikkeld. Het aantrekkelijke der bekers wordt niet zelden verhoogd door de fraaije kleur, die over het doffe ge- deelte ligt uitgespreid; eene kleur, die nu eens meer naar het purper, dan eens naar het blaauw en dan weder naar het paars overhelt, en zeer sterk afsteekt bij de gele of bruinachtige tint der glan- zige streek. Dat de bekers der Nepenthessen niet alleen na-, maar ook vóórdat hun deksel zich geopend heeft, een waterachtig vocht bevatten, heb- ben wij reeds” vroeger meêgedeeld. Ook is het toen gebleken, dat dat vocht niet van buiten in de kruikjes dringt, maar door deze zelven wordt afgescheiden. De vraag echter, op welke wijze die afscheiding plaats heeft, m. a. w. of zij met de aanwezigheid van bijzondere orga- nen in verband staat, dan wel met de transspiratie zamenhangt en dus een uitvloeisel is van het leven der opperhuidscellen, deze blijft ons nog te beantwoorden over. Dat er aan de inwendige oppervlakte van de kruikjes der Nepen- thessen organen voorkomen van zoodanigen bouw en zoodanig uiterlijk, dat zij met de dusgenaamde zamengestelde d. i. meercellige klieren van vele andere gewassen gelijk te stellen zijn, hieraan is geen twijfel. Bekend is het evenzeer, dat die klieren, welker gedaante het best met die eener liggende lens vergeleken kan worden, zich piet verder uitstrekken dan de glanzige streek; alsook, dat zij naar den bo- eZ dem van het kruikje in getal af-, doeh in grootte toenemen, omge- keerd : naar boven talrijker worden, maar kleiner tevens. Met behulp van het vergrootglas en, beter nog, met tk … dat van het mikroskoop ontdekt Fig 6. Een in het zakje der opperhuid Í Pera verscholen kliertje van N. phyllamphora, men, dat ieder kliertje (%) ontleend aan de glanzige oppervlakte der , $ fie binnenzijde eens bekers, veel vergroot IS in eene soort van zakje (z) (fig. (naar eene teekening van den schrijver); ks kliertje, p zakje. gezeten 6) met eene halvemaanswijs uitge-<noinclude>{{rh|{{gap|2em}}1863.||20{{gap|2em}}}}</noinclude> d6rg4d28mziirdiif8ohcgkr21ix2x7 219366 219365 2026-04-01T14:54:50Z WeeJeeVee 2844 /* Problematisch */ 219366 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="WeeJeeVee" />{{rh||DE BEKERPLANTEN.|305}}</noinclude>niet beslissen, daar de gelegenheid mij ontbrak, die bekers te onderzoeken; bij de lagere van ''N. Rafflesiana'' vond ik evenwel de doffe streek zeer sterk ontwikkeld. Het aantrekkelijke der bekers wordt niet zelden verhoogd door de fraaije kleur, die over het doffe gedeelte ligt uitgespreid; eene kleur, die nu eens meer naar het purper, dan eens naar het blaauw en dan weder naar het paars overhelt, en zeer sterk afsteekt bij de gele of bruinachtige tint der glanzige streek. Dat de bekers der Nepenthessen niet alleen na-, maar ook vóórdat hun deksel zich geopend heeft, een waterachtig vocht bevatten, hebben wij reeds vroeger meêgedeeld. Ook is het toen gebleken, dat dat vocht niet van buiten in de kruikjes dringt, maar door deze zelven wordt afgescheiden. De vraag echter, op welke wijze die afscheiding plaats heeft, m.a.w. of zij met de aanwezigheid van bijzondere organen in verband staat, dan wel met de transspiratie zamenhangt en dus een uitvloeisel is van het leven der opperhuidscellen, deze blijft ons nog te beantwoorden over. Dat er aan de inwendige oppervlakte van de kruikjes der Nepenthessen organen voorkomen van zoodanigen bouw en zoodanig uiterlijk, dat zij met de dusgenaamde zamengestelde d.i. meercellige klieren van vele andere gewassen gelijk te stellen zijn, hieraan is geen twijfel. Bekend is het evenzeer, dat die klieren, welker gedaante het best met die eener liggende lens vergeleken kan worden, zich niet verder uitstrekken dan de glanzige streek; alsook, dat zij naar den bodem van het kruikje in getal af-, doch in grootte toenemen, omgekeerd: naar boven talrijker worden, maar kleiner tevens. Met behulp van het vergrootglas en, beter nog, met dat van het mikroskoop ontdekt men, dat ieder kliertje (''k'') gezeten is in eene soort van zakje (''z'') (fig. 6) met eene halvemaanswijs uitgesneden {{image missing}} Fig 6. Een in het zakje der opperhuid verscholen kliertje van ''N. phyllamphora'', ontleend aan de glanzige oppervlakte der binnenzijde eens bekers, veel vergroot (naar eene teekening van den schrijver); ''k'' kliertje, ''p'' zakje.<noinclude>{{rh|{{gap|2em}}1863.||20{{gap|2em}}}}</noinclude> f6ifhms3zgx4henjkpnkytvanu0n52l 104 85520 219367 2026-04-01T14:58:50Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 219367 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|306|DE BEKERPLANTEN.|}}</noinclude>voorzijde. De helft of iets meer van elk kliertje ligt in de bedoelde zakjes weggedoken, het overige steekt er uit. De opening der zakjes is naar den bodem van het kruikje gekeerd. — {{sc|treviranus, meijen}} en {{sc|korthals}}, die zich met het anatomisch onderzoek van de kliertjes in de kruikjes der Nepenthessen hebben bezig gehouden, geven aan, dat zij (de kliertjes) aanvankelijk onder de opperhuid van de binnenste oppervlakte der kruikjes verscholen liggen; dat echter die opperhuid, op een zeker tijdstip, op de hoogte van den onderrand der kliertjes, dwars openscheurt; dat de meer en meer uitgroeijende kliertjes vervolgens dat gedeelte der opperhuid, waardoor zij aanvankelijk bedekt werden, en dat thans aan ééne zijde geopend is, opligten; eindelijk, dat zij, al meer en meer in uitgebreidheid toenemend, de opperhuidsspleet voorbij streven en zóó gedeeltelijk bloot komen te liggen. Uit een, en ander trekken zij het besluit, dat de opening der zakjes, waarin de kliertjes verscholen liggen, onmiddellijk voert tot het inwendige bladweefsel of het dusgenoemde bladparenchym. {{sc|Treviranus}} en {{sc|korthals}} nu hielden het er voor, dat de kliertjes het water der kruikjes zouden afscheiden; {{sc|meijen}} daarentegen was van oordeel, dat dit door het bladparenchym geleverd en door de spleten der opperhuid, d.i. den mond der zakjes, ontsnappen zou. Latere schrijvers hebben wel eens het vermoeden uitgesproken, dat noch de kliertjes noch de monden der zakjes met de uitstorting van water in de kruikjes iets te maken zouden hebben, en dat die uitstorting eenvoudig met de transspiratie of uitwaseming der opperhuidscellen zamenvallen zou. Ten einde in de onderwerpelijke zaak, bij zooveel verschil van meening, een zelfstandig oordeel te kunnen vellen, heb ik de ontwikkeling der kliertjes en zakjes van ''Nepenthes phyllamphora'' uit den Amsterdamschen hortus nagegaan en ben ik al spoedig tot het besluit gekomen, dat de verzekering der hierboven genoemde drie geleerden, dat de kliertjes van Nepenthes onder de opperhuid ontstaan, en dat deze laatste op een zeker tijdstip boven elk kliertje barst of scheurt, onjuist is. Reeds van den beginne is elk kliertje op de opperhuid gezeten, maar, wat opmerkelijk is, ''in'' een cirkelrond<noinclude></noinclude> inw29fjeb0z3fm0gv9ixbjtafi56bc9 104 85521 219368 2026-04-01T15:04:08Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219368 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><poem> Daer hi hem verwandelen<ref>''Hem verwandelen'' of ''verwandelen'' d. i. ''een wandeling doen''. Verg. de vs. 423 aangehaalde plaats van {{asc|DE JAGER}}, alwaar o. a. wordt gezegd, dat voor ''verwandelen (hem)'' ook ''wandelen (hem)'' voorkomt in de bijbelvertaling van 1477. De bewering van {{asc|HOFFMANN}}, als zoude ons woord in beteekenis met het Hgd. ''verwandeln (veranderen)'' gelijk staan in ''Gloriant'' vs. 211, wordt door {{asc|DE JAGER}} ten onrechte m. i. verworpen. Zie vooral {{asc|JONCKBLOET'}} ''Specimen exhibens Ludovici de Velthem Speculi Historialis L.'' III. 1850 bl. 117.