Wikisource pmswikisource https://pms.wikisource.org/wiki/Intrada MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter Media Special Discussion Utent Ciaciarade Wikisource Discussion ant sla Wikisource Figura Discussion dla figura MediaWiki Discussion dla MediaWiki Stamp Discussion dlë stamp Agiut Discussion ant sl'agiut Categorìa Discussion ant sla categorìa Pàgina Discussion ëd la pàgina Tàula Discussion ëd la tàula TimedText TimedText talk Modulo Discussioni modulo Evento Discussioni evento 0 531 37714 25924 2026-05-01T20:36:19Z Dragonòt 119 37714 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/At|J'At dj'Apòstoj]] | previous = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/At/At 18|At 18]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 20|At 20]] | notes = }} {{chapter|19}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - At 19.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - At 19]] = J’At dj’apòstoj = == 19 == === Ëd dissépoj ëd Gioann a Efeso === {{verse|chapter=19|verse=1}}Da già che Apòllo a l'era a Corint, Pàul a l'ha travërsà la tèra 'd dré dla provinsa e a l'é rivà fin-a a Efeso, andoa ch'a l'ha trovà vàire dissépoj<ref>A son ëd dissépoj ëd Gioann Batìsta, dla fase preliminar ëd la fej cristian-a.</ref>. {{verse|chapter=19|verse=2}}Pàul a l'ha ciamaje: "Eve-ne arseivù lë Spìrit Sant cand ch'i l'eve chërdù?", e lor a l’han rësponduje: “No, i l'oma gnanca mai sentù ch'a-i sia në Spìrit Sant". {{verse|chapter=19|verse=3}}E chiel a l'ha dije: "Ëd che batésim, donca, i seve stàit batesà?". A l'han risponduje: "Dël batésim ëd Gioann". {{verse|chapter=19|verse=4}}Anlora Pàul a l'ha dit: "Ël batésim ëd Gioann<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Maté/Maté 3|Maté 3:11]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 1|March 1:4]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 7|7:8]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 3|Luca 3:4,16]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 1|Gioann 1:26-27]].</ref> a l'era n'apel al pentiment, ma l'istess Gioann a disìa a la gent ëd chërde an col ch'a sarìa vnù apress ëd chiel, visadì 'l Crist". {{verse|chapter=19|verse=5}}Cand ch'a l'han sentù lòn, a son ëstàit batesà 'nt ël nòm dël Signor Gesù, {{verse|chapter=19|verse=6}}e cand che Pàul a l'ha fàje l'imposission ëd le man, lë Spìrit Sant a l'é calà an su 'd lor e a l'han comensà a parlé an vàire lenghe e a profetisé. {{verse|chapter=19|verse=7}}Coj-lì a j'ero apopré dódes òm. === Pàul a pòrta anans sò ministeri a Efeso === {{verse|chapter=19|verse=8}}Peui Pàul a l'é andàit ant la sinagòga dël leugh andoa ch'a l'ha podù<ref>O "ëd manera lìbera", "sensa tëmma", "con coragi".</ref> predicheje për tre mèis rësguard al regn ëd Nosgnor. A rëspondìa 'd manera përsuasiva a tute le obiession ch'a-j fasìo. {{verse|chapter=19|verse=9}}Tutun, a-i ero 'd coj ch'a-j fasìo resistensa<ref>O "ch'a l'era teston".</ref> e ch'a 'rfusavo 'd chërdje e nen mach lòn, ma ch'a parlavo mal<ref>O "ch'a ofendìa".</ref> an pùblich ëd la Vìa<ref>Ël messagi e la manera 'd vive dij cristian.</ref>. Anlora Pàul a l'ha chità la sinagòga con coj ch'a l'avio chërduje<ref>O "Ij dissépoj".</ref> e, minca dì, a-j dotrinava ant la scòla<ref>O "sala 'd conferense".</ref> d'un ch'a l'avìa për nòm Tiran. {{verse|chapter=19|verse=10}}Sossì a é 'ndàit anans për dòi ann, ëd manera che tùit coj ch'a stasìo ant la provinsa dl'Asia, sia Giudé che Grech, a l'han sentù la Paròla dël Signor. === Ij set fieuj dë Sceva === {{verse|chapter=19|verse=11}}Për ël mojen ëd Pàul<ref>O "Për le man ëd Pàul".</ref>, Nosgnor a fasìa 'd miràcoj strasordinari, {{verse|chapter=19|verse=12}}parèj che fin-a ij fassolèt o ij faudaj ch'a l'avìo tocà soa pel a j'ero aplicà a 'd malavi e lor a varìo 'd soe maladie e jë spìrit maléfich a na sortìo. {{verse|chapter=19|verse=13}}A l'é rivà che chèich Giudé ch'a j'ero dj'esorcista ambulant a l'han provà d'invoché 'l nòm dël Signor Gesù an sù coj ch'a j'ero possedù da dë spìrit maléfich. A disìo: "Iv comando 'd seurte fòra ant ël nòm ëd col Gesù che Pàul a predica!". {{verse|chapter=19|verse=14}}Coj ch'a fasìo lòn a j'ero ij set fieuj d'un òm për nòm Sceva, un Giudé ch'a l'era sacerdòt cap. {{verse|chapter=19|verse=15}}Ma lë spìrit maléfich a l'ha risponduje: "I conòsso Gesù e i sai chi ch'a l'é Pàul, ma vojàutri chi seve?". {{verse|chapter=19|verse=16}}Anlora l'òm ch'a l'avìa lë spìrit maléfich a l'é sautaje a còl, a l'ha atacaje e crasaje con tanta violensa ch'a son scapà da 'nt cola ca patanù e ferì. {{verse|chapter=19|verse=17}}Ora lolì a l'é savusse da tùit ij Giudé e ij grech ch'a stasìo a Efeso. Na gran' tëmma a l'é calà 'n sla sità e a tenìo 'l nòm dël Signor Gesù Crist an granda considerassion<ref>O "A l'é stàit glorificà".</ref>. {{verse|chapter=19|verse=18}}E vàire 'd coj ch'a l'avìo chërdù a son presentasse e a confessavo an pùblich lòn ch'a l'avìo fàit ëd sbalià an passà. {{verse|chapter=19|verse=19}}Ëdcò tanti che a j'ero dasse a 'd pràtiche 'd mascarìa a l'han portà ij sò liber e a l'han brusaje dë 'dnans a tuti ant un farò. A l'han calcolà 'l valor ëd tuti sti liber, e a l'é trovasse ch'a l'era 'd pì che sinquanta mila pess d'argent. {{verse|chapter=19|verse=20}}A l'era parèj che la Paròla dël Signor a së spantiava ea l'avìa 'n grand efet. === N'agitassion a Efeso === {{verse|chapter=19|verse=21}}Terminà ch'a j'ero tuti sti aveniment<ref>O "Apress ël compiment ëd tuti sti fàit". L'idèja 'd "compiment" (scond ël términ original grech) ambelessì a sugeriss che, ant ij propòsit ëd Dé, ël ministeri 'd Paul ant cola region a dovìa consideresse terminà e ch' a l'era ora che chiel as bugeissa pì anans. En efet, a l'é lë Spirit ch'a lo possa, o "cissa".</ref>, Pàul a l'é proponusse, possà da lë Spirit, ëd passé për la Macedonia e l'Acaja e d'andé a Gerusalem. A l'ha dìt: "Dòp d'esse stàit ansilì, a venta 'dcò ch'i vëdda Roma". {{verse|chapter=19|verse=22}}Parèj, apress d'avej mandà dòi ëd sò assistent, Timòt e Erast, an Macedònia, a l'é restà 'ncora 'n pòch ant la provinsa dl'Asia. {{verse|chapter=19|verse=23}}Ma ant col temp-lì a l'é staje an sità na grand' agitassion a càusa dla predicassion cristian-a (ch'a l'era ciamà "la Vìa"). {{verse|chapter=19|verse=24}}Tut a l'é <ref name=":0" />comensà con Demétrio, n'argenté ch'a l'avìa 'n grand comersi 'd mistà d'argent<ref>O "dël santuari dla dea Diana".</ref> ëd la dea Artémide e ch'a procurava ai sò artisan nen pòch guadagn. {{verse|chapter=19|verse=25}}A l'ha radunaje ansema a d'àutri ch'a travajavo a 'd ròbe parèj e a l'ha dije: "Colega, i seve che tùit ij nòstri guadagn a ven-o da col travàj. {{verse|chapter=19|verse=26}}Ma com' i l'eve vëddù e sentì, cost òm ha përsuadù motobin ëd gent che 'd dio fàit a man a son pa nen ëd dio. E col-lì ha l'ha falo nen mach ambelessì a Efeso, ma për tuta la provinsa! {{verse|chapter=19|verse=27}}Parèj, a-i é l'arzigh che nen mach nòst mësté a vada 'n discrédit, ma che 'dcò 'l templi ëd nòstra granda dea Artémide a perda 'd soa influensa e che l'istèssa Dian-a, costa magnifica dea adorà daspërtut ant l'Asia e për ël mond, a sia derobà 'd tut sò bon nòm". {{verse|chapter=19|verse=28}}Cand ch'a l'han sentù sossì, tuit a son anrabiasse e a son butasse a crijé: "L'Artémide dj'Efesin a l'é granda!". {{verse|chapter=19|verse=29}}Bin tòst la sità 'ntrega a l'é stàita pien-a 'd confusion. Tùit a son corù ant l'aren-a<ref name=":0">O "anfiteatro".</ref> e a l'han antrenaje Gaio e Aristarco, ij compagn ëd viagi 'd Pàul, ch'a j'ero da la Macedònia. {{verse|chapter=19|verse=30}}Pàul a vorìa 'dcò chiel intré vers ël pòpol, ma ij dissépoj a l'han nen përmettujlo. {{verse|chapter=19|verse=31}}Fin-a cheidun ëd j'autorità dla provinsa<ref>O "asiarca".</ref>, amis ëd Pàul, a l'han mandaje 'n messagi për preghelo 'd nen buté a l'arzigh soa vita intrand ant l'aren-a. {{verse|chapter=19|verse=32}}Andrinta tùit a crijavo, chi na còsa, chi n'àutra. A l'era tuta na confusion. An efet, tanti a savìo gnanca 'l përchè a-i fusso andàit. {{verse|chapter=19|verse=33}}Ij Giudé ant la furfa a l'han possà Alessandro a fesse anans për dé dë spiegassion, e chiel con ëd segn ëd la man, a sercava 'd feje sté ciuto për podeje parlé. {{verse|chapter=19|verse=34}}Cand che, però, a l'han savù ch'a l'era 'n ebreo, a l'han comensà a crijé tùit ansema: "Grand' a l'é l'Artémide dj'Efesin! Grand' a l'é l'Artémide dj'Efesìn", e lolì a l'é 'ndait anans për pì 'd dòi ore. {{verse|chapter=19|verse=35}}Ma 'l segretari dla sità, dòp avèj chietà col batibeuj, a l'ha dit: "Gent d'Efeso! Chi é-lo ch'a sàpia nen che la sità d'Efeso a l'é dedicà al servissi dla gran' dea Artémide e 'd soa mistà ch'a l'é tombà dal cel? {{verse|chapter=19|verse=36}}Dàit che ste còse a peudo nen d'esse negà, a venta ch'i staghe pasì e ch'a fase gnente 'd malavisà, {{verse|chapter=19|verse=37}}përchè i l'eve 'ntrenà 'mbelessì costi òm ch'a son pa nen ëd làder sacrìlegh né 'd bëstëmion ëd nòstra dea. {{verse|chapter=19|verse=38}}Ma se Demetrio e j'artisan ch'a son con chiel a l'han cheicòsa da dì contra cheidun, l'udiensa dël tribunal a l'é doverta, e a-i é 'd procònsol ch'a podrìo sùbit esaminé 'l cas. Ch'a faso n'acusassion formal. {{verse|chapter=19|verse=39}}Se peuj i l'eve cheicòs d'àutr da ciamé, lolì a potrà decid-se ant n'adunansa convocà 'd manera legal. {{verse|chapter=19|verse=40}}Përch' i l'hai tëmma, con tut sossì, ch'i podrio d'esse acusà da j'autorità 'd Roma 'd sedission, d'arvira, dàit ch'a-i é gnun-a rason për tut ësto brut ciadel". {{verse|chapter=19|verse=41}}E cand ch'a l'ha dit cole ròbe-lì, a l'ha alvà la ciambrea. == Nòte == {{reflist}} [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:At]] fvocs4bygt9asec4liasz8ynuvi3e36 0 547 37705 26447 2026-05-01T20:30:30Z Dragonòt 119 37705 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/At|J'At dj'Apòstoj]] | previous = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Neuv/At/At 7|At 7]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 9|At 9]] | notes = }} {{chapter|8}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - At 08.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - At 08]] = J’At ëd j’apòstoj = == 8 == === Saul a përseguita la cesa === {{verse|chapter=8|verse=1}}Ora Saul a l'era un ëd coj ch'a l'avìo aprovà la mòrt dë Stevo. An col temp-lì a l'é 'ncaminasse na granda përsecussion contra la cesa ch'a l'era a Gerusalem, e tuti, fòra che j'apòstoj, a son ëstàit dësbërgiairà për ij teritòri dla Giudea e dla Samarìa. {{verse|chapter=8|verse=2}}D'òm divòt<ref>O "timorà 'd Dé".</ref> a l'han portà vìa 'l còrp dë Stevo për sotrelo e a l'han fàit un grand deul për chiel. {{verse|chapter=8|verse=3}}Ma Sàul a fasìa 'd ravagi 'nt la cesa. A intrava an tute le ca dij cristian e, an rabland për fòrsa òm e fomne, a-j fasìa buté an përzon<ref>O "a consentìa a la mòrt ëd Stevo", cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 22|At 22:4-5]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 26|26:9-11]].</ref>. {{verse|chapter=8|verse=4}}Coj-lì, donca, ch'a j'ero stàit dësbërgiairà, a 'ndasìo dëdsà e dëdlà an nunsiand la Paròla<ref>O "la bon-a neuva dla Paròla".</ref> 'd  Nosgnor. === Flip a prédica an Samarìa === {{verse|chapter=8|verse=5}}Flip, essend calà giù 'nt na sità dla Samarìa, a l'ha predicaje 'l Crist<ref>O "ël Mëssìa".</ref>. {{verse|chapter=8|verse=6}}A-i era 'd sòlit na pien-a 'd gent ch'a dasìa da ment a lòn ch'a disìa Flip përchè a l'avìo l'anvìa dë scoté sò messagi e 'd vëdde ij segn miracolos ch'a fasìa. {{verse|chapter=8|verse=7}}Jë spirit maléfich a surtìo an crijand fòrt da tanti ch'a na j'ero ampossëssà e motobin ëd paralìtich e 'd sòp a son ëstàit varì. {{verse|chapter=8|verse=8}}Për càusa 'd lòn a-i é staje na granda gòj an cola sità. {{verse|chapter=8|verse=9}}Ora a-i era prima 'nt la sità n'òm për nòm Simon ch'a praticava la magìa e ch'a fasìa sté a boca duverta 'l pòpol ëd la Samarìa. As fasìa passé për un grand përsonagi. {{verse|chapter=8|verse=10}}Tuti, dai pì cit ai pì grand, a parlavo soens ëd chiel e a disìo: "Col òm-lì a l'é la potensa 'd Dé ch'a l'é ciamà "la Granda'". {{verse|chapter=8|verse=11}}A-i dasìo da ment përchè da longh a j'avìa sbalucaje con soe art màgiche. {{verse|chapter=8|verse=12}}Ora, però, la gent a chërdìa pitòst a Flip, ch'a l'avìa nunsiaje la bon-a neuva dël Règn ëd Nosgnor e dël nòm ëd Gesù Crist e tanti a l'avìo fasse batesé, sia d'òm che 'd fomne. {{verse|chapter=8|verse=13}}Fin-a col Simon a l'avìa chërduje e, dòp d'esse stàit batesà 'dcò chiel, as bogiava pì nen da vzin a Flip, e, an vëddend ij gran prodis e segn miracolos che Flip a fasìa, a l'era scasi fòra 'd chiel. {{verse|chapter=8|verse=14}}Ora, cand che j'apòstoj ch'a j'ero a Gerusalem a l'han sentù che la Samarìa a l'avia 'rseivù la Paròla 'd Nosgnor, a l'han mandaje Pero e Gioann. {{verse|chapter=8|verse=15}}A son andaje e a l'han pregà për ij Samaritan përchè a 'rseivèisso lë Spìrit Sant. {{verse|chapter=8|verse=16}}An efet, lë Spìrit Sant a l'era 'ncora nen calà 'nsima a lor, ma a j'ero mach ëstàit batesà 'nt ël nòm ëd Gesù, ël Signor. {{verse|chapter=8|verse=17}}Anlora Pero e Simon a l'han faje l'imposission ëd le man, e lor a l'han arseivù lë Spìrit Sant. {{verse|chapter=8|verse=18}}Cand che Simon a l'ha vëddù che lë Spìrit Sant a l'era dàit për l'imposission ëd le man ëd j'apòstoj, a l'ha ufrìje d'arzan e a l'ha dije: {{verse|chapter=8|verse=19}}"Deme 'dcò a mi col podèj, che a tuti coj ch'i-j imponrai le man a 'rsèivo lë Spìrit Sant!". {{verse|chapter=8|verse=20}}Ma Pero a l'ha dije: "Che tò dné a perissa con ti, da già ch'it l'has ëstimà che 'l don ëd Nosgnor a peussa esse catà a pèis d'argent! {{verse|chapter=8|verse=21}}I l'oma pròpi nen da spartì con ti an cost afé<ref>O "Ti 't l'has gnun-a art né part an costa question" ["οὐκ ἔστιν σοι μερὶς οὐδὲ κλῆρος ἐν τῷ λόγῳ τούτῳ"], cfr. <nowiki>https://sites.google.com/site/tempodiriforma/articoli-1/atti-821</nowiki> </ref> përchè toa disposission d'ànim a l'é tuta sbalià<ref>O "tò cheur a l'é nen a pòst dëdnans a Dé".</ref>. {{verse|chapter=8|verse=22}}Arconòss, donca, tò pecà, cambia manera 'd pensé<ref>O "pentite".</ref> e prega Nosgnor: a peul esse che chiel a përdonrà toe intension<ref>O "ël pensé 'd tò cheur".</ref>. {{verse|chapter=8|verse=23}}I vëddo che ti 't ses pien ëd na gelosia amèra<ref>O "pien ëd fel amèr".