Wikipedija shwiki https://sh.wikipedia.org/wiki/Glavna_stranica MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter Mediji Posebno Razgovor Korisnik Razgovor s korisnikom Wikipedija Razgovor o Wikipediji Datoteka Razgovor o datoteci MediaWiki Razgovor o MediaWikiju Šablon Razgovor o šablonu Pomoć Razgovor o pomoći Kategorija Razgovor o kategoriji Portal Razgovor o portalu Nacrt Razgovor o nacrtu TimedText TimedText talk Modul Razgovor o modulu Event Event talk 0 2650 42586718 42572643 2026-05-01T22:00:43Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586718 wikitext text/x-wiki {{Infokutija pisac | ime = [[Datoteka:Nobel prize medal.svg|22px]] Bertrand Russell | slika = Bertrand Russell in 1936.jpg | širina_slike = | opis = Portret Bertranda Russella | datum_rođenja = {{Birth date|1872|5|18|df=y}} | mjesto_rođenja = {{flagicon|UK}} [[Trelleck]], [[Wales|WLS]], [[Ujedinjeno Kraljevstvo]]| | datum_smrti = {{nowrap|{{Death date and age|1970|2|2|1872|5|18|df=y}}}} | mjesto_smrti = {{nowrap|{{flagicon|UK}} [[Penrhyndeudraeth]], [[Wales|WLS]], [[Ujedinjeno Kraljevstvo]]}}| | zanimanje = filozof, matematičar, logičar | jezik = [[Engleski jezik|engleski]] | nacionalnost = [[Englezi|Englez]] | žanr = [[proza]] | pokret = | znamenita_djela = <div> *''[[Principia Mathematica]]'' (znanstveni rad, [[1910]]-[[1913|13.]]) *"[[Why I Am Not a Christian]]" (esej, [[1927.]]) *''[[A History of Western Philosophy and Its Connection with Political and Social Circumstances from the Earliest Times to the Present Day|A History of Western Philosophy]]'' (povijesno djelo, [[1945.]])</div> | nagrade = <div> *[[De Morganova medalja]] (1932) *[[Nobelova nagrada za književnost]] (1950) *[[Nagrada Kalinga]] (1957) *[[Jeruzalemska nagrada]] (1963)</div> | uticaj_od= | utica_na = | alma_mater = [[Trinity College, Cambridge]] | supružnik = [[Alys Pearsall Smith]] (razvod)<br />[[Dora Black]] (razvod)<br />[[Patricia Spence]] (razvod)<br />[[Edith Finch]] (njegova smrt) | potpis= Bertrand Russell signature.svg }} '''Bertrand Arthur William Russell, 3. grof Russell''' ([[Trelleck]], [[18. 5.|18. svibnja]] [[1872]] – [[Penrhyndeudraeth]], [[2. 2.|2. veljače]] [[1970]]) bio je [[Engleska|engleski]]<ref>Sidney Hook, "Lord Russell i Sud za ratne zločine", ''Bertrand Russell: critical assessments'', Svezak 1., uredio A. D. Irvine, (New York 1999.) str. 178</ref> [[filozof]], [[matematičar]], [[logika|logičar]], [[historija|povjesničar]] i društveni [[reformacija|reformator]].<ref name="stanford">Stanfordova Enciklopedija filozofije, [http://plato.stanford.edu/entries/russell/ "Bertrand Russell"], 1. svibnja 2003.</ref> Na Trinity Collegeu u Cambridgeu studirao je filozofiju i matematiku, gdje po završetku studija [[1895]]. počinje sveučilišnu karijeru, ali je [[1916]]. udaljen zbog borbene proturatne agitacije, a [[1918]]. je iz istog razloga zatvoren na šest mjeseci. Potomak je ugledne plemićke obitelji, ali ubrzo i sam stječe glas slobodnog mislioca, [[pacifizam|pacifista]], kritičara građanskog morala i borca za ljudsku jednakost. Politički se angažira na lijevom krilu laburističke stranke, ali na zastupničkim izborima [[1922]]. i [[1923]]. nema uspjeha. Od [[1938]]. do [[1944]]. predavao je na različitim sveučilištima u [[Sjedinjene Američke Države|SAD]]-u, a tek je [[1944]]. ponovno izabran za profesora na Trinity Collegeu. I nakon Drugog svjetskog rata nastavlja s političkim aktivnošću [[humanizam|humanista]]: bori se protiv ''"ludila hladnog rata"'', predsjedava Međunarodnom sudu za utvrđivanje ratnih zločina u Vijetnamu, pa je u 89. godini drugi put zatvoren kao vođa i sudionik antinuklearnih demonstracija. Godine [[1950]]. dobio je [[Nobelova nagrada za književnost|Nobelovu nagradu za književnost]]. Njegovo prvo filozofsko zanimanje vezano je uz matematički prikaz filozofije, a iz te faze proizašlo je monumentalno djelo ''"Principia mathematica"'' nastalo u suradnji s [[Alfred North Whitehead|A. N. Whiteheadom]], koje je obojici autora donijelo svjetsku slavu i postalo ishodište novog smjera u filozofiji i matematici. Već [[1901]]. istaknuo se kao briljantan [[logika|logičar]], uočivši paradoks koji je proizlazio iz petog aksioma [[Gottlob Frege|Fregeove]] logičke analize [[aritmetika|aritmetike]] ('''''[[Raselov paradoks|Russellov paradoks]]'''''). U svojoj konkretnoj društvenoj borbi decidirani je kritičar svake dominacije, proizlazila ona iz vlasništva, države ili iz međurasnih i međuspolnih odnosa. == Biografija == === Porijeklo === [[Datoteka:John Russell Viscount Amberley.jpg|thumb|220px|[[John Russell, vikont Alderley|John Russell]], Bertrandov otac, izvršio je velik utjecaj na liberalne ideje svoga sina.]] Bertrand Russell je rođen [[18. 5.|18. svibnja]] [[1872]]. u Cleddon Hallu, [[Trellech]], [[Monmouthshire]] u liberalnoj aristokratskoj obitelji. [[John Russell, 1. grof Russell|John Russell]], djed s očeve strane, bio je sin [[John Russell, 6. knez Bedford|Johna Russella, 6. kneza Bedforda]], te je bio 2 puta zamoljen od strane [[Viktorija|kraljice Viktorije]] da formira britansku vladu, služeći, shodno s tim, kao premijer te zemlje 2 puta.<ref name="John R">{{cite web| last = Bloy| first = Marjie, [[Ph.D.]]| title = Lord John Russell (1792. - 1878.)| url=http://www.victorianweb.org/history/pms/russell.html| accessdate = 2007}}</ref> Russellovi su postali prominentna obitelj još puno prije Lorda Johna, već za vrijeme [[Dinastija Tudor|dinastije Tudor]]. Stekli su status jedne od najvažnijih [[vigovci|vigovskih]] obitelji, te su sudjelovali u svim važnijim događajima od [[Ukidanje samostana|ukidanja samostana]] [[1536]]. - [[1540]]., preko [[Slavna revolucija|Slavne revolucije]] [[1688]]., pa sve do [[Veliki reformni akt|Velikog reformnog akta]] iz [[1832]].<ref name="John R"/><ref name="peerage">Cokayne, G.E.; Vicary Gibbs, H.A. Doubleday, Geoffrey H. White, Duncan Warrand and Lord Howard de Walden, editors. The Complete Peerage of England, Scotland, Ireland, Great Britain and the United Kingdom, Extant, Extinct or Dormant, new ed. 13 volumes in 14. 1910–1959. Reprint in 6 volumes, Gloucester, UK: Alan Sutton Publishing, 2000.</ref> Russellova majka Katherine Louisa ([[1844]]. – [[1874]].) bila je kći [[Edward Stanley, 2. barun Stanley od Alderleyja|Edwarda Stanleyja, 2. baruna Stanleyja od Alderleyja]] i sestra [[Rosalind Howard]], kontese Carlisle.<ref name="Gallery"/> Oba su Russellova roditelja bila poprilično radikalna za svoje doba. Russellov otac, [[John Russell, vikont Alderley|vikont Alderley]], bio je [[ateizam|ateist]] i svjesno je pristao na aferu njegove supruge s biologom [[Douglas Spalding|Douglasom Spaldingom]], učiteljem njihove djece. Oboje su bili oštri pobornici kontracepcije, iako je u to vrijeme bila iznimno skandalozna.<ref name="calicut">{{cite web|last=Paul|first=Ashley|title=Bertrand Russell: The Man and His Ideas.|url=http://www.oocities.com/vu3ash/index.html|accessdate = 28. 10. 2007.}}</ref> Ateizam Johna Russella bio je evidentan kada je filozofa [[John Stuart Mill|Johna Stuarta Milla]] pitao da bude Bertrandov sekularni [[kum]].<ref>Russell, Bertrand and Perkins, Ray (ed.) ''Yours faithfully, Bertrand Russell''. Open Court Publishing, 2001., str. 4.</ref> Iako je Mill umro samo godinu dana nakon Bertrandovog rođenja, njegovi su spisi imali velik utjecaj na njegov život. === Djetinjstvo i adolescencija === Russell je imao jednog brata, [[Frank Russell|Franka]] (koji je bio stariji čak 7 godina), i jednu sestru, Rachel (koja je bila starija 4 godine). U lipnju [[1874]]. majka mu umire od posljedica [[difterija|difterije]], a nedugo nakon nje umire i Rachel. U siječnju [[1876]]., nakon što se duže vrijeme borio s [[depersija|depresijom]], umire i Bertrandov otac, od posljedica [[bronhitis]]a. Frank i Bertrand tada odlaze kod svoje bake i djeda u [[Pembroke Lodge]], koji su od tada postali njihovi skrbnici. Njegov djed John umire [[1878]]., a sam Bertrand ga se uvijek sjećao kao dragog starca u kolicima. Kao posljedica toga, Russellova baka bila je dominatna ličnost tijekom njegova djetinjstva, ali i mladosti.<ref name="Gallery"/><ref name="calicut"/> Lady Russell je potjecala iz [[škoti|škotsje]] [[prezbiterijanstvo|prezbiterijanske]] obitelji, te je zbog toga i pokušala pobiti (doduše, i uspjela je) oporuku svog supruga prema kojoj su Frank i Bertrand trebali biti odgajani kao [[agnosticizam|agnostici]]. Unatoč religijskom konzervativizmu, Lady Russell je bila poprilično liberalna (prihvaćala je [[darvinizam]] i [[evolucija|teoriju evolucije]]), a njezin je odgoj imao poprilično vidljiv utjecaj na Russella po pitanju socijalne pravde i borbe za prinicpe. Čak je i njezin najdraži [[Biblija|biblijski]] citat postao njegovo geslo. No, sama atmosfera u Pembroke Lodgeu bila je poprilično formalna, obilježena molitvom i emocionalnom represijom. Frank je na ovo reagirao otvorenom pobunom, dok je mlađi Bertran naučio kako potisnuti svoje osjećaje. Russell je kao adolescent bio poprilično usamljen, te je često pomišljao na [[samoubistvo|suicid]]. U svojoj je autobiografiji napisao da su mu, tada, najvažnije stravi bile seks, religija i matematika, te da ga je jedino želja da što bolje prouči matematiku spriječila da počini suicid.<ref>''Russellova autobiografija'', str.38</ref> Bio je uglavnom obrazovan kod kuće, i to od strane niza učitelja.<ref name="nobel prize"/> Brat Frank ga je upoznao sa likom i djelom grčkom matematičara [[Euklid]]a, što je uvelike promijenilo njegov život.<ref name="calicut"/><ref name="Greeks">{{cite paper|author=Lenz, John R.|title=Bertrand Russell o Grci|date=date unknown|url=http://digitalcommons.mcmaster.ca/cgi/viewcontent.cgi?article=1443&context=russelljournal|format=PDF|accessdate=2007}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110514113902/http://digitalcommons.mcmaster.ca/cgi/viewcontent.cgi?article=1443&context=russelljournal |date=2011-05-14 }}</ref> U ovom periodu Russell se upoznaje i sa djelom [[Percy Bysshe Shelley|Percyja Bysshea Shelleyja]]. U svojoj je autobiografiji napisao: {{izdvojeni citat|Svo sam slobodno vrijeme provodio čitajući njega i učeći ga napamet, svjestan činjenice da nemam s kim pričati o svojim mislima i osjećajima, razmišljao sam kako bi bilo divno poznavati Shelleyja i čudio se hoću li ikada upoznati ijedno živuće ljudsko biće prema kojem ću osjećati toliko simpatije.<ref>''Russellova autobiografija'', str.35</ref>}} === Sveučilišno doba i prvi brak === [[Datoteka:Portrait of Bertrand Russell in 1893.jpg|thumb|levo|200px|Russell nakon diplomiranja [[1893]].]] Godine [[1890]]., Russell je dobio stipendiju za studij matematike na Trinity koledžu u [[Cambridge]]u. Tu je Russell upoznao mlađeg [[George Edward Moore|Georgea Edwarda Moorea]] i [[Alfred North Whitehead|Alfreda Northa Whiteheada]], koji ga je preporučio takozvanim ''Apostolima iz Cambridgea''. Ubrzo je pokazao znatno znanje iz [[matematika|matematike]] i [[filozofija|filozofije]], te je diplomirao [[1893]]., a post-diplomski studij završio je [[1895]]. godine.<ref name="Whitehead">{{cite web|url=http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Whitehead.html|title=Alfred North Whitehead|accessdate=2007|last=O'Connor|first=J. J.|coauthors=E. F. Robertson|month=listopad | year=2003|publisher=School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland}}</ref><ref name="JSTOR">{{cite web|url=http://links.jstor.org/sici?sici=0035-9149%28199001%2944%3A1%3C51%3ABRME%3E2.0.CO%3B2-Z|title=Bertrand Russell's Mathematical Education|accessdate=2007|last=Griffin|first=Nicholas|coauthors=Albert C. Lewis|work=Notes and Records of the Royal Society of London, izdanje 44, br. 1.|pages=51-71}}</ref> Vrlo važan događaj u Russellovu životu bio je susret s [[kveker]]kom [[Alys Pearsall Smith]], koju je upoznao sa 17 godina. Ubrzo je postao dobar obiteljski prijatelj (oni su ga zvali ''unuk Lorda Johna''), te su se oni dosta često hvalili s njim i putovali s njim po kontinentu. Upravo je s njima Russell posjetio slavnu [[Exposition Universelle (1889)|Parišku izložbu iz 1889.]] i popeo se na [[Eiffelov toranj]] nedugo nakon što je završen.<ref name="MarriagePt1">Wallenchinsky et al. (1981), "Famous Marriages Bertrand...Part 1".</ref> Ubrzo se zaljubio u Alys, koja je diplomirala na Sveučilištu Bryn Mawr blizu [[Philadelphia|Philadelphije]], te se, protivno željama svoje bake, oženio njom [[13. 12.|13. prosinca]] [[1894]]. Njihov se brak počeo raspadati [[1901]]. godine kada je Russell, dok se vozio na bicikli, shvatio da ju više ne voli. Ona ga je pitala voli li ju, a on je hladnokrvno odgovorio da ne voli. Russell također nije volio Alysinu majku, koju je smatrao okrutnom i željnom kontrole. Bio je to bijedan brak koji se, nakon dugog vremena odvojenosti, raspao [[1921]].<ref name="MPt3">Wallenchinsky et al. (1981), "Famous Marriages Bertrand...Part 3".</ref> Russell je tijekom ovog perioda imao nekoliko pasionatnih (često i simultanih) afera s mnogim ženama, među koje spadaju Lady [[Ottoline Morrell]] i glumica Lady [[Constance Malleson]].<ref name="private">{{cite web|url=http://newcriterion.com:81/archive/11/sept92/brussell.htm|archiveurl=https://web.archive.org/web/20061205032455/http://newcriterion.com/archive/11/sept92/brussell.htm|archivedate=2006-12-05|title=Love, logic & unbearable pity: The private Bertrand Russell|accessdate=2007|last=Kimball|first=Roger|work=The New Criterion izdanje 11, br. 1, rujan 1992|publisher=The New Criterion|deadurl=yes}}</ref> === Rana karijera === Russell je književnu karijeru započeo [[1896]]. izdavanjem djela ''[[Njemačka socijaldemokracija]]'', političke studije koja je indicirala njegov doživotni interes za politiku i društvene teorije. Iste godine je održao predavanje o njemačkoj [[socijaldemokratija|socijaldemokraciji]] na Ekonomskom fakultetu u Londonu, gdje će se ponovo vratiti [[1937]]. s predavanjem o znanosti moći.<ref name="LSE">{{cite web|url=http://www.spartacus.schoolnet.co.uk/EDlse.htm|title=London School of Economics|last=Simkin|first=John|accessdate=2007}}</ref> Bio je i član skupine ''The Coefficients'', skupine socijalnih reformatora koju su [[1902]]. utemeljili [[Sidney Webb|Sidney]] i [[Beatrice Webb]].<ref name="LettersPg16">{{cite book|last=Russell|first=Bertrand|editor=Ray Perkins|title=S poštovanjem, Bertrand Russell: Pisma izdavaču 1904. - 1969.|year=2001|publisher=Open Court Publishing|location=Chicago|isbn=0-8126-9449-X|page=16|url=http://books.google.com/books?id=EayyTTpXL-QC&pg=PA16&lpg=PA16|accessdate=2007}}</ref> [[Datoteka:Pmdsgdbhxdfgb2.jpg|thumb|180px|Naslovnica Russellovog ''magnum opusa'' - ''[[Principia Mathematica]]'']] Godine [[1905]]. piše [[esej]] ''[[O obilježavanju]]'' koji je izdan u filozofskom listu ''Mind''. Godine [[1908]]. Russell postaje član [[Kraljevsko društvo|Kraljevskog društva]].<ref name="Gallery"/> Godine [[1910]]. izdana su prva tri sveska djela ''[[Principia Mathematica]]'', koje je Russell napisao s [[Alfred North Whitehead|Alfredom Northom Whiteheadom]], što je Russella, uz već prije izdano djelo ''[http://fair-use.org/bertrand-russell/the-principles-of-mathematics/ Principi matematike]'', učinilo svjetski renomiranim stručnjakom na tom polju. Godine [[1911]]. upoznaje (tada) studenta iz [[Austrija|Austrije]], [[Ludwig Wittgenstein|Ludwiga Wittgensteina]], koga je smatrao genijem i njegovim nasljednikom na polju [[logika|logike]]. Russell je mnogo vremena provodio brinući se za Wittingsteinove brojne fobije i česte napadaje očaja. Iako mu je to oduzimalo puno energije, Russell je nastavio podupirati i brinuti se o Wittingsteinu, te poticati njegov akademski razvoj, kao i izdavanje Wittingsteinovog slavnog djela ''[[Tractatus Logico-Philosophicus]]'' [[1922]].<ref name="Wittgenstein">[http://www.rbjones.com/rbjpub/philos/history/rvw001.htm Russell o Wittgensteinu]</ref> === Prvi svjetski rat === [[Datoteka:Russell1907-2.jpg|thumb|left|220px|Russell 1907. godine]] Tijekom [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]], Russell je bio jedan od malobrojnih intelektualaca koji su se bavili [[pacifizam|pacifizmom]]. Godine [[1916]]. izbačen je s [[Trinity College]]a nakon osude donesene prema [[Akt o obrani domovine|Aktu o obrani]]. Jedna kasnija osuda donijela mu je šestomjesečnu zatvorsku kaznu koju je služio u [[Brixton]]u.<ref name="Pacifist">{{cite book|title=Bertrand Russell i pacifisti Prvog svjetskog rata|url=https://archive.org/details/bertrandrussellp0000vell_m7x7|last=Vellacott|first=Jo|isbn=0855274549|publisher=Harvester Press|location=Brighton|year=1980.}}</ref> Iz zatvora je pušten u rujnu [[1918]]. === Međuratni period i drugi brak === U kolovozu [[1920]]. Russell odlazi u [[Ruska SFSR|Rusiju]] kao dio službene britanske delegacije koja je trebala istražiti učinke [[Ruska revolucija (1917.)|Ruske revolucije]].<ref name="FreeLib">{{cite web|title=Bertrand Russell (1872-1970)|publisher=Farlex, Inc.|url=http://russell.thefreelibrary.com/|accessdate=2007|archive-date=2008-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20080512011010/http://russell.thefreelibrary.com/|url-status=dead}}</ref> Tamo je upoznao [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjina]] i razgovarao s njim punih sat vremena. U svojoj će autobiografiji Russell kasnije napomenuti kako ga je Lenjin poprilično razočarao, te da je u njemu osjetio dozu pokvarenosti. Također je krstario [[Volga|Volgom]] na parobrodu. Russellova ljubavnica, [[Dora Black]], neovisno je o njemu u isto vrijeme boravila u Rusiji. Ona sama bila je poprilično entuzijastična zbog revolucije, dok su Russellovu inicijalnu podrušku uništila osobna iskustva. Uskoro će Russell otići u [[Peking]], zajedno s Dorom, gdje će godinu dana predavati filozofiju. U [[Narodna Republika Kina|Kinu]] je otišao s popriličnim entuzijazmom i nadom jer je Kina tada bila u fazi tranzicije. Dok je tu boravio obolio je od [[upala pluća|pneumonije]], zbog čega je došlo do toga da [[japan]]ske novine izdaju njegovu lažnu osmrtnicu.