</ref> ginc. {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. Och edel wijf, berecht mi ene dinc : En hoerdi<ref>''Hoerdi'' d. i. ''hoordet gij''.</ref> daer na noit ghewaghen Vrouwe oft joncfrou in<ref>''In'' staat wel is waar niet in den text van het Handschrift, maar, als we bedenken, dat — gelijk {{asc|DE VRIES}} opmerkte — 1º ''in sinen claghen, in haren claghen'' een term is, die veelvuldig voorkomt, en 2º het metrum de invoeging van ''in'' vereischt, zal tegen de opneming van dit woordeke wel geen bezwaar bestaan. De zin komt dus hierop neer: »hebt gij nooit eene vrouw of jonkvrouw in hare (''horen'' is ''haren'', verg. ''L. Sp. Gloss.'') klachten hooren spreken van" enz.</ref> horen claghen, {{sup|505}} Dat iement een kint hadde verloren ? {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet}}. O edel jonghelinc uutvercoren, Daer af en hebbic niet ghehoert. De jonghelinc. Ay! soe ben ic van cleinder<ref>''Cleinder'' d. i. ''geringe''. C{{asc|LARISSE}} ''Hem. d. Hem.'' bl. 307 heeft deze opmerking: »Van daar vs. 1673 (om sine ''cleenheit'' enz.) ''kleinheid'' voor ''geringheid'', bepaaldelijk ''jongheid van jaren, geringe afkomst'' of ''kleine bezitting''."</ref> gheboert, Dat duchtic, ofte uut verren lande. {{sup|510}}Mamet lacte mi noch die scande Verwinnen<ref>''Verwinnen'' d. i. ''te boven komen. Rein.'' vs. 1478: ::::Ic hebbe hem (den koning) toren ooc ghedaen ::::Ende mesprijs der coninghinne, ::::Dat si spade sullen ''verwinnen'' ::::Also vele ere (ironisch voor ''schande'') van mi. Zoo ook ''rouwe'' d. i. ''verdriet verwinnen''; ''seer'' (d. i. ''leed'') v.; ''armoede'' v.; ''sijn sneven'' v. d. i. ''suam miseriam superare'', zooals {{asc|HOFFMANN}} ''Hor. Belg.'' IV bl. 63 vertaalt, of liever en wellicht juister zijn ''val'' (immers Elegast, van wien sprake is, was in ongenade gevallen?) ''te boven komen; die spise verwint'' de maag bij eene goede digestie, of bij een voldoenden warmtegraad, zooals in de ''Hem. d. Hem.'' wordt beweerd.</ref>, dat ic weten moet </poem><noinclude></noinclude> 1cgoqxzvhwt1gh76qvpn5hug3xqx993 104 85522 219369 2026-04-01T15:06:08Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 219369 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||DE BEKERPLANTEN.|307}}</noinclude>groefje of kuiltje, gevormd door een naar onder wijken van eenige kransen van opperhuidscellen, en geheel overdekt: hetzij (zooals op het midden des bekers) door eene soort van nisvormige plooi (fig. 7 en 8 ''p'') dierzelfde opperhuid, hetzij {{image missing}} Fig. 7. Vertikale doorsnede door een jeugdig kliertje en klierzakje van ''N. Rafflesiana'', veel vergroot, zitplaats als voren (naar eene teekening van den schrijver); ''k'' kliertje, ''p'' zakje. (zooals aan den voet des bekers) door de, in den vorm van een weinig verheven krater of {{image missing}} Fig. 8, Vertikale doorsnede door een volwassen kliertje en het daartoe behoorend zakje van ''N. Rafflesiana'', veel vergroot; zitplaats als bij fig. G (naar eene teekening van den schrijver); ''k'' kliertje, ''p'' zakje. wal tot elkander neigende toppen van die opperhuidscellen, welke aan den mond van het kuiltje gelegen zijn. Houdt men nu in het oog, dat de plooi, waarvan in de eerste plaats gewag gemaakt werd, zich aanvankelijk voordoet als een deksel of eene klep (fig. 7), die, van de eene zijde van het kuiltje afkomend, naauwkeurig aan de tegen haar over gelegene opperhuidscellen aansluit, dan kan het geene verwondering baren, dat men het wel eens heeft doen voorkomen, alsof de kliertjes onder de opperhuid — in het bladparenchym — werden voortgebragt, en later, bij het scheuren der opperhuid (wij zouden thans zeggen: bij het zich openen der opperhuidsklep) voor den dag kwamen. Daar er dus van een scheuren der opperhuid geen sprake kan zijn, zoo volgt daaruit van zelf, dat men de oorzaak der aanzameling van vocht in de kruikjes van Nepenthes onmogelijk met {{sc|meijen}} zoeken kan in eene<noinclude></noinclude> 0sli76odoxj6town4t4aiixea5z7nxs 104 85523 219371 2026-04-01T15:20:10Z WeeJeeVee 2844 /* Problematisch */ 219371 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="2" user="WeeJeeVee" />{{rh||DE BEKERPLANTEN.|309}}</noinclude>{{image missing}} Fig. 9. Vertikale doorsnede door een afgeleefd en het daartoe behorend zakje van ''N. Rafflesiana'', veel vergroot; zitplaats als bij fig. 6 (naar een tekening van den schrijver); ''k'' kliertje, ''p'' zakje, ''v'' spiraalcellen of vaten. wanden, voor die afscheiding niet of slechts in zeer geringe mate in samenwerking komen; spleten en scheuren in de opperhuid zijn nooit voorhanden; de uitstoting van water in de kruikjes ontbreekt waar de kliertjes haar vollen wasdom nog niet bereikt hebben; de struktuur der opperhuid, ter plaatse waar de kliertjes gezeten zijn, is zoodanig, dat er uit het dieper gelegen weefsel der kruikjeszeer gemakkelijk een vochtstroom naar die kliertjes heen kan trekken; aanvoerende werktuigen (spiraalcellen) komen in het bladparenchym onder de kliertjes voor.... mij dunkt, er is uit dit alles geen ander besluit te trekken dandat, 't welk wij hier boven reeds hebben voorgedragen, Vroeger deelden wij mede, dat de kliertjes aan den bodem der Nepenthesbekers zich grooter voordoen dan op hun midden, en verder: dat gene gedurende een vroeger tijdperk harer ontwikkeling verscholen liggen, niet onder eene nisvormige plooi, maar onder een kratervormige verhevenheid der opperhuid, gevormd door het rijzen van een twee- of drietal kransen van opperhuidcellen boven het gewone niveau. Tusschen deze beide daadzaken nu is een zeker verband niet te miskennen. Want daar, bij een verder doorgroeijen der kliertjes van den bodem der kruikjes, de kratervormige verhevenheid zich gelijkmatig over haar ganschen omtrek terugtrekt, zonder achterlating van een nisvormig aanhangsel, waardoor het kliertje voor {{smaller|{{frac|2|3}}}} ongeveer ingesloten is, zoo kan het niet anders, of men zal die<noinclude></noinclude> s230o6d889aodtufsedkpx20jhpb55b 104 85524 219373 2026-04-01T15:22:14Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 219373 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|308|DE BEKERPLANTEN.