</ref> e ch'it ses ancadnà da la gramissia". {{verse|chapter=8|verse=24}}Anlora Simon a l'ha rëspondù: "Preghé vojàutri Nosgnor për mi, përchè ch'am càpita nen ëd le còse ch'i l'eve dit". {{verse|chapter=8|verse=25}}Pero e Gioann, donca, dòp d'avèj predicà e nunsià la Paròla dël Signor, an tornand a Gerusalem, a l'han nunsià la bon-a neuva an diverse borgià dij Samaritan. === Flip e l'eunuch ëd l'Etiòpia === {{verse|chapter=8|verse=26}}Peui n'àngel dël Signor a l'ha parlà a Flip disandje: "Àuss-te an pé e va 'nvers ël mesdì an sla stra ch'a cala da Gerusalem a Gaza, cola ch'a passa për un desert. {{verse|chapter=8|verse=27}}Anlora Flip a l'é 'ncaminass-ne. Arlongh la stra a l'ha 'ncontrà n'eunuch etìop, n'àut fonsionari e tresoré 'd Candace, la regin-a dl'Etiopia. A l'era vnù an pelerinagi a Gerusalem {{verse|chapter=8|verse=28}}e adess as na tornava a soa ca. A l'era setà an sò biròcc e 'n camin ch'a lesìa a àuta vos dal lìber dël profeta Isaìa. {{verse|chapter=8|verse=29}}Lë Spìrit a l'ha dit a Flip: "Fate anans e avzinte a col biròcc". {{verse|chapter=8|verse=30}}E Flip, essendje coruje davzin, a l'ha sentulo ch'a lesìa dal lìber dël profeta Isaia, e a l'ha dije: "Ma... capisses-to lòn ch'it lese?". {{verse|chapter=8|verse=31}}E col-lì a l'ha replicà: "Ma com é-lo ch'i podrìo capilo, s'a-i é gnun ch'am na dà la spiegassion?"<ref>O "am fà da guida", "am lo mostra".</ref>. {{verse|chapter=8|verse=32}}Ora, ël pass ëd la Scritura ch'a lesìa a l'era sto-sì: "Tanme na feja portà al masel o tanme n'agnel mut dë 'dnans a col ch'a lo toson-a, chiel a l'ha nen dovertà la boca. {{verse|chapter=8|verse=33}}A l'é stàit umilià e a l'han nen faje giustissia. Chi é-lo ch'a conterà 'd sò dissendent? Përchè soa vita a l'é stàita portà via da la tèra<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Isaia/Isaia 53|Isaìa 53:7-8]].</ref>". {{verse|chapter=8|verse=34}}Anlora l'eunuch a l'ha ciamà a Flip: "Dime: ëd chi é-lo che 'l profeta a dis lòn? É-lo 'd chiel medésim, o 'd cheidun d'àutri?". {{verse|chapter=8|verse=35}}A l'é parèj che Flip, an prinsipiand da sto pass ëd la Scritura, a l'ha nunsiaje la bon-a neuva 'd Gesù Crist. {{verse|chapter=8|verse=36}}Antant ch' a seguitavo an sla stra, a son rivà 'nt un leugh andoa ch'a j'era d'eva, e l'eunuch a la dije: "Varda là ch'a-i é d'eva. Còs é-lo ch'a podrìa fé ampediment a che mi i-i sia batesà?". {{verse|chapter=8|verse=37}}E Flip a l'ha dit: "Se ti 't chërde 'd tut tò cheur, it lo peude". E chiel a l'ha replicà: "Mi i chërdo che Gesù Crist a l'é 'l Fieul ëd Nosgnor". {{verse|chapter=8|verse=38}}Anlora l'eunuch a l'ha fàit fërmé 'l biròcc, a son calà tuti dòi nt l'eva e Flip a l'ha batialo. {{verse|chapter=8|verse=39}}Cand ch'a son surtì da 'nt l'eva, lë Spìrit ëd Nosgnor a l'ha portà via Flip, e l'eunuch a l'ha pì nen vëddulo, e tut alégher a l'ha seguità për soa stra. {{verse|chapter=8|verse=40}}Parèj Flip a l'é trovasse a Asdod. Da lì a l'ha seguità fin-a a Cesarea, nunsiand la bon-a neuva për tute le borgià anté ch'a passava. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:At]] 9srw6qbv9sgrz9gykglgxkcbtm1w7rx 0 628 37707 26814 2026-05-01T20:31:32Z Dragonòt 119 37707 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament Neuv/Gioann Litre|Litre 'd Gioann]] | previous = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament Neuv/Gioann Litre/1Gioann 2|1 Gioann 2]] | next = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament Neuv/Gioann Litre/1Gioann 4|1 Gioann 4]] | notes = }} {{chapter|3}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - 1Gioann 3.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - 1Gioann 3]] = Prima litra 'd Gioann = == 3 == {{verse|chapter=3|verse=1}}Vardé che bela preuva d'amor a l'ha dane 'l Pare: che nojàutri i sio ciamà fieuj 'd Nosgnor<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 1|Gioann 1:12]].</ref>! E i lo soma për dabon! Contut, coj ch'a son dë sto mond a l'arconòsso nen përchè a conòsso pa chiel<ref>O "ël mond an arconòss nen, përché a l'ha nen arconossù Chiel".</ref>. {{verse|chapter=3|verse=2}}Car ij mè amis! I soma già fieuj ëd Nosgnor, ma chiel a l'ha 'ncora nen mostrane coma ch'i saroma 'nt ël moment che 'l Crist as manifestrà. I savoma mach ch'i smijeroma a chiel, përchè i lo vëdroma tal coma ch'a l'é. {{verse|chapter=3|verse=3}}Chionque a l'ha costa speransa an Gesù as manten pur pròpi coma chiel a l'é pur. {{verse|chapter=3|verse=4}} Tuti coj che a fàn ëd pecà a contraven-o a la Lege 'd Nosgnor, përchè 'l pecà a l'é lòn ch'a va contra a la Lege. {{verse|chapter=3|verse=5}}E vojàutri i seve che Gesù Crist, ch'a l'ha 'n chiel gnun pecà, a l'é manifestasse për gavé ij nòstri pecà<ref>Gioann 1:29.</ref>. {{verse|chapter=3|verse=6}}Tuti coj ch'a stan an comunion con chiel a chito 'd fé 'd pecà; tuti coj ch'a séguito a pëcché, a l'é përchè a l'han pa conossulo nì a capìsso chi ch'a sia chiel. {{verse|chapter=3|verse=7}}Car ij mè fieuj! Feve nen ambrojé: col ch'a fà lòn ch'a l'é giust, a mostra ch'a l'é na person-a giusta, tanme Gesù Crist ch'a l'é giust. {{verse|chapter=3|verse=8}}Contut, col ch'a viv ant ël pecà, a l'é dël diav, përché 'l diav fin-a dal prinsipi a l'ha mai chità 'd fé 'd pecà. A l'é për sòn ch'a l'é manifestasse 'l Fieul ëd Nosgnor: për dësblé j'euvre dël diav. {{verse|chapter=3|verse=9}}Col ch'a l'é nassù da Nosgnor a viv pa ant ël pecà, përchè lë smens ëd Nosgnor a stà 'n chiel e a peul nen përsiste a pëcché da già che a l'é nassù da Nosgnor. {{verse|chapter=3|verse=10}}A l'é da sòn ch'as peul arconòsse ij fieuj ëd Nosgnor e ij fieuj dël diav: col ch'a fà pa lòn ch'a l'é giust e ch'a veul nen bin a sò fratel, a l'é nen ëd Nosgnor. Nosgnor a l'é amor: a l'é për lòn ch'i l'oma da vorèisse bin l'un l'àutr. {{verse|chapter=3|verse=11}}Ël messagi ch'i l'eve sentù fin-a dal prinsipi a l'é sto-sì: chi l'oma da vorèisse bin l'un a l'àutr<ref>Gioann 13:34.</ref>. {{verse|chapter=3|verse=12}}I l'oma nen da fé parèj 'd Cain, ch'a l'era dël diav e ch'a l'ha massà sò fratel<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi|Génesi 4:8]].</ref>. Për che motiv, peui, ha-lo massalo? A l'era përchè soe euvre a j'ero grame e cole 'd sò fratel a j'ero giuste. {{verse|chapter=3|verse=13}}Fratej, maravijeve nen se 'l mond av v'ha an òdio: {{verse|chapter=3|verse=14}}la preuva ch'i soma passà da la mòrt a la vita<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 5|Gioann 5:24]].</ref> a l'é ch'i vorsoma bin ai nòstri fratej e sorele an Crist. Col ch'a-j veul pa bin a stà 'ncora 'nt la mòrt. {{verse|chapter=3|verse=15}}Col ch'a l'ha 'n ghignon sò fratel o sorela a l'é tanme 'n sassin, e i seve che gnun sassin ha l'ha vita eterna an chiel. {{verse|chapter=3|verse=16}}I savoma lòn ch'a sìa l'amor genit dal fàit che Gesù a l'ha dàit soa vita për nojàutri. Për lòn ëdcò nojàutri i l'oma da dé nòstra vita për ij nòstri fratej e sorele. {{verse|chapter=3|verse=17}}Se cheidun ch'a l'ha 'd bin ëd cost mond a vëdd che sò fratel o sorela a l'ha da manca e a-j mostra gnun-a compassion, coma podrìa-lo l'amor ëd Nosgnor sté an chiel? {{verse|chapter=3|verse=18}}Car ij mè fieuj, sìe nen ëd coj che mach a diso 'd vorèj bin a j'àutri: mostrelo con ij fàit ch'a l'é vera. {{verse|chapter=3|verse=19}}Lòn ch'i foma, nòstre assion, a son cole ch'a mostro ch'i soma dla vrità e, cand ch'i soma dë 'dnans a chiel, nòstra consiensa a peul stess-ne an pas. {{verse|chapter=3|verse=20}}Nòstra consiensa a podrìa fin-a condanene, ma Nosgnor a l'é pì grand che nòstra consiensa e i soma sicur che chiel a conòss minca còsa. {{verse|chapter=3|verse=21}}Car ij mè amis! Se nòstra consiensa an condan-a pa, i podoma vnì dë 'dnans a Nosgnor con na fiusa ardìa {{verse|chapter=3|verse=22}}e i podroma arsèive da chiel tut lòn ch'i-j ciamoma, përchè i ubidioma ai sò comandament e i foma tut lòn ch'a-j pias. {{verse|chapter=3|verse=23}}Sto-sì a l'é sò comandament, ch'i chërdo al nòm ëd sò Fieul Gesù Crist e ch'is vorsoma bin l'un l'àutr, pròpi coma chiel a l'ha comandane<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 13|Gioann 13:34]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Gioann/Gioann 15|15:12,17]].</ref>. {{verse|chapter=3|verse=24}}Coj ch'a ubidisso ai sò comandament a son an comunion con chiel, e chiel con lor. Pì 'd lòn, da sossì i savoma che chiel a stà an noi: da lë Spìrit ch'a l'ha dane. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Neuv]] [[Category:Gioann Litre]] dvxwm4bpj2h1gep1lm9pmrtmc3f95ho 0 826 37704 33910 2026-05-01T20:29:56Z Dragonòt 119 37704 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 4|1Crònache 4]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 6|1 Crònache 6]]|notes=}} {{chapter|5}} {{TOCright}} = 1 Crònache = [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 05.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 05]] == 5 == === Dissendent ëd Ruben === {{verse|chapter=5|verse=1}}Ore, ij fieuj ëd Ruben, prim-génit d'Israel. An efet, chiel a l'era stàit ël prim a nasse, ma dal moment che chiel a l'avìa antamnà 'l let ëd sò pare, soa primogenitura a l'é staita daita ai fieuj ëd Giusèp, fieul d'Israel. Tutun, Giusèp a l' è mai stait reputà prim-génit ant le liste genealogiche ufissiaj<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Génesi/Génesi 35|Génesi 35:22]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Génesi/Génesi 49|49:3-4]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=2}}A l’é sicur che Giuda a l'ha avù la preminensa an tra ij sò frej e che da chiel a-i rivrà ‘n prinsi; ma 'l dirit da prim-génit a l'era stait dait a Giusèp<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Génesi/Génesi 49|Génesi 49:8-10]].</ref>. {{verse|chapter=5|verse=3}}Ij fieuj ëd Ruben, prim-génit d'Israel: Anoch e Palu, Esrom e Carmi. {{verse|chapter=5|verse=4}}Ij fieuj ëd Gioel: Semaia e sò fieul Gògh, ch’ a l'ha avù për fieul Simei. {{verse|chapter=5|verse=5}}Mica sò fieul; Reaia sò fieul; Baal sò fieul; {{verse|chapter=5|verse=6}}e peui Bera, sò fieul,che Tiglat-Pileser, rè dl'Assiria a l’avìa falo deporté<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 15|2 Rè 15:29]].</ref>: chiel a l'era cap dij Rubenita. {{verse|chapter=5|verse=7}}Ij sò parent, anregistrà generassion për generassion, a j’ero: Jeiel e Zacarìa. {{verse|chapter=5|verse=8}}e Bela, fieul d'Asas, fieul ëd Sema, fieul ëd Gioel; chiel a stasìa a Aroer e sò possediment a rivavo fin-a a Baal-Meon. {{verse|chapter=5|verse=9}}E a l'é andait a sté andova che as leva 'l sol fin-a da la part dël fium Eufrate, përchè sò strop a j'ero vnùit ëd bon nùmer ant la tèra 'd Ghilead. {{verse|chapter=5|verse=10}}Ant ij di 'd Saul, lor a l'avìo fait la guera contra j'Agarita, mòrt për soe man; e a l'han abità an soe tende, arlongh tuta la banda oriental ëd Ghilead. === Dissendent ëd Gad === {{verse|chapter=5|verse=11}}Ij fieuj ëd Gad a abitavo an facia dij Rubenita, ant ël teritòri ‘d Basan fin-a a Salca. {{verse|chapter=5|verse=12}}An prim leugh a l’é vnuje Gioel, an ëscond leugh Safan, e peui Ianai e Safat. {{verse|chapter=5|verse=13}}Ij sò parent a formavo sèt lineagi: coj ëd Micael, Mesulam, Seba, Jorai, Jacan, Zia e Eber. {{verse|chapter=5|verse=14}}Costi-sì a son ëstait ij fieuj d'Abicail, fieul d'Uri, fieul ëd Jeroach, fieul ëd Galad, fieul ëd Micael, fieul ëd Jesisai, fieul ëd Jacdo, fieul ëd Bus. {{verse|chapter=5|verse=15}}Achi, fieul ëd Guni, a l'é stait ël cap pì amportant dle famije dij sò grand. {{verse|chapter=5|verse=16}}Lor a son ëstait an Ghilead, an Basan e ant ij pais dj'anviron, e an tute le campagne 'd Saron fin-a soe borne. {{verse|chapter=5|verse=17}}Tùit a son ëstait butà ant le genealogìe, ai temp ëd Iotam re 'd Giuda, ant ij di ëd Geroboam, rè d'Israel. {{verse|chapter=5|verse=18}}Ij fieuj ëd Ruben e ij Gadita, e la mesa tribù 'd Manasse, dël bon nùmer ëd quarantequatmila-setsent e sessanta an tra d'òm vajant ch'a portavo scù e spà, a tiravo d'arch e a j'ero faità a la guera: pront a seurte an bataja. {{verse|chapter=5|verse=19}}Lor a l'avìo fait la guera contra j'Agarita, e a Ietur, Nafis e contra Nodab. {{verse|chapter=5|verse=20}}Durant ël combatiment a l’han invocà Nosgnor e chiel a l’ha scotaje, a l’ha giutaje përch'a l’avìo fidasse ‘d chiel: ij fieuj d’Agar e tùit ij sò aleà a son tombà an soe man ëd lor. {{verse|chapter=5|verse=21}}Ël nùmer dij cap ëd bestiam ch’a l’era stàit caturà a l’era ‘d sinquantamila gamèj, dosentessinquantamila an tra feje e crave e doi mila aso. A l’avìo ‘dcò fàit sent mila përzoné. {{verse|chapter=5|verse=22}}Vàire a son tombane mòrt përchè cola guèra a rivava da Nosgnor: e a l'han abità ant ël teritòri dj’Agarita fin-a a la deportassion. === Dissendent ëd la metà dla Tribù ‘d Manasse === {{verse|chapter=5|verse=23}}Ij fieuj dla mesa tribù 'd Manasse a stasìo ant ël pais, da dòp Basan fin-a a Baal-Ermon e a Senir e a 'l mont d'Ermon, e a son ëvnùit a esse 'd bon nùmer. {{verse|chapter=5|verse=24}}Ij cap ëd le famije dij grand a j’ero: Efer, Isì, Eliel, Asriel, Geremìa, Odavia, Jadiel, d’òm fòrt e vajant, ëd gent arnomà, dël sò lineage. {{verse|chapter=5|verse=25}}Ma a l'han pëccà contra 'l Dé dij sò grand, e a son prostituisse darera ai dio dle gent dël pais che Nosgnor a l'avìa ardovù a nen dë 'dnans ëd lor. {{verse|chapter=5|verse=26}}Anlora ‘l Dé d'Israel a l'ha dësvijà lë Spìrit ëd Pul<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 15|2 Rè 15:19]].</ref>, rè d'Assiria, e lë spìrit ëd Tiglat-Pileser<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 15|2 Rè 15:29]].</ref>, re d'Assiria, e chiel a l'ha fàit deporté ij Rubenita e ij Gadita, ansema a la mesa tribù 'd Manasse, e a l'ha portaje a Calach, e a Cabor, e a Ara, e al fium Gosan andova che as treuvo ancora al di d'ancheuj<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 17|2 Rè 17:6]].</ref>. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Cronache]] ht3sr8nrb5cffphr1f1fda48s3kgk2r 0 831 37709 33898 2026-05-01T20:33:12Z Dragonòt 119 37709 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 25|2 Rè 25]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 2|1 Crònache 2]]|notes=}} {{chapter|1}} [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 01.ogg|destra|miniatura|1 Crònache 1]] {{TOCright}} = 1 Crònache = == 1 == === Da Adam a Abraham === {{verse|chapter=1|verse=1}}Adam, Seth, Enos, {{verse|chapter=1|verse=2}}Chenan, Malalel, Iered, {{verse|chapter=1|verse=3}}Enòch, Matusalem, Lamech, {{verse|chapter=1|verse=4}}Noè, Sem, Cam e Iafet. {{verse|chapter=1|verse=5}}Ij dissendent ëd Iafet: Gomer, Magòg, Madai, Iavan, Tubal, Mesech e Tiras. {{verse|chapter=1|verse=6}}Dissendent ëd Gomer: Aschenaz, Rifat e Togarma. {{verse|chapter=1|verse=7}}Dissendent ëd Iavan: Elisa, Tarsis, ij Chitim e coj ëd Ròdi. {{verse|chapter=1|verse=8}}Dissendent ëd Cam: Etiòpia, Egit , Put e Canan. {{verse|chapter=1|verse=9}}Dissendent d’Etiòpia: Sheba, Avila, Sabta, Rama e Sabteca. Dissendent ëd Rama: Saba e Dedan. {{verse|chapter=1|verse=10}}Etiòpia a l'ha generà Nimrod: chiel-sì a l'ha ancaminà a esse potent an sla tera. {{verse|chapter=1|verse=11}}Egit a l'ha generà coj ëd Lud, Anam, Lab, Naftuch, {{verse|chapter=1|verse=12}}Patros, Casluch e Caftor, da andova a j'ero surtì ij Filisté. {{verse|chapter=1|verse=13}}Canan a l'ha generà Sidon , sò primnassù, e Chet. {{verse|chapter=1|verse=14}}e ël Gebusé, l'Amoré, ël Ghirgasé, {{verse|chapter=1|verse=15}}l'Evé, l'Archeo, ël Sineo, {{verse|chapter=1|verse=16}}l'Arvadita, ël Semaré e ël Camaté. {{verse|chapter=1|verse=17}}Ij dissendent ëd Sem: Elam, Assur, Arpacsad, Lud e Aram. Fieuj d' Aram: Us, Ul, Gheter e Mesech. {{verse|chapter=1|verse=18}}Arpacsad a l'ha generà Selach e Selach a l'ha generà Eber. {{verse|chapter=1|verse=19}}A Eber a son nà dòi fieuj: un a l'é ciamasse Pelegh, perché ai sò temp a l'é dividusse la tera<ref>An ebràich "pelegh" a veul dì "division". A peul arferisse a lë spatarament ëd la gent apress l'episòdi 'd Babel.