ਪੰਨਾ:Alochana Magazine August 1962.pdf/1

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="pa">
  <siteinfo>
    <sitename>ਵਿਕੀਸਰੋਤ</sitename>
    <dbname>pawikisource</dbname>
    <base>https://pa.wikisource.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">ਮੀਡੀਆ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ਖ਼ਾਸ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ਵਰਤੋਂਕਾਰ</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ਵਿਕੀਸਰੋਤ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ਤਸਵੀਰ</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ਫਰਮਾ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">ਮਦਦ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ਸ਼੍ਰੇਣੀ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ਲੇਖਕ</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ਲੇਖਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">ਪੋਰਟਲ</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">ਪੋਰਟਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="108" case="first-letter">ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ</namespace>
      <namespace key="109" case="first-letter">ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="110" case="first-letter">ਲਿਖਤ</namespace>
      <namespace key="111" case="first-letter">ਲਿਖਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="112" case="first-letter">ਆਡੀਓਬੁਕ</namespace>
      <namespace key="113" case="first-letter">ਆਡੀਓਬੁਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="114" case="first-letter">ਅਨੁਵਾਦ</namespace>
      <namespace key="115" case="first-letter">ਅਨੁਵਾਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="250" case="first-letter">ਪੰਨਾ</namespace>
      <namespace key="251" case="first-letter">ਪੰਨਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="252" case="first-letter">ਇੰਡੈਕਸ</namespace>
      <namespace key="253" case="first-letter">ਇੰਡੈਕਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ਮੌਡਿਊਲ</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Alochana Magazine August 1962.pdf/1</title>
    <ns>250</ns>
    <id>3152</id>
    <revision>
      <id>215888</id>
      <parentid>14366</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T16:56:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jalseerat Aman</username>
        <id>2446</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215888</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="235" sha1="00ik5my0riuel7qygwrvivffn0f00ac" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Jalseerat Aman&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{center|{{xxxx-larger|ਆਲੋਚਨਾ}}}}


{{center|ਅਗਸਤ {{gap}}੧੯੬੨}}
{{Float right|
ਮੁਲ : ੫੦ ਨ:}}

{{larger|{{center|ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿੱਤ ਅਕਾਡਮੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ}}}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>00ik5my0riuel7qygwrvivffn0f00ac</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Alochana Magazine August 1962.pdf/2</title>
    <ns>250</ns>
    <id>3153</id>
    <revision>
      <id>215890</id>
      <parentid>14367</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:15:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jalseerat Aman</username>
        <id>2446</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */</comment>
      <origin>215890</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1606" sha1="pailrgk3x1f2c1xxgf1ecyqtglligjd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Jalseerat Aman&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;﻿________________

Approved for use in the Schools and Colleges of the Panjai vide D. P. I's letter No. 3397-B-6/48-55-25796
dated July 1955.

{{center|{{xxxx-larger|ਆਲੋਚਨਾ}}}}

{{right|ਸੰਪਾਦਕ : 

ਪ੍ਰੋ. ਗੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ}}

ਜਿਲਦ ੮ ] {{gap}}ਅਗਸਤ ੧੯੬੨ {{gap}}[ ਕੁਲ ਅੰਕ ਨੰ: ੬੩

ਅੰਕ ੮ ]


'''ਲੇਖ-ਸੂਚੀ'''

੧. ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਅਧਿਐਨ {{gap}}{{gap}}ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਕਾਂਗ ੧ 

੨. ਆਲੋਚਨਾ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪੱਖ {{gap}}ਅਮਰਜੀਤ (ਸ੍ਰੀਮਤੀ) ੧੦ 

੩. ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੀ ਕਾਵਿ ਕਲਾ ਦਾ ਇਕ ਸੁੰਦਰ ਨਮੂਨਾ {{gap}}ਰਾਮ ਸਿੰਘ ੧੭ 

੪. ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ {{gap}}ਪ੍ਰੋ : ਓ. ਪੀ. ਗੁਪਤਾ ੨੯ 

੫. ਆਜ਼ਾਦੀ ਪਿਛੋਂ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ {{gap}}ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਪਦਮ ੩੯


ਡਾ: ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਤੇ ਪਬਲਿਸ਼ਰ ਨੇ ਪੱਤ੍ਰਕਾ ਦੀ ਮਾਲਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿੱਤ ਅਕਾਡਮੀ ਵਲੋਂ ਮਹਿੰਦਰਾ ਆਰਟ ਪ੍ਰੈਸ, ਕਚਹਰੀ ਰੋਡ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਛਾਪ ਕੇ ਦਫ਼ਤਰ &quot;ਆਲੋਚਨਾ&quot; ੫੫੫  ਐਲ. ਮਾਡਲ ਟਾਊਨ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pailrgk3x1f2c1xxgf1ecyqtglligjd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215891</id>
      <parentid>215890</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:16:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jalseerat Aman</username>
        <id>2446</id>
      </contributor>
      <origin>215891</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1597" sha1="rwmznvw8nylgkpjylajxst3g6bd8u08" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Jalseerat Aman&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
Approved for use in the Schools and Colleges of the Panjai vide D. P. I's letter No. 3397-B-6/48-55-25796
dated July 1955.

{{center|{{xxxx-larger|ਆਲੋਚਨਾ}}}}

{{right|ਸੰਪਾਦਕ : 

ਪ੍ਰੋ. ਗੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ}}

ਜਿਲਦ ੮ ] {{gap}}ਅਗਸਤ ੧੯੬੨ {{gap}}[ ਕੁਲ ਅੰਕ ਨੰ: ੬੩

ਅੰਕ ੮ ]


{{center|'''ਲੇਖ-ਸੂਚੀ'''}}

੧. ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਅਧਿਐਨ {{gap}}{{gap}}ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਕਾਂਗ ੧ 

੨. ਆਲੋਚਨਾ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪੱਖ {{gap}}ਅਮਰਜੀਤ (ਸ੍ਰੀਮਤੀ) ੧੦ 

੩. ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੀ ਕਾਵਿ ਕਲਾ ਦਾ ਇਕ ਸੁੰਦਰ ਨਮੂਨਾ {{gap}}ਰਾਮ ਸਿੰਘ ੧੭ 

੪. ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ {{gap}}ਪ੍ਰੋ : ਓ. ਪੀ. ਗੁਪਤਾ ੨੯ 

੫. ਆਜ਼ਾਦੀ ਪਿਛੋਂ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ {{gap}}ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਪਦਮ ੩੯


ਡਾ: ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਤੇ ਪਬਲਿਸ਼ਰ ਨੇ ਪੱਤ੍ਰਕਾ ਦੀ ਮਾਲਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿੱਤ ਅਕਾਡਮੀ ਵਲੋਂ ਮਹਿੰਦਰਾ ਆਰਟ ਪ੍ਰੈਸ, ਕਚਹਰੀ ਰੋਡ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਛਾਪ ਕੇ ਦਫ਼ਤਰ &quot;ਆਲੋਚਨਾ&quot; ੫੫੫  ਐਲ. ਮਾਡਲ ਟਾਊਨ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rwmznvw8nylgkpjylajxst3g6bd8u08</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Alochana Magazine November 1961.pdf/3</title>
    <ns>250</ns>
    <id>3851</id>
    <revision>
      <id>215892</id>
      <parentid>140774</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:27:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amritpal Aman</username>
        <id>2020</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215892</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3397" sha1="fdzn5ndwk3hzxqfzf2e1agdsccrfsfz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Amritpal Aman&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;﻿ਅਨੁਵਾਦਕ ਪ੍ਰੋ: ਗੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ—

{{center|'''ਸਮਾਲੋਚਨਾ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ'''}}

{{gap}}(ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ T. S. Eliot ਦੇ ਇਕ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲੇਖ ਦਾ ਮੂਲ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚੋਂ ਅਨੁਵਾਦ)

{{gap}}ਇਸ ਨਿਬੰਧ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦ੍ਯ ਵਿਸ਼ਯ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੁਛ ਹੱਦਾਂ ਐਸੀਆਂ ਹਨ ਜਿਥੋਂ ਇਕ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਵਧ ਕੇ ਸਾਹਿੱਤਕ ਸਮਾਲੋਚਨਾ ਸਾਹਿੱਤਕ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਵਧਕੇ ਸਮਾਲੋਚਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ।

{{gap}}੧੯੨੩ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇਕ ਨਿਬੰਧ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਸ਼ੀਰਸ਼ਕ ਸੀ &quot;The Function of Criticism&quot;। ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੇਰੀ ਰਾਇ ਚੰਗੀ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿਉਕਿ ਦਸ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਭੀ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲੇਖ-ਸੰਗ੍ਰਹ-ਚੋਣਵੇਂ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲੀਤਾ ਸੀ ਜਿਥੇ ਇਹ ਹੁਣ ਭੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਹੁਣ ਜਦ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਪੜਿਆ ਤਾਂ ਬੜੀ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ। ਹੈਰਾਨੀ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਹੰਗਾਮਾ ਆਖਿਰ ਕਿਸ ਲਈ ਸੀ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਇਸ ਗੱਲੇ ਖੁਸ਼ ਸਾਂ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਵਰਤਮਾਨ-ਕਾਲਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕੋਣ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮਿਡਲਟਨ ਮਰੇ ਨਾਲ 'ਆਂਤਰਿਕ ਨਾਦ' ਸੰਬੰਧੀ ਝਗੜੇ ਤੋਂ ਛੂਟ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਭੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਸ ਮਤਭੇਦ ਦਾ ਕਾਰਣ ਕੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸ ਵਕਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਯਾਨ ਬੜੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ-ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਅਤੇ ਗਰਮਜੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਮੈਨੂੰ ਕੁਛ ਕੁਛ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਕਿ ਦੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਲੋਚਕ ਜੋ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦ੍ਵਾਰਾ ਮੇਰੀ ਇਸ ਜਿਗਿਆਸਾ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ ਸਨ ਕਿ ਸਾਹਿੱਤਕ ਸਮਾਲੋਚਨਾ ਕੈਸੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਰੇ ਹੰਗਾਮੇ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮੈਨੂੰ ਹੁਣ ਕਿਸੇ ਪੁਸਤਕ ਜਾਂ ਲੇਖ ਦਾ ਨਾਮ ਭੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਇਹ ਭੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਸਮਾਲੋਚਕ ਸਨ ਜੋ ਪ੍ਰਭਾਵਾਤਮਕ ਸਮਾਲੋਚਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਣ ਅਜ ਤੋਂ ਤੀਹ ਸਾਲ ਪਹਲਾਂ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਕ੍ਰੋਧ-ਅਗਨੀ ਭੜਕ

{{right|੧}}&lt;noinclude&gt;{{right|੧}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fdzn5ndwk3hzxqfzf2e1agdsccrfsfz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Alochana Magazine November 1961.pdf/25</title>
    <ns>250</ns>
    <id>3873</id>
    <revision>
      <id>215893</id>
      <parentid>15261</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:42:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amritpal Aman</username>
        <id>2020</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215893</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3301" sha1="61yp9xsfycvzq7rj3lxn130lhmltkdh" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Amritpal Aman&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
ਨਰੇਂਦਰ ਧੀਰ- 

{{center|'''{{larger|{{larger|ਪੰਜਾਬੀ, ਉਪ-ਭਾਖਾਵਾਂ, ਲਿਪੀ:}}}}'''}}

{{center|{{larger|ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਕਾਸ ਤੇ ਵਿਕਾਸ}}}}


{{gap}}ਕਿਸੇ ਭੀ ਜਾਤੀ, ਰਾਸ਼ਟਰ, ਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਕੌਮ ਦੀ ਉੱਨਤੀ ਨੂੰ ਪਰਖਣ ਦੀ ਕਸਵੱਟੀ ਉਸਦੀ ਬੋਲੀ ਹੀ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟ੍ਰ ਜਾਂ ਜਾਤੀ ਦੀ ਉੱਨਤੀ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹਿੱਤ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਇਹ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰ, ਕੌਮ, ਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫਰਕ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮੋਟੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਇਕ ਰਾਸ਼ਟਰ ਹੈ, ਭਾਰਤਵਾਸੀ ਇਕ ਕੌਮ ਦੇ ਹਨ, ਇਕ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਤੀ ਦੇ, ਜਿਸ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਦਿਆ ਜਾਦਾ ਹੈ। 'ਮਾਰਕਸ - ਰੂਸ ਦੇ ਨੇਤਾ ਸਟਾਲਿਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ - ਰਾਸ਼ਟਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇਕ ਸੂਤਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਕਬੀਲਾ ਜਾਂ ਜਾਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਭੂਗੋਲਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਸਦੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਜਿਸਦੀ ਰਲਵੀਂ ਮਿਲਵੀਂ ਇੱਕ ਗੁੱਟ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ, ਸਭਿਅਤਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਹੋਣ, ਉਹ ਉਸ ਦੀ 'ਅੰਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ੀ' (Inter-regional) ਬੋਲੀ ਵਿਚੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਦਿਸਣ ਲਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ; ਜੇਕਰ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪੁੱਜਾਂਗੇ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਬੋਲੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸਭਿਅਤਾ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਾਨ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਸੂਚਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

{{gap}}ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨੋ-ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸ਼ਬਦ ਸ੍ਵਰ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਚੁਫੇਰੇ ਇੱਕ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਖਿਚਾਉ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਾਤਾਵਰਣ ਉਸਦੇ 'ਲੋਕ' ਦਾ ਸੂਚਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਉਸ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਬਣ ਉਸ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਸਿੰਜ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਠਾਉਣ ਦਾ ਬਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਵਧਣ ਫੁਲਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਹੋਰ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ

{{right|੨੩}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>61yp9xsfycvzq7rj3lxn130lhmltkdh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/625</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21561</id>
    <revision>
      <id>215845</id>
      <parentid>52649</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T12:02:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215845</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3633" sha1="gy38gpas97fvgt8e5kk8ckbyd58a5hy" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੨੫}}&lt;/noinclude&gt;ਇਕ ਤੇਰੀ ਓਟ ਰਹਾਈਐ॥੩॥ ਹੋਇ ਦਇਆਲੁ ਕਿਰਪਾਲੁ ਪ੍ਰਭੁ ਠਾਕੁਰੁ ਆਪੇ ਸੁਣੈ ਬੇਨੰਤੀ॥ ਪੂਰਾ ਸਤਗੁਰੁ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਵੈ ਸਭ ਚੂਕੈ ਮਨ ਕੀ ਚਿੰਤੀ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਵਖਦੁ ਮੁਖਿ ਪਾਇਆ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸੁਖਿ ਵਸੰਤੀ॥੪॥੧੨॥੬੨॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਿਮਰਿ ਸਿਮਰਿ ਪ੍ਰਭ ਭਏ ਅਨੰਦਾ ਦੁਖ ਕਲੇਸ ਸਭਿ ਨਾਠੇ॥ ਗੁਨ 
ਗਾਵਤ ਧਿਆਵਤ ਪ੍ਰਭੁ ਅਪਨਾ ਕਾਰਜ ਸਗਲੇ ਸਾਂਠੇ॥੧॥ ਜਗਜੀਵਨ ਨਾਮੁ ਤੁਮਾਰਾ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਦੀਓ ਉਪਦੇਸਾ ਜਪਿ ਭਉਜਲੁ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰਾ॥ ਰਹਾਉ॥ ਤੂਹੈ ਮੰਤ੍ਰੀ ਸੁਨਹਿ ਪ੍ਰਭ ਤੁਹੈ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਕਰਣੈਹਾਰਾ॥
ਤੂ ਆਪੇ ਦਾਤਾ ਆਪੇ ਭੁਗਤਾ ਕਿਆ ਇਹੁ ਜੰਤੁ ਵਿਚਾਰਾ॥੨॥ ਕਿਆ ਗੁਣ ਤੇਰੇ ਆਖਿ ਵਖਾਣੀ ਕੀਮਤ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਈ॥ ਪੇਖਿ ਪੇਖਿ ਜੀਵੈ ਪ੍ਰਭੁ ਅਪਨਾ ਅਚਰਜੁ ਤੁਮਹਿ ਵਡਾਈ॥੩॥ ਧਾਰਿ ਅਨੁਗ੍ਰਹੁ ਆਪਿ
ਪ੍ਰਭ ਸ੍ਵਾਮੀ ਪਤਿ ਮਤਿ ਕੀਨੀ ਪੂਰੀ॥ ਸਦਾ ਸਦਾ ਨਾਨਕ ਬਲਿਹਾਰੀ ਬਾਛਉ ਸੰਤਾ ਧੂਰੀ॥੪॥੧੩॥੬੩॥ ਸੋਰਠਿ ਮਃ ੫॥ ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਨਮਸਕਾਰੇ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਸਭੇ ਕਾਜ ਸਵਾਰੇ॥ ਹਰਿ ਅਪਣੀ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰੀ॥ ਪ੍ਰਭ ਪੂਰਨ ਪੈਜ ਸਵਾਰੀ॥੧॥ ਅਪਨੇ ਦਾਸ ਕੋ ਭਇਓ ਸਹਾਈ॥ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਕੀਨੇ ਕਰਤੈ ਊਣੀ ਬਾਤ ਨ ਕਾਈ॥ 
ਰਹਾਉ॥ ਕਰਤੈ ਪੁਰਖਿ ਤਾਲੁ ਦਿਵਾਇਆ॥ ਪਿਛੈ ਲਗਿ ਚਲੀ ਮਾਇਆ॥ ਤੋਟਿ ਨ ਕਤਹੂ ਆਵੈ॥ ਮੇਰੇ ਪੂਰੇ ਸਤਗੁਰ ਭਾਵੈ॥੨॥ ਸਿਮਰਿ ਸਿਮਰਿ ਦਇਆਲਾ॥ ਸਭਿ ਜੀਅ ਭਏ ਕਿਰਪਾਲਾ॥ ਜੈ ਜੈ ਕਾਰੁ ਗੁਸਾਈ॥ ਜਿਨਿ
ਪੂਰੀ ਬਣਤ ਬਣਾਈ॥੩॥ ਤੂ ਭਾਰੋ ਸੁਆਮੀ ਮੋਰਾ॥ ਇਹੁ ਪੁੰਨੁ ਪਦਾਰਥੁ ਤੇਰਾ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਏਕੁ ਧਿਆਇਆ॥ ਸਰਬ ਫਲਾ ਪੁੰਨੁ ਪਾਇਆ॥੪॥੧੪॥੬੪॥

{{center|ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੩ ਦੁਪਦੇ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}}
ਰਾਮਦਾਸ ਸਰੋਵਰਿ ਨਾਤੇ॥ ਸਭਿ ਉਤਰੇ ਪਾਪ ਕਮਾਤੇ॥ ਨਿਰਮਲ ਹੋਏ ਕਰਿ ਇਸਨਾਨਾ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਕੀਨੇ ਦਾਨਾ॥੧॥ ਸਭਿ ਕੁਸਲ ਖੇਮ ਪ੍ਰਭਿ ਧਾਰੇ॥ ਸਹੀ ਸਲਾਮਤਿ ਸਭਿ ਥੋਕ ਉਬਾਰੇ ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਵੀਚਾਰੇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਮਲੁ ਲਾਥੀ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਭਇਓ ਸਾਥੀ॥ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ॥ ਆਦਿ ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਭੂ ਪਾਇਆ॥੨॥੧॥੬੫॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਜਿਤੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਚਿਤਿ ਆਇਆ॥ ਸੋ ਘਰੁ ਦਯਿ ਵਸਾਇਆ॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gy38gpas97fvgt8e5kk8ckbyd58a5hy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/626</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21566</id>
    <revision>
      <id>215846</id>
      <parentid>52654</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T12:12:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215846</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3717" sha1="fpuuatfsiyfdlz2fjw0mkk6bdoz3qx8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੨੬}}&lt;/noinclude&gt;ਸੁਖ ਸਾਗਰੁ ਗੁਰੁ ਪਾਇਆ॥ ਤਾ ਸਹਸਾ ਸਗਲ ਮਿਟਾਇਆ॥੧॥ ਹਰਿ ਕੇ ਨਾਮ ਕੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਆਠ ਪਹਰ ਗੁਣ ਗਾਈ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਤੇ ਪਾਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭ ਕੀ ਅਕਥ ਕਹਾਣੀ॥ ਜਨ ਬੋਲਹਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ॥ 
ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਵਖਾਣੀ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਤੇ ਜਾਣੀ॥੨॥੨॥੬੬॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਆਗੈ ਸੁਖੁ ਗੁਰਿ ਦੀਆ॥ ਪਾਛੈ ਕੁਸਲ ਖੇਮ ਗੁਰਿ ਕੀਆ॥ ਸਰਬ ਨਿਧਾਨ ਸੁਖ ਪਾਇਆ॥ ਗੁਰੁ ਅਪੁਨਾ ਰਿਦੈ ਧਿਆਇਆ॥੧॥ ਅਪਨੇ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਮਨ ਇਛੇ ਫਲ ਪਾਈ॥ ਸੰਤਹੁ ਦਿਨੁ ਦਿਨੁ ਚੜੈ ਸਵਾਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਸਭਿ ਭਏ ਦਇਆਲਾ ਪ੍ਰਭਿ ਅਪਨੇ ਕਰਿ ਦੀਨੇ॥ ਸਹਜ ਸੁਭਾਇ ਮਿਲੇ ਗੋਪਾਲਾ ਨਾਨਕ ਸਾਚਿ ਪਤੀਨੇ॥੨॥੩॥੬੭॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਰਖਵਾਰੇ॥ ਚਉਕੀ ਚਉਗਿਰਦ ਹਮਾਰੇ॥ ਰਾਮ ਨਾਮਿ ਮਨੁ
ਲਾਗਾ॥ ਜਮੁ ਲਜਾਇ ਕਰਿ ਭਾਗਾ॥੧॥ ਪ੍ਰਭ ਜੀ ਤੂ ਮੇਰੋ ਸੁਖਦਾਤਾ॥ ਬੰਧਨ ਕਾਟਿ ਕਰੇ ਮਨੁ ਨਿਰਮਲੁ ਪੂਰਨ ਪੁਰਖੁ ਬਿਧਾਤਾ॥ ਰਹਾਉ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭੁ ਅਬਿਨਾਸੀ॥ ਤਾ ਕੀ ਸੇਵ ਨ ਬਿਰਥੀ ਜਾਸੀ॥ ਅਨਦ ਕਰਹਿ ਤੇਰੇ ਦਾਸਾ॥ ਜਪਿ ਪੂਰਨ ਹੋਈ ਆਸਾ॥੨॥੪॥੬੮॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਅਪੁਨੇ ਬਲਿਹਾਰੀ॥ ਜਿਨਿ ਪੂਰਨ ਪੈਜ ਸਵਾਰੀ॥ ਮਨ ਚਿੰਦਿਆ ਫਲੁ ਪਾਇਆ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਅਪੁਨਾ ਸਦਾ ਧਿਆਇਆ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਤਿਸੁ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ॥ ਕਰਣ ਕਾਰਣ ਪ੍ਰਭੁ ਸੋਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਅਪਨੈ ਵਰ ਦੀਨੇ॥ ਸਗਲ ਜੀਅ ਵਸਿ ਕੀਨੇ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ॥ ਤਾ ਸਗਲੇ ਦੂਖ ਮਿਟਾਇਆ॥੨॥੫॥੬੯॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਤਾਪੁ
ਗਵਾਇਆ ਗੁਰਿ ਪੂਰੇ॥ ਵਾਜੇ ਅਨਹਦ ਤੂਰੇ॥ ਸਰਬ ਕਲਿਆਣ ਪ੍ਰਭਿ ਕੀਨੇ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਆਪਿ ਦੀਨੇ॥੧॥ ਬੇਦਨ ਸਤਿਗੁਰਿ ਆਪਿ ਗਵਾਈ॥ ਸਿਖ ਸੰਤ ਸਭਿ ਸਰਸੇ ਹੋਏ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੋ ਮੰਗਹਿ ਸੋ ਲੇਵਹਿ॥ ਪ੍ਰਭ ਅਪਣਿਆ ਸੰਤਾ ਦੇਵਹਿ॥ ਹਰਿ ਗੋਵਿਦੁ ਪ੍ਰਭਿ ਰਾਖਿਆ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਾਚੁ ਸੁਭਾਖਿਆ॥੨॥੬॥੭੦॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸੋਈ ਕਰਾਇ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ॥ ਮੋਹਿ ਸਿਆਣਪ ਕਛੁ ਨ ਆਵੈ॥ ਹਮ ਬਾਰਿਕ ਤਉ ਸਰਣਾਈ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਆਪੇ ਪੈਜ ਰਖਾਈ॥੧॥ ਮੇਰਾ ਮਾਤ ਪਿਤਾ ਹਰਿ ਰਾਇਆ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲਣ ਲਾਗਾ ਕਰੀ ਤੇਰਾ ਕਰਾਇਆ॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਤੇਰੇ ਧਾਰੇ॥ ਪ੍ਰਭ ਡੋਰੀ ਹਾਥਿ ਤੁਮਾਰੇ॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fpuuatfsiyfdlz2fjw0mkk6bdoz3qx8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/627</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21571</id>
    <revision>
      <id>215847</id>
      <parentid>150851</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T12:21:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215847</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3741" sha1="bnhvga77u9zkfjhfrmgubvd22u73tp8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੨੭}}&lt;/noinclude&gt;ਜਿ ਕਰਾਵੈ ਸੋ ਕਰਣਾ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾ॥੨॥੭॥੭੧॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਰਿਦੈ ਪਰੋਇਆ॥ ਸਭੁ ਕਾਜੁ ਹਮਾਰਾ ਹੋਇਆ॥ ਪ੍ਰਭ ਚਰਣੀ ਮਨੁ ਲਾਗਾ॥ ਪੂਰਨ ਜਾ ਕੇ ਭਾਗਾ॥੧॥ ਮਿਲਿ ਸਾਧਸੰਗਿ ਹਰਿ ਧਿਆਇਆ॥ ਆਠ ਪਹਰ ਅਰਾਧਿਓ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮਨ ਚਿੰਦਿਆ ਫਲੁ ਪਾਇਆ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪਰਾ ਪੂਰਬਲਾ ਅੰਕੁਰੁ ਜਾਗਿਆ॥ ਰਾਮ ਨਾਮਿ ਮਨੁ ਲਾਗਿਆ॥ ਮਨਿ ਤਨਿ ਹਰਿ ਦਰਸਿ ਸਮਾਵੈ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਸਚੇ ਗੁਣ ਗਾਵੈ॥੨॥੮॥੭੨॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਮਿਲਿ ਪ੍ਰਭੁ ਚਿਤਾਰਿਆ॥ ਕਾਰਜ ਸਭਿ ਸਵਾਰਿਆ॥ ਮੰਦਾ ਕੋ ਨ ਅਲਾਏ॥ ਸਭ ਜੈ ਜੈ ਕਾਰੁ ਸੁਣਾਏ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਸਾਚੀ ਸਰਣਿ ਸੁਆਮੀ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਸਭਿ ਹਾਥਿ ਤਿਸੈ ਕੈ ਸੋ ਪ੍ਰਭੁ ਅੰਤਰਜਾਮੀ॥ ਰਹਾਉ॥ ਕਰਤਬ ਸਭਿ ਸਵਾਰੇ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਅਪੁਨਾ ਬਿਰਦੁ ਸਮਾਰੇ॥ ਪਤਿਤ ਪਾਵਨ
ਪ੍ਰਭ ਨਾਮਾ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਦ ਕੁਰਬਾਨਾ॥੨॥੯॥੭੩॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਿ ਸਾਜਿ ਸਵਾਰਿਆ॥ ਇਹੁ ਲਹੁੜਾ ਗੁਰੂ ਉਬਾਰਿਆ॥ ਅਨਦ ਕਰਹੁ ਪਿਤ ਮਾਤਾ॥ ਪਰਮੇਸਰੁ ਜੀਅ ਕਾ ਦਾਤਾ॥੧॥ ਸਭ ਚਿਤਵਨਿ ਦਾਸ ਤੁਮਾਰੇ॥ ਰਾਖਹਿ ਪੈਜ ਦਾਸ ਅਪੁਨੇ ਕੀ ਕਾਰਜ ਆਪਿ ਸਵਾਰੇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਪਰਉਪਕਾਰੀ॥ ਪੂਰਨ ਕਲ ਜਿਨਿ ਧਾਰੀ॥ ਨਾਨਕ ਸਰਣੀ ਆਇਆ॥ ਮਨ ਚਿੰਦਿਆ ਫਲੁ ਪਾਇਆ॥੨॥੧੦॥੭੪॥ ਸੋਰਠਿ
ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਦਾ ਸਦਾ ਹਰਿ ਜਾਪੇ॥ ਪ੍ਰਭ ਬਾਲਕ ਰਾਖੇ ਆਪੇ॥ ਸੀਤਲਾ ਠਾਕਿ ਰਹਾਈ॥ ਬਿਘਨ ਗਏ ਹਰਿ
ਨਾਈ॥੧॥ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਹੋਆ ਸਦਾ ਦਇਆਲਾ॥ ਅਰਦਾਸਿ ਸੁਣੀ ਭਗਤ ਅਪੁਨੇ ਕੀ ਸਭ ਜੀਅ ਭਇਆ ਕਿਰਪਾਲਾ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭ ਕਰਣ ਕਾਰਣ ਸਮਰਾਥਾ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਸਭੁ ਦੁਖੁ ਲਾਥਾ॥ ਅਪਣੇ ਦਾਸ ਕੀ ਸੁਣੀ
ਬੇਨੰਤੀ॥ ਸਭ ਨਾਨਕ ਸੁਖਿ ਸਵੰਤੀ॥੨॥੧੧॥੭੫॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਅਪਨਾ ਗੁਰੂ ਧਿਆਏ॥ ਮਿਲਿ ਕੁਸਲ ਸੇਤੀ ਘਰਿ ਆਏ॥ ਨਾਮੈ ਕੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਤਿਸੁ ਕੀਮਤਿ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਈ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਆਰਾਧਹੁ॥ ਹਰਿ ਆਰਾਧਿ ਸਭੋ ਕਿਛੁ ਪਾਈਐ ਕਾਰਜ ਸਗਲੇ ਸਾਧਹੁ॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰੇਮ ਭਗਤਿ ਪ੍ਰਭ ਲਾਗੀ॥ ਸੋ ਪਾਏ ਜਿਸੁ ਵਡਭਾਗੀ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ॥ ਤਿਨਿ ਸਰਬ ਸੁਖਾ ਫਲ ਪਾਇਆ॥੨॥੧੨॥੭੬॥
ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਪਰਮੇਸਰਿ ਦਿਤਾ ਬੰਨਾ॥ ਦੁਖ ਰੋਗ ਕਾ ਡੇਰਾ ਭੰਨਾ॥ ਅਨਦ ਕਰਹਿ ਨਰ ਨਾਰੀ॥ ਹਰਿ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bnhvga77u9zkfjhfrmgubvd22u73tp8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/628</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21576</id>
    <revision>
      <id>215910</id>
      <parentid>52664</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T10:48:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215910</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3667" sha1="6kutz68gbpnfx7b7y3j4hslcaeirw7c" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੨੮}}&lt;/noinclude&gt;ਹਰਿ ਪ੍ਰਭਿ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰੀ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਸੁਖੁ ਹੋਆ ਸਭ ਥਾਈ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪੂਰਨ ਪਰਮੇਸਰੁ ਰਵਿ ਰਹਿਆ ਸਭਨੀ ਜਾਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਧੁਰ ਕੀ ਬਾਣੀ ਆਈ॥ ਤਿਨਿ ਸਗਲੀ ਚਿੰਤ ਮਿਟਾਈ॥ ਦਇਆਲ ਪੁਰਖ ਮਿਹਰਵਾਨਾ॥ ਹਰਿ ਨਾਨਕ ਸਾਚੁ ਵਖਾਨਾ॥੨॥੧੩॥੭੭॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਐਥੈ ਓਥੈ ਰਖਵਾਲਾ॥ ਪ੍ਰਭ
ਸਤਿਗੁਰ ਦੀਨ ਦਇਆਲਾ॥ ਦਾਸ ਅਪਨੇ ਆਪਿ ਰਾਖੇ॥ ਘਟਿ ਘਟਿ ਸਬਦੁ ਸੁਭਾਖੇ॥੧॥ ਗੁਰ ਕੇ ਚਰਣ ਊਪਰਿ ਬਲਿ ਜਾਈ॥ ਦਿਨਸੁ ਰੈਨਿ ਸਾਸਿ ਸਾਸਿ ਸਮਾਲੀ ਪੂਰਨੁ ਸਭਨੀ ਥਾਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਆਪਿ ਸਹਾਈ ਹੋਆ॥ ਸਚੇ ਦਾ ਸਚਾ ਢੋਆ॥ ਤੇਰੀ ਭਗਤਿ ਵਡਿਆਈ॥ ਪਾਈ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸਰਣਾਈ॥੨॥੧੪॥੭੮॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਤਿਗੁਰ ਪੂਰੇ ਭਾਣਾ॥ ਤਾ ਜਪਿਆ ਨਾਮੁ ਰਮਾਣਾ॥ ਗੋਬਿੰਦ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰੀ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਰਾਖੀ
ਪੈਜ ਹਮਾਰੀ॥੧॥ ਹਰਿ ਕੇ ਚਰਨ ਸਦਾ ਸੁਖਦਾਈ॥ ਜੋ ਇਛਹਿ ਸੋਈ ਫਲੁ ਪਾਵਹਿ ਬਿਰਥੀ ਆਸ ਨ ਜਾਈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੇ ਜਿਸੁ ਪ੍ਰਾਨਪਤਿ ਦਾਤਾ ਸੋਈ ਸੰਤੁ ਗੁਣ ਗਾਵੈ॥ ਪ੍ਰੇਮ ਭਗਤਿ ਤਾ ਕਾ ਮਨੁ ਲੀਣਾ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਮਨਿ ਭਾਵੈ॥੨॥ ਆਠ ਪਹਰ ਹਰਿ ਕਾ ਜਸੁ ਰਵਣਾ ਬਿਖੈ ਠਗਉਰੀ ਲਾਥੀ॥ ਸੰਗਿ ਮਿਲਾਇ ਲੀਆ ਮੇਰੈ ਕਰਤੈ ਸੰਤ ਸਾਧ ਭਏ ਸਾਥੀ॥੩॥ ਕਰੁ ਗਹਿ ਲੀਨੇ ਸਰਬਸੁ ਦੀਨੇ ਆਪਹਿ ਆਪੁ ਮਿਲਾਇਆ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਸਰਬ ਥੋਕ ਪੂਰਨ ਪੂਰਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪਾਇਆ॥੪॥੧੫॥੭੯॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗਰੀਬੀ ਗਦਾ ਹਮਾਰੀ॥ ਖੰਨਾ ਸਗਲ ਰੇਨੁ ਛਾਰੀ॥ ਇਸੁ ਆਗੈ ਕੋ ਨ ਟਿਕੈ ਵੇਕਾਰੀ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਏਹ ਗਲ ਸਾਰੀ॥੧॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਸੰਤਨ ਕੀ ਓਟਾ॥ ਜੋ ਸਿਮਰੈ ਤਿਸ ਕੀ ਗਤਿ ਹੋਵੈ ਉਧਰਹਿ ਸਗਲੇ ਕੋਟਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸੰਤ
ਸੰਗਿ ਜਸੁ ਗਾਇਆ॥ ਇਹੁ ਪੂਰਨ ਹਰਿ ਧਨੁ ਪਾਇਆ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਆਪੁ ਮਿਟਾਇਆ॥ ਸਭੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਨਦਰੀ ਆਇਆ॥੨॥੧੬॥੮੦॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਪੂਰੀ ਕੀਨੀ॥ ਬਖਸ ਅਪੁਨੀ ਕਰਿ ਦੀਨੀ॥ ਨਿਤ ਅਨੰਦ ਸੁਖ ਪਾਇਆ॥ ਥਾਵ ਸਗਲੇ ਸੁਖੀ ਵਸਾਇਆ॥੧॥ ਹਰਿ ਕੀ ਭਗਤਿ ਫਲ ਦਾਤੀ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਕਿਰਪਾ ਕਰਿ ਦੀਨੀ ਵਿਰਲੈ ਕਿਨ ਹੀ ਜਾਤੀ॥ ਰਹਾਉ॥ ਗੁਰਬਾਣੀ ਗਾਵਹ ਭਾਈ॥ ਓਹ ਸਫਲ ਸਦਾ ਸੁਖਦਾਈ॥ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ॥ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਿਆ ਪਾਇਆ॥੨॥੧੭॥੮੧॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6kutz68gbpnfx7b7y3j4hslcaeirw7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/629</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21581</id>
    <revision>
      <id>215912</id>
      <parentid>52669</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T10:57:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215912</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3751" sha1="cfxdtqijwtmbjm5wogshecgd0jrmebo" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੨੯}}&lt;/noinclude&gt;ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਆਰਾਧੇ॥ ਕਾਰਜ ਸਗਲੇ ਸਾਧੇ॥ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ॥ ਬਾਜੇ ਅਨਹਦ ਤੂਰੇ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਰਾਮੁ॥ ਜਪਤ ਸੁਖੁ ਪਾਇਆ॥ ਸੰਤ ਅਸਥਾਨਿ ਬਸੇ ਸੁਖ ਸਹਜੇ ਸਗਲੇ ਦੂਖ ਮਿਟਾਇਆ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਕੀ ਬਾਣੀ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਮਨਿ ਭਾਣੀ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸਿ ਵਖਾਣੀ॥ ਨਿਰਮਲ ਅਕਥ ਕਹਾਣੀ॥੨॥੧੮॥੮੨॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਭੂਖੇ ਖਾਵਤ ਲਾਜ ਨ ਆਵੈ॥ ਤਿਉ ਹਰਿ ਜਨੁ ਹਰਿ ਗੁਣ ਗਾਵੈ॥੧॥ ਅਪਨੇ ਕਾਜ ਕਉ ਕਿਉ ਅਲਕਾਈਐ॥ ਜਿਤੁ ਸਿਮਰਨਿ ਦਰਗਹ ਮੁਖੁ ਊਜਲ ਸਦਾ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਪਾਈਐ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਜਿਉ ਕਾਮੀ ਕਾਮਿ ਲੁਭਾਵੈ॥ ਤਿਉ ਹਰਿ ਦਾਸ ਹਰਿ ਜਸੁ ਭਾਵੈ॥੨॥ ਜਿਉ ਮਾਤਾ ਬਾਲਿ ਲਪਟਾਵੈ॥ ਤਿਉ ਗਿਆਨੀ
ਨਾਮੁ ਕਮਾਵੈ॥੩॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਤੇ ਪਾਵੈ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਵੈ॥੪॥੧੯॥੮੩॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸੁਖ ਸਾਂਦਿ ਘਰਿ ਆਇਆ॥ ਨਿੰਦਕ ਕੈ ਮੁਖਿ ਛਾਇਆ॥ ਪੂਰੈ ਗੁਰਿ ਪਹਿਰਾਇਆ॥ ਬਿਨਸੇ ਦੁਖ ਸਬਾਇਆ
॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਸਾਚੇ ਕੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਜਿਨਿ ਅਚਰਜ ਸੋਭ ਬਣਾਈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਬੋਲੇ ਸਾਹਿਬ ਕੈ ਭਾਣੈ॥ ਦਾਸੁ ਬਾਣੀ ਬ੍ਰਹਮੁ ਵਖਾਣੈ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸੁਖਦਾਈ॥ ਜਿਨਿ ਪੂਰੀ ਬਣਤ ਬਣਾਈ॥੨॥੨੦॥੮੪॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਪ੍ਰਭੁ ਅਪੁਨਾ ਰਿਦੈ ਧਿਆਏ॥ ਘਰਿ ਸਹੀ ਸਲਾਮਤਿ ਆਏ॥ ਸੰਤੋਖੁ ਭਇਆ ਸੰਸਾਰੇ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਲੈ ਤਾਰੇ॥੧॥ ਸੰਤਹੁ ਪ੍ਰਭੁ ਮੇਰਾ ਸਦਾ ਦਇਆਲਾ॥ ਅਪਨੇ ਭਗਤ ਕੀ ਗਣਤ ਨ ਗਣਈ ਰਾਖੈ
ਬਾਲ ਗੁਪਾਲਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਰਿਦੈ ਉਰਿ ਧਾਰੇ॥ ਤਿਨਿ ਸਭੇ ਥੋਕ ਸਵਾਰੇ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਤੁਸਿ ਦੀਆ॥ ਫਿਰਿ ਨਾਨਕ ਦੂਖੁ ਨ ਥੀਆ॥੨॥੨੧॥੮੫॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਹਰਿ ਮਨਿ ਤਨਿ ਵਸਿਆ ਸੋਈ॥
ਜੈ ਜੈ ਕਾਰੁ ਕਰੇ ਸਭੁ ਕੋਈ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਕੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਤਾ ਕੀ ਕੀਮਤਿ ਕਹੀ ਨ ਜਾਈ॥੧॥ ਹਉ ਕੁਰਬਾਨੁ ਜਾਈ ਤੇਰੇ ਨਾਵੈ॥ ਜਿਸ ਨੋ ਬਖਸਿ ਲੈਹਿ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਸੋ ਜਸੁ ਤੇਰਾ ਗਾਵੈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਤੂੰ ਭਾਰੋ ਸੁਆਮੀ ਮੇਰਾ॥ ਸੰਤਾਂ ਭਰਵਾਸਾ ਤੇਰਾ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸਰਣਾਈ॥ ਮੁਖਿ ਨਿੰਦਕ ਕੈ ਛਾਈ॥੨॥੨੨॥੮੬॥ 
ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਆਗੈ ਸੁਖੁ ਮੇਰੇ ਮੀਤਾ॥ ਪਾਛੇ ਆਨਦੁ ਪ੍ਰਭਿ ਕੀਤਾ॥ ਪਰਮੇਸੁਰਿ ਬਣਤ ਬਣਾਈ॥ ਫਿਰਿ ਡੋਲਤ ਕਤਹੂ ਨਾਹੀ॥੧॥ ਸਾਚੇ ਸਾਹਿਬ ਸਿਉ ਮਨੁ ਮਾਨਿਆ॥ ਹਰਿ ਸਰਬ ਨਿਰੰਤਰਿ ਜਾਨਿਆ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cfxdtqijwtmbjm5wogshecgd0jrmebo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/630</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21586</id>
    <revision>
      <id>215915</id>
      <parentid>52674</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:06:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215915</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3715" sha1="3ymkumxpw78x3cjre992609kepabqw7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੩੦}}&lt;/noinclude&gt;ਸਭ ਜੀਅ ਤੇਰੇ ਦਇਆਲਾ॥ ਅਪਨੇ ਭਗਤ ਕਰਹਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲਾ॥ ਅਚਰਜੁ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਨਿਤ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈ॥੨॥੨੩॥੮੭॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਨਾਲਿ ਨਰਾਇਣੁ ਮੇਰੈ॥ ਜਮਦੂਤੁ ਨ ਆਵੈ ਨੇਰੈ॥ ਕੰਠਿ ਲਾਇ ਪ੍ਰਭ ਰਾਖੈ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਸਚੁ ਸਾਖੈ॥੧॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ॥ ਦੁਸਮਨ ਮਾਰਿ ਵਿਡਾਰੇ ਸਗਲੇ ਦਾਸ ਕਉ ਸੁਮਤਿ ਦੀਤੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਸਗਲੇ ਥਾਨ ਵਸਾਏ॥ ਸੁਖਿ ਸਾਂਦਿ ਫਿਰਿ ਆਏ॥
ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸਰਣਾਏ॥ ਜਿਨਿ ਸਗਲੇ ਰੋਗ ਮਿਟਾਏ॥੨॥੨੪॥੮੮॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਰਬ ਸੁਖਾ ਕਾ ਦਾਤਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਤਾ ਕੀ ਸਰਨੀ ਪਾਈਐ॥ ਦਰਸਨੁ ਭੇਟਤ ਹੋਤ ਅਨੰਦਾ ਦੂਖੁ ਗਇਆ ਹਰਿ ਗਾਈਐ॥੧॥ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪੀਵਹੁ ਭਾਈ॥ ਨਾਮੁ ਜਪਹੁ ਨਾਮੋ ਆਰਾਧਹੁ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਕੀ ਸਰਨਾਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਤਿਸਹਿ ਪਰਾਪਤਿ ਜਿਸੁ ਧੁਰਿ ਲਿਖਿਆ ਸੋਈ ਪੂਰਨੁ ਭਾਈ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਪ੍ਰਭ ਜੀ ਨਾਮਿ ਰਹਾ ਲਿਵ ਲਾਈ॥੨॥੨੫॥੮੯॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਕਰਨ ਕਰਾਵਨ ਹਰਿ ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਜਨ ਅਪੁਨੇ ਕੀ ਰਾਖੈ॥ ਜੈ ਜੈ ਕਾਰੁ ਹੋਤੁ ਜਗ ਭੀਤਰਿ ਸਬਦੁ ਗੁਰੂ ਰਸੁ ਚਾਖੈ॥੧॥ ਪ੍ਰਭ ਜੀ ਤੇਰੀ ਓਟ ਗੁਸਾਈ॥ ਤੂ ਸਮਰਥੁ ਸਰਨਿ ਕਾ ਦਾਤਾ ਆਠ ਪਹਰ ਤੁਮ੍ਹ
ਧਿਆਈ॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੋ ਜਨੁ ਭਜਨੁ ਕਰੇ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰਾ ਤਿਸੈ ਅੰਦੇਸਾ ਨਾਹੀ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਚਰਨ ਲਗੇ ਭਉ ਮਿਟਿਆ ਹਰਿ ਗੁਨ ਗਾਏ ਮਨ ਮਾਹੀ॥੨॥ ਸੂਖ ਸਹਜ ਆਨੰਦ ਘਨੇਰੇ ਸਤਿਗੁਰ ਦੀਆ ਦਿਲਾਸਾ॥ ਜਿਣਿ
ਘਰਿ ਆਏ ਸੋਭਾ ਸੇਤੀ ਪੂਰਨ ਹੋਈ ਆਸਾ॥੩॥ ਪੂਰਾ ਗੁਰੁ ਪੂਰੀ ਮਤਿ ਜਾ ਕੀ ਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭ ਕੇ ਕਾਮਾ॥ ਗੁਰ ਚਰਨੀ ਲਾਗਿ ਤਰਿਓ ਭਵ ਸਾਗਰੁ ਜਪਿ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮਾ॥੪॥੨੬॥੯੦॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥
ਭਇਓ ਕਿਰਪਾਲੁ ਦੀਨ ਦੁਖ ਭੰਜਨੁ ਆਪੇ ਸਭ ਬਿਧਿ ਥਾਟੀ॥ ਖਿਨ ਮਹਿ ਰਾਖਿ ਲੀਓ ਜਨੁ ਅਪੁਨਾ ਗੁਰ 
ਪੂਰੈ ਬੇੜੀ ਕਾਟੀ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਗੁਰ ਗੋਵਿੰਦੁ ਸਦ ਧਿਆਈਐ॥ ਸਗਲ ਕਲੇਸ ਮਿਟਹਿ ਇਸੁ ਤਨ ਤੇ ਮਨ ਚਿੰਦਿਆ ਫਲੁ ਪਾਈਐ॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਜਾ ਕੇ ਸਭਿ ਕੀਨੇ ਪ੍ਰਭੁ ਊਚਾ ਅਗਮ ਅਪਾਰਾ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ ਮੁਖ ਊਜਲ ਭਏ ਦਰਬਾਰਾ॥੨॥੨੭॥੯੧॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸਿਮਰਉ ਅਪੁਨਾ ਸਾਂਈ॥ ਦਿਨਸੁ ਰੈਨਿ ਸਦ ਧਿਆਈ॥ ਹਾਥ ਦੇਇ ਜਿਨਿ ਰਾਖੇ॥ ਹਰਿ ਨਾਮ ਮਹਾ ਰਸ ਚਾਖੇ॥੧॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3ymkumxpw78x3cjre992609kepabqw7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:Guru Granth Sahib Ji.pdf/631</title>
    <ns>250</ns>
    <id>21591</id>
    <revision>
      <id>215921</id>
      <parentid>52679</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:22:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuldip DMW</username>
        <id>2077</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215921</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3437" sha1="nauwo3ensexoktp3zxc15x31a8ro8ju" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Kuldip DMW&quot; /&gt;{{center|੬੩੧}}&lt;/noinclude&gt;ਅਪਨੇ ਗੁਰ ਊਪਰਿ ਕੁਰਬਾਨੁ॥ ਭਏ ਕਿਰਪਾਲ ਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭ ਦਾਤੇ ਜੀਅ ਹੋਏ ਮਿਹਰਵਾਨ॥ ਰਹਾਉ॥ ਨਾਨਕ ਜਨ ਸਰਨਾਈ॥ ਜਿਨਿ ਪੂਰਨ ਪੈਜ ਰਖਾਈ॥ ਸਗਲੇ ਦੂਖ ਮਿਟਾਈ॥ ਸੁਖੁ ਭੁੰਚਹੁ ਮੇਰੇ ਭਾਈ॥੨॥੨੮॥੯੨॥
ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਸੁਨਹੁ ਬਿਨੰਤੀ ਠਾਕੁਰ ਮੇਰੇ ਜੀਅ ਜੰਤ ਤੇਰੇ ਧਾਰੇ॥ ਰਾਖੁ ਪੈਜ ਨਾਮ ਅਪੁਨੇ ਕੀ ਕਰਨ ਕਰਾਵਨਹਾਰੇ॥੧॥ ਪ੍ਰਭ ਜੀਉ ਖਸਮਾਨਾ ਕਰਿ ਪਿਆਰੇ॥ ਬੁਰੇ ਭਲੇ ਹਮ ਥਾਰੇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਸੁਣੀ ਪੁਕਾਰ ਸਮਰਥ ਸੁਆਮੀ ਬੰਧਨ ਕਾਟਿ ਸਵਾਰੇ॥ ਪਹਿਰਿ ਸਿਰਪਾਉ ਸੇਵਕ ਜਨ ਮੇਲੇ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਗਟ ਪਹਾਰੇ॥
੨॥੨੯॥੯੩॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੫॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਸਭਿ ਵਸਿ ਕਰਿ ਦੀਨੇ ਸੇਵਕ ਸਭਿ ਦਰਬਾਰੇ॥ ਅੰਗੀਕਾਰੁ ਕੀਓ ਪ੍ਰਭ ਅਪੁਨੇ ਭਵ ਨਿਧਿ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰੇ॥੧॥ ਸੰਤਨ ਕੇ ਕਾਰਜ ਸਗਲ ਸਵਾਰੇ॥ ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਿਧਿ ਪੂਰਨ ਖਸਮ ਹਮਾਰੇ॥ ਰਹਾਉ॥ ਆਉ ਬੈਠੁ ਆਦਰੁ ਸਭ ਥਾਈ ਊਨ ਨ ਕਤਹੂੰ ਬਾਤਾ॥ ਭਗਤਿ ਸਿਰਪਾਉ ਦੀਓ ਜਨ ਅਪੁਨੇ ਪ੍ਰਤਾਪੁ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਜਾਤਾ॥੨॥੩੦॥੯੪॥

