ويکيپېډيا pswiki https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%84%D9%88%D9%85%DA%93%DB%8C_%D9%85%D8%AE MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter رسنۍ ځانگړی خبرې اترې کارن د کارن خبرې اترې ويکيپېډيا د ويکيپېډيا خبرې اترې دوتنه د دوتنې خبرې اترې مېډياويکي د مېډياويکي خبرې اترې کينډۍ د کينډۍ خبرې اترې لارښود د لارښود خبرې اترې وېشنيزه د وېشنيزې خبرې اترې تانبه د تانبې خبرې اترې TimedText TimedText talk چلنوال د چلنوال خبرې اترې پېښه د پېښې خبرې اترې 0 29741 362646 356430 2026-03-31T01:40:46Z شاه زمان پټان 26102 املا سمه شوه 362646 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = د درانيانوکورنۍ | image = {{image array|perrow=2|width=80|height=100 | image1 = | caption1 = احمد شاه دراني), احمد شاه بابا د ۱۱۶۰ هـ سپوږميز = ۱۱۲۶ هـ لمريز = ۱۷۴۷ سپوږميز کال د رجب د مياشتې تر اتلسمې نېټې پخوا په [[د کندهار ولايت|کندهار]] کې د [[افغانستان]] پاچا ټاکلی شوی او د ۱۱۸۶ هـ سپوږميز = ۱۱۵۱ هـ لمريز = ۱۷۷۲ لمريز کال د لومړۍ خور (ربيع الاول) په دوهمه نېټه د پنجشنبې په ورځ څاښت د کندهار [[د توبې غر]]ه په لمنه کې مړ او د کندهار د ښار په هغه روضه باغ کې ښخ دی | image2 = Temur-Shah.jpg | caption2 = ''اعليحضرت تېمور شاه درانى''' ''(په انگرېزي: Timur Shah Durrani)'' د افغانستان د لوى او نوميالي مشر ، د افغان دولت د بنسټ اېښودونكى او ټولواكمن اعليحضرت [[احمد شاه بابا]] زوى وو ، چې د ۱۷۴۸ ز كال د مى په ۱۸ زېږېدلى دى . تېمور شاه په ۱۷۷۳ ز كال كې د خپل پلار له مړينې وروسته د افغانستان پر پلاز كېناست . د افغانستان پلازمینه دده د واكمنۍ پر مهال له كندهار نه كابل ته ولېږدول شوه . | image3 = Shah-Zaman-Khan.jpg | caption3 = '''اعليحضرت شاه زمان''' د اعليحضرت [[تېمور شاه دراني|تېمور شاه]] زوى ، د لوى ، ملي اتل او ټولواكمن اعليحضرت [[احمد شاه بابا]] لمسى وو ، چې په ۱۷۷۰ ز كال كې زېږېدلې دى . دغه نوميالى امپراتور په ۱۷۹۳ ز كال كې د خپل پلار تېمور شاه له مړينې وروسته د افغانستان پاچا شو . له احمد ساه بابا نه وروسته په ملي تاريخ كې اعليحضرت شاه زمان يوه داسې روښانه څېره ده ، چې ملي تاريخ يې په ښه نامه يادوي . شازمان ته كه ربړونه نه واى پېښ شوي نه يوازې چې افغانستان يې ساته ، بلكې [[هندوستان]] ته يې هم د انگرېزانو له نېواك نه نجات وركاوه . | image4 = Shah-Shuja-ul-Mulk.png | caption4 = '''شاه شجاع''' د [[تېمور شاه دراني|اعليحضرت تېمور شاه]] زوى د ۱۷۸۵ ز كال د نوامبر د مياشتې په ۴ زېږېدلى دى . دده لومړنۍ دوره پاچاهۍ په ۱۸۰۳ ز كال كې د [[شاه محمود سدوزى|شاه محمود سدوزي]] تر واكمنۍ وروسته پيل كيږي او تر ۱۸۰۹ ز كاله دوام كوي . پر ۱۸۰۳ ز كال د [[کابل]] ، [[د لوگر ولايت|لوگر]] ، [[كلات]] او [[د غزني ولايت|غزني]] غلځيو په گډه شاه شجاع ته بلنه وركړه، چې كابل ته راشي . دا مهال [[وزير فتح خان]] په [[پېښور]] كې وو . په پايله كې شاه محمود سدوزى يا ياغي محمود خلع شو او شاه شجاع د محمود تر درې كلنې واكمنۍ وروسته پادشاه شو . خو د لوى افغانستان د [[خراسان]] ولايت ، [[نيشاپور]] او [[مشهد]] له لاسه ووتل . }} | poptime = څو میلیونونه | popplace = [[افغانستان]] | langs = [[پښتو]], [[بلوڅي ژبه|بلوڅي]] | rels = [[اسلام]] }} دراني سلسله په ۱۷۴۷ ز کال کې د افغانستان په کندهار کې د احمدشاه دراني له خوا تاسیس شوه. هغه ګڼ شمېر پښتنې قبیلې سره یوځای کړې او له خپلو بلوڅو متحدینو سره یې دراني سترواکي جوړه کړه، چې په خپل اوج کې نننی افغانستان، پاکستان، د ایران یو شمېر شمال ختیځې برخې، ختیځ ترکمنستان، شمال لویدیځ هند او د کشمیر سیمه په کې شاملېدل. د نولسمې پېړۍ په لومړیو کې بارکزي سلسله، د درانیو ځای ناستې شوه. احمدشاه او د هغه لمسیان د درانیو(چې په رسمي ډول د ابدالیانو په توګه پېژندل کېږي) له [[پوپلزي]] قوم نه و، چې په کندهار کې له هوتکي سترواکۍ وروسته یې يوه بله پښتني سترواکي جوړه کړه. د اتلسمې پېړۍ په دویمه نیمايي کې دورانیان د احمدشاه دوراني د رهبرۍ له امله ډېر د پام وړ وو.<ref name="LoC">{{cite web|url=http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/r?frd/cstdy:@field(DOCID+af0010)|title=Ahmad Shah and the Durrani Empire|access-date=2010-08-25|publisher=[[Library of Congress Country Studies]] on Afghanistan|year=1997}}</ref><ref name="EB">{{cite encyclopedia|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/7798/Afghanistan/21396/The-Durrani-dynasty|title=The Durrani dynasty|access-date=2010-08-25|encyclopedia=Louis Dupree, Nancy Hatch Dupree and others|publisher=Encyclopædia Britannica Online|year=2010}}</ref> == د دراني سلسلې پیل == د ۱۷۴۷ ز کال په جون میاشت کې د نادر افشار له واکمني وروسته، کله چې نوموړی د خپلو فارسي سرتېرو له خوا ووژل شو، د نادر شاه رول پای ته ورسېده. د ۱۷۴۷ ز کال په جولای میاشت کې کله چې افغان مشران په کندهار کې په یوه لویه جرګه کې  سره راغونډ شول، څو د ابداليانو نوی مشر وټاکي، ځوان ۲۵ کلن احمد خان دغه مقام ته وټاکل شو. ځوان احمد خان د واکمنۍ د نورو مدعیانو په خوا کې په خپله ګټه څو فکتورونه لرل:<ref>{{cite book|title=The Afghans|last1=Vogelsang|first1=Willem|year=2003|publisher=Wiley-Blackwell|isbn=978-0-631-19841-3|page=228|url=https://books.google.com/books?id=9kfJ6MlMsJQC|access-date=2010-08-25}}</ref> * هغه د سدوزي قبیلې چې هغه مهال په پښتنو قبایلو کې تر ټولو مخکښه قبیله وه د لوی مشر اسدالله خان لمسی و. * هغه له شک پرته یو کاریزماتیک رهبر او پیاوړی جنګیالی و چې ۴۰۰۰۰ پیاوړی، روزل شوی او وفاداره ځواک یې په واک کې درلود.<ref name="EB2">{{cite encyclopedia|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/7798/Afghanistan/21396/The-Durrani-dynasty|title=The Durrani dynasty|access-date=2010-08-25|encyclopedia=Louis Dupree, Nancy Hatch Dupree and others|publisher=Encyclopædia Britannica Online|year=2010}}</ref> * هغه د نادر افشار د کوه نور د الماسو په ګډون، د نادر افشار د خزانې ډېره برخه په واک کې لرله. احمدشاه خپله مبارزه له غلجايي پښتنو نه د غزني په نیولوسره پیل کړه، کابل او پېښور یې د مغولي والي نصیر خان نه ونیول او د سیند تر سیند پورې سیمه یې په ۱۷۴۷ ز کال کې ونیوله. په ۱۷۴۹ ز کال کې مغولي واکمن اړ شو، څو سیند، پنجاب سیمه او د اباسین سیند (Indus River) احمدشاه ته وسپاري، څو خپله پلازمېنه د افغانانو له برید نه وژغوري. له جګړې پرته په ختیځ کې د پام وړ قلمروله لاسته راوړوسره سم، احمدشاه لوېدیځ ته مخه کړه، څو هرات چې د نادرافشار د لمسي فارسي شاهرخ له خوا اداره کېده ونیسي. له نږدې یو کال کلابندي او په مشهد (د نن ورځې ایران) کې له خونړۍ نښتې وروسته هرات د احمدشاه لاسته ورغی. له هغه وروسته ،احمدشاه خپل ځواکونه د هندوکش غرونو د شمالي سیمو په نیولو پسې ولېږل. دغه پیاوړی ځواک، په لنډ مهال کې د شمالي افغانستان ترکمني، ازبکي، تاجیکي او هزاره ګي قبیلې تر خپل کنترول لاندې راوستې. احمدشاه د درېیم ځل او بیا د څلورم ځل لپاره د مغولي سترواکي په پاتې شونو برید وکړ، پنجاب او کشمیر یې په بشپړ ډول ونیول. له هغه وروسته، د ۱۷۵۷ ز کال په لومړیو کې یې په ډیلي برید وکړ، خو مغولي سلسلې ته یې اجازه ورکړه، تر هغه مهاله چې د پنجاب، سیند او کشمیر حاکم د احمدشاه واکمني تصدیق کوي، یوازې تش په نامه په خپل ځای پاتې شي. احمدشاه خپل زوی تیمورشاه د خپلو ګټو ساتلو په موخه په هند کې پرېښود او افغانستان ته راوګرځېد.<ref>{{cite book|title=The Afghans|last1=Vogelsang|first1=Willem|year=2003|publisher=Wiley-Blackwell|isbn=978-0-631-19841-3|page=229|url=https://books.google.com/books?id=9kfJ6MlMsJQC|access-date=2010-08-25}}</ref> احمد شاه چې د قزاقستان تر پولو پورې د چینايي چینګ سلسلې له مخکې تګ نه اندېښمن و، هڅه یې وکړه چې ګاونډي مسلمان خانات ([[سمرقند]] او بخارا) او قزاقان ظاهراً د خپلو لوېدیځو مسلمانو د آزادولو لپاره په چین باندې د برید په موخه یو موټی کړل. احمد شاه له چینايي چینګ سره سوداګري بنده کړه او قوقند ته یې ځواکونه ولېږل. په ورته مهال په هند باندې د ده بریدونو دولتي خزانه تشه کړې وه او په مرکزي آسیا کې یې د ځواکونو د کمېدو لامل شوی و، له همدې امله د کافي منابعو د نشتوالي له امله هغه نه شو کولای، هرڅه وکړي، یوازې دا چې د ناکامو خبرو په موخه بیجینګ ته پلاوی ولېږي.<ref>{{cite book|title=Holy war in China: the Muslim rebellion and state in Chinese Central Asia, 1864–1877|last1=Kim|first1=Ho-dong|year=2004|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0-8047-4884-1|page=20|url=https://books.google.com/books?id=9kfJ6MlMsJQC|access-date=2010-08-25}}</ref><ref>{{cite book|title=The Empire and the Khanate: a political history of Qing relations with Khoqand c. 1760–1860|last1=Newby|first1=Laura J.|year=2005|publisher=BRILL|isbn=978-90-04-14550-4|page=34|url=https://books.google.com/books?id=KTmO416hNQ8C|access-date=2010-08-25}}</ref> === د یوه ملت جوړول او له کړکېچ جوړوونکو ګاونډیانو سره مبارزې === په شمالي هند کې د مغولو واکمني د اورنګزېب د واکمنۍ له مهاله، چې په ۱۷۰۷ ز کال کې مړ شو، د زوال پر لور وه. د ۱۷۵۱- ۱۷۵۲ ز کلونو ترمنځ د مرهټیانو او مغولو ترمنځ هغه مهال چې بالاجي باجيراو د مرهټیانو پیشوااو وزیر و، د [[احمديت|احمدیه]] هوکړه لاسلیک شوه. د دغې هوکړې له مخې مرهټیانو له خپلې پلازمېنې پونې نه نږدې ټول هند کنټرول کاوه او د مغولو واکمني یوازې دیلي ته اړوند شوه (مغولیان یوازې تش په نامه د ډیلي واکمنان وو). مرهټیانو هڅه وکړه چې، خپله واکمني د هند تر شمال لوېدیځه وغځوي. احمد شاه په مغولي پلازمېنه برید وکړ او د غنایمو په ترلاسه کولو ترې په شا شو. پیشوا بالاجي باجیراو له افغانانو سره د مقابلې په موخه راغونترائو (Raghunathrao) ولېږه. هغه روهیلانو او افغانانو ته په پنجاب کې ماتې ورکړه او بریالی شو چې تیمور شاه او د هغه دربار له هنده وباسي. لاهور، ملتان او د اټک نه یې هندي پلو ته ټولې صوبې د مرهټیانو تر کنترول لاندې راوستې.<ref name="Panipat2">Patil, Vishwas. ''Panipat''.</ref><ref name="K.RoyIHB">{{cite book|last=Roy|first=Kaushik|title=India's Historic Battles: From Alexander the Great to Kargil|year=2004|publisher=Permanent Black, India|pages=80–1|isbn=978-81-7824-109-8}}</ref> احمدشاه ابدالي د مرهټیانو پر وړاندې د جګړې اعلان وکړ، بېلابېلې پښتنې قبیلې او د بلوڅانو۰۰۰ ۲۵ تنه د قلات د خان میر نوري ناصر خان بلوچ تر مشرۍ لاندې د هغه له پوځ سره یوځای شول. په لومړیو نښتو کې افغانان او بلوڅان د کوچنیو مرهټي ډلو پر وړاندې په شمال لوېدیځ هند کې بریالي شول. په ۱۷۶۰ ز کال کې مرهټي ډلې د سادیشراو بهاو (Sadashivrao Bhau) تر قوماندې لاندې په کافي اندازه لوی پوځ سره یوځای شوې. یو ځل بیا، په شمالي هند د کنترول په موخه پاني پت د دوو دښمنو ډلو د سیالۍ صحنه وه. د پاني پت درېیمه جګړه (۱۷۶۱ ز کال جنوري میاشت) د دوو لویو هندي او مسلمانو ځواکونو ترمنځ په ۱۲ کیلومترۍ جبهه کې وشوه. د مرهټیانو د قاطعانه ماتې سره، هغه ډول چې ممکن و، احمدشاه د خپلې ولکې لاندې سیمو کې په سوله ییز ډول کنټرول ولري، د ګڼو ګواښونو له امله اخلال شو. تر هغه ځایه چې تلفاتو ته اړوندېږي، افغانانو د پاني پت په درېیمه جګړه کې زیات زیانونه ومنل. دغې کمزورتیا په پنجاب د هغه واکمني کمزورې کړه، چې د مخ پروده یاغي سکانو لاس ته ولوېد. همدارنګه په شمال کې د بخارا په سیمه کې هم یو شمېر بغاوتونه رامنځته شول.<ref>{{Cite web|url=http://www.uob.edu.pk/journals/TREATY%20OF%20KALAT%201758%20BETWEEN%20QANDHAR%20AND%20KALAT%20AND%20ITS%20IMPACTS.pdf|title=Treaty of Kalat between Balochistan and Afghanistan in 1758|access-date=28 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304032403/http://www.uob.edu.pk/journals/TREATY%20OF%20KALAT%201758%20BETWEEN%20QANDHAR%20AND%20KALAT%20AND%20ITS%20IMPACTS.pdf|archive-date=4 March 2016|url-status=dead}}</ref> په پاني پت کې د احمد شاه بریا د هغه د اوج ټکی و.هغه مهال دراني سترواکي له عثماني سترواکي وروسته دویمه لویه اسلامي امپراتوري وه. په ورته مهال، د هغه له مړینې وړاندې د دغې سترواکي په شیندل کېدو پیل وکړ. په ۱۷۶۲ ز کال د شپږم ځل لپاره له افغانستان نه د سکانو د ځپلو په موخه ووت. هغه په لاهور برید وکړ او د هغوی د سپېڅلي ښار امریستار له نیولو وروسته یې په زرګونو سیکان قتل عام کړل او د هغوی د درناوي وړ طلايي معبد یې ړنګ کړ. د دوو کلونو په اوږدو کې سکانو یوځل بیا بغاوتونه پیل کړل او خپل سپېڅلی ښار امریستار یې بیا ورغاوه. احمدشاه څو ځله هڅه وکړه، چې سکان د تل لپاره تر خپلې ولکې لاندې راولي، خو پاتې راغی.<ref>"[http://www.bijanomrani.com/?p=afgan_search_unit Afghanistan and the Search for Unity] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210225034836/http://www.bijanomrani.com/?p=afgan_search_unit|date=2021-02-25}}" [[Bijan Omrani|Omrani, Bijan]], published in ''Asian Affairs'', Volume 38, Issue 2, 2007, pp. 145–157.</ref> د ۱۷۷۱ ز کال په لومړیو کې، د پاني پت په درېیمه جګړه کې په شمالي هند کې د مرهټیانو د واکمنۍ له سقوط نه لس کاله وروسته، مرهټیانو د مهدجي سیندي تر مشرۍ لاندې ډیلی بېرته ونیو او مغولي امپراتور دویم شاه عالم یې په ۱۷۷۲ ز کال کې د واک پر ګدۍ کښېناوه. احمدشاه په شمال کې له بغاوتونو سره مخامخ شو چې په پایله کې هغه او د بخارا ازبک امیر هوکړې ته ورسېدل چې آمو سیند به د دوی د سیمو ترمنځ د وېش نښه وي. احمدشاه د کندهار په ختیځ غرونو کې خپل کور ته راوګرځېد، چېرې چې د ۱۷۷۳ ز کال د اپریل په ۱۴ مه مړ شو. هغه د قبیلوي همکاریو او مخالفتونو د توازن په برابرولو کې په پام وړ توګه بریالی و او هغه تر ډېره قبیلوي انرژي له بغاوتونو نه په لرې کېدو هدایت کاوه. هغه د احمدشاه بابا یا «د افغانستان پلار» په توګه پېژندل کېږي.<ref>{{cite book|title=Inside Afghanistan: end of the Taliban era?|last1=Reddy|first1=L. R|year=2002|publisher=APH Publishing|isbn=978-81-7648-319-3|page=65|url=https://books.google.com/books?id=NubtDf2T3cAC|access-date=2010-08-25}}</ref><ref name="Singh">{{cite book|title=Ahmad Shah Durrani: Father of Modern Afghanistan|last1=Ganḍā|first1=Singh|year=1959|publisher=Asia Pub. House|isbn=978-1-4021-7278-6|page=457|url=https://books.google.com/books?id=F_A8AAAAMAAJ|access-date=2010-08-25}}</ref> واک ته د احمدشاه د رسېدو پر مهال، په پښتنو کې ګڼ شمېر قبیلې موجودې وې، د کومو چې سرچینه نامعلومه وه. باور پر دې دی چې ډېری هغه له لرغونو آریايي قبیلو نه دي، خو د هغوی مشترکه وجه د پښتو ژبه وه. په ختیځ کې وزیرو او د هغوی نږدې خپلوانو مسعودیانو له ۱۴ مې پېړۍ راهیسې د مرکزي سلیمان غرونو په غونډیو کې ژوند کاوه. د ۱۶ مې پېړۍ په وروستیو او د مغولو له وروستیو بریدونو وروسته، یو شمېر قبیلې، لکه: شینواري، یوسفزي او مومند د کابل سیند له پورتنیو درو نه د پېښور لوېدیځو، شمالي او شمال ختیځو درو او دښتو ته کډه شول. افریدیان له ډیر مهاله د خیبر لارې د سویلي غرونو په لړیو او غونډیو کې استوګن و. د اتلسمې پېړۍ په وروستیو کې درانیان د کندهار ولایت په لوېدیځو او شمالي سیمو کې مېشت وو.<ref name="LoC2">{{cite web|url=http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/r?frd/cstdy:@field(DOCID+af0010)|title=Ahmad Shah and the Durrani Empire|access-date=2010-08-25|publisher=[[Library of Congress Country Studies]] on Afghanistan|year=1997}}</ref> د دراني سلسلې د زوال اصلي لامل د مرهټیانو پر وړاندې د زرګونو افغان جنګیالیو له لاسه وتل او همدارنګه د سیکانو بې وقفې هڅې وې. په داسې حال کې چې افغانانو مرهټیانو ته د پاني پت په درېیمه جګړه کې سخته ماته ورکړه، خو د دراني سترواکۍ نظامي ځواک هم تر ډېره په دغه جګړه کې له منځه ولاړ. سیک یاغیانو د هغو ستونزو له امله چې وړاندې یې د افغانانو له لاسه تحمل کړې وې، له مرهټیانو سره په جګړه کې د افغانانو له کمزورتیا او پر پنجاب د هغوی د کنټرول له کمښت نه استفاده وکړه، په یاغیتوب یې پیل وکړ او په پایله کې د رنجیت سنګ تر مشرۍ لاندې سره یو موټي شول. دوی وتوانېدل امریستار (په ۱۸۰۲ ز کال کې)، لودیانا (۱۸۰۶ز)، ملتان، کشمیر، لادکا، پېښور، خیبر دروازه او لاهور ونیسي. د رنجیت سنګ د مړینې پر مهال، سیکانو کشمیر او پنجاب په بشپړ ډول له افغانانو نیولي وو. په ۱۸۳۷ ز کال کې د جمرود جګړه، د افغانانو او سیکانو ترمنځ وروستۍ جګړه وه. غازي اکبر خان د سیکانو پر وړاندې په دغه جګړه کې د افغانانو مشري کوله، چې کابل ته له راګرځېدو وړاندې یې د سیکانو قوماندان هري سنګ نالوا وواژه. == سرچینې == {{reflist|30em}} 3svm9ve3mpwjpn4vin9uyu56lstmcvn 10 38789 362654 345712 2026-03-31T04:36:08Z شاه زمان پټان 26102 362654 wikitext text/x-wiki {{ {{{|safesubst:}}}#invoke:Unsubst||$B=<includeonly>{{ص.م/فتح}} {{ص.م/عنوان فرعي اختياري ويكي بيانات2 |{{{honorific_prefix|{{{دوهم نوم|}}}}}} |خاصية=P511 |co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |خلفية=#f9f9f9 }} {{#if:{{{أيقونة|{{{إيقونة|{{{ايقونة|}}}}}}}}} |{{ص.م/عنوان بأيقونة |{{{الاسم|{{{اسم|{{{name|{{{نوم|{{PAGENAME}}}}} }}} }}} }}} |{{{لون| C0C0C0}}} |{{{entete|}}} |{{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} |{{ص.م/عنوان |{{{الاسم|{{{اسم|{{{name|{{{نوم|{{PAGENAME}}}}} }}} }}} }}} |{{{لون| C0C0C0}}} |{{{entete|entete humain}}} |{{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }}}} {{ص.م/عنوان فرعي اختياري ويكي بيانات2 |{{{honorific_suffix|{{{افتخاري سرليک|}}}}}} |خاصية=P1035 |co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |خلفية=#f9f9f9 }} <!--{{{native_name_lang|}}}{{{لغة الاسم الأصلي|}}} {{{بشپړ نوم|}}} {{{لغة اسم أصلي|}}}--> {{ص.م/عنوان فرعي اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |{{{بشپړ نوم|{{{بشپړ نوم|{{{بشپړ نوم|}}} }}} }}} |<!-- --> |خلفية={{{لون1|E1E1E1}}} |لون الخط={{{لون الخط|}}} |langpref= |خاصية=P1559 }} {{ص.م/صورة ويكي بيانات |{{{انځور|}}}{{{image_skyline| {{{image|{{{صورة|}}} }}}}}} |{{#if:{{{image_caption|{{{تعليق صورة|}}} {{{څرګندونه|}}}{{{د انځور څرگندونې|}}} {{{د انځور څرګندونه|}}}{{{caption|}}}{{{د انځور څرگندونې|}}} }}}|{{{image_caption|{{{تعليق صورة|}}} {{{د انځور څرگندونې|}}} {{{caption|}}}{{{څرګندونه|}}} {{{د انځور څرګندونه|}}}}}}| {{#if: {{{name|{{{اسم|}}}}}}|د {{{name|{{{اسم|}}}}}} انځور|{{{official_name|{{{اسم رسمي|}}} }}} }}}} |{{{imagesize|}}} {{{د انځور غټوالی|}}} |{{{image_alt|}}} {{{ټول|}}} | خاصية =P18 |حجم صورة=240 }} <!-- مناصب من 1 إلى 10 لقالب:معلومات صاحب منصب --> {{{صناديق مناصب|}}} <!-- ------- معلومات شخصیت -------- --------------------------------- --> {{ص.م/عنوان فرعي | د شخص معلومات |{{{لون1|E1E1E1}}} |{{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | زېږون نوم | {{{الاسم عند الولادة|{{{زېږون نوم|{{{birthname|}}} }}} }}} | خاصية=P1477 |langpref= }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | اصلي نوم | {{{الاسم بالكامل|{{{الاسم_الكامل|}}}{{{اصلي نوم|}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/ميلاد ووفاة|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |ميلاد من ويكي بيانات = {{{ميلاد من ويكي بيانات|}}} | تاريخ الولادة = {{{birth_date|{{{د زيږيدنې نيټه|}}} {{{د زېږېدو نېټه|}}} {{{زېږون نېټه|}}}|{{{زېږېدنه|}}} {{{birth_date|}}}|{{{د زېږېدو نېټه|}}} }}} | مكان الولادة = {{{birth_place|{{{د زېږېدو ځای|}}}{{{د زېږېدنې ځای|}}} {{{زېږون ځای|}}}}}} | مكان الوفاة = {{{death_place|{{{د مړینې ځای|}}}{{{وفات ځای|}}} }}} | تاريخ الوفاة = {{{death_date|{{{تاريخ الوفاة|}}}{{{وفات نيټه|}}} {{{د مرګ نیټه|}}} {{{د مړینې نېټه|}}} }}} | سبب الوفاة = {{{death_cause|{{{مړینې لامل|}}} }}} |قتل={{{قتله|}}} {{{قتل|}}} |کورډيناټ={{{کورډيناټ|}}} }} <!--انډر---> {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |هديره | {{{هديره|{{{هديره|{{{د ښخولو ځای|}}} }}} }}} | خاصية=P119 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري|تاریخ دفن|{{{تاريخ الدفن|}}} }} <!-- للأشخاص المفقودين --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | د ورکېدلو نېټه |{{{تاريخ الاختفاء|{{{disappeared_date|}}} }}} |||{{{co|}}} | خاصية=P746 |تاريخ= نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | د ورکېدلو سيمه | {{{مكان الاختفاء|{{{ورکېدو سيمه|{{{disappeared_place|}}}}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |خاصية=P2632 | څار سيمه | {{{مكان الاعتقال|{{{detention_place|{{{څار سيمه|}}}}}} }}} |بداية ونهاية = نعم | قائمة=نعم |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | د ورکېدنې دريځ | {{{disappeared_status|{{{حالة الاختفاء|{{{ورکېدو دريځ|}}}}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | مړي موندل | {{{اكتشاف الجثة|{{{body_discovered|{{{مړي موندل|}}}}}} }}} |||{{{co|}}} }} <!-- --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري | یادگارونه | {{{معالم|{{{monuments|{{{النصب التذكارية|{{{څلي|{{{يادگارونه|}}}}}}}}}}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | استوګنځای | {{{إقامة|{{{الإقامة|{{{residence|}}} {{{د اوسیدو ځای|}}}}}} }}} | خاصية = P551 |بداية ونهاية=نعم |قائمة=نعم }} {{#if:{{{جنسية|{{{nationality|{{{الجنسية|}}}}}}}}} |<!