|}}</noinclude>uitstorting van water uit het dieper gelegen celweefsel, langs de door dat scheuren ontstane sleuven. Er blijft derhalve thans nog over te beslissen, of het vocht der Nepenthesbekers door de kliertjes, dan wel door de opperhuidscellen geleverd wordt. Het is duidelijk, dat men, om zich hieromtrent zekerheid te verschaffen, den experimentelen weg niet kan inslaan, daar de kleinte en het opeengehoopt zijn der kliertjes ons in den weg staan om haar zelven of de daartusschen gelegen opperhuid voor de transspiratie ongeschikt te maken, door b.v. een van beiden met een dun laagje vernis te overtrekken; eene proef trouwens, die, al konde zij geschieden, altijd slechts eene twijfelachtige uitkomst zou opleveren, omdat, bij het afsluiten van den eenen weg, de andere al ligt, bij wijze van uitzondering op den regel, zou kunnen worden opengesteld. Er moet dus getracht worden op indirecte wijze tot de oplossing der vraag in quaestie te geraken, en hiertoe doen zich enkele waarnemingen op, die wij thans nader en met elkander in verband wenschen voor te dragen. Tot deze waarnemingen nu behoort: dat zeer jonge bekers, b.v. van 8 millim. lang, nog geen vocht bevatten, maar dat hier dan ook de kliertjes van later tijd bij lange na zoo ontwikkeld niet zijn; dat men bij oudere bekers dikwerf kraaltjes vocht juist op die plekken van den binnenwand der bekers glinsteren ziet, welke met de zitplaats der kliertjes overeenkomen; dat, althans bij volwassen bekers, de tusschen de kliertjes gelegen opperhuidscellen een zeer dikken buitenwand en niet minder dikke zijwanden hebben; dat tusschen de opperhuidscellen nergens huidmondjes voorkomen; dat de opperhuidscellen, overal waar zij een kliertje dragen, zeer dunne wanden hebben; eindelijk, dat men juist onder die plaatsen, waar de kliertjes gezeten zijn, altijd eenige digt aaneengeslotene spiraalcellen of vaten aantreft (fig. 9 ''v v''). Voegt men al deze waarnemingen bij elkander en tracht men daaruit eene gevolgtrekking af te leiden, dan kan het wel geene andere wezen dan deze: dat de kliertjes de afscheidende werktuigen zijn. De opperhuidseellen kunnen door haar bouw, d.i. door hare sterk verdikte<noinclude></noinclude> ktp0kkaxnjlanth8ivdqnu0g5eanf21 104 85525 219374 2026-04-01T15:23:14Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219374 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><poem> Wie mi desen lachter<ref>''Lachter'' d. i. ''schande, misdaad''. Zoo b. v. ''lachter spreken en seghen (convitia dicere)'' d. i. ''kwaad spreken van; leven inden lachter'' d. i. ''schandelijk leven; ''lachter ende onwaerdicheide doen'' of ''lachter ende schande doen'', waarvan {{asc|CLIGNETT}} te recht opmerkt, dat hier ''lachter en schande'' worden samengevoegd, zooals dit met vele woorden van gelijke beteekenis in het Mnl. zeer algemeen is: ''Bijdr.'' bl. 88 vlg.; een paar voorbeelden geeft hij bl. 136 vlg.</ref> doet Dat ic te vondelinghe was bracht. Nu en willic nemmer van enen nacht {{sup|515}}Ten anderen<ref>''Van enen nacht ten anderen'' d. i. naar de vertaling van {{asc|SERRURE}}: Cette nuit et celle de demain ne se seront pas écoulées, avant que'' enz. enz. Er staat letterlijk: ''nu wil ik in geen geval langer toeven dan den tijd van den eenen nacht tot den anderen'' d. i. ''geen dag laten voorbijgaan''.</ref> verbeiden, ic en hebbe vernomen, Van wat gheslachte dat ic ben comen Ende wie dat mijn vader si. {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet.}} O Esmoreit, nu blijft bi mi ! Ic bits u in<ref>''In'' d. i. ''bij: par l'honneur'' heeft {{asc|SERRURE}}.</ref> die ere van allen vrouwen. {{sup|520}} Storve mijn vader, ic soude u trouwen, Edel wigant, tot enen man<ref>''Trouwen tot enen man'' d. i. ''huwen''.</ref>, Esmoreit, so moghdi dan Sijn van Damast gheweldich here. {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. O edel vrouwe, die onnere<ref>''Onnere'' d. i. ''schande''.</ref> {{sup|525}} En sal u nemmermeer gescien; Dien lachter moet verre van u vlien Dat ghi sout nemen enen vondelinc. Uw vader es een hoghe coninc Ende daer toe<ref>''Daer toe'' d. i. ''daarenboren''.</ref> sidi soe scoene : {{sup|530}} Ghi moecht met rechten draghen croene Voer<ref name=Voer>''Voer'' d. i. ''boven''. B. v. ''Ferg''. vs. 5099: ''Vore alle vrouwen minnen; Rijmb.'' vs. 2348 iets eten ''voor'' alle saken d. i. ''bij voorkeur van''; t. a. pl. vs. 4547: ::::Minnet dese woort, al u lijf ::::''Voor'' kindre ende ''voor'' wijf, maar de Lat. tekst heeft : »fiant ergo verba haec vobis amabiliora quam filii</ref> elken man die nu leeft. </poem><noinclude></noinclude> ipnt9b90k78uzz9uwbv1k32s3podstm 0 85526 219375 2026-04-01T15:23:57Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219375 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Van het ethnografische museum te Bern is het verslag over 1915 verschenen; […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="vanhetethnografische" tosection="vanhetethnografische"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] t0nj775ox2xoqgnsx3fmykudp97lwk0 0 85527 219377 2026-04-01T15:33:31Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219377 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘In de gisteren gehouden vergadering van het Genootschap ter Bevordering van Natuur-, Genees- en Heelkunde te Amsterdam zijn als nieuwe leden […] voorgedragen en gekozen: […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="indegisteren" tosection="indegisteren"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] p9rwsq0s4qj37bob0k0broj9fp9tphh 0 85528 219378 2026-04-01T15:38:15Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219378 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘In het onlangs verschenen jaarverslag over 1915 van ’s Rijks Prentenkabinet staat: […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="inhetonlangs" tosection="inhetonlangs"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] t6h67zu7d0uwaadc00jtrlijgi9b8p4 104 85529 219379 2026-04-01T15:38:51Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219379 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref follow=Voer>vel uxores." Over ''te voren'' (d. i. ''te boven) gaen; te voren hebben'' d. i. ''voorhebben'' enz. zie {{asc|VERWIJS}} ''Bloeml. Gloss.'' bl. 148.</ref><poem> Mijn herte van groten scaemde<ref>''Scaemde'' (niet ''scande'', zooals {{asc|HOFFMANN}} heeft) d. i. ''schaamte''.</ref> beeft Dat ic al dus hebbe ghevaren<ref>''Ghevaren'' d. i. ''gegaan; al dus ghevaren'' beteekent ''zoo ver gegaan''.