{{center|ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੯ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} 
ਰੇ ਮਨ ਰਾਮ ਸਿਉ ਕਰਿ ਪ੍ਰੀਤਿ॥ ਸ੍ਰਵਨ ਗੋਬਿੰਦ ਗੁਨੁ ਸੁਨਉ ਅਰੁ ਗਾਉ ਰਸਨਾ ਗੀਤਿ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਕਰਿ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਸਿਮਰੁ ਮਾਧੋ ਹੋਹਿ ਪਤਿਤ ਪੁਨੀਤ॥ ਕਾਲੁ ਬਿਆਲੁ ਜਿਉ ਪਰਿਓ ਡੋਲੈ ਮੁਖੁ ਪਸਾਰੇ ਮੀਤ॥੧॥ ਆਜੁ ਕਾਲਿ ਫੁਨਿ ਤੋਹਿ ਗ੍ਰਸਿ ਹੈ ਸਮਝਿ ਰਾਖਉ ਚੀਤਿ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਰਾਮੁ ਭਜਿ ਲੈ ਜਾਤੁ ਅਉਸਰੁ ਬੀਤ॥੨॥੧॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੯॥ ਮਨ ਕੀ ਮਨ ਹੀ ਮਾਹਿ ਰਹੀ॥ ਨਾ ਹਰਿ ਭਜੇ ਨ ਤੀਰਥ ਸੇਵੇ ਚੋਟੀ ਕਾਲਿ ਗਹੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਦਾਰਾ ਮੀਤ ਪੂਤ ਰਥ ਸੰਪਤਿ ਧਨ ਪੂਰਨ ਸਭ ਮਹੀ॥ ਅਵਰ ਸਗਲ ਮਿਥਿਆ ਏ ਜਾਨਉ ਭਜਨੁ ਰਾਮੁ ਕੋ ਸਹੀ॥੧॥ ਫਿਰਤ ਫਿਰਤ ਬਹੁਤੇ ਜੁਗ ਹਾਰਿਓ ਮਾਨਸ ਦੇਹ ਲਹੀ॥ ਨਾਨਕ ਕਹਤ ਮਿਲਨ ਕੀ ਬਰੀਆ ਸਿਮਰਤ ਕਹਾ ਨਹੀ॥੨॥੨॥ ਸੋਰਠਿ ਮਹਲਾ ੯॥ ਮਨ ਰੇ ਕਉਨੁ ਕੁਮਤਿ ਤੈ ਲੀਨੀ॥ਪਰ ਦਾਰਾ 
ਨਿੰਦਿਆ ਰਸ ਰਚਿਓ ਰਾਮ ਭਗਤਿ ਨਹਿ ਕੀਨੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਮੁਕਤਿ ਪੰਥੁ ਜਾਨਿਓ ਤੈ ਨਾਹਨਿ ਧਨ ਜੋਰਨ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nauwo3ensexoktp3zxc15x31a8ro8ju</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/64</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57471</id>
    <revision>
      <id>215913</id>
      <parentid>200125</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:00:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215913</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2371" sha1="808qcl8fjfmwtxonk6m9a5zr4balfx1" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੩-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;ਫੂਲਾ ਨਾ ਸਮਾਉਣ ਲਗਾ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-'ਬੁਆ,ਮੈਂ ਬੜੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹਾਂ। ਕਿੰਨੀ  ਅਸਚਰਜ ਗੱਲ ਹੈ। ਅਠਾਰਵੀਂ ਹਾੜ ਨੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਵਿਵਾਹ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਓਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਦੀ ਨਹੀਂ ਭੁਲ ਸਕਦੀ। ਧੁਪ ਕੜਾਕੇ ਦੀ ਸੀ। ਲਾਲ ਤੇ ਪੀਲੀਆਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਰੰਗ ਕੇ ਪੇੜਾਂ ਉਤੇ ਸੁਕਣੇ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਹਵਾ ਵਿਚ ਫਰ ਫਰ ਕਰਦੀਆਂ ਉਡ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਦਿਨ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਫ ਸੀ। ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਬੱਦਲ ਆ ਗਏ,ਪਰ ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਬੂੰਦਾਂ ਬਾਂਦੀ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਫੇਰ ਚੰਦ ਨਿਕਲ ਆਇਆ ਸੀ। ਕਿਉਂ ਬੂਆ, ਜੇ ਉਹ ਦਿਨ ਹੈ ਫੇਰ ਤੇ ਮੈਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਲਾਟਰੀ ਜਿਤ ਲਵਾਂਗੀ।’

{{Gap}}ਬੂਆ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਹਾਰ ਨਾ ਸਕੀ। ਬੋਲੀ-
‘ਮੈਂ ਕਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਤੀ। ਤੁਮ੍ਹਾਰੇ ਵਿਵਾਹ ਕਾ ਦਿਨ ਤੋ ਬਹੁਤ ਅਛਾ ਦਿਨ ਨਹੀਂ ਥਾ। ਤੁਮ੍ਹਾਰਾ ਪਤੀ ਤੋ ਮਰ ਗਿਆ, ਲੇਕਿਨ ਬੱਚਾ ਭੀ ਤੋ ਨਾ ਰਹਾ। ਕਿਆ ਤੁਮ ਸਮਝਤੀ ਹੋ ਕਿ ਯੇਹ ਬੜੇ ਅਛੇ ਸ਼ਗੁਨ ਕਾ ਦਿਨ ਥਾ?'

{{Gap}}ਆਸ ਨਾਲ ਗਦ ਗਦ ਹੋਏ ਬੁਢੇ ਮੁਖੜੇ ਤੇ ਉਦਾਸੀ ਜਿਹੀ ਆ ਗਈ। ਝੁਰੜੀਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਘਨੀਆਂ ਅਰ ਕਾਲੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਕੁਝ ਚਿਰ ਚੁਪ ਰਹਿ ਕੇ ਉਹ ਬੋਲੀ–‘ਬੂਆ, ਤੂੰ ਸਚ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਨਹੀਂ ਸੀ? ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਜਦ ਮੈਂ ਕੁੜੀ ਸ਼ਾਂ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਵੀਰਾਂ ਬੜੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਕੀ ਹੁਣ ਵੀ ਮੈਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਨਾ ਹੋਵਾਂਗੀ?’&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>808qcl8fjfmwtxonk6m9a5zr4balfx1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215914</id>
      <parentid>215913</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:02:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <origin>215914</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2371" sha1="mwssdtu9yapukgdqzjbt2artgb4y9gn" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੩-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;ਫੁਲਾ ਨਾ ਸਮਾਉਣ ਲਗਾ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-'ਬੁਆ,ਮੈਂ ਬੜੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹਾਂ। ਕਿੰਨੀ  ਅਸਚਰਜ ਗੱਲ ਹੈ। ਅਠਾਰਵੀਂ ਹਾੜ ਨੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਵਿਵਾਹ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਓਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਦੀ ਨਹੀਂ ਭੁਲ ਸਕਦੀ। ਧੁਪ ਕੜਾਕੇ ਦੀ ਸੀ। ਲਾਲ ਤੇ ਪੀਲੀਆਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਰੰਗ ਕੇ ਪੇੜਾਂ ਉਤੇ ਸੁਕਣੇ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਹਵਾ ਵਿਚ ਫਰ ਫਰ ਕਰਦੀਆਂ ਉਡ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਦਿਨ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਫ ਸੀ। ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਬੱਦਲ ਆ ਗਏ,ਪਰ ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਬੂੰਦਾਂ ਬਾਂਦੀ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਫੇਰ ਚੰਦ ਨਿਕਲ ਆਇਆ ਸੀ। ਕਿਉਂ ਬੂਆ, ਜੇ ਉਹ ਦਿਨ ਹੈ ਫੇਰ ਤੇ ਮੈਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਲਾਟਰੀ ਜਿਤ ਲਵਾਂਗੀ।’

{{Gap}}ਬੂਆ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਹਾਰ ਨਾ ਸਕੀ। ਬੋਲੀ-
‘ਮੈਂ ਕਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਤੀ। ਤੁਮ੍ਹਾਰੇ ਵਿਵਾਹ ਕਾ ਦਿਨ ਤੋ ਬਹੁਤ ਅਛਾ ਦਿਨ ਨਹੀਂ ਥਾ। ਤੁਮ੍ਹਾਰਾ ਪਤੀ ਤੋ ਮਰ ਗਿਆ, ਲੇਕਿਨ ਬੱਚਾ ਭੀ ਤੋ ਨਾ ਰਹਾ। ਕਿਆ ਤੁਮ ਸਮਝਤੀ ਹੋ ਕਿ ਯੇਹ ਬੜੇ ਅਛੇ ਸ਼ਗੁਨ ਕਾ ਦਿਨ ਥਾ?'

{{Gap}}ਆਸ ਨਾਲ ਗਦ ਗਦ ਹੋਏ ਬੁਢੇ ਮੁਖੜੇ ਤੇ ਉਦਾਸੀ ਜਿਹੀ ਆ ਗਈ। ਝੁਰੜੀਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਘਨੀਆਂ ਅਰ ਕਾਲੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਕੁਝ ਚਿਰ ਚੁਪ ਰਹਿ ਕੇ ਉਹ ਬੋਲੀ–‘ਬੂਆ, ਤੂੰ ਸਚ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਨਹੀਂ ਸੀ? ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਜਦ ਮੈਂ ਕੁੜੀ ਸ਼ਾਂ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਵੀਰਾਂ ਬੜੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਕੀ ਹੁਣ ਵੀ ਮੈਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਨਾ ਹੋਵਾਂਗੀ?’&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mwssdtu9yapukgdqzjbt2artgb4y9gn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/65</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57473</id>
    <revision>
      <id>215916</id>
      <parentid>211602</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:08:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215916</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2386" sha1="rtghumjknggzlkl4u9f36rige00d80d" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੪-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;
{{Gap}}ਤੰਬੋਲਨ ਬੋਲੀ-'ਯੇਹ ਭੀ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਤੀ ਆਜ ਕਲ ਤੋਂ ਤੁਮ ਕੁਛ ਭਾਗਵਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋ। ਇਤਨੀ ਬੂੜੀ ਤੋ ਹੋ, ਨਾ ਕੋਈ ਆਗੇ ਹੈ ਨਾ ਪੀਛੇ, ਅਭੀ ਬੀਮਾਰ ਪੜ ਜਾਵੋ, ਤੋ ਦਵਾ ਦੇਣੇ ਵਾਲਾ ਭੀ ਪਾਸ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।'

{{Gap}}ਵੀਰਾਂ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-ਤਦ ਤੇ ਮੈਂ ਲਾਟਰੀ ਨਹੀਂ ਜਿਤ ਸਕਦੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਅਥਰੂ ਭਰ ਆਏ। ਬੋਲੀ-‘ਬੂਆ! ਤੂੰ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲੋਂ ਕਿਉਂ ਨਾ ਦਸਿਆ? ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਹੱਡ ਭੰਨ ਕੇ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਕਮਾਈ ਏਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾ ਗਵਾਂਦੀ।’

{{Gap}}ਹੁਣ ਤੰਬੋਲਨ ਨੂੰ ਤਰਸ ਆ ਗਿਆ। ਕਹਿਣ ਲਗੀ-“ਨਹੀਂ ਨਹੀਂ, ਤੁਮ ਫਿਰ ਭੀ ਜੀਤ ਸਕਤੀ ਹੋ। ਤੁਮ ਏਕ ਬਾਤ ਮੇਂ ਬੁਰੇ ਭਾਗ ਕੀ ਹੋ, ਪਰ ਦੂਸਰੀ ਬਾਤ ਮੇਂ ਭਾਗਯਵਾਨ ਭੀ, ਹੋ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਭਾਗਯ ਸਭ ਜਗੇ ਏਕ ਸਾ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਕਿਸੀ ਬਾਤ ਮੇਂ ਭਾਗਯ ਵਾਨ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕੋਈ ਕਿਸੀ ਮੇਂ, ਕਿਸੀ ਕੇ ਪਾਸ ਖੂਬ ਰੁਪਿਆ ਹੋਤਾ ਹੈ ਮਗਰ ਸੰਤਾਨ ਨਸੀਬ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ ਔਰ ਕਿਸੀ ਕੇ ਸੰਤਾਨ ਹੋਤੀ ਹੈ ਤੋ ਖਾਣੇ ਕੋ ਰੋਟੀ ਤਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਤੀ।’

{{Gap}}ਪਰ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਓਸੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਿਵਾਲੇ ਵਿਚ ਇਕ ਪੈਸੇ ਦੀ ਧੁਪ ਜਗਾਂ ਆਉਂਦੀ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਮੀਟ ਕੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀ ‘ਸ਼ਿਵ,ਭੋਲੇ ਨਾਥ! ਮੈਨੂੰ ਜਿੰਨਾ ਰੁਪਿਆ ਮਿਲੇਗਾ, ਸਾਰੇ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹੀ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਅਰਪਨ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗੀ। ਦਸਾਂ ਧਾਮਾਂ ਦੀ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rtghumjknggzlkl4u9f36rige00d80d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/66</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57474</id>
    <revision>
      <id>215917</id>
      <parentid>211604</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:14:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215917</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2314" sha1="2rwsngnotp9w6t1szogh7l4pqjz443f" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੫-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...

{{Gap}}ਪਹਿਲੀ ਹਾੜ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਸੀ। ਗਊ ਸ਼ਾਲਾ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘ ਰਹੇ ਇਕ ਜੋਤਸ਼ੀ ਕੋਲੋਂ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਪੁਛਿਆ—“ਇਹ ਮਹੀਨਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ?' ਜੋਤਸ਼ੀ ਜੀ ਪਤਰੀ ਆਦਿ ਫੋਲ ਕੇ ਬੋਲੇ “ਮਾਈ, ਤੇਰੀ ਬਿਰਖ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਏਸ ਮਹੀਨੇ ਖੂਬ ਦਹੀਂ, ਦੁਧ ਅਤੇ ਘਿਉ ਹੋਵੇਗਾ,ਬੀਮਾਰੀ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਦੂਰ ਰਹਿਣ। ਪਰ ਰੁਪੈ ਪੈਸੇ ਲਈ ਇਹ ਮਹੀਨਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ, ਧਨ ਦੀ ਥੁੜ ਰਹੇਗੀ।' 

{{Gap}}ਲਾਟਰੀ ਜਿਤਣ ਦੀ ਰਹੀ ਸਹੀ ਆਸ਼ਾ ਵੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ। ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਉਦਾਸੀ ਵਧਦੀ ਗਈ। ਉਹ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਹੀ ਰੋਂਦਿਆਂ ਬੀਤਿਆ। ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿਚ ਬੜੀ ਦਰਦ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸਵੇਰੇ, ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਦਾ ਬੁਖਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਜਲਨ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਹੋ ਜਿਹੀ ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਨਿਕਲੀ ਸੀ। ਅੱਜ ਏਨੇ ਸਾਲਾਂ ਪਿਛੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਪ ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੀ।

{{Gap}}ਦੂਜੇ ਹਫਤੇ ਉਹ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਬੂਆ ਤੰਬੋਲਨ ਉਸ ਦੀ ਖਬਰ ਪੁਛਣ ਗਈ। ਇਕ ਹਫਤੇ ਵਿਚ ਹੀ ਉਹ ਬੜੀ ਬਦਲ ਗਈ ਸੀ। ਮੂੰਹ ਪੀਲਾ ,ਝੁਰੜੀਆਂ ਲਹੂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਅੱਖੀਆਂ ਡੂੰਘੇ ਟੋਇਆਂ ਵਿਚ ਧੱਸ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-'ਬੂਆ, ਮੈਂ ਬੜੀ ਅਭਾਗਣ ਹਾਂ,ਲਾਟਰੀ ਕਦੀ ਨਹੀਂ ਜਿਤ ਸਕਦੀ। ਬੂਆ ਨੇ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2rwsngnotp9w6t1szogh7l4pqjz443f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215918</id>
      <parentid>215917</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:15:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <origin>215918</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2311" sha1="bwze5etk6pzqween1ln8n5rf5xwjput" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੫-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...

{{Gap}}ਪਹਿਲੀ ਹਾੜ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਸੀ। ਗਊ ਸ਼ਾਲਾ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘ ਰਹੇ ਇਕ ਜੋਤਸ਼ੀ ਕੋਲੋਂ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਪੁਛਿਆ—“ਇਹ ਮਹੀਨਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ?' ਜੋਤਸ਼ੀ ਜੀ ਪਤਰੀ ਆਦਿ ਫੋਲ ਕੇ ਬੋਲੇ “ਮਾਈ, ਤੇਰੀ ਬਿਰਖ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਏਸ ਮਹੀਨੇ ਖੂਬ ਦਹੀਂ, ਦੁਧ ਅਤੇ ਘਿਉ ਹੋਵੇਗਾ,ਬੀਮਾਰੀ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਨ ਦੂਰ ਰਹਿਣ। ਪਰ ਰੁਪੈ ਪੈਸੇ ਲਈ ਇਹ ਮਹੀਨਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ, ਧਨ ਦੀ ਥੁੜ ਰਹੇਗੀ।' 

{{Gap}}ਲਾਟਰੀ ਜਿਤਣ ਦੀ ਰਹੀ ਸਹੀ ਆਸ਼ਾ ਵੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ। ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਉਦਾਸੀ ਵਧਦੀ ਗਈ। ਉਹ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਹੀ ਰੋਂਦਿਆਂ ਬੀਤਿਆ। ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿਚ ਬੜੀ ਦਰਦ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸਵੇਰੇ, ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਦਾ ਬੁਖਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਜਲਨ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਹੋ ਜਿਹੀ ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਨਿਕਲੀ ਸੀ। ਅੱਜ ਏਨੇ ਸਾਲਾਂ ਪਿਛੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਪ ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੀ।

{{Gap}}ਦੂਜੇ ਹਫਤੇ ਉਹ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਬੂਆ ਤੰਬੋਲਨ ਉਸ ਦੀ ਖਬਰ ਪੁਛਣ ਗਈ। ਇਕ ਹਫਤੇ ਵਿਚ ਹੀ ਉਹ ਬੜੀ ਬਦਲ ਗਈ ਸੀ। ਮੂੰਹ ਪੀਲਾ ,ਝੁਰੜੀਆਂ ਲਹੂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਅੱਖੀਆਂ ਡੂੰਘੇ ਟੋਇਆਂ ਵਿਚ ਧੱਸ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-'ਬੂਆ, ਮੈਂ ਬੜੀ ਅਭਾਗਣ ਹਾਂ,ਲਾਟਰੀ ਕਦੀ ਨਹੀਂ ਜਿਤ ਸਕਦੀ। ਬੂਆ ਨੇ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bwze5etk6pzqween1ln8n5rf5xwjput</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/67</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57477</id>
    <revision>
      <id>215919</id>
      <parentid>211656</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:20:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215919</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2350" sha1="ndfa80d5w1ljiwjv9zsj89ktog3i1pv" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੬-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;
ਧੀਰਜ ਦੇਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ—'ਤੁਮ ਜੀਤ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਸਕਤੀ ?
ਔਰ ਅਗਰ ਨਾ ਭੀ ਜਤੀ ਪਾਈ ਤੋ ਇਸ ਬਾਤ ਕੇ ਲੀਏ ਦੁਖੀ ਕਿਉਂ ਹੋਤੀ ਹੈ?’

{{Gap}}ਵੀਰਾਂ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਕਹਿਣ ਲਗੀ-“ਨਹੀਂ ਬੂਆ, ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ । ਜੋਤਸ਼ੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਲਾਟਰੀ ਨਹੀਂ ਜਿਤ ਸਕਦੀ। ਮੈਂ ਬੜੀ ਅਭਾਗਣ ਹਾਂ!ਮੇਰੇ ਜੀਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਮਰ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਬੂਆ, ਲਾਟਰੀ ਦੀ ਆਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਇਕੋ ਹੀ ਚਾਹ ਭਰੀ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਲਵਾਂ, ਪਰ ਇਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਭਾਗਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ!’