-- لا تظهر خاصية بلد المواطنة عند وجودها في القالب او وجود الجنسية --> | {{د هيواد ځانګړې برخه سره د بیرغ|co= {{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | تابعیت | {{{مواطنة|{{{هيواد غړيتوب|{{{تابعیت|}}} {{{citizenship|}}}}}}}}} | خاصية=P27 |بداية ونهاية=نعم }} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | هيواد غړيتوب | {{#switch:{{تقليم|{{{جنسية|{{{nationality|{{{الجنسية|}}}}}}}}}}} |لا=|{{{جنسية|{{{nationality|{{{الجنسية|}}}}}}}}}}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | نور نومونه | {{{نور نومونه|{{{other_names|}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{#if:{{{كنية|{{{الكنية|{{{nickname|}}} }}} }}}|لقب|عرفیت}} | {{{كنية|{{{الكنية|{{{nickname|{{{اسم مستعار|{{{pseudonym|{{{الاسم المستعار|{{{penname|}}} }}} }}} }}} }}} }}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | لقب | {{{لقب|{{{اللقب|}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{{صناديق أسماء|}}} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | نسل | {{{الإثنية|{{{العرقية|{{{ethnicity|}}} }}}{{{نسل|}}}{{{قوم|}}} }}} | خاصية=P172 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{بدل خاصية|پلرنی ټاټوبی|پلرنی ټاټوبی|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{پلرنی ټاټوبی|{{{home_town|}}} }}} | خاصية=P66 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |5={{{co|}}} |بالوں کا رنگ |{{قيمة ويكي بيانات|{{{لون الشعر|{{{hair color|}}}}}}|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |خاصية=P1884 }}}} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |5={{{co|}}} | قد | {{قيمة ويكي بيانات|{{{طول|{{{قد|{{{height|}}}{{{لوړوالی|}}}}}}}}}|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | خاصية=P2048 }}}} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |5={{{co|}}} | وزن | {{قيمة ويكي بيانات|{{{وزن|{{{وزن|{{{weight|}}}}}}}}}|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | خاصية=P2067 }}}} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |5={{{co|}}} |گھیرا جسم | {{قيمة ويكي بيانات|{{{محيط|{{{المحيط|{{{perimeter|}}}}}}}}}|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |خاصية=P2547 |قائمة=نعم |تصفية=P518 |سابقة تصفية= }}}} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | استعمال ہاتھ | {{{يد|{{{plays|{{{اليد المفضلة|{{{استخدام اليد|}}} }}} }}} }}} | خاصية =P552 }} {{#if:{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P552|noref=t}}{{{يد|}}}{{{plays|}}}{{{اليد المفضلة|}}}{{{استخدام اليد|}}}| | {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | کھیل میں استعمال ہاتھ | {{{يد اللعب|}}} | خاصية =P741 }} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | [[مذهب]] |{{{religion|{{{الديانة|{{{الدين|{{{دين|}}} {{{دین|}}} }}} }}} }}} | خاصية=P140 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | [[فرقه]] |{{{المذهب|{{{denomination|{{{الطائفة|}}} }}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |د کميس شمېره | {{{کميس شمېره|{{{clubnumber |}}}{{{کلب شمېره|}}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | [[گوند|ګوند]] |{{{الحزب|{{{party|{{{الحزب السياسي|}}} {{{ګوند|}}} }}} }}} | خاصية=P102 |قائمة=نعم |بداية ونهاية=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{بدل خاصية|غړی|غړيتوب|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} |{{{غړی|{{{غړی د|{{{عضوية|}}} }}} }}} | خاصية=P463 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | طبی کیفیت | {{{طبی کیفیت|{{{طبی کیفیت|}}} }}} | خاصية=P1050 |بداية ونهاية=نعم }} <!-- معلومات العائلة --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{بدل خاصية|ښځه|ميړه|مېړه|ژوند شريکان|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{مېړه|{{{spouse|{{{الزوجة|}}} {{{ماندينه|}}} }}} }}} | خاصية=P26 |بداية ونهاية=نعم |قائمة=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 |ژوند ملګری |{{{ژوند ملګری|{{{ژوند ملګرې|{{{partner|}}}}}} }}} |خاصية = P451 |بداية ونهاية=نعم |قائمة=نعم |تصنيف= [[وېشنيزه:د ژوند ملګري معلومات د ويکيډاټا څخه]] }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | اولاد | {{{اولاد|{{{الأبناء|{{{children|}}}{{{اولاد|}}}{{{اولادونه|}}}{{{د اولادو شمېر|}}}}}} }}} | خاصية=P40 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | [[مور او پلار]] | {{{موراوپلار|{{{موراوپلار|{{{مور او پلار|{{{مور او پلار|}}}{{{parents|}}} }}} }}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[پلار]] |{{{پلار|{{{father|}}} }}} | خاصية=P22 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[مور]] |{{{الأم|{{{mother|}}} {{{مور|}}}}}} | خاصية=P25 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |وروڼه او خوندې |{{{وروڼه_او_خوندې|{{{خوراورور|}}} }}} | خاصية=P3373 |قائمة شريطية=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[بھائی]] |{{{أخ|{{{الأخ|}}} }}} | خاصية=<!-- P7 --> |قائمة شريطية=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 |co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[خور|خويندي]] |{{{خور|{{{خويندي|}}} }}} | خاصية=<!-- P9 --> |قائمة شريطية=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | خپلوان |{{{خپلوان|{{{خپلوان|{{{relations|}}} }}} {{{خپلوان|}}}}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[کورنۍ]] |{{{الأسرة|{{{family|{{{العائلة|}}}{{{کورنۍ|}}} }}} }}} | خاصية=P53 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{عنوان1قسم1|}}} | {{{قيمة عنوان1قسم1|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{عنوان2قسم1|}}} | {{{قيمة عنوان2قسم1|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{عنوان3قسم1|}}} | {{{قيمة عنوان3قسم1|}}} }} <!-- منصب --> {{#switch:{{{منصب|}}}{{{صناديق مناصب|}}}{{{د واکمنۍ|}}}{{{مدة|}}}{{{المدة|}}}{{{term|}}}{{{سلف|}}}{{{سبقه|}}}{{{predecessor|}}}{{{خلف|}}}{{{خلفه|}}}{{{successor|}}}{{{نهاية منصب|}}}{{{بداية منصب|}}}{{{انتخب في|}}}{{{مؤسسة منصب|}}} |={{معلومات صاحب منصب/منصب ويكي بيانات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} |#default=}} {{ص.م/عنوان فرعي اختياري | {{#if:{{{اسم عنوان فرعي|}}}|{{{اسم عنوان فرعي|}}}|عملي ژوند}} |{{{تعليم|}}}{{{التعليم|}}}{{{education|}}}{{{صناديق أخرى|}}}{{{ألما ماتر|}}}{{{خريج|}}}{{{خريج من|}}}{{{مدرسة أم|}}}{{{المدرسة الأم|}}}{{{alma mater|}}}{{{زدکړې|}}}{{{alma_mater|}}}{{{التخرج|}}}{{{عمل|}}}{{{العمل|}}}{{{مهنة|}}}{{{المهنة|}}}{{{سنوات نشاط|}}}{{{سنوات النشاط|}}}{{{يو دوه درې|}}}{{{employer|}}}{{{years_active|}}}{{{کار ورکوونکی|}}}{{{منظمات|}}}{{{organization|}}}{{{organizations|}}}{{{وكيل|}}}{{{الوكيل|}}}{{{وكيل الأعمال|}}}{{{وكيل أعمال|}}}{{{agent|}}}{{{سبب شهرة|}}}{{{تأثر|}}}{{{influences|}}}{{{سبب الشهرة|}}}{{{known for|}}}{{{أعمال بارزة|}}}{{{credits|}}}{{{أهم الأعمال|}}}{{{صنف|}}}{{{style|}}}{{{تأثير|}}}{{{influenced|}}}{{{راتب|}}}{{{الراتب|}}}{{{دخل|}}}{{{الدخل|}}}{{{salary|}}}{{{قيمة صافية|}}}{{{الثروة|}}}{{{ثروة|}}}{{{networth|}}}{{{تلفزيون|}}}{{{التلفزيون|}}}{{{television|}}}{{{منصب|}}}{{{المنصب|}}}{{{مدة|}}}{{{المدة|}}}{{{term|}}}{{{سلف|}}}{{{سبقه|}}}{{{predecessor|}}}{{{خلف|}}}{{{خلفه|}}}{{{successor|}}}{{{حزب|}}}{{{الحزب|}}}{{{party|}}}{{{تيار|}}}{{{التيار|}}}{{{movement|}}}{{{خصوم|}}}{{{الخصوم|}}}{{{opponents|}}}{{{إدارة|}}}{{{boards|}}}{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P69|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P812|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P69|justthisqual =P812|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P512|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P69|justthisqual =P512|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P184|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P1066|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P185|noref=t}} {{#invokr:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P802|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P106|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P101|noref=t}} {{#inboke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P800|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P737|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P2218|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P135|noref=t}} {{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P108|noref=t}} | {{{لون1|E1E1E1}}} | {{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} <!-- صناديق مواقع من قوالب أخرى مثل قالب:معلومات عالم --> {{{صناديق أخرى|}}} <!-- تعلیم --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تعليم | {{{تعليم|{{{التعليم|{{{education|}}} }}} }}} |||{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | [[تعلیم]] |{{{المدرسة الأم|{{{alma_mater|}}}{{{زدکړې|}}} }}} | خاصية=P69 |بداية ونهاية=نعم |قائمة=نعم }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تخصص تعلیم | {{قيمة ويكي بيانات |{{قيمة ويكي بيانات/تصفيات|{{{تخصص أكاديمي|}}}{{{academic_major|}}}{{{academic major|}}}{{{تخصص_أكاديمي|}}}|تصفية=P812|خاصية=P69| تصنيف = [[وېشنيزه:د تن د تعلیم اړوند د ويکيډاټا څخه]]}} |خاصية=P812}} | | |{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تعلیمی اسناد | {{قيمة ويكي بيانات |{{قيمة ويكي بيانات/تصفيات|{{{شهادة جامعية|}}}|تصفية=P512 |خاصية=P69| تصنيف = [[زمرہ:صفحات مع تعلیمی سند]]}} |خاصية=P512}} | | |{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | ڈاکٹری مشیر |{{{doctoral_advisor|{{{مشرف الدكتوراه|{{{مشرف_الدكتوراه|{{{مشرف الدكتوراة|{{{مشرف_الدكتوراة|}}} }}} }}} }}} }}} | خاصية=P184 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{بدل خاصية|استاد|استاذہ|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{مشرفون أكاديميون|{{{تعلم لدى|{{{academic_advisors|{{{المشرفون الأكاديميون|{{{مشرفون أكاديميون آخرون|}}} }}} }}} }}} }}} | خاصية=P1066 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | ڈاکٹری شاگرد | {{{doctoral students|{{{doctoral_students|{{{طلاب الدكتوراه|{{{طلاب_الدكتوراه|{{{طلاب الدكتوراة|{{{طلاب_الدكتوراة|}}} }}} }}} }}} }}} }}} | خاصية=P185 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | نامتو زده کونکي | {{{notable_students|{{{زده کونکي|{{{نامتو شاګردان|}}}{{{مشهوره شاګردان |}}}{{{مشهوره زده کونکي|}}}{{{نامتو زده کونکي|}}} }}} }}} | خاصية=P802 }} <!-- العمل والمهن --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | کار/مسلک | {{{کاري بڼه|{{{مسلک|{{{occupation|}}}{{{دنده|}}}{{{نورې دندې|}}}{{{مسلکونه|}}} }}} }}} | خاصية=P106 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | [[مورنۍ ژبه]] | {{{اللغة الأم|{{{اللغة_الأم| }}} }}} | خاصية=P103 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 |کاروونکې ژبه(ي) |{{{کاروونکې ژبه|{{{language|}}}{{{کاروونکې ژبه|}}}{{{کاروونکې ژبې|}}}{{{ژبه|}}} }}} |خاصية = P1412 |تصنيف = [[وېشنيزه:ويونکي ژبې د ويکيډاټا څخه]] }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | د فعالیت وخت | {{{د فعالیت وخت|{{{years_active|}}}{{{د فعاليت کالونه|}}} {{{د فعالیت کلونه|}}}}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{{تسمية مجال العمل|د کړنې څانګه}}} |{{{مجال العمل|{{{مجال عمل|{{{الاهتمامات الرئيسية|}}} }}} }}} | خاصية=P101 }} <!-- --> {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} | {{بدل خاصية|کار ورکوونکی|دندې|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{کار ورکوونکی|{{{employer|}}} }}} | خاصية=P108 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تنظیم | {{{منظمة|{{{منظمات|{{{organization|{{{organizations|}}} }}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | کارندہ | {{{وكيل|{{{الوكيل|{{{وكيل الأعمال|{{{agent|}}} }}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | د پيژندنې لامل | {{{سبب الشهرة|{{{known for|{{{اشتهر بـ|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | ځانګړي کړنې | {{{أعمال بارزة|{{{credits|{{{أهم الأعمال|{{{أبرز الأعمال|}}} }}} }}} }}} | خاصية=P800 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | بعد ازاں کام | {{{laterwork|{{{أعمال أخرى|{{{الأعمال الأخرى|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | صنف | {{{الصنف|{{{style|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | {{بدل خاصية|مؤثر|مؤثر شخصیات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{تأثر|{{{influences|{{{تأثر بـ| }}} }}} }}} | خاصية=P737 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{بدل خاصية|متاثر|متاثر شخصیات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} | {{{تأثير|{{{influenced|{{{أثر في| }}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تنخواہ | {{{الراتب|{{{الدخل|{{{salary|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 | کل دولت |{{{الثروة|{{{networth|}}} }}} | خاصية=P2218 |نقطة=نعم |rank=best }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | تلویزون |{{{التلفزيون|{{{television|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | دیگر جماعتیں | {{{otherparty|{{{الأحزاب السابقة|{{{الحزب السابق|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} | تحریک | {{{التيار|{{{movement|{{{الحركة|}}} }}} }}} |خاصية=P135 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | مخالفین | {{{الخصوم|{{{opponents|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | ذیلی نوکری | {{{اللجان|{{{لجان|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | خطابی ندا | {{{رمز نداء|{{{callsign|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |{{{تسمية الرياضة|لوبه}}} |{{{الرياضة|}}} |خاصية =P641 }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |د لوبې هيواد |{{{بلد الرياضة|}}} |خاصية =P1532 }} {{{صناديق أخرى2|}}} <!-- عقوبة وجنايات --> {{ص.م/عنوان فرعي اختياري | الزام |{{{عقوبة جنائية|{{{العقوبة|{{{عقوبة|{{{criminal penalty|{{{العقوبة الجنائية|}}}}}}}}}}}}}}}{{{تهم|{{{تهمة جنائية|{{{تهم جنائية|{{{تهمة|{{{criminal charge|{{{التهمة الجنائية|}}}}}}}}}}}}}}}}}}{{{حالة جنائية|}}}{{{الحالة الجنائية|}}}{{{criminal status|}}}{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P1399|noref=t}} | {{{لون1|E1E1E1}}} | {{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2 | الزامات |{{{تهم|{{{تهمة جنائية|{{{تهم جنائية|{{{تهمة|{{{criminal charge|{{{التهمة الجنائية|}}}}}}}}}}}}}}}}}} |خاصية=P1399 |قائمة =نعم |تصفية1={{#if:{{{عقوبة جنائية|{{{العقوبة|{{{عقوبة|{{{criminal penalty|{{{العقوبة الجنائية|}}}}}}}}}}}}}}}||P1596}} |سابقة تصفية1=&nbsp;'''سزا:'''&nbsp; |تصفية=P585 |سابقة تصفية=&nbsp;'''في:'''&nbsp; }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | سزا |{{{criminal penalty|{{{العقوبة الجنائية|}}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | مجرمانہ حیثیت | {{{الحالة الجنائية|{{{criminal status|}}} }}} }} {{{صناديق تهم|}}} <!-- پوځي خدمت --> {{صندوق معلومات شخص/عسكرية |لون1={{{لون1|}}}|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |شخصية عسكرية = {{{شخصية عسكرية|}}} |خدمت کلونه= {{{خدمت کلونه|{{{serviceyears|}}}{{{خدمت کلونه|}}} {{{پوځي خدمت|}}}{{{فعالیت|}}}}}} |اختتام= {{{servicestart|{{{بداية سنوات الخدمة|}}} }}} |نهاية سنوات خدمة= {{{serviceend|{{{نهاية سنوات الخدمة|}}} }}} |وفاداري= {{{وفاداري|{{{allegiance|}}}{{{وفاداري|}}} }}} |الفرع= {{{branch|{{{څانګه|{{{خدم في|}}} }}} }}} |يونټ= {{{unit|{{{الوحدة|{{{الوحدة العسكرية|}}} {{{پوځي يونټ|}}}}}} }}} |مقام= {{{مقام|{{{rank|{{{مقام|{{{آخر_رتبة|}}} }}} }}} }}} |رقم الخدمة= {{{servicenumber|{{{رقم الخدمة|}}} }}} |مشرتوب= {{{مشرتوب|{{{commands|}}} }}} |جګړې= {{{جګړې|{{{battles|{{{جګړه/جګړې|{{{جنګونه|}}} }}} }}} }}} | إصابات ميدانية = {{{fieldinjury|{{{الاصابات الميدانية|{{{إصابات ميدانية|}}} }}} }}} |battles_label = {{{battles_label|}}} |عنوان عسكري1 = {{{military_blank1|{{{عنوان عسكري1|{{{العنوان العسكري1|}}} }}} }}} |بيانات عسكرية1 = {{{military_data1|{{{بيانات عسكرية1|{{{البيانات العسكرية1|}}} }}} }}} |عنوان عسكري2 = {{{military_blank2|{{{عنوان عسكري2|{{{العنوان العسكري2|}}} }}} }}} |بيانات عسكرية2 = {{{military_data2|{{{بيانات عسكرية2|{{{البيانات العسكرية2|}}} }}} }}} |عنوان عسكري3 = {{{military_blank3|{{{عنوان عسكري3|{{{العنوان العسكري3|}}} }}} }}} |بيانات عسكرية3 = {{{military_data3|{{{بيانات عسكرية3|{{{البيانات العسكرية3|}}} }}} }}} |عنوان عسكري4 = {{{military_blank4|{{{عنوان عسكري4|{{{العنوان العسكري4|}}} }}} }}} |بيانات عسكرية4 = {{{military_data4|{{{بيانات عسكرية4|{{{البيانات العسكرية4|}}} }}} }}} |عنوان عسكري5 = {{{military_blank5|{{{عنوان عسكري5|{{{العنوان العسكري5|}}} }}} }}} |بيانات عسكرية5 = {{{military_data5|{{{بيانات عسكرية5|{{{البيانات العسكرية5|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{blank1|{{{عنوان1|{{{العنوان1|}}} }}} }}} |{{{data1|{{{بيانات1|{{{البيانات1|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{blank2|{{{عنوان2|{{{العنوان2|}}} }}} }}} |{{{data2|{{{بيانات2|{{{البيانات2|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{blank3|{{{عنوان3|{{{العنوان3|}}} }}} }}} |{{{data3|{{{بيانات3|{{{البيانات3|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{blank4|{{{عنوان4|{{{العنوان4|}}} }}} }}} |{{{data4|{{{بيانات4|{{{البيانات4|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري | {{{blank5|{{{عنوان5|{{{العنوان5|}}} }}} }}} |{{{data5|{{{بيانات5|{{{البيانات5|}}} }}} }}} }} {{ص.م/سطر جوائز ويكي بيانات |{{{جايزې|{{{awards|}}} }}} |{{{لون1|E1E1E1}}} |{{{لون الخط|}}} |تصفية=P1686 |سابقة تصفية=لپاره د:&nbsp; |co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} }} {{ص.م/عنوان فرعي اختياري | لاسليک | {{#ifeq:{{{signature|{{{توقيع|{{{لاسلیک|}}}}}}}}}|no||{{{signature|{{{لاسليک|{{{لاسلیک|}}}}}}}}}{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P109|noref=t}}}} | {{{لون1|E1E1E1}}} |{{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} {{ص.م/صورة ويكي بيانات |{{{signature|{{{لاسليک|{{{لاسلیک|}}}}}}}}} | {{{د لاسليک اړوند|{{{د لاسلیک اړوند|}}} {{{د لاسلیک په اړه|}}}{{{د دسخط اړوند|}}}{{{د امضا اړوند|}}}{{{د امضا په اړه|}}}{{{د لاسیک اړوند|}}}{{{د لاسيک اړوند|}}}}}} | {{{حجم توقيع|{{{حجم التوقيع|120}}}}}} | {{{signature_alt|{{{بدل التوقيع|}}} }}} |حجم صورة خاصية=120 |co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}|مراجع ويكي بيانات={{{مراجع ويكي بيانات|}}} |خاصية=P109 |تصنيف غير= |دون فاصل= نعم }} {{ص.م/عنوان فرعي اختياري |ويبپاڼه |{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P856|noref=t}} {{{موقع|}}}{{{website|}}}{{{ويبپاڼه|}}}{{{الموقع|}}}{{{الموقع الرسمي|}}}{{{صفحة_شخصية|}}}{{{صفحة شخصية|}}}{{{مواقع أخرى|}}} {{{الموقع الإلكتروني|}}}{{{الموقع الالكتروني|}}}{{{موقع الكتروني|}}}{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P345|noref=t}} {{{قاعدة بيانات الأفلام|}}}{{#if:{{{مواقع سينما|}}}|{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P3136|noref=t}}{{{السينما.كوم|}}}|}} | {{{لون1|E1E1E1}}} |{{{لون الخط|}}} |{{{co|}}} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |ويبپاڼه | {{{الموقع|{{{الموقع الرسمي|{{{ويبپاڼه|}}}{{{website|}}}{{{رسمي ویبپاڼه|}}} }}} }}} |خاصية=P856 |نمط=[$1 اړوند ويبپاڼه] }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |[[file:IMDb logo.svg|40px|بغیر|ربط=انٹرنیٹ مووی ڈیٹابیس]] | {{{الرمز||{{{IMDB|}}} }}} |{{مسار1|http://www.imdb.com/name|/|{{#ifeq:{{Str left|{{{قاعدة بيانات الأفلام|}}}|2}}|nm||nm}}{{تقليم|{{{قاعدة بيانات الأفلام|}}}}}|IMDB پر {{بدل خاصية|صفحہ|صفحات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}}}} |خاصية = P345 |وصلة = http://www.imdb.com/name/$1/ |تسمية وصلة=مخ پر IMDB {{بدل خاصية|باندې|مخونو|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} }} {{#if:{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P856|noref=t}} || {{ص.م/سطر مختلط اختياري ويكي بيانات2|co={{{co|}}} |معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}} |بلاگ | {{{المدونة الرسمية|{{{blog|}}} }}} |خاصية=P1581 }} }} {{ص.م/سطر مختلط اختياري |[[قاعدة بيانات الأفلام العربية|السينما.كوم]] |{{#if:{{{السينما.كوم|}}} |{{مسار1|http://www.elcinema.com/person/|{{{السينما.كوم|}}}|/|ویب سائٹ السینما پر {{بدل خاصية|صفحہ|صفحات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}}}}{{#if:{{{السينما.كوم|}}} |{{#if:{{#invoke:Wikidata2|formatStatements|entityId={{{معرف ويكي بيانات|}}}|property=P3136|noref=t}} ||[[زمرہ:السینما.كوم|{{{السينما.كوم|}}}]]}}}} |{{#if:{{{مواقع سينما|}}}|{{قيمة ويكي بيانات |خاصية = P3136 |وصلة=http://www.elcinema.com/person/$1 |تسمية وصلة=السینما۔ کوم پر {{بدل خاصية|صفحہ|صفحات|معرف ويكي بيانات={{{معرف ويكي بيانات|}}}}} |نوع=وصلة }}}}}}}} <!-- noto --> {{ص.م/سطر اختياري |{{{معرض كومنز|}}}{{#property:P935}} |{{قيمة ويكي بيانات|{{{معرض كومنز|}}} |قيمة موجودة={{شقيقة/سطر|commons|{{{معرض كومنز|}}}|معرض صور {{اسم_الصفحة}}}} |pattern={{شقيقة/سطر|commons|$1|معرض صور {{اسم_الصفحة}}}} |خاصية=P935 |مراجع=لا |واحد فقط=نعم }} |right }}<!-- ***الحواشي*** -->{{ص.م/سطر مختلط اختياري |یادښتونه |{{{footnotes|}}}{{{یادښت|}}} }} {{ص.م/إشارة |صندوق معلومات شخص}} {{ص.م/غلق}}</includeonly><!