Wikipedia rwwiki https://rw.wikipedia.org/wiki/Intangiriro MediaWiki 1.46.0-wmf.24 first-letter Itangazamakuru Ibidasanzwe Ibiganiro Umukoresha Ibiganiro by'umukoresha Wikipedia Ibiganiro kuri Wikipedia Dosiye Ibiganiro kuri dosiye MediyaWiki Ibiganiro kuri MediyaWiki Inyandikorugero Ibiganiro ku nyandikorugero Ubufasha Ibiganiro ku bufasha Ikiciro Ibiganiro ku byiciro TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Pariki y'Akagera 0 8391 130787 130714 2026-04-23T05:57:55Z Baraka official 17008 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 130787 wikitext text/x-wiki   [[Dosiye:ANTELLOPE.jpg|thumb|Zimwe mu Inyamaswa Ziba muri Pariki y'akagera|479x479px]] '''Parike ya Akagera''' ni agace karinzwe mu burasirazuba bw'u Rwanda gafite kilometero 1,122 (433 sq mi) ku mupaka mpuzamahanga na [[Tanzaniya]]. Yashinzwe mu 1934 kandi irimo savannah, montane n’ibishanga. Iyi parike yitiriwe umugezi wa Kagera utemba ugana ku rubibi rw’iburasirazuba ugaburira mu kiyaga cya Ihema no mu biyaga bito. Sisitemu igoye y'ibiyaga no guhuza ibishanga bya papirus bigizwe na kimwe cya gatatu cya parike, akaba ari igishanga kinini kirinzwe muri Afurika y'Iburasirazuba-Hagati. == Amateka == Parike y'igihugu ya Akagera yashinzwe mu 1934 na guverinoma y'Ububiligi, icyo gihe yigarurira u Rwanda. Iyi parike yari ifite kilometero 2,500 (970 sq mi) nini kandi yari izwiho ibinyabuzima bitandukanye. Akagera yahoze ifite abaturage benshi b'imbwa zo muri Afurika. Igihe kimwe, yari izwi ku izina rya 'Parc aux Lycaons' kandi imbwa zo mu gasozi zari nyinshi cyane, ku buryo leta y'Ububiligi yabonaga ko ari udukoko. Icyakora, icyorezo cyindwara cyagabanije abaturage kandi imbwa za nyuma zo mu gasozi zagaragaye mu 1984. [[Dosiye:KAGERA National Park Entry Point.jpg|thumb|amarembo yinzira muri pariki ya akagera]] Mu 1957, inkwavu z'umukara zatangijwe muri Tanzaniya. Mu myaka ya za 70, inkwavu zirabura zirenga 50 zabaga muri savannah-ubuturo bwa parike. Kubera guhiga bukware, abaturage baragabanutse mu myaka icumi yakurikiyeho, kandi iheruka kwemezwa ni mu 2007. <ref name="TheGuardian2017">{{Cite web |last=Agence France-Presse |year=2017 |title=Black rhinos return to Rwanda 10 years after disappearance |url=https://www.theguardian.com/world/2017/may/03/black-rhinos-return-to-rwanda-10-years-after-disappearance |access-date=3 May 2017 |website=The Guardian}}</ref> Mu 1986, Masai giraffes yatangijwe muri Kenya. Umubare wabo wiyongereye kugera ku bantu barenga 80 mu myaka yashize. Ahagana mu 1990, Akagera yari azwiho kuba afite [[intare]] 250 kugeza 300. <ref name="Vande">Vande weghe, Jean Pierre: ''Akagera: Land of water, grass and fire'' / Jean Pierre Vande weghe. With collaboration of Thérèse Abandibakobwa, José Kalpers a.o. Photography by Philippe Dejace. Translated by Alicia L. Spruijt-Ray. - Brussels: World Wildlife Fund for Nature, 1990</ref> Mu myaka yakurikiye intambara y'abenegihugu yo mu Rwanda, abaturage bose bishwe n'abahinzi basubiye mu Rwanda nyuma y'intambara maze batura muri parike. Mu 2009, Ikigo gishinzwe iterambere ry’u Rwanda (RDB) hamwe n’umuyoboro nyafurika wa Afurika bagiranye amasezerano y’imyaka 20 ishobora kongerwa ku buyobozi bukuru bwa Akagera. Isosiyete icunga Akagera yashinzwe mu mwaka wa 2010 nk'urwego rushinzwe imiyoborere ya Parike y'igihugu ya Akagera. Mu myaka 5 yakurikiyeho miliyoni 10 z'amadolari yakoreshejwe mu gace ka parike y'igihugu, ku nkunga y'amafaranga yatanzwe na Howard Buffett Foundation. Icyari kigamijwe kwari ukongera umutekano wa parike y’igihugu no kongera kubyara amoko yazimye. Ingamba z’umutekano zafashwe zirimo: kubaka uruzitiro rw’iburengerazuba rufite uburebure bwa kilometero 120.0 (kilometero 74,6), kohereza kajugujugu yo kugenzura ikirere, amahugurwa y’itsinda ry’inzobere mu gukurikirana no kurinda inkwavu n’ishami rishinzwe kurwanya inyamanswa. [[Dosiye:Buffaloes_in_Akagera_National_park.jpg|thumb| Impyisi muri Parike y'igihugu ya Akagera]] Muri Nyakanga 2015, intare ndwi zo muri Afurika y'Epfo zamenyekanye kandi zirekurwa muri parike, ziba intare ya mbere mu Rwanda mu myaka 15. AndBeyond yatanze intare eshanu zo muri Phinda Private Game Reserve na Tembe Elephant Park muri KwaZulu-Natal yatanze intare ebyiri zabagabo. Iyi mbaraga yasobanuwe na Parike nyafurika ko ari "ingamba zo kubungabunga ibidukikije haba muri parike ndetse n’igihugu" mu rwego rw’umushinga ugamije guhindura ibinyabuzima by’ibinyabuzima muri Parike y’Ageraga. Kuva mu 2015, umubare w'intare wiyongereye kugera ku nyamaswa zigera kuri 40 kandi ukomeza gutera imbere. Muri Gicurasi 2017, igikorwa cyahurijwe hamwe n’ikigo cy’iterambere ry’u Rwanda na Parike nyafurika cyongeye kugarurwa n’imvubu 18 z’umukara w’iburasirazuba ziva muri Afurika yepfo, zari zimaze imyaka 10 zidahari. Hamwe n’imyororokere y’intare n’intare byongeye kugarurwa, parike y’igihugu ubu ibamo "ibinini bitanu" byo muri Afurika: intare, ingwe yo muri Afurika, inzovu yo mu mashyamba yo muri Afurika, imvubu, n’inyamanswa zo muri Afurika. [[Dosiye:Akagera_National_Park_in_Rwanda.jpg|thumb| Topi antelopes muri Parike y'igihugu ya Akagera]] [[Dosiye:Elephants_in_Akagera_National_Park_(01).jpg|thumb| Inzovu muri Parike y'igihugu ya Akagera]] Muri Kamena 2019, Akagera yakiriye izindi nkoko 5 z'umukara zo mu burasirazuba ziva muri pariki 3 zitandukanye mu bihugu 3 bitandukanye biherereye mu [[Burayi]]. Muri pariki harimo inyamaswa zo mu bwoko bwa Dvur Kralove zo muri Repubulika ya Tchèque, Flamingo Land yo mu [[Ubwongereza|Bwongereza]] na Ree Park Safari wo muri Danimarike. Uku kwimuka nubwa mbere mubwoko bwayo, nkikintu nkiki hagati yuburayi na Afrika kitigeze kibaho mbere. Abagabo 2 nigitsina gore 3 bagejejwe neza muri parike nyuma yurugendo rwamasaha 30. Izi nyamaswa z’inyamabere zikomoka ku nkura zakuwe muri Afurika mu gihe cyabakoloni. Mu Gushyingo 2021, inkura 30 zera zahinduwe neza muri Akagera zivuye muri Phinda Private Game Reserve muri Afurika y'Epfo, mu nteruro nini nini yahinduwe. Ubu busobanuro bwari bugamije kwagura amoko no gushyiraho ikigo gishya cy’ubworozi mu Rwanda. Umubare munini w’inyamabere wiyongereye kuva mu 2010, uva ku nyamaswa 4000 mu 2010 ugera ku 13.500 muri 2018. == Ubukerarugendo == [[Dosiye:Zebra Botswana edit02.jpg|thumb|Imparage]] Kuva Parike nyafurika yatangira kuyobora parike ku bufatanye n’ikigo cy’iterambere ry’u Rwanda mu 2010, ubukerarugendo bwiyongereye ku buryo bugaragara. Mu mwaka wa 2010, abantu 8000 basuye parike. Uyu mubare wazamutse ugera ku 44.000 muri 2018. Uku kwiyongera kwatumye Akagera abasha kwibeshaho 80% bityo akaba adashingira ku baterankunga. == Inyungu parike Akagera ifitiye abayituriye == Ubwo yari mu Murenge wa Rwimbogo, [[Akarere ka Gatsibo]], Mbabazi Marie Louise, Ushinzwe guhuza abaturage na pariki z'igihugu muri RDB, yavuzeko amafaranga ava mu bukerarugendo agaruka mu baturiye pariki. Ati;" Aho ujishe igisabo ntuhatera ibuye kubera ko amafaranga ava ku bukerarugendo avamo ibikorwa bimwe biteza abaturage imbere, kera ntabwo bigeze bamenya akamaro ka pariki baturanye nazo ariko kubera ubuyobozi bwiza bwabatekerejeho, bakora imishinga ibateza imbere kugirango barusheho gukunda pariki n'ibiyirimo n'uko bazaba bamenye akamaro kibibamo."<ref name=":0">https://muhaziyacu.rw/amakuru/abaturiye-pariki-yakagera-bakeneweho-ubufatanye-mu-kuyirinda/</ref> Buri mwaka abaturiye Pariki y'igihugu y'Akagera basaranganywa 10% by'inyungu iba yabonetse muri Pariki binyuze mu kubakirwa ibikorwaremezo, Guteza imbere abatishoboye, Amakoperative n'ibindi bikorwa biteza imbere abaturage. Muri uyu mwaka Akarere ka Gatsibo kahawe miliyoni 98Frw, Kayonza ihabwa miliyoni 500Frw, Nyagatare ihabwa miliyoni 300Frw. Uturere dukora nk'abafatanyabikorwa bakabigira imishinga bakayishyira no mubikorwa.<ref name=":0" /> Asoza avugako abaturage baturiye Pariki z'igihugu bubakiwe amashuri atandukanye arimo ay'imyuga, amavuriro, ibigega byo gutuburiramo imbuto zo gutera no guhunikamo imbuto z'ibirayi, Amakusanyirizo, Amarerero, Amakoperative y'ububoshyi, Ububaji n'ubuvumvu bwa kijyambere.<ref name=":0" /> == reba nanone == 9j29nnde7e0qfr7894bihkwf1crldo5 Akarere ka Musanze 0 8409 130789 130716 2026-04-23T05:59:30Z Baraka official 17008 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 130789 wikitext text/x-wiki Akarere ka Musanze :<ref>https://www.youtube.com/watch?v=V-inR_Z05ME</ref> ni kamwe mu turere mirongo itatu (30) tugize u Rwanda gaherereye mu [[Intara y’Amajyaruguru y’u Rwanda|Ntara y'Amajyaruguru]] igizwe n'uturere dutanu, ni akarere k'imisozi miremire n'ibirunga (nka Karisimbi na Bisoke) bafite ubutaka bw'iminyaruguru bukungahaye kuri pariki y'ibirunga<ref>[https://visitmusanze.com/about/#:~:text=The%20city%20is%20known%20for,maize%2C%20beans%2C%20and%20pyrethrum. https://visitmusanze.com/about/#:~:text=The%20city%20is%20known%20for,maize%2C%20beans%2C%20and%20pyrethrum.]</ref>Akarere ka Musanze gafite ubuso bungana na 530,2 Km2 zigizwe na 60 Km2 za Pariki y’Ibirunga na 28 Km2 z’Ikiyaga cya Ruhondo. Kagizwe n’imirenge 15, [[Akagari|utugari]] 68 n’imidugudu 432<ref>https://igihe.com/ubukerarugendo/article/iwabo-w-ingagi-ku-gicumbi-cy-ubukerarugendo-musanze-iri-kugirwa-nshya-amafoto</ref>.. Kashyizweho n'itegeko nᵒ 29/2005, kagizwe n'icyahoze ari Umujyi wa Ruhengeri<ref name=":0">https://www.musanze.gov.rw/about/menya-akarere-1</ref>, Akarere ka Mutobo, Kinigi, n'ibice bya Bugarura na Bukamba. Uyu mujyi uzwiho ubukerarugendo, ikirere gikonje, n'ubuhinzi bw'ibirayi, bigira uruhare mu bukungu bw'u Rwanda. <ref name=":0" />[[Dosiye:Gorilla town.jpg|thumb|Musanze town]] Akarere ka Musanze gakomoka ku cyahoze ari umujyi wa [[Ruhengeri]], akarere ka Mutobo, akarere ka Kinigi, imirenge cumi n'ine( 14) [[Dosiye:MusanzeDist.png|thumb|musasnze map]] Y'icyahoze ari akarere ka Bugarura n’imirenge itatu (3) y’icyahoze ari akarere ka Bukamba. Akarere ka Musanze gafite imbibi zikurikira : * Amajyaruguru : [[Ubugande]] na Repubulika iharanira demokarasi ya [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo|kongo]] * Amajyepfo : [[Akarere ka Gakenke]] * Iburasirazuba : [[Akarere ka Burera]].[[File:Landscape_Kinigi_Musanze.jpg|thumb|mu Kinigi Musanze]] * Iburengerazuba : [[Akarere ka Nyabihu]]. == Akarere ka Musanze kagizwe == * Imirenge 15, * Utugali 68,[[File:This_photograph_is_located_in_Rwanda_Musanze_District.png|thumb|i Musanze]] * [[Imidugudu]] 432.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://musanze.gov.rw/index.php?id=83 |accessdate=2020-08-01 |archive-date=2018-12-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181206133224/http://musanze.gov.rw/index.php?id=83 |deadurl=yes }}</ref> * [[Dosiye:Arenal volcano (70785p).jpg|thumb|ibirunga]]AKARERE KA MUSANZE KAGIRA AMASHURI ATANDUKANYE<ref>kigali</ref> * amashuri yisumbuye * amashuri yinshuke * amashuri abanza * AKARERE KAMUSANZE KAGARAGARA MUBIKORWA BYUBUKUNGU BITANDUKANYE ARIBYO<ref>Umuseke</ref> * ubuhinzi * ubworozi * [[uburobyi]] * ubucuruzi * ubugeni * [[Ibirunga byu Rwanda|IBIRUNGA]] BYINSHI BIHEREREYE MUKARERE KA MUSANZE * AKAMARO KIBIRUNGA MU KARERE KA MUSANZE<ref>gisagara</ref> * bikurura bamukera rugendo * bitanga ubutaka bwera * bitanga ikirere cyiza <u>ubukungumuri musanze</u> <u>UBUKERARUGENDO</u> Musanze ifite umwihariko wo kuba ikungahaye ku bukerarugendo bushingiye ku ngagi zo muri Pariki y’Ibirunga n’ibindi bikorwa bikurura abagenda aka gace gaturiye imisozi miremire. Bitandukanye no hambere, ubu imihanda yubakwa igenda yiyongera. Kuri ubu muri Musanze hari imihanda ya kaburimbo ireshya n’ibilometero makumyabiri n'umunani(28), mu gihe indi y’ibilometero 6.7 iri kubakwa. Iyi yiyongeraho imihanda y’amakoro ireshya n’ibilometero 2.6. Musanze ni igicumbi cy’ahantu nyaburanga mu Majyaruguru no mu Rwanda hose ndetse kari ku isonga mu gusurwa cyane na ba mukerarugendo bagenderera igihugu. Abakagana bagakundira ibirimo [[Pariki y’Ibirunga mu rwanda|Pariki y’Ibirunga]] icumbikiye [[Ingagi zo mu birunga|ingagi zo mu misozi]] miremire, Buhanga Eco– park ndetse n’Ibirunga bya Muhabura, Gahinga, Kalisimbi, Bisoke na Sabyinyo bimaze kugwiza igikundiro n’ababisura biganjemo ababitondagira [hiking]. Ibi byiyongeraho amashyamba ya cyimeza agizwe n’ibirimo agashyamba ka Nkotsi na Bikara. Aya ni yo atuma Akarere ka Musanze karangwa n’amahumbezi cyane ko ayo mashyamba yiganjemo imigano. Musanze inafite amashyamba y’amaterano agizwe ahanini n’inturusu n’ibiti birimo iby’imbuto ziribwa. Abatemberera i Musanze banaryoherwa no gusura inyamaswa zirimo ingagi, imbogo, inyoni, [[inkima]] n’inkende, impongo n’izindi zo mu misozi miremire. Usibye gusura ibirunga, Musanze ifite ibindi byiza nyaburanga birimo Ellen DeGeneres Campus, Ibiyaga bya Burera na Ruhondo, gusura inyoni, Isumo rya Gasumo, Ubuvumo bwa Musanze, Red Rocks Rwanda n’ibindi. Bitewe n’ubwinshi bw’abahasura, bituma na hoteli n’amacumbi abacumbikira agenda yaguka umunsi ku wundi. Kuri ubu mu Karere ka Musanze hari hoteli 42, zirimo eshanu z’inyenyeri eshanu, n’andi macumbi muri rusange agera kuri 112. Mu myaka ine ishize, kubona hoteli y’inyenyeri eshanu mu Karere ka Musanze byari nk’inzozi. Ubu aka gace gacumbikiye hoteli eshanu ziri ku rwego rwo hejuru, zirimo Bisate Eco Lodge, Singita Kwitonda Lodge and Kataza House, One and Only Gorilla’s Nest, Wilderness Sabyinyo na Amakoro Songa Lodge. Kuri ubu Umujyi wa Musanze uri kuvugururwa umunsi ku wundi aho uwugezemo ubona inyubako z’amagorofa ziri kuzamurwa ubutitsa mu kurushaho kuwagura. Izi zizimo izo guturamo, isoko ry’imbuto n’imboga riri kubakwa bundi bushya n’izindi. Guverinoma y’u [[Rwanda]] yihaye kugeza inyungu iva mu bukerarugendo kuri miliyoni $800 mu 2024 ivuye kuri miliyoni $440 nk’intego yari yashyizweho mu 2017. Urwego rw’Igihugu rw’Iterambere, RDB, rwatangaje ko ubukerarugendo bwinjirije u Rwanda miliyoni $247, asaga miliyari 290 Frw, mu mezi atandatu ya mbere y’umwaka wa 2023. Ni imibare yazamutse ku kigero cya 56% ugereranyije na miliyoni 158$ zari zabonetse mu gihe nk’icyo mu 2022.<ref>https://igihe.com/ubukerarugendo/article/iwabo-w-ingagi-ku-gicumbi-cy-ubukerarugendo-musanze-iri-kugirwa-nshya-amafoto</ref> == References == <ref>https://commons.wikimedia.org/w/index.php?search=musanze+district&title=Special:MediaSearch&type=image</ref> [[Ikiciro:Akarere ka Musanze| ]] [[Dosiye:Musanze Monument.jpg|thumb|I Musanze ]] bmli2wvn98hpz4vxtc9pqlsdms542cf Urutonde rw'amashuri mu Rwanda 0 8460 130795 130740 2026-04-23T07:40:19Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130795 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Iskfacilities.jpg|thumb|Ibyumba by'amashuri meza mu Rwanda]] [[Dosiye:Picture_of_the_school_ground.jpg|thumb|Picture of the school ground]] Uru ni urutonde rw'amashuri yo mu gihugu cy’u [[Rwanda]], aherereye muntara zigize igihugu cy'uRwanda. Amakuru nayo muri 2003[akenewe guhindura],[needs update]. Mu gihugu hari amashuri abanza 2,262 <ref>{{Cite web |title=Rwanda Development Gateway - Portail de l'Education |url=http://www.rwandagateway.org/education/article.php3?id_article=91 |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2016-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160814070710/http://www.rwandagateway.org/education/article.php3?id_article=91 |deadurl=yes }}</ref> n'amashuri yisumbuye 504<ref>{{Cite web |title=Rwanda Development Gateway - Portail de l'Education |url=http://www.rwandagateway.org/education/article.php3?id_article=94 |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2016-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160814094201/http://www.rwandagateway.org/education/article.php3?id_article=94 |deadurl=yes }}</ref>. == Intara y'Iburasirazuba == Amashuri yo mu [[Intara y’Iburasirazuba|Ntara y'Iburasirazuba, u Rwanda]] arimo: * Groupe Scolaire Nyabagendwa * Groupe Scolaire Remera Catholique * Groupe Scolaire Rilima * Groupe Scolaire Saint Aloys, Rwamagana * [http://maranyundogirlsschool.org/ Ishuri ry'abakobwa rya Maranyundo] <ref>[http://www.maranyundogirlsschool.org Maranyundo Girls School]</ref> * Ishuri ryisumbuye rya Montfort, u Rwanda * Nyamata Bright School * Gashora Abakobwa ishuri ryubumenyi nikoranabuhanga * Petit Seminaire St Kizito Zaza * Groupe Scolaire Karenge * groupe scolaire ruhunda * ecole secondaire de rukira * Kayonza Modern School *college baptise de ngarama(COBANGA) *ES Apem ngarama *Groupe scolaire Rango *''Group scolaire GAKOMA'' *Group scolaire INDANGAMIRWA *'''ALAIN USENGIMANA w'NYAGAHITA''' == Umujyi wa Kigali == Amashuri yo mu [[Kigali|mujyi wa Kigali]] arimo:{{div col|colwidth=30em}} ''' * [[Lycée de Kigali]] * [[Fawe Girls' School]] * [[Kagarama Secondary School]] * [[Ecole Secondaire Kanombe/EFOTEC]] * [https://web.archive.org/web/20211209142549/https://www.collegesaintandre.ac.rw/ College Saint Andres] ''' Amashuri ari hejuri ni ay'imena muri Kigali mu gutsindisha * [[Lycée de Kicukiro APADE]] * [[École Antoine de Saint-Exupéry de Kigali|Ecole Francaise Antoine de Saint Exupery]] (French School) * [[École Belge de Kigali]] <ref>{{Cite web |title=Ecole Belge de Kigali (in French) |url=http://www.ebk.ac.rw/ |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2015-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150421073602/http://www.ebk.ac.rw/ |deadurl=yes }}</ref> * [[Excella School]] <ref>{{Cite web |title=Excella School |url=http://www.excellaschool.rw/ |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2020-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200304083626/http://www.excellaschool.rw/ |deadurl=yes }}</ref> * [[Hope Academy Rwanda]] <ref>{{Cite web |title=Hope Academy Rwanda |url=http://hopeacademyrwanda.com/ |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2019-02-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190228054734/http://www.hopeacademyrwanda.com/ |deadurl=yes }}</ref> * [[International School of Kigali]] <ref>[http://www.iskr.org International School of Kigali]</ref> * [[Kigali International Community School]] <ref>[http://www.kicsrw.org Kigali International Community School]</ref> * [[AIS Rwanda]] <ref>[http://aisrwanda.com Acron International School of Rwanda] (Cambridge School +250 786-514-715)</ref> * [[Blooming Buds School, Kacyiru]], Kigali <ref>{{Cite web |url=http://www.thebloomingbuds.com/ |title=Blooming Buds School, Kacyiru, Kigali |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200923135645/https://thebloomingbuds.com/ |url-status=dead }}</ref> * [[College Ami Des Enfants]] * [[College de l'Espoir de Gasogi]] * [https://web.archive.org/web/20211209142549/https://www.collegesaintandre.ac.rw/ College Saint Andre] * [[La Colombiere School]] * [[Doves Montessori school]]<ref>{{Cite web |url=http://www.doveschoolmontessori.com/ |title=Doves Montessori school |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201030190107/http://doveschoolmontessori.com/ |url-status=dead }}</ref> * [[The Earth School, The International Montessori School of Rwanda]] <ref>[http://www.theearthschoolafrica.com The Earth School]</ref> * [[Fruits of Hope Academy]] <ref>{{Cite web |title=Fruits of Hope Academy |url=http://fruitsofhopeacademykigali.rw/ |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2020-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200304093015/http://fruitsofhopeacademykigali.rw/ |deadurl=yes }}</ref> * [[Blue Lakes International School(BLIS)]] <ref>{{Cite web |url=https://bluelakesinternationalschool.rw/ |title=Archive copy |access-date=2025-02-21 |archive-date=2024-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241215211112/https://bluelakesinternationalschool.rw/ |url-status=dead }}</ref> * [[Green Hills Academy, Kigali]] <ref>{{Cite web |url=http://greenhillsacademy.rw/ |title=Green Hills Academy |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200814130749/http://www.greenhillsacademy.rw/ |url-status=dead }}</ref> * [[Groupe Scolaire ADB]] * [[Groupe Scolaire Apred Ndera]] * [[GS Aiper Nyandungu]] * [[Hagos International School]]<ref>[http://www.hagosinternationalschool.com Hagos International School]</ref> * [[New Vision High School]] * [[Petit Seminaire Saint Vincent Ndera]] * [[Riviera High School]] * [[Saint Ignatius High School Kibagabaga]] <ref>{{Cite web |url=http://amashuri.com/sihs/ |title=Saint Ignatius High School Kibagabaga |access-date=2020-09-27 |archive-date=2019-01-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190129152211/http://amashuri.com/sihs/ |url-status=dead }}</ref> * [[SOS Hermann Gmeiner Technical High School]] <ref>{{Cite web |title=SOS Hermann Gmeiner Technical High School |url=http://www.soshgths.org/ |accessdate=2021-08-09 |archive-date=2020-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200427084148/http://soshgths.org/ |deadurl=yes }}</ref> * [[STAR School]] <ref>[https://rwandastarschool.org]</ref> * [[Wellspring Academy]] * [[White Dove Girls School]]{{div col end}} * King David Academy <ref>[https://www.kingdavidacademy.co]</ref> * Ishuri ry'incuke * Ishuri mpuzamahanga rya Saint Paul (SPIS) <ref>[http://www.spis.ac.rw/]</ref> ==Intara y'Iburengerazuba== *[[College De Gisenyi Inyemeramihigo]] *[[ETO Mibirizi]] *[[Ecole agricole et veterinaire de Ntendezi]] *[[Lycee Notre Damme de Nyundo]] *Gisenyi Advantist Secondary School (GASS) *Ecole de Sciences de Gisenyi (ESG) *Groupe Scolaire Saint Joseph Birambo *Groupe Scolaire Gihundwe *Ecole secondaire Gishoma *Groupe scolaire Rwinzuki *St Joseph Nyamasheke *Butambamo secondary school *Nkombo Secondary school *St Matthew's School_Rusizi *St Matthew's School_Nyamasheke ==See also== * [[Uburezi mu Rwanda]] * [[Urutonde rw'amashuri]] * [[GISHOMA SECONDARY SCHOOL]] ==Reba ibyerekeye== {{Reflist}} * [https://web.archive.org/web/20201031065742/http://edorica.com/schools-location "Edorica" List of schools by location] 23."NellyNelson.com" ==Amahuza yo Hanze== *https://web.archive.org/web/20010122053400/http://www.nur.ac.rw/rwanda5.htm [[Category:Lists of buildings and structures in Rwanda|Schools]] [[Category:Lists of organisations based in Rwanda|Schools]] [[Category:Lists of schools by country|Rwanda]] [[Category:Lists of schools in Africa|Rwanda]] [[Category:Rwanda education-related lists|Schools]] [[Category:Schools in Rwanda|*]] *[[Groupe Scolaire Marie Reine Rwaza]] <ref>{{Cite web |url=http://mariereinerwaza.rw/ |title=Groupe Scolaire Marie Reine Rwaza |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200718231055/http://mariereinerwaza.rw/ |url-status=dead }}</ref> *[[College Methodiste Unie de Rushashi]] (CMUR) *[[E A V Rushashi]] *[[Ecole des Sciences de Musanze]] *[[Ecole Islamique de Musanze]] *[[Ecole Primaire de Bwuzuri]] *[[Ecole primaire de Miyove]] *[[Ecole Primaire EER muhoza]] *[[Ecole Secondaire de Buhuga]] *[[Ecole Primaire Muhoza 1]] *[[Ecole secondaire Kagogo]] *[[Ecole séminaire de Karuganda]] *[[Ecole séminaire de Nyarutovu]] *[[Excel School]] *[[Groupe Scholaire de Nyundo I]] *[[Groupe scolaire APAPEDUC Bungwe]] *[[Groupe Scolaire de Mataba]] *[[Groupe Scolaire de Miyove]] *[[Groupe Scolaire de Mushongi]] *[[Groupe Scolaire de Nemba I]] *[[Groupe Scolaire Gakoro]] *[[Groupe Scolaire Notre Dame du Bon Conseil Byumba]] *[[Groupe scolaire Rugali]] *[[Groupe scolaire Shashi]] *[[Inyange Girls' School of Science]] *[[Petit séminaire Saint Jean Nkumba]] *[[Regina Pacis School, Ruhengeri]] (former Ecole Française de Ruhengeri) *[[Sonrise High School]] *[[Wisdom school]] *[[OPAPEP Nursery & Primary School]]<ref>{{Cite web |title=OPAPEP Nursery And Primary School |url=http://opapep.rw/ |accessdate=2020-09-27 |archive-date=2019-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191001142128/http://www.opapep.rw/ |deadurl=yes }}</ref> *[[Ecole Primaire Notre Dame de Fatima]] {{ESSA-Ruhengeri} [[Category:Lists of buildings and structures in Rwanda|Schools]] [[Category:Lists of organisations based in Rwanda|Schools]] [[Category:Lists of schools by country|Rwanda]] [[Category:Lists of schools in Africa|Rwanda]] [[Category:Rwanda education-related lists|Schools]] [[Category:Schools in Rwanda|*]] [[Category:Amashuri mu Rwanda]] [[Category:Uburezi mu Rwanda]] [[Category:Amashuri]] o1d6nr3ywcecqwow4fbpl4rf8jba161 Kigali Convention Centre 0 8916 130786 130674 2026-04-23T05:57:26Z Baraka official 17008 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 130786 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:An_aerial_of_Kigali_Convention_Center_on_June_19,_2019._Photo_by_Emmanuel_Kwizera.jpg|thumb|Kigali Convention Center n'inzu nini iri mu murwa mukuru w'u Rwanda i Kigali iteganyirijwe kwakira inama mpuzamaganga zitandukanye ndetse n'ibirori bikomeye.|287x287px]] [[Dosiye:Kigali Convention Center ( Rwanda ).jpg|thumb|kigali Convention Center (KCC)|289x289px]] = Kigali Convention Center = '''Kigali convention center''' nimwe munyubako ziri i [[:en:Kigali|Kigali]] mu [[Rwanda]], ikoreshwa cyane mu kwakira inama, ibirori ndetse n'imyidagaduro. Yubatswe kandi irangira muri 2016. == Ubwubatsi n'amateka ya Kigali Convention Centre == [[Kigali]] Convention center<ref>https://www.youtube.com/watch?v=LbElM6g3JNY</ref> n'imwe mu nyubako nini iri mu karere u [[Rwanda]] Ruherereyemo kuko ifite ubushobozi bwo kwakira abantu ibihumbi bitanu. yakira ibikorwa bitandukanye nk'inama, ibirori n'imyidagaduro ikaba kandi irikumwe na Hotel izwi kw'izina rya Radisson Blu Hotel. Kigali Convention Centre yatangiye kubakwa mu mwaka wa 2007 itahwa k'umugaragaro mu mwaka wa 2016 na Perezida wa Repubulika y'u Rwanda Nyakubahwa [[Paul Kagame]].<ref>https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/perezida-kagame-yafunguye-ku-mugaragaro-kigali-convention-center</ref> [[Dosiye:Kigali's_Convention_Center.jpg|thumb|Iyi nyubako izwi cyane ku izina rya Kigali Convention Center mugihe cy'umugoroba irangangwa no guhinduranya amabara yiganjemo ari mu ibendera ry'u Rwanda.]] [[Kigali]] convention centre iri ku buso bungana na metero kare ibihumbi 32, ikaba iri mu ishusho ycyo twagereranya n'igi cyangwa nanone nk'inzu y'[[Umwami]] i Nyanza mu rukari. Iyi nyubako irimo hotel y'inyenyeri eshanu ifite ibyumba 292 birimo; 201 bisanzwe, 68 byiyubashye ku buryo byakwacyira abayobozi bakomeye, bitanu biri ku rwego rwo kwakira umukuru w'igihugu nikindi kimwe cyakwakira Umwami. hari n'ibindi bitanu biteye mu buryo bwihariye kandi byisanzuye kuburyo bifite n'uruganiriro.<ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rambagira-inyubako-ihebuje-ya-kigali-convention-center-yavuguruwe |title=Archive copy |access-date=2021-06-17 |archive-date=2021-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624201423/https://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rambagira-inyubako-ihebuje-ya-kigali-convention-center-yavuguruwe |url-status=dead }}</ref> == Ibiyiranga n'aho iherereye == Inyubako ya Kigali Convention Center iherereye [[kimihurura]] mu [[Akarere ka Gasabo|karere ka Gasabo]] mu mugi wa Kigali uvuye kukibuga mpuzamahanga cy'indege cya Kigali bigusaba kugenda ibirometero bitanu gusa.<ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/ubukungu/article/isabukuru-y-imyaka-itatu-kuri-kigali-convention-centre-inyubako-y-amateka |title=Archive copy |access-date=2021-06-17 |archive-date=2021-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624195847/https://igihe.com/ubukungu/article/isabukuru-y-imyaka-itatu-kuri-kigali-convention-centre-inyubako-y-amateka |url-status=dead }}</ref> ikaba imwe mu nyubako zibereye ijisho kuri uyu mugabane wa [[Afurika]], hotel irimo ifite piscine, ikibuga cya tenis ndetse nigikoni kigezweho cyabasha gutekera abantu ibihumbi 4000, harimo kandi na restaurent n'aho banywera hagezweho.<ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rambagira-inyubako-ihebuje-ya-kigali-convention-center-yavuguruwe |title=Archive copy |access-date=2021-06-17 |archive-date=2021-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624201423/https://igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/rambagira-inyubako-ihebuje-ya-kigali-convention-center-yavuguruwe |url-status=dead }}</ref> == Inama yakiriye == [[Dosiye:Kigali Convention Center ( Rwanda ).jpg|thumb|KIGALI CONVENTION CENTER]] [[Kigali]] Convention Centre yiteguye kandi inakira abakuru b'ibihugu mu nama y'umuryango wa Afurika yunze ubumwe(AU), kuva mu mwaka wa 2016 imaze kwakira inama n'ibindi bikorwa birenga 853 byitabiriwe nabantu barenga 320000.<ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/ubukungu/article/isabukuru-y-imyaka-itatu-kuri-kigali-convention-centre-inyubako-y-amateka |title=Archive copy |access-date=2021-06-17 |archive-date=2021-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624195847/https://igihe.com/ubukungu/article/isabukuru-y-imyaka-itatu-kuri-kigali-convention-centre-inyubako-y-amateka |url-status=dead }}</ref> Iyi nzu kandi yakiriye imwe munama ihuza abakuru bibihugu na zaza goverinoma zibihugu bikoresha ururimi rw'icyongereza (commonwealth) yabereye I [[Kigali]] mu Rwanda tariki 20 [[kamena]] 2022. Iyo nama izwi kwizina rya CHOGM. bereye I [[kigali]] mu [[Rwanda]]<ref>https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/article/amatariki-inama-ya-chogm-izaberaho-mu-rwanda-yatangajwe</ref>. == Reba == <references /> [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Kigali]] 9bcq87ssgr85fdotbu8r9cxdxujdria Nairobi Half Life 0 9275 130792 86237 2026-04-23T06:41:38Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130792 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:NHL poster A1print.jpg|thumb|'''''Ikirango cya Nairobi Half Life''''' ]] '''''Nairobi Half Life''''' ni film y'ikinamico yo muri Kenya yasohotse 2012 iyobowe na David "Tosh" Gitonga<ref>https://www.trigon-film.org/en/movies/Nairobi_Half_Life</ref>. Iyi filime yatoranijwe nka filime yo muri kenya yinjiye neza mu rurimi rw'amahanga muri Oscar mu bihembo bya 85 bya Osama<ref>https://www.hollywoodreporter.com/news/general-news/nairobi-life-afi-fest-review-391847/</ref>, ariko ntiyaboneka k'urutonde rwa nyuma, kandi ni ubwa mbere Kenya itanga filime muri iki cyiciro<ref>https://www.rottentomatoes.com/m/nairobi_half_life_2012</ref>. Mu iserukiramuco mpuzamahanga rya Filime rya 33 rya Durban, Joseph Wairimu yatsindiye igihembo cy'umukinnyi mwiza<ref>https://www.showmax.com/eng/movie/48wfzimm-nairobi-half-life</ref>. Yatsindiye kandi igihembo cya Afurika Movie Academy igihembo cy'umukinnyi wizewe cyane kuva mu birori bya 9<ref>https://africanfilmny.org/films/nairobi-half-life/</ref> . Yatsindiye ibihembo byinshi muri Afrika Magic Viewers Choice Awards 2014 <ref>https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/nainotepad/2001264050/being-famous-doesnt-pay-rent-nairobi-half-life-actor-joseph-mwas-wairimu</ref>. == Abakinnyi == * Joseph Wairimu nka Mwas * Olwenya Maina nka Oti * Nancy Wanjiku Karanja nka Amina * Mugambi Nthiga nka Cedric * Paul Ogola nka Mose * Antony Ndung'u nka Waf * Johnson Gitau Chege nka Kyalo * Kamau Ndungu nka John Waya * Abubakar Mwenda nka Dingo * Mburu Kimani nka Papa M. * Mehul Savani nka Khanji * Maina Joseph nka Kimachia == Kwakira == ''Umunyamakuru wa Hollywood,'' Todd McCarthy, yashimye iyi filime nyuma yo kuyireba muri AFI Fest 2012<ref>https://www.cnn.com/2012/11/09/world/africa/kenya-film-nairobi-half-life/index.html</ref>: "Iyi kinamico igaragaramo ubunyangamugayo bufatika ." KenyaBuzz yerekanye imikorere yibye yakozwe na Maina Olwenya ubwo Oti yagize ati: "Iyi mico ni ghetto kuruta kumva alubumu za kera za NWA. Avuga ko afite ubugizi bwa nabi kandi agenda nkaho atunze umujyi nubwo ari umugizi wa nabi<ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/film/nairobi-half-life/14212 |title=Archive copy |access-date=2021-11-11 |archive-date=2025-02-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250225142325/http://www.africine.org/film/nairobi-half-life/14212 |url-status=dead }}</ref>. "Muri Werurwe 2014 Afurika Magic Viewers Choice Awards muri Werurwe 2014, ''Nairobi Half Life'' yahawe ibihembo kuri<ref>https://www.dw.com/en/my-first-film-shows-nairobi-how-it-really-is/a-16301832</ref>: * Umukinnyi wa Sinema mwiza (Christian Almesberger) * Igishushanyo Cyiza cyo Kumurika (Mohamed Zain) * Umuhanzi mwiza wo kwisiga (Elayne Okaya) na * Umuyobozi mwiza wubuhanzi ( Barbara Minishi ). == references == <references /> [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika y'iburasirazuba]] e63m4zltp4nwe6kmjhzfquagf55exnz Drexciya (2010 film) 0 9336 130766 113340 2026-04-22T22:02:56Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130766 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Drexciya.jpg|thumb|drexciya]] '''''Drexciya''''' ni filimi yo muri [[Gana]] yasohotse 2010 akaba documentary film ntoya yayoboye na Akosua Adoma Owusu afatanije na California Institute wa Arts (CalArts)<ref>https://www.themoviedb.org/movie/535764-drexciya</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/index.php/film/drexciya/18977 |title=Archive copy |access-date=2021-11-12 |archive-date=2025-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122134421/http://www.africine.org/index.php/film/drexciya/18977 |url-status=dead }}</ref>. Iyi filime yerekanwe bwa mbere mu ikinamico mu iserukiramuco mpuzamahanga rya Filimi Rotterdam 2011 kandi yitabira ''Video ya Changing Same'' mu nzu ndangamurage ya Studio i Harlem, muri New York<ref>{{Cite web |url=https://www.criterionchannel.com/videos/drexciya |title=Archive copy |access-date=2021-11-12 |archive-date=2021-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211112152709/https://www.criterionchannel.com/videos/drexciya |url-status=dead }}</ref> <ref>https://mcutimes.com/Movies/titles/291484/drexciya</ref>. == Inyandiko == ''Drexciya'' yerekana ikigo cyo koga rusange cyatawe giherereye i Accra, muri [[Gana]] cyashyizwe kuri Riviera. Riviera icyarimwe yari iterambere ridasanzwe<ref>https://alchetron.com/Drexciya-(film)</ref>, rigizwe nizamuka ryiza cyane hamwe na hoteri yinyenyeri eshanu. Kuva mu myaka ya za 70, Riviera yaguye mubihe bidasanzwe<ref>https://whitney.org/collection/works/44082</ref>. Iyi documentaire ngufi yahumetswe n imigani ya afro-futurist yakwirakwijwe nitsinda rya Drexciya ryitwa Detroit<ref>https://www.filmweb.pl/film/Drexciya-2010-633600/posters</ref>. Bavuga ko Drexciya ari umugani w’amazi utuwe n’abana bataravuka b’abagore b’abanyafrika bajugunywe mu nyanja mu gihe cy’ubucuruzi bw’abacakara ba Trans-Atlantike<ref>https://www.researchgate.net/publication/259733921_Commentary_Haunting_in_Akosua_Adoma_Owusu's_Short_Experimental_Films</ref>. Aba bana bamenyereye kandi bahinduka kugirango bahumeke mumazi<ref>https://www.okayafrica.com/black-film-the-future-weird-black-atlantis-akosua-owusu-drexciya-simon-rittmeier/</ref>.<ref>https://africanfilmny.org/directors/akosua-adoma-owusu/</ref> == Ibihembo == * Filime Nziza Nziza - Guanajuato Iserukiramuco Mpuzamahanga rya Filime 2011 * Mención Especial al Cortometraje, Iserukiramuco rya Filime rya 8 nyafurika, Tarifa 2011 * Filime 10 za mbere zo [[Afurika|muri Afurika zo]] muri 2011 * Igihembo cya Juror - Igihembo cya Black Maria Film & Video Festival 2011 * Kamera ku zuba == references == [[Ikiciro:Firime]] [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi zo muri Gana]] 5c0eutp8p4t422akybxw75o3vyda1q1 Angela Aquereburu 0 9371 130758 124506 2026-04-22T17:59:09Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130758 wikitext text/x-wiki '''Angela Aquereburu''' (wavutse ku ya 11 Mutarama 1977) ni umwanditsi wa sinema, atunganya amafilime akaba n'umuyobozi wa firime<ref>https://afrique.lalibre.be/60452/angela-aquereburu-dans-mes-series-je-veux-montrer-une-afrique-qui-fait-rever/</ref>. == Ubuzima == Aquereburu yavukiye muri [[Togo]] umubyeyi ukomoka muri [[Gwadelupe|Guadeloupe]]<ref>https://myafricainfos.com/togo-qui-est-angela-aquereburu/</ref> . Ashishikajwe n'ubuhanzi kuva akiri muto, yize muri Togo na Pointe-a-Pitre, Guadeloupe mbere yo kwimukira i Paris kwiga mu ishuri ry'ubucuruzi rya ESCP <ref>https://adweknow.com/entretien-angela-aquereburu-directrice-de-societe-de-production-yobo-studios/</ref>. Yabonye impamyabumenyi y'ikirenga mu kwihangira imirimo. Aquereburu yashakanye n'umukinnyi wa filime Jean-Luc Rabatel kandi akora mu bakozi imyaka myinshi<ref>https://www.jeuneafrique.com/664246/culture/angela-aquereburu-la-shonda-rhimes-togolaise/</ref>. Mu mwaka wa 2008, ubwo yari mu biruhuko muri Togo, yamenye ko kuri televiziyo hari amakinamico gusa, maze afatanije n’umugabo we bazana igitekerezo cyo gukurikiranya filimi yitwa motorcycle taxis.<ref>{{Cite web |url=http://www.tv5monde.com/programmes/fr/programme-tv-les-maternelles-d-afrique-quelle-langue-parler-a-la-maison/58711/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113085325/http://www.tv5monde.com/programmes/fr/programme-tv-les-maternelles-d-afrique-quelle-langue-parler-a-la-maison/58711/ |url-status=dead }}</ref> Umwaka ukurikira, Aquereburu na Rabatel bimukiye i Lomé maze bashinga isosiyete ikora amajwi n'amashusho Yobo Studios<ref>https://www.programme-tv.net/biographie/371867-aquereburu-angela/</ref>. Igitekerezo cyabo cyo kwerekana tagisi cyashingiweho kuri ''Zem'', mini-serie ya episode 26 yiminota itanu, ifatanije na Canal + Afrique.<ref>https://copainsdavant.linternaute.com/p/angela-aquereburu-779348</ref> Umushinga we ukurikira wari urukurikirane rugufi rwa filimi ya ''Palabres''<ref>{{Cite web |url=https://forbesafrique.com/angela-aquereburu-productrice-de-series-a-succes/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113085318/https://forbesafrique.com/angela-aquereburu-productrice-de-series-a-succes/ |url-status=dead }}</ref> . Muri 2017, yatangije ''ibitaro IT'', bikemura ibibazo byabaturage nka malariya no kwera uruhu kandi byibanda ku mico Idriss na Tania<ref>{{Cite web |url=http://africine.org/personne/angela-aquereburu/21843 |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2025-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251212065618/https://africine.org/personne/angela-aquereburu/21843 |url-status=dead }}</ref>. Aquereburu yavuze ko yatewe inkunga n'inda ye ya kabiri yo gukora iki gitaramo. Grey's Anatomy yagize uruhare runini. Yatsindiye igihembo cy'uruhererekane rwiza mu iserukiramuco rya Vues d'Afrique i Montreal<ref>https://www.filmaffinity.com/us/search.php?stype=director&sn&stext=Angela%20Aquereburu</ref>.