<ref name="pneumonia">{{cite web|title="Bertrand Russell je mrtav"|publisher=The New York Times|date=21. travnja 1921|accessdate=2007|format=PDF|url=http://query.nytimes.com/mem/archive-free/pdf?_r=1&res=9B01E7DB1739E133A25752C2A9629C946095D6CF&oref=slogin}}</ref> Kada je par boravio u [[Japan]]u tijekom povratka u domovinu, Dora je svijet obavijestila da ''"Gospodin Bertrand Russell, koji je prema japanskim medijima mrtav, nije u mogućnosti dati intervju japanskim novinarima."'' Mediji nisu bili zadovoljni ovim komentarom i nije im se nimalo svidio upotrebljeni [[sarkazam]].<ref name="papers">{{cite book|title="Uncertain Paths to Freedom: Russia and China, 1919-22"|work=The Collected Papers of Bertrand Russell|volume=15|publisher=Routledge|year=2000|isbn=0415094119|last=Russell|first=Bertrand|editor=Richard A . Rempel|url=http://books.google.com/books?id=qnaqY4gUyrAC&dq=mr+bertrand+russell+having+died+according+to+the+japanese+press|pages=lxviii|nopp=true}}</ref> Kada se par, [[26. 8.|26. kolovoza]] [[1921]]., vratio u Englesku, Dora je bila u šestom mjesecu trudnoće, zbog čega je Russell organizirao brz razvod od Alys i oženio Doru [[27. 9.|27. rujna]] [[1921]]., samo 6 dana nakon razvoda. U tom je braku rođeno dvoje djece, [[John Conrad Russell]] ([[16. 11.|16. studenog]] [[1921]].) i [[Katharine Jane Russell]] ([[29. 12.|29. prosinca]] [[1923]].). Russell je u ovom periodu obitelj uzdržavao novecm kojeg je zaradio od pisanja popularnih knjiga o [[fizika|fizici]], [[etika|etici]] i [[obrazovanje|obrazovanju]] za [[laik]]e. Postojale su i priče kako je Russell u ovom periodu imao aferu s [[Vivienne Haigh-Wood]], suprugom pisca [[Thomas Stearns Eliot|Thomasa Stearnsa Eliota]].<ref>{{cite web|first=Ray|last=Monk|title=‘Russell, Bertrand Arthur William, third Earl Russell (1872–1970)’|work=[[Oxford Dictionary of National Biography]]|publisher=[[Oxford University Press]]|month=rujan|year=2004|url=http://www.oxforddnb.com/view/article/35875|accessdate=2008|doi=10.1093/ref:odnb/35875}}</ref> Godine [[1927]]. osniva zajedno s Dorom eksperimentalnu školu Beacon Hill. Russell je školu napustio [[1932]]., a Dora je u njoj ostala sve do [[1943]]. godine.<ref name="Beacon">Inside Beacon Hill: Bertrand Russell as Schoolmaster. ''Jespersen, Shirley'' ERIC# EJ360344, izdano 1987.</ref><ref name="Dora">{{cite web|title="Dora Russell"|url=http://www.spartacus.schoolnet.co.uk/TUrussellD.htm|date=2007|accessdate=2008}}</ref> Nakon smrti brata Franka [[1931]]., Russell je postao 3. grof Russell. Kasnije je rekao da mu je ta titula bila korisna isključivo u rezervaciji hotelskih soba. Uskoro je Russellov brak s Dorom postajao sve turbulentniji, a trenutak kraha došao je zbog sukoba oko dvoje djece koje je Dora imala s novinarom Griffinom Barryjem.<ref name="Dora"/> Razdvojili su se [[1932]]. i na koncu i razveli. Dana [[18. 1.|18. siječnja]] [[1936]]. Russell se oženio po treći put, ovaj put za studenticu na [[Oxford]]u, [[Patricia Spence|Patriciju Spence]], koja je bila guvernata njegove djece od ljeta [[1930]]. Russell je u ovom braku imao jednog sina, [[Conrad Sebastian Robert Russell|Conrada Sebastiana Roberta Russella]], koji će kasnije postati istaknuti povjerničar i jedna od najprominentnijh figura liberalno demokratske stranke.<ref name="Gallery"/> === Drugi svjetski rat === [[Datoteka:Honourable Bertrand Russell.jpg|thumb|220px|Portret Bertranda Russella iz [[1916]]. godine|left]] Russell je nakon [[Drugi svjetski rat|Drugog svjetskog rata]] prvo radio na [[Sveučilište u Chicagu|Sveučilištu u Chicagu]], a kasnije je otišao u [[Los Angeles]] gdje je predavao na [[Sveučilište u Kaliforniji|Kalifornijskom sveučilištu]]. Godine [[1940]]. dobiva posao profesora na Gradskom sveučilištu u [[New York]]u, no ubrzo, nakon javnog pritiska, dobiva otkaz. Njegovi stavovi (pogotovo oni o [[seksualni moral|seksualnom moralu]] izneseni u djelu ''[[Brak i morali]]'' deset godina ranije) učinili su ga ''"moralno nekompatibilnim"'' za predavanje na tom sveučilištu. Protest protiv Russella započela je majka jesnog studenta koji nije, prema dotadašnjem uspjehu, mogao pohađati njegove satove [[matematička logika|matematičke logike]]. Mnogi intelektualci, koje je predvodio [[John Dewey]], protestirali su zbog ovakvog tretmana.<ref name="Denied">{{cite web|title="Appointment Denied: The Inquisition of Bertrand Russell"|author=Leberstein, Stephen|url=http://findarticles.com/p/articles/mi_qa3860/is_200111/ai_n9008065/|publisher=Academe|date=November/December 2001|accessdate = 17. 02. 2008.}}</ref> [[Albert Einstein|Einsteinov]] slavni aforizam - ''"Veliku umovi su uvijek nailazili na nasilnu opoziciju od strane mediokritetnih umova..."'', nastao je upravo u njegovom otvorenom pismu podrške Russellu.<ref>[http://www.asl-associates.com/einsteinquotes.htm] Einstein quotations and sources. 9. srpnja 2009.</ref> Dewey je zajedno s [[Horace M. Kallen|Horaceom M. Kallenom]] uredio zbirku članaka o gore navedenoj aferi u knjizi ''[[Slučaj "Bertrand Russell"]]''. Russell se ubrzo pridružio Fundaciji Barnes gdje je držao niz predavanja o povijesti filozofije raznovrsnoj publici. Ta će predavanja na koncu postati osnova za njegovu knjigu ''[[Povijest Zapadne filozofije]]''. Njegovo se prijateljstvo s ekscentričnim [[Albert C. Barnes|Albertom C. Barnesom]] u ovom periodu raspalo, te se vratio natrag u [[Irska|Irsku]] kako bi predavao na Trinityju.<ref name="professor">{{cite web|title="Bertrand Russell"|url=http://www.philosophyprofessor.com/philosophers/bertrand-russell.php|year=2006.|accessdate=2008|archive-date=2008-02-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20080212100048/http://www.philosophyprofessor.com/philosophers/bertrand-russell.php|url-status=dead}}</ref> === Kasniji život === Tijekom [[1940-e|1940-ih]] i [[1950-e|1950-ih]], Russell je sudjelovao u mnogim [[BBC]]-jevim emisijama, posebno na trećem programu, o raznim filozofskim temama. U ovom je periodu Russell već bio svjetski poznat, te je shodno s time bio česta tema raznoraznih novinskih članaka, a često su ga ljudi zvali za savjete o raznim, čak i najbanalnijim stvarima. Prilikom puta na predavanje u [[Trondheim]], Russell je bio jedan od 24 preživjela (od ukupno 43 putnika), u [[Bukken Bruse nesreća|padu zrakoplova kod Hommelvike]] u listopadu [[1948]]. godine.<ref name="letters">{{cite book|title="The Selected Letters of Bertrand Russell"|page=660|publisher=Routledge|author=Griffin, Nicholas (ed.)|year=2002|isbn=0415260124}}</ref> Njegova ''[[Povijest zapadne filozofije]]'' ([[1945]].) postala je svjetski best-seller, te mu je bila stalan izvor prihoda do kraja njegova života. U jednom govoru iz [[1948]].,<ref>[http://www.economist.com/books/PrinterFriendly.cfm?Story_ID=699582 Pisma jednof filozofa | S ljubavlju, Bertie | Economist.com<!-- Bot generated title -->]</ref> Russell je naglasio kako bi bilo moralno gore ući u rat sa [[Sovjetski Savez|SSSR]]-om nakon što oni dobiju [[nuklearno oružje|atomsku bombu]] nego dok je nisu imali, jer bi u tom slučaju pobjeda Zapada bila brža i s manje žrtava, dok bi u prvom slučaju bilo pogubnije ratovati sa zemljom koja također ima bombu. U to je vrijeme jedino [[Sjedinjene Američke Države|SAD]] imao atomsku bombu, no SSSR je vršio iznimno agresivnu politiku prema zemljama Istočne i Jugoistične Europe, šireći time svoju sferu utjecaja. Analiza ovog govora dovela je do stvaranja dvaju grupacija, jedne, koji je predvodio Lawson, svjedok Russellovog govora, koja je tvrdila da je Russell odobravao napad na SSSR i druge, koju je predvodio Griffin, a čija se analiza temeljila na transkriptu govora, koja je tvrdila da je Russell samo objašnjavao korisnost američkog nuklearnog [[arsenal]]a u sprečavanju sovjetskog širenja po Istočnoj Europi. Russell je [[9. 6.|9. lipnja]] [[1949]]., prilikom proslave [[George VI.|kraljevog]] rođendana, nagrađen Ordenom postignuća,<ref>{{LondonGazette|issue=38628|supp=yes|startpage=2796|date=3lipnja 1949|accessdate=2008}}</ref> a sljedeće godine mu [[Švedska akademija]] uručuje [[Nobelova nagrada za književnost|Nobelovu nagradu za književnost]].<ref name="Gallery"/><ref name="nobel prize">[http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1950/russell-bio.html '''Nobelova nagrada za književnost 1950.''' - Bertrand Russell]</ref> Prlikom uručivanja prve, kralj [[George VI.]] je dao svoju podršku, ali je bio blago posramljen zbog činjenice da je tu nagradu dao bivšem zatvoreniku, rekavši mu, prilikom dodjele: ''"U nekoliko ste se prilika ponašali na način koji ne bi bio prihvatljiv."''<ref>Ronald W. Clark, Bertrand Russell and His World, str. 94. (1981.) {{ISBN|0-500-13070-1}}</ref> Russell se na to nasmijao, a kasnije je rekao kako mu je na um odmah pao odgovor: ''"Da, kao ni vaš [[edward VIII.|brat]]."'' Godine [[1952]]., Russell se razveo od Patricije, s kojom je bio jako nesretan. Njegov sin iz tog braka, Conrad, nije vidio svog oca od razvoda pa sve do [[1968]]., kada je sam odlučio posjetiti ga, što je uzrokovalo raskid odnosa s majkom. Russell se [[15. 12.|15. prosinca]] [[1952]]., nedugo nakon razvoda, oženio po četvrti put, ovaj put s [[Edith Finch]]. Njih dvoje su se poznavali još od [[1925]]., a Edith je predavala [[engleski jezik]] na sveučilištima u [[Engleska|Engleskoj]] i [[Sjedinjene Američke Države|SAD]]-u, dijeleći stan punih 20 godina sa Russellovom dobrom prijateljicom, Lucy Donnelly. Edith je s Bertrandom ostala sve do njegove smrti, a brak je, po svemu sudeći, bio poprilično sretan i blizak. Uskoro je Russellov sin John obolio od mentalne bolesti, što je uzrokovalo mnoge sukobe s Dorom, Russellovom bivšom suprugom i Johnovom majkom. Johnova supruga Susan je također bolovala od nekakve mentalne bolesti, zbog čega su Russell i Edith postali pravni skrbnici njihovih triju kćeri. Kasnije se ispostavilo da dvije od njih imaju [[shizofrenija|shizofreniju]]. === Politički aktivizam === [[Datoteka:Jean-Paul Sartre FP.JPG|thumb|200px|[[Jean-Paul Sartre]], najznačajniji europski [[egzistencijalizam|egzistencijalist]] i važan politički aktivist. Sartre se uz Russella ponajviše zalagao za stvaranje suda za ratne zločine počinjene od strane Amerikanaca u [[Vijetnam]]u]] Russell je veći dio [[1950-e|1950-ih]] i [[1960-e|1960-ih]] proveo baveći se političkim aktivizmom, ponajviše oko pitanja nuklearnog razoružanja i procesuiranja [[ratni zločin|ratnih zločina]] počinjenih tijekom [[Vijetnamski rat|Vijetnamskog rata]] (vidi [[Russellov sud|Russell-Sartreov Sud za ratne zločine u Vijetnamskom ratu]]). Godine [[1955]]. izlazi [[Russell-Einsteinov manifest]], dokument koji se strogo zalagao za nuklearno razoružanje, a osim Russella i Einstaina, potpisalo ga je još 11 najprominentnijih nuklearnih fizičara i intelektualaca tog doba.<ref name="Manifesto">{{cite web|title="Russell-Einsteinov manifest"|url=http://www.ppu.org.uk/learn/texts/doc_russelleinstein_manif.html|author=Russell, Bertrand|coauthors=[[Albert Einstein]]|date=1955.|accessdate=2008.|archivedate=2009-08-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090801154612/http://www.ppu.org.uk/learn/texts/doc_russelleinstein_manif.html|deadurl=yes}}</ref> Russell je u ovom periodu napisao i velik broj pisama svjetskim vođama. Tijekom [[1960-e|1960-ih]] bio je i u kontaktu s [[Lionel Rogosin|Lionelom Rogosinom]] dok je ovaj snimao svoj antiratni film ''Dobra vremena, divna vremena'', a postao je i heroj mnogim mladima iz pokreta [[Nova ljevica]]. Tijekom [[1960-e|1960-ih]] je otvoreno izražavao nezadovoljstvo onim što je on smatrao politikom nuklearnog genocida koju je provodila vlada SAD-a. Godine [[1963]]. uručena mu je [[Jeruzalemska nagrada]], nagrada koja se dodijeljuje piscima koji se bave slobodama individualaca u društvu.<ref name="jerusalem prize">{{Cite web |title=Jerusalem International Book Fair |url=http://www.jerusalembookfair.com/main.html |access-date=2011-03-27 |archivedate=2008-01-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080122165019/http://www.jerusalembookfair.com/main.html |deadurl=yes }}</ref> Iste godine, čak 45 predlagadetelja predložilo ga je za [[Nobelova nagrada za mir|Nobelovu nagradu za mir]], no ista je te godine dodijeljena [[Crveni križ|Crvenom križu]].<ref name="NobelNom">[http://www.nobelprize.org/nomination/archive/show_people.php?id=7980 Nominacije za Nobela - Bertrand Russell]</ref> U listopadu [[1965]]., Russell kida svoju člansku iskaznicu [[Laburistička stranka|Laburističke stranke]] jer se pribojao kako će britanska vlada poslati vojnike u [[Vijetnam]] kao pripomoć [[Sjedinjene Američke Države|SAD]]-u.<ref name="Gallery">[http://russell.mcmaster.ca/~bertrand/ Galerija Bertrand Russell]</ref> === Posljednje godine i smrt === Russell je [[1967]]., [[1968]]. i [[1969]]. izdao svoju trodjelnu autobiografiju. Dana [[23. 11.|23. studenog]] [[1969]]. Russell je pisao časopisu ''[[The Times]]'' naglašavajući da je priprema namještenih suđenja u [[Čehoslovačka|Čehoslovačkoj]] ''"izrazito alarmantna"''. Istog mjeseca šalje apel [[Ujedinjeni narodi|Generalnom tajniku UN-a]] [[U Thant]]u tražeći njegovu podršku oko osnivanja međunarodnog suda s ciljem istraživanja [[sjedinjene Američke Države|američkih]] ratnih zločina u [[Južni Vijetnam|Južnom Vijetnamu]]. Sljedećeg je mjeseca poslao protestno pismu [[Aleksej Kosigin|Alekseju Kosiginu]] zbog izbacivanja [[Aleksandar Solženjicin|Aleksandra Solženjicina]] iz Društva pisaca. Dana [[31. 1.|31. siječnja]] [[1970]]., Russel izdaje izjavu u kojoj osuđuje [[izrael]]sku agersiju na [[Bliski Istok|Bliskom istoku]] i poziva na povlačenje iz teritorija okupiranih [[1967]]. U izjavi je pisalo sljedeće: <blockquote>Tragedija Palestinaca je ta što je njihova zemlja "dana" drugoj zemlji od strane druge sile s ciljem osnivanja nove države. Ishod toga bio je taj da je stotine tisuća nedužnih ljudi ostalo bez svojih domova. Svakim novim sukobom, njihov se broj povećavao. Koliko dugo će svijet trpiti ovaj spektakl obijesne okrutnosti? Potpuno je jasno da izbjeglice imaju svako pravo na svoju domovinu iz koje su istjerani, a osporavanje ovog prava je jezgra ovog kontinuiranog sukoba. Nitko nigdje na svijetu ne bi prihvatio da ih se en masse izbaci iz vlastite domovine; kako itko može zahtijevati da Palestinici prihvate kaznu koju nitko drugi ne bi prihvatio? Permanentni i pravedni povratak izbjeglica u njihovu domovinu je ključni sastojak za bilo kakav dogovor na Bliskom istoku. Stalno nam govore kako trebamo suosjećati s Izraelom zbog patnji Židova u Europi pod okriljem nacizma. [...] Ono što Izrael radi danas je neoprositvo, a pozivanje na duhove prošlosti kako bi se opravdali ovi sadašnju je nevjerojatno licemjerje.<ref>{{Cite book | author=Russell, Bertrand; Perkins, Ray | authorlink= | coauthors= | title=Yours faithfully, Bertrand Russell: a lifelong fight for peace, justice, and truth in letters to the editor | date=2002 | publisher=Open Court | location=Chicago | isbn=0-8126-9450-3 | pages=}} </ref> :<br /><small>— Bertrand Russell, 31. siječnja 1970.</small></blockquote> Ovo je bio posljednji čin Russellovog političkog djelovanja. Javno je pročitan na Međunarodnoj konferenciji parlamentaraca u [[Kairo|Kairu]] [[3. 2.|3. veljače]] [[1970]]., dan nakon njegove smrti.<ref name="Palestine">{{Cite web |title=Russellov posljednji politički govor |url=http://www.palestinehistory.com/issues/refugee/reftoday.htm |access-date=2011-03-27 |archivedate=2009-12-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091212143220/http://www.palestinehistory.com/issues/refugee/reftoday.htm |deadurl=yes }}</ref> Russell je umro od [[gripa|influence]], [[2. 2.|2. veljače]] [[1970]]., u svome domu [[Plas Penrhyn]], u mjestu [[Penrhyndeudraeth]], [[Merionethshire]], [[Wales]]. Kremiran je u mjestu [[Colwyn Bay]] [[5. 2.