-- هذا النص تم توليده تلقائياً بواسطة [[کينډۍ:Parameters]] -->{{#invoke:Check for unknown parameters|check |template=صندوق معلومات شخص |unknown=[[Category:مخونه چي ځينې سرچينې يې شاید د منلو وړ نه وي|_VALUE_]] |preview =د '''_VALUE_''' په نامه په [[کينډۍ:صندوق معلومات شخص]] کي هيڅ هم نسته. |معرف ويكي بيانات|language|لغة المؤلفات|تسمية التوقيع|أدب|مكان الاعتقال|detention_place|قالب شخصية خيالية|عرض|co|honorific_prefix|دوهم نوم|أيقونة|إيقونة|ايقونة|الاسم|اسم|name|الإسم|لون|entete|لون الخط|honorific_suffix|native_name_lang|لغة الاسم الأصلي|لغة اسم أصلي|اسم أصلي|الاسم الأصلي|native_name|birth_name|لون1|سطر أعلى الصورة|الصورة|صورة|انځور|image|تعليق|caption|حجم الصورة|imagesize|قياس الصورة|حجم صورة|alt|بدل|صناديق مناصب|الاسم عند الولادة|اسم الولادة|birthname|الاسم بالكامل|الاسم_الكامل|ميلاد من ويكي بيانات|birth_date|د زيږيدنې نيټه|تاريخ الولادة|birth_place|مكان الولادة|death_place|مكان الوفاة|death_date|تاريخ الوفاة|death_cause|سبب الوفاة|هديره|resting_place|قتله|تاريخ الدفن|تاريخ الاختفاء|disappeared_date|مكان الاختفاء|disappeared_place|disappeared_status|حالة الاختفاء|اكتشاف الجثة|body_discovered|معالم|النصب التذكارية|monuments|إقامة|الإقامة|residence|جنسية|nationality|الجنسية|مواطنة|تابعیت|citizenship|أسماء أخرى|other_names|كنية|الكنية|nickname|اسم مستعار|pseudonym|الاسم المستعار|penname|لقب|اللقب|صناديق أسماء|إثنية|العرق|عرق|الإثنية|العرقية|عرقية|ethnicity|منشأ|home_town|الطول|height|الوزن|weight|يد|plays|اليد المفضلة|استخدام اليد|يد اللعب|religion|الديانة|الدين|المذهب|denomination|الطائفة|الحزب|party|الحزب السياسي|عضو|عضو في|عضوية|مشكلة صحية|حالة طبية|الزوج|spouse|الزوجة|الأولاد|الأبناء|children|عدد الأبناء|عدد الأطفال|والدان|parents|الوالدين|والدين|دين|الأب|father|الأم|mother|أخ|الأخ|أخت|الأخت|أقارب|الأقارب|relations|الأسرة|family|العائلة|عنوان1قسم1|قيمة عنوان1قسم1|عنوان2قسم1|قيمة عنوان2قسم1|عنوان3قسم1|قيمة عنوان3قسم1|منصب|المنصب|مدة|المدة|term|سلف|سبقه|predecessor|خلف|خلفه|successor|مؤسسة منصب|انتخب في|بداية منصب|نهاية منصب|اسم عنوان فرعي|تعليم|التعليم|education|صناديق أخرى|ألما ماتر|خريج|خريج من|مدرسة أم|المدرسة الأم|alma mater|alma_mater|التخرج|عمل|العمل|مهنة|المهنة|سنوات نشاط|سنوات النشاط|موظف|employer|years_active|منظمة|منظمات|organization|organizations|وكيل|الوكيل|وكيل الأعمال|وكيل أعمال|agent|سبب شهرة|تأثر|influences|سبب الشهرة|known for|أعمال بارزة|credits|أهم الأعمال|صنف|الصنف|style|تأثير|influenced|راتب|الراتب|دخل|الدخل|salary|قيمة صافية|الثروة|ثروة|networth|تلفزيون|التلفزيون|television|حزب|تيار|التيار|movement|خصوم|الخصوم|opponents|إدارة|boards|تخصص أكاديمي|academic_major|academic major|تخصص_أكاديمي|شهادة جامعية|doctoral_advisor|مشرف الدكتوراه|مشرف_الدكتوراه|مشرف الدكتوراة|مشرف_الدكتوراة|مشرفون أكاديميون|تعلم لدى|academic_advisors|المشرفون الأكاديميون|مشرفون أكاديميون آخرون|doctoral students|doctoral_students|طلاب الدكتوراه|طلاب_الدكتوراه|طلاب الدكتوراة|طلاب_الدكتوراة|notable_students|التلاميذ المشهورون|طلاب|occupation|تسمية مجال العمل|مجال العمل|مجال عمل|الاهتمامات الرئيسية|شريك|الشريك|domestic_partner|partner|اشتهر بـ|أبرز الأعمال|laterwork|أعمال أخرى|الأعمال الأخرى|تأثر بـ|أثر في|otherparty|الأحزاب السابقة|الحزب السابق|الحركة|عضو مجلس إدارة|اللجان|لجان|رمز نداء|callsign|تسمية الرياضة|الرياضة|بلد الرياضة|صناديق أخرى2|عقوبة جنائية|العقوبة|عقوبة|criminal penalty|العقوبة الجنائية|تهم|تهمة جنائية|تهم جنائية|تهمة|criminal charge|التهمة الجنائية|حالة جنائية|الحالة الجنائية|criminal status|صناديق تهم|شخصية عسكرية|serviceyears|سنوات الخدمة العسكرية|servicestart|بداية سنوات الخدمة|serviceend|نهاية سنوات الخدمة|allegiance|الولاء|branch|څانګه|الفرع|خدم في|unit|الوحدة|الوحدة العسكرية|rank|رتبة|الرتبة|آخر_رتبة|servicenumber|رقم الخدمة|commands|القيادات|battles|المعارك|المعارك/الحروب|الحروب|fieldinjury|الاصابات الميدانية|battles_label|military_blank1|عنوان عسكري1|العنوان العسكري1|military_data1|بيانات عسكرية1|البيانات العسكرية1|military_blank2|عنوان عسكري2|العنوان العسكري2|military_data2|بيانات عسكرية2|البيانات العسكرية2|military_blank3|عنوان عسكري3|العنوان العسكري3|military_data3|بيانات عسكرية3|البيانات العسكرية3|military_blank4|عنوان عسكري4|العنوان العسكري4|military_data4|بيانات عسكرية4|البيانات العسكرية4|military_blank5|عنوان عسكري5|العنوان العسكري5|military_data5|بيانات عسكرية5|البيانات العسكرية5|blank1|عنوان1|العنوان1|data1|بيانات1|البيانات1|blank2|عنوان2|العنوان2|data2|بيانات2|البيانات2|blank3|عنوان3|العنوان3|data3|بيانات3|البيانات3|blank4|عنوان4|العنوان4|data4|د انځور څرګندونه|بيانات4|البيانات4|blank5|عنوان5|العنوان5|data5|بيانات5|البيانات5|الجوائز|awards|signature|توقيع|التوقيع|عنوان توقيع|عنوان التوقيع|حجم توقيع|حجم التوقيع|signature_alt|بدل التوقيع|موقع|website|الموقع|الموقع الرسمي|صفحة_شخصية|صفحة شخصية|مواقع أخرى|الموقع الإلكتروني|الموقع الالكتروني|موقع الكتروني|مواقع سينما|قاعدة بيانات الأفلام|السينما.كوم|هوامش|ملاحظة|ملاحظات|footnotes|مراجع|ويكي مصدر|سطر أخير|إشارة|إصابات ميدانية|المدونة الرسمية|term_start3|blog|کاروونکي ژبي|کاروونکې ژبه}}<!-- --> }}<noinclude> {{لاسوند}} </noinclude> nyoc6wvzzledw1hhba4upb588uazagl 0 57772 362636 337915 2026-03-30T13:29:34Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362636 wikitext text/x-wiki معاصره غلامۍ چې د عصري غلامۍ یا د اوسنۍ غلامۍ په توګه هم پېژندل کېږي، هغې رسمي غلامۍ ته وایي چې په نننۍ ټولنه کې دوام لري. د اټکل او د غلامۍ د تعریف په بنسټ د سروې له مخې، د غلامانو د نن ورځی شمېر اټکل د ۳۸ میلیونو څخه تر ۴۶ میلیونو پورې دی. د غلامانواټکل شوی شمېر، د بحث موضوع ګرځېدلې، ځکه چې د عصري غلامۍ په اړه په نړیواله کچه منل شوی پېژند نشته، هغوی چې په غلامۍ کې دي، ډېری وخت یی پېژندل ګران وي او پوره شمېر یې نه دی څرګند. د کار نړیواله اداره اټکل کوي چې، د دې ادارې د تعریفونو له مخی، د ۴۰ میلیونو څخه زیات خلک، نن د غلامۍ په یو ډول کې ښکېل دي. ۲۴.۹ میلیونه خلک په جبري کار اخته دي، چې له دې ډلې څخه ۱۶ میلیونه خلک په خصوصي سکتور کې، لکه د هېواد د ننه کار، ودانیزو چارو یا کرنه کې تر زبېښاک لاندې دي، ۴.۸ میلیونه خلک په جبري جنسي استثمار کې دي او ۴ میلیونه کسان د ایالتی چارواکو له خوا په جبري کار کې اچول شوي دي او۱۵.۴ میلیونه کسانو په جبري ډول واده کړی دی.   <ref>{{cite web|url=http://www.ilo.org/global/Themes/Forced_Labour/lang--en/index.htm|title=Forced labour – Themes|publisher=Ilo.org|access-date=2015-01-15|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100209072059/http://www.ilo.org/global/Themes/Forced_Labour/lang--en/index.htm|archive-date=2010-02-09}}</ref><ref name="Guardian46">{{cite news|first=Annie|last=Kelly|url=https://www.theguardian.com/global-development/2016/jun/01/46-million-people-living-as-slaves-latest-global-index-reveals-russell-crowe|title=46 million people living as slaves, latest global index reveals|work=[[The Guardian]]|date=1 June 2016|access-date=2019-05-06}}</ref><ref name="ASI46m">{{Cite news|url=https://www.antislavery.org/slavery-today/modern-slavery/|title=What is modern slavery?|work=[[Anti-Slavery International]]|access-date=2017-10-21|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.minderoo.com.au/walk-free/|title=Walk Free|work=The Minderoo Foundation|language=en-US|access-date=2019-04-30|تاريخ الأرشيف=2019-04-28|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190428150909/https://www.minderoo.com.au/walk-free/|url-status=dead|خونديځ نېټه=2019-04-28|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20190428150909/https://www.minderoo.com.au/walk-free/|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20190428150909/https://www.minderoo.com.au/walk-free/|archive-url=https://web.archive.org/web/20190428150909/https://www.minderoo.com.au/walk-free/}}</ref><ref>{{Cite web|last=Paz-Fuchs|first=Amir|title=Badges of Modern Slavery|url=https://www.modernlawreview.co.uk/september-2016/badges-of-modern-slavery/|access-date=2020-07-19|website=The Modern Law Review|language=en-GB|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719114929/https://www.modernlawreview.co.uk/september-2016/badges-of-modern-slavery/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ilo.org/global/publications/books/WCMS_575479/lang--en/index.htm|title=Global Estimates of Modern Slavery: Forced Labour and Forced Marriage|last=International Labour Organization|date=19 September 2017|website=International Labour Organization}}</ref><ref name="auto4">{{Cite web|title=Forced labour, modern slavery and human trafficking (Forced labour, modern slavery and human trafficking)|url=https://www.ilo.org/global/topics/forced-labour/lang--en/index.htm|access-date=2021-04-22|website=www.ilo.org|language=en}}</ref>     == تعریف(پېژند) == له  انساني قاچاق سره د څارنیزې مبارزې دفتر، چې د متحده ایالاتو د بهرنیو چارو وزارت یوه څانګه ده وایي: عصري غلامي، « د وګړو قاچاق»، او «د انسان قاچاق» په ګومارنه، په بندرونو کې کار، لېږدلو، د اجباری کار یا د زور له لاری د جنسي عمل د سوداګرۍ لپاره د کسانو د چمتو کولو یا ترلاسه کولو، تقلب یا ګواښلو په برخه کې عادي اصطلاحات دي". د دې تر څنګ، د امریکا د متحده ایالاتو د فدرالي قربانیانو د قاچاق او تاوتریخوالی د ساتنې د ۲۰۰۰ کال په قانون کې او د ملګرو ملتونو د انسان قاچاق، په ځانګړې توګه د ماشومانو او ښځو، د مخنیوی، ځپلو او سزا په پروتوکول کې، د یو شمېر مختلفو اصطلاحاتو څخه کار اخیستل شوی، چې بی رضایته خدمت، غلامي  یا غلامۍ ته ورته کارونه، د پور اسارت او جبري کار په کی شامل دي.    <ref>{{cite web|url=https://2009-2017.state.gov/j/tip/what|title=What is Modern Slavery?|publisher=[[United States Department of State]]|work=Office to Monitor and Combat Trafficking in Persons|access-date=14 September 2016}}</ref> امریکایی پروفیسر کیون بالیس چې د غیردولتي ادارې او غلامان ازاد کړئ مدافع ډلې مرستیال بنسټ ایښودونکی او پخوانی رییس دی، وایي چې: "عصري غلامۍ هغه وخت رامنځته کېږي چې یو شخص د بل چا په ولکه کې وي او د هغه د کنترول او ساتلو لپاره تاوتریخوالی او زور وکاروي او د هغه د کنترول هدف استثمار وي". د غلامۍ اغېز هغه وخت پراخېږي چې د ماشومانو په شان زیان منونکې ډلې په نښه شي. د دې تعریف له مخې، د نړیوالې غلامۍ په شاخص باندې د ازاد وګرځئ بنسټ څېړنې په ۲۰۱۸ زکال اټکل کړی و چې، په نړۍ کې شاوخوا ۴۰.۳ میلیونه غلامان وو. په یو بل اټکل کې چې وایي دا شمېره د ۴۵.۸میلیونو په شاوخوا کې ده، اټکل کړی چې د اوسنیو غلامانو نژدې لس میلیونه یې ماشومان دي. بالس خبرداری ورکړی، له دې  امله چې غلامي په رسمي توګه هر ځای منع شوې ده، ګټه اخیستل یې ناقانونه دي او په دې خاطر، د ډېری خلکو او چارواکو له سترګو څخه پټه ده. دا له لومړنیو سرچینو څخه د کره شمېرو ترلاسه کول ناشونی کوي. تر ټولو ښه کار چې کېدای شي دا دی چې د دویمو سرچینو، لکه: د ملګرو ملتونو له پلټنو، د ورځپاڼو له مقالو، د حکومت له راپورونو او د نا دولتی مؤسسو د شمېرو پربنسټ اټکل وشي. عصري غلامي د ډېرو ورته لاملونو له امله، لکه څنګه چه په پخوانیو بڼو کې ترسره کېدله، اوس هم دوام لری: دا د اخلاقی اندېښنو سره سره، په اقتصادی توګه یو ګټور کار دی. دا ستونزه په دې وروستیو کلونو کې د غلامانو د شتون او په بې سارې توګه، د هغوی د بیې د را ښکته کېدو له امله نوره هم لویه شوې ده . <ref name="NRC">{{Cite news|url=https://www.nrc.nl/nieuws/2016/06/08/er-zijn-458-miljoen-moderne-Slaven-1625640-a1507929|title=Er zijn 45,8 miljoen moderne slaven|author=Maral Noshad Sharifi|work=[[NRC Handelsblad]]|date=8 June 2016|access-date=14 September 2016|language=nl|trans-title=There are 45.8 million modern slaves}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Fudge|first=Judy|date=Fall 2018|title=Slavery and Unfree Labour: The Politics of Naming, Framing, and Blaming|journal=Labour|via=ProQuest}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://thecnnfreedomproject.blogs.cnn.com/2011/03/07/cost-of-slaves-falls-to-historic-low/|title=Cost of slaves falls to historic low|date=7 March 2011|work=CNN Freedom Project|access-date=24 October 2019|publisher=[[CNN]]|archive-date=24 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191024084041/http://thecnnfreedomproject.blogs.cnn.com/2011/03/07/cost-of-slaves-falls-to-historic-low/|url-status=dead}}</ref> == لاملونه == له  هغه وخته چې غلامي په رسمي توګه منع او له منځه تللې، غلامي نورد قانونی ملکیت په بحث کې نه ده، بلکې د ناقانونه ولکې په شاوخوا را څرخېږي. دوه بنسټیز بدلونونه یو د غلام کارګر د پیشکې پیرودلو، او بل د کارکولو په بڼه د غلامانو شتون بلې بڼې ته اوښتي. په داسې حال کې چې احصائیه ښیي چې د استثمارې کارګرو بازار مخ په پراخیدو دی، په داسې حال کې چې هغه فکر چې له شته سرچیني څخه د انسانانو قصدي پلوردی، زوړ شوی دی. دا ډول بنسټیزې معاملې اوس هم رامنځته کېږي، په اوسنیو پېښو کې هم، خلک په بېلابېلو ډولونو په غلامۍ ته ورته حالتونو کې بند پاتې کېږي.   <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=3humDwAAQBAJ|title=Addressing Modern Slavery (Sydney: UNSW Press, 2019)|isbn=9781742244631|access-date=2020-02-01|last1=Nolan|first1=Justine|last2=Boersma|first2=Martijn|date=September 2019}}</ref>          عصري غلامي، زیاتره د فقر د پایلې په توګه لیدل کېږي. په هغو هېوادونو کې چې زده کړې او د قانون د واکمنۍ شتون نه لری، د ټولنې بېوزله جوړښت کولای شي، داسې چاپېریال رامنځته کړي چې د غلامۍ د منلو او خپرېدو ته وده ورکړي. غلامي سره له دې چې په پرمختللو هېوادونو کې هم شته، په بې وزله هېوادونو او هغو کسانو کې چې د لږه کیو په زیانمنو ټولنو کی دي، تر ټولو ډېره پراخه ده. په لسګونو زره  ،غلامی ته په ورته حالاتو په صنایعو کې، لکه د کانونو، کرنې او فابریکو، د کورنی لګښت لپاره، د توکو په تولیدولو کی کار کوي او یا ډېرو شتمنو هېوادونو ته صادرېږی.     <ref>{{Cite web|url=https://www.cfr.org/interactives/modern-slavery|title=Modern Slavery: Its Root Causes and the Human Toll|website=Council on Foreign Relations|access-date=2019-05-13}}</ref> غلام ساتونکو، د غلامۍ په پخواني ډول کې د غلامانو په تر لاسه کولو کې ډېر لګښت کاوه. دا د غلامانو لپاره ډېره ګرانه وه چې له دوی څخه جلا شي. د هغوی د روغتیایي ساتلو لګښت، د دوی په ځای د بل غلام د ترلاسه کولو څخه ښه پانګونه ګڼل کېده. په عصري غلامۍ کې اسانه ده چې خلک په ټیټه بیه ترلاسه شي، نو کله چې استثمار کوونکی، له ستونزو سره مخامخ شي، د هغوی ځایناستی (تعویض) اسانه وي. غلامان بیا په هغو سیمو کې کارول کېږي چې دوی په اسانۍ پټېدلی شي، په داسې حال کې چې د استثمار کوونکی لپاره ګټه هم رامنځته کوي. غلامان د ناخوښو کارونو لپاره ډېراو خوندورکارونو لپاره لږ د مالک له خوا ګمارل کېږي.     عصري غلامي کولای شي چې ډېره ګټه ولری او فاسد حکومتونه غلې (په پټه) دا اجازه ورکوي، سره له دې چې د نړیوالو تړونونو، لکه: په بشپړه توګه د غلامۍ د منسوخ کولو او سیمه ییزو قوانینو له خوا ناقانونه دی. د قاچاق وړونکو کلنی عاید، په ۲۰۱۴ ز کال کې تر ۱۵۰ میلیارده ډالرو ‌ډېر اټکل شوی وو، خو ګټه یې د پام وړ ټېټه وه. امریکایی غلامان په ۱۸۰۹ زکې د نن ورځې په پیسو کې، د ۴۰ امریکایی ډالرو په شاوخوا کې پلورل شوي وو. نن ورځ غلام په ۹۰-۱۰۰ ډالرو اخیستل کېدای شي.   <ref>Siddarth Kara, Sex Trafficking: Inside the Business of Modern Slavery (New York: Columbia University Press, 2010).</ref><ref>{{cite web|url=https://www.humanrightsfirst.org/resource/human-trafficking-numbers|title=Human Trafficking Numbers|date=December 7, 2017|website=Human Rights First|access-date=May 13, 2019|تاريخ الأرشيف=May 7, 2019|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190507064607/https://www.humanrightsfirst.org/resource/human-trafficking-numbers|url-status=dead|خونديځ نېټه=May 7, 2019|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20190507064607/https://www.humanrightsfirst.org/resource/human-trafficking-numbers|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20190507064607/https://www.humanrightsfirst.org/resource/human-trafficking-numbers|archive-url=https://web.archive.org/web/20190507064607/https://www.humanrightsfirst.org/resource/human-trafficking-numbers}}</ref><ref name="Economics and Slavery2">{{cite web|url=https://www.freetheslaves.net/our-model-for-freedom/slavery-today/|title=Slavery Today|date=2013-05-19|website=Free The Slaves|access-date=2013-08-18}}</ref><ref>{{Cite news|last=Batha|first=Emma|date=2017-11-16|title=How much is a life worth, ask activists fighting slavery?|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/us-slavery-conference-lives-idUSKBN1DG2O4|access-date=2021-04-22}}</ref> بالاس څرګنده کړه، «دا یو اقتصادی جرم دی ... خلک هغه خلک نه غلاموي چې د هغوی لپاره وسیله وي. دوی دا کار کوي چې ګټه وکړی».    <ref>{{Cite web|url=https://www.ted.com/speakers/kevin_bales|title=Kevin Bales {{!}} Speaker {{!}} TED|last=Bales|first=Kevin|website=www.ted.com|language=en|date=March 2010|access-date=2019-05-13}}</ref> == ډولونه == === نسبي غلامي او د ملکیت په څېر غلامي === نسبي غلامي، چې د ملکیت غلامي هم ورته ویل کېږي، هغه ډول دی چې زیاتره د غلامۍ د کلمې سره تړاو لری. په ملکیت غلامۍ کې، غلام شوی شخص د بل چا شخصی ملکیت ګڼل کېږي او معمولاً اخیستل کېدای او خرڅیدای شي. له تاریخي اړخه، د فتحې څخه ریښه اخلی چې یو فتح شوی شخص غلام کېږي، لکه د روم په سترواکي یا عثماني سترواکي کې، یا د غلامانو د برمته کولو، لکه د اتلانتیک د غلامانو په سوداګرۍ کی. په ۲۱ مه پېړۍ کې، نژدې هر هېواد، په قانونی توګه د ملکیت غلامي له منځه یووړه، خو د هغو کسانو شمېر چې اوس مهال په ټوله نړۍ کې غلام شوی دي، د اتلانتیک تاریخي غلامانو د سوداګرۍ د غلامانو له شمېر څخه ډېر زیات دی.     <ref>{{Cite web|title=Human Trafficking|url=https://liluye.org/human-trafficking/|access-date=2021-04-22|website=Liluye {{!}} by and for people with Great Spirit|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|last1=Allain|first1=Jean|last2=Schwarz|first2=Katarina|title=Slavery is not a crime in almost half the countries of the world – new research|url=http://theconversation.com/slavery-is-not-a-crime-in-almost-half-the-countries-of-the-world-new-research-115596|access-date=2021-04-21|website=The Conversation|language=en}}</ref> په لیبیا کې د ۲۰۱۴ز کال د کورنۍ جګړې راهیسې او د قانون او نظم ماتولو له امله، په دې هېواد کې په آزاد بازار کې د کډوالو غلامانو د پلورلو په اړه راپورونه ترلاسه شوي دي.          <ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2017/apr/10/libya-public-slave-auctions-un-migration|title=Migrants from west Africa being 'sold in Libyan slave markets'|first=Emma|last=Graham-Harrison|date=10 April 2017|website=the Guardian}}</ref> موریتانیا د غلامۍ اوږد تاریخ لري. د ملکیت غلامي په رسمي توګه په دې هېواد کې غیر قانوني شوې ده، خو د دې خلاف قوانین ترډېره پورې نافذ نه شول. داسې اټکل کېږي چې د ۹۰ زره په شاوخوا کې خلک ( د موریتانیا د نفوسو په سلو کې د ۲ څخه زیات) غلامان دي.     <ref>{{Cite web|title=Unshackled Yet Far From Free, Former Slaves Struggle in Mauritania {{!}} Voice of America – English|url=https://www.voanews.com/africa/unshackled-yet-far-free-former-slaves-struggle-mauritania|access-date=2021-04-22|website=www.voanews.com|language=en}}</ref> د پور اسارت هم، د ملکیت غلامۍ په څېر بچیانو ته پاتې کېدای شي. هغه کسان چې په عصري نړۍ کې د جنسي غلامۍ په سیستم کې بند دي، ډېر ځله په اغېزمنه توګه د ملکیت په ډول غلامان وي، په ځانګړې توګه، کله چې هغوی په زور جنسي کار ته اړ کړل شي.    == سرچينې او ياداښتونه == 4qd8zscdx5e1os9d2m6gyclo9j4ml8j 0 60864 362637 336440 2026-03-30T13:58:58Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362637 wikitext text/x-wiki {{Infobox person}} چو شي (په چینایي: 朱熹؛ په انګلیسي: Zhu Xi؛ پیدایښت: ۱۸-اکټوبر-۱۱۳۰؛ مړینه: ۲۳-اپرېل-۱۲۰۰ز) چې پخوا د رومي شوې بڼې «Chu Hsi» په ډول لیکل کېده، یو چینایي کنفسیوس څېړونکی، فیلسوف او د چین د سانګ لړۍ دولتي چارواکی ؤ چې د نوي کنفسیوس فلسفي مکتب په پراختیا کې خورا اغېزمن تمام شو. په چینایي فلسفه کې هغه ستره ونډه درلوده او په بنسټیزه توګه یې چینایي نړۍلید ته بدلون ورکړ. ګڼ شمېر آثار لري: د څلور کتابونو اېډېټ او تفسیر (چې وروسته، له ۱۳۱۳ څخه تر ۱۹۰۵ز پورې د چین په ټولواکمنۍ کې د ملکي خدماتو د ازموینې په درسي نصاب کې شامل شول)، «د اشیاوو څېړنې او شننې» لړۍ په هکله لیکنې (په چینایي: 格物؛ په پین‌یین: géwù) او د نفس د تزکیې د لارې په توګه د تفکر پراختیا. هغه داسې یو څېړونکی ؤ چې د پخوانیو کلاسیک آثار، تفسیرونه، تاریخونه او نورې لیکنې یې په ژوره او دقیقه توګه لوستلې وې. که څه هم هغه په خپل زړښت کې له دولتي دندو څخه ډډه کوله، خو د ژوند په اوږدو کې یې څو ځلي د دولتي چارواکي په توګه خدمت کړی. هغه کابو سل کتاب ولیکل، راغونډ او اېډېټ کړل او له لسګونو پوهانو سره یې مکاتبه درلوده. هغه د زده‌کوونکو د څوګونو ډلو روزونکي په توګه پاتې شوی، چې ډېري زده‌کوونکي یې د کلونو لپاره د هغه تر نظر لاندې ښوونه ټاکلې وه. د چنګ د وروڼو او نورو د ښوونې بنسټ هغه کېښود او خپلې ډېر مېتافزیکي تیوري‌ګانې یې د (''lǐ'' 理) اصل او (''qì'' 氣) حیاتي ځواک له‌مخې وپنځولې. لارویانو یې د هغه زرګونې مکالمې په مکتوبي بڼه ثبت کړې دي. <ref name=":1">{{Cite book|title=Chinese civilization : a sourcebook|last=Ebrey|first=Patricia Buckley|publisher=The Free Press|year=1993|isbn=002908752X|edition=2nd|location=New York|pages=[https://archive.org/details/chinesecivilizat00patr/page/172 172]|oclc=27226697|url-access=registration|url=https://archive.org/details/chinesecivilizat00patr/page/172}}</ref><ref name=":0">{{cite book|author1=Confucius|first=Edward|url=https://books.google.com/books?id=UW0IfG9sMjMC&pg=PA148|title=The Essential Analects: Selected Passages with Traditional Commentary|last2=Slingerland|publisher=Hackett Publishing|year=2006|isbn=1-60384-346-9|pages=148–9}}</ref><ref name=":12">{{Cite book|title=Chinese civilization : a sourcebook|last=Ebrey|first=Patricia Buckley|publisher=The Free Press|year=1993|isbn=002908752X|edition=2nd|location=New York|pages=[https://archive.org/details/chinesecivilizat00patr/page/172 172]|oclc=27226697|url-access=registration|url=https://archive.org/details/chinesecivilizat00patr/page/172}}</ref> == ژوندون == چو شي، چې کورنۍ یې په خټه د هویژو له وویوان ایالت څخه وو (اوسنی جیانګشي ایالت)، په فوجیان کې زېږېدلی ؤ او پلار یې هلته د حاکم مرستیال په توګه کار کاوه. پلار یې، وروسته له‌دې چې په ۱۱۴۰ز کې د جورچن په اړه د دولت د سوړ سیاست پر وړاندې مخالفت وښوده، له دندې څخه ګوښه کړل شو؛ چو شي په کور کې د پلار له‌خوا وروزل شو. ډېري روایتونه ښیي چې هغه په ماشومتوب کې خورا ځیرک ؤ. داسې نقل کېږي چې هغه په پنځه کلنۍ کې زړه وکړ ترڅو وپوښتي چې له جنت هاخوا څه شی پراته دي او په اته کلنۍ کې د فیلیالیتي (شیایوجینګ) د کلاسیک ارزښت ورته جوت شو. په ځلمیتوب کې، هغه د منسیوس له هغې قضیې څخه الهام واخېست چې، «هر وګړی کولای شي حکیم شي». په ۱۱۴۳ز کې د پلار مړینې څخه وروسته، هغه د پلار له ملګرو «هو شیان»، «لیو زیهوي» او «لیو میانجي» څخه درس واخېست. په ۱۱۴۸ز کې، په ۱۹ کلنۍ کې، چو شي د ټولواکمنۍ په ازموینه کې بریالی شو او یو عالم ته وروپېژندل شو (جینشي進士). د چو شي لومړۍ رسمي دنده د تونګان د نفوسو د ثبت مدیریت ؤ (同安縣主簿) چې هلته یې له ۱۱۵۳ څخه تر ۱۱۵۶ز پورې خدمت وکړ. په ۱۱۵۳ز کې یې د لي تونګ تر نظر لاندې خپلې زده‌کړې پیل کړې، چې لي تونګ د «چنګ هو» او «چنګ یې» د نوي کنفوسیوس د دود لاروی ؤ او په ۱۱۶۰ز کې یې رسمي شاګرد شو.<ref>{{Cite book|url=https://plato.stanford.edu/archives/sum2017/entries/zhu-xi/|title=The Stanford Encyclopedia of Philosophy|last=Thompson|first=Kirill|date=2017|publisher=Metaphysics Research Lab, Stanford University|editor-last=Zalta|editor-first=Edward N.