<ref>{{Cite web |url=https://africafilmproducers.org/membership/angela-aquereburu-3/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113085318/https://africafilmproducers.org/membership/angela-aquereburu-3/ |url-status=dead }}</ref> == Amashusho == * 2009 : Zem Igihe cya 1 (26x5min), umuyobozi * 2012 : Palabres (26x5min), umuyobozi * 2016 : Mi-Temps (40x3min), umuyobozi * 2016 : Zem season 2 (50x3min), umuyobozi * 2017 : Ibitaro IT (26x26min), umuyobozi * 2017 : Zem igihe cya 3 (60x3min), umuyobozi * 2018 : Les Maternelles d'Afrique Igihe cya 1 (20x26min), uwakiriye * 2019 : Oasis Igihe cya 1 (20x26min), umuyobozi * 2019 : Les Maternelles d'Afrique Igihe cya 2 (26x26min), uwakiriye * 2020 : Les Maternelles d'Afrique Igihe cya 3 (26x26), uwakiriye == references == [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] [[Ikiciro:Filimi]] nuy5t312k6iodpw8ggwks58l4hhhu85 Adrienne Koutouan 0 9383 130753 123725 2026-04-22T16:11:04Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130753 wikitext text/x-wiki [[File:Adrienne Koutouan.jpg|thumb|Adrienne Koutouan]] [[Dosiye:Ivory Coast - Location Map (2013) - CIV - UNOCHA.svg|thumb|adrienne numunya ote d'i voire yakuriye mumujyi wa ivory coast]] '''Adrienne Ako Anomgbo Koutouan''' (wavutse 1969) numukinnyi wa filimi na comedi muri Cote d'Ivoire<ref>https://www.afrikmag.com/adrienne-koutouan-la-comedienne-vient-en-aide-aux-femmes-du-village-dabobote/</ref>. == Ubuzima == Koutouan ni umwe mu baturage ba Tchaman kandi yavukiye mu mudugudu wa Abobo-Té muri komine ya Abobo hafi ya Abidjan <ref>https://emirate.wiki/wiki/Adrienne_Koutouan</ref>. Yifuzaga kuba umukinnyi wa filimi kuva akiri umwana, nubwo iki gitekerezo kitakiriwe neza n'ababyeyi be<ref>http://africultures.com/personnes/?no=7718</ref>. Yatangiye umwuga we mu myaka ya za 1980 mu itsinda ry’ikinamico "Fétiche éburnéen". Mu 1986, Koutouan yagizwe umubyinnyi mwiza muri ballet ya Coryte d'Ivoire.<ref>{{Cite web |url=https://artsandculture.google.com/entity/g121vr3f_?hl=nl |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113112326/https://artsandculture.google.com/entity/g121vr3f_?hl=nl |url-status=dead }}</ref> Koutouan yahawe ibihembo byinshi, harimo kwitwara neza mu bagore mu iserukiramuco rya Namur mu [[Ububiligi|Bubiligi]] mu 1998, kwitwara neza mu bagore mu iserukiramuco rya M-Net ryabereye i Johannesburg mu 1999, ndetse n’umukinnyi wa [[Afurika]] witwaye neza mu iserukiramuco rya Pabbah muri [[Nijeriya]] mu 2002.<ref>https://www.bbc.com/afrique/47769140</ref> Mu mwaka wa 2006, Koutouan yahawe igihembo cya Gold Standard mu iserukiramuco rya Filime na Televiziyo bya Panafrican rya [[Wagadugu|Ouagadougou]] kubera kwitwara neza mu rukurikirane rwa ''Quand les éléphants se battent'' <ref>https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=27092.html</ref>. Azwi cyane muri Coryte [[Kote Divuwari|d'Ivoire]] kubera uruhare rwe nka Rosalie mu rukurikirane rwa ''Faut pas fâcher'' . Muri 2008, Koutouan yakinnye nka Infirmière Antoinette muri Dr. Boris ari kumwe na Ahmed Souaney<ref>https://www.ivoiresoir.net/mort-de-angeline-nadie-adrienne-koutouan-se-prononce/</ref>. Ku ya 14 Mata 2019, Koutouan yahawe icyubahiro mu birori byo kwizihiza imyaka 30 amaze ari umukinnyi wa filime, ahabwa itandukaniro riturutse kuri guverinoma.<ref>https://en.unifrance.org/directories/person/141832/adrienne-koutouan</ref> Yageze ku ntera ya ofisiye mu cyubahiro cy’umuco, na Minisiteri y’umuco na Francophonie. Umugatolika wubahaga Imana, Koutouan na we yagize misa mu cyubahiro cye.<ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/personne/adrienne-koutouan/7718 |title=Archive copy |access-date=2021-11-13 |archive-date=2025-02-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250223203205/http://www.africine.org/personne/adrienne-koutouan/7718 |url-status=dead }}</ref> == Igice cya firime == * 1993: ''Faut pas fâcher'' (Urukurikirane rwa TV) * 1994: ''Wariko, le gros cyane nkumuturanyi wamatsiko'' * 1998: ''Kwihorera kwa Lucy'' nka Albertine * 2000: ''Je m'appelle Fargass'' * 2005: ''Quand les éléphants se battent'' (Urukurikirane rwa TV) * 2005: ''Caramel'' nka Maria * 2007: ''Akaga gahoraho'' * 2008: ''Dr. Boris'' (Urukurikirane rwa TV) nka Infirmière Antoinette == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Umukinnyi wa filime]] [[Ikiciro:Afurika]] 3oyku24angvzlzly8vdh0xfbwjsch5i Josza Anjembé 0 9409 130778 127311 2026-04-23T03:17:50Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130778 wikitext text/x-wiki '''Josza Anjembé''' (wavutse 1982), ni umukinnyi w’amafirime w’umufaransa kimwe n’umwanditsi akaba n’umunyamakuru ukomoka [[Kameruni|muri Kameruni.]]<ref>https://www.kubweb.media/fiche/biographie-josza-anjembe-realisatrice/</ref> Yakoze firime nyinshi zamamaye cyane zirimo ''Le bleu blanc rouge de mes'' ''cheveux'' na Baltringue<ref>http://www.ubba.eu/fiche.cfm/700462_251462_190_josza-anjembe.html</ref>. == Ubuzima bwite == Yavutse mu 1982 i [[Paris|Paris mu]] [[Bufaransa]] na se wa Kameruni,; n'umubyeyi [[Ubufaransa|w'umufaransa]] akaba umuforomo. Josza afite musaza we w'impanga<ref>https://en.unifrance.org/directories/person/408925/josza-anjembe</ref>. Yakuriye i Bondy kugeza afite imyaka 7 hanyuma yimukira muri Les Lilas, Seine-Saint-Denis mu mijyi ya Pantin na Pré-Saint-Gervais<ref>https://manifesto-21.com/josza-anjembe-baltringue/</ref>. == Umwuga == Nyuma ya baccalauréat (igice cya ES), Josza yabonye impamyabumenyi ihanitse mu 2004 mu itumanaho muri kaminuza ya Paris 8 Vincennes-Saint-Denis <ref>{{Cite web |url=https://www.festival-cabourg.com/editions/2020/films/baltringue/real |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115054721/https://www.festival-cabourg.com/editions/2020/films/baltringue/real |url-status=dead }}</ref>. Kuva 2004, Josza yakoraga nkumunyamakuru wa TF1 hanyuma akorera Fance 5 na France 2 <ref>{{Cite web |url=https://www.festival-cabourg.com/editions/2020/films/baltringue/real |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115054721/https://www.festival-cabourg.com/editions/2020/films/baltringue/real |url-status=dead }}</ref>. Hagati ya 2009 na 2011, yari umunyamakuru w'amashusho kuri televiziyo ya Afrika 24. Muri 2011, Josza yakoze documentaire, ''Massage à la camerounaise'' . Filime yatoranijwe na Festival International de Programs Audiovisuels (umunsi mukuru wa FIPA wa Biarritz), ndetse n'iya Montreal na Créteil<ref>https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=820567.html</ref>. Muri 2012, yahawe inkunga ya Fondation Bleustein-Blanchet. Muri 2014, yitabiriye "Talents en court" ya Jamel Comedy Club,<ref>https://www.cnc.fr/cinema/actualites/cesar-2018-josza-anjembe-un-court-haut-en-couleurs_141841</ref> kikaba ari igikoresho yizeye ko azakora film ye ya mbere ngufi. Hagati ya 2013 na 2016, yakoze nk'umunyamuryango w'ibirori "Buzzons kurwanya igitsina"<ref>https://www.telerama.fr/cinema/regardez-baltringue-de-josza-anjembe-nomme-au-cesar-du-meilleur-court-metrage-6826179.php</ref>. Muri 2014, yakurikiranye amahugurwa yungirije umusaruro mu kigo gishinzwe politiki mpuzamahanga y’ibiribwa n’ubuhinzi (CIFAP)<ref>{{Cite web |url=https://www.france.tv/documentaires/art-culture/1324223-portrait-de-josza-anjembe.html |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115044709/https://www.france.tv/documentaires/art-culture/1324223-portrait-de-josza-anjembe.html |url-status=dead }}</ref>. Hanyuma yakurikiranye amasomo yo gusesengura amashusho muri Institut national de l'audiovisuel (INA). Muri Werurwe 2014, documentaire ikwirakwizwa no ku nteko ishinga amategeko. Muri 2012, yayoboye documentaire ya kabiri, ''KRUMP: amateka ya Krump mu [[Bufaransa]]'' <ref>{{Cite web |url=https://www.africine.org/index.php/personne/josza-anjembe/29062 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2025-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250427083001/https://www.africine.org/index.php/personne/josza-anjembe/29062 |url-status=dead }}</ref>. Kuri firime, yakurikiranye itsinda ryababyinnyi imyaka ine. Filime yatoranijwe mu iserukiramuco ryimico yo mumijyi i Paris<ref>https://www.brooklynfilmfestival.org/film-detail?fid=2222</ref>. Filime ishingiye kuri KRUMP (kuri "Powerful praise of a radically elevated kingdom", cyangwa "IKingdom Radically Uplifted Mighty Praise"), ni imbyino ihumekwa n "imbyino ya clown", yahimbwe mu 1992 na Thomas Johnson.<ref>https://www.dailymotion.com/fr/topic/xtyk1x</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |2011 |''Cameroonian massage'' |Director, Writer |documentary |- |2012 |''KRUMP, a history of Krump in France'' |Director, Writer |documentary |- |2013 |''Princesses Bossédi'' |Director, Writer |documentary |- |2016 |''Le bleu blanc rouge de mes cheveux'' (''French'') |Director, Writer |short film |- |2017 |''Fraternité'' |Director, Writer |documentary |- |2017 |''Debout'' |Actress: policewoman |film |- |2019 |''Baltringue'' (Freed) |Director, Writer |short film |- |2019 |''French Touch: Coming of Age'' |Director, Writer |short film |- |2019 |''Three Blades'' |Special thanks |short film |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] 6tiyomukhk8kv7k3o52aqimxozz58re Charles Mensah 0 9410 130762 117827 2026-04-22T20:46:32Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130762 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Topographic map of Gabon-fr.svg|thumb|Charles mensha yavukiye muri Gabon ninaho yakuriye]] '''Charles Mensah''' yari umukinnyi wa firime wa [[Gabon]], umwanditsi wa sinema akaba n'umuyobozi ushinzwe umusaruro<ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/personne/charles-mensah/5990 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2025-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812190233/https://www.africine.org/personne/charles-mensah/5990 |url-status=dead }}</ref>. Azwi cyane ku izina rya "The Gentleman of African Cinemas", Mensah yagize uruhare muri documentaire nyinshi zamamaye cyane nka ''Équateur'', ''Les Couilles de l'éléphant'' na ''Lybek, ipfunwe ry'abazima'' <ref>https://myastro.com/myastropedia/charles-mensah</ref>. Yakoze nk'umuntu uharanira iterambere rya sinema yigenga yo mu majyepfo mu mwuga umaze imyaka irenga mirongo itatu<ref>https://mubi.com/cast/charles-mensah</ref>. == Ubuzima bwite == Yavutse mu 1948 i Omboué, muri [[Gabon]] . Yapfuye ku ya 3 Kamena 2011, afite imyaka 63.<ref>https://www.flickr.com/photos/eu_development/3421413904</ref> == Umwuga == Mu 1976, yakoze ibihimbano bye bya mbere, ''Obali'' afatanya na Pierre-Marie Ndong. Hanyuma mu 1977 yakoze umushinga wa kabiri ''Ayouma'' afatanya na Ndong na Patience Dabany<ref>https://www.afrik.com/charles-mensah-ou-l-ambition-d-un-cinema-africain-par-les-africains</ref>. Intsinzi yo gukora amafilime, Mensah yagize uruhare mu gutunganya, kuri iyi nshuro hamwe na filime ''Équateur'', yasinyiye Serge Gainsbourg<ref>{{Cite web |url=https://www.union.sonapresse.com/personnalites-gabonaises/charles-mensah-la-vie-est-un-film-au-commencement-etait-limage-14446 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2020-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200927035717/https://www.union.sonapresse.com/personnalites-gabonaises/charles-mensah-la-vie-est-un-film-au-commencement-etait-limage-14446 |url-status=dead }}</ref> . Hamwe n’umukinnyi wa filime uzwi cyane Henri-Joseph Koumba Bididi mu 1995, Mensah yagize uruhare muri televiziyo ''L'Auberge du Salut'', filime yuzuye ya Gabon.<ref>https://www.franceculture.fr/personne-charles-mensah.html</ref> Nkumuproducer, Mensah yitabiriye ibikorwa byinshi birimo: ''Le Damier de Balufu Bakupu Kanyinda'' mu 1996, ''Dôlè (l'Argent)'' na Imunga Iwanga mu 2000<ref>http://www.africine.org/personne/charles-mensah/5990</ref>, ''Les Couilles de l'éléphant'' mu 2001 na ''N'Djamena City'' iyobowe na Issa Serge Coelo mu 2006. Yagize kandi uruhare muri documentaire ngufi kuri ''Lybek, le crunch du vivant'' <ref>https://peoplepill.com/people/charles-mensah-1</ref>. Kugeza mu 2009, yari afite umwanya wo kuba Umuyobozi mukuru w'ikigo cy'igihugu cya Sinema ya Gabon (CENACI)<ref>{{Cite web |url=http://www.bdpgabon.org/articles/2011/06/03/gabon-le-cineaste-charles-mensah-tire-sa-reverence/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115045351/http://www.bdpgabon.org/articles/2011/06/03/gabon-le-cineaste-charles-mensah-tire-sa-reverence/ |url-status=dead }}</ref>, ubu kikaba kizwi ku izina rya Gabonese Institute of Image and Sound (IGIS). Muri uwo mwaka, yabaye perezida w’ishyirahamwe ry’abakora amafilime muri Pan-[[Afurika]] (FEPACI) ndetse no muri komisiyo ishinzwe ikigega cyo gufasha amafilime y’umuryango mpuzamahanga w’igifaransa. Muri 2011<ref>http://africultures.com/murmures/?no=7419</ref>, yakoraga muri Bididi's ''Le collier du Makoko'' yamenyekanye ku rwego mpuzamahanga harimo na Cannes <ref>https://fr.allafrica.com/stories/200703200368.html</ref>. == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |1976 |''Obali'' |producer |film |- |1983 |''Ayouma'' |producer |film |- |1983 |''Équateur'' (Ecuador) |producer |film |- |1983 |''L'Auberge du Salut'' (The Auberge du Salut) |producer |TV series |- |1996 |''Le Damier de Balufu Bakupu Kanyinda'' (The Checkerboard of Balufu Bakupu Kanyinda) |executive producer |film |- |2000 |''Dôlè (l'Argent)'' (Dôlè (Money)) |executive producer |film |- |2001 |''Les Couilles de l'éléphant'' (The Balls of the Elephant) |executive producer |film |- |2006 |''N'Djamena City'' |executive producer |film |- |2009 |''Lybek, le crunch du vivant'' (Lybek, the crunch of the alive) |executive producer |film |- |2011 |''Le collier du Makoko'' (The Makoko Necklace) |producer |film |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] tweglnosf3rmfqosmaskst7zij239ua Henri-Joseph Koumba Bididi 0 9411 130771 127552 2026-04-23T00:10:40Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130771 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Henri-Joseph Kumba Bididi.jpg|thumb|Henri-Joseph Koumba Bididi muri festival de Cannes 2011]] [[Dosiye:Topographic map of Gabon-fr.svg|thumb|Henri yavukiye muri Gabon ninaho yakuriye]] '''Henri-Yozefu Koumba Bididi''' yavutse 15 Nyakanga 1957), ni umunya Gabo ukora filimi, akandika filimi ndetse anakora kuri Tv nka televiziyo manager umusaruro ahanini utaziguye muma documentary films<ref>http://africultures.com/personnes?no=3204</ref>. Yakoze documentaire nyinshi zamamaye cyane harimo ''na Necklace ya King'' na ''Le Singe Fou''<ref>https://cines.com/en/directors/henri-joseph-koumba-bididi</ref> . Usibye icyerekezo, yanakoze, yandika cyangwa ayobora inyandiko nyinshi kuri tereviziyo<ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/personne/henri-joseph-koumba-bididi/3204 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2024-12-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204044025/http://www.africine.org/personne/henri-joseph-koumba-bididi/3204 |url-status=dead }}</ref>. == Ubuzima bwite == Yavutse ku ya 15 Nyakanga 1957 i Omboué, muri [[Gabon]] . Yarangije amashuri ya firime muri École supérieure d'études cinématographiques (ESEC) mu Bufaransa<ref>https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=69396.html</ref>. == Umwuga == Mu 1983, Bididi yakoraga nk'umuyobozi ushinzwe gukina filime ''Équatur'' iyobowe na Serge Gainsbourg <ref>https://ifcinema.institutfrancais.com/en/search?q_text=Henri-Joseph%20Koumba%20Bididi</ref>. Hanyuma mu 1986, yasinyiye muri firime ngufi ''Le singe fou'' <ref>{{Cite web |url=https://en.unifrance.org/directories/person/306060/henri-joseph-koumba-bididi |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2020-10-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201010230522/https://en.unifrance.org/directories/person/306060/henri-joseph-koumba-bididi/ |url-status=dead }}</ref>. Yahawe igihembo kubera kunenga abanyamakuru b'Abarabu mu iserukiramuco rya Filime rya Carthage ndetse anahabwa igihembo gikomeye cya Filime ngufi mu iserukiramuco rya Filime na Televiziyo rya 10 rya Panafrican rya Ouagadougou (FESPACO) mu 1987<ref>https://cines.com/en/movie-script/henri-joseph-koumba-bididi</ref>. Kuva mu 1988 kugeza 1991, Bididi yari umuyobozi w'ishami rya radiyo na televiziyo byo mu karere ka ' Haut-Ogoué <ref>https://www.eyrolles.com/Litterature/Livre/henri-joseph-koumba-bididi-le-dernier-nabab-du-cinema-gabonais-9782414237135/</ref>'. Kuva mu 1991 kugeza 1994, Bididi yazamuwe kuba umuyobozi wungirije mushya wa Radio Télévision Gabonaise (RTG)<ref>https://www.eyrolles.com/Litterature/Livre/henri-joseph-koumba-bididi-le-dernier-nabab-du-cinema-gabonais-9782414237135/</ref>. Mu 2000, yakomeje gukora nk'umuyobozi wa tereviziyo akaba na producer wa filime ye ya mbere yakinnye, ''Les Couilles de l'éléphant'' <ref>https://www.librairie-gallimard.com/livre/9782414237135-henri-joseph-koumba-bididi-le-dernier-nabab-du-cinema-gabonais-kevin-biyoghe-serge/</ref>. Iyi filime yerekanwe mu iserukiramuco rya Filime rya 17 rya [[Afurika]] ryabereye i [[Wagadugu|Ouagadougou]], [[Burukina Faso|Burkina]] Faso. Mu 1994, Bididi yayoboye ibice bibiri bya serivise ya ''L'auberge du Salut''<ref>https://www.alamy.com/djogo-year-2002-gabon-france-director-henri-joseph-koumba-bididi-image225298644.html</ref> . Muri uwo mwaka, yayoboye filime yerekana ''Le collier du Makoko'', iyi ikaba ari filime ihenze cyane muri [[Afurika]] yo munsi y’ubutayu bwa Sahara yarashwe hamwe na miliyoni 4 z'amayero<ref>{{Cite web |url=https://www.binged.com/person/henri-joseph-koumba-bididi/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2024-12-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204052901/https://www.binged.com/person/henri-joseph-koumba-bididi/ |url-status=dead }}</ref>. Filime yateguwe mu myaka 4, aho gufata amashusho byatwaye amezi atatu<ref>{{Cite web |url=https://afrocinestream.com/R%C3%A9alisateur/henri-joseph-koumba-bididi-gabon/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2024-12-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204052248/https://afrocinestream.com/R%C3%A9alisateur/henri-joseph-koumba-bididi-gabon/ |url-status=dead }}</ref>. Iyi filime yakiriwe neza mu maserukiramuco mpuzamahanga ya filime kandi yegukana igihembo cy’abacamanza kidasanzwe ndetse n’igihembo cyo gusobanura abagabo mu iserukiramuco rya Khouribga 2012 ryabereye muri [[Maroke|Maroc]]<ref>https://mubi.com/cast/henri-joseph-koumba-bididi</ref>. Yatsindiye kandi igihembo cyo Gusobanura mu iserukiramuco rya Ecrans Noirs 2012 ryabereye muri Kameruni nk'icyo gihembo cy’amajwi meza na posita nziza muri FESPACO 2013. Muri 2013<ref>https://www.cinemaafrica.uni-bayreuth.de/de/unsere-gaeste/filmemacher-im-gespraech/Henri-Joseph-Koumba-Bididi/index.html</ref>, iyi filime yatsindiye igihembo cy'abari bitabiriye iserukiramuco rya Filime rya Masuku 2013 ryabereye i Gabon.<ref>http://www.clapnoir.org/spip.php?mot281</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |1976 |''Obali'' |producer |film |- |1983 |''Ayouma'' |producer |film |- |1983 |''Équateur'' (Ecuador) |producer |film |- |1983 |''L'Auberge du Salut'' (The Auberge du Salut) |producer |TV series |- |1996 |''Le Damier de Balufu Bakupu Kanyinda'' (The Checkerboard of Balufu Bakupu Kanyinda) |executive producer |film |- |2000 |''Dôlè (l'Argent)'' (Dôlè (Money)) |executive producer |film |- |2001 |''Les Couilles de l'éléphant'' (The Balls of the Elephant) |executive producer |film |- |2006 |''N'Djamena City'' |executive producer |film |- |2009 |''Lybek, le crunch du vivant'' (Lybek, the crunch of the alive) |executive producer |film |- |2011 |''Le collier du Makoko'' (The Makoko Necklace) |producer |film |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] qbdwpvmv85f9l0ka563wbcls53go662 Djibril Kouyaté 0 9417 130765 116728 2026-04-22T21:54:03Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130765 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Mali - Location Map (2013) - MLI - UNOCHA.svg|thumb|Djibril kouyat yavukiye muri Mali mumujyi wa bamako]] '''Djibril Kouyate''' (yavutse 1942), ni umukinnyi wa filimi ukomoka muri [[Mali]] <ref>https://peoplepill.com/people/djibril-kouyate</ref>. Azwi cyane nk'umuyobozi wa firime zamamaye cyane nka ''The Tieman'', ''Tiefing'' na ''Walaha'' <ref>{{Cite web |url=http://africine.org/personne/djibril-kouyate/19843 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2025-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124072622/http://africine.org/personne/djibril-kouyate/19843 |url-status=dead }}</ref>. == Ubuzima bwite == Yavutse mu 1942 i [[Bamako]], muri Mali<ref>{{Cite web |url=http://www.tv5monde.com/cms/cinema/p-779-KOUYATE.htm?ficheId=980&position=109&search=realisateur&recherche=&pays=0&categorie=0&genre=0&annee=&page=8&action=ok&lettre=&cfid=779 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115075011/http://www.tv5monde.com/cms/cinema/p-779-KOUYATE.htm?ficheId=980&position=109&search=realisateur&recherche=&pays=0&categorie=0&genre=0&annee=&page=8&action=ok&lettre=&cfid=779 |url-status=dead }}</ref>. == Umwuga == Muri 1969, yakinnye bwa mbere mubuyobozi bwa mbere na ''l'artisanat'' . Hanyuma yakoze film ''Le retour de Tieman'' (1970)<ref>https://www.musixmatch.com/fr/paroles/Toumani-Diabat%C3%A9-Kandia-Kouyate-Kelitigui-Diabat%C3%A9-Bassekou-Kouyate-Djibril-Camara-S%C3%A9kou-Diabat%C3%A9-Kass%C3%A9-Mady-Diabat%C3%A9/Mali-Sadio</ref>, ''Le drapeau noir au sud du berceau'' (1976) na ''Le Mali aujourd'hui'' (1978). Nkumukinnyi, yakinnye muri firime: ''Verloren Maandag'' (1974), ''Ta Dona'' (1991), na ''Macadam tribu'' (1999)<ref>https://www.offi.fr/artiste/djibril-kouyate-21505.html</ref>. Mu 2000, yakinnye muri firime yitwa ''Code inconnu'' yamenyekanye cyane aho imico ye nka 'Youssouf' yashimiwe cyane<ref>https://mubi.com/cast/djibril-kouyate</ref>. == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |1969 |''l'artisanat'' (Arts and crafts) |director |Feature film |- |1970 |''Le retour de Tieman'' (The return of Tieman) |director |Feature film |- |1974 |''Verloren Maandag'' |actor |Feature film |- |1976 |''Le drapeau noir au sud du berceau'' (The Black Flag South of The Cradle) |director |Feature film |- |1978 |''Le Mali aujourd'hui'' (Mali today) |director |Feature film |- |1991 |''Ta Dona'' (Your Dona) |actor: Samou |Feature film |- |1992 |''Depte'' (Deposit) |director |Feature film |- |1993 |''Tiefing'' |director, script |Feature film |- |1999 |''Macadam tribu'' (Macadam Tribe) |actor: Papa Sandu |Feature film |- |1999 |''Walaha'' |director |TV series |- |2000 |''Code inconnu'' (Code Unknown) |actor: Youssouf |Feature film |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] hf9l1fsehu6i9w0r2h74wk7ly6a5zc8 Uwamwezi Nadege 0 9461 130744 116709 2026-04-22T12:45:42Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130744 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Communes of Rwanda in 1994.svg|thumb|uwamwezi yavukiye mu rwanda]] '''Uwamwezi Nadege''' (yavutse 1993), ni umukinnyi wa filimi mu [[Rwanda]] <ref>https://umuryango.rw/imyidagaduro/article/nadege-uwamwezi-wamenyekanye-nka-nana-muri-filime-city-maid-aragaragaza</ref>. Umwe mu bakinnyi ba filime bazwi cyane muri filimi zo kuri televiziyo mu [[Rwanda]], Nadege azwi cyane ku mazina nka Nana cyangwa Catherine mu biganiro bya televiziyo, nka ''City Maid'' <ref>https://umuryango.rw/imyidagaduro/article/nadege-uwamwezi-wamenyekanye-nka-nana-muri-filime-city-maid-aragaragaza</ref>. Usibye gukina, ni n'umuririmbyi n'umunyamideri .<ref>{{Cite web |url=https://www.newtimes.co.rw/topics/nadege-uwamwezi |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115145732/https://www.newtimes.co.rw/topics/nadege-uwamwezi |url-status=dead }}</ref> == Ubuzima bwite == Uwamwezi Nadege Yavutse mu 1993 mu Rwanda. Yafunguye butike yitwa 'Nana Fashion Shop' ifite izina rye. Afite umwana umwe w'umuhungu umwe kuva yashyingirwa bwa mbere, witwa Ganza Benny Lucky<ref>{{Cite web |url=http://rwanda.shafaqna.com/EN/AL/172611 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2024-12-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241229030239/http://rwanda.shafaqna.com/EN/AL/172611 |url-status=dead }}</ref>. Nk’uko ibihuha bivugwa, ngo yaba akundana n'umuririmbyi [[Kizito Mihigo]]<ref>{{Cite web |url=https://rwandapaparazzi.rw/2019/09/13/nana-wo-muri-city-maid-yavuze-ku-byurukundo-rwe-na-kizito-mihigoinkuru/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115145734/https://rwandapaparazzi.rw/2019/09/13/nana-wo-muri-city-maid-yavuze-ku-byurukundo-rwe-na-kizito-mihigoinkuru/ |url-status=dead }}</ref> . Ariko nyuma yaje kubihakana, avuga ko ari inshuti gusa. Icyakora, vuba aha byavuzwe ko bategura ubukwe. Icyakora, yongeye guhakana ibyo aregwa<ref>{{Cite web |url=https://frankensaurus.com/Nadege_Uwamwezi |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115145732/https://frankensaurus.com/Nadege_Uwamwezi |url-status=dead }}</ref>. Uwamwezi Nadege nibwo muri 2021, ahari mu kwezi ku gushyingo, aha nibwo Nana yafashe indege yerekeza mu [[Bubiligi]] ku mugabane w'[[iburayi]], aho niho ndetse aho umugabo bashakanye aba ndetse atuye ndetse anakorera . Mu kiganiro yagiranye n'itangazamakuru nuko Nana yavuze ko ibintu ahanini urebye byamugoye kumva ageze i [[Burayi]] ari byinshi bitandukanye ariko cyane cyane n' ibiryo, ikirere no kuba nta bantu baziranye, ibaze nawe se nkubu uyu muturanyi waha dutuye ntabwo rwose yagusuhuza, ariko iwacu mu [[Rwanda]] umuturanyi aba ari nk’umuvandimwe wawe agutira ikintu na we akagutiza ikindi ariko hano rwose umuntu aranapfa ukigira ku kazi ke ahubwo agahamagara polisi ngo ko murimo kugufungira umuhanda wabo . <ref>https://umuryango.rw/imyidagaduro/article/uwamwezi-nadege-wamama-ye-ku-izina-rya-nana</ref> == Mu kwiga == Uwamwezi Nadege yize amashuri yisumbuye muri APAKAPE, aho yize ibijyanye na Computer Science and Management, aho yabonye impamwabumenyi ya A2, aho mbere yo kwinjira muri Filime muri 2013 . <ref>https://www.newtimes.co.rw/article/118850/Entertainment/acting-is-a-calling---uwamwezi</ref> <ref>https://www.newtimes.co.rw/article/189954/Entertainment/preps-underway-for-inganji-awards</ref> == Umwuga == Mbere yo gukina, Nadege yari umuririmbyi waririmbye ku izina rya 'Queen Nadege'. Yari mu itsinda ryitwa 'The Queens' aho baririmbaga 'Ryajambo' mu 2009. <ref>https://inyarwanda.com/inkuru/63638/nadege-uwamwezi--63638.html</ref>Yinjiye muri Kwetu Film Institute yiga ikinamico. Nyuma, yamenyekanye gukina na Kennedy Mazimpaka, amaze kubona ubuhanga bwe bwo gukina i Kwetu<ref>https://www.newtimes.co.rw/entertainment/acting-can-earn-you-decent-life-says-actress-uwamwezi</ref>. Mazimpaka yamuhaye uruhare ruto muri filime ''Rwasibo'', yaje kuba umukinnyi wa mbere wa sinema. Mu mwaka wa 2016, yakinnye muri filimi ica kuri televiziyo ''Mutoni'' nk'uruhare rwo kuyobora.<ref>https://eng.inyarwanda.com/index.php/inkuru/68227/seburikoko-collected-4-trophies-at-rwanda-movie-awards-2016-68227.html</ref> Nyuma, yakinnye muri firime nyinshi zizwi cyane na zirimo, ''Catherine'' na ''Nkubito ya Nyamunsi'' . Muri 2016, yakinnye muri ''City Maid''<ref>https://inyarwanda.com/inkuru/102018/nana-wamamaye-muri-city-maid-yahishuye-ko-hari-abamusaba-kuryamana-na-we-batazi-ko-ari-umu-102018.html</ref> . filimi imaze kumenyekana cyane m'ubantu kandi yakundaga kwitwa Nana.<ref>{{Cite web |url=https://igihe.com/imyidagaduro/article/umukinnyi-wa-filime-nana-agiye-gukora-ubukwe-n-umusore-uba-mu-bubiligi |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2021-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115145732/https://igihe.com/imyidagaduro/article/umukinnyi-wa-filime-nana-agiye-gukora-ubukwe-n-umusore-uba-mu-bubiligi |url-status=dead }}</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |2014 |''Rwasibo'' | |Film |- |2016 |''Mutoni'' |Mutoni |TV series |- |2015 |''Catherine'' |Catherine |Film |- |2015 |''Nkubito ya Nyamunsi'' | |Film |- |2016 |''City Maid'' |Nana |TV series |} == Amashakiro == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] <references /> [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Umukinnyi wa filime]] 7vx940rugb9ma9bm7sj31cyi7y9900q Daryne Joshua 0 9472 130764 116711 2026-04-22T21:33:40Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130764 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:South Africa - Location Map (2013) - ZAF - UNOCHA.svg|thumb|daryne yavukiye muri afurika yepfo ninahu yakuriye]] '''Daryne Joshua''' (wavutse 1992), ni umukinnyi wa firime wo [[Afurika y’Epfo|muri Afrika yepfo]] <ref>https://www.imdb.com/name/nm3736242/</ref>. Azwi cyane nk'umuyobozi wa firime ''zamamaye cyane Noem My Skollie'' na ''Ellen: Die storie van Ellen Pakkies'' . Usibye gukora firime, ni n'umugiraneza, umwanditsi, uwashushanyije animasiyo, uwashushanyije amajwi, itangazamakuru n'umuyobozi ushinzwe itumanaho.<ref>https://africanfilmny.org/directors/daryne-joshua/</ref><ref>https://www.screenafrica.com/2017/02/15/film/film-content/film-director-speak-daryne-joshua/</ref> == Ubuzima bwite == Yavukiye kandi akurira i Cape Town. Yize mu ishuri ryisumbuye rya Livingstone. Ni umwarimu kuri Sinema n’Ubushakashatsi bwa Sinema muri Cape Peninsula, Kaminuza y’ikoranabuhanga<ref>https://www.f6s.com/darynejoshua</ref>. == Umwuga == Afite imyaka irindwi, yatangiye gukina muri filimi ngufi . Muri kiriya gihe, yakoze no kugurisha imigani mu inshuti ze muri Bridgetown. Nyuma yaje kwiga muri AFDA, Ishuri ryubukungu bwo guhanga no kubona impamyabumenyi itandukanye<ref>http://www.spla.pro/index.php?page_inc=fiche&type=personnes&no=51044</ref>. Niwe washinze, umwanditsi akaba n'umuyobozi wa Gambit Films yashinze akimara kurangiza. Gambit Films yakoze ikinamico ya mbere ya Afrikaans ya Cape Town, ''Suidooster'' ica kuri DSTV na Kyknet<ref>https://www.tribute.ca/people/daryne-joshua/58785/</ref>. Muri 2016, yayoboye filime ye ya mbere ''Noem My Skollie'' . Filime yatoranijwe nkuwinjiye muri [[Afurika y’Epfo|Afrika]] yepfo muri Filime nziza y’ururimi rw’amahanga mu bihembo bya 89 bya Academy<ref>http://worldcat.org/identities/lccn-no2017067630</ref> . Iyi filime yatsindiye ibihembo bya RapidLion kubera amashusho meza na Filime nziza yo muri [[Afurika y’Epfo|Afurika]] y'Epfo muri 2017. Intsinzi ya firime, yakoze film ye ya kabiri yerekana ''Ellen: Die storie van Ellen Pakkies''<ref>https://letterboxd.com/director/daryne-joshua/</ref> . Byari bishingiye ku nkuru y'impamo ya Ellen Pakkies<ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/personne/daryne-joshua/51044 |title=Archive copy |access-date=2021-11-15 |archive-date=2025-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250224171802/http://www.africine.org/personne/daryne-joshua/51044 |url-status=dead }}</ref>. Iyi filime yerekanwe bwa mbere ku isi mu iserukiramuco mpuzamahanga rya Filimi Rotterdam (IFFR) ku ya 27 Mutarama 2018 kandi ryishimiwe cyane. Yasohotse muri [[Afurika y’Epfo|Afurika]] y'Epfo ku ya 7 Nzeri 2018<ref>https://www.programme-tv.net/biographie/513039-joshua-daryne/</ref>. Muri 2018, yanditse inyandiko ya firime ngufi ''nimero 37'' iyobowe na Nosipho Dumisa . Inyandiko yaje gutsindira igihembo cya Afurika yepfo Filime na Televiziyo (SAFTA)<ref>https://www.themoviedb.org/person/1686178-daryne-joshua</ref><ref>https://www.semanticscholar.org/paper/Daryne-Joshua%2C-dir.-Call-Me-Thief-%5BNoem-My-Jacobs/cb8b964133279b78d32bd8d292001d1894709dd6</ref>. == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |2010 |''Lost Boys: The Thirst'' |Staff assistant |Home video |- |2016 |''Noem My Skollie'' (Call Me Thief) |Director |Film |- |2018 |''Ellen: Die storie van Ellen Pakkies'' |Director |Film |- |2018 |''Number 37'' |Writer, script |Short films |- |2020 |''Blood & Water'' |Director, writer |TV Series |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] nh8vtck3m2y707dv3scg9ekwmdox50t Mário Bastos 0 9496 130791 80599 2026-04-23T06:32:08Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130791 wikitext text/x-wiki '''Mário Bastos''' (wavutse 1986), uzwi cyane ku izina rya stage '''Fradique''', ni Umukinnyi wa firime muri [[Angola]] . Azwi cyane nk'umuyobozi wa firime ''zizwi'' cyane Alambamento, ''Independência'' na ''Ar Condicionado'' . Usibye kuyobora, ni n'umwanditsi, producer, umuyobozi wungirije hamwe n'umwanditsi.<ref>http://africine.org/personne/fradique-mario-bastos/53081</ref><ref name=":0">http://cinafrica.letras.ufrj.br/index.php/filmes/angola/120-mario-bastos-fradique</ref> == Ubuzima bwite == Yavutse mu 1986 i Luanda, muri [[Angola]]<ref name=":0" />. == Umwuga == Mu mwaka wa 2008, Fradique yize muri New York Film Academy maze ahabwa impamyabumenyi ihanitse mu buhanzi bwiza (kuyobora) muri Academy ya Art University i San Francisco<ref>http://www.clapnoir.org/spip.php?article1259</ref>. Muri 2009, yakoze film ye ya mbere ngufi, ''Alambamento'' . Iyi filime yatsindiye igihembo cya Filime ngufi nziza mu iserukiramuco mpuzamahanga rya sinema rya Luanda kandi yari ihitamo ryemewe mu iserukiramuco mpuzamahanga rya firime rya Vancouver ndetse na Tenerife International Film Festival<ref>http://cinafrica.letras.ufrj.br/index.php/filmes/angola/120-mario-bastos-fradique</ref>. Mu mwaka wa 2010, Fradique yashinze isosiyete ikora filimi Geração 80 hamwe na Jorge Cohen na Tchiloia Lara<ref>http://africultures.com/films?no=20754</ref>. Muri 2011, yize muri Berlinale Talent Campus kugirango akomeze amasomo. Kuva mu 2010 kugeza 2015, yakoze kuri documentaire ye ya mbere yuzuye, ''Independência'' <ref>{{Cite web |url=http://africine.org/personne/fradique-mario-bastos/53081 |title=Archive copy |access-date=2021-11-20 |archive-date=2025-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123071100/http://africine.org/personne/fradique-mario-bastos/53081 |url-status=dead }}</ref>. Iyi filime yibanze ku rugamba rwo kwibohora rwa Angola nyuma iza gutsindira igihembo cy’umuco wa [[Angola]] ku rwego rwa Sinema. Ifatwa nkimwe muma firime meza yibihe byose muri cinema nyafurika<ref>https://www.buala.org/pt/da-fala/etiquetas/geracao-80</ref>.  <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">&#x5D;</sup> Iyi filimi kandi ngo yabonye iki gihembo kuko Best documentaire muri [[Kameruni|Cameron]] International Film Festival no yari guhitamo Official ku Durban International Film Festival, iLuxor Film Festival Afurika Pan African Film Festival.<ref>https://www.berlinale-talents.de/bt/project/profile/194459</ref> Yayoboye kandi amashusho yindirimbo zubuhanzi-abahanzi bo muri [[Angola]] nka Nástio Mosquito na Aline Frazão . Muri 2020, yakoze filime ye yambere yimpimbano, ''Ar Condicionado'', ikaba Iserukiramuco mpuzamahanga rya firime rya Rotterdam. Nibwo bwatoranijwe kumugaragaro muri [[Uganda]] mu iserukiramuco mpuzamahanga rya firime rya Friborg mu 2020. Yakiriwe neza mu birori mpuzamahanga bya firime.<ref>https://www.sunnewsonline.com/film-critic-wilfred-okiche-in-sa-for-diff-talent-press/</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |2007 |''Kiari'' |Director, writer |Short film |- |2008 |''Violent Jake'' |Assistant director, associate producer |Documentary |- |2011 |''Alambamento'' |Director, writer |Short film |- |2011 |''Luanda 24/7'' |Director |Short film |- |2013 |''Triângulo'' |Director, writer |Documentary |- |2014 |''Afripedia Angola'' |Writer, editor |TV documentary |- |2015 |''Independência'' |Director, writer, editor |Documentary |- |2016 |''Bloody Kind of Love'' |Director |Video short |- |2017 |''The Kingdom of Casuarinas'' |Director |Film |- |2017 |''El Último País'' |Assistant editor |Documentary |- |2020 |''Ar Condicionado'' |Director, writer |Film |} == references == [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] de65ex55jsfbafs7lq3qovcxl2k2phm Mapule's Choice 0 9519 130784 123018 2026-04-23T05:37:57Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130784 wikitext text/x-wiki '''''Mapule's Choice''''', ni Filime ngufi yasohotse 2008 iyobowe na KaiKaizer Matsumunyane kandi yakozwe na Tumelo Matobako<ref>https://mubi.com/films/mapules-choice</ref><ref>{{Cite web |url=https://de.wikibrief.org/wiki/Kaizer_Matsumunyane |title=Archive copy |access-date=2021-11-20 |archive-date=2021-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211120180607/https://de.wikibrief.org/wiki/Kaizer_Matsumunyane |url-status=dead }}</ref>. Filime ivuga ku buzima bwa Mapule, umusore ukora imyenda ukomoka muri Maseru ugomba guhitamo hagati yo kubika ibanga no kwikiza.<ref>{{Cite web |url=https://www.africanfilmdatabase.com/films/show/640 |title=Archive copy |access-date=2021-11-20 |archive-date=2020-11-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201102150819/https://www.africanfilmdatabase.com/films/show/640 |url-status=dead }}</ref> Iyi filime yerekanwe kandi itorwa ku mugaragaro mu iserukiramuco mpuzamahanga rya sinema rya Zanzibar mu 2009<ref>http://haiti.spla.pro/fiche.actualite.zanzibar-international-film-festival-2009-le.5047.html</ref>.<ref>{{Cite web |url=https://www.africine.org/evenement/festival-international-du-film-de-zanzibar-2009-ziff/18909 |title=Archive copy |access-date=2021-11-20 |archive-date=2025-04-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250411020717/https://www.africine.org/evenement/festival-international-du-film-de-zanzibar-2009-ziff/18909 |url-status=dead }}</ref> == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] 87j1b0vuzfhy10y43j74bf1yl2pmuan Ciomara Morais 0 9589 130763 116487 2026-04-22T21:04:30Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130763 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Europe relief laea location map.jpg|thumb|inkomoko ye nimugihugu cya portugale niho ababyeyi bee bakomoka]] '''Ciomara Otoniela Morais''' (yavutse ku ya 14 Werurwe 1984), ni umukinnyi wa filime ukomoka muri [[Porutigali]] [[Angola|wavukiye muri Angola]] ufite inkomoko ya Macanese<ref>https://www.imdb.com/name/nm2383511/</ref>. Morais azwi cyane nk'umuyobozi wa firime ''Querida Preciosa'', ''[[:en:All_Is_Well_(2011_film)|All Is Well]]'' and ''A Ilha dos Cães''<ref>https://www.imdb.com/title/tt7944336/</ref><ref>https://moviefit.me/persons/265475-ciomara-morais</ref> == Ubuzima bwite == Yavutse ku ya 14 Werurwe 1984 i Benguela, muri [[Angola]].<ref>http://www.spla.pro/file.person.ciomara-morais.31217.html</ref> == Umwuga == Mu 2005, yakinnye bwa mbere muri filimi ya ''Morangos com Açúcar'' . Muri uruhererekane, uruhare rwe nka 'Salomé' rwamenyekanye cyane kandi yakiriye imirimo myinshi mumyaka iri imbere kuri tereviziyo<ref>https://dioguinho.com/ve-como-esta-a-salome-dos-morangos-com-acucar/</ref>. Bamwe muribo barimo, uruhare 'Leonor' muri ''Diário de Sofia'', uruhare 'Masara' muri ''Equador'' hanyuma muri ''Makamba Hotel''<ref>https://fotospessoaismca.blogs.sapo.pt/6270.html</ref> . Hagati aho, yimukiye mu ikinamico akina umukino wa mbere ''A Balada da Margem Sul'' iyobowe na Hélder Costa<ref>http://www.spla.pro/file.person.ciomara-morais.31217.html</ref>. Yakoze sinema ye ya mbere muri firime ya 2009 ''The Abused'' afite uruhare ruto. Uruhare rwe rwa mbere muri cinema rwanyuze muri 2011 rwamamaye cyane ''All Is Well'' with the role 'Leonor<ref>https://www.filmstarts.de/personen/638008/bilder/detail/?cmediafile=21152697</ref>'. Yatsindiye igihembo cy'umukinnyi witwaye neza muri Festival du Cinéma Africain de Khouribga (FCAK), [[Maroke|Maroc]] na The Carthage Film Festival, [[Tunisiya|Tuniziya]] mu mwaka wa 2012 kubera uruhare yagize muri filime ''[[:en:All_Is_Well_(2011_film)|All Is Well]]'' <ref>{{Cite web |url=http://www.africine.org/personne/ciomara-morais/31217 |title=Archive copy |access-date=2021-11-22 |archive-date=2025-01-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250126055108/http://www.africine.org/personne/ciomara-morais/31217 |url-status=dead }}</ref>. Muri uwo mwaka, iyi filime yatsindiye igihembo cya Filime nziza y’igiportigale mu iserukiramuco mpuzamahanga ryigenga rya IndieLisboa.