|5. veljače]] [[1970]]. Kao što je i naglasio u oporuci, na pogrebu mu nije bilo nikakvih vjerskih obilježja. Njegov pepeo je nakon godina dana prosut po velškim planinama. === Sistematizacija vlastitog života === {{Infokutija filozof | ime = Bertrand Russell | epoha = [[Filozofija 20. vijeka|XX. stoljeće]] | regija = [[Zapadna filozofija]] | slika = Bertrand Russell smoking in 1936.jpg | širina_slike = 220px | opis = | ime_po_rođenju = | datum_rođenja = [[18. svibnja]] [[1872.]] | mjesto_rođenja = {{flagicon|Wales}} [[Trelleck]], [[Wales]] | datum_smrti = [[2. veljače]] [[1970.]] | mjesto_smrti = {{flagicon|Wales}} [[Penrhyndeudraeth]], [[Wales]] | počivalište = | pseudonim = | državljanstvo = {{flagicon|UK}} [[UK|britansko]] | rodbina = | supružnik = | partner = | djeca = | obrazovanje = | alma_mater = | zanimanje = matematičar, logičar, filozof, profesor | tradicija = [[Analitička filozofija]] | glavni_interesi = [[matematika]], [[logika]], [[povijest filozofije]], [[epistemologija]], [[etika]], [[filozofija jezika]], [[filozofija religije]], [[filozofije znanosti]] | jezik = [[engleski jezik]] | značajne_ideje = <div> *[[Logički atomizam]] *[[Paradoks brijača]] *[[Russellov čajnik]] *[[Russellov paradoks]] *[[Metamatematika]] *[[Matematička ljepota]] *[[Egzistencijalna pogreška]]</div> | glavna_djela = <div> *"[[Why I Am Not a Christian]]" (1927) *''[[A History of Western Philosophy and Its Connection with Political and Social Circumstances from the Earliest Times to the Present Day|A History of Western Philosophy]]'' (1945)</div> | nagrade = <div> *[[De Morganova medalja]] (1932) *[[Nobelova nagrada za književnost]] (1950) *[[Nagrada Kalinga]] (1957) *[[Jeruzalemska nagrada]] (1963)</div> | utjecaj_od = [[Euklid]] {{·}} [[Platon]] {{·}} [[Gottfried Leibniz]] {{·}} [[David Hume]] {{·}} [[Percy Bysshe Shelley]] {{·}} [[G.E. Moore]] {{·}} [[John Stuart Mill]] {{·}} [[Gottlob Frege]] {{·}} [[Ludwig Wittgenstein]] {{·}} [[George Santayana]] {{·}} [[Alfred North Whitehead]] {{·}} [[Thomas Paine]] {{·}} [[Giuseppe Peano]] | utjecaj_na = [[Ludwig Wittgenstein]] {{·}} [[A. J. Ayer]] {{·}} [[Rudolf Carnap]] {{·}} [[Kurt Gödel]] {{·}} [[Karl Popper]] {{·}} [[W. V. Quine]] {{·}} [[Noam Chomsky]] {{·}} [[J. L. Austin]] {{·}} [[Saul Kripke]] {{·}} [[Moritz Schlick]] {{·}} [[Alfred Tarski]] {{·}} [[Friedrich Waismann]] {{·}} [[Donald Davidson]] {{·}} [[A. S. Eddington]] {{·}} [[Alan Turing]] {{·}} [[Hannah Arendt]] {{·}} [[Jules Vuillemin]] {{·}} [[John McDowell]] {{·}} [[Satish Kumar]] {{·}} [[Gareth Evans]] {{·}} [[Roderick Chisholm]] {{·}} [[Narhar Ambadas Kurundkar]] {{·}} [[Ernest Gellner]] | citati = <div> *"''[[Russellov čajnik|Nitko ne može dokazati da između Zemlje i Marsa ne kruži porculanski čajnik u eliptičnoj orbiti, ali nitko ne misli da bi to bilo dovoljno za računati s time u praksi. Mislim da je kršćanski bog isto tako nevjerojatan.]]''" *"''Religija se temelji, primarno i uglavnom na strahu. Djelomično je to strava od nepoznatog, a djelomično želja osjećati da imate neku vrstu starijeg brata koji će stajati iza vas u svim neprilikama i opasnostima. Strah je temelj cijeloj stvari - strah od misterioznog, strah od poraza, strah od smrti. Strah je roditelj okrutnosti, te stoga nije ni čudno da su okrutnost i religija išle ruku pod ruku.''"</div> | potpis = Bertrand Russell signature.svg }} U svojoj 84. godini, Russel je u predgovor novog izdanja svoje autobiografije ubacio kratki odlomak od 5 paragrafa, naslovljen ''ZA ŠTO SAM ŽIVIO'', u kojem daje kratku sistematizaciju svog života.<ref>[http://www.humanities.mcmaster.ca/~bertrand/misc.html] Preuzeto 23. srpnja, 2009. Prolog autobiografiji napisan u srpnju 1956.</ref> <blockquote=Russell autobio>Tri strasti, jednostavne, ali iznimno snažne, vladale su mojim životom: želja za ljubavi, potraga za znanjem i neprobojno žaljenje za patnje čovječanstva. Ove su me strasti, kao velika krila, vodile ovamo i onamo, ćudnim putem, preko dubokog oceana boli, dosežući sam rub očaja. <br /> Želio sam ljubav, kao prvo, jer donosi ekstazu — ekstazu toliko moćnu da bih često žrtvovao cijeli svoj život za tih par sati užitka. Tražio sam ju, uostalom, jer oslobađa od samoće - te strašne samoće u kojoj nečija drhteća svijest gleda s ruba svijeta prema hladnom, beživotnom ponoru. Želio sam ju, na koncu, jer sam u savezu ljubavi vidio, u mističnoj minijaturi, viziju raja koju su svetci i pjesnici zamišljali. To sam želio i, iako se možda čini predobro za ljudski život, to sam, napokon, i pronašao. <br /> S jednakom sam strašću potraživao znanje. Želio sam razumjeti srca ljudi. Želio sam znati zašto zvijedze sjaje. I želio sam shvatiti pitagorejsku vještinu prema kojoj broj ima kontrolu iznad tijeka. Dio ovoga, ali ne previše, sam i uspio. <br /> Ljubav i znanje, koliko su mogle, nosile su me prema nebesima. No žaljenje me uvijek vratilo natrag na zemlju. Jeke bolnih uzvika odbijaju se u mom srcu. Gladna djeca, mučenici, bespomoćni starci koje njihova vlastita djeca mrze i cijeli svijet samoće, siromaštva i boli prave svinjariju od onoga što bi ljudski život trebao biti. Ja želim iskorijeniti zlo, ali ne mogu, te i ja sam patim. <br /> Ovo je bio moj život. Smatram da je vrijedan življenja i rado bih ga ponovo proživio kad bi mi se pružila prilika.'''</blockquote> === Titule i počasti === Russell je tijekom života nosio nekoliko titula i počasti: * od rođenja do [[1908]]. - Časni Bertrand Arthur William Russell * od [[1908]]. do [[1931]]. - Časni Bertrand Arthur William Russell, [[Član Kraljevskog društva|FRS]] * od [[1931]]. do [[1949]]. - Prečasni Bertrand Arthur William Russell, [[Član Kraljevskog društva|FRS]] * od [[1949]]. do smrti - Prečasni Bertrand Arthur William Russell, OM, [[Član Kraljevskog društva|FRS]] == Stavovi == === Stavovi o filozofiji === {{glavni|Stavovi o filozofiji Bertranda Russella}} Russell se danas uglavnom smatra jednim od utemeljitelja [[analitička filozofija|analitičke filozofije]]. Velik utjecaj na njega je izvršio [[Gottfried Leibniz]], a tijekom života je pisao o svim filozofskim idejama osim o [[estetika|estetici]]. Najplodniji je bio na polju [[metafizika|metafizike]], [[Stavovi o filozofiji Bertranda Russella|filozofiji i logici matematike]], [[filozofija jezika|filozofiji jezika]], [[logika|logici]] i [[gnoseologija|epistemologiji]]. Kada je [[Brand Blanshard]] upitao Russella zašto nikada nije pisao o estetici, ovaj mu je odgovorio da je to zbog toga jer o njoj ništa ne zna, dodajući: ''"no, to nije dobar izgovor, jer prijatelji mi govore da me to nije spriječilo u pisanju o drugim temama."''<ref>Blanshard, u [[Paul Arthur Schilpp]], ed., ''Filozofija Branda Blansharda'', Open Court, 1980, str. 88, citirajući pismo koje je dobio od Russella.</ref> === Stavovi o društvu === {{glavni|Stavovi o društvu Bertranda Russella}} Politički i društveni [[aktivizam]] su bili sastavni dio Russellova života sve do njegove starosti, što daje dodatan značaj njegovom bogatom opusu. Russell je politički aktivan ostao, doslovno, do kraja života, pišući svjetskim vođama i posuđujući svoje ime mnogim političkim manifestima. Neki danas smatraju da je pri kraju života svojim mlađim sljedbenicima dao previše slobode zbog čega su oni koristili njegovo ime u menifestima koje on sam vjerojatno ne bi potpisao. Postoje teze da je sam Russell postao svjestan ove činjenice kada je otpustio svog osobnog tajnika, [[Ralph Schoenman|Ralpha Schoenmana]], koji je u to vrijeme bio gorljivi ljevičar. == Izvori == {{reflist|2}} == Vanjske veze == {{Commonscat}} {{wikicitat|Bertrand Russell}} * [http://pescanik.info/content/view/2149/164/ Bertrand Rasel, Zašto nisam hrišćanin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120917113818/http://pescanik.info/content/view/2149/164/ |date=2012-09-17 }} {{Filozofija}} {{Suvremeni zapadni filozofi}} {{Nobelova nagrada za književnost}} {{Authority control}} {{Izabran}} {{Životni vijek|1872|1970|Russell, Bertrand}} [[Kategorija:Britanski matematičari]] [[Kategorija:Britanski filozofi]] [[Kategorija:Britanski aktivisti]] [[Kategorija:Engleski matematičari]] [[Kategorija:Engleski pisci]] [[Kategorija:Engleski filozofi]] [[Kategorija:Analitički filozofi]] [[Kategorija:Logičari]] [[Kategorija:Epistemologija]] [[Kategorija:Kritičari religije]] [[Kategorija:Nobelovci za književnost]] [[Kategorija:Britanski ateisti]] 1oz6egz87jk40okya50quv32mebzxx7 0 3717 42586719 42510595 2026-05-01T22:13:25Z Duma 16555 /* Druge podvrste */ 42586719 wikitext text/x-wiki {{Taksokvir | boja = pink | status = {{StatusOsjetljivi}} | naziv = Lav | slika = Lion waiting in Namibia.jpg | image_širina = 250px | regnum = [[Životinje|Animalia]] | phylum = [[Svitkovci|Chordata]] | classis = [[Sisavac|Mammalia]] | ordo = [[Zvijeri|Carnivora]] | familia = [[Mačke|Felidae]] | subfamilia = [[Velike mačke|Pantherinae]] | genus = ''[[Pantere|Panthera]]'' | species = '''''P. leo''''' | dvoimeno = ''Panthera leo'' | dvoimeno_autorstvo = [[Carolus Linnaeus|Linné]], [[1758]]. | karta_raspon = Lion distribution.svg | karta_raspon_širina = 250px | karta_raspon_opis = Životni prostor lavova. | sinonimi = '''''Felis leo '''''<br /><small>Linnaeus, 1758</small> }} '''Lav''' (''Panthera leo'') je grabežljivi [[sisavac]] iz porodice [[mačke|mačaka]] (Felidae). Mužjak, koji se lako prepoznaje po grivi, može narasti do 250&nbsp;kg težine. Ženka je dosta manja i raste do 180&nbsp;kg težine. Lavovi obično žive 10-14 godina, a u zatočeništvu do 20 godina. U divljini love u [[čopor]]ima. Danas žive u [[Afrika|Africi]] kao i u nekim područjima [[Azija|Azije]]. == Obilježja == [[Datoteka:Lion “Panthera leo”.jpg|thumb|left|350px]] Nakon [[tigar|tigra]], lav je sljedeći na ljestvici veličine mačaka, pa to znači da je najveća kopnena [[zvijer]] [[Afrika|Afrike]]. Lav je od njuške do početka repa dugačak oko 180 [[centimetar|cm]], u ramenima doseže visinu od 120 [[centimetar|cm]] a rep mu je dug 1 [[m]]. Odrasli mužjak teži prosječno oko 225 [[kilogram|kg]]. Ženke su sa 160&nbsp;cm dugim trupom (zajedno s glavom) visinom u ramenima od 100&nbsp;cm i 85&nbsp;cm dugačkim repom i težinom od 150&nbsp;kg značajno nježnije građe od mužjaka. Najkrupniji lavovi žive na jugu [[Afrika|Afrike]], a najmanji u [[Azija|Aziji]]. Lavovi imaju kratko, žuto-zlatno do tamno smeđe [[krzno]], a mužjaci osim toga i gustu i dugačku [[griva|grivu]] koja je najčešće tamnosmeđa, ali može biti svijetlo- ili crvenosmeđa. Griva počinje od obraza i širi se niz vrat do preko ramena, ali samo rijetko i preko prsiju i trbuha. Njena svrha je vjerojatno da životinja djeluje veće i zastrašujuće u odnosu na prehrambene konkurente. Praktična korist od grive bi mogla biti zaštita od udaraca pandži drugog lava u konkurentskoj borbi. Osim toga, istraživanja na terenu su dokazala, da mužjaci s vrlo tamnom i velikom grivom imaju veće izglede da osvoje ženku. Azijski lavovi imaju puno manje izraženu grivu nego afrički. Mladi lavovi ju uopće nemaju. Potrebno je čitavih pet godina da se griva kod lava razvije do pune mjere. Osim toga, upadljiv je i crni čuperak na vrhu repa, u kojem se zapravo nalazi zakržljali kralježak. Mladi lavovi imaju po tijelu pjege koje do godine dana starosti izblijede. U rijetkim slučajeva se zna dogoditi, da pjege ostanu vidljive i kod odraslih lavova, ali one su uvijek neupadljive, vidljive samo iz neposredne blizine. Kao i kod [[tigar|tigrova]], i kod lavova se može povremeno dogoditi [[leucizam]]; to znači, da se može dogoditi da se pojavi neki lav s bijelim [[krzno]]m. To, međutim, nisu [[albino|albini]], jer nemaju za pojavu albinizma tipične crvene oči. Bijela boja krzna se nasljeđuje [[recesivni gen|recesivnim genom]]. Kako su bijeli lavovi upadljivi i potencijalna lovina ih lakše uočava, njima je preživljavanje puno teže. Osim toga, postoje i izviješća o uslijed [[melanizam|melanizma]] potpuno crnim lavovima, ali o njihovom stvarnom postojanju nema dokaza. Međutim, kod drugih [[velike mačke|velikih mačaka]], [[jaguar]]a, [[leopard]]a i [[puma|pume]] su crni primjerci opće poznati. == Rasprostranjenost == Prvobitno je prostor na kojem su živjeli lavovi obuhvaćao, osim Afrike, južnu [[Evropa|Evropu]] kao i [[Prednja Azija|prednju Aziju]] i [[Indija|Indiju]]. U razdoblju [[ledeno doba|ledenog doba]] su u srednjoj Europi kao i u [[Severna Amerika|Sjevernoj Americi]] živjele podvrste ''Panthera leo fossilis'' i ''Panthera leo spelaea'' ([[spiljski lav]]). Međutim, tu je nestao s povlačenjem leda. Najstariji i najveći lavovi su lovili Europom prije više od 500.000 godina u okolini [[Wiesbaden]]a u [[Hessen]]u i pored [[Heidelberg]]a u [[Baden-Württemberg]]u. Ti su primjerci bili gotovo jednako veliki poput najvećih lavova u povijesti [[Zemlja (planet)|Zemlje]] koji su živjeli u [[Kalifornija|Kaliforniji]] prije 12.000 godina s rekodrnom veličinom od maksimalnih 3,60 [[m]] (dužina tijela 2,40 m, dužina repa oko 1,20 m). U srednjoj Europi izumrli su prije više od 12.000 godina. Postoje brojni zapisi [[antika|antičkih]] suvremenika (n.pr. [[Herodot]] i [[Aristotel]]), da su u njihovo vrijeme na [[Balkan]]u još živjeli lavovi. Pretpostavlja se, da su lavovi u Europi izumrli negde u 1. stoljeću naše ere zbog posljedica ljudskih aktivnosti. Danas je prostor na kojem žive lavovi uglavnom ograničen na područje južno od [[Sahara|Sahare]]. Sjeverno od Sahare vrsta je izumrla negdje oko 1940-ih godina, a jednako tako je i azijska populacija lavova tokom [[20. vijek|20. stoljeća]] gotovo potpuno iskorijenjena. Održao se jedan mali ostatak vrste u [[Nacionalni park Gir|Nacionalnom parku Gir]] u [[Gujarat|Gudžaratu]] u [[Indija|Indiji]]. Ranije su lavovi živjeli u svim [[okoliš]]ima osim u šumama. Područja na kojima danas žive lavovi su vrlo smanjena. Okoliš koji lavovima najviše odgovara je [[savana]]. Međutim, oni žive i u sušnim šumama i u [[polupustinja]]ma, dok ih u [[pustinja]]ma i [[kišna šuma|kišnim šumama]] uopće nema. == Način života == === Socijalno ponašanje === [[Datoteka:Loewe_2.jpg|thumb|200px|left|Lavica u [[savana|savani]] ]] Za razliku od drugih, uglavnom samotnjačkih, velikih mačaka, lavovi žive u čoporu. On se satoji prije svega od ženki koje su međusobno sve u srodstvu. Veličina područja koje je "njihovo" kao i količina potencijalne lovine određuju veličinu čopora koji može imati od 3 do 30 pripadnika. U čoporu su, najčešće, od jednog do tri odrasla mužjaka koji su hijerarhijski nadređeni ženkama. Područje čopora može biti veliko od 20 do 400 [[kvadratni kilometar|km²]]. Njegove "granice" se obilježavaju izmetom i urinom, a i glasnom rikom, koja konkurentima daje do znanja da je područje zauzeto. Mladi mužjaci ostaju u [[čopor]]u dvije, eventualno tri godine, dok ne dosegnu spolnu zrelost. Nakon toga, čopor ih otjera. Nakon protjerivanja iz čopora u kojem je rođen, mladi mužjak najčešće godinama skita i obično se pridruži drugim mužjacima koji isto tako skitaju. Pri tome veza između mužjaka koji mogu ali i ne moraju biti u srodstvu postaje vrlo snažna. Ovakvi [[nomad]]i prelaze velike udaljenosti i pri tome ne poštuju granice područja drugih čopora, ali sami ne zasnivaju svoje područje. Kako lavovi kao pojedinci nemaju baš uspjeha u lovu, najčešće se hrane strvinom koju otmu drugim uspješnim lovcima. Ako takav "nomad" u svojim lutanjima naiđe na čopor koji predvodi neki stari ili slab mužjak, dolazi do borbe između njih. Te su borbe u pravilu nemilosrdne - u krajnjem slučaju mogu završiti i smrću jednog od rivala. Ako stari vođa čopora izgubi borbu, sad on dalje živi samotnjački, a često i ugine od posljedica borbe. Ako iz borbe novi mužjak izađe kao pobjednik, u pravilu dolazi do [[infanticid kod životinja|infanticida]], što znači da ubije svu mladunčad svog prethodnika u čoporu. Time postiže, da se ženke vrlo brzo nakon gubitka mladunaca ponovo tjeraju. Suprotno mužjacima, ženke provode čitav svoj život u čoporu u kojem su se okotile, što znači da su ženke jednog čopora sve u međusobnom srodstvu. === Razmnožavanje === Lavovi dosežu socijalnu zrelost s dvije do tri godine, a fiziološku sa 18 mjeseci. Da bi utvrdio da li je ženka spremna za parenje, mužjak lava koristi [[Jakobsonov organ]]. Tokom tog procesa, mužjak zadigne gornju usnu, lagano otvori usta i intenzivno udiše zrak kako bi što bolje mogao odrediti osobine mirisa ženke. [[Datoteka:Lion pair2.jpg|thumb|200px|right|Parenje]] [[Datoteka:Loewe 3.JPG|thumb|200px|right|Lavlja mladunčad]] Iako ima položaj na vrhu ljestvice [[čopor]]a, mužjak se može pariti sa ženkom samo uz njen pristanak. Ona svoju spremnost pokazuje tako da legne trbuhom na zemlju i savije rep u stranu. Za vrijeme [[parenje|kopulacije]] mužjak zubima drži ženku za šiju. Zbog tog ugriza u šiju ženka je instinktivno potpuno mirna. Ako ženka pristaje na kopulaciju, oni se pare svakih oko 20 minuta, a kopulacija traje tridesetak sekundi. Nakon oko pet dana, prestaje spremnost ženke za parenje. Prema spremnosti ženke na parenje, promatrač može procijeniti mužjakov položaj u čoporu i pretpostaviti vjerojatnoću da ga uskoro smijeni drugi mužjak na mjestu vođe. Nakon razdoblja skotnosti od oko četiri mjeseca, lavica se sklanja iz čopora i na skrivenom mjestu koti do četiri slijepa mladunca, teške oko 1,5 [[kilogram|kg]] i velike oko 50 [[centimetar|cm]]. Mladunci ostaju u skrovištu šest do osam tjedana i za to vrijeme samo majka brine o njima. Ako je skrovište postrani od lovišta čopora, ženka lovi sama. Pri tome se može dogoditi, da mladunci i do 48 sati ostanu sami u skrovištu. U tom su razdoblju mladunci vrlo ugroženi, posebno od [[hijena]], ali i drugih [[grabežljivac]]a. Po isteku najviše osam tjedana, majka odvodi mladunce do čopora, i vrlo rijetko pri tome može biti problema s prihvaćanjem mladunaca od strane čopora. Od trenutka dolaska u čopor mladunci više ne sišu samo svoju majku, već sve lavice koje trenutno [[dojenje|doje]] dozvoljavaju sisanje svim mladuncima u čoporu. S oko šest mjeseci mladunčad se odvikava od sisanja, ali ostaje uz majku još oko dvije godine. Očekivani životni vijek lavova je od četrnaest do dvadeset godina. U pravilu samo ženke doživljavaju tu starost, jer mužjaci puno ranije bivaju protjerani sa svog položaja vođe čopora od mlađih mužjaka, ne nalaze novi čopor i često uginu od gladi. Vrlo često u prirodi ne žive duže od sedam godina. Međutim u [[zoološki vrt|zoološkim vrtovima]] su zabilježeni slučajevi da su mužjaci doživjeli i 34 godine. === Prehrana === [[Datoteka:Bristol.zoo.lion.yawns.arp.jpg|thumb|200px|right|Azijski lav u Bristolskom zoološkom vrtu]] Žrtve lavova su najčešće mlade ili bolesne životinje. Love najčešće u mraku ili u ranim