</ref>. {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet}}. O Esmoreit, laet u mesbaren<ref>''Mesbaren'' d. i. ''misbaar: Rijmb. Gloss.''</ref>! {{sup|535}} Dies biddicu, edel wigant. Al waest dat u mijn vader vant, Dan<ref>''Dan'' d. i. ''dat en. En'' behoort bij ''nemmermeer (ne-jamais)''.</ref> werd u nemmermeer verweten. Met groten vrouden onghemeten<ref>''Vrouden'' d. i. ''vreugde. Vroude'' is het stamwoordje van ons ''vroolijk''.<br>''Onghemeten'' d. i. ''onmetelijk'' dus ''wat niet kan worden gemeten''. Eigenlijk beteekent ''onghemeten'' hetzelfde als ''niet gemeten'', gelijk ''ongemect'' of ''ongemicket'' d. i. ''onbegrijpelijk'' (van ''mecken'' of ''micken'' trans. d. i. ''begrijpen'') ''datgene wat niet begrepen is'', maar van niet-zijn is de beteekenis overgeslagen tot niet-kunnen. Verg. ''ongetellet'' d. i. ''ontelbaar; onverbroken'' d. i. ''duurzaam; onghetroost'' d. i. ''ontroostbaar; onghetempert'' d. i. ''wild, woest'' en dergelijke, indien er meer zijn.</ref> Selen wi leven, ic ende ghi. {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. {{sup|540}}O edel wijf, dies moetic mi Ewelije van u beloven<ref name=Beloven>''Beloven (hem)'' d. i. ''zich verheugen over, tevreden zijn met, loven, prijzen. Lancelot'' (ed. {{asc|JONCKBLOET}}) II vs. 9924: ::::. . . . . . . ende doet verstaen ::::Dat ic mi ''van hare sere belove'' ::::Van der feesten, die si in haren hove ::::Mi dede als ic daer was; ''Lorr.'' II vs. 2734: ::::Ende ''des sal hem'' in allen hoven ::::Met rechte hopic mijn here ''beloven''. ''Walew.'' vs. 734: ::::Walewein mochts hem wel ''beloven''; ''Limb.'' IV vs. 604: ::::Dat mine vriende, die miins scande ::::Ghehaat hebben, ''selen hem'' ''Beloven'' dat ic ghebetert ben, enz.; I vs. 1533: ::::Ie sal mi oec proeven soe wale, ::::Dat alle die mi bestaen te male</ref> </poem><noinclude></noinclude> 6zh102yv0bqwwdmw4ojxnmauucwvp8a 0 85530 219380 2026-04-01T15:41:34Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219380 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘In Engeland is een groote beweging gaande om de aangifte van geslachtsziekten, […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="inengelandis" tosection="inengelandis"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] 0ycssh04sohu69jpeyu43wcc67hu4pr 0 85531 219381 2026-04-01T15:45:13Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219381 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘De Protestant, het orgaan van de Evangelische Maatschappij, […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="deprotestanthet" tosection="deprotestanthet"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] 2w4zvop64ps9wgin27vkzxkc4tuxqei 0 85532 219382 2026-04-01T15:49:15Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219382 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Het Weekblad voor de Vrijzinnige Hervormden merkt op, […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="hetweekbladvoor" tosection="hetweekbladvoor"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] il5s9rivtr2rrjyy8v2x12w034mygfa 0 85533 219383 2026-04-01T15:52:23Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219383 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Ingezonden’ | Schrijver = |Override_schrijver = [[Auteur:Cornelis Elias Hooykaas|C.E. Hooykaas]] | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="ingezonden" tosection="ingezonden"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] 7fblioikvj34k3l91qcvys6mueifmhq 0 85534 219384 2026-04-01T15:56:07Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219384 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Ned. Hervormde Kerk’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="nedhervormdekerk" tosection="nedhervormdekerk"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] 65tczb99d9ruexo3wzcja91nz1354vp 104 85535 219385 2026-04-01T15:58:45Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219385 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref name=Beloven> ::::Oem, vader ende oec ghi ::::U alle selt beloven van mi ::::Ende prisen selt ende sere loven; verg. verder de in het ''Gloss. Limb.'' in voce aangehaalde plaatsen.<br>''Hem beloven eeniger zaak van iemand'' is dus ''iemand loven wegens iets'', en vandaar de afgeleide beteekenis: ''dankbaar zijn wegens — aan''.</ref><poem> Maer nemmermee en willic hoven<ref>''Hoven'' d. i. ''feestvieren, vroolijk zijn, zich vermaken'', hier meer bepaald ''behagen scheppen'', zooals het ''Gloss. M. Lp.'' en ''Doctr.'' hebben en m. i. te recht ; ook ''hoveren'' heeft dezelfde beteekenis, verg. {{asc|HUYD.}} ''Proeve'' III bl. 128 r. en s. Dat evenwel {{asc|LEENDERTZ}} de explicatie van {{asc|HOFFMANN}} ''Hor. Belg.'' V bl. 36 »nach Hofart lustig leben" verwerpt met eene verwijzing naar ''hof'' d. i. ''feest'', kan ik niet begrijpen. Evenals van ''huis'' afkomt het ww. ''huizen'' (d. i. ''in huis zijn, huishouden''), zoo van ''hof'' het ww. ''hoven'' d. i. ''hof houden met'', gelijk ook van het Mhgd. hof een ww. ''hoven (hof halten)'' is afgeleid, zie {{asc|BENECKE}} (neue ausgabe) bl. 700; {{asc|ADELUNG}} in voce »hofen" zegt dat »eene veraltete Bedeutung" is: ''Hof halten, residiren''. De overgang van ''hof houden'' tot ''feest vieren'' is zeer geleidelijk, immers heeft {{asc|KIL.}} ook voor ''huysen'' de beteekenis van ''epulari'' en wijst hij op het woord ''preschhuysen'' d. i. ''epulari festis paschalibus''; en gebruiken wij ''huis houden'' niet op analoge wijze in: »Wat hebben ze daar ''huisgehouden!''"? Zie over het tegenwoordig gebruik van hoven in Drenthe Mr. {{asc|PAN}} in {{asc|DE JAGER'S}} ''Archief'' bl. 272.</ref> Met eneghen wive die nu leeft Ofte die de werelt binnen heeft, {{sup|545}}Ic en sal tierst, bi Tervogan, Den vader kinnen, die mi wan, Ende oec die moeder, die mi droech. O roede mont, ic hebbe ghenoech Hier ghelet<ref>''Ghelet'' d. i. ''mij opgehouden'' van ''letten'', vandaar de zegswijze: ''zonder letten'' d. i. ''onverwijld''.</ref>, ic wille gaen varen. {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet}}. {{sup|550}}O wi ! nu machic wel mesbaren : Ic blive allene in dit verdriet. Vele spreken en doech<ref>''Doech'' d. i. ''deugt'' van het ww. ''doghen'' d. i. deugen. De 3e persoon enkelv. teg. tijd luidt in het Mnl. ''dooch'' of ''doech''; de onvolm. tijd ''dochte''.</ref> emmer niet, Dat soe<ref>''Soe'' is het expletieve ''zoo'', zie op vs. 75.</ref> hebbic ondervonden; Vele spreken heeft in meneghen stonden {{sup|555}}Dicwile beraden<ref>''Beraden'' d. i. ''berokkenen'', zie op vs. 29.</ref> toren; Bi vele spreken es die menege<ref name=mnige>''Die menegen'' d. i. ''menigeen. De menighe'' of ''die menighe'', waarvan</ref> verloren.