<ref>https://www.mgagentia.pt/ciomara-morais-bio</ref> Muri 2012, yerekanwe bwa mbere ''mubuyobozi no kwandika hamwe na firime ngufi Encontro com o Criador'' . Hagati aho, yanavuze kuri firime ya animasiyo 'Nayola'<ref>{{Cite web |url=https://www.radiotimes.com/movie-guide/b-fq2bc0/nayola/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-22 |archive-date=2021-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211122031946/https://www.radiotimes.com/movie-guide/b-fq2bc0/nayola/ |url-status=dead }}</ref>. == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |2005 |''Morangos com Açúcar'' |Salomé |TV Series |- |2005 |''Diário de Sofia'' |Leonor |TV Series |- |2009 |''Equador'' |Masara |TV Mini-Series |- |2009 |''The Abused'' | |Film |- |2009 |''As Maltratadas'' | |Short film |- |2009 |''Makamba Hotel'' | |TV Series |- |2010 |''República de Abril'' |Leonor |TV Movie |- |2011 |''[[:en:All_Is_Well_(2011_film)|All Is Well]]'' |Leonor |Film |- |2011 |''Voo Directo'' |Rita |TV Series |- |2011 |''O Bar do Ti-Chico'' |Lola |TV Movie |- |2012 |''Com Um Pouco de Fé'' | |Film |- |2012 |''Liberdade 21'' |Jessica |TV Series |- |2012 |''O Grande Kilapy'' |Rapariga do Bar |Film |- |2012 |''Encontro com o Criador'' |Viúva |Short film |- |2013 |''Maternidade'' |Nené Cassamá |TV Series |- |2013 |''Camelia de Sangue'' |Abeona |Short film |- |2013 |''Alma'' |Mãe |Short film |- |2013 |''The Thorn of the Rose'' |Linette Oliveira |Film |- |2014 |''Água de Mar'' |Mãe de Silvio |TV Series |- |2015 |''O Quimbo Cuia'' |Odete |TV Series |- |2016 |''A Única Mulher'' | |TV Series |- |2016 |''Dentro'' |Iara |TV Series |- |2016 |''Um Dia'' |Sofia |Short film |- |2017 |''A Ilha dos Cães'' |Lena |Film |- |2017 |''Maison Afrochic'' |Neuza |TV Series |- |2018 |''Querida Preciosa'' |Preciosa |Film |- |TBD |''Já Te Disse Que Te Amo?'' |Sara |Short film |- |TBD |''Nayola'' |Rapariga |Film |} == references == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] knn2j122uoyp9fzdlbpiozxcwmpts2m Bokang Phelane 0 9732 130761 127475 2026-04-22T19:07:37Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130761 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Bokang Phelane at The Woman King Johannesburg 2022.jpg|thumb|bokang phelane]] '''Bokang Phelane''' ni umukinnyi wa filime ukomoka muri Lesotho no muri [[Afurika y’Epfo|Afurika y'Epfo]], <ref>https://consumercouncil.africa/insights/meet-the-artist-bokang-phelane/</ref> akaba producer n'umwanditsi wa filimi . <ref>https://tshimologong.joburg/events/broke-ass-web-series-masterclass/</ref> == Ubuzima n'uburere == Phelane yavukiye i [[Maseru]], muri [[Lesoto|Lesotho]] . Yize amashuri yisumbuye mu mujyi yavukiyemo, nyuma akomereza muri kaminuza ya Monash muri [[Afurika y’Epfo|Afurika y'Epfo]] aho yakuye impamyabumenyi ya Bachelor of Arts muri Psychology . <ref>{{Cite web |url=https://taggedonline.co.za/lifestyle-entertainment-content/exclusive-blood-psalms-elevating-african-stories-to-epic-proportions/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121191057/https://taggedonline.co.za/lifestyle-entertainment-content/exclusive-blood-psalms-elevating-african-stories-to-epic-proportions/ |url-status=dead }}</ref> == Umwuga == Mu 2016, Phelane rwaravuzwe muri series comedy televiziyo,''Single Guys,'' gukina uruhare, "Fezeka". <ref>https://m.imdb.com/title/tt8718886/</ref> Yagaragaye kandi mu biganiro bya televiziyo, ''Shuga'', byasohotse mu 2018, aho yakinnye nk'umugore wa Andile "Fezeka". <ref>https://m.imdb.com/title/tt2577388/fullcredits/cast?ref_=m_ttfc_3</ref> Muri Nyakanga 2017, yakinnye nka ''Pula'' muri Season 1 ya telenovela yo muri [[Afurika y’Epfo|Afrika yepfo]],''Keeping Scores'', yerekanwe kuri SABC2. <ref>https://www.tvsa.co.za/shows/viewshowseasons.aspx?showId=3454&season=1</ref> Yakinnye nka "Lily" mu rurimi rw'Abazulu Sci-Fi TV-seriyeri, ''Emoyeni (Netflix)'', yasohotse ku ya 22 Nyakanga 2018. <ref>https://m.imdb.com/title/tt8686452/</ref> Yagaragaye mu mvugo y’ururimi rwa Sotho, ''Isipho Sothando'', yerekanwe muri Werurwe 2020 <ref name="Is">{{Cite web |url=https://www.dstv.co.za/whats-on/news/articles/12-shows-that-shine-a-light-on-mzansi-s-brilliant-storytelling/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121192556/https://www.dstv.co.za/whats-on/news/articles/12-shows-that-shine-a-light-on-mzansi-s-brilliant-storytelling/ |url-status=dead }}</ref> ndetse no muri ''Ho Kena Ho Eona,'' yerekanwe muri Mata 2020 <ref>{{Cite web |url=https://www.dstv.co.za/whats-on/news/articles/what-to-watch-on-mzansi-magic-in-march/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211121214748/https://www.dstv.co.za/whats-on/news/articles/what-to-watch-on-mzansi-magic-in-march/ |url-status=dead }}</ref> haba kuri DSTV. Niwe uyoboye urukurikirane rw'ibiganiro bya televiziyo nyafurika, ''Blood Psalms'', azasohoka hamwe na ba producer Showmax na Canal + International mu 2021, akina nka "Zazi", umwamikazi w'ingimbi ukabije. <ref>{{Cite web |url=https://stories.showmax.com/originals/blood-psalms/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2020-10-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201028114037/https://stories.showmax.com/originals/blood-psalms/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://www.multichoice.com/media/news/multichoice-joins-forces-with-canalplus-to-co-produce-african-mythology-epic-blood-psalms/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211130222154/https://www.multichoice.com/media/news/multichoice-joins-forces-with-canalplus-to-co-produce-african-mythology-epic-blood-psalms |url-status=dead }}</ref> <ref>https://www.techafricanews.com/2020/09/02/showmax-announces-two-coproductions-megan-fox-action-movie-and-canal-epic-in-ancient-africa/</ref> == Amashusho == {| class="wikitable plainrowheaders" style="width:100%; margin:auto; background:#fff;" !Umwaka !Title ! Uruhare ! Inyandiko |- | 2021 |''Blood Psalms'' | Zazi | Ntabwo arekuwe |- | 2021 |Courting Anathi | Anathi | Ntabwo arekuwe |- | 2020 |''Ho Kena Ho Eona'' | Dineo | Filime ya TV |- | 2020 |''Isipho Sothando'' | Thando | Filime ya TV |- | 2018 |''Shuga'' | Fezeka | Urukurikirane rwa TV |- | 2018 |''Emoyeni'' | Lily | Urukurikirane rwa TV |- | 2018 |''Angry Amber'' | Amber | Urubuga |- | 2017 |''Keeping Scores'' | Pula | Telenovela |- | 2016 |''Single Guys'' | Fezeka | Urukurikirane rwa TV |- | 2016 |Hard Copy | Khethiwe | Urukurikirane rwa TV |} == references == [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] t6119j3oy695lb1pa03fmtjomxqsqjk No Gold for Kalsaka 0 9742 130793 107637 2026-04-23T07:04:19Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130793 wikitext text/x-wiki '''''Nta Zahabu kuri Kalsaka''''' ( [[Igifaransa|Igifaransa:]] '''''Pas d'or pour Kalsaka''''' ) ni film documentaire ya [[Burukina Faso]] ya 2019 yanditswe kandi iyobowe na Michel K. Zongo kandi afatanije na Florian Schewe. <ref name="Crew">https://www.crew-united.com/en/No-Gold-for-Kalsaka__249791.html</ref> <ref name="Akh">{{Cite web |url=https://en.akhbar1.com/no-gold-for-kalsaka-a-burkina-faso-community-s-lost-land-37242.html |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2020-11-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116111355/https://en.akhbar1.com/no-gold-for-kalsaka-a-burkina-faso-community-s-lost-land-37242.html |url-status=dead }}</ref> == Umusaruro == Gufata amashusho byakorewe mu ntara ya Yatenga muri Burukina Faso. Yakozwe na Michel K. Zongo muri Diam Production [bf] na Florian Schewe muri Film Five GmbH. <ref name="Main">https://www.filmfive.net/no-gold-for-kalsaka.html</ref> == Umugambi / Icegeranyo == Kuva kera, mu gihugu cya Afurika cya Burukina Faso, abaturage bo mu mudugudu muto wa Kalsaka bari baracukuye kandi bakoresha zahabu mu rwego rwo kubatunga. Hamwe n’ishirahamwe ry’abongereza rishinzwe ubucukuzi bw’amabuye y’amahanga, ariko, ibyo byaje kurangira kuko abaturage bari barahawe akarere kavuye mu bucukuzi bw'amabuye y'agaciro mu butaka bwabo. Umuganda wumudugudu, nyamara, uyobowe na Jean-Baptiste, urwana cyane kugirango ugarure ibye. <ref name="Main"/> <ref name="Akh" /> == Amashimwe == Filime yabonye igihembo cyicyiciro ''cyiza cya Documentaire'' muri Awards Africa Awards Awards 2019 . <ref>https://www.pulse.ng/entertainment/movies/amaa-2019-here-are-all-the-winners-at-the-15th-edition-of-award/m1ppsb7</ref> <ref>{{Cite web |url=https://mubi.com/awards-and-festivals/166e6f93-8463-41e0-b768-3a3abea30756?year=2019 |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211108000908/https://mubi.com/awards-and-festivals/166e6f93-8463-41e0-b768-3a3abea30756?year=2019 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://africine.org/analyse/amaa-2019-the-nominees/14762 |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2020-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201114080908/http://africine.org/analyse/amaa-2019-the-nominees/14762 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://www.ghgossip.com/african-movie-academy-awards-amaa-releases-full-nominees-ghana-gets-11-nominations/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2021-11-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106063857/https://www.ghgossip.com/african-movie-academy-awards-amaa-releases-full-nominees-ghana-gets-11-nominations/ |url-status=dead }}</ref> <ref>https://www.theculturenewspaper.com/amaa-returns-to-lagos-for-15th-annual-academy-awards/</ref> <ref>{{Cite web |url=https://theportcitynews.com/2019/10/28/see-the-full-list-of-amaa-2019-winners/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2020-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201120050130/https://theportcitynews.com/2019/10/28/see-the-full-list-of-amaa-2019-winners/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://tellerafrica.com/amaa-africa-movie-academy-awards-2019/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-28 |archive-date=2020-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201119052519/https://tellerafrica.com/amaa-africa-movie-academy-awards-2019/ |url-status=dead }}</ref> == Kwakira == Ku ya 15 Ugushyingo 2019 ku bufatanye n’iserukiramuco mpuzamahanga rya documentaire rya Montreal (RIDM), iyi filime yerekanwe bwa mbere na Sinema Politica Concordia i Quebec . <ref>https://www.concordia.ca/cuevents/main/2019/11/15/cinema-politica-presents-no-gold-for-kalsaka-with-director-michel-k-zongo.html</ref> Iyi filime yemejwe ko ari imwe muri filime zihindura isi kandi byari biteganijwe ko izerekanwa bwa mbere muri [[Cekiya|Ceki]] muri Autumn 2020 na ''One World'' . <ref>https://www.oneworld.cz/2020/films-a-z/40666</ref> == Kurekura == Nk’uko IMDb ibitangaza ngo iyi filime yasohotse ku ya 24 Gashyantare 2019. == References == {{Reflist}} [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Burukina Faso]] [[Ikiciro:Filimi zo muri Burukina Faso]] r734l135n63c5aogixsty0lt7evwj6z Makeroom 0 9789 130783 126607 2026-04-23T05:26:17Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130783 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Robert Henry Peters at Lago d'Orta.jpg|thumb|uwayoboye filme]] '''''Make Room''''' [[Igihawusa|ni firime yo mu rurimi rwa Hausa yo muri]] [[Nigeriya]] 2018 yerekana isano iri hagati yurukundo no gukurikirana inzozi imbere yiterabwoba, iyobowe na Robert Peters kandi yakozwe na Rogers Ofime. Muri iyi filime hagaragaramo abakinnyi n’abakinnyi ba Kannywood nka Yakubu Muhammed, Sani Muazu, Rekiya Attah na Usman Uzee, bashyigikiwe na Adams Garba, Asabe Madake, Abba Zakky na Abubakar Maina. <ref name="DT">{{Cite web |url=https://dailytrust.com/make-room-the-hausa-film-targeting-an-oscar |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211108002753/https://dailytrust.com/make-room-the-hausa-film-targeting-an-oscar |url-status=dead }}</ref> <ref name="YN">https://ynaija.com/robert-peters-new-movie-makeroom-is-about-boko-haram-with-all-the-violence-heres-the-trailer/</ref> <ref name="N">{{Cite web |url=https://www.tatisis.com/topicdetail/323 |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-11-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106063652/https://www.tatisis.com/topicdetail/323 |url-status=dead }}</ref> == Umusaruro == Iyi filime yakozwe ishingiye ku bikorwa by'inyeshyamba mu majyaruguru y'uburasirazuba bwa Nijeriya yagaragayemo abakinnyi bagera ku 3.000, abakinnyi 100 hamwe n'abakozi 100 batunganya, naho aho bakorewe ni Ijebu - Miango, Agace k'ubutegetsi bwa Bassa, muri Leta ya Plateau, muri [[Nijeriya]] . Umusaruro watwaye iminsi igera kuri 50 kugirango urangire, bitwara igereranyo cya N200 kugeza kuri miliyoni 300 nkingengo yumusaruro. == Umugambi == Nyuma yo gushimutwa hamwe nabandi bakobwa 245 bo mwishuri rye, umusore mwiza Salma (Asabe Madaki), umwana wenyine wababyeyi be bafite imyaka 17 nabandi bakorewe kubana nabaterabwoba mukigo cyabo. Ibi byamuviriyemo guhungabanya inzozi ze ariko we, nubwo, uko ibintu bimeze ubu yagumye mubyukuri mubuzima bwe. Goni, umwe mu nyeshyamba, araza maze bombi bakundana bidatinze barashyingirwa. Mugihe ubuzima bugoye, hamwe no kwamburwa urupfu numubabaro, inyeshyamba nabakunzi babo bidatinze. == Abakinnyi == * Asabe Madaki nka Salma * Sani Mu'azu nka se wa Salma * Nadia Abadage nka Dalia * Uzee Usman * Yakubu Muhammed * Rekiya Attah * Adams Garba * Asabe Madake * Abba Zakky * Abubakar Maina * Suji Jos * Sadi Sawaba == Kurekura == == Amashimwe == Iyi filime yatowe mu [[15th Africa Movie Academy Awards|bihembo bya 15 bya Afurika Movie Academy Awards]] muri 2019. <ref>https://www.pulse.ng/entertainment/movies/amaa-2019-here-are-all-the-winners-at-the-15th-edition-of-award/m1ppsb7</ref> <ref>{{Cite web |url=https://tellerafrica.com/amaa-africa-movie-academy-awards-2019/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2020-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201119052519/https://tellerafrica.com/amaa-africa-movie-academy-awards-2019/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://mubi.com/awards-and-festivals/166e6f93-8463-41e0-b768-3a3abea30756?year=2019 |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211108000908/https://mubi.com/awards-and-festivals/166e6f93-8463-41e0-b768-3a3abea30756?year=2019 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://africine.org/analyse/amaa-2019-the-nominees/14762 |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2020-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201114080908/http://africine.org/analyse/amaa-2019-the-nominees/14762 |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://www.ghgossip.com/african-movie-academy-awards-amaa-releases-full-nominees-ghana-gets-11-nominations/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2021-11-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106063857/https://www.ghgossip.com/african-movie-academy-awards-amaa-releases-full-nominees-ghana-gets-11-nominations/ |url-status=dead }}</ref> <ref>https://www.theculturenewspaper.com/amaa-returns-to-lagos-for-15th-annual-academy-awards/</ref> <ref>{{Cite web |url=https://theportcitynews.com/2019/10/28/see-the-full-list-of-amaa-2019-winners/ |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2020-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201120050130/https://theportcitynews.com/2019/10/28/see-the-full-list-of-amaa-2019-winners/ |url-status=dead }}</ref> Mu bahatanira ibihembo harimo: {| class="wikitable" !Umwaka ! Ibirori !Prize ! Uwakiriye |- | rowspan="5" | 2019 | rowspan="5" | [[15th Africa Movie Academy Awards|AMAA]] |''Ousmane Sembene AMAA 2019 Award For Best Film in an African Language'' | |- |''AMAA 2019 Award For Best Achievement in Make-Up'' | |- |''AMAA 2019 Award For Best Achievement in Visual Effects'' | |- |''AMAA 2019 Award For Best Achievement in Sound'' | |- |''AMAA 2019/National Film and Video Censors Board (NFVCB) Award For Best Nigerian Film'' | |} == references == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Abakinnyi ba firime]] tczc3mi9ihmte6wt1piinn67pbrs99l Ahmed Benaissa 0 9816 130755 86401 2026-04-22T16:25:46Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130755 wikitext text/x-wiki '''Ahmed Benaissa''', ([[1944]]-[[2022]]) ni umukinnyi a firime mu Bufaransa ukomoka muri [[Aligeriya|Alijeriya]] . <ref>http://www.filmstarts.de/personen/166549.html</ref> <ref>https://elcinema.com/en/person/2141291/</ref> Azwi cyane kubera uruhare muri firime zizwi cyane ''Étoile aux dents ou Poulou le magnifique'', ''Amarembo yizuba'' hamwe ''n’abanzi ba hafi'' . <ref>http://www.filmstarts.de/personen/166549/filmo/</ref> <ref>{{Cite web |url=https://en.unifrance.org/directories/person/335866/ahmed-benaissa |title=Archive copy |access-date=2021-11-30 |archive-date=2017-08-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170821095050/http://en.unifrance.org/directories/person/335866/ahmed-benaissa |url-status=dead }}</ref> == Ubuzima bwite == Yavukiye muri Alijeriya mu muryango w'abakobwa batanu n'abahungu bane. Se yari umurwanashyaka wafashwe agafungirwa muri Alijeriya. Icyakora yaje kurekurwa nyuma y'ubwigenge bwa Alijeriya. Nyuma yaje kwimukira i [[Paris|Paris mu]] Bufaransa. Yabayeho hafi imyaka 18 mu Bufaransa. Muri icyo gihe, yahawe amahugurwa mu Ishuri ry’Ikinamico. <ref name="lavoisineleblog">{{Template:Cite web}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://web.archive.org/web/20201103213955/http://www.lavoisineleblog.com/ahmed-benaissa/ "Ahmed Benaïssa"]. lavoisineleblog<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">27 October</span> 2020</span>.</cite></ref> Arubatse, ni se w'abahungu babiri. == Umwuga == Mu 1971, Benaïssa yatangiye umwuga we wa sinema akoresheje filime ''Étoile aux dents ou Poulou le magnifique'' iyobowe na Derri Berkani. Yakinnye nka 'Jibé' muri iyo film. Iyo filime igenda neza, yakiriye filime nyinshi mu myaka yakurikiyeho nka filime yo muri Alijeriya ''Leïla et les autres'' mu 1977 iyobowe na Sid Ali Mazif, ''Buamama'' mu 1985 iyobowe na Benamar Bakhti na comedi izwi cyane ''Le Clandestin'' mu 1989 iyobowe na Bakhti. <ref>https://www.allocine.fr/personne/fichepersonne_gen_cpersonne=166549.html</ref> Yakinnye cyane muri 'Haroun', muri film L'Etranger de Camus. Yakinnye kandi anayobora kuri Theatre yigihugu ya Algiers, ndetse no muri Theatre ya Regional ya Oran. Yayoboye kandi Ikinamico y'akarere ka Sidi-Bel-Abbès. Muri 2013, yatsindiye igihembo cyerekezo cyiza cya film ''Nedjma'' . Benaïssa yakinnye nka 'Rida' muri Ramzi Ben Sliman ya mbere yerekana filime ''My Revolution'' . Yasohotse mu Bufaransa muri Kanama 2015. Kuri Theatre, urugendo na ''Meursaults'' rurakomeje mu Bufaransa muri 2017. <ref name="lavoisineleblog"/> [[Dosiye:The_regional_theater_Of_Oran.jpg|right|thumb| Ikinamico y'akarere ka Oran, aho Ahmed yari umuyobozi]] == Amashusho == {| class="wikitable" !Year !Film !Role !Genre |- |1971 |''Étoile aux dents ou Poulou le magnifique'' |Jibé |Film |- |1977 |''Leïla et les autres'' | |Film |- |1980 |''Kahla Oua Beida'' | |TV Movie |- |1985 |''Buamama'' | |Film |- |1989 |''Le Clandestin'' | |Film |- |1990 |''De Hollywood à Tamanrasset'' |Rai TV |Film |- |1994 |''Bab El Oued City'' |The Imam |Film |- |1994 |''Le démon au féminin'' | |Film |- |2006 |''Mon colonel'' |Ben Miloud |Film |- |2006 |''Barakat!'' |Homme accueil hôpital |Film |- |2006 |''[[Rome Rather Than You]]'' |The policeman |Film |- |2006 |''The Colonel'' |Ben Miloud |Film |- |2006 |''Es reicht!'' |Receptionist in the hospital |Film |- |2007 |''Morituri'' |Commissaire Dine |Film |- |2007 |''Délice Paloma'' |Monsieur Bellil |Film |- |2007 |''Nuits d'Arabie'' |The shepherd |Film |- |2008 |''Gabbla'' |Lakhdar |Film |- |2008 |''Mostefa Ben Boulaid'' |Si Lakhdar |Film |- |2009 |''Harragas'' |Père de Nasser |Film |- |2010 |''Hors la loi'' |Le père |Film |- |2010 |''Outside The Law'' |Der Vater |Film |- |2010 |''The Last Passenger'' | |Short film |- |2011 |''Normal!'' |Ahmed |Film |- |2013 |''Warda Al Jazayria: Eyyam'' |Ahmed Benaissa |Video short |- |2013 |''Sotto voce'' | |Film |- |2014 |''J'ai dégagé Ben Ali'' | |Film |- |2014 |''The Man from Oran'' |Hassan |Film |- |2014 |''Gates of the Sun'' |Mohamed |Film |- |2014 |''Krim Belkacem'' | |Film |- |2014 |''Ma révolution'' |Rida |Film |- |2015 |''Mista'' | |Film |- |2015 |''Lotfi'' |Si Abdellah |Film |- |2017 |''Ismael's Ghosts'' |Farias |Film |- |2018 |''Close Enemies'' |Raji |Film |- |2019 |''Papicha'' |Hafid |Film |- |2019 |''Le sang des loups'' |Le commissaire |Film |- |2019 |''Wlad Lahlal'' |father of Marzaq, Zino and Yahya |TV Series |} == references == [[Ikiciro:Afurika]] [[Ikiciro:Filimi]] jxphuacy7yuzi8sqoo6kuluv6p5aj0r University of Global Health Equity 0 10085 130788 130705 2026-04-23T05:58:24Z Baraka official 17008 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 130788 wikitext text/x-wiki '''Kaminuza ya Global Health Equity''' (UGHE) ni kaminuza yigisha ubumenyi k'ubuzima mu Rwanda. Igikorwa cyabafatanyabikorwa Mubuzima, UGHE nikigo cyigenga, kidaharanira inyungu, ikigo cyemewe namategeko. Abafatanyabikorwa ba Catalytic bafashije gutangiza Kaminuza harimo: Fondasiyo ya Cummings, Fondasiyo ya Bill &amp;amp; Melinda Gates, na Guverinoma y'u [[Rwanda]]. Fondasiyo ya Cummings yatanze miliyoni 15 z'amadolari y'icyiciro cya mbere cya Kaminuza kandi yagize uruhare runini mu gukusanya inkunga iva ahandi. <ref>{{Cite web |url=http://woburn.wickedlocal.com/news/20161003/cummings-foundation-hosts-rwandan-university-executive-director |title=Archive copy |access-date=2022-03-02 |archive-date=2021-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210804160041/https://woburn.wickedlocal.com/news/20161003/cummings-foundation-hosts-rwandan-university-executive-director |url-status=dead }}</ref> == Amateka == [[Dosiye:Graduation UGHE.jpg|thumb|Ishuri rya UGHE.]] Muri 2013, guverinoma y'u Rwanda n'abafatanyabikorwa mu buzima batekerezaga kubaka ishuri ry'ubuvuzi iruhande rw'ibitaro bya Butaro <ref>https://www.youtube.com/watch?v=kI7JDy9EiL8 </ref>. Muri icyo gihe, Joyce na Bill Cummings, bashinze Fondasiyo ya Cummings i Woburn, muri Leta ya Massachusetts, basuye [[Rwanda|u Rwanda]] mu rwego rwo gushyira ibuye ry'ifatizo kuri Butaro Outpatient Cancer Infusion Centre, iyubakwa ryayo rikaba ryaratewe inkunga na Cummings Foundation. <ref>{{Cite web |url=http://philanthropy.texterity.com/philanthropy/20140508?pg=11#pg11 |title=Archive copy |access-date=2022-03-02 |archive-date=2016-10-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161018202723/http://philanthropy.texterity.com/philanthropy/20140508?pg=11#pg11 |url-status=dead }}</ref> Mu ruzinduko rwabo, Cummings yasangije icyerekezo cyagutse cy’ishuri ry’ubuvuzi ryaba "pan-African" kandi rikaba rikubiyemo ubumenyi butandukanye bw’ubuzima, harimo ubuvuzi bw’amatungo, amenyo n’ubuforomo. Paul Farmer yashubije iki gitekerezo yandika kuri imeri, ati: "Mbega icyerekezo cyiza, kandi gihuza n'icyerekezo cy'u Rwanda cyo gukurura abantu bubaka ubukungu 'ubumenyi' banatanga ubuvuzi." <ref>{{Cite web |url=http://woburn.wickedlocal.com/news/20161003/cummings-foundation-hosts-rwandan-university-executive-director |title=Archive copy |access-date=2022-03-02 |archive-date=2021-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210804160041/https://woburn.wickedlocal.com/news/20161003/cummings-foundation-hosts-rwandan-university-executive-director |url-status=dead }}</ref> [[Dosiye:BureraDist.png|thumb|Burera aho UGHE iherereye]] UGHE yatangijwe muri Nzeri 2015, <ref>https://www.devex.com/news/paul-farmer-s-lifelong-dream-86915</ref> UGHE ni ubwoko bushya bwa kaminuza bwibanda ku gutanga ubuvuzi bwiza bwo mu rwego rwo gukemura ibibazo bikomeye by’imibereho na sisitemu bitera ubusumbane n’imikorere idahwitse y’ubuvuzi. <ref>https://doi.org/10.1001%2Fjournalofethics.2016.18.7.medu1-1607</ref> == Ubuyobozi == [[Dosiye:Dr. Agnes-Binagwaho.jpg|thumb|Umuyobozi mukuru wungirije wa kaminuza ya UGHE.]] Ku ya 3 Mata 2017, UGHE yashyizeho uwahoze ari Minisitiri w’ubuzima mu Rwanda, [[Agnes Binagwaho]], MD, M (Ped), PhD, kuba Umuyobozi wungirije wa Kaminuza. <ref>{{Cite web |url=http://www.cnbcafrica.com/videos/2017/04/06/ex-rwandan-minister-of-health-to-lead-partners-in-health-university/ |title=Archive copy |access-date=2022-03-02 |archive-date=2017-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171213084447/https://www.cnbcafrica.com/videos/2017/04/06/ex-rwandan-minister-of-health-to-lead-partners-in-health-university/ |url-status=dead }}</ref> <ref>https://www.devex.com/news/a-call-for-implementation-science-and-systems-innovation-in-global-health-89872</ref> Nkumuyobozi wungirije wa UGHE, Porofeseri Binagwaho agenzura iyaguka rya gahunda z’uburezi n’ubushakashatsi bya Kaminuza, guteza imbere ubufatanye bw’isi, ndetse no kurushaho guteza imbere ikigo cya Butaro mu majyaruguru y’u Rwanda. === Master of Science in Global Health Delivery === Yatangijwe muri Nzeri 2015, Master of Science in Global Health Delivery (MGHD) ni gahunda ya UGHE ishinzwe amasomo. <ref>https://ughe.org/academics/mghd/</ref> === Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery === UGHE ihuriweho na Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery / Master of Science in Global Health Delivery (MBBS / MGHD) ni imyaka itandatu nigice, impamyabumenyi y'icyiciro cya kabiri cya kaminuza hamwe n'impamyabumenyi y'ikirenga ku rwego rw'ubuzima. <ref>{{Cite web |url=https://ughe.org/academics/bachelor-medicine-bachelor-surgery/ |title=Archive copy |access-date=2022-03-02 |archive-date=2022-01-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220108045156/https://ughe.org/academics/bachelor-medicine-bachelor-surgery |url-status=dead }}</ref> === Amashuri Nyobozi === Amasomo yubuyobozi bwa UGHE ibyemezo biteza imbere abanyamwuga bakoresheje ubushobozi bukomeye hagati yo gushimangira uburyo bwo gutanga ubuvuzi. <ref>https://ughe.org/academics/executive-education/</ref> == Iterambere ryikigo == [[Dosiye:Graduation UGHE.jpg|thumb|Umuhango wo gutanga impamyabumenyi ku banyeshuri bize muri UGHE wari witabiriwe na Jeannette Kagame.]] Muri 2016, UGHE yatangiye kubaka ku kigo cyayo cya mbere gihoraho [[Ibitaro bya Butaro|i Butaro]], mu Rwanda. Ikigo cyarangiye muri Mutarama 2019, ikigo cyafunguwe na [[Perezida wa Repubulika y’u Rwanda|Perezida w’u Rwanda]], [[Paul Kagame]] . Iyi kaminuza irimo ibyumba by’ishuri, laboratoire yigisha, ikigo cyigana ivuriro, hamwe namakuru ajyanye nubuzima, hamwe nubuyobozi, amafunguro, namacumbi y'abakozi, abanyeshuri, nabarimu. Mugihe kaminuza ikura, ikigo cya kabiri kizubakwa i Kigali ahitwa Masaka. Kaminuza igizwe n'ibigo byuzuzanya mucyaro no mumijyi. Ukuboza 2016, UGHE yatangiye kubaka ku kigo cy’amasomo cya hegitari 250 cya Butaro, cyinjijwe muri gahunda yo gutanga ubuvuzi bw’ibanze mu cyaro. Icyiciro cya mbere cyikigo cyafunguwe muri 2018 hamwe n’ibyumba by’ishuri, inyubako zubutegetsi, isomero, nuburaro. Ikigo cy’imijyi kizaba giherereye mu Murenge wa Masaka, mu [[Akarere ka Kicukiro|Karere ka Kicukiro]] mu murwa mukuru w’u Rwanda, [[Kigali]]. Usibye gukoresha ibigo bibiri byubuvuzi - Ibitaro bya Butaro n’ibitaro bya Masaka i Kigali - UGHE izakoresha imbuga zishyigikiwe na PIH hirya no hino mu Rwanda kugira ngo amahirwe menshi yo kwiga mu mavuriro no kubyara. Ibi bigo byateguwe na MASS Design na Shepley Bulfinch, kimwe mubigo byubatswe kera mubikorwa byubudahwema muri [[Amerika]]. <ref>https://massdesigngroup.org/work/design/university-global-health-equity</ref> == references == [[Ikiciro:Kaminuza mu Rwanda]] [[Ikiciro:Kaminuza]] [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Pages with unreviewed translations]] nb31zsgatq2pm5oxyzi1xchqvizbs9k Marie Thérèse Mukamulisa 0 10233 130785 108312 2026-04-23T05:43:32Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130785 wikitext text/x-wiki '''Mukamulisa Marie Thérèse''' ( yavutse ku ya 29 Kamena 1965) ni umunyamategeko w'[[Rwanda|umunyarwandakazi]] ukora mu rukiko [[Afurika|nyafurika]] rurengera uburenganzira bwa muntu n'abaturage kuva muri 2016<ref>{{Cite web |url=https://fr.igihe.com/rwanda-des-departs-et-des-entrees-a-la-cour.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2020-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200928222228/https://fr.igihe.com/rwanda-des-departs-et-des-entrees-a-la-cour.html |url-status=dead }}</ref>. == Ubuzima bwo hambere == [[Dosiye:Université de Moncton, campus de Shippagan.jpg|thumb|Kaminuza ya Moncton]] Mukamulisa yavukiye i [[Kigali]] ku ya 29 Kamena 1965. <ref name="bio">{{Cite web |url=http://judiciary.gov.rw/about-us/supreme_court_justices/justice_mukamulisa_marie_therese.html |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2017-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171031132305/http://judiciary.gov.rw/about-us/supreme_court_justices/justice_mukamulisa_marie_therese.html |url-status=dead }}</ref> <ref name="profile">{{Cite web |url=http://en.african-court.org/index.php/judges/current-judges |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2017-11-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171115082548/http://en.african-court.org/index.php/judges/current-judges |url-status=dead }}</ref> Afite impamyabumenyi ihanitse mu by'amategeko yakuye muri [[kaminuza y'u Rwanda]] (1990) n'impamyabumenyi ihanitse mu by'amategeko rusange yakuye muri kaminuza ya Moncton i New Brunswick, muri [[Kanada]] (1993). <ref name="bio" /> <ref name="profile" /> Afite Masters mu bushakashatsi bwa Jenoside no kuyikumira yakuye mu kigo gishinzwe gucunga amakimbirane muri [[kaminuza y'u Rwanda|kaminuza nkuru y'u Rwanda]]. <ref name="profile" /> == Umwuga == Mukamulisa yari umucungamari n'umubitsi mu mushinga wo gukora iperereza ku buhinzi bashingiye ku mibare. Yabaye umuyobozi ushinzwe ubwishingizi bw'imodoka muri Sonarwa hamwe n’umunyamabanga nshingwabikorwa w’umuryango utegamiye kuri leta CCOAIB. Mukamulisa yari umwe mu bakomiseri cumi na babiri bateguye Itegeko nshinga ry'u [[Rwanda]] nyuma ya [[Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994|Jenoside]], kandi yabaye umwarimu mu mategeko muri [[kaminuza y'u Rwanda]]. <ref name="profile" /> Mukamulisa yagizwe umucamanza w'urukiko rw'Ikirenga mu [[Rwanda]] muri 2003. Yavuze ku ngorane abagore bahura nazo mu nzego z’ubutabera, cyane cyane ku ihohoterwa rikorerwa abana no gufata ku ngufu, bitewe n’umuco n’uburinganire buri hasi. <ref>{{Cite web |url=http://wfwmarketingimages.womenforwomen.org/news-women-for-women/files/RWpaper.pdf |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2017-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170915114219/http://wfwmarketingimages.womenforwomen.org/news-women-for-women/files/RWpaper.pdf |url-status=dead }}</ref> Muri 2015, yabaye umwe mu bagize inama nkuru y'Ubucamanza y'u [[Rwanda]]. Ni n'umwe mu bagize ihuriro mpuzamahanga rya International Hague Network of Judges. Mukamulisa yatorewe manda y'imyaka itandatu mu rukiko [[Afurika|nyafurika]] rushinzwe uburenganzira bwa muntu hamwe na Ntyam Mengue ukomoka uri [[Kameruni|Kameroni]] muri Nyakanga 2016. <ref>http://www.newtimes.co.rw/section/read/203317</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/mukamulisa-agiye-kurahirira-kuba-umucamanza-mu-rukiko-rw-uburenganzira-bwa |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2017-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170915114012/http://www.igihe.com/amakuru/u-rwanda/article/mukamulisa-agiye-kurahirira-kuba-umucamanza-mu-rukiko-rw-uburenganzira-bwa |url-status=dead }}</ref> Ishyirwaho rye ryanenzwe kubera icyemezo cy’u [[Rwanda]] cyo kuva mu kwemerera abantu n’imiryango itegamiye kuri Leta kujuririra mu rukiko, ndetse no kuba Mukamulisa yaragize uruhare mu itsinda ry’abacamanza bakatiye umunyapolitiki utavuga rumwe n’ubutegetsi Victoire Ingabire Umuhoza, wajuririye uru urukiko muri [[Afurika]]. <ref>http://l-hora.org/?p=1276&lang=ca</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.ijrcenter.org/2016/03/14/rwanda-withdraws-access-to-african-court-for-individuals-and-ngos/ |title=Archive copy |access-date=2022-05-02 |archive-date=2017-12-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171230105223/http://www.ijrcenter.org/2016/03/14/rwanda-withdraws-access-to-african-court-for-individuals-and-ngos/ |url-status=dead }}</ref> <ref>https://web.archive.org/web/20170915114135/http://www.therwandan.com/blog/the-rwandan-state-has-boycotted-the-african-court-on-human-and-peoples-rights-in-case-no-0032014-which-opposes-it-to-ms-victoire-ingabire-umuhoza-president-of-the-fdu-inkingi/</ref> Mukamulisa yabaye kandi mu Nama Nkuru y'Ubucamanza mu Rwanda kuva muri 2015, ndetse akaba n'umwe mu bagize imiyoboro mpuzamahanga yo mu karere ndetse no ku rwego mpuzamahanga y'abacamanza nk'umuryango mpuzamahanga w'i La Haye mu buholandi ya (IHNJ), Yabaye umucamanza w'Urukiko rw'Ikirenga rw'u Rwanda kuva mu 2003, <ref>https://www.african-court.org/wpafc/lady-justice-marie-therese-mukamulisa-rwanda/</ref> == Amashakiro == [[Ikiciro:Amategeko]] [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Abagore]] jhqfss9lqyalsrnf3d5vke8tdzdaesv Habimana Jean Eric 0 13155 130769 99281 2026-04-22T23:50:30Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130769 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Tour du Rwanda.jpg|thumb|igare]] [[Dosiye:The Winner in tours du Rwanda.jpg|thumb|Habimana]] Habimana Jean Eric yavutse 1 mutarama 2001 umukinnyi wa magare ukinira ProTouch yo muri [[Afurika y’Epfo]], yegukanye [[Tour de Huye|Tour de huye]] muri 2019, akaba aheruka kwegukanye irushanwa rya mbere rya Rwandan Epic riri ku rwego mpuzamahanga.<ref>{{Cite web |url=https://mobile.igihe.com/imikino/amagare/article/karl-platt-na-habimana-jean-eric-begukanye-rwandan-epic-2022-amafoto |title=Archive copy |access-date=2022-09-28 |archive-date=2022-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928193303/https://mobile.igihe.com/imikino/amagare/article/karl-platt-na-habimana-jean-eric-begukanye-rwandan-epic-2022-amafoto |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.cyclingarchives.com/coureurfiche.php?coureurid=139631 |title=Archive copy |access-date=2022-09-28 |archive-date=2025-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220140746/https://www.cyclingarchives.com/coureurfiche.php?coureurid=139631 |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.eurosport.com/cycling/jean-eric-habimana_prs555692/person.shtml</ref><ref>https://inyarwanda.com/inkuru/89598/huye-ruberwa-jean-damascene-na-habimana-jean-eric-bahaye-urugero-abana-bagaragazaga-impano-89598.html</ref> == AMASHAKIRO == [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Igare]] [[Ikiciro:Amarushanwa ku igare]] [[Ikiciro:Umukinnyi wa magare]] [[Ikiciro:Amagare mu Rwanda]] 3tzddv1zxnbv7njczx334doze0csi5w Indwara yibasiye ibiti by’Imyembe 0 13728 130776 130245 2026-04-23T01:51:47Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130776 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Owoce Mango.jpg|thumb|Imyembe]] [[Dosiye:Mango Stem galls (17948948991).jpg|thumb|igiti cy'umwembe kirwaye]] Bamwe mu baturage batuye mu Murenge wa Nzinge basobanukiwe uburyo bwo kurwanya akamatirizi,Umuhinzi ufite ibiti 300 byose byibasiwe n’akamatirizi, yemeza ko yari yarihebye kugeza ubwo yashakaga kubisimbuza agateramo avoka .<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-16 |archive-date=2023-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216185354/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |url-status=dead }}</ref> [[Dosiye:Mango_(Mangifera_indica)_Bacterial_black_spot_caused_by_Xanthomonas_citri_pv._mangiferae_indicae_(41659862192).jpg|thumb|amababi y'umwembe arwaye ]] == Uburyo bwo kurwanya Akamatirizi == [[Dosiye:Green mango tree.jpg|thumb]] Uburyo bwa mbere bwo kurwanya akamatirizi ni ugukonorera igiti abandi babyita kwicira igiti cyangwa kugikorera nk’uko bakorera ikawa, ni uburyo bwo kugabanya amashami y’igiti kirwaye kugira ngo izuba ryinjire mu giti rigabanye ubuhehere kuko ubuhehere bufasha akamatirizi kororoka.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-16 |archive-date=2023-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216185354/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |url-status=dead }}</ref>Uburyo bwa kabiri abahinzi bagirwamo inama yo kurwanya akamatirizi ni ukugira isuku ahari igiti cy’umwembe, iyo hari imyanda utumatirizi tuyihishamo tugakomeza kwangiriza igiti, n’aho uburyo bwa gatatu ni ugutera imiti munsi y’amababi ikica utumatirizi muri iyo miti harimo izwi nka Roketi.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-16 |archive-date=2023-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216185354/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rab-yatangiye-kwigisha-abaturage-uko-barwanya-indwara-yibasiye-ibiti-byimyembe/ |url-status=dead }}</ref> [[Dosiye:Mango_(Mangifera_indica)_Bacterial_black_spot_caused_by_Xanthomonas_citri_pv._mangiferae_indicae_(26832555887).jpg|thumb|umwembe urwaye ]] [[Dosiye:Mango_(Mangifera_indica)_Probably_crown_gall_caused_by_Agrobacterium_tumefaciens_(32589809932).jpg|thumb|igiti cy'umwembe kirwaye|228x228px]] [[Dosiye:Mango_Bunch.jpg|thumb|igiti cy'umwembe ]] == Amashakiro == <references /> [[Ikiciro:Ibidukikije]] [[Ikiciro:Ibimera]] f6yfw91sd8yaxh72lqwaalj6zw09tlg Guhangana n’ingaruka z’imihindagurikire muri Kirehe 0 13945 130768 130215 2026-04-22T23:42:40Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130768 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Ikirere gikeye neza mumisozi.jpg|thumb|Ikirere|160x160px]] [[Dosiye:KireheDist.png|thumb|Ikarita igaragaza aho hirehe iherereye kwikarita y'Urwanda|154x154px]] [[Dosiye:Testhighlight 015406.jpg|thumb|kirehe|157x157px]] Imiterere y’Akarere ka Kirehe ituma katagusha imvura nyinshi ariko iyo iguye iteza isuri mu duce tumwe na tumwe twako ikangiza byinshi birimo n’ibihingwa. [[Dosiye:Isuri.jpg|thumb|Isuri|179x179px]] == Umushinga wo Guhangana n'ingaruka z'imihindagurikire == Umushinga wo kugabanya ingaruka ziterwa n’imihindagurikire y’ibihe mu kibaya cy’Ikiyaga cya Victoria (Adaptating to Climate Change in Lake Victoria Basin: ACC) ushyirwa mu bikorwa na Komisiyo y’Ikibaya cy’Ikiyaga cya Victoria (Lake Victoria Basin Commission: LVBC), ku ruhande rw’u Rwanda, ibikorwa byawo biri mu Karere ka Kirehe mu mirenge ya Gatore, Musaza na Gahara.<ref>https://www.igihe.com/amakuru/article/kirehe-imishinga-igamije-guhangana-n-ingaruka-z-imihindagurikire-y-ibihe</ref>Washowemo ibihumbi 520 by’amadolari ya Amerika ni ukuvuga agera kuri miliyoni 520 z’amafaranga y’u Rwanda nk’uko Umuhuzabikorwa wawo, Muhawenimana Seth yabisobanuye.