jutarnjim satima dok je još svježe. Kako lavovi nisu baš ustrajni niti brzi trkači (najviše 60&nbsp;km/h, a i to samo na kratke staze), jedina mogućnost za uspješan lov im je suradnja. Otprilike samo svaki peti pokušaj lova završava uspješno. Uobičajena lovina lavova su [[antilopa|antilope]], [[gazela|gazele]], [[gnu antilopa|gnu antilope]], [[bivol]]i i [[zebra|zebre]], ali ponekad i [[zec|zečevi]], [[ptica|ptice]] a prema prilici i [[riba|ribe]]. U nekim područjima su lavovi razvili i lov na netipične životinje. Tako u [[NP Chobe]] ([[Bocvana]]) redovno love [[slonovi|slonove]] u [[Savuti]]ju, a u [[Linyanti]]ju [[vodeni kon|vodene konje]]. Mladi lavovi kreću u lov s majkom već u starosti od tri mjeseca, ali tek u dobi od dvije godine se može reći da su naučili tehniku lova. To je prije svega prikradanje i suradnja. Lavice okruže lovinu i prikradaju joj se često i više stotina metara koristeći vrlo spretno sve prednosti terena na kojem se nalaze. Pri tome odlično međusobno sudjeluju tjerajući lovinu prema zasjedi u kojoj su druge lavice. Što su bliže lovini, to više paze na zaklon u prikradanju. Kad stignu do razdaljine od oko 30 [[metar|m]], lavice kreću u napad s nekoliko skokova. Pri tome skokovi su dugi oko 6 m, a lovinu ubijaju ugrizom u grlo ili šiju. Međutim, vrlo često i guše žrtvu tako, da dok nekoliko lavica drži lovinu, jedna uhvati njušku žrtve u svoju gubicu i tako joj zatvori dovod zraka. Mužjaci rijetko sudjeluju u lovu, i to samo ako se radi o netipično velikoj lovini. Kad lov završi uspješno, do izražaja dolazi ljestvica važnosti u čoporu. Prvo jede mužjak, pa zatim najvažnije ženke, i na kraju mladunci. Uz lešinu, često dolazi do borbe oko utvrđivanja mjesta na ljestvici čopora, pri kojim se često dogodi da neki članovi čopora zadobiju i prave rane. Lavovi često jedu i strvinu. Mužjaci koji su otjerani iz čopora se često, silom prilika, orijentiraju na takvu prehranu. Pri tome, vrlo grubo otjeraju [[leopard]]e ili [[gepard]]e od njihove upravo ubijene lovine. Često i [[pjegava hijena|pjegavim hijenama]] otmu lovinu, a ne obrnuto, kao što se ranije pretpostavljalo. == Lavovi i čovjek == Lavovi spadaju u najpoznatije životinje i ubraja ih se u "[[Big Five]]", pet vrsta velikih životinja koje su posebno cijenjene kod lovaca. === Ugroženost === Kao i sve ostale velike životinje [[Afrika|Afrike]], najveća ugroza za lavove proizlazi od ljudi i njihovog lova. Međutim, zadnjih je godina smanjen lov na njih u gotovo svim područjima gdje žive. Slijedeći problem su bolesti, posebno u [[južna Afrika|južnoafričkom]] [[Krügerov nacionalni park|Krügerovom nacionalnom parku]]. Nakon što je u njemu [[1995]] utvrđeno prvo uginuće jednog lava izazvano [[tuberkuloza|tuberkulozom]] u parku su poduzeli vrlo detaljna istraživanja. Utvrdili su da je u južnom dijelu parka više od 90% zivotinja inficirano tim smrtonosnim [[bakterija]]ma. Infekcija je potekla od [[kafarski bivol|kafarskih bivolaa]] koje love lavovi, a oni su se zarazili u kontaktu s domaćim govedima koja su bolest unijela u park. Oko 70 % bivola boluje od tuberkuloze pluća, a kod lavova se bolest manifestira prije svega u [[probavni trakt|probavnom traktu]]. Životinje slabe, ekstremno omršave i ugibaju u roku od nekoliko godina. Osim tuberkuloze, oko 60 do 70 posto lavova je inficirano jednim virusom koji jako podsjeća na ljudski [[HIV]] virus, a ima jednako tako za posljedicu oštećenje [[imunski sistem|imunološkog sustava]] životinje, što dodatno otvara put tuberkulozi. Protiv ni jedne od ovih bolesti ne postoji [[cjepivo]]. === Lavovi u religiji i mitologiji === [[Datoteka:Egypt.Giza.Sphinx.01.jpg|thumb|250px||right|[[Sfinga]] u [[Giza|Gizi]] ]] Još su ljudi u mlađem [[paleolit]]ičkom dobu prije više od 30.000 godina. Među upečatljive primjerke umjetnosti iz tog doba spada jedna gotovo 30 [[centimetar|cm]] visoka figurica žene s lavljom glavom izrađena od [[mamut]]ove [[slonovača|bjelokosti]] koja je nađena u jednoj špili u [[Baden-Würtemberg]]u. Možda je predstavljala određeno [[božanstvo]]. Lav je u mnogim kulturama zauzeo položaj "kralja životinja". Smatra se, da je takav položaj dobio temeljem jedne ranokršćanske knjige o životinjskoj simbolici i odigrao veliku ulogu na [[zapad]]njačku [[kultura|kulturu]].Očita je fascinacija koju lav ima na ljude ako se pogledaju [[grb]]ovi na kojima se pojavljuje. Tako se lav nalazi, primjerice, na grbovima [[Hessen]]a, [[Zürich]]a, [[Akvitanija|Akvitanije]], [[Crna Gora|Crne Gore]], kao i mnogim drugim. Europljani su ga poznavali jer je nekada živio uz obale [[Sredozemno more|Sredozemlja]]. U jednoj [[Ezop]]ovoj basni pobjegli rob sreće lava koji je imao trn u šapi. Rob se sažalio na lava, i izvadio mu trn. Kad su ga kasnije uhvatili i za kaznu odredili da ga bace lavovima za hranu. Lav ga je prepoznao i odbio ga je pojesti. U nizu [[antika|antičkih]] kultura lav igra veliku ulogu. U [[Stari Egipat|Egiptu]] su [[faraon]]e prikazivali kao [[Sfinga|sfinge]], kao lavove s ljudskom glavom. Najpoznatiji takav prikaz je [[Velika sfinga u Gizi]]. Na [[sever|sjevernom]] nebu postoje čak dva zviježđa s nazivom: [[lav (zviježđe)|Lav]] i [[Mali lav (žviježđe)|Mali lav]]. Dokaz da lav i danas uživa glas moćne i snažne životinje je da su [[afganistan]]skog ratnog vođu [[Ahmad Šah Masud]]a njegovi pristaše zvali "Lav iz Pandžira". === Lavovi-ljudožderi === Bitno veći broj ljudi u [[Afrika|Africi]] strada od [[vodeni konj|vodenih konja]] nego od lavova. I [[leopard]]i su na glasu da su ljudima opasniji od lavova. Međutim, postoje slučajevi da su lavovi ciljano lovili ljude. Najpoznatiji takav slučaj odigravao se [[1898]]. kod gradnje mosta preko rijeke [[Tsavo]] u današnjoj [[Kenija|Keniji]]. Tijekom više mjeseci dva lava su ubila i djelomično i pojela 135 [[Indija|indijskih]] i afričkih radnika na mostu. Šefu gradilišta je trebalo 9 mjeseci da im uđe u trag i ubije ih. Bila su to dva vrlo krupna, zdrava mužjaka bez grive. Danas su izloženi u Field Museumu u Čikagu. Po ovom su događaju snimljena dva holivudska filma, prvi [[1952]]. i drugi [[1996]]. pod imenom ''The Ghost and the Darrkness'' (Duh i tama). == Podvrste == [[Datoteka:White_Lion.jpg|thumb|right|250px|[[Bijeli lav]]]] === Azijski lav === ''Glavni članak [[Azijski lav]] [[Azija|Azijski]] lav (''Panthera leo persica'') je jako sličan afričkom lavu. Novija molekularnobiološka istraživanja su pokazala, da su se od afričkih odvojili prije oko 50.000 do 100.000 godina. Imaju manje izraženu grivu i uzdužni nabor kože na trbuhu. Osim toga, imaju dužu dlaku na "laktovima", a općenito su nešto manji od afričkih rođaka. Mužjaci teže od 160 do 190 kila, a ženke 110 do 120 kila. Nekada su bili rasprostranjeni sve do jugoistočne Europe, srednjeg i bliskog istoka. I čopori su prosječno manji nego afrički. Lovina su im uglavnom [[aksis jelen]], [[sambar jelen]], [[divlja svinja]] [[Indija|indijska]] [[gazela]] i [[četveroroga antilopa]]. Činilo se da je azijski lav osuđen na izumiranje, bilo je preostalo još samo 20 primjeraka, no zaštićeni od [[1975]]. u indijskom [[nacionalni park Gir|nacionalnom parku Gir]] je populacija ipak narasla na oko 300 životinja. === Druge podvrste === Od trinaest opisanih podvrsta, dvije su izumrle. To su '''berberski lav''' (''Panthera leo leo'') koji je živio u [[Sjeverna Afrika|sjevernoj Africi]] i do [[1922]]. se uspio održati u [[Atlas (planine)|Atlasu]], i '''kapski lav''' koji je živio u [[Južna Afrika|južnoj Africi]]. == Vanjske veze == {{Commonscat|Panthera leo}} * [http://www.lairweb.org.nz/tiger/conflict.html Lion/Tiger Encounter] * [http://www.wild-about-you.com/AfricaGame.htm Africa Animal Database] * [http://digimorph.org/specimens/Panthera_leo/adult/ Lion on Digimorph] [[Kategorija:Pantere]] juh9vsq1v5vmoic87493ekv24ut7ayk 0 14828 42586759 42444992 2026-05-02T05:45:51Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586759 wikitext text/x-wiki {{for|njegovog istoimenog rođaka|Boško Buha (general)}} {{Heroj M | didaskalija=BOŠKO BUHA | slika = Boško Buha, 1942.jpg | opis_slike = Boško Buha, 1942. godine | datum_rođenja = 1926.<!-- nema na wikidata --> | mesto_rođenja = [[Gradina (Slavonija)|Gradina]], kod [[Virovitica|Virovitice]] | država_rođenja = [[Kraljevina SHS]] | datum_smrti = {{Datum smrti|1943|9|27|1926||}} | mesto_smrti = [[Jabuka (Prijepolje)|Jabuka]], kod [[Prijepolje|Prijepolja]] | država_smrti = [[Nezavisna Država Crna Gora|Crna Gora]] | profesija=učenik | rat=[[Narodnooslobodilačka borba naroda Jugoslavije|Narodnooslobodilačka borba]] | NOB=[[Bombaši u Narodnooslobodilačkom ratu|borac-bombaš]] -{IV}- bataljona<br />[[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]] | služba=[[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOV i PO Jugoslavije]] | godine službe=[[1941]] — [[1943]] | narodni heroj=[[20. decembar|20. decembra]] [[1951]]. }} <div style="clear:right; float:right; border:solid #aaa 1px; margin:0 2px 2px;"> {| cellspacing="0" style="width:295px; background:#f9f9f9" |style="width:45px;height:45px;text-align:center;"|[[Datoteka:Bosko Buha Jabuka1.jpg|60p|]] |style="font-size:8pt;padding:4pt;line-height:1.3em;"| <div style="font-size:9pt; font-weight:font-styl">Članci povezani sa ovim člankom: * [[Memorijalni kompleks Boško Buha]] * [[Boško Buha (film)]] |}</div> '''Boško Buha''' ([[Gradina (Slavonija)|Gradina]], kod [[Virovitica|Virovitice]], [[1926]] – [[Jabuka (Prijepolje)|Jabuka]], kod [[Prijepolje|Prijepolja]], [[27. septembar]] [[1943]]) bio je učesnik [[Narodnooslobodilačka borba naroda Jugoslavije|Narodnooslobodilačke borbe]], legendarni pionir i borac-bombaš [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]] i [[narodni heroj Jugoslavije]]. Nakon [[okupatorska podela Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije]], [[1941]]. godine, [[ustaše]] su ga sa porodicom proterale iz rodne [[Slavonija|Slavonije]], pa je prešao u zapadnu Srbiju, u [[Jadranska Lešnica|Jadarsku Lešnicu]]. Tu je [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe oktobar 1941.|oktobra 1941.]] godine stupio u [[Mačvanski partizanski odred]]. Potom je kratko vreme bio na lečenju u [[Užička republika|oslobođenom Užicu]], a odatle se sa borcima [[Užički partizanski odred|Užičkog partizanskog odreda]], [[Povlačenje partizana u Sandžak 1941.|povukao u Sandžak]]. [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe mart 1942.|Marta 1942.]] godine stupio je u tada formiranu Drugu proletersku udarnu brigadu, u njen Četvrti užički bataljon. Iako je bio mlad i malen rastom, iskazivao je izuzetnu hrabrost. Posebno se istakao kao vešt [[Bombaši u Narodnooslobodilačkom ratu|bombaš]] u borbama kod [[Čajniče|Čajniča]], na [[Kozara|Kozari]], kod [[Kupres]]a, [[Jajce|Jajca]], [[Livno|Livna]] i dr, pa je bio vođa jednog bombaškog odeljenja. Kao jedan od omiljenih boraca Četvrtog užičkog bataljona Druge proleterske brigade bio je izabran za člana delegacije ove brigade na [[Ujedinjeni savez antifašističke omladine Jugoslavije|Prvom kongresu Antifašističke omladine Jugoslavije]]. Na ovom Kongresu, održanom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.|decembra 1942.]] godine u [[Bihać]]u, govorio je o svojim i podvizima svojih ratnih drugova. Njegov govor izazvao je oduševljenje među delegatima, a čestitao mu je i Vrhovni komandant NOV i POJ [[Josip Broz Tito]]. Isticao se i u kasnijim borbama Druge proleterske brigade, a posebno u borbama tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] i [[Bitka na Sutjesci|bitke na Sutjesci]]. Poginuo je [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1943.|septembra 1943.]] godine kada je kamion u kome se nalazio u blizini sela Jabuka, kod Prijepolja, naišao na [[Jugoslovenska vojska u otadžbini|četničku]] zasedu. Sahranjen je u [[Pljevlja|Pljevljima]]. Za narodnog heroja proglašen je 20. decembra 1951. godine. U selu Jabuci je [[1960-e|1960-ih]] godina izgrađen [[Memorijalni kompleks Boško Buha|Memorijalni kompleks]] posvećen Bošku Buhi i drugim pionirima i omladincima poginulim u Narodnooslobodilačkom ratu. == Biografija == Rođen je [[1926]]. godine u [[Slavonija|slavonskom]] selu [[Gradina (Slavonija)|Gradini]], kod [[Virovitica|Virovitice]].{{sfn|Narodni heroji|1982|p=124}} Poticao je iz siromašne zemljoradničke porodice. Boškov otac Rade Buha bio je poreklom iz [[Hercegovina|hercegovačkog]] sela [[Domrke]], kod [[Gacko|Gacka]]. On je nakon [[Sarajevski atentat|Sarajevskog atentata]], juna [[1914]]. godine, bio zatvoren u [[Bileća|Bileći]], a potom je mobilisan u [[Austrougarska vojska|Austrougarsku vojsku]] i poslat na [[Italijanski front (Prvi svetski rat)|front u Italiju]]. Zajedno sa grupom vojnika, Rade je odatle pobegao i stigao na [[Solunski front]], gde se kao dobrovoljac pridružio [[Vojska Kraljevine Srbije (1914—1918)|Srpskoj vojsci]]. Nakon završetka [[Prvi svetski rat|Prvog svetskog rata]], Rade i njegova žena Mara su kolonizovani u [[Podravina|Podravinu]], gde je kao ratni dobrovoljac dobio malo zemlje.{{sfn|Radovanović|1981|p=7—10}} Boško je bio najstarije od sedmoro dece Radeta i Mare Buhe, a pored njega su imali ćerke Zoricu, Milosavu i Radojku, kao i sinove Pavla Paju, Milenka, Vladu i Petra.{{efn|Sin jednog od Boškovih braće, rođen 1959. godine poneo je ime Boško po svom stricu. Ovaj Boško Buha bio je policijski general u ubijen je u atentatu 2002. godine u Beogradu.<ref>{{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2018/06/bosko-buha-zamenik-komandanta-brigade.html|title=Boško Buha, zamenik komandanta brigade "Bratstvo-jedinstvo": Sinovac slavnog bombaša (1978)}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.vreme.com/cms/view.php?id=315943|title=Zašto je ubijen general Buha|website=Nedeljnik Vreme}}</ref>}} Iako malen rastom, Boško je bio veoma nemirno dete, jedan od najnemirnijih među svojim vršnjacima. Njegov učitelj se Boškovom ocu žalio kako je Boško iako dobar đak, veoma nemiran na časovima. Voleo je da se igra s drugom decom, a najviše je voleo da igra [[Klis (igra)|klisa]]. Iako nemiran, voleo je da s ocem radi na njivi i pomaže u vođenju domaćinstva. Posebno je voleo da se igra sa konjima svoga oca – kobilom Julkom i konjem Cvetkom.{{sfn|Radovanović|1981|p=7—10}} Nakon okupacije [[Kraljevina Jugoslavija|Kraljevine Jugoslavije]] i uspostavljanja [[Nezavisna Država Hrvatska|Nezavisne Države Hrvatske]] (NDH), [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe jun 1941.|juna 1941.]] godine, [[ustaše]] su upale u Gradinu i otpočele progon srpskog stanovništva. Naređenje je bilo da svi Srbi spakuju svoje stvari na kola i napuste selo. U koloni zaprega, koja je išla ka železničkoj stanici, bila je i Boškova porodica. Na železničkoj stanici ustaše su prispeli narod terali u otvorene stočne vagone. Boško se tada veoma teško odvojio od svojih omiljenih konja. Jedan ustaša ga je tada odgurnuo i Boško je iako dete hteo da jurne na njega, ali ga je otac smirio i ugurao u vagon.{{sfn|Radovanović|1981|p=7—10}} Nakon čitave noći putovanja, voz sa prognanim narodom je stigao u istočnu [[Bosna|Bosnu]], u mesto [[Kozluk]], kod [[Zvornik]]a. Boškova porodica je potom skelom prešla [[Drina|Drinu]] i došla u selo [[Jadranska Lešnica|Jadarsku Lešnicu]], kod [[Loznica|Loznice]]. Tu su se smestili u jedan magacin, a Boško i njegov otac Rade su išli da nadniče po drugim kućama kako bi nešto zaradili za život. Rade je pomagao po kućama, cepao drva, uređivao dvorišta, a Boško je čuvao krave i konje.{{sfn|Radovanović|1981|p=7—10}} === Odlazak u partizane === [[Datoteka:Jadranska Lešnica 006.jpg|mini|Spomen-ploča u [[Jadranska Lešnica|Jadarskoj Lešnici]], kod [[Loznica|Loznice]] u znak sećanja na boravak Boška Buhe [[1941]]. i njegovo stupanje u partizane.]] Tokom Boškovog boravka u Jadarskoj Lešnici izbio je [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanak u Srbiji]]. Tokom leta [[1941]]. godine Boško je slušao priče o prvim ustaničkim borbama i poželeo je da se pridruži partizanima. [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe oktobar 1941.|Oktobra 1941.]] godine, sa svega petnaest godina, stupio je [[Mačvanski partizanski odred]]. Kao jedan od najmlađih i najmanjih boraca, brzo je postao poznat u čitavom Odredu. Učio je kako se rukuje puškom i bombom i pokazao znake spretnosti i snalažljivosti. Već u prvim borbama, u kojima je učestvovao, nije pokazao nikakvog straha.{{sfn|Radovanović|1981|p=7—10}} Hladne jesenje kiše i prerani oktobarski sneg iznenadili su mnoge borce, među njima i Boška. Navukao je jak nazeb, prehladio se i dobio jak kašalj. Komanda Odreda ga je uputila na lečenje u [[Užice u Narodnooslobodilačkoj borbi|oslobođeno Užice]], koje je bilo centar slobodne teritorije „[[Užička republika|Užičke republike]]”. U [[Užice]] ga je odveo otac Rade, a odatle su upućeni u [[Bolnice u Narodnooslobodilačkom ratu|partizansku bolnicu]], koja se nalazila u [[Sevojno|Sevojnu]]. Tokom desetodnevnog boravka u bolnici, Boško, koji je bio dečak nestašnog duha, sprijateljio se s mnogim lekarima, bolničarkama, ranjenicima i bolesnicima.{{sfn|Radovanović|1981|p=10—13}} Nakon ozdravljenja, ostao je u Užicu, gde je stupio u Posadnu četu Komade mesta Užice. Sa Boškom je u Užicu bio i njegov otac, ali nakon vesti da je okupator popalio sela oko Loznice, morao je da se vrati u Lešnicu i vidi šta je s ostatkom porodice. Tada, krajem oktobra, Boško se poslednji put video s ocem. Odmah potom Boškova četa je bila upućena prema [[Požega|Užičkoj Požegi]]. Boško i grupa njegovih drugova čuvala je most na reci [[Skrapež (reka)|Skrapež]], ali su ih [[Jugoslovenska vojska u otadžbini|četnici]] prepadom zarobili i odveli u zatvor u Požegi. Svega par dana potom, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe novembar 1941.