|edition=Summer 2017}}</ref> چو شي له ۱۱۵۶ز څخه وروسته په رسمي موقف کې دنده ترسره نه‌کړه، ترڅو په ۱۱۷۹ز کې د نانکانګ نظامي سیمې (南康軍) مشر وټاکل شو او هلته یې د «White Deer Grotto» اکاډمي پرانېسته او در کاله وروسته د ځینو بارسوخو چارواکو له فساد او بې‌کفایتۍ څخه د شکایت له‌امله، تنزیل د رتبې شو. هغه څو، څو ځلي په دنده وګومارل شو او بېرته ګوښه کړل شو. له وروستۍ ګوښه کېدو وروسته، په یوشمېر جرمونو تورن شو او د اعدام مجازات ورته وړاندیز شول. ډېري مخالفان یې د صدراعظم «هان توژوو» له‌خوا، چې د چو شي سیاسي سیال ؤ، رهبري کېدل. سره له‌دې چې د هغه تعلیمات د ګڼ‌شمېر تنظیمي شخصیتونه له‌خوا تر برید لاندې نیول شوې وې، په جنازه کې کابو زرو زړورو کسانو ګډون کړی ؤ. د هان توژو له مړینې وروسته، د چو شي ځایناستي «ژېن دکسیو» له «وي لیاوونک» سره په ګډه د سونګ په محکمه کې د شي د نوي کنفوسیوسیزم څانګه د متداولې فلسفې په توګه جوړه کړه.<ref>Gardner, pp. 3 - 6</ref><ref>Chan 1963: 588.</ref><ref name="xu">{{cite web|last1=Xu|first1=Haoran|title=The Relationship Between Zhen Dexiu and Neo-Confucianism:under the Background of an Imperial Edict Drafter|url=http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTotal-BDZK201605016.htm|website=CNKI|publisher=Journal of Peking University (philosophy of Social Sciences)|access-date=11 January 2017|تاريخ الأرشيف=15 June 2018|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180615083246/http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTotal-BDZK201605016.htm|url-status=dead|خونديځ نېټه=15 June 2018|خونديځ تړی=https://web.archive.org/web/20180615083246/http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTotal-BDZK201605016.htm|خونديځ-تړی=https://web.archive.org/web/20180615083246/http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTotal-BDZK201605016.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20180615083246/http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTotal-BDZK201605016.htm}}</ref><ref name="TaylorChoy2005">{{cite book|author1=Rodney Leon Taylor|author2=Howard Yuen Fung Choy|title=The Illustrated Encyclopedia of Confucianism: A-M|url=https://books.google.com/books?id=1oCgJ5VR7_kC&pg=PA53|date=January 2005|publisher=The Rosen Publishing Group|isbn=978-0-8239-4080-6|page=53}}</ref><ref name="Birge2002">{{cite book|author=Bettine Birge|title=Women, Property, and Confucian Reaction in Sung and Yüan China (960–1368)|url=https://books.google.com/books?id=Pg8EGvilcLsC&pg=PA183|date=7 January 2002|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-139-43107-1|page=183}}</ref><ref name="WDL">{{cite web|title=Writings of the Orthodox School|url=https://www.wdl.org/en/item/4682/|website=World Digital Library|publisher=Library of Congress|access-date=11 January 2017|archive-date=3 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211103050053/https://www.wdl.org/en/item/4682/|url-status=dead}}</ref> په ۱۲۰۸ز کې د شي له مړینې څخه اته کلونه تېر وو چې د سانګ ټولواکمن نینګرزونګ، د چو شي حیثیت بېرته اعاده کړ او هغه ته یې د «وېن ګونګ (文公) وروسته له مړینې نوم ورکړ، چې د «فرهنګ ښاغلی او دروند شخصیت» په معنی دی. د ۱۲۲۸ز کال په شاوخوا، د سانګ ټولواکمن لیزونګ هغه ته د هوی ایالت دوک (徽國公) وروسته له مړینې اشرافي لقب ورکړ. په ۱۲۴۱ز کې د قوفو په کنفوسیوس معبد کې د هغه یادګاري لوح کېښودل شو او په‌دې توګه د هغه مقام د کنفوسیوس تقدس ته لوړ کړل شو. اوس مهال، چو شي ته د کنفوسیوس‌والې له «دوولسو فیلسوفانو (十二哲)» څخه د یوه فیلسوف په توګه درناوی کېږي. نومهال چین‌پوهان او چیناییان، هغه د چو وېن ګونګ (朱文公) په نامه یادوي. <ref>Chan 1989: 34. Hui refers to Hui-chou his ancestral place in Anhui, now Jiangxi.</ref><ref>Chan 1989: 34.</ref><ref>Gardner 1989: 9.</ref> == پر چو شي باندې د تاوویزم او بوداییزم فلسفې اغېزه == چو شي داسې یو څه ولیکل چې په تاوویزم او بوداییزم کې د یو شمېر مفهومونو ارتودوکس کنفوسیوسي تفسیر په بڼه څرګند شي. په داسې حال کې چې چو شي داسې معلومېده چې ځینې مفکورې یې د فکري فلسفو له پرتله کولو څخه اقتباس کړې دي، خو د نوي کنفوسیوس پخوانیو پلویانو پر خلاف، د فعالې اخلاقي روزنې لپاره هغه په کلکه د کنفوسیوس له اصولو څخه تابعیت کاوه. هغه د بوداییزم اصول، د اصلي ذهن تیاره کوونکي او تېراېستونکي او همدا راز د انساني اړیکو له‌منځه وړونکي ګڼل.<ref>''The Complete Works of Chu Hsi'', section 147 in Chan 1963: 653.</ref><ref>''The Complete Works of Chu Hsi'', section 138 in Chan 1963: 647.</ref> == میراث == له ۱۳۱۳ څخه تر ۱۹۰۵ز پورې، پر څلور کتابونو د چو شي تفسیرونه، د چین د ملکي خدماتو د ازموینو بنسټ ګڼل کېده. د هغه ښوونې، د وانګ فوژي په څېر د نوي کنفوسیوس لارویان تر اغېزې لاندې راوستلي وو، که څه هم دوه نیمې پېړۍ وروسته د وانګ یانګ‌مینګ او «د ذهن مکتب» په څېر مخالفان یې هم راڅرګند شول.<ref name="Chan 1963: 589">Chan 1963: 589.</ref> د هغه فلسفه د ۱۹۱۷ز کال له فکري اوښتون څخه روغه پاتې شوه او وروسته فینګ یولان د هغه د «لي»، «چي» او «تایجي» مفهومونه د یوې نوې مېتافزیکي تیوري په ترڅ کې تفسیر کړل. هغه په جاپان کې د شوشیګاو (朱子学، د استاد چو مکتب) او په کوریا کې د جوجاهاک (주자학) په توګه نفوذ درلود، چې هلته یو اُرتودوکس ګرځېدلی ؤ. د «Life» مجلې د ټاکنې له‌مخې، په تېرې زریزه کې، چو شي د پنځه‌څلوېښتم تر ټولو مهم شخصیت په توګه ګڼل کېږي. د چو شي اولاده، د کنفوسیوس او نورو د پام وړ کنفوسیوس فلسفې لارویانو په څېر، د ووجینګ بوشي (五经博士; 五經博士; Wǔjīng Bóshì) میراثي لقب درلود، چې د پنځه کلاسیو د پوهان یا ډوکتور (PhD) په معنی دی او د ماندارین (بوروکرات) سیسټم 8a رتبه یې درلوده.<ref name="BrunnertHagelstrom2013">{{cite book|author1=H.S. Brunnert|author2=V.V. Hagelstrom|title=Present Day Political Organization of China|url=https://books.google.com/books?id=s0wrdzMXPZ8C&pg=PA494|date=15 April 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-135-79795-9|pages=494}}</ref><ref name="Ong2008">{{cite book|author=Chang Woei Ong|title=Men of Letters Within the Passes: Guanzhong Literati in Chinese History, 907-1911|url=https://books.google.com/books?id=w5_ZAAAAMAAJ&q=wujing+boshi+descendant|year=2008|publisher=Harvard University Asia Center|isbn=978-0-674-03170-8|page=132}}</ref><ref name="Hucker2008">{{cite book|author=Charles O. Hucker|title=A Dictionary of Official Titles in Imperial China|date=1 April 2008|publisher=Peking University Press|isbn=978-7-301-13487-0|pages=569}}</ref> د اولادو له ډلې څخه یې، یوې له امپراتور لیزونګ سره واده وړکړ. == سرچينې == nb4g0evmtovit4iju53ft2lrixmbxzn 0 63276 362634 355374 2026-03-30T12:37:55Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362634 wikitext text/x-wiki {{Infobox person}}پاول اليکساندرووېچ فلورنسکي “Pavel Alexandrovich Florensky” ('''P. A. Florenskiĭ''', '''Florenskii''', '''Florenskij''' هم ورته وايي؛ روسي: Па́вел Алекса́ндрович Флоре́нский؛ ارمنيايي: Պավել Ֆլորենսկի؛ روماني: ''Pavel Florenski؛'' زوکړه: ۱۸۸۲ ز [زوړ سيستم له مخې د جنوري ۹]، مړينه: ۱۹۳۷ د ډسمبر ۸) د ارتودوکس دين متخصص، پادري، فيلسوف، رياضيپوه، فزيکپوه، برېښنايي انجنير، نوښتګر يا مخترع، د ګڼو علومو پوه او د سرښندنې د پخوانۍ بڼې خلاف د نوې سرښندنې پلوی يا “neomartyr” و. <ref>{{Cite web |title=Flight from Eden |url=http://content.cdlib.org/xtf/view?docId=ft8h4nb55x&doc.view=content&chunk.id=d0e2864&toc.depth=1&anchor.id=0&brand=eschol |access-date=2022-08-02 |archive-date=2012-07-07 |archive-url=https://archive.today/20120707074152/http://content.cdlib.org/xtf/view?docId=ft8h4nb55x&doc.view=content&chunk.id=d0e2864&toc.depth=1&anchor.id=0&brand=eschol |url-status=dead }}</ref> == ژوند ليک == === د ژوند لومړي وختونه === پاول اليکساندوروېچ فلورنسکي د ۱۸۸۲ ز کال د جنوري پر ۲۱ [زوړ سيستم له مخې د جنوري پر ۹] نېټه په “Elisabethol Governorate” (نني لويديځ اذربايجان) کې د “Yevlakh” ښارګوټي کې د الکساندر فلورنسکي په نوم د اورګاډي د انجنيرۍ کورنۍ کې وزېږېد. پلار يې د روسي ارتودوکس کشيشانو له يوې کورنۍ څخه دی، په داسې حال کې چ ې مور يې اولګا “Olga” (سالوميا) ساپارووا (Saparyan, Sapharashvili) جورجيا کې له تبيليسي ارمنيايي “Tbilisi Armenian” اشرافو څخه وه. د نوموړي مورنۍ نيا صوفيا پاټووا “Sofia Paatova” يعنې پاتاشويلي “Paatashvili” د کاراباخ “Karabakh” له يوې ارمنیايي کورنۍ څخه وه، چې د جورجيا په بولنيسي ‘Bolnisi’ سيمه کې اوسېدله. فلورنسکي «تل د خپلې ارمنيايي کورنۍ د ريښو پلټنه وکړه» او څرګنده يې کړه، چې دوی له کاراباخ څخه وو. <ref name="Valentini">Natalino Valentini, (ed.) Pavel Florenskij, ''La colonna e il fondamento della verità'', San Paolo editore, 2010, p. lxxi.</ref><ref>{{cite web |author=Oleg Kolesnikov |title=''Pavel Florensky'' |url=http://zhurnal.lib.ru/k/kolesnikow_o/mflorensk00.shtml |language=ru}}</ref><ref>{{cite web |author=Pavel V. Florensky |author2=Tatiana Shutova |title=''Pavel Florensky'' |url=http://nasledie-rus.ru/podshivka/7312.php |access-date=2022-08-02 |archive-date=2018-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181213000214/http://www.nasledie-rus.ru/podshivka/7312.php |url-status=dead }} ''Nashe Nasledie'' {{in lang|ru}}</ref><ref>[http://nv.am/ne-zabyvajte-roda-svoego-proshlogo-svoego-2/ Novoe vremya, 01/02/2018]</ref><ref>Леонид Фридович Кацис, Кровавый навет и русская мысль: историко-теологическое исследование дела Бейлиса, Мосты культуры, 2006, 494 c., c. 389.</ref> فلورنسکي د خپل عالي ښوونځي زده کړې (۱۸۹۳ – ۱۸۹۹) په تبيليسي کلاسيک لېسه “Tbilisi classical lyceum” کې بشپړې کړي، چې بېلابېلو ملګرو يې وروسته ځانونه د همدې لېسې په زده کوونکو کې ګڼل، چې له ډلې يې د روسي “Cubo-Futurism” بنسټګر ډيويډ برليوک ‘David Burliuk’ يادولی شو. په ۱۸۹۹ ز کال کې فلورنسکي يو مذهبي کړکېچ وزغمه، چې د لوی تولستوی په کتنې پورې يې اړه لرله او د پوهنيز مثبت اصالت او هوښيارۍ يا معقوليت د بريدونو او نسبيت د پوهاوي له امله رامنځته شو، چې د نوموړي په کورنۍ او عالي ښوونځي کې د هغه د لومړني جوړښت بشپړونکې برخه وه. نوموړي د نظرياتو په رامنځته کولو سره په خپله د حل لارې جوړولو پرېکړه وکړه، چې ښايي د رياضياتو پر بنسټ به معنوي او پوهنيز ليدونه همغږي يا پخلا کړي. نوموړی د سترواک مسکو پوهنتون “Imperial Moscow University” د رياضياتو څانګې ته ننوت او د نيکولای بوګايف “Nikolai Bogaev” تر لارښوونې لاندې يې زده کړه وکړه او د نوموړي له زوی اندري بيلي ‘Andrei Bely’ سره ملګری شو، چې راتلونکی شاعر او د روسي سمبوليزم تيوريست و. هغه د جورج کانټور ‘Georg Cantor’ د سيټ نظريې ته په ځانګړي ډول راکښل شوی و. <ref name="Valentini2">Natalino Valentini, (ed.) Pavel Florenskij, ''La colonna e il fondamento della verità'', San Paolo editore, 2010, p. lxxi.</ref> نوموړي د لرغونې فلسفې په اړه هم دورې (کورسونه) تر لاسه کړل. د دې دورې پر مهال ځوان فلورنسکي چې هيڅ مذهبي روزنه يې نه درلوده، د فزيکي پوهې د بريدونو يا محدوديتونو تر شا يې څېړنو ته لېوالتيا ښودل پيل کړل، په ۱۹۰۴ ز کال له “Imperial Moscow University” څخه فارغ شو، پوهنتون کې يې د استادۍ دنده ونه منله او پر ځای يې د ‘Sergiyev Posad’ سيمې په “Ecclesiastical Academy” کې د دينپوهنې زده کړو ته مخه وکړه. هلته د نوموړي د دينپوهنيزو زده کړو پر مهال له ګاتسيمېن هيرمېټېج “Garhsemane Hermitage” سره د کتنې په موکه له ايلډر ايسيډور “Elder Isidore” سره په اړيکه کې شو او ايسيډور يې معنوي لارښود او پلار شو. له خپلو ملګرو زده کوونکو ايرن “Ern”، سوينېټسکي “Svenitsky” او برېښنېچيف ‘Brikhnichev’ سره يو ځای يې د عيسوي هڅې ټولنه “Christian Struggle Union" په نوم ټولنه رامنځته کړه، چې د ولاديمير سولوفيوف “Vladimir Solovyov” د اصولو له مخې يې د روسي ټولنې د بيارغونې اوښتونيزه نښه [موخه] درلوده. نوموړی وروسته په ۱۹۰۶ ز کال ياده ټولنه کې د غړيتوب له امله ونيول شو، که څه هم وروسته يې په بنسټپال عيسويت “Radical Christianity” خوځښت کې خپله لېوالتيا له لاسه ورکړه. <ref>''Salt of the Earth'' by Pavel Florensky</ref> === په ايکليسياسټيکل اکاډمي === په ايکليسياسټيکل اکاډمي “” کې د زده کړو پر مهال فلورنسکي له فلسفې، مذهب، هنر او فولکلور سره لېوالتياوې درلودې. نوموړی له خپلي ملګري اندري بيلي سره يو ځای د روسي سمبوليزم ‘Russian Symbolism’ خوځښت نامتو غړی شو او د نيو وی “New Way” او ليبرا ‘Libra’ په نوم مجلو کې يې خپلې ليکنې خپرې کړې. هغه خپل اصلي فلسفي کار [کتاب] هم پيل کړ، چې سرليک يې “''The Pillar and Ground of the Truth: an Essay in Orthodox Theodicy in Twelve Letters''” و. بشپړ کتاب يوازې په ۱۹۱۴ ز کال کې خپور شوی و، مګر د ډېری برخه يې په ۱۹۰۸ ز کال کې له اکاډمۍ څخه د نوموړی د فراغت په وخت کې بشپړه شوې وه. د نوموړي د ليکونو د يو کتاب د سريزې له مخې چې د پرينسټون پوهنتون د چاپخونې “Princeton University Press” له لورې خپور شوی دی: «ياد کتاب يو ورور يا ملګري ته د دولس ليکونو يوه لړۍ ده، چې په نښه ييز يا رمزي ډول ښايي د حضرت عيسی په توګه درک شي. د فلورنسکي کتاب ته مرکزيت د عيسوي مينې د راز راز معناګانو سپړنه ده، چې د ملګرتيا او طبيعي مينې د يو ترکيب په توګه ورته کتل کېږي. نوموړی د ورور جوړونې لرغوني عيسوي مذهبي دودونه بيانوي، چې د مينې په پاکو ملګرتياوو کې له نارينه ملګرو سره يو ځای کېږي. د دې تر څنګ فلورنسکي په شلمه پېړۍ کې يو له هغو لومړنيو مفکرينو څخه و، چې د “Divine Sophia” يا سپېڅلې سوفيا نظريه يې رامنځته کړه او دا نظریه د ښځو د حقونو د پلويو ديني متخصصانو له مرکزي موضوعګانو څخه شوه. <ref>{{cite book|url=http://press.princeton.edu/titles/6223.html|title=''The Pillar and Ground of the Truth: an Essay in Orthodox Theodicy in Twelve Letters''|date=21 March 2004|publisher=Princeton University Press|isbn=9780691117676}}</ref> مايکل هېګميسټر “Michael Hagemeister” چې د صهيون د مشرانو د تړونونو “The Protocols of the Elders of Zion” په نوم خپل کتاب له امله خورا پېژندل شوی دی، وروستۍ څېړنې يې د منلو وړ ګرځولې ده، چې د سامي ضد مواد چې د مستعار نوم له مخې ليکل شوی دي، د فلورنسکي په لاس کې دي. د فلورنسکي ژوند ليک ليکونکی اورېل پيمان “Avril Pyman” د يهوديانو په اړه د فلورنسکي دريځ په متني ډول د يادې دورې لپاره د لېبرالي کره کتونکو تر منځ د منځلاري په توګه ارزوي، چې د لرغونې روسيې د وروسته پاتې والي د پېښې او د Black Hundreds په شان د خپرونو د پارونکو د کړو وړو په وخت کې تر نيوکې لاندې نيول شوي دي. له اکاډمۍ څخه له فراغت وروسته نوموړي د ۱۹۱۰ ز کال په اګسټ کې له انا ګياتسينتووا “Anna Giatsintova” سره واده وکړ، چې د يو ملګري خور يې وه او دا هغه خوځښت و چې د نوموړي هغه ملګري يې ولړزول چې له واده سره د فلورنسکي له بېزارۍ يا مخالفت څخه خبر وو. نوموړي د فلسفې تدريس ته دوام ورکړ او تر ۱۹۱۹ ز کال پورې يې په “Troitse-Sergiyeva Lavra” کې ژوند وکړ. هغه په۱۹۱۱ ز کال کې پادريتوب ته غوره کړای شو. په ۱۹۱۴ ز کال کې يې د معنوي حقيقت په اړه “About Spiritual Truth” تر سرليک لاندې د خپلې دوکتورا پايليک وليکه. د فلسفې، دينې پوهې، هنري نظريې، رياضياتو او الکتروډيناميک برخو کې يې کتابونه خپاره کړل. نوموړی د ۱۹۱۱ او ۱۹۱۷ ز کالونو تر منځ د بوګوسلوفسکي وېسټنېک “Bogoslovskiy Vestnik” په نوم د وخت د تر ټولو باوري ارتودوکس د دين پوهنې خپرونې يا نشريې مشر و. نوموړی د مخالف روسي ليکوال وېسلي روزانوف “Vasily Rosanov” معنوي ښوونکی هم و، چې له نوموړي څخه يې په ټينګه غوښتل چې له ارتودوکس کليسا سره يو ځای شي. <ref>Avril Pyman, ''Pavel Florensky: A Quiet Genius: The Tragic and Extraordinary Life of Russia's Unknown da Vinci'', Continuum International Publishing Group, 2010 p.86.</ref> === روسيه کې د کمونيستي واکمنۍ دوره === د اکتوبر له اوښتون څخه وروسته فلورنسکي خپل دريځ په دې ډول برابر کړ: «ما خپل فلسفي او پوهنيز نړۍ ليد رامنځته کړی دی، چې که څه هم د کمونيزم له عاميانه ژباړې سره مخالفت کوي، مګر ما د دولت په خدمت کې په رښتيني ډول له خدمت کولو څخه نه منع کوي». وروسته له هغې چې بلشويکانو په ۱۹۱۸ ز کال کې “Troitse-Sergiyeva Lavra” او په ۱۹۲۱ ز کال کې ‘Sergievo-Posad Church’ کليسا بنده کړه، چې نوموړی په کې پادري و، د ليون تروتسکي “Leon Trotsky” تر سپارښتنې لاندې يې د روسيې د برېښنايي کولو لپاره د دولتي پلان “State Plan for Electrification of Russia” په اړه د کار کولو په موخه مسکو ته لاړه. لوی تروتسکي د فلورنسکي پر وړتيا باندې پوره باور درلود، چې د کليوالي روسيې پر بريښنا سمبالولو کې به له حکومت سره مرسته وکړي. د معاصرو پوهانو په اند فلورنسکي د خپلې پادرۍ په اوږده چپنه کې چې د حکومت د يوې څانګې د نورو مشرانو تر څنګ يې کار کاوه، يوه د پام وړ ليدنه يا ننداره وه. نوموړي په ۱۹۲۴ زکال کې د برېښنا نه تېرونکې وسيلې (عايق) په اړه يو اوږد پايليک وليکه. په ورته کې يې د ‘Troitse-Sergiyeva Lavra” په اړه د تاريخي کميسيون د پوهنيز يا علمي منشي په توګه کار وکړ او د لرغوني روسي هنر په اړه يې کتابونه خپاره کړل. د نوموړي په اړه ګونګوسی و، چې د سرګي راډونيژنسکي “St. Sergii Radonezhsky” د مقدساتو يا نښو نښانو د ساتلو په موخه د يوې پټې هڅې اصلي برابرونکی و، چې د له منځه وړلو امر يې د حکومت له لورې ورکول شوی و. د ۱۹۲۰ ز لسيزې په دويمه نيمايي کې فلورنسکي زياتره د فزيک او الکتروډيناميک برخو کې کار وکړ، چې په پای کې يې هندسه کې د خيالي ګڼو يا عددونو («Мнимости в геометрии. Расширение области двухмерных образов геометрии») تر سرليک لاندې خپله مقاله خپاره کړه، چې د البرت انستاين د نسبيت تيوري هندسي ژباړې ته ځانګړې شوې وه. نوموړي د نورو شيانو له منځه ادعا وکړه، چې د خيالي ګڼو يا عددونو هندسه چې د رڼا په پرتله د تېز ځغلېدونکي جسم لپاره د نسبيت د نظريې له مخې اټکل شوې ده، د خدای د پاچاهۍ “Kingdom of God” هندسه ده. په ياد کتاب کې د خدای د پاچاهۍ د يادونې له امله هغه د شوري چارواکو له لورې په شوي ضد پارونه او تبليغاتو يا پروپاګند باندې تورن و. == سرچينې == cpxuxqyl71ftil5lbyl0a1uynn1g7ta 0 68819 362635 337906 2026-03-30T13:10:36Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362635 wikitext text/x-wiki د مالیزیا په اساسي قانون کې د اساسي بشري حقونو د خوندیتوب ویل شوي. په دغو حقونو کې شخصي آزادي (۵ ماده) او د غلامۍ او اجباري کار ممنوعیت (۶ ماده) شاملېږي. په ملي کچه داسې قانوني اقدامات او حقوق شتون لري چې له بشري حقونو څخه د سرغړونې او ناوړه ګټنې مخه نیسي، همدارنګه داسې موضوعاتو ته اړوند قوانین لري چې د بشري حقونو سره اړوندې اجزاوې لري او یا هم د ټولنې هغو ځانګړو ډلو ته اړوندېږي چې امکان لري حقونه یې تر پښو لاندې شي. د بشري حقونو مدافعې ډلې په عموم ډول د مالیزیا پر دولت او د مالیزیا په سلطنتي پولیسو نیوکې کوي. د مخه نیونکې نیونې قوانین لکه ۱۹۶۹ زکال ته اړوند د کورني امنیت او بېړني حالت قانون (د عمومي نظم او له جرایمو څخه د مخنیوي قانون) د محکمې له حکم یا د تور له شتون وړاندې نیونې ته اجازه ورکوي او په دې توګه دا د بشري حقونو د بنسټونو لکه د سورا راکیات مالیزیا (Suara Rakyat Malaysia) په نامه ډلې د اندېښنو منبع جوړوي.<ref>{{cite web |title=Country Profile: Malaysia |url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Malaysia.pdf |access-date=24 August 2010 |publisher=Federal Research Division (Library of Congress)}}</ref> == قوانین == ویل کېږي چې د مالیزیا یو شمېر قوانین د بشر اساسي حقونه محدود کوي. په دغه قوانینو کې د دولت له خوا پراخ بدلونونه د بشري حقونو اړوند اصلاحاتو په توګه توصیف کېږي، خو د منتقدینو په خبره، په یو شمېر مواردو کې یې آن محدودیتونه زیات کړي. د مالیزیا د بهرنیو چارو وزارت د بشري حقونو په برخه کې د خپل هېواد له شدید کنټرول څخه دفاع کوي او څرګندوي چې دغه هېواد «د بشري حقونو په برخه کې جامعه کړنلار لري، ځکه چې ټول حقونه نه وېشل کېدوني او له یو بل سره تړلي دي. په مالیزیا کې د هر وګړي حقونه د فدرال اساسي قانون له مخې د ټاکل شوو قانوني مقرارتو له مخې خوندي دي ... خو دا مطلق حقونه نه دي او د عمومي نظم، اخلاقو او د هېواد امنیت ته له اړوندو موضوعاتو سره اړیکه لري». له دې امله په داسې حال کې چې مالیزیا ادعا کوي «د بشري حقونو له نړیوالو اصولو ملاتړ کوي»، خو له دې څخه «د دغه هېواد تاریخ او د هغو د ټولنو مذهبي، ټولنیز او کلتوري توپیرونه مهم بولي. دا ټول ټولنیزې همغږۍ ته د دروناوي په برخه کې د ملاتړ او د هغو له ساتنې څخه د ډاډ ترلاسه کولو په موخه دي. په مالیزیا کې د بشري حقونو اړوند فعالیتونه د ارزښتونو د پراخ اسیایي سیستم څرګندويي کوي چې په هغو کې د ټولنې هوساینه او یو موټی توب د فردي حقونو په پرتله مهم ګڼل کېږي».<ref>{{cite web |title=HUMAN RIGHTS |url=http://www.kln.gov.my/web/guest/md-human_right |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130117143830/http://kln.gov.my/web/guest/md-human_right |archive-date=17 January 2013 |access-date=20 January 2013 |work=Ministry of Foreign Affairs, Malaysia}}</ref> == د مالیزیا د بشري حقونو کمیسیون == د مالیزیا د بشري حقونو کمیسیون چې په هېواد کې دننه تر ډېره د سوهاکام په نامه پېژندل کېږي (چې د Suruhanjaya Hak Asasi Malaysia لنډیز دی)، په دغه هېواد کې د بشري حقونو مسایلو ته د رسېدو اصلي بنسټ دی. == د بشري حقونو ډلې == د بشري حقونو څخه د دفاع په برخه کې د مالیزیا مخکښه ډله د سورا راکیات مالیزیا په نامه ده. د ۲۰۱۲ زکال د سپټمبر په ۱۷مه نېټه د بشري حقونو په لسګونو نړیوالو ډلو د هغه څه اړوند ګډه اعلامیه صادره کړه چې دوی «د دولت له خوا د سورا راکیات مالیزیا ډلې دوامداره روانه ځورونه» بلله. <ref>{{cite web |title=Asian and International Human Rights Groups Urge Government to End Harassment against SUARAM |url=http://www.fidh.org/Asian-and-International-Human-12183 |access-date=25 January 2013 |work=FIDH}}</ref> == اساسي حقونه == د مالیزیا اساسي قانون د جنسیت، مذهب او نژاد له مخې د دغه هېواد د وګړو پر وړاندې هر ډول تبعیض منع کوي، خو د اساسي قانون د ۱۵۳ مادې له مخې د بومیپوترا (Bumiputera) بومي وګړو ته د «ځانګړي ځایګي» په ورکولو ټینګار لري هغه چې د مالیزیا په ختیځ کې صباح او ساراواک ایالت کې مالايي قوم او بومي قبایلو ته اړوند دي. د هغو کسانو اړوند چې مالایي قوم ته اړوند نه دي د فدرال اساسي قانون د ۱۵۳ مادې له مخې ورسره چلن کېږي چې پر بنسټ یې د مالايي قوم او د صباح او سارواک بومي وګړو ته د زده کړو، کاري زمینې برابرولو او نورو اړوندو برخو کې ځانګړي امتیازات وړاندې کېږي.