</ref>, e sò frel a l'é ciamasse Ioctan; {{verse|chapter=1|verse=20}}Ioctan a l'avìa generà Almodad, Selef, Asarmavet, Ierach, {{verse|chapter=1|verse=21}}Adoram, Usal, Dicla, {{verse|chapter=1|verse=22}}Ebal, Abimael, Sheba, {{verse|chapter=1|verse=23}}Ofir, Avila e Iobab. Tuti costi-sì a son ëstait ij fieuj ëd Ioctan. {{verse|chapter=1|verse=24}}Sem, Arpacsad, Selach, {{verse|chapter=1|verse=25}}Eber, Pelegh, Reu, {{verse|chapter=1|verse=26}}Serug, Nacor, Terach, {{verse|chapter=1|verse=27}}Abram, visadì Abraham. {{verse|chapter=1|verse=28}}Fieuj d' Abraham: Isach e Ismael. {{verse|chapter=1|verse=29}}Ij dissendent d'Ismael: Primnassù d' Ismael a l'é stait Nebaiot; d'autri sò fieuj: Chedar, Adbel, Mibsam, {{verse|chapter=1|verse=30}}Misma, Dumah, Massa, Adad, Tema, {{verse|chapter=1|verse=31}}Ietur, Nafis e Chedma; costi-sì a j'ero stait ij fieuj d'Ismael. {{verse|chapter=1|verse=32}}Fieuj ëd Chetura, concubin-a<ref>Na concubin-a, ant le società dl'Asia ocidental, a l'era na s-ciava ch'a l'era 'd proprietà legal ëd sò padron, ma ch'a podìa avèj 'd relassion sessuaj con chiel. La condission ëd la concubin-a a l'era pì elevà che cola 'd na serva ordinària, ma a l'era pa lìbera e a a l'avìa nen ij drit legaj ëd na fomna lìbera. Ij fieuj ëd na concubin-a a podìo an chèich cas, dventé d'ardité eguaj con ij fieuj ëd la lìbera. Apress dël perìod dij Giùdes, le concubin-e a j'ero pitòst na prerogativa dij rè (cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/2 Samuel 21|2 Samuel 21:10]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 11|1 Rè 11:13]]).</ref> d' Abraham: chila a l'ha partorì Zimran, Iocsan, Medan, Madian, Isbach e Suach. Fieuj ëd Iocsan: Sheba e Dedan. {{verse|chapter=1|verse=33}}Fieuj ëd Madian: Efa, Efer, Enòch, Abida e Elda; tuti costi-si a j'ero stait ij fieuj ëd Chetura. === Ij dissendent d'Isach === {{verse|chapter=1|verse=34}}Abraham a l'ha generà Isach. Fieuj d' Isach: Esaù e Israel; {{verse|chapter=1|verse=35}}Fieuj d' Esaù: Elifas, Reuel, Ieus, Ialam e Cora. {{verse|chapter=1|verse=36}}Fieuj d' Elifas: Teman, Omar, Sefì, Gatam, Chenas, Timna e Amalech. {{verse|chapter=1|verse=37}}Fieuj ëd Reuel: Nacat, Zerach, Sama e Misa. {{verse|chapter=1|verse=38}}Fieuj ëd Seir: Lotan, Sobal, Sibeon, Ana, Dison, Eser e Disan. {{verse|chapter=1|verse=39}}Fieuj ëd Lotan: Ori e Omam. Seure ëd Lotan: Timna. {{verse|chapter=1|verse=40}}Fieuj ëd Sobal: Alvan, Manacat, Ebal, Sefì e Onam. Fieuj ëd Sibeon: Aia e Ana. {{verse|chapter=1|verse=41}}Fieuj d' Ana: Dison. Fieuj ëd Dison: Camran, Esban, Itran e Cheran. {{verse|chapter=1|verse=42}}Fieuj d' Eser: Bilan, Zavan, Iacan. Fieuj ëd Disan: Us e Aran. {{verse|chapter=1|verse=43}}Costi-sì a son ij rè che a l'han regnà ant ël territòri d'Edom, anans che a regnèissa un rè ansima a j'Israelita: Bela, fieul ëd Beor e soa sità ciamà Dinaba. {{verse|chapter=1|verse=44}}Bela a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Iobab, fieul ëd Zerach, da Bosra. {{verse|chapter=1|verse=45}}Iobab a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Cusam, dël territòri dij Temanita. {{verse|chapter=1|verse=46}}Cusam a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Adad, fieul ëd Bedad, col che a l'ha vagnà an sij Madianita ant le vàude ëd Moab; soa sità as ciamava Avit. {{verse|chapter=1|verse=47}}Adad a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Samla, da Masrecà. {{verse|chapter=1|verse=48}}Samla mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Saul, da Recobòt-Nar. {{verse|chapter=1|verse=49}}Saul a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Baal-Canan, fieul d' Acbor. {{verse|chapter=1|verse=50}}Baal-Canan, fieul d'Acbor, a l'é mòrt e a sò pòst a l'ha regnà Adad: soa sità as ciamava Pau e la fomna Metabel, fija 'd Matred, fija 'd Me-Zab. {{verse|chapter=1|verse=51}}Adad a l'é mòrt e a son ëstaie antlora an Edom ëd cap : ël cap ëd Timna, ël cap d' Alva, ël cap ëd Ietet, {{verse|chapter=1|verse=52}}ël cap d' Olibama, ël cap d' Ela, ël cap ëd Pinon, {{verse|chapter=1|verse=53}}ël cap ëd Chenaz, ël cap ëd Teman, ël cap ëd Mibsar, {{verse|chapter=1|verse=54}}ël cap ëd Magdiel, ël cap d' Iram. Costi-si a son ëstait ij cap d'Edom. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Cronache]] 73wtqh6a19a6rg5rf83zvddzcucxv30 0 856 37700 24689 2026-05-01T20:26:14Z Dragonòt 119 37700 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi|Deuteronòmi]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 1|Deuteronomi 1]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 3|Deuteronòmi 3]]|notes=}} {{chapter|2}} {{TOCright}} = Deuteronòmi = [[File:La Bìbia piemontèisa - Deuteronòmi 02.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Deuteronòmi 02]] == 2 == {{verse|chapter=2|verse=1}}Apress ëd lòn, i soma butasse an marcia an diression dël desert, anvers ël Mar Ross, precis coma che Nosgnor a l’avìa comandame. I l’oma girà d’antorn al Mont Seir për vàire<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Numeri/Numeri 21|Numer 21:4]].</ref>. === Israel a gira d’antorn ai teritòri d’Edom, Moab e Amon === {{verse|chapter=2|verse=2}}A la fin, Nosgnor a l’ha dime: {{verse|chapter=2|verse=3}}“I l'eve girà pro d'antorn a sta montagna; vireve anvers tramontan-a. {{verse|chapter=2|verse=4}}Daje coste istrussion al pòpol: I seve an camin ëd passé ij finagi dij fieuj d'Esaù, vòstri frej, ch’a son a Seir<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 36|Gènesi 36:8]].</ref>; lor a l'avran tëmma 'd vojàutri; pijeve bin varda. {{verse|chapter=2|verse=5}}Feje pa la guèra, përchè d’ës pais-sì iv darai gnanca na branca ‘d tèra. Ij mont ëd Seir i l’hai daje an ardità a Esaù. {{verse|chapter=2|verse=6}}Cateve da lor con dë dné mach le proviande ch’i l’eve da manca e l’eva da bèive. {{verse|chapter=2|verse=7}}Arcord-te che ‘l Signor, tò Dé, a l’ha benedite an tut lòn ch’it l’has butà la man për felo. A l’ha vijà dzora ‘d ti mentre ch’it marciave për ësto gran’ desert. Për tui costi quarant’agn, ël Signor, tò Dé, a l’é stàit sèmper con ti e a l’é mancate nen”. {{verse|chapter=2|verse=8}}A l’é parèj ch’i soma passà aranda dij nòstri frej, ij dissendent d’Esaù, tnisend-se an sla stra dl’Arabà, ch’a ven da Elat e da Asion-Gaber. Peui i soma virasse e adrëssasse anvers ël desert ëd Moab. {{verse|chapter=2|verse=9}}Anlora Nosgnor a l’ha dime: “Trata pa Moab<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 19|Génesi 19:37]].</ref> tanme n'aversari, ciment-lo pa contra, fasendje guera, përchè mi't darai nen sò teritòri: a l'é ai fieuj ëd Lòt che i l'avìa daje Ar an ardità. {{verse|chapter=2|verse=10}}Tant temp fà, Ar a l’era abità da na rassa ‘d gigant, j’Emita, na gent fòrta, numerosa e gorëgna tanme j’Anachita. {{verse|chapter=2|verse=11}}Cola gent-lì, l’istess che j’Anachita, a son considerà ‘dcò dij Rafaita, ma ij Moabita a-j ciamavo Emita. {{verse|chapter=2|verse=12}}Ant la region ëd Seir, a l’opòst, a-i ëstasìo da l’antichità j’Orita, ma ij dissendent d’Esaù a l’han paraje via da col teritòri, a l’han faje dësparì e a son ëstabilisse a sò pòst ëd lor. J’Israelita ‘dcò a l’han fàit l’istess con ël pais che ‘l Signor a l’ha daje an possess. {{verse|chapter=2|verse=13}}Nosgnor a l’ha ‘ncora dime: “E adess, an marcia! Travërsé ‘l torent Zered!”, e nojàutri i l’oma fàit parèj. {{verse|chapter=2|verse=14}}Fin-a a ‘nlora i l’avìo passà tranteut agn dal moment ch’i j’ero seurtì da Cades-Barnea. Tuti j’òm ëd cola generassion, abij a la guèra, a j’ero mòrt, com a l’avìa giurà ‘d fé Nosgnor<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 14|Numer 14:28-35]].</ref>. {{verse|chapter=2|verse=15}}Nosgnor a l’avìa fàit sente sò podèj e a son tombà fin-a che a son dësparì dël tut. {{verse|chapter=2|verse=16}}Cand che la mòrt a l’avìa fàit dësparì tuti coj j’òm da ‘n mes dla gent, {{verse|chapter=2|verse=17}}Nosgnor a l’ha dime: {{verse|chapter=2|verse=18}}Da 'ncheuj ti 't ses darera 'd passé ij finagi 'd Moab an Ar, e t'avzineras ai fieuj d'Amon. {{verse|chapter=2|verse=19}}Tàchje pa e faje nen la guera, përchè mi 't darai gnun-a proprietà ant ël pais d'Amonita<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 19|Génesi 19:38]].</ref>; an efet i l'hai dàilo an possess ai fieuj ëd Lòt. {{verse|chapter=2|verse=20}}Ëdcò cost pais a l'era reputà tèra dij gigant, costi-sì a-i ëstasìo d'antan, e j'Amonita a-j ciamavo ij Zamzumim: {{verse|chapter=2|verse=21}}ëd gent granda, 'd bon nùmer, àuta dë statura tanme j'Anachita; ma Nosgnor a l'avìa faje dësparì dë 'dnans a j'Amonita, che a l'avìo taparaje via e a j'ero stabilisse a sò pòst. {{verse|chapter=2|verse=22}}Parèj Nosgnor a l'avìa fàit për ij fieuj d'Esaù ch'a stasìo an Seir, cora che a l'ha dëstrovù j'Orita dë 'dnans ëd lor: lor a l'ha mandaje via e a son ëstabilisse a sò pòst e a-i son ancora ambelelì dël di d'ancheuj. {{verse|chapter=2|verse=23}}Ëdcò j'Evita, che a stasìo ant ij vilagi fin-a j'anviron ëd Gasa, a j'ero stàit dësblà dai Filisté, surtì da la tèra 'd Caftor, e che a j'ero andàit a abiteie a sò pòst”. {{verse|chapter=2|verse=24}}Nosgnor a l’ha seguità a dime: “An marcia! Gavé ‘l campament e passé la comba dl'Arnon: vardé che mi 't buto an tò podèj Sicon, l'Amorita, rè 'd Chesbon e 'd tut col pais: ancamin-a a fétne padron e bógje guera. {{verse|chapter=2|verse=25}}D'ancheuj i ancaminerai a buteje sparm e pau a cole gent ch'a son sota tut ël cél, përparèj ch’a sente toa fama, a tërmoleran e a saran ciapà da l'afr ëdnans a ti”. === Conquista dël regn ëd Sicon === {{verse|chapter=2|verse=26}}Anlora i l'hai mandaje d’ambassador dal desert ëd Chedemot a Sicon, rè 'd Chesbon, con paròle 'd pas, e i l'hai faje dì: {{verse|chapter=2|verse=27}}“Lass-me passé dal tò pais, mi i marcerai për la stra pì drita, sensa vireme nì a drita nì a snistra. {{verse|chapter=2|verse=28}}E i pagheroma con ij dné 'l mangé ch'i l'oma da manca e i cateroma 'dcò l'eva da bèive: lass-me mach passé, {{verse|chapter=2|verse=29}}com a l'han lassame ij fieuj d'Esaù, che a stan an Seir, e i Moabita che abito an Ar, fin tant che i l'àbia passà 'l Giordan për intré ant ël pais che Nosgnor nòst Dé a l'é an camin ëd dene. {{verse|chapter=2|verse=30}}Ma Sicon, rè 'd Chesbon, a l'ha pa vorsù ch’i passèisso an soa tèra, përchè 'l Signor tò Dé a l'avìa faje ven-e contra në spìrit rèid e 'l cheur teston: për butènlo ant le man, com'a l'é ancora al di d'ancheuj. {{verse|chapter=2|verse=31}}Nosgnor a l’ha dime: “Varda, i l'hai ancaminame a buté an tò podèj Sicon e sò pais: Comensa la conquista fasend-te padron ëd sò pais. {{verse|chapter=2|verse=32}}A l'é antlora che Sicon a l'é surtì contra 'd nojàutri con tuta soa gent për angagene guera a Iacas. {{verse|chapter=2|verse=33}}Nosgnor nòst Dé a l'ha butanlo an nòst podèj e noi i l'oma butalo an derota, chiel, ij sò fieuj e tuta soa armèja. {{verse|chapter=2|verse=34}}Ëd col temp, i l'oma pijàit tute soe sità e votà a lë stermini tute le sità, j'òm, le fomne, le masnà: i l'oma lassà gnun dzurvivù. {{verse|chapter=2|verse=35}}I soma mach portasse via për noi, tanme pijàita, 'l cabial e le dëspeuje dle sità che i l'avìo conquistà. {{verse|chapter=2|verse=36}}Da Aroer ch'a l'é an brova dla valada dl'Arnon, e da la sità che a l'é an sël torent midem, fin-a a Ghilead, a-i é pa staie na sità che nojàutri i l'avèisso nen podù ciapé: ël Signor nòst Dé a l'ha danje tute an nòst podèj. {{verse|chapter=2|verse=37}}Ma ti 't ses pa ‘vzinate al pais dj'Amonita, a tuta la rivera dël torent Iaboch, a le sità dle montagne, e a tùit ij pòst che Nosgnor nòst Dé a l'avìa proibine 'd taché”. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Deuteronomi]] 8sieo79sqrv8ezlmmi0ru1x9gbyldqi 0 940 37708 36670 2026-05-01T20:32:01Z Dragonòt 119 37708 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]] | author = | section = [[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Genesi|Genesi]] | previous = [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 27|Genesi 27]] | next = [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 29|Genesi 29]] | notes = }} {{TOCright}} == 28 == [[File:La Bibia piemontèisa - Génesi 28.ogg|thumb|La Bibia piemontèisa - Génesi 28]] {{verse|chapter=28|verse=1}}Anlora Isach a l'ha mandà a ciamé Giacòb e a l'ha benedilo. Peui a l'ha comandaje: "Venta nen ch’it pije na fomna cananita<ref>O "Na fomna da le fije 'd Canan".</ref>. {{verse|chapter=28|verse=2}}Sah! Part sùbit e va a Padan-Aram. Va a fé na visita a la ca 'd Betuel, ël pare 'd toa mare, e pijte da là na fomna an tra le fije 'd Laban, frel ëd toa mare. {{verse|chapter=28|verse=3}}Che 'l Dé sovran<ref>Let. El-Shaddai.</ref> at benedissa! Ch'a peussa chiel dete 'd frut e 'n trop ëd dissendent! Anlora ti 't vniras na nassion granda! {{verse|chapter=28|verse=4}}Ch'a peuda Nosgnor dé a ti e ai tò dissendent la benedission che chiel a l'ha dàit a Abraham<ref>Cfr. Génesi 17:4-8.</ref>, parèj che ti 't ven-a 'n possession ëd la tèra che Nosgnor a l'avìa dàit a Abraham, la tèra andoa ti 't vivie coma n'aventissi. {{verse|chapter=28|verse=5}}Anlora Isach a l'ha fàit parte Giacòb, ch’a l'é rivà a Padan-Aram, da Laban, fieul ëd Betuel, l'Aramé e frel ëd Rebeca, mare 'd Giacòb e d'Esaù. === Esaù as maria torna === {{verse|chapter=28|verse=6}}Esaù a l'avìa vëddù che Isach a l'avìa benedì Giacòb e ch'a l'era stàit mandà a Padan-Aram për pijesse na fomna ambelelà. A l'avìa 'dcò vëddù che Isach a l'avìa comandà a Giacòb: "Venta nen ch'it pije për fomna un-a dle Canané”. {{verse|chapter=28|verse=7}}Giacòb a l'avìa scotà sò pare e soa mare e a l'era partì për Padan-Aram. {{verse|chapter=28|verse=8}}Anlora, quand che Esaù a l'é rendusse cont che le fomne 'd Canan për sò pare Isach a j'ero nen da consideresse adate a lor<ref>Let. "a j'ero nen bon-e ai sò euj".</ref>, {{verse|chapter=28|verse=9}}Esaù a l'é andàit a pòsta da Ismael e a l'é 'dcò mariasse con Macalat, seur ëd Nebaiot e fija dël fieul 'd Abraham Ismael, an pì che le fomne ch'a l'avìa già. === Ël seugn ëd Giacòb a Betel === {{verse|chapter=28|verse=10}}Antant che Giacòb a l'era 'n marcia da Bersabéa a Caran {{verse|chapter=28|verse=11}}a l'é fërmasse ant un cert leugh e a l'é acampàssie përchè 'l sol a l'era già calà. A l'ha ciapà na pera e a l'ha butass-la sota la testa coma s'a fussa 'n cussin, peui a l'é 'ndurmisse an col leugh-lì. {{verse|chapter=28|verse=12}}A l’ha fàit un seugn: a l'ha vēddù na scala ch'a pogiava për tèra e ch'a rivava fin-a al cel. Cola scala a l'era dovrà da j'àngej ëd Nosgnor për monté e për calé dal cel<ref>Cfr. Gioann 1:51.