#2. novembar|2. novembra 1941.]] četnici su izvršili napad na Užice, ali su delovi [[Užički partizanski odred|Užičkog partizanskog odreda]], u [[Bitka na Trešnjici|borbama na Trešnjici]], uspeli da ih razbiju i poteraju ka Požegi. Sutradan, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe novembar 1941.#3. novembar|3. novembra]], delovi Užičkog i [[Čačanski partizanski odred|Čačanskog partizanskog odreda]] su zauzeli Požegu i oslobodili zarobljene partizane, među kojima je bio Boško i njegovi drugovi.{{sfn|Radovanović|1981|p=10—13}} === U Užičkom odredu === Tokom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe novembar 1941.|novembra 1941.]] godine Boško je sa [[Užički partizanski odred|Užičkim partizanskom odredom]] vodio neprekidne borbe protiv [[Vermaht|Nemaca]] i četnika, tokom završnog dela [[Prva neprijateljska ofanziva|Prve neprijateljske ofanzive]]. Posebno teške borbe sa jakim nemačkim snagama, pomognutim avijacijom, artiljerijom i tenkovima, vođene su u Bukovima, na Crnokosi, iznad Pevčeve mehane i dr. Nakon [[Bitka na Kadinjači|borbe na Kadinjači]] i pada Užica, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe novembar 1941.#29. novembar|29. novembra 1941.]] Boško se s Užičkim odredom pod borbama povukao ka [[Zlatibor]]u. Početkom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1941.|decembra 1941.]] su prešli preko [[Uvac|Uvca]]{{efn|Tok reke [[Uvac]] protezao se uporedo sa granicom između nemačke i italijanske okupacione zone. [[Prva neprijateljska ofanziva]] završena je povlačenjem partizanskih snaga iz zapadne Srbije i Šumadije, odnosno sa teritorije nemačke okupacione zone. Oni su tada prešli u Sandžak, koji se nalazio u sastavu italijanske okupacione zone.}} i došli u [[Radoinja|Radoinju]], gde su se nalazile jake partizanske snage.{{sfn|Radovanović|1981|p=10—13}} [[Datoteka:Bosko Buha spomenik Jabuka.jpg|mini|Spomen-bista Boška Buhe u [[Memorijalni kompleks Boško Buha|Memorijalnom kompleksu „Boško Buha“]] u selu [[Jabuka (Prijepolje)|Jabuci]], kod [[Prijepolje|Prijepolja]].]] Krajem decembra, po naredbi [[Vrhovni štab NOV i POJ|Vrhovnog štaba NOPOJ]], izvršena je reorganizacija partizanskih odreda iz zapadne Srbije i [[Šumadija|Šumadije]]. Od Užičkog partizanskog odreda formirana su tada dva bataljona – Prvi i Drugi užički bataljon. Pošto je počela jaka zima, a nije bilo dovoljno hrane, ni oružja, odlučeno je da se deo manje sposobnih boraca vrati kućama. Pošto je u Užičkom odredu bilo dosta dece-boraca,{{efn|Među najpoznatijom decom-borcima [[Užički partizanski odred|Užičkog partizanskog odreda]], a kasnije [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske udarne brigade]], bili su — Božo i Olga Kojadinović, Boško Matić, Živorad Bakočević, Dragoljub Vesić Fasa, [[Milena Sitarica]], Lenka Nikolić, Desanka Petronijević, Nešo Mihailović, Pero Višnjić, Žarko Jovanović i dr, kao i [[Narodni heroj Jugoslavije|narodni heroji]] — [[Nada Matić]] (1924), [[Danica Milosavljević]] (1925), [[Savo Jovanović Sirogojno]] (1926) i Boško Buha (1926).}} od kojih mnogi nisu bili ni naoružani, ova odluka je najpre na njima sprovedena. U međuvremenu, u Radoinju su dolazili roditelji, uglavnom majke i rođaci dece-boraca i pozivali ih da se vrate kućama, ali je većina njih to odbijala. Uprkos njihovom protivljenju, doneta odluka o povratku dece-boraca kućama morala se ispoštovati. Oni su napustili jedinicu i nakon toga su bili raspoređeni u kuće partizanskih simpatizera. Jedna partizanska grupa na čelu s [[Jevrem Popović|Jevremom Popovićem]] dobila je zadatak da decu-borce prebaci preko Uvca i obezbedi njihov put do užičkog kraja. U toku jedne noći, čekajući na polazak, grupa lokalnih četnika je odlučila da napadne partizansku grupu. Nakon iznenadnog napada, četnici su gotovo savladali partizansku stražu, ali su se deca-borci uključili u borbu i uspeli su da odbiju četnički napad. Nakon ove borbe, Jevrem Popović je odlučio da ih ne vodi u Užice, već ih je poveo u Štab Prvog užičkog bataljona, gde su ponovo bili raspoređeni u čete.{{sfn|Radovanović|1981|p=13—18}} Krajem 1941. i početkom 1942. godine Italijani su, uz pomoć četnika i [[Muslimanska milicija Sandžaka|muslimanske milicije]], otpočeli čišćenje terena između [[Lim (reka)|Lima]] i Uvca od partizana. Usled teških napada, partizani su odstupali ka [[Zlatar (planina)|Zlataru]]. U toku noći [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe februar 1942.|7/8. februara 1942.]] godine partizanske jedinice su u blizini [[Prijepolje|Prijepolja]] morale preći preko ledenog Lima. Većina dece-boraca, među kojima Buha i [[Savo Jovanović Sirogojno|Sirogojno]], nisu znali da plivaju, pa su Lim prešli zajedno sa komandantom Prvog užičkog bataljona [[Miodrag Milovanović Lune|Miodragom Milovanovićem Lunetom]].{{sfn|Radovanović|1981|p=13—18}} Nakon prelaska ledene reke, partizani su se kraće vreme zadržali u selu [[Kamena Gora]]. Tada je do boraca užičkih bataljona stigla vest da će uskoro biti formirana nova [[Proleterske brigade|proleterska brigada]] i da će oni biti uključeni u njen sastav. Ova vest obradovala je većinu boraca, izuzev dece-boraca koji su strahovali da neće biti primljeni u brigadu. Na putu ka [[Bosna|Bosni]], partizane su u selu [[Krnjača (Priboj)|Krnjači]], kod [[Priboj]]a, napale jake četničke snage. Boško je ovu borbu doživeo kao priliku da se još jednom pokaže kao sposoban borac i time zasluži mesto u novoj brigadi, pa se u toku borbe privukao četničkom položaju i bombom ubio dvojicu četnika, a potom zarobljenim puškomitraljezom tukao sa bočne strane po četničkom položaju, što je izazvalo paniku među četnicima.{{sfn|Radovanović|1981|p=18—24}} Krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe februar 1942.|februara 1942.]] godine partizanske snage iz [[Šumadija|Šumadije]] i zapadne Srbije su stigle u oslobođeno [[Čajniče]]. Borci su se ovde odmarali, a Štabovi bataljona su vršili poslednje organizacione pripreme za formiranje nove proleterske brigade. Na dan formiranja [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske udarne brigade]], [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe mart 1942.#1. mart|1. marta 1942.]] godine, u Čajniče su iz [[Foča u Narodnooslobodilačkoj borbi|Foče]] došli članovi [[Vrhovni štab NOV i POJ|Vrhovnog štaba NOP i DVJ]] i Vrhovni komandant [[Josip Broz Tito]], koji se borcima obratio sa balkona hotela. Prvi užički bataljon primljen je u brigadu i postao je Četvrti užički bataljon, a njegov komandant je ostao Lune Milovanović. Nakon održanog govora i smotre boraca, Tito se susreo sa rukovodiocima brigade. On je tada Lunetu Milovanoviću savetovao da decu-borce{{efn|Prilikom formiranja Druge proleterske udarne brigade, 1. marta 1942. godine u njoj je bilo oko 50 dece-boraca mlađih od 16 godina.}} vrati na oslobođenu teritoriju, da tako mladi ne idu u dalje borbe. Nakon ovoga, Lune je izdvojio oko 30 najmlađih boraca iz brigade, među kojima je bio i Boško Buha. Iako izdvojeni, oni su krenuli kuda i bataljon i iste večeri, pre bataljona, stigli na mesto njegovog konačišta, pa su ponovo ostali u jedinici.{{sfn|Radovanović|1981|p=18—24}} === Sa Drugom proleterskom brigadom === Odmah nakon formiranja, [[Druga proleterska udarna brigada|Druga proleterska brigada]] je bila upućena na svoj prvi zadatak – uništenje četničkog uporišta u [[Borike (Rogatica)|Borikama]], kod [[Rogatica|Rogatice]], u noći [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe mart 1942.#7. mart|7/8. marta 1942.]] godine. Nakon toga, brigada je vodila borbe oko Rogatice i [[Bratunac|Bratunca]], pa se krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe april 1942.|aprila 1942.]] vratila prema [[Čajniče|Čajniču]], u koje su već upali [[Italijanske jedinice u Jugoslaviji u Drugom svetskom ratu|Italijani]].{{sfn|Radovanović|1981|p=18—24}} Prilikom napada na Rogaticu, mnogi od dece-boraca, među kojima Buha i Čikalo, počeli su se isticati kao dobri [[Bombaši u Narodnooslobodilačkom ratu|bombaši]]. Kada je u toku napada na Čajniče, u noći pred [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe maj 1942.#1. maj|1. maj 1942.]] godine, komandant Četvrtog užičkog bataljona [[Miodrag Milovanović Lune|Lune Milovanović]] tražio dobrovoljce-bombaše Boško se među prvima prijavio. Kao dobar bombaš pokazao se i prilikom uništenja italijanskog uporišta na putu [[Goražde]]–Čajniče, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe maj 1942.#6. maj|6. maja 1942]], kada je učestvovao u uništenju neprijateljskih [[bunker]]a.{{sfn|Radovanović|1981|p=18—24}} Tokom narednih borbi, Boško je razvio talenat za prikradanje bunkerima i njihovo uništenje pomoću ručnih granata i bombi. Njegov talenat i hrabrost su postali legendarni među borcima Druge proleterske, a njegova jedinica, u kojoj je bilo i druge dece-bombaša, dobila je nadimak „Partizanska artiljerija“.{{sfn|Narodni heroji|1982|p=124}} Polovinom juna, Druga proleterska brigada našla se na prostoru [[Hercegovina|Hercegovine]], gde su od [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe jun 1942.#11. jun|11. do 13. juna 1942.]] godine vođene teške borbe protiv italijansko-[[Jugoslovenska vojska u otadžbini|četničkih]] snaga na [[Gat (brdo)|Gatu]]. U ovoj borbi, Boško se nalazio među bombašima Četvrtog užičkog bataljona. On je uspeo da puzeći dođe do četničkog položaja, iz koga je dejstvovao teški mitraljez i ubaci dve bombe, nakon čega je došlo do zabune među četnicima, što su ostali partizanski bombaši iskoristili, upali u rov i likvidirali četnike. Nakon ovoga, Boško je odlučio da uništi još jedan mitraljez. Neprimetno je uspeo da obiđe četnički položaj i zabaci se neprijatelju iza leđa, nakon čega je dopuzao do položaja i bacio dve bombe, čime je ovaj četnički položaj bio uništen. Jake italijansko-četničke snage prisilile su partizane na povlačenje tokom koga je Boško bio ranjen, tako što ga je jedan metak pogodio u nogu. Bolničarka [[Milena Sitaraca]] je uspela da dođe do njega i počela ga vući ka partizanskom položaju, kada ga je pogodio još jedan metak. Četvrti užički bataljon je u ovim borbama pretrpeo teške gubitke – 32 poginula borca, među kojima je bila i [[Anđa Ranković]], narodni heroj, i 26 ranjenih boraca, među kojima je pored Boška Buhe bio i Lune Milovanović, komandant Četvrtog bataljona. I ostali bataljoni Druge proleterske brigade pretrpeli su teške gubitke, a među poginulima su bili komandant Prvog užičkog bataljona [[Radoslav Kovačević]] i njegov zamenik [[Petar Leković]], koji je par meseci pre toga bio proglašen za prvog narodnog heroja.{{sfn|Radovanović|1981|pp=24—27}} [[Datoteka:Bosko Buha Jabuka2.jpg|mini|Spomenik Bošku Buhi na Vidikovcu, u Jabuci, kod Prijepolja, rad vajara Mire Letice iz 1970. godine.]] Polovinom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe jun 1942.|juna 1942.]] godine bile su formirane [[Treća proleterska sandžačka udarna brigada|Treća]], [[Četvrta proleterska crnogorska udarna brigada|Četvrta]] i [[Peta proleterska crnogorska udarna brigada|Peta proleterska brigada]], koje su krajem juna zajedno sa [[Prva proleterska udarna brigada|Prvom]] i Drugom proleterskom brigadom, pod komandom [[Vrhovni štab NOV i POJ|Vrhovnog štaba NOP i DVJ]] krenuli na [[Pohod proleterskih brigada u Bosansku krajinu 1942.|veliki marš u Bosansku krajinu]]. Nakon mesec dana marša, krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe jul 1942.|jula 1942.]] godine glavnina partizanskih snaga je stigla do [[Kupreško polje|Kupreškog polja]], gde su potom vođene borbe za [[Bugojno]] i [[Kupres]]. Posebno teške bile su [[Bitka za Kupres (1942)|borbe za Kupres]], koje su trajale mesec dana. [[Ustaška vojnica|Ustaške snage]] potpomognute [[Crna legija|Crnom legijom]] uporno su se branile, u dobro utvrđenim bunkerima. U ovim borbama učestvovali su borci-dečaci, među kojima Boško Buha, [[Savo Jovanović Sirogojno]], Boško Matić i dr. Nakon nekoliko neuspešnih napada, partizani su odustali od zauzimanja Kupresa i nastavili dalje ka [[Mrkonjić Grad]]u i [[Jajce|Jajcu]], koje su oslobodili krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1942.|septembra 1942.]] godine.{{sfn|Radovanović|1981|pp=30—34}} Prilikom [[Borbe za Jajce 1942.|borbi za Jajce]], Prvi i Četvrti užički bataljon Druge proleterske brigade su napadali na brdo Ćusine, na kome je bilo dosta ustaških bunkera. Ovi bunkeri su bili opremljeni reflektorima, koji su osvetljavali položaje ispred bunkera, gde su bili iskopani rovovi i postavljena bodljikava žica, što je dodatno otežavalo napad. U toku noći [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1942.#24. septembar|24/25. septembra 1942.]] užički bataljoni su se približili ustaškim utvrđenjima, a grupa bombaša-dobrovoljaca, među kojima je bio i Boško Buha, u tišini se provukla kroz prepreke i privukla bunkerima. Boškova grupa bombaša imala je najteži zadatak – da uništi najveći bunker koji se nalazio ispred položaja Četvrtog užičkog bataljona. Oni su uspeli da se privuku do gustih redova bodljikave žice, da ih preseku i dođu ispred samih bunkera. Zajedno sa trojicom boraca, Boško je uspeo da iznenadi ustaše i savlada ih. Prilikom zauzimanja drugog bunkera, posada bunkera ih je primetila, pa je došlo do puškaranja, ali je Boško uspeo da baci nekoliko bombi i uništi bunker. I drugi bombaši užičkih bataljona su uspeli da savladaju ostale bunkere, nakon čega je bio izvršen juriš ostalih boraca i zauzeto ovo uporište. Na vrhu Ćuskine, partizani su upali u baraku, koja je bila ustaško skladište i zaplenili dosta naoružanja. Zauzeće ovog položaja imalo je presudan značaj za oslobođenje [[Jajce|Jajca]], pa je Vrhovni štab pohvalio Drugu proletersku brigadu, koja je „na juriš zauzela najjače uporište Ćuskine”.{{sfn|Radovanović|1981|pp=34—38}}{{sfn|Druga proleterska|1992|p=77}} Jake nemačko-ustaške snage su početkom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe oktobar 1942.|oktobra 1942.]] godine iz pravca [[Banja Luka|Banjaluke]] izvršile napad na oslobođenu teritoriju i ponovo zauzele Mrkonjić Grad i Jajce. Uprkos tome, Vrhovni štab nije odustajao od novih ofanzivnih poduhvata, pa je glavninu svojih snaga koncentrisao prema [[Bosansko Grahovo|Bosanskom Grahovu]] i [[Bihać]]u. Druga proleterska brigada je u prvoj polovini oktobra vodila teške borbe protiv nemačko-ustaških i četničkih snaga, koje su iz pravca Banjaluke i [[Travnik]]a nadirale ka Jajcu, a potom je bila prebačena u rejon Bosanskog Grahova. Boškov Četvrti bataljon je u borbama za odbranu Mrkonjić Grada zauzeo položaj na Lisinama, na izlazu iz grada prema Banjaluci i uporno ga branio nastojeći da što duže zadrži neprijateljske snage. Nakon jedne borbe sa [[Vermaht|Nemcima]], u kojoj je bila razbijena njihova kolona, zaplenjeno je dosta naoružanja, municije i druge opreme, a Boško Buha je imao poseban plen – džepni sat marke „Lonžin”. Kada je komanda čete saznala za ovaj Boškov „plen”, odlučila je da sat uzme za potrebe čete, a da njemu u zamenu da ručni sat. Kada je komandir čete došao da mu zatraži sat, video je da je Boško iz sata izvadio sve delove mehanizma čiji su mu zupčanici poslužili za igru, dok je kutiju sata pretvorio u slanik. Povlačeći se iz pravca Mrkonjić Grada i Jajca, borci Druge proleterske brigade su došli u [[Mlinište]], odakle su se vozom prebacili u [[Drvar u Narodnooslobodilačkoj borbi|oslobođeni Drvar]] gde je [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe oktobar 1942.#17. oktobar|17. oktobra 1942.]] godine smotru brigade izvršio Vrhovni komandant [[Josip Broz Tito]] nakon čega je komandantu brigade [[Ljubodrag Đurić|Ljubodragu Đuriću]] predao brigadnu zastavu. Istog dana brigada je bila prebačena na položaje kod [[Malo Tičevo|Malog Tičeva]], gde je vodila teške borbe protiv četnika iz Bosanskog Grahova.{{sfn|Radovanović|1981|pp=38—44}} Sve do kraja [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe novembar 1942.|novembra 1942.]] godine Druga proleterska brigada je bila na položajima kod Bosanskog Grahova, a potom je u sastavu novoformirane [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge proleterske divizije]] 25. novembra bila upućena ka [[Livno|Livnu]]. Borbe za [[Borbe za Livno 1942.|oslobođenje Livna]] vođene su [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.#14. decembar|14. i 15. decembra 1942.]] godine. Boškov Četvrti užički bataljon se nalazio na položaju na brdu Bašajkovcu, koje je dominiralo Livnom. On se dobrovoljno prijavio u grupu bombaša koja je imala zadatak da se privuče ustaškim bunkerima na periferiji Livna i uništi ih. Sa ovom grupom bombaša išao je i puškomitraljezac Milinko Novaković, koji je imao zadatak da štiti dejstvo bombaša. Nakon oslobođenja Livna, Druga proleterska brigada je bila upućena u borbe za oslobođenje [[Tomislavgrad|Duvna]] i [[Šuica (Tomislavgrad)|Šujice]].{{sfn|Radovanović|1981|pp=48—52}} === Delegat na Kongresu USAOJ === [[Datoteka:Peko Dapčević sa omladinskom delegacijim Druge proleterske brigade, 1942.jpg|mini|Omladinska delegacija [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]] sa [[Peko Dapčević|Pekom Dapčevićem]], komandantom [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge proleterske divizije]]. Stoje sleva nadesno — [[Petar Ivanović Perica|Perica Ivanović]], Dragoslav Mitrović Uča, Zaga Stojilović, Mladomir Radojević, [[Peko Dapčević]], Milorad Krga, Boško Matić, Boško Buha i [[Grozdana Belić-Penezić|Grozdana Belić Zina]]. Sede sleva nadesno — Ljubomir Pavlović Koča, Dragutin Milošević Čikalo i Radoslav Ilić Mika. Fotografija je nastala u oslobođenom [[Livno|Livnu]], [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.