</poem><noinclude></noinclude> 4npl3mk9df0j3h8ymliohgxi0ra44dv 104 85536 219386 2026-04-01T16:02:00Z Havang(nl) 4330 niet proefgelezen 219386 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref follow=mnige>de derde en vierde nval ''den menighen'' is, beteekent niet zooals {{asc|BLOMMAERT}} in 't Gloss.'' op den ''Theophilus'' heeft ''de menigte'', ''maar 't Hgd. ''mancher'' , en wordt met het ww. in het enkelv. geconstruëerd. Zie ''L. Sp. Gloss.'' in voce.</ref><poem> Haddic ghesweghen al stillekijn ¹) , Soe haddic in vrouden moghen sijn Bi Esmoreit al mijn leven , 560 Dien ic met spreken hebbe verdreven. Met rechte machic roepen : „olas ²) , O wi³) , dat ic niet stom en was , Doen ic sprac dit droeve woert." De jonghelinc . O edel wijf , nu willic voert. 565 Mamet beware u reine lijf! Nu biddic u , wel edel wijf , Groet mi ) den coninc minen here , Want ic en sal keren nemmermere , 4 Ic en hebbe vonden mijn gheslacht 570 Ende oec den ghenen , die mi bracht Daer ic te vondelinghe was gheleit. De jonghe joncfrou Damiet. O scoene jonghelinc Esmoreit , Nu biddic u doer oetmoet ) , </poem> 1) Stillekijn ons stilletjes. 2) Olas d. i. helaas. Aesopet fab. LIX vs. 8 staat allaes ; Beatr . vs. 500 lacen ; Carel vs. 810 laci: het zijn altemaal variaties van het Fransche hélas , waarover GRIMM Gramm. III bl. 297 . 3) O wi : zie GRIMM t. a. pl. bl. 292 vlgg. Met o wi werd veel verbonden o wach : zie HUYD . Proeve II bl. 407 . 4) Mi is hier de zoog. dativus ethicus. 5) Doer oetmoed. Doer is hier , zooals zeer dikwijls in het Mul. wegens , ter wille van , ten gevalle van. >>Een wijf nemen dor haer scone" heeft STOKE I vs. 885 ; VELTHEM Spieghel Histor. VIII 35 : iets doen door (d. i. ten gevalle van) iemand ; Ferg. vs. 67 : Hi voer neven der coninginne Die enen mantel van hermine Hadde omme hare dor dat sonnescijn ; meer voorbeelden geeft HUYD. Stoke II bl. 548 , en HOFFMANN Gloss . Floris , zie voorts boven vs. 179. Doer oetmoet is dus zooveel als om oetmoet wille , eene spreekwijze in den trant van die der Kristenen om Jezus wille , en beteekent hetzelfde als oт (uwer) goedheid wille d. i. omdat gij zoo goed zijt. Dat door ootmoed inderdaad met dor goede (goedheid) overeenkomt , kan de omstandigheid bewijzen, dat<noinclude></noinclude> 1875pm5p2b0pm6cmanhx7m6907m3mb7 219450 219386 2026-04-02T11:05:22Z Havang(nl) 4330 219450 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref follow=mnige>de derde en vierde nval ''den menighen'' is, beteekent niet zooals {{asc|BLOMMAERT}} in 't Gloss.'' op den ''Theophilus'' heeft ''de menigte'', ''maar 't Hgd. ''mancher'', en wordt met het ww. in het enkelv. geconstruëerd. Zie ''L. Sp. Gloss.'' in voce.</ref><poem> Haddic ghesweghen al stillekijn<ref>''Stillekijn'' ons ''stilletjes''.</ref>, Soe haddic in vrouden moghen sijn Bi Esmoreit al mijn leven, {{sup|560}}Dien ic met spreken hebbe verdreven. Met rechte machic roepen : „olas<ref>''Olas'' d. i. ''helaas. Aesopet'' fab. LIX vs. 8 staat ''allaes; Beatr'' vs. 500 ''lacen; Carel'' vs. 810 ''laci:'' het zijn altemaal variaties van het Fransche ''hélas'', waarover GRIMM ''Gramm.'' III bl. 297.</ref>, O wi<ref>''O wi:'' zie {{asc|GRIMM}} t. a. pl. bl. 292 vlgg. Met ''o wi'' werd veel verbonden ''o wach:'' zie {{asc|HUYD.}} ''Proeve'' II bl. 407.</ref>, dat ic niet stom en was, Doen ic sprac dit droeve woert." {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. O edel wijf, nu willic voert. {{sup|565}} Mamet beware u reine lijf! Nu biddic u, wel edel wijf, Groet mi<ref>''Mi'' is hier de zoog. dativus ethicus.</ref> den coninc minen here, Want ic en sal keren nemmermere, Ic en hebbe vonden mijn gheslacht {{sup|570}} Ende oec den ghenen, die mi bracht Daer ic te vondelinghe was gheleit. {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet}}. O scoene jonghelinc Esmoreit, Nu biddic u doer oetmoet<ref name=Doer>''Doer oetmoed. Doer'' is hier, zooals zeer dikwijls in het Mnl. ''wegens, ter wille van, ten gevalle van''. »Een wijf nemen dor haer scone" heeft {{asc|STOKE}} I vs. 885 ; {{asc|VELTHEM}} ''Spieghel Histor.'' VIII 35: ''iets doen door'' (d. i. ''ten gevalle van'') iemand; Ferg.'' vs. 67: ::::Hi voer neven der coninginne ::::Die enen mantel van hermine ::::Hadde omme hare ''dor'' dat sonnescijn; meer voorbeelden geeft {{asc|HUYD}}. ''Stoke'' II bl. 548, en {{asc|HOFFMANN}} ''Gloss. Floris,'' zie voorts boven vs. 179.<br>''Doer oetmoet'' is dus zooveel als ''om oetmoet wille'', eene spreekwijze in den trant van die der Kristenen ''om Jezus wille'', en beteekent hetzelfde als ''om (uwer) goedheid wille'' d. i. ''omdat gij zoo goed zijt''. Dat door ootmoed inderdaad met ''dor goede (goedheid)'' overeenkomt, kan de omstandigheid bewijzen, dat</ref>, </poem><noinclude></noinclude> i29jbage7i2dfm2r3j8gbm8cawdowpd 219451 219450 2026-04-02T11:05:30Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219451 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref follow=mnige>de derde en vierde nval ''den menighen'' is, beteekent niet zooals {{asc|BLOMMAERT}} in 't Gloss.'' op den ''Theophilus'' heeft ''de menigte'', ''maar 't Hgd. ''mancher'', en wordt met het ww. in het enkelv. geconstruëerd. Zie ''L. Sp. Gloss.'' in voce.</ref><poem> Haddic ghesweghen al stillekijn<ref>''Stillekijn'' ons ''stilletjes''.</ref>, Soe haddic in vrouden moghen sijn Bi Esmoreit al mijn leven, {{sup|560}}Dien ic met spreken hebbe verdreven. Met rechte machic roepen : „olas<ref>''Olas'' d. i. ''helaas. Aesopet'' fab. LIX vs. 8 staat ''allaes; Beatr'' vs. 500 ''lacen; Carel'' vs. 810 ''laci:'' het zijn altemaal variaties van het Fransche ''hélas'', waarover GRIMM ''Gramm.'' III bl. 297.</ref>, O wi<ref>''O wi:'' zie {{asc|GRIMM}} t. a. pl. bl. 292 vlgg. Met ''o wi'' werd veel verbonden ''o wach:'' zie {{asc|HUYD.}} ''Proeve'' II bl. 407.</ref>, dat ic niet stom en was, Doen ic sprac dit droeve woert." {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. O edel wijf, nu willic voert. {{sup|565}} Mamet beware u reine lijf! Nu biddic u, wel edel wijf, Groet mi<ref>''Mi'' is hier de zoog. dativus ethicus.</ref> den coninc minen here, Want ic en sal keren nemmermere, Ic en hebbe vonden mijn gheslacht {{sup|570}} Ende oec den ghenen, die mi bracht Daer ic te vondelinghe was gheleit. {{gap|2em}}{{sp|De jonghe joncfrou Damiet}}. O scoene jonghelinc Esmoreit, Nu biddic u doer oetmoet<ref name=Doer>''Doer oetmoed. Doer'' is hier, zooals zeer dikwijls in het Mnl. ''wegens, ter wille van, ten gevalle van''. »Een wijf nemen dor haer scone" heeft {{asc|STOKE}} I vs. 885 ; {{asc|VELTHEM}} ''Spieghel Histor.'' VIII 35: ''iets doen door'' (d. i. ''ten gevalle van'') iemand; Ferg.'' vs. 67: ::::Hi voer neven der coninginne ::::Die enen mantel van hermine ::::Hadde omme hare ''dor'' dat sonnescijn; meer voorbeelden geeft {{asc|HUYD}}. ''Stoke'' II bl. 548, en {{asc|HOFFMANN}} ''Gloss. Floris,'' zie voorts boven vs. 179.