{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}...{{gap|3em}}

{{Gap}}ਲਾਟਰੀ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਦੋ ਦਿਨ ਪਿਛੋਂ ਛੀ ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਤੰਬੋਲਨ, ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਨਾਮ ਦਸਣ ਲਈ ਇਕਰਾਰ ਕਰ ਆਈ ਸੀ। ਲੋਕ ਬਾਬੂ ਸਵੇਰੇ ਹੀ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ ਦਸ ਗਏ ਸੀ ਕਿ ਤਾਰ ਆਈ ਹੈ, ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪੈ ਨਿਕਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹੋ ਸਮਾਚਾਰ ਦਸਣ ਲਈ ਬੂਆ, ਹਸਪਤਾਲ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਓਸ ਦਿਨ, ਉਸ ਦੀ ਹੱਟੀ ਤੇ ਪਾਨ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਬੜੀ ਭੀੜ ਰਹੀ। ਯਾਰਾਂ ਵਜੇ ਕਿਤੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਵੇਹਲ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਸਿਧੀ ਹਸਪਤਾਲ ਗਈ। ਲੋਕ ਬਾਬੂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਿਲ ਗਏ। ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ ਹੀ ਨਰਸ ਨੇ ਕਿਹਾ-‘ਬੜੀਆਂ ਅਭੀ ਇਕ ਘੰਟਾ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ndfa80d5w1ljiwjv9zsj89ktog3i1pv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/68</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57478</id>
    <revision>
      <id>215920</id>
      <parentid>211659</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:22:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215920</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1291" sha1="l650sa1clod3g34150xlgouzw9vayra" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੭-|ਆਸ਼ਾ}}&lt;/noinclude&gt;ਪਹਿਲੇ ਮਰੀ ਹੈ।

{{Gap}}ਤੰਬੋਲਨ ਬੂਆ ਮੁੜਦੀ ਹੋਈ ਸੋਚ ਰਹੀ ਸੀ—ਜੋ ਮੈਂ ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਪਹਿਲੇ ਆਤੀ ਤੋ ਬੁੜੀਆ ਕੇ ਪ੍ਰਾਨ ਬੱਚ ਜਾਤੇ। ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਪਰੇ ਇਕ ਪੇੜ ਥਲੇ ਬੈਠੇ ਇਕ ਮਹਾਂਤਮਾ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ-       
{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਬੂੰਦ ਜਲ ਕਾਰਨੇ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਦੁਖ ਪਾਵੈ॥
ਪ੍ਰਾਨ ਗਏ ਸਾਗਰ ਮਿਲੈ ਫੁਨਿ ਕਾਮਿ ਨਾ ਆਵੈ ॥
ਪ੍ਰਾਨ ਜੁ ਥਕੇ ਥਿਰੁ ਨਹੀਂ ਕੈਸੇ ਬਿਰਮਾਵਉ ॥
ਬੂਡਿ ਮੂਏ ਨਉਕਾ ਮਿਲੈ ਕਹੁ ਕਾਹਿ ਚਢਾਵਉ ॥&lt;/poem&gt;}}
{{dhr|3em}}
{{Css image crop
|Image = ਦੁਖੀ_ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf
|Page = 68
|bSize = 383
|cWidth = 311
|cHeight = 120
|oTop = 294
|oLeft = 21
|Location = center
|Description = 
}}
{{dhr|3em}}
{{rule}}
{{center|ਏਸੇ ਲੇਖਣੀ ਦੀ ਸਵਾਦਲੀ ਪੁਸਤਕ&lt;/br&gt;
{{x-larger|“ਸਾਂਝਾ ਲਹੂ”}}&lt;/br&gt;
ਜ਼ਰੂਰ ਪੜੋ ! ਮੂਲ ੧॥)}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l650sa1clod3g34150xlgouzw9vayra</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/69</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57480</id>
    <revision>
      <id>215922</id>
      <parentid>211661</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:27:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215922</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2123" sha1="nz61gtsrynf9dm2n3qhj4126az1i9yz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{dhr|3em}}
{{center|{{larger|ਬਲੀਦਾਨ}}}}
{{rule}}
{{gap}}ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮੈਂ ਤੇ ਨਰੇਸ਼, ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਛੁਟੀ ਹੋਣ ਤੇ ਘਰ ਨੂੰ ਆ ਰਹੇ ਸਾਂ। ਸਾਹਮਣਿਓਂ ਆਉਂਦੀ ਕਰਮਾਂ ਨੇ ਮੁਸਕ੍ਰਾ ਕੇ ਕਿਹਾ, “ਨਮੱਸਤੇ...'ਅਤੇ ਉਹ ਮੇਰਾ ਉਤਰ ਸੁਣੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਸ਼ਰਮਾ ਕੇ, ਸੁੰਗੜਦੀ ਹੋਈ ਚਲੀ ਗਈ।

{{gap}}‘ਕੌਣ ਸੀ’ ਨਰੇਸ਼ ਨੇ ਪੁਛਿਆ।

{{gap}}“ਕਰਮਾਂ...! ਮੈਂ ਉਤਰ ਦਿਤਾ,-'ਸਵੇਰ ਸਾਰ ਦੇ ਚਿਟੇ ਕੰਵਲ ਫੁਲ ਦੀ ਅਧ ਖਿਲੀ ਪੰਖੜੀ, ਮਿਲਾਪ-ਰਾਤ੍ਰੀ ਘੁੰਡ ਦੇ ਅੰਦਰਲੀ ਲਾਜ ਭਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਕਰਮਾਂ। ਭੁਲੀ ਹੋਈ ਸੁਰ ਵਾਂਗ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਹੜੇ ਸੋਚ ਸਾਗਰ 'ਚੋਂ ਮੇਰੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖਲੋਤੀ ਏ, ਏਹ ਕਰਮਾਂ। ਚਿਰਾਂ ਦੀ ਗਲ ਹੈ ਮਸੂਰੀ ਦੇ ਪਹਾੜ ਤੇ ਸਹਿਜ-ਸੁਭਾਵ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਜਾਣਪਛਾਣ ਨਾਲ ਐਨੀ ਖੁਲ੍ਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਈ, ਏਸ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾ! ਹੁਣ ਇਵੇਂ ਭਾਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜਨਮ ਜਨਮਾਤਰਾਂ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਜਾਣੂ ਪਛਾਣੂ ਹਾਂ। ਮਾਨੋਂ ਇਕੋ ਬ੍ਰਿਛ ਦੀ ਇੱਕੋ ਡਾਲ ਤੇ ਅਸਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਘਰ (ਘੌਂਸਲੇ) ਹਵਾ ਦੇ ਝੋਕੇ ਨਾਲ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਗਲਵਕੜੀਆਂ ਪਾਂਦੇ ਹਨ...'

{{gap}}ਮੇਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਕਮਲਤਾ ਦਾ ਅਸਰ ਨਰੇਸ਼ ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਨਰੇਸ਼ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਕ ਭੁਲ ਭੁਲੱਈਆਂ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nz61gtsrynf9dm2n3qhj4126az1i9yz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ.pdf/70</title>
    <ns>250</ns>
    <id>57481</id>
    <revision>
      <id>215924</id>
      <parentid>211663</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:42:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215924</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2235" sha1="1ltpkcd1uuw16pos7zm67rl23tere6k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;{{rh|ਦੁਖੀ ਜਵਾਨੀਆਂ|-੬੯-|ਬਲੀਦਾਨ}}&lt;/noinclude&gt;
ਹੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਯਤਨ ਕਰਨ ਤੇ ਵੀ ਕਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਕੂਲ ਦੀ ਕੱਚੀ ਪਹਿਲੀ ਜਮਾਤ ਤੋਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ ਫੇਰ ਵੀ ਮੈਂ ਓਸ ਦੀ ਤਬੀਅਤ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤਕ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਅਸਮ੍ਰਥ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਿ ਜਦ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਦੇ ਇਮਤਿਹਾਨ ਦੀ ਅਸੀਂ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਾਂ ਤਾਂ ਕਾਲੀ ਹਨੇਰੀ ਰਾਤ ਵਿਚ ਮੈਂ ਓਸੇ ਦੇ ਘਰ ਹੀ ਸੌਂ ਰਿਹਾ ਸਾਂ।

{{gap}}ਅਧੀ ਕੁ ਰਾਤ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜਗਾ ਕੇ ਕਿਹਾ-ਜੀਵਣ! ਮੈਂ ਹੁਣ ਸਮਝ ਗਿਆ ਹਾਂ ਕਿ ਮਨੁਸ਼ ਕਿਉਂ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ!’

{{Gap}}ਮੈਂ ਨੀਂਦ ਵਿਚ ਹੀ ਉਤਰ ਦਿਤਾ-

{{Gap}}'ਕਿਉਂ...ਭਲਾ?’

{{Gap}}“ਏਸ ਲਈ ਕਿ ਜੀਵਤ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੰਦ ਥਕਾ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕੁੜੱਤਣ ਨਾ ਭਰ ਦੇਵੇ। ਮੈਂ ਅੱਜ ਸਮਝਿਆ ਹੀ ਜੀਵਨ! ਮੌਤ, ਜਿਸ ਕੋਲੋਂ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਐਨਾ ਡਰਦੇ ਹਾਂ, ਇਹ ਤਾਂ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਇਕ ਦਾਤ ਹੈ!'

{{gap}}ਮੈਂ ਓਸ ਦੀ ਗੱਲ ਦਾ ਉਤਰ ਨਹੀਂ ਦਿਤਾ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਸੁਤਿਆਂ ਸਮਝ ਕੇ ਫੇਰ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ।

{{gap}}ਫੇਰ ਇਕ ਰਾਤ ਬੜੇ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਕੰਧ ਵਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਲੰਮਾ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਥੱਕ ਕੇ ਉਠਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ- 'ਜੀਵਨ ਸੌਂ ਗਿਆ ਹੈ?' ਮੇਰੇ 'ਨਹੀਂ' ਕਹਿਣ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਫੇਰ ਕਿਹਾ,‘ਜੀਵਨ! ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ?’&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1ltpkcd1uuw16pos7zm67rl23tere6k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਕਿੱਸਾ ਹੀਰ ਲਾਹੌਰੀ.djvu/47</title>
    <ns>250</ns>
    <id>59594</id>
    <revision>
      <id>215897</id>
      <parentid>202134</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T05:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Marde Sehajpreet kaur</username>
        <id>1774</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215897</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3444" sha1="2l17x20qqxvjmqldhwinnk8xg6afh4a" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Marde Sehajpreet kaur&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{center|[੪੩]}}

{{Block center|&lt;poem&gt;ਲਾਹੌਰੀ ਹੀਰ ਖਾਮੋਸ਼ਨ ਮੂਲ ਬੋਲੀ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਡੰਗੀਏ ਨੀ&lt;/poem&gt;}}

{{center|ਹੀਰ ਨੂੰ ਲਸੀ ਮੁੰਦਰੀ ਖਿਡਾਉਣਾ}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਲੱਸੀ ਮੁੰਦਰੀ ਖਡੌਨ ਤੇ ਕੌਣ ਖੇਡੇ ਹੈਸੀ ਹੀਰ ਫ਼ਿਰਾਕ ਦੀ ਮਾਰੀ ਹੋਈ 
ਦਿੱਲ ਵਿੱਚ ਉਮੰਗਨਚਾ ਕੋਈ ਬਾਹੀਂ ਸਤ ਨਾਹੀਂ ਹਿੱਮਤ ਹਾਰੀ ਹੋਈ 
ਸੂਰਤ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਅੱਖੀਂ ਵਿੱਚ ਵਸੇ ਸੀਨੇ ਫ਼ਿਰੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਆਰੀ ਹੋਈ ਉਹਨੂੰਸਾਂਝਦੁਨਿਆਵੀਦੀਲੋੜਨਾਹੀਂਜਾਨਜਿਨੇਮਹਿਬੂਬ ਥੀਂ ਵਾਰੀਹੋਈ 
ਘਰ ਖੇੜਿਆਂ ਖ਼ਾਬ ਖ਼ਿਆਲ ਵੱਸੇ ਦੁਨੀਆਂ ਰੱਬਨੇ ਖੇਡ ਖਿਲਾਰੀ ਹੋਈ 
ਕੁੱਲੀ ਕੱਖਾਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਗੁਜ਼ਰਾਨ ਕੀਤੀ ਕੋਠੀਕਚੱੜੀ ਕਿਸੇ ਉਸਾਰੀ ਹੋਈ 
ਕਿਸੇ ਜ਼ਿਮੀ ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ ਰਾਤ ਕੱਟੀ ਉੱਚੀ ਕਿਸੇ ਦੀ ਬਣੀ ਅਟਾਰੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇਉਮਰਮਾਣੀ ਸੌਪਚਾ ਸ‌ਬ੍ਰਸਾਂ ਕੋਈ ਰਾਤ ਆਇਆ ਦਿਨੇਂ ਤਿਆਰੀ ਹੋਈ 
ਨਜ਼ਰ ਹੀਰ ਲੋੜੇ ਦੀਦ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਹਿਰਸ ਹਵਾਸ ਵਿਸਾਰੀ ਹੋਈ 
ਲਾਹੌਰੀ ਅਸਾਂ ਰੰਝੇਟੇ ਦੇ ਪਾਸਜਾਣਾ ਹਿਰਦੇ ਹੀਰਏਹ ਬਾਤ ਸੀ ਧਾਰੀ ਹੋਈ
&lt;/poem&gt;}}

{{center|ਹੀਰ ਨੇ ਰੱਬ ਅਗੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਣੀ}} 
{{Block center|&lt;poem&gt;ਹੀਰ ਪੜ੍ਹੀ ਨਿਮਾਜ਼ ਦੁਆ ਮੰਗੀ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੀ ਦਈਂ ਮੁਰਾਦ ਰੱਬਾ 
ਤੈਂ ਬਿਨ ਕੋਣ ਨਿਮਾਣੀਦੀ ਲਾਜ ਰੱਖੇ ਅਗੇ ਤੁੱਧ ਦੇ ਹੈ ਫਰਿਯਾਦ ਰੱਬਾ 
ਸੈਦੇ ਪਲੰਘ ਵਿਛਾਇਆ ਪਾਸ ਮੇਰੇ ਅੱਜ ਸੁੱਝਦਾ ਹੋਗ ਫਸਾਦ ਰੱਬਾ 
ਸੱਚੀ ਹੀਰ ਜਾਗੀਰ ਹੈ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਲੁਟੀ ਜਾਏ ਨ ਹੋਵੇ ਬਰਬਾਦ ਰੱਬਾ 
ਵੱਸੀ ਨਹੀਂ ਮੈਂ ਉੱਜੜੀ ਖੇੜਿਆਂ ਦੇ ਮੇਲੀਂ ਰਾਂਝਣਾ ਕਰੀਂ ਅਬਾਦ ਰੱਬਾ 
ਲਾਹੌਰੀ ਮੌਜਮਾਣਾਂ ਵੱਸਾਂ ਨਾਲ ਮਾਹੀ ਦੱਮ ਦੱਮ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਯਾਦ ਰੱਬਾ&lt;/poem&gt;}} 

{{center|ਰੱਬ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਹੀਰ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਮਨਜੂਰ ਹੋਣੀ}}
ਨੇੜੇ ਰੱਬ ਜਾਣੋ ਸਿਦਕਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਸੇਗਾਫਲਾਂ ਨੂੰ ਰਬ ਦੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਸੁਨੀ ਹੀਰ ਦੀ ਕੂਕ ਫ਼ਰਯਾਦ ਸਾਈਂ ਕਰ ਲਈ ਦੁਆ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਕੰਮ ਆਜਜ਼ੀ ਵਾਲਿਆਂ ਰਾਸਹੋਵਣ ਵਿਗੜ ਜਾਣ ਜੋਕਰਣ ਗਰੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਸੈਦਾ ਗ਼ੋਲ ਬੀਆਬਾਨੀ ਜਾਪਦਾਏ ਸ਼ਕਲਹੀਰ ਗੋਰੀ ਚਿੱਟੀ ਹੂਰਹੈਜੀ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2l17x20qqxvjmqldhwinnk8xg6afh4a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215898</id>
      <parentid>215897</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T05:38:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Marde Sehajpreet kaur</username>
        <id>1774</id>
      </contributor>
      <origin>215898</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3475" sha1="trve0igse1kycyn2jpk4rbywgvdfo8l" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Marde Sehajpreet kaur&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{center|[੪੩]}}

{{Block center|&lt;poem&gt;ਲਾਹੌਰੀ ਹੀਰ ਖਾਮੋਸ਼ਨ ਮੂਲ ਬੋਲੀ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਡੰਗੀਏ ਨੀ&lt;/poem&gt;}}

{{center|ਹੀਰ ਨੂੰ ਲਸੀ ਮੁੰਦਰੀ ਖਿਡਾਉਣਾ}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਲੱਸੀ ਮੁੰਦਰੀ ਖਡੌਨ ਤੇ ਕੌਣ ਖੇਡੇ ਹੈਸੀ ਹੀਰ ਫ਼ਿਰਾਕ ਦੀ ਮਾਰੀ ਹੋਈ 
ਦਿੱਲ ਵਿੱਚ ਉਮੰਗਨਚਾ ਕੋਈ ਬਾਹੀਂ ਸਤ ਨਾਹੀਂ ਹਿੱਮਤ ਹਾਰੀ ਹੋਈ 
ਸੂਰਤ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਅੱਖੀਂ ਵਿੱਚ ਵਸੇ ਸੀਨੇ ਫ਼ਿਰੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਆਰੀ ਹੋਈ ਉਹਨੂੰਸਾਂਝਦੁਨਿਆਵੀਦੀਲੋੜਨਾਹੀਂਜਾਨਜਿਨੇਮਹਿਬੂਬ ਥੀਂ ਵਾਰੀਹੋਈ 
ਘਰ ਖੇੜਿਆਂ ਖ਼ਾਬ ਖ਼ਿਆਲ ਵੱਸੇ ਦੁਨੀਆਂ ਰੱਬਨੇ ਖੇਡ ਖਿਲਾਰੀ ਹੋਈ 
ਕੁੱਲੀ ਕੱਖਾਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਗੁਜ਼ਰਾਨ ਕੀਤੀ ਕੋਠੀਕਚੱੜੀ ਕਿਸੇ ਉਸਾਰੀ ਹੋਈ 
ਕਿਸੇ ਜ਼ਿਮੀ ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ ਰਾਤ ਕੱਟੀ ਉੱਚੀ ਕਿਸੇ ਦੀ ਬਣੀ ਅਟਾਰੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇਉਮਰਮਾਣੀ ਸੌਪਚਾ ਸ‌ਬ੍ਰਸਾਂ ਕੋਈ ਰਾਤ ਆਇਆ ਦਿਨੇਂ ਤਿਆਰੀ ਹੋਈ 
ਨਜ਼ਰ ਹੀਰ ਲੋੜੇ ਦੀਦ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਹਿਰਸ ਹਵਾਸ ਵਿਸਾਰੀ ਹੋਈ 
ਲਾਹੌਰੀ ਅਸਾਂ ਰੰਝੇਟੇ ਦੇ ਪਾਸਜਾਣਾ ਹਿਰਦੇ ਹੀਰਏਹ ਬਾਤ ਸੀ ਧਾਰੀ ਹੋਈ
&lt;/poem&gt;}}

{{center|ਹੀਰ ਨੇ ਰੱਬ ਅਗੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਣੀ}} 
{{Block center|&lt;poem&gt;ਹੀਰ ਪੜ੍ਹੀ ਨਿਮਾਜ਼ ਦੁਆ ਮੰਗੀ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੀ ਦਈਂ ਮੁਰਾਦ ਰੱਬਾ 
ਤੈਂ ਬਿਨ ਕੋਣ ਨਿਮਾਣੀਦੀ ਲਾਜ ਰੱਖੇ ਅਗੇ ਤੁੱਧ ਦੇ ਹੈ ਫਰਿਯਾਦ ਰੱਬਾ 
ਸੈਦੇ ਪਲੰਘ ਵਿਛਾਇਆ ਪਾਸ ਮੇਰੇ ਅੱਜ ਸੁੱਝਦਾ ਹੋਗ ਫਸਾਦ ਰੱਬਾ 
ਸੱਚੀ ਹੀਰ ਜਾਗੀਰ ਹੈ ਰਾਂਝਣੇ ਦੀ ਲੁਟੀ ਜਾਏ ਨ ਹੋਵੇ ਬਰਬਾਦ ਰੱਬਾ 
ਵੱਸੀ ਨਹੀਂ ਮੈਂ ਉੱਜੜੀ ਖੇੜਿਆਂ ਦੇ ਮੇਲੀਂ ਰਾਂਝਣਾ ਕਰੀਂ ਅਬਾਦ ਰੱਬਾ 
ਲਾਹੌਰੀ ਮੌਜਮਾਣਾਂ ਵੱਸਾਂ ਨਾਲ ਮਾਹੀ ਦੱਮ ਦੱਮ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਯਾਦ ਰੱਬਾ&lt;/poem&gt;}} 

{{center|ਰੱਬ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਹੀਰ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਮਨਜੂਰ ਹੋਣੀ}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਨੇੜੇ ਰੱਬ ਜਾਣੋ ਸਿਦਕਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਸੇਗਾਫਲਾਂ ਨੂੰ ਰਬ ਦੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਸੁਨੀ ਹੀਰ ਦੀ ਕੂਕ ਫ਼ਰਯਾਦ ਸਾਈਂ ਕਰ ਲਈ ਦੁਆ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਕੰਮ ਆਜਜ਼ੀ ਵਾਲਿਆਂ ਰਾਸਹੋਵਣ ਵਿਗੜ ਜਾਣ ਜੋਕਰਣ ਗਰੂਰ ਹੈ ਜੀ 
ਸੈਦਾ ਗ਼ੋਲ ਬੀਆਬਾਨੀ ਜਾਪਦਾਏ ਸ਼ਕਲਹੀਰ ਗੋਰੀ ਚਿੱਟੀ ਹੂਰਹੈਜੀ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>trve0igse1kycyn2jpk4rbywgvdfo8l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਪੰਜਾਬੀ ਮਿਡਲ ਕੋਰਸ ਤੀਜਾ ਹਿੱਸਾ.pdf/38</title>
    <ns>250</ns>
    <id>60965</id>
    <revision>
      <id>215886</id>
      <parentid>215690</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T16:34:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amritpal Aman</username>
        <id>2020</id>
      </contributor>
      <origin>215886</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1811" sha1="l38cg80h6y3aqxxhsh3925oif96nrhq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|34}}&lt;/noinclude&gt;

ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਇੱਦੇ ਇੱਕ ਰੂੰਮੀ ਬੁਪਾਰੀ ਪਕੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੇਖੀਂ ਤੂੰ ਆਪ ਨੂੰ ਰੂੰਮੀਂ ਨ ਜਣਾਈ ਕਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਬੁਪਾਰੀ ਹਾਂ। ਆਜ਼ਿਮ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਮੰਨ ਲਈ ਪਰ ਆਪਣੇ ਵਤਣੀ ਦਾ ਫੜਿਆ ਜਾਣਾ ਸੁਨਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ,ਇਹ ਨਾ ਜਾਨੇ ਕਿ ਓਹ ਬੁੱਢਾ ਬੁਪਾਰੀ ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਹੈ॥

{{Gap}}ਮਾਮੂੰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪੁਤ੍ਰ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਵਾਸੀ ਆਜ਼ਮਸ਼ਾ ਨਗਰੀ ਵਿਖੇ ਵੀਹਾਂ ਵਰਿਹਾਂ ਤੇ ਵਸਦਾ ਸਾ, ਵਡਾ ਧਨੀ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਣ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਸਕਦਾ ਸਾਂ ਪਰ ਉਹ ਇਹ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਸਾ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਇਹ ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਂ ਉਹ ਨੂੰ ਮਾਛੀਆਂ ਨੇ ਤਿਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਸਣੇ ਸਮੁੰਦ੍ਰਦੀ ਆਈ ਤੇ ਬਚਾਇਆ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਅਜਾਣਾ ਬਾਲ ਸਾ, ਉਹਨੂੰ ਐਨਾਂ ਹੀ ਚੇਤਾਸਾ ਕਿ ਮੈਂ  ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਇੱਥੋਂ ਬਚਕੇ ਆਇਆ ਹਾਂ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾਦੀ ਕਾਈ ਸਿਆਣ ਨ ਸੀ। ਮਾਛੀ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਆਜ਼ਮ ਅਰ ਤਿਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਕਾਸਮ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਸਾ, ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਬਿਲਕਦੀ ਛੱਡ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਲਈ ਲੈ ਆਏ ਸਨ॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l38cg80h6y3aqxxhsh3925oif96nrhq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਪੰਜਾਬੀ ਮਿਡਲ ਕੋਰਸ ਤੀਜਾ ਹਿੱਸਾ.pdf/39</title>
    <ns>250</ns>
    <id>60966</id>
    <revision>
      <id>215887</id>
      <parentid>201686</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T16:39:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amritpal Aman</username>
        <id>2020</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215887</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1701" sha1="i01i1uzu5zawx5ru37bma2z1288429j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Amritpal Aman&quot; /&gt;{{c|35}}&lt;/noinclude&gt;
ਆਜ਼ਮ ਅਤੇ ਕਾਸਮ ਨੂੰ ਇਸ ਕਾਜ਼ੀ ਦੇ ਚਾਚ ਉਸਮਾਨ ਕੋਲ ਵੇਚ ਗਏ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਨਗਰ ਵਿਖੇਲੈਆਇਆ,ਆਜ਼ਿਮ ਕਾਜ਼ੀਦੇ ਅਤਿ ਮਨ ਭਾਇਆ ਅਤੇ ਜਾਂ ਇਹ ਸਿਆਣਾ ਹੋਇਆ,ਕਾ ਜ਼ੀਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤਿ ਬਣਾਇਆ, ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਭੁਜਾ ਦਾ ਬਲ ਦਿਖਲਾ ਲੜਾਈਆਂ ਮਾਰ, ਆਪਣੇ ਮਾਲਿਕ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ। ਉਸਨੇ ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਉਸਦੀਟਹਿਲ ਦਾ ਫਲ ਇਹ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸ਼ਾਮ ਨਗਰ ਵਿਖੇ ਨੂਰਭਰੀ ਨਾਮੇ ਇੱਕ ਅਤਿ ਧਨਪਾਤ੍ ਇਸਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਨਿਕਾਹ ਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਵੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਚਾਕਰ ਕਾਸਮ ਬੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹੈ॥

{{gap}}ਜਾਂ ਰੂੰਮੀ ਆਜ਼ਿਮ ਆਪਣੇ ਮਿਤ੍ਰ ਤੇ, ਕਿ ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸਾ ਕਿ ਤੂੰ ਆਪ ਨੂੰ ਵਾਰਨਾ ਵਾਸੀ ਧੁਮਾਈਂ, ਅੱਡ ਹੋਇਆ,ਤਾਂ ਆਪਨੇ ਨੌਕਰ ਕਾਸਮ ਨੂੰ ਕੁਝ ਰੁਪਏ ਦੇਕੇ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੂੰ ਸਰਾਂ ਨੂੰ ਚੱਲ ਤੇ ਮੈਂ ਨਗਰ ਵੇਖ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਐਨਾਂ ਕੇਹ ਉਹ ਨਗਰ ਵਿਖੇ ਫਿਰਨ ਟੁਰਨ ਚਲਿਆ ਗਿਆ॥&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i01i1uzu5zawx5ru37bma2z1288429j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/3</title>
    <ns>250</ns>
    <id>64588</id>
    <revision>
      <id>215848</id>
      <parentid>182334</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T12:52:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215848</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3277" sha1="gimzzu6o06ygxbg7tdpuswgfqlbo26w" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Taranpreet Goswami&quot; /&gt;{{c|1||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;{{smaller|੧ਓ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ॥}}
{{xx-larger|'''ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ'''}}
{{x-larger|ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ}}
{{larger|'''ਨਿਵਾਸੀ ਜਲਾਲਾਬਾਦ'''}}
{{smaller|(ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਤੇ ਸਿਫਤ ਸਲਾਹ ਬੈਂਤ)}}&lt;/poem&gt;}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਅਵਲ ਅਕਲ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਖਾਂ ਤੂੰ, ਕਾਯਾ&lt;ref&gt;ਦੇਹ ਵਜੂਦ।&lt;/ref&gt; ਕੋਠੜਾ ਕੌਣ ਬਨੌਣ ਵਾਲਾ
ਪੰਜ ਤਤ ਦਾ ਕੁਲ ਪਸਾਰ ਕੀਹਦਾ, ਕੇਹੜਾ ਰੂਹ ਕਲਬੂਤ ਵਿਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਦਮ ਨਿਕਲ &lt;ref&gt;ਸਰੀਰ।&lt;/ref&gt;ਵਜੂਦ ਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇ,ਕੇਹੜਾ ਪ੍ਰਤਕੇ ਫਿਰ ਲਿਔਣ ਵਾਲਾ
ਗੰਦੇ &lt;ref&gt;ਲਹੂ।&lt;/ref&gt;ਰੁਦਰ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਉਦਰ ਦੇ ਵਿਚ ਪਾਕੇ ਮਾਸ ਹਡੀਆਂ ਸਾਜ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇੜਾ ਨਕਸ਼ਗ੍ਰ &lt;ref&gt;ਨਕਾਸ਼।&lt;/ref&gt;ਨਕਸ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਅਕਸੋਂ ਖਿਚ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਰਨ ਕਾਰਜੋਂ ਪਿਆ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਕੋਈ ਘੜਾ ਘੁਮਿਆਰ ਪਕੌਣ ਵਾਲਾ
ਹਥ ਪੈਰ ਮੂੰਹ ਅਖੀਆਂ ਨਕ ਦਿਤਾ, ਸੋਹਣੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਜੜਤ ਜੜੌਣ ਵਾਲਾ
ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਪੂਰਦਾ ਏ, ਅੰਦਰੋਂ ਅੰਦਰੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਤੁਧ ਨੂੰ ਬਖਸ਼ਦਾ ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਐਸ਼ ਇਸ਼ਰਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਬੀਮਾਰ ਕਰਦਾ,ਮਛੀ ਵਾਂਗਰਾਂ ਜਾਨ ਤੁੜਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਰਨਾ ਜੰਮਣਾ ਹੈ ਕਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਅੰਦਰ ਅੰਦ ਹੁਕਮ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਔਫ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਗਾਫਲਾ ਨੀਂਦ ਆਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਜਗੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਚੁਪ ਰਹਿੰਦਾ, &lt;ref&gt;ਮਿਟੀ ਦਾ ਬੁਤ। &lt;/ref&gt;ਖਾਕੀ ਬੂਤ ਨੂੰ ਕੌਣ ਬੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਦਿਲ ਦਰਿਆ ਵਗਦਾ ਨੈਹਰਾਂ ਨਾੜੀਆਂ ਕੌਣ ਚਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੇਹੜੇ ਆਖਦੇ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਹੈ ਨਹੀਂ, ਮਿਲਿਆ ਗੁਰੂ ਨ ਬਾਤ ਸਮਝੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਿਸ ਨੇ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਮਿਟੀ ਅਗ ਅਕਾਸ਼ 'ਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ ਨਾਮਦਾਰ ਕਰਦਾ,ਕੇੜਾ ਜਗ ਤੋਂ ਨਾਮ ਗੁਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਕੇੜਾ ਉਪਰੋਂ &lt;ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਾਰਸ। &lt;/ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਰਸੌਣ ਵਾਲਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gimzzu6o06ygxbg7tdpuswgfqlbo26w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215849</id>
      <parentid>215848</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T12:53:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215849</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3277" sha1="mi20dzi9r2lnvmekktcr8xje9icjfo0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|1||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;{{smaller|੧ਓ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ॥}}
{{xx-larger|'''ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ'''}}
{{x-larger|ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ}}
{{larger|'''ਨਿਵਾਸੀ ਜਲਾਲਾਬਾਦ'''}}
{{smaller|(ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਤੇ ਸਿਫਤ ਸਲਾਹ ਬੈਂਤ)}}&lt;/poem&gt;}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਅਵਲ ਅਕਲ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਖਾਂ ਤੂੰ, ਕਾਯਾ&lt;ref&gt;ਦੇਹ ਵਜੂਦ।&lt;/ref&gt; ਕੋਠੜਾ ਕੌਣ ਬਨੌਣ ਵਾਲਾ
ਪੰਜ ਤਤ ਦਾ ਕੁਲ ਪਸਾਰ ਕੀਹਦਾ, ਕੇਹੜਾ ਰੂਹ ਕਲਬੂਤ ਵਿਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਦਮ ਨਿਕਲ &lt;ref&gt;ਸਰੀਰ।&lt;/ref&gt;ਵਜੂਦ ਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇ,ਕੇਹੜਾ ਪ੍ਰਤਕੇ ਫਿਰ ਲਿਔਣ ਵਾਲਾ
ਗੰਦੇ &lt;ref&gt;ਲਹੂ।&lt;/ref&gt;ਰੁਦਰ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਉਦਰ ਦੇ ਵਿਚ ਪਾਕੇ ਮਾਸ ਹਡੀਆਂ ਸਾਜ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇੜਾ ਨਕਸ਼ਗ੍ਰ &lt;ref&gt;ਨਕਾਸ਼।&lt;/ref&gt;ਨਕਸ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਅਕਸੋਂ ਖਿਚ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਰਨ ਕਾਰਜੋਂ ਪਿਆ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਕੋਈ ਘੜਾ ਘੁਮਿਆਰ ਪਕੌਣ ਵਾਲਾ
ਹਥ ਪੈਰ ਮੂੰਹ ਅਖੀਆਂ ਨਕ ਦਿਤਾ, ਸੋਹਣੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਜੜਤ ਜੜੌਣ ਵਾਲਾ
ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਪੂਰਦਾ ਏ, ਅੰਦਰੋਂ ਅੰਦਰੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਤੁਧ ਨੂੰ ਬਖਸ਼ਦਾ ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਐਸ਼ ਇਸ਼ਰਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਬੀਮਾਰ ਕਰਦਾ,ਮਛੀ ਵਾਂਗਰਾਂ ਜਾਨ ਤੁੜਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਰਨਾ ਜੰਮਣਾ ਹੈ ਕਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਅੰਦਰ ਅੰਦ ਹੁਕਮ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਔਫ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਗਾਫਲਾ ਨੀਂਦ ਆਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਜਗੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਚੁਪ ਰਹਿੰਦਾ, &lt;ref&gt;ਮਿਟੀ ਦਾ ਬੁਤ। &lt;/ref&gt;ਖਾਕੀ ਬੂਤ ਨੂੰ ਕੌਣ ਬੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਦਿਲ ਦਰਿਆ ਵਗਦਾ ਨੈਹਰਾਂ ਨਾੜੀਆਂ ਕੌਣ ਚਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੇਹੜੇ ਆਖਦੇ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਹੈ ਨਹੀਂ, ਮਿਲਿਆ ਗੁਰੂ ਨ ਬਾਤ ਸਮਝੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਿਸ ਨੇ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਮਿਟੀ ਅਗ ਅਕਾਸ਼ 'ਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ ਨਾਮਦਾਰ ਕਰਦਾ,ਕੇੜਾ ਜਗ ਤੋਂ ਨਾਮ ਗੁਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਕੇੜਾ ਉਪਰੋਂ &lt;ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਾਰਸ। &lt;/ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਰਸੌਣ ਵਾਲਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mi20dzi9r2lnvmekktcr8xje9icjfo0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215850</id>
      <parentid>215849</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:01:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215850</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3279" sha1="01fmle93fmpa580wuy6o53xckujxyby" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|1||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;{{smaller|੧ਓ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ॥}}
{{xx-larger|'''ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ'''}}
{{x-larger|ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ}}
{{larger|'''ਨਿਵਾਸੀ ਜਲਾਲਾਬਾਦ'''}}
{{smaller|(ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਤੇ ਸਿਫਤ ਸਲਾਹ ਬੈਂਤ)}}&lt;/poem&gt;}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਅਵਲ ਅਕਲ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਖਾਂ ਤੂੰ, ਕਾਯਾ&lt;ref&gt;ਦੇਹ ਵਜੂਦ।&lt;/ref&gt; ਕੋਠੜਾ ਕੌਣ ਬਨੌਣ ਵਾਲਾ
ਪੰਜ ਤਤ ਦਾ ਕੁਲ ਪਸਾਰ ਕੀਹਦਾ, ਕੇਹੜਾ ਰੂਹ ਕਲਬੂਤ ਵਿਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਦਮ ਨਿਕਲ &lt;ref&gt;ਸਰੀਰ।&lt;/ref&gt;ਵਜੂਦ ਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇ,ਕੇਹੜਾ ਪ੍ਰਤਕੇ ਫਿਰ ਲਿਔਣ ਵਾਲਾ
ਗੰਦੇ &lt;ref&gt;ਲਹੂ।&lt;/ref&gt;ਰੁਦਰ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਉਦਰ ਦੇ ਵਿਚ ਪਾਕੇ ਮਾਸ ਹਡੀਆਂ ਸਾਜ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇੜਾ ਨਕਸ਼ਗ੍ਰ&lt;ref&gt;ਨਕਾਸ਼।&lt;/ref&gt; ਨਕਸ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਅਕਸੋਂ ਖਿਚ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਰਨ ਕਾਰਜੋਂ ਪਿਆ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਕੋਈ ਘੜਾ ਘੁਮਿਆਰ ਪਕੌਣ ਵਾਲਾ
ਹਥ ਪੈਰ ਮੂੰਹ ਅਖੀਆਂ ਨਕ ਦਿਤਾ, ਸੋਹਣੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਜੜਤ ਜੜੌਣ ਵਾਲਾ
ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਪੂਰਦਾ ਏ, ਅੰਦਰੋਂ ਅੰਦਰੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਤੁਧ ਨੂੰ ਬਖਸ਼ਦਾ ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਐਸ਼ ਇਸ਼ਰਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਬੀਮਾਰ ਕਰਦਾ,ਮਛੀ ਵਾਂਗਰਾਂ ਜਾਨ ਤੁੜਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਰਨਾ ਜੰਮਣਾ ਹੈ ਕਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਅੰਦਰ ਅੰਦ੍ਰ ਹੁਕਮ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਔਫ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਗਾਫਲਾ ਨੀਂਦ ਆਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਜਗੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਚੁਪ ਰਹਿੰਦਾ, &lt;ref&gt;ਮਿਟੀ ਦਾ ਬੁਤ&lt;/ref&gt;ਖਾਕੀ ਬੂਤ ਨੂੰ ਕੌਣ ਬੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਦਿਲ ਦਰਿਆ ਵਗਦਾ ਨੈਹਰਾਂ ਨਾੜੀਆਂ ਕੌਣ ਚਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੇਹੜੇ ਆਖਦੇ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਹੈ ਨਹੀਂ, ਮਿਲਿਆ ਗੁਰੂ ਨ ਬਾਤ ਸਮਝੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਿਸ ਨੇ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਮਿਟੀ ਅਗ ਅਕਾਸ਼ 'ਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ ਨਾਮਦਾਰ ਕਰਦਾ,ਕੇੜਾ ਜਗ ਤੋਂ ਨਾਮ ਗੁਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਕੇੜਾ ਉਪਰੋਂ &lt;ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਾਰਸ। &lt;/ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਰਸੌਣ ਵਾਲਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>01fmle93fmpa580wuy6o53xckujxyby</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215854</id>
      <parentid>215850</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:07:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215854</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3282" sha1="a3ohk2hnf9wlmthcb0dtbi0nunmmwso" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|1||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;{{smaller|੧ਓ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ॥}}
{{xx-larger|'''ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ'''}}
{{x-larger|ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ}}
{{larger|'''ਨਿਵਾਸੀ ਜਲਾਲਾਬਾਦ'''}}
{{smaller|(ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਤੇ ਸਿਫਤ ਸਲਾਹ ਬੈਂਤ)}}&lt;/poem&gt;}}
{{Block center|&lt;poem&gt;ਅਵਲ ਅਕਲ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਖਾਂ ਤੂੰ, ਕਾਯਾ&lt;ref&gt;ਦੇਹ ਵਜੂਦ।&lt;/ref&gt; ਕੋਠੜਾ ਕੌਣ ਬਨੌਣ ਵਾਲਾ
ਪੰਜ ਤਤ ਦਾ ਕੁਲ ਪਸਾਰ ਕੀਹਦਾ, ਕੇਹੜਾ ਰੂਹ ਕਲਬੂਤ ਵਿਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਦਮ ਨਿਕਲ &lt;ref&gt;ਸਰੀਰ।&lt;/ref&gt;ਵਜੂਦ ਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇ,ਕੇਹੜਾ ਪ੍ਰਤਕੇ ਫਿਰ ਲਿਔਣ ਵਾਲਾ
ਗੰਦੇ &lt;ref&gt;ਲਹੂ।&lt;/ref&gt;ਰੁਦਰ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਉਦਰ ਦੇ ਵਿਚ ਪਾਕੇ ਮਾਸ ਹਡੀਆਂ ਸਾਜ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇੜਾ ਨਕਸ਼ਗ੍ਰ&lt;ref&gt;ਨਕਾਸ਼।&lt;/ref&gt; ਨਕਸ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਅਕਸੋਂ ਖਿਚ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਰਨ ਕਾਰਜੋਂ ਪਿਆ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਕੋਈ ਘੜਾ ਘੁਮਿਆਰ ਪਕੌਣ ਵਾਲਾ
ਹਥ ਪੈਰ ਮੂੰਹ ਅਖੀਆਂ ਨਕ ਦਿਤਾ, ਸੋਹਣੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਜੜਤ ਜੜੌਣ ਵਾਲਾ
ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਪੂਰਦਾ ਏ, ਅੰਦਰੋਂ ਅੰਦਰੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਤੁਧ ਨੂੰ ਬਖਸ਼ਦਾ ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਐਸ਼ ਇਸ਼ਰਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਖਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਬੀਮਾਰ ਕਰਦਾ,ਮਛੀ ਵਾਂਗਰਾਂ ਜਾਨ ਤੁੜਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਰਨਾ ਜੰਮਣਾ ਹੈ ਕਿਸਦੇ ਹੁਕਮ ਅੰਦਰ ਅੰਦ੍ਰ ਹੁਕਮ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਔਫ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਗਾਫਲਾ ਨੀਂਦ ਆਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਜਗੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਚੁਪ ਰਹਿੰਦਾ, &lt;ref&gt;ਮਿਟੀ ਦਾ ਬੁਤ।&lt;/ref&gt;ਖਾਕੀ ਬੂਤ ਨੂੰ ਕੌਣ ਬੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਆਸਰੇ ਦਿਲ ਦਰਿਆ ਵਗਦਾ ਨੈਹਰਾਂ ਨਾੜੀਆਂ ਕੌਣ ਚਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੇਹੜੇ ਆਖਦੇ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਹੈ ਨਹੀਂ, ਮਿਲਿਆ ਗੁਰੂ ਨ ਬਾਤ ਸਮਝੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਿਸ ਨੇ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਮਿਟੀ ਅਗ ਅਕਾਸ਼ 'ਚ ਪੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ ਨਾਮਦਾਰ ਕਰਦਾ,ਕੇੜਾ ਜਗ ਤੋਂ ਨਾਮ ਗੁਵੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਕੇੜਾ ਉਪਰੋਂ &lt;ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਾਰਸ। &lt;/ref&gt;ਮੀਂਹ ਬਰਸੌਣ ਵਾਲਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>a3ohk2hnf9wlmthcb0dtbi0nunmmwso</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਵਿਕੀਸਰੋਤ:ਸੱਥ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>65444</id>
    <revision>
      <id>215889</id>
      <parentid>215008</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:04:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VanshikaRathi</username>
        <id>2627</id>
      </contributor>
      <origin>215889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60756" sha1="bort69612ozsv8nex5f8tnkqgaoqe5i" xml:space="preserve">{{ਸੱਥ/ਹੈੱਡਰ}}
__NEWSECTIONLINK__
&lt;!-- Interwiki links --&gt;
[[mul:Scriptorium]]
&lt;!-- Interwiki links --&gt;