<ref>https://www.igihe.com/amakuru/article/kirehe-imishinga-igamije-guhangana-n-ingaruka-z-imihindagurikire-y-ibihe</ref>Mu Murenge wa Gatore ingo 160 zasaniwe inzu zinahabwa ibigega bifata amazi y’ibisenge mu rwego rwo gukemura ikibazo cy’isuri yatwaraga ubutaka akanangiza igishanga cya Kijumbura gihingwamo umuceri.Mu gihe ingaruka z’imihindagurikire y’ibihe by’umwihariko ku bikorwa by’ubuhinzi mu Karere ka Kirehe zirushaho kugira ubukana, imishinga mito ibyara inyungu yatangijwe ku bufatanye bwa Minisiteri y’Ibidukikije n’izindi nzego iratanga icyizere cyo kugoboka abagenerwabikorwa. == Uruhare rw'ubuyobozi muriki gikorwa == [[Dosiye:Tree planting kaduna.jpg|thumb|Gutera igiti|177x177px]] Guverineri CG Gasana yabwiye abaturage ko hari umushinga wo gutera amashyamba ahagije mu Karere ka Kirehe, Ati: “Tunashimira Leta yacu ko mu ngengo y’imari mu mwaka washize yashyizemo gutera ibiti by’umwihariko muri aka Karere ka Kirehe miliyari 30. Ayo mafaranga agiye kuza gutera amashyamba hano muri Kirehe gusa. Ubwo bivuze gukorana n’uturere, urubyiruko, namwe mwese bagashaka ‘pipiniere’ mukazitera mukazigurisha abatera amashyamba. Ariko binavuze yuko mugiye kubona amashyamba, mukabona imvura kandi n’ubutaka bwanyu ntibugende.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-20 |archive-date=2023-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230220140053/https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |url-status=dead }}</ref>yasabye Abanyakirehe gukomeza gushyira imbaraga mu kubungabunga ibidukikije no gukumira ibiza.Abaturage bahuriza ku kuba ibi bikorwa bitandukanye bigamije kurengera ibidukikije byaratumye umubare munini w’abashomeri ubonamo akazi.Umukozi Ushinzwe Ibidukikije mu Karere ka Kirehe avuga ko aka karere ari kamwe mu Turere dukunze kwibasirwa n’ingaruka z’imihindagurikire y’ikirere harimo izuba riteza amapfa ndetse imvura nayo yagwa igateza ibibazo birimo isuri ikabije, byose bigateza ingaruka ku bukungu no ku bidukikije.<ref>{{Cite web |url=https://umuseke.rw/2022/10/kirehe-amaterasi-yindinganire-yitezweho-gukumira-isuri-yangizaga-imyaka/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-20 |archive-date=2023-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230220140058/https://umuseke.rw/2022/10/kirehe-amaterasi-yindinganire-yitezweho-gukumira-isuri-yangizaga-imyaka/ |url-status=dead }}</ref> == Ibindi Wamenya == [[Dosiye:Rwandan Amazing forest.jpg|thumb|177x177px|Amashyamba ]] Muri aka Karere ku misozi iriho ubuhaname hakozwe amaterasi kuri hegitari 100, imirwanyasuri kuri hegitari 215.7, gutera amashyamba ku misozi ikomeye kuri Hegitari 50, gutunganya amashyamba asanzwe kuri hegitari 20 no gutera ibiti gakondo kuri hegitari 10.Kuba abaturage barahawe ibigega bifata amazi byanakemuye ikibazo cy’ibura ryayo kuko yavaga kure bikagora imiryango kubona ayo ikoresha imirimo yo mu rugo n’igihe bakeneye kuhira amatungo<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-20 |archive-date=2023-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230220140053/https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |url-status=dead }}</ref>Mu Murenge wa Musaza hatewe inkunga imishinga iciriritse ibyara inyungu irimo iy’ubuhinzi bw’urusenda, ubworozi bw’ingurube n’ihene, ubukorikori burimo ububoshyi n’ubudozi bw’imyenda no gutunganya umusatsi by’umwihariko ku bakoreraga ubuhinzi mu nkengero z’Umugezi w’Akagera bwangizaga amazi yawo.Ubuyobozi bw’Akarere ka Kirehe bugaragaza ko mu rwego rwo kubungabunga ibidukikije mu mwaka wa 2021na 2022 hirya no hino mu mirenge 12 ikagize hatewe amashyamba kuri hegitari 531, ibiti bivangwa n’imyaka 1,935,  ubuso bugera kuri hegitari 647 bwakozweho imirwanyasuri; mu gihe muri uyu mwaka hamaze gukorwa amatarasi y’indinganire kuri hegitari zisaga 94.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |title=Archive copy |access-date=2023-02-20 |archive-date=2023-02-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230220140053/https://muhaziyacu.rw/amakuru/ibidukikije/uturere-twa-nyagatare-na-kirehe-twagenewe-miliyari-60-frw-yo-gutera-amashyamba/ |url-status=dead }}</ref>Kirehe ni Akarere gakunda kwibasirwa n’ingaruka z’imihindagurikire y’ibihe harimo amapfa n’isuri iyo imvura yaguye. Niyo mpamvu dushima ibi bikorwa byo gutanga ibigega by’amazi kuko hafi hano hari igishanga cyitwa Kijumbura gihingwamo umuceri mbere y’umushinga hari hegitari zirenga 10 ibigo by’ubwishingizi bitemeraga kwishingira, kubera kutizera ko aho hantu hatanga umusaruro ariko ubu hari hegitari 18 zihingwa zirishingirwa kandi zitanga umusaruro kubera ko isuri yagabanyijwe.Umujyanama mu bya tekiniki muri uyu mushinga yavuze ko intego y’uyu mushinga ni ugufasha abaturage kubona ibibunganira mu mibereho yabo bitewe n’uko ikirere kigenda kigaragaza ko badakwiye gutega amakiriro ku bikorwa by’ubuhinzi gusa.<ref>https://www.igihe.com/amakuru/article/kirehe-imishinga-igamije-guhangana-n-ingaruka-z-imihindagurikire-y-ibihe</ref> == Amashakiro == [[Ikiciro:Ibidukikije]] [[Ikiciro:Ubuhinzi]] 2ow97zamekurze1r6v6g0evirkqjdot Uwizera Ester 0 14466 130746 97776 2026-04-22T13:38:58Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130746 wikitext text/x-wiki Uwizera Ester uzwi nka FIFI ni umunyarwanda akaba umunyamakurukazi wabigize umwuga wakoreraga itangazamakuru bitandukanye aho yatangiye afotoraa amafoto ya siporo ndetse akabifatanya n'ibindi biganiro harimo ikiganiro n’iyobokamana. Uwizera Ester FIFI yakoreye radio zigiye zitandukanye yanyuze mu bitangazamakuru bitandukanye nka Life Radio yaje no gukorera RadioTV10 akorera ubu akaba agaragara mu kiganiro 10 zone hamwe n'ikiganiro sport 10 , sibyo gusa kuko akora ikindi kiganiro ku cyumweru cy'indirimbo z'Imana , zo kuramya no gushima Imana. Uwizera Ester uzwi nka FIFI ni umufana w’ikipe ya Chelsea yo mu gihugu cyu [[Ubwongereza|bwongereza]] ku mugabane w'[[iburayi]]. <ref name=":0">{{Cite web |url=https://integonews.com/dore-bimwe-mu-bibuza-igitsinagore-gukomeza-itangazamakuru/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-01 |archive-date=2023-03-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230301022948/https://integonews.com/dore-bimwe-mu-bibuza-igitsinagore-gukomeza-itangazamakuru/ |url-status=dead }}</ref><ref name=":1">https://radiotv10.rw/10-sports-ku-munsi-nkuyu-nibwo-shyaka-claver-wakoreraga-radio-10-yitabye-imanaibyaranze-uyu-munsi-mu-mateka/</ref><ref name=":2">https://www.trendsmap.com/twitter/tweet/1368894472793231362</ref><ref name=":3">https://umuryango.rw/ad-restricted/article/abanyamakuru-ba-sports-mu-rwanda-byabanze-mu-nda-bagaragaza-amarangamutima-y</ref> == Ubuzima bwite == Uwizera Ester uzwi nka fifi aracyari umukobwa w'ingaragu w'ibana, umenyerewe mu mwuga w'itangazamakuru, ndetse ubu akaba asigaye ari umuyobozi w'ibiganiro, umushyushyarugamba ndetse n'ibindi bizwi nka MC, aho ayobora ubukwe n'ibindi biroro.<ref name=":1" /> <ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> == Amashakiro == [[Ikiciro:Siporo]] [[Ikiciro:Abanyamakuru ba siporo]] [[Ikiciro:Abanyamakuru]] <references /> [[Ikiciro:Umunyamakurukazi]] [[Ikiciro:MC]] t6kqnwd5wnj3fetn2vlrrn8ry35f0e2 Komugisha Usher 0 14489 130781 128920 2026-04-23T04:30:27Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130781 wikitext text/x-wiki Komugisha Usher ni Umunyamakuru mpuzamahanga w’imikino na siporo ukorera mu [[Rwanda]] na [[Ubugande|Uganda]], ariko yibanda cyane kuri siporo y’abagore. Komugisha Usher yakoreye ibitangazamakuru bitandukanye aha twavuga nka The New Times Rwanda, yabaye umunyamakuru wandikira FIBA akanandika no ku mupira Africa. Komugisha Usher yakoreye Supersuport Tv anakorera NTV. Komugisha Usher ni umuvugizi muri komite olepike ushinzwe itangazamakuru. <ref>https://theafricasoftpowerproject.com/usher-komugisha/</ref><ref>https://muckrack.com/usher-komugisha</ref><ref>https://www.newtimes.co.rw/author/-705929/usher-komugisha</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.cnbcafrica.com/latest-video/usher%20komugisha/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-01 |archive-date=2023-03-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230301054523/https://www.cnbcafrica.com/latest-video/usher%20komugisha/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://leoafricareview.com/feature/251/usher-komugisha-from-queen-of-kwepena-to-globetrotting-sports-pundit/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-01 |archive-date=2023-03-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230322184225/https://leoafricareview.com/feature/251/usher-komugisha-from-queen-of-kwepena-to-globetrotting-sports-pundit/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://africa.worldfootballsummit.com/speakers/usher-komugisha/</ref><ref>https://mobile.igihe.com/imikino/football/article/usher-komugisha-yatanze-umuti-ku-cyazanzahura-siporo-y-abagore-igakorwa</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.multichoice.com/media/news/enriching-lives-usher-komugisha |title=Archive copy |access-date=2023-03-01 |archive-date=2023-03-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230301054528/https://www.multichoice.com/media/news/enriching-lives-usher-komugisha |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.matookerepublic.com/tag/usher-komugisha/</ref><ref>{{Cite web |url=https://blizz.co.ug/9713/Sports-Journalist-Usher-Kyomugisha-Falls-into-Things-to-Cover-World-Cup-for-Al-Jazeera |title=Archive copy |access-date=2023-03-01 |archive-date=2023-03-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230301054523/https://blizz.co.ug/9713/Sports-Journalist-Usher-Kyomugisha-Falls-into-Things-to-Cover-World-Cup-for-Al-Jazeera |url-status=dead }}</ref><ref>https://podcasts.apple.com/us/podcast/african-cup-of-nations-every-2-or-4-years-summer-or/id1515271773?i=1000475814692</ref><ref>https://www.teradignews.rw/tag/usher-komugisha/</ref><ref>https://www.trendsmap.com/twitter/tweet/1483924970283712512</ref> === Amashakiro === [[Ikiciro:Siporo]] [[Ikiciro:Abanyamakuru ba siporo]] [[Ikiciro:Abanyamakuru]] 12m772c7u60qt74b62j91kus13svkrw Impunzi z'intambara yo muri Siriya 0 14761 130775 120520 2026-04-23T01:44:10Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130775 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Tabqa_refugees_(2017).png|thumb|right|Impunzi za Tabqa]] [[Dosiye:Screengrab of refugee camp from Number of Refugees Who Fled Sudan for Chad Double in Week.jpg|thumb]] '''Impunzi z’intambara yo muri Siriya''' ni abaturage n’abaturage bahora bava mu bihugu byabo bahunze mu ntambara . Abaturage ba mbere y’intambara bo muri Repubulika y’Abarabu ya Siriya bageraga kuri miliyoni 22 (2017), harimo n’abari bahatuye bya burundu. Muri uwo mubare, [[Umuryango w’Abibumye|Umuryango w’abibumbye]] (UN) wagaragajeko miliyoni 13.5 (2016) aribo bimuwe n’intambara, basaba ubufasha bw’ikiremwamuntu . Muri bo, kuva Intambara y'abanyagihugu ya Siriya yatangira mu 2011 abantu barenga miliyoni esheshatu (2016) bavanywe mu byabo , kandi abagera kuri miliyoni eshanu (2016) bahungiye mu bindi bihugu, <ref name="OCHA">{{Cite web |date=30 January 2018 |title=UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs 16_02_2016 |url=http://www.unocha.org/syria |access-date=8 March 2023 |archive-date=22 September 2015 |archive-url=https://archive.today/20150922150138/http://www.unocha.org/syria |url-status=dead }}</ref> basaba ubuhungiro cyangwa bashyirwa mu nkambi z'impunzi z'Abanyasiriya ku isi. Bikunze kuvugwa nkakimwe mubibazo bikomeye byimpunzi mumateka. Gahunda y’impunzi no guhangana n’akarere (3RP) yashyizweho muri 2015 nkurwego rwo guhuza ibikorwa harimo ibihugu bituranye usibye [[Isirayeli|Isiraheli]]. Kugeza mu mwaka wa 2016, ibihugu bitandukanye byari byemereye UNHCR gucyura burundu impunzi 170.000 zanditswe. <ref>{{Cite web |date=16 February 2016 |title=UNHCR Factsheet on resettlement: Syrian Refugees |url=http://www.unhcr.org/52b2febafc5.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160404042206/http://www.unhcr.org/52b2febafc5.html |archive-date=2016-04-04 |access-date=17 February 2016 |publisher=UNHCR}}</ref> kuko impunzi z'Abanyasiriya zagize uruhare mu kibazo cy’abimukira b’i [[Burayi]], aho UNHCR yakiriye abasaba ubuhunzi bagera kuri hafi miliyoni imwe bari mu Burayi bitarenze Kanama 2017. <ref name="europe">{{Cite web |date=June 2017 |title=Europe: Syrian Asylum Applications |url=http://data.unhcr.org/syrianrefugees/asylum.php |access-date=12 August 2017 |publisher=UNHCR |archive-date=9 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160409125136/https://data.unhcr.org/syrianrefugees/asylum.php |url-status=dead }}</ref> [[Turukiya]] nicyo gihugu kinini cyakira impunzi zanditswe, kimaze kugira impunzi zirenga miliyoni 3.7. <ref>{{Cite web |title=Number of Syrians in Turkey January 2022 – Refugees Association |url=https://multeciler.org.tr/eng/number-of-syrians-in-turkey/ |access-date=2022-04-21 |language=en-US}}</ref> [[Dosiye:Rwandan refugee camp in east Zaire.jpg|thumb]] Kugeza mu Kuboza 2022, byibuze abantu 580.000 bivugwa ko bapfuye; hamwe na miliyoni 13 z'Abanyasiriya bavanywe mu byabo na miliyoni 6.7 z'impunzi zahatiwe guhunga Siriya. [[Siriya|Ubutegetsi bwa Ba'athiste]] n’inzego zishinzwe umutekano zafashe kandi zica urubozo impunzi nyinshi zatahutse, zibaburira ku gahato ndetse n’iyicwa ridasanzwe . Abanyasiriya bagera kuri miliyoni 12 babaho mu bihe by’ibura ry’ibiribwa . <ref>{{Cite web |date=1 December 2022 |title=Syria |url=https://www.globalr2p.org/countries/syria/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20230128063728/https://www.globalr2p.org/countries/syria/ |archive-date=28 January 2022 |website=Global Centre for the Responsibility to Protect}}</ref> Itegeko No 10 ryatowe na Bashar al-Assad mu mwaka wa 2018 ryashoboje leta kwambura imitungo Abanyasiriya n’impunzi bimuwe, kandi bituma gutahuka kw’impunzi bitinya ko byibasirwa n’ubutegetsi. Imfashanyo zita ku bantu bimuwe mu byabo (IDP) muri Siriya n’impunzi [lower-alpha 1] Siriya mu bihugu duturanye zirateganijwe ahanini binyuze muri UNHCR. k3gsaiot0iiil2mvyoeweqdxwgjxnf4 Veronica Bawuah 0 15206 130748 124217 2026-04-22T13:51:22Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130748 wikitext text/x-wiki '''Veronica Bawuah''' (wavutse 5 Ukuboza 1967) ni umukinnyi wo gusiganwa ku maguru wabigize umwuga ukomoka muri Gana. Yarushanwe muri metero 4 × 100 mu mikino Olempike yo mu 1988 na Olempike yo mu 2000 . <ref>https://yen.com.gh/people/215176-female-sports-journalist-gtv-sports-narrates-journey-venturing-male-dominated-field/</ref><ref>https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/OKESS-Alumni-Association-of-North-America-organizes-3rd-annual-celebration-in-NJ-765099</ref><ref>https://www.africanews.com/2018/12/01/live-south-africa-vs-nigeria-in-2018-awcon-final/</ref><ref>https://www.ajaxshowtime.com/hoofdnieuws/ajax-o16-en-o17-verslaan-leeftijdsgenoten-psv-o18-gaat-onderuit-o15-boekt-monsterzege</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.pulse.com.gh/bi/lifestyle/ghanas-first-lady-rebecca-akufo-addo-selected-among-100-most-influential-african/9xwr26d |title=Archive copy |access-date=2023-03-13 |archive-date=2023-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230313194112/https://www.pulse.com.gh/bi/lifestyle/ghanas-first-lady-rebecca-akufo-addo-selected-among-100-most-influential-african/9xwr26d |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.modernghana.com/sports/955875/abigail-okanta-to-be-honoured-by-wisa.html</ref><ref>https://www.modernghana.com/sports/954794/2019-ghandour-wisa-omy-tv-awards-27-individuals.html</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.tuko.co.ke/312823-100-influential-african-women-2019-full-list.html |title=Archive copy |access-date=2023-03-13 |archive-date=2023-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230313194113/https://www.tuko.co.ke/312823-100-influential-african-women-2019-full-list.html |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.vanguardngr.com/2014/03/nse-nkiru-sylvanus-ivie-okujaiye-battle-amvca-award-tonight/</ref><ref>https://www.wndn.de/fos-wirtschaft-und-handelsschule-verleihen-abiturzeugnisse/</ref><ref>https://www.wa.de/lokales/drensteinfurt/teamschule-drensteinfurt-68-zehntklaessler-erhalten-ihre-abschlusszeugnisse-90825373.html</ref><ref>https://www.saarbruecker-zeitung.de/saarland/st-wendel/sanktwendel/start-in-einen-neuen-lebensabschnitt_aid-2468686</ref><ref>https://patch.com/illinois/bolingbrook/bolingbrook-high-schools-class-of-2013-graduates</ref><ref>https://newsghana.com.gh/27-sports-personalities-and-6-teams-honoured-by-women-in-sports-association/</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.newnotizie.it/2011/03/16/berlusconi-si-difende-33-donne-troppe-anche-per-me/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-13 |archive-date=2023-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230313194112/https://www.newnotizie.it/2011/03/16/berlusconi-si-difende-33-donne-troppe-anche-per-me/ |url-status=dead }}</ref> == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == [[Ikiciro:Umukinnyi wa Gana]] 4gal34dpzzgdzhp9ob30hzs4yioxs2q Agroforestry 0 15234 130754 99095 2026-04-22T16:23:35Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130754 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Agroforesterie_(maïs_et_châtaigner)(2).jpg|thumb| Ibigori]] [[Dosiye:Faidherbia_albida.JPG|thumb| ibigori muri [[Burukina Faso|Burkina Faso]]]] '''ubuhinzi''' bivuga uburyo ubwo aribwo bwose bwo gukoresha ubutaka aho urwuri cyangwa ibihingwa bihujwe [[Igiti|n'ibiti]] n'amashyamba .guhuza ubuhinzi n’amashyamba bifite inyungu nyinshi, nko kongera umusaruro ukomoka ku bihingwa by’ibiribwa by’ibanze, kuzamura imibereho y’abahinzi kuva ku musaruro, kongera urusobe rw’ibinyabuzima, kuzamura ubutaka n’ubuzima, kugabanya isuri mu mirima. <ref name="USDA">{{Cite web |title=National Agroforestry Center |url=https://fs.usda.gov/nac/practices/index.shtml |publisher=USDA National Agroforestry Center (NAC)}}</ref> Ibiti muri sisitemu y’ubuhinzi birashobora kandi gutera ibiti, imbuto, nibindi bicuruzwa byingirakamaro bifite agaciro nubukungu. Ibikorwa by'ubuhinzi bwiganje cyane mu turere dushyuha, cyane ahantu hato dufite akamaro kanini muri Afurika yo munsi y'Ubutayu bwa Sahara. <ref>{{Cite journal|pages=1–19}}</ref> Nyamara, kubera inyungu zayo nyinshi, urugero ni ntungamubiri zo kugabanya amapfa, byemejwe muri Amerika no mu burayi. <ref>{{Cite web |last=Iqbal |first=Nausheen |title=A Food Forest Grows in Atlanta |url=https://www.usda.gov/media/blog/2018/05/04/food-forest-grows-atlanta |access-date=17 June 2018 |website=USDA.gov blog}}</ref> <ref>{{Cite journal|pages=106916}}</ref> [[Dosiye:Agroforestry_contour_planting.jpg|thumb| Gutera ibiti bya Agroforestry byahujwe no kurisha amatungo mu murima wa Taylor's Run, Ositaraliya]] == Ishingiro ry'ubumenyi == == Inyungu == === Ibinyabuzima bitandukanye === == Inkomoko ==  {{Reflist}} == Ibindi gusoma no gutegera == *   * ''The Springer Journal'', "Agroforestry Systems" (ISSN 1572-9680); Editor-In-Chief: Prof. Shibu Jose, H.E. Garrett Endowed Professor and Director, The Center for Agroforestry, University of Missouri *   * [http://loe.org/shows/segments.html?programID=16-P13-00048&segmentID=6 Interview with Eric Toensmeier on carbon farming] (archive [https://web.archive.org/web/20161125194808/http://loe.org/shows/segments.html?programID=16-P13-00048&segmentID=6 here], audio [http://loe.org/content/2016-11-25/loe_161125_c1_carbon%20farming.mp3 here]), from ''Living on Earth'' show broadcast 25 November 2016. == Ihuza ryo hanze == * [http://www.fs.usda.gov/nac/practices/alleycropping.shtml Ikigo cy’igihugu gishinzwe ubuhinzi (USDA)] * [http://www.worldagroforestry.org Ikigo cy’ubuhinzi bw’ubuhinzi ku isi] * [http://www.foreststreesagroforestry.org/ Porogaramu y'Ubushakashatsi ya CGIAR ku mashyamba, ibiti n'ibiti by'amashyamba (FTA)] * [https://web.archive.org/web/20210307181300/http://centerforagroforestry.org/ Ikigo cya Agroforestry muri kaminuza ya Missouri] * [http://www.agroforestry.org.au Fondasiyo ya Australiya Agroforestry] * [http://www.agroforestry.net.au Ubuhinzi bwo muri Australiya] * [http://www.greenbeltmovement.org Icyatsi kibisi] * [[Dosiye:Spruce forest at Holma.jpg|thumb|Ishyamba]][http://www.pfaf.org Ibimera by'ejo hazaza] * [https://web.archive.org/web/20190407232445/https://yaaxche.org/ Icyizere cyo kubungabunga Ya'axché] * [http://www.plant-trees.org Ibiti by'ejo hazaza] * [https://web.archive.org/web/20100707051700/http://www.plant-trees.org/resources/data.htm#download Igitabo cyamahugurwa yubuhinzi bwa Agroforestry kubuntu (kuva kubiti by'ejo hazaza)] * [https://web.archive.org/web/20100414124659/http://www.viskogen.se/English/Organisation.aspx Vi-Agroforestry] * [http://www.agropark.org Agroforst muri Deutschland] * [http://www.agroof.net Agroforestry mu Bufaransa no mu Burayi] ; Itangazamakuru * [http://www.dandc.eu/articles/220681/index.en.shtml "Agroforestry yumvikana ku bantu bahejejwe inyuma mu misozi ya Filipine"] (Erhardt / Bünner), ingingo mu kinyamakuru ''D + C Iterambere n'Ubufatanye'' * The short film . * The short film . * The short film . * The short film . * The short film . * [https://www.youtube.com/watch?v=vfCPs-Uyvt8 Agroforestry, imigabane nibitekerezo.] Umusaruro ukomoka ku buhinzi, Liagre F. na Girardin N. [[Ikiciro:Ibidukikije]] r85yjv4gndeq751t9jtpcw8obq72ako Xavier Boissy 0 15332 130750 93153 2026-04-22T14:22:32Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130750 wikitext text/x-wiki '''Xavier Boissy''' (wavutse ku ya 27 Gicurasi 1944) ni umukinnyi ukina umukino wa Jido ukomoka muri Senegali. Yitabiriye imikino yoroheje y'abagabo mu mikino Olempike yo mu 1972 . <ref>https://www.artnews.com/art-news/market/art-basel-switzerland-2023-exhibitor-list-1234658632/</ref><ref>https://www.tahiti-infos.com/Hoho-a-13e-exposition-de-l-association-de-photographes_a215877.html</ref><ref>https://www.journaldefrancois.fr/taverny-cycle-cinema-rencontre-au-coeur-du-cinema-documentaire-francais.htm</ref><ref>https://www.healthcareitnews.com/news/what-eventual-end-phe-would-mean-telehealth</ref><ref>https://www.fiercehealthcare.com/health-tech/qualtrics-survey-finds-only-half-healthcare-employees-think-they-are-paid-fairly</ref><ref>https://www.capital.fr/entreprises-marches/seine-et-marne-apres-avoir-recu-une-facture-mirobolante-ce-boulanger-menace-de-tout-abandonner-1452430</ref><ref>https://www.lejournaldesarts.fr/marche/les-tresors-de-la-tefaf-165362</ref><ref>https://www.monopol-magazin.de/art-basel-gibt-teilnehmende-galerien-bekannt</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.le-republicain.fr/actualites-locales/essonne-une-nouvelle-course-verte-a-boissy-sous-saint-yon |title=Archive copy |access-date=2023-03-17 |archive-date=2023-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230317131337/https://www.le-republicain.fr/actualites-locales/essonne-une-nouvelle-course-verte-a-boissy-sous-saint-yon |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.fiba.basketball/basketballworldcup/2023/african-qualifiers/news/roster-tracker-who-will-be-playing-in-the-february-window</ref> == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == [[Ikiciro:Umukinnyi wa Senegali]] 3nv6y3e0ekqrn1gjg2x8czwb4x493zx Ibisigisigi by’ishyamba i Ndego 0 15788 130773 130225 2026-04-23T00:35:24Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130773 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Baboon_Rwanda.jpg|thumb|ahagere ishya ry' akagerea mu Rwanda|369x369px]] [[Dosiye:Akagera_natinal_park.jpg|thumb|ishyamba ry'Akagera ]] Ndego ni umwe mu mirenge 12 igize Akarere ka Kayonza, mu Ntara y’Iburasirazuba.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/ubukerarugendo/ibisigisigi-byishyamba-nibyiza-nyaburanga-i-ndego/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-26 |archive-date=2023-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326225138/https://muhaziyacu.rw/ubukerarugendo/ibisigisigi-byishyamba-nibyiza-nyaburanga-i-ndego/ |url-status=dead }}</ref> == Imiterere == Aka gace kahoze ari amashyamba, kadatuwe, ndetse mbere ya 1994, hahoze ari Parike y’Akagera. Hari ibiyaga bine, ari byo: Nasho, Rwakibare, Ihema na Kagese. N’ubundi hegereye Parike y’Akagera, ndetse hagahana imbibi n’Akarere ka Kirehe, hari n’agace k’Ikiyaga cya Rwakibare kegereye Umugezi w’Akagera, n’igihugu cya Tanzania. Ibi bituma abatuye Ndego bagirana ubuhahirane n’Abanyambo bo muri iki gihugu gituranyi cya Tanzania. Umurenge wa Ndego utuwe n’abaturage basaga ibihumbi 20, abenshi batunzwe n’ubuhinzi. Usibye ahubatse amazu n’ibindi bikorwa remezo, ahari ibiyaga na hake hari imisozi ihanamye, ubuyobozi buvuga ko ahasigaye hakorerwa ubuhinzi n’ubworozi. Gusa n’ubwo ibiti bya kimeza cyangwa by’ishyamba byatemwe bigacanwa uko abaturage bagiye biyongera, byinshi bigatwikwamo amakara, uhageze ntuhabura ibimenyetso by’uko aha hantu hahoze ari Parike y’Akagera.<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/ubukerarugendo/ibisigisigi-byishyamba-nibyiza-nyaburanga-i-ndego/ |title=Archive copy |access-date=2023-03-26 |archive-date=2023-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326225138/https://muhaziyacu.rw/ubukerarugendo/ibisigisigi-byishyamba-nibyiza-nyaburanga-i-ndego/ |url-status=dead }}</ref> == Reba == fecgeawnnsfp7nl55aro47e2x6scbu3 Vanessa Lau 0 15816 130747 93891 2026-04-22T13:44:47Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130747 wikitext text/x-wiki '''Vanessa Lau''' (wavutse 29/04/1994) ni rwiyemezamirimo, online marketing strategist, content marketing expert, digital content creator, blogger, numu social media influencer, uzwiho cyane cyane kuri chaine ye ya YouTube<ref>{{cite web |title=YouTube |url=https://youtube.com/c/vanessalau/ |access-date=March 26, 2023 |publisher=YouTube}}</ref><ref>{{cite web |title=Vanessa Lau - IMDb |url=https://www.imdb.com/name/nm14148272/ |access-date=March 26, 2023 |publisher=IMDb}}</ref>. Azwiho kwigisha aba creators, abayobozi ,hamwe naba rwiyemezamirimo bakorera online uburyo bakwagura presence yabo ku imbuga nkoranyambaga bikabafasha kongera umusaruro<ref>{{cite web |title=9 Top Online Business Experts On How To Build A Successful Purpose-Filled Business |url=https://www.forbes.com/sites/mikeswigunski/2021/08/11/9-top-online-business-experts-on-how-to-build-a-successful-purpose-filled-business |access-date=March 26, 2023 |publisher=Forbes}}</ref><ref>{{cite web |title=Turn Your Digital Creator Side Hustle into a Multi-Figure Content Creator Business |url=https://gritdaily.com/turn-your-digital-creator-side-hustle-into-a-multi-figure-content-creator-business/ |access-date=March 26, 2023 |publisher=Grit Daily |archive-date=March 27, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327234053/https://gritdaily.com/turn-your-digital-creator-side-hustle-into-a-multi-figure-content-creator-business/ |url-status=dead }}</ref>. == Amashuri yize n’ubuzima bwamuranze == Lau yavukiye i Vancouver mu ntara ya British Columbia mu gihugu cya Canada. Akaba afite inkomoko muri Asia . Yize amashuri yisumbuye mu ishuri ryisumbuye rya McRoberts, aho yize ibijyanye n’indimi akaba yararangije amashuri mu 2012<ref>{{cite web |title=YouTube Star Vanessa Lau: Leveraging Losses in the Game of Content Creation |url=https://herforward.com/youtube-star-vanessa-lau-leveraging-losses-in-the-game-of-content-creation/ |access-date=March 26, 2023 |publisher=HerForward}}</ref>. Lau went on to study Marketing and Brand Management at the Sauder School of Business at the University of British Columbia<ref>{{cite web |title=Creator to CEO: Vanessa Lau on How to Avoid Burnout as an Entrepreneur |url=https://www.thedailystar.net/next-step/entrepreneurship/news/creator-ceo-vanessa-lau-how-avoid-burnout-entrepreneur-3161296 |access-date=March 26, 2023 |publisher=The Daily Star}}</ref>.Yatorewe kuba Perezida wa Sosiyete y'Ubucuruzi y'icyiciro cya kabiri cya kaminuza mu 2015 kandi yegukana igihembo cy’indashyikirwa cy’abagore barangije mu 2016<ref>{{cite web |title=Vanessa Lau - Facebook |url=https://www.facebook.com/VanessaLauOfficial |access-date=March 26, 2023 |publisher=Facebook}}</ref>. == References == {{Reflist|2}} p84f80rvjvztlftbam41532f5yuc9v4 Mukashyaka Epiphanie 0 16866 130790 126807 2026-04-23T06:15:04Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130790 wikitext text/x-wiki '''Epiphanie Mukashyaka''' (wavutse muri 1959-1960) ni [[Ubucuruzi Mpuzamahanga bw’Ibinyabuzima Bwenda Gucika|umucuruzi]] wo mu Rwanda. Niwe washinze Buf coffee nku mugore wa mbere, ukora [[ikawa]] idasanzwe mu Rwanda. <ref>{{Cite web |title=About |url=http://www.bufcoffee.com/ |access-date=2021-12-09 |publisher=BufCoffee |language=en |archive-date=2021-12-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211209195115/http://www.bufcoffee.com/ |url-status=dead }}</ref> == Ubuzima bwo hambere == Mukashyaka yavutse 1959 cyangwa 1960 mu Rwanda. Yize imyaka 6 arongorwa afite imyaka 17. Ari afite abana 8. <ref name="Annabelle2016">{{Cite web |last=Barbara Achermann |date=4 June 2016 |title=Das Frauenwunderland |url=https://www.annabelle.ch/leben/frauenwunderland-42248/ |publisher=Annabelle}}</ref> Muri icyo gihe mu Rwanda mbere ya jenoside, abagore ntibari bemerewe kuragwa ubutaka, kandi wasangaga bidashoboka gukora ubucuruzi. Itsembabwoko ryo mu Rwanda rirangiye, abaturage bagera kuri 70% bari abagore naho abagabo bagera kuri 30%. <ref name="NPR">{{Cite web |last=Gregory Warner |date=29 July 2016 |title=It's The No. 1 Country For Women In Politics — But Not In Daily Life |url=https://www.npr.org/sections/goatsandsoda/2016/07/29/487360094/invisibilia-no-one-thought-this-all-womans-debate-team-could-crush-it |publisher=[[National Public Radio]]}}</ref> <ref name="Annabelle2016"/> == Itsembabwoko ryo mu Rwanda no gushiraho Bufcoffee == Muri 1994, ubwo [[Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994|Itsembabwoko ryo mu Rwanda]] ryabaye, bituma hapfa abantu ibihumbi magana, barimo benshi mu bagize umuryango wa Mukashyaka, nk'umugabo we ndetse n'umwe mu bana be. Ibi byatumye Mukashyaka adafite akazi kandi nta nkunga y'amafaranga. Yabanje kutabasha kuzungura isambu y'umugabo we ariko bidatinze arayigarurira. <ref name="Annabelle2016"/> Yabonye kandi inkunga y'abapfakazi bagenzi be bo m'ubaturage, barimo Ngara Nyarusiza, waje kuba umufatanyabikorwa mu bucuruzi bwa Bufcoffee. Nyuma ya jenoside, Mukashyaka yafashe inguzanyo ya miliyoni 54 [[Amafaranga y'u Rwanda|z'amafaranga y'u Rwanda]] maze y'ubaka ikigo cyo koza ikawa i Gikongoro cyitwa Nyarusiza, <ref name="PactCoffee2016" /> icya mbere cyari gifitwe umugore mu [[Rwanda]], : 79  aho yakoresheje abahinzi guhinga ibishyimbo. <ref name="DFick2007" /> Mu gihe cyo kongera kubaka ikawa ye, yahawe ubufasha na USAID na [[Partnership for Enhancing Agriculture in Rwanda through Linkages|PEARL]] . <ref name="PactCoffee2016" /> Muri 2004 ikawa ye yaciwe neza na Kenneth Davids. maze muri 2007, afungura ikigo cya kabiri cyo koza ikawa cyitwa Remera. , Muri uwo mwaka yatsindiye igihembo cya Kawa y’igikombe cy’u Rwanda muri 2007, n’igihembo cy’igikombe cy’indashyikirwa cy’ikawa muri 2008, 2010, 2011, 2013, na 2014. <ref name="PactCoffee2016">{{Cite web |last=Pact Coffee |date=5 April 2016 |title=Epiphanie Mukashyaka and Bufcoffee |url=https://www.pactcoffee.com/blog/epiphanie-mukashyaka |publisher=Pact Coffee |access-date=9 June 2023 |archive-date=9 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230609124245/https://www.pactcoffee.com/blog/epiphanie-mukashyaka |url-status=dead }}</ref> Muri 2016, isosiyete yari ifite abanyamigabane barenga ibihumbi 4000, kandi ikawa yoherezwa muri Amerika. <ref name="Annabelle2016"/> Muri 2019, Mukashyaka yatorewe kuba rwiyemezamirimo w’umugore w’u Rwanda, yatsindiye miliyoni 2 z’amafaranga yu Rwanda. Yabonye kandi ubufatanye muri Trademark Afurika y'Uburasirazuba. <ref>{{Cite web |last=Daniel Sabiiti |date=1 February 2020 |title=Rwandan Companies Dominate 2019 Business Excellence Awards |url=https://www.ktpress.rw/2020/02/rwandan-companies-dominate-2019-business-excellence-awards/ |publisher=[[KT Press]]}}</ref> === Icyorezo cya Covid-19 === Igihe kimwe hagati yo muri 2016 na 2020 isosiyete yari ifite ibikoresho bine byo gukaraba. Igihe [[icyorezo cya COVID-19 mu Rwanda]] cyibasiye, ubucuruzi bwaragabanutseho cyane. Muri 2020, isosiyete yari ifite abakozi bagera ku bihumbi 12.000, igabanuka kuva mu mwaka ushize. Bamwe bagombaga kureka gukora nk'abahinzi ba kawa kubera icyorezo, bigatuma umusaruro muke, nubwo ubucuruzi bwari bugifite umutekano muke. Uburyo bwo kwishyura bwagombaga guhindurwa kumurongo kubera amategeko yimibereho. <ref name="PactCoffee2020">{{Cite web |last=Lydia Watson |date=6 August 2020 |title=Meet Sam, Managing Director of Bufcoffee |url=https://www.pactcoffee.com/blog/bufcoffee-sam |publisher=Pact Coffee |access-date=9 June 2023 |archive-date=9 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230609124245/https://www.pactcoffee.com/blog/bufcoffee-sam |url-status=dead }}</ref> == Ubuzima bwite == Abana ba Mukashyaka bakorera ikigo. Umwe ni umuyobozi ucunga Bufcoffee. <ref name="PactCoffee2020"/>Mukashyaka yubatse ubusitani bw'umuganda iruhande rw'ishuri ry'incuke ry' umumvumu kugira ngo akomeze kwihaza mu biribwa mu gihe cy'icyorezo. <ref>{{Cite web |last=CounterCultureCoffee |date=2020 |title=2020 Coffee Culture Transparency Report |url=https://counterculturecoffee.com/wp-content/uploads/2021/10/CCC_TR_2020_final.pdf |page=12}}</ref> == Reba == {{Reflist}} [[Ikiciro:Ubucuruzi]] [[Ikiciro:Umugore]] p3rq5c9r2a0qxoixaau7f2arxym2co6 Uwera Havugimana Francine 0 18046 130745 122969 2026-04-22T12:52:15Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130745 wikitext text/x-wiki '''Uwera Havugimana Francine''' ni umunyarwandakazi akaba Umuyobozi wungirije mu ishami ry'ubukerarugendo mu rugaga rw'abikorera, PSF (mu [[icyongereza]]: Vice-President of the Private Sector Federation) in Rwanda. Azwi ku mbuga nkoranyambaga kubera kwihangana no kwiyemeza kurwanya abahakana jenoside ndetse n'abantu bagerageza kwangiza izina ry'u [[Rwanda]]. Yavutse kuri Emmanuel Havugimana na Speciose Iribagiza, umuryango ukora ubucuruzi muri [[Kigali]].<ref>https://www.newtimes.co.rw/article/6954/news/kwibuka/we-paid-to-stay-at-hotel-des-mille-collines---genocide-survivor-on-hotel-rwanda-and-why-patriotism-is-priceless</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.levert.ma/video-francine-uwera-havugimana-retour-maroc-sein-de-lua-tres-rassurant-rwanda/capture-decran-2017-07-10-a-14-23-02/ |title=Archive copy |access-date=2024-03-19 |archive-date=2024-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240319114234/https://www.levert.ma/video-francine-uwera-havugimana-retour-maroc-sein-de-lua-tres-rassurant-rwanda/capture-decran-2017-07-10-a-14-23-02/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.rwandainsingapore.gov.rw/info/info-details/women-in-politics-rwanda-leads-way-in-gender-parity</ref><ref>{{Cite web |url=https://rugali.com/hari-abajya-kwimenyereza-gukora-muri-hoteli-bagakoropa-bakanahatishwa-ibirayi/ |title=Archive copy |access-date=2024-03-19 |archive-date=2024-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240319114235/https://rugali.com/hari-abajya-kwimenyereza-gukora-muri-hoteli-bagakoropa-bakanahatishwa-ibirayi/ |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.newtimes.co.rw/article/120486/News/hotel-investment-forum-to-create-opportunities-for-local-developers</ref> [[Dosiye:CentralKigali.jpg|center|thumb|Kigali aho umuryango wa Uwera Francine ukorera ubucuruzi hakaba ari naho hari icyicaro cya PSF akoramo]] == Indanganturo == [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Abagore ba abayobozi]] [[Ikiciro:Abagore babanyapolitike]] [[Ikiciro:Abagore mu bucuruzi]] [[Ikiciro:Abikorera]] 8tsc6gv8icjzwwfkx556k9h7auwvd0h Icyanya cyahariwe inganda mu Karere ka Rwamagana 0 18401 130774 117422 2026-04-23T00:40:20Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130774 wikitext text/x-wiki '''Icyanya cyahariwe inganda''' mu [[Akarere ka Rwamagana|Karere ka Rwamagana]] giherereye mu [[Umurenge wa Mwulire|Murenge wa Mwulire]] aho cyubatswe ku buso bwa hegitari 80. <ref name=":0">https://www.igihe.com/ubukungu/article/imishinga-itandatu-iri-guhindura-isura-n-imibereho-y-abatuye-rwamagana</ref> <ref>https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/article/rwamagana-abafite-ibibanza-mu-cyanya-cy-inganda-basabwe-kwirinda-kubigurisha</ref> == Amateka == Iki cyanya kibarizwamo inganda icumi zikora neza, enye zimaze kubakwa zitaratangira gukora n’izindi nyinshi zamaze kugura ubutaka zitaratangira kubakwa. Zimwe mu nganda icumi zatangiye gukora harimo uruganda rukora ibisuguti, urukora inzoga mu bitoki, urukora amatiyo n’ibigega by’amazi, urwumisha imbaho rukanazikoramo ibintu bitandukanye birimo intebe, imitiba ya kijyambere, urukora fer á beteau, urukora imyenda, urukora ibiryo by’amatungo n’izindi nyinshi zitandukanye. Umuyobozi w’[[Akarere ka Rwamagana]] bwemeje ko iki cyanya cyongerwaho izindi hegitari 80 zose hamwe zikaba 160 nyuma y’aho ubutaka bwari bwaragenewe kubakwaho inganda buguzwe bwose bugashira. Urubyiruko rusaga1000 rumaze kubona akazi mu gihe biteganyijwe ko inganda zose nizitangira kuhakorera abarenga 6000 aribo bazahabona akazi.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/ |title=Archive copy |access-date=2024-08-23 |archive-date=2024-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517142714/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/ |url-status=dead }}</ref> == Indanganturo == <references /> [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Inganda zo mu Rwanda]] [[Ikiciro:Akarere ka Rwamagana]] [[Ikiciro:Ubucuruzi]] g3jbup4m65bhfqermjxdppqeprvorne ICYANYA CYI NGANDA CYAKARERE KA RWAMAGANA 0 18411 130772 104932 2026-04-23T00:17:18Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130772 wikitext text/x-wiki cyanya cy’inganda cya [[Rwamagana Solar Power Station|Rwamagana]] gikoreramo inganda 10, hari izindi enye ziri kubakwa ariko kandi ibibanza byose byari byarateganyijwe byarafashwe ndetse hari gahunda yo kwagura iki cyanya.Umuyobozi w’Akarere ka Rwamagana Mbonyumuvunyi Radjab yemeza ko icyanya cyagenewe inganda cyatangiye kubyazwa umusaruro. Kandi“Inganda zitanga akazi, zituma ibyo mwatumizaga hanze muton<ref>{{Cite web |url=https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/ |title=Archive copy |access-date=2024-05-17 |archive-date=2024-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517142714/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/ |url-status=dead }}</ref>gera kubishakayo kuko muba mubyifitiye, ziriya nganda zahaye abaturage bacu akazi, n’abandi banyarwanda batari aba Rwamagana babona ibyo bashaka batarinze kubitumiza mu mahanga, ya mafaranga twari kujyana hanze tugiye gutumiza ibintu akaguma mu gihugu.” Meya Mbonyumuvunyi akomeza avuga ko izi nganda zahaye abaturage akazi cyane cyane urubyiruko, avuga ko abakozi barenga 90% bakoreshwa n’izi nganda 10 ari urubyiruko. lbikuvihwq8j9pgaf6xgvzjnqlosz0g Amatora 0 18516 130757 122640 2026-04-22T17:45:13Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130757 wikitext text/x-wiki == Amatora ni bumwe muburyo bwokwihitiramo uzakuyobora. bumwe muburyo bwogutora harimo amatora aziguye n'amatora ataziguye. == [[Dosiye:Amatora_mu_Rwanda.jpg|thumb|Amatora mu Rwanda]] [[Dosiye:Kwiyamamaza_mu_Matora.jpg|thumb|Kwiyamamaza mu Matora]] == Gutora ni uburenganzira bwa buri Munyarwanda wujuje ibyangombwa bisabwa n‟Itegeko Ngenga rigenga amatora n‟Amabwiriza ya Komisiyo y‟Igihugu y‟Amatora. == === Amatora aziguye ni uburyo bwogutora umuntu adahari iritora rikorerwa mubwihisho === === Amatora ataziguye ni amatora akorwa abantu bose bahabaye ikigihe utorwa atorwa ahari.