<br>''Doer oetmoet'' is dus zooveel als ''om oetmoet wille'', eene spreekwijze in den trant van die der Kristenen ''om Jezus wille'', en beteekent hetzelfde als ''om (uwer) goedheid wille'' d. i. ''omdat gij zoo goed zijt''. Dat door ootmoed inderdaad met ''dor goede (goedheid)'' overeenkomt, kan de omstandigheid bewijzen, dat</ref>, </poem><noinclude></noinclude> oot2yhj0b99md6jlurhbv7tjm85npp4 0 85537 219389 2026-04-01T17:06:57Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219389 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Noord-Holland’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="noordholland" tosection="noordholland"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] e9xgko156u8hk9c6neorrb5dj9acnqc 0 85538 219390 2026-04-01T17:11:56Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219390 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Overijsel’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="overijsel" tosection="overijsel"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] owdnacrb1pfgm67868b3e4t3dkoiya6 0 85539 219391 2026-04-01T17:14:55Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219391 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Rechtbank te Rotterdam. Strafzitting’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', donderdag 26 oktober 1916, Avondblad, A, p.&nbsp;1. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Nieuwe Rotterdamsche Courant vol 073 no 300 Avondblad.pdf" from=9 to=9 fromsection="rechtbankterotterdam" tosection="rechtbankterotterdam"/> [[Categorie:Nieuwe Rotterdamsche Courant, Jaargang 073]] onvjwoyaev1l9esvmdi9zq2amziv6xi 0 85540 219392 2026-04-01T17:20:17Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219392 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Academische examens’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', vrijdag 23 september 1927, Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Algemeen Handelsblad vol 100 no 32532 Ochtendblad WETENSCHAP.pdf" from="1" to="1" fromsection="academischeexamens" tosection="academischeexamens"/> [[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 100]] iips5t09eobiqzub8lx1kjgx3vapuwc 0 85541 219393 2026-04-01T17:21:35Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219393 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Examens vrije- en orde-oefeningen’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', vrijdag 23 september 1927, Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Algemeen Handelsblad vol 100 no 32532 Ochtendblad WETENSCHAP.pdf" from="1" to="1" fromsection="examensvrijeenordeoefeningen" tosection="examensvrijeenordeoefeningen"/> [[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 100]] da374sunvpy0nuvupjc161sk0v6bpde 0 85542 219394 2026-04-01T17:22:42Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219394 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Handels Hoogeschool’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', vrijdag 23 september 1927, Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Algemeen Handelsblad vol 100 no 32532 Ochtendblad WETENSCHAP.pdf" from="1" to="1" fromsection="handelshoogeschool" tosection="handelshoogeschool"/> [[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 100]] 3b3aeqzs76bmaktjfulex58akntc2xl 0 85543 219397 2026-04-01T17:27:18Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219397 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Nutsseminarium voor paedagogiek’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', vrijdag 23 september 1927, Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Algemeen Handelsblad vol 100 no 32532 Ochtendblad WETENSCHAP.pdf" from="1" to="1" fromsection="nutsseminariumvoorpaedagogiek" tosection="nutsseminariumvoorpaedagogiek"/> [[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 100]] 918to64253dgwiv5dazwelq4olzsvbq 0 85544 219398 2026-04-01T17:28:17Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219398 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Buitengewoon onderwijs’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', vrijdag 23 september 1927, Ochtendblad, derde blad, p.&nbsp;9. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Algemeen Handelsblad vol 100 no 32532 Ochtendblad WETENSCHAP.pdf" from="1" to="1" fromsection="buitengewoononderwijs" tosection="buitengewoononderwijs"/> [[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 100]] dugk8c5e1lwa96469ez325kinklzqty 0 85545 219401 2026-04-01T18:05:12Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219401 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Werd by dezen geadverteert, dat […] op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, […]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s3 tosection=s3/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ecat5687c0mhd4q0wz8q2qyzu5umigk 219402 219401 2026-04-01T18:06:35Z Vincent Steenberg 280 219402 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Werd by dezen geadverteert, dat […] op den 11 April 1741 en volgende dagen, zullen werden afgelost de navolgende Generaliteyts Obligatien, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s3 tosection=s3/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] pxleymq4gxe10sjeh3uzvu67y4o2y0p 0 85546 219404 2026-04-01T18:09:27Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219404 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘De Heeren Gecommitteerdens van de Ed. Agtb. Heeren Burgermeesteren en Vroedschap der stad Utregt, zullen op Saturdag den 25 Maert […] besteden, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s4 tosection=s4/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 5iidg1idbtwogw4of8qa9zgcihvfe05 0 85547 219405 2026-04-01T18:11:44Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219405 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Dykgraef en Hoog Heemraden van den Zeedyk beoosten Muyden, zullen op den eersten May 1741 […] ontfangen Keysteen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s5 tosection=s5/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 7t1pr5uxqeuswc3zzcfhtav3z8y4b5h 0 85548 219407 2026-04-01T18:15:38Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219407 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Op Maendag den 20 Maert […] zal men t’Amsterd. op het Princen Eyland, […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s6 tosection=s6/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] i1m7befoofieuj7m4mqw3t0akt9kxce 219409 219407 2026-04-01T18:18:06Z Vincent Steenberg 280 Vincent Steenberg heeft de pagina [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Op Maendag den 20 Maert]] hernoemd naar [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Op