</ref>, e sù, ansima, a-i j'ëstasìa Nosgnor.  {{verse|chapter=28|verse=13}}Parèj Nosgnor a l'ha dije: "Mi i son ël Signor, ël Dé 'd tò pare grand Abraham e 'l Dé 'd tò pare Isach. I darai a ti e ai tò dissendent<ref>Cfr. Génesi 13:14-15.</ref> la tèra andoa ch'it ses cogiate. {{verse|chapter=28|verse=14}}Ij tò dissendent a saran tanme la póer ëd la tèra e ti't ëspantieras a òvest, a est, a nòrd e a sud. Tute le famije dla tèra a pronunsieran ëd benedission l'un-a 'nvers ëd l'àutra an dovrand tò nòm e col dij tò dissendent<ref>Cfr. Génesi 12:3; 22:18.</ref>. {{verse|chapter=28|verse=15}}Mi i stago da toa banda<ref>O "con ti".</ref>! It guernerai a-i fà pa andova ch'it vade, e it faraj 'rtorné a sta tèra-sì. It chitrài nen fin a tant che mi i l'avrai fàit tut lòn ch'i l'hai promëttute”. {{verse|chapter=28|verse=16}}Peui, Giacòb a l'é dësvijasse dal seugn e a l'ha pensà; "Sigura Nosgnor a l'é ambelessì e mi i’m në rendìa pa cont!". {{verse|chapter=28|verse=17}}A l'ha pijasse tëmma e a l'ha dit: "Che pòst ëscaros a l'é sto-sì! A l'é gnente ‘d men-o che la pòrta dël cel e la ca 'd Nosgnor!". {{verse|chapter=28|verse=18}}Anlora, 'd bon matin, Giacòb a l'ha pijà la pera ch'a l'era butàsse coma cussin e a l'ha pogiala 'nsima a na mongiòja. Peui a l'ha versaje ansima d'euli.  {{verse|chapter=28|verse=19}}A col pòst a l'ha dàit ël nòm ëd Betel, combin che prima 'l nòm ëd col pais a l'era Luz. {{verse|chapter=28|verse=20}}Peui Giacòb a l'ha fàit un vot, e a l'ha dit: "Se Dé a starà përdabon da mia banda, s'am guernerà durant ës viage, s'am darà da mangé e 'da quateme, {{verse|chapter=28|verse=21}}e s'am farà 'rtorné san e salv a la cà 'd me pare, anlora ‘l Signor a sarà mè Dé. {{verse|chapter=28|verse=22}}Anlora costa pera sacrà, ch'i l'hai pogià 'nsima a na mongiòja, a sarà la cà 'd Dé, e mi it darai andaré 'n décim ëd tut lòn ch'it am das”. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Genesi]] fkbssxvu1f37su4z1827olvnja9kbto 0 1270 37715 37649 2026-05-02T06:46:01Z ~2026-26628-13 1421 /* Promësse e istrussion */ 37715 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Surtia|Surtìa (Èsod)]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Surtia/Surtia 22|Surtia 22]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 24|Surtìa 24]]|notes=}} {{chapter|23}} {{TOCright}} = Surtìa = == 23 == [[File:La Bìbia piemontèisa - Surtìa 23.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Surtìa 23]] === Giustissia e rispet === {{verse|chapter=23|verse=1}}Spantié pa ‘d neuve fàusse<ref>O “ëd malignade”, “ciaciarade”. Cfr. Surtìa 20:16; Levìtich 19:11-12; Deuteronòmi 5:20, </ref>. Giuté pa ‘d gent dzonesta<ref name=":0">O "ëd pecator".</ref> an dasend ëd testimonianse fàusse. {{verse|chapter=23|verse=2}}Buteve nen da la banda dla magioransa për fé lòn ch’a l’é mal. Cand ch’i seve ciamà a fé da testimòni ant un process, lasseve nen tiré da lòn ch’a dis la magioransa se lolì a sfàussa ‘l dirit. {{verse|chapter=23|verse=3}}Fé le còse giuste<ref>O “Esse imparsial”.</ref> ‘dcò ant ël cas che l’acusà a sìa pòver<ref>Cfr. Levìtich 19:15.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=4}} Quand ch’i treuve perdù ‘l beu o l’aso ‘d vòst nemis, artornèjlo andarera sensa esitassion. {{verse|chapter=23|verse=5}}Se mai i vëdde l’aso ‘d cheidun ch’a v’ha an ghignon ch’a sia drocà sota sò càrich, passé nen anans fasend finta ‘d nen, ma fërmeve a giuté<ref>23:4-5 cfr. Deuteronòmi 22:1-4.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=6}}Ant un process, neghé pa 'd rendje giustissia a un mach përchè ch’a l’é pòver. {{verse|chapter=23|verse=7}}Tnive lontan da minca na faussarìa. Condané nen a mòrt ël nossent o ël giust, përchè mi mai i dago l'assolussion a col ch’a l’é colpèivol<ref name=":0" />. {{verse|chapter=23|verse=8}}Lasseve nen caté<ref>O “suborné”, “corumpe”.</ref>. Ij cadò a ambòrgno fin-a coj ch’a jë s-ciairo bin e a sfàusso le càuse dij giust<ref>23:6-8 cfr. Levìtich 19:15; Deuteronòmi 16:19.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=9}}Crasé pa ij foresté: vojàutri i conosse pro bin coma ch’a sia la vita dij foresté, përchè i lo seve stàit ëdcò vojàutri ant ël pais d’Egit<ref>Cfr. Surtìa 22:21; Levìtich 19:33-34; Deuteronòmi 24:17-18; 27:19.</ref>. === L’arpòs ëd l’ann sabàtich e ‘l sétim di === {{verse|chapter=23|verse=10}}I l’eve ses agn për sëmné la tèra e për archeuine ij frut, {{verse|chapter=23|verse=11}}ma 'l sétim ann lassela arposé, archeuìne pa ij frut. Lasseje për ij pòver ëd tò pòpol, e lòn ch’a resta, ch’a lo mangio le bestie dla foresta. Feve l’istess con vòstra vigna e con vòstr ulivé<ref>23:10-11 cfr. Levitich 25:1-7. </ref>. {{verse|chapter=23|verse=12}}I l’eve ses di minca na sman-a për fé ij vòstri travaj ordinari, ma ‘l sétim di, arposeve; parèj i podreve dé n’ocasion për arposesse ‘dcò ai vòst beu e ai vòstr aso<ref>Cfr. Surtìa 20:9-11; 31:15; 34:21; 35:2; Levìtich 23:3; Deuteronòmi 5:13-14.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=13}}Lolì a podrà ‘dcò dé n’arlass ai vòstri s-ciav e ai foresté ch’a vivo an tra ‘d vojàutri. === Feste ‘d pelerinagi === {{verse|chapter=23|verse=14}}Tre vire l’ann selebré ‘d feste an mè onor compagnà da ‘n pelerinagi. {{verse|chapter=23|verse=15}}La prima festa a l’ha da esse la Festa dle Frascà<ref>O "dij Pan sens’ Alvà", "La festa dij matzot" (an Ebreo: חג המצות hag hamatzot).</ref>: për set di i mangereve ‘d pan fàit sens’ alvà, pròpi coma ch’i l’hai comandave. Selebré costa festa minca n’ann al temp fissà an temp ëd Prima, ant ël mèis d’Abib, përchè col-lì a l’é l’aniversari ‘d vòstra partensa da l’Egit. Che gnun as presenta dë 'dnans a mi a man veuide<ref>Surtìa 12:14-20; Levìtich 23:6-8; Nùmer 28:17-25.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=16}}La sconda festa a l’ha da esse la Festa dël Mësson, cora ch’i comense a archeuje ij prim frut ëd vòst travaj, ëd lòn ch’i l’eve sëmnà ant ij vòst camp<ref>Cfr. Levìtich 23:15-21; 23:39-43; Nùmer 28:26-31; </ref>. A la fin ëd l’ann, an Otogn, selebré la tersa festa, la Festa dl’Arcòlt, cora ch’i l’avreve arcojì dai camp tut ël frut ëd vòst travaj. {{verse|chapter=23|verse=17}}Tre vire l’ann, tùit j’òm as presenteran dë 'dnans ëd mi, ch’i son ël Sovran, ël Signor. {{verse|chapter=23|verse=18}}I l'eve pa da smon-e ‘l sangh dj’oferte sacrificaj ansema a ‘d pan fermentà<ref>Ch’a l’abia d’alvà.</ref>. Lassé pa fin-a a l’andoman la grassa dle bestie sacrificà ant le mie feste. {{verse|chapter=23|verse=19}}Pòrta al Templi dël Signor, tò Dé, ël mej dle primissie dij tò camp<ref>Cfr. Deuteronòmi 26:2.</ref>. I deuve pa fé cheuse na cravòta ant ël làit ëd soa mare<ref>Cfr. Surtìa 34:26; Deuteronòmi 14:21.</ref>. === Promësse e istrussion === {{verse|chapter=23|verse=20}}Vardé: i mando n’àngel anans ëd vojàutri për ch’av goerna antant ch’i marce e ch'av fasa intré sicur ant ël leu ch’i l’hai prontave. {{verse|chapter=23|verse=21}}Rispeté e scoté lòn ch’av dirà. Sie nen d’arviros: chiel a përdonrà pa vòstre 'nfidelità, përchè ch’a pòrta mè nòm<ref>O “përchè ch’a l’é mè representant”. </ref>. {{verse|chapter=23|verse=22}}S’i scote soa vos e i ubidisse a lòn ch’av dirà, chiel a sarà ‘l nemis dij vòst nemis e l’aversari dij vòstri aversari. {{verse|chapter=23|verse=23}}Mè àngel a marcerà dë 'dnans ëd vojàutri e av ëmnerà ant ël pais dj’Amorita, dj’Hitita, dij Perisita, dj Canané e dij Gebusita, parèj ch’i andreve a steie. Mi i-j dëstruerai. {{verse|chapter=23|verse=24}}Adoré nen ij sò dio nì rendje ‘d servissi an gnun-a manera. Imité nen soe sirimònie ‘d lor. A l’opòst, i-j deuve dëstrue dël tut e crasé soe colòne sacre. {{verse|chapter=23|verse=25}}Rende l’adorassion mach a mi, ël Signor, vòst Dé e mi iv benedirai bondos con pan e d’eva, e iv tnirai lontan da le maladìe. {{verse|chapter=23|verse=26}}A-i sarà pa d’abortiment o ‘d sterilità an vòst pais, e mi iv darai na vita longa e pien-a. {{verse|chapter=23|verse=27}}I manderai mè teror anans ëd vojàutri e i causerai dë sparm an tra la gent ëd le tère che vojàutri i ocupereve. I farai che ij vòstri nemis a viro soa schin-a e a scapo via. {{verse|chapter=23|verse=28}}I manderai anans ëd vojàutri dë scòp ëd vespe ch’a faran ëscapé j’Evita, ij Canané e j’Hitita. {{verse|chapter=23|verse=29}}Tutun, i scasserai pa tui ant un sol ann, dësnò ‘l pais a resterìa desolà e le bestie sarvaje as multiplicherìo e a sarìo na mnassa. {{verse|chapter=23|verse=30}}I jë scasserai un pòch a la vira fin a tant che vojàutri i sie pì numeros e i podreve ocupé tut col pais. {{verse|chapter=23|verse=31}}I slargherai ij confin ëd vòst pais dal Mar Ross fin-a al Mar Mediterani, e dal desert dël Sinai fin-a a l’Eufrate. I farai casché an vòstre man tuti j’abitant dël pais; e ti 't-j faras scapé vìa. {{verse|chapter=23|verse=32}}Fé gnun-a aleansa con lor o con ij sò dio. {{verse|chapter=23|verse=33}}Lassje nen abité an tò pais, dësnò lor a podrìo porteve a pëcché contra ‘d mi. S’i adorèisse ij sò dio, i sarìe bin tòst ciapà ant ël trabucèt ëd l’idolatrìa. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Surtia]] tq4jy9xt2dp4nlkngezs78l8sgsz1aw 37716 37715 2026-05-02T07:20:07Z ~2026-26628-13 1421 /* Promësse e istrussion */ 37716 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Surtia|Surtìa (Èsod)]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Surtia/Surtia 22|Surtia 22]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtia/Surtia 24|Surtìa 24]]|notes=}} {{chapter|23}} {{TOCright}} = Surtìa = == 23 == [[File:La Bìbia piemontèisa - Surtìa 23.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Surtìa 23]] === Giustissia e rispet === {{verse|chapter=23|verse=1}}Spantié pa ‘d neuve fàusse<ref>O “ëd malignade”, “ciaciarade”. Cfr. Surtìa 20:16; Levìtich 19:11-12; Deuteronòmi 5:20, </ref>. Giuté pa ‘d gent dzonesta<ref name=":0">O "ëd pecator".</ref> an dasend ëd testimonianse fàusse. {{verse|chapter=23|verse=2}}Buteve nen da la banda dla magioransa për fé lòn ch’a l’é mal. Cand ch’i seve ciamà a fé da testimòni ant un process, lasseve nen tiré da lòn ch’a dis la magioransa se lolì a sfàussa ‘l dirit. {{verse|chapter=23|verse=3}}Fé le còse giuste<ref>O “Esse imparsial”.</ref> ‘dcò ant ël cas che l’acusà a sìa pòver<ref>Cfr. Levìtich 19:15.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=4}} Quand ch’i treuve perdù ‘l beu o l’aso ‘d vòst nemis, artornèjlo andarera sensa esitassion. {{verse|chapter=23|verse=5}}Se mai i vëdde l’aso ‘d cheidun ch’a v’ha an ghignon ch’a sia drocà sota sò càrich, passé nen anans fasend finta ‘d nen, ma fërmeve a giuté<ref>23:4-5 cfr. Deuteronòmi 22:1-4.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=6}}Ant un process, neghé pa 'd rendje giustissia a un mach përchè ch’a l’é pòver. {{verse|chapter=23|verse=7}}Tnive lontan da minca na faussarìa. Condané nen a mòrt ël nossent o ël giust, përchè mi mai i dago l'assolussion a col ch’a l’é colpèivol<ref name=":0" />. {{verse|chapter=23|verse=8}}Lasseve nen caté<ref>O “suborné”, “corumpe”.</ref>. Ij cadò a ambòrgno fin-a coj ch’a jë s-ciairo bin e a sfàusso le càuse dij giust<ref>23:6-8 cfr. Levìtich 19:15; Deuteronòmi 16:19.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=9}}Crasé pa ij foresté: vojàutri i conosse pro bin coma ch’a sia la vita dij foresté, përchè i lo seve stàit ëdcò vojàutri ant ël pais d’Egit<ref>Cfr. Surtìa 22:21; Levìtich 19:33-34; Deuteronòmi 24:17-18; 27:19.</ref>. === L’arpòs ëd l’ann sabàtich e ‘l sétim di === {{verse|chapter=23|verse=10}}I l’eve ses agn për sëmné la tèra e për archeuine ij frut, {{verse|chapter=23|verse=11}}ma 'l sétim ann lassela arposé, archeuìne pa ij frut. Lasseje për ij pòver ëd tò pòpol, e lòn ch’a resta, ch’a lo mangio le bestie dla foresta. Feve l’istess con vòstra vigna e con vòstr ulivé<ref>23:10-11 cfr. Levitich 25:1-7. </ref>. {{verse|chapter=23|verse=12}}I l’eve ses di minca na sman-a për fé ij vòstri travaj ordinari, ma ‘l sétim di, arposeve; parèj i podreve dé n’ocasion për arposesse ‘dcò ai vòst beu e ai vòstr aso<ref>Cfr. Surtìa 20:9-11; 31:15; 34:21; 35:2; Levìtich 23:3; Deuteronòmi 5:13-14.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=13}}Lolì a podrà ‘dcò dé n’arlass ai vòstri s-ciav e ai foresté ch’a vivo an tra ‘d vojàutri. === Feste ‘d pelerinagi === {{verse|chapter=23|verse=14}}Tre vire l’ann selebré ‘d feste an mè onor compagnà da ‘n pelerinagi. {{verse|chapter=23|verse=15}}La prima festa a l’ha da esse la Festa dle Frascà<ref>O "dij Pan sens’ Alvà", "La festa dij matzot" (an Ebreo: חג המצות hag hamatzot).</ref>: për set di i mangereve ‘d pan fàit sens’ alvà, pròpi coma ch’i l’hai comandave. Selebré costa festa minca n’ann al temp fissà an temp ëd Prima, ant ël mèis d’Abib, përchè col-lì a l’é l’aniversari ‘d vòstra partensa da l’Egit. Che gnun as presenta dë 'dnans a mi a man veuide<ref>Surtìa 12:14-20; Levìtich 23:6-8; Nùmer 28:17-25.</ref>. {{verse|chapter=23|verse=16}}La sconda festa a l’ha da esse la Festa dël Mësson, cora ch’i comense a archeuje ij prim frut ëd vòst travaj, ëd lòn ch’i l’eve sëmnà ant ij vòst camp<ref>Cfr. Levìtich 23:15-21; 23:39-43; Nùmer 28:26-31; </ref>. A la fin ëd l’ann, an Otogn, selebré la tersa festa, la Festa dl’Arcòlt, cora ch’i l’avreve arcojì dai camp tut ël frut ëd vòst travaj. {{verse|chapter=23|verse=17}}Tre vire l’ann, tùit j’òm as presenteran dë 'dnans ëd mi, ch’i son ël Sovran, ël Signor. {{verse|chapter=23|verse=18}}I l'eve pa da smon-e ‘l sangh dj’oferte sacrificaj ansema a ‘d pan fermentà<ref>Ch’a l’abia d’alvà.</ref>. Lassé pa fin-a a l’andoman la grassa dle bestie sacrificà ant le mie feste. {{verse|chapter=23|verse=19}}Pòrta al Templi dël Signor, tò Dé, ël mej dle primissie dij tò camp<ref>Cfr. Deuteronòmi 26:2.</ref>. I deuve pa fé cheuse na cravòta ant ël làit ëd soa mare<ref>Cfr. Surtìa 34:26; Deuteronòmi 14:21.