#21. decembar|21. decembra 1942.]] godine pred odlazak delegacije u [[Bihaćka republika|Bihać]] na [[Ujedinjeni savez antifašističke omladine Jugoslavije|Prvi kongres USAOJ-a]].{{sfn|Druga proleterska|1992|p=99}}{{sfn|Milovanović|1979|p=68}}]] [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.|Decembra 1942.]] godine [[Centralni komitet]] [[Savez komunističke omladine Jugoslavije|Saveza komunističke omladine Jugoslavije]] (SKOJ) doneo je odluku o sazivanju Kongresa [[Ujedinjeni savez antifašističke omladine Jugoslavije|Ujedinjenog saveza antifašističke omladine Jugoslavije]] (USAOJ), koji je zamišljen kao masovna [[Antifašizam|antifašistička]] organizacija jugoslovenske omladine. Kongres je bio zakazan za kraj decembra, pa su tokom meseca u jedinicama [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOV i POJ]] bile sazivane omladinske konferencije na kojima su bili birani delegati za Kongres. U Četvrtom užičkom bataljonu [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]] omladinsku konferenciju je sazvao Aleksandar Unuković, rukovodilac SKOJ-a u bataljonu. Na Konferenciji se borcima-omladincima obratio [[politički komesar]] bataljona [[Jevrem Popović]] koji im je govorio o doprinosu omladine oslobodilačkoj borbi. Nakon toga je bio održan niz skojevskih i partijskih sastanaka na kojima se raspravljalo o izboru delegata za Kongres. Bilo je odlučeno da se za delegate izaberu najbolji borci i najodaniji ratnici, koji će najbolje predstavljati brigadu, pa su u delegaciju Druge proleterske brigade bili izabrani sledeći omladinci – [[Grozdana Belić-Penezić|Grozdana Belić Zina]], Boško Buha, [[Petar Ivanović Perica|Perica Ivanović]], Radoslav Ilić Mika, Milorad Krga, Boško Matić, Dragutin Milošević Čikalo, Dragoslav Mitrović Uča, Ljubomir Pavlović Koča, Mladomir Radojević i Zagorka Zaga Stojilović.{{sfn|Druga proleterska|1992|p=99}}{{sfn|Milovanović|1979|p=68}} Pred polazak na Kongres, u oslobođeno [[Livno]] su dolazili delegati iz ostalih brigada [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge proleterske divizije]], gde su se fotografisali sa komandantom i političkim komesarom Druge divizije [[Peko Dapčević|Pekom Dapčevićem]] i [[Mitar Bakić|Mitrom Bakićem]].{{efn|Tada su nastale čuvene fotografije delegacije [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]], kao i fotografija [[Peko Dapčević|Peke Dapčevića]] i [[Mitar Bakić|Mitra Bakića]] sa Boškom Buhom. Ovo su najpoznatije sačuvane fotografije Boška Buhe, koje su poslužile i prilikom izrade njegovih spomen-bisti.{{sfn|Radovanović|1981|p=51}}}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=48—52}} Dolazak omladinske delegacije u oslobođeni [[Bihać]], koji je bio centar slobodne teritorije poznate kao „[[Bihaćka republika]]”, podsetio je Boška i njegove drugove na oslobođeno Užice od pre godinu dana. Kongres Ujedinjenog saveza antifašističke omladine Jugoslavije počeo je 27. decembra 1942. godine i otvorio ga je sekretar CK SKOJ-a Ivo Lola Ribar, u prisustvu 365 delegata. Kao gosti, Kongresu su prisustvovali članovi Centralnog komiteta KPJ, Vrhovnog štaba NOV i POJ i Izvršnog odbora AVNOJ-a, kao i Vrhovni komandant [[Josip Broz Tito]], koji se obratio prisutnim delegatima. Drugog dana kongresa, 28. decembra, za govornicu su stupali delegati iz raznih krajeva Jugoslavije, a jedan od govornika je bio i Boško Buha.{{sfn|Narodni heroji|1982|p=124}} Imao je tada tek šesnaest godina. Bio je malog rasta, pa se uzdizao na prste kako bi se video iza govornice. Svoj govor započeo je rečima – ''Ja ću da Vam pričam, drugovi, kako mi idemo na bunkere'', što je izazvalo oduševljenje među delegatima. Pričao je kako se on i njegovi drugovi bombaši veru i po vrhovima kuća i kroz dimnjake bacaju bombe na ustaše. Tokom njegovog upečatljivog govora delegati su se veselo smejali i aplaudirali mu. Nakon završetka govora, Boško je bio propraćen jakim aplauzom, a [[Josip Broz Tito]] se digao sa svog mesta i čestitao mu.{{sfn|Radovanović|1981|pp=52—60}} Zadnjeg dana Kongresa, izabrano je rukovodstvo USAOJ-a, a u Zemaljski odbor je bio izabran Miodrag Milovanović Lune, komandant Boškovog bataljona, dok je u Sekretarijat Zemaljskog odbora bila izabrana Grozdana Belić Zina, član delegacije Druge proleterske brigade.{{sfn|Druga proleterska|1992|p=99}} Nakon završetka Kongresa, Josip Broz Tito je primio delegaciju Druge proleterske brigade, koja je prisustvovala Kongresu. Vrhovnog komandanta je ispred delegacije pozdravio Boško Buha, koji ga je izvestio da su borci Druge proleterske brigade povratili brigadnu zastavu.{{efn|Brigadnu zastavu Druge proleterske brigade Vrhovni komandant je borcima brigade uručio 17. oktobra 1942. u Drvaru. Mihailo Vukajlović Crni, kao jedan od najhrabrijih boraca je bio imenovan za zastavnika brigade, a ubrzo nakon njegovog ranjavanja Štab brigade nije odredio novog zastavnika pa je brigadna zastava bila smeštena u jednom od sanduka brigadne intendanture. Intendatura je u okolini Livna bila iznenada napadnuta od ustaša i zaplenjena, zajedno sa sandukom u kome je bila brigadna zastava. Nakon saznanja da se brigadna zastava nalazi u rukama ustaša, Štab brigade je od Vrhovnog štaba dobio kritiku i naredbu da se Livno mora zauzeti i zastava povratiti. Sredinom decembra 1942, Druga proleterska divizija je zauzela Livno, pa je brigadna zastava bila povraćena.{{sfn|Druga proleterska|1992|p=92}}}} Nakon završetka razgovora sa delegatima, Tito ih je ponudio cigaretama. Boško je rekao da ne puši, ali je zatražio jednu cigaretu za političkog komesara bataljona Jevrema Popovića. Tito mu je na to dao još dve cigarete sa savetom da ih da komandantu bataljona. Prilikom rastanka Tito se pozdravio sa članovima delegacije, a Bošku je poklonio ručni sat i [[Penkalo|nalivpero]].{{sfn|Radovanović|1981|pp=52—60}} {{Quote frame|Od svih delegata koji su govorili, neobično snažan utisak ostavio je Boško Buha, vođa bombaškog odeljenja Druge proleterske brigade. To je mladić od šesnaest godina, malog rasta, jedva se video iznad govornice, ali je govorio tako jednostavno: „Ja ću da Vam pričam, drugovi, kako mi idemo na bunkere”, da je u čitavoj dvorani nastalo neopisivo oduševljenje. Sam Tito se digao i čestitao mu, pošto je ovaj skromni junak završio svoj govor u kome je opisao kako se on i njegovi bombaši veru na vrh kuće i bacaju ustašama bombu kroz badžu.|zapis [[Vladimir Dedijer|Vladimira Dedijera]] u njegovom „Dnevniku” o istupanju Boška Buhe na Kongresu USAOJ-a|{{sfn|Radovanović|1981|p=59}}|align=center}} === Na Neretvi i Sutjesci === [[Datoteka:Omladinska delegacija Druge proleterske brigade za Kongres USAOJ, 1942.jpg|mini|Omladinska delegacija Druge proleterske brigade u Livnu, pred polazak na Kongres USAOJ-a, sleva nadesno — Petar Ivanović Perica, Dragoslav Mitrović Uča, Zaga Stojilović, Mladomir Radojević, Dragutin Milošević Čikalo, Boško Matić, Milorad Krga, Boško Buha, Ljubomir Pavlović Koča, Grozdana Zina Penezić i Radoslav Ilić Mika.]] Nakon Kongresa USAOJ-a, delegacija [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske brigade]] se iz [[Bihać]]a uputila ka [[Livno|Livnu]] i položajima brigade kod [[Šuica (Tomislavgrad)|Šujice]]. Na putu ka brigadi, u jednoj brvnari u podnožju [[Dinara|Dinare]] su dočekali Novu [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe 1943.|1943. godinu]]. Nakon njihovog dolaska u brigadu, u bataljonima su održavani omladinski i skojevski sastanci na kojima su delegati ostalima prenosili svoje impresije sa Kongresa. Posebno je bilo na sastancima u Četvrtom užičkom bataljonu, gde su svi bili ponosni na Boška i njegovo istupanje na Kongresu, kao i na poklone koje je dobio od Vrhovnog komandanta. U toku Boškovog boravka na Kongresu, Druga proleterska brigada je zajedno sa [[Druga dalmatinska proleterska udarna brigada|Drugom dalmatinskom brigadom]] u noći [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.#28. decembar|28/29. decembra 1942.]] godine izvršila ponovni napad na [[Kupres]], ali ovaj napad nije uspeo, jer je ustašama stiglo pojačanje iz [[Bugojno|Bugojna]]. Boško se interesovao kako su tekle borbe u Kupresu, a posebno ga je zanimalo učešće partizanske [[Tanketa|tankete]], koja je bila zaplenjena od ustaša u borbama za Livno. Kada je saznao da su posadu tankete, koja je usred noći upala u Kupres, sačinjavali njegovi drugovi iz Četvrtog bataljona, a da je vozač tankete i komandir bio [[Vojin Đurašinović|Vojin Đurašinović Kostja]], Boško je sa žaljenjem rekao da bi se i on prijavio za posadu tankete da je bio u bataljonu.{{sfn|Radovanović|1981|pp=60—63}} Krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe januar 1943.|januara 1943.]] godine okupator je pokrenuo novu [[Bitka na Neretvi|veliku ofanzivu]] protiv partizanske [[Bihaćka republika|slobodne teritorije u Bosanskoj krajini]]. Za ovu operaciju su bile angažovane znatne okupatorske i kvislinške snage. Kako bi izbegla uništenje, grupa od pet divizija, pod rukovodstvom [[Vrhovni štab NOV i POJ|Vrhovnog štaba NOV i POJ]], prešla je u protivofanzivu u pravcu [[Hercegovina|Hercegovine]], [[Crna Gora|Crne Gore]] i [[Sandžak (oblast)|Sandžaka]]. Na tom putu Druga proleterska brigada je imala zadatak da – oslobodi [[Posušje]] i [[Imotski]], preko planine [[Čvrsnica|Čvrsnice]] se prebaci u dolinu [[Neretva|Neretve]] i zauzme [[Gornja Drežnica|Drežnicu]] i [[Jablanica (Hercegovačko-neretvanski kanton)|Jablanicu]], a potom obezbedi desni bok snaga Glavne operativne grupe od [[Mostar]]a. Napad na Drežnicu [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe februar 1943.#16. februar|16. februara 1943.]] godine je bio silovit, a posebno su se istakli bombaši, među kojima Buha i [[Savo Jovanović Sirogojno|Sirogojno]]. Partizani su ovde razbili čitav italijanski bataljon, koji je došao sa 23 kamiona, nakon čega su [[Italijanske jedinice u Jugoslaviji u Drugom svetskom ratu|Italijani]] zatražili pregovore oko predaje. Za pregovarača s Italijanima od Štaba brigade je bio određen [[Miodrag Milovanović Lune]], tada zamenik komandanta brigade. On je na pregovore poveo [[Jevrem Popović|Jevrema Popovića]], [[Politički komesar|političkog komesara]] Četvrtog užičkog bataljona i rekao mu da povede nekoga od boraca, a on je izabrao Boška, koji je to sa ponosom prihvatio. Kada su se susreli sa italijanskim oficirima, bili su iznenađeni da se u partizanskim redovima bore deca. Oni su tada Lunetu skrenuli pažnju da su očekivali da će na pregovore doći u pratnji partizanskih oficira, a ne dece, na šta im je on dogovorio da u partizanskoj vojsci ima dosta dece koja su uspela da razoružaju njihov bataljon. Pregovori su bili uspešno završeni i Prvi bataljon 260. puka 154. pešadijske divizije „Murđe”, sa 286 vojnika se predao Drugoj proleterskoj brigadi.{{sfn|Radovanović|1981|pp=63—67}}{{sfn|Druga proleterska|1992|p=112}} [[Datoteka:Deo delegacije Druge proleterske brigade u Bihaću, 1942.jpg|mini|Deo omladinske delegacije Druge proleterske brigade u Bihaću za vreme održavanja Kongresa USAOJ-a. Prvi i drugi sleva Boško Matić i Dragutin Milošević Čikalo, a u sredini Dragica Đurošević i Boško Buha (najniži).]] Nakon zauzimanja Drežnice, Druga proleterska brigada je zajedno sa jedinicama [[3. udarna divizija NOVJ|Treće udarne divizije]] do 23. februara ovladala dolinom [[Neretva|Neretve]] i svim prelazima preko nje od Drežnice do [[Konjic]]a, čime su bili stvoreni uslovi za [[Bitka za Konjic februara 1943.|napad na Konjic]]. Nakon toga, Druga proleterska je zajedno sa drugim jedinicama bila prebačena da izvrši protivudar na pravcu [[Prozor (Hercegovačko-neretvanski kanton)|Prozor]] – [[Gornji Vakuf-Uskoplje|Gornji Vakuf]] – [[Bugojno]] i na taj način zaustavi neprijateljsko napredovanje, koje je ugrožavalo [[Centralna bolnica NOVJ|Centralnu bolnicu]] i ranjenike. Tada, početkom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe mart 1943.|marta 1943.]] godine posebno teške borbe vođene su [[Makljen]]u i Crnom vrhu. Nakon odbacivanja nemačkih snaga, Druga proleterska brigada je u sastavu Glavne operativne grupe učestvovala u razbijanju [[Jugoslovenska vojska u otadžbini|četničkih snaga]], a nakon toga u teškim borbama kod [[Ulog (Kalinovik)|Uloga]] i [[Kalinovik]]a. Krajem marta, Druga proleterska brigada je u sastavu [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge proleterske divizije]] bila upućena prema [[Drina|Drini]] sa zadatkom da je forsira i napadne [[Foča|Foču]]. Tu su vođene teške borbe protiv četničkih snaga u kojima je poginuo [[politički komesar]] brigade [[Aleksa Dejović]]. Bošku Buhi je ova smrt veoma teško pala, jer je mnogo voleo Aleksu, a zajedno sa [[Slobodan Penezić Krcun|Krcunom Penezićem]] je prisustvovao i njegovoj sahrani u selu [[Kuta (Foča)|Kuta]], kod Foče.{{sfn|Milovanović|1979|p=94}} Posle prelaska Drine vođene su borbe protiv Italijana i četnika kod komandom [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], a posebno teške borbe vođene su na brdu Humiću, kod Foče i na Javorku, iznad [[Nikšić]]a. Polovinom aprila Boško se lakše razboleo, pa je morao da napusti svoju jedinicu i pređe u Centralnu partizansku bolnicu. Sve do polovine [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe maj 1943.|maja 1943.]] kretao se sa teškim ranjenicima i [[tifus]]arima, ali se kao lakši ranjenik ubrzo vratio u svoj Četvrti užički bataljon Druge proleterske brigade.{{sfn|Radovanović|1981|pp=68—73}} Ubrzo posle Boškovog povratka u bataljon, otpočela je nova do tada [[Bitka na Sutjesci|najveća okupatorska ofanziva]], u kojoj je angažovano 127.000 vojnika s ciljem da se glavnina partizanskih snaga opkoli i uništi na prostoru između tokova [[Tara (reka)|Tare]] i [[Piva (reka)|Pive]] i masiva [[Durmitor]]a. Početak ove ofanzive zatekao je Drugu proletersku brigadu na položajima prema [[Foča|Foči]] i [[Šćepan Polje|Šćepan Polja]]. Do kraja maja 1943. godine neprijatelj je uspeo da na svim pravcima potisne partizanske snage u u dolinu reke [[Sutjeska (reka)|Sutjeske]], od sela Suha do [[Tjentište|Tjentišta]], i da zatvori obruč oko Glavne operativne grupe, Vrhovnog štaba i Centralne bolnice. Tada su vođene teške borbe s ciljem stvaranja mostobrana preko Sutjeske i omogućavanja proboja preko [[Zelengora|Zelengore]]. Boškov Četvrti užički bataljon vodio je tada borbe na padinama brda Košur, štiteći malu jedva prolaznu stazu koja od Tjentišta preko Krekova i Milinklada vodi ka Zelengori. Nemci su pre partizana izbili na vrh Košura i utvrdili se, pa su čitavih desetak dana ovde trajali neprekidni napadi partizana. Partizanske patrole su često izbijale na vrh Košura ili na druge padine s ciljem da otkriju položaje Nemaca, a Boško se često dobrovoljno prijavljivao da ide u patrolu.{{sfn|Radovanović|1981|pp=73—77}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=77—81}} Polovinom [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe jun 1943.|juna 1943.]] godine sve jedinice Glavne operativne grupe su prešle u protivofanzivu ka istočnoj Bosni, a Druga proleterska divizija je nastupala pravcem [[Vitez (Srednjobosanski kanton)|Vitez]]–[[Romanija (planina)|Romanija]]–[[Olovo (Zeničko-dobojski kanton)|Olovo]]–[[Opština Kladanj|Kladanj]]–[[Ozren (Bosna i Hercegovina)|Ozren]], a potom je svoje nastupanje usmerila ka severnom delu istočne Bosne preko Romanije ka Olovu, Kladnju i [[Tuzla|Tuzli]]. Na ovom području vođene su borbe protiv [[Ustaška vojnica|ustaško]]-[[Hrvatsko domobranstvo (NDH)|domobranskih]] snaga, [[muslimanske milicije]] i [[Jugoslovenska vojska u otadžbini|četnika]]. Brigada je najpre 24. juna zauzela Olovo, potom 27. juna Kladanj, a krajem jula je na Ozrenu učestvovala u trodnevnim borbama protiv nemačko-četničkih snaga. Nakon ovih borbi Druga proleterska brigada je bila na odmoru u dolini reke [[Krivaja (pritoka Bosne)|Krivaje]], a Četvrti užički bataljon se nalazio u selima oko [[Živinice|Živinica]].{{sfn|Radovanović|1981|pp=77—81}} === Pogibija === [[Datoteka:Sahrana Boška Buhe.jpg|mini|Sahrana Boška Buhe u Pljevljima septembra 1943.]] Nakon mesec dana odmaranja, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe avgust 1943.|20. avgusta 1943.]] godine [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druga proleterska divizija]] se po naređenju [[Vrhovni štab NOV i POJ|Vrhovnog štaba NOV i POJ]] prebacila iz istočne [[Bosna|Bosne]] u dolinu [[Drina|Drine]] i odatle nastupala prema [[Sandžak (oblast)|Sandžaku]] i Crnoj Gori. Na ovom putu [[Druga proleterska udarna brigada|Druga proleterska brigada]] je najpre [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1943.#4. septembar|4. septembra]] oslobodila [[Foča|Foču]], a potom u sadejstvu sa [[Treća proleterska sandžačka udarna brigada|Trećom sandžačkom brigadom]] [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1943.#22. septembar|22. septembra 1943.]] godine oslobodila [[Pljevlja]]. Nešto kasnije, partizanske snage su, iskoristivši [[Kapitulacija Italije|kapitulaciju Italije]], oslobodile i druge gradove – [[Bijelo Polje]], [[Nova Varoš|Novu Varoš]], [[Prijepolje]], [[Priboj]], [[Kolašin]], [[Berane]] i [[Andrijevica|Andrijevicu]], stvorivši veliku [[Slobodne teritorije u Narodnooslobodilačkom ratu|oslobođenu teritoriju]] pod komandom tada formiranog [[Drugi udarni korpus NOVJ|Drugog udarnog korpusa]].