<ref name="state">{{cite web |title=2010 Human Rights Report: Malaysia |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2010/eap/154391.htm |access-date=20 January 2013 |work=US Department of State}}</ref> === د بیان آزادي === په مالیزیا کې د بیان آزادي په پراخه کچه د بحثونو موضوع ګرځېدلې ځکه چې  د برسیح (د رڼو او عادلانه ټاکنو غوښتونکی ائتلاف) په ګډون د ګڼ شمېر لاریونونو او اعتراضاتو ډېری غړي د محکمې له حکم پرته نیول شوي دي. د ۲۰۲۰ زکال د جولای په ۸مه د بشري حقونو څار ډلې راپور ورکړ چې مالیزیایي چارواکو د هغو کسانو څخه چې پر دولت نیوکې کوي جنايي څېړنې پیل کړې دي. خبریالان، د مدني ټولنو فعالین او عادي وګړي د خپلو سوله ییزو څرګندونو له امله د پولیسو له پلټنې سره مخ شوي دي.<ref>{{cite web |title=Malaysia: Crackdown on Critical Speech Intensifies |url=https://www.hrw.org/news/2020/07/08/malaysia-crackdown-critical-speech-intensifies |access-date=8 July 2020 |website=Human Rights Watch}}</ref> د ۲۰۲۰ زکال د جولای په ۳۰مه د بشري حقونو څار ډلې له مالیزیايي چارواکو څخه د بنګلادیشي کډوال کارګر محد ریحان کبیر د خوشي کولو غوښتنه وکړه، چې د کډوالو پر وړاندې یې د دولت له سیاستونو نیوکه کړې وه. نوموړي د الجزیرې شبکې په یو مستند فلم کې چې د یاد کال د جولای په ۳مه نېټه خپور شو څرګندونې کړې وې؛ چې د کوېډ ۱۹ وبا پر مهال په مالیزیا کې له کډوالو کارګرو سره د چلن اړوندې وې.<ref>{{cite web |title=Malaysia: Free Outspoken Migrant Worker |url=https://www.hrw.org/news/2020/07/29/malaysia-free-outspoken-migrant-worker |access-date=29 July 2020 |website=Human Rights Watch}}</ref> === د غونډو جوړولو او تګ راتګ آزادي === په داسې حال کې چې په مالیزیا کې وګړي له تخنیکي پلوه د غونډو جوړلو له حق څخه برخمن دي، خو د عمومي غونډو د جوړولو لپاره د پولیسو تائید شرط دی. د بنسټونو او ټولګو قانون اووه کسیز یا له هغو څخه زیات غړي لرونکي بنسټونه مکلف بولي ځانونه ثبت کړي. په داسې حال کې چې دولت د ځانګړو ډلو له دې ډلې د بشري حقونو څخه د دفاع د ډلو له ثبت کولو څخه ډډه کوي او همدارنګه د پوهنتونونو قوانین د زده کړیالانو د اتحادیو جوړول محدود کوي. همدارنګه په داسې حال کې چې په عموم ډول مالیزیایي وګړي په هېواد کې دننه او له هېواده بهر د تګ راتګ له آزادیو برخمن دي، خو د مالیزیا د ټاپو وزمې اوسېدونکي اړ دي چې صباح او سارواک ایالتونو ته د تلو پر مهال خپل پاسپورټ یا ملي پېژندپاڼه له ځان سره ولري، له دې سربېره مالیزیايي وګړي نه شوي کولای د اسرائیلو هېواد ته له دولتي اجازې پرته سفر وکړي. === مذهبي آزادي === د مالیزیا اساسي قانون مذهبي آزادي تضمین کوي، خو له دې سره بیانوي چې د اسلام مبارک دین یې رسمي دین دی. د دغه هېواد رسمي رخصتۍ (د سیمو له مخې توپیر لري) د مسلمانانو، بودایانو، هندوانو او عیسویانو سپېڅلې ورځې دي. د مسلمان او غیرمسلمان ترمنځ واده په رسمیت نه پېژندل کېږي؛ مالایي قوم ته اړوند هر وګړی د قانون له مخې مسلمان په پام کې نیول کېږي. د اسلام غیر سني تفاسیر ممنوع دي. په عملي بڼه د دغه هېواد غیر مسلمان وګړي د ملکیت د حق نه لرلو په ګډون له مذهبي تبعیض سره مخ دي. د دغه هېواد اسلامي محکمې تر خپل اغېز لاندې برخو کې د شریعت قوانین پلي کوي. له دې سربېره په ډېری ایالتونو کې له اسلام څخه مخ اړول (مرتد کېدل) د ایالاتونو د قوانینو له مخې د بندي کېدو، نیول کېدو، درې وهلو یا نغدي جریمې جزاوې لري. په دوه ایالتونو کې یې د ارتداد جزا اعدام ده خو فدرال قوانین بیا د ارتداد لپاره د اعدام د جزا له کارولو مخه نیسي. همدارنګه په مالیزیا کې د مسلمانانو او غیر مسلمانانو ترمنځ واده نه ثبت کېږي. <ref name="state2">{{cite web |title=2010 Human Rights Report: Malaysia |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2010/eap/154391.htm |access-date=20 January 2013 |work=US Department of State}}</ref><ref name="state_religion">[https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/irf/religiousfreedom/index.htm?dlid=192641 International Religious Freedom Report for 2011: Malaysia] – U.S. State Department</ref><ref name="Malay Mail graphic">{{Cite news|url=https://media.malaymail.com/uploads/articles/2014-07/Apostasy-Graphics.jpg|title=Dropping the Muslim status officially in the Shariah courts|work=Malay Mail|date=July 2014|access-date=13 July 2020|archive-date=5 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200705125137/https://media.malaymail.com/uploads/articles/2014-07/Apostasy-Graphics.jpg|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2020/01/16/g25-apostasy-a-major-sin-but-constitution-provides-freedom-of-worship-for-m/1828698|title=G25: Apostasy a major sin, but Constitution provides freedom of worship for Muslims too|author=Jerry Choong|work=[[Malay Mail]]|date=16 January 2020|access-date=13 July 2020}}</ref> === سیاسي آزادۍ === په داسې حال کې چې مالیزیا د مشروطه پاچاهۍ په لرلو څو ګوندي پارلماني حکومتي نظام لري، مالایي متحد ملي سازمان (United Malays National Organisation) په کې له ۱۹۵۷ زکال راهیسې واکمن دی او مخالف ګوندونه په یوه ډګر کې ورسره سیالي نه شي کولای. له دې سره دغه ګوند په ۲۰۱۸ زکال کې له واکه هیسته کړای شو او په دې سره یې د مالیزیا د حاکم ګوند په توګه خپلې ۶۱ کلنې واکمنۍ ته پای ټکی کېښود. د کلونو په تېرېدو د لومړي وزیر واکونه زیات او د پارلمان واکونه راکم شول. یوازني انتخابي چارواکي د ایالتي شورا ګانو او فدرال پارلمان غړي دي. له ۱۹۶۹ زکال راهیسې ښاروالان او نور چارواکي په انتصابي ډول ټاکل کېږي.<ref name="state3">{{cite web |title=2010 Human Rights Report: Malaysia |url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2010/eap/154391.htm |access-date=20 January 2013 |work=US Department of State}}</ref> له دې سره په وروستیو کلونو کې د پرمختګونو نښې رامنځته شوي ځکه چې د مطبوعاتو د آزادۍ د شاخص له مخې په ۲۰۲۰ زکال کې مالیزیا د تېرکال په پرتله د ۱۲ پوړیو پورته تګ سره ۱۰۱ شمېرې ته رسېدلې او په دې سره دغه هېواد د سویل ختیځې اسیا یوازنی هېواد دی (د ختیځ تیمور په خوا کې) چې د مطبوعاتو د آزادۍ په برخه کې د «کړکېچن یا ډېر جدي حالت» څخه وتلی دی. په همدې ترتیب په ۲۰۱۹ زکال کې د ولسواکۍ د شاخص له مخې د تېر کال په پرتله د ۹ پوړیو پورته تګ سره یې د دغه شاخص ۴۳ ځایګی خپل کړی، خو لا هم د «معیوبې ولسواکۍ» لرونکي هېواد په توګه ګڼل کېږي. <ref>{{Cite web |title=Democracy Index 2019 A year of democratic setbacks and popular protest |url=https://www.eiu.com/public/topical_report.aspx?campaignid=democracyindex2019 |url-access=registration |access-date=27 October 2020 |website=[[Economist Intelligence Unit|EIU.com]] |archive-date=22 January 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200122133836/https://www.eiu.com/public/topical_report.aspx?campaignid=democracyindex2019 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |year=2020 |title=2020 World Press Freedom Index |url=https://rsf.org/en/ranking/2020 |access-date=27 October 2020 |work=Reporters Without Borders}}</ref> == سرچينې == o3kdeybj30piwv3nuskac6j28op532m 0 70228 362633 342368 2026-03-30T12:07:46Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362633 wikitext text/x-wiki ولادمیر کنستانتینووېچ بوکوفسکي (په روسي ژبه: Влади́мир Константи́нович Буко́вский؛ زوکړه: د ۱۹۴۲ زکال د ډسمبر ۳۰مه – مړینه: د ۲۰۱۹ زکال د اکتوبر ۲۷مه) بریتانوي الاصله روسي لیکوال او د بشري حقونو فعال و. نوموړی د ۱۹۵۰مې لسیزې له وروستیو څخه د ۱۹۷۰مې لسیزې تر نیمايي پورې د شوروي اتحاد د مخالف خوځښت مخکښ غړی و چې په هېواد کې یې دننه او بهر شهرت درلود. هغه په شوروي اتحاد کې د برژنف د واکمنۍ پر مهال په ټولیزه کچه دوولس کاله د شوروي اتحاد په اروايي بندونو – روغتونونو، د اجباري کار په کمپونو او همدارنګه بند خونو کې تېر کړل.<ref>{{cite journal|date=July 2009|title=Vladimir Bukovskii and Soviet Communism|journal=[[The Slavonic and East European Review]]|volume=87|issue=3|pages=452–487|jstor=40650408|last=Boobbyer|first=Philip|doi=10.1353/see.2009.0092|s2cid=147788063}}</ref> وروسته له هغه چې نوموړی د ۱۹۷۶ زکال په وروستیو کې له شوروي اتحاد څخه تبعید کړای شو، بیا یې هم د شوروي نظام سره خپل څرګند مخالفت ښکاره کاوه او په روسیه کې یې د شوروي د ځای ناستي رژیم نیمګړتیاوو ته ګوته نیوله. د یو فعال، لیکوال او نیوروفیزیولوژېست په توګه نوموړی په شوروي اتحاد کې د اروايي درملنې څخه د ناوړه سیاسي ګټنې د افشا کولو او د هغو د درولو په موخه د مبارزې کولو له امله ستایل کېږي. <ref name=":1">{{cite book|title=To Build a Castle: My Life as a Dissenter|last=Bukovsky|first=Vladimir|publisher=Andre Deutsch: London|year=1978|isbn=978-0-233-97023-3}} Jacket</ref><ref>[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed?term=%22Bukovsk%C3%BD%20V%22%5BAuthor%5D Bukovsky's works on neurophysiology] Eight articles published 1981–1988.</ref><ref name="Hilton">{{cite book|last=Hilton|first=Ronald|title=World affairs report. Volumes 16–17|year=1986|publisher=California Institute of International Studies|page=26|url=https://books.google.com/books?id=HTskAQAAIAAJ&q=Vladimir+Bukovsky+neurophysiologist}}.</ref><ref>{{cite news|author=Davidoff, Victor|title=Soviet Psychiatry Returns|url=http://www.themoscowtimes.com/opinion/article/soviet-psychiatry-returns/487761.html|access-date=22 April 2014|work=[[The Moscow Times]]|date=13 October 2013}}</ref> بوکوفسکي د کمونېزم د قربانیانو د یاد ساتونکي بنسټ د نړیوالې مشورتي شورا غړی، د مننې د ځانګړي صندوق مشر (چې په ۱۹۹۸ زکال کې د پخوانیو سیاسي مخالفینو د ستاینې او د هغو څخه د ملاتړ په موخه تاسیس شو)، په نیویارک کې د بشري حقونو د بنسټ د نړیوالې شورا غړی او په واشنګټن ډي سي کې د کېتو انستیتیوت مخکښ همکار و. <ref>{{cite web |title=International Advisory Council |url=http://www.victimsofcommunism.org/about/internationaladvisors.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610171747/http://www.victimsofcommunism.org/about/internationaladvisors.php |archive-date=10 June 2011 |access-date=20 May 2011 |publisher=[[Victims of Communism Memorial Foundation]]}}</ref><ref name=":3">[http://www.cato.org/people/vladimir-bukovsky "Vladimir Bukovsky"], Cato Institute website</ref> ولادمیر بوکوفسکي په ۲۰۰۱ زکال کې د ټرومن – رېګان د آزادۍ مډال ترلاسه کړ؛ دغه مډال له ۱۹۹۳ زکال راهیسې هر کال د کمونېزم د قربانیانو د یاد ساتونکي بنسټ له خوا ورکول کېږي. <ref>{{Cite web |title=Truman-Reagan Medal of Freedom |url=http://victimsofcommunism.org/initiative/truman-reagan/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160424185119/http://victimsofcommunism.org/initiative/truman-reagan |archive-date=24 April 2016 |access-date=26 April 2016 |website=Victims of Communism Memorial Foundation}}</ref> نوموړی په ۲۰۱۵ زکال کې په بریتانیا کې د ماشومانو د پورنوګرافۍ په تور له جنایي څېړنو سره مخ شو، خو وړاندې له دې چې دوسیه یې محکمې ته ولاړه شي ومړ. == د شوروي پر مهال فعالیت == === راغونډېدنه === ==== د مایاکوفسکي میدان ==== بوکوفسکي په ۱۹۶۰ زکال کې د مسکو پوهنتون ته ولاړ څو د ژوند پوهنې په برخه کې زده کړې وکړي. دلته نوموړي او د هغه څو نورو ملګرو پرېکړه وکړه چې د مسکو په مرکز، مایاکوفسکي میدان کې د اشعارو د ویلو دود په غیر رسمي بڼه بېرته را ژوندی کړي؛ هغه دود چې په دغه میدان کې د ۱۹۵۸ زکال پر مهال د یو شاعر د مجسمې له جوړېدو څخه یې سرچینه اخیسته. هغوی په دغه چاره کې له پخوانیو ونډه والو لکه، ولادیمیر اوسیپوف او یوري ګلانسکوف سره اړیکه ټینګه کړه چې لومړی یې د بومرنګ نشریې (۱۹۶۰ زکال) مدیر مسئول و او دویمي یې د فونېکس (۱۹۶۱ زکال) په نامه ادبي مجله خپروله؛ دواړې دغه مجلې د سامیزدات (مخفیانه یا زیر زمیني) ادبیاتو بېلګې وې. <ref>[http://www.memo.ru/history/majak/ Vladimir Bukovsky, "A Soviet Hyde-Park Corner" in ''My predchuvstvie, predtecha&nbsp;...: Ploshchad Mayakovskogo, 1958–1965''], Zvenya: Moscow, 1996 (Collection title in English: ''We were the premonition, the forerunners&nbsp;...'')</ref><ref>Sentenced to 7 years in labour camp for samizdat activities, released in 1968. [https://chronicle6883.wordpress.com/2013/09/22/4-6-news-in-brief/ See CCE 4.7 (31 October 1968), "News in brief" (item 9).]</ref><ref name="rubenstein-dissidents">{{cite book|author=Rubenstein, Joshua|title=Soviet dissidents: their struggle for human rights|year=1980|publisher=Beacon|location=Boston|isbn=978-0-8070-3212-1|url=https://archive.org/details/sovietdissidents00beac}}</ref> دغه مهال ۱۹ کلن بوکوفسکي د ځوانو کمونېستانو د ډلې یا کومسومول اړوند خپل انتقادي یاددښتونه ولیکل. وروسته بیا دغه متن ته د شوروي اتحاد استخباراتي ادارې یا ک.ج. ب د «کومسومول د را پرځولو د رسالې» عنوان ورکړ. بوکوفسکي په خپله لیکنه کې شوروي اتحاد د «هغې ناقانونه ټولنې» په توګه یاد کړ چې له یوه حاد ایډیالوژیک کړکېچ سره مخ ده. هغه څرګنده کړه چې کومسومول «د له منځه تلو» په حالت کې دی ځکه چې خپل اخلاقي او معنوي ځواک یې له لاسه ورکړی او د هغو د دیموکراتیکه کېدو غوښتنه یې وکړه. دغه متن او د هغه نور فعالیتونه لامل وګرځېدل چې د شوروي چارواکو پام ځانته جلب کړي. نوموړی وړاندې له دې چې د ۱۹۶۱ زکال په مني کې له پوهنتون وویستل شي دوه ځلې ترې څېړنې وشوې. <ref>[http://www.memo.ru/history/majak/ Vladimir Bukovsky, "Tezisy {o razvale Komsomole}" in ''My predchuvstvie, predtecha&nbsp;...: Ploshchad Mayakovskogo, 1958–1965''] Zvenya: Moscow, 1996. See also 1997 book of same name {{ISBN|5-7870-0002-1}}</ref><ref name="Boobbyer">{{cite journal|author=Boobbyer, Richard|title=Vladimir Bukovskii and Soviet Communism|journal=[[The Slavonic and East European Review]]|date=July 2009|volume=87|issue=3|pages=452–487|doi=10.1353/see.2009.0092|jstor=40650408|s2cid=147788063}}</ref> بوکوفسکي د ۱۹۶۳ زکال د جون په لومړۍ نېټه ونیول شو. وروسته له هغه چې نوموړی رواني ناروغ وبلل شو دولت له همدې پلمې څخه په ګټنې هغه د شوروي اتحاد د جزایي قانون د اویایمې مادې د لومړي بند («شوروي ضد تحریک او تبلیغ») پر بنسټ په غیابي بڼه محکوم کړ. په هغه باندې رسمي تور دا و چې د شوروي ضد ادبیاتو کاپی ګانې یې له ځانه سره لرلې؛ دا د میلوان جیلاس د ممنوعه اثر دوه نسخې وې. بوکوفسکي د شوروي اتحاد د اروايي طبیبانو له خوا معاینه کړای شو او د معایناتو پایلو هغه په شیزوفرني اخته اروايي ناروغ وباله، له همدې امله نوموړی په لینېنګراد کې د اروايی ناروغیو ځانګړو روغتون ته ولېږل شو او هلته یې د ۱۹۶۵ زکال د فبروري تر میاشتې پورې شاوخوا دوه کاله تېر کړل. همدلته و چې له بندي جنرال پټرو ګریګورنکو سره یې وپېژندل.<ref name="Boobbyer2">{{cite journal|author=Boobbyer, Richard|title=Vladimir Bukovskii and Soviet Communism|journal=[[The Slavonic and East European Review]]|date=July 2009|volume=87|issue=3|pages=452–487|doi=10.1353/see.2009.0092|jstor=40650408|s2cid=147788063}}</ref><ref>{{Cite book|publisher=Wildwood House|isbn=978-0-7045-3062-1|last=Rubenstein|first=Joshua|title=Soviet Dissidents: Their Struggle for Human Rights|location=London|date=1981|page=135}}</ref> === وروستی ځل نیونه (۱۹۷۱ زکال) او بندي کېدل === د یو شمېر اسنادو له خپرېدو وروسته بوکوفسکي د پراوډا په نامه د کمونېست ګوند د ورځپاڼې له خوا «په شوروي ضد فعالیتونو کې ښکېل کوڅه ډب بدخواه» وبلل شو؛ همدا و چې د ۱۹۷۱ زکال د مارچ په ۲۹مه ونیول شو. په پیل کې نوموړی لېفورتوو بند ته یووړل شو خو تر اګست میاشتې پورې یې نږدې درې میاشتې په سربسکي انستیتیوت کې تېرې کړې او دا ځل نوموړی له رواني پلوه سالم او د محاکمې په شرایطو برابر وګڼل شو. <ref name="Boobbyer3">{{cite journal|author=Boobbyer, Richard|title=Vladimir Bukovskii and Soviet Communism|journal=[[The Slavonic and East European Review]]|date=July 2009|volume=87|issue=3|pages=452–487|doi=10.1353/see.2009.0092|jstor=40650408|s2cid=147788063}}</ref> نوموړی د ۱۹۷۲ زکال په جنوري کې محاکمه شو، په هغه باندې تور پورې کړای شو چې د شوروي په اروايي درملګرو باندې یې تور لګولی، له بهرنیو خبریالانو سره یې اړیکه لرلې او همدارنګه یې ممنوعه نشریات له ځانه سره لرلي او هغه یې توزیع کړي. هغه په محکمه کې د خبرو کولو له خپل حق څخه ګټنه وکړه چې د هغه مهال د ډیری پټو نشریاتو پر مټ پریمانو مخاطبینو ته ورسېدې. بوکوفسکي په دوه کاله بند، پنځه کاله د اجباري کار په کمپ کې په وخت تېرولو او پنځه کاله نور په هېواد کې دننه په تبعید محکوم شو. <ref name="Boobbyer4">{{cite journal|author=Boobbyer, Richard|title=Vladimir Bukovskii and Soviet Communism|journal=[[The Slavonic and East European Review]]|date=July 2009|volume=87|issue=3|pages=452–487|doi=10.1353/see.2009.0092|jstor=40650408|s2cid=147788063}}</ref> === له شوروي اتحاد څخه تبعید (۱۹۷۶ زکال) === د بوکوفسکي او په شوروي اتحاد کې د نورو سیاسي بندیانو برخلیک د لویدیځو دیپلوماتانو او د بشري حقونو د ډلو له دې ډلې د بخښنې د نړیوال سازمان پر مټ چې په ۱۹۶۱ زکال کې رامنځته شوی و، په مکرر ډول د نړیوالې ټولنې پام ځانته جلب کړ. <ref name=":0">{{Cite book|title=British Human Rights Organizations and Soviet Dissent, 1965–1985|last=Hurst|first=Mark|date=2016|isbn=978-1-4725-2516-1|page=32}}</ref> د ۱۹۷۶ زکال په ډسمبر میاشت کې بوکوفسکي له شوروي اتحاد څخه وویستل شو او د زوریخ په هوايي ډګر کې د شوروي دولت له خوا د چلي د کمونېست ګوند د بندي عمومي منشي لوئیس کوروالان سره تبادله شو. بوکوفسکي په ۱۹۷۸ زکال کې لیکلي خپل ژوند لیک کې دا توضېح کړې چې څه ډول یې هغه لاس تړلی تر سویس پورې یووړ. دغه پام وړ تبادله چې رسنیو یې په اړه پریمانه راپورنه خپاره کړل د شوروي د مخالفینو اړوند یې په لویدیځ کې عامه درک زیات کړ.<ref name="Laird">{{cite book|author1=Laird, Robbin|author2=Hoffmann, Erik|title=Soviet foreign policy in a changing world|year=1986|publisher=Transaction Publishers|isbn=978-0-202-24166-1|page=79|url=https://books.google.com/books?id=1TDa1YNhSjgC&pg=PA79}}</ref><ref>{{cite journal|author=Ulianova, Olga|author-link=Olga Ulianova|title=Corvalán for Bukovsky: a real exchange of prisoners during an imaginary war. The Chilean dictatorship, the Soviet Union, and US mediation, 1973–1976|journal=[[Cold War History (journal)|Cold War History]]|volume=14|issue=3|pages=315–336|year=2013|doi=10.1080/14682745.2013.793310|s2cid=154704693|issn=1743-7962}}</ref><ref name=":12">{{cite book|title=To Build a Castle: My Life as a Dissenter|last=Bukovsky|first=Vladimir|publisher=Andre Deutsch: London|year=1978|isbn=978-0-233-97023-3}} Jacket</ref><ref name=":02">{{Cite book|title=British Human Rights Organizations and Soviet Dissent, 1965–1985|last=Hurst|first=Mark|date=2016|isbn=978-1-4725-2516-1|page=32}}</ref><ref>[http://freedom.grigoryants.com/book/chapter-2/part-2-7/ Glasnost' and Freedom] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190603192849/http://freedom.grigoryants.com/book/chapter-2/part-2-7/ |date=2019-06-03 }}, Memoirs by [[Sergei Grigoryants]].</ref><ref>{{Cite web |date=15 September 2006 |title=ОБМЕНЯЛИ ХУЛИГАНА НА ЛУИСА КОРВАЛАНА |trans-title=They exchanged a hooligan for Luis Corvalan |url=https://www.trud.ru/article/15-09-2006/107942_obmenjali_xuligana_na_luisa_korvalana.html |website=www.trud.ru |language=ru}}</ref> === شوروي اتحاد ته بېرته راستنېدل (۱۹۹۱ زکال) === ولادیمیر بوکوفسکي د ۱۹۹۱ زکال په اپرېل میاشت کې له پنځلس کلن تبعید وروسته یو ځل بیا مسکو ته راغی. <ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/10/16/AR2007101601312_pf.html|title=Soviet-Era Dissident Returns to Moscow|last=Bukharbaeva|first=Bagila|date=16 October 2007|newspaper=The Washington Post|access-date=27 April 2016}}</ref> د ۱۹۹۱ زکال د ولسمشریزو ټاکنو پر مهال د بوریس یلتسین ټاکنیزې ډلې بوکوفسکي د ولسمشر لپاره د پیاوړو مرستیالانو په کتار کې شامل کړ، خو بالاخره د افغانستان د جګړې (۱۹۷۹- ۱۹۸۹ زکال) پخوانی افسر او د شوروي اتحاد اتل الکساندر راسکوی د هغه د مرستیال په توګه وټاکل شو. د ۱۹۹۱ زکال د ډسمبر په ۵مه د روسیې سترې محکمې د شوروي د دوران پر مهال پر هغه لګېدلي دواړه محکومیتونه لغو کړل. یو کال وروسته ولسمشر یلتسین په رسمي ډول هغه ته بېرته خپل روسي تابعیت ورکړ؛ په داسې حال کې چې هغه له هېواد څخه د تبعید په حالت کې هم هېڅکله د شوروي له تابعیت څخه نه و محروم شوی. <ref name=":2">{{Cite book|title=Historical Dictionary of Russian and Soviet Foreign Policy|last=Saul|first=Norman E.|date=2015|publisher=Rowman & Littlefield|isbn=978-0-8108-6806-9|series=Historical dictionaries of diplomacy and foreign relations|location=Lanham, Maryland|pages=63}}</ref><ref>{{Cite web |title=perestroika, Soviet Archives |url=http://www.bukovsky-archives.net/pdfs/perestr/perestr-e.html |website=www.bukovsky-archives.net |access-date=2023-07-26 |archive-date=2022-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220501102910/http://www.bukovsky-archives.net/pdfs/perestr/perestr-e.html |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.bukovsky2008.org/load/11-1-0-16 The official Presidential website, Bukovsky biography (in Russian)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190502065424/http://www.bukovsky2008.org/load/11-1-0-16|date=2 May 2019}}.</ref> == سرچينې == cxds1nvn6gprp0l38syw97ss3xo10e1 2 83901 362655 362456 2026-03-31T04:44:49Z شاه زمان پټان 26102 362655 wikitext text/x-wiki {{لنگرکوډ}} {{لنګرکوډ}} {{anchorencode}} ;Site * SITENAME: {{SITENAME}} * SERVER: {{SERVER}} * SERVERNAME: {{SERVERNAME}} * SCRIPTPATH: {{SCRIPTPATH}} * STYLEPATH: {{STYLEPATH}} * CONTENTLANGUAGE: {{CONTENTLANGUAGE}} ;Site * SITENAME: {{وېبځي‌نوم}} * SERVER: {{پالنگر}} * SERVERNAME: {{پالنگرنوم‌نښه}} * SCRIPTPATH: {{لاسي‌ليک‌لوری}} * STYLEPATH: {{ښودبڼې‌لوری}} * CONTENTLANGUAGE: {{منځپانگې‌ژبه}} {{cite web |last=بهاند |first=شريف |date=۲۰۰۶جولای ۹مه |title=خونړۍ پولې ـــ د نوي او لا ښه منځني ختیځ څرنگوالی |url=https://tolafghan.com/posts/5253#:~:text=%D8%AE%D9%88%20%D9%84%D9%87%20%D8%A7%D9%81%D8%B1%DB%8C%D9%82%D8%A7%20%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%87%20%D8%AF%D8%BA%D9%87%20%DA%89%D9%88%D9%84%20%D8%AA%D8%B1%20%D9%BC%D9%88%D9%84%D9%88%20%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%B5%D9%81%D8%A7%D9%86%D9%87%20%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%90&text=%D9%BE%D9%87%20%D9%85%D9%86%DA%81%D9%86%D9%8A%20%D8%AE%D8%AA%DB%8C%DA%81%20%DA%A9%DB%90%20%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%86%DA%81%D8%AA%D9%87%20%D8%B4%D9%88%DB%90%20%D8%AF%D9%8A%D8%8C,%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D9%86%20%DA%89%DB%8C%D8%B1%20%D8%AF%DB%8C%22(Ralph%20Peters%2C%202006%2C%20S.