<ref>{{Cite web |url=https://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Electoral_regulations/AMABWIRIZA_ku_Matora_y_Abadepite_09.07.18_FINAL.pdf |title=Archive copy |access-date=2024-05-21 |archive-date=2024-07-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240727040133/http://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Electoral_regulations/AMABWIRIZA_ku_Matora_y_Abadepite_09.07.18_FINAL.pdf |url-status=dead }}</ref> === Urugero Amatora ya Perezida wa repuburika ni amatora akorwa abaturage bahitamo umuyobozi uyobora igihugu kuva mu mwaka wa 1961.<ref>{{Cite web |url=https://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Gahunda_2024__1_.pdf |title=Archive copy |access-date=2024-05-21 |archive-date=2024-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517142458/https://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Gahunda_2024__1_.pdf |url-status=dead }}</ref> amatora muri 2003 aho abanyarwanda abtoye umukandida perezida Kagame.<ref>{{Cite web |url=https://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Gahunda_2024__1_.pdf |title=Archive copy |access-date=2024-05-21 |archive-date=2024-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517142458/https://nec.gov.rw/fileadmin/user_upload/Gahunda_2024__1_.pdf |url-status=dead }}</ref> Amatora yo muri 2017 Abanyarwanda bongeye kwitorera umukandida waruhagarariye ishyaka FPR inkotanyi kukigero gishimishije.<ref>https://www.radiyoyacuvoa.com/amatora-mu-rwanda-2017</ref> Mu gihe Abanyarwanda barimo kwitegura amatora y’Umukuru w’Igihugu n’ay’Abadepite, Komisiyo y’Igihugu y’Amatora (NEC), irasaba ko amategeko n’amabwiriza bigenga amatora byarushaho kubahirizwa, bitwararika ibitemewe nko kwamamaza abakandida kuko igihe cyabyo kitaragera.<ref>https://www.kigalitoday.com/amakuru/amatora/article/abanyarwanda-barasabwa-kubahiriza-amategeko-agenga-amatora</ref> Mu Rwanda hazakorwa amatora muburyo bubiri hazatorwa abadepite ndetse na perezida wa repubulika ubu komisiyo y'amatora irimo kwakira kandidatire kubahatanira iyomyanya.<ref>{{Cite web |url=https://nec.gov.rw/index.php?id=35&tx_news_pi1%5Bnews%5D=607&tx_news_pi1%5Bday%5D=15&tx_news_pi1%5Bmonth%5D=5&tx_news_pi1%5Byear%5D=2024&cHash=94cd078c4ce8927418592d0610caa51d |title=Archive copy |access-date=2024-05-21 |archive-date=2024-05-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521121316/https://nec.gov.rw/index.php?id=35&tx_news_pi1&#91;news&#93;=607&tx_news_pi1&#91;day&#93;=15&tx_news_pi1&#91;month&#93;=5&tx_news_pi1&#91;year&#93;=2024&cHash=94cd078c4ce8927418592d0610caa51d |url-status=dead }}</ref> ikigo kigihugu gishinzwe amatora mu Rwanda kitwa NEC ( National Electoral Commission ).<ref>{{Cite web |url=https://www.nec.gov.rw/index.php?id=47 |title=Archive copy |access-date=2024-05-21 |archive-date=2024-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240520172821/https://nec.gov.rw/index.php?id=47 |url-status=dead }}</ref> kooinds27kjjh8ga01pd8fsvt423pxo Vintage Cottage 0 18594 130749 105451 2026-04-22T13:57:59Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130749 wikitext text/x-wiki == Amerekezo == Hoteri ya Vintage Cottage iherereye Uruhuha,mu kagari ka Gati,U murenge wa Gishali, Akarere ka Rwamagana. Kunyengero z'ikiyaga cya Muhazi. Hahora amafu nahantu buri wese yaruhukira akanahakorera ibiruhuko.<ref name=":0">https://www.booking.com/hotel/rw/vintage-cottage-rwamagana.html</ref><ref name=":0" /> == Ibikorwa == Hari sale nini nawakoresherezamo ibirori haratuje hari imikino itandukanye ya gufasha mukuruhura mu mutwe. Hari amacumbi amara igihe gito n'ikinini kubishatse,ubusitani bwiza bwo gukiniramo,n'ibindi.<ref>{{Cite web |url=https://vintagecottagerwanda.com/ |title=Archive copy |access-date=2024-05-22 |archive-date=2024-05-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240511024448/https://vintagecottagerwanda.com/ |url-status=dead }}</ref> == Amashakiro == 030p0gqck6ye4kw2un69l9zrck33udv RWAMAGANA ABAFITE IBIBANZA MUCYANYA CYINGANDA BASABWAKWIRINDA KUBIGURISHA 0 18660 130794 130130 2026-04-23T07:24:06Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130794 wikitext text/x-wiki [[Minisiteri y'Imari n'Igenamigambi ry'Ubukungu mu Rwanda|Minisitiri]] w’Ubucuruzi n’Inganda, Dr Jean Chrysostome Ngabitsinze, yasabye abafite ibibanza mu cyanya cyahariwe inganda mu Karere ka [[Rwamagana]] Umurengewa Mwurire, kwirinda kubigurisha abandi ahubwo babisubiza Leta ikabiha abandi babikeneye, mu gihe bo badashoboye kubikoreshYabibasabye ku wa Gatanu tariki ya 22 Nzeri 2023, mu nama yamuhuje n’abashoramari bafite inganda mu cyanya cyazo cya Rwamagana, Ubuyobozi bw’Akarere ndetse n’Imirenge ya Munyiginya na Mwurire iki cyanya giherereyemo.[https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/] Iyi nama ikaba yari igamije kuganira ku iterambere ry’inganda, no kurebera hamwe uburyo icyanya cy’inganda cya [[Rwamagana]] cyarushaho gukoreshwa neza no kubyazwa umusaruro mu buryo burambye. Icyanya cy’inganda cya [[Rwamagana]] kiri ku buso bwa hegitari hafi 80, kikaba kimaze kubakwamo inganda 13 zikora, ndetse n’izindi 12 zitaruzura. Minisitiri Ngabitsinze yasabye abashoramari kurushaho gukora ibicuruzwa byiza kugira ngo barusheho guhangana n’amasoko yo mu Gihugu ndetse no hanze yacyo. Yabasabye kandi kubaka inganda mu buryo bukurikije amategeko birinda icyateza impanuka, gukora bujuje ibyangombwa byose bisabwa, guharanira gukora ibyujuje ubuziranenge no gukoresha abakozi bigiye ibikorerwa mu nganda zabo, no guha abakozi babo amasezerano y’akazi nk’uko amategeko agenga umurimo abiteganya. By’umwihariko yabasabye kwirinda amakosa ajya agaragara, aho Leta iba yarabahaye aho bubaka inganda ku giciro kiri hasi, hagashyirwamo ibikorwa remezo bibafasha gukora neza, nyamara nyuma bakahagurisha abandi ku giciro gihanitse mu buryo butazwi. Ati “Urebye [[Rwamagana]] aho igana n’ukuntu yegereye Kigali, dufite abantu benshi bashakamo ubutaka, ugasanga ababufashe ku mafaranga makeya barashaka kububaha ku mafaranga menshi kandi bitemewe. Iyo bukunaniye wowe ubwawe, ubusubiza Leta, ikagusubiza ayawe wayihaye makeya hanyuma ikabugenera undi ugiye gukora igikorwa cyahateganyirijwe.” Twagirayezu Emile wari uhagarariye Kompanyi Agashinguracumu Ltd, itunganya umusaruro ukomoka ku rutoki, avuga ko muri iyi minsi bafite ikibazo cy’isoko kubera itegeko ryasohotse muri Kamena 2023, riteganya umusoro ku binyobwa by’inzagwa aho basabwe kongeraho 30% ku wari usanzwe.[https://web.archive.org/web/20240517142714/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/#google_vignette] Avuga ko ibi byabateje ikibazo kubera guhurira ku isoko n’abatarubahirije iryo tegeko, kuko ibiciro byabo biri hejuru. Yagize ati “Kubera ko twebwe twashyizeho wa musoro, ugasanga ibicuruzwa byacu ibiciro byabyo biri hejuru cyane, iza ba bandi ziri hasi. Imikorere yacu yagiye hasi cyane kandi twese twakabaye turi muri uwo murongo. [[Dosiye:RWAMAGANA Coffee Monument.jpg|thumb|umuhanda uganamucyanya cyinganda]] AMASHAKIRO” https://web.archive.org/web/20240517142714/https://muhaziyacu.rw/amakuru/rwamagana-icyanya-cyinganda-cyatangiye-kubyazwa-umusaruro/#google_vignette 8jw7lyf221pexhykx539ak6gj9q23lv Ayra Starr 0 19973 130759 129868 2026-04-22T18:16:08Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130759 wikitext text/x-wiki '''Sarah Oyinkansola Aderibigbe''' Sarah Oyinkansola Aderibigbe (wavutse ku ya 14 Kamena 2002), uzwi cyane nka '''Ayra Starr''', ni umuririmbyi akaba n’umwanditsi w’indirimbo wo muri [[Nijeriya]]. Yamenyekanye ku rwego mpuzamahanga mu mwaka wa '''2022''' ubwo yasohoraga indirimbo '''“Rush”'''. Iyo ndirimbo yagiye ku rutonde rw’indirimbo zikunzwe mu bihugu bitandukanye birimo [[Ubusuwisi]], [[Irilande]] n’[[Ubwongereza]], aho yageze ku mwanya wa 24. <ref name=":0">{{Cite web |last=The Scoove |first=Africa |date=February 28, 2021 |title=Ayra Starr breaks new Record as "Rush" hits 100 Million views on YouTube |url=https://thescoove.africa/ayra-starr-breaks-new-record-as-rush-hits-100-million-views-on-youtube/ |website=The Scoove Africa |access-date=April 3, 2025 |archive-date=April 4, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250404170507/https://thescoove.africa/ayra-starr-breaks-new-record-as-rush-hits-100-million-views-on-youtube/ |url-status=dead }}</ref> Yanamuhesheje kandi guhabwa '''nominasiyo mu bihembo bya Grammy ku nshuro ya 66''' nk’umunyafurika witwaye neza. <ref name=":1"/> Mu ntangiriro za 2021, Starr yatangiye umwuga we asohora umuzingo wambere windirimbo wiswe Ayra Starr ndetse nindirimbo yambere yari iriho yise " Away ", yamaze ibyumweru bibiri bikurikiranye kuri numero ya kane kurutonde rwa TurnTable Top 50 ya Nijeriya; iyi indirimbo kandi yageze ku mwanya wa 17 kuri Billboard Top Triller Global chart. Yakurikiwe no kumurika alubumu ye ya mbere ya studio, 19 & Dangerous (2021). yashyizwe mu byiciro nka Afropop na R&B, yakiriwe neza kandi itanga ibyiciro bibiri bya mbere muri Nijeriya. Indirimbo ya mbere yise " Amaraso y'umusamariya " yageze ku mbonerahamwe ya Top 50, iba indirimbo ya mbere y’umuhanzi w’umugore igeze ku mwanya wa mbere. Muri Kanama muri uwo mwaka, Starr yashyizwe ku mwanya wa gatatu ku bahanzi bitezwe muri Billboard . <ref name="NBS2">{{cite magazine|title=Next Big Sound Chart|url=https://www.billboard.com/charts/next-big-sound-25/2021-08-21|magazine=Billboard|access-date=21 August 2021|archive-date=21 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210821064614/https://www.billboard.com/charts/next-big-sound-25/2021-08-21|url-status=live}}</ref> Muri 2024, Starr yasohoye alubumu ye ya kabiri, ''Umwaka nujuje imyaka 21'' . == Ubuzima n'umwuga == === Ubuzima bwo hambere === Oyinkansola Sarah Aderibigbe yavutse ku ya 14 Kamena 2002 i Cotonou [[Bene|muri Bénin]], akurira aho no muri i Lagos, muri Nijeriya. <ref name="Hypebae3">{{cite web |last1=Obi |first1=Ify |date=18 March 2021 |title=Nigerian Singer Ayra Starr Is Making Her Mark on Music |url=https://hypebae.com/2021/3/ayra-starr-oyinkansola-aderibigbe-nigerian-beninese-lagos-teen-singer-songwriter-debut-ep-interview |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412131506/https://hypebae.com/2021/3/ayra-starr-oyinkansola-aderibigbe-nigerian-beninese-lagos-teen-singer-songwriter-debut-ep-interview |archive-date=12 April 2021 |access-date=12 April 2021 |work=HYPEBAE}}</ref>Ni Umunyanijeriyakazi wo mumuco waba Yoruba, <ref>{{Cite web |last=ETUKUDO |first=Itoro |date=2023-05-11 |title=How I came about the name, Ayra Starr |url=https://www.icirnigeria.org/how-i-came-about-the-name-ayra-starr/ |access-date=2025-04-09 |website=The ICIR- Latest News, Politics, Governance, Elections, Investigation, Factcheck, Covid-19 |language=en-GB}}</ref> hamwe n'ababyeyi bombi bo muri Leta ya Kwara . Yakuriye mu ndimi nyinshi, yiga Yoruba kandi yiga [[Igifaransa|n'Igifaransa]] mu myaka ye ya mbere i Bénin, azi kandi neza [[icyongereza]] nururimi rwa Nigeriya Pidgin akoresha kenshi mu mirimo ye no mu mikoranire y'abanyamakuru. Umuryango we wimutse kenshi bitewe nubucuruzi bwa se, byatumye bigorana kurema ubucuti burambye nabandi bana mumashuri yisumbuye. <ref name="Hypebae3" /> Aderibigbe ni uwa kabiri mu bana batanu. Mukuru we Dami (wavutse 2000) yabaye umucuranzi wa gitari na nutunganya umuziki; barumuna be barimo Ade, Tolulope, na Jesutunmise. <ref name="Legitnewsng">{{Cite news |last=Muhonji |first=Muhunya |date=4 May 2023 |title=Ayra Starr’s biography: age, real name, family, boyfriend |url=https://www.legit.ng/ask-legit/biographies/1532572-ayra-starrs-biography-age-real-family-boyfriend/ |access-date=1 November 2025 |work=[[legit.ng]] |language=en}}</ref> Umuziki wari ingenzi mubuzima bwumuryango. Nyina, wahoze ari umuririmbyi, na Dami bagize uruhare rukomeye mukubagenderaho. Afite imyaka icumi, yinjiye muri korari y'ishuri atangira kwandika indirimbo hamwe na Dami, bayobowe na nyina na nyirasenge. Abavandimwe be nabo bashinze itsinda kandi bahoraga binjira mumarushanwa yumuziki waho bari batuye. <ref name="Hypebae3" /> Nubwo Aderibigbe yakundaga ubuhanzi akiri ingimbi, ise yari yaramusabye gushyira imbere amasomo mbere yuko apfa. Yize muri kaminuza <ref name="Rollingstone1">{{Cite web |last=Conteh |first=Mankaprr |date=13 August 2021 |title=The Sharp and Swift Ascent of Ayra Starr |url=https://www.rollingstone.com/music/music-features/arya-star-interview-1211965/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190332/https://www.rollingstone.com/music/music-features/arya-star-interview-1211965/ |archive-date=28 September 2022 |access-date=12 September 2021}}</ref> Cours Sonou muri Cotonou ahabwa impamyabumenyi ya BA mu mibanire mpuzamahanga na siyanse ya politiki . <ref name="Rollingstone1" /> Mu myaka ya kaminuza, yakunze gutotezwa nabanyeshuri bigana kubera imyaka ye ndetse nisura. Kugira ngo ahangane n'ibyiyumvo yagize byo gutukwa, yitabaje umuziki. "Numvaga Nicki Minaj ngiye ku ishuri maze nkumva meze nka Nicki Minaj wa kabiri." <ref name="Hypebae3" />Nyina wa Aderibigbe yashyigikiraga cyane ibyifuzo bye bya muzika kandi buri gihe yamushishikarizaga gukora umwuga wo kuririmba. <ref name="NME"/> === 2018–2020: Intangiriro yumwuga === Ubunararibonye bwa Starr bwarimo guhatana akiri umwana kuri televiziyo ya Nigeriya yerekana impano ya ''Maltina Dance All'', aho yarangije ku mwanya wa kabiri kandi yatsindiye televiziyo nk'igihembo, ibyo umuryango we wabonaga ari ikimenyetso cyerekana impano ye hakiri kare. <ref name="TLBF">{{Cite news |last=Wright |first=Andrew |title=On the Rise: Ayra Starr |url=https://www.thelineofbestfit.com/features/interviews/ayra-starr-on-the-rise |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210808170329/https://www.thelineofbestfit.com/features/interviews/ayra-starr-on-the-rise |archive-date=8 August 2021 |access-date=12 September 2021 |work=[[The Line of Best Fit]] |language=en}}</ref> <ref>{{Cite news |date=12 September 2024 |title=“Dare To Dream” Review—Ayra Starr Documentary Connects The Past To The Future |url=https://culturecustodian.com/dare-to-dream-review-ayra-starr-documentary-connects-the-past-to-the-future/ |access-date=30 October 2025 |work=The Culture Custodian (Est. 2014.)}}</ref> Mu myaka y’ishuri, yakoze mashup ibyitwa nko kuvanga indirimbo ebyiri arizo One Direction '" Inkuru y'Ubuzima Bwanjye " na " Sade " ya Adekunle Gold mu gitaramo cy'ishuri. Nk’uko Starr abitangaza ngo iki gitaramo cyateye ababyeyi n'abarimu amarira, maze ashishikarizwa gufatana uburemere umuziki, ibyo bikaba byararanze ibyo yaje kuvuga ko ari "[[itangiriro]]". Muri 2018 <ref name="TLBF" />, Starr yasinyanye na Quove Models, ikigo gishinzwe kwerekana imideli i Lagos . Nyuma yaje kwigana ibigo nka Studio ya Mazelle, Ikinyamakuru cyuzuye cyimyambarire, na Esperanza Woman. Nyuma yaje kuvuga ko umuziki n’imyambarire ari inyungu zuzuzanya byaje bisanzwe kuri we. <ref name="Notionmag">{{Cite news |last=Smith |first=Niall |date=15 November 2021 |title=Ayra Starr: Afropop's Bold New Leader {{!}} Notion Interview |url=https://notion.online/ayra-starr-afropops-bold-new-leader-interview/ |access-date=20 November 2021 |work=Notion}}</ref> Muri icyo gihe kimwe, yatangiye no guteza imbere umwuga we wo kuririmba binyuze kuri murandasi. Muri 2019, yatangiye gushyira hanze indirimbo zisubiyemo b zabahanzi nka Andra Day na 2Face Idibia kumbuga nkoranyambaga. <ref name="NME"/> Muri uwo mwaka, Starr yanakinnye mu gitaramo cy’imivugo aho yerekanaga amashusho ya Jorja Smith " Ntunyitegereze ndira ", yibutsa ko bamwe mu bari bateraniye aho barize mu gihe cye. <ref name="NMETalks">{{Cite news |last=Holden |first=Finlay |date=17 August 2021 |title=Ayra Starr talks NME through her ‘Firsts’ |url=https://www.nme.com/features/music-interviews/ayra-starr-interview-firsts-3015579 |access-date=30 October 2025 |work=NME}}</ref> Yahisemo izina rya stage "Ayra Starr" kubera ko ryasobanuraga "gukanguka no guhumura amaso," <ref name="Schonmag">{{Cite news |last=Sibanda |first=Thandie |date=25 February 2021 |title=interview {{!}} ayra starr |url=https://schonmagazine.com/interview-ayra-starr/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210417104159/https://schonmagazine.com/interview-ayra-starr/ |archive-date=17 April 2021 |access-date=17 April 2021 |work=Schön! Magazine}}</ref> kandi agaragara mu mashusho y’indirimbo ya Eri Ife yise" Umugore w'ejo hazaza.Nubwo yakomeje kwamamara kuri murandasi ntiyakomeje gushidikanya ku bijyanye no gukurikirana umuziki ndetse anatekereza ku micungire y’umuziki kugira ngo ashyigikire amashusho y’umuvandimwe we Dami . Nkumuntu warukiri kwiga, yashimwe [[:en:Mavin_Records|Mavin Records]], byatumye abarimu bamutangarira kubona amashusho ye muri telephone zabo yakozwe nikigo cyumuziki gikorera abahanzi bazwi nka Di'Ja na Korede Bello. <ref name="ayraradar">{{Cite news |last=Gunn |first=Charlotte |date=31 August 2022 |title=On The Radar: Ayra Starr |url=https://www.musicweek.com/interviews/read/on-the-radar-ayra-starr/086464 |access-date=30 October 2025 |work=[[Music Week]] |language=en}}</ref> [[Ikiciro:Short description is different from Wikidata]] == Other ventures ==    '''Sarah Oyinkansola Aderibigbe''' Sarah Oyinkansola Aderibigbe (wavutse ku ya 14 Kamena 2002), uzwi cyane nka '''Ayra Starr''', ni umuririmbyi n’umwanditsi w’indirimbo wo muri Nijeriya. Yamenyekanye ku rwego mpuzamahanga mu '''2022''' ubwo yasohoraga indirimbo '''“Rush”'''. Iyo ndirimbo yagiye ku rutonde rw’indirimbo zikunzwe mu bihugu bitandukanye birimo Ubusuwisi, Irilande n’Ubwongereza, aho yageze ku mwanya wa 24. <ref name=":0"/> Yanamuhesheje kandi guhabwa '''nominasiyo mu bihembo bya Grammy ku nshuro ya 66''' nk’umunyafurika witwaye neza. <ref name=":1"/> Mu ntangiriro za 2021, Starr yatangiye umwuga we asohora umuzingo wambere windirimbo wiswe Ayra Starr ndetse nindirimbo yambere yari iriho yise " Away ", yamaze ibyumweru bibiri bikurikiranye kuri numero ya kane kurutonde rwa TurnTable Top 50 ya Nijeriya; iyi indirimbo kandi yageze ku mwanya wa 17 kuri Billboard Top Triller Global chart. Yakurikiwe no kumurika alubumu ye ya mbere ya studio, 19 & Dangerous (2021). yashyizwe mu byiciro nka Afropop na R&B, yakiriwe neza kandi itanga ibyiciro bibiri bya mbere muri Nijeriya. Indirimbo ya mbere yise " Amaraso y'umusamariya " yageze ku mbonerahamwe ya Top 50, iba indirimbo ya mbere y’umuhanzi w’umugore igeze ku mwanya wa mbere. Muri Kanama muri uwo mwaka, Starr yashyizwe ku mwanya wa gatatu ku bahanzi bitezwe muri Billboard . <ref name="NBS2">{{cite magazine|title=Next Big Sound Chart|url=https://www.billboard.com/charts/next-big-sound-25/2021-08-21|magazine=Billboard|access-date=21 August 2021|archive-date=21 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210821064614/https://www.billboard.com/charts/next-big-sound-25/2021-08-21|url-status=live}}</ref> Muri 2024, Starr yasohoye alubumu ye ya kabiri, ''Umwaka nujuje imyaka 21'' . == Ubuzima n'umwuga == === Ubuzima bwo hambere === Oyinkansola Sarah Aderibigbe yavutse ku ya 14 Kamena 2002 i Cotonou, [[Bene|muri Bénin]], akurira hagati aho no i Lagos, muri Nijeriya. <ref name="Hypebae3"/>Ni Umunyanijeriya kandi ni umurage wa Yoruba, <ref>{{Cite web |last=ETUKUDO |first=Itoro |date=2023-05-11 |title=How I came about the name, Ayra Starr |url=https://www.icirnigeria.org/how-i-came-about-the-name-ayra-starr/ |access-date=2025-04-09 |website=The ICIR- Latest News, Politics, Governance, Elections, Investigation, Factcheck, Covid-19 |language=en-GB}}</ref> hamwe n'ababyeyi bombi bo muri Leta ya Kwara . Yakuriye mu ndimi nyinshi, yiga Yoruba kandi yiga [[Igifaransa]] mu myaka ye ya mbere i Bénin, kandi azi neza icyongereza na Nigeriya Pidgin, akoresha kenshi mu mirimo ye no mu mikoranire y'abanyamakuru. Umuryango we wimukiye kenshi, bitewe nubucuruzi bwa se, byatumye bigorana kurema ubucuti burambye mumashuri yisumbuye. <ref name="Hypebae3" /> Aderibigbe ni uwa kabiri mu bana batanu. Mukuru we Dami (wavutse 2000) yabaye umucuranzi wa gitari na nutunganya umuziki; barumuna be barimo Ade, Tolulope, na Jesutunmise. <ref name="Legitnewsng"/> Umuziki wari ingenzi mubuzima bwumuryango. Nyina, wahoze ari umuririmbyi, na Dami bagize uruhare rukomeye mukubagenderaho. Afite imyaka icumi, yinjiye muri korari y'ishuri atangira kwandika indirimbo hamwe na Dami, bayobowe na nyina na nyirasenge. Abavandimwe be nabo bashinze itsinda kandi bahoraga binjira mumarushanwa yumuziki waho bari batuye. <ref name="Hypebae3" /> Nubwo Aderibigbe yakundaga ubuhanzi akiri ingimbi, ise yari yaramusabye gushyira imbere amasomo mbere yuko apfa. Yize muri kaminuza <ref name="Rollingstone1"/> Cours Sonou muri Cotonou ahabwa impamyabumenyi ya BA mu mibanire mpuzamahanga na siyanse ya politiki . <ref name="Rollingstone1" /> Mu myaka ya kaminuza, yakunze gutotezwa nabanyeshuri bigana kubera imyaka ye ndetse nisura. Kugira ngo ahangane n'ibyiyumvo yagize byo gutukwa, yitabaje umuziki. "Numvaga Nicki Minaj ngiye ku ishuri maze nkumva meze nka Nicki Minaj wa kabiri." <ref name="Hypebae3"/>Nyina wa Aderibigbe yashyigikiraga cyane ibyifuzo bye bya muzika kandi buri gihe yamushishikarizaga gukora umwuga wo kuririmba.<ref name="NME"/> === 2018–2020: Intangiriro yumwuga === Ubunararibonye bwa Starr bwarimo guhatana akiri umwana kuri televiziyo ya Nigeriya yerekana impano ya ''Maltina Dance All'', aho yarangije ku mwanya wa kabiri kandi yatsindiye televiziyo nk'igihembo, ibyo umuryango we wabonaga ari ikimenyetso cyerekana impano ye hakiri kare. <ref name="TLBF"/> <ref>{{Cite news |date=12 September 2024 |title=“Dare To Dream” Review—Ayra Starr Documentary Connects The Past To The Future |url=https://culturecustodian.com/dare-to-dream-review-ayra-starr-documentary-connects-the-past-to-the-future/ |access-date=30 October 2025 |work=The Culture Custodian (Est. 2014.)}}</ref> Mu myaka y’ishuri, yakoze mashup ibyitwa nko kuvanga indirimbo ebyiri arizo One Direction '" Inkuru y'Ubuzima Bwanjye " na " Sade " ya Adekunle Gold mu gitaramo cy'ishuri. Nk’uko Starr abitangaza ngo iki gitaramo cyateye ababyeyi n'abarimu amarira, maze ashishikarizwa gufatana uburemere umuziki, ibyo bikaba byararanze ibyo yaje kuvuga ko ari "itangiriro". Muri 2018 <ref name="TLBF" />, Starr yasinyanye na Quove Models, ikigo gishinzwe kwerekana imideli i Lagos . Nyuma yaje kwigana ibigo nka Studio ya Mazelle, Ikinyamakuru cyuzuye cyimyambarire, na Esperanza Woman. Nyuma yaje kuvuga ko umuziki n’imyambarire ari inyungu zuzuzanya byaje bisanzwe kuri we. <ref name="Notionmag"/> Muri icyo gihe kimwe, yatangiye no guteza imbere umwuga we wo kuririmba binyuze kuri murandasi. Muri 2019, yatangiye gushyira hanze indirimbo zisubiyemo b zabahanzi nka Andra Day na 2Face Idibia kumbuga nkoranyambaga.<ref name="NME">{{Cite web |date=16 February 2021 |title=Ayra Starr: Nigerian teen leading her generation's sonic revolution |url=https://www.nme.com/blogs/nme-radar/ayra-starr-nigerian-teen-leading-her-generations-sonic-revolution-2880834 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210417095939/https://www.nme.com/blogs/nme-radar/ayra-starr-nigerian-teen-leading-her-generations-sonic-revolution-2880834 |archive-date=17 April 2021 |access-date=6 April 2021 |website=[[NME]]}}</ref> Muri uwo mwaka, Starr yanakinnye mu gitaramo cy’imivugo aho yerekanaga amashusho ya Jorja Smith " Ntunyitegereze ndira ", yibutsa ko bamwe mu bari bateraniye aho barize mu gihe cye. <ref name="NMETalks"/> Yahisemo izina rya stage "Ayra Starr" kubera ko ryasobanuraga "gukanguka no guhumura amaso," <ref name="Schonmag"/> kandi agaragara mu mashusho y’indirimbo ya Eri Ife yise" Umugore w'ejo hazaza.Nubwo yakomeje kwamamara kuri murandasi ntiyakomeje gushidikanya ku bijyanye no gukurikirana umuziki ndetse anatekereza ku micungire y’umuziki kugira ngo ashyigikire amashusho y’umuvandimwe we Dami . Nkumuntu warukiri kwiga, yashimwe [[:en:Mavin_Records|Mavin Records]], byatumye abarimu bamutangarira kubona amashusho ye muri telephone zabo yakozwe nikigo cyumuziki gikorera abahanzi bazwi nka Di'Ja na Korede Bello. <ref name="ayraradar"/> Ukuboza 2019, Starr yashyize ahagaragara indirimbo yumwimerere yitwa "Ibyangiritse" kurupapuro rwe rwa Instagram . Mu masaha atatu, uwashinze Mavin Don Jazzy yamwoherereje ubutumwa butaziguye bugaragaza ko ashimishijwe n'umuziki we kandi amutumira guhura. <ref>{{Cite web |last=Vincent |first=Oladoyinbo |date=13 February 2024 |title=How I Got Signed By Don Jazzy |url=https://devone.com.ng/2024/02/how-ayra-starr-got-signed-to-don-jazzys-marvin-records-must-read.html |access-date= |website=DevOne Africa |archive-date=23 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240423132509/https://www.devone.com.ng/2024/02/how-ayra-starr-got-signed-to-don-jazzys-marvin-records-must-read.html |url-status=dead }}</ref> <ref name="NME"/> <ref>{{Cite web |last=Onyango |first=Alfayo |date=2 April 2021 |title=Arya Starr: Nigerian teen music sensation |url=https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/news/2001408298/arya-starr-nigerian-teen-music-sensation |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210402132222/https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/news/2001408298/arya-starr-nigerian-teen-music-sensation |archive-date=2 April 2021 |access-date=6 April 2021 |website=[[The Standard (Kenya)]]}}</ref> Nyuma Starr yabibonye yari kurya ibinyampeke maze abonye ubutumwa avuza induru yishimye, nuko nyirasenge amufasha gutanga igisubizo. <ref name="TLBF"/> Don Jazzy yavumbuye page ye abinyujije kumuntu wamukurikinaga kumbuga nkoranyambaga wakundaga gusangiza abandi ibihangano byabahanzi bakiri bato. Abonye ubutumwa bwe bwa mbere butabonye igisubizo, yamuvugishije abinyujije kuri musaza we. <ref name="donjazzysign">{{Cite news |last=ADEKUNLE |first=MUSA |date=28 September 2025 |title=Why I signed Ayra Starr to Mavin Records - Don Jazzy |url=https://guardian.ng/life/music/why-i-signed-ayra-starr-to-mavin-records-don-jazzy/ |access-date=30 October 2025 |work=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News}}</ref> Isomo rya mbere rya Starr kuri Studiyo ya Mavin kwari ukumenyekanisha amajwi yabigize umwuga. Yiyemereye ko yari afite ubwoba bwinshi muri ibyo bihe; we na murumuna we bizihizaga bucece igihe cyose Don Jazzy yabaga avuye mucyumba, hanyuma akongera guhimba agarutse. <ref name="Rollingstone1"/> Nyuma yaje gutekereza ku miterere ya Mavin nkumuryango aho gushingira ku bucuruzi. <ref name="Rollingstone1" />, muri 2020 yafatiye amajwi muri Studiyo ya Mavin i Lagos hamwe na ba producer Louddaaa, Don Jazzy, na Dayogrey. <ref name="Rollingstone1" /> [[Dosiye:Ayra_Starr_performs_Rush_at_Shoke_Shoke_Festival.webm|right|thumb| Ayra Starr akora "Rush" mu iserukiramuco rya Shoke Shoke muri Kenya, 2023.]] Umuzingo wambere yikoreye yise umukino wa wagutse wasohotse ku ya 22 Mutarama 2021 abinyujije kuri Mavin Records.<ref name="Apple">{{Cite web |last=Asejemu |first=Mojisola |date=10 January 2025 |title=Ayra Starr Net Worth 2025, New Songs and Achievements |url=https://www.naijapickup.com/mp3-music/artistes/ayra-starr/ |access-date=10 January 2025 |website=Np media |language=en-us}}</ref> yasobanuwe nk "amateka y’urukundo cyangwa ibihe bishingiye ku rukundo" kandi "ahuza ibintu bya R&amp;amp;B / neo-roho na Afropop percussion." <ref name="Pulse">{{Cite news |last=Alake |first=Motolani |date=22 January 2021 |title=Ayra Starr sounds like a disruptor with a soul of 'lamba' on her self-titled debut [Pulse EP Review] |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/review-ayra-starr-ayra-starr-ep/xlbmdm3 |access-date=12 April 2021 |work=Pulse Nigeria}}</ref> Starr yavuze ko icyifuzo cye muri aya majwi ari ugukora umuziki uzumvikana n'abumva ndetse n'abakuru. <ref name="eighteenmag">{{Cite news |date=25 February 2021 |title=Ayra Starr |url=http://1883magazine.com/ayra-starr/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210413083834/http://1883magazine.com/ayra-starr/ |archive-date=13 April 2021 |access-date=13 April 2021 |work=1883 Magazine}}</ref> Kuvanga no kumenya neza umuzingo wizo ndirimbo byakozwe na Ikon, Louddaaa na Johnny Drille . Starr yanditse imwe mu ndirimbo kuri uwo muzingo wenyine kandi afatanya kwandika eyne zisigaye hamwe na murumuna we Dami. <ref name="Apple" /> Nyuma gato yo gusohoka, uwo muzingo wabaye alubumu ya mbere kuri Nigeriya iTunes na Apple Music . Kugeza muri Werurwe 2021, wageze ku mwanya umwe kuri Apple Music mu bindi bihugu 4, yumvwa munshuro zirenga miliyoni 15 muri Spotify, YouTube na Audio Mack . Uyu mushinga wabyaye inzira " Away " wageze ku mwanya wa kane kuri <nowiki><i id="mw7w">TurnTable</i></nowiki> Top 50 yo muri Nijeriya na 17 muri Amerika <nowiki><i id="mw8Q">Billboard</i></nowiki> Top Triller Global . Amashusho y'indirimbo ayiherekeza kandi yerekanwe ku rubuga rwa MTV Base <ref name="TurnTable">{{Cite web |title=Turntable Charts |url=https://www.turntablecharts.com/Charts/Top50 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190330/https://www.turntablecharts.com/Charts/Top50 |archive-date=28 September 2022 |access-date=6 April 2021}}</ref> rwa ''Naija'' Top 10 ''.'' <ref name="OkayAfrica">{{Cite news |date=27 January 2021 |title=The 9 Best Nigerian Songs of the Month (January) |url=https://www.okayafrica.com/nigerian-music-songs-best-january/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210504023657/https://www.okayafrica.com/nigerian-music-songs-best-january/ |archive-date=4 May 2021 |access-date=6 April 2021 |work=[[OkayAfrica]]}}</ref> Starr yasohoye verisiyo ya remix ya "Ija" na " Away " irimo Tokimonsta na Lilo hagati ya Werurwe na Mata. Muri kiriya gihe kimwe, Umuzingo ''Twelve AM'' ya Crayon wasohotse hamwe nijwi rye mundirimbo "Muri Sync." <ref>{{Cite news |last=Alake |first=Motolani |date=26 March 2021 |title=Rema, Ayra Starr, Bella Shmurda feature on Crayon's new EP, 'Twelve AM' |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/stream-crayon-twelve-am/8rtfk02 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210413072323/https://www.pulse.ng/entertainment/music/stream-crayon-twelve-am/8rtfk02 |archive-date=13 April 2021 |access-date=13 April 2021 |work=Pulse Nigeria |language=en-NG}}</ref> Yakinnye muri " UC Berkeley " Ishyirahamwe ry’abanyeshuri bo muri Nijeriya ryerekana umuco wiswe Olori Awards.<ref>{{Cite web |last=Okobz |first=Ralph |date=20 April 2021 |title=Watch Ayra Starr's Captivating UC Berkeley Performance |url=https://notjustok.com/news/ayra-starr-uc-berkeley-performance-watch/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210503132542/https://notjustok.com/news/ayra-starr-uc-berkeley-performance-watch/ |archive-date=3 May 2021 |access-date=5 May 2021 |website=[[NotJustOk]]}}</ref> Muri Mata 2021 , amashusho y’indirimbo ye "DITR" yasohotse kuri YouTube abinyujije kuri Mavin. <ref>{{Cite web |date=28 April 2021 |title=New Video: Ayra Starr – DITR |url=https://www.bellanaija.com/2021/04/ayra-starr-ditr-video/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190332/https://www.bellanaija.com/2021/04/ayra-starr-ditr-video/ |archive-date=28 September 2022 |access-date=5 May 2021 |website=[[BellaNaija]]}}</ref> Muri Kamena 2021, hasohotse amashusho yindirimbo yindi ndirimbo yitwa "Sare". Amashusho yindirimbo yombi yayobowe na Afolabi Olalekan. Ku ya 11 Nyakanga 2021, Starr yaririmbye shampiyona yanyuma ya ''Nigeriya Idol'' . <ref>{{Cite news |last=Edeme |first=Victoria |date=11 July 2021 |title=Ice Prince, Ayra Starr, others perform at Nigerian Idol Grand Finale |url=https://punchng.com/ice-prince-ayra-starr-others-perform-at-nigrian-idol-grand-finale/ |access-date=27 July 2021 |work=Punch Newspapers}}</ref> Ku ya 6 Kanama 2021, Album ye ya mbere ya studio, yise ''19 &amp;amp; Dangerous'' yashyizwe ahagaragara. Kuri iyi alubumu, yakoranye na bagenzi be bahoze bakorana Louddaaa na Don Jazzy, bombi bakaba baragize uruhare mu gutanga umusaruro kuri EP ''Ayra Starr'', ndetse n'abafatanyabikorwa bashya, London na Andre Vibez. Iyi alubumu yerekanye bwa mbere gufatanwa amajwi hamwe nabahanzi babatumirwa nka Fousheé na CKay . <ref>{{Cite news |title=Ayra Starr Set To Release Visual For "Beggie Beggie" with Ckay |url=https://wapbeatz.com/news/ayra-starr-set-to-release-visual-for-beggie-beggie/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190332/https://wapbeatz.com/news/ayra-starr-set-to-release-visual-for-beggie-beggie/ |archive-date=28 September 2022 |access-date=28 January 2022 |work=wapBeatz.com}}</ref> Yahuye niyakirwa ryiza hamwe nabashima benshi amajwi yayo nkayambere muri Afropop na R&B. Yabyaye ibitego bibiri bya mbere mirongo ine kuri ''TurnTable'' Top 50, isumba izindi ni " Umusamariya Wamaraso ", iyo indirimbo yonyine, yabaye iya Starr ya mbere ya mbere ku mbonerahamwe. Indirimbo yazamutse muri Top 50 mu byumweru byinshi, kandi, ku mbonerahamwe yo ku ya 27 Nzeri 2021, yageze ku mwanya wa mbere, bituma Starr aba umuhanzi w'umugore wa mbere ubikora ufite indirimbo wenyine. <ref>{{Cite news |last=Badewa |first=Collins |date=19 July 2021 |title=Rave News Digest: Ayra Starr Announces Album Release Date, Colin Kaepernick Writing A Book, Giroud + More |url=https://www.stylerave.com/ayra-starr-album-release-date/ |access-date=20 July 2021 |work=Style Rave}}</ref> ' [ ''4'' <ref>{{Cite web |date=28 July 2021 |title=DNA Mix: Throwback |url=https://www.bbc.co.uk/sounds/play/m000y75k |archive-url=https://web.archive.org/web/20210730090510/https://www.bbc.co.uk/sounds/play/m000y75k |archive-date=30 July 2021 |access-date=30 July 2021 |publisher=[[BBC Radio 1Xtra]] |via=[[Wayback Machine]]}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Mike |first=Steven |date=6 August 2021 |title=Ayra Starr 19 & Dangerous Album |url=https://ivorymp3.com/ayra-starr-19-dangerous-album/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190331/https://ivorymp3.com/ayra-starr-19-dangerous-album/ |archive-date=28 September 2022 |access-date=10 August 2021 |website=ivoryMP3}}</ref>​ Muri Nzeri 2021, yagizwe ambasaderi w’ikirango muri Pepsi Nigeriya. Bukeye, Starr yaririmbye mugihe cyo kwerekana imbonankubone ya ''Big Brother Naija'' . <ref name="Pepsi">{{Cite news |date=4 September 2021 |title=Pepsi unveils new ambassadors Ayra Starr and Rema #ForTheLoveOfMusic |url=https://www.vanguardngr.com/2021/09/pepsi-unveils-new-ambassadors-ayra-starr-and-rema-fortheloveofmusic/ |access-date=10 September 2021 |work=Vanguard News}}</ref> Yakoranye na Check kuri "Akaga", indirimbo ya kabiri kuri alubumu ye ''Bravo'' . Mu bihembo bya 8 bya Afurika Muzik Magazine Awards, yatorewe igihembo cyiza cy'umuhanzi mushya. Muri Werurwe 2022, Starr yiswe "Up Now" na serivise yo gutunganya umuziki Audiomack . <ref>{{Cite web |date=2022-03-22 |title=Ayra Starr Is #UpNow |url=https://audiomack.com/world/post/ayra-starr-is-upnow-announcement |access-date=2024-06-10 |website=Audiomack World |language=en}}</ref> Ku ya 16 Nzeri 2022, Starr yasohoye " Rush " nkimwe mundirimbo zigize album ya ''19 &amp;amp; Dangerous'' . <ref>{{Cite web |last= |first= |date=2022-09-16 |title=Ayra Starr Releases "Rush" Her First Single Of The Year |url=https://guardian.ng/life/ayra-starr-releases-rush-her-first-single-of-the-year/ |access-date=2024-05-01 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> <ref name=":0"/>mu turere twinshi, harimo Ubusuwisi, Irilande n'Ubwongereza, aho yageze ku mwanya wa 24. Yabaye indirimbo yambere icuranzwe cyane kuri spotify yakozwe numugore wenyine wumunyanijeriya kandi yanatumye aba umunyafurika wambere wumugore urenze miliyoni ijana kundirimbo imwe yarebwe kuri yutube kandi yanatumye Starr ahamagarwa bwambere muri Grammy Awards ya 66 ngarukamwaka mu bihembo byiza bya muzika nyafurika . <ref name=":1">{{Cite web |title=2024 GRAMMY Nominations: See The Full Nominees List {{!}} GRAMMY.com |url=https://www.grammy.com/news/2024-grammys-nominations-full-winners-nominees-list |access-date=2023-11-11 |website=www.grammy.com}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Ayra Starr's "Rush" To The Top: The Afrobeats Singer On Numerology, The Male Gaze & The Power Of Kelly Rowland {{!}} GRAMMY.com |url=https://grammy.com/news/ayra-starr-interview-2024-grammys-best-african-music-performance-videos |access-date=2024-05-01 |website=grammy.com}}</ref>​''​'' Kuya 10 Ugushyingo2022 yagaragaye mu ndirimbo ya Wizkid ya gatanu kuri alubumu yitwa urukundo rwinshi kwiyemera gucye. Indirimbo yageze ku mwanya wa 1 mu ndirimbo zigezweho kuri Billboard, kandi yerekanwe ku mwanya wa 5 ku mbonerahamwe y’indirimbo za Billboard US Afrobeats . Ku ya 4 Werurwe 2023, Starr yerekeje ku mbuga nkoranyambaga atangaza ko umuziki we wakoreshejwe mu rwego rwo gufata amajwi ya filime ''Creed III'' . <ref name="Aliyu">{{Cite news |date=4 March 2023 |title=Ayra Starr gushes as her song gets featured in Hollywood's,Creed III |url=https://tribuneonlineng.com/ayra-starr-gushes-as-her-song-gets-featured-in-hollywoods-creed-iii/ |access-date=4 March 2023 |work=tribuneonlineng}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2023-06-20 |title=Nigerian singer Ayra Starr names Cristiano Ronaldo among her idols |url=https://soccerbrief.co.uk/nigerian-singer-ayra-starr-names-cristiano-ronaldo-among-her-idols/ |access-date=2023-06-20 |website=SoccerBrief.co.uk |language=en-gb}}</ref> Ku ya 13 Nyakanga 2023, Starr yatangaje ko azayobora urugendo rwe rwa mbere ruzenguruka isi rwiswe 21: The World Tour . Muri urwo ruzinduko harimo guhagarara <ref name=":2">{{Cite web |title=Ayra Starr Announces First Headlining World Tour / Reveals Dates - That Grape Juice |url=https://thatgrapejuice.net/2023/07/ayra-starr-announces-first-headlining-world-tour-reveals-dates/ |access-date=2024-05-01 |website=thatgrapejuice.net}}</ref> [[Amerika ya Ruguru]], Afurika, [[Burayi|Uburayi]] na [[Ositaraliya]]. Ku ya 27 <ref name=":2" /> Ukwakira 2023, yagaragaye ku ndirimbo ya David Guetta yitwa " Big FU ", hamwe n'umuraperi Lil Durk . Yageze ku mwanya wa 23 ku ndirimbo za Afrobeats zo muri Amerika na No 18 kuri Nouvelle-Zélande Top 40 yambere. <ref>{{Cite web |title=David Guetta dévoile un nouveau morceau "Big FU" |url=https://aotearoamusiccharts.co.nz/archive/hot-singles/2023-11-03 |access-date=10 February 2024 |website=[[Official New Zealand Music Chart|NZ Top 40]]}}</ref> === 2024 - ubungubu: ''Umwaka nujuje imyaka 21'' === Mu mpera za 2023, Starr yatangiye gukora kuri alubumu ye ya kabiri yo muri studio, ''Umwaka nujuje imyaka 21'' . Umushinga wagaragaje ubwihindurize bukomeye mubukorikori bwe, bugaragaza insanganyamatsiko yo kwishakisha, urukundo, intimba no guha imbaraga. Starr yasobanuye ko umutwe wa alubumu watewe inkunga no kuba yarakuze, asobanura ko "atari imyaka gusa, ahubwo ko ari imikurire, kwivumbura, n'amasomo nize mu nzira." Amahugurwa yo gufata amajwi yabereye kuri Studiyo ya Mavin i Lagos akomeza mu 2024, hamwe n’umusanzu watanzwe na Louddaaa, London, na Johnny Drille, ndetse na producer Rvssian watowe na Grammy. Starr yavuze ko gufata amajwi ari "urugendo rwo kugerageza no kwigaragaza, aho nemereye kuba umunyantege nke." <ref>{{Cite news |last=Magnocavallo |first=Fabio |date=30 May 2024 |title=Ayra Starr |url=https://www.euphoriazine.com/blog/2024/05/covers-ayra-starr-the-year-i-turned-21/ |access-date=17 November 2024 |work=EUPHORIA.