{{sfn|Milovanović|1979|p=143}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=86—88}} Nakon oslobođenja Pljevalja, dok je Štab brigade pripremao napad na Prijepolje, mnogi borci Druge proleterske brigade su postali politički radnici na oslobođenoj teritoriji. Među ovim borcima, bio je i Boško Buha. Iako nije bio naročiti govornik, on je dolazio na skupove građana, a najviše na skupove omladine i pričao o svojim bombaškim iskustvima. Za kratko vreme, svega par dana koliko je proveo u Pljevljima, Boško je kao upečatljivi dečak-borac postao poznat mnogim Pljevljacima, koji su slušali priče o bombaškim podvizima njega i njegovih drugova. Dana 26. septembra Boškov bataljon je učestvovao u borbama za oslobođenje Prijepolja, koje se, nakon predaje Italijana, našlo u rukama četnika. Pod naletom snaga Druge proleterske i Treće sandžačke brigade Grupa limsko-sandžačkih četničkih odreda, pod komandom [[major]]a [[Đorđije Lašić|Đorđija Lašića]], povukla se iz Prijepolja bez veće borbe.{{sfn|Milovanović|1979|p=143}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=86—88}} [[Datoteka:Krcun Penezić govori na sahrani Boška Buhe, 1943.jpg|mini|levo|[[Slobodan Penezić Krcun]] govori na sahrani Boška Buhe.]] Sutradan nakon oslobođenja Prijepolja, [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe septembar 1943.#27. septembar|27. septembra 1943]]. godine Boško Buha je zajedno sa doktorkom [[Saša Božović|Sašom Božović]] i komandirom brigadne bolnice Bogdanom Radanom{{efn|'''Bogdan Radan''' (1914—1943), komandir bolnice Druge proleterske brigade. Rođen u selu [[Gornja Meka Gruda|Meka Gruda]], kod [[Bileća|Bileće]]. Radnik po zanimanju, član [[Savez komunista Jugoslavije|KP Jugoslavije]] od [[1939]]. godine i učesnik Narodnooslobodilačkog rata od 1941. godine. Poginuo zajedno sa Boškom Buhom prilikom nailaska na četničku zasedu u blizini sela Jabuka, kod Pljevalja.{{sfn|Kučan|1996|p=276}}}} krenuo kamionom iz Pljevalja za Prijepolje po sanitetski materijal.{{sfn|Radovanović|1981|pp=88—90}} Doktorka Saša Božović bila je prekomandovana u Drugu proletersku udarnu brigadu u toku bitke na Sutjesci. Ubrzo po dolasku u brigadu, ona je obišla sve bataljone kako bi upoznala zdravstveno stanje boraca. Prilikom obilaska Četvrtog užičkog bataljona, ona se radovala susretu sa Boškom Buhom, za koga je čula još krajem [[Hronologija Narodnooslobodilačke borbe decembar 1942.|decembra 1942.]] godine, kada je u [[Bihaćka republika|oslobođenom Bihaću]], gde je bila na dužnosti u partizanskoj bolnici, slušala o njegovom istupanju na Kongresu USAOJ-a. Od upoznavanja ona se često susretala sa Boškom, koji je bio njen ljubimac među decom ratnicima Druge proleterske brigade. Voleli su da razgovaraju, a Bošku su posebno bile interesantne doktorkine priče o [[Beograd]]u.{{sfn|Radovanović|1981|pp=86—88}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=88—90}}<ref>{{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-2-deo-dr-sasa-bozovic-mastao.html|title=Dr Saša Božović: Boško Buha je maštao i bio rešen da posle rata živi u oslobođenom Beogradu (1978)}}</ref> U blizini sela [[Jabuka (Prijepolje)|Jabuka]], koje se nalazi na polovini puta između Pljevalja i Prijepolja, kamion u kome su bili naišao je na četničku zasedu, kojom je komandovao četnički major Đorđije Lašić. Četnici su se nalazili u šumarku pored puta, pa su se partizani našli u nepovoljnoj poziciji, jer im je jedini zaklon bio kamion. Boško i Bogdan Radan su odmah pružili otpor četnicima, ali su brzo bili savladani od brojnijih četnika, dok je doktorka Saša Božović bila ranjena i zarobljena.{{sfn|Radovanović|1981|pp=88—90}} Sutradan ujutru, 28. septembra nakon dobijanja vesti o četničkoj zasedi u Jabuci, Četvrti užički bataljon je pod komandom Bože Đorđevića pošao u napad na četnike, koji su se odmah povukli ka Bijelom Polju. U jednoj od kuća su pronašli ranjenu doktorku Sašu Božović, a tela Boška Buhe i Bogdana Radana su preneli u Pljevlja, gde su sutradan sahranjena. Boškovoj sahrani na groblju u Varoši prisustvovao je veliki broj građana Pljevalja, a posebno omladine, koji su u dugačkoj povorci kroz grad odali poštu bombašu Druge proleterske brigade. Na Boškovom grobu oproštajni govor je održao [[Slobodan Penezić Krcun]], [[politički komesar]] Druge proleterske divizije. Vest o pogibiji tada već legendarnog borca i bombaša Boška Buhe teško je pogodila borce Druge proleterske udarne brigade. Boška su znali gotovo svi borci brigade, kao i sve starešine. Bio je poznat kao veseli dečak koji je voleo da razgovara sa svima i da se šali, pa je često razveseljavao borce. Voleo je da priča o svojim bombaškim akcijama i drugim doživljajima, a pošto je bio jednostavan, lako je umeo da svaku akciju i borbu objasni u nekoliko reči.{{sfn|Radovanović|1981|pp=86—88}}{{sfn|Radovanović|1981|pp=88—90}} {{Quote frame|Kola ulaze u okuku na Jabuci. Sa jedne strane druma gusta šumica do same ivice puta, a sa suprotne čistina bez ikakvog zaklona. Ne mogu biti bolji uslovi za zasedu. Kada smo bili na sredini okuke, zaprašta iz šume i zasvetli stotine munja. Gume popucaše, a motor zastade. Staklo sa prozora u hiljade komadića zasu mi krilo i noge. Šofer, koji je imao dobar vojnički refleks, iskoči na drugu stranu, a ja još ne shvatam situaciju. Boško iza kamiona već puca u pravcu zasede i viče: „Ovamo doktore! Iskači! Zaseda”. Tek tada mi sve bi jasno. Iskočih skoro pravo na Boška, koji viknu: „Hvataj zaklon iza kamiona!”. U istom momentu rafal me ošinu po nogama te se sručih na zemlju. Buha i Radan istrčaše na put i polegaše, prihvatajući borbu. Nasta brza, ogorčena, kratkotrajna borba. Radan ubrzo klonu i sveža krv obli cestu. Ostao je samo Boško. Bataljon četnika juriša preko druma. Boško sam, a odozgo mitraljez kosi i rove zemlju oko njega. Ne prestajući da puca, on brižno gleda u mene. Još ogorčenija neprijateljska paljba zaglušuje uši. Meci dižu prašinu, koja se utapa u dim iz motora. Boško napravi dva koraka i ponovo otpoče da bije. U momentu klonu. Pogođen je u potiljak, jer ga je jedna kolona četnika zaobišla s leđa.|deo zapisa lekarke [[Saša Božović|Saše Božović]] „Tebi, Boško!” u ilustrovanoj monografiji o Drugoj proleterskoj brigadi|{{sfn|Druga proleterska|1992|p=}}|align=center}} == Narodni heroj == {{Quote box |width = 17em |bgcolor = #c6dbf7 |quote = <center>[[Datoteka:Narodni heroj 1.svg|100p|Orden narodnog heroja]]</center> ''Čuli su od oca'' ''videli od brata'' ''pravili su puške'' ''igrali se rata.'' ''Zamagli se nebo'' ''nad decom u travi'' ''puče prava puška'' ''i rat poče pravi.'' ''Nek nas sete ove slike'' ''na tu decu i te đake,'' ''što su mali, mali za vojnike,'' ''a veliki za junake...''|author = deo iz pesme „Nek nas se sete”, <br />[[Duško Radović|Duška Radovića]], napisane za <br /> „[[Boško Buha (film)|film Boško Buha]]” |source = }} Povodom desetogodišnjice [[Jugoslovenska narodna armija|Jugoslovenske narodne armije]], [[20. decembar|20. decembra]] [[1951]]. godine, Boško Buha je Ukazom [[Prezidijum Narodne skupštine FNRJ|Prezidijuma Narodne skupštine]] [[Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija|Federativne Narodne Republike Jugoslavije]] proglašen za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]]. Istog dana proglašen je 271 narodni heroj, a među njima su bili i Boškovi saborci iz [[Druga proleterska udarna brigada|Druge proleterske udarne brigade]] – [[Dragomir Dražević]], [[Vojin Đurašinović]], [[Petar Ivanović Perica]], [[Dušan Ječmenić]], [[Radoslav Kovačević]], [[Milutin Luković]], [[Mićo Matović]], [[Radiša Radosavljević]], [[Božo Tomić]], [[Mate Ujević]] i [[Radmila Šišković]].{{sfn|Narodni heroji|1982|p=124}} Kao jedan od najmlađih boraca-pionira [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOV i PO Jugoslavije]] Boško Buha je postao simbol borbe i stradanja [[Omladina u Narodnooslobodilačkoj borbi|omladine u Narodnooslobodilačkoj borbi]]. Na inicijativu pionira [[Prijepolje|Prijepolja]] i [[Pljevlja|Pljevalja]] [[1959]]. godine je pokrenuta akcija za izgradnju trajnog sećanja na revolucionarni put Boška Buhe i drugih pionira-boraca. Nakon toga [[Savez pionira Jugoslavije]] je pokrenuo akciju prikupljanja priloga za izgradnju pionirskog spomen-doma „Boško Buha” u selu [[Jabuka (Prijepolje)|Jabuka]]. Spomen-dom je izgrađen [[1964]]. godine, a 17. oktobra 1966. godine ovde je održan susret mladih iz čitave Jugoslavije i veliki istorijski čas, koji je prerastao u Jugoslovenske pionirske memorijalne svečanosti „Boško Buha”, koje su se održavale svake godine na dan pogibije Boška Buhe 27. septembra.{{sfn|Zejak|1986|pp=10—12}} Istog dana na mestu Boškove pogibije bio je postavljeni kameni beleg sa natpisom – ''Ovde je 1943. godine poginuo pionir, borac i narodni heroj Boško Buha'', pored koga je posađeno 17 [[Bor (biljka)|borova]] u znak broja godina koliko je Boško imao u trenutku pogibije. Otkrivanju ovog spomen-obeležja prisustvovao je Rade Buha, Boškov otac.{{sfn|Zejak|1986|p=18}} Narednih godina prostor oko spomen-doma „Boško Buha” je pretvoren u [[Memorijalni kompleks Boško Buha|Memorijalni kompleks „Boško Buha“]], koga su pored mesta Boškove pogibije sačinjavali i druga spomen-obeležja posvećena Bošku Buhi i drugim pionirima-borcima. Najpre je 27. septembra 1970. godine na brdu Vidikovac iznad Jabuke bio postavljen spomenik Bošku Buhi – bronzana figura dečaka-borca sa puškom i knjigom, rad vajarke [[Mira Letica|Mire Letice]]. Ideju za podizanje ovog spomenika pokrenuo je pionirski list „[[Kekec (časopis)|Kekec]]”, a predlog za njegov izgled dala je Jadranka Berić, učenica iz Gornjeg Milanovca.{{sfn|Zejak|1986|p=20}} Potom je 27. septembra 1971. godine podignut spomenik na Boškovom grobu u Pljevljima, koji je po ideji nastavnika osnovne škole „Boško Buha” iz Pljevalja, bio izrađen od belog mermera u obliku školske klupe u preseku.{{sfn|Zejak|1986|p=23}} Nakon dve godine, 27. septembra 1973. godine u memorijalnom kompleksu je formirana „Aleja neustrašive mladosti”, koja je sačinjavala osam bronzanih spomen-bisti jugoslovenskih pionira-partizana iz svih republika i pokrajina SFRJ – [[Dragan Kovačević (partizan)|Dragana Kovačevića]], [[Lepa Radić|Lepe Radić]], [[Vera Miščević|Vere Miščević]], [[Mate Blažina|Mate Blažine]], [[Savo Jovanović Sirogojno|Save Jovanovića Sirogojna]], Milana Mravlje. Autor ovih bisti bio je Ljuboje Čabarkapa, nastavnik iz Pljevalja. Ispred spomen-doma „Boško Buha” 27. septembra 1984. godine postavljena je spomen-bista Boška Buhe, rad vajarke [[Drinka Radovanović|Drinke Radovanović]].{{sfn|Zejak|1986|pp=16—18}}{{sfn|Popović|1981|p=211}} [[Datoteka:Bosko Buha Jabuka4.JPG|mini|levo|Spomenik Bošku Buhi na brdu Vidikovcu u Jabuci, kod Pljevalja.]] Ime Boška Buhe nose četiri [[Osnovna škola|osnovne škole]] – dve u [[Srbija|Srbiji]] i po jedna u [[Crna Gora|Crnoj Gori]] i [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]]. [[OŠ „Boško Buha” Beograd|Osnovna škola „Boško Buha”]] u [[Beograd]]u, na [[Zvezdara|Zvezdari]], koja se bavi obrazovanjem i vaspitanjem dece sa smetnjama u razvoju, osnovana je [[1963]]. godine, a od [[17. januar]]a [[1964]]. godine nosi Boškovo ime.<ref>{{Cite web|url=http://www.boskobuha.edu.rs/o-nama|title=O ŠKOLI}}</ref> [[OŠ „Boško Buha” Ivanje|Osnovna škola „Boško Buha”]] u selu [[Ivanje (Prijepolje)|Ivanje]], kod Prijepolja, osnovana je [[1911]]. godine, a Boškovo ime nosi od [[1960-e|1960-ih]] godina. Osnovna škola „Boško Buha” u selu [[Štrpci]], kod [[Rudo]]g ima isturena odeljenja i u okolnim selima.<ref>{{Cite web|url=http://www.opstinarudo.com/obrazovanje/|title=Obrazovanje &#124; Opština Rudo}}</ref> Osnovna škola „Boško Buha” iz Pljevalja osnovana je 1955. godine, a ime Boškovo ime nosi od 20. decembra 1966. godine.<ref>{{Cite web|url=https://osboskobuhapv.wordpress.com/o-nama/|title=O nama|date=2. 2. 2018}}</ref> Ispred zgrade ove osnovne škole nalazi se spomen-bista Bošku Buhi, a pioniri ove škole su nekada redovno obilazili i starali se o održavanju groba Boška Buhe na gradskom groblju u Pljevljima.{{sfn|Zejak|1986|p=23}} Tradiciju obilaska Boškovog groba održavaju i danas učenici ove škole.<ref>{{Cite web|url=http://pvportal.me/2015/09/ucenici-os-bosko-buha-posjetili-grog-heroja-po-koma-skola-nosi-ime/|title=Učenici OŠ Boško Buha posjetili grob heroja po kome škola nosi ime}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Osnovna škola u Boškovom rodnom selu [[Gradina (Slavonija)|Gradini]], kod [[Virovitica|Virovitice]], čiji je nekada bio đak, od 1960. do [[1992]]. godine je nosila njegovo ime, ali je preimenovana u OŠ „Gradina”.<ref>{{Cite web|url=http://os-gradina.skole.hr/skola/povijest|title=Osnovna škola Gradina - Povijest|website=os-gradina.skole.hr|accessdate=17. 8. 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180818020940/http://os-gradina.skole.hr/skola/povijest|archive-date=18. 8. 2018|url-status=dead}}</ref> Boškovo ime nosi i [[Pozorište „Boško Buha” Beograd|dečje pozorište]] u Beogradu, osnovano [[1950]]. godine.<ref>{{Cite web|url=https://buha.rs/O-Pozorishtu|title=O Pozorištu / Naslovna - Pozorište Boško Buha|website=buha.rs}}</ref> Preko 60 ulica na teritoriji Republike Srbije nosi njegovo ime, a neke od njih su u [[Beograd]]u, [[Vranje|Vranju]], [[Zrenjanin]]u, [[Kragujevac|Kragujevcu]], [[Leskovac|Leskovcu]], [[Niš]]u, [[Novi Pazar|Novom Pazaru]], [[Novi Sad|Novom Sadu]], [[Pirot]]u i [[Užice|Užicu]]. Takođe, ime Boška Buhe nose ulice u gradovima drugih bivših jugoslovenskih republika – u Crnoj Gori u [[Podgorica|Podgorici]] i Pljevljima, u Bosni i Hercegovini u [[Bijeljina|Bijeljini]], [[Prijedor]]u i dr, u [[Republika Makedonija|Makedoniji]] u [[Kumanovo|Kumanovu]] i dr.<ref>{{Cite web|url=https://www.planplus.rs/|title=Digitalna mapa i poslovni adresar Srbije|website=PlanPlus.rs}}</ref> Godine 1975, na pionirskim susretima „Boško Buha” u Jabuci je pokrenuta inicijativa da se o Bošku Buhi snimi film. Ovu ideju realizovao je reditelj [[Branko Bauer]], koji je [[1978]]. godine snimio [[Boško Buha (film)|film]] i [[Boško Buha (TV serija)|TV seriju]]. Film je premijerno prikazan 17. novembra 1978. godine, a serija je emitovana kasnije iste godine na [[Radio-televizija Srbije|Televiziji Beograd]]. Film i TV serija prate život Boška Buhe, od njegovog stupanja u Drugu proletersku brigadu, pa do pogibije. Autori scenarija za film bili su scenarista [[Dušan Perković]] i publicista [[Boško Matić]]. Matić je bio Boškov saborac i jedan od dece-boraca Druge proleterske brigade. Boškov lik u ovoj seriji tumačio je mladi glumac-naturščik [[Ivan Kojundžić]] iz sela [[Koška]], kod [[Našice|Našica]].{{efn|Zbog velike fizičke sličnosti, kao i slične boje glasa, između Ivana Kojundžića i [[Slavko Štimac|Slavka Štimca]] mnogi gledaoci ovog filma bili su u zabuni misleći da lik Boška Buhe igra Slavko Štimac, koji je bio zvezda ranijih Bauerovih filmova — „[[Salaš u Malom Ritu (film)|Salaš u Malom Ritu]]” i „[[Zimovanje u Jakobsfeldu]]”.<ref name="Film1">{{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-1-deo-uskoro-pocinje.html|title=Boško Buha: Istinita priča u kojoj se ne pominje ni grad, ni reka, ni planina - samo Lunetov bataljon}}</ref><ref name="Film2">{{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-3-deo-ivan-kojundzic-vise.html|title=Ivan Kojundžić kao Boško Buha: Gledao sam "Otpisane" - dobra serija, ali malo naivna (1978)}}</ref>}} Pored lika Boška Buha u filmu su se pojavili i drugi stvarni likovi poput – [[Miodrag Milovanović Lune|Luneta Milovanovića]], [[Savo Jovanović Sirogojno|Save Jovanovića Sirogojna]], Milene Siterice, Dragutina Miloševića Čikala, kao i lik doktorke Rade,{{efn|Glumica [[Milena Dapčević]], koja je u filmu tumačila lik doktorke Rade bila je supruga narodnog heroja [[Peko Dapčević|Peka Dapčevića]], koji je bio komandant [[Drugi udarni korpus NOVJ|Drugog korpusa]], u čijem sastavu se borila i Boškova Druga proleterska brigada.}} koji je bio baziran na ličnosti [[Saša Božović|Saše Božović]], lekarke Druge proleterske brigade, koja je bila svedok pogibije Boška Buhe. Film je bio veoma popularan u SFRJ, a posebno je bila popularna filmska numera „Nek nas se sete”, čiji je tekst napisao [[Duško Radović]], muziku komponovao [[Zoran Simjanović]], a otpevao [[Oliver Dragojević]].