== Universal Code of Conduct annual review: proposed changes are available for comment ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

I am writing to you to let you know that [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|proposed changes]] to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct (UCoC) Enforcement Guidelines]] and [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter]] are open for review. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|You can provide feedback on suggested changes]]''' through the [[d:Q614092|end of day]] on Tuesday, 18 March 2025. This is the second step in the annual review process, the final step will be community voting on the proposed changes.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find relevant links about the process on the UCoC annual review page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] 00:21, 8 ਮਾਰਚ 2025 (IST)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28307738 --&gt;

== Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon.

Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months. 

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 07:35, 4 ਅਪਰੈਲ 2025 (IST)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== Invitation for the next South Asia Open Community Call (SAOCC) with a focus on WMF's Annual Plans (27th April, 2025) ==

Dear All,

The [[:m:South Asia Open Community Call|South Asia Open Community Call (SAOCC)]] is a monthly call where South Asian communities come together to participate, share community activities, receive important updates and ask questions in the moderated discussions. 

The next SAOCC is scheduled for 27th April, 6:00 PM-7:00 PM (1230-1330 UTC) and will have a section with representatives from WMF who will be sharing more about their [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Global Trends|Annual Plans]] for the next year, in addition to Open Community Updates. 

We request you all to please attend the call and you can find the joining details [https://meta.wikimedia.org/wiki/South_Asia_Open_Community_Call#27_April_2025 here]. 

Thank you! [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 13:55, 14 ਅਪਰੈਲ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=28543211 --&gt;

== Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines (&quot;UCoC EG&quot;) and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 06:05, 17 ਅਪਰੈਲ 2025 (IST)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote on proposed modifications to the UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter closes on 1 May 2025 at 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community in your language, as appropriate, so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- &lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 09:11, 29 ਅਪਰੈਲ 2025 (IST)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Call for Candidates for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
The results of voting on the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter is [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|available on Meta-wiki]].

You may now [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|submit your candidacy to serve on the U4C]] through 29 May 2025 at 12:00 UTC. Information about [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|eligibility, process, and the timeline are on Meta-wiki]]. Voting on candidates will open on 1 June 2025 and run for two weeks, closing on 15 June 2025 at 12:00 UTC.

If you have any questions, you can ask on [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|the discussion page for the election]]. -- in cooperation with the U4C, &lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|ਗੱਲ-ਬਾਤ]])&lt;/bdi&gt; 03:38, 16 ਮਈ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)''

Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. 

We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation.

You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|&lt;span class=&quot;signature-talk&quot;&gt;{{int:Talkpagelinktext}}&lt;/span&gt;]]) 20:57, 22 ਮਈ 2025 (IST)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28768453 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 Selection &amp; Call for Questions&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Dear all,

This year, the term of 2 (two) Community- and Affiliate-selected Trustees on the Wikimedia Foundation Board of Trustees will come to an end [1]. The Board invites the whole movement to participate in this year’s selection process and vote to fill those seats.

The Elections Committee will oversee this process with support from Foundation staff [2]. The Governance Committee, composed of trustees who are not candidates in the 2025 community-and-affiliate-selected trustee selection process (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina and Esra’a Al Shafei) [3], is tasked with providing Board oversight for the 2025 trustee selection process and for keeping the Board informed. More details on the roles of the Elections Committee, Board, and staff are here [4].

Here are the key planned dates:

* May 22 – June 5: Announcement (this communication) and call for questions period [6]
* June 17 – July 1, 2025: Call for candidates
* July 2025: If needed, affiliates vote to shortlist candidates if more than 10 apply [5]
* August 2025: Campaign period
* August – September 2025: Two-week community voting period
* October – November 2025: Background check of selected candidates
* Board’s Meeting in December 2025: New trustees seated

Learn more about the 2025 selection process - including the detailed timeline, the candidacy process, the campaign rules, and the voter eligibility criteria - on this Meta-wiki page [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[link]]].

'''Call for Questions'''

In each selection process, the community has the opportunity to submit questions for the Board of Trustees candidates to answer. The Election Committee selects questions from the list developed by the community for the candidates to answer. Candidates must answer all the required questions in the application in order to be eligible; otherwise their application will be disqualified. This year, the Election Committee will select 5 questions for the candidates to answer. The selected questions may be a combination of what’s been submitted from the community, if they’re alike or related. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[link]]]

'''Election Volunteers'''

Another way to be involved with the 2025 selection process is to be an Election Volunteer. Election Volunteers are a bridge between the Elections Committee and their respective community. They help ensure their community is represented and mobilize them to vote. Learn more about the program and how to join on this Meta-wiki page [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[link].]]

Thank you!

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter

[3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024

[4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles

[5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ

[6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates

Best regards,

Victoria Doronina

Board Liaison to the Elections Committee

Governance Committee&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 08:38, 28 ਮਈ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== Update from A2K team: May 2025 ==

Hello everyone,

We’re happy to share that the ''Access to Knowledge'' (A2K) program has now formally become part of the '''Raj Reddy Centre for Technology and Society''' at '''IIIT-Hyderabad'''. Going forward, our work will continue under the name [[:m:IIITH-OKI|Open Knowledge Initiatives]].

The new team includes most members from the former A2K team, along with colleagues from IIIT-H already involved in Wikimedia and Open Knowledge work. Through this integration, our commitment to partnering with Indic Wikimedia communities, the GLAM sector, and broader open knowledge networks remains strong and ongoing. Learn more at our Team’s page on Meta-Wiki.

We’ll also be hosting an open session during the upcoming [[:m:South Asia Open Community Call|South Asia Open Community Call]] on 6 - 7 pm, and we look forward to connecting with you there.

Thanks for your continued support! Thank you 

Pavan Santhosh,

On behalf of the Open Knowledge Initiatives Team.
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=28543211 --&gt;

== 📣 Announcing the South Asia Newsletter – Get Involved! 🌏 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

''{{int:please-translate}}''

Hello Wikimedians of South Asia! 👋

We’re excited to launch the planning phase for the '''South Asia Newsletter''' – a bi-monthly, community-driven publication that brings news, updates, and original stories from across our vibrant region, to one page!

We’re looking for passionate contributors to join us in shaping this initiative:

* Editors/Reviewers – Craft and curate impactful content
* Technical Contributors – Build and maintain templates, modules, and other magic on meta.
* Community Representatives – Represent your Wikimedia Affiliate or community

If you're excited to contribute and help build a strong regional voice, we’d love to have you on board!

👉 Express your interest though [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfhk4NIe3YwbX88SG5hJzcF3GjEeh5B1dMgKE3JGSFZ1vtrZw/viewform this link].

Please share this with your community members.. Let’s build this together! 💬

This message was sent with [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) by [[m:User:Gnoeee|Gnoeee]] ([[m:User_talk:Gnoeee|talk]]) at 21:12, 6 ਜੂਨ 2025 (IST)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/South_Asia_Village_Pumps&amp;oldid=25720607 --&gt;

== Vote now in the 2025 U4C Election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}

Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 04:31, 14 ਜੂਨ 2025 (IST) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28848819 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]&lt;/div&gt;
Hello all,

The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position.

This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3]

Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election.

Best regards,

Abhishek Suryawanshi&lt;br /&gt;
Chair of the Elections Committee

On behalf of the Elections Committee and Governance Committee

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term.

[3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 23:14, 17 ਜੂਨ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28866958 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Sister Projects Task Force reviews Wikispore and Wikinews&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Dear Wikimedia Community,

The [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee (CAC)]]  of the Wikimedia Foundation Board of Trustees assigned [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|the Sister Projects Task Force (SPTF)]] to update and implement a procedure for assessing the lifecycle of Sister Projects – wiki [[m:Wikimedia projects|projects supported by Wikimedia Foundation (WMF)]].

A vision of relevant, accessible, and impactful free knowledge has always guided the Wikimedia Movement. As the ecosystem of Wikimedia projects continues to evolve, it is crucial that we periodically review existing projects to ensure they still align with our goals and community capacity.

Despite their noble intent, some projects may no longer effectively serve their original purpose. '''Reviewing such projects is not about giving up – it's about responsible stewardship of shared resources'''. Volunteer time, staff support, infrastructure, and community attention are finite, and the non-technical costs tend to grow significantly as our ecosystem has entered a different age of the internet than the one we were founded in. Supporting inactive projects or projects that didn't meet our ambitions can unintentionally divert these resources from areas with more potential impact.

Moreover, maintaining projects that no longer reflect the quality and reliability of the Wikimedia name stands for, involves a reputational risk. An abandoned or less reliable project affects trust in the Wikimedia movement.

Lastly, '''failing to sunset or reimagine projects that are no longer working can make it much harder to start new ones'''. When the community feels bound to every past decision – no matter how outdated – we risk stagnation. A healthy ecosystem must allow for evolution, adaptation, and, when necessary, letting go. If we create the expectation that every project must exist indefinitely, we limit our ability to experiment and innovate.

Because of this, SPTF reviewed two requests concerning the lifecycle of the Sister Projects to work through and demonstrate the review process. We chose Wikispore as a case study for a possible new Sister Project opening and Wikinews as a case study for a review of an existing project. Preliminary findings were discussed with the CAC, and a community consultation on both proposals was recommended.

=== Wikispore ===

The [[m:Wikispore|application to consider Wikispore]] was submitted in 2019. SPTF decided to review this request in more depth because rather than being concentrated on a specific topic, as most of the proposals for the new Sister Projects are, Wikispore has the potential to nurture multiple start-up Sister Projects.

After careful consideration, the SPTF has decided '''not to recommend''' Wikispore as a Wikimedia Sister Project. Considering the current activity level, the current arrangement allows '''better flexibility''' and experimentation while WMF provides core infrastructural support. 

We acknowledge the initiative's potential and seek community input on what would constitute a sufficient level of activity and engagement to reconsider its status in the future.

As part of the process, we shared the decision with the Wikispore community and invited one of its leaders, Pharos, to an SPTF meeting.

Currently, we especially invite feedback on measurable criteria indicating the project's readiness, such as contributor numbers, content volume, and sustained community support. This would clarify the criteria sufficient for opening a new Sister Project, including possible future Wikispore re-application. However, the numbers will always be a guide because any number can be gamed.

=== Wikinews ===

We chose to review Wikinews among existing Sister Projects because it is the one for which we have observed the highest level of concern in multiple ways.

Since the SPTF was convened in 2023, its members have asked for the community's opinions during conferences and community calls about Sister Projects that did not fulfil their promise in the Wikimedia movement.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf &lt;nowiki&gt;[1]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 &lt;nowiki&gt;[2]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F &lt;nowiki&gt;[3]&lt;/nowiki&gt;] Wikinews was the leading candidate for an evaluation because people from multiple language communities proposed it. Additionally, by most measures, it is the least active Sister Project, with the greatest drop in activity over the years.

While the Language Committee routinely opens and closes language versions of the Sister Projects in small languages, there has never been a valid proposal to close Wikipedia in major languages or any project in English. This is not true for Wikinews, where there was a proposal to close English Wikinews, which gained some traction but did not result in any action[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews &lt;nowiki&gt;[4]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F &lt;nowiki&gt;[5]&lt;/nowiki&gt;, see section 5] as well as a draft proposal to close all languages of Wikinews[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? &lt;nowiki&gt;[6]&lt;/nowiki&gt;].

[[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Initial metrics]] compiled by WMF staff also support the community's concerns about Wikinews.

Based on this report, SPTF recommends a community reevaluation of Wikinews. We conclude that its current structure and activity levels are the lowest among the existing sister projects. SPTF also recommends pausing the opening of new language editions while the consultation runs.

SPTF brings this analysis to a discussion and welcomes discussions of alternative outcomes, including potential restructuring efforts or integration with other Wikimedia initiatives.

'''Options''' mentioned so far (which might be applied to just low-activity languages or all languages) include but are not limited to:
*Restructure how Wikinews works and is linked to other current events efforts on the projects,
*Merge the content of Wikinews into the relevant language Wikipedias, possibly in a new namespace,
*Merge content into compatibly licensed external projects,
*Archive Wikinews projects.
Your insights and perspectives are invaluable in shaping the future of these projects. We encourage all interested community members to share their thoughts on the relevant discussion pages or through other designated feedback channels.

=== Feedback and next steps ===

We'd be grateful if you want to take part in a conversation on the future of these projects and the review process. We are setting up two different project pages: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] and [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Please participate between 27 June 2025 and 27 July 2025, after which we will summarize the discussion to move forward. You can write in your own language.

I will also host a community conversation 16th July Wednesday 11.00 UTC and 17th July Thursday 17.00 UTC (call links to follow shortly) and will be around at Wikimania for more discussions. 
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 02:27, 28 ਜੂਨ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&amp;oldid=28911188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;  Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Hello everyone,  

''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)''

The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikisource, including this Wikisource, during the '''week of August 25th'''.

This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable.

The three main features of this extension are:

* '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki.
*  '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''.
*  '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions.

'''Note''': The extension comes with a new user right called '''&quot;Event Organizer&quot;''', which will be managed by administrators on this Wikisource. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment.

The extension is already live on several wikis, including '''all Wikipedia, Meta, Wikidata''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]])

If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout.

Thank you! &lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 21:10, 31 ਜੁਲਾਈ 2025 (IST)&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Udehb-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/MM_target_Wikisource&amp;oldid=29066664 --&gt;

== Call for Expression of Interest – Advanced Train the Trainer 2025 (ATTT) ==

''Sorry for writing in English. Please feel free to translate it into your language.''

The [[:m:IIITH-OKI|Open Knowledge Initiatives]] (OKI) team at IIIT-Hyderabad is organising [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025|Advanced Train the Trainer (ATTT) 2025]], tentatively in the second week of October 2025 at IIIT-Hyderabad. 

The program is for experienced Wikimedians who have attended TTT earlier and wish to deepen their leadership, thematic expertise, and practical skills. It will run in parallel [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025/Tracks|tracks]]: 

* ''' Evaluation, Impact, and Data Storytelling''' – Measure, analyse, and communicate the impact of Wikimedia initiatives. 
* '''Project Design Challenge''' – Develop a 3-month project with mentoring and planning tools. 

Info about the event:
* Deadline: 20 August 2025 
* Apply here: [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025/Expression of Interest|Expression of Interest form]]

If you cannot apply directly on Meta, email your proposal (following the Meta template) with a valid reason to nitesh@research.iiit.ac.in. 

— Open Knowledge Initiatives Team, IIIT-Hyderabad 

[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 23:30, 14 ਅਗਸਤ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh (OKI)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=29127818 --&gt;

== Expression of Interest Extended: Advanced Train the Trainer 2025 ==

Dear all,

We are pleased to inform you that the deadline to submit your Expression of Interest has been extended until '''26 August'''. The [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025|Advanced Train the Trainer]] (ATTT) 2025 will be held on '''10, 11, and 12 October 2025 at IIIT-Hyderabad'''.
ATTT is designed for experienced Wikimedians who have or have not previously participated in Train the Trainer, but wish to develop further their leadership, thematic expertise, and practical application skills. The training will run in two thematic tracks:
* '''Evaluation, Impact, and Data Storytelling''' – Learn to measure, analyse, and narrate the impact of Wikimedia initiatives through hands-on labs and peer feedback.
* '''Project Design: From Learning to Action''' – Work on a 3-month project with mentoring and planning tools, turning learning into impactful, context-driven initiatives.
**  Apply here: [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025/Expression of Interest|Expression of Interest form]]
**  Deadline to apply (extended): 26 August 2025
**  Event Dates: 10-12 October 2025
We will share further updates with you soon.

''Note: If you are unsure about which track to choose, please still submit your application by answering the questions thoroughly. Our team will review it and assign you to the most suitable track. If you are not comfortable applying directly on Meta, you may send your proposal (using the Meta template and with a valid reason) to nitesh@research.iiit.ac.in. If selected, the OKI team will publish it on Meta on your behalf.''

We look forward to receiving your applications and working together to shape impactful Wikimedia leadership! 

Regards,  

Open Knowledge Initiatives Team

IIIT-Hyderabad 
[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 20:12, 20 ਅਗਸਤ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh (OKI)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=29127818 --&gt;

== ਅਡਵਾਂਸ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ==

ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਜੀ, ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਉੱਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਪਰੂਫ਼ਰੀਡਾਥਾਨ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ। ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਉੱਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ '''ਅਡਵਾਂਸ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ''' ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ 30 ਅਤੇ 31 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਪਟਿਆਲੇ ਵਿਖੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSceqx9siKzAKpYe7VIvgrQLz-M8zFgW9fQsnh24X5OIfjhZlQ/viewform?usp=header ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੇ ਗੂਗਲ ਫਾਰਮ] ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਗਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਧੰਨਵਾਦ। -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:Kuldeep (Punjabi Wikimedians)|Kuldeep (Punjabi Wikimedians)]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Kuldeep (Punjabi Wikimedians)|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 11:21, 21 ਅਗਸਤ 2025 (IST)

:ਇਸਦਾ ਫਾਰਮ ਭਰਨ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ ਮਿਤੀ 24 ਅਗਸਤ ਹੈ ਜੀ। -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:Kuldeep (Punjabi Wikimedians)|Kuldeep (Punjabi Wikimedians)]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Kuldeep (Punjabi Wikimedians)|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 16:14, 22 ਅਗਸਤ 2025 (IST)

== Final Call: Apply for Advanced Train the Trainer 2025 by Today ==

Dear all,

This is a kind reminder that today is the '''last day''' to submit your '''Expression of Interest for Advanced Train the Trainer 2025'''. If you are interested, we warmly encourage you to complete your application at the earliest using the link below: [[:m:IIITH-OKI/Advance Train The Trainer 2025/Expression of Interest|Here]]

''Please note that we will not be able to accommodate requests for reopening the form after the deadline. Once submissions close, our team will begin the review process.''

We look forward to your participation and thank you for your continued interest in strengthening leadership within our communities.

Regards, IIITH-OKI 
[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 14:05, 26 ਅਗਸਤ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh (OKI)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=29127818 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Temporary accounts will be rolled out soon&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot;/&gt;
Hello, we are the Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Product Safety and Integrity]] team. We would like to announce that '''we plan to enable [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] for this wiki in the week of September 1'''.

Temporary accounts are successfully live on 30 wikis, including many large ones like German, Japanese, and French. The change they bring is especially relevant to logged-out editors, who this feature is designed to protect. But it is also relevant to community members like mentors, patrollers, and admins – anyone who reverts edits, blocks users, or otherwise interacts with logged-out editors as part of keeping the wikis safe and accurate. 

'''Why we are building temporary accounts'''

Our wikis should be safer to edit by default for logged-out editors. Temporary accounts allow people to continue editing the wikis without creating an account, while avoiding publicly tying their edits to their IP address. We believe this is in the best interest of our logged-out editors, who make valuable contributions to the wikis and who may later create accounts and grow our community of editors, admins, and other roles. Even though the wikis do warn logged-out editors that their IP address will be associated with their edit, many people may not understand what an IP address is, or that it could be used to connect them to other information about them in ways they might not expect. 

Additionally, our moderation software and tools rely too heavily on network origin (IP addresses) to identify users and patterns of activity, especially as IP addresses themselves are becoming less stable as identifiers. Temporary accounts allow for more precise interactions with logged-out editors, including more precise blocks, and can help limit how often we unintentionally end up blocking good-faith users who use the same IP addresses as bad-faith users.

'''How temporary accounts work'''
[[File:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]]
Any time a logged-out user publishes an edit on this wiki, a cookie will be set in this user's browser, and a temporary account tied with this cookie will be automatically created. This account's name will follow the pattern: &lt;code dir=ltr&gt;~2025-12345-67&lt;/code&gt; (a tilde, current year, a number). On pages like Recent Changes or page history, this name will be displayed. The cookie will expire 90 days after its creation. As long as it exists, all edits made from this device will be attributed to this temporary account. It will be the same account even if the IP address changes, unless the user clears their cookies or uses a different device or web browser. A record of the IP address used at the time of each edit will be stored for 90 days after the edit. However, only some logged-in users will be able to see it.

'''What does this mean for different groups of users?'''

'''For logged-out editors'''

* This increases privacy: currently, if you do not use a registered account to edit, then everybody can see the IP address for the edits you made, even after 90 days. That will no longer be possible on this wiki.
* If you use a temporary account to edit from different locations in the last 90 days (for example at home and at a coffee shop), the edit history and the IP addresses for all those locations will now be recorded together, for the same temporary account. Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the relevant requirements]] will be able to view this data. If this creates any personal security concerns for you, please contact talktohumanrights at wikimedia.org for advice.

'''For community members interacting with logged-out editors'''

* A temporary account is uniquely linked to a device. In comparison, an IP address can be shared with different devices and people (for example, different people at school or at work might have the same IP address).
* Compared to the current situation, it will be safer to assume that a temporary user's talk page belongs to only one person, and messages left there will be read by them. As you can see in the screenshot, temporary account users will receive notifications. It will also be possible to thank them for their edits, ping them in discussions, and invite them to get more involved in the community.

'''For users who use IP address data to moderate and maintain the wiki'''

* '''For patrollers''' who track persistent abusers, investigate violations of policies, etc.: Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the requirements]] will be able to reveal temporary users' IP addresses and all contributions made by temporary accounts from a specific IP address or range ([[Special:IPContributions]]). They will also have access to useful information about the IP addresses thanks to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]] feature. Many other pieces of software have been built or adjusted to work with temporary accounts, including AbuseFilter, global blocks, Global User Contributions, and more. (For information for volunteer developers on how to update the code of your tools – see the last part of the message.)
* '''For admins blocking logged-out editors''':
** It will be possible to block many abusers by just blocking their temporary accounts. A blocked person won't be able to create new temporary accounts quickly if the admin selects the [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblock]] option.
** It will still be possible to block an IP address or IP range.
* Temporary accounts will not be retroactively applied to contributions made before the deployment. On Special:Contributions, you will be able to see existing IP user contributions, but not new contributions made by temporary accounts on that IP address. Instead, you should use Special:IPContributions for this.

'''Our requests for you, and next steps'''

* If you know of any tools, bots, gadgets etc. using data about IP addresses or being available for logged-out users, you may want to test if they work on [[testwiki:Main_Page|testwiki]] or [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]]. If you are a volunteer developer, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|read our documentation for developers]], and in particular, the section on [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|how your code might need to be updated]].
* If you want to test the temporary account experience, for example just to check what it feels like, go to testwiki or test2wiki and edit without logging in.
* Tell us if you know of any difficulties that need to be addressed. We will try to help, and if we are not able, we will consider the available options.
* Look at our [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|previous message]] about requirements for users without extended rights who may need access to IP addresses.

To learn more about the project, check out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|our FAQ]] – you will find many useful answers there. You may also [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|look at the updates]] (we have just posted one) and [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|subscribe to our new newsletter]]. If you'd like to talk to me (Szymon) off-wiki, you will find me on Discord and Telegram. Thank you!&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 03:06, 27 ਅਗਸਤ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&amp;oldid=29181713 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Have your say: vote for the 2025 Board of Trustees&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Hello all,

The voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|2025 Board of Trustees election]] is now open. Candidates are running for two (2) seats on the Board.

To check your voter eligibility, please visit the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|voter eligibility page]].

Learn more about them by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|reading their application statements and watch their candidacy videos]].

When you are ready, go to the [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll voting page to vote]].

'''The vote is open from October 8 at 00:00 UTC to October 22 at 23:59 UTC.'''

Best regards,

Abhishek Suryawanshi&lt;br /&gt;Chair, Elections Committee&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 10:19, 9 ਅਕਤੂਬਰ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29360896 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function1&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere).

There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function1&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 17:13, 20 ਅਕਤੂਬਰ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29432175 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Seeking volunteers to join several of the movement’s committees&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Each year, typically from October through December, several of the movement’s committees seek new volunteers. 

Read more about the committees on their Meta-wiki pages:
* [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Affiliations Committee (AffCom)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Ombuds commission (OC)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Case Review Committee (CRC)]]

Applications for the committees open on October 30, 2025. Applications for the Affiliations Committee, Ombuds commission and the Case Review Committee close on December 11, 2025. Learn how to apply by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|visiting the appointment page on Meta-wiki]]. Post to the talk page or email cst[[File:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org with any questions you may have.

For the Committee Support team,
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

-[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 19:43, 30 ਅਕਤੂਬਰ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:MKaur (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29517125 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function2&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki&lt;/span&gt;. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function2&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 19:53, 20 ਨਵੰਬਰ 2025 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29583860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

02:32, 20 ਜਨਵਰੀ 2026 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== ਵਿਕੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਇੰਡੀਆ 2026 ਲਈ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ==

ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਜੀ,

ਵਿਕੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਇੰਡੀਆ 2026 ਲਈ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਾਨਫਰੰਸ 4 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ 6 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਕੋਚੀ (ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ।

ਵਿਕੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਇੰਡੀਆ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਰਤ, ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਕੀਮੀਡੀਅਨ, ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮੰਚ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਜੁੜਦੇ ਹਾਂ, ਨਵਾਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਕੇ, ਮੁਫ਼ਤ ਗਿਆਨ ਦੀ ਲਹਿਰ (free knowledge movement) ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਜਾਂ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅੱਗੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। 🙂

ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਮਿਤੀ: 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026, ਰਾਤ 11:59 ਵਜੇ ਤੱਕ (IST)

ਅਰਜ਼ੀ ਦਾ ਲਿੰਕ (Application link): https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdA3rR9xX_k31dzJrjM5MTDNYNUIRcAB45S4TflsYCbGJNrzg/viewform

ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ (More information): [[metawiki:WikiConference_India_2026/Scholarship|WCI 2026 Scholarship metawiki]]

ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ।

ਧੰਨਵਾਦ,

ਵਿਕੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਇੰਡੀਆ 2026 ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ

-[[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:Gnoeee|Gnoeee]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:Gnoeee|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 19:41, 4 ਅਪਰੈਲ 2026 (IST)

== Invitation to join South Asian Community and the Annual Planning Discussions with WMF ==

&quot;Kindly feel free to translate this text into your own language.&quot;

Dear Community member,

We would like to invite you all to the April edition of the South Asia Open Community Call that will focus on a discussion with the leadership of the Wikimedia Foundation on their [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|Annual Plan (2026-2027)]]. 

The [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan|Foundation’s Annual Plan]] is a high-level roadmap for what the organisation aims to achieve in the coming year. It includes not only the foundation’s Goals, Progress, and plan but also a summary of Global Trends that impact the present and future of our movement. 

This is the right time for the South Asia community to participate and share their thoughts on the Wikimedia Foundation’s annual plan, helping shape it together. Share your hopes, concerns, bold ideas, and specific requests to contribute to the Foundation’s planning.

Hence, the next [[:m:South Asia Open Community Call|South Asia Open Community Call]] will be hosted on the following dates/times. Please mark the same in your calendar and sign up [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]]. 

* Platform: Google Meet
* Date: 17th April, 2026
* Time: 1930-2045 IST (1400-1515 UTC)
* Registration Link: [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]]

Note: Only those who have registered will receive the joining link. 

Look forward to seeing you on the call,

Best, [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:MediaWiki message delivery|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 00:11, 6 ਅਪਰੈਲ 2026 (IST)
&lt;!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&amp;oldid=29127818 --&gt;


== Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026 - Call for Applications ==

The [[m:Indic MediaWiki Developers User Group|Indic MediaWiki Developers User Group]] is pleased to announce the upcoming [[m:Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026|Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026]], scheduled to take place in Hyderabad from 26 - 28 June 2026 (with 25 June as Day 0), in collaboration with the [[m:IIITH-OKI|IIITH-OKI]] and [https://www.osdg.in/ OSDG] club at [[w: International Institute of Information Technology, Hyderabad|International Institute of Information Technology, Hyderabad]].

Wikimedia hackathons are spaces for developers, designers, content editors, and other community stakeholders to collaborate on building technical solutions that help improve tools, workflows, and overall user experience across Wikimedia projects.

'''The hackathon is intended for:'''
* Technical contributors active in the Wikimedia technical ecosystem, including developers, maintainers (admins/interface admins), translators, designers, researchers, documentation writers, etc.
* Content contributors having an in-depth understanding of technical issues in their home Wikimedia projects like Wikipedia, Wikisource, Wiktionary, etc.
* Contributors from other FOSS communities or those who have participated in Wikimedia events in the past and would like to begin contributing to Wikimedia technical spaces.

Participants may work on curated hackathon tasks and are also encouraged to propose their own ideas, supported by a clear problem statement and a proposed approach.

To encourage participation and support promising contributions, scholarships will be provided to support participants’ related expenses.

'''Apply here:'''

* Scholarship application form (Deadline: 2 May 2026): [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSej8JvGsvQ7mYmkXdUDriMrKNPajCqH4e3clEct_GnmA1HZ3g/viewform Google form]


'''More information:'''

We encourage interested contributors to apply and participate. Further updates, including program details and venue, will be shared on the Meta page.

* Meta page: [[m:Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026|Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026]]

If you have any questions, concerns, or need support with the application, please reach out via the Meta-Wiki talk page or email at {{nospam|contact|indicmediawikidev.org}}.