}}</ref> Mugihe cyo gutunganya alubumu, Starr yatangiye kubaka imbaraga n'amahirwe akomeye n'abafatanyabikorwa. Ku ya 5 Werurwe 2024, umuhanzi w’umunyamerika uririmba injyana ya R&B , Chris Brown, yatangaje ko mu 2024 Starr azaba kimwe mu bikorwa byo gutangiza uruzinduko rwe rwa 11:11 muri Amerika ya Ruguru, bishimangira kuba mpuzamahanga ahari <ref>{{Cite web |title=Chris Brown Announces "The 11:11 Tour" Dates With Muni Long and Ayra Starr |url=https://www.rap-up.com/2024/03/05/chris-brown-announces-the-1111-tour-dates-with-muni-long-and-ayra-starr/ |access-date=2024-05-01 |website=Rap-Up |language=en-US}}</ref> ku ya 8 Mata 2024, producer Rvssian wo muri Jamayike yasohoye indirimbo " Santa ", ku bufatanye n’umuhanzi Starr hamwe n’umuhanzi Rauw Alejandro wa reggaeton. <ref>{{Cite web |last=Staff |first=LaMezcla |date=2024-04-08 |title=Rvssian Rauw Alejandro & Ayra Starr Release New Single "Santa" |url=https://lamezcla.com/rvssian-rauw-alejandro-ayra-starr-release-new-single-santa/ |access-date=2024-05-01 |language=en-US |archive-date=2024-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240501024755/https://lamezcla.com/rvssian-rauw-alejandro-ayra-starr-release-new-single-santa/ |url-status=dead }}</ref> Inzira yahindutse yamenyekanye cyane, ihuza Afropop, reggaeton, na Dancehall. Byatumye kandi Starr aba umuhanzi wambere wigitsina gore wo muri Nigeriya wageze kuri miliyoni 20 zabantu bamwumva kuri Spotify. <ref>{{Cite web |date=2024-04-30 |title=Ayra Starr achieves 2 career milestones on Spotify |url=https://notjustok.com/news/ayra-starr-career-milestones-on-spotify/ |access-date=2024-05-01 |website=NotjustOk |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Vaseline |date=2024-04-30 |title=Ayra Starr reaches 2 career milestones on Spotify |url=https://www.pkauto.ca/post/op49500cd11/ |access-date=2024-05-01 |language=en-US |archive-date=2024-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240501182722/https://www.pkauto.ca/post/op49500cd11/ |url-status=dead }}</ref> Muri uko kwezi, Starr yitabiriye ibirori bya Fenty i Londres, aho yahuriye na Rihanna . Imikoranire yabo, yafashwe muri videwo ikwirakwizwa cyane, yateje kwibaza ku bufatanye bushoboka. <ref>{{Cite news |date=17 April 2024 |title=Rihanna & Ayra Starr Finally Meet at FENTY X PUMA London Launch - That Grape Juice |url=https://thatgrapejuice.net/2024/04/rihanna-ayra-starr-finally-meet-at-fenty-x-puma-london-launch/ |access-date=9 July 2024 |work=thatgrapejuice.net}}</ref> Rihanna, wavumbuye umuziki wa Starr abinyujije kuri mubyara we, yagaragaje ko yishimiye Starr anabaza ibijyanye no gukorana na Starr na Tems. Nyuma Starr yagize icyo avuga ku mikoranire, agaragaza ko yishimiye ko Rihanna ashimishijwe kandi ko yiteguye gukorana n'abahanzi bombi mu bihe biri imbere. <ref>{{Cite news |date=19 April 2024 |title=Why I want a song with Ayra Starr – Rihanna |url=https://www.vanguardngr.com/2024/04/why-i-want-a-song-with-ayra-starr-rihanna/ |access-date=9 July 2024 |work=Vanguard}}</ref> Mbere yo gusohora TYIT21, Starr yabanje gusohora izindi ndirimbo nyinshi ari wenyine. "Rhythm & Blues" yasohotse ku ya 13 Nzeri 2023, yinjiye mu nsanganyamatsiko z’urukundo na karahanyuze, mu gihe "Commas" yasohotse ku ya 2 Gashyantare 2024, yagaragaje icyizere n'ubwigenge mu bijyanye n'amafaranga. <ref>{{Cite web |title=Ayra Starr's New Single Has Her Staying Focused On Her "Commas" – Okayplayer |url=https://www.okayafrica.com/ayra-starr-commas-new-single/ |access-date=2024-05-01 |website=www.okayafrica.com |language=en}}</ref> "Santa", yasohotse ku ya 8 Mata 2024, yabaye inzira ihagaze neza, ishimirwa injyana yayo ishimishije ndetse n'amagambo akinisha. Buri ndirimbo yari iherekejwe n'amashusho yindirimbo zigaragara ziyobowe nabayobozi bakomeye bo muri Afrika, byubaka gutegereza alubumu yuzuye. ''Umwaka nujuje imyaka 21'' wasohotse kumugaragaro ku ya 31 Gicurasi 2024, binyuze muri Mavin Records. Iyi alubumu igaragaramo ubufatanye n'abahanzi nka Seyi Vibez, Coco Jones, Giveon, Asake, Anitta na Rauw Alejandro. Indirimbo nka "Umugore w'umukomando," zirimo Coco Jones na Anitta, zigaragaza ubushobozi bwa Starr bwo guhuza injyana ya Afrobeat nuburyo bwa pop bwiburengerazuba. Avuga kuri ubwo ku bufatanye, yagize ati: "Buri muhanzi yazanye ikintu kidasanzwe, ansunika gushakisha impande nshya z'ubuhanzi bwanjye." Imaze gusohoka, alubumu yatangiriye ku mwanya wa mbere ku mbonerahamwe ya Album ya Nijeriya maze yinjira muri <nowiki><i id="mwAcA">Billboard</i></nowiki> 200 kuri No 195, bituma Starr aba umuhanzi w’umugore wa mbere wo muri Nijeriya wageze kuri iyi ntambwe. Abakenguzamateka bashimye umusaruro wayo udasanzwe hamwe no kuvuga inkuru hamwe. ''Pitchfork'' yavuze ko iyo alubumu ari "umurimo utinyitse kandi werekana neza unasobanura Afropop igezweho." Inndirimbo nka "21" zashimiwe cyane kubwimbaraga zamarangamutima, mugihe "Abana Bameze neza" yagaragazaga amajwi yumuryango wa Starr, bigatuma abamwumva bamenya neza ubuzima bwe bwite. <ref>{{Cite news |last=Chokrane |first=Boutayna |title=Ayra Starr: The Year I Turned 21 |url=https://pitchfork.com/reviews/albums/ayra-starr-the-year-i-turned-21/ |access-date=17 November 2024 |work=Pitchfork}}</ref> Nyuma yo kumurika alubumu, Starr yakoze ibitaramo mpuzamahanga bikomeye kandi ashyigikira abahanzi bamenyekanye mu ngendo zikomeye. Yabashije kuba nk'igikorwa cyo gutangiza urugendo rwa Chris Brown mu 2024 11:11 Yerekeje mu mijyi 26 yo muri Amerika y'Amajyaruguru kuva muri Kamena kugeza Kanama, aho yerekanaga inndirimbo nshya kuva kuri ''mu mwaka nujuje imyaka 21'' . Muri kamena 2024, Starr yakoze amateka nkumuhanzi wambere wumugore wumunyafurika witwaye neza kuri Glastonbury Festival ya Pyramid Stage. <ref name="Glastonbury">{{Cite news |last=Savage |first=Mark |date=25 June 2024 |title=Ayra Starr on her 'crazy' Glastonbury debut and meeting Rihanna |url=https://www.bbc.com/news/articles/cd11vjg2y1vo |access-date=9 November 2025 |work=www.bbc.com}}</ref> Yayoboye kandi Afro Nation Detroit muri Kanama. <ref>{{Cite news |last=Claxton |first=Christopher |date=19 August 2024 |title=Afrobeats to the World: 4 Best Moments at Afro Nation Detroit |url=https://www.billboard.com/lists/afro-nation-detroit-2024-recap-best-moments/rb-meets-afrobeats-with-partynextdoor/ |access-date=9 November 2025 |work=Billboard}}</ref> Abakenguzamateka berekanye ''umwaka nujuje imyaka 21'' nkisobanura ubuzima bwa Starr, aho ''Billboard'' yayishimye "nk'insanganyamatsiko yerekana gukura no nintumbero zihura n'imico yose." Starr yakoranye na Coldplay ku ndirimbo "Ibyiyumvo byiza" yo muri alubumu ya ''Moon Music'' ya Coldplay kandi yari igikorwa cyo gushyigikira itsinda rya Muzika rya Spheres World Tour muri Ositaraliya na Nouvelle-Zélande. Muri Gashyantare 2025, Starr yatangije umwaka n'indirimbo ye ya mbere yise "Urukundo Rwose", ashyiraho urwego ruzaba umwe mu myaka ye yihinduka rye. <ref name="uproxx">{{Cite news |last=Pointer |first=Flisadam |date=11 February 2025 |title=Ayra Starr Has ’All The Love’ To Give On Her Affirming New Single |url=https://uproxx.com/music/ayra-starr-all-the-love-lyric-video/ |access-date=20 October 2025 |work=[[UPROXX]]}}</ref> uko kwezi, yakoze amateka muri MOBO Awards yabereye muri Utilita Arena ya Newcastle ku ya 18 Gashyantare, aba umugore wa mbere mu myaka 16 wegukanye igihembo cyitwa amategeko meza ya muzika nyafurika . Yatsindiye kandi amategeko mpuzamahanga meza . <ref name="Mobos">{{Cite news |last=Baisie |first=Seli |date=19 February 2025 |title=MOBO Awards: Ayra Starr makes history as first woman to win Best African Act |url=https://www.gbcghanaonline.com/entertainment/ayra-starr-2/2025/ |access-date=20 October 2025 |work=Ghana Broadcasting Corporation}}</ref> Muri Mata yabaye umuhanzi wa mbere w’umugore wo muri Nijeriya wabonye icyemezo cya Diamond cyo mu [[Ikilatini|kilatini]] cyatanzwe n’ishyirahamwe ry’inganda zandika amajwi muri Amerika kubera ubufatanye bwe 2024 na "Santa" na Rvssian na Rauw Alejandro, binjije miliyoni zirenga 35 mukurebwa. <ref name="NationNG">{{Cite news |last=Fasan |first=Yewande |date=2 February 2025 |title=Ayra Starr makes history as first Nigerian woman to receive RIAA Diamond Single |url=https://thenationonlineng.net/ayra-starr-makes-history-as-first-nigerian-woman-to-receive-riaa-diamond-single/ |access-date=20 October 2025 |work=The Nation Newspaper}}</ref> Ku ya 25 Mata, yasohoye " Gimme Dat " irimo [[Wiz kid|Wizkid]], yerekana "911" ya Wyclef Jean na Mary J. Blige . Muri Kamena, Starr yatsindiye igihembo cye cya mbere cya BET kubera igihembo mpuzamahanga cyiza mu birori byabereye mu nzu mberabyombi ya Peacock i Los Angeles ku ya 9 Kamena, atoranya abatoranijwe barimo Black Sherif wo muri [[Gana]], mugenzi we wo muri Nijeriya witwa [[Rema]], na [[Tyla]] na Uncle Waffles wo muri Afurika y'Epfo. Urugendo rwe rwo mu mpeshyi 2025 rwatangiye ku ya 20 Kamena hamwe n’igitaramo cyabereye mu iserukiramuco rya Summerjam <ref name="Betawards25">{{Cite news |date=10 June 2025 |title=Ayra Starr makes history with first BET award for Best International Act |url=https://www.vanguardngr.com/2025/06/ayra-starr-makes-history-with-first-bet-award-for-best-international-act/ |access-date=20 October 2025 |work=Vanguard News}}</ref> New Jersey, hakurikiraho kugaragara mu iserukiramuco ry’umuziki ryitiriwe Mutagatifu Kitts ku ya 28 Kamena na Montreal International Jazz Festival ku ya 1 Nyakanga. Kuva ku ya 7 Nyakanga, yinjiye mu itsinda ry’abongereza Coldplay ku matariki menshi ya sitade kuri Muzika yabo ya Spheres World Tour, atangirana nabo murugendo rw’amajoro atatu kuri Stade ya Downsview, muri Toronto ku ya 7, 8, na 12 Kanama kuri Stade ya Downsview. Izebguruka ryakomereje kuri sitade ya Wembley muri London kuya 22 na 23 Kanama, aho Coldplay yakinnye amateka yerekana amateka ikuraho iminsi icumi icuranga kuri stade yigihugu cyUbwongereza. <ref>{{Cite web |last=Clifford |first=Elizabeth |date=2 July 2025 |title=Ayra Starr announces ongoing Summer 2025 Tour |url=https://notjustok.com/news/ayra-starr-announces-ongoing-summer-2025-tour/ |access-date=20 October 2025 |website=NotjustOk}}</ref> Hagati muri Nyakanga, Starr yasinyanye amasezerano n’ubuyobozi mpuzamahanga na Roc Nation ya Jay-Z mu gihe asigaye yasinywe na Mavin Records kugira ngo asohore umuziki. Ubufatanye bufatika bwateguwe kugirango akoreshe imbaraga zo kumenyekana ku rwego mpuzamahanga, cyane cyane ku isoko ry’Amerika. Iri tangazo ryagaragaye ku ya 16 Nyakanga, ryemeje ko Roc Nation izagenzura imurikagurisha rye ku isi, kuzenguruka, gutumaho, ndetse n'amasezerano yemeza, cyane cyane muri Amerika n'Uburayi. <ref>{{Cite news |date=17 July 2025 |title=Ayra Starr signs management deal with Jay-Z's Roc Nation |url=https://allure.vanguardngr.com/2025/07/ayra-starr/ |access-date=20 October 2025 |work=Vanguard Allure}}</ref> Ku ya 25 Nyakanga, yasohoye " Umubiri ushyushye ", indirimbo yinjizwamo imbyino yakozwe na Ragee na The Elements, yashimiwe n'basesenguzi, hamwe na ''Billboard'' yayise "igikonjo cyihuta cya divayi". Iyi ndirimbo yaranze isohoka rye rya mbere munsi yubuyobozi bwa Roc Nation<ref>{{Cite web |last=Rys |first=Heran Mamo,Dan |date=30 July 2025 |title=African Fresh Picks: Tyla & Wizkid, Ayra Starr, Odeal, Burna Boy, Asake & Tiakola, Fireboy DML & More |url=https://www.billboard.com/music/music-news/best-new-african-songs-tyla-wizkid-ayra-starr-burna-boy-1236031172/ |access-date=20 October 2025 |website=Billboard}}</ref> kandi ihinduka ihatanira igihembo cy'impeshyi. Ku ya 27 Nzeri, Starr yaririmbye mu iserukiramuco mpuzamahanga ry’abenegihugu muri Parike Nkuru ya New York ari kumwe kuruhembe na Cardi B na Shakira, ndetse na Tyla, Mariah Umuhanga, na Camilo. Iri serukiramuco ryakiriwe na Ambasaderi w’umuturage w’isi Hugh Jackman hamwe na Bill Nye, Adam Lambert, Danai Gurira, na Liza Koshy, ryanyuze ku isi hose ku bantu barenga 60.000 bari bitabiriye ibyatsi binini . <ref>{{Cite web |title=Watch The Weeknd, Shakira, Tyla, Ayra Starr, Mariah the Scientist, and Camilo Perform at the Global Citizen Festival on September 27 |url=https://www.globalcitizen.org/en/enquiries/press/2025/watch-the-weeknd-shakira-tyla-ayra-starr-mariah-the-scientist-an/ |access-date=20 October 2025 |website=Global Citizen |language=en}}</ref> Mu gitaramo cye, Starr yazanye mugenzi we wo muri Nijeriya Rema nk'umushyitsi utunguranye, maze bakorera hamwe "Rush", bakurikirwa na Rema yise " Calm down " na " Uruhinja (Ni Icyaha) ". <ref>{{Cite web |title=Shakira, Cardi B, ROSÉ, Tyla, Rema, Ayra Starr, Mariah the Scientist, Camilo & Elyanna Light Up the 2025 Global Citizen Festival |url=https://www.globalcitizen.org/en/enquiries/press/2025/shakira-cardi-b-rose-tyla-rema-ayra-starr-mariah-the-scientist-c/ |access-date=20 October 2025 |website=Global Citizen |language=en}}</ref> Icyi ggihe cyabaye kimwe mubintu byavuzwe cyane mu birori. Nyuma yiyi mikoranire yakataraboneka, Starr na Rema bashyize ahagaragara ubufatanye bwabo bwa mbere nkabahanzi bafatanije kuyobora bise "Ninde uriya mukobwa" ku ya 17 Ukwakira. Iyi ndirimbo yakozwe na Ragee hamwe n’ubundi bufasha bwaturutse muri The Elements, yahujije imbyino, R&B, n’iburasirazuba bwo hagati mu bunararibonye bwa Afro-Dance. <ref>{{Cite news |last=Farrell |first=Margaret |date=17 October 2025 |title=Ayra Starr & Rema Share New Single "Who's Dat Girl?" |url=https://www.stereogum.com/2326796/ayra-starr-rema-whos-dat-girl/music/ |access-date=20 October 2025 |work=[[Stereogum]] |language=en}}</ref> == Ubuhanzi == === Imiterere yumuziki === Muri Nzeri 2021, Starr yagizwe ambasaderi w’ikirango cya '''Pepsi Nigeria'''. Mu Kwakira 2021, yagaragaye mu rukurikirane rwa televiziyo '''The Cover'''.<ref>{{cite web |date=8 October 2021 |title=The Cover October 2021: Ayra Starr |url=https://acceleratetv.com/the-cover-october-2021-ayra-starr/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211024115811/https://acceleratetv.com/the-cover-october-2021-ayra-starr/ |archive-date=24 October 2021 |access-date=24 October 2021 |publisher=AccelerateTv}}</ref> Yongeye kugaragara muri Fall/Winter 2021 issue of ''ODDA<ref>{{cite news |last1=Perella |first1=Vincent |date=13 November 2021 |title=The Celestial Being: Ayra Starr |url=https://oddamagazine.com/project/the-celestial-being-ayra-starr/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115111838/http://oddamagazine.com/project/the-celestial-being-ayra-starr/ |archive-date=15 November 2021 |access-date=20 November 2021 |work=ODDA Magazine}}</ref>'' Muri uwo mwaka kandi, yagaragaye mu nyandiko ya '''Notion'''.<ref name="Notionmag2">{{cite news |last1=Smith |first1=Niall |date=15 November 2021 |title=Ayra Starr: Afropop's Bold New Leader {{!}} Notion Interview |url=https://notion.online/ayra-starr-afropops-bold-new-leader-interview/ |access-date=20 November 2021 |work=Notion}}</ref> Nyuma yaho, muri Gashyantare 2025 yasinyiye amasezerano yo kwamamaza ikirango '''New Balance''' hamwe n’umuhanzi n’umukinnyi '''Jaden Smith''', aba umwe mubagaragaza urukurikirane rushya rw’imyambaro ya siporo. Ubundi bufatanye bwe bwatangiriye kuri '''Maybelline New York''', aho ahagarariye uruganda rw’ibirungo byo kwisiga muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara hamwe na '''Darling Nigeria'''.<ref>{{cite news |date=27 November 2023 |title=Ayra Starr as Maybelline Ambassador , Asake ft H.E.R, Thandi Ntuli's "Rainbow Revisited" |url=https://www.marmaladecollective.com/ayra-starr-as-maybelline-ambassador-asake-ft-h-e-r-thandi-ntulis-rainbow-revisited/ |access-date=24 October 2025 |work=Marmalade Collective |language=en}}</ref><ref>{{cite news |date=28 July 2022 |title=Darling Nigeria Welcomes Ayra Starr Home – THISDAYLIVE |url=https://www.thisdaylive.com/2022/07/28/darling-nigeria-welcomes-ayra-starr-home/ |access-date=24 October 2025}}</ref> * Chris Brown - Urugendo rwa 11:11 (2024) * Coldplay - Umuziki wurwego ruzenguruka isi (2024–2025) == Ibihembo yatsindiye naho yagiye ahatana == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |Award ! scope="col" |Year ! scope="col" |Recipient(s) and nominees(s) ! scope="col" |Category ! scope="col" |Result ! class="unsortable" scope="col" |Ref. |- ! scope="row" |African Entertainment Awards USA |2021 | rowspan="5" |Herself |Best New Artist | {{nom}} | style="text-align:center;" |<ref name="net-honours-class-of-2021">{{Cite web |title=Net Honours – The Class of 2021 |url=https://thenet.ng/net-honours-class-of-2021/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210621172630/https://thenet.ng/net-honours-class-of-2021/ |archive-date=21 June 2021 |access-date=2021-09-07 |website=Nigerian Entertainment Today |language=en-US}}</ref> |- ! scope="row" |African Muzik Magazine Awards |2021 |Best Newcomer | {{nom}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |last=Ezeh |first=Mario |date=18 May 2014 |title=Afrimma Nominees |url=https://afrimma.com/afrimma-nominees/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211015194525/https://afrimma.com/afrimma-nominees/ |archive-date=15 October 2021 |access-date=17 October 2021 |publisher=AFRIMMA}}</ref> |- ! rowspan="3" scope="row" |Mobo Awards |2021 |Best African Music Act | {{nom}} | style="text-align:center;&quot;" |<ref>{{Cite news |last=Okonofua |first=Odion |date=11 November 2021 |title=Rema and Ayra Starr nominated for the 2021 MOBO Awards |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/rema-and-ayra-starr-nominated-for-the-2021-mobo-awards/znq86p3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220928190336/https://www.pulse.ng/entertainment/music/rema-and-ayra-starr-nominated-for-the-2021-mobo-awards/znq86p3 |archive-date=28 September 2022 |access-date=11 November 2021 |work=Pulse Nigeria |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2025 |Best African Music Act |{{won}} | rowspan="2" style="text-align:center;&quot;" |<ref>{{Cite web |last=Pilley |first=Max |date=2025-02-18 |title=Here are all the winners from the MOBO Awards 2025 |url=https://www.nme.com/news/music/here-are-all-the-winners-from-the-mobo-awards-2025-3839156 |access-date=2025-10-21 |website=[[NME]]}}</ref> |- |Best International Act |{{won}} |- ! rowspan="3" scope="row" |Net Honours |2021 |"Away" |Most Played R&B Song | {{nom}} | style="text-align:center;&quot;" |<ref name="net-honours-class-of-2021" /> |- | rowspan="2" |2022 | rowspan="3" |Herself |Breakout Artist of the Year (Female) |{{won}} | rowspan="2" style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |last=Hansen |first=Gabriel Myers |date=2022-07-04 |title=NET Honours People's Choice Awards: All the winners |url=https://www.musicinafrica.net/magazine/net-honours-peoples-choice-awards-all-winners |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715221250/https://www.musicinafrica.net/magazine/net-honours-peoples-choice-awards-all-winners |archive-date=15 July 2022 |access-date=2022-07-04 |website=Music in Africa}}</ref> |- |Most Searched Musician (Female) |{{nom}} |- ! rowspan="9" scope="row" |The Headies | rowspan="8" |2022 |Next Rated |{{nom}} | rowspan="8" style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |last=Hansen |first=Gabriel Myers |date=2022-09-05 |title=Headies 2022: All the winners |url=https://www.musicinafrica.net/magazine/headies-2022-all-winners |access-date=2023-07-04 |website=Music in Africa}}</ref> |- | rowspan="2" |"Beggie Beggie" <small>(feat. CKay)</small> |Best R&B Single | {{nom}} |- |Best Collaboration | {{nom}} |- |"Toxic" |Best Vocal Performance (Female) | {{nom}} |- | rowspan="2" |"Bloody Samaritan" |Best Afrobeats Single of the Year | {{nom}} |- |Headies' Viewer's Choice | {{win}} |- | rowspan="2" |''19 &amp;amp; Dangerous'' |Best Afrobeats Album | {{nom}} |- |Album of the Year | {{nom}} |- |2024 |"Last Heartbreak Song" <small>(with Giveon)</small> |Best R&amp;amp;B Single |{{Won}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |date=29 April 2025 |title=17th Headies Award Winners |url=https://theheadies.com/the-17th-headies-award-winners/ |access-date=29 April 2025 |website=The Headies |archive-date=2 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250502160017/https://theheadies.com/the-17th-headies-award-winners/ |url-status=dead }}</ref> |- ! rowspan="8" scope="row" |BET Awards |2022 | rowspan="2" |Herself |Best New International Act | {{nom}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |date=7 June 2022 |title=Pheelz and Ayra Starr Make History With BET 2022 Award Nominations |url=https://tooxclusive.com/pheelz-and-ayra-starr-make-history-with-bet-2022-nominations/ |access-date=2023-07-26 |website=Tooxclusive |archive-date=2023-07-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230727000807/https://tooxclusive.com/pheelz-and-ayra-starr-make-history-with-bet-2022-nominations/ |url-status=dead }}</ref> |- |2023 |Best International Act | {{nom}} | style="text-align:center;" | |- | rowspan="3" |2024 |"Commas" |BET Her Award |{{nom}} | rowspan="3" style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |date=2024-07-01 |title=BET Awards 2024: See The Full Winners List |url=https://www.bet.com/article/7nl4ms/bet-awards-2024-see-the-full-winners-list |access-date=2025-10-21 |website=BET}}</ref> |- | rowspan="5" |Herself |Best New Artist | {{nom}} |- |Best International Act | {{nom}} |- | rowspan="3" |2025 |Best New Artist |{{nom}} | rowspan="3" style="text-align: center;" |<ref>{{Cite web |last=Atkinson |first=Katie |date=2025-06-10 |title=2025 BET Awards Winners List |url=https://www.billboard.com/music/awards/2025-bet-awards-winners-1235993777/ |access-date=2025-10-21 |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> |- |Best Female R&amp;amp;B/Pop Artist |{{nom}} |- |Best International Act |{{won}} |- ! scope="row" |The Future Awards Africa |2022 | rowspan="1" |Herself |Prize for Music |{{nom}} | style="text-align:center;" | |- ! rowspan="4" scope="row" |MTV Video Music Awards | rowspan="2" |2023 |"Rush" |Best Afrobeats |{{nom}} | rowspan="2" style="text-align: center;" | |- |"2 Sugar" <small>(with [[Wiz kid|Wizkid]])</small> |Best Afrobeats |{{nom}} |- |2024 |"Last Heartbreak Song" <small>(feat. Giveon)</small> |Best Afrobeats |{{nom}} | style="text-align: center;" |<ref>{{Cite web |last=Willman |first=Chris |date=2024-08-06 |title=Taylor Swift Leads MTV VMAs Nominations With 10, as Post Malone, Sabrina Carpenter, Ariana Grande and Eminem Also Get a Big Look |url=https://variety.com/2024/music/news/mtv-vmas-nominations-taylor-swift-post-malone-awards-1236096620/ |access-date=2025-07-13 |website=Variety |language=en-US}}</ref> |- |2025 |"Last Heartbreak Song" |Push Performance of the Year |{{nom}} | style="text-align: center;" |<ref>{{Cite web |last=Green |first=Walden |date=2025-09-07 |title=MTV VMAs 2025 Winners: See the Full List Here |url=https://pitchfork.com/news/mtv-vmas-2025-winners-see-the-full-list-here/ |access-date=2025-10-21 |website=[[Pitchfork (website)|Pitchfork]]}}</ref> |- ! rowspan="2" scope="row" |Grammy Awards |2024 |"Rush" | rowspan="2" |Best African Music Performance |{{nom}} | style="text-align:center;" |<ref name=":1"/> |- |2026 |"Gimme Dat" |{{pending}} | style="text-align: center;" | |- ! rowspan="2" scope="row" |3Music Awards | rowspan="7" |2024 |"Sability" |African Song of the Year |{{nom}} | rowspan="2" style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |date=2024-09-30 |title=3Music Awards 2024: All the winners |url=https://www.musicinafrica.net/magazine/3music-awards-2024-all-winners |access-date=2025-10-21 |website=Music in Africa}}</ref> |- | rowspan="6" |Herself |African Act of the Year |{{nominated}} |- ! rowspan="3" scope="row" |MTV Europe Music Awards |Best New |{{nom}} | rowspan="3" style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |last=Shumba |first=Ano |date=2024-10-08 |title=Tyla and Ayra Starr lead Africa with four 2024 MTV EMAs nods |url=https://www.musicinafrica.net/magazine/tyla-and-ayra-starr-lead-africa-four-2024-mtv-emas-nods |access-date=2024-10-08 |website=Music in Africa}}</ref> |- |Best Afrobeats |{{nom}} |- |Best Push |{{nom}} |- ! scope="row" |MTN Liberia Music Awards |International Artist of the Year |{{won}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |last=Fofana |first=Amadu |date=2024-10-28 |title=MTN Liberia Music Awards 2024: All the nominees |url=https://www.musicinafrica.net/magazine/mtn-liberia-music-awards-2024-all-nominees |access-date=2024-10-28 |website=Music in Africa}}</ref> |- ! scope="row" |TurnTable Music Awards |Outstanding Achievement in Live Performance |{{Won}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web |title=The TurnTable 2024 Music Awards |url=https://www.turntablecharts.com/magazine/6th/134 |access-date=2 April 2025 |website=TurnTable Charts |publisher=TurnTable}}</ref> |- ! scope="row" |South African Music Awards |2025 |''The Year I Turned 21'' |Rest of Africa |{{pending}} | style="text-align: center;" |<ref>{{Cite web |last=Gaanakgomo |first=Constance |date=2025-08-28 |title=Black Motion dominates #SAMA31 nominations with four nods |url=https://www.news24.com/life/arts-and-entertainment/music/embargoed-7pm-black-motion-dominates-sama31-nominations-with-four-nods-20250828-1015 |access-date=2025-10-21 |website=[[News24 (website)|News24]]}}</ref> |} == Reba == iebsfhne6zn6243p6iqbhntodg04i9j Urwibutso rwa Jenoside rwa Kibuye 0 20187 130779 130596 2026-04-23T04:12:18Z Bagirimbabazi 17106 Kongera amakuru 130779 wikitext text/x-wiki {{Infobox Musée|image=Vue arrière du mémorial de Kibuyé.png <!---| image = {{Photomontage | photo1a=Bâtiment administratif memorial genocide Kibuye.png | photo2a=Vue du mémorial du génocide des Tutsis à Kibuye.png | photo2b=Vue arrière memorial de Kibuye.png | photo3a=Batiment principal de la fosse commune Kibuye.png | photo3b=Touristes visitants memorial genocide Kibuye.png | taille = 280 | border = 1 | espace = 2 | color = #F9F9F9 | légende = De haut en bas et de gauche à droite : Bâtiment administratif du mémorial génocide des Tutsis à Kibuye (novembre 2022)?Mémorial du génocide à Kibuye (Rwanda). Vue depuis le parking et face à la colline arrière (novembre 2022), Vue arrière du bâtiment administratif du site du mémorial de Kibuye sur la place de l'ancienne paroisse Saint Michel de Kibuye, Bâtiment principal en contrebas de la colline abritant la fosse commune des Tutsis massacrés à Kibuye lors du génocide de 1994 au Rwanda, Touristes africains visitants le bâtiment abritant la fosse commune du mémorial du génocide des Tutsis à Kibuye (novembre 2022, au Rwanda). }}-->}} '''Urwibutso rwa Jenoside rwa Kibuye''' ubu rukaba ruzwi nk'urwibutso rwa jenoside yakorewe abatutsi rwa Gatwaro muri Mata 1994 ku [[Kibuye, Rwanda|Kibuye]] umujyi muto uherereye mu burengerazuba bw'u Rwanda ku nkombe z'ikiyaga [[Ikiyaga cya Kivu|cya Kivu]]<ref>https://www.karongi.gov.rw/akarere/imirenge-nutugari</ref>, mu gihe cya [[Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994|Jenoside yakorerwe abatutsi mu Rwanda]].<ref>https://www.minubumwe.gov.rw/news-detail/tariki-ya-11-mata-1994-uko-jenoside-yakorewe-abatutsi-yakozwe-hirya-no-hino-mu-gihugu</ref> Urwibutso rwubatswe ahahoze urusengero rya kera, iruhande rwa stade ishaje ya Gatwaro ahabereye iyicwa rubozo ry'abatutsi, bazengurutswe kandi bufungwa n’inzego z’ibanze. Ku kibanza cyahoze ari stade, ubu hubatswe ishuri, rihuza urwibutso. == Aho biherereye == {| class="wikitable gauche" |{{Carte/MemorialsRwanda}} |} Urwibutso rwubatswe aho umubare mwinshi w' [[abatutsi]] biciwe.Ikibanza cyubatswe aho paruwasi yitiriwe mutagatifu Piyere ya Kibuye yahoze kandi hafi y’ahahoze sitade ya Gatwaro, ubu isimburwa n’ishuri ribanza.<ref>https://www.travelorwanda.com/places-to-visit/genocide-in-gatwaro-stadium/</ref> <ref>{{Cite web |last= |first= |title=Kibuye, Rwanda - 2008 août - Stade Gatwaro ce mémorial, pour les 10,000 massacrés au stade Kibuye, se trouve sur le côté du terrain du stade. Insid Photo Stock - Alamy |url=https://www.alamyimages.fr/kibuye-rwanda-2008-aout-stade-gatwaro-ce-memorial-pour-les-10000-massacres-au-stade-kibuye-se-trouve-sur-le-cote-du-terrain-du-stade-insid-image437153747.html |access-date=2022-12-17 |website=www.alamyimages.fr |language=}}</ref> Uru rwibutso ni rumwe mu nzibutso zigihugu cy'u Rwanda zibuka [[Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994|jenoside yakorewe abatutsi mu 1994]] . Izindi ni nk'[[Urwibutso rwa Jenoside rwa Murambi|urwibutso rwa Jenoside rwa Murambi,]] [[Urwibutso rwa Jenoside rwa Bisesero]]<ref>https://www.youtube.com/watch?v=TK5Nctiam08</ref><ref>http://gmvirtualtour.minubumwe.gov.rw/bisesero/</ref>, [[Urwibutso rwa jenoside rwa Ntarama|Urwibutso rwa Jenoside rwa Ntarama]]<ref>https://www.youtube.com/watch?v=GtQ-MncCeuo</ref>, [[Urwibutso rwa Jenoside rwa Kigali]]<ref>https://www.youtube.com/watch?v=-1THxQFJkZ0</ref> n'Urwibutso rwa jenoside [[Mémorial de Nyarubuye|rwa Nyarubuye]] <ref name="unesco">{{Cite web |last= |first= |title=Sites mémoriaux du génocide : Nyamata, Murambi, Bisesero et Gisozi |url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5753/ |access-date=2022-12-18 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}</ref> . Hariho inzibutso nyinshi za jenoside yakorewe abatutsi zagiye zikusanyirizwamo imibiri y'abatutsi bazize jenoside mu Rwanda.<ref>https://www.westernprovince.gov.rw/en/amakuru/karongi-hibutswe-abatutsi-biciwe-muri-sitade-gatwaro-no-mu-nkengero-zaho</ref> <ref>{{Cite web |title=Kibuye Genocide Memorial Site - Rwanda |url=https://www.gorillaugandasafaris.com/Kibuye-genocide-memorial-site/ |access-date=2022-12-16 |website=Gorilla Trekking Uganda |language=en-US}}</ref> == Amateka y'ubwicanyi == Umubare munini w'abategetsi b'u Rwanda mu gihe cya Jenoside waturutse mu majyaruguru no mu burengerazuba bw'igihugu. Mu gihe [[Ishyaka FPR - Inkotanyi|urugamba rwo kubohora igihugu cy'u Rwanda]] rwatangiraga ruhagarariwe n'ishyaka rya [[Ishyaka FPR - Inkotanyi|FPR]] inkotanyi,binjiye mu [[Rwanda]] baturutse mu majyaruguru, uduce two mu majyaruguru y'igihugu, imijyi nka [[Umujyi wa Rubavu|Gisenyi]] na Kibuye, habaye disikuru za jenoside zatanzwe n'abayobozi ba leta. Dukurikije imibare y'ibarura rusange ry’igihugu ryo mu 1991, abatutsi bo mu cyahoze ari perefegitura ya Kibuye bagera ku 71225, ni ukuvuga 15% by'abaturage . [[León Mugesera|Léon Mugesera]], umunyamuryango wa [[Ihuriro ry’igihugu riharanira demokarasi n’iterambere|MRND]], yatangaje kuwa 22 Ugushyingo 1992 i Gisenyi. <ref name=":1">{{Cite web |title={{25e}} Commémoration du Génocide perpétré contre les Tutsis |url=http://kwibuka.rw/wp-content/uploads/2019/03/Kwibuka25_Booklet_French_Web.pdf?_t=1555320707 |website=kwibuka.rw |access-date=2025-07-16 |archive-date=2023-04-30 |archive-url=https://archive.wikiwix.com/cache/20230430065746/http://kwibuka.rw/wp-content/uploads/2019/03/Kwibuka25_Booklet_French_Web.pdf?_t=1555320707 |url-status=dead }}</ref> Kuva kuwa 20 kugeza kuwa 22 Gashyantare 1993, Kibuye yahuye n’ubwicanyi bukabije bw’abatutsi bicwa byagashinyaguro n’abasirikare ba MRND na CDR <ref name=":1"/> kandi ubwo bwicanyi bwakorewe no muri perefegitura ya Byumba, [[Gasenyi|Gisenyi]], Kibuye na Ruhengeri. Kuwa 4 Kanama 1993, hasinywe amasezerano y’amahoro ya Arusha. Kuwa 17 Mata 1994, igitero cyagabwe kuri [[Stade de Gatwaro|stade Gatwaro]], ikigo cya paruwasi yitiriwe Mutagatifu Misheli ya Kibuye ndetse n’ishuri ry’ubuhinzi rya Nyamishaba . Perefe Kayishema Clément yatanze ikimenyetso cy'ubwicanyi yica abatutsi ba mbere. <ref>{{Cite web |last=République du Rwanda |title=Le 18 avril 1994 : la mise en œuvre du génocide contre les Tutsi à travers tout le pays |url=https://ibuka.ch/download/Planification%20du%20Genocide,%2018%20avril,%201994 |access-date=2025-07-16 |archive-date=2022-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221217185646/https://ibuka.ch/download/Planification%20du%20Genocide,%2018%20avril,%201994 |url-status=dead }}</ref> [[Dosiye:Une_des_fosses_communes_de_Kibuye.png|thumb|375x375px| Imwe mu mva rusange iruhukiye mucyubahiro imibiri y'abazize jenoside yakorewe abatutsi i Kibuye (Ugushyingo 2022)]] Umuganga w’Ubudage wari i Kibuye mu gihe cya Jenocide avuga ko kuri stade Gatwaro no kuri paruwasi yitiriwe Mutagatifu Misheli i Kibuye hariyo umubare munini w' impunzi z’abatutsi .<ref>https://flash.rw/2019/07/02/karongi-abarenga-15000-biciwe-muri-stade-gatwaro-bashyinguwe-mu-rwibutso-rushya/</ref> Nk’uko byatangajwe na Colonel Patrick Sartre<ref>https://www.igihe.com/ubutabera-2047/article/gen-sartre-yicujije-gukingira-ikibaba-muhayimana-uri-kuburanishwa-ku-ruhare-rwe</ref>, ushinzwe iperereza ku ngabo z’Ubufaransa zari mu Rwanda mu gihe cya jenoside, abatutsi 15000 bishwe ku ya 16 na 17 Mata ku kibuga cya Sitade Gatwaro<ref>gihe.com/amakuru/muri-afurika/u-rwanda/article/karongi-imibiri-117-y-abatutsi-bishwe-muri-jenoside-yashyinguwe-mu-cyubahiro</ref>, ikigo cya paruwasi ya Kibuye, ndetse no mubice bihegereye. Liyetona Koloneli Eric wa Strabenrath yasobanuye ko yasanze imirambo 4300 yegeranye hejuru ya paruwasi kandi avuga ko muri sitade habonetse imirambo iri hagati ya 7000 na 9000 ugenekereje.<ref>https://www.karongi.gov.rw/soma-ibikurikira/kwibuka-ku-nshuro-ya-31-jenoside-yakorewe-abatutsi-byatangiriye-ku-rwibutso-rwa-gatwaro</ref> Muri 2020, abarokotse jenoside yakorewe abatutsi bakomeje gushakisha imibiri y'ababo bakundaga kugirango bashyingurwe mu cyubahiro ku rwibutso rwa Jenoside.<ref>{{Cite web |last=AFP |date=2021-01-27 |title=Rwanda: dans l'abîme du génocide, l'extraordinaire survie à l'innommable d'Albertine |url=https://www.challenges.fr/monde/dans-l-abime-du-genocide-l-extraordinaire-survie-a-l-innommable-d-albertine_747940 |access-date=2022-12-17 |website=Challenges |language=fr}}</ref><ref>{{Cite web |title=Hommage au courage Dossier : Docteur Blam Wolfgang |url=http://www.francegenocidetutsi.org/NzarambaWolfgangBlam.pdf |website=francegenocidetutsi.org}}</ref> Mu 2017, Claude Muhayimana, umukozi w’impunzi ya Rouen mu Rwanda, yashinjwaga n'[[Ubufaransa]] kuba yaragize uruhare mu bwicanyi bwabereye i Kibuye ndetse no kuba yarajyanye imitwe yitwara gisirikari ahabereye ubwicanyi bw’abatutsi mu 1994. <ref>https://flash.rw/2019/07/02/karongi-abarenga-15000-biciwe-muri-stade-gatwaro-bashyinguwe-mu-rwibutso-rushya/</ref><ref>{{Cite web |title=A Rouen, un Franco-Rwandais renvoyé aux assises pour "complicité" dans le génocide des Tutsi |url=https://france3-regions.francetvinfo.fr/normandie/seine-maritime/rouen/rouen-franco-rwandais-renvoye-aux-assises-complicite-genocide-tutsi-1370043.html |access-date=2022-12-17 |website=France 3 Normandie |language=fr-FR}}</ref> == Aho wakura amakuru yizewe kuri jenoside yakorewe abatutsi muri 1994 == sura MINUBUMWE<ref>https://www.minubumwe.gov.rw/</ref> == Inyandiko == <references responsive="1"></references> == Reba kandi == === Ingingo zijyanye === * Kibuye === Ihuza ryo hanze === * Umunsi wo [https://www.theguardian.com/world/ng-interactive/2014/jul/04/-sp-rwanda-genocide-Kibuye-liberation-day-photography Kwibohoza kwa Kibuye], urugendo rwa panoramic muri 2014, The Guardian * [https://web.archive.org/web/20200720072109/http://www.genocidearchiverwanda.org.rw/ Ububiko bwa Jenoside] {{Palette|Génocide au Rwanda}}{{DEFAULTSORT:Kibuye, Mémorial du génocide}} cc8cjn0t7kp64v9c4b30kxfm9bm9n27 Amatara, Kamera, Afurika! 0 20448 130756 126691 2026-04-22T17:36:58Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130756 wikitext text/x-wiki   '''Amatara, Kamera, Afurika!''' Iserukiramuco rya firime riba buri mwaka i Lagos kuva 2011 kandi ryizihijwe kuva 30 Nzeri-2 Ukwakira 2011. Ibirori byashinzwe na Ugoma Adegoke. <ref>{{Cite web |last=Abdulkareem |first=Alithnayn |title=YNaija presents: The 100 most influential Nigerians in Film in 2019 |url=https://ynaija.com/ynaija-presents-the-100-most-influential-nigerians-in-film-in-2019/ |access-date=1 November 2019 |website=[[YNaija]]}}</ref> Yakiriwe na The Life House, yagaragaye muri Kamera, Afurika! yatewe inkunga na New York's [[Iserukiramuco rya Filime, Inc.|African Film Festival, Inc.]] ikora iminsi itatu, kuva 30 Nzeri - 2 Ukwakira 2011. == Iserukiramuco rya buri mwaka == {| {{Table}} !Edition !Dates !Venue !Theme !Films shown |- !1st |30 September – 2 October 2011<ref name="Aiki">{{Cite web |last=Aiki |first=Damilare |title=Experience African Cinema at the 'Lights, Camera, Africa!' Film Festival – 30th September to 2nd October 2011 |url=https://www.bellanaija.com/2011/09/experience-cinematography-as-never-before-at-lights-camera-africa-film-festival-30th-september-to-2nd-october-2011/ |access-date=30 September 2011 |website=[[BellaNaija]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aiki |first=Damilare |date=2011-09-30 |title=Experience African Cinema at the “Lights, Camera, Africa!” Film Festival – 30th September to 2nd October 2011 |url=https://www.bellanaija.com/2011/09/experience-cinematography-as-never-before-at-lights-camera-africa-film-festival-30th-september-to-2nd-october-2011/ |access-date=2021-08-16 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> |The Life House | |''A History of Independence''; ''AVA''; ''Burning in the Sun''; ''Clouds Over Conakry''; ''[[Cuba: An African Odyssey]]''; Epilogue''; ''One Small Step''; ''One Way Touareg''; [[Pumzi]]''; ''[[Sex, Okra and Salted Butter]]''; ''[[Soul Boy]]''; ''The Lunatic''; ''[[White Wedding (2009 film)|White Wedding]]; Ousmane'' |- !2nd |28 September – 1 October 2012<ref>{{Cite web |title=Africiné - Lights, Camera, AFRICA!!! (LCA) 2012 Film Festival |url=http://www.africine.org/evenement/lights-camera-africa-lca-2012-film-festival/28388 |access-date=2021-08-16 |website=Africiné |language=fr |archive-date=2024-12-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241222232647/http://www.africine.org/evenement/lights-camera-africa-lca-2012-film-festival/28388 |url-status=dead }}</ref> |British Council, Southern Sun Hotel and Freedom Park |Shine Your Eye |''Big Man''; ''[[Call Me Kuchu]]''; ''Dr. Cruel''; ''Driving With Fanon''; ''[[Man on Ground]]''; ''Stadium Hotel''; ''Yoolé; Where Do I Stand; Saworoide; Our Beloved Sudan; NAIJ, A History of Nigeria'' |- !3rd |28 September – 1 October 2013<ref>{{Cite web |date=2013-09-03 |title=Lights, Camera, Africa!!!! |url=https://wanawana.net/2013/09/03/lights-camera-africa/ |access-date=2021-08-16 |website=WanaWana |language=en-US |archive-date=2021-08-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210816045621/https://wanawana.net/2013/09/03/lights-camera-africa/ |url-status=dead }}</ref> |Wheatbaker, British Council, Southern Sun Hotel, and [[Freedom Park (Lagos)|Freedom Park]] |Great Migrations |''Alaskaland''; ''[[Black Africa White Marble]]''; ''[[Confusion Na Wa]]''; ''Congolese Dreams''; ''Creation in Exile: Five filmmakers in conversation''; ''Fela! in Lagos''; ''[[Fincho]]''; ''Footprints of my Other''; ''[[Fuelling Poverty]]''; ''[[Koukan Kourcia]]'' / ''The Cry of the Turtledoves''; ''[[La Pirogue]]''; ''The Marriage Factor''; ''[[Microphone (film)|Microphone]]''; ''Mugabe: Villain or Hero?''; ''[[Olu Amoda]]: A Metallic Journey''; ''[[An Oversimplification of Her Beauty]]''; ''The Pilot and the Passenger''; ''Pokou Ashanti Princess''; ''RasTa! A Soul's Journey''; ''Rolling Dollar: a Legend Unplugged''; ''[[The Stuart Hall Project]]'' |- !4th |26 September – 1 October 2014<ref>[https://allafrica.com/stories/201409290680.html Africa: Big Brother Africa Reveals Hotshots], AllAfrica.com, 28 September 2014.