</ref>. === Promësse e istrussion === {{verse|chapter=23|verse=20}}Vardé: i mando n’àngel anans ëd vojàutri për ch’av goerna antant ch’i marce e ch'av fasa intré sicur ant ël leu ch’i l’hai prontave. {{verse|chapter=23|verse=21}}Rispeté e scoté lòn ch’av dirà. Sie nen d’arviros: chiel a përdonrà pa vòstre 'nfidelità, përchè ch’a pòrta mè nòm<ref>O “përchè ch’a l’é mè representant”. </ref>. {{verse|chapter=23|verse=22}}S’i scote soa vos e i ubidisse a lòn ch’av dirà, chiel a sarà ‘l nemis dij vòst nemis e l’aversari dij vòstri aversari. {{verse|chapter=23|verse=23}}Mè àngel a marcerà dë 'dnans ëd vojàutri e av ëmnerà ant ël pais dj’Amorita, dj’Hitita, dij Perisita, dj Canané e dij Gebusita, parèj ch’i andreve a steie. Mi i-j dëstruerai. {{verse|chapter=23|verse=24}}Adoré nen ij sò dio nì rendje ‘d servissi an gnun-a manera. Imité nen soe sirimònie ‘d lor. A l’opòst, i-j deuve dëstrue dël tut e crasé soe colòne sacre. {{verse|chapter=23|verse=25}}Rende l’adorassion mach a mi, ël Signor, vòst Dé e mi iv benedirai bondos con pan e d’eva, e iv tnirai lontan da le maladìe. {{verse|chapter=23|verse=26}}A-i sarà pa d’abortiment o ‘d sterilità an vòst pais, e mi iv darai na vita longa e pien-a. {{verse|chapter=23|verse=27}}I manderai mè teror anans ëd vojàutri e i causerai dë sparm an tra la gent ëd le tère che vojàutri i ocupereve. I farai che ij vòstri nemis a viro soa schin-a e a scapo via. {{verse|chapter=23|verse=28}}I manderai anans ëd vojàutri dë scòp ëd vespe ch’a faran ëscapé j’Evita, ij Canané e j’Hitita. {{verse|chapter=23|verse=29}}Tutun, i scasserai pa tui ant un sol ann, dësnò ‘l pais a resterìa desolà e le bestie sarvaje as multiplicherìo e a sarìo na mnassa. {{verse|chapter=23|verse=30}}I jë scasserai un pòch a la vira fin a tant che vojàutri i sie pì numeros e i podreve ocupé tut col pais. {{verse|chapter=23|verse=31}}I slargherai ij confin ëd vòst pais dal Mar Ross fin-a al Mar Mediterani, e dal desert dël Sinai fin-a a l’Eufrate. I farai casché an vòstre man tuti j’abitant dël pais; e ti 't-j faras scapé via. {{verse|chapter=23|verse=32}}Fé gnun-a aleansa con lor o con ij sò dio. {{verse|chapter=23|verse=33}}Lassje nen abité an tò pais, dësnò lor a podrìo porteve a pëcché contra ‘d mi. S’i adorèisse ij sò dio, i sarìe bin tòst ciapà ant ël trabucèt ëd l’idolatrìa. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Surtia]] 9so2zbdgr0o2pyrjdiqt301kh0yg5xo 0 2147 37713 34150 2026-05-01T20:35:49Z Dragonòt 119 37713 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giosue|Giosue]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giosue/Giosue 8|Giosuè 8]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giosue/Giosue 10|Giosuè 10]]|notes=}} {{chapter|9}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Giosuè 09.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Giosuè 09]] = Giosuè = == 9 == === Aleansa con ij Gabaonita === {{verse|chapter=9|verse=1}}La neuva ‘d coste vitòrie a l’era rivà ai rè dla banda ‘d ponent dël Giordan. A j'ero ij rè dj'Hitita, dj'Amorita, dij Canané, dij Perisita, dj'Evita e dij Gebusé. A stasìo cheidun an montagna, cheidun ant la pian-a o an sla còsta dël Mar Gròss<ref>O “Mar Mediterani”.</ref> fin-a a le montagne dël Lìban. {{verse|chapter=9|verse=2}}Tuti loràutri a j’ero aleasse për combate contra Giosuè e j’Israelita. {{verse|chapter=9|verse=3}}Ma j'Evita ch'a stasìo ant la sità 'd Ghibeon, sentù lòn che Giosuè a l'avìa fàit a Gérico e a Ai, {{verse|chapter=9|verse=4}}a l'han pensà bin ëd fé arcors a ‘n truch. Cheidun ëd lor a l'é travestisse da nunsi. Costi-sì, a soa partensa da Ghibeon, a l'han quatà ij borich con ëd tërliss frust e a l'han ciapà për ël vin d' óiro vej e tui taconà. {{verse|chapter=9|verse=5}}A l'han caussà 'd sàndole s-ciapà e dëscusìe, butasse a còl ëd vestimente slisse e fàit provìsta 'd pan arsëttà e tut a frise. {{verse|chapter=9|verse=6}}A l’é parèj ch’a son presentasse da Giosuè al campament ëd Ghilgal. A l’han dije a chiel e a tuti j’Israelita: “I soma rivà da leugn për ciameve 'd fé con nojàutri un tratà d'aleansa”. {{verse|chapter=9|verse=7}}J’Israelita a l’han rësponduje a coj Evita: “Viv-ne fòrsi an mes ëd nojàutri? Coma podrìo-ne fé n’aleansa con vojàutri<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 23|Surtìa 23:32]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 34|34:12]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronòmi/Deuteronòmi 7|Deuteronòmi 7:2]].</ref>?”. {{verse|chapter=9|verse=8}}Ma lor a l'han dije a Giosuè: “I ciamoma mach d'ess-te sogetà!”. Giosuè a l’ha ansistù: “Chi sevne? Da 'ndova vnive? {{verse|chapter=9|verse=9}}Coj-lì a l'han rësponduje: “I rivoma d'un pais motobin lontan. I l'avìo sentù parlé dël Signor, vòst Dé. i soma a conossensa 'd tut lòn ch'a l'ha fàit an Egit, {{verse|chapter=9|verse=10}}e ‘d coma i l’eve tratà ij doi rè amorita ch’a stasìo da l’àutra banda dël Giordan: Chesbon e Ogh, rè 'd Basan, ch'a stasìa an Astarot<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Nùmer/Nùmer 21|Nùmer 21:21-35]].</ref>. {{verse|chapter=9|verse=11}}J’ansian e tuta la gent ëd nòst pais a l’avìo consijane ‘d fé proviande pr’ ël viage e dë vnì ambelessì a rëscontresse con vojàutri. I voroma esse a vòst servissi e iv ciamoma ‘d fé con nojàutri un tratà d’aleansa. {{verse|chapter=9|verse=12}}Vardè nòst pan! I j’ero partì da ca nòstra ch’a l’era ‘ncora càud: ora a l’é arsëttà e sfrisà. {{verse|chapter=9|verse=13}}Nòstri óiro, cora ch'i l'oma ampinije, a j'ero neuv; vëdde bin com a son ardovù. Nòstri vestì e nòstre sàndole a son fruste për ël gran viage ch'i l'oma fàit”. {{verse|chapter=9|verse=14}}Anlora j'Israelita a l'han acetà 'd mangé da le proviste dij Gabaonita, ma a l'han pa consultà Nosgnor për savèj còsa fé. {{verse|chapter=9|verse=15}}A l’é parèj che Giosuè a l’ha fàit në strument con la gent ëd Gabaon për sansioné un tratà ‘d pas, e parèj a son angagiasse a lasseje vive. Ij prinsipaj ëd la comunità d’Israel a l’han confërmà l’acòrd con un sarament. {{verse|chapter=9|verse=16}}Tutun, ant ël gir ëd tre di ch’a l’avìo sotsignà l’aleansa, j’Israelita a son vnùit a savèj che coj foresté a j’ero, an realità, ij sò vzin e ch’a vivìo da cole bande<ref>O “an mes a lor”.</ref>. {{verse|chapter=9|verse=17}}Anlora a l’han levà ‘l campament e, al ters di ‘d marcia, a son rivà a le sità anté ch’a stasia cola gent. A j’ero Ghibeon, Chefira, Beròt e Chiriat-Iearim. {{verse|chapter=9|verse=18}}Tutun, a l’han pa massaje, përchè ij prinsipaj dla comunità d’Israel a l’avìo bin fàit un giurament ant ël nòm dël Signor, Dé d’Israel. E tuta la comunità a l’é butasse a fé ‘d mormorassion contra ij cap ëd la comunità. {{verse|chapter=9|verse=19}}Ma coj-lì a l'han rëspondù: “I soma angagiasse ant ël nòm ëd Nosgnor, e për lòn i podoma pa feje ‘d mal a cola gent-lì. {{verse|chapter=9|verse=20}}Venta lasseje vive e mantnì nòstra paròla, dësnò a sarìa na provocassion contra Nosgnor e soa ira as anvischerìa contra ‘d nojàutri”. {{verse|chapter=9|verse=21}}I prinsipaj dla comunità a l’han peuj giontà: “Ch’a vivo, donca, ma ch’a dvento nòstri boscajant e portador d’eva al servissi ëd tuta la comunità”. Costa-sì a l’é stàita la decision dij prinsipaj ëd la comunità. {{verse|chapter=9|verse=22}}An efet, Giosuè a l’avìa convocà ij Gabaonita e a l’avìa dije: “Përchè l’eve ambrojane an costa manera? I l’avìe dit ch’i rivave da motobin lontan, antramentre ch’i seve ‘d sì, an mes a nojàutri!”. {{verse|chapter=9|verse=23}}D’or anans i portereve costa maledission: për sèmper i procurereve ‘d bòsch e d’eva pr’ ël templ ëd mè Dé”. {{verse|chapter=9|verse=24}}Lor a l'han rëspondù: “I soma comportasse përparèj përchè i l'avìo savù che ël Signor, vòst Dé, a l'ha comandaje a sò sërvent Mosè ëd deve an possess tuta costa region e, antramentre ch'i vnisìe anans, ëd massé tuta la gent dël pòst. Për lòn i soma stane sburdì e i l'oma avù pau për nòstra vita. {{verse|chapter=9|verse=25}}Ora i soma an toe man: fà 'd nojàutri lòn che të smija giust!” {{verse|chapter=9|verse=26}}Giosuè, donch, a l'ha salvaje da le man dj'Israelita e a son pa stàit massà. {{verse|chapter=9|verse=27}}Ma da col di-lì a l’ha daje l’ancombensa ‘d provëdde a la comunità d’Israel e a l’autar ëd Nosgnor ëd bòsch e d’eva ant ël leugh che Nosgnor a l’ha vorsù serne, e ‘ncora d'ancheuj lor a van anans a felo. == Nòte == <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Giosue]] c9ty3hdtylmky9dxkae0p6k0ximkyjg 0 2624 37712 34178 2026-05-01T20:35:17Z Dragonòt 119 37712 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giudes|Giudes]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Giudes/Giudes 4|Giudes 4]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Giudes/Giudes 6|Giudes 6]]|notes=}} {{chapter|5}} {{TOCright}} = Liber dij Giudes = [[File:La Bìbia piemontèisa - Giudes 05.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Giudes 05]] == 5 == === Càntich ëd Débora === {{verse|chapter=5|verse=1}}An col di-lì, Débora e Barach, fieul d'Abinoam a l'han antonà cost cantich ëd vitòria: {{verse|chapter=5|verse=2}}“Cand a Israel a son arviscolasse ij sò capitan<ref>Ël significà dl'espression ebràica בִּפְרֹעַ פְּרָעוֹת (bifroa' pra'ot) a l'é pa sicur. A l'é pitòst pensasse a <nowiki>''</nowiki>cap<nowiki>''</nowiki> (חוֹקְקֵי, còcche): person-e e coj istess volontari che a podrìo sté an paralel poetich e che a fan pensé ambelessì che פְּרַעוֹת (pra'ot) a sia sinònim ëd חוֹקְקֵי (còqqe).</ref>, ël pòpol a l’é presentasse volontari! Ch’a sia benedì Nosgnor! {{verse|chapter=5|verse=3}}Sté a sente, voi ch’i seve ‘d rè! Fé tension, voi ch’i seve ‘d sovran! Mi i canto an onor ëd Nosgnor, i faso ‘d mùsica për Nosgnor, Dé d’Israel. {{verse|chapter=5|verse=4}}Nosgnor! Cand che ti ‘t surtìe da Seir, cand che ti ‘t vnisìe anans trionfant për le vàude d’Edom, la tèra a tërmolava, ij cej a frissonavo e le nìvole as ëslinguavo tanme d’eva. {{verse|chapter=5|verse=5}}Dë 'dnans a Nosgnor a le montagne a l’é vnuje ‘n frisson<ref>O " a bogiavo". Forma נָזֹלּוּ (nazollu) da la rèis זָלַל (zalal, "sopaté". Ëdcò jë LXX, la Pëssità sirìaca e 'l Targum a antendo la paròla an costa manera. Cheicadun antend ël verb נָזַל (nazal) për <nowiki>''</nowiki>score, con torent d' eva piovan-a".</ref>, ëdnans a ti, Dé d’Israel, bele parèj dël Sinai<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 19|Surtìa 19:18]].</ref>! {{verse|chapter=5|verse=6}}Al temp ëd Samgar, fieul d'Anat, ant ij di dle carovan-e<ref>אֳרְחוֹת ('orcòt, "carovan-e") pitòst che אֳרָחוֹת ('oracòt, "le carzà") përchè a fà un paralel pì strèit , ant la riga dòp, "viagiator, viandant".</ref> 'd Iael, le stra a j'ero dzerte; ij viagiator a ciapavo ëd vieuj stërmà. {{verse|chapter=5|verse=7}}Ij guerié a j’ero ràir<ref>O “ij cap d'Israel a j'ero sensa fòrsa e ardiman”. Nen sicur ël significà dël sostantiv ebràich פְרָזוֹן (frason) . A-i é chi a lo vira con"cap" opura "coj che a vivo an campagna" opura ancora <nowiki>''</nowiki>l'autorità 'd govern<nowiki>''</nowiki>. Combin che 'l nòm a sia al singolar, a smijerìa pì coletiv, da notesse ij verb al plural.</ref>, a j’ero na rarità an Israel, fin-a ch’i son surtije mi, Débora, fin-a ch’i son surtije mi, mare<ref>O “mare protetris”; soens ij profeta as ciamavo “ij pare” d’Israel; ant ësto cas Débora a l’é na mare profetëssa.</ref> d’Israel. {{verse|chapter=5|verse=8}}Cand ël pòpol a l’era sernusse d’àutre divinità, é-lo ch’as trovava ‘n combatent an sità<ref>La paròla, לָחֶם (lachem), a ven fòra mach ambelessì: <nowiki>''</nowiki>pòrte". לָחֶם (lachem), a podrìa esse un partissipi ëd Qal לֹחֵם (lochem) da la rèis verbal לָחַם (lacam, "lòta").</ref>? Nò, as ës-ciairava nì në scu<ref>Eb: "Në scu, a peul pa esse vëddù, e gnanca na lansa." La partëtta ebraica אִם ('im) a porterìa andrinta un giurament ëd negassion.</ref> nì na lansa an tra ij quarantamila<ref>Coma tradission "quarantamila"; ma sòn a podrìa esse n'esempi andova che 'l termo ebràich אֶלֶף ('elef) a s'arferiss a n'unità militar.</ref> d'Israel! {{verse|chapter=5|verse=9}}Mè cheur a l’é con vojàutri, cap dël pòpol, e con ij volontari generos ëd la nassion! Ch’a sia benedì Nosgnor! {{verse|chapter=5|verse=10}}Canté, vojàutri ch’i monte ‘d sòme rosse<ref>Nen vàire sicur lòn che a peul vorèj dì מִדִּין (middin, a la létera:"coverte a sela").</ref>, astà dzora 'd valdrape, e vojàutri, ch'i marce për le stra! {{verse|chapter=5|verse=11}}Con na vos pì fòrta che cola dj’arcé, la gent a canta da para dj'abeivor le vitòrie ‘d Nosgnor, lòn che për grassia a l’ha compì Nosgnor, la liberassion ch’a l’ha acordà a Israel. Anlora ‘l pòpol ëd Nosgnor a l’é calà a le pòrte dle sità. {{verse|chapter=5|verse=12}}Dësvijte, Débora, dësvijte! Dësvijte e taca na canson! Àuss-te Barach! Ciapa coj ch’a l’avìo ciapate, fieul d’Abinoam! {{verse|chapter=5|verse=13}}Anlora coj ch’a l’avìo rëspondù a l’apel ëd guèra<ref>Let. “Ij dzorvivù” a l’opression dij Canané.</ref> a son calà për giontesse ai vajant e ël pòpol ëd Nosgnor a l’é calà an camp për otnì mia vitòria contra ij guerié<ref>La tradussion a presupon che la preposission ב (scomëssa) prefissà a "guerié" a l'abia la fòrsa 'd "ant la capassità 'd".</ref> cananita. {{verse|chapter=5|verse=14}}A son ëvnù da Efraim coj ch’a son ëd la sëppa d’Amalech. Dapress a j'andasìa Beniamin, tò frel, con ij sò soldà. Da Machir ij sò cap a son acorù, e da Zabulon coj ch’a pòrto ‘l baston ëd comand. {{verse|chapter=5|verse=15}}Ij cap d’Issacar a stasìo con Débora; j’òm d’Issacar a sostnìo Barach. A son ëstàit mandà ‘nt la val sota ‘l comand ëd Barach. An tra ‘l clan ëd Ruben, tanti a j’ero antërdovà. {{verse|chapter=5|verse=16}}Për che motiv ses-to restà an tra jë strop mach për sente ij bërgé ch’a son-o soe flute? An tra ij clan ëd Ruben a-i j'ero ‘d gran discussion! {{verse|chapter=5|verse=17}}Ghilead a përdìa sò temp dë ‘d là dël Giordan, e Dan, përchè as në stasìa an sij sò vassej<ref>Dan, përchè a l'avìa vivù da forësté resident, an sle nav." Ël verb גּוּר (gur) a s'arferiss al fàit ëd pijé residensa fòra da sò pais.Podrìa d'esse che ij Danita, pitòst che assemblesse a Barach, a son contentasse 'd trasferisse an sle còste dël Mar Gròss e 'd travajé ant ij cantié dle nav.</ref>? Aser a restava an sla rivera dël mar e as në stasìa chiet ant ij sò pòrt<ref>Nen pròpi sicur ël significà 'd מִפְרָץ (mifrats) : un sugeriment a podrìa esse"pòrt".</ref>. {{verse|chapter=5|verse=18}}Tutun, Zabulon a l’era na gent pronta a dësfidé la mòrt, përparèj ëd Neftali, an sle colin-e dël pais. {{verse|chapter=5|verse=19}}Donch, a son rivaje ij rè; ij rè ‘d Canan a son ëslansasse a l’atach an Tanach davzin a j'àque 'd Meghido, ma l'argent avosà a l'é pa stàita na pijàita 'd lor. {{verse|chapter=5|verse=20}}Le stèile a l’han combatù dal cel<ref>שָׁמַיִם (samaim) a peul esse voltà con cel o cej conform al contest.</ref>, d'andova ch'a j'ero, a l'han assautà Sisera! {{verse|chapter=5|verse=21}}A son ëstàit ësvërsà da la buria dël Chison: torent turbijos<ref>Miraco <nowiki>''ël fium d'antan''</nowiki>(קָדַם, qadam).</ref>, st'arianass dël Chison! Taca con fòrsa, ànima mia<ref>Costa linea a l'é tradissionalment considerà n'autoesortassion dël poeta-guerié, "Scarpisa ansima, ànima mia, con fòrsa!" La tradussion dël di d'ancheuj a ciapa 'l verb come adressà a Débora e a concepiss נֶפֶשׁ (nefesh) ant ël sò notòri sens ëd "gola" e a antërpreta עֹז ('òz," fòrsa”) tant'me genitiv attributiv (a la létera "còl ëd forsa", visadì "còl fòrt").