Best Regards,
On behalf of Indic Mediawiki Developers User Group</text>
      <sha1>bort69612ozsv8nex5f8tnkqgaoqe5i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/4</title>
    <ns>250</ns>
    <id>65565</id>
    <revision>
      <id>215851</id>
      <parentid>189060</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:02:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215851</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3606" sha1="j00dj07mtysuef18r6wu1n7tp5dgbzx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ&lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt; ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ

{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹ
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੋ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>j00dj07mtysuef18r6wu1n7tp5dgbzx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215852</id>
      <parentid>215851</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:03:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215852</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3596" sha1="cdfykrajye8kch8nr3464ym0572236y" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ&lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt; ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ

{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹ
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੋ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cdfykrajye8kch8nr3464ym0572236y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215853</id>
      <parentid>215852</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:04:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215853</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3606" sha1="j00dj07mtysuef18r6wu1n7tp5dgbzx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ&lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt; ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ

{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹ
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੋ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>j00dj07mtysuef18r6wu1n7tp5dgbzx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215855</id>
      <parentid>215853</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:15:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215855</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3612" sha1="hchplrdy9huulz8mtzbpcmltuk9pknh" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ &lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt;ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ

{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹਦ।
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੇ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hchplrdy9huulz8mtzbpcmltuk9pknh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215856</id>
      <parentid>215855</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:15:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215856</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3612" sha1="ckrgxvii1jd7eip3qu3gorj3r42yu5a" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ &lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt;ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ

{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹਦ।
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੇ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ckrgxvii1jd7eip3qu3gorj3r42yu5a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215866</id>
      <parentid>215856</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:44:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215866</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3611" sha1="dsfg823ya4jxb45hbcqxi8ca35wddkx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ &lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt;ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ
{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}
ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹਦ।
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੇ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dsfg823ya4jxb45hbcqxi8ca35wddkx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215867</id>
      <parentid>215866</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:47:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215867</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3610" sha1="3nvot2aggipfe33mw9lch9y48ul2rpg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|2||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਏਕ ਅੰਗ ਸਰੀਰ ਥੀਂ ਭੰਗ ਹੋਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ ਉਂਗਲੀ ਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਜੀਹਦੀ ਜਗ ਤੇ ਚੋਗ ਨਿਖੁਟ ਜਾਵੇ, ਕੇਹੜਾ ਜੰਮਿਆਂ &lt;ref&gt;ਬੁਰਕੀ।&lt;/ref&gt;ਗ੍ਰਾਸ ਲੰਘੋਣ ਵਾਲਾ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਏ, ਕੇਹੜਾ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਸਦੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਸਖਤ ਤਕਲੀਫ ਤੇ ਵਕਤ ਪਾਂਦਾ ਕੇੜ੍ਹਾ ਵਖਤ ਤੋਂ ਤਖ਼ਤ ਬਠੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਨਾਲ ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਜੁਦਾ ਕਰਦਾ,ਕੇਹੜਾ ਵਿਛੜੇ ਯਾਰ ਮਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਕੇਹੜਾ ਖਲਕ ਦੇ ਵਿਚ &lt;ref&gt; ਜੀਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ। &lt;/ref&gt;ਹਯਾਤ ਕਰਦਾ, ਕੇੜ੍ਹਾ ਅਜ਼ਲ ਦੇ ਜਾਮ ਪਿਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਮਾਲਕ ਆਪਣਾ ਸਮਝ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ,ਦੇਖੀਂ ਕਰੀਂ ਨ ਕੰਮ ਪਛਤੌਣ ਵਾਲਾ
ਖਾਲਕ ਸਮਝ ਲੈ ਖਲਕਦੇਹੋਵਣੇ ਥੀਂਰਾਜ਼ਕਸਮਝਲੀ ਰਿਜ਼ਕ ਪੁਚੌਣ ਵਾਲਾ
ਰਾਮ ਕਹਿਣ ਥੀਂ ਸਮਝ ਰਮਣੀਕ ਸਾਰੇ ਘਟ ਘਟ ਕੇ ਬੀਚ ਸਮੌਣ ਵਾਲਾ
ਕਾਹਨੂੰ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਜੰਮਿਆ ਏ, ਐਸੇ ਰਬ ਨੂੰ ਦਿਲੋਂ ਭੁਲੌਣ ਵਾਲਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਉਡੀਕ ਰਖੀਂ, ਸਿਰ ਤੇ ਵਕਤ ਅਖੀਰ ਦਾ ਔਣ ਵਾਲਾ
{{center|ਈਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਔਰ ਨਮਸ਼ਕਾਰ}}ਓਅੰਕਾਰ ਸਰਬ ਘਟ ਵਾਸੀ। &lt;ref&gt;ਮੌਤ ਦਾ ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਅਜਰ ਅਮਰ ਨਿਹਚਲੁ ਅਬਿਨਾਸੀ।
ਜਾਕਾ ਅੰਤ ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਓ। ਵੇਦ ਕਤੇਬ ਅਭੇਦ ਬਤਾਇਓ।
ਨਾ ਮਾਂ ਬਾਪ ਕਿਸੇ ਨਾ ਜਾਣਿਆ। ਸਭ ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ।
ਏਕ ਆਦਿ ਅੰਤ ਭੀ ਓਹੀ। ਆਦਿ ਜੁਗਾਦਿ ਏਕ ਸਚ ਹੋਈ।
ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਬ ਕਹਿੰਦੇ &lt;ref&gt;ਇਕੋ ਰਬ।&lt;/ref&gt;ਵਾਹਦ। ਹਿੰਦੂ ਕਹਿੰਦੇ ਅਗਮ ਅਗਾਹਦ।
ਏਕ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਪਤ ਦੂਜਾ। ਕਿਸ ਕੀ ਔਰ ਕਰੂੰ ਮੈਂ ਪੂਜਾ।
ਵਹੀ ਰਹੀਮ ਵਹੀ ਹੈ ਰਾਮਾ। ਹਿੰਦੂ ਤੁਰਕ ਜਾਤ ਨਹੀਂ ਜਾਮਾ।
ਭੇਖ&lt;ref&gt;ਸ਼ਕਲਾਂ&lt;/ref&gt; ਅਨੇਕ ਏਕ ਹੈ ਮਾਲਕ। ਬਹੁ ਰੰਗ ਖਲਕ ਏਕ ਹੀ ਖਾਲਕ।
ਏਕੋ ਸ਼ਮਾਂ ਘਣੇ &lt;ref&gt;ਪਤੰਗੇ।&lt;/ref&gt;ਪਰਵਾਨੇ। ਸਭ ਤੀਰੇਂ ਕੇ ਏਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸੇ ਹਮਾਰੀ। ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਗੁਪਾਲ ਮੁਰਾਰੀ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਮੈਂ ਤਿਸ ਨੂੰ ਕਰਦਾ। ਜੋ ਹੈ ਰਾਮ ਹਰੀ ਹਰਿ ਹਰ ਦਾ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਹੈ ਤਿਸ ਨੂੰ ਮੋਰੀ। ਜੀਵਨ ਮਰਨ ਕੀ ਜਿਸ ਹਥ ਡੋਰੀ
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਕਰ ਰੇ ਮਨ ਮੇਰੇ। ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਨ ਹਾਰ ਹਰ ਤੇਰੇ।
ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਪੁਨ ਤਿਸ ਨੂੰ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਕੇ ਸਮ ਜੰਮਿਆ ਨਹੀਂ ਕੋਈ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;{{rule}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3nvot2aggipfe33mw9lch9y48ul2rpg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਮੰਟੋ ਦੇ ਅਫ਼ਸਾਨੇ - ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ.pdf/118</title>
    <ns>250</ns>
    <id>69401</id>
    <revision>
      <id>215894</id>
      <parentid>208238</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:44:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gill jassu</username>
        <id>619</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਤਸਦੀਕ */</comment>
      <origin>215894</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5399" sha1="cn4dy3d0gq69cc91kw30wk1sc7n8r9x" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;4&quot; user=&quot;Gill jassu&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ਤੇ ਮੈਂ ਅੱਥਰੂਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦਾ ਤਸੱਵਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਅੱਥਰੂ ਅੱਖਾਂ ਦਾ ਮੁੜ੍ਹਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦਾ ਮੱਥਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸੇ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦਾ ਮੱਥਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਸ 'ਤੇ ਮੁੜ੍ਹਕੇ ਦੇ ਕਤਰੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਸੇ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਅੱਥਰੂਆਂ ਨਾਲ਼ ਡਬਡਬਾਈਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹੋਣ।

{{gap}}ਉਹ ਸਫ਼ੈਦ ਸਲਮਾ ਲੱਗੀ ਸਾੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚ ਬਾਲਕੋਨੀ 'ਤੇ ਆਈ ਅਤੇ ਇੰਝ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਵਾਲ਼ਾ ਅਨਾਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾੜ੍ਹੀ ਦੇ ਥਿਰਕਦੇ ਹੋਏ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕੱਪੜੇ 'ਤੇ ਜਗ੍ਹਾ ਜਗ੍ਹਾ ਸਲਮੇ ਦਾ ਕੰਮ ਟਿਮਟਿਮਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਜਿਸਮ 'ਤੇ ਗੁਦਗੁਦੀ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਕਾਇਕ ਪਲਟ ਕੇ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ। ਭਾਵ ਉਹਨੂੰ ਫ਼ੌਰਨ ਹੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਰਾਤ ਦੀ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੋਠੇ 'ਤੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਵੀ ਹੈ।

{{gap}}ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ... ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੋ ਮੋਤੀ ਰੋਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ... ਉਹ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ... ਉਹ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਵੇਖਦੇ ਵੇਖਦੇ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਾਂ, ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਸਦੇ ਸ਼ਬਾਬ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੁੜ੍ਹਕੇ ਦੇ ਕਤਰੇ ਛਲਕੇ ਅਤੇ ਸੰਗੀਨ ਫ਼ਰਸ਼ 'ਤੇ ਫਿਸਲ ਗਏ। ਉਹ ਮੇਰੀਆਂ ਖ਼ਲਲ-ਅੰਦਾਜ਼ ਨਿਗਾਹਾਂ ਦੀ ਤਾਬ ਨਾ ਝੱਲ ਸਕੇ। ਉਹ ਦਰਅਸਲ ਚੁੱਪਚਾਪ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਬਰ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਾਂਗ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਨਰਮ-ਨਾਜ਼ੁਕ ਪੰਘੂੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਟੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਮੇਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ਼ ਮਚਲ ਗਏ।

{{gap}}ਉਹ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ ਤੇ ਮੈਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਸੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਗਿੱਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕੋਹਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਪਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਝੀਲਾਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਸਨ। ਬੜੀਆਂ ਭੇਤ-ਭਰੀਆਂ, ਬੜੀਆਂ ਫ਼ਿਕਰ-ਖ਼ੇਜ਼, ਪਾਣੀ ਦੀ ਪਤਲੀ ਜਿਹੀ ਤਹਿ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ੈਦੀ ਅਤੇ ਸਿਆਹੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਝਿਲਮਿਲਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੇ ਉੱਪਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਡਰਦੀਆਂ ਹੋਣ।

{{gap}}ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਛੱਡ ਕੇ ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਸੰਬਰ ਦੀ ਠੰਢੀ ਅਤੇ ਗਿੱਲੀ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਫ਼ਿਜ਼ਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੋ ਦੀਵੇ ਜਲ਼ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੂਰੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰੋਂ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵਧਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ... ਦੋ ਅੱਥਰੂ ਬਣੇ, ਘਣੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਫਸੇ ਰਹੇ, ਫਿਰ ਆਹਿਸਤਾ ਆਹਿਸਤਾ ਉਸਦੀਆਂ ਜ਼ਰਦ ਗੱਲ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਢਿਲਕ ਗਏ। ਸੱਜੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅੱਥਰੂ ਬਣਿਆ, ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਿਆ... ਗੱਲ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ 'ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਉਸ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਸਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਕਰੀਬ ਹੋਵੇ, ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਸੁਸਤਾਇਆ ਅਤੇ ਫਿਸਲ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ਼ ਉਸਦੇ ਲਬਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਕੋਨੇ ਦੇ ਨੇੜਿਓਂ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗੇ ਦੌੜਨ ਵਾਲ਼ਾ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਹੋਠਾਂ ਦੀ ਨਮੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਪਤਲੀ ਜਿਹੀ ਧਾਰ ਬਣ ਕੇ ਫਿਸਲ&lt;noinclude&gt;{{rh||118 / ਮੰਟੋ ਦੇ ਅਫ਼ਸਾਨੇ}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cn4dy3d0gq69cc91kw30wk1sc7n8r9x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਮੰਟੋ ਦੇ ਅਫ਼ਸਾਨੇ - ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ.pdf/119</title>
    <ns>250</ns>
    <id>69402</id>
    <revision>
      <id>215895</id>
      <parentid>208275</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T17:51:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gill jassu</username>
        <id>619</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਤਸਦੀਕ */</comment>
      <origin>215895</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5265" sha1="ba8ygp8jtbluyhmynts5dft11ekl44u" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;4&quot; user=&quot;Gill jassu&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ਗਿਆ।

{{gap}}ਧੋਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ਼ ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਗ਼ੌਰ ਨਾਲ਼ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ?”

{{gap}}ਉਹ ਜਾਣਦੀ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਹ ਪੁੱਛਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਰਿਆਫ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਇਹ ਪੁੱਛ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਕੌਣ ਹੈ। ਮੈਂ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਤੁਸੀਂ ਸ਼ੀਲਾ ਹੋ।”

{{gap}}ਉਸਦੇ ਮੀਟੇ ਹੋਏ ਹੋਠ ਇੱਕ ਹਲਕੀ ਜਿਹੀ ਝਰਨਾਹਟ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਉਹ ਸਿਸਕੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, “ਸ਼ੀਲਾ... ਸ਼ੀਲਾ... ਸ਼ਿ।” ਉਹ ਬਾਲਕੋਨੀ 'ਤੇ ਬੈਠ ਗਈ। ਉਹ ਥੱਕੀ ਹੋਈ ਲੱਗਦੀ ਸੀ ਪਰ ਅਚਾਨਕ ਉਸਨੂੰ ਕੁਝ ਖ਼ਿਆਲ ਆਇਆ ਅਤੇ ਜੋ ਸੁਪਨਾ ਉਹ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਝਟਕ ਕੇ ਉਠ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਘਬਰਾਏ ਲਹਿਜੇ ਵਿੱਚ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, “ਮੈਂ, ਮੈਂ... ਕੀ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ? ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਠੀਕ ਹਾਂ... ਅਤੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਚਲੀ ਆਈ?” ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਬੜੇ ਤਸੱਲੀ ਭਰੇ ਲਹਿਜੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਘਬਰਾਓ ਨਾ ਸ਼ੀਲਾ... ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ... ਅਜਿਹੀ ਗੱਲਾਂ ਨਹੀਂ ਕਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾ ਸੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।”

{{gap}}ਸ਼ੀਲਾ ਨੇ ਇਸ ਅੰਦਾਜ਼ ਨਾਲ਼ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਉਸਦੀ ਕੋਈ ਚੋਰੀ ਫੜ ਲਈ ਹੈ, “ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ? ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ? ਕੋਈ ਗੱਲ ਵੀ ਤਾਂ ਹੋਵੇ!” ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਪਰਸੋਂ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਹੇਠਾਂ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਲਾਲ ਜੀਭ ਕੱਢ ਕੇ ਤੋਤੇ ਨਾਲ਼ ਖੇਡ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਬਿਲੌਰੀ ਉਂਗਲਾਂ ਬੋਤਲਾਂ ਨਾਲ਼ ਟਕਰਾ ਕੇ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਕਿਸਮ ਦੀ ਝਨਕਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਵਕਤ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਨਾ-ਮੁਕੰਮਲ ਔਰਤ ਸੀ, ਤੇ ਅੱਜ ਜਦੋਂਕਿ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਰੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੁਕੰਮਲ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ ਹੋ। 

{{gap}}ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਫ਼ਰਕ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ? ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਚੀਜ਼ ਜੋ ਕੱਲ੍ਹ ਸੀ, ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਅੱਜ ਹੈ ਕੱਲ੍ਹ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ, ਤੇ ਉਹ ਦਾਗ਼, ਜੋ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਗਰਮ ਲੋਹਾ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ 'ਤੇ ਲਗਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਂਝ ਦਾ ਉਂਝ ਰਹੇਗਾ... ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ... ਤੁਹਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਤਾਂ ਹੋਵੇਗੀ ਜੋ ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਤੁਹਾਡੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਜਿਸਦੀ ਮਲਕੀਅਤ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਰਸ਼ਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ.. ਕਾਸ਼ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਤੁਹਾਡਾ ਦਿਲ ਹੁੰਦਾ... ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦਾ ਦਿਲ ਹੁੰਦਾ... ਜੋ ਇੱਕ ਹੀ ਦਾਗ਼ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਔਰਤ ਦੇ ਦਿਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵੀਰਾਨੇ ਸਮਾ ਸਕਦੇ ਹਨ... ਵੀਰਾਨਿਆਂ ਦੀ ਇਹ ਭੀੜ ਬਜਾਏ ਖ਼ੁਦ ਇੱਕ ਆਬਾਦੀ ਹੈ ਤੁਸੀਂ ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹੋ, ਉਹ ਦਿਨ ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ, ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਛੇਤੀ ਵੇਖ ਲਿਆ... ਤੁਸੀਂ ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹੋ।”

{{gap}}ਉਹ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਉਸ ਮੁਰਗੀ ਵਾਂਗ ਹੈਰਤ ਨਾਲ਼ ਦੇਖਣ ਲੱਗੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਂਡਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਟਟੋਲਣ ਲੱਗੀ, “ਖ਼ੁਸ਼ ਕਿਸਮਤ!... ਮੈਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਿਸਮਤ,&lt;noinclude&gt;{{rh||119 / ਮੰਟੋ ਦੇ ਅਫ਼ਸਾਨੇ}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ba8ygp8jtbluyhmynts5dft11ekl44u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਅੰਜਨਾ ਦੇਵੀ - ਰਵਿੰਦਰ ਭੱਠਲ.pdf/55</title>
    <ns>250</ns>
    <id>69842</id>
    <revision>
      <id>215896</id>
      <parentid>215041</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T04:08:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Tamanpreet Kaur</username>
        <id>606</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */</comment>
      <origin>215896</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3522" sha1="540htvs35vbw8q8kvw37wruu08krc30" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Tamanpreet Kaur&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਪੁਛਾਂ ਪੁੱਛਦੀ ਗੋਲੀਆਂ ਬਾਂਦੀਆਂ ਤੋਂ, ਦਸੋਂ ਕੀ ਹੈ ਵਿਚ ਅਸਰਾਰ ਲੋਕੋ!
'ਸ਼ਾਮ' ਅੰਜਨਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਇਕ ਦਾਸੀ, ਅੰਤ ਦੱਸਦੀ ਇਉਂ ਉਚਾਰ ਲੋਕ!&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਵਾਕ ਗੋਲੀ)}}}}
&lt;poem&gt;ਸਚੋ ਸਚ ਮੈਂ ਰਾਣੀ ਜੀ ਆਖਨੀ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਸਮਝ ਮੈਂ ਜਿਸਤ੍ਰਾਂ ਆਇਆ ਜੇ।
ਤੇਰੇ ਪਵਨ ਭਰਤਾਰ ਤੋਂ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ, ਜੋ ਜੋ ਓਸਨੇ ਸੁਖਨ ਅਲਾਇਆ ਜੇ।
ਗੌਤਮ ਰਿਖੀ ਦੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਕੰਤ ਤੇਰੇ, ਛਿਟਾ ਚੰਨ ਦੇ ਮੁਖੜੇ ਪਾਇਆ ਜੇ।
ਤੇਰਾ ਤਖ਼ਤ ਸੁਹਾਗ ਬਰਬਾਦ ਹੋਇਆ, ਹੁਸਨ ਦੌਲਤਾਂ ਤਾਈਂ ਲੁਟਾਇਆ ਜੇ।
ਬਾਰਾਂ ਬਰਸ ਨਾ ਆਵਣਾ ਕੋਲ ਤੇਰੇ, ਮੁਖ ਵਾਕ ਏਹ ਪਵਨ ਅਲਾਇਆ ਜੇ।
ਏਹ ਪਤਾ ਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਲੱਗਾ, ਕਿਉਂ ਓਸਨੇ ਮਤਾ ਪਕਾਇਆ ਜੇ।
ਰਬ ਜਾਣੇਂ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣੋਂ, ਨਵਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਲ ਬਨਾਇਆ ਜੇ
ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ ਜਿਮੀਂ ਅਸਮਾਨ ਅੰਦਰ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸਾਂ ਤੂਫ਼ਾਨ ਉਠਾਇਆ ਜੇ।
ਮਹਾਰਾਣੀ ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਮਹਰਾਜ ਨੂੰ ਜੀ, ਤੁਸਾਂ ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਆਗ ਜਲਾਇਆ ਜੇ।
ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਵਿਚਲੀ ਗੱਲ ਵਾਲਾ, ਖੇਲ ਤੁਸਾਂ ਨੇ ਕੀ ਰਚਾਇਆ ਜੇ।
ਮੰਨੀ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜੀ, ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਨੇ ਬੜਾ ਸਮਝਾਇਆ ਜੇ।
‘ਸ਼ਾਮ’ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਤੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਬੇਕਦਰੇ ਨੇ ਮੂਲ ਨਾ ਪਾਇਆ ਜੇ।&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਅੰਜਨਾ ਨੇ ਅਫਸੋਸ ਕਰਨਾ)}}}}
&lt;poem&gt;ਪਈ ਅੰਜਨਾ ਸੋਂ ਏਹ ਜਦੋਂ ਕੰਨੀਂ ਘਟਾ ਗਮ ਦੀ ਸਿਰ ਤੇ ਛਾ ਗਈ।
ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਅੰਬਰੋਂ ਕੜਕ ਡਿਗੇ, ਤਿਵੇਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਘਬਰਾ ਗਈ।
ਆਇਆ ਜਲਜ਼ਲਾ ਖੜਾ ਔਸਾਨ ਹੋਏ, ਧਰਤ ਵਾਂਗਰਾਂ ਥਰ ਥਰਾ ਗਈ।
ਸੋਹਣੀ ਚੰਨ ਤੋਂ ਰੂਪ ਅਨੂਪ ਵਾਲੀ, ਕਲੀ ਚੰਬੇ ਦੀ ਤੁਰਤ ਕੁਮਲਾ ਗਈ।
ਲਾਲੇ ਜਾਨ ਦੇ ਪੈ ਗਏ ਅੰਜਨਾ ਨੂੰ, ਨਦੀ ਦੁਖਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦ ਰੂੜਾ ਗਈ।
‘ਸ਼ਾਮ' ਮਹਾਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ, ਬੁਰੀ ਘੜੀ ਜੁਦਾਈ ਦੀ ਆ ਗਈ।&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਅੰਜਨਾ ਨੇ ਸਬਰ ਕਰਨਾ)}}}}
&lt;poem&gt;ਭਾਣਾ ਮੰਨ ਕੇ ਪੁਰਖ ਅਕਾਲ ਵਾ, ਦੇਵੇ ਮਨ ਦੇ ਤਾਈਂ ਧਰਵਾਸ ਸਮਝੋ।
ਕਰੇ ਬੇਨਤੀ ਹਰੀ ਜਗਦੀਸ਼ ਅੱਗੇ, ਕਰੋ ਦੁਖਾਂ ਦਾ ਆਣ ਕੇ ਨਾਸ ਸਮਝੋ।
ਪੂਜਾ ਪਤੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਰਨ ਲੱਗੀ, ਰੂਪ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਖਾਸ ਸਮਝੋ।&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;{{rh||ਅੰਜਨਾ ਦੇਵੀ - 55}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>540htvs35vbw8q8kvw37wruu08krc30</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215923</id>
      <parentid>215896</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T11:34:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gurjit Chauhan</username>
        <id>1821</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215923</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3527" sha1="n89ui76us7oftsexw4e92vcevnd2qbx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Gurjit Chauhan&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਪੁਛਾਂ ਪੁੱਛਦੀ ਗੋਲੀਆਂ ਬਾਂਦੀਆਂ ਤੋਂ, ਦਸੋਂ ਕੀ ਹੈ ਵਿਚ ਅਸਰਾਰ ਲੋਕੋ!
'ਸ਼ਾਮ' ਅੰਜਨਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਇਕ ਦਾਸੀ, ਅੰਤ ਦੱਸਦੀ ਇਉਂ ਉਚਾਰ ਲੋਕੋ!&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਵਾਕ ਗੋਲੀ)}}}}
&lt;poem&gt;ਸਚੋ ਸਚ ਮੈਂ ਰਾਣੀ ਜੀ ਆਖਨੀ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਸਮਝ ਮੈਂ ਜਿਸਤ੍ਰਾਂ ਆਇਆ ਜੇ।
ਤੇਰੇ ਪਵਨ ਭਰਤਾਰ ਤੋਂ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ, ਜੋ ਜੋ ਓਸਨੇ ਸੁਖਨ ਅਲਾਇਆ ਜੇ।
ਗੌਤਮ ਰਿਖੀ ਦੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਕੰਤ ਤੇਰੇ, ਛਿਟਾ ਚੰਨ ਦੇ ਮੁਖੜੇ ਪਾਇਆ ਜੇ।
ਤੇਰਾ ਤਖ਼ਤ ਸੁਹਾਗ ਬਰਬਾਦ ਹੋਇਆ, ਹੁਸਨ ਦੌਲਤਾਂ ਤਾਈਂ ਲੁਟਾਇਆ ਜੇ।
ਬਾਰਾਂ ਬਰਸ ਨਾ ਆਵਣਾ ਕੋਲ ਤੇਰੇ, ਮੁਖ ਵਾਕ ਏਹ ਪਵਨ ਅਲਾਇਆ ਜੇ।
ਏਹ ਪਤਾ ਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਲੱਗਾ, ਕਿਉਂ ਓਸਨੇ ਮਤਾ ਪਕਾਇਆ ਜੇ।
ਰਬ ਜਾਣੇਂ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣੋਂ, ਨਵਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਲ ਬਨਾਇਆ ਜੇ।
ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ ਜਿਮੀਂ ਅਸਮਾਨ ਅੰਦਰ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸਾਂ ਤੂਫ਼ਾਨ ਉਠਾਇਆ ਜੇ।
ਮਹਾਰਾਣੀ ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਮਹਰਾਜ ਨੂੰ ਜੀ, ਤੁਸਾਂ ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਆਗ ਜਲਾਇਆ ਜੇ।
ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਵਿਚਲੀ ਗੱਲ ਵਾਲਾ, ਖੇਲ ਤੁਸਾਂ ਨੇ ਕੀ ਰਚਾਇਆ ਜੇ।
ਮੰਨੀ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜੀ, ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਨੇ ਬੜਾ ਸਮਝਾਇਆ ਜੇ।
‘ਸ਼ਾਮ’ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਤੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਬੇਕਦਰੇ ਨੇ ਮੂਲ ਨਾ ਪਾਇਆ ਜੇ।&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਅੰਜਨਾ ਨੇ ਅਫਸੋਸ ਕਰਨਾ)}}}}
&lt;poem&gt;ਪਈ ਅੰਜਨਾ ਸੋਂ ਏਹ ਜਦੋਂ ਕੰਨੀਂ ਘਟਾ ਗਮ ਦੀ ਸਿਰ ਤੇ ਛਾ ਗਈ।
ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਅੰਬਰੋਂ ਕੜਕ ਡਿਗੇ, ਤਿਵੇਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਘਬਰਾ ਗਈ।
ਆਇਆ ਜਲਜ਼ਲਾ ਖੜਾ ਔਸਾਨ ਹੋਏ, ਧਰਤ ਵਾਂਗਰਾਂ ਥਰ ਥਰਾ ਗਈ।
ਸੋਹਣੀ ਚੰਨ ਤੋਂ ਰੂਪ ਅਨੂਪ ਵਾਲੀ, ਕਲੀ ਚੰਬੇ ਦੀ ਤੁਰਤ ਕੁਮਲਾ ਗਈ।
ਲਾਲੇ ਜਾਨ ਦੇ ਪੈ ਗਏ ਅੰਜਨਾ ਨੂੰ, ਨਦੀ ਦੁਖਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦ ਰੁੜਾ ਗਈ।
‘ਸ਼ਾਮ'ਮਹਾਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ, ਬੁਰੀ ਘੜੀ ਜੁਦਾਈ ਦੀ ਆ ਗਈ।&lt;/poem&gt;

{{c|{{larger|(ਅੰਜਨਾ ਨੇ ਸਬਰ ਕਰਨਾ)}}}}
&lt;poem&gt;ਭਾਣਾ ਮੰਨ ਕੇ ਪੁਰਖ ਅਕਾਲ ਵਾ, ਦੇਵੇ ਮਨ ਦੇ ਤਾਈਂ ਧਰਵਾਸ ਸਮਝੋ।
ਕਰੇ ਬੇਨਤੀ ਹਰੀ ਜਗਦੀਸ਼ ਅੱਗੇ, ਕਰੋ ਦੁਖਾਂ ਦਾ ਆਣ ਕੇ ਨਾਸ ਸਮਝੋ।
ਪੂਜਾ ਪਤੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਰਨ ਲੱਗੀ, ਰੂਪ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਖਾਸ ਸਮਝੋ।&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;{{rh||ਅੰਜਨਾ ਦੇਵੀ - 55}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>n89ui76us7oftsexw4e92vcevnd2qbx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਕੁਰਆਨ ਮਜੀਦ – ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ ਮੁਹੰਮਦ ਜਮੀਲ.pdf/42</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71290</id>
    <revision>
      <id>215911</id>
      <parentid>215433</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T10:54:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215911</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3965" sha1="bppbcfx50nvwe0j4gi7s67hnbcfu260" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Amritpal Aman&quot; /&gt;{{c|(42)}}&lt;/noinclude&gt;ਅਤੇ (ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਈਸਾਈ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ
ਯਹੂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਈਸਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ
ਬਹਿਸ਼ਤ (ਸਵਰਗ) ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਝੂਠੇ ਖ਼ਿਆਲ ਹਨ (ਹੇ ਪੈਗ਼ੰਬਰ! ਉਨ੍ਹਾਂ
ਨੂੰ) ਕਹਿ ਦੇਵੋ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚੇ ਹੋ ਤਾਂ ਦਲੀਲ
ਪੇਸ਼ ਕਰੋ।(111) ਹਾਂ, ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਰੱਬ ਅੱਗੇ
ਸੀਸ ਝੁਕਾ ਦੇਵੇ (ਭਾਵ ਈਮਾਨ ਲੈ ਆਵੇ) ਅਤੇ
ਉਹ ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸਦਾ
ਇਨਾਮ ਉਸ ਦੇ ਰੱਬ ਕੋਲ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ
(ਕਿਆਮਤ ਦੇ ਦਿਨ) ਨਾ ਕਿਸੇ ਦਾ ਡਰ ਹੋਵੇਗਾ
ਅਤੇ ਨਾ ਉਹ ਗ਼ਮਗੀਨ(ਦੁਖੀ) ਹੋਣਗੇ। (112)
ਅਤੇ ਯਹੂਦੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਈਸਾਈ (ਸਿੱਧੇ)
ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ
ਯਹੂਦੀ (ਸਿੱਧੇ) ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ
(ਰੱਬੀ) ਕਲਾਮ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹਨਾਂ
ਵਰਗੀ ਹੀ ਗੱਲ ਉਹ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,
ਜਿਹੜੇ
(ਕੁੱਝ) ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ (ਭਾਵ ਮੁਸ਼ਰਿਕ) ਤਾਂ ਜਿਸ
S STA
F
ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲੋਕ ਮੱਤਭੇਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਅੱਲਾਹ ਕਿਆਮਤ ਦੇ ਦਿਨ ਇਸ ਦਾ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ੈਸਲਾ
ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।(113) ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ ਜ਼ਾਲਿਮ ਕੌਣ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਰੱਬ ਦੀਆਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਬ ਦੇ ਨਾਂ
ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਨੂੰ ਰੋਕੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ (ਮਸਜਿਦਾਂ) ਨੂੰ ਵੀਰਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਬਣੇ? ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ
ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦਾ ਕੋਈ ਹੱਕ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਡਰਦੇ ਹੋਏ (ਭਾਵ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ)। ਉਹਨਾਂ ਦੇ
ਲਈ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰੁਸਵਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਆਖ਼ਿਰਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਅਜ਼ਾਬ।(114) ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਸਭ
ਅੱਲਾਹ ਦਾ ਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜਿਹੜੇ ਪਾਸੇ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਮੂੰਹ ਕਰੋ,
114 'ਨਸਾਰਾ' ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਾਲਿਮ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹਜ਼ਰਤ
ਈਸਾ (ਅਲੈ.) ਨਾਲ ਵੈਰ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ। ਰੱਬ ਨੇ ਫ਼ਰਮਾਇਆ ਕਿ,“ਜਦੋਂ ਨਸਾਰਾ ਨੇ
ਗ਼ਲਬਾ ਪਾਇਆ ਤਾਂ ਮਸਜਿਦ ਬੈਤ-ਉਲ-ਮੁਕੱਦਸ ਨੂੰ ਵੀਰਾਨ ਪਾਇਆ, ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਉਜਾੜੀਆਂ,
ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ ਕਰਕੇ ਇਹ ਇਨਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਆਦਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੱਦਾਂ ਕਰਕੇ ਅੱਲਾਹ ਦੀਆਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵੀਰਾਨ
ਕਰਨ। ਫ਼ਰਮਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਾਕਿਮ ਬਣੇ ਰਹਿਣ। ਅੰਤ ਨੂੰ ਉਹ ਸ਼ਾਮ ਦੇਸ਼
ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਆ ਗਿਆ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bppbcfx50nvwe0j4gi7s67hnbcfu260</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/5</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71462</id>
    <revision>
      <id>215857</id>
      <parentid>215819</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:30:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215857</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3597" sha1="3bf9bryngywd7n6vefx8qqeptnneymw" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;2401:4900:BAB8:D3A0:E5A4:5801:5019:C2AD&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।}}

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3bf9bryngywd7n6vefx8qqeptnneymw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215858</id>
      <parentid>215857</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:32:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215858</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3622" sha1="1lyghtyxo6mazvmso5dj1nbdccw20q4" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;2401:4900:BAB8:D3A0:E5A4:5801:5019:C2AD&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center{{center|&lt;poem&gt;|ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।}}

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1lyghtyxo6mazvmso5dj1nbdccw20q4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215859</id>
      <parentid>215858</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:32:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215859</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3608" sha1="3ck27fn1p82890vl0qvbblujhdmgq66" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;2401:4900:BAB8:D3A0:E5A4:5801:5019:C2AD&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;|ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।}}

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3ck27fn1p82890vl0qvbblujhdmgq66</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215860</id>
      <parentid>215859</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:34:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215860</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3614" sha1="fzn623ovluvcozfqeyc93ncpax48tla" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;2401:4900:BAB8:D3A0:E5A4:5801:5019:C2AD&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;}}

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fzn623ovluvcozfqeyc93ncpax48tla</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215861</id>
      <parentid>215860</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:35:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215861</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3580" sha1="2mdlhdd459xiajkpqz4wqqxj10yfsro" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2mdlhdd459xiajkpqz4wqqxj10yfsro</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215862</id>
      <parentid>215861</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:37:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215862</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3594" sha1="6xk44dykrcr88vsam602r5yf0f53nu2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6xk44dykrcr88vsam602r5yf0f53nu2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215863</id>
      <parentid>215862</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:38:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215863</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3607" sha1="fozqxuguaf1ikhj3a4oocbkcwx0ijb5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fozqxuguaf1ikhj3a4oocbkcwx0ijb5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215864</id>
      <parentid>215863</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:41:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215864</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3622" sha1="tkray618enn67hnhcnuqkt8rtfy96aa" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;
{{underline|}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tkray618enn67hnhcnuqkt8rtfy96aa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215865</id>
      <parentid>215864</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:43:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215865</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3667" sha1="6jcbiugke8dfy9eewhiixzx543q32ne" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;