Maendag den 20 Maert (1)]] zonder een doorverwijzing achter te laten 219407 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Op Maendag den 20 Maert […] zal men t’Amsterd. op het Princen Eyland, […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s6 tosection=s6/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] i1m7befoofieuj7m4mqw3t0akt9kxce 0 85549 219408 2026-04-01T18:17:14Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219408 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Men zal by Executie op Maendag den 20 Maert, op de Oude Schans […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s7 tosection=s7/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 3431rmoaoakzuxwdguaelpucxh54zrv 0 85550 219410 2026-04-01T18:19:22Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219410 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Op Maendag den 20 Maert […] zal t’Amsterd. […] op de Blom markt, by veylinge werden verkogt […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s8 tosection=s8/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] lci7a06gwktkgj7vyjc29u6u3ft9cge 0 85551 219411 2026-04-01T18:22:20Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219411 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘De Makelaers tot Sardam, zullen op Dingsdag den 21 Maert […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s9 tosection=s9/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 9fsl2l4104be4vldy3t4vjcpe95do9s 0 85552 219413 2026-04-01T18:24:18Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219413 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Isaek Hosteyn, Makelaer, zal op Dingsdag den 21 Maert, t’Amst. in’t Oude Heeren Logement verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s10 tosection=s10/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 4rh8wwri1srxh1a4wuuuibust3ty0xb 0 85553 219414 2026-04-01T18:25:35Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219414 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Aenstaende Maendag den 20 Maert, zal F. Boucquet Boekverkoper in ’s Hage, op de Groote Zael van ’t Hof verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s11 tosection=s11/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 55drkmegrn81xdntiuo44a32hckum06 0 85554 219415 2026-04-01T18:28:24Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219415 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘J. van de Werken, D. Brethouwer, en J. s’Jacob, Makelaers tot Rotterdam, zullen op Dingsdag den 21 Maert […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s12 tosection=s12/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 6ej8j158b0e0gp340msd4r2y2k0q2bm 0 85555 219416 2026-04-01T18:29:44Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219416 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Jan van Berkom, Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert […] t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s13 tosection=s13/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] s39hp0vb4n68mhyz2lt1zo9un489l0h 0 85556 219417 2026-04-01T18:31:13Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219417 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Jacob Paradys Makelaer, zal op Donderdag den 23 Maert […] t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s14 tosection=s14/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ak4s5a2ofkiy6xyoqmbj0duxrmtu09f 0 85557 219418 2026-04-01T18:52:40Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219418 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Arent vander Meersch Makelaer, zal op Maendag den 27 Maert, t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s15 tosection=s15/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] sww06gkqerjc05b4ckrc9zyut5ac4mb 0 85558 219419 2026-04-01T18:55:05Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219419 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘W. Otterbeek, G. Hegeman, en T. Sluyter, Makelaers, zullen op Maendag den 27 Maert, t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s16 tosection=s16/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ado055udkog3mvtuhqlgjooz52kpd5a 0 85559 219420 2026-04-01T18:56:26Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219420 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘P. Huysvoorn, Makelaer, zal op Maendag den 10 April, t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s17 tosection=s17/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] qnlr2vqsxodab0n65u2mw2t6tpzqd97 0 85560 219423 2026-04-01T18:59:17Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219423 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Dan. Ad. Beukelaer, Makelaer, presenteert te verhuuren, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s18 tosection=s18/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] e7etoy695k694laufvhb96os4sy9hsn 0 85561 219425 2026-04-01T19:01:08Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219425 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Op Maendag den 14 April en volgende dagen, zal te Dordregt door Joannes van Braam, ten huyze van wylen […] Adriaen Halling […] verkoft werden […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s19 tosection=s19/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 0wvaoww05ak58qk8p9d41to2ck5eh73 0 85562 219426 2026-04-01T19:05:39Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219426 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Uyt de hand te koop een hegt, sterk Huys, staende […] op den Dam tegen over de Kerk, naest het Stadhuys van Amsterdam, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s20 tosection=s20/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 8m3r9eoghsemiiy1zasmkrlp8nphexq 0 85563 219427 2026-04-01T19:07:03Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219427 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Uyt de hand te koop, een beneringde Koore Wind Wip Moolen […] staende op den dorpe van Swyndregt: […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s21 tosection=s21/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] oi1o7ym2am5i5clnv9bln4tbg17gpdb 0 85564 219428 2026-04-01T19:11:55Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219428 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Tot Alkmaer te huur een Huys, Erve, Stal en Koetshuys, op de Oudegragt, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s22 tosection=s22/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] e78yx2goomz8eptkyt8hk8s7kk9ps2q 0 85565 219429 2026-04-01T19:13:27Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219429 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Te huur tegens primo May een Buyten Plaetsje […] geleegen