</ref>! {{verse|chapter=5|verse=22}}An col moment a l'é sentusse 'l galòp dij cavaj fugitiv: ij sò guerié a coro, a coro! {{verse|chapter=5|verse=23}}“Ch’a sia maledìa la sità ‘d Meros!”, a dis l’àngel ëd Nosgnor, “ch’a sia maledìa; ch’a sio maledì ij sò abitant përchè a son pa vnùit a giuté Nosgnor, a giuté Nosgnor con ij sò eròe. {{verse|chapter=5|verse=24}}Ch’a sia benedìa, an tra tute le don-e, Iael, la fomna d’Eber ël Chenita. Chila a dovrìa esse la pì arcompensà an tra le fomne ch’a vivo sota le tende! {{verse|chapter=5|verse=25}}Sisara a-j ciamava d’eva e chila a l’ha daje ‘d làit, a l’ha smonuje la quajà ant la san-a dij nòbij. {{verse|chapter=5|verse=26}}Apress, con la man ëd mancin-a a l’ha ciapà ‘n pichet e con un massuchèt da ovrié an soa man drita a l’ha frapà Sisera e a l’ha s-ciapaje ‘l cupiss an përtusandlo travers ël pols ëd la front. {{verse|chapter=5|verse=27}}Chiel a l'é angrignasse an tra ij pé 'd Iael, a l'é tombà, a l'é dëstendusse an tra ij pé 'd Iael, a l'é gombasse, a l'é robatà; ant ël pòst andova ch'a l'era piegasse: ambelelà a l'é cascà mòrt. {{verse|chapter=5|verse=28}}La mare 'd Sisera a vaitava da la fnestra, e a l'é butasse a brajé darera dla gelosìa: “Përchè sò chèr tarda-lo a rivé? Për che motiv ij sò chèr a van tant dosman?”. {{verse|chapter=5|verse=29}}Le pì savie ‘d soe dame a l’han rësponduje e 'dcò chila a l’é torna disse daspërchila: {{verse|chapter=5|verse=30}}“Sicura, a l'avran trovà da pijé ‘d botin, a partageran na fija, doi matòte<ref>Ebràich: "na fàuda o doe për minca n'òm, che a l'é antërpretà tant 'me metàfora:<nowiki>''</nowiki>violenté<nowiki>''</nowiki>. Ël nòm ebràich"matòta/fija" a la létera a vorerìa dì "ùter" (רַחַם), e an cost contest, për estension ij genitaj feminin. Ël lengage scros ëd la mare ëd Sisera a podrìa orijé a la brutalità sessual an guera.</ref> a pr'un. Vestimente colorà për Sisera, na pijàita 'd color brodà; na vesta variolà a doi ricam, ladrarìa 'd guera për mè còl…”. {{verse|chapter=5|verse=31}}Ch’a vado a meuire tuit parèj ëd Sisara, ij tò nemis, Nosgnor! Ma che coj ch'at veulo bin a sio parèj dël sol, cora ch’a sponta con tut sò splendor”. == Nòte == <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Giudes]] ako9ix9173nx87w6jfkz9tzsst12rqg 0 4650 37701 34594 2026-05-01T20:27:06Z Dragonòt 119 37701 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Neemia|Neemìa]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Neemia/Neemia 12|Neemìa 12]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Ester/Ester 1|Ester 1]]|notes=}} {{chapter|13}} [[Figura:La Bìbia piemontèisa - Neemìa 13.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - Neemìa 13]] {{TOCright}} = Neemìa = == 13 == === D’àutre arforme ‘d Neemìa === {{verse|chapter=13|verse=1}}Ëd col temp, cora ch’a l'é lesusse an pùblich ël lìber ëd la Lege 'd Mosè, a l'é 'dcò trovasse scrit che j'Amonita e ij Moabita a l'avrìo mai dovù intré ant la ciambreja ‘d Nosgnor<ref>O “ëd fé part dël pòpol ëd Dé”.</ref>. {{verse|chapter=13|verse=2}}La rason a l'era che ste gent, na vira, a l'avìo pa giutà j'Israelita ch'a l'avìo da manca d'eva e da mangé. Nen mach, ma ij Moabita, a l'avìo fin-a pagà Balam përchè a maladièissa j'Israelita<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Nùmer/Nùmer 22|Nùmer 22:1-6]].</ref>, combin che peui Dé a l'avèissa cangià maledission an benedission<ref>13:1-2 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronòmi/Deuteronòmi 23|Deuteronòmi 23:3-5]].</ref>. {{verse|chapter=13|verse=3}}Ant ël moment ch’a l'han sentù costa lege, j'Israelita a l'han dessidù ‘d mandé via da la comunità tùti coj ch’a l’avìo n’assendensa mista. {{verse|chapter=13|verse=4}}Ma mach pòch temp anans, ël sacerdòt Eliasib, un parent ëd Tobia, a l'avìa daje a Tobia da dovré për ij sò afé na gròssa stansia dël templ ëd nòst Dé. {{verse|chapter=13|verse=5}}A l’era pròpi la stansia andova che a j'ero sempe guernasse j'oferte 'd gran, l'ancens, j'asi sacrà, ansem a le décime dël gran, dël vin neuv, e dl'euli d'uliva coma comandà ant la lege për ij Levita, ij cantor, ij guardian e j'oferte për ij sacerdòt. {{verse|chapter=13|verse=6}}Cola stansia a l'avìo dàila a Tobia ant ël temp che mi i j'era nen a Gerusalem, dl'ann che a fà trantedoi ëd Rè Artaserse 'd Babilònia, cand che mi i j'era tornà dal rè. Dòp pòch temp i l'hai otnù ël përmess ëd congedeme dal rè {{verse|chapter=13|verse=7}}e torné a Gerusalem. Mach antlora i son ëvnùit a conossensa dël mal ch'a l'avìa fàit Eliasìb an concedéndje a Tobia na stansia ch’a dasìa an sla cort dël templ ëd Dé. {{verse|chapter=13|verse=8}}I l'hai dësaprovà tut, e, franch contrarià, i l'hai campà fòra da cola stansia-lì tuta la ròba 'd Tobia. {{verse|chapter=13|verse=9}}Anlora i l'hai dàit istrussion che a fussa purificà 'l local e i l'hai fàit torna porté j'utiss sacrà dël templ ëd Dé, j'oferte e l'ancens. {{verse|chapter=13|verse=10}}I l'hai ëdcò trovà che 'l contribù për ij Levita<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Deuteronomi/Deuteronomi 12|Deuteronòmi 12:19]].</ref> a j'ero pa pì stàit vërsà, parèj che a j'ero stàit obligà, për vive, a torné a travajé ij sò camp, parèj com ij cantor. {{verse|chapter=13|verse=11}}E i l'hai ëdcò fàit na complenta a j'autorità, an ciamand: ''Për che motiv ël templ ëd Dé a l'era stàit trascurà?''. Peui i l'hai mandà a ciamé Levita e cantor confermàndje an soe funsion ëd lor. {{verse|chapter=13|verse=12}}E tut Giuda a l'ha portà la décima dël gran, dël vin e dl'euli ant ij magasin<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Malachìa/Malachìa 3|Malachìa 3:10]].</ref>. {{verse|chapter=13|verse=13}}Përantant, a guerné ij magasin i l'hai butà<ref>A l'é seghitasse la recension an Grech ëd Lussian, con ël Sirìach ëd la Pessità e con la Volgata: וָאֲצַוֶּה (vaʾatsavveh, "e i l'hai butà, i l'hai comandà") pitòst che וָאוֹצְרָה (vaʾotsrah, "e i l'hai nominà dzora d'un magasin") dël TM.</ref> Selemia sacerdòt, Zadoch scrivan, Pedaià, un dij Levita, e a l'é 'dcò giontasse tanme agiutant, Canan, fieul ëd Zacur, fieul ëd Matania, përchè stimà da tùit òm ëd fiusa. Lor a son ëstàit ancaricà 'd fé dëstribussion ai sò colega. {{verse|chapter=13|verse=14}}"Për sòn, arcòrdte 'd mi, mè Dé, e scancela pa j'assion ëd bin che mi l'hai compì për ël Templi dël mè Dé e për sò servissi". {{verse|chapter=13|verse=15}}An coj di, mi i l'hai vëddù la gent an Giuda pisté l'uva ant le tin-e ant ël di ëd saba, d'àutri che a portavo ëd càrie 'd gerbe an sj'aso, con vin, uva, fi, e tut sòrt ëd produssion, për porteje 'd saba a Gerusalem. Parèj ch'i l'hai arprociaje 'd pa vende ij prodòt an col di-lì. {{verse|chapter=13|verse=16}}Ëdcò la gent ëd Tir ch'a stasìa a Gerusalem, as procurava 'd pess e tute sòrt ëd mercansìe për véndje ant la giornà ëd saba al pòpol ëd Giuda, ant la sità istessa e daspërtut ant j'anviron! {{verse|chapter=13|verse=17}}Përparèj ch'i l'hai fàit na plenta con j'autorità 'd Giuda, an diséndje: “Rendevene cont dël mal ch'i seve an camin ëd fé, an profanand ël di ëd saba? {{verse|chapter=13|verse=18}}A l'era pròpi costassì la stra praticà da vòstri antich, ch’a l'ha portà nòst Dé a fé vnì dzora 'd nojàutri tùit ij maleur che voi i arcòrde bin. Ore, se i profan-e 'l saba i-i tire a còl ëd castigh ansima a Israel! {{verse|chapter=13|verse=19}}Cora ch’a vnisìa lë scur dël vënner sèira, mi i l'hai comandà 'd fé saré tute le pòrte dla sità fin-a a la sèira dòp ëd la fin dël saba, di sacrà ‘d festa. E i l'hai ëdcò posissionà cheidun dij mè giovo colaborator a le pòrte përchè gnun a portèissa ‘ndrinta ‘d càrie ant ël di ëd saba. {{verse|chapter=13|verse=20}}Contut, ëd mercatant e arvendior ëd tute sòrt për doi o tre vire a passavo la neuit acampà aranda dle muraje ma fòra dla sità. {{verse|chapter=13|verse=21}}Ma mi i l'hai mnassàje an diséndje: “Për che motiv i passe la neuit sota le muraje? Se i lo fareve ancor i sarai obligà a feve aresté e bute an përzon! E da col temp a son pa pì fasse vëdde 'd saba. {{verse|chapter=13|verse=22}}Anlora i l'hai comandaje ai Levita 'd purifichesse e dë vnì a guerné le pòrte, përchè a fussa sacrà ël saba, giornà santa. Ëdcò për sòn avist-ne 'd mi, mè Dé, e àbie misericòrdia ‘d mi, conforma tò grand amor. {{verse|chapter=13|verse=23}}An coj di i l'hai ëdcò vëddù d'òm ëd Giuda che a l'avìo mariasse con ëd fomne filisté d'Asdod, Amon, e Moab. {{verse|chapter=13|verse=24}}Metà dij sò cit a parlavo la lenga d'Asdod, o ëd cost o col pòpol mënsionà, e a j'ero pa pì bon a parlé la lenga 'd Giuda. {{verse|chapter=13|verse=25}}Parèj ch'i l'hai rusà con lor. I l'hai maledije, patlane cheidun e i l'hai fin-a s-ciancaje ij cavèj. E i l'hai faje fé giurament për Dé disandje: “I mariereve nen vòstre fije con sò fieuj, e i pijereve pa fije 'd lor për deje ai vòstri fieuj: gnun a podrà mariesse con soe fije, nì vòstri fieuj nì vojàutri midem. {{verse|chapter=13|verse=26}}Avìalo pa pëccà Salomon Rè d'Israel, pròpi an cola manera-lì? Pura an tra tute le gent a-i j'era pa un rè parija 'd chiel. Chiel a l'era bin vorsù da Dé, e Dé a l'ha falo rè dzora 'd tut Israel. Mach che le fomne strangere a l'han ëmnalo a sò pecà! {{verse|chapter=13|verse=27}}As dovrà donca sente dì che 'dcò vojàutri i l'eve fàit col gran mal e tradì nòst Dé, an mariand ëd fomne forestere?”. {{verse|chapter=13|verse=28}}Ore, fin-a un dij fieuj ëd Ioiada, fieul d'Eliasib, gran sacerdòt, a l’avìa mariasse con na fija ‘d Sambalat, l’Oronita. Parèj che mi i l'hai dije ch’as presentèissa pa pì ‘dnans ëd mi<ref>O: “I l’hai bandilo”.</ref>. {{verse|chapter=13|verse=29}}It në prego, mè Dé, për le profanassion portà al sacerdòssi e për le colpe ch'a l'han comëttù ai sò dover ij sacerdòt<ref>Un manoscrit ebràich medieval, la recension greca lussiànica e la Pessità Sirìaca a leso al plural הַכֹּהֲנִים (haccohanim, "ij sacerdòt, ij prèive ") pitòst che la letura al singolar dël TM, הַכְּהֻנָּה (haccunnah, "ël sacerdòssi").</ref> e ij Levita: arcòrdte 'd lor. {{verse|chapter=13|verse=30}}Përparèj i l'hai purificà ij Giudé da tùit ij foresté, an assignand ël regolament dij dover ai sacerdòt e ai Levita. {{verse|chapter=13|verse=31}}I l'hai ëdcò provëddù al bòsch dj'oferte, ant ij temp fissà e 'dcò la presentassion ëd le primissie. === Nòte === <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Neemia]] 2i9ujl991zal75gjgns0ue6p6iijwwp 0 4899 37711 30341 2026-05-01T20:34:35Z Dragonòt 119 37711 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Geremia|Geremìa]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament_Vej/Geremia/Geremia 42|Geremìa 42]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremia/Geremia 44|Geremia 44]]|notes=}} {{chapter|43}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - Geremia 43.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - Geremia 43]] = Geremìa = == 43 == === Geremìa forsà d’andé n’Egìt === {{verse|chapter=43|verse=1}}Ore, cora che Geremìa a l'avìa finì d’arferije a la gent cost mëssagi da part dël Signor sò Dé, {{verse|chapter=43|verse=2}}Asaria, fieul d'Osaia, Joanan, fieul ëd Careca e tuti j'òm arviros e pien ëd babia che a j'ero oponùsse a Geremìa a l'han dije: “Ti t'an dise 'd busiarderie. A l'é pa Nosgnor nòst Dé ch'a l'ha mandate a dì: ‘Andé pa n'Egit për steie’, {{verse|chapter=43|verse=3}}ma a l’é Baruch, fieul ëd Nerià, ch’at cimenta contra 'd nojàutri, për dene an podèj dij Caldé e fene meuire, opura deportene a Babilònia”. {{verse|chapter=43|verse=4}}Parèj Joanan, fieul ëd Careca, tuti j'ufissiaj e tuta la gent ch’a l’é restaje a l'han pa ubidì al comand ëd Nosgnor ëd resté ancora ant la tèra 'd Giuda. {{verse|chapter=43|verse=5}}Nen mach lòn, ma Joanan fieul ëd Careca e tuti j'ufissiaj ëd l'armeja, a l'han ciapà con lor tùit ij Giudé dzorvivù e ch'a j'ero tornà da vàire nassion për andé a sté ant la tèra 'd Giuda: {{verse|chapter=43|verse=6}}òm, fomne, masnà, le fije dël rè e tuta la gent lassà da Nabusaradan, capitan ëd le vàrdie reaj, con Godolia, fieul d'Achicam e novod ëd Safan, coma 'dcò ël profeta Geremìa e Baruch fieul ëd Nerià. {{verse|chapter=43|verse=7}}Peui lor a son intrà n'Egit an arfudàndse 'd fé ubidiensa a Nosgnor, e a son rivà a Tafanes<ref>43:5-7 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 25|2 Rè 25:26]].</ref>. === Geremìa a fà la predission che Nabucodenesar a farà ravagi an Egit === {{verse|chapter=43|verse=8}}An Tafanes Nosgnor a l'ha adrëssà n’àutr sò mëssagi a Geremìa. A disìa: {{verse|chapter=43|verse=9}}“Ciapa ‘d ròch gròss e, a la presensa dij Giudé, antramentre ch'a bèico, sótrie ant ël teren dë 'dnans ëd l'intrada dël palass ëd Faraon an Tafanes. {{verse|chapter=43|verse=10}}Peui it-j diras: “Nosgnor ëd l'Univers, ël Dé d'Israel, a l'ha dit: ‘Mi i manderai a ciamé mè servent Rè Nabucodenesar ëd Babilònia. I-i butrai sò tròno dzora dë ste pere ch'i l'hai stërmà. Sò pavijon real a sarà ambelelì. {{verse|chapter=43|verse=11}}Chiel a vnirà e a foëttrà l’Egit. Coj ch'a son destinà a meuire 'd contacc a meuiriran ëd contacc. Chi ch'a l'é destinà a meuire an esili a meuirirà an esili. Coj ch'a son destinà a meuire an guèra a meuiriran an guèra. {{verse|chapter=43|verse=12}}Chiel a darà feu ai Templi e a le divinità d'Egit. A brusrà ij sò dio o a-j portrà vìa. As quatrà parèj dël mantel d'Egit, parèj coma ch’as cheurv un bërgé con sò chiri. Peui as në tornerà an pas a sò pais. {{verse|chapter=43|verse=13}}A lo farà, tutun, nen anans d’ avèj s-ciapà j'obelisch dël Templi dël sol an Egit e brusà ij Templi dij dio egissian”. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Geremia]] jalmvkuiv6emip341zliwvrifx0pm9s 0 4959 37706 33955 2026-05-01T20:31:03Z Dragonòt 119 37706 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 17|1Crònache 17]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/1Cronache 19|1 Crònache 19]]|notes=}} {{chapter|18}} {{TOCright}} = 1 Crònache = [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 18.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - 1 Crònache 18]] == 18 == === Le vitòrie dl’armeja ‘d David === {{verse|chapter=18|verse=1}}Dòp tut sòn, David a l'é andàit a taché ij Filisté e a l'ha sogetaje, gavàndje sò domìni an sla sità 'd Gath con tùit ij sò anviron dipendent. {{verse|chapter=18|verse=2}}David a l’ha dcò conquistà la tèra ‘d Moab, e ij Moabita ch’a son ëstàit risparmià a son dventà soget ëd David e a l'han pagaje 'd tribut. {{verse|chapter=18|verse=3}}David a l’ha dcò dësblà le fòrse d’Adadeser, rè ‘d Zoba, ch’a l’ha colpìje davzin a Amat. Adadeser a l’avìa l’intension ëd buté soe borne fin-a al fium Eufrate<ref>La significassion dë stò vërsèt an ebràich a l’é pa sicura.</ref>. {{verse|chapter=18|verse=4}}David a l'ha caturà mila chèr da guera, setmila sivalié, e vintmila soldà 'd fantaria; e David a l'ha tajà ij garèt a tùit ij cavaj da tir, gavà 'd na senten-a che a l'ha tenù da cont. {{verse|chapter=18|verse=5}}L’ora che j’Aramé ‘d Damasch a j’ero rivà për deje n’apògg a Adadeser, rè ‘d Zoba, David a l'ha massà vintedoimila Sirian. {{verse|chapter=18|verse=6}}David a l'ha butà 'd garnigion ant la Siria'd Damasch<ref>Parèj ant la version greca e latin-a (ch’as vëdda ‘dcò 2 Samuel 8:6); la version ebràica a manca dë sti nòm.