{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}

&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;
___________________________________________________________&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6jcbiugke8dfy9eewhiixzx543q32ne</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215868</id>
      <parentid>215865</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:52:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215868</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3652" sha1="ou2nqwsgx60f7wl3qe3gwnae8zikfd2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;
{{center|1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}}
&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;
___________________________________________________________&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ou2nqwsgx60f7wl3qe3gwnae8zikfd2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215869</id>
      <parentid>215868</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:54:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215869</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3650" sha1="rlx7n5makqvjbqyvvz0y75sbdgrlrpq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;
{{center|1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;
___________________________________________________________&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rlx7n5makqvjbqyvvz0y75sbdgrlrpq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215870</id>
      <parentid>215869</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:56:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215870</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3644" sha1="bcztpf4nh8es25b9petmjyshc96msd6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;
1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ।
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;
___________________________________________________________&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bcztpf4nh8es25b9petmjyshc96msd6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215871</id>
      <parentid>215870</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T13:57:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215871</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3608" sha1="b5j8p9j9z782umxtc38g7abhfg6j2a9" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|3||}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;ਦੁਇ ਕਰ ਜੋੜ ਕਰਾਂ ਅਰਜੋਈ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਣੋ ਸਭ ਕੋਈ।
ਹੈ  &lt;ref&gt;ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਨਜਰ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ।&lt;/ref&gt;ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਪਰਯਾਦ ਦੀ ਬਾਤ ਨਾ ਪਾਵਾਂ।
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਕਰਾਂ ਪਖਵਾਦੀ । ਹੈ ਸਭ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ।&lt;/ref&gt;ਮਖਲੂਕਾਤ ਖੁਦਾ ਦੀ।
ਬ੍ਰਹਮ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਉਤਪਾਤੀ । ਕੈਸੇ ਮਾਨੂੰ ਜਾਤ ਬੇ ਜਾਤੀ।
ਹਮਰੇ ਦੋਸਤ ਸਗਲ ਤਮਾਮੀ । ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਅਰ ਦੀਨ ਇਸਲਾਮੀ।
ਕੀਤੇ ਮਜਬੀ ਖਤਮ ਨਿਬੇੜੇ । ਛੋਡ ਦੀਏ ਦੀਏ ਸਭ ਝਗੜੇ ਝੇੜੇ।
ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਿਹਾ ਨਾ ਕੋਈ । ਪੰਡਤ ਮੁਲਾਂ ਦੋਸਤ ਦੋਈ।
ਹਮ ਨੇ ਦੂਈ ਦਵੈਤ ਗਵਾਈ । ਜਾਹਰ ਬਾਤਨ ਹੋਈ ਸਫਾਈ।
ਮੈਂ ਮਸਕੀਨ ਫਕੀਰ ਨਿਮਾਣਾ । ਕਿਸ ਖੂਬੀ ਪਰ ਕਰਾਂ ਗੁਮਾਨਾ।
ਇਤਨੀ ਖਲਕਤ ਰਾਮ ਬਣਾਈ । ਮੈਂ ਜਿਹਾ ਕੋਈ ਆਜਜ਼ ਨਾਹੀਂ।
ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗਰੰਥ ਬਣਾਵਾਂ । ਖੋਲ ਉਮਰ ਦਾ ਹਾਲ ਸੁਣਾਵਾਂ।
ਕਿਵੇਂ ਜੀਵ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਆਇਆ । ਕੀ ਕੁਛ ਇਸ ਨੇ ਕਰਮ ਕਮਾਯਾ।
ਕਿਉਂ ਕਰ ਇਸਨੂੰ ਉਮਰ ਪਿਆਰੀ। ਵਿਚ ਗਫਲਤਾਂ ਬਿਨ ਭਜਨ ਗੁਜ਼ਾਰੀ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪਿਆਰੇ । ਕਾਨ ਲਗਾਇ ਸੁਨੋ ਅਬ ਸਾਰੇ ।&lt;/poem&gt;
{{center|&lt;poem&gt;1 ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
&lt;poem&gt;ਪਿਆਰਿਆ ਜੰਮਿਆ ਤੂੰ,ਦੇਖ ਮਾਉਂਦੇ &lt;ref&gt; ਮਾਤਾ ਦਾ ਪੇਟ।&lt;/ref&gt;ਸਿਕਸਥੀਂ ਬਾਹਰ ਆਯਾ
ਮਾਨਸ ਜਨਮ ਸਬਬ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਭਾ, ਬੰਦੇ ਸਮਝ ਤੂੰ ਧਾਰ ਅਵਤਾਰ ਆਯਾ
ਨਾਲ ਹੁਕਮ ਕਰਤਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਪਾਇਆ ਵੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰਬਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਪਾਯਾ ਕਦਮ ਜਹਾਨ ਦੇ ਬਾਗ ਅੰਦਰ,ਦੇਖਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਹਿਰ &lt;ref&gt;ਅਜੀਬ।
ਰੰਗ ਦਾ ਬਗੀਚਾ।&lt;/ref&gt;ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਆਯਾ
ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨੌਕਰਾ ਨੌਕਰੀ ਓਇ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਹੋਇਕੇ ਘਰੋਂ ਤਿਆਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਬਾਤ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੇ ਕੌਲ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਕਢ ਮੈਂ ਨਾਮ ਜਪਾਂਗਾ।&lt;/ref&gt;ਇਕਰਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣ ਕੇ ਵੈਰ ਸਹੇੜ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਰਬ ਪਿਆਰ ਆਯਾ
ਮੂਸੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ ਕਰਨ &lt;ref&gt;ਰੱਬ ਦਾ।&lt;/ref&gt;ਹਕ ਦਾ ਘਰੋਂ ਦੀਦਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਸਖਤ ਮਜ਼ਾਜ ਹੋਯਾ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਨਰਮ ਗੁਫਤਾਰ&lt;ref&gt;ਮਿਠੀ ਜਬਾਨ।&lt;/ref&gt; ਆਯਾ
ਏਥੇ ਆਣਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਕਾਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਸੰਸਾਰ ਆਯਾ
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b5j8p9j9z782umxtc38g7abhfg6j2a9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/6</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71463</id>
    <revision>
      <id>215872</id>
      <parentid>215826</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:02:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215872</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3711" sha1="rmm40yzwwc9ykd0vd42x55xetjke37k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|4||}}&lt;/noinclude&gt;ਦਸ ਬੰਦਿਆ ਬੰਦਗੀ ਛਡ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਯਾਦ ਕਰਤਾਰ ਆਯਾ।
ਏਥੇ ਝੂਠ ਦੇ ਕਸਬ ਖਰੀਦ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਚ ਦੀ ਕਾਰ ਆਯਾ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਖ੍ਰੀਦਿਆ ਕੌਡੀਆਂ ਨੂੰ, ਖਟਣ ਵਾਸਤੇ ਲਾਲ ਜਵਾਹਰ ਆਯਾ।
{{center|2 ਦੂਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}}
ਦੂਜਾ ਸਾਲ ਦਿਲਦਾਰ ਪਿਆਰਿਆ ਓਇ, ਸਾਰਾ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਗਵਾਇਆ ਈ।
ਚੁੰਘ ਛਡਿਆ ਮਾਉਂ ਦਾ ਸ਼ੀਰ&lt;ref&gt; ਦੁੱਧ&lt;/ref&gt; ਜਾਨੀ ਵਿਚ ਲਾਡ ਦੇ ਵਕਤ ਵਿਹਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਜੰਮਣੇ ਦਾ, ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਨੇ ਗੋਦ ਖਿਲਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਸ਼ਿਕਮ&lt;ref&gt;ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ&lt;/ref&gt; ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਪੁਠਾ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਲਟਕਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਮਾਉਂ ਦੇ ਪਾਲਣੇ ਦਾ, ਕੈਸਾ ਦੁਖ ਤੇ ਕਸ਼ਟ ਉਠਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਲੋਰੀਆਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਕੈਸਾ ਮਾਉਂ ਨੇ ਲਾਡ ਲਡਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਵਾਲਾ, ਜੀਹਨੇ ਖਟ ਕੇ ਤਾਮ ਖੁਲਾਇਆ ਈ।
ਮਾਉਂ ਬਾਪ ਦੀ ਕਦਰ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕੈਸਾ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਜ਼ੁਲਮ ਕਮਾਇਆ ਈ।
ਵਡਾ ਹੋਇ ਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਜੰਮਿਆ ਜਾਇਆ ਈ।
ਫਿਰ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ ਬੂੰਦ&lt;ref&gt;ਪਿਤਾ ਦੀ ਬਿੱਦ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਲਹੂ&lt;/ref&gt; ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬੁਰਜ&lt;ref&gt;ਇਨਸਾਨ ਦਾ ਬੁੱਤ&lt;/ref&gt; ਬਣਾਇਆ ਈ।
ਬੰਦੇ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਖਰਚ&lt;ref&gt;ਖੁਰਾਕ&lt;/ref&gt; ਪੁਚਾਇਆ ਈ।
ਕਾਰੀਗਰੀ ਕੁਤਾਰ ਦੀ ਦੇਖ ਪਿਆਰੇ, ਫੋਟੋ ਬਿਨਾਂ ਤਸਵੀਰ ਬਣਾਇਆ ਈ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦੇਖੀਂ, ਕੀਹਦਾ ਭੇਜਿਆ ਜਗ ਤੇ ਆਇਆ ਈ।
{{center|&lt;poem&gt;3 ਤੀਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਤੀਜਾ ਸਾਲ ਤੈਂ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਖੋਇਆ,ਬੰਦੇ ਭੋਗ ਲਈ ਉਮਰ ਨਦਾਨ ਦੀ ਏ।
ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੇ ਖੇਲ ਨੂੰ ਖਰਾ ਜਾਣੇਂ, ਚਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਚੌਂਕੜੀ ਹਾਣ ਦੀ ਏ।
ਏਸ ਵੇਲੜੇ ਖੇਲਹੈ ਖਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਦਿਲਮੇਂ ਯਾਦ ਨ ਹਰੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ।
ਭੈਣ ਭਰਾ ਤੇ ਸਾਕ ਚੁਕ ਗਲੇ ਲਾਵਣ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣ ਦੀ ਏ।
ਦਾਨੇ ਕਹਿਣ ਨਾਦਾਨ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੈ ਕੋਈ ਖਬਰ ਨ ਨਫੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਏ।&lt;/br&gt;
ਦਿਨੇ ਖੇਲਣਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਸਿਰਫ ਇਛਿਆ ਪੀਣ ਤੇ ਖਾਨ ਦੀ ਏ।
ਬੰਦੇ ਬਸ ਉਹ ਉਮਰ ਵੀ ਗਈ ਐਵੇਂ, ਹੋਈ ਬੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ।
ਬਾਲ ਉਮ ਹਰ ਇਕ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲੀ, ਫੁਟੀ ਕਲੀ ਜਿਉਂ ਪਤਰੇ ਪਾਨ ਦੀ ਏ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rmm40yzwwc9ykd0vd42x55xetjke37k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215873</id>
      <parentid>215872</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:03:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215873</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3700" sha1="2h7fzsmcpchm9kt8nq6fz1qty2gawzg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Charan Gill&quot; /&gt;{{c|4||}}&lt;/noinclude&gt;{{center|&lt;poem&gt;ਦਸ ਬੰਦਿਆ ਬੰਦਗੀ ਛਡ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਯਾਦ ਕਰਤਾਰ ਆਯਾ।
ਏਥੇ ਝੂਠ ਦੇ ਕਸਬ ਖਰੀਦ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਚ ਦੀ ਕਾਰ ਆਯਾ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਖ੍ਰੀਦਿਆ ਕੌਡੀਆਂ ਨੂੰ, ਖਟਣ ਵਾਸਤੇ ਲਾਲ ਜਵਾਹਰ ਆਯਾ।
2 ਦੂਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਦੂਜਾ ਸਾਲ ਦਿਲਦਾਰ ਪਿਆਰਿਆ ਓਇ, ਸਾਰਾ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਗਵਾਇਆ ਈ।
ਚੁੰਘ ਛਡਿਆ ਮਾਉਂ ਦਾ ਸ਼ੀਰ&lt;ref&gt; ਦੁੱਧ&lt;/ref&gt; ਜਾਨੀ ਵਿਚ ਲਾਡ ਦੇ ਵਕਤ ਵਿਹਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਜੰਮਣੇ ਦਾ, ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਨੇ ਗੋਦ ਖਿਲਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਸ਼ਿਕਮ&lt;ref&gt;ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ&lt;/ref&gt; ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਪੁਠਾ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਲਟਕਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਮਾਉਂ ਦੇ ਪਾਲਣੇ ਦਾ, ਕੈਸਾ ਦੁਖ ਤੇ ਕਸ਼ਟ ਉਠਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਲੋਰੀਆਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਕੈਸਾ ਮਾਉਂ ਨੇ ਲਾਡ ਲਡਾਇਆ ਈ।
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਵਾਲਾ, ਜੀਹਨੇ ਖਟ ਕੇ ਤਾਮ ਖੁਲਾਇਆ ਈ।
ਮਾਉਂ ਬਾਪ ਦੀ ਕਦਰ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕੈਸਾ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਜ਼ੁਲਮ ਕਮਾਇਆ ਈ।
ਵਡਾ ਹੋਇ ਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਜੰਮਿਆ ਜਾਇਆ ਈ।
ਫਿਰ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ ਬੂੰਦ&lt;ref&gt;ਪਿਤਾ ਦੀ ਬਿੱਦ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਲਹੂ&lt;/ref&gt; ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬੁਰਜ&lt;ref&gt;ਇਨਸਾਨ ਦਾ ਬੁੱਤ&lt;/ref&gt; ਬਣਾਇਆ ਈ।
ਬੰਦੇ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ ਖਰਚ&lt;ref&gt;ਖੁਰਾਕ&lt;/ref&gt; ਪੁਚਾਇਆ ਈ।
ਕਾਰੀਗਰੀ ਕੁਤਾਰ ਦੀ ਦੇਖ ਪਿਆਰੇ, ਫੋਟੋ ਬਿਨਾਂ ਤਸਵੀਰ ਬਣਾਇਆ ਈ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦੇਖੀਂ, ਕੀਹਦਾ ਭੇਜਿਆ ਜਗ ਤੇ ਆਇਆ ਈ।
3 ਤੀਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਤੀਜਾ ਸਾਲ ਤੈਂ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਖੋਇਆ,ਬੰਦੇ ਭੋਗ ਲਈ ਉਮਰ ਨਦਾਨ ਦੀ ਏ।
ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੇ ਖੇਲ ਨੂੰ ਖਰਾ ਜਾਣੇਂ, ਚਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਚੌਂਕੜੀ ਹਾਣ ਦੀ ਏ।
ਏਸ ਵੇਲੜੇ ਖੇਲਹੈ ਖਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਦਿਲਮੇਂ ਯਾਦ ਨ ਹਰੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ।
ਭੈਣ ਭਰਾ ਤੇ ਸਾਕ ਚੁਕ ਗਲੇ ਲਾਵਣ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣ ਦੀ ਏ।
ਦਾਨੇ ਕਹਿਣ ਨਾਦਾਨ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੈ ਕੋਈ ਖਬਰ ਨ ਨਫੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਏ।&lt;/br&gt;
ਦਿਨੇ ਖੇਲਣਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਸਿਰਫ ਇਛਿਆ ਪੀਣ ਤੇ ਖਾਨ ਦੀ ਏ।
ਬੰਦੇ ਬਸ ਉਹ ਉਮਰ ਵੀ ਗਈ ਐਵੇਂ, ਹੋਈ ਬੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ।
ਬਾਲ ਉਮ ਹਰ ਇਕ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲੀ, ਫੁਟੀ ਕਲੀ ਜਿਉਂ ਪਤਰੇ ਪਾਨ ਦੀ ਏ।&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2h7fzsmcpchm9kt8nq6fz1qty2gawzg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215874</id>
      <parentid>215873</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:12:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215874</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3664" sha1="g0yap5z39bp1cpj0c1ev6tgwr6dqhzd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|4||}}&lt;/noinclude&gt;ਦਸ ਬੰਦਿਆ ਬੰਦਗੀ ਛਡ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਯਾਦ ਕਰਤਾਰ ਆਯਾ
ਏਥੇ ਝੂਠ ਦੇ ਕਸਬ ਖਰੀਦ ਬੈਠੋਂ, ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਚ ਦੀ ਕਾਰ ਆਯਾ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਖ੍ਰੀਦਿਆ ਕੌਡੀਆਂ ਨੂੰ, ਖਟਣ ਵਾਸਤੇ ਲਾਲ ਜਵਾਹਰ ਆਯਾ
{{center|&lt;poem&gt;2 ਦੂਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਦੂਜਾ ਸਾਲ ਦਿਲਦਾਰ ਪਿਆਰਿਆ ਓਇ, ਸਾਰਾ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਗਵਾਇਆ ਈ
ਚੁੰਘ ਛਡਿਆ ਮਾਉਂ ਦਾ ਸ਼ੀਰ&lt;ref&gt; ਦੁੱਧ।&lt;/ref&gt; ਜਾਨੀ ਵਿਚ ਲਾਡ ਦੇ ਵਕਤ ਵਿਹਾਇਆ ਈ
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਜੰਮਣੇ ਦਾ, ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਨੇ ਗੋਦ ਖਿਲਾਇਆ ਈ
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ &lt;ref&gt;ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ।&lt;/ref&gt;ਸ਼ਿਕਮਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਪੁਠਾ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਲਟਕਾਇਆ ਈ
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਮਾਉਂ ਦੇ ਪਾਲਣੇ ਦਾ, ਕੈਸਾ ਦੁਖ ਤੇ ਕਸ਼ਟ ਉਠਾਇਆ ਈ
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਲੋਰੀਆਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਕੈਸਾ ਮਾਉਂ ਨੇ ਲਾਡ ਲਡਾਇਆ ਈ
ਵੇਲਾ ਯਾਦ ਕਰ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਵਾਲਾ, ਜੀਹਨੇ ਖਟ ਕੇ ਤਾਮ ਖੁਲਾਇਆ ਈ
ਮਾਉਂ ਬਾਪ ਦੀ ਕਦਰ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤੀ, ਕੈਸਾ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਜ਼ੁਲਮ ਕਮਾਇਆ ਈ
ਵਡਾ ਹੋਇ ਕੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਬੈਠੋਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਜੰਮਿਆ ਜਾਇਆ ਈ
ਫਿਰ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪਿਤਾ ਦੀ ਬਿੱਦ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਲਹੂ।&lt;/ref&gt;ਬੂੰਦ ਪਾਣੀ ਤੋਂ &lt;ref&gt;ਇਨਸਾਨ ਦਾ ਬੁੱਤ&lt;/ref&gt;ਬੁਰਜ ਬਣਾਇਆ ਈ
ਬੰਦੇ ਯਾਦ ਕਰ ਓਸ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵਿਚ ਪੇਟ ਦੇ &lt;ref&gt;ਖੁਰਾਕ।&lt;/ref&gt;ਖਰਚ ਪੁਚਾਇਆ ਈ
ਕਾਰੀਗਰੀ ਕੁਤਾਰ ਦੀ ਦੇਖ ਪਿਆਰੇ, ਫੋਟੋ ਬਿਨਾਂ ਤਸਵੀਰ ਬਣਾਇਆ ਈ।
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦੇਖੀਂ, ਕੀਹਦਾ ਭੇਜਿਆ ਜਗ ਤੇ ਆਇਆ ਈ
{{center|&lt;poem&gt;3 ਤੀਸਰੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਤੀਜਾ ਸਾਲ ਤੈਂ ਬਚਪਨੇ ਵਿਚ ਖੋਇਆ,ਬੰਦੇ ਭੋਗ ਲਈ ਉਮਰ ਨਦਾਨ ਦੀ ਏ
ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੇ ਖੇਲ ਨੂੰ ਖਰਾ ਜਾਣੇਂ, ਚਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਚੌਂਕੜੀ ਹਾਣ ਦੀ ਏ
ਏਸ ਵੇਲੜੇ ਖੇਲਹੈ ਖਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਦਿਲਮੇਂ ਯਾਦ ਨ ਹਰੀ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ
ਭੈਣ ਭਰਾ ਤੇ ਸਾਕ ਚੁਕ ਗਲੇ ਲਾਵਣ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣ ਦੀ ਏ
ਦਾਨੇ ਕਹਿਣ ਨਾਦਾਨ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੈ ਕੋਈ ਖਬਰ ਨ ਨਫੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਏ
ਦਿਨੇ ਖੇਲਣਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਸਿਰਫ ਇਛਿਆ ਪੀਣ ਤੇ ਖਾਨ ਦੀ ਏ।
ਬੰਦੇ ਬਸ ਉਹ ਉਮਰ ਵੀ ਗਈ ਐਵੇਂ, ਹੋਈ ਬੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਏ
ਬਾਲ ਉਮ ਹਰ ਇਕ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲੀ, ਫੁਟੀ ਕਲੀ ਜਿਉਂ ਪਤਰੇ ਪਾਨ ਦੀ ਏ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>g0yap5z39bp1cpj0c1ev6tgwr6dqhzd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/7</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71464</id>
    <revision>
      <id>215875</id>
      <parentid>215824</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:20:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215875</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3662" sha1="do35b4nrob3bg130dixxco2iljki2l0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|5||}}&lt;/noinclude&gt;ਹਸਦੀ ਖੇਲਦੀ ਬੋਲਦੀ ਚੋਲ੍ਹ ਕਰਦੀ, ਘੜੀ ਮੂਰਤੀ ਅਜਬ ਤਰਖਾਣ ਦੀ ਏ
ਕੀਤਾ ਰਬ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ।&lt;/ref&gt;ਰੰਗ ਰੋਗਨ, ਕੀਤੀ ਜਿਸਤਰਾਂ ਜਿਲਦ ਕੁਰਾਣ ਦੀ ਏ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਪਿਆਰੀ ਹੈ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤ ਬੰਸਰੀ ਵਾਲੜੇ ਕਾਨੂ ਦੀ ਏ
{{center|&lt;poem&gt;4 ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੀ ਚੰਚਲ ਗੁਜ਼ਰ ਗਈ ਚੰਚਲਤਾਈ ਕਰਦਿਆਂ
ਕੰਮ ਹਸਣਾ ਖੇਡਣਾ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਖਾਇ ਛਡਿਆ ਚਾਵਲਾਂ ਜ਼ਰਦਿਆਂ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਆਪ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ,ਸਮਝ ਆਪਣੇ ਆਪਦੇ ਘਰਦਿਆਂ
ਹੁੰਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੇ,ਅਖੀਂ ਆਪਣੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਮਰਦਿਆਂ
ਦਿਲਾ ਦਸ ਕੀ ਨਾਲ ਲੈ ਗਏ ਜਾਂਦੇ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਖਟ ਕੇ ਧਰਦਿਆਂ
ਆਪ ਨਹੀਂ ਤੈਂ ਅਜੇ ਨਸੀਹਤ ਪਕੜੀ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਭਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਨਹੀਂ ਖਬਰ ਕਿ ਰਬ ਸਰਕਾਰ ਸਚੀ, ਕਿਥੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਭੇਜਿਆ ਬਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਲਗੇ ਪੰਦਰਾਂ ਮਿੰਟ ਨ ਗਾਫਲਾ ਓਇ,ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪਤਾਸਿਆਂ ਖਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸੀ ਬਾਗ ਦੇ ਹਰਨ ਹੀਰੇ, ਗੋਲੀ ਪਈ ਅੰਗੂਰੀਆਂ ਚਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;5 ਪੰਜਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਸਾਲ ਪੰਜਵਾਂ ਪੁਰਖ ਪਛਾਣ ਬਾਝੋਂ,ਸਾਰਾ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਉਮਰ ਨਿਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੇਵਣਹਾਰ ਕਰਤਾਰ ਨਾ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਮਖਣਾਂ ਖਾਣੀਏ ਨੀ
ਪੀਆ ਪਤੀ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰੋਂ ਭੁਲ ਗਈ ਏਂ, ਕੀਤਾ ਬੁਰਾ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਜਾਣੀਏ ਨੀ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਕਦੀ ਨਾ ਸਾਫ ਸਫਾ ਹੋਈ, ਉਮਰ ਮੇਰੀਏ ਉਲਝੀਏ ਤਾਣੀਏ ਨੀ
ਪਿਛੇ ਗਈ ਨੂੰ ਕਮਲੀਏ ਪਕੜ ਤੋਬਾ,ਅਜੇ ਸਮਝ ਲੈ ਬਾਤ ਸਿਆਣੀਏ ਨੀ
ਚਿਤ ਵਿਚ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੀਏ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਛਡ ਜਾਵਣੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਰਾਧਕਾਂ ਰਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਜਿੰਦੇ ਮੈਨੂੰ ਕਸਮ ਤੇਰੀ, ਛਡ ਗਏ ਬਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਬਾਣੀਏ ਨੀ
{{center|&lt;poem&gt;6 ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਛੀਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ਰਮਿੰਦਿਆ ਗਾਫਲਾ ਓਏ, ਸਾਰੇ ਖੇਲ ਖਲੈਂਦਿਆਂ ਖੋਇਆ ਈ
ਦਿਨੇ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਦੌੜਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਤੀਂ ਪੈਰ ਪਸਾਰ ਕੇ ਸੋਇਆ ਈ
ਕੀਤਾ ਪਲਕ ਨਾ ਯਾਦ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਪਿਆਰ ਨੇ ਮੋਹਿਆ ਈ
ਨਾਮੇ&lt;ref&gt;ਭਗਤ ਨਾਮ ਦੇਵ ਜੀ&lt;/ref&gt; ਵਾਂਗਰਾਂ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ ਧਾਗਾ ਵਿਚ ਨਾ ਕਦੀ ਪਰੋਇਆ ਈ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>do35b4nrob3bg130dixxco2iljki2l0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215876</id>
      <parentid>215875</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:21:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215876</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3665" sha1="2mu4x9hguzd3ywsuzj8qnkbttssx3o0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|5||}}&lt;/noinclude&gt;ਹਸਦੀ ਖੇਲਦੀ ਬੋਲਦੀ ਚੋਲ੍ਹ ਕਰਦੀ, ਘੜੀ ਮੂਰਤੀ ਅਜਬ ਤਰਖਾਣ ਦੀ ਏ
ਕੀਤਾ ਰਬ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ।&lt;/ref&gt;ਰੰਗ ਰੋਗਨ, ਕੀਤੀ ਜਿਸਤਰਾਂ ਜਿਲਦ ਕੁਰਾਣ ਦੀ ਏ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਪਿਆਰੀ ਹੈ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤ ਬੰਸਰੀ ਵਾਲੜੇ ਕਾਨੂ ਦੀ ਏ
{{center|&lt;poem&gt;4 ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੀ ਚੰਚਲ ਗੁਜ਼ਰ ਗਈ ਚੰਚਲਤਾਈ ਕਰਦਿਆਂ
ਕੰਮ ਹਸਣਾ ਖੇਡਣਾ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਖਾਇ ਛਡਿਆ ਚਾਵਲਾਂ ਜ਼ਰਦਿਆਂ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਆਪ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ,ਸਮਝ ਆਪਣੇ ਆਪਦੇ ਘਰਦਿਆਂ
ਹੁੰਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੇ,ਅਖੀਂ ਆਪਣੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਮਰਦਿਆਂ
ਦਿਲਾ ਦਸ ਕੀ ਨਾਲ ਲੈ ਗਏ ਜਾਂਦੇ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਖਟ ਕੇ ਧਰਦਿਆਂ
ਆਪ ਨਹੀਂ ਤੈਂ ਅਜੇ ਨਸੀਹਤ ਪਕੜੀ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਭਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਨਹੀਂ ਖਬਰ ਕਿ ਰਬ ਸਰਕਾਰ ਸਚੀ, ਕਿਥੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਭੇਜਿਆ ਬਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਲਗੇ ਪੰਦਰਾਂ ਮਿੰਟ ਨ ਗਾਫਲਾ ਓਇ,ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪਤਾਸਿਆਂ ਖਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸੀ ਬਾਗ ਦੇ ਹਰਨ ਹੀਰੇ, ਗੋਲੀ ਪਈ ਅੰਗੂਰੀਆਂ ਚਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;5 ਪੰਜਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਸਾਲ ਪੰਜਵਾਂ ਪੁਰਖ ਪਛਾਣ ਬਾਝੋਂ,ਸਾਰਾ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਉਮਰ ਨਿਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੇਵਣਹਾਰ ਕਰਤਾਰ ਨਾ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਮਖਣਾਂ ਖਾਣੀਏ ਨੀ
ਪੀਆ ਪਤੀ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰੋਂ ਭੁਲ ਗਈ ਏਂ, ਕੀਤਾ ਬੁਰਾ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਜਾਣੀਏ ਨੀ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਕਦੀ ਨਾ ਸਾਫ ਸਫਾ ਹੋਈ, ਉਮਰ ਮੇਰੀਏ ਉਲਝੀਏ ਤਾਣੀਏ ਨੀ
ਪਿਛੇ ਗਈ ਨੂੰ ਕਮਲੀਏ ਪਕੜ ਤੋਬਾ,ਅਜੇ ਸਮਝ ਲੈ ਬਾਤ ਸਿਆਣੀਏ ਨੀ
ਚਿਤ ਵਿਚ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੀਏ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਛਡ ਜਾਵਣੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਰਾਧਕਾਂ ਰਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਜਿੰਦੇ ਮੈਨੂੰ ਕਸਮ ਤੇਰੀ, ਛਡ ਗਏ ਬਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਬਾਣੀਏ ਨੀ
{{center|&lt;poem&gt;6 ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਛੀਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ਰਮਿੰਦਿਆ ਗਾਫਲਾ ਓਏ, ਸਾਰੇ ਖੇਲ ਖਲੈਂਦਿਆਂ ਖੋਇਆ ਈ
ਦਿਨੇ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਦੌੜਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਤੀਂ ਪੈਰ ਪਸਾਰ ਕੇ ਸੋਇਆ ਈ
ਕੀਤਾ ਪਲਕ ਨਾ ਯਾਦ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਪਿਆਰ ਨੇ ਮੋਹਿਆ ਈ
ਨਾਮੇ&lt;ref&gt;ਭਗਤ ਨਾਮ ਦੇਵ ਜੀ।&lt;/ref&gt; ਵਾਂਗਰਾਂ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ ਧਾਗਾ ਵਿਚ ਨਾ ਕਦੀ ਪਰੋਇਆ ਈ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2mu4x9hguzd3ywsuzj8qnkbttssx3o0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215899</id>
      <parentid>215876</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:06:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215899</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3695" sha1="gr44isbe16q046olhnqxpw64t7i3k7e" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|5||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਹਸਦੀ ਖੇਲਦੀ ਬੋਲਦੀ ਚੋਲ੍ਹ ਕਰਦੀ, ਘੜੀ ਮੂਰਤੀ ਅਜਬ ਤਰਖਾਣ ਦੀ ਏ
ਕੀਤਾ ਰਬ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ।&lt;/ref&gt;ਰੰਗ ਰੋਗਨ, ਕੀਤੀ ਜਿਸਤਰਾਂ ਜਿਲਦ ਕੁਰਾਣ ਦੀ ਏ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਪਿਆਰੀ ਹੈ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤ ਬੰਸਰੀ ਵਾਲੜੇ ਕਾਨੂ ਦੀ ਏ
{{center|&lt;poem&gt;4 ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੀ ਚੰਚਲ ਗੁਜ਼ਰ ਗਈ ਚੰਚਲਤਾਈ ਕਰਦਿਆਂ
ਕੰਮ ਹਸਣਾ ਖੇਡਣਾ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਖਾਇ ਛਡਿਆ ਚਾਵਲਾਂ ਜ਼ਰਦਿਆਂ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਆਪ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ,ਸਮਝ ਆਪਣੇ ਆਪਦੇ ਘਰਦਿਆਂ
ਹੁੰਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੇ,ਅਖੀਂ ਆਪਣੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਮਰਦਿਆਂ
ਦਿਲਾ ਦਸ ਕੀ ਨਾਲ ਲੈ ਗਏ ਜਾਂਦੇ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਖਟ ਕੇ ਧਰਦਿਆਂ
ਆਪ ਨਹੀਂ ਤੈਂ ਅਜੇ ਨਸੀਹਤ ਪਕੜੀ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਭਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਨਹੀਂ ਖਬਰ ਕਿ ਰਬ ਸਰਕਾਰ ਸਚੀ, ਕਿਥੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਭੇਜਿਆ ਬਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਲਗੇ ਪੰਦਰਾਂ ਮਿੰਟ ਨ ਗਾਫਲਾ ਓਇ,ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪਤਾਸਿਆਂ ਖਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸੀ ਬਾਗ ਦੇ ਹਰਨ ਹੀਰੇ, ਗੋਲੀ ਪਈ ਅੰਗੂਰੀਆਂ ਚਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;5 ਪੰਜਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਸਾਲ ਪੰਜਵਾਂ ਪੁਰਖ ਪਛਾਣ ਬਾਝੋਂ,ਸਾਰਾ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਉਮਰ ਨਿਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੇਵਣਹਾਰ ਕਰਤਾਰ ਨਾ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਮਖਣਾਂ ਖਾਣੀਏ ਨੀ
ਪੀਆ ਪਤੀ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰੋਂ ਭੁਲ ਗਈ ਏਂ, ਕੀਤਾ ਬੁਰਾ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਜਾਣੀਏ ਨੀ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਕਦੀ ਨਾ ਸਾਫ ਸਫਾ ਹੋਈ, ਉਮਰ ਮੇਰੀਏ ਉਲਝੀਏ ਤਾਣੀਏ ਨੀ
ਪਿਛੇ ਗਈ ਨੂੰ ਕਮਲੀਏ ਪਕੜ ਤੋਬਾ,ਅਜੇ ਸਮਝ ਲੈ ਬਾਤ ਸਿਆਣੀਏ ਨੀ
ਚਿਤ ਵਿਚ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੀਏ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਛਡ ਜਾਵਣੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਰਾਧਕਾਂ ਰਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਜਿੰਦੇ ਮੈਨੂੰ ਕਸਮ ਤੇਰੀ, ਛਡ ਗਏ ਬਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਬਾਣੀਏ ਨੀ
{{center|&lt;poem&gt;6 ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਛੀਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ਰਮਿੰਦਿਆ ਗਾਫਲਾ ਓਏ, ਸਾਰੇ ਖੇਲ ਖਲੈਂਦਿਆਂ ਖੋਇਆ ਈ
ਦਿਨੇ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਦੌੜਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਤੀਂ ਪੈਰ ਪਸਾਰ ਕੇ ਸੋਇਆ ਈ
ਕੀਤਾ ਪਲਕ ਨਾ ਯਾਦ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਪਿਆਰ ਨੇ ਮੋਹਿਆ ਈ
ਨਾਮੇ&lt;ref&gt;ਭਗਤ ਨਾਮ ਦੇਵ ਜੀ।&lt;/ref&gt; ਵਾਂਗਰਾਂ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ ਧਾਗਾ ਵਿਚ ਨਾ ਕਦੀ ਪਰੋਇਆ ਈ&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gr44isbe16q046olhnqxpw64t7i3k7e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215900</id>
      <parentid>215899</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:07:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215900</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3665" sha1="2mu4x9hguzd3ywsuzj8qnkbttssx3o0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|5||}}&lt;/noinclude&gt;ਹਸਦੀ ਖੇਲਦੀ ਬੋਲਦੀ ਚੋਲ੍ਹ ਕਰਦੀ, ਘੜੀ ਮੂਰਤੀ ਅਜਬ ਤਰਖਾਣ ਦੀ ਏ
ਕੀਤਾ ਰਬ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ।&lt;/ref&gt;ਰੰਗ ਰੋਗਨ, ਕੀਤੀ ਜਿਸਤਰਾਂ ਜਿਲਦ ਕੁਰਾਣ ਦੀ ਏ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਪਿਆਰੀ ਹੈ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤ ਬੰਸਰੀ ਵਾਲੜੇ ਕਾਨੂ ਦੀ ਏ
{{center|&lt;poem&gt;4 ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੀ ਚੰਚਲ ਗੁਜ਼ਰ ਗਈ ਚੰਚਲਤਾਈ ਕਰਦਿਆਂ
ਕੰਮ ਹਸਣਾ ਖੇਡਣਾ ਸੋਵਣਾ ਏਂ, ਖਾਇ ਛਡਿਆ ਚਾਵਲਾਂ ਜ਼ਰਦਿਆਂ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਆਪ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ,ਸਮਝ ਆਪਣੇ ਆਪਦੇ ਘਰਦਿਆਂ
ਹੁੰਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੇ,ਅਖੀਂ ਆਪਣੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਮਰਦਿਆਂ
ਦਿਲਾ ਦਸ ਕੀ ਨਾਲ ਲੈ ਗਏ ਜਾਂਦੇ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਖਟ ਕੇ ਧਰਦਿਆਂ