in de Heerlykheyd Isselt, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s23 tosection=s23/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] l9a1nreri4uprwpa2bnsolstb2aenop 0 85566 219430 2026-04-01T19:17:04Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219430 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Twee Tuynen te huur, […] de een gelegen op het best van het Rustenburger pad, de ander gelegen op het best van het Hoedemakers pad, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s24 tosection=s24/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 0kglctabrgu7iht0c4o8ssha89qn0p6 0 85567 219431 2026-04-01T19:19:03Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219431 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Te huur een extraordinaire […] Suyker Raffinadery, […] geleegen […] binnen de stad Utregt, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s25 tosection=s25/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ggyzn8pvuke9p3hfv9qfacf91id3uyi 0 85568 219432 2026-04-01T19:21:16Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219432 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Te huur uyt de hand, […] het Hoog-Graefelyk Hof of Slot der Hoog en Vrye Heerlykheyd Borculo, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s26 tosection=s26/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] apql0gggv0j72umk1y4zir8ucsa8alt 0 85569 219433 2026-04-01T19:27:13Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219433 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Alle de geene dewelke eenige schulden mogten hebben ten lasten van den Boedel van Aris de Groot, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s27 tosection=s27/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 1udpu1rxexkostcc63gznath6fpvahr 0 85570 219434 2026-04-01T19:29:24Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219434 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Op den 8 Maert is op de Keyzersgragt by de Hartestraet vermist een goud ovael glad Snuyf-Doosje, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s28 tosection=s28/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ll96qshq7boyyieevkcc49y8x71pqg8 0 85571 219435 2026-04-01T19:31:10Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219435 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘t’Amsterdam by Moses Catlyn […] en by Jan van Marle […] zyn te bekomen […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s29 tosection=s29/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] kn992xe8xitbca0r74fuezzpw9mkylq 0 85572 219436 2026-04-01T19:32:43Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219436 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Jan van Berkom, en Theodorus Sluyter, Makelaers, zullen op Donderdag den 30 Maert […] t’Amst. […] verkopen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s30 tosection=s30/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] ak1a0rrsweaki5bdcmn96go0tkx1o0r 0 85573 219437 2026-04-01T19:53:37Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219437 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Dingsdag den 2 May en volgende dagen, zal men […] verkopen, een schoone verzameling van Boeken, […] Nagelaten door den […] Heer Mr. Theodorus Huyghens, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s31 tosection=s31/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] 7466kqhxxxtymddpcua9qc7ado9chu8 0 85574 219438 2026-04-01T20:08:05Z Vincent Steenberg 280 nieuw 219438 wikitext text/x-wiki {{Koptekst | Titel = ‘Jan Mynssen Makelaer t’Amsterdam, zal op Saturdag den 15 April […] verkopen een zeer welgeleegen Hofsteede, genaemt Nooyt Gedagt, […] gelegen aen de Ryweg, tusschen de rivier ’t Chyn en Loenen, […] [advertentie]’ | Schrijver = |Override_schrijver = een anonieme schrijver | Vertaler = |Override_vertaler = | Sectie = | Vorige = | Volgende = | Jaar = | Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', 18 maart 1741, [p.&nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]]. }} <pages index="Amsterdamsche Courant 1741 no 033.pdf" from=2 to=2 fromsection=s32 tosection=s32/> [[Categorie:Amsterdamsche Courant, 1741, Nummer 033]] bd90s3sv4etjsi3e2c4rgihnm62bi5u 104 85575 219452 2026-04-02T11:26:56Z Havang(nl) 4330 /* Proefgelezen */ 219452 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude><ref follow=Doer>beide uitdrukkingen als varianten van elkaar voorkomen: zie {{asc|HUYD.}} ''Stoke'' III bl. 206 (vs. 345) en verg. mijne aanteekening op vs. 393 van dit stuk.<br>Voor ''bidden door'' zeide men ook ''bidden up'' of ''op''.</ref><poem> Als ghi van uwer saken sijt vroet<ref>''Vroet van'' d. i. ''bekend met, zie Rijmb. Gloss.''</ref>, {{sup|575}} Dat ghi dan wederkeert tot mi. {{gap|5em}}{{sp|De jonghelinc}}. O scoene joncfrouwe van herten vri<ref>''Vri.'' {{asac|HOFFMANN}} teekent hierbij aan (men vergelijke tevens v. {{asc|WIJN}} op Heelu bl. 158 vlgg.: »durch den Stand der Freien und die Freiheit überhaupt erhielt das Wort auch die Bedeutung: tapfer, kühn, vortrefflich,'' und entspricht in der Anrede ganz unserem ''edel''." ''Van herten vri'' is derhalve: ''edelaardig, minzaam'' of iets dergelijks. Het verschilt weinig van ''van herten coen'' vs. 620, en ''edel (ridder) vri'' vs. 928, en ''vri edel (wijf)'' vs. 454 van ''Winter ende Somer:'' even als de dieven hebben ook de gelieven hun eigen taaltje.</ref>, Dan salic laten nemmermeer, Ic en sal met enen corten keer<ref>3''Met enen corten keer'' d. i. eig. ''met eene korte wending,'' vandaar : ''spoedig, gauw''. V{{asc|ERWIJS}} ''Bloeml. Gloss.'' haalt aan vs. 282 van ''Vriendentrouw'' (Dl. III bl. 9 vlgg.) waar de uitdrukking volkomen hetzelfde beteekent.</ref>, Edel wijf, tot u comen, {{sup|580}} Als ic die waerheit hebbe vernomen, Bi minen god Tervogant. De jonghe joncfrou Damiet. O Esmoreit, nemet desen bant : Hier in soe waerdi ghewonden, Esmoreit, doen ghi waert vonden : {{sup|585}}Edel jonghelinc, dies gheloeft <ref>''Gheloeft. Gheloven'' wordt veelal geconstrueerd met den tweeden nval.</ref>. Ghi selten winden omtrent <ref>''Omtrent'' d. i. ''om. Omtrent de stad''; d. i. ''rondom de stad'' in het Mnl.; omtrent hem d. i. rondom zich, om zich heen enz. Verg. {{asc|CLIGN}}. ''Bijdr''. bl. 65.</ref> u hoeft Ende voerten <ref>''Voerten'' d. i. ''voert(draagt) hem''.</ref> alsoe openbaer Op avontuere <ref>''Op avontuere of'' d. i. ''of er ook soms'', eig. ''voor het geval dat.''</ref>, of iement waer Die u kinnen mochte daer an, {{sup|590}} Ende peinst <ref>''Peinst'' d. i. denk van ''peinsen (penser)''.</ref> om mi, wel scoene man, Want ic blive in groter sorghen <ref>''Sorghen'' d. i. ''vreeze van sorghe'', zie op vs. 170.</ref>. </poem><noinclude></noinclude> 31tl4uyk1ed5coaj2gphqnmxbyx2inp