</ref>, e coj Aramé-là a son sogetasse a servì David: e a l'han smonùje 'd tribut. Nosgnor a-j dasìa protession e vitòria a David daspërtut andova che chiel a andasìa. {{verse|chapter=18|verse=7}}David a l'ha ciapà jë scù d'òr dla guardia d'Adadaser e a l'ha portaje a Gerusalem, {{verse|chapter=18|verse=8}}e a l'ha dcò pijàit tut ël bronz ëd Tibach<ref>An ebràich a sarìa Tibhath, na varianta. Ch’as confronta ij test paralel l an 2 Samuel 8:8.</ref> e 'd Con, sità d'Adadeser. Pì tard a sarìo servù a Salomon për fé 'l mar ëd bronz, le colòne e j'utiss d'aram për ël Templi<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 7|1 Rè 7:40-47]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/2Crònache4|2 Crònache 4:11-18]].</ref>. {{verse|chapter=18|verse=9}}Tou, rè 'd Camat, a l'avia sentù dì che David a l'avìa butà an derota tuta l'armeja d'Adadeser, rè 'd Zoba<ref>Coma ant ij test paralel a 2 Samuel 8:9; l’ebràich a l’ha Tou; ëdcò an 18:10.</ref> {{verse|chapter=18|verse=10}}e a l'ha mandaje sò fieul Adoram për salutelo e felicitesse d'aveje fàit la guera contra d'Adadeser e d'avèilo batù. Adadeser a stasìa an guera contra Tou. Tut l'òr, l'argent e l'aram<ref>Coma ant ij test paralel a 2 Samuel 8:10; l’ebràich a l’ha Adoram, na varianta ‘d Ioram.</ref>, {{verse|chapter=18|verse=11}}rè David a l'ha sacralo a Nosgnor, con l'argent e l'òr ch’a rivava da tute le gent che chiel a l'avia sogetà, parej d'Edom, ëd Moab, dj'Amonita e dj'Amalechita. {{verse|chapter=18|verse=12}}Abisai, fieul ëd Zeruia, a l'ha frapà ant la comba dla Sal disdeutmila Edomita<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Salm/Salm 60|Salm 60]].</ref>. {{verse|chapter=18|verse=13}}Peui a l'é andait a stabilì 'd governator an tra j'Edomita, përchè a-j fusso sogetà. Nosgnor a-j dasìa vitòria an tut lòn che chiel a fasìa. === Ij funsionari dël regn === {{verse|chapter=18|verse=14}}A l’é parèj che David a l’é anandiasse a regné dzora 'd tuta Israel. A governava tuta soa gent conform al drit e la giustissia. {{verse|chapter=18|verse=15}}Ioab, fieul ëd Zeruia, a l'era comandant an cap dl'esercit; Giòsafat, fieul d'Achilud, a l'era archivista<ref>Opura: “cronista”.</ref>. {{verse|chapter=18|verse=16}}Zadoch, fieul d'Achitob, e Abimelech<ref>Opura: “cancelié”.</ref>, fieul d'Abiatar, a j'ero ij sacerdòt<ref>Coma an vàire manuscrit ebràich, la version siriaca, e la latin-a (ch’as vëdda ‘dcò 2 Samuel 8:17); la pì part ëd ij manuscrit ebràich a l’ha Abimelech.</ref>; Savsà lë scrivan<ref>Coma ‘nt ij test paralel a 2 Samuel 8:17; an ebràich a l’é Shavsha.</ref>. {{verse|chapter=18|verse=17}}Benaia, fieul ëd Ioiada, a comandava le vardie dël còrp dël rè<ref>An ebràich “ij Cheretita e ij Peletita”.</ref>. Tùit ij fieuj ëd David a j'ero an tra ij prim a giuté 'l rè. === Nòte === <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Cronache]] ap37t91ndfcv2x4ojsn8y57x2w058bx 0 4998 37703 34384 2026-05-01T20:29:17Z Dragonòt 119 37703 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache/2Cronache28|2 Crònache 28]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/2Cronache30|2 Crònache 30]]|notes=}} {{chapter|29}} [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 2 Crònache 29.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - 2 Crònache 29]] {{TOCright}} == 29 == === Esechia a regna a Giuda === {{verse|chapter=29|verse=1}}Esechia a l'avìa vintessinch agn cora ch'a l'é ancaminasse a regné, e a l'ha regnà vinteneuv agn a Gerusalem. Soa mare a l'era Abia, fija 'd Zacaria. {{verse|chapter=29|verse=2}}Chiel a l'ha fàit lòn che Nosgnor a-j pias pròpi com a l'avìa fàit David, sò antich. === Esechia a fà torna deurbe ‘l Templi === {{verse|chapter=29|verse=3}}Ant èl prim mèis ëd sò prim ann ëd sò regn, chiel a l'ha fàit doverté le pòrte dël Templi dël Signor e a l'ha falo restauré. {{verse|chapter=29|verse=4}}A l’ha convocà ij sacerdòt e ij Levita për rëscontresse con chiel an sla cort oriental dël Templi. {{verse|chapter=29|verse=5}}A l’ha dije: “Scoteme vojàutri ij Levita! Purificheve e purifiché ‘l Templi ‘d Nosgnor, ël Dé dij vòsti antich! Gavé via dal santuari tut lòn ch’a l’ha contaminalo. {{verse|chapter=29|verse=6}}Përchè ij nòstri antich a son ëstàit pa fidèj e a l'han fàit lòn che a l'era mal a j'euj ëd Nosgnor. A l’han chità ‘l Signor e ‘l leugh ëd soa abitassion, e a l’han viraje le spale. {{verse|chapter=29|verse=7}}A l'han sarà le pòrte dël pòrti dël Templ e dëstissà le làmpie. A l’han chità dë smon-e d'ancens e d’olocàust ant ël santuari dël Dé d'Israel. {{verse|chapter=29|verse=8}}A l’é për lòn che Nosgnor a l'é anrabiasse contra 'd Giuda e Gerusalem e dj'abitant a l'ha fane n'oget afros d'oror, andova che la gent a ciusionava sò dëspresi, coma che it peule vëdde con ij vòstri euj. {{verse|chapter=29|verse=9}}Vardé, ij nòstri antich a son mòrt dë spà e nòstri fieuj, fije e fomne a son ëstàit caturà. {{verse|chapter=29|verse=10}}Ore, contut i veuj fé n’aleansa con Nosgnor, ël rè d’Israel, ëd manera che a peussa chité. {{verse|chapter=29|verse=11}}Car ij mè fieuj, esse pa negligent, përchè 'l Signor a l'ha sernù vojàutri për steje ëdnans për servilo, për esse ij sò ministr e smónje 'd sacrifissi”. {{verse|chapter=29|verse=12}}Anlora a son aussasse ij Levita e a l’han anandiasse a travajé. A j’ero: Macat fieul d'Amasai e Joel fieul d'Asaria, tuti Cheatita; dij Merarita: Chis fieul d'Abdi e Asaria fieul ëd Jealelel; dai Ghersonita: Joach, fieul ëd Zimna e Eden fieul ëd Joach; {{verse|chapter=29|verse=13}}dai dissendent d'Elisafan: Simri e Jeiel; dai dissendent d'Asaf: Zacaria e Matania; {{verse|chapter=29|verse=14}}da la dissendensa d'Eman: Jechiel e Simei; dai dissendent ëd Jeduthun: Semaia e Usiel. {{verse|chapter=29|verse=15}}Costi òm-sì a l’han ciamà ansema ij sò compagn levita e tuti a son purificasse. Peui a l’han ancaminasse a purifiché ‘l Templi ‘d Nosgnor, pròpi coma ‘l rè a l’avìa comandaje ‘d fé. A l’han fàit bin atension, an sò travaj ‘d lor, d’andeje dapress a tute j’istrussion ëd Nosgnor. {{verse|chapter=29|verse=16}}Anlora ij sacerdòt a son intrà ant ël Templi 'd Nosgnor; a l'han portà fòra da la cort dël Templi 'd Nosgnor tut lòn che a l'era trovasse andrinta e che a l'era pa pur da la mira dël cerimonial. Ij Levita a l'ha tramudaje fòra, ant la comba dël Chidron. {{verse|chapter=29|verse=17}}A l’han ancaminà sò travaj ij prim di dla prima, ant ël prim di dl’ann neuv, e ant eut di a son rivà ant l’andron dël Templi ‘d Nosgnor. Peui a l’han purificà ‘l Templi dël Signor e lolì a l’ha vorsuje eut di. Parèj tut ël travaj a l’é compisse ant ël vir ëd sëddes di. === La ridedicassion dël Templi === {{verse|chapter=29|verse=18}}Peui ij Levita a son andàit da Rè Esechia e a l’han faje cost rapòrt: “Nojàutri i l'oma purificà 'l Templ antregh ëd Nosgnor, comprèis l'autar dj'olocàust e tùit ij sò asi, nen mach, ma dcò la tàula për ël Pan ëd Presentassion e tùit ij sò utiss. {{verse|chapter=29|verse=19}}I l'oma prontà e sacrà tut lòn che rè Acas con empietà a l'avìa butà da part antant ch'a durava sò regn. A son tùit aranda dl'autar ëd Nosgnor, purificà e pront a esse dovrà”. {{verse|chapter=29|verse=20}}Anlora Rè Esechia, aussasse a la viarà, a l'ha convocà j’ufissié dla sità e a l'é montà al Templi 'd Nosgnor. {{verse|chapter=29|verse=21}}A l'han portà set bocin, set moton, set babero e set boch për smonje an sacrifissi espiatòri për la ca real, për ël santuari e për Giuda. Ël rè a l'ha comandaje ai sacerdòt, dissendent d'Aron, dë smonje an olocàust an sl'autar ëd Nosgnor. {{verse|chapter=29|verse=22}}A l'han ësgorzà ij vailèt, e ij sacerdòt a l'han ciapane 'l sangh an ëspantiàndlo an sl'autar. Peui a l'han scanà ij moton e a l'han sbardlane 'l sangh an sl'autar. Ëdcò ij babero a son ëstàit ësgorgià e 'l sangh spatarà an sl'autar. {{verse|chapter=29|verse=23}}Për ùltim, a l'han fàit avziné le crave për ël sacrifissi d'espiassion, dë 'dnans al rè e a la ciambrèja che a l'han amponuje le man. {{verse|chapter=29|verse=24}}Anlora ij sacerdòt a l'han massaje e spantiane 'l sangh, un sacrifissi për ël pëcà, an sl'autar an espiassion për tut Israel, përchè 'l rè a l'avìa ordinà l'olocàust e 'l sacrifissi espiatòri për tut Israel. {{verse|chapter=29|verse=25}}Esechia a l'ha fàit ësté ij Levita ant ël Templi dël Signor con cìmbali e dë strument a còrda, conform a le dësposission ëd David, ëd Gad, profeta dël rè e dël profeta Natan, përchè a l'era un comand ëd Nosgnor, dàit për sò mojen ëd lor. {{verse|chapter=29|verse=26}}Cora che ij Levita a l'ha pijàit pòst con ësti strument ëd mùsica 'd David e ij sacerdòt con soe trombe, {{verse|chapter=29|verse=27}}Esechia a l'ha comandà j'olocàust da smon-e an sl'autar. Ant ël moment ch'a son ancaminasse ij sacrifissi complet, a son ëdcò butasse a canté al Signor al son ëd le trombe e con l'acompagnament ëd le zitre e dj'àrpe 'd David rè d'Israel. {{verse|chapter=29|verse=28}}Tuta l'antrega ciambrèja a l'é prostërnasse, antramentre che as cantavo ëd làude e as sonavo le trombe; tut sòn a l'é durà fin-a al compiment dl'olocàust. {{verse|chapter=29|verse=29}}Completà ch’a l’era l'olocàust, ël rè e tuti coj ch'a j'ero con chiel a son anginojasse e prostërnasse. {{verse|chapter=29|verse=30}}Rè Esechia e ij sò ufissiaj a l'han dije ai Levita 'd laudé Nosgnor con le paròle 'd David e d'Asaf, ël profeta. A l'han laudalo con argiojissansa, peui a son prostërnasse e a l'han adorà Nosgnor. {{verse|chapter=29|verse=31}}Anlora Esechia a l'ha ciapà la paròla e a l'ha dit: “Ora i seve ancaricà d'ufissi al servissi ëd Nosgnor. Avzineve e porté ambelessì le vìtime e ij sacrifissi ëd làuda ant ël Templi”. E la ciambreja a l'ha portà le vìtime e ij sacrifissi ëd làuda, antramentre che coj dal cheur generos a smonìo d'olocàust. {{verse|chapter=29|verse=32}}Ël nùmer dj'olocàust smonù dal pòpol a l'é stàit: stanta beu, sent moton, dosent bero, tuti për olocàust an onor dël Signor. {{verse|chapter=29|verse=33}}A son ëdcò stàit sacrà sessent beu e tremila feje. {{verse|chapter=29|verse=34}}Contut ij sacerdòt a j'ero tròp pòchi e a j'ero pa assé për scortié tuti j'olocàust, për lòn ij sò frej, ij Levita, a son butasse a giuteje fin-a che 'l travaj a fussa terminà e fin-a che ij sacerdòt a fusso purificasse; an efet ij Levita a j'ero stàit pì consiensos dij sacerdòt a fesse pur. {{verse|chapter=29|verse=35}}A-i é staie 'dcò un bondos olocàust ëd la grassa dij sacrifissi ëd comunion e dle libassion colegà con l'olocàust. Përparèj a l'é stàit torna instituì ël cult ant ël Templi 'd Nosgnor. {{verse|chapter=29|verse=36}}Esechia e tut ël pòpol a l'ha argiojì përchè Dé a l'avìa fàit tut për lor: tut, an efet, a l'é fasse sensa esitassion<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/1Crònache 27|1Crònache 29:9,17]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Esdra/Esdra 6|Esdra 6:22]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Tessalonicèis/1Tessalonicèis 3|1Tessalonicèis 3:8,9]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/2Crònache30|2Crònache 30:12]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/1Crònache 29|1Crònache 29:18]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Salm/Salm 10|Salm 10:17]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Proverbi/Proverbi 16|Proverbi 16:1]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/At/At 2|At 2:41]]</ref>. == Nòte == <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Cronache]] jii75c54lxrma2pmse2vvr9ibtf0l37 0 5004 37702 34398 2026-05-01T20:28:16Z Dragonòt 119 37702 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache|Ij lìber dle Crònache]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Cronache/2Cronache34|2 Crònache 34]]|next=[[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Cronache/2Cronache36|2 Crònache 36]]|notes=}} {{chapter|35}} [[Figura:La Bìbia piemontèisa - 2 Crònache 35.ogg|miniatura|La Bìbia piemontèisa - 2 Crònache 35]] {{TOCright}} == 35 == === Giosia a fà selebré la Pasca === {{verse|chapter=35|verse=1}}Peui Giosia a l’ha nunsià che la Pasca ‘d Nosgnor a sarìa stàita selebrà a Gerusalem, e parèj ‘l bero dla Pasca a l’é stàit sacrificà ‘l di che a fà quatòrdes dël prim mèis. {{verse|chapter=35|verse=2}}Giosia a l’ha nominà ij sacerdòt da 'mpieghesse ai sò dover e a l’ha ancoragiaje a fé sò servissi ant ël Templi ‘d Nosgnor. {{verse|chapter=35|verse=3}}A l’ha emanà cost òrdin ai Levita, ch’a l’avìo da dotriné tut Israel e ch’a j’ero stàit consacrà a serve Nosgnor: “Buté l'Èrca santa ant ël Templi che rè Salomon, fieul ëd David, a l'avìa fàit fé. A sarà pa pì un pèis ch'a greva dzora 'd vòstre spale. Adess i serve 'l Signor vòst Dé e sò pòpol Israel! {{verse|chapter=35|verse=4}}Dësponìve, conform vòstre ripartission ëd famija, e andeje dapress a j’istrussion ëd Rè David d’Israel e cole ‘d sò fieul Salomon<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/2Crònache8|2 Crònache 8:14]].</ref>. {{verse|chapter=35|verse=5}}Peui sté ant ël santuari ant ël leu dàit a vòstre rispartission ëd famija e giuté le famije ch’a son ëstave assegnà cand ch’a pòrto soe oferte al Templi. {{verse|chapter=35|verse=6}}Sacrifiché ij babero dla Pasca, purificheve e buteve a dësposission ëd coj ch’a vniran. Andeje dapress a j’istrussion che Nosgnor a l’ha dane për mojen ëd Mosè”. {{verse|chapter=35|verse=7}}Da sò strop e da tut sò cabial real, Giosia a l'ha arfornì la gent ëd 30.000 bero e crave e 'd 3.000 beu, për ël sacrifissi dla Pasca ebràica. {{verse|chapter=35|verse=8}}Ëdcò ij sò fonsionari a l'han contribuì, ëd soa spòtica volontà, al pòpol, ai sacerdòt e ai Levita. Chilchia, Zacaria e Jechiel, ij cap-prepòst dël Templi 'd Dé, a l'han daje ai sacerdòt 2.600 an tra babero e cravòt për ël sacrifissi ëd Pesach e 'd pì 300 beu. {{verse|chapter=35|verse=9}}Conania e ij sò frej Semaia e Netanel, ansema con Casabia, Jeiel e Iosabad, fonsionari dij Levita, a l'han daje ai Levita, për ij sacrifissi ëd Pasca: 5.000 bèro e cravòt, oltre che a 500 beu. {{verse|chapter=35|verse=10}}A l’é parèj che a son fasse tùit ij preparativ e ij sacerdòt a son butasse a sò pòst, parèj dij Levita, conform a soe ripartission, com a l'avìa prescrivù 'l rè. {{verse|chapter=35|verse=11}}Ij Levita a l’han peui sacrificà ij bero ‘d Pasca e a l’han presentane ‘l sangh ai sacerdòt, ch’a l’han fane l’aspersion an sl’autar mentre che ij Levita a prontavo le bestie. {{verse|chapter=35|verse=12}}A l’han fàit le part dj’oferte brusà an tra ‘l pòpol ëscond ij sò grup ëd famije, parèj che lor a podèisso smonje coma ch’a l’é prescrit ant ël Lìber ëd Mosè. A l’han fàit l’istess con ël cabial. {{verse|chapter=35|verse=13}}Conform a la costuma, a l'han rostì ij sacrifissi pascaj an sël feu viv conform a le prescrission; e a l’han fàit beuje j'oferte sacrà an caudere e tian e a l'han servuje an pressa a tuta la gent parèj che tùit a l’han podù mangene<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 12|Surtìa 12:8-9]].