ਆਪ ਨਹੀਂ ਤੈਂ ਅਜੇ ਨਸੀਹਤ ਪਕੜੀ ਅਖੀਂ ਦੇਖ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਭਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਨਹੀਂ ਖਬਰ ਕਿ ਰਬ ਸਰਕਾਰ ਸਚੀ, ਕਿਥੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਭੇਜਿਆ ਬਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਲਗੇ ਪੰਦਰਾਂ ਮਿੰਟ ਨ ਗਾਫਲਾ ਓਇ,ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪਤਾਸਿਆਂ ਖਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸੀ ਬਾਗ ਦੇ ਹਰਨ ਹੀਰੇ, ਗੋਲੀ ਪਈ ਅੰਗੂਰੀਆਂ ਚਰਦਿਆਂ ਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;5 ਪੰਜਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਸਾਲ ਪੰਜਵਾਂ ਪੁਰਖ ਪਛਾਣ ਬਾਝੋਂ,ਸਾਰਾ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਉਮਰ ਨਿਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੇਵਣਹਾਰ ਕਰਤਾਰ ਨਾ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਮਖਣਾਂ ਖਾਣੀਏ ਨੀ
ਪੀਆ ਪਤੀ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰੋਂ ਭੁਲ ਗਈ ਏਂ, ਕੀਤਾ ਬੁਰਾ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਜਾਣੀਏ ਨੀ
ਤੂੰ ਤਾਂ ਕਦੀ ਨਾ ਸਾਫ ਸਫਾ ਹੋਈ, ਉਮਰ ਮੇਰੀਏ ਉਲਝੀਏ ਤਾਣੀਏ ਨੀ
ਪਿਛੇ ਗਈ ਨੂੰ ਕਮਲੀਏ ਪਕੜ ਤੋਬਾ,ਅਜੇ ਸਮਝ ਲੈ ਬਾਤ ਸਿਆਣੀਏ ਨੀ
ਚਿਤ ਵਿਚ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੀਏ, ਮੌਜਾਂ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਮਾਣੀਏ ਨੀ
ਛਡ ਜਾਵਣੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਜਿੰਦ ਕਮਲੀਏ ਰਾਧਕਾਂ ਰਾਣੀਏ ਨੀ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਜਿੰਦੇ ਮੈਨੂੰ ਕਸਮ ਤੇਰੀ, ਛਡ ਗਏ ਬਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਬਾਣੀਏ ਨੀ
{{center|&lt;poem&gt;6 ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਛੀਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ਰਮਿੰਦਿਆ ਗਾਫਲਾ ਓਏ, ਸਾਰੇ ਖੇਲ ਖਲੈਂਦਿਆਂ ਖੋਇਆ ਈ
ਦਿਨੇ ਬਕਰੇ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਦੌੜਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਤੀਂ ਪੈਰ ਪਸਾਰ ਕੇ ਸੋਇਆ ਈ
ਕੀਤਾ ਪਲਕ ਨਾ ਯਾਦ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਪਿਆਰ ਨੇ ਮੋਹਿਆ ਈ
ਨਾਮੇ&lt;ref&gt;ਭਗਤ ਨਾਮ ਦੇਵ ਜੀ।&lt;/ref&gt; ਵਾਂਗਰਾਂ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ ਧਾਗਾ ਵਿਚ ਨਾ ਕਦੀ ਪਰੋਇਆ ਈ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2mu4x9hguzd3ywsuzj8qnkbttssx3o0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/8</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71465</id>
    <revision>
      <id>215877</id>
      <parentid>215825</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:24:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215877</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3814" sha1="57txm2d4dpjidvao6uzgk6syaz238u2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|6||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਸ਼ਾਦੀ ਗਮੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ, ਕਦੀ ਹਸਿਆ ਤੇ ਕਦੀ ਰੋਇਆ ਈ
ਚਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਮੰਡਲੀ ਹਾਣੀਆਂ ਦੀ, ਨਹੀਂ ਦਾਨਿਆਂ&lt;ref&gt;ਸਿਆਣਿਆਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਾਂਗ। &lt;/ref&gt; ਪਾਸ ਖਲੋਇਆ
ਬਦਾਂ&lt;ref&gt;ਭੈੜੇ ਬੰਦੇ।&lt;/ref&gt; ਨਾਲ ਬਦਫੈਲੀਆਂ ਸਿਖਲਈਆਂ, ਸੋਬਤ ਨੇਕ ਨਜ਼ਦੀਕ ਨ ਛੋਹਿਆ ਈ
ਲਗਾ ਚੰਮ ਨੂੰ ਚੂਪਦਾ ਰਿਹਾ ਮੈਲਾ, ਕਈ ਦੁਧ ਨਾਂ ਚਿਚੜਾ ਚੋਇਆ ਈ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਇਹ ਜਗਤ ਹੈ ਜੇਲ੍ਹਖਾਨਾ, ਕੈਦੀ ਪੁਰਸ਼ ਤਕਦੀਰ ਦਾ ਹੋਇਆ ਈ
{{center|7 ਸਤਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}}
ਸਾਲ ਸਤਵਾਂ ਸੁਤਿਆਂ ਗੁਜ਼ਰ ਗਿਆ, ਆਈ ਕਿਤੇ ਨਾ ਸੁਤਿਆਂ ਜਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਨਾ ਤੂੰ ਰਬ ਰਹੀਮ ਦੀ ਕਦਰ ਪਾਈ, ਜਿਸ ਦਿਤੇ ਦੋ ਚਸ਼ਮ&lt;ref&gt;ਅੱਖਾਂ।&lt;/ref&gt; ਚਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਸੈਰ ਕਰਨ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ, ਮਾਲੀ ਭੇਜਿਆ ਆਪਣੇ ਬਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਦਿਤੀ ਜੀਭ ਹੈ ਮਿਠੜਾ ਬੋਲਣੇ ਨੂੰ ਕੰਨ ਸੁਨਣ ਲਈ ਗਯਾਨ ਵੈਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਸੂਰਤ ਆਪਣੀ ਦੇਖ ਲੈ ਵਿਚ ਸ਼ੀਸ਼ੇ, ਲਾਏ ਰਬ ਕਰੀਮ ਨੇ ਭਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਗੁਟ ਕੀਤਾ, ਰਾਤਾਂ ਗੁਜ਼ਰੀਆਂ ਪੋਹ ਤੇ ਮਾਘ ਤੈਨੂੰ
ਕੁਲ ਜਨਾਂ ਤੇ ਅਫਸਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦਿਤਾ ਰਬ ਨੇ ਅਕਲ ਦਿਮਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਲੈਂਦੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਦੇਖ ਮੁਸਾਫਰਾਂ ਨੂੰ ਆਇਆ ਕਦੀ ਨਾ ਦਿਲ ਵੈਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਚਿਕਨ ਦਾ ਬਾਨ ਚਿਟਾ, ਲਗ ਜਾਵਣਾ ਵੇਖ ਲਈਂ ਦਾਗ ਤੈਨੂੰ
{{center|8 ਅਠਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}}
ਉਮਰ ਅਠਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਅਕਲਮੰਦਾ, ਗੁਜ਼ਰ ਗਈਏ ਸਮਝ ਵਿਹਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣੀਤਲਵਾਰ ਮਿਆਨ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ,ਫਿਰਦਾ ਜੰਗਲੀ ਸ਼ੁਤਰ ਮੁਹਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਸੁੰਞਾ ਰਾਜ ਜਿਉਂ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਇਸਤ੍ਰੀ ਜਾਨ ਭਤਾਰ&lt;ref&gt;ਪਤੀ।&lt;/ref&gt; ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣਾ ਚੰਦ ਪ੍ਰਵਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਬੁਲਬੁਲ ਦੁਖੀ ਜਿਵੇਂ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ ਜਿਵੇਂ ਬਾਣੀਆਂ ਵਣਜ ਵਪਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣਾ ਭਗਤ ਕਰਤਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ,ਹਾਂਡੀ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੂਸਣ ਸਾਰ ਬਾਝੋਂ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>57txm2d4dpjidvao6uzgk6syaz238u2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215878</id>
      <parentid>215877</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T14:25:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215878</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3814" sha1="ccsco79gn2g0hs1yw64ngts4k5zolu0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|6||}}&lt;/noinclude&gt;{{Block center|&lt;poem&gt;ਸ਼ਾਦੀ ਗਮੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ, ਕਦੀ ਹਸਿਆ ਤੇ ਕਦੀ ਰੋਇਆ ਈ
ਚਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਮੰਡਲੀ ਹਾਣੀਆਂ ਦੀ, ਨਹੀਂ ਦਾਨਿਆਂ&lt;ref&gt;ਸਿਆਣਿਆਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਾਂਗ। &lt;/ref&gt; ਪਾਸ ਖਲੋਇਆ
ਬਦਾਂ&lt;ref&gt;ਭੈੜੇ ਬੰਦੇ।&lt;/ref&gt; ਨਾਲ ਬਦਫੈਲੀਆਂ ਸਿਖਲਈਆਂ, ਸੋਬਤ ਨੇਕ ਨਜ਼ਦੀਕ ਨ ਛੋਹਿਆ ਈ
ਲਗਾ ਚੰਮ ਨੂੰ ਚੂਪਦਾ ਰਿਹਾ ਮੈਲਾ, ਕਈ ਦੁਧ ਨਾਂ ਚਿਚੜਾ ਚੋਇਆ ਈ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਇਹ ਜਗਤ ਹੈ ਜੇਲ੍ਹਖਾਨਾ, ਕੈਦੀ ਪੁਰਸ਼ ਤਕਦੀਰ ਦਾ ਹੋਇਆ ਈ
{{center|7 ਸਤਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}} ਸਾਲ ਸਤਵਾਂ ਸੁਤਿਆਂ ਗੁਜ਼ਰ ਗਿਆ, ਆਈ ਕਿਤੇ ਨਾ ਸੁਤਿਆਂ ਜਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਨਾ ਤੂੰ ਰਬ ਰਹੀਮ ਦੀ ਕਦਰ ਪਾਈ, ਜਿਸ ਦਿਤੇ ਦੋ ਚਸ਼ਮ&lt;ref&gt;ਅੱਖਾਂ।&lt;/ref&gt; ਚਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਸੈਰ ਕਰਨ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ, ਮਾਲੀ ਭੇਜਿਆ ਆਪਣੇ ਬਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਦਿਤੀ ਜੀਭ ਹੈ ਮਿਠੜਾ ਬੋਲਣੇ ਨੂੰ ਕੰਨ ਸੁਨਣ ਲਈ ਗਯਾਨ ਵੈਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਸੂਰਤ ਆਪਣੀ ਦੇਖ ਲੈ ਵਿਚ ਸ਼ੀਸ਼ੇ, ਲਾਏ ਰਬ ਕਰੀਮ ਨੇ ਭਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਗੁਟ ਕੀਤਾ, ਰਾਤਾਂ ਗੁਜ਼ਰੀਆਂ ਪੋਹ ਤੇ ਮਾਘ ਤੈਨੂੰ
ਕੁਲ ਜਨਾਂ ਤੇ ਅਫਸਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦਿਤਾ ਰਬ ਨੇ ਅਕਲ ਦਿਮਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਲੈਂਦੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਦੇਖ ਮੁਸਾਫਰਾਂ ਨੂੰ ਆਇਆ ਕਦੀ ਨਾ ਦਿਲ ਵੈਰਾਗ ਤੈਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਚਿਕਨ ਦਾ ਬਾਨ ਚਿਟਾ, ਲਗ ਜਾਵਣਾ ਵੇਖ ਲਈਂ ਦਾਗ ਤੈਨੂੰ
{{center|8 ਅਠਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ}} ਉਮਰ ਅਠਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਅਕਲਮੰਦਾ, ਗੁਜ਼ਰ ਗਈਏ ਸਮਝ ਵਿਹਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣੀਤਲਵਾਰ ਮਿਆਨ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ,ਫਿਰਦਾ ਜੰਗਲੀ ਸ਼ੁਤਰ ਮੁਹਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਸੁੰਞਾ ਰਾਜ ਜਿਉਂ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਇਸਤ੍ਰੀ ਜਾਨ ਭਤਾਰ&lt;ref&gt;ਪਤੀ।&lt;/ref&gt; ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣਾ ਚੰਦ ਪ੍ਰਵਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਬੁਲਬੁਲ ਦੁਖੀ ਜਿਵੇਂ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ ਜਿਵੇਂ ਬਾਣੀਆਂ ਵਣਜ ਵਪਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਖਣਾ ਭਗਤ ਕਰਤਾਰ ਬਾਝੋਂ
ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰਦੇ ਜਾਣ ਬੰਦਾ,ਹਾਂਡੀ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੂਸਣ ਸਾਰ ਬਾਝੋਂ
&lt;/poem&gt;}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ccsco79gn2g0hs1yw64ngts4k5zolu0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/10</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71564</id>
    <revision>
      <id>215879</id>
      <timestamp>2026-04-20T14:26:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ &quot;ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ (੮) ਜਿਹੜਾ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਕੰਜੂਸ ਬੰਦਾ, ਕਰਨਾ ਵਿਚ ਨਸੀਬ ਦੇ ਦਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ ਜਿੰਨੇ ਸਮਝਿਆ ਖ਼ਾਕ ਦਰ ਖਾਕ ਹੋਣਾ, ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ ਜਿਹੜਾ ਹੰਸ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ...&quot; ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ</comment>
      <origin>215879</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3782" sha1="0bgyj8lfv05s9yqqvhp2s9juce7ddaz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|8||}}&lt;/noinclude&gt;ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ
ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ
(੮)
ਜਿਹੜਾ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਕੰਜੂਸ ਬੰਦਾ, ਕਰਨਾ ਵਿਚ ਨਸੀਬ ਦੇ ਦਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿੰਨੇ ਸਮਝਿਆ ਖ਼ਾਕ ਦਰ ਖਾਕ ਹੋਣਾ, ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿਹੜਾ ਹੰਸ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ ਦੀ ਚਾਲ ਚਲੇ ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਨ ਇਨਸਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਹੁਣ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਜੀਵੇਂ,ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਨਾਮ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
11 ਗਿਆਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲਦੇਵਿਚ ਗੁਮਾਨੀਆਂ ਵੇ,ਯਾਰਾਂ ਨਾਲਲਾਛਡੀਆਂ ਯਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਵਿਸਰਗਿਆ ਹੈਨਾਮਤਮਾਂਦਾ ਲਈਆਂ ਜਾਨਸਹੇਲੀਆਂਪਿਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਲੈ ਲੈ ਵਿਚ ਝਰੋਖਿਆਂ ਵਾਉ ਠੰਢੀ ਛਡ ਜਾਨੀ ਮਹਿਲ ਅਟਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਬਵਰਚੀਆਂਪਾਸ਼ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਖਾਣੀਆਂਨਹੀਂ ਕਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਨਫਰ ਗੁਲਾਮ ਰਹਿਣੇ,ਸਦਾ ਨਹੀਂਜੇ ਬਹਿਲ ਸਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਰਦਲੀ ਖੜੇ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਹਕੂਮਤਾਂ ਭਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਕੰਪਨੀ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਮੇਜਰ ਸੂਬੇਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਰਾਜਿਆਂ ਰਾਜ ਕਰਨਾ,ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਫੀਲ ਅੰਬਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੈਠ ਹਕੀਮ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਹਟ ਪੰਸਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਡਬਲ ਬਰੇਸ ਨ ਪਹਿਨਣੇ ਨੀ,ਸਦਾ ਨਹੀਂਜੇ ਚਿਕਣ ਕਿਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੇਦ ਪੁਰਾਨ ਪੜ੍ਹਨੇ, ਰਖ ਜਾਵਣੇ ਵਿਚ ਅਲਮਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦਣਾ ਮਾਲ ਏਥੋਂ ਕਰਨਾ ਅੰਤ ਨੂੰ ਕੂਚ ਬਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਤਰ ਫੁਲੇਲ ਮਲਣੇ ਨਹੀਂ ਖਾਣੀਆਂ ਲੌਂਗ ਸੁਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬ੍ਰਿਛ ਦੀ ਛਾਉਂ ਲੈਣੀ, ਰਖ ਛਡੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਲਾਲ ਜ਼ਮਰੂਦ ਵਿਚੋਂ, ਬੈਠ ਖਨੇ ਜੌਹਰ ਜਵਾਹਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਦਿਲਬਰਾਂ ਪਾਸਰਹਿਣਾ,ਸਦਾਨਹੀਓਂ ਨੀਂਗਰਾਂਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਖਾਣੇ, ਸਦਾ ਚਟਨੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਰਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿਚ ਪੈਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਪਲੰਘ ਨਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਮੁਖ ਚੰਦ ਮਹਿਤਾਬ ਨੇ ਛਿਪ ਜਾਣਾ ਦੇਣਾ ਸਦਾ ਨ ਦੀਦ ਦੀਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸਹੇਲੀਆਂ ਲਦ ਗਈਆਂ, ਇਕ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਤੇਰੀਆਂ ਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
3.
1 ਲਾਂਗਰੀ । 2 ਹਾਥੀ ਦੀ ਪਾਲਕੀ। 3 ਜਵਾਹਰਾਤ। 4 ਮਿਤਰਾਂ ਨੇ । 5 ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0bgyj8lfv05s9yqqvhp2s9juce7ddaz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215901</id>
      <parentid>215879</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:08:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215901</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3697" sha1="lsmlks8m28yvwsy10bscw1741wjxm5p" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|8||}}&lt;/noinclude&gt;ਜਿਹੜਾ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਕੰਜੂਸ ਬੰਦਾ, ਕਰਨਾ ਵਿਚ ਨਸੀਬ ਦੇ ਦਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿੰਨੇ ਸਮਝਿਆ ਖ਼ਾਕ ਦਰ ਖਾਕ ਹੋਣਾ, ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿਹੜਾ ਹੰਸ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ ਦੀ ਚਾਲ ਚਲੇ ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਨ ਇਨਸਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਹੁਣ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਜੀਵੇਂ,ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਨਾਮ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
{{center|&lt;poem&gt;11 ਗਿਆਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲਦੇਵਿਚ ਗੁਮਾਨੀਆਂ ਵੇ,ਯਾਰਾਂ ਨਾਲਲਾਛਡੀਆਂ ਯਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਵਿਸਰਗਿਆ ਹੈਨਾਮਤਮਾਂਦਾ ਲਈਆਂ ਜਾਨਸਹੇਲੀਆਂਪਿਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਲੈ ਲੈ ਵਿਚ ਝਰੋਖਿਆਂ ਵਾਉ ਠੰਢੀ ਛਡ ਜਾਨੀ ਮਹਿਲ ਅਟਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਬਵਰਚੀਆਂਪਾਸ਼ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਖਾਣੀਆਂਨਹੀਂ ਕਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਨਫਰ ਗੁਲਾਮ ਰਹਿਣੇ,ਸਦਾ ਨਹੀਂਜੇ ਬਹਿਲ ਸਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਰਦਲੀ ਖੜੇ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਹਕੂਮਤਾਂ ਭਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਕੰਪਨੀ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਮੇਜਰ ਸੂਬੇਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਰਾਜਿਆਂ ਰਾਜ ਕਰਨਾ,ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਫੀਲ ਅੰਬਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੈਠ ਹਕੀਮ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਹਟ ਪੰਸਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਡਬਲ ਬਰੇਸ ਨ ਪਹਿਨਣੇ ਨੀ,ਸਦਾ ਨਹੀਂਜੇ ਚਿਕਣ ਕਿਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੇਦ ਪੁਰਾਨ ਪੜ੍ਹਨੇ, ਰਖ ਜਾਵਣੇ ਵਿਚ ਅਲਮਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦਣਾ ਮਾਲ ਏਥੋਂ ਕਰਨਾ ਅੰਤ ਨੂੰ ਕੂਚ ਬਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਤਰ ਫੁਲੇਲ ਮਲਣੇ ਨਹੀਂ ਖਾਣੀਆਂ ਲੌਂਗ ਸੁਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬ੍ਰਿਛ ਦੀ ਛਾਉਂ ਲੈਣੀ, ਰਖ ਛਡੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਲਾਲ ਜ਼ਮਰੂਦ ਵਿਚੋਂ, ਬੈਠ ਖਨੇ ਜੌਹਰ ਜਵਾਹਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਦਿਲਬਰਾਂ ਪਾਸਰਹਿਣਾ,ਸਦਾਨਹੀਓਂ ਨੀਂਗਰਾਂਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਖਾਣੇ, ਸਦਾ ਚਟਨੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਰਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿਚ ਪੈਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਪਲੰਘ ਨਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਮੁਖ ਚੰਦ ਮਹਿਤਾਬ ਨੇ ਛਿਪ ਜਾਣਾ ਦੇਣਾ ਸਦਾ ਨ ਦੀਦ ਦੀਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸਹੇਲੀਆਂ ਲਦ ਗਈਆਂ, ਇਕ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਤੇਰੀਆਂ ਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
3.
1 ਲਾਂਗਰੀ । 2 ਹਾਥੀ ਦੀ ਪਾਲਕੀ। 3 ਜਵਾਹਰਾਤ। 4 ਮਿਤਰਾਂ ਨੇ । 5 ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lsmlks8m28yvwsy10bscw1741wjxm5p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215902</id>
      <parentid>215901</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:20:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215902</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3774" sha1="i55w8ui4hlej4umaiuqqc4sb6iexgti" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|8||}}&lt;/noinclude&gt;ਜਿਹੜਾ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਕੰਜੂਸ ਬੰਦਾ, ਕਰਨਾ ਵਿਚ ਨਸੀਬ ਦੇ ਦਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿੰਨੇ ਸਮਝਿਆ ਖ਼ਾਕ ਦਰ ਖਾਕ ਹੋਣਾ, ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਜਿਹੜਾ ਹੰਸ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗ ਦੀ ਚਾਲ ਚਲੇ ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਨ ਇਨਸਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਹੁਣ ਜਗ ਦੇ ਵਿਚ ਜੀਵੇਂ, ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਨਾਮ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ ਨਹੀਂ
{{center|&lt;poem&gt;11 ਗਿਆਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਗੁਮਾਨੀਆਂ ਵੇ, ਯਾਰਾਂ ਨਾਲ ਲਾ ਛਡੀਆਂ ਯਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਵਿਸਰ ਗਿਆ ਹੈ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ ਲਈਆਂ ਜਾਨ ਸਹੇਲੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਲੈ ਲੈ ਵਿਚ ਝਰੋਖਿਆਂ ਵਾਉ ਠੰਢੀ ਛਡ ਜਾਨੀ ਮਹਿਲ ਅਟਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ &lt;ref&gt;ਲਾਂਗਰੀ ।&lt;/ref&gt;ਬਵਰਚੀਆਂ ਪਾਸ਼ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਖਾਣੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਨਫਰ ਗੁਲਾਮ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬਹਿਲ ਸਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਰਦਲੀ ਖੜੇ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਹਕੂਮਤਾਂ ਭਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਕੰਪਨੀ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਮੇਜਰ ਸੂਬੇਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਰਾਜਿਆਂ ਰਾਜ ਕਰਨਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ &lt;ref&gt;ਹਾਥੀ ਦੀ ਪਾਲਕੀ&lt;/ref&gt;ਫੀਲ ਅੰਬਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੈਠ ਹਕੀਮ ਰਹਿਣੇ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਹਟ ਪੰਸਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਡਬਲ ਬਰੇਸ ਨ ਪਹਿਨਣੇ ਨੀ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਚਿਕਣ ਕਿਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬੇਦ ਪੁਰਾਨ ਪੜ੍ਹਨੇ, ਰਖ ਜਾਵਣੇ ਵਿਚ ਅਲਮਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦਣਾ ਮਾਲ ਏਥੋਂ ਕਰਨਾ ਅੰਤ ਨੂੰ ਕੂਚ ਬਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਅਤਰ ਫੁਲੇਲ ਮਲਣੇ ਨਹੀਂ ਖਾਣੀਆਂ ਲੌਂਗ ਸੁਪਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਬ੍ਰਿਛ ਦੀ ਛਾਉਂ ਲੈਣੀ, ਰਖ ਛਡੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਆਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਲਾਲ &lt;ref&gt;ਜਵਾਹਰਾਤ।&lt;/ref&gt;ਜ਼ਮਰੂਦ ਵਿਚੋਂ, ਬੈਠ ਪ੍ਰਖਨੇ ਜੌਹਰ ਜਵਾਹਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ &lt;ref&gt;ਮਿਤਰਾਂ ਨੇ&lt;/ref&gt;ਦਿਲਬਰਾਂ ਪਾਸ ਰਹਿਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਓਂ ਨੀਂਗਰਾਂ ਨਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਖਾਣੇ, ਸਦਾ ਚਟਨੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਰਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿਚ ਪੈਣਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇ ਪਲੰਘ ਨਵਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਮੁਖ ਚੰਦ &lt;ref&gt;ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ।&lt;/ref&gt;ਮਹਿਤਾਬ ਨੇ ਛਿਪ ਜਾਣਾ ਦੇਣਾ ਸਦਾ ਨ ਦੀਦ ਦੀਦਾਰੀਆਂ ਈਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸਹੇਲੀਆਂ ਲਦ ਗਈਆਂ, ਇਕ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਤੇਰੀਆਂ ਵਾਰੀਆਂ ਈਂ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i55w8ui4hlej4umaiuqqc4sb6iexgti</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/11</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71565</id>
    <revision>
      <id>215880</id>
      <timestamp>2026-04-20T15:49:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ &quot;ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੋਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿ...&quot; ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ</comment>
      <origin>215880</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3802" sha1="69ahqpmyqvisrwix2yho4j3s836e7jq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ
ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੋਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ
ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇਡੁਬਿਆਏਂਕਿਧਰਗਿਆਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇਹਬ ਨਵਕਤਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ 'ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, “ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੋਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾਹੋਣ ਵਾਲਾ,ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ “ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
#4
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ
ਦੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ
1 ਦਿਆਲੂ । 2 ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ । 3 ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ। 4 ਸਿਆਹੀ।
Namdhari Elibrary
NamdhariЄlibrary@gmail.com&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>69ahqpmyqvisrwix2yho4j3s836e7jq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215881</id>
      <parentid>215880</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T15:50:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215881</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3756" sha1="kao9qvc2ds08p1wba1e590yq72h93rk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ
ਕ੍ਰਿਤ ਸਾਧੂ ਦੋਯਾ ਸਿੰਘ ਆਰਫ
ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇਡੁਬਿਆਏਂਕਿਧਰਗਿਆਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇਹਬ ਨਵਕਤਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ 'ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, “ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੋਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾਹੋਣ ਵਾਲਾ,ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ “ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
#4
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ
ਦੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ
1 ਦਿਆਲੂ । 2 ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ । 3 ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ। 4 ਸਿਆਹੀ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kao9qvc2ds08p1wba1e590yq72h93rk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215883</id>
      <parentid>215881</parentid>
      <timestamp>2026-04-20T15:52:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215883</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3653" sha1="l4br21vbmz50q0281fnxxnmcpz7lab5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇਡੁਬਿਆਏਂਕਿਧਰਗਿਆਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇਹਬ ਨਵਕਤਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ 'ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, “ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੋਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾਹੋਣ ਵਾਲਾ,ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ “ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
#4
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ
ਦੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ
1 ਦਿਆਲੂ । 2 ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ । 3 ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ। 4 ਸਿਆਹੀ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l4br21vbmz50q0281fnxxnmcpz7lab5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215903</id>
      <parentid>215883</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:22:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215903</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3698" sha1="ewdkw3xsqvn8pu9bl8hh3oa9uk7tng2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇਡੁਬਿਆਏਂਕਿਧਰਗਿਆਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇਹਬ ਨਵਕਤਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ 'ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, “ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
{{center|&lt;poem&gt;13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੋਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾਹੋਣ ਵਾਲਾ,ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ “ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
{{center|&lt;poem&gt;14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ
ਦੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ
1 ਦਿਆਲੂ । 2 ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ । 3 ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ। 4 ਸਿਆਹੀ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ewdkw3xsqvn8pu9bl8hh3oa9uk7tng2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215904</id>
      <parentid>215903</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:33:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215904</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3769" sha1="i467s7vv0d072m4qfmz2rug914f0nav" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇ ਡੁਬਿਆ ਏਂ ਕਿਧਰ ਗਿਆ ਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾ ਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇ ਹਥ ਨ ਵਕਤ ਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ &lt;ref&gt;ਦਿਆਲੂ ।&lt;/ref&gt;ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, &lt;ref&gt;ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ ।&lt;/ref&gt;ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾ ਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂ ਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
{{center|&lt;poem&gt;13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੈਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ &lt;ref&gt;ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ।&lt;/ref&gt;ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ, ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ &lt;ref&gt;ਸਿਆਹੀ।&lt;/ref&gt;ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
{{center|&lt;poem&gt;14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ ਨੂੰ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i467s7vv0d072m4qfmz2rug914f0nav</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215905</id>
      <parentid>215904</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:35:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <origin>215905</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3767" sha1="75kik3v04746z4wxa5emml2yw79yyzh" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|9||}}&lt;/noinclude&gt;ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੀ ਵਿਚ ਖੇਲਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜਿਨੇ ਪਾਣੀਓਂ ਪੁਤਲਾ ਸਾਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੀਹਨੇ ਵਿਚ ਜਹਾਨ ਦੇ ਭੇਜਿਆ ਈ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਬਾਲ ਅੰਞਾਣਿਆਂ ਓਏ
ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾ ਦੇ ਡੁਬਿਆ ਏਂ ਕਿਧਰ ਗਿਆ ਸੀ ਅਕਲਦੇ ਖਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਂਵਦਾ ਦਿਲ ਰਹਿੰਦਾ,ਆਵੇ ਹਥ ਨ ਵਕਤ ਵਿਹਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਤੇਰਾ ਰਬ &lt;ref&gt;ਦਿਆਲੂ।&lt;/ref&gt;ਕਰੀਮ ਨੇ ਮੇਲ ਕੀਤਾ, &lt;ref&gt;ਜਿਸਮ ਨਵਾਂ ਪਰ ਰੂਹ ਰੱਬੀ ਜੋਤ।&lt;/ref&gt;ਬੁਤ ਨਵਿਆਂ ਰੂਹ ਪੁਰਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਕੇਹੜੀ ਗੱਲ ਦਾ ਦਸ ਮੈਂ ਕਰਾਂ ਦਾਹਵਾ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂ ਤੂੰ ਮਾਲ ਬਗਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਮਰ ਜਾ ਭੁਜਕੇ ਸ਼ਮਾਂ ਦਿਲਦਾਰ ਉਤੇ ਪਾਪੀ ਮੇਰਿਆ ਦਿਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਓਏ
ਜੇੜੀ ਮਾਰਨੇ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਖੜਾ ਗੋਲੀ, ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨਾ ਬਚੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਓਏ
{{center|&lt;poem&gt;13 ਤੇਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚ ਤੈਂ ਕੰਮ ਚੰਗਾ, ਕੀਤਾ ਕੌਣ ਸੋ ਖੋਹਲ ਕੇ ਦੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨੇਕ ਨਸੀਹਤ ਕੀਤੀ, ਪਿਆ ਦੰਦੀਆਂ ਕੱਢ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੌੜਕੇ ਪਕੜਿਆ ਈ, ਗਿਆ ਨੇਕ &lt;ref&gt;ਨੇਕੀ ਦੇ ਕੰਮ।&lt;/ref&gt;ਕਮਾਮ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੇਖੀ ਗਾਫਲਾ ਇਸ਼ਕ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਹੀਂ, ਪੀਤੇ ਬਹੁਤ ਅੰਗੂਰ ਦੇ ਰਸ ਪਿਆਰੇ
ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਨਾ ਉਡ ਕੇ ਸੈਰ ਕੀਤੀ, ਗਿਆ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਫਸ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਧੋਤਿਆਂ ਉਜਲਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ, ਕਾਲਾ ਚਿਤ ਹੈ ਲਾਟ ਦੀ &lt;ref&gt;ਸਿਆਹੀ।&lt;/ref&gt;ਮਸ ਪਿਆਰੇ
ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਰਫ ਦਲੇਰ ਹੋਇਆ, ਲਈ ਕਮਰ ਸਵਾਰ ਕੇ ਕਸ ਪਿਆਰੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਤੂੰ ਸਦਾ ਨਾ ਜੀਵਣਾ ਈ, ਕਦੀ ਹੋਵਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਸ ਪਿਆਰੇ
{{center|&lt;poem&gt;14 ਚੌਧਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਮੇਂ ਚਿਤ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੈਂ, ਕੀ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਕਾਰ ਕਮਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਕੰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਗੰਦੀਆਂ ਸੁਣੋਂ ਬਾਤਾਂ, ਰਬ ਭੇਜਿਆ ਭਜਨ ਸੁਣਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਜੀਭਾ ਮੇਰੀਏ ਮੁਖ ਦੇ ਵਿਚ ਬੋਲੀਂ, ਸਦਾ ਗੀਤ ਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਗਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਚਰਨੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਓ ਈ, ਨਹਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਤੀਰਥੀਂ ਜਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਪੇਟ ਭੈੜਿਆ ਲਾਇਆ ਰਬ ਤੈਨੂੰ, ਚੰਗਾ ਹਕ ਹਲਾਲ ਦੇ ਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਕਦਮ ਦਿਤੇ, ਰਬ ਆਪਣੀ ਤਰਫ ਸਦਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਹਥੋਂ ਮੇਰਿਓ ਰਬ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਈ, ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਖਰੈਤ ਕਰਾਵਣੇ ਨੂੰ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>75kik3v04746z4wxa5emml2yw79yyzh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/12</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71566</id>
    <revision>
      <id>215882</id>
      <timestamp>2026-04-20T15:52:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ &quot;ਸੁਰਤੀ ਮੇਰੀਏ ਰਬ ਨੇ ਘਲਿਆ ਈ, ਤੈਨੂੰ ਸੁੰਨ ਸਮਾਧੀਆਂ ਲਾਵਣੇ ਨੂੰ ਦੇਖੋ ਅਖੀਓ ਨੀਲਾਇਆ ਰਬ ਕਾਦਰ,ਕੁਦਰਤ ਆਪਣੀ ਖਾਸ ਵਖਾਵਣੇ ਨੂੰ ਦਿਲਾਂ ਅੰਦਰੇ ਮੁਕਤ ਨਜਾਤ ਦਸੀਂ, ਮਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਬਾਤ ਮੁਕਾਵਣੇ ਨੂੰ ਪਾਈ ਰਾਤ ਅਗਿਆਨ...&quot; ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ</comment>
      <origin>215882</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3595" sha1="pnxh1zcf9ag08i1qzzv42ppnxk1sqw4" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|10||}}&lt;/noinclude&gt;ਸੁਰਤੀ ਮੇਰੀਏ ਰਬ ਨੇ ਘਲਿਆ ਈ, ਤੈਨੂੰ ਸੁੰਨ ਸਮਾਧੀਆਂ ਲਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦੇਖੋ ਅਖੀਓ ਨੀਲਾਇਆ ਰਬ ਕਾਦਰ,ਕੁਦਰਤ ਆਪਣੀ ਖਾਸ ਵਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦਿਲਾਂ ਅੰਦਰੇ ਮੁਕਤ ਨਜਾਤ ਦਸੀਂ, ਮਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਬਾਤ ਮੁਕਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਪਾਈ ਰਾਤ ਅਗਿਆਨ ਦੀਸੋਵਣੇ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਗਯਾਨ ਦਾ ਮਰਦ ਜਗਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਐਵੇਂ ਦਿਲਾ ਕਿਤਾਬ ਨ ਪਕੜਛਡੀਂ ਦਿਤਾ ਇਲਮ ਹੈ ਅਮਲ ਕਮਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਵਿਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਸਿਲ਼ਿਆ, ਲਖ ਲਾਹਨਤਾਂ ਜਗ ਤੇ ਆਵਣੇ ਨੂੰ
15 ਪੰਦਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
,
ਗੁਜ਼ਰੇ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਪਛਤਾਏਂਗਾ ਤੂੰ, ਹਥ ਆਵਣੇ ਗੁਜ਼ਰ ਗਏ ਸਾਲ ਕਿਥੇ
ਨਹੀਂ ਕੌਡੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਪੁੰਨ ਬੰਦੇ, ਅਗੇ ਗਿਆਂ ਨੂੰ ਲਭਣੇ ਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਬਾਸਾ ਟੁਕ ਤੈਂ ਨਾ ਹਥੀਂ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਅਗੇ ਖੰਡ ਤੇ ਖੀਰ ਦੇ ਬਾਲ ਕਿਥੇ
ਪੈਸਾ ਹਥ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਅਗੇ ਲਭਣੇ ਦੌਲਤਾਂ ਮਾਲ ਕਿਥੇ
ਰੋਟੀ ਜਵਾਂ ਦੀ ਕਦੀ ਨਾ ਧਰਮ ਕੀਤੀ ਖਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਪੂੜੀਆਂ ਦਾਲ ਕਿਥੇ
ਨੰਗਾ ਦੇਖ ਨਾ ਕਪੜਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਅਗੇ ਲਭਣੇ ਦੇਖ ਦੁਸ਼ਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਨ ਈਮਾਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾਹੀਂ, ਉਹਨਾਂ ਵਾਸਤੇ ਹਕ ਹਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਬ ਰਹੀਮ ਨਾ ਜਾਣਿਆਂ ਈਂ, ਹੋਣਾ ਰਬ ਦਾ ਫੇਰ ਜਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਬੰਦੇ ਏਸ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਲਦ ਜਾਣਾ, ਵੇਖਣ ਆਵਣਾ ਹਾੜ ਸਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਆਖਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਵਣੀ ਬਿਰਧ ਵਸਥਾ ਸਦਾ ਰਹਿਣਗੇ ਕਾਲੜੇ ਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਏਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਗੰਦਿਆਂ ਕਾਫਰਾਂ ਦੇ ਲਹਿੰਦਾ ਦਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕੁਫਰ ਜੰਗਾਲ ਕਿਥੇ
ਦੇ
ਬਹੁਤੇ ਏਸ ਬਦਕਾਰ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਨੇ, ਹੋਵਣ ਦੇਂਵਦਾ ਨਫਸ ਕਮਾਲ ਕਿਥੇ
ਸੀਸ ਤਲੀ ਤੇ ਰਖਕੇ ਗਲੀ ਜਾਣਾ ਮਿਲਣਾ ਯਾਰ ਦਾ ਦਰਸ ਸੁਖਾਲ ਕਿਥੇ
ਲੰਡਨ ਦੂਰ ਹੈ ਦਿਲਬਰਾ ਸਚ ਜਾਣੀਂ, ਕਰੇ ਓਸ ਦੀ ਸੈਰ ਕੰਗਾਲ ਕਿਥੇ
ਇਹਨਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਨੀਤ ਦੇ ਭੁਖਿਆਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਹੋਂਵਦੇ ਸਰਬ ਸਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਹੜੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਹਾਕਮ ਕਰੇ ਖਾਰਜ ਹੋਣੇ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ ਬਹਾਲ ਕਿਥੇ
ਝੂਠੀ ਗਲ ਨੇ ਅੰਤ ਫਨਾਹ ਹੋਣਾ, ਸਚੀ ਗਲ ਨੂੰ ਭਲਾ ਜ਼ਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਜੇਹੜਾ ਏਸ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ ਘੜਣਵਾਲਾ,ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਣਦੀ ਕਾਦਰਕਮਾਲ ਕਿਥੇ
1 ਜਸ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ । 2 ਹੰਕਾਰ ਕਾਲ। ੧ ਖੜਕੇ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲਣੀ। 4 ਖਾਤਮਾ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pnxh1zcf9ag08i1qzzv42ppnxk1sqw4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215906</id>
      <parentid>215882</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T09:54:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215906</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3646" sha1="bxega01cttr2fb5w2k809tk33ms54oc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|10||}}&lt;/noinclude&gt;ਸੁਰਤੀ ਮੇਰੀਏ ਰਬ ਨੇ ਘਲਿਆ ਈ, ਤੈਨੂੰ ਸੁੰਨ ਸਮਾਧੀਆਂ ਲਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦੇਖੋ ਅਖੀਓ ਨੀ ਲਾਇਆ ਰਬ ਕਾਦਰ, ਕੁਦਰਤ ਆਪਣੀ ਖਾਸ ਵਖਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦਿਲਾਂ ਅੰਦਰੇ ਮੁਕਤ ਨਜਾਤ ਦਸੀਂ, ਮਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਬਾਤ ਮੁਕਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਪਾਈ ਰਾਤ ਅਗਿਆਨ ਦੀ ਸੋਵਣੇ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਗਯਾਨ ਦਾ ਮਰਦ ਜਗਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਐਵੇਂ ਦਿਲਾ ਕਿਤਾਬ ਨ ਪਕੜ ਛਡੀਂ, ਦਿਤਾ ਇਲਮ ਹੈ ਅਮਲ ਕਮਾਵਣੇ ਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਵਿਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਸਿਖਿਆ, ਲਖ ਲਾਹਨਤਾਂ ਜਗ ਤੇ ਆਵਣੇ ਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;15 ਪੰਦਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਗੁਜ਼ਰੇ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਪਛਤਾਏਂਗਾ ਤੂੰ, ਹਥ ਆਵਣੇ ਗੁਜ਼ਰ ਗਏ ਸਾਲ ਕਿਥੇ
ਨਹੀਂ ਕੌਡੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਪੁੰਨ ਬੰਦੇ, ਅਗੇ ਗਿਆਂ ਨੂੰ ਲਭਣੇ ਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਬਾਸਾ ਟੁਕ ਤੈਂ ਨਾ ਹਥੀਂ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਅਗੇ ਖੰਡ ਤੇ ਖੀਰ ਦੇ ਥਾਲ ਕਿਥੇ
ਪੈਸਾ ਹਥ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਅਗੇ ਲਭਣੇ ਦੌਲਤਾਂ ਮਾਲ ਕਿਥੇ
ਰੋਟੀ ਜਵਾਂ ਦੀ ਕਦੀ ਨਾ ਧਰਮ ਕੀਤੀ ਖਾਵਣ ਵਾਸਤੇ ਪੂੜੀਆਂ ਦਾਲ ਕਿਥੇ
ਨੰਗਾ ਦੇਖ ਨਾ ਕਪੜਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਅਗੇ ਲਭਣੇ ਦੇਖ ਦੁਸ਼ਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਨ ਈਮਾਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾਹੀਂ, ਉਹਨਾਂ ਵਾਸਤੇ ਹਕ ਹਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਬ ਰਹੀਮ ਨਾ ਜਾਣਿਆਂ ਈਂ, ਹੋਣਾ ਰਬ ਦਾ ਫੇਰ &lt;ref&gt;ਰਬ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ।&lt;/ref&gt;ਜਲਾਲ ਕਿਥੇ
ਬੰਦੇ ਏਸ ਜਹਾਨ ਤੋਂ ਲਦ ਜਾਣਾ, ਵੇਖਣ ਆਵਣਾ ਹਾੜ ਸਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਆਖਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਵਣੀ ਬਿਰਧ ਵਸਥਾ ਸਦਾ ਰਹਿਣਗੇ ਕਾਲੜੇ ਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਏਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਗੰਦਿਆਂ ਕਾਫਰਾਂ ਦੇ ਲਹਿੰਦਾ ਦਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕੁਫਰ ਜੰਗਾਲ ਕਿਥੇ
ਬਹੁਤੇ ਏਸ ਬਦਕਾਰ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਨੇ, ਹੋਵਣ ਦੇਂਵਦਾ &lt;ref&gt;ਹੰਕਾਰ ਕਾਲ।&lt;/ref&gt;ਨਫਸ ਕਮਾਲ ਕਿਥੇ
ਸੀਸ ਤਲੀ ਤੇ ਰਖਕੇ ਗਲੀ ਜਾਣਾ ਮਿਲਣਾ ਯਾਰ ਦਾ ਦਰਸ ਸੁਖਾਲ ਕਿਥੇ
ਲੰਡਨ ਦੂਰ ਹੈ ਦਿਲਬਰਾ ਸਚ ਜਾਣੀਂ, ਕਰੇ ਓਸ ਦੀ ਸੈਰ ਕੰਗਾਲ ਕਿਥੇ
ਇਹਨਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਨੀਤ ਦੇ ਭੁਖਿਆਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਹੋਂਵਦੇ ਸਰਬ ਸਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਿਹੜੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਹਾਕਮ ਕਰੇ ਖਾਰਜ ਹੋਣੇ ਪਰਤ ਕੇ ਫੇਰ &lt;ref&gt;ਮੁੜਕੇ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲਣੀ।&lt;/ref&gt;ਬਹਾਲ ਕਿਥੇ
ਝੂਠੀ ਗਲ ਨੇ ਅੰਤ ਫਨਾਹ ਹੋਣਾ, ਸਚੀ ਗਲ ਨੂੰ ਭਲਾ &lt;ref&gt;ਖਾਤਮਾ।&lt;/ref&gt;ਜ਼ਵਾਲ ਕਿਥੇ
ਜੇਹੜਾ ਏਸ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ ਘੜਣਵਾਲਾ, ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਣਦੀ ਕਾਦਰ ਕਮਾਲ ਕਿਥੇ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bxega01cttr2fb5w2k809tk33ms54oc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/13</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71567</id>
    <revision>
      <id>215884</id>
      <timestamp>2026-04-20T15:54:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ &quot;ਬੰਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਝਦਾ ਤੂੰ, ਜਾਣੇ ਅੰਤ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨਾਲ ਕਿਥੇ ਜਦੋਂ ਆਣ ਤਕਦੀਰ ਤਲਵਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਂਦੀ ਉਦੋਂ ਤਦਬੀਰ ਦੀ ਢਾਲ ਕਿਥੇ ਵਸਦਾ ਅੰਦਰੇ ਰਬ ਰਹੀਮ ਸਾਡੇ, ਕਰੀਏ ਵਿਚ ਉਜਾੜ ਦੇ ਭਾਲ ਕਿਥੇ ਨਾਲ ਗੌਰ ਦੇ...&quot; ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ</comment>
      <origin>215884</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3693" sha1="iczjtpsbu5x0n7hbrdwn8cjib4z0mnp" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|11||}}&lt;/noinclude&gt;ਬੰਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਝਦਾ ਤੂੰ, ਜਾਣੇ ਅੰਤ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਦੋਂ ਆਣ ਤਕਦੀਰ ਤਲਵਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਂਦੀ ਉਦੋਂ ਤਦਬੀਰ ਦੀ ਢਾਲ ਕਿਥੇ
ਵਸਦਾ ਅੰਦਰੇ ਰਬ ਰਹੀਮ ਸਾਡੇ, ਕਰੀਏ ਵਿਚ ਉਜਾੜ ਦੇ ਭਾਲ ਕਿਥੇ
ਨਾਲ ਗੌਰ ਦੇ ਸੋਚ ਲੈ ਬਾਤ ਮੇਰੀ, ਪੜਣ ਵਾਲਿਆ ਗਿਆ ਖਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਭਾਵੇਂ ਲਖ ਸਮਾਧੀਆਂ ਲਾਇ ਛਡੀ, ਮਿਲਣਾ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗੁਪਾਲ ਕਿਥੇ
ਲਖਾਂ ਬਰਸ ਜੰਗਲੀਂ ਫਿਰੇ ਭੌਂਦਾ ਭਲਾ ਲਭਣਾ ਦੀਨ ਦਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸਤਸੰਗ ਦੇ ਸੰਗ ਬਾਝੋਂ, ਚਿਤ ਸਮਝਣਾ ਭਲਾ ਚੰਡਾਲ ਕਿਥੇ
16 ਸੋਲਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਹੋਈ ਉਮਰ ਜਾਂ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਏ ਮੂੰਹ ਤੇ ਲਗੀਆਂ ਔਣ ਜਵਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਮੁਛਾਂ ਫੁਟੀਆਂ ਰੰਗਨੇ ਚਮਕ ਮਾਰੀ,ਜੋਬਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜ਼ਾਹਰ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਖਚਰੀ ਅਖ ਨਾਲ ਵੇਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ,ਬਦਲ ਚਲੀਆਂਦਿਬ ਰੂਵਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਹਥਾਂ ਨਾਲ ਸੁਹਾਂਵਦੇਛਾਪ ਛਲੇ,ਗਲ ਵਿਚ ਪਾਵਣੇ ਲਗਿਆ ਗਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਸਚੇ ਰਬ ਤੋਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ, ਦੇਖੇਂ ਭਜਕੇ ਤੀਵੀਆਂ ਮਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਦਿਲੋਂ ਭੁਲਿਆ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ,ਪੜ੍ਹਨ ਲਗਿਆਂ ਖੋਟੀਆਂ ਬਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਨਾ ਚਿਤ ਨੂੰ ਭਾਂਵਦਾ ਏ, ਦੇਖੋ ਲਗਿਆ ਕਰਨ ਵੈਰਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਆਵੇ ਰਬ ਕਰੀਮ ਦਾ ਖੌਫ ਨਾਹੀਂ, ਤਕਦਾ ਔਰਤਾਂ ਦੇਖ ਬਗਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਸਿਧਾਝਾਕਣਾ ਇਸਨੂੰ ਭੁਲ ਗਿਆ, ਨਿਗ੍ਹਾ ਜਾਂਵਦੀ ਤਰਫ ਜਨਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਕੋਈ ਸਿਖਕੇ ਸਬਕ ਜ਼ੈਤਾਨੀਆਂ ਤੋਂ, ਕਰਨ ਲਗਿਆਂ ਫੇਰ ਸ਼ੈਤਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਆਵੇ ਗਲ ਪਸੰਦ ਨਾ ਦਾਨਿਆਂ ਦੀ,ਦਿਲ ਮੋਹਿਆ ਦਿਲਬਰਾ ਜਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨ ਕਿਸੇ ਦਾ ਅਦਬ ਕਰਦਾ 1 ਵਧੀ ਹੈਂਕੜ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨੀਆਂ ਈਂ
'
,
17 ਸਤਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਜਦੋਂ ਉਮਰ ਸਤਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਹੋਈ, ਭੁਲ ਗਿਆ ਜੋ ਰਾਮ ਦਾ ਨਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਪੀਕੇ ਉਸਨੂੰ ਗੁਟ ਹੋ ਗਿਆ ਪਾਪੀ ਕੋਈ ਦੇ ਗਿਆ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਜਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਘੋੜੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਦੌੜਿਆ ਫਿਰੇ ਯਾਰੋ, ਚਾਬਕ ਦੇ ਗਿਆ ਪਕੜ ਲਗਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਸੀਤਾ ਵਾਂਗਰਾਂ ਲੈਗਿਆਰੌਣ ਛਲਕੇ,ਆਖਰ ਛਡਣਾ ਪੈ ਗਿਆ ਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਸ਼ੀਟ ਰੋਲ ਹੈ ਏਹਦੀ ਨਹੀਂ ਚੰਗੀ ਮਿਲੇ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਭਲਾ ਇਨਾਮ ਇਸਨੂੰ
1 ਜਵਾਨੀ ਦਾ ਹੰਕਾਰ । 2 ਪਿਆਲਾ। 3 ਦਫਤਰਾਂ ਵਿਚ ਚਾਲ ਚਲਣ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iczjtpsbu5x0n7hbrdwn8cjib4z0mnp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215907</id>
      <parentid>215884</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T10:01:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215907</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3763" sha1="8kr5xup8g4qwwwzyx2ggzhneyypmzmc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|11||}}&lt;/noinclude&gt;ਬੰਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਝਦਾ ਤੂੰ, ਜਾਣੇ ਅੰਤ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨਾਲ ਕਿਥੇ
ਜਦੋਂ ਆਣ ਤਕਦੀਰ ਤਲਵਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਂਦੀ ਉਦੋਂ ਤਦਬੀਰ ਦੀ ਢਾਲ ਕਿਥੇ
ਵਸਦਾ ਅੰਦਰੇ ਰਬ ਰਹੀਮ ਸਾਡੇ, ਕਰੀਏ ਵਿਚ ਉਜਾੜ ਦੇ ਭਾਲ ਕਿਥੇ
ਨਾਲ ਗੌਰ ਦੇ ਸੋਚ ਲੈ ਬਾਤ ਮੇਰੀ, ਪੜਣ ਵਾਲਿਆ ਗਿਆ ਖਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਭਾਵੇਂ ਲਖ ਸਮਾਧੀਆਂ ਲਾਇ ਛਡੀ, ਮਿਲਣਾ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗੁਪਾਲ ਕਿਥੇ
ਲਖਾਂ ਬਰਸ ਜੰਗਲੀਂ ਫਿਰੇ ਭੌਂਦਾ ਭਲਾ ਲਭਣਾ ਦੀਨ ਦਿਆਲ ਕਿਥੇ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸਤਸੰਗ ਦੇ ਸੰਗ ਬਾਝੋਂ, ਚਿਤ ਸਮਝਣਾ ਭਲਾ ਚੰਡਾਲ ਕਿਥੇ
{{center|&lt;poem&gt;16 ਸੋਲਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਹੋਈ ਉਮਰ ਜਾਂ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਏ ਮੂੰਹ ਤੇ ਲਗੀਆਂ ਔਣ ਜਵਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਮੁਛਾਂ ਫੁਟੀਆਂ ਰੰਗਨੇ ਚਮਕ ਮਾਰੀ, ਜੋਬਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜ਼ਾਹਰ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਖਚਰੀ ਅਖ ਨਾਲ ਵੇਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਬਦਲ ਚਲੀਆਂਦਿਬ ਰੂਵਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਹਥਾਂ ਨਾਲ ਸੁਹਾਂਵਦੇਛਾਪ ਛਲੇ, ਗਲ ਵਿਚ ਪਾਵਣੇ ਲਗਿਆ ਗਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਸਚੇ ਰਬ ਤੋਂ ਅਖੀਆਂ ਮੀਟ ਲਈਆਂ, ਦੇਖੇਂ ਭਜਕੇ ਤੀਵੀਆਂ ਮਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਦਿਲੋਂ ਭੁਲਿਆ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਦਾ,ਪੜ੍ਹਨ ਲਗਿਆਂ ਖੋਟੀਆਂ ਬਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਨਾ ਚਿਤ ਨੂੰ ਭਾਂਵਦਾ ਏ, ਦੇਖੋ ਲਗਿਆ ਕਰਨ ਵੈਰਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਆਵੇ ਰਬ ਕਰੀਮ ਦਾ ਖੌਫ ਨਾਹੀਂ, ਤਕਦਾ ਔਰਤਾਂ ਦੇਖ ਬਗਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਸਿਧਾਝਾਕਣਾ ਇਸਨੂੰ ਭੁਲ ਗਿਆ, ਨਿਗ੍ਹਾ ਜਾਂਵਦੀ ਤਰਫ ਜਨਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਕੋਈ ਸਿਖਕੇ ਸਬਕ ਜ਼ੈਤਾਨੀਆਂ ਤੋਂ, ਕਰਨ ਲਗਿਆਂ ਫੇਰ ਸ਼ੈਤਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਆਵੇ ਗਲ ਪਸੰਦ ਨਾ ਦਾਨਿਆਂ ਦੀ,ਦਿਲ ਮੋਹਿਆ ਦਿਲਬਰਾ ਜਾਨੀਆਂ ਈਂ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਨ ਕਿਸੇ ਦਾ ਅਦਬ ਕਰਦਾ  &lt;ref&gt; ਜਵਾਨੀ ਦਾ ਹੰਕਾਰ।&lt;/ref&gt;ਵਧੀ ਹੈਂਕੜ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨੀਆਂ ਈਂ
{{center|&lt;poem&gt;17 ਸਤਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਜਦੋਂ ਉਮਰ ਸਤਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਹੋਈ, ਭੁਲ ਗਿਆ ਜੋ ਰਾਮ ਦਾ ਨਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਪੀਕੇ ਉਸਨੂੰ ਗੁਟ ਹੋ ਗਿਆ ਪਾਪੀ ਕੋਈ ਦੇ ਗਿਆ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ &lt;ref&gt;ਪਿਆਲਾ।&lt;/ref&gt;ਜਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਘੋੜੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਦੌੜਿਆ ਫਿਰੇ ਯਾਰੋ, ਚਾਬਕ ਦੇ ਗਿਆ ਪਕੜ ਲਗਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਸੀਤਾ ਵਾਂਗਰਾਂ ਲੈਗਿਆਰੌਣ ਛਲਕੇ,ਆਖਰ ਛਡਣਾ ਪੈ ਗਿਆ ਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
&lt;ref&gt;ਦਫਤਰਾਂ ਵਿਚ ਚਾਲ ਚਲਣ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।&lt;/ref&gt;ਸ਼ੀਟ ਰੋਲ ਹੈ ਏਹਦੀ ਨਹੀਂ ਚੰਗੀ ਮਿਲੇ ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਭਲਾ ਇਨਾਮ ਇਸਨੂੰ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8kr5xup8g4qwwwzyx2ggzhneyypmzmc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/14</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71568</id>
    <revision>
      <id>215885</id>
      <timestamp>2026-04-20T15:58:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ &quot;ਜੋਬਨ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਹੋਇਆ, ਭੁਲ ਗਿਆਜੇਇਲਮਕਲਾਮ ਇਸਨੂੰ ਪਾਪੀ ਹਕ ਹਲਾਲ ਨੂੰ ਛਡ ਬੈਠਾ, ਮਿਠਾ ਜਾਪਦਾ ਹਿਰਸ ਹਰਾਮ ਇਸਨੂੰ ਅਖਾਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇਖਣੇ ਨੂੰ ਅਠੇ ਪਹਿਰ ਸਤਾਂਵਦਾ ਕਾਮ ਇਸਨੂੰ ਆਇਆ ਧੁਰ...&quot; ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ</comment>
      <origin>215885</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3567" sha1="pa27fs6x3720kfjatlxq5gvt2if3yth" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|12||}}&lt;/noinclude&gt;ਜੋਬਨ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਹੋਇਆ, ਭੁਲ ਗਿਆਜੇਇਲਮਕਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਪਾਪੀ ਹਕ ਹਲਾਲ ਨੂੰ ਛਡ ਬੈਠਾ, ਮਿਠਾ ਜਾਪਦਾ ਹਿਰਸ ਹਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਅਖਾਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇਖਣੇ ਨੂੰ ਅਠੇ ਪਹਿਰ ਸਤਾਂਵਦਾ ਕਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਆਇਆ ਧੁਰੋਂ ਸੀ ਸਾਫਸਫੈਦ ਚਿਟਾ,ਏਥੇ ਲਗਗਏਬਹੁਤਇਲਜ਼ਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਅਗੇ ਅਖਾਂ ਹਨੇਰ ਗੁਬਾਰ ਹੋਯਾ, ਦਿਸਣ ਲਗ ਪਈ ਸੁਬਾਦੀ ਸ਼ਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਫਿਰੇ ਹਿਰਸ ਹਵਾਸ ਦੇ ਵਿਚ ਭਜਾ ਅਠੇ ਪਹਿਰ ਨਾ ਕਿਤੇ ਅਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਮਰਨਾ ਏਹਨੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤਾ, ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਪਦੀ ਰੋਜ਼ ਮੁਕਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਰੁਖੀ ਖ਼ਬਰ ਨਾ ਆਪਣੇ ਆਪਦੀ ਏ, ਕੀਤਾ ਨਫਸਨੇ ਪਕੜ ਗੁਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਆਯਾ ਪਾਵਨੇ ਵਾਸਤੇ ਨੇਕ ਨਾਮੀ,ਕੀਤਾ ਨਫਸ ਨੇ ਬਹੁਤਬਦਨਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਓਸ ਅਮਲ ਦੇ ਵਿਚ ਹੋ ਗਿਆ ਕਮਲਾ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਤਾ ਨਸ਼ਾ ਡਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦਾ ਪੀਰ ਬਣਿਆ ਮੇਰੀ ਤੜਫ ਸੇ ਯਾਰ ਸਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
18 ਅਠਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ
ਜਦੋਂ ਉਮਰ ਅਠਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਹੋਈ,ਆਕੜ ਮਟਕਦੇਵਿਚਇਨਸਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਨਾਲ ਮਟਕ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਪੈਰ ਧਰਦਾ, ਚੁਕੀ ਏਸਨੂੰ ਕਿਧਰ ਗੁਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਗਲੀ ਵਿਚ ਬਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸੈਰ ਕਰਦਾ,ਮਬਰਾ ਵਿਚ ਜਿਉਂਨੰਦਦਾਕਾਨੂ ਫਿਰਦਾ
ਖੁਦੀ ਫਖਰ ਤਕਬਰੀਕਰਨ ਵਾਲਾ,ਮੁਲਕ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਮੁਗਲ ਪਠਾਣ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਂਟਲਮੈਨ ਜਿਉਂ ਹਾਲ ਬਜ਼ਾਰ ਅੰਦਰ ਛਿਟੀਹਥਮੇਂਚੂਪਦਾ ਪਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜਿਵੇਂ ਦੇਖਕੇ ਪਰੋਟਅੰਰੈਟ ਕਹਿੰਦਾ, ਵਿਚ ਕੰਪਨੀਸਾਹਿਬਕਪਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਪਿਆ ਫਿਰੇ ਬਜ਼ਾਰਦੀ ਸੈਰਕਰਦਾ,ਮਾਲੀਵਿਚ ਜਿਉਂਬਾਗਬੁਸਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਸੇ ਯਾਰ ਕਾਰਦਾ ਮਰਦ ਖੁਫੀਆ ਕਰਦਾ ਗੈਰ ਦੀਪਰ ਪਛਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀਦੇ ਟਹਿਲਦਾ ਗਸ਼ਤ ਕਰਦਾ, ਜੈਸੇ ਵਿਚਬਾਰ ਦਰਬਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਸੇ ਫਖਰ ਦੇ ਨਾਲ 2ਤਬੀਬ ਕੋਈ, ਲਈ ਹਥ ਮੇਂ ਤਿਥ ਮਜਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਲਗੜਦੇ ਹਥ ਆਉਣਾ, ਪੰਛੀਉਡਿਆਵਿਚਅਸਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਸਿਰ ਤੇ ਮੌਤ ਨਾ ਕੂਕਦੀਦਿਸੇਇਸਨੂੰਗਲਤਫਹਿਮਦੇਵਿਚਗਲਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਰੈਨ ਕਟਕੇ ਸੂਬਾ ਨੂੰ ਕੂਚ ਕਰਨਾ, ਸ਼ਾਨ ਸ਼ੌਕਤ ਨਾਲ ਮਹਿਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
1 ਠੀਕ · 2 ਹਕੀਮ । 3 ਹਿਕਮਤ ਦੀ ਕਿਤਾਬ । 4 ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ। 5 ਪਹਣਾ।&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pa27fs6x3720kfjatlxq5gvt2if3yth</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>215908</id>
      <parentid>215885</parentid>
      <timestamp>2026-04-21T10:20:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215908</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3663" sha1="8c6oenz1xojs7huhzuag6mu0z66nicw" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|12||}}&lt;/noinclude&gt;ਜੋਬਨ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਹੋਇਆ, ਭੁਲ ਗਿਆ ਜੇ ਇਲਮ ਕਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਪਾਪੀ ਹਕ ਹਲਾਲ ਨੂੰ ਛਡ ਬੈਠਾ, ਮਿਠਾ ਜਾਪਦਾ ਹਿਰਸ ਹਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਅਖਾਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇਖਣੇ ਨੂੰ ਅਠੇ ਪਹਿਰ ਸਤਾਂਵਦਾ ਕਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਆਇਆ ਧੁਰੋਂ ਸੀ ਸਾਫਸਫੈਦ ਚਿਟਾ,ਏਥੇ ਲਗਗਏ ਬਹੁਤ ਇਲਜ਼ਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਅਗੇ ਅਖਾਂ ਹਨੇਰ ਗੁਬਾਰ ਹੋਯਾ, ਦਿਸਣ ਲਗ ਪਈ ਸੁਬਾਦੀ ਸ਼ਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਫਿਰੇ ਹਿਰਸ ਹਵਾਸ ਦੇ ਵਿਚ ਭਜਾ ਅਠੇ ਪਹਿਰ ਨਾ ਕਿਤੇ ਅਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਮਰਨਾ ਏਹਨੇ ਦਿਲੋਂ ਵਿਸਾਰ ਦਿਤਾ, ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਪਦੀ ਰੋਜ਼ ਮੁਕਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਰਖੀ ਖ਼ਬਰ ਨਾ ਆਪਣੇ ਆਪਦੀ ਏ, ਕੀਤਾ ਨਫਸਨੇ ਪਕੜ ਗੁਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਆਯਾ ਪਾਵਨੇ ਵਾਸਤੇ ਨੇਕ ਨਾਮੀ, ਕੀਤਾ ਨਫਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਬਦਨਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਓਸ ਅਮਲ ਦੇ ਵਿਚ ਹੋ ਗਿਆ ਕਮਲਾ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਤਾ ਨਸ਼ਾ ਡਰਾਮ ਇਸਨੂੰ
ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦਾ ਪੀਰ ਬਣਿਆ ਮੇਰੀ ਤੜਫ ਸੇ ਯਾਰ ਸਲਾਮ ਇਸਨੂੰ
{{center|&lt;poem&gt;18 ਅਠਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਜਦੋਂ ਉਮਰ ਅਠਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਹੋਈ, ਆਕੜ ਮਟਕਦੇ ਵਿਚ ਇਨਸਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਨਾਲ ਮਟਕ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਪੈਰ ਧਰਦਾ, ਚੁਕੀ ਏਸਨੂੰ ਕਿਧਰ ਗੁਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਗਲੀ ਵਿਚ ਬਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸੈਰ ਕਰਦਾ, ਮਥਰਾ ਵਿਚ ਜਿਉਂ ਨੰਦਦਾਕਾਨ੍ਹ ਫਿਰਦਾ
ਖੁਦੀ ਫਖਰ ਤਕਬਰੀਕਰਨ ਵਾਲਾ,ਮੁਲਕ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਮੁਗਲ ਪਠਾਣ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਂਟਲਮੈਨ ਜਿਉਂ ਹਾਲ ਬਜ਼ਾਰ ਅੰਦਰ ਛਿਟੀ ਹਥਮੇਂ ਚੂਪਦਾ ਪਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜਿਵੇਂ ਦੇਖਕੇ &lt;ref&gt;ਠੀਕ।&lt;/ref&gt;ਪਰੋਟਅੰਰੈਟ ਕਹਿੰਦਾ, ਵਿਚ ਕੰਪਨੀ ਸਾਹਿਬਕਪਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਪਿਆ ਫਿਰੇ ਬਜ਼ਾਰਦੀ ਸੈਰਕਰਦਾ, ਮਾਲੀਵਿਚ ਜਿਉਂ ਬਾਗਬੁਸਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਸੇ ਯਾਰ ਕਾਰਦਾ ਮਰਦ ਖੁਫੀਆ ਕਰਦਾ ਗੈਰ ਦੀਪਰ ਪਛਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀਦੇ ਟਹਿਲਦਾ ਗਸ਼ਤ ਕਰਦਾ, ਜੈਸੇ ਵਿਚਬਾਰ ਦਰਬਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਜੈਸੇ ਫਖਰ ਦੇ ਨਾਲ &lt;ref&gt;ਹਕੀਮ।&lt;/ref&gt;ਤਬੀਬ ਕੋਈ, ਲਈ ਹਥ ਮੇਂ &lt;ref&gt;ਹਿਕਮਤ ਦੀ ਕਿਤਾਬ।&lt;/ref&gt;ਤਿਥ ਮਜਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਕਿਸੇ ਰੋਜ਼ ਨੂੰ &lt;ref&gt;ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ।&lt;/ref&gt;ਲਗੜ ਦੇ ਹਥ ਆਉਣਾ, ਪੰਛੀ ਉਡਿਆ ਵਿਚ ਅਸਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਸਿਰ ਤੇ ਮੌਤ ਨਾ ਕੂਕਦੀ ਦਿਸੇ ਇਸਨੂੰ ਗਲਤਫਹਿਮ ਦੇ ਵਿਚਗਲਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਰੈਨ ਕਟਕੇ ਸੂਬਾ ਨੂੰ ਕੂਚ ਕਰਨਾ, ਸ਼ਾਨ ਸ਼ੌਕਤ ਨਾਲ ਮਹਿਮਾਨ&lt;ref&gt;ਪ੍ਰੋਹਣਾ।&lt;/ref&gt; ਫਿਰਦਾ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8c6oenz1xojs7huhzuag6mu0z66nicw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਲਾਸ.pdf/15</title>
    <ns>250</ns>
    <id>71569</id>
    <revision>
      <id>215909</id>
      <timestamp>2026-04-21T10:32:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Harchand Bhinder</username>
        <id>2624</id>
      </contributor>
      <comment>/* ਸੋਧਣਾ */</comment>
      <origin>215909</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3934" sha1="nttpwqfh73suopz2jozt7auf7gnj7hv" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Harchand Bhinder&quot; /&gt;{{c|13||}}&lt;/noinclude&gt;ਗਾਫਲ ਰਬ ਰਹੀਮ ਨੂੰ ਛਡ ਬੈਠਾ, ਛਡ ਜਗਤ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਨਿਰਬਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਹਰੀਆਂ ਸਬਜੀਆਂ ਦੇਖਕੇ ਦੌੜਦਾ ਏਂ, ਖੁਲਾ ਰਸਿਓਂ ਬਿਨਾਂ ਹੈਵਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਭੁਲਾਰਬ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਫਿਰੇ ਭੌਂਦਾ, ਗਲੀਓਂ ਖੁੰਝਿਆ ਜਿਵੇਂ ਇਨਸਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਧੰਧੇ ਵਾਸਤੇ ਘੁਟ ਕੇ ਕਮਰ ਬਧੀ, ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਾਸਤੇ ਜਿਵੇਂ ਭਲਵਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਡੁਬਾ ਵਹਿਮ ਦਰਯਾਦੇ ਵਹਿਣਅੰਦਰ ਜਿਵੇਂ &lt;ref&gt;1 ਚਿੰਤਾਵਾਨ&lt;/ref&gt;ਸਿਤਮਕਸ਼ ਪੁਰਸ਼ ਹੈਰਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਦੌਲਤ ਤਮ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਢੂੰਡਦਾ ਏ ਨੁਸਖੇ ਭਾਲਦਾ ਜਿਵੇਂ ਭਲਵਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਏਨੂੰ ਹਿਰਸਹਵਾਲ ਨਾ ਬਹਿਣ ਦੇਂਦੀ ਘਰਘਰ ਭਟਕਦਾ ਜਿਵੇਂ &lt;ref&gt;2 ਕੁਤਾ&lt;/ref&gt;ਹੈਵਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਏਸ਼ ਹਿਰਸ ਤੇ ਚੰਦਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲੇ, ਵੇਚੀ ਆਪਣੀ ਜਿਸਮ ਤੇ ਜਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਬਦਲੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੋਲਦਾ ਘਟ ਸੌਦਾ, ਪੌਂਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਚ ਦੁਕਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਤਮ੍ਹਾਂ ਵਾਸਤੇ ਵਣਜ ਵਪਾਰ ਕਰਦਾ ਦਿੱਲੀ ਆਗਰੇ ਵਿਚ ਮੁਲਤਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਕਰਕੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਦਾਗਰੀ ਮਾਲ ਭਰਦਾ, ਪੌਂਦਾ ਨਫੇ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨੁਕਸਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਏਸੇ ਹਿਰਸ ਤੇ ਚੰਦਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲੇ, ਛਡੀ ਆਪਣਾ ਦੀਨ ਈਮਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਸਤੇ ਸਚ ਨੂੰ ਛਡ ਬੈਠਾ, ਝੂਠ ਬੋਲਦਾ ਨਾਲ ਜ਼ਬਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਨੁਕਤਾ ਇਸ਼ਕ ਪਰਮਦਾ ਭੁਲਗਿਆ, ਕਰਦਾ ਮੁਖ ਥੀਂ ਗਲਤਬਿਆਨ ਫਿਰਦਾ
ਮਾਤਾ ਆਪਣੀ ਜਿਸਤਰਾਂ ਭੁਲ ਗਲੀਏ ਗੋਦੀ ਹੋਰਦੀ ਵਿਚ &lt;ref&gt;ਅੰਜਾਣਾ।&lt;/ref&gt;ਨਾਦਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਅਕਲ ਗੁੰਮ ਹੈ ਵਾਂਗ ਦੀਵਾਨਿਆਂ ਦੇ ਬਣਿਆ ਚੰਦਰਾ ਸੁਘੜ ਸੁਜਾਨ ਫਿਰਦਾ
&lt;ref&gt;ਜਮਦੂਤ।&lt;/ref&gt;ਅਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਥ ਬੰਦੂਕ ਪਕੜੀ, ਤਕੀ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਿਸਤਨਿਸ਼ਾਨ ਫਿਰਦਾ
ਮਰਨਾ ਏਸਨੂੰ ਯਾਦ ਨਾ ਦੈਯਾ ਸਿੰਘ, ਪਾਉਂਦਾ ਕਿਲੇ ਤੇ ਕੋਟ ਮਕਾਨ ਫਿਰਦਾ
{{center|&lt;poem&gt;19 ਉਨੀਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲ&lt;/poem&gt;}}
ਉਨੀ ਸਾਲ ਵਿਚ &lt;ref&gt;ਬੇਵਕੂਫ।&lt;/ref&gt;ਊਤ ਨਾਸੋਚਿਆ ਤੈਂ,ਸਦਾਨਹੀਂ ਅਰਾਮ ਦੀਘੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਖਾਲੈ ਖਰਚ ਲੈ ਪੁੰਨ ਤੇ ਦਾਨ ਕਰ ਲੈ,ਦੌਲਤ ਵਿਚ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਪੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਕੋਈ ਰੋਜ਼ ਤੂੰ ਸੜਕ ਤੇ ਸੈਰ ਕਰ ਲੈ, ਬਘੀ ਵਿਚ ਤਬੇਲਿਆਂ ਖੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਕੇਹੜੀ ਗਲ ਤੇ ਖੁਦੀ ਗੁਮਾਨ ਕਰਦਾ, ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੇਹੁਸਨ ਦੀ ਝੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਆਖਰ ਉਮਰ ਦੀ ਡੋਰ ਨੇ ਟੁਟ ਜਾਣਾ,ਗੁਡੀ ਜਗਤੇ ਸਦਾ ਨਹੀਂਚੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਤੇਲ ਰੇਲ ਦੇ ਵਾਂਗਰਾਂ ਉਮਰ ਚਲਦੀ ਸਦਾ ਬ੍ਰਿਛ ਦੇ ਵਾਂਗ ਨਾ ਜੁੜੀ ਰਹਿਣੀ
ਏਹਨੇ ਛਡ ਕਲਬੂਤ ਨੂੰ ਜਾਵਣਾ ਏ, ਜਿੰਦ ਜਿਸਮ ਦੇਵਿਚਨਾ ਵੜੀ ਰਹਿਣੀ&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nttpwqfh73suopz2jozt7auf7gnj7hv</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>