%201). |website=ټول افغان|publisher=ټول افغان وېبپاڼه |access-date={{تاريخ}}}} {{cite web |last=بهاند |first=شريف |date=۲۰۰۶جولای ۹مه |title=خونړۍ پولې ـــ د نوي او لا ښه منځني ختیځ څرنگوالی |url=https://tolafghan.com/posts/5253#:~:text=%D8%AE%D9%88%20%D9%84%D9%87%20%D8%A7%D9%81%D8%B1%DB%8C%D9%82%D8%A7%20%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%87%20%D8%AF%D8%BA%D9%87%20%DA%89%D9%88%D9%84%20%D8%AA%D8%B1%20%D9%BC%D9%88%D9%84%D9%88%20%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%B5%D9%81%D8%A7%D9%86%D9%87%20%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%90&text=%D9%BE%D9%87%20%D9%85%D9%86%DA%81%D9%86%D9%8A%20%D8%AE%D8%AA%DB%8C%DA%81%20%DA%A9%DB%90%20%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%86%DA%81%D8%AA%D9%87%20%D8%B4%D9%88%DB%90%20%D8%AF%D9%8A%D8%8C,%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D9%86%20%DA%89%DB%8C%D8%B1%20%D8%AF%DB%8C%22(Ralph%20Peters%2C%202006%2C%20S.%201). |website=ټول افغان|access-date={{تاريخ}}}} {{Infobox religious biography | دين = [[Islam]] | era = Modern era | انځور = Akhundzada Saif-ur-Rahman Sahib.jpg{{!}}border | نيونگ = | نوم = '''Akhundzada Saif ur Rahman Mubarak''' | سرليک = | بل‌نوم = Peer-e-Archi<br />Hazrat Sahib<br />Kajurai Baba | زېږون نېټه = Muharram 20, 1344 [[Islamic calendar|AH]], August 10, 1925 [[Common Era|CE]] | مړينې نېټه = Rajab 14, 1431 [[Islamic calendar|AH]], June 27, 2010 [[Common Era|CE]] | سيمه = [[Afghanistan]], [[Pakistan]] | عقیده = [[Maturidi]] | اغېزمن شوی له = [[Abu Hanifa]], [[Baha-ud-Din Naqshband Bukhari]], [[Abdul-Qadir Gilani]], [[Moinuddin Chishti]], [[Ahmad Sirhindi]], [[Ahmed Raza Khan Barelvi]], Hashim Samangani, Shah Rasul Thaqalayni | اغېزمن شوي ترې = Hazrat Peer Saif Ur Rehman Mian Muhammad Hanfi Saifi & others one million Saifi [[Salik]]een | فقه = [[Hanafi]] | ډله = [[Saifia]] | صوفيه طريقه = [[Naqshbandi]] | فرقه = [[Sunni]] }} {{Infobox religious biography | religion = [[Islam]] | era = Modern era | image = Akhundzada Saif-ur-Rahman Sahib.jpg{{!}}border | caption = | name = '''Akhundzada Saif ur Rahman Mubarak''' | title = | alias = Peer-e-Archi<br />Hazrat Sahib<br />Kajurai Baba | birth_date = Muharram 20, 1344 [[Islamic calendar|AH]], August 10, 1925 [[Common Era|CE]] | death_date = Rajab 14, 1431 [[Islamic calendar|AH]], June 27, 2010 [[Common Era|CE]] | region = [[Afghanistan]], [[Pakistan]] | creed = [[Maturidi]] | influences = [[Abu Hanifa]], [[Baha-ud-Din Naqshband Bukhari]], [[Abdul-Qadir Gilani]], [[Moinuddin Chishti]], [[Ahmad Sirhindi]], [[Ahmed Raza Khan Barelvi]], Hashim Samangani, Shah Rasul Thaqalayni | influenced = Hazrat Peer Saif Ur Rehman Mian Muhammad Hanfi Saifi & others one million Saifi [[Salik]]een | jurisprudence = [[Hanafi]] | sect = [[Saifia]] | Sufi_order = [[Naqshbandi]] | denomination = [[Sunni]] }} /*global jQuery*/ (function ($) { 'use strict'; var languageDict = { 'aa': 'افاري', 'ab': 'ابخازي', 'ace': 'اچيني', 'ach': 'اکولي', 'ada': '\u200cدانگمي', 'ady': 'اديگي', 'ae': 'اوستايي', 'af': 'افريکانس', 'afa': 'افرو اسيايي', 'afh': 'افريهيلي', 'ain': 'آينو', 'ak': 'اکاني', 'akk': 'اکدي', 'ale': 'الېوتي', 'alg': 'الگونکياني', 'als': 'المانيک', 'alt': 'سوېلي التايي', 'am': 'امهري', 'an': 'اراگوني', 'ang': 'زړه انگليسي', 'anp': 'انگيکايي', 'apa': 'اپاچې', 'ar': 'عربي', 'arc': 'ارامي', 'arn': 'اروکانيايي', 'arp': 'اراپاهو', 'art': 'جوړه شوې', 'arw': 'اراواکي', 'arz': 'مصري عربي', 'as': 'اسامي', 'ast': 'استوري', 'ath': 'اتاپاسکايي', 'aus': 'استراليايي', 'av': 'اواري', 'ay': 'ايمارا', 'az': 'ازربايجاني', 'ba': 'باشکيري', 'bad': 'باندايي', 'bal': 'بلوڅي', 'ban': 'بالېنسي', 'bar': 'باوريا', 'bas': 'باسايي', 'bat': 'بالتيکي', 'bat-smg': 'ساموگيتي', 'bcl': 'منځنۍ بيکلونو', 'be': 'بېلاروسي', 'bej': 'بېجايي', 'bem': 'بېمبايي', 'ber': 'بربري', 'be_x_old': 'بېلاروسي', 'bg': 'بلغاريايي', 'bh': 'بېهاري', 'bho': 'بوجپوري', 'bi': 'بيسلاما', 'bik': 'بيکولي', 'bin': 'اېډو', 'bjn': 'بنجاري', 'bm': 'بامبارا', 'bn': 'بنگالي', 'bnt': 'بانتويي', 'bo': 'تېبېتي', 'bpy': 'ويشناپريا مانيپوري', 'br': 'برېتوني', 'bra': 'براجي', 'bs': 'بوسنيايي', 'btk': 'باتاکي', 'bua': 'بورياتي', 'bug': 'بوگنېسي', 'bxr': 'بارياتي', 'byn': 'بيليني', 'ca': 'کاتالونیایی', 'cad': 'کادویی', 'cai': 'منځنۍ امريکا سور\u200cپوستي', 'car': 'کاريبي', 'cau': 'قفقازي', 'cbk_zam': 'زنبايونگا چاوکانا', 'cdo': 'ميني\u200cدانگ', 'ce': 'چېچنيايي', 'ceb': 'سبویی', 'cel': 'سلتی', 'ch': 'چامورویی', 'chb': 'چیبچا', 'chg': 'جغتایی', 'chk': 'تروکی', 'chm': 'ماریایی', 'cho': 'چوکتویی', 'chp': 'چیپه\u200cویه\u200cای', 'chr': 'چروکیایی', 'chy': 'شایانی', 'ckb': 'سورانی', 'co': 'کورسی', 'cop': 'قبطی', 'cpe': 'کریول یا پیجین انگلیسی', 'cpf': 'کریول یا پیجین فرانسوی', 'cpp': 'کریول یا پیجین پرتغالی', 'cr': 'کریایی', 'crh': 'ترکی کریمه', 'crp': 'کریول یا پیجین', 'cs': 'چکی', 'csb': 'کاشوبی', 'cu': 'اسلاوی کلیسایی', 'cus': 'کوشی', 'cv': 'چوواشی', 'cy': 'ویلزی', 'da': 'دانمارکی', 'dak': 'داکوتایی', 'dar': 'دارقینی', 'day': 'دایاک', 'de': 'آلمانی', 'de_at': 'آلمانی اتریش', 'de_cH': 'آلمانی علیای سوئیس', 'del': 'دلاواری', 'dgr': 'دوگریب', 'din': 'دینکایی', 'diq': 'زازاکی', 'doi': 'دوگری', 'dra': 'دراویدی', 'dsb': 'سوربی سفلی', 'dua': 'دوآلایی', 'dum': 'هلندی میانه', 'dv': 'مالدیوی', 'dyu': 'دایولایی', 'dz': 'جونخایی', 'ee': 'اوه\u200cای', 'efi': 'افیکی', 'egy': 'مصری کهن', 'eka': 'اکاجوک', 'el': 'یونانی', 'elx': 'عیلامی', 'eml': 'امیلین روماگنایی', 'en': 'انگلیسی', 'en_au': 'انگلیسی استرالیا', 'en_ca': 'انگلیسی کانادا', 'en_Gb': 'نگلیسی بریتانیا', 'en_us': 'انگلیسی امریکا', 'enm': 'انگلیسی میانه', 'eo': 'اسپرانتو', 'es': 'اسپانیایی', 'es_419': 'اسپانیایی امریکای لاتین', 'es_es': 'اسپانیایی اسپانیا', 'et': 'استونیایی', 'eu': 'باسکی', 'ewo': 'اواندو', 'ext': 'اکسترمادورانی', 'fa': 'فارسی', 'fan': 'فانکی', 'fat': 'فانتیایی', 'ff': 'فولایی', 'fi': 'فنلاندی', 'fil': 'فیلیپینی', 'fiu': 'فین و اوگرایی', 'fiu-vro': 'وروی', 'fj': 'فیجیایی', 'fo': 'فارویی', 'fon': 'فونی', 'fr': 'فرانسوی', 'fr_ca': 'فرانسوی کانادا', 'fr_cH': 'فرانسوی سوئیس', 'frm': 'فرانسوی میانه', 'fro': 'فرانسوی باستان', 'frp': 'آرپیتانی', 'frr': 'فریزی شمالی', 'frs': 'فریزی شرقی', 'fur': 'فریولیایی', 'fy': 'فریزی غربی', 'ga': 'ایرلندی', 'gaa': 'گایی', 'gag': 'گاگازی', 'gan': 'گانی', 'gay': 'گایویی', 'gba': 'گبایایی', 'gd': 'گیلی اسکاتلندی', 'gem': 'ژرمنی', 'gez': 'گی\u200cئزی', 'gil': 'گیلبرتی', 'gl': 'گالیسیایی', 'glk': 'گیلکی', 'gmh': 'آلمانی علیای میانه', 'gn': 'گوارانی', 'goh': 'آلمانی علیای باستان', 'gon': 'گوندی', 'gor': 'گورونتالو', 'got': 'گوتی', 'grb': 'گریبویی', 'grc': 'یونانی کهن', 'gsw': 'آلمانی سوئیسی', 'gu': 'گجراتی', 'gv': 'مانی', 'gwi': 'گویچ این', 'ha': 'هوسیایی', 'hai': 'هایدایی', 'hak': 'هاکایی', 'haw': 'هاوائیایی', 'he': 'عبری', 'hi': 'هندی', 'hif': 'فیجی هندی', 'hil': 'هیلی\u200cگاینونی', 'him': 'هیماچالی', 'hit': 'هیتی', 'hmn': 'همونگ', 'ho': 'موتویی هیری', 'hr': 'کرواتی', 'hsb': 'سوربی علیا', 'ht': 'هائیتیایی', 'hu': 'مجاری', 'hup': 'هوپا', 'hy': 'ارمنی', 'hz': 'هریرویی', 'ia': 'میان\u200cزبان', 'iba': 'آیبن', 'id': 'اندونزیایی', 'ie': 'اکسیدنتال', 'ig': 'ایگبویی', 'ii': 'یی سیچوان', 'ijo': 'ایجویی', 'ik': 'اینوپیک', 'ilo': 'ایلوکویی', 'inc': 'هندیک', 'ine': 'هند و اروپایی', 'inh': 'اینگوشی', 'io': 'ایدو', 'ira': 'ایرانی', 'iro': 'ایروکوایی', 'is': 'ایسلندی', 'it': 'ایتالیایی', 'iu': 'اینوکتیتوت', 'ja': 'ژاپنی', 'jbo': 'لوجبان', 'jpr': 'فارسی یهودی', 'jrb': 'عربی یهودی', 'jv': 'جاوه\u200cای', 'ka': 'گرجی', 'kaa': 'قره\u200cقالپاقی', 'kab': 'قبایلی', 'kac': 'کاچینی', 'kaj': 'جو', 'kam': 'کامبایی', 'kar': 'کارنی', 'kaw': 'کاویایی', 'kbd': 'کاباردینی', 'kcg': 'تایپه ای', 'kfo': 'کورو', 'kg': 'کنگویی', 'kha': 'خاسیایی', 'khi': 'خواسی', 'kho': 'ختنی', 'ki': 'کیکویویی', 'kj': 'کوانیاما', 'kk': 'قزاقی', 'kl': 'گرینلندی', 'km': 'خمری', 'kmb': 'کیمبوندویی', 'kn': 'کاناده\u200cای', 'ko': 'کره\u200cای', 'koi': 'کومی', 'kok': 'کنکانی', 'kpe': 'کپله\u200cای', 'kr': 'کانوریایی', 'krc': 'قره\u200cچایی‐بالکاری', 'kro': 'کرویی', 'kru': 'کوروخی', 'ks': 'کشمیری', 'ksh': 'ریپواری', 'ku': 'کردی', 'kum': 'کومیکی', 'kut': 'کوتنی', 'kv': 'کومیایی', 'kw': 'کرنوالی', 'ky': 'قرقیزی', 'la': 'لاتینی', 'lad': 'لادینو', 'lah': 'لاهندا', 'lam': 'لامبا', 'lb': 'لوگزامبورگی', 'lbe': 'لکی', 'lez': 'لزگی', 'lg': 'گاندایی', 'li': 'لیمبورگی', 'lij': 'لیگواری', 'lmo': 'لمباردی', 'ln': 'لینگالا', 'lo': 'لائوسی', 'lol': 'مونگویی', 'loz': 'لوزیایی', 'lt': 'لیتوانیایی', 'lu': 'لوبایی‐کاتانگا', 'lua': 'لوبایی‐لولوا', 'lui': 'لویسنو', 'lun': 'لوندایی', 'luo': 'لوئویی', 'lus': 'لوشه\u200cای', 'lv': 'لتونیایی', 'mad': 'مادورایی', 'mag': 'ماگاهیایی', 'mai': 'مایدیلی', 'mak': 'ماکاسار', 'man': 'ماندینگویی', 'map': 'آسترونیزیایی', 'map-bms': 'بانیوماسانی', 'mas': 'ماسایی', 'mdf': 'مکشایی', 'mdr': 'ماندار', 'men': 'منده\u200cای', 'mg': 'مالاگاسیایی', 'mga': 'ایرلندی میانه', 'mh': 'مارشالی', 'mhr': 'مئودو ماری', 'mi': 'مائوریایی', 'mic': 'میکماکی', 'min': 'مینانگ\u200cکابویی', 'mis': 'متفرقه', 'mk': 'مقدونی', 'mkh': 'مون\u200cخمری', 'ml': 'مالایالامی', 'mn': 'مغولی', 'mnc': 'مانچویی', 'mni': 'میته\u200cای', 'mno': 'مانوبو', 'mo': 'مولداویایی', 'moh': 'موهاکی', 'mos': 'ماسیایی', 'mr': 'مراتی', 'mrj': 'هیل ماری', 'ms': 'مالزیایی', 'mt': 'مالتی', 'mul': 'چندین زبان', 'mun': 'موندایی', 'mus': 'کریکی', 'mwl': 'میراندسی', 'mwr': 'مارواری', 'my': 'برمه\u200cای', 'myn': 'مایایی', 'myv': 'ارزیایی', 'mzn': 'مازندرانی', 'na': 'نائورویی', 'nah': 'ناواتلی', 'nai': 'سرخپوستی امریکای شمالی', 'nap': 'ناپلی', 'nb': 'بوکسمال نروژی', 'nd': 'انده\u200cبله\u200cای شمالی', 'nds': 'آلمانی سفلی', 'nds-nl': 'هلندی ساکسون پایین', 'ne': 'نپالی', 'new': 'نواریایی', 'ng': 'اندونگایی', 'nia': 'نیاسی', 'niu': 'نیویی', 'nl': 'هلندی', 'nl_be': 'فلاندری', 'nn': 'نروژی نو', 'no': 'نروژی', 'nog': 'نغایی', 'non': 'نرس باستان', 'nov': 'نویالی', 'nr': 'انده\u200cبله\u200cای جنوبی', 'nrm': 'نورمنی', 'nso': 'سوتویی شمالی', 'nub': 'نوبیایی', 'nv': 'ناواهویی', 'nwc': 'نواریایی کلاسیک', 'ny': 'نیانجایی', 'nym': 'نیام\u200cوزیایی', 'nyn': 'نیانکوله\u200cای', 'nyo': 'نیورویی', 'nzi': 'نزیمایی', 'oc': 'اوکیتایی', 'oj': 'اوجیبوایی', 'om': 'اورومویی', 'or': 'اوریه\u200cای', 'os': 'آسی', 'osa': 'اوسیجی', 'ota': 'ترکی عثمانی', 'oto': 'اتومیایی', 'pa': 'پنجابی', 'paa': 'پاپوایی', 'pag': 'پانگاسینانی', 'pal': 'پهلوی', 'pam': 'پامپانگایی', 'pap': 'پاپیامنتو', 'pau': 'پالائویی', 'pcd': 'پیکاردی', 'pdc': 'آلمانی پنسیلوانیا', 'peo': 'فارسی باستان', 'pfl': 'آلمانی فالتز', 'phi': 'فیلیپینی', 'phn': 'فنیقی', 'pi': 'پالی', 'pih': 'نورفولکی', 'pl': 'لهستانی', 'pms': 'پیموندی', 'pnb': 'پنجابی غربی', 'pnt': 'پنیکی', 'pon': 'پناپی', 'pra': 'پراکریتی', 'pro': 'پرووانسی باستان', 'ps': 'پشتو', 'pt': 'پرتغالی', 'pt_br': 'پرتغالی برزیل', 'pt_pt': 'پرتغالی پرتغال', 'qu': 'کچوایی', 'raj': 'راجستانی', 'rap': 'راپانویی', 'rar': 'راروتونگایی', 'rm': 'رتو‐رومیایی', 'rmy': 'رومنی(هندی)', 'rn': 'روندیایی', 'ro': 'رومانیایی', 'roa': 'رومیایی', 'roa-rup': 'آرومانی', 'roa-tara': 'تارانتینویی', 'rom': 'رومانویی', 'ru': 'روسی', 'rue': 'روسینی', 'rw': 'کینیارواندایی', 'sa': 'سنسکریت', 'sad': 'سانداوه\u200cای', 'sah': 'یاقوتی', 'sai': 'سرخپوستی امریکای جنوبی', 'sal': 'سالیشی', 'sam': 'آرامی سامری', 'sas': 'ساساکی', 'sat': 'سانتالی', 'sc': 'ساردینیایی', 'scn': 'سیسیلی', 'sco': 'اسکاتلندی', 'sd': 'سندی', 'se': 'سامی شمالی', 'sel': 'سلکوپی', 'sem': 'سامی', 'sg': 'سانگویی', 'sga': 'ایرلندی باستان', 'sgn': 'نشانه\u200cای', 'sh': 'صرب و کرواتی', 'shn': 'شانی', 'si': 'سینهالی', 'sid': 'سیدامویی', 'simple': 'انگلیسی ساده', 'sio': 'سویی', 'sit': 'چین و تبتی', 'sk': 'اسلواکی', 'sl': 'اسلووینیایی', 'sla': 'اسلاوی', 'sm': 'ساموآیی', 'sn': 'شونایی', 'snk': 'سونینکه\u200cای', 'so': 'سومالیایی', 'sog': 'سغدی', 'son': 'سونغایی', 'sq': 'آلبانیایی', 'sr': 'صربی', 'srn': 'تاکی\u200cتاکی', 'srr': 'سریری', 'ss': 'سوازیایی', 'ssa': 'نیلی و صحرایی', 'st': 'سوتویی جنوبی', 'stq': 'فریزی سترلند', 'su': 'سوندایی', 'suk': 'سوکومایی', 'sus': 'سوسویی', 'sux': 'سومری', 'sv': 'سوئدی', 'sw': 'سواحلی', 'syc': 'سریانی کلاسیک', 'syr': 'سریانی', 'szl': 'سیلسینی', 'ta': 'تامیلی', 'tai': 'تایی', 'te': 'تلوگویی', 'tem': 'تمنه\u200cای', 'ter': 'ترنو', 'tet': 'تتومی', 'tg': 'تاجیکی', 'th': 'تایلندی', 'ti': 'تیگرینیایی', 'tig': 'تیگره\u200cای', 'tiv': 'تیوی', 'tk': 'ترکمنی', 'tl': 'تاگالوگی', 'tlh': 'کلینگون', 'tli': 'تلین\u200cگیتی', 'tmh': 'تاماشقی', 'tn': 'تسوانایی', 'to': 'تونگایی', 'tog': 'تونگایی نیاسا', 'tpi': 'توک پیسینی', 'tr': 'ترکی', 'ts': 'تسونگایی', 'tsi': 'تسیم\u200cشیانی', 'tt': 'تاتاری', 'tum': 'تومبوکایی', 'tup': 'توپیایی', 'tut': 'آلتاییک', 'tvl': 'تووالویی', 'tw': 'توی\u200cیایی', 'ty': 'تاهیتیایی', 'tyv': 'تووایی', 'udm': 'اودمورتی', 'ug': 'اویغوری', 'uga': 'اوگاریتی', 'uk': 'اوکراینی', 'umb': 'امبوندویی', 'ur': 'اردو', 'uz': 'ازبکی', 'vai': 'ویایی', 've': 'وندایی', 'vec': 'ونیزی', 'vep': 'وپسی', 'vi': 'ویتنامی', 'vls': 'فلاندرز غربی', 'vo': 'ولاپوک', 'vot': 'وتی', 'wa': 'والونی', 'wak': 'واکاشی', 'wal': 'والامو', 'war': 'وارایی', 'was': 'واشویی', 'wen': 'صُربی', 'wo': 'ولوفی', 'wuu': 'وو', 'xal': 'قلموقی', 'xmf': 'مینگرلی', 'xh': 'خوسایی', 'yao': 'یائویی', 'yap': 'یاپی', 'yi': 'یدی', 'yo': 'یوروبایی', 'ypk': 'یوپیکی', 'za': 'چوانگی', 'zap': 'زاپوتکی', 'zea': 'زلاندو نویی', 'zen': 'زناگا', 'zh': 'چینی', 'zh_Hant': 'چینی سنتی', 'zh-classical': 'چینی سنتی', 'zh-min-nan': 'چینی مین\u200cنانی', 'zh-yue': 'کانتونی', 'znd': 'زانده\u200cای', 'zu': 'زولویی', 'zun': 'زونیایی', 'zza': 'زازایی' }; function dePersian(text) { return text.replace(/ی/g, 'ي') .replace(/ک/g, 'ك') .replace(/گ/g, 'ګ') .replace(/ژي/g, 'جي') } $(function () { function langNameFromElement(element) { var m = /interwiki-(\w*)/.exec(element.className); if (m === null) { return; } return languageDict[m[1]]; } $('#p-lang li[class*="interwiki-"]').each(function() { var langName = langNameFromElement(this); if (langName !== undefined) { this.firstChild.innerHTML = langName; } }); var interwikis = $('#p-lang li').get(), ul = $('#p-lang ul'); interwikis.sort(function(x, y) { var keyX = langNameFromElement(x), keyY = langNameFromElement(y); if (keyX === undefined) { return 1; } if (keyY === undefined) { return -1; } keyX = dePersian(keyX); keyY = dePersian(keyY); if (keyX < keyY) { return -1; } if (keyX > keyY) { return 1; } return 0; }); $.each(interwikis, function(i) { ul.append(interwikis[i]); }); }); }(jQuery)); gw72uljqxi67pjvxyr9ewmzjhns6cfr 3 84771 362644 356228 2026-03-31T01:38:15Z Mfield 38514 Mfield د [[د کارن خبرې اترې:Nsn2635]] مخ [[د کارن خبرې اترې:Theneptunespear]] ته ولېږداوه: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Nsn2635|Nsn2635]]" to "[[Special:CentralAuth/Theneptunespear|Theneptunespear]]" 356228 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Nsn2635}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۱۷:۰۰, ۱۱ اکتوبر ۲۰۲۵ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) buacal8z8m6qjqoy3p03p5gy9sztk09 0 86762 362638 362287 2026-03-30T14:32:30Z InternetArchiveBot 24283 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 362638 wikitext text/x-wiki '''کاریال''' ({{Lang-en|Application software}}) چې په لنډه بڼه ورته "ایپ" (App) هم ویل کېږي،''' د کمپیوټري پروګرامونو''' هغه ټولګه ده چې په مستقیم ډول د کاروونکي لپاره د یو ځانګړي هدف یا دندې د ترسره کولو په موخه ډیزاین شوې ده. کاریالونه د [[سیسټم سافټویر]] لکه وینډوز یا انډرایډ په څېر نه دي چې یوازې د هارډویر د مدیریت لپاره وي، بلکې دا پروګرامونه کاروونکي ته دا وړتیا ورکوي چې لیکنه وکړي، انځورونه ایډیټ کړي، لوبې وکړي او یا هم د انټرنیټ له لارې له نورو سره اړیکه ونیسي. په [[ټیکنالوژي]] کې کاریالونه د انسان او ماشین ترمنځ د تعامل تر ټولو نږدې وسیله ګڼل کېږي چې د ژوند په هره برخه لکه تعلیم، سوداګرۍ او طب کې یې بنسټیز بدلونونه راوستي دي. د کاریالونو تاریخي وده د شخصي کمپیوټرونو له رامنځته کېدو سره پیل شوه، خو د سمارټ فونونو په ظهور سره دې برخې یو نوی بڼه غوره کړه. په [[بشري علوم]] او ټولنیزو اړیکو کې کاریالونو د انسانانو د اړیکو ډول بدل کړی او نړۍ یې په یو کوچني کلي بدله کړې ده. له تخنیکي پلوه، کاریالونه په بېلابېلو برخو لکه ډیسکټاپ کاریالونه، ویب کاریالونه او موبایل کاریالونو وېشل کېږي، چې هر یو یې د یو ځانګړي عملیاتي سیسټم لپاره په مخصوصو پروګرامینګ ژبو لکه جاوا، پایتون یا سي شارپ کې لیکل کېږي. په [[اقتصاد]] کې د اپلیکیشنونو مارکیټ یا "ایپ سټور" د ملیاردونو ډالرو ارزښت لري چې د زرګونو ځوانو پراختیا ورکوونکو لپاره یې د کار زمینه برابره کړې ده. د کاریالونو اهمیت په دې کې دی چې پیچلې چارې په ساده او ګرافیکي بڼه کاروونکي ته وړاندې کوي، چې دې چارې ته په تخنیکي اصطلاح کې د "کاروونکي تجربه" (User Experience) ویل کېږي. په [[ارواپوهنه]] کې د کاریالونو ډیزاین داسې جوړېږي چې د کاروونکي پاملرنه راجلب کړي او د کارولو پر مهال ورته اسانتیا رامنځته کړي. په اوسني پېر کې د "مصنوعي ځیرکتیا" (AI) ادغام په کاریالونو کې دا وړتیا رامنځته کړې چې د کاروونکي له چلند څخه زده کړه وکړي او خدمات د هر چا د اړتیا سره سم تنظیم کړي. په پای کې دا ویلای شو چې کاریالونه نور یوازې د کوډونو یوه ټولګه نه ده، بلکې د معاصر تمدن یو داسې نه بېلېدونکی عنصر دی چې پرته له هغې د عصري ژوند پرمخ وړل ناشوني ښکاري. == د کاریالونو ډلبندي او اساسي دندې == اداري او تعلیمي کاریالونه چې د متنونو د لیکلو، محاسبو او د معلوماتو د مدیریت لپاره کارول کېږي لکه مایکروسافټ ورډ او ایکسل. ارتباطي او ټولنیز کاریالونه چې خلکو ته اجازه ورکوي ترڅو د غږ، ویډیو او پیغامونو له لارې په نړیواله کچه یو له بل سره وصل شي. تفریحي کاریالونه چې پکې '''ویډیويي '''لوبې، د '''فلمونو''' د کتلو پلیټ فارمونه او د موسیقۍ خپرولو پروګرامونه شامل دي او د ذهن د ارامتیا لپاره کارول کېږي. ځانګړي مسلکي کاریالونه چې په انجنیرۍ، طب او ګرافیک ډیزاین کې د پېچلو پروژو د طرح کولو او تحلیل لپاره په مسلکي ډول کارول کېږي ترڅو دقت او سرعت زیات شي. == سرچینې == [https://www.britannica.com/technology/application-program Encyclopedia Britannica - Application Programs and Software Systems] [https://www.techtarget.com/searchsoftwarequality/definition/application-software TechTarget - Definition and Types of Application Software]{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [https://www.computer.org/ IEEE Computer Society - History and Evolution of Computing Apps] [https://www.ibm.com/topics/application-development IBM - Modern Application Development and Architecture] [[وېشنيزه:ټیکنالوژي]] [[وېشنيزه:سافټویر]] [[وېشنيزه:کمپیوټر]] [[وېشنيزه:انټرنیټ]] kqhknkazacyjxwtjuxiau698vvsro3j 3 86793 362643 362346 2026-03-31T01:07:33Z شاه زمان پټان 26102 /* ستاسې ژباړې بېخې د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي */ نوې برخه 362643 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Manzoorahamd123}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۲۰ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۹:۲۳ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) == ستاسې ژباړې بېخې د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي == سلام خوښ يم چې تاسو پښتو ويکي‌پېډيا کې له موږ سره برخه اخلئ؛ خو بايد ووايم چې ستاسې ژباړې بېخې د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي؛ مخکې له دې چې نوې ژباړې يا ليکنې وکړئ، لومړی مو زړې ژباړې د لوستلو او پوهېدلو وړ وگرځئ، که داسې ونکړئ او همداسې نوو ژباړو ته دوام ورکړئ؛ نو ښايي ستاسو په گڼون (account) بنديز ولگول شي. [[کارن:شاه زمان پټان|شاه زمان پټان]] ([[د کارن خبرې اترې:شاه زمان پټان|خبرې اترې]]) ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۱:۰۷ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) r1ssyb6uooevrctlrfvdmer3ei0cy4r 362652 362643 2026-03-31T04:25:05Z شاه زمان پټان 26102 /* ستاسې ژباړې بېخې د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي */ 362652 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Manzoorahamd123}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۲۰ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۹:۲۳ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) == ستاسې ژباړې بېخي د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي == سلام خوښ يم چې تاسو پښتو ويکي‌پېډيا کې له موږ سره برخه اخلئ؛ خو بايد ووايم چې ستاسې ژباړې بېخي د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي؛ مخکې له دې چې نوې ژباړې يا ليکنې وکړئ، لومړی مو زړې ژباړې د لوستلو او پوهېدلو وړ وگرځئ، که داسې ونکړئ او همداسې نوو ژباړو ته دوام ورکړئ؛ نو ښايي ستاسو په گڼون (account) بنديز ولگول شي. [[کارن:شاه زمان پټان|شاه زمان پټان]] ([[د کارن خبرې اترې:شاه زمان پټان|خبرې اترې]]) ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۱:۰۷ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) 1ubjahidhldc8lyhwcy4o1crl229bp3 362658 362652 2026-03-31T05:35:09Z Manzoorahamd123 39060 362658 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Manzoorahamd123}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۲۰ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۹:۲۳ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) == ستاسې ژباړې بېخي د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي == سلام خوښ يم چې تاسو پښتو ويکي‌پېډيا کې له موږ سره برخه اخلئ؛ خو بايد ووايم چې ستاسې ژباړې بېخي د لوستلو او پوهېدلو وړ نه دي؛ مخکې له دې چې نوې ژباړې يا ليکنې وکړئ، لومړی مو زړې ژباړې د لوستلو او پوهېدلو وړ وگرځئ، که داسې ونکړئ او همداسې نوو ژباړو ته دوام ورکړئ؛ نو ښايي ستاسو په گڼون (account) بنديز ولگول شي. [[کارن:شاه زمان پټان|شاه زمان پټان]] ([[د کارن خبرې اترې:شاه زمان پټان|خبرې اترې]]) ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۱:۰۷ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) سلام ښاغلي ایا تاسې زما ټولې ژباړې د نه پوهیدو وړ ګڼئ؟ [[کارن:Manzoorahamd123|Manzoorahamd123]] ([[د کارن خبرې اترې:Manzoorahamd123|خبرې اترې]]) ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۵:۳۵ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) fgsxgndttop0a5tri3nrpugpdkwmts2 0 86926 362650 362631 2026-03-31T04:15:28Z Manzoorahamd123 39060 362650 wikitext text/x-wiki   [[دوتنه:Mahmud_II.jpg|هيڅ|بټنوک|213x213پېکسل]] محمود دوهم (د جولای ۲۰، ۱۷۸۵ زیږیدلی - د جولای ۱، ۱۸۳۹ مړ شوی) د عثماني سلطنت دیرشم سلطان و. عثماني سلطان چې د سلیم دریم وروسته یې د اصلاحاتو کار ته دوام ورکولو هڅه وکړه، محمود (۱۸۰۸-۱۸۳۹) و. محمود د سلطان عبدالحمید اول زوی و. د هغه واکمني د ناکراریو، بغاوتونو سره پیل شوه. په مصر کې، د مملوک سیمه ایز مشران بې نظمه شوي وو، او په عربستان کې، د نجد سعودي سلطنت واکمني ترلاسه کړه، او سعودي ځواکونو د حجاز نیول پیل کړل او تر عراق او سوریې پورې یې بریدونه پیل کړل. یونان هم خپله خپلواکي اعلان کړه. محمود په ۱۸ کلونو کې ټول بغاوتونه وځپل. د مصر والي محمد علي په مصر او سوریه کې سوله ټینګه کړه. حجاز د سعودي ځواکونو څخه بیرته واخیستل شو، او په ۱۸۲۶ کې د یونان پاڅون هم وځپل شو. په همدې کال، جانیساري هم له منځه یوړل شول، چې مشران او سرتیري یې د امپراتورۍ لپاره یو سرخوږی وو. محمود اوس د دوی پر ځای یو نوی عصري پوځ راوست، چې د اروپايي ډوله یونیفورم یې درلود او د پګړۍ پر ځای یې ترکي خولۍ اغوستې وه. سلطان بکتاشي او درویشان هم لغوه کړل، چې د اصلاحاتو په وړاندې لوی خنډ وو. سربېره پردې، محمود په فیوډالي نظام محدودیتونه ولګول او امر یې صادر کړ چې هیڅوک باید پرته له محاکمې ونه وژل شي. د سلیمان عاليشان له وخت راهیسې، دا یو قانون و چې سلطانانو محکمې ته راتلل بند کړي وو، چیرې چې ټولې چارې د لومړي وزیر لخوا رهبري کیدې. محمود دا قانون مات کړ او په منظم ډول دیوان ته راتلل پیل کړل. د دې اصلاحاتو وروسته، تمه کیده چې امپراتورۍ به پرمختګ وکړي، مګر لویدیځ قدرتونه، په ځانګړې توګه روسیه، نه غوښتل چې عثماني امپراتورۍ بیا یو لوی ځواک شي. له همدې امله، دوی د عثماني امپراتورۍ په چارو کې لاسوهنه پیل کړه او د امپراتورۍ پر وړاندې یې جګړه پیل کړه. د اکتوبر په ۲۰، ۱۸۲۷ کې، د روسیې، برتانوي او فرانسوي ځواکونو ګډې بیړۍ د یونان په ناوارینو کې د عثماني بیړیو باندي برید وکړ او په بشپړه توګه یې ویجاړې کړې. د بالکان په لور د روسیې ځواکونه په ۱۸۲۹ کال کې ادرنه ته ورسېدل، سلطان اړ شو چې بیا له روسیې سره سوله وکړي. د روسیې د فشار لاندې، یونان ته خپلواکي ورکړل شوه. روسي ځواکونو فتح شوې سیمې بیرته ورکړې خو د رومانیا هغه سیمه یې ونیوله چې د ډینیوب سیند په خوله او د سیند په شمال کې موقعیت لري. کله چې له دې څخه رضایت ترلاسه شو، فرانسې په ۱۸۳۰ کال کې الجزایر ونیولو. په ۱۸۳۱ کال کې د مصر والي محمد علي پاشا پاڅون وکړ او د هغه ځواکونو، چې د ابراهیم پاشا په مشرۍ وو، سوریه فتح کړه او د ترکیې په زړه کې کوتهیا ته ورسیدل، او دا معلومه وه چې دوی به ډیر ژر استانبول ونیسي. په دې شرایطو کې، دوهم محمود مړ شو. == ماخذونه == {{لړسرچينې}}{{Start box}} {{S-hou|[[عثماني کورنۍ]]||جولایي ۲۶ ۱۷۸۵||جولایي ۱ ۱۸۳۹}} {{S-reg|}} {{S-bef|before=[[مصطفی رابع]]}} {{S-ttl|title=[[د عثماني سلطانانو لېست|د عثماني امپراتورۍ سلطان]]|years=نومبر 15, 1808 – جولائی 1, 1839}} {{S-aft|after=[[عبد المجید اول]]}} {{S-rel|su}} {{S-bef|before=[[مصطفی رابع]]}} {{S-ttl|title=[[فہرست خلفاء|خلیفہ]]|years=نومبر 15, 1808 – جولائی 1, 1839}} {{S-aft|after=[[عبد المجید اول]]}} {{End}} [[وېشنيزه:1839 مړينې]] [[وېشنيزه:ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه]] px8g95q0qwigqibyslftz5bow23czqn 0 86928 362639 2026-03-30T18:32:40Z Manzoorahamd123 39060 "[[:ur:Special:Redirect/revision/9387525|عطیہ سلطانہ]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362639 wikitext text/x-wiki   '''عطیه سلطانه''' ( عثمانی ترکی زبان ; 2 جنوري 1824 – 11 اګست 1850) یوه عثماني شهزادګۍ وه چې د سلطان [[محمود ثاني|محمود دوهم]] او پرویزی فلک قادین لور وه. هغه د سلطان عبدالمصد [[سلطان عبدالمجید (اول)|اول]] او عبدالعزیز نیمه خور وه. == لومړنی ژوند == عطیه سلطان د ۱۸۲۴ کال د جنوري په دوهمه نیټه په توپکاپي ماڼۍ کې زیږیدلې وه. پلار یې سلطان محمود دوهم او مور یې پرویزي فلک قادین وه هغې دوه نیمې خویندې درلودې، خدیجه سلطان، چې له هغې څخه یو کال کوچنۍ وه او فاطمه سلطان، چې له هغې څخه څلور کاله کوچنۍ وه. هغه د سلطان عبدالحمید اول او نقش دل سلطان لمسۍ وه. ۔ == واده == د پنځلس کلنۍ په عمر کې، د هغې پلار هغه د احمد فاتح پاشا سره کوژدنه کړه. {{Sfn|Uluçay|2011}} پداسې حال کې چې د دوی واده د اګست په 8 نیټه د 1840 کال په ایوب کې [[سلطان عبدالمجید (اول)|د هغې د مشر ناسکه ورور عبدالمجید اول د واکمنۍ پرمهال]] وشو، عطیه شپاړس کلنه وه، پداسې حال کې چې احمد فاتح نهه څلویښت کلن وه. {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې ته د ارناووتکوی ماڼۍ د دوی د استوګنې په توګه ورکړل شوه. له هغې وروسته، دوی په کوروسیشم ماڼۍ، د اسما سلطانه ماڼۍ، او ایوبخان ماڼۍ کې چې د ایوب او دفتردار ترمنځ په کاغیتان کې موقعیت لري، اوسېدل. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې دوه لوڼې درلودې، سنیها خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۳ کال د اکتوبر په ۳ مه زیږیدلې وه، او فریده خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۷ کال د می په ۳۰ مه زیږیدلې وه. دواړه د کورو چشمه په ماڼۍ کې زیږیدلي وې. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} == مړینه == عطیه سلطانه د ۱۸۵۰ کال د اګست په ۱۱ مه مړه شوه او د استانبول په دیوان یولو کې د خپل پلار په مقبره کې ښخ شوه. {{Sfn|Uluçay|2011}} == ماشومان == عطیه او احمد فتحي دوه لوڼې درلودې: * سنها خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، د کوروشیشم ماڼۍ، د اکتوبر ۳، ۱۸۴۳ - مړه شوې: استانبول، د نسان تاشي ماڼۍ، د دسمبر ۱۰، ۱۹۱۰، ښخ شوې: د محمود دوهم مقبره)، واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. * فریده خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، کورو سیسم ماڼۍ، ۳۰ می ۱۸۴۷ - مړینه: ارناووتکي ماڼۍ، ۱۹۲۰) واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. == ماخذونه == {{لړسرچينې}} [[وېشنيزه:1824 زېږېدنې]] [[وېشنيزه:1850 مړينې]] [[وېشنيزه:ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه]] gwcnpg68z3sckthvlgwdd3tqjyvl7mm 362648 362639 2026-03-31T03:14:14Z Manzoorahamd123 39060 362648 wikitext text/x-wiki   '''عطیه سلطانه''' ( عثمانی ترکی زبان ; 2 جنوري 1824 – 11 اګست 1850) یوه عثماني شهزادګۍ وه چې د سلطان [[محمود ثاني|محمود دوهم]] او پرویزی فلک قادین لور وه. هغه د سلطان عبدالمصد [[سلطان عبدالمجید (اول)|اول]] او عبدالعزیز میرنۍ خور وه. == لومړنی ژوند == عطیه سلطان د ۱۸۲۴ کال د جنوري په دوهمه نیټه په توپکاپي ماڼۍ کې زیږیدلې وه. پلار یې سلطان محمود دوهم او مور یې پرویزي فلک قادین وه هغې دوه دي دي دوې میرنۍ خویندې درلودې، خدیجه سلطان، چې له هغې څخه یو کال کوچنۍ وه او فاطمه سلطان، چې له هغې څخه څلور کاله کوچنۍ وه. ده د سلطان عبدالحمید اول او نقش دل سلطان لمسۍ وه. ۔ == واده == د پنځلس کلنۍ په عمر کې، د هغې پلار هغه د احمد فاتح پاشا سره کوژدن کړه. {{Sfn|Uluçay|2011}} پداسې حال کې چې د دوی واده د اګست په 8 نیټه د 1840 کال په ایوب کې [[سلطان عبدالمجید (اول)|د هغې د مشر ناسکه ورور عبدالمجید اول د واکمنۍ پرمهال]] وشو، عطیه شپاړس کلنه وه، پداسې حال کې چې احمد فاتح نهه څلویښت کلن وه. {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې ته د ارناووتکوی ماڼۍ د دوی د استوګنې په توګه ورکړل شوه. له هغې وروسته، دوی په کوروسیشم ماڼۍ، د اسما سلطانه ماڼۍ، او ایوب خان ماڼۍ کې چې د ایوب او دفتردار ترمنځ په کاغیتان کې موقعیت لري، اوسېدل. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې دوه لوڼې درلودې، سنیها خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۳ کال د اکتوبر په ۳ مه زیږیدلې وه، او فریده خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۷ کال د می په ۳۰ مه زیږیدلې وه. دواړه د کورو چشمه په ماڼۍ کې زیږیدلي وې. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} == مړینه == عطیه سلطانه د ۱۸۵۰ کال د اګست په ۱۱ مه مړه شوه او د استانبول په دیوان یولو کې د خپل پلار په مقبره کې ښخ شوه. {{Sfn|Uluçay|2011}} == ماشومان == عطیه او احمد فتحي دوه لوڼې درلودې: * سنها خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، د کوروشیشم ماڼۍ، د اکتوبر ۳، ۱۸۴۳ - مړه شوې: استانبول، د نسان تاشي ماڼۍ، د دسمبر ۱۰، ۱۹۱۰، ښخ شوې: د محمود دوهم مقبره)، واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. * فریده خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، کورو سیسم ماڼۍ، ۳۰ می ۱۸۴۷ - مړینه: ارناووتکي ماڼۍ، ۱۹۲۰) واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. == ماخذونه == {{لړسرچينې}} [[وېشنيزه:1824 زېږېدنې]] [[وېشنيزه:1850 مړينې]] [[وېشنيزه:ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه]] f9vqune6mmfxjb8p7vh81r8n8f4srzt 362649 362648 2026-03-31T03:17:38Z Manzoorahamd123 39060 362649 wikitext text/x-wiki   '''عطیه سلطانه''' ; 2 جنوري 1824 – 11 اګست 1850) یوه عثماني شهزادګۍ وه چې د سلطان [[محمود ثاني|محمود دوهم]] او پرویزی فلک قادین لور وه. هغه د سلطان عبدالمصد [[سلطان عبدالمجید (اول)|اول]] او عبدالعزیز میرنۍ خور وه. == لومړنی ژوند == عطیه سلطان د ۱۸۲۴ کال د جنوري په دوهمه نیټه په توپکاپي ماڼۍ کې زیږیدلې وه. پلار یې سلطان محمود دوهم او مور یې پرویزي فلک قادین وه هغې دوه دی دوي خویندې درلودې، خدیجه سلطان، چې له دي څخه یو کال کوچنۍ وه او فاطمه سلطان، چې له دي څخه څلور کاله کوچنۍ وه. ده د سلطان عبدالحمید اول او نقش دل سلطان لمسۍ وه. ۔ == واده == د پنځلس کلنۍ په عمر کې، د هغې پلار هغه د احمد فاتح پاشا سره کوژدن کړه. {{Sfn|Uluçay|2011}} پداسې حال کې چې د دوی واده د اګست په 8 نیټه د 1840 کال په ایوب کې [[سلطان عبدالمجید (اول)|د هغې د مشر ناسکه ورور عبدالمجید اول د واکمنۍ پرمهال]] وشو، عطیه شپاړس کلنه وه، پداسې حال کې چې احمد فاتح نهه څلویښت کلن وه. {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې ته د ارناووتکوی ماڼۍ د دوی د استوګنې په توګه ورکړل شوه. له هغې وروسته، دوی په کوروسیشم ماڼۍ، د اسما سلطانه ماڼۍ، او ایوب خان ماڼۍ کې چې د ایوب او دفتردار ترمنځ په کاغیتان کې موقعیت لري، اوسېدل. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} دې جوړې دوه لوڼې درلودې، سنیها خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۳ کال د اکتوبر په ۳ مه زیږیدلې وه، او فریده خانم سلطانه، چې د ۱۸۴۷ کال د می په ۳۰ مه زیږیدلې وه. دواړه د کورو چشمه په ماڼۍ کې زیږیدلي وې. {{Sfn|Uluçay|2011}} {{Sfn|Sakaoğlu|2008}} == مړینه == عطیه سلطانه د ۱۸۵۰ کال د اګست په ۱۱ مه مړه شوه او د استانبول په دیوان یولو کې د خپل پلار په مقبره کې ښخ شوه. {{Sfn|Uluçay|2011}} == ماشومان == عطیه او احمد فتحي دوه لوڼې درلودې: * سنها خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، د کوروشیشم ماڼۍ، د اکتوبر ۳، ۱۸۴۳ - مړه شوې: استانبول، د نسان تاشي ماڼۍ، د دسمبر ۱۰، ۱۹۱۰، ښخ شوې: د محمود دوهم مقبره)، واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. * فریده خانم سلطانه (زیږېدلې: استانبول، کورو سیسم ماڼۍ، ۳۰ می ۱۸۴۷ - مړینه: ارناووتکي ماڼۍ، ۱۹۲۰) واده شوې وه او ماشومان یې درلودل. == ماخذونه == {{لړسرچينې}} [[وېشنيزه:1824 زېږېدنې]] [[وېشنيزه:1850 مړينې]] [[وېشنيزه:ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه]] a7ephiesgaeg5s9tv6u1euv9clssz70 0 86929 362640 2026-03-30T18:55:19Z Manzoorahamd123 39060 "[[:fa:Special:Redirect/revision/42763941|مصطفی چهارم]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362640 wikitext text/x-wiki # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. {{Infobox royalty|name=مصطفى چهارم|title=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|سلطان امپراتوری عثمانی]]{{سخ}}[[خادم الحرمین الشریفین]]{{سخ}}[[خلیفه|خلیفهٔ مسلمین]]{{سخ}}[[امیرالمؤمنین]]{{سخ}} [[شهید]]|titletext=|image=Mustafa_IV.jpg|image_size=220px|alt=|caption=|moretext=|succession=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|بیست و نهمین سلطان عثمانی]]|reign=۲۹ می ۱۸۰۷ – ۲۹ ژوئیه ۱۸۰۸|coronation=|regent=|reg-type=|spouse=|issue=|full name=|house=[[خاندان عثمانی]]|father=[[عبدالحمید یکم]]|mother=[[سینه‌پرور سلطان]]|birth_date=۷ سپتامبر ۱۷۷۹|birth_place=[[استانبول]]، [[امپراتوری عثمانی]]|death_date={{death date and age|۱۸۰۸|۱۱|۱۶|۱۷۷۹|۹|۸|df=y}}|death_place=استانبول، امپراتوری عثمانی|burial_date=|burial_place=[[فاتح]]، استانبول|religion=[[اسلام]]|succession1=[[خلافت عثمانی|خلیفه عثمانی]]|signature=Tughra of Mustafa IV.JPG}}'''مصطفی څلورم''' ( [[عثماني تورکي ژبه|عثماني ترکي]] : ''مصطفا ربی'' ) (۸ سپتمبر ۱۷۷۹ - ۱۵/۱۶ نومبر ۱۸۰۸) د ۱۸۰۷ څخه تر ۱۸۰۸ پورې [[عثماني سترواکي|د عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه په [[استنبول|استانبول]] کې زیږیدلی و. پلار یې عبدالحمید لومړی، مور یې سلطان سینه پرور او ورور یې [[محمود ثاني|محمود دوهم]] و. وروسته له هغه چې مصطفی څلورم له تخت څخه وغورځول شو، دوهم محمود په ۱۲۲۳ هجري قمري کال / ۱۸۰۸ میلادي کال کې پر تخت کښېناست. مصطفی [[ايران|د ایران]] د پاچا [[فتح علي شاه قاجار|فتح علي شاه]] قاجار همعصر و. سلطان مصطفی څلورم د خپل تره زوی سلیم دریم ځای ناستی شو، خو تر دې دمه عثماني خلافت د یاغي مشرانو په لاس کې یوه ګوډاګی شوی وو. سلیم دریم هڅه کړې وه چې په خپله سیمه کې اصلاحي اقدامات پلي کړي، چې [[اسلامپالنه|د اسلامپالو]] او د عصري کولو مخالفینو له دښمنۍ سره مخ شو، چې د سلیم د لرې کیدو لامل شو. د ارتجاعي ځواکونو او همدارنګه د ین چری چې خپلې ګټې یې په خطر کې لیدلې، د هر ډول اصلاحاتو مخالفت یې وکړ. ین چری په وار وار بغاوت وکړ او حتی څو سلطانان او لومړي وزیران یې ووژل، په شمول د سلطان سلیم دریم، چې له دندې ګوښه او زنداني شو، او مصطفی څلورم د هغه پر ځای وټاکل شو. مصطفی څلورم، چې د محافظه کارانو وسیله وه، د نوي رژیم او د هغه پورې تړلو ادارو د ړنګولو فرمان صادر کړ، چې په دې توګه د نوي رژیم دوره پای ته ورسېده. د سلطان سلیم وفادار عسکر [[قسطنطنیه|د قسطنطنیې]] دوی هڅه وکړه چې هغه بیرته تخت ته راولي، خو کله چې دوی قسطنطنیه ته ننوتل، مصطفی د سلیم او د هغه د کشر ورور محمود د اعدام امر وکړ. سلیم زندۍ شو، خو عسکرو محمود له زندۍ څخه راوویست او په ۱۲۲۳ هجري قمري کال کې یې د پاچا په توګه وټاکه. [[دوتنه:IV._Mustafa.jpg|چپ|بټنوک|سلطان مصطفی څلورم د سلطان عبدالحمید اول زوی]] == سرچینې == مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mustafa IV». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۸ بهمن ۱۳۸۹. # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. [[وېشنيزه:1808 مړينې]] 3hpwjm4s1guryjesd99b90i6zftv0w3 0 86930 362641 2026-03-30T18:59:56Z Manzoorahamd123 39060 "[[:fa:Special:Redirect/revision/42763941|مصطفی چهارم]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362641 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|name=مصطفى څلورم|title=[[د عثماني امپراتورۍ د سلطانانو لېست|د عثماني امپراتورۍ سلطان]]{{سک}}[[د دوو سپېڅلو جوماتونو سرپرست]]{{سک}}[[خلیفه|د مسلمانانو خلیفه]]{{سک}}[[امیر المومنین]]{{سک}} [[شهید]]|titletext=|image=Mustafa_IV.jpg|image_size=220px|alt=|caption=|moretext=|succession=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|بیست و نهمین سلطان عثمانی]]|reign=۲۹ می ۱۸۰۷ – ۲۹ ژوئیه ۱۸۰۸|coronation=|regent=|reg-type=|spouse=|issue=|full name=|house=[[خاندان عثمانی]]|father=[[عبدالحمید یکم]]|mother=[[سینه‌پرور سلطان]]|birth_date=۷ سپتامبر ۱۷۷۹|birth_place=[[استانبول]]، [[امپراتوری عثمانی]]|death_date={{death date and age|۱۸۰۸|۱۱|۱۶|۱۷۷۹|۹|۸|df=y}}|death_place=استانبول، امپراتوری عثمانی|burial_date=|burial_place=[[فاتح]]، استانبول|religion=[[اسلام]]|succession1=[[خلافت عثمانی|خلیفه عثمانی]]|signature=Tughra of Mustafa IV.JPG}}'''مصطفی څلورم''' ( [[عثماني تورکي ژبه|عثماني ترکي]] : ''مصطفا ربی'' ) (۸ سپتمبر ۱۷۷۹ - ۱۵/۱۶ نومبر ۱۸۰۸) د ۱۸۰۷ څخه تر ۱۸۰۸ پورې [[عثماني سترواکي|د عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه په [[استنبول|استانبول]] کې زیږیدلی و. پلار یې عبدالحمید لومړی، مور یې سلطان سینه پرور او ورور یې [[محمود ثاني|محمود دوهم]] و. سلطان مصطفی څلورم د خپل تره زوی سلیم دریم ځای ناستی شو، خو تر دې دمه عثماني خلافت د یاغي مشرانو په لاس کې یوه ګوډاګی شوی وو. سلیم دریم هڅه کړې وه چې په خپله سیمه کې اصلاحي اقدامات پلي کړي، چې [[اسلامپالنه|د اسلامپالو]] او د عصري کولو مخالفینو له دښمنۍ سره مخ شو، چې د سلیم د لرې کیدو لامل شو. د ارتجاعي ځواکونو او همدارنګه د ین چری چې خپلې ګټې یې په خطر کې لیدلې، د هر ډول اصلاحاتو مخالفت یې وکړ. ین چری په وار وار بغاوت وکړ او حتی څو سلطانان او لومړي وزیران یې ووژل، په شمول د سلطان سلیم دریم، چې له دندې ګوښه او زنداني شو، او مصطفی څلورم د هغه پر ځای وټاکل شو. مصطفی څلورم، چې د محافظه کارانو وسیله وه، د نوي رژیم او د هغه پورې تړلو ادارو د ړنګولو فرمان صادر کړ، چې په دې توګه د نوي رژیم دوره پای ته ورسېده. د سلطان سلیم وفادار عسکر [[قسطنطنیه|د قسطنطنیې]] دوی هڅه وکړه چې هغه بیرته تخت ته راولي، خو کله چې دوی قسطنطنیه ته ننوتل، مصطفی د سلیم او د هغه د کشر ورور محمود د اعدام امر وکړ. سلیم زندۍ شو، خو عسکرو محمود له زندۍ څخه راوویست او په ۱۲۲۳ هجري قمري کال کې یې د پاچا په توګه وټاکه. [[دوتنه:IV._Mustafa.jpg|چپ|بټنوک|سلطان مصطفی څلورم د سلطان عبدالحمید اول زوی]] مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mustafa IV». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۸ بهمن ۱۳۸۹. # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. [[وېشنيزه:1808 مړينې]] ba4qmv1dmavkcsfex4vc2oj6gphj21i 362642 362641 2026-03-30T19:00:23Z Manzoorahamd123 39060 "[[:fa:Special:Redirect/revision/42763941|مصطفی چهارم]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362642 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|name=مصطفى څلورم|title=[[د عثماني امپراتورۍ د سلطانانو لېست|د عثماني امپراتورۍ سلطان]]{{سک}}[[د دوو سپېڅلو جوماتونو سرپرست]]{{سک}}[[خلیفه|د مسلمانانو خلیفه]]{{سک}}[[امیر المومنین]]{{سک}} [[شهید]]|titletext=|image=Mustafa_IV.jpg|image_size=220px|alt=|caption=|moretext=|succession=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|بیست و نهمین سلطان عثمانی]]|reign=۲۹ می ۱۸۰۷ – ۲۹ ژوئیه ۱۸۰۸|coronation=|regent=|reg-type=|spouse=|issue=|full name=|house=[[خاندان عثمانی]]|father=[[عبدالحمید یکم]]|mother=[[سینه‌پرور سلطان]]|birth_date=۷ سپتامبر ۱۷۷۹|birth_place=[[استانبول]]، [[امپراتوری عثمانی]]|death_date={{death date and age|۱۸۰۸|۱۱|۱۶|۱۷۷۹|۹|۸|df=y}}|death_place=استانبول، امپراتوری عثمانی|burial_date=|burial_place=[[فاتح]]، استانبول|religion=[[اسلام]]|succession1=[[خلافت عثمانی|خلیفه عثمانی]]|signature=Tughra of Mustafa IV.JPG}}'''مصطفی څلورم''' ( [[عثماني تورکي ژبه|عثماني ترکي]] : ''مصطفا ربی'' ) (۸ سپتمبر ۱۷۷۹ - ۱۵/۱۶ نومبر ۱۸۰۸) د ۱۸۰۷ څخه تر ۱۸۰۸ پورې [[عثماني سترواکي|د عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه په [[استنبول|استانبول]] کې زیږیدلی و. پلار یې عبدالحمید لومړی، مور یې سلطان سینه پرور او ورور یې [[محمود ثاني|محمود دوهم]] و. سلطان مصطفی څلورم د خپل تره زوی سلیم دریم ځای ناستی شو، خو تر دې دمه عثماني خلافت د یاغي مشرانو په لاس کې یوه ګوډاګی شوی وو. سلیم دریم هڅه کړې وه چې په خپله سیمه کې اصلاحي اقدامات پلي کړي، چې [[اسلامپالنه|د اسلامپالو]] او د عصري کولو مخالفینو له دښمنۍ سره مخ شو، چې د سلیم د لرې کیدو لامل شو. د ارتجاعي ځواکونو او همدارنګه د ین چری چې خپلې ګټې یې په خطر کې لیدلې، د هر ډول اصلاحاتو مخالفت یې وکړ. ین چری په وار وار بغاوت وکړ او حتی څو سلطانان او لومړي وزیران یې ووژل، په شمول د سلطان سلیم دریم، چې له دندې ګوښه او زنداني شو، او مصطفی څلورم د هغه پر ځای وټاکل شو. مصطفی څلورم، چې د محافظه کارانو وسیله وه، د نوي رژیم او د هغه پورې تړلو ادارو د ړنګولو فرمان صادر کړ، چې په دې توګه د نوي رژیم دوره پای ته ورسېده. د سلطان سلیم وفادار عسکر [[قسطنطنیه|د قسطنطنیې]] دوی هڅه وکړه چې هغه بیرته تخت ته راولي، خو کله چې دوی قسطنطنیه ته ننوتل، مصطفی د سلیم او د هغه د کشر ورور محمود د اعدام امر وکړ. سلیم زندۍ شو، خو عسکرو محمود له زندۍ څخه راوویست او په ۱۲۲۳ هجري قمري کال کې یې د پاچا په توګه وټاکه. [[دوتنه:IV._Mustafa.jpg|چپ|بټنوک|سلطان مصطفی څلورم د سلطان عبدالحمید اول زوی]] == سرچینې == مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mustafa IV». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۸ بهمن ۱۳۸۹. # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. [[وېشنيزه:1808 مړينې]] jp7q1g25eg8ygxs5yr2tgznaqsksrci 362647 362642 2026-03-31T02:56:45Z Manzoorahamd123 39060 362647 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|name=مصطفى څلورم|title=[[د عثماني امپراتورۍ د سلطانانو لېست|د عثماني امپراتورۍ سلطان]]{{سک}}[[د دوو سپېڅلو جوماتونو سرپرست]]{{سک}}[[خلیفه|د مسلمانانو خلیفه]]{{سک}}[[امیر المومنین]]{{سک}} [[شهید]]|titletext=|image=Mustafa_IV.jpg|image_size=220px|alt=|caption=|moretext=|succession=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|بیست و نهمین سلطان عثمانی]]|reign=۲۹ می ۱۸۰۷ – ۲۹ ژوئیه ۱۸۰۸|coronation=|regent=|reg-type=|spouse=|issue=|full name=|house=[[خاندان عثمانی]]|father=[[عبدالحمید یکم]]|mother=[[سینه‌پرور سلطان]]|birth_date=۷ سپتامبر ۱۷۷۹|birth_place=[[استانبول]]، [[امپراتوری عثمانی]]|death_date={{death date and age|۱۸۰۸|۱۱|۱۶|۱۷۷۹|۹|۸|df=y}}|death_place=استانبول، امپراتوری عثمانی|burial_date=|burial_place=[[فاتح]]، استانبول|religion=[[اسلام]]|succession1=[[خلافت عثمانی|خلیفه عثمانی]]|signature=Tughra of Mustafa IV.JPG}}'''مصطفی څلورم''' ( [[عثماني تورکي ژبه|عثماني ترکي]] : ''مصطفا ربی'' ) (۸ سپتمبر ۱۷۷۹ - ۱۵/۱۶ نومبر ۱۸۰۸) د ۱۸۰۷ څخه تر ۱۸۰۸ پورې [[عثماني سترواکي|د عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه په [[استنبول|استانبول]] کې زیږیدلی و. پلار یې عبدالحمید لومړی، مور یې سلطان سینه پرور او ورور یې [[محمود ثاني|محمود دوهم]] و. سلطان مصطفی څلورم د خپل تره زوی سلیم دریم ځای ناستی شو، خو تر دې دمه عثماني خلافت د یاغي مشرانو په لاس کې یوه ګوډاګی شوی وو. سلیم دریم هڅه کړې وه چې په خپله سیمه کې اصلاحي اقدامات پلي کړي، چې [[اسلامپالنه|د اسلامپالو]] او د عصري کولو مخالفینو له دښمنۍ سره مخ شو، چې د سلیم د لرې کیدو لامل شو. د ارتجاعي ځواکونو او همدارنګه د ین چری چې خپلې ګټې یې په خطر کې لیدلې، د هر ډول اصلاحاتو مخالفت یې وکړ. ین چری په وار وار بغاوت وکړ او حتی څو سلطانان او لومړي وزیران یې ووژل، په شمول د سلطان سلیم دریم، چې له دندې ګوښه او زنداني شو، او مصطفی څلورم د هغه پر ځای وټاکل شو. مصطفی څلورم، چې د محافظه کارانو وسیله وه، د نوي رژیم او د هغه پورې تړلو ادارو د ړنګولو فرمان صادر کړ، چې په دې توګه د نوي رژیم دوره پای ته ورسېده. د سلطان سلیم وفادار عسکر [[قسطنطنیه|د قسطنطنیې]] دوی هڅه وکړه چې هغه بیرته تخت ته راولي، خو کله چې دوی قسطنطنیه ته ننوتل، مصطفی د سلیم او د هغه د کشر ورور محمود د اعدام امر وکړ. سلیم اعدام شو، خو عسکرو محمود له اعدام څخه وژغورل شوه او په ۱۲۲۳ هجري قمري کال کې یې د پاچا په توګه وټاکل شوه. [[دوتنه:IV._Mustafa.jpg|چپ|بټنوک|سلطان مصطفی څلورم د سلطان عبدالحمید اول زوی]] == سرچینې == مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mustafa IV». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۸ بهمن ۱۳۸۹. # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. [[وېشنيزه:1808 مړينې]] rj81td40q708zffqmri8mpdcj4tthu8 362653 362647 2026-03-31T04:28:08Z شاه زمان پټان 26102 362653 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|name=مصطفى څلورم|title=[[د عثماني امپراتورۍ د سلطانانو لېست|د عثماني امپراتورۍ سلطان]]{{سخ}}[[د دوو سپېڅلو جوماتونو سرپرست]]{{سک}}[[خلیفه|د مسلمانانو خلیفه]]{{سک}}[[امیر المومنین]]{{سک}} [[شهید]]|titletext=|image=Mustafa_IV.jpg|image_size=220px|alt=|caption=|moretext=|succession=[[فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی|بیست و نهمین سلطان عثمانی]]|reign=۲۹ می ۱۸۰۷ – ۲۹ ژوئیه ۱۸۰۸|coronation=|regent=|reg-type=|spouse=|issue=|full name=|house=[[خاندان عثمانی]]|father=[[عبدالحمید یکم]]|mother=[[سینه‌پرور سلطان]]|birth_date=۷ سپتامبر ۱۷۷۹|birth_place=[[استانبول]]، [[امپراتوری عثمانی]]|death_date={{death date and age|۱۸۰۸|۱۱|۱۶|۱۷۷۹|۹|۸|df=y}}|death_place=استانبول، امپراتوری عثمانی|burial_date=|burial_place=[[فاتح]]، استانبول|religion=[[اسلام]]|succession1=[[خلافت عثمانی|خلیفه عثمانی]]|signature=Tughra of Mustafa IV.JPG}}'''مصطفی څلورم''' ( [[عثماني تورکي ژبه|عثماني ترکي]] : ''مصطفا ربی'' ) (۸ سپتمبر ۱۷۷۹ - ۱۵/۱۶ نومبر ۱۸۰۸) د ۱۸۰۷ څخه تر ۱۸۰۸ پورې [[عثماني سترواکي|د عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه په [[استنبول|استانبول]] کې زیږیدلی و. پلار یې عبدالحمید لومړی، مور یې سلطان سینه پرور او ورور یې [[محمود ثاني|محمود دوهم]] و. سلطان مصطفی څلورم د خپل تره زوی سلیم دریم ځای ناستی شو، خو تر دې دمه عثماني خلافت د یاغي مشرانو په لاس کې یوه ګوډاګی شوی وو. سلیم دریم هڅه کړې وه چې په خپله سیمه کې اصلاحي اقدامات پلي کړي، چې [[اسلامپالنه|د اسلامپالو]] او د عصري کولو مخالفینو له دښمنۍ سره مخ شو، چې د سلیم د لرې کیدو لامل شو. د ارتجاعي ځواکونو او همدارنګه د ین چری چې خپلې ګټې یې په خطر کې لیدلې، د هر ډول اصلاحاتو مخالفت یې وکړ. ین چری په وار وار بغاوت وکړ او حتی څو سلطانان او لومړي وزیران یې ووژل، په شمول د سلطان سلیم دریم، چې له دندې ګوښه او زنداني شو، او مصطفی څلورم د هغه پر ځای وټاکل شو. مصطفی څلورم، چې د محافظه کارانو وسیله وه، د نوي رژیم او د هغه پورې تړلو ادارو د ړنګولو فرمان صادر کړ، چې په دې توګه د نوي رژیم دوره پای ته ورسېده. د سلطان سلیم وفادار عسکر [[قسطنطنیه|د قسطنطنیې]] دوی هڅه وکړه چې هغه بیرته تخت ته راولي، خو کله چې دوی قسطنطنیه ته ننوتل، مصطفی د سلیم او د هغه د کشر ورور محمود د اعدام امر وکړ. سلیم اعدام شو، خو عسکرو محمود له اعدام څخه وژغورل شوه او په ۱۲۲۳ هجري قمري کال کې یې د پاچا په توګه وټاکل شوه. [[دوتنه:IV._Mustafa.jpg|چپ|بټنوک|سلطان مصطفی څلورم د سلطان عبدالحمید اول زوی]] == سرچینې == مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mustafa IV». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۸ بهمن ۱۳۸۹. # دهخدا: مصطفی رابع # میرزایی، محسن، رویدادهای مهم خاورمیانه از سقوط امپراتوری عثمانی تا به امروز: تنظیمات همایونی نوشدارویی که دیر رسید. در: روزنامه ایران، شماره ۳۸۷۱ تاریخ ۶/۱۲/۸۶، صفحه ۱۵ (تاریخ روابط بین‌الملل). # میرزایی، محسن. # دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. جلد شانزدهم: تنظیمات. # وبگاه عصر اسلام. بازدید: اوت ۲۰۱۱. [[وېشنيزه:1808 مړينې]] t49k4cpeqcfessqmgvm6ycftxyqb0uk 3 86931 362645 2026-03-31T01:38:15Z Mfield 38514 Mfield د [[د کارن خبرې اترې:Nsn2635]] مخ [[د کارن خبرې اترې:Theneptunespear]] ته ولېږداوه: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Nsn2635|Nsn2635]]" to "[[Special:CentralAuth/Theneptunespear|Theneptunespear]]" 362645 wikitext text/x-wiki #مخګرځ [[د کارن خبرې اترې:Theneptunespear]] mgqmp5c2s8kku30wfe20z50yhcmc408 10 86932 362651 2026-03-31T04:23:47Z شاه زمان پټان 26102 [[کينډۍ:په بله ژبه]] ته وروگرځېده 362651 wikitext text/x-wiki #مخگرځ [[کينډۍ:په بله ژبه]] hioht7ns9b6xmuub5z2j70aar3o82h9 0 86933 362656 2026-03-31T05:18:53Z Manzoorahamd123 39060 "[[:ur:Special:Redirect/revision/9108464|مراد خامس]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362656 wikitext text/x-wiki   [[دوتنه:Portrait_of_Murad_V.jpg|هيڅ|بټنوک|222x222پېکسل]] '''مراد پنځم''' د ۱۸۵۷ څخه تر ۱۸۷۴ پورې د [[عثماني سترواکي|عثماني امپراتورۍ]] [[سلطان]] و. هغه د ۱۸۴۰ کال [[سېپتمبر|د سپتمبر]] په ۲۱ یا ۲۲ نیټه [[استنبول|د استانبول]] په [[عثمانیہ محل|عثماني ماڼۍ]] کې زیږیدلی و او د ۱۷۷۴ کال [[21 جنوري|د جنوري په ۲۱ نیټه]] یې په [[عثمانیہ محل|عثماني ماڼۍ]] کې خپل ورور عبدالحمید ته تخت پریښود. هغه د ۱۹۰۴ کال [[30 اگسټ|د اګست په ۳۰ نیټه]] په استانبول کې ښخ شو. هغه د [[سلطان عبدالمجید (اول)|لومړي عبدالمجید]] زوی او د [[عبدالحمید ثاني|دوهم عبدالحمید]] ورور و. مور یې [[ګرجستان|د ګرجستان]] د [[پوتی|پوتي]] ښار سلطان وه . پنځم مراد ډیری وادونه کړي وو. == ماخذونه == {{لړسرچينې}}{{Start box}} {{S-hou|[[عثمانی خاندان]]||21 ستمبر 1840||29 اگست 1904}} {{S-reg|}} {{S-bef|before=[[عبد العزیز اول]]}} {{S-ttl|title=[[فہرست سلاطین عثمانی|سلطان سلطنت عثمانیہ]]|years=30 مئی 1876 – 31 اگست 1876}} {{S-aft|after=[[عبدالحمید ثانی]]}} {{S-rel|su}} {{S-bef|before=[[عبد العزیز اول]]}} {{S-ttl|title=[[فہرست خلفاء|خلیفہ]]|years=30 مئی 1876 – 31 اگست 1876}} {{S-aft|after=[[عبدالحمید ثانی]]}} {{End}} [[وېشنيزه:1904 مړينې]] [[وېشنيزه:ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه]] [[وېشنيزه:1840 زېږېدنې]] 54t7xtyji7jdr6tl1t3g9uelgg0jc0t 3 86934 362657 2026-03-31T05:21:45Z ښه راغلاست پیغام ورکوونکی 11444 د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي 362657 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Irfan sarbaz}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۵:۲۱ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) jkvw64dd38hl0yd9jd9d9ma7p838677 10 86935 362659 2026-03-31T06:55:48Z شاه زمان پټان 26102 د "<includeonly>{{{{{|خوندي_ځايناستی:}}}#invoke:urldecode|urlDecode|{{{1}}} }}</includeonly><noinclude> {{لاسوند}} <!--وېشنيزې په لاسوند څېرمه مخ او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ!--> </noinclude>" تورو مخ جوړ شو 362659 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{{{{|خوندي_ځايناستی:}}}#invoke:urldecode|urlDecode|{{{1}}} }}</includeonly><noinclude> {{لاسوند}} <!--وېشنيزې په لاسوند څېرمه مخ او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ!--> </noinclude> jae92xjc9c3x8m46qpdz7k07e15vua4 10 86936 362660 2026-03-31T06:59:15Z شاه زمان پټان 26102 د "{{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} reverses the transformation done by magic word <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> (''[[viz.]]'', [[Percent-encoding]]). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{PAGENAME}}||-1}}|doc|{{#titleparts..." تورو مخ جوړ شو 362660 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} reverses the transformation done by magic word <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> (''[[viz.]]'', [[Percent-encoding]]). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{PAGENAME}}||-1}}|doc|{{#titleparts:{{PAGENAME}}|-1}}|{{PAGENAME}}}}<nowiki>|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</nowiki></code>&nbsp; would produce&nbsp; <code>{{urldecode|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</code> <includeonly>{{sandbox other|| <!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --> [[Category:Wikipedia formatting templates]] [[Category:String manipulation templates]] }}</includeonly> sd286ur447kvj1am69wxhi5lkm9tsfj 362661 362660 2026-03-31T07:02:27Z شاه زمان پټان 26102 362661 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} reverses the transformation done by magic word <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> (''[[viz.]]'', سلنې له مخې کوډبندي). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{مخنوم}}||-1}}|doc|{{#titleparts:{{مخنوم}}|-1}}|{{مخنوم}}}}<nowiki>|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</nowiki></code>&nbsp; پايله به يې&nbsp; <code>{{urldecode|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</code> <includeonly>{{sandbox other|| <!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --> [[Category:Wikipedia formatting templates]] [[Category:String manipulation templates]] }}</includeonly> p50ixh9ead2f8my4i995fw8fu83rnl4 362662 362661 2026-03-31T07:03:58Z شاه زمان پټان 26102 362662 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} reverses the transformation done by magic word <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> (''[[viz.]]'', سلنې له مخې کوډبندي). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{PAGENAME}}||-1}}|doc|{{#titleparts:{{PAGENAME}}|-1}}|{{PAGENAME}}}}<nowiki>|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</nowiki></code>&nbsp; پايله به يې&nbsp; <code>{{urldecode|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</code> <includeonly>{{sandbox other|| <!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --> [[Category:Wikipedia formatting templates]] [[Category:String manipulation templates]] }}</includeonly> 283p6tsijaxduy1sjpxdjzwbukgr20h 362663 362662 2026-03-31T07:04:30Z شاه زمان پټان 26102 362663 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} reverses the transformation done by magic word <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> (''[[viz.]]'', سلنې له مخې کوډبندي). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{مخنوم}}||-1}}|doc|{{#titleparts:{{مخنوم}}|-1}}|{{مخنوم}}}}<nowiki>|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</nowiki></code>&nbsp; پايله به يې&nbsp; <code>{{urldecode|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</code> <includeonly>{{sandbox other|| <!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --> [[Category:Wikipedia formatting templates]] [[Category:String manipulation templates]] }}</includeonly> p50ixh9ead2f8my4i995fw8fu83rnl4 362664 362663 2026-03-31T07:25:07Z شاه زمان پټان 26102 /* کارولو تگلار */ 362664 wikitext text/x-wiki {{Documentation subpage}} <!-- وېشنيزې د دې مخ پای کې په ټاکلي ځای او ويکي‌خپلمنځي په ويکي‌اومتوک کې وليکئ! --> {{Lua|Module:Urldecode}} == کارولو تگلار == {{tl|urldecode}} د <code><nowiki>{{urlencode:}}</nowiki></code> کوډگر ويي برعکس چاره ترسره کوي. (''[[viz.]]'', سلنې له مخې کوډبندي). :: <code><nowiki>{{</nowiki>{{#ifeq:{{#titleparts:{{مخنوم}}||-1}}|doc|{{#titleparts:{{مخنوم}}|-1}}|{{مخنوم}}}}<nowiki>|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</nowiki></code>&nbsp; پايله به يې&nbsp; <code>{{urldecode|C%C3%B4te+d%27Ivoire}}</code> <includeonly>{{sandbox other|| <!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --> [[Category:Wikipedia formatting templates]] [[Category:String manipulation templates]] }}</includeonly> icq2ce2ujnwwb03lbe4zh899e1myecl 828 86937 362665 2026-03-31T07:25:39Z شاه زمان پټان 26102 د "local p = {} function p.urlDecode( frame ) local enctype = frame.args[2] local ret = nil; if (frame.args[2] ~= nil) then enctype = mw.ustring.upper(enctype) if ((enctype == "QUERY") or (enctype == "PATH") or (enctype == "WIKI")) then ret = mw.uri.decode(frame.args[1],frame.args[2]) end else ret = mw.uri.decode(frame.args[1]) end ret = mw.ustring.gsub(ret, "{", "&#x7B;") ret = mw.ustring.gsub(ret, "}", "&#x7D;") return ret end return p" تورو مخ جوړ شو 362665 Scribunto text/plain local p = {} function p.urlDecode( frame ) local enctype = frame.args[2] local ret = nil; if (frame.args[2] ~= nil) then enctype = mw.ustring.upper(enctype) if ((enctype == "QUERY") or (enctype == "PATH") or (enctype == "WIKI")) then ret = mw.uri.decode(frame.args[1],frame.args[2]) end else ret = mw.uri.decode(frame.args[1]) end ret = mw.ustring.gsub(ret, "{", "&#x7B;") ret = mw.ustring.gsub(ret, "}", "&#x7D;") return ret end return p r0fithcw6lng6q0vcfe48aq1qbrrewl 3 86938 362666 2026-03-31T09:36:05Z ښه راغلاست پیغام ورکوونکی 11444 د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي 362666 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Jan Majan - Wije}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۹:۳۶ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) 6x2ktex00rcdyc69vnoitss277lqsj9 3 86939 362667 2026-03-31T09:44:52Z ښه راغلاست پیغام ورکوونکی 11444 د يوه نوي کارن د خبرواترو مخ کې د [[ښه راغلئ|ښه راغلاست پيغام]] ورگډوي 362667 wikitext text/x-wiki {{ښه راغلئ|realName=|name=Icedcherri}} -- <span style="font-family: MCS Quds SU normal; font-size: 15px; text-shadow: silver 0.2em 0.2em 0.1em;"> '''[[کارن:Af420|<font color="black">'''Af420''']]''' </span> ^{<font face="MCS Quds SU normal" size="3">'''[[د کارن خبرې اترې:Af420|<font color="#69 69 69">'''اړیکه''']] '''</font>} ۳۱ مارچ ۲۰۲۶، گړۍ ۰۹:۴۴ ([[همغږي نړیوال وخت|‌‌‌‌'''نړۍ‌وال ‌وخت''']]) njvf95grwa8insfw9ek7p48wu90a48j 0 86940 362668 2026-03-31T11:08:33Z Manzoorahamd123 39060 "[[:fa:Special:Redirect/revision/40774998|عمر شیخ]]" مخ د ژباړلو له مخې جوړ شوی 362668 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|image=|alt=عمرشیخ میرزای اول|name=عمرشیخ میرزای یکم|title=[[د تیمور واکمني|شاهزادهٔ تیموری]]{{سخ}}عمرشیخ|birth_date=۱۳۵۶ میلادی{{سخ}}۷۳۵ خورشیدی{{سخ}}۷۵۷ قمری|birth_place=|death_date=فوریهٔ {{death year and age|1394|1356}}{{سخ}}بهمن ۷۷۲ خورشیدی{{سخ}}ربیع‌الثانی ۷۹۶ قمری|death_place=قلعهٔ خارمتو (امروزه [[عراق]])|place of burial=آرامگاه جهانگیر، [[شهرسبز]] (امروزه [[ازبکستان]])|issue=پیرمحمد{{سخ}}[[اسکندر میرزا تیموری|اسکندر]]{{سخ}}رستم{{سخ}}بایقرا{{سخ}}''فرزندان متعدد دیگر''|full name=معزالدین عمرشیخ میرزا|house=[[تیموري واکمني]]|father=[[تیمور]]|mother=تولون خاتون|religion=[[اسلام]]}} '''عمر شیخ،''' [[ګوډ تيمور|د تیمور لنګ]] زوی (۷۹۶-۷۹۴ هجري قمري / ۱۳۹۴-۱۳۹۳ میلادي)، [[ګوډ تيمور|د تیمور د]] زامنو څخه یو و چې تخت ته ونه رسېد ځکه چې هغه د خپل پلار څخه مخکې مړ شو. == عمر شیخ په جګړه کې == عمر شیخ تل د خپل پلار سره په جګړه کې حاضر و. د درې کلن کمپاین په پای کې، هغه [[خوارزم|د خوارزم]] بغاوت د ځپلو لپاره ډیرې هڅې وکړې، مګر څرنګه چې [[ماوراءالنهر|د]] (مارواءالنهر) وضعیت نا مناسب راپور ورکړل شو، نو هغه هلته د وضعیت د ارامولو لپاره لاړ. == په فارس کې حکومتداري == د تیمور په پنځه کلن یرغل کې چې د فارس فتح او د المظفر د شهزادګانو د وژنې لامل شو (رجب ۵۹۵ هجري / می ۱۳۹۳ عیسوي)، تیمور فارس خپل زوی عمر شیخ ته پریښود او له هغه ځایه پخپله بغداد ته لاړ. == د عمر شیخ مړینه == په [[بغداد]] کې د تیمور د استوګنې پرمهال، چې موخه یې د پوځ پیاوړتیا او [[مصر|د مصر]] او شام (یا اوسني [[سوريه|سوریه]] او [[لبنان]] ) د برید لپاره د وسایلو چمتو کول وو، عمر شیخ له فارس څخه د خپل پلار لیدو ته راغی، خو د ۷۹۶ هجري قمري کال [[لومړۍ خور|د ربیع الاول]] / جنوري ۱۳۹۴ میلادي کال په میاشت کې د بغداد په څلور کسیزه ولسوالۍ خرماتو کې د سیمه ییزو یاغیانو لخوا ووژل شو. دې پیښې په تیمور ژوره اغیزه وکړه. د عمر شیخ له وژنې وروسته، هغه د فارس حکومت خپل لمسي، پیر محمد جهانګیر ته پریښود. == کورنۍ == خپلوان، ملګري او ماشومان * ملکت آغا: [[خان|د]] منګولیا د خان، خضر خواجه لور. هغې وروسته د هغه د ورور [[شاهرخ|شاه رخ سره]] واده وکړ؛ ** پير محمد (۱۴۰۹-۱۳۷۹)؛ ** [[اسکندر میرزا تیموری|الکساندر]] (۱۳۸۴ – ۱۴۱۵)؛ ** احمد (۱۴۲۵-۱۳۸۵)؛ ** بایقاره (۱۳۹۳ – ۱۴۲۳)؛ ** اسفندیار; * د آغا مغل لخوا د ترکانو عام وژنه؛ ** رستم (۱۳۸۱ – ۱۴۲۵/۵)؛ * سلطان آغا؛ ** محمد؛ ** د سلطان نسب؛ * بیګ ملک اغا: د خواجه یوسف اپردي لور؛ ** بابا بکي؛ * بخت سلطان: د یاسور جلیار لور؛ ** بستم; ** زبیده سلطان: د یادګار شاه ارلت سره واده؛ * تغلق سلطان جلیر: بیا یې له خپل وراره پیر محمد سره واده وکړ. ** سید احمد (زیږیدلی ۲۰۱۱)؛ * سهار مو پخیر؛ ** علي؛ ** ژوند؛ ** سعادت سلطان: د منګولیا له سلطان محمود [[خان]] سره واده وکړ. * د ترکانو عام وژنه؛ ** جهان سلطان اغا: له طاغې بوګا برلاس سره واده؛ * تاکش خاتون؛ ** لاسونه؛ * د حاجي بیګ جاني غورباني لور؛ * سیوینچ قتلوغ آغا: د تیمور د خور، شیرین بیګ آغا څخه د ارلات ملاتړی؛ <ref>{{Harvtxt|Woods|1990|p=20}}</ref>پانویس{{لړسرچينې}} == سرچینې == * [https://web.archive.org/web/20071212051716/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=پسران+تیمور&SSOReturnPage=Check&Rand=0 د ودې انسایکلوپیډیا، د تیمور زامن] 6buodqrstg2q93jvf1oyhhr03qimzye 362669 362668 2026-03-31T11:17:08Z Manzoorahamd123 39060 362669 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|image=|alt=عمرشیخ میرزای اول|name=عمرشیخ میرزای اول|title=[[د تیمور واکمني|شاهزادهٔ تیموری]]{{سخ}}عمرشیخ|birth_date=۱۳۵۶ میلادی{{سخ}}۷۳۵ خورشیدی{{سخ}}۷۵۷ قمری|birth_place=|death_date=فوریهٔ {{death year and age|1394|1356}}{{سخ}}بهمن ۷۷۲ خورشیدی{{سخ}}ربیع‌الثانی ۷۹۶ قمری|death_place=قلعهٔ خارمتو (امروزه [[عراق]])|place of burial=آرامگاه جهانگیر، [[شهرسبز]] (امروزه [[ازبکستان]])|issue=پیرمحمد{{سخ}}[[اسکندر میرزا تیموری|اسکندر]]{{سخ}}رستم{{سخ}}بایقرا{{سخ}}''فرزندان متعدد دیگر''|full name=معزالدین عمرشیخ میرزا|house=[[تیموري واکمني]]|father=[[تیمور]]|mother=تولون خاتون|religion=[[اسلام]]}} '''عمر شیخ،''' [[ګوډ تيمور|د تیمور لنګ]] زوی (۷۹۶-۷۹۴ هجري قمري / ۱۳۹۴-۱۳۹۳ میلادي)، [[ګوډ تيمور|د تیمور د]] زامنو څخه یو و چې تخت ته ونه رسېد ځکه چې هغه د خپل پلار څخه مخکې مړ شو. == عمر شیخ په جګړه کې == عمر شیخ تل د خپل پلار سره په جګړه کې حاضر و. د درې کلن کمپاین په پای کې، هغه [[خوارزم|د خوارزم]] بغاوت د ځپلو لپاره ډیرې هڅې وکړې، مګر څرنګه چې [[ماوراءالنهر|د]] (مارواءالنهر) وضعیت نا مناسب راپور ورکړل شو، نو هغه هلته د وضعیت د ارامولو لپاره لاړ. == په فارس کې حکومتداري == د تیمور په پنځه کلن یرغل کې چې د فارس فتح او د المظفر د شهزادګانو د وژنې لامل شو (رجب ۵۹۵ هجري / می ۱۳۹۳ عیسوي)، تیمور فارس خپل زوی عمر شیخ ته پریښود او له هغه ځایه پخپله بغداد ته لاړ. == د عمر شیخ مړینه == په [[بغداد]] کې د تیمور د استوګنې پرمهال، چې موخه یې د پوځ پیاوړتیا او [[مصر|د مصر]] او شام (یا اوسني [[سوريه|سوریه]] او [[لبنان]] ) د برید لپاره د وسایلو چمتو کول وو، عمر شیخ له فارس څخه د خپل پلار لیدو ته راغی، خو د ۷۹۶ هجري قمري کال [[لومړۍ خور|د ربیع الاول]] / جنوري ۱۳۹۴ میلادي کال په میاشت کې د بغداد په څلور کسیزه ولسوالۍ خرماتو کې د سیمه ییزو یاغیانو لخوا ووژل شو. دې پیښې په تیمور ژوره اغیزه وکړه. د عمر شیخ له وژنې وروسته، هغه د فارس حکومت خپل لمسي، پیر محمد جهانګیر ته پریښود. == کورنۍ == خپلوان، ملګري او ماشومان * ملکت آغا: [[خان|د]] منګولیا د خان، خضر خواجه لور. هغې وروسته د هغه د ورور [[شاهرخ|شاه رخ سره]] واده وکړ؛ ** پير محمد (۱۴۰۹-۱۳۷۹)؛ ** [[اسکندر میرزا تیموری|الکساندر]] (۱۳۸۴ – ۱۴۱۵)؛ ** احمد (۱۴۲۵-۱۳۸۵)؛ ** بایقاره (۱۳۹۳ – ۱۴۲۳)؛ ** اسفندیار; * د آغا مغل لخوا د ترکانو عام وژنه؛ ** رستم (۱۳۸۱ – ۱۴۲۵/۵)؛ * سلطان آغا؛ ** محمد؛ ** د سلطان نسب؛ * بیګ ملک اغا: د خواجه یوسف اپردي لور؛ ** بابا بکي؛ * بخت سلطان: د یاسور جلیار لور؛ ** بستم; ** زبیده سلطان: د یادګار شاه ارلت سره واده؛ * تغلق سلطان جلیر: بیا یې له خپل وراره پیر محمد سره واده وکړ. ** سید احمد (زیږیدلی ۲۰۱۱)؛ * سهار مو پخیر؛ ** علي؛ ** ژوند؛ ** سعادت سلطان: د منګولیا له سلطان محمود [[خان]] سره واده وکړ. * د ترکانو عام وژنه؛ ** جهان سلطان اغا: له طاغې بوګا برلاس سره واده؛ * تاکش خاتون؛ ** لاسونه؛ * د حاجي بیګ جاني غورباني لور؛ * سیوینچ قتلوغ آغا: د تیمور د خور، شیرین بیګ آغا څخه د ارلات ملاتړی؛ <ref>{{Harvtxt|Woods|1990|p=20}}</ref>پانویس{{لړسرچينې}} == سرچینې == * [https://web.archive.org/web/20071212051716/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=پسران+تیمور&SSOReturnPage=Check&Rand=0 د ودې انسایکلوپیډیا، د تیمور زامن] 76m1gq9jm50fjtxrz8owjh8iq38v3rd