</ref><ref>{{Cite web |date=2014-09-07 |title=Lights. Camera. Africa! Lagos set for Life House film festival |url=https://www.thecable.ng/lights-camera-africa-lagos-set-for-life-house-film-festival |access-date=2021-08-16 |website=TheCable |language=en-US}}</ref> |[[Federal Palace Hotel]] |Legacy |Over 30 movies from 14 countries, including: ''Oya, the Rise of the Orisha''; ''The Supreme Prize; Beleh; Boneshaker; Ududeagu; Legends of Madagascar; Kwaku Ananse; Onunaekwuluora: The Legacy of Professor Thurstan Shaw; B for Boy; Sexy Money; Aya of Yop City; Coz Ov Moni 2; [[October 1 (film)|October 1.]]'' |- !5th |30 September – 4 October 2015<ref>[https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/african-theatre-lights-camera-africa-film-festival-kicks-off-this-september/0fyylwc Lights, Camera Africa!!! film festival kicks off this September], pulse.ng, 7 September 2915.</ref> |[[Federal Palace Hotel]] |Future Forward |''The Art of Ama Aida Aidoo''; ''[[Beasts of the Southern Wild]]''; ''[[Black Africa White Marble]]''; ''Beat Girls''; ''The Curse of Medea''; ''[[Eighteam]]''; ''Faaji Agba''; ''[[Finding Fela]]''; ''Gone Too Far''; ''Horn Free Day''; ''Head Gone''; ''Henna''; ''The Legacy of Rubies''; ''Mr Adams''; ''Nollywood''; ''Olu Amoda: A Metallic Journey''; ''Once''; ''Prey''; ''[[Saworoide]]''; ''[[Sex, Okra and Salted Butter]]''; ''The Sim''; ''Sobukwe: A Great Soul''; ''Soko Sanko'' / ''The Market King''; ''[[Timbuktu (2014 film)|Timbuktu]]''; ''[[White Wedding (2009 film)|White Wedding]]'' |- !6th |30 September – 2 October 2016<ref>[https://web.archive.org/web/20220125011510/https://www.pulse.ng/entertainment/movies/lights-camera-africa-23-films-selected-for-6th-edition-of-film-festival/201nbwy 23 films selected for 6th edition of film festival], pulse.ng, 23 September 2016.</ref><ref>{{Cite web |date=2016-10-07 |title=Lights Camera Africa Film Festival |url=https://guardian.ng/life/events/lights-camera-africa-film-festival/ |access-date=2021-08-16 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> |[[Federal Palace Hotel]] |Music Makes the People |''Akounak Tedalat Taha Tazoughi''; ''Anton''; ''Biodun Olaku: Nigerian Painter''; ''Cholo''; ''Destino''; ''Gidi Blues''; ''House Of Nwapa''; ''I Shot Bi Kidude''; ''In the Eye of the Spiral''; ''Intore'' / ''The Chosen''; ''Lagos: The Birth Of A City Of Style''; ''Miniyamba'' / ''Walking Blues''; ''No Good Turn''; ''[[New York, I Love You|New York I Love You]]''; ''Olive''; ''[https://africanfilmny.org/films/too-black-to-be-french/ Too Black to be French]?''; ''Towards Tenderness''; ''The Amazing Nina Simone''; ''The Other Side of the Atlantic''; ''The Return''; ''The Sense of Touch''; ''Tunde'' |- !7th |29 September – 1 October 2017<ref>{{Cite web |date=2017-10-09 |title=Lights Camera Africa!!! Film Festival In Pictures |url=https://guardian.ng/life/events/lights-camera-africa-film-festival-in-pictures/ |access-date=2021-08-16 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref> |[[Federal Palace Hotel]] |Reset |''80''; ''Afia Attack''; ''The Aftermath of the Inauguration of the Public Toilet at Kilometer 375''; ''Akatakpo!!! The Legend of Tony Odili''; ''Bad Market''; ''[[Bariga Sugar]]''; ''Borders''; ''[[A Hotel Called Memory]]''; ''I Heard it Through The Grapevine''; ''[[Kalushi]]''; ''Kanye Kanye''; ''Madama Esther''; ''Omode Meta Nsere''; ''An Opera of the World''; ''A Place for Myself''; ''Shadeism: Digging Deeper''; ''[[Vaya (film)|Vaya]]'' |- !8th |28–30 September 2018<ref>[https://www.konbini.com/ng/cinema/5-films-from-lights-camera-africa 5 Films We Are Excited To See At This Year's Lights, Camera, Africa Film Festival], ''Konbini'', 28 September 2018</ref><ref>{{Cite web |date=2018-09-25 |title=Lights, Camera AFRICA!!! Presents 'Who Do You Think You Are' |url=https://guardian.ng/life/lights-camera-africa-presents-who-do-you-think-you-are/ |access-date=2021-08-16 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-10-04 |title=A Harvest of Firsts at LCA Film Festival |url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/10/05/a-harvest-of-firsts-at-lca-film-festival/ |access-date=2021-08-16 |website=THISDAYLIVE |language=en-US}}</ref> |[[Muson Centre]] |Who Do You Think You Are? |''Agwaetiti Obiuto''; ''Asmat''; ''Baby Mamas''; ''Cafe of Dreams''; ''[[The Delivery Boy]]''; ''Granma''; ''Hidden Treasures''; ''Ignorance of Blood''; ''Iko Ndu''; ''Kasala!''; ''Lagos: The birth of a city of style 1861-1967''; ''Negritude: A Dialogue Between Wole Soyinka and Senghor''; ''The Lost Cafe''; ''Lucky''; ''Our Africa''; ''Sidi Ilujinie''; ''Town Crier''; ''U ME I''; ''Zerzura'' |- !9th |27–29 September 2019<ref>{{Cite web |last=read |first=News 1 min |date=2019-09-20 |title=Lights, Camera, AFRICA!!! Film Festival returns with "Tales By Moonlight" |url=https://thelagosreview.ng/lights-camera-africa-film-festival-returns-with-tales-by-moonlight/ |access-date=2021-08-16 |website=The Lagos Review |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-09-22 |title=6 reasons not to miss Lights Camera Africa!!! film festival 2019 |url=https://thisislagos.ng/6-reasons-not-to-miss-lights-camera-africa-film-festival-2019/ |access-date=2021-08-16 |website=This Is Lagos |language=en-US}}</ref> |[[Muson Centre]] |Tales By Moonlight |''About Love''; ''Call Me By My Name''; ''Company Yaya''; ''[[Daughters of Chibok]]''; ''A Gender''; ''[[A Kalabanda Ate My Homework]]''; ''Land of Gods''; ''[[My Friend Fela]]''; ''Ogbu-Oja Eze''; ''Orange City''; ''[[Ordinary Fellows]]''; ''The Lost Okoroshi''; ''Wall Flower''; ''Wrong Con; Awon Boyz; Damas Nwoko;'' |} == Amashakiro == 84v04hw0imdp5t2mbwemrkzxrlscfjv Urutonde rwa firime zo muri Nigeriya zo mu 1992 0 20451 130743 124257 2026-04-22T11:59:24Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130743 wikitext text/x-wiki Urutonde rwo rwa filimi nya afuriza zasohotse mu mwaka wa '''1992''' . muri Nijeriya == Filime == {| class="wikitable" width="100%" ! width="21%" |Umutwe ! width="16%" | Umuyobozi ! width="22%" | Abakinnyi ! width="13%" | Ubwoko ! width="28%" | Inyandiko ! Réf |- | colspan="7" {{Year header}} style="text-align:left; background:#e9e9e9" | '''1992''' |- | ''Kubaho muri Bondage 1'' | Chris Obi Rapu | Kanayo O. Kanayo Kenneth Okonkwo Okechukwu Ogunjiofor Nnenna Nwabueze | Ikinamico | Byakozwe mundimi Igbo kandi bisohoka kuri VHS | <ref>{{Cite web |last=Jagoe |first=Rebecca |date=2 June 2013 |title=From Living in Bondage to the Global Stage: The Growing Success of Nollywood |url=http://theculturetrip.com/africa/nigeria/articles/from-living-in-bondage-to-the-global-stage-the-growing-success-of-nollywood/ |access-date=12 May 2016 |website=The Culture Trip |archive-date=12 August 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160812185715/http://theculturetrip.com/africa/nigeria/articles/from-living-in-bondage-to-the-global-stage-the-growing-success-of-nollywood/ |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite news |last=Tucker |first=Neely |date=5 February 2005 |title=Nollywood, In a Starring Role |url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/articles/A66-2005Feb4.html |access-date=7 August 2010 |work=[[The Washington Post]] |location=Washington, D.C., USA}}</ref> |- | ''Agba Man'' | Moses Olaiya | Moses Olaiya Shola Shoremekun Bankole Ayodeji Aduke George | | | <ref>{{Cite book |last=Haynes |first=Jonathan |date=4 October 2016 |title=Nollywood: The Creation of Nigerian Film Genres |url=https://books.google.com/books?id=cHUpDQAAQBAJ&dq=Koseegbe+1995&pg=PA320 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38795-6 |language=en}}</ref> |} * == Amashakiro == {{Reflist|2}}{{Cinema of Nigeria}} 4ec9qdepidsfzt2vz47vwdnn8k2x1l7 Achoura 0 20583 130752 126042 2026-04-22T15:58:46Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130752 wikitext text/x-wiki   '''''Achoura''''' n'ifilime iteye ubwoba yabanye Marroco bakoresha igifaransa yomuri 2018 <ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |title=Moroccan Horror Film “Achoura” Praised at Sitges Fantastic Film Festival |url=https://www.moroccoworldnews.com/2019/10/284628/moroccan-horror-film-achoura |access-date=2024-12-20 |website=www.moroccoworldnews.com |language=en |archive-date=2021-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203065757/https://www.moroccoworldnews.com/2019/10/284628/moroccan-horror-film-achoura |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |last=شكري |first=زينب |date=2022-10-08 |title=فيلم خيال علمي.. السلهامي يطرح "عاشوراء ليلة الأطفال" بقاعات السينما (فيديو) |url=https://al3omk.com/785613.html#:~:text=%D9%88%D9%8A%D8%B9%D8%AF%20%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%A1%20%D8%A3%D9%88%D9%84%20%D9%81%D9%8A%D9%84%D9%85%20%D9%85%D8%BA%D8%B1%D8%A8%D9%8A,%D9%88%D8%B9%D9%85%D8%B1%20%D9%84%D8%B7%D9%81%D9%8A%D8%8C%20%D9%88%D8%A5%D9%86%D8%AA%D8%A7%D8%AC%20%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%A7%D8%A1%20%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%D8%A7%D9%8A%D8%A8%D9%8A |access-date=2024-12-20 |website=العمق المغربي |language=ar}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Talal Selhami: "I really pushed the cursor to the end by forbidding myself any form of exoticism" |url=http://www.lesecransterribles.com/achoura-interview-talal-selhami/50159 |access-date=9 November 2020 |publisher=lesecransterribles}}</ref> yayobowe kandi yandikwa na [[Talal Selhami]] . Abakinnyi babanye Maroc Omar Lotfi na Younes Bouab bakinana na Sofia Manousha, Ivan Gonzalez, Mohamed Choubi, na Moussa Masskri. <ref name=":0" /> <ref name="Miska 2021">{{Cite web |last=Miska |first=Brad |date=12 November 2021 |title=Dark Star Acquires 'Achoura', a Creature Feature Described as 'It' Meets 'Babadook' |url=https://bloody-disgusting.com/home-video/3691751/dark-star-acquires-achoura-creature-feature-described-meets-babadook/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203070419/https://bloody-disgusting.com/home-video/3691751/dark-star-acquires-achoura-creature-feature-described-meets-babadook/ |archive-date=3 December 2021 |access-date=2 December 2021 |website=[[Bloody Disgusting]]}}</ref> ni firime ishingiye ku inshuti enye zo mu bwana zongera guhura mugihe umwe muribo, waburiwe irengero hashize imyaka 25 mugihe cyibiruhuko bya Ashura, yongeye kwinjira mubuzima bwabo, bituma bahura na djinn iteye ubwoba. <ref name="Hekking 2019">{{Cite web |last=Hekking |first=Morgan |date=15 October 2019 |title=Moroccan Horror Film "Achoura" Praised at Sitges Fantastic Film Festival |url=https://www.moroccoworldnews.com/2019/10/284628/moroccan-horror-film-achoura |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203065757/https://www.moroccoworldnews.com/2019/10/284628/moroccan-horror-film-achoura |archive-date=3 December 2021 |access-date=2 December 2021 |website=[[Morocco World News]]}}</ref> Filime ifatwa nka film yambere ya fantasy ya Maroc . <ref>{{Cite web |last=شكري |first=زينب |date=2022-10-08 |title=فيلم خيال علمي.. السلهامي يطرح "عاشوراء ليلة الأطفال" بقاعات السينما (فيديو) |url=https://al3omk.com/785613.html#:~:text=%D9%88%D9%8A%D8%B9%D8%AF%20%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%A1%20%D8%A3%D9%88%D9%84%20%D9%81%D9%8A%D9%84%D9%85%20%D9%85%D8%BA%D8%B1%D8%A8%D9%8A,%D9%88%D8%B9%D9%85%D8%B1%20%D9%84%D8%B7%D9%81%D9%8A%D8%8C%20%D9%88%D8%A5%D9%86%D8%AA%D8%A7%D8%AC%20%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%A7%D8%A1%20%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%D8%A7%D9%8A%D8%A8%D9%8A |access-date=2024-12-20 |website=العمق المغربي |language=ar}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Dale |first=Martin |date=2019-12-08 |title=Arab and African Filmmakers Are Increasingly Focusing on Genre Films and Series |url=https://variety.com/2019/film/festivals/arab-african-filmmakers-genre-1203428775/ |access-date=2024-12-20 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ''Achoura'' niyo filime ya mbere y'inyamwanswa yafatiwe muri Maroke(morroco), <ref name="Hanley 2015">{{Cite web |last=Hanley |first=Ken W. |date=28 February 2015 |title=Exclusive First Photos: Moroccan Monster Movie "Achoura" |url=http://www.fangoria.com/new/exclusive-first-photos-moroccan-monster-movie-achoura |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150502102433/http://www.fangoria.com/new/exclusive-first-photos-moroccan-monster-movie-achoura |archive-date=2 May 2015 |access-date=2 December 2021 |website=[[Fangoria]]}}</ref> Yerekanwe bwambere mu Kuboza 2018 mu iserukiramuco mpuzamahanga rya Filime ry’i Paris . <ref name="Hekking 2019"/> <ref name="PIFFF 2018">{{Cite web |title=Achoura |url=http://www.pifff.fr/2018/film-206-achoura-en |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203065213/http://www.pifff.fr/2018/film-206-achoura-en |archive-date=3 December 2021 |access-date=2 December 2021 |website=[[Paris International Fantastic Film Festival]]}}</ref> Filime yabonye intsinzi mu iserukiramuco rya sinema rya Tangier aho yatsindiye igihembo cya filime yakozwe neza, nomwi iserukiramuco rya Filimi rya Marrakech . Iyifilime kandi yatsindiye igihembo kinini mu iserukiramuco rya Hard Line mu Budage mu Kwakira <ref name=":0"/> == Abakinnyi == * [[Younes Bouab]] * Sofiia Manousha * Iván González * Moussa Maaskri * Omar Lofti == Ukoyakozwe == Gufata amashusho byakorewe muri Maroc, hafi ya Casablanca, muei <ref name="Hekking 2019"/> 2015 . <ref name="Hanley 2015"/> == Yasohotse == ''Achoura'' yerekanwe bwambere muKuboza 2018 mwi iserukiramuco mpuzamahanga rya Filime rya Paris . [ <ref name="Hekking 2019"/> <ref name="PIFFF 2018"/> <ref name="Hekking 2019" />​ <ref name="Bromley 2019">{{Cite web |last=Bromley |first=Patrick |date=17 June 2019 |title=[Cinepocalypse Review] 'Achoura' is a Bleak, Somber Meditation On the Death of Innocence |url=https://bloody-disgusting.com/reviews/3567655/cinepocalypse-review-achoura-bleak-somber-meditation-death-innocence/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203064910/https://bloody-disgusting.com/reviews/3567655/cinepocalypse-review-achoura-bleak-somber-meditation-death-innocence/ |archive-date=3 December 2021 |access-date=2 December 2021 |website=[[Bloody Disgusting]]}}</ref>​ <ref name="Hekking 2019" /> Muri 2021, Dark Star Pictures yabonye uburenganzira bwo gukwirakwiza ''Achoura'' ; iyifilime igiye gusohoka kuri DVD no kumbuga za interineti muri Amerika ku ya 14 Ukuboza <ref name="Miska 2021"/> == Kwakira == Mwisubiramo ryiza cyane ryerekanwe kurifirime ''yamaraso yuzuye amaraso'', Patrick Bromley yavuze ko isano irihagati ya ''Achoura'' - yafotowe muri 2015 - nafirime ''It It'' 2017 hamwe nizikurikira 2019 . <ref name="Bromley 2019"/>''​​''​ <ref name="Bromley 2019" /> == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == * Achoura at IMDb nnd9sdxmk1asgx96rmhl6tjcvswc7id Harga (film) 0 20708 130770 124729 2026-04-22T23:59:38Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130770 wikitext text/x-wiki '''''Harga''''' (izwi nka "La Brûlure") ni film mbarankuru yomuri 2010. <ref>{{Cite news |last=Weber |first=Remy |date=24 January 2011 |title=La Brûlure de Leila Chaïbi |url=http://www.formatcourt.com/2011/01/la-brulure-de-leila-chaibi/ |access-date=16 July 2020 |work=Format Court |language=French}}</ref> Iyifilime yerekanwe mw' iserukiramuco rya Filime zo kwisi ryabereye i Montreal mumwaka wa 2010 <ref>{{Cite web |last=Waffo |first=Stefan |title=Du choix au Festival des Films du Monde 2010 |url=https://www.toukimontreal.com/2010/08/13/du-choix-au-festival-des-film-de-monde-2010/ |access-date=16 July 2020 |website=ToukiMontreal |language=French}}</ref> nomuri Festival de la Citoyenneté muri Tuniziya muri 2011. <ref>{{Cite web |title=Festival de la citoyennete 2011 |url=http://africine.org/evenement/festival-de-la-citoyennete-2011/25558 |access-date=16 July 2020 |website=Africine |archive-date=25 April 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250425043220/https://africine.org/evenement/festival-de-la-citoyennete-2011/25558 |url-status=dead }}</ref> == Inyandiko == Hichem yarose "harga" kuvakiri umwana. Umunsi umwe, yerekeje kunyanja yerekeza [[Burayi|i Burayi]], murugendo rukomeye rwabujijwe mubwato bubi hamwe nabandi Banyatuniziya 27, bamwe muribo bakaba bari inshuti ze. Hichem niwewenyine wagarutse. Abandi bomuri Tuniziya batubwira impamvu bashaka kuva mu gihugu cyabo: Ubukene, ubushomeri, nta byiringiro by'ejo hazaza, baguye mu mutego wapfuye. Biteguye gukora ikintu icyo ari cyo cyose kugira ngo imibereho yabo irusheho kuba myiza, kandi ibyo bikubiyemo gushyira ubuzima bwabo mu kaga. == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == {{RefFCAT|761}}{{dead link|date=May 2019}} [[Category:2010 films]] [[Category:French short documentary films]] [[Category:Tunisian documentary films]] [[Category:2010 short documentary films]] [[Category:Documentary films about refugees]] [[Category:2010s French films]] gwgro46dhqgjdnm4puxvlc1urn0snce Kuzamura intebe 0 21005 130782 125367 2026-04-23T04:40:47Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130782 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Lift_Chairs.jpg|alt=|thumb|Intebe zizamuka (Lift Chairs) muri Tampa Lift Chair showroom.]] '''Lift chairs''', zizwi kandi nka '''lift recliners''' cyangwa '''armchairs''', ni intebe zifite mekanizime y'ikoranbuhanga izamura intebe yose iva ku nkingi zayo, bityo ikanafasha umuntu uyicanye guhagarara. Muri Amerika, intebe zo kuzamura zujuje ibyangombwa byubuvuzi biramba munsi ya Medicare Igice B. <ref>{{Cite web |title=CMS-849 |url=https://www.cms.gov/Medicare/CMS-Forms/CMS-Forms/downloads/cms849.pdf |access-date=26 February 2016}}</ref> Muri raporo yo muri Gashyantare 1989 yashyizwe ahagaragara n'Umugenzuzi Mukuru w’ishami ry’ubuzima n’ibikorwa by’Amerika muri Amerika, byagaragaye ko: intebe zo kuzamura zidashobora kuba zujuje ibyangombwa bya Medicare ku bikoresho by’ubuvuzi biramba (DME) kandi ibyifuzo by’intebe bigomba kongera kugenzurwa. Raporo yatewe <ref>{{Cite web |title=Medicare Coverage of Seat Lift Chairs (OAI-02-88-00100) |url=http://bestliftchair.net/medicare-coverage-of-seat-lift-chairs/ |access-date=5 March 2016 |archive-date=28 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928074225/https://bestliftchair.net/medicare-coverage-of-seat-lift-chairs/ |url-status=dead }}</ref> kwiyongera kw'intebe zo kuzamura intebe hagati ya 1984 na 1985 ziva kuri 200.000 zikagera ku 700.000. Ikinyamakuru ''New York Times'' cyavuze ko amatangazo yamamaza kuri televiziyo yatumaga abakiriya babaza ibyerekeye intebe zo kuzamura kandi, abaguzi bamaze guhamagara, bohererezwa urupapuro kugira ngo abaganga babo basinyire. Bimwe mu bigo byoherezaga intebe zizamuka (Lift Chairs) mbere yo kubona umukoro w'umuganga, bityo bigatuma abaganga basabwa gushyiraho umukono, bitabaye ibyo umurwayi akaba aryozwa intebe . <ref>{{Cite news |date=30 January 1989 |title=Medicare Pay Questioned for Mechanized Chairs |url=https://www.nytimes.com/1989/01/30/us/medicare-pay-questioned-for-mechanized-chairs.html |access-date=26 February 2016 |work=[[The New York Times]]}}</ref> Medicare irashobora kwishyura gusa ikiguzi cya lift-mechanism aho kuba intebe yose. Mbere yuko Medicare isuzumwa kugirango yishyure ikiguzi, abarwayi bazakenera gusurwa na muganga wabo kugirango baganire kubikenewe byibi bikoresho. Utanga DME noneho azasaba urupapuro rwerekana icyemezo cyubuvuzi (CMN). Ubusanzwe CMN ikubiyemo ibibazo bitanu umuganga agomba gusubiza. Mubisanzwe, ibibazo nibibazo: Niba hari ikibazo cyashubijwe "OYA", birashobora gutuma uhakana ikirego. Mubisanzwe, abatanga DME basaba kwishura byuzuye intebe yo kuzamura kandi bazatanga ibyishyu byemejwe na Medicare. Abatanga DME ntibashobora kwishyuza Medicare batabanje gutanga ibikoresho. Intebe zo hejuru zirashobora kandi kuza hamwe numubare winyongera wongeyeho na addons. Harimo ubushyuhe na massage, umusego wumutwe ushobora guhindurwa, guhindagurika kwinyuma, kugarura bateri, hamwe nigitambara cyiza cyane. <ref>{{Cite web |date=17 July 2021 |title=What is a Lift Chair? |url=https://www.broadwayhomemed.com/blogs/bhm-education/what-is-a-lift-chair/?source=facebook |access-date=2023-03-16 |website=Broadway Home Medical |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Archers |first=Sleepcentre |title=Riser Recliner Chairs |url=https://www.archerssleepcentre.co.uk/riser-recliner-chairs-ultimate-guide-to-comfort-and-mobility |access-date=11 September 2024 |website=archerssleepcentre.co.uk |publisher=Archers Sleepcentre}}</ref> k6bet1638ch4grch84wgdn3g0bfqpey Jackie Appiya 0 21308 130777 126448 2026-04-23T02:59:24Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130777 wikitext text/x-wiki   '''Jackie Appiah''' (yavutse kuwa 5 Ukuboza 1983)<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah Biography {{!}} Profile {{!}} Ghana |url=http://www.peacefmonline.com/ghana/people/moviestars/jackie_appiah/biography/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190413133025/http://www.peacefmonline.com/ghana/people/moviestars/jackie_appiah/biography/ |archive-date=13 April 2019 |access-date=13 April 2019 |website=www.peacefmonline.com}}</ref> ni [[Gana|umunyegana]] wavukiye muri [[kanada]], Umukinnyi wa filme wamamaye cyane mu ruganda rwa sinema muri [[Afurika|Afrika]].<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah to sponsor juvenile prison inmate's education |url=https://www.graphic.com.gh/showbiz/ghana-movies/jackie-appiah-to-sponsor-juvenile-prison-inmate-s-education.html |access-date=25 January 2020 |website=Graphic Showbiz Online |language=en-gb}}</ref> Jackie yavukiye mu mujyi wa Toronto muri Kanada, aza kwimukira muri Gana akiri muto ariho yatangiriye umwuga we wo gukina filme. Uko imyaka yagiye itambuka Jackie yerekanye ubuhanga bumuhesha kuyobora role nyinshi ahawe yaba muri Nollywood cyangwa Gallywood, biramwubahisha yaba ku rwego rw'imbere mu gihugu ndetse no mu mahanga. Ibikorwa bye birivugira kuko byamuhesheje ibihembo byinshi ndetse anahatanira byinshi, aho yegukanye igihembo cy'umukinnyi mwiza muri 2010 agikuye muri [[Africa Movie Academy Awards]](AMAA) ndetse ahabwa n'icy'umukinnyi mwiza wunganira (Best Actress in a supporting role) muri africa Movie Academy Awards yo muri 2007<ref>{{Cite web |date=25 January 2019 |title=Full Profile & Biography of Jackie Appiah – Husband, Son, Movies, Photos |url=https://ghanaslayers.com/2019/01/25/full-profile-biography-of-jackie-appiah-husband-son-movies-photos/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201009070426/https://ghanaslayers.com/2019/01/25/full-profile-biography-of-jackie-appiah-husband-son-movies-photos/ |archive-date=9 October 2020 |access-date=18 September 2019 |website=Ghanaslayers.com}}</ref><ref>{{Cite news |last=Idowu |first=Ayo |date=16 April 2010 |title=Unveilling Queen Jackie Appiah•Best Actress in Africa |url=http://www.tribune.com.ng/index.php/weekend-starter/4100-unveilling-queen-jackie-appiahbest-actress-in-africa |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100506025358/http://www.tribune.com.ng/index.php/weekend-starter/4100-unveilling-queen-jackie-appiahbest-actress-in-africa |archive-date=6 May 2010 |access-date=8 December 2010 |work=[[Nigerian Tribune]] |location=Ibadan, Nigeria}}</ref> aza guhatana no muri 2008 icya ''Best Actress in a Leading Role'' n'icya ''Best Upcoming Actress'' muri AMAA nubwo byo atabyegukanye''.''<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards' nominees take a bow in Josies |url=http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100208181413/http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |archive-date=8 February 2010 |access-date=23 October 2009}}</ref><ref name="amaa2007">{{Cite web |title=Nominees & Winners of AMAA 2007 @ a glance |url=http://www.ama-awards.com/winners2007.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071210070846/http://www.ama-awards.com/winners2007.html |archive-date=10 December 2007 |access-date=11 September 2010 |publisher=The African Movie Academy Awards}}</ref> Ibi bishimangira izina rye ku ruhando rw'amazina akomeye muri sinema. Muri 2023 Glitz Africa yamuhaye igihembo cya Excellence in Creative Art Award mu ishimwe ngarukamwaka rigenerwa Abagore.<ref>{{Cite web |last=Jesse |first=Gati |date=2023-07-12 |title=Glitz Africa Honors Actress Jackie Appiah - Theirson Diary |url=https://theirsondiary.com/glitz-africa-honors-actress-jackie-appiah/ |access-date=2025-08-25 |language=en-US}}</ref> Jackie ayobora filme, akazishoramo amafaranga, ni umunyamideli yerekana imideli ndetse afasha n'ababaye (humanitarian) <ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah: A celebrated actress, humanitarian, and fashion influencer making waves in the entertainment industry |url=https://ghanaremembers.com/stories/people/jackie-appiah-celebrated-actress-humanitarian-and-fashion-influencer-making-waves-in-the-entertainment-industry.html |access-date=2025-08-25 |website=GhanaRemembers |language=en}}</ref> == Ibijyanye n'umwuga == Mu myaka 20 ishize, Jackie Appiah yagize igihe cyamuhiriye mu mwuga we wo gukina filme yaba muri [[Gana]] cyangwa muri [[Nijeriya]].<ref>{{Cite journal |last=Ofori-Atta |first=A |date=2022 |title=Jackie Appiah: The Queen of Ghanaian Cinema |journal=Accra Review |volume= |pages=}}</ref> Mu mpera zo mu myaka ya 90 nibwo Jackie Appiah yinjiye mu mwuga wo gukina filme ahereye kuri filme zacaga kuri televiziyo na filme zirangira zo muri Gana.<ref>{{Cite journal |last=Gyasi |first=E |date=2020 |title=The Rise of Ghanaian Cinema: An Examination of Jackie Appiah's Career |journal=Journal of African Cinema}}</ref><ref name=":0">{{Cite journal |last=Ortiz |first=M |date=2022 |title=Empowering Women: The Influence of Jackie Appiah in West African Cinema |journal=International Journal of Film and Media Arts}}</ref> Muri 2003 nibwo yabaye nkugaragara bwa mbere kubera filme "[[:en:Princess_Tyra|Princess Tyra]]" yo muri gana yakinnyemo ikaza kwamamara imuhesha kumenyekana muri sinema yo muri Afurika y'iburengerazuba.<ref>{{Cite journal |last=Tetteh |first=K |date=2022 |title=The Enduring Legacy of Jackie Appiah: A Ghanaian Cinematic Icon |journal=Ghana Film Review}}</ref> Nyuma y'uko iyo filme yerekanye ubuhanga bwe byatumye akina muri filme zitandukanye yaba muri Gana no muri Nijeriya, ahinduka umukinnyi mwiza w'umukobwa wagaragazaga ikizere mu karere.<ref name=":0"/> Usibye kuba umukinnyi wa filime, Appiah yagiye akora n'ibikorwa by'ubugiraneza, yifashishije izina rye ryamamaye, afasha mu burezi ndetse no mu buvuzi muri Gana.<ref>{{Cite journal |last=Tetteh |first=K |date=2022 |title=The Enduring Legacy of Jackie Appiah: A Ghanaian Cinematic Icon |journal=Ghana Film Review}}</ref> Ibyo bikorwa bimuhesha ibihembo byinshi n’ishimwe kubera uruhare yagize mu nganda za firime ndetse n’ibikorwa bye by’ubutabazi.<ref>{{Cite journal |last=Ortiz |first=M |date=2022 |title=Empowering Women: The Influence of Jackie Appiah in West African Cinema |journal=International Journal of Film and Media Arts}}</ref> Kwitabira ubutumire bwa Edward Seddoh Junior, Jackie Appiah byamubereye inyungu<ref>{{Cite news |date=2015-12-05 |title=Jackie Appiah turns 32 today |url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Jackie-Appiah-turns-32-today-398746 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241229191511/https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/entertainment/Jackie-Appiah-turns-32-today-398746 |archive-date=2024-12-29 |access-date=2025-08-20 |work=GhanaWeb |language=en-US |url-status=live }}</ref> kuko yakinnye role ya Enyonam Blagogee muri filme Things We Do For Love yanditswe na Edward Seddoh Junior. Nyuma nibwo yaje gukina muri filme nka''Tentacles'', ''Games People Play'', ''Sun-city'' . n'izindi filme nyinshi z'uruhererekane. Jackie ajya yibuka ko yarafite ubwoba ku nshuro ya mbere ubwo yajyaga gukina filme, yagize ati: "ndabyibuka naringiye gukna muri filme Venus yaje kwitwa Divine Love, aho nakinnye nitwa Kate ([[:en:Protagonist|the protagonist]]), sinizeraga ko nabikora neza, naratitiraga ariko abantu benshi ntibabimenye" Gusa byarangiye yemeje abantu bose batitaye ku bwoba yarafite.<ref>{{Cite web |last=AL |first=Ayo |date=2019-12-05 |title=Everything You Should Know About Pretty Ghanaian Actress, Jackie Appiah |url=https://fabwoman.ng/jackie-appiah-biography-profile-fabwoman/ |access-date=2025-08-25 |website=FabWoman |language=en-US}}</ref> Jackie avuga ko igice yakunze muri filme ari Mummy's Daughter cyo muri film Venus, inkuru y'iyo filme igaruka ku miryango, aho yayikinnyemo ari umukobwa w'igikomangomakazi. Jackie yatangaje ko yakunze uburyo yakinnye ndetse ko yanakunze cyane iyi role yakinaga<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah's Revelations on Life, Love, and Success at 40 |url=https://www.modernghana.com/entertainment/76972/jackie-appiahs-revelations-on-life-love-and.html |access-date=2025-08-25 |website=Modern Ghana |language=en}}</ref> Ubu Jackie yishimira aho uruganda rwa sinema rugeze rwiyubaka ndetse ko ari vuba cyane n'abandi bakabona iterambere ryawo ritangaje. Jackie Appiah afatwa nk'umwe mu bakinnyi ba filme bari ku rugero rwiza kandi bakomeye, uruganda rwa sinema yaba iyo muri Gana cyangwa Nijeriya bafite mu myaka 20 ishize.<ref>{{Cite journal |last=Ofori-Atta |first=A |date=2022 |title=Jackie Appiah: The Queen of Ghanaian Cinema |journal=Accra Review}}</ref> === Kumenyekana muri Nollywood no Kwamamara === Appiah yari yaramaze kumenyekana muri Nollywood kubera filme nyinshi zo muri Gana yagaragayemo zamamaye nyinshi zatsindiye muri Gana harimo: ''Beyoncé - The President's Daughter'', ''[[:en:Princess_Tyra|Princess Tyra]]'', ''Passion of the Soul'', ''Pretty Queen'', ''The Prince's Bride'', ''The King is Mine,'' hamwe na ''[[:en:The_Perfect_Picture_(2009_film)_I_The_Perfect_Picture|The Perfect Picture (2009 film) I The Perfect Picture]]''. Muri filme zakiniye muri Nollywood zamenyekanye cyane harimo: ''Black Soul'' na ''Bitter Blessing yakinanye'' n'umukinnyi wo muri Nollywood [[Ramsey Nouah]]<ref>{{Cite web |title=Black Soul |url=https://www.youtube.com/watch?v=CJydbfzQHr8 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160628144129/https://www.youtube.com/watch?v=CJydbfzQHr8&gl=US&hl=en |archive-date=28 June 2016 |access-date=22 February 2015 |publisher=youtube}}</ref><ref>{{Cite web |title=A Bitter Blessing - Latest Nigerian Nollywood Movie |url=https://www.youtube.com/watch?v=gl6p-5Un9wY |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20200301143007/https://www.youtube.com/watch?v=gl6p-5Un9wY |archive-date=1 March 2020 |access-date=22 February 2015 |publisher=Youtube }}</ref> ndetse na ''My Last Wedding ari kumwe n'umukinnyi wo muri'' Nollywood [[:en:Emeka_Ike|Emeka Ike]].<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah |url=http://www.ghanacelebrities.com/jackie-appiah/ |access-date=22 February 2015 |archive-date=2 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181202024704/https://www.ghanacelebrities.com/jackie-appiah/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=My Last Wedding |url=https://www.youtube.com/watch?v=ioRtByvU3T4 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140807193805/http://www.youtube.com/watch?v=ioRtByvU3T4 |archive-date=7 August 2014 |access-date=22 February 2015 |publisher=youtube}}</ref> Muri 2013 yatsindiye igihembo cy’umukinnyi mpuzamahanga witwaye neza muri ''Papyrus Magazine'' Screen Actors Awards (PAMSAA) cyo muri 2013 cyabereye [[Abuja]], muri Nijeriya.<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah wins Best International Actress award at PAMSAA 2013 |url=http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-jackie-appiah-wins-best-international-actress-award-at-pamsaa-2013_789.html |access-date=22 February 2015 |publisher=nigeriamovienetwork.com}}</ref> === Akazi ko kwamamaza === Isura ya Jackie ushobora kuyibona ku byapa byinshi byamamaza no kuri televiziyo zo muri Gana harimo na advert ya GSMF yavugaga ibyo kwirinda [[Virusi itera SIDA/SIDA|virusi]] itera SIDA . Jackie yegukanye kuba uhagarariye U.B mu kwamamaza ibikorwa byabo, Ubu akaba ahagarariye ibikorwa byo kwamamaza IPMC ndetse no ku byapa byabo byose. "GSMF" niko kazi ke ko kwamamaza ka mbere yakoze<ref>{{Cite web |title=Jackie Appiah |url=http://content.ghananation.com/templates/default.aspx?a=106&template=print-article.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120519092414/http://content.ghananation.com/templates/default.aspx?a=106&template=print-article.htm |archive-date=19 May 2012 |access-date=22 February 2015 |publisher=ghananation.com/}}</ref> == Filme yakinnye == * ''Things We Do For Love'' (2003-2016) as Enyonam * ''Divine Love'' (2004) as Kate * ''The Heart of Men'' (2009) as Adeline * ''The Power of a Woman'' * ''Run Baby Run'' * ''Beyoncé - The President Daughter'' (2006) as Ciara Mensah * ''The Return of Beyoncé'' (2006) * ''Mummy’s Daughter'' (2006) * ''The Love Doctor'' (2007) as Cynthia * ''Royal Battle'' (2007) * ''Chasing Hope'' * ''Princess Tyra'' (2007) as Ashley * ''The Prince's bride'' * ''Fake Feelings'' (2007) as Adwoa Pokua * ''Wind of Love'' (2008) as Precious * ''Total Love'' (2008) as Louisa * ''Passion of the Soul'' (2008) as Najah * ''Mortal Desire'' * ''Pretty Queen'' (2008) as Empress * ''The Prince's Bride'' * ''The King is Mine'' * ''Spirit of a Dancer'' * ''Excess Money'' (2008) as Claribel * ''Blindfold'' (2008) * ''Before My Eyes'' (2008) as Paris * ''Virginity'' (2009) as Tarrah * ''Career woman'' * ''Passion Lady'' * ''Her Excellency'' * ''The Perfect Picture'' (2009) as Aseye * ''Prince of the Niger'' (2009) as Olamma * ''My Last Wedding'' (2009) as Linda * ''Love Games'' (2009) * ''Tears of Womanhood'' (2009) as Samira * ''Night Wedding'' (2010) as Nneka * ''A Cry for Justice'' (2010) as Nonye * ''4 Plays'' (2010) as Jezel * ''4 Play Reloaded'' (2010) as Jezel * ''Death after Birth'' (2011) as Zynell * ''Golden Stool'' * ''Deadly Assignment'' * ''Turning Point'' (2012) as Grace * ''Wrath of a Woman'' * ''Blind Lust'' * ''Black Soul'' (2010) as Ruth * ''Against My Will'' * ''Royal Kidnap'' * ''End of Royal Kidnap'' * ''The Siege'' * ''Royal Honour'' * ''Eye of the gods'' * ''The Comforter'' * ''Palace Slave'' * ''Throwing Stones'' * ''Comfort My Soul'' * ''Above Love'' * ''Wind of Sorrow'' * ''Piece of My Soul'' * ''Cold Heart'' * ''Golden Heart'' * ''A Bitter Blessing'' * ''Queens heart'' * ''Kings heart'' * ''Forever young'' (2010) as Latisha * ''Barrister Anita'' * ''Deep Fever'' * ''Sisters At War'' (2014) * ''The Good Doctor'' (2021) as Idara * ''Cheaters'' (2013) as Ana Lisa * ''The Perfect Picture: Ten Years Later'' (2019) * ''Reason To Kill'' (2011) as Jolie * ''Grooms Bride'' (2012) as Asumbe * ''Heart of Men'' * ''Stigma''  (2013) as Vanessa * ''Yolo'' * ''Perfect Love 1''ins * ''Perfect Love 2'' * ''For Love and Country'' (2025) as Selina Adams  == Ibihembo == Kuva yaba umukinnyi wa filme, Appiah yahataniye ibihembo byinshi ndetse anatsindira byinshi. yagiye atsindira igihembo cy'umukinnyi mwiza muri role z'ibanze nk'icya 2010 muri [[Africa Movie Academy Awards]] (AMAA). ndetse ahabwa n'ibindi by'umukinnyi mwiza wunganira nk'icyo yatsinze muri 2007 muri AAMA <ref>{{Cite web |date=25 January 2019 |title=Full Profile & Biography of Jackie Appiah – Husband, Son, Movies, Photos |url=https://ghanaslayers.com/2019/01/25/full-profile-biography-of-jackie-appiah-husband-son-movies-photos/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201009070426/https://ghanaslayers.com/2019/01/25/full-profile-biography-of-jackie-appiah-husband-son-movies-photos/ |archive-date=9 October 2020 |access-date=18 September 2019 |website=Ghanaslayers.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Jesse |first=Gati |date=2023-07-12 |title=Glitz Africa Honors Actress Jackie Appiah - Theirson Diary |url=https://theirsondiary.com/glitz-africa-honors-actress-jackie-appiah/ |access-date=2025-08-25 |language=en-US}}</ref> Muri 2008 aba nominated gusa ntiyatsinda<ref>{{Cite web |title=Africa Movie Academy Awards' nominees take a bow in Josies |url=http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100208181413/http://www.screenafrica.com/news/industry/363428.htm |archive-date=8 February 2010 |access-date=23 October 2009}}</ref><ref>{{Cite news |last=Idowu |first=Ayo |date=16 April 2010 |title=Unveilling Queen Jackie Appiah•Best Actress in Africa |url=http://www.tribune.com.ng/index.php/weekend-starter/4100-unveilling-queen-jackie-appiahbest-actress-in-africa |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100506025358/http://www.tribune.com.ng/index.php/weekend-starter/4100-unveilling-queen-jackie-appiahbest-actress-in-africa |archive-date=6 May 2010 |access-date=8 December 2010 |work=[[Nigerian Tribune]] |location=Ibadan, Nigeria}}</ref> ''Glitz Africa'' yaje kumuha igihembo cy'ishimwe muri 2023 yise the Excellence in Creative Art Award muri Ghana Women of the Year Honours 2023 <ref name="amaa2007"/> {| class="wikitable" !Umwaka ! Icyabaye ! Igihembo ! Uwakiriye ! Igisubizo |- | 2007 | [[:en:3rd_Africa_Movie_Academy_Awards|3rd Africa Movie Academy Awards]] | Best Supporting Actress | ''Beyonce: The President's Daughter''|{{won}} |- | rowspan="3" | 2010 | [[:en:6th_Africa_Movie_Academy_Awards|6th Africa Movie Academy Awards]] | Best Actress Leading Role | ''The Perfect Picture''|{{won}} |- | <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/2010_Ghana_Movie_Awards" rel="mw:ExtLink" title="2010 Ghana Movie Awards" class="cx-link" data-linkid="307">2010 Ghana Movie Awards</a> | Best Actress | ''4 Play''|{{won}} |- | [[:en:City_People_Entertainment_Awards|City People Entertainment Awards]] | Best Ghanaian Actress ||{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://ghanalinx.com/actress-jackie-appiah-wins-another-award/ |title = Actress Jackie Appiah Wins Another Award|date = 6 August 2010}}</ref> |- | rowspan="2" | 2011 | <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/2011_Ghana_Movie_Awards" rel="mw:ExtLink" title="2011 Ghana Movie Awards" class="cx-link" data-linkid="315">2011 Ghana Movie Awards</a> | Best Actress Leading Role (English) | ''Reason To Kill''|{{nominated}} |- | [[:en:2011_Nigeria_Entertainment_Awards|2011 Nigeria Entertainment Awards]] | Pan African Actress Of The Year ||{{won}} |- | rowspan="3" | 2012 | [[:en:2012_Ghana_Movie_Awards|2012 Ghana Movie Awards]] | Best Actress Leading Role | ''Grooms Bride''|{{nominated}} |- | Ghana National Youth Achievers Awards | Performing Arts ||{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://mobile.