</ref>. {{verse|chapter=35|verse=14}}Peui ij Levita a l’han prontà j’oferte ‘d Pasca për lor midem e për ij sacerdòt - ij dissendent d’Aron - përchè ij sacerdòt a j’ero angagià da la matin a la sèira an ësmonend j’oferte brusà e le porsion grasse. Ij Levita a l’avìo pijà costa responsabilità për tuti costi preparativ. {{verse|chapter=35|verse=15}}Ij musicista - dissendent d’Asaf - a ocupavo ij sò pòst, conform a le prescrission ëd David, Asaf, Eman e Jeduthun, profeta dël rè. Le vàrdie a j'ero ai vari rastèj. A dovìo pa slontanesse da sò pòst përchè ij Levita sò frej a l'avìo prontà tut për lor<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/1Crònache 25|1 Crònache 25:1]].</ref>. {{verse|chapter=35|verse=16}}La sirimònia antrega për la Pasca ‘d Nosgnor a l’é stàita completà an col di-lì. Tute j’oferte brusà a j’ero stàite sacrificà an sl’autar ëd Nosgnor, coma Rè Giosia a l’avìa comandà. {{verse|chapter=35|verse=17}}Tuti j’Israelita ch’a j’ero present a Gerusalem a l’han selebrà la Pasca e la Festa dij Pan Nen-Alvà për sèt di<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Surtìa/Surtìa 12|Surtìa 12:1-20]].</ref>. {{verse|chapter=35|verse=18}}Na Pasca ch'a l'era pa stàita parèj dal temp ëd Samuel, ël profeta. Gnun dij rè d'Israel a l'avìa fàit na Pasca parèj ëd cola guernà da Giosia e dai sacerdòt, ij Levita e tuta l'àutra gent ëd Giuda e d'Israel che a j'ero convnù e dai resident ëd Gerusalem. {{verse|chapter=35|verse=19}}Costa Pasca a l'é stàita osservà ant l'ann che a fà disdeut dël regn ëd Giosia. === Fin dël regn ëd Giosia === {{verse|chapter=35|verse=20}}Apress d’avèj restaurà ‘l Templi, Rè Neco d’Egit a l’ha marcià për combate an Carchemis, an sël fium Eufrate. Ëdcò Giosia e soa armeja a l'é andaje contra. {{verse|chapter=35|verse=21}}Ma Rè Neco a l’ha mandà a Giosia ‘d nunsi con ës mëssagi: “Còs i é-lo an tra mi e ti, o rè 'd Giuda? Mi i son pa vnùit contra 'd ti! I son nen vnùit për atachete ma contra n'àutr regn mi son an guera. Dé a l'ha pressame a felo. Ore, ti vate pa a buté contra 'd Dé, përchè chiel a vada nen a dëstrùvte”. {{verse|chapter=35|verse=22}}Ma Giosia a l’ha arfudasse ‘d deje da ment. Dé, contut, a l’avìa pròpi parlaje parèj a Neco! Parèj Giosia a l'é andàit a taché bataja ant la Comba 'd Meghido. {{verse|chapter=35|verse=23}}J'arcé a l'ha tirà dzora 'd rè Giosia. Ël rè a l'ha comandà ai sò servitor: “Porteme via da mè chèr, përchè i son ferì grev”. {{verse|chapter=35|verse=24}}Parèj a l'han gavalo da sò chèr, e a l'han butalo ant n'àutr chèr për portelo a Gerusalem, andova che peui a l'é mòrt. Chiel a l'é stàit sotrà ant le tombe dij sò antich. Tuti coj ëd Giuda e 'd Gerusalem a l’han portà ‘l deul për chiel. {{verse|chapter=35|verse=25}}Geremìa a l'ha fàit na plenta për Giosia; tùit ij cantor e le cantarin-e a lo deuvro ancora ant le plente: an Israel a l'é giumai na costuma fin-a al di d'ancheuj. A l'é stàit giontà al Lìber ëd le Complente. {{verse|chapter=35|verse=26}}Lòn ch'a resta dij fàit dël regn ëd Giosia, ëdcò con soe euvre 'd misericòrdia fàite conform a le prescrission ëd la Lege 'd Nosgnor, {{verse|chapter=35|verse=27}}soe gesta, dal prinsipi a la fin, a son contà ant ël Lìber dij Fàit dij rè d'Israel e 'd Giuda. == Nòte == <references /> [[Categorìa:Bibia]] [[Categorìa:Testament Vej]] [[Categorìa:Cronache]] ifqb1e23gnxt8hd86uaxuqyn3dxlf0l 0 5030 37710 33893 2026-05-01T20:33:54Z Dragonòt 119 37710 wikitext text/x-wiki {{header|title=[[La_Bibia_piemontèisa|La Bibia piemontèisa]]|author=|section=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re| Lìber dij Rè]]|previous=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 22|2 Rè 22]]|next=[[La_Bibia_piemontèisa/Testament Vej/Re/2Re 24|2 Rè 24]]|notes=}} {{chapter|23}} {{TOCright}} [[File:La Bìbia piemontèisa - 2 Rè 23.ogg|thumb|La Bìbia piemontèisa - 2 Rè 23]] = 2 Rè = == 23 == === J’arforme religiose ‘d Giosia === {{verse|chapter=23|verse=1}}Apress ëd lòn, ël rè a l’ha convocà tuti j’ansian ëd Giuda e ‘d Gerusalem. {{verse|chapter=23|verse=2}}Peui ‘l rè a l’é montà al Templ ëd Nosgnor con tut ël pòpol ëd Giuda e ‘d Gerusalem, ansema ai sacerdòt e ai profeta - tuta la gent, dal pì cit al pì grand. Ambelelà ‘l rè a l’ha dàit letura dël lìber dl’Aleansa tut antregh ch’a l’era stàit trovà ant ël Templ ëd Nosgnor. {{verse|chapter=23|verse=3}}Ël rè a l’é butasse ant ël leugh ëd l’autorità dacant a la colòna e a l’ha ‘rnovà l’Aleansa a la presensa ‘d Nosgnor. Chiel a l’ha fàit la promëssa ‘d fé ubidiensa al Signor osservand tùit ij sò comandament, lege, e decret, con tùt sò cheur e l'ànima. An costa manera chiel a l’ha confërmà ij termo dl’Aleansa ch’a j’ero stàit anregistrà ant ël ròtol, e tut ël pòpol a l’é ‘dcò angagiasse a fé l’istess. {{verse|chapter=23|verse=4}}Peui ël rè a l'ha comandaje a Chilchia, ël gran sacerdòt, al gran sacerdòt dë sconda e ai guardian dël Templ ëd tiré via dal santuari 'd Nosgnor tut lòn ch’a l’avìa da fé con ël cult ëd Baal, d'Asera e 'd tute le potense dël cel. Ël rè a l'ha fàit brusé tut fòra 'd Gerusalem ant ij camp dël Cedron e a l'ha fàit porté le sënner a Betel. {{verse|chapter=23|verse=5}}A l'ha eliminà ij sacerdòt idolàtra che ij rè 'd Giuda a l'avìo nominà për smon-e ‘d sacrifissi ant ij santuari pagan ch’a-i j'ero ant le sità 'd Giuda e ant j'anviron ëd Gerusalem e a coj che a smonìo 'd sacrifissi a Baal, al sol, a la lun-a, a le costelassion e a tute le potense dël cel. {{verse|chapter=23|verse=6}}A l'ha fàit tramudé 'l paloch sacrà dal Templ ëd Nosgnor, campàndlo fòra 'd Gerusalem ant la comba dël Cedron, andova ch’a l'é stàit brusà. Tut a l'è stàit ardovù an sënner e le sënner campà ‘ndrinta a na tampa pùblica<ref>23:4-6 cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 21|2 Rè 21:3]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/2Crònache33|2 Crònache 33:3]].</ref>. {{verse|chapter=23|verse=7}}Ij quartié dij prostitù sacrà ch'a j'ero ant ël Templ ëd Nosgnor, a son ëstàit demolì parèj com andova le fomne a tëssìo ij vel për ij paloch d’Asera. {{verse|chapter=23|verse=8}}Giosia a l'ha fàit vnì da le sità 'd Giuda tùit ij sacerdòt, an fasend profané tuti ij santuari andova che costissì a l'avìo sacrificà, da Geba fin-a a Beer-Sheba. Chiel a l'ha ëdcò demolì ij santuari a l’intrada dla Pòrta ‘d Giosuè, governator ëd Gerusalem. Costa pòrta as trovava a gàucia ‘d cola dla sità sùbit dòp che un a-i 'ntrava. {{verse|chapter=23|verse=9}}Dël rest, a coj che a j'ero stàit ij sacerdòt dij santuari pagan a l’ha pa pì consentije ‘d serve a l’autar ëd Nosgnor, ma a podìo bin mangé ël pan sensa alvà an tra ij sò frej. {{verse|chapter=23|verse=10}}Peui ‘l rè a l'ha profanà ëdcò Tofet<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremìa/Geremìa 7|Geremìa 7:31]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremìa/Geremìa 19|19:1-6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremìa/Geremìa 32|32:35]].</ref>, ch'a l'era ant la comba dij fieuj 'd Chinom, përchè a podèissa pa pì esse 'l pòst ch’a servèissa a sacrifiché për ël feu ij fieuj o le fije dla gent a Molech<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Levìtich/Levìtich 18|Levìtich 18:21]].</ref>. {{verse|chapter=23|verse=11}}A l'ha dcò fàit dësparì da l'intrada dël Templ ëd Nosgnor le statue dij cavaj che ij rè 'd Giuda a l'avìo consacrà al sol, da para dla càmera dl'eunuch Netanmelech, ufissié dla cort. Ël rè a l’ha ‘dcò fàit brusé ij chèr dedicà al sol. {{verse|chapter=23|verse=12}}Ël rè a l'ha 'dcò demolì j'autar ch’as trovavo an sla trassa dla càmera àuta d'Acas, che a j'ero stàit fàit dai rè 'd Giuda e j'autar che Manasse a l'avìa fàit fé ant le doe cort ëd la ca 'd Nosgnor; a l'ha sfrisaje e campà soe póer ant ël torent ëd la valada dël Cedron<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/2Rè 21|2 Rè 21:5]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Crònache/2Crònache33|2 Crònache 33:5.]]</ref>. {{verse|chapter=23|verse=13}}Ël rè a l'ha 'dcò profanà ij santuari pagan ch’as trovavo an facia 'd Gerusalem a man drita dël mont dj'Olivé, che Salomon, rè d'Israel a l'avìa drissà a Astarte, l'abominassion ëd la gent ëd Sidon e a Chemos, l'oror dij Moabita e a Milcom, abominassion dij fieuj d'Amon<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 11|1 Rè 11:7]].</ref>. {{verse|chapter=23|verse=14}}Chiel a l'ha 'dcò fàit a tòch le stele, tajà ij paloch sacrà e profanà coj leugh an sbardlandje dzora d’òss uman. {{verse|chapter=23|verse=15}}L'autar ch'a l'era a Betel a l'é dcò stàit demolì, parèj come ‘l santuari costruì da Geroboam fieul ëd Nebat, rësponsàbil d'avèj fàit pëcché Israel. A l'ha 'dcò campà giù st'autar e coj santuari, an brisàndne le pere fin-a a feje vnì póer: a l'ha 'dcò brusà ij paloch sacrà d’Asera<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 12|1 Rè 12:33]].</ref>. {{verse|chapter=23|verse=16}}Cora che Giosia a l'era virasse d'antorn, a l'ha vëddù tùit ij sepólcr ch’as trovavo ambelelà ant la montagna: a l'ha mandà a pijé j'òss ëd le tombe e a l'ha faje brusé an sl'autar, parèj an profanàndlo. Sossì a l’é capità giusta coma Nosgnor a l’avìa promëttù për ël mojen ëd l’òm ëd Dé cora che Geroboam a stasìa dacant ëd l’autar a la festa<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 13|1 Rè 13:2]].</ref>. Peuj Giosia a l’é virasse e a l’ha vëddù la tomba dl’òm ëd Dé ch’a l’avìa preanunsià tut sòn. A l’ha dit a vos àuta: {{verse|chapter=23|verse=17}}“Còs é-lo ës monument ch'i vëddo?”. E la gent ëd la sità a l’han rësponduje: “A l'é la tomba dl'òm ëd Dé<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Rè/1Rè 13|1 Rè 13:30-32]].</ref> ch'a l'era rivà da Giuda e che a l'avìa fàit la predission ch’a sarìa capità tut lòn che ti, peui, it l’has giusta fàit contra dl’autar ëd Betel!” {{verse|chapter=23|verse=18}}Giosia a l’ha replicà: “Lasselo sté! Che gnun a vada a toché ij sò òss”. Parèj ch'a son lassasse an pas ij sò òss e coj dël profeta israelita rivà da Samaria e sotrà dacant ëd chiel. {{verse|chapter=23|verse=19}}Giosia a l'ha dcò eliminà tute le costrussion ch’a-i j'ero dacant ai santuari pagan ant le sità ‘d Samaria, giusta coma a l’avìa fàit a Betel. A j’ero stàit butà ‘n pé dai vàire rè d’Israel e ch’a l’avìo fàit motobin anrabié Nosgnor. {{verse|chapter=23|verse=20}}A l’ha ordinà ch’a fusso butà a mòrt tùit ij sacerdòt dij santuari pagan e a l’han massaje dzora dij sò autar, e a l’ha fàit brusé d’òss uman dzora dj’autar për profaneje. A la fin, Giosia a l’é tornass-ne a Gerusalem. === Giosia a sélebra la Pasca === {{verse|chapter=23|verse=21}}Rè Giosia, peuj a l’ha mandà fòra na crija a tut ël pòpol, ch’a disìa: “I l’eve tuti da selebré la Pasca al Signor, vòst Dé, conform a la prescrission anregistrà an cost lìber ëd l’Aleansa”. {{verse|chapter=23|verse=22}}An efet, na Pasca përparèj a l'era mai pì stàita selebrà dal temp dij Giùdes, che a governavo Israel, valadì për tut ël temp dij rè d'Israel e dij rè 'd Giuda. {{verse|chapter=23|verse=23}}Ma ant l’ann ch’a fà disdeut dël regn ëd Giosia, costa Pasca a l’é stàita torna selebrà al Signor an Gerusalem. {{verse|chapter=23|verse=24}}Giosia a l'ha 'dcò dësfasse ‘d tùit ij negromant, j'andvin, ij mascon, le mistà dle divinità doméstiche, j’idoj e ‘d tute j'abominassion ch’a j’ero stàite praticà ant ël pais ëd Giuda e an Gerusalem, e lolì për buté an pràtica le paròle dla Lege scrite ant ël lìber trovà dal sacerdòt Chilchia ant ël Templ ëd Nosgnor. {{verse|chapter=23|verse=25}}Anans ëd chiel a-i j'era mai staie un rè che parèj ëd chiel a fussa convertisse a Nosgnor con tut ël cheur e con tuta l'ànima e con tuta la fòrsa, conform l'antrega Lege ‘d Mosé: dòp ëd chiel a l’é staie mai pì gnun ch’a sarìa comportasse parèj ‘d chiel. {{verse|chapter=23|verse=26}}Contut, Nosgnor a l'ha pa pasià la gran ràbia flambà contra 'd Giuda për motiv ëd tute le provocassion che Manasse a l’avìa comëttù contra ‘d chiel. {{verse|chapter=23|verse=27}}Për lòn ël Signor a l'avìa nunsià: “I slontanerai ëdcò Giuda da dë 'dnans ëd mi, parèj come che i l'avìa arpossà Israel. I slontanerai sa sità Gerusalem, che mi i j'era sërnume e 'l Templ anté che mè nòm a l’era da onoresse”. {{verse|chapter=23|verse=28}}Lòn ch'a resta dj'aveniment dël regn ëd Giosia e tute soe gesta a son memorià ant ël lìber ciamà 'ij Fàit dij rè 'd Giuda'. {{verse|chapter=23|verse=29}}Damentre che Giosia a l’era rè, ël faraon Neco rè d'Egit a l'era bogiasse për giuté 'l rè d'Assiria an sël fium Eufrate. Rè Giosia a l'avìa marciaje contra, ma Neco a l'ha massalo a Meghido pen-a che a l'ha vëddùlo. {{verse|chapter=23|verse=30}}Ij sò ufissiaj a l'han portà 'l mòrt dzora d'un chèr da Meghido a Gerusalem e a l'han sotralo an soa tomba. Ël pòpol dël pais a l'é andàit a pijé Joacas, fieul ëd Giosia, a l'han consacralo e proclamalo rè al pòst ëd sò pare. === Ël regn ëd Joacas an Giuda === {{verse|chapter=23|verse=31}}Cora che Joacas a l'é vnùit esse rè, a l'avìa vintetre agn; a l'ha regnà tre mèis an Gerusalem. Soa mare a l'era 'd Libna e as ciamava Camotal, fija 'd Geremìa. {{verse|chapter=23|verse=32}}Chiel a l'ha fàit lòn ch’a l’é mal a j'euj ëd Nosgnor pròpi com a l'avìo fàit ij sò antich. {{verse|chapter=23|verse=33}}Ël faraon Neco a l'ha ampërzonalo a Ribla, ant ël pais d'Amat, për felo pa pì regné a Gerusalem. Faraon a l'ha amponù al pais na taja special ëd sent talent d'argent e un d'òr. {{verse|chapter=23|verse=34}}Ël faraon Neco a l'ha nominà peui rè Eliachim fieul ëd Giosia, al pòst ëd sò pare Giosia, an cambiàndje 'l nòm an Jehoiachim. Peui a l'ha deportà Joacas n'Egit, andova che peui a l'é mòrt<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremìa/Geremìa 22|Geremìa 22:11-12]].</ref>. {{verse|chapter=23|verse=35}}Jehoiachim a l'ha consignaje a Faraon l'argent e l'òr, përchè a l'avìa tassà 'l pais për podèj paghé ij dnè conform a la dësposission ëd Faraon. Con na taja 'ndividual proporsionà a la richëssa 'd mincadun, chiel a l'ha riscotù l'argent e l'òr da la gent dël pais për dèilo a faraon Neco. === Ël regn ëd Jehoiachim an Giuda === {{verse|chapter=23|verse=36}}Vnùit rè, Jehoiachim<ref>Cfr. [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremia/Geremia 22|Geremia 22:11-12]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremia/Geremia 26|26:1-6]]; [[La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Geremia/Geremia 35|35:1-19]].</ref> a l'avìa vintessinch agn: a l'ha regnà óndes agn an Gerusalem. Soa mare a l'era 'd Ruma e as ciamava Zebida fija 'd Pedaia. {{verse|chapter=23|verse=37}}Chiel a l'ha fàit lòn ch’a l’é mal a j'euj ëd Nosgnor, conform a lòn ch’a l'avìo fàit ij sò antich. == Nòte == <references /> [[Category:Bibia]] [[Category:Testament Vej]] [[Category:Re]] t6gwcskmyhcgo1p1n9uunmuzuf092l5