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/List-of-Winners-the-National-Youth-Achievers-Award-254493 |title = List of Winners @ the National Youth Achievers Award|date = 30 November 2001}}</ref> |- | African Women Of Worth Awards | Best Actress ||{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://www.gistmania.com/talk/topic,121026.0.html |title = Photos: Jackie Appiah, Nadia Buari Honoured at African Women of Worth Awards|date = 24 July 2012}}</ref> |- | rowspan="6" | 2013 | [[:en:2013_Africa_Magic_Viewers_Choice_Awards|2013 Africa Magic Viewers Choice Awards]] | Best Actress In Drama | ''The Perfect Picture''|{{won}}<ref>{{cite news|title=Jackie Appiah Grabs Best Actress at AfricaMagic Viewers' Choice Awards|url=http://www.highstreetmail.com/entertainment-news/jackie-appiah-grabs-best-actress-at-africamagic-viewers-choice-awards.html|work=[[Highstreetmail Ghana]]|date=10 March 2013|access-date=11 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131219122841/http://www.highstreetmail.com/entertainment-news/jackie-appiah-grabs-best-actress-at-africamagic-viewers-choice-awards.html|archive-date=19 December 2013|url-status=dead}}</ref> |- | rowspan="2" | <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/2013_Ghana_Movie_Awards" rel="mw:ExtLink" title="2013 Ghana Movie Awards" class="cx-link" data-linkid="336">2013 Ghana Movie Awards</a> | Best Actress Leading role | rowspan="2" | ''Cheaters''|{{won}} |- | Glits Magazine favorite actress|{{won}} |- | [[:en:Nollywood_and_African_Film_Critics_Awards|Nafca]] | Best Actress Diaspora | ''Turning Point''|{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://ameyawdebrah.com/fab-photos-jackie-appiah-kofi-adjorlologenevieve-nnaji-others-win-nollywood-african-film-critics-awards-washington-dc/ |title = FAB Photos: Jackie Appiah, Kofi Adjorlolo, Genevieve Nnaji, others win at Nollywood & African Film Critics Awards in Washington DC|date = 16 September 2013}}</ref> |- | Pyprus Magazine Screen Actors Awards | Best International Actress ||{{won}}<ref>{{cite web |url=http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-jackie-appiah-wins-best-international-actress-award-at-pamsaa-2013_789.html |title=Jackie Appiah wins Best International Actress award at PAMSAA 2013 - Nigeria Movie Network |website=www.nigeriamovienetwork.com |access-date=13 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131225015540/http://www.nigeriamovienetwork.com/articles/read-jackie-appiah-wins-best-international-actress-award-at-pamsaa-2013_789.html |archive-date=25 December 2013 |url-status=dead}}</ref> |- | The F.A.C.E List Awards (USA) | Achievement In Africa Entertainment ||{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://blueblood006.blogspot.com/2013/06/jackie-appiah-honoured-for-her.html?m=1 |title = Blueblood's Corner: Jackie Appiah Honoured for Her Excellence in Africa's Entertainment Industry|date = 20 June 2013}}</ref> |- | rowspan="3" | 2014 | [[:en:2014_Africa_Magic_Viewers_Choice_Awards|2014 Africa Magic Viewers Choice Awards]] | Best Actress Comedy Role | ''Cheaters''|{{nominated}} |- | rowspan="2" | <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/2014_Ghana_Movie_Awards" rel="mw:ExtLink" title="2014 Ghana Movie Awards" class="cx-link" data-linkid="354">2014 Ghana Movie Awards</a> | Best Actress Leading Role | rowspan="2" | Sisters At War|{{nominated}} |- | Favorite Actress|{{nominated}} |- | rowspan="2" | 2015 | [[:en:2015_Africa_Magic_Viewers_Choice_Awards|2015 Africa Magic Viewers Choice Awards]] | Best Actress In Comedy | ''A Letter From Adam''|{{nominated}} |- | [[:en:2015_Ghana_Movie_Awards|2015 Ghana Movie Awards]] | Favorite Actress ||{{nominated}} |- | 2024 | <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Africa_Movie_Academy_Awards" rel="mw:ExtLink" title="Africa Movie Academy Awards" class="cx-link" data-linkid="368">Africa Movie Academy Awards</a> | [[:en:Africa_Movie_Academy_Award_for_Best_Actress_in_a_Leading_Role|Best Actress in a Leading Role]] | ''Red Carpet'' |{{won}}<ref>{{Cite web | url=http://citinewsroom.com/2024/11/jackie-appiah-wins-best-actress-in-leading-role-at-2024-amaa-awards |title = Citi Newsroom: JJackie Appiah wins Best Actress in Leading Role at 2024 AMAA Awards|date = 4 November 2024}}</ref> |- |} == Amashakiro == {{Reflist}} kxpfuzkngsv5aoc0lt6ed7as8wkc3qg Beata Umubaye Mairesse 0 21364 130760 127779 2026-04-22T18:43:35Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130760 wikitext text/x-wiki {{Databox}}   '''Beata Umubaye Mairesse''' (wavutse 1979, i [[Butare]] ) ni ikimanyi cy'umunyaporonye n'umunyarwanda Akaba ari umwanditsi w'igifaransa n'ikinyarwanda akaba yararokotse [[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994|jenoside yakorewe abatutsi mu Rwanda]] . Ni umwanditsi w'ibitabo bitatu, hamwe n'ibyegeranyo byinshi by'inkuru ngufi n'imivugo. Inyandiko ye yabonye ibihembo byinshi by'ubuvanganzo mu bufaransa ndetse no mu mahanga. == Ubuzima == === Ubuzima bwo hambere === Beata Umubyeyi Mairesse yavukiye kandi akurira i [[Butare]], [[Rwanda|mu Rwanda]] . Se yari Umunyapolonye naho nyina ni Umunyarwanda. <ref>{{Cite web |date=1970-01-01 |title=Beata Umubyeyi Mairesse: podcasts et actualités |url=https://www.radiofrance.fr/personnes/beata-umubyeyi-mairesse |access-date=2025-02-16 |website=Radio France |language=fr}}</ref> Akiri umwana, yize ishuri mpuzamahanga i Butare, aho yize kuvuga igifaransa neza. <ref>{{Cite web |date=2024-01-11 |title=Beata Umubyeyi Mairesse: au Rwanda, "on a été massacrés dans un silence assourdissant" |url=https://www.radiofrance.fr/franceinter/podcasts/l-invite-de-7h50/l-invite-de-7h50-du-jeudi-11-janvier-2024-3092529 |access-date=2025-02-16 |website=France Inter |language=fr}}</ref> Muri [[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994|jenoside yakorewe abatutsi mu 1994]], Beata w'imyaka 15 y'amavuko yarokoye we na nyina [[Abatutsi|w’umututsi]] agerageza kwigira umufaransa . <ref>{{Cite web |title=Émission spéciale: Rwanda, 30 ans après le génocide en replay - La grande librairie |url=https://www.france.tv/france-5/la-grande-librairie/saison-16/5803242-emission-speciale-rwanda-30-ans-apres-le-genocide.html |access-date=2025-02-16 |website=www.france.tv |language=fr}}</ref> Bombi bahunze [[igihugu]] bihisha muri convoy y'abana ya Terre des hommes . <ref>{{Cite web |title=The Convoy – Orenda Books |url=https://orendabooks.co.uk/product/the-convoy |access-date=2025-02-16 |language=en-GB}}</ref> Umubyeyi Mairesse nyuma azashyirwa hamwe n'umuryango urera mu majyaruguru y'ubufaransa. Amashuri yisumbuye, yize ubuvanganzo na siyanse ya politiki muri kaminuza ya Sorbonne, ari naho yarangirije impamyabumenyi mu bikorwa by’ubutabazi n’iterambere. <ref>{{Cite web |date=2019-05-02 |title=Génocide des Tutsis au Rwanda: comment tout dire sans le raconter |url=https://information.tv5monde.com/culture/genocide-des-tutsis-au-rwanda-comment-tout-dire-sans-le-raconter-31460 |access-date=2025-02-16 |website=TV5MONDE - Informations |language=fr}}</ref> Nyuma yakoraga mu miryango mpuzamahanga ifasha no mu rwego rw'ubuzima. Kuva mu 2007 yabaga i Bordeaux, mu Bufaransa. <ref>{{Cite web |date=2019-08-21 |title=Beata Umubyeyi Mairesse. L'écriture pour « consoler en soulevant le couvercle du chagrin » |url=https://www.humanite.fr/culture-et-savoir/premiers-romans/beata-umubyeyi-mairesse-lecriture-pour-consoler-en-soulevant-le-couvercle-du-chagrin |access-date=2025-02-16 |website=L'Humanité |language=fr-FR}}</ref> === Umwuga wo kwandika === Muri 2015, Umubyeyi Mairesse yerekanye bwa mbere nk'umwanditsi ufite icyegeranyo cy'inkuru ngufi zitwa ''Ejo'', ijambo risobanura "ejo hashiz n'ejo Hazaza" i [[Ikinyarwanda|Kinyarwanda]], ururimi rwe kavukire. Izo nkuru zashyizweho mbere na nyuma ya jenoside kandi zivugwa uhereye ku bagore. <ref>{{Cite web |last=Mang |first=Lolita |date=2024-04-03 |title=Les 5 livres de Beata Umubyeyi Mairesse à lire absolument |url=https://www.vogue.fr/article/beata-umubyeyi-mairesse-livres-a-lire |access-date=2025-02-16 |website=[[Vogue France]] |language=fr-FR}}</ref> Muri 2017, yasohoye icyegeranyo cya kabiri cy'inkuru ngufi, ''Lézardes'' . <ref>{{Cite web |last=Nadeau) |first=Jean-Yves Potel (En attendant |date=2017-06-24 |title=«Lézardes», voix des enfants du génocide rwandais |url=https://www.mediapart.fr/journal/international/240617/lezardes-voix-des-enfants-du-genocide-rwandais |access-date=2025-02-16 |website=Mediapart |language=fr}}</ref> Muri 2019, yasohoye ''Après le progrès'', icyegeranyo cy'imivugo. Muri uwo mwaka, <ref>{{Cite web |last=Potel |first=Jean-Yves |date=2019-06-04 |title=Après le progrès, de Beata Umubyeyi Mairesse: des moments abîmes |url=https://www.en-attendant-nadeau.fr/2019/06/04/moments-abimes-mairesse/ |access-date=2025-02-16 |website=En attendant Nadeau |language=fr-FR}}</ref> Mairesse yasohoye [[igitabo]] cye cya mbere, ''Tous tes enfants dispersés'' . Igitabo kivuga amateka y'umuryango washenywe na jenoside n’ubuhunzi . Ireba insanganyamatsiko nk'ububyeyi, uruhare rw'umugore nk'abatwara umuco, ihererekanyabubasha n'umuco hagati y'ibisekuru, ivanguramoko n'umuco. <ref name=":0" /> ''Tous tes enfants dispersés'' yakiriwe neza n’abanenga Abafaransa <ref>{{Cite news |date=2019-09-12 |title=« Tous tes enfants dispersés », de Beata Umubyeyi Mairesse: trois générations dispersées par le génocide du Rwanda |url=https://www.lemonde.fr/critique-litteraire/article/2019/09/12/tous-tes-enfants-disperses-de-beata-umubyeyi-mairesse-trois-generations-dispersees-par-le-genocide-du-rwanda_5509627_5473203.html |access-date=2025-02-16 |work=[[L'Monde]] |language=fr}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Mairesse |first=Beata Umubyeyi |title=Tous tes enfants dispersés de Beata Umubyeyi Mairesse |url=https://www.autrement.com/tous-tes-enfants-disperses/9782746751392 |access-date=2025-02-16 |website=[[Autrement]] |language=fr}}</ref> kandi ihabwa ibihembo byinshi by’ubuvanganzo, harimo na Prix des cinq umugabane wa 2020 de la francophonie . <ref name=":1">{{Cite web |title=Portail de l'Organisation internationale de la Francophonie (OIF) |url=https://www.francophonie.org/remise-du-prix-des-5-continents-beata-umubyeyi-mairesse-1701 |access-date=2025-02-16 |website=Organisation internationale de la Francophonie |language=fr}}</ref> [[Icyongereza]], ''Abana bawe bose, batatanye'' bahawe ishimwe na ''Financial Times'' <ref>{{Cite news |last=Rhodes |first=Emily |date=2023-02-17 |title=All Your Children, Scattered — three generations remember Rwanda's genocide |url=https://www.ft.com/content/8ea1bd66-21b8-4d0c-81f5-4f4f6fac2f94 |access-date=2025-02-16 |work=[[Financial Times]]}}</ref> na ''The Guardian'' . <ref name=":0">{{Cite news |last=Popescu |first=Lucy |date=2023-03-05 |title=All Your Children, Scattered by Beata Umubyeyi Mairesse review – invisible scars of Rwandan survivors |url=https://www.theguardian.com/books/2023/mar/05/all-your-children-scattered-by-beata-umubyeyi-mairesse-review |access-date=2025-02-16 |work=The Observer |language=en-GB |issn=0029-7712}}</ref> Umubyeyi Mairesse yasohoye igitabo cye cya kabiri yise ''Consolée'', mu 2022. ''Consolée'' avuga inkuru y’umugore w’amoko avanze yakuwe kuri nyina w’u Rwanda akiri umwana kugira ngo arerwe n’ababikira bera nyuma yoherezwa kurerwa mu Bubiligi. <ref>{{Cite news |date=2022-09-15 |title=« Consolée », de Beata Umubyeyi Mairesse: renouer tous les fils d'une vie rompue |url=https://www.lemonde.fr/livres/article/2022/09/15/consolee-de-beata-umubyeyi-mairesse-renouer-tous-les-fils-d-une-vie-rompue_6141698_3260.html |access-date=2025-02-16 |language=fr}}</ref> Inkuru ishingiye kubintu byabayeho byabana bavanze-moko barerewe muri Institut pour enfants mulâtres de Save mugihe cy'ubutegetsi bwabakoloni . Igitabo cyahawe Prix Kourouma mu imurikagurisha ry’ibitabo byabereye i Geneve mu 2023. <ref>{{Cite web |last=Murua |first=James |date=2023-03-29 |title=Beata Umubyeyi Mairesse wins Prix Kourouma 2023. |url=https://www.writingafrica.com/beata-umubyeyi-mairesse-wins-prix-kourouma-2023/ |access-date=2025-02-16 |language=en-GB}}</ref> Mu 2024, Umubyeyi Mairesse yasohoye igitabo cyandika ku buzima bwa ''Le convoi'', cyerekanaga ko yahunze u Rwanda mu gihe cya jenoside yo mu 1994. Muri iki gitabo, avuga uburyo yakurikiranye abana kuva muri convoy yahunze, ikipe ya BBC yafashe amashusho ya convoy, hamwe n'abakozi bashinzwe ubutabazi bakijije ubuzima bwe. Yavanze autobiography hamwe ninyandiko, ahuza ibikorwa bye n'abandi banditsi barokotse itsembabwoko, nka Primo Levi na Imre Kertész . <ref>{{Cite web |title=An autobiographical journey back to Rwanda, thirty years after the genocide |url=https://www.the-tls.co.uk/lives/autobiography/le-convoi-beata-umubyeyi-mairesse-book-review-nelly-kaprielian-elf |access-date=2025-02-16 |website=TLS |language=en-GB}}</ref> ''Le convoi'' yahawe ishimwe n’abanenga Abafaransa, <ref>{{Cite web |date=2024-01-10 |title="Le Convoi": récit poignant de Beata Umubyeyi Mairesse, survivante du génocide des Tutsi au Rwanda |url=https://www.telerama.fr/livre/le-convoi-recit-poignant-de-beata-umubyeyi-mairesse-survivante-du-genocide-des-tutsi-au-rwanda_cri-7030579.php |access-date=2025-02-16 |website=www.telerama.fr |language=fr}}</ref> kandi yitwa kimwe mu bitabo byiza byo mu 2024 na Télérama <ref>{{Cite web |date=2024-12-05 |title=Les meilleurs romans et récits de 2024: le top de "Télérama" |url=https://www.telerama.fr/livre/les-meilleurs-romans-et-recits-de-2024-le-top-20-des-critiques-de-telerama-7023327.php |access-date=2025-02-16 |website=www.telerama.fr |language=fr}}</ref> na Les Inrockuptibles . <ref>{{Cite web |date=2024-12-04 |title=Notre top 25 livres de 2024 |url=https://www.lesinrocks.com/livres/notre-top-25-livres-de-2024-634550-04-12-2024/ |access-date=2025-02-16 |website=Les Inrocks |language=fr-FR}}</ref> Igitabo cyakomeje gutsindira ibihembo byinshi by’ubuvanganzo, harimo Prix Essai France Télévisions <ref name="auto">{{Cite web |title=Beata Umubyeyi Mairesse et Sophie Divry, lauréates des prix Essai et Roman France Télévisions 2024 |url=https://www.livreshebdo.fr/article/beata-umubyeyi-mairesse-et-sophie-divry-laureates-des-prix-essai-et-roman-france |access-date=2025-02-16 |website=Livres Hebdo |language=fr}}</ref> na Grand prix de l'héroïne Madame Figaro . Yabaye kandi finale ya Prix du Livre Inter 2024. Muri uwo mwaka, icyegeranyo cye cy’imivugo ''Culbuter le malheur'' cyasohowe n’umwamamaji w’Abafaransa-Kanada Mémoire d'encrier. <ref>{{Cite web |last=Marcoux |first=Yannick |date=2024-02-03 |title=«Culbuter le malheur»: l'incommensurable brouhaha des morts |url=https://www.ledevoir.com/lire/806479/culbuter-malheur-incommensurable-brouhaha-morts |access-date=2025-02-16 |website=Le Devoir |language=fr}}</ref> Beata Umubyeyi Mairesse yatanze ijambo ritangiza iserukiramuco mpuzamahanga ry’ubuvanganzo mpuzamahanga rya 2424. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2025)">citation ikenewe</span></nowiki>'' &#x5D;</sup> == Bibliografiya == === Ibyegeranyo bigufi === * ''Ejo'', La Cheminante, 2015 ** Ubusobanuro bw'igiportigale (Berezile): ''Ejo e outros contos'', Periferias editora, 2021, byahinduwe na Déborah Spatz <ref>{{Cite web |title=Ejo e outros contos |url=https://periferiasedita.com.br/loja/ejo-e-outros-contos/ |access-date=2025-02-16 |website=Periferias Edita |language=pt-BR}}</ref> ** Ubusemuzi : ''Ejo'', Volvox Globator, 2017, yahinduwe na Tomáš Kybal <ref>{{Cite web |last=Beata Umubyeyi Mairesse |date=2017 |title=Ejo |url=https://irel.knihovny.cz/Record/svkpk.PNA01-000772457?sid=3416 |access-date=2025-02-16 |website=Knihovny |language=cs |type=Catalog record |archive-date=2025-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251212061510/https://irel.knihovny.cz/Record/svkpk.PNA01-000772457?sid=3416 |url-status=dead }}</ref> * ''Lézardes'', La Cheminante, 2017 * ''Ejo suivi de Lézardes et autres nouvelles'', Autrement, 2020 === Ibitabo === * ''Tous tes enfants dispersés'', Autrement, Ubufaransa, 2019; impapuro, J'ai lu, 2021. ** Ubusobanuro bw'icyongereza: ''Abana bawe bose, batatanye'', Europa editions, 2022 (US), 2023 (UK), byahinduwe na Alison Anderson <ref name=":0"/> ** Ubusobanuro bw'igitaliyani: ''I tuoi figli ovunque dispersi'', edizioni e / o, 2022, byahinduwe na Alberto Bracci Testasecca <ref>{{Cite web |title=I tuoi figli ovunque dispersi |url=https://www.ilfoglio.it/una-fogliata-di-libri/2023/01/04/news/i-tuoi-figli-ovunque-dispersi-4819645/ |access-date=2025-02-16 |website=www.ilfoglio.it |language=it}}</ref> ** Ubusobanuro bw'ikiromani : ''Toti copiii tai risipiti'', Casa Cartii de Stiinta, 2021, byahinduwe na Andrei Lazar. <ref>{{Cite web |title=Toti copiii tai risipiti |url=https://carturesti.ro/carte/toti-copiii-tai-risipiti-1413624305 |access-date=2025-02-16 |website=carturesti.ro |language=ro-RO}}</ref> ** Ubusuwede bwahinduwe: ''Alla dina skingrade barn'', Ordfront förlag, 2024, byahinduwe na Nils Wadström <ref>{{Cite web |date=2024-05-16 |title=Trots allt en hoppfull berättelse om folkmordets barn |url=https://www.dn.se/kultur/trots-allt-en-hoppfull-berattelse-om-folkmordets-barn/ |access-date=2025-02-16 |website=[[Dagens Nyheter]] |language=sv}}</ref> * ''Consolée'', Autrement, 2022; impapuro, J'ai lu, 2024 === Ibisigo === * ''Après le progrès'', La Cheminante, 2019 * ''Culbuter le malheur'', Mémoire d'encrier, 2024 === Ibitari ibihimbano === * ''Le convoi'', Flammarion, 2024; impapuro, J'ai lu, 2025 ** Icyongereza : ''Convoy'', Gufungura Imipaka, Ibitabo bya Orenda, 2025, byahinduwe na Ruth Diver === Ibitabo by'abana === * ''Peau d'épice'', Gallimard Jeunesse, 2023 <ref>{{Cite news |date=2023-12-10 |title=Les coups de cœur des livres jeunesse du « Monde Afrique » |url=https://www.lemonde.fr/afrique/article/2023/12/10/les-coups-de-c-ur-des-livres-jeunesse-du-monde-afrique_6205027_3212.html |access-date=2025-02-16 |language=fr}}</ref> == Ibihembo n'icyubahiro == * 2016 : Prix François Augiéras kuri ''Ejo'' <ref>{{Cite web |title=Le Prix Augiéras – Livre en fête à Champcevinel |url=https://www.livrenfete.fr/salon-livre-champcevinel-perigueux/le-prix-augieras/ |access-date=2025-02-16 |language=fr-FR}}</ref> * 2017: Prix du livre Ailleurs kuri ''Ejo'' <ref>{{Cite web |last=dit |first=G. de la Laurencie |date=2018-04-17 |title=Conversation avec Beata Umubyeyi Mairesse |url=https://onuphrius.fr/conversation-avec-beata-umubyeyi-mairesse/ |access-date=2025-02-16 |language=fr-FR |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114021520/http://onuphrius.fr/conversation-avec-beata-umubyeyi-mairesse/ |url-status=dead }}</ref> * 2019: Prix La Boétie kuri ''Lézardes'' <ref>{{Cite web |title=Le prix La Boétie – Livre en fête à Champcevinel |url=https://www.livrenfete.fr/salon-livre-champcevinel-perigueux/evenements/le-prix-la-boetie/ |access-date=2025-02-16 |language=fr-FR}}</ref> * 2020 : Prix des cinq imigabane de la francophonie ya ''Tous tes enfants dispersés'' <ref name=":1"/> * 2020 : Prix Des racines et des mots ya ''Tous tes enfants dispersés'' <ref>{{Cite web |date=2020-12-11 |title=Lauréate 2020 |url=https://www.desracinesetdesmots.com/laureate-2020/ |access-date=2025-02-16 |website=Des racines et des mots |language=fr-FR}}</ref> * 2020 : Prix Éthiophile kuri ''Tous tes enfants dispersés'' * 2021: Igihembo cya Richelieu kuri ''Tous tes enfants dispersés'' * 2023: Igihembo cya Kourouma kuri ''Consolée'' <ref>{{Cite web |date=2023-03-24 |title=Et le prix Kourouma 2023 va à… Beata Umubyeyi Mairesse |url=https://www.lepoint.fr/afrique/et-le-prix-kourouma-2023-va-a-beata-umubyeyi-mairesse-24-03-2023-2513443_3826.php |access-date=2025-02-16 |website=Le Point |language=fr}}</ref> * 2023: Prix Livres en boîte kuri ''Consolée'' * 2024: Prix Essai Ubufaransa Télévisions kuri ''Le convoi'' <ref name="auto"/> * 2024 : Grand prix de l'héroïne Madame Figaro kuri ''Le convoi'' <ref>{{Cite web |title=Marie Darrieussecq, Beatriz Lema... le palmarès complet du Grand Prix de l'Héroïne Madame Figaro 2024 |url=https://www.livreshebdo.fr/article/marie-darrieussecq-beatriz-lema-le-palmares-complet-du-grand-prix-de-lheroine-madame-figaro |access-date=2025-02-16 |website=Livres Hebdo |language=fr}}</ref> * 2024 : Igihembo kidasanzwe Montluc Résistance et Liberté kuri ''Le convoi'' <ref>{{Cite web |title=Charrue tordue du Brésilien Itamar Vieira Junior Prix Montluc 2024 |url=https://actualitte.com/article/116549/prix-litteraires/charrue-tordue-du-bresilien-itamar-vieira-junior-prix-montluc-2024 |access-date=2025-02-16 |website=ActuaLitté.com |language=fr-FR}}</ref> * 2024 : Umusomyi Prix du Roman Métis kuri ''Le convoi'' <ref>{{Cite web |title=Rachid Benzine remporte le Grand Prix du Roman Métis 2024 |url=https://www.livreshebdo.fr/article/rachid-benzine-remporte-le-grand-prix-du-roman-metis-2024 |access-date=2025-02-16 |website=Livres Hebdo |language=fr}}</ref> * 2024 : Prix Fetkann ! Maryse Condé kuri ''Le convoi'' <ref>{{Cite web |last=VIDAL |first=André-Jean |date=2024-11-29 |title=LITTÉRATURE. Les lauréats du Prix Fetkann ! Maryse-Condé |url=https://hebdoantillesguyane.com/litterature-les-laureats-du-prix-fetkann-maryse-conde/ |access-date=2025-02-16 |website=L'Hebdo Antilles-Guyane |language=fr-FR}}</ref> == Reba == {{Reflist}} [[Ikiciro:Itsembabwoko ry’u Rwanda ry’1994]] hke1tme69jkasiid0d0s835amt264g0 Kinyarwanda (film) 0 21372 130780 126661 2026-04-23T04:18:50Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130780 wikitext text/x-wiki  {{Infobox film|writer=Alrick Brown<br/>Ishmael Ntithabose|released={{Film date|2011}}|runtime=100 minutes <ref>{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2011/12/02/movies/kinyarwanda-about-1994-genocide-of-tutsis-in-rwanda.html |title=Linked Stories From the Months of the Rwanda Massacre. Review of 'Kinyarwanda,' About 1994 Genocide of Tutsis in Rwanda |first=David |last=DeWitt |date=December 1, 2011 |newspaper=[[The New York Times]] |access-date=2022-08-05}}</ref>}}'''''Kinyarwanda''''' ni filime ya 2011 ishingiye kuri [[Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994|jenoside yakorewe abatutsi mu Rwanda]] . == Filime == Ushingiye ku nkuru zukuri, <ref>{{Cite web |title=Africiné - Kinyarwanda |url=http://www.africine.org/film/kinyarwanda/12034 |access-date=2022-08-04 |website=Africiné |language=fr |archive-date=2024-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130154429/http://www.africine.org/film/kinyarwanda/12034 |url-status=dead }}</ref> film igizwe n'inkuru esheshatu zahujwe n'ibintu byinshi bibaho mugihe cya Jenoside yakorewe abatutsi riba. <ref>{{Cite web |date=2011-12-02 |title=Movie review: 'Kinyarwanda' |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-xpm-2011-dec-02-la-et-capsules-kinyarwanda20111202-story.html |access-date=2022-08-04 |website=Los Angeles Times |language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2011-02-01 |title='Kinyarwanda' wins big at 2011 Sundance Film Festival |url=https://www.newtimes.co.rw/section/read/28067 |access-date=2022-08-04 |website=The New Times {{!}} Rwanda |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Kohn |first=Eric |date=2011-12-02 |title="Kinyarwanda" Shows the Good and Bad of Cinematic Therapy |url=https://www.indiewire.com/2011/12/kinyarwanda-shows-the-good-and-bad-of-cinematic-therapy-50802/ |access-date=2022-08-04 |website=IndieWire |language=en}}</ref>​​[[Abatutsi|​]] <ref>{{Cite news |date=2011-01-28 |title=Ambitious film centers on Rwanda genocide |url=https://www.reuters.com/article/us-film-kinyarwanda-idINTRE70R13120110128 |access-date=2022-08-04 |work=Reuters |language=en}}</ref> == Kwakira == ''[[:en:Variety_(magazine)|Variety]]'' yavuze ko iyi filime ari "Doubly Disappointing", <ref>{{Cite web |last=Koehler |first=Robert |date=2011-01-31 |title=Kinyarwanda |url=https://variety.com/2011/film/markets-festivals/kinyarwanda-1117944450/ |access-date=2022-08-04 |website=Variety |language=en-US}}</ref> mu gihe African American Literature Book Club cyasobanuye ko ari "umukinnyi wa mbere w’ubuyobozi". <ref>{{Cite web |title=Kinyarwanda Film Reviewed by Kam Williams |url=https://aalbc.com/reviews/film-reviews.php?id=1635 |access-date=2022-08-04 |website=aalbc.com: African American Literature Book Club |language=en}}</ref> == Ibihembo == * 2011, Sundance Film Festival : Igihembo cya Sinema ku Isi (Dramatic) * 2011, AFI FEST Firime Nziza Mpuzamahanga (Audience Award) <ref>{{Cite web |title=Kinyarwanda (2011) Awards & Festivals |url=https://mubi.com/films/kinyarwanda/awards |access-date=2022-08-04 |website=mubi.com}}</ref> * 2011, Igihembo cya AFI FEST cyabateze amatwi (Sinema yisi) == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == * Kinyarwanda at IMDb  * Kinyarwanda at Metacritic * Kinyarwanda at Rotten Tomatoes {{Sundance Audience Award World Cinema Dramatic}} 7x2fdcjky9epqmi2w0ib9vyhur0cpfl Yuhi Amuli 0 21385 130751 127545 2026-04-22T14:54:17Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130751 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Yuhi Amuli''' (wavutse ku ya 4 Nzeri 1993) ni umuyobozi wa firime, <ref name=":0">{{Cite web |date=2020-10-02 |title=Interview: Rwandan Director Yuhi Amuli on His Magnetic Relationship With Film |url=https://www.okayafrica.com/tiff-festival-interivew-yuhi-amuli/ |access-date=2022-08-03 |website=OkayAfrica |language=en}}</ref> umwanditsi Wa Firimi, Akanazituganya Akaba n'umunyamategeko, Akomoka mu [[Rwanda]] . Filime ye ya mbere yerekanywe bwa mbere "''uburyohe bw'igihugu cyacu" Ikaba izwi Nka "A Taste of our Land'' (2020) yerekanywe bwa mbere muri [[Iserukiramuco rya Filime rya Afurika|Pan African Film Festival]] ryabereye i Los Angeles kandi yegukana igihembo cya Jury igihembo cya Filime nziza ya mbere yerekana inkuru. Iyi filime yagiye kwerekanwa mu yandi maserukiramuco atandukanye ya filime ku isi kandi yegukana ibihembo bya African Movie Academy Awards (2020) .Filime mbere yakozwe n’umuyobozi wayo yitwaye neza kurusha izindi == Ubuzima bwa hambere nakazi == Amuli yakuriye ku kirwa cya Nkombo, ikirwa gito kandi kitaratera imbere mu [[Ikiyaga cya Kivu|kiyaga cya Kivu]], mu Rwanda, kikaba kidafite amazi n'amashanyarazi. <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Nyina yakoraga Mu ishuri ribanza ari umwarimu, naho se yari umucungamari. <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> Nubwo amikoro Yari make Amuri yarezwe yihugurira cyane ku kamaro k’uburezi no ku kwihangana. <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> Yagiye mu mahugurwa menshi yo kwandika no kuyobora Firimi ku isi; harimo na Maisha Film Lab Yitabiriye muri 2014. <ref>{{Cite web |last=ipoadmin |date=2020-03-04 |title=Pan African Film Festival Wraps & Winners - |url=https://ipo.org.za/pan-african-film-festival-wraps-winners/ |access-date=2022-08-03 |language=en-US}}</ref> Amuli yamenyekanye cyane muri filime ye ya mbere yise ''“A Tasete of our Land"'' (2020), Iyi filime Yakorewe mu gihugu cyo muri Afurika kitatangajwe izina, kandi ikubiyemo inkuru zabaye mu gihe abashinwa bari kwagura ibikorwa byabo kuri uyu mugabane, cyane cyane mu bikorwa by’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro. Yerekanwe bwa mbere mu [[Iserukiramuco rya Filime rya Afurika|Pan African Film Festival]] ryabereye i Los Angeles, yegukana igihembo cya Jury igihembo cya Filime nziza ya mbere yerekana inkuru nziza ndetse n’igihembo cy’Africa Movie Academy Award kubera Filime nziza ya mbere yakozwe n’umuyobozi. Yabonye <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> cyumukinnyi mwiza kuri Michael Wawuyo Sr muri [[Festival du Cinéma Africain de Khouribga]] . <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> Filime ye ya kabiri, ''Citizen Kwame'' (2023), ikurikira Kwame, umugabo wo muri Afurika wiyemeje kuva mu nzu ye. Ariko kugira ngo abigereho, agomba kubanza kubona viza itangwa n’umugenzuzi wo mu Burengerazuba ugenga uko abantu basohoka cyangwa binjira mu nzu. Ni mu bufasha akura mu mubano mushya agiranye n’umukobwa wo mu Burengerazuba aho ashobora kugera ku ntego ye. Iyo filime yegukanye igihembo cya Filime ndende ya mbere yakozwe n’umuyobozi wayo yitwaye neza kurusha izind mu iserukiramuco rya sinema rya Afurika rya Luxor 2023. <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Muri 2017, yakoze ''Nameless'' abinyujije mu isosiyete ye yigenga yitwa , [https://www.youtube.com/c/ZACUTV IZACU]. Iyi filime yitabiriye <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US}}</ref> amahugurwa nyuma y’umusaruro mu iserukiramuco rya Filime rya Carthage muri [[Tunisiya|Tuniziya]], nyuma aza gutorwa kugira ngo ayikwirakwize na sitidiyo ya Orange mu Bufaransa. <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> Numunyeshuri wiga muri Berlinale Talents (2021) na [https://tiff.net/industry-filmmaker-lab Laboratwari ya Toronto (2020)] . Kuva <ref>{{Cite web |last=ipoadmin |date=2020-03-04 |title=Pan African Film Festival Wraps & Winners - |url=https://ipo.org.za/pan-african-film-festival-wraps-winners/ |access-date=2022-08-03 |language=en-US}}</ref>, Amuli yari arimo ategura film ye itaha, ''Kuva'' . <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Amuli afite impamyabumenyi ihanitse mu by'amategeko yakuye muri kaminuza yigenga ya Kigali (Kigali Independent University) kandi akurikirana impamyabumenyi y'ikirenga (LLMM) (icyiciro cya 2024) <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> yibanda ku mategeko agenga imyidagaduro mu ishuri ry'amategeko rya Loyola i Los Angeles. <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" |+ ! '''Umwaka''' ! '''Filime''' ! '''Uruhare''' ! '''Ubwoko''' |- | 2023 | Citizen Kwame <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer, Umukinnyi | Filime Ikiranga |- | 2023 | Uwera | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime Ikiranga TV |- | 2021 | The young Cyclist <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> | Umuyobozi | Inyandiko ngufi |- | 2020 | Taste of our Land <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime Ikiranga |- | 2019 | Kazungu | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime ngufi |- | 2017 | Akarwa <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi | Filime ngufi |- | 2015 | Ishaba | Umuyobozi, Umwanditsi | Filime ngufi |} == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == * Yuhi Amuli on Instagram {{DEFAULTSORT:Amuli, Yuhi}} 1dsjxkloab6z1mtye1ymdhz7rqpqukx 130796 130751 2026-04-23T07:42:48Z InternetArchiveBot 9716 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 130796 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Yuhi Amuli''' (wavutse ku ya 4 Nzeri 1993) ni umuyobozi wa firime, <ref name=":0">{{Cite web |date=2020-10-02 |title=Interview: Rwandan Director Yuhi Amuli on His Magnetic Relationship With Film |url=https://www.okayafrica.com/tiff-festival-interivew-yuhi-amuli/ |access-date=2022-08-03 |website=OkayAfrica |language=en}}</ref> umwanditsi Wa Firimi, Akanazituganya Akaba n'umunyamategeko, Akomoka mu [[Rwanda]] . Filime ye ya mbere yerekanywe bwa mbere "''uburyohe bw'igihugu cyacu" Ikaba izwi Nka "A Taste of our Land'' (2020) yerekanywe bwa mbere muri [[Iserukiramuco rya Filime rya Afurika|Pan African Film Festival]] ryabereye i Los Angeles kandi yegukana igihembo cya Jury igihembo cya Filime nziza ya mbere yerekana inkuru. Iyi filime yagiye kwerekanwa mu yandi maserukiramuco atandukanye ya filime ku isi kandi yegukana ibihembo bya African Movie Academy Awards (2020) .Filime mbere yakozwe n’umuyobozi wayo yitwaye neza kurusha izindi == Ubuzima bwa hambere nakazi == Amuli yakuriye ku kirwa cya Nkombo, ikirwa gito kandi kitaratera imbere mu [[Ikiyaga cya Kivu|kiyaga cya Kivu]], mu Rwanda, kikaba kidafite amazi n'amashanyarazi. <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Nyina yakoraga Mu ishuri ribanza ari umwarimu, naho se yari umucungamari. <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> Nubwo amikoro Yari make Amuri yarezwe yihugurira cyane ku kamaro k’uburezi no ku kwihangana. <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> Yagiye mu mahugurwa menshi yo kwandika no kuyobora Firimi ku isi; harimo na Maisha Film Lab Yitabiriye muri 2014. <ref>{{Cite web |last=ipoadmin |date=2020-03-04 |title=Pan African Film Festival Wraps & Winners - |url=https://ipo.org.za/pan-african-film-festival-wraps-winners/ |access-date=2022-08-03 |language=en-US}}</ref> Amuli yamenyekanye cyane muri filime ye ya mbere yise ''“A Tasete of our Land"'' (2020), Iyi filime Yakorewe mu gihugu cyo muri Afurika kitatangajwe izina, kandi ikubiyemo inkuru zabaye mu gihe abashinwa bari kwagura ibikorwa byabo kuri uyu mugabane, cyane cyane mu bikorwa by’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro. Yerekanwe bwa mbere mu [[Iserukiramuco rya Filime rya Afurika|Pan African Film Festival]] ryabereye i Los Angeles, yegukana igihembo cya Jury igihembo cya Filime nziza ya mbere yerekana inkuru nziza ndetse n’igihembo cy’Africa Movie Academy Award kubera Filime nziza ya mbere yakozwe n’umuyobozi. Yabonye <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> cyumukinnyi mwiza kuri Michael Wawuyo Sr muri [[Festival du Cinéma Africain de Khouribga]] . <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> Filime ye ya kabiri, ''Citizen Kwame'' (2023), ikurikira Kwame, umugabo wo muri Afurika wiyemeje kuva mu nzu ye. Ariko kugira ngo abigereho, agomba kubanza kubona viza itangwa n’umugenzuzi wo mu Burengerazuba ugenga uko abantu basohoka cyangwa binjira mu nzu. Ni mu bufasha akura mu mubano mushya agiranye n’umukobwa wo mu Burengerazuba aho ashobora kugera ku ntego ye. Iyo filime yegukanye igihembo cya Filime ndende ya mbere yakozwe n’umuyobozi wayo yitwaye neza kurusha izind mu iserukiramuco rya sinema rya Afurika rya Luxor 2023. <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Muri 2017, yakoze ''Nameless'' abinyujije mu isosiyete ye yigenga yitwa , [https://www.youtube.com/c/ZACUTV IZACU]. Iyi filime yitabiriye <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> amahugurwa nyuma y’umusaruro mu iserukiramuco rya Filime rya Carthage muri [[Tunisiya|Tuniziya]], nyuma aza gutorwa kugira ngo ayikwirakwize na sitidiyo ya Orange mu Bufaransa. <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> Numunyeshuri wiga muri Berlinale Talents (2021) na [https://tiff.net/industry-filmmaker-lab Laboratwari ya Toronto (2020)] . Kuva <ref>{{Cite web |last=ipoadmin |date=2020-03-04 |title=Pan African Film Festival Wraps & Winners - |url=https://ipo.org.za/pan-african-film-festival-wraps-winners/ |access-date=2022-08-03 |language=en-US}}</ref>, Amuli yari arimo ategura film ye itaha, ''Kuva'' . <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> Amuli afite impamyabumenyi ihanitse mu by'amategeko yakuye muri kaminuza yigenga ya Kigali (Kigali Independent University) kandi akurikirana impamyabumenyi y'ikirenga (LLMM) (icyiciro cya 2024) <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> yibanda ku mategeko agenga imyidagaduro mu ishuri ry'amategeko rya Loyola i Los Angeles. <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> == Amashusho == {| class="wikitable" |+ ! '''Umwaka''' ! '''Filime''' ! '''Uruhare''' ! '''Ubwoko''' |- | 2023 | Citizen Kwame <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer, Umukinnyi | Filime Ikiranga |- | 2023 | Uwera | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime Ikiranga TV |- | 2021 | The young Cyclist <ref>{{Cite web |title=YUHI Amuli – Film Director |url=https://yuhiamuli.com/ |access-date=2024-10-15 |language=en-US |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007122009/http://yuhiamuli.com/ |url-status=dead }}</ref> | Umuyobozi | Inyandiko ngufi |- | 2020 | Taste of our Land <ref>{{Cite web |last=BellaNaija.com |date=2020-12-21 |title=And the 2020 AMAA Winners are… "The Milkmaid", "The Ghost and The House of Truth", Ramsey Nouah {{!}} See the Full List |url=https://www.bellanaija.com/2020/12/2020-amaa-winners/ |access-date=2022-08-03 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime Ikiranga |- | 2019 | Kazungu | Umuyobozi, Umwanditsi, Producer | Filime ngufi |- | 2017 | Akarwa <ref>{{Cite web |title=Sunday, August 18: Yuhi Amuli and Myriam Birara |url=https://www.mainepublic.org/show/state-of-the-art/2024-08-19/sunday-august-18-yuhi-amuli-and-myriam-birara |access-date=2024-10-15 |website=Maine Public |language=en}}</ref> | Umuyobozi, Umwanditsi | Filime ngufi |- | 2015 | Ishaba | Umuyobozi, Umwanditsi | Filime ngufi |} == Reba == {{Reflist}} == Ihuza ryo hanze == * Yuhi Amuli on Instagram {{DEFAULTSORT:Amuli, Yuhi}} pmp0i0gqyzi7bohqp4ohygmqw0kg2mk Kubatizwa 0 22273 130767 129699 2026-04-22T23:04:40Z IGANZE 11347 130767 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Kubatizwa.jpg|thumb|Kubatizwa]] '''Kubatizwa''' ni umuhango w'abakirisitu muri rusange , kubatizwa kandi birimo amako menshi bitewe n'amatorero cyangwa imyizerere, kwibizwa mu mazi menshi ku bavutse ubwakabiri/abarokore, cyangwa se gusukwa amazi mugahanga kuri [[Kiliziya Gatolika|kiriziya gatolika]], akaba ari igikorwa cy'ingenzi mubuzima bwa gikristo kigaragaza ko umuntu yiyeguriye [[Imana]], kandi akiyemeza gukurikira inyigisho za [[Yezu Kirisitu|Yesu Kristo]]. Ijambo "kubatiza" rikomoka mu rurimi rw'Ikigiriki risobanura kwibiza mu [[Amazi|mazi]].<ref>https://www.jw.org/rw/isomero/ibitabo/ishimire-ubuzima-iteka-ryose/igice-2/isomo-23/</ref> == Kubatiza == Kubatizwa ni iri jambo rikomoka ku rurimi rw'Ikigiriki risobanura '''kwibiza''' mu mazi, akaba ari nayo mpamvu imyizerere myinshi ishingiye kuri Bibiliya ishimangira ko umubatizo nyakuri ari uwo kwibizwa wese mu mazi menshi.<ref>https://www.bbc.com/gahuza/articles/c6209j9rmymo</ref> Kubatizwa kandi ni umuhango wo gutanga izina mu madini amwe namwe nka gatolika ,kuko iyo utabatijwe akenshi usanga umuntu afite izina rimwe atemerewe kugira irya kabiri ugasanga rero umuntu afite ipfunwe ko adafite izina rya kabiri ndetse bakamwita ko ari umupagani [[Dosiye:Baptism of the baby.jpg|thumb|kubatizwa muri Gatolika ]] Tukiri ku myizerere hari na batisimu ya Mwukawera/Rohomutagatifu bivugwa ko ari ugusabana n'imana kurwego rwo hejuru ndetse bakagira n'umwanya wo kuvuga mu ndimi zitamenyekana nkuko byabaye ku ntumwa kubantu bizera bibiliya. == Amashakiro == [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Umuco wacu]] [[Ikiciro:Rite]] [[Ikiciro:Amadini gakondo]] s0ser7v9d6z1t3pbvy2wjhzor16g5wi