<ref name="Film1" /><ref name="Film2" /><ref>{{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2016/06/bosko-matic-autor-scenarija-za-film.html|title=Boško Matić, autor scenarija za film "Boško Buha": Stranica života saborca Buhe i Sirogojna (1980)}}</ref> == Galerija == <center><div style="text-align:center;font-size:85%;"><gallery mode="packed-hover" heights="185" widths="125"> Datoteka:Mesto pogibije Boška Buhe.jpg|Kameni-beleg na mestu pogibije Boška Buhe Datoteka:Bosko Buha Jabuka1.jpg|Spomenik Bošku Buhi, rad vajara [[Mira Letica|Mire Letice]] iz [[1970]]. godine Datoteka:Bosko Buha Jabuka detalj1.jpg|Detalj spomenika Bošku Buhi Datoteka:Bosko Buha Jabuka detalj2.jpg|Detalj spomenika Bošku Buhi Datoteka:Bosko Buha Jabuka3.JPG|Spomenik Bošku Buhi, rad vajara Mire Letice iz 1970. godine Datoteka:Orden narodnog heroja 2.jpg|[[Orden narodnog heroja]] </gallery></div></center> == Napomene == {{notelist}} == Reference == {{reflist|3}} == Literatura == * {{Cite book| ref=harv|last=Božović|first=Saša|last2=|first2=|authorlink =Saša Božović |authorlink2 = |year=1978|title=Tebi moja Dolores|publisher=„Četvrti jul” | location = Beograd |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Milovanović|first=Miodrag Lune|last2=|first2=|authorlink =Miodrag Milovanović Lune |authorlink2 = |year=1979|title=Miodrag Milovanović Lune — dnevnik|publisher=„Vesti” | location = Titovo Užice |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Radovanović|first=Jovan|last2=|first2=|authorlink = |authorlink2 = |year=1981|title=Boško Buha — životni put slavnog bombaša|publisher=„Dečje novine” | location = Gornji Milanovac |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Popović |first=Razumenka Zuma |year=1981 |title=Spomenici Narodnooslobodilačke borbe i revolucije SR Srbije 1941—1945 |publisher=„Narodna armija” |location=Beograd |id=}} * {{Cite book| ref=harv| ref={{harvid|Leksikon NOR|1980}} |title=[[Leksikon Narodnooslobodilačkog rata|Leksikon Narodnooslobodilačkog rata i revolucije u Jugoslaviji 1941—1945]] tom -{I}-|year=1980 |publisher=Narodna knjiga |location=Beograd |id=}} * {{Cite book| ref=harv| ref={{harvid|Narodni heroji|1982}} |title=[[Narodni heroji Jugoslavije (knjiga)|Narodni heroji Jugoslavije]] tom -{I}- |year=1982 |publisher=„Narodna knjiga” |location=Beograd |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Inđić|first=Milan|last2=|first2=|authorlink = |authorlink2 = |year=1985|title=Djeca heroji|publisher=„Dom štampe” | location = Zenica |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Zejak|first=Branko K.|last2=|first2=|authorlink = |authorlink2 = |year=1986|title=Memorijalni centar Boško Buha Jabuka—Prijepolje|publisher=Memorijalni centar „Boško Buha” | location = Prijepolje |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Urošević|first=Sredoje |authorlink= Sredoje Urošević|title=Druga proleterska brigada — ratovanje i ratnici |year=1988|location=Beograd|id=}} * {{Cite book| ref=harv| ref={{harvid|Druga proleterska|1992}} |title=Druga proleterska brigada — ilustrovana monografija|year=1992 |publisher=Odbor sekcija boraca Druge proleterske brigade|location=Beograd |id=}} * {{Cite book| ref=harv|last=Kučan| first = Viktor |title = Borci Sutjeske |url=http://www.znaci.net/00001/129.htm| |year=1996| publisher = Zavod za udžbenike i nastavna sredstva | location = Beograd|isbn=978-86-17-04984-1|pages=}} * {{cite journal|last=Lugarić Vukas|first=Danijela|year=2014|url=http://hrcak.srce.hr/ojs/index.php/nu/article/view/2899/1655|title= Boško Buha i Pavlik Morozov: novi (jugoslavenski/sovjetski) čovjek u tijelu malenoga dječaka|journal= Narodna umjetnost|volume= 51/2|ref=harv|pages=133—154}} * {{cite journal|last=Lučić-Todosić|first=Ivana|year=2015|url=http://www.anthroserbia.org/Content/PDF/Articles/6d8e10d4f1064424b99bd15c3422a10f.pdf|title= Genealogija „narodnog heroja”, određivanje okvira za istraživanje herojskog lika unutar kategorija „zvanja” i „ordena” kao koda vremena|journal= Antropologija|volume= 15/3|ref=harv|pages=133—154}} == Povezano == * [[Boško Buha (film)]] == Vanjske veze == {{Commonscat|Boško Buha}} * {{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-1-deo-uskoro-pocinje.html|title=Uskoro film Boško Buha|website=www.yugopapir.com|date=c. 1977}} * {{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-2-deo-dr-sasa-bozovic-mastao.html|title=Dr Saša Božović: Tako je poginuo Boško Buha|website=www.yugopapir.com|date=c. 1978}} * {{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2014/04/bosko-buha-3-deo-ivan-kojundzic-vise.html|title=Ivan Kujundžić: Nisam se mnogo uplašio|website=www.yugopapir.com|date=c. 1978}} * {{Cite web|url=http://www.yugopapir.com/2016/06/bosko-matic-autor-scenarija-za-film.html|title=Boško Matić: Starnica mog života|website=www.yugopapir.com|date=c. 1980}} {{Narodni heroji-Slavonija}} {{normativna kontrola}} {{Životni vijek|1926|1943|Buha, Boško}} [[Kategorija:Borci Druge proleterske brigade]] [[Kategorija:Biografije, Virovitica]] [[Kategorija:Jugoslavenski partizani]] [[Kategorija:Narodni heroji Jugoslavije]] 6w5xdwtnhzwsie8nz0rh5udn9lknzu6 0 18791 42586689 42562726 2026-05-01T18:50:14Z Alekol 2231 /* Februar/Veljača */ 42586689 wikitext text/x-wiki {{godina nav}} {{Godina u drugim kalendarima|1970}} __NOTOC__ Godina '''1970''' ('''[[Rimski brojevi|MCMLXX]]''') bila je [[redovna godina koja počinje u četvrtak]]. <center> {| style="border:1px solid silver;background-color:white;padding:5px;" align=center class=radius | '''1970''': <br /> [[1970#Januar/Siječanj|1]] • [[1970#Februar/Veljača|2]] • [[1970#Mart/Ožujak|3]] • [[1970#April/Travanj|4]] • [[1970#Maj/Svibanj|5]] • [[1970#Jun/Juni/Lipanj|6]] • [[1970#Jul/Juli/Srpanj|7]] • [[1970#Avgust/August/Kolovoz|8]] • [[1970#Septembar/Rujan|9]] • [[1970#Oktobar/Listopad|10]] • [[1970#Novembar/Studeni|11]] • [[1970#Decembar/Prosinac|12]] <br /> [[1970#Rođenja|Rođenja]] • [[1970#Smrti|Smrti]] |}</center> == Događaji == === Januar/Siječanj === * [[1. 1.]] - Na snazi je novi [[Opći rimski kalendar]]. * 1. 1. - [[Unixovo vreme|Unixova era]] započela u 00:00:00 [[UTC]]. * [[2. 1.]] - Poslednji studijski nastup [[Beatles]]-a. * [[3. 1.]] - Gen-puk. [[Viktor Bubanj]] imenovan za načelnika Generalštaba JNA (do 1972), nakon [[Miloš Šumonja|Miloša Šumonje]]. * [[5. 1.]] - Tonghajski zemljotres u [[Junan]]u, Kina, poginulo preko 15.000 osoba - činjenice su dugo bile sakrivene jer u zemlji je [[Kulturna revolucija]]. * 5. 1. - Prva epizoda sapunice ''[[All My Children]]'' u SAD - 10.712 epizoda do 2011. * [[6. 1.]] - Jugoslovenski konzul u Njujorku Aleksa Kapičić zatražio politički azil u SAD, u poverljivoj izjavi za FBI opisuje proceduru za eliminaciju pripadnika neprijateljske emigracije, kao i otmica u tršćanskom području, npr. [[Krunoslav Draganović|Krunoslava Draganovića]]<ref>[https://www.cia.gov/library/readingroom/docs/DRAGANOVIC,%20KRUNOSLAV_0082.pdf Assassinations of Anti-Tito Yugoslav Emigres] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170213024344/https://www.cia.gov/library/readingroom/docs/DRAGANOVIC,%20KRUNOSLAV_0082.pdf |date=2017-02-13 }}. cia.gov (PDF file) FBI New York January 19 1970</ref>. * [[7. 1.]] - [[Rat iscrpljivanja]]: prvi napad iz operacije Priha, Izraelsko vazduhoplovstvo je do aprila izvelo 21 napad na egipatske položaje. * [[8. 1.]] - Jugoslovenska vlada izražava neslaganje sa novim izdanjem istorije [[KPSS]], u kojem se krivica za raskid 1948. pripisuje jugoslovenskoj strani. * [[11. 1.]] - Specijalni izveštaj [[OECD]] o Jugoslaviji (pridružena članica): očekuje se brz ekonomski rast na osnovu reformi, opasnost je inflacija<ref>[http://www.nytimes.com/1970/01/12/archives/inflation-is-called-a-yugoslav-threat-inflation-called-yugoslav.html Inflation Is Called A Yugoslav Threat]. nytimes.com JAN. 12, 1970</ref>. * [[12. 1.]] - [[Bijafra]] kapitulirala nakon 2,5 godine [[Nigerijski građanski rat|Nigerijskog građanskog rata]] - veliki broj mrtvih od gladi. U sukobu su se prvi put pročule humanitarne nevladine organizacije, doktori će, među kojima [[Bernard Kouchner]], osnovati [[Lekari bez granica|Lekare bez granica]] 1971. * [[16. 1.]] - [[Muamer el Gadafi]], koji je prošlog septembra uzeo vlast u [[Libija|Libiji]], postaje premijer - samo do 1972, kasnije će biti poznat kao Bratski vođa i vodič revolucije. * [[16.1.|16]] - [[17. 1.]] - ''Deseta sjednica CK [[Savez komunista Hrvatske|SK Hrvatske]]'' - partija smatra da je unitarizam opasniji od nacionalizma. Biće smenjen [[Miloš Žanko]], koji je optužen za unitarizam i čije su teze o porastu nacionalizma u Hrvatskoj odbačene. (→ [[Hrvatsko proljeće]]) ** U Sloveniji i Hrvatskoj ne govore o separatizmu, ali se smatraju superiornijim od ostatka SFRJ - imućniji su, imaju 70% industrijske proizvodnje (jedna slovenačka firma je čak otvorila pogon u Austriji), glavnina prihoda o turizma i gastarbajtera ide u Hrvatsku, "nema više straha od etikete šoviniste".<ref>[http://www.nytimes.com/1970/02/05/archives/croatia-and-slovenia-assert-regional-identity-advanced-yugoslav.html Croatia and Slovenia Assert Regional Identity]. nytimes.com FEB. 5, 1970</ref>. [[Datoteka:Boeing 747-121, Pan American World Airways - Pan Am AN1399875.jpg|mini|250px|[[Boeing 747]]]] * [[21. 1.]] - Prvi komercijalni let [[Boeing 747|Boeinga 747]] - avion ''[[Clipper Victor]]'' firme [[Pan American World Airways|Pan Am]]. * [[22. 1.]] - [[Rat iscrpljivanja]], izraelska Operacija Rhodes: uspešan prepad na egipatsko ostrvo Shadwan, 70 mrtvih i 62 zarobljena Egipćana. Istovremeno, [[Gamal Abdel Nasser|Nasser]] je obezbedio protivvazdušno naoružanje i pojačano vojno prisustvo od Sovjeta. * [[25. 1.]] - Prikazana filmska ratna satira ''[[MASH (film)|MASH]]''. * [[26. 1.]] - [[27. 2.]] - Tito na turneji po Africi (Tanzanija, Zambija, Etiopija, Kenija, Sudan, UAR tj. Egipat, Libija). * 26. 1. - Oluja prve četvrtine: počinju veliki protesti na [[Filipini]]ma protiv ekonomske krize, predvođeni studentima, traju do marta. * početkom godine - Strahovanja od sovjetske intervencije u Jugoslaviji<ref name="Coli"/> * [[30. 1.]] - Suočen s gubitkom na izborima, premijer [[Lesoto]]a [[Leabua Jonathan]] ih poništava, raspušta skupštinu i suspenduje ustav (zbačen vojnim udarom 1986). === Februar/Veljača === * [[1. 2.]] - Benavideska železnička katastrofa kod Buenos Airesa, 142 mrtvih (pominje se i 236). * [[4. 2.]] - Pretpremijera filma ''[[Patton (film)|Patton]]''. * [[5. 2.]] - Vrhovni sud SR Srbije preinačio kaznu piscu [[Zo­ran Glu­šče­vić|Zo­ranu Glu­šče­viću]] sa šest meseci zatvora (osuđen prošlog oktobra) na tri meseca uslovno - pisao je članak "uvredljiv za SSSR" (presudu čekao na slobodi). * [[6. 2.]] - Zaključen trogodišnji trgovački sporazum između [[Evropska ekonomska zajednica|Evropske ekonomske zajednice]] i SFRJ, prvi sporazum za nekom istočnom zemljom - glavna stavka je jugoslovenska govedina<ref>[http://www.nytimes.com/1970/02/07/archives/common-market-and-yugoslavia-agree-on-3year-trade-treaty-common.html Common Market and Yugoslavia Agree On 3‐Year Trade Treaty]. nytimes.com FEB. 7, 1970</ref>. [[Datoteka:Zagreb-29.JPG|mini|200px|[[Alojzije Stepinac]] (foto 2012)]] * [[8. 2.]] - ''[[New York Times|NY Times]]'' pred desetu godišnjicu [[Alojzije Stepinac|Stepinčeve]] smrti: razvio se popularni kult, vlasti ga ne ometaju<ref>[http://www.nytimes.com/1970/02/08/archives/croats-venerate-cardinal-stepinac-without-official-interference-as.html Croats Venerate Cardinal Steninac Without Official Interference as Yugoslav‐Vatican Relations Ease]. nytimes.com FEB. 8, 1970</ref>. * [[10. 2.]] - Lavina u [[Val-d'Isère]]u, francuska Savoja, pogodila hotel, 39 mrtvih. * 10. 2. - U Jordanu izbija prvi sukob palestinskih komandosa sa vladom. * [[11. 2.]] - [[Japan]] lansirao svoj prvi satelit, ''[[Ōsumi]]'' (četvrta zemlja koja je to samostalno uradila). * [[13. 2.]] - [[Black Sabbath]] izdao svoj prvi, [[Black Sabbath (album)|istoimeni album]] - u početku loše primljen, uglavnom ga pominju kao prvi [[heavy metal]] album. * 13. 2. - Podmetnut požar u jevrejski dom za stare u Münchenu, sedam žrtava. * [[13. 2.]] - [[Prištinski univerzitet]] osamostaljen od Beogradskog: održana osnivačka skupština a dva dana kasnije svečana sednica Skupštine univerziteta (dan PU je 15. februar). * 13. 2. - Švicarska popularne fantastike [[Erich von Däniken]] osuđen je zbog prijevara na tri i pol godine [[zatvor]]a. Ipak, njegove teorije o vanzemaljcima su tako popularne da ''Spiegel'' govori o "denikitisu", ove godine je prikazan i [[Erinnerungen an die Zukunft (film)|dokumentarac prema njegovom romanu]]. * [[februar]] - Predsednik [[Tito]] na afričkoj turneji (priprema za samit nesvrstanih); u [[Etiopija|Etiopiji]] razgovarao sa američkim državnim sekretarim [[William P. Rogers|Rodžersom]]<ref name="Coli">''Collier's Year Book'' za 1970. (Microsoft Encarta 2004)</ref>. * [[17. 2.]] - Ubistvo MacDonaldovih: u [[Fort Bragg]]u ubijeni žena i dve kćerke vojnog lekara [[Jeffrey R. MacDonald|Jeffreya R. MacDonalda]] - tvrdi da su to učinili hipici, ali on je 1979. osuđen na tri doživotne robije. * 17. 2. - U [[Ulcinj]]u pao sneg; u Vojvodini "120.000 hektara" pod vodom.<ref>Borba, 18. feb. 1970, str. 7</ref> * [[18. 2.]] - Suđenje [[Čikaška sedmorica|Čikaškoj sedmorici]]: oslobođeni optužbe za zaveru radi izazivanja nereda u Čikagu 1968. * 18. 2. - [[Operacija Barrel Roll]]: Amerikanci prvi put koriste bombardere B-52 u [[Laos]]u, nedelju dana nakon početka tamošnje [[Pathet Lao|komunističke]] ofanzive Kampanja 139. [[Datoteka:Karlo Bulic.jpg|mini|150px|[[Karlo Bulić]] glumi u "[[Naše malo misto|Našem malom mistu]]"]] * [[21. 2.]] - Švedska ''Grangesberg Company'' naručila od [[Brodogradilište Uljanik|Uljanika]] dva broda za prevoz rude i nafte od 265.000 tona, vrednosti 50 miliona dolara. * 21. 2. - Swissair Flight 330: eksplozija bombe dovodi do udesa švajcarskog aviona i 47 žrtava, za šta su okrivljeni Palestinci. Istog dana bomba je eksplodirala i u avionu Austrian Airlinesa, ali on je uspeo sleteti. * [[22. 2.]] - Prva epizoda "[[Naše malo misto]]". * [[23. 2.]] - [[Gvajana]] postaje Kooperativna Republika unutar [[Komonvelt nacija|Komonvelta nacija]], premijer [[Forbes Burnham]] je poveo izrazito levu politiku. * [[26. 2.]] - U [[Senegal]]u uvedena funkcija premijera, prvi je [[Abdou Diouf]] (do 1980, zatim predsednik do 2000). === Mart/Ožujak === * [[1. 3.]] - Izbori u Austriji: [[Socijaldemokratska partija Austrije|socijaldemokrati]] su prvi put posle rata najjača stranka, [[Bruno Kreisky]] će u aprilu formirati prvu socijalističku vladu od 1920. (kancelar do 1983). * 1. 3. - Međunarodno nepriznata [[Rodezija]] se formalno proglašava republikom (1965. se jednostrano otcepila od [[UK]]). * [[3. 3.]] - [[Milovan Đilas|Milovanu Đilasu]] oduzet pasoš malo pre putovanja u SAD - "Komunist" tvrdi da je to jedinstven slučaj<ref>[http://www.nytimes.com/1970/04/04/archives/retrogression-in-belgrade.html Retrogression in Belgrade]. nytimes.com APRIL 4, 1970</ref>, ali pasoš je oduzet i pjesniku [[Zlatko Tomičić|Zlatku Tomičiću]]<ref>[http://www.nytimes.com/1970/04/11/archives/letters-to-the-editor-of-the-times.html Letters to the Editor of The Times]. nytimes.com APRIL 11, 1970</ref>, a sledećeg meseca i Veri Mihajlov, majci disidenta Mihajla (Đilasov pasoš vraćen tek 1987). * [[3.3.|3]] - [[8. 3.]] - Svetsko prvenstvo u [[umetničko klizanje|umetničkom klizanju]] u [[Ljubljana|Ljubljani]]. * [[4. 3.]] - [[Mihajlo Mihajlov]] pušten iz zatvora posle tri i po godine, godinu dana ranije - objavljivanje mu zabranjeno četiri godine po izlasku<ref>[http://www.nytimes.com/1970/03/05/archives/mihajlov-ends-yugoslav-prison-term.html Mihajlov Ends Yugoslav Prison Term]. nytimes.com MARCH 5, 1970</ref>. * [[5. 3.]] - Stupio na snagu [[Ugovor o neširenju nuklearnog oružja]]. * 5. 3. - Prikazan film katastrofe ''[[Airport (film)|Airport]]''. * [[6. 3.]] - Prilikom sklapanja bombe namenjene vojnicima u [[New Jersey]]-u, poginula trojica ''[[Weather Underground|Weathermen]]''-a u New Yorku. [[Datoteka:Urovci, Termoelektrana Nikola Tesla, 12.JPG|mini|250px|[[Termoelektrana Nikola Tesla]]]] * [[7. 3.]] - Pušten u rad prvi blok [[Termoelektrana Nikola Tesla|TE Nikola Tesla]] kod [[Obrenovac|Obrenovca]] snage 210 MW - do 1979. još četiri bloka, biće to najveća elektrana na Balkanu. * 7. 3. - Nesreća sa smrtnim ishodom vodi ukidanju [[Tramvajski promet u Dubrovniku|tramvajskog prometa u Dubrovniku]] - posljednja vožnja 20-tog. * [[10. 3.]] - Bračni par Christel i Eckhard Wehage izvršio samoubistvo nakon neuspešne otmice istočnonemačkog aviona radi bekstva na zapad. * [[11. 3.]] - [[Prvi iračko-kurdski rat]]: kurdska pobuna se završava pat-pozicijom nakon skoro devet godina borbi, postignut sporazum o autonomiji (ali novi rat sledi 1974-75, kao i periodične pobune nakon toga). * [[14. 3.]] - Eksplozija u rudniku Breza, stradalo 50 radnika<ref>[http://www.rmubreza.ba/index.php?option=com_content&view=article&id=16&Itemid=65 14. marta 1970.]. rmubreza.ba</ref>. * mart - Simpozijum u [[Krapinske Toplice|Krapinskim Toplicama]] "Odnos klase i nacije u savremenom socijalizmu" - legitimisanje nacionalizma. * [[18. 3.]] - [[Kambodža]]: proamerički desničarski general [[Lon Nol]] zbacio princa [[Norodom Sihanouk|Norodoma Sihanouka]]; kasnije tokom meseca dolazi do krvavih demonstracija u unutrašnjosti koje su ugušene s nekoliko stotina žrtava; pojačava se [[Kambodžanski građanski rat]]. Sihanouk osniva u Pekingu Kraljevsku vladu nacionalnog jedinstva Kambodže (GRUNK). * 18. 3. - Počinje dvosedmični štrajk poštanskih radnika u SAD, predsednik [[Richard Nixon|Nixon]] šalje vojnike u njujoršku poštu. [[Datoteka:Bundesarchiv B 145 Bild-F031400-0014, Erfurt, Treffen Willy Brandt mit Willi Stoph.jpg|mini|200px|''[[Ostpolitik]]'': susret u Erfurtu]] * [[19. 3.]] - ''[[Ostpolitik]]'': dvojica nemačkih premijera, [[Willy Brandt]] i [[Willi Stoph]], sastali se u Erfurtu (i opet u maju u Kasselu), čime počinje dijalog dve Nemačke. * [[21. 3.]] - [[Eurosong 1970]], pobeđuje irska numera, a [[Eva Sršen]] iz SFRJ predzadnja. * 21. 3. - Održan prvi ''[[San Diego Comic-Con]]''. * [[26. 3.]] - U [[Južnoafrička republika|Južnoj Africi]] stupio na snagu Zakon o državljanstvu Bantu domovina - narednih godina će biti proglašeno deset samoupravnih ili nominalno nezavisnih [[bantustan]]a, svi ukinuti 1994. * [[28. 3.]] - Gediski zemljotres na zapadu Turske, preko 1.000 mrtvih - grad Gediz će biti premešten. * [[29. 3.]] - [[5. 4.]] - U Beogradu održan prvi šahovski "Meč stoleća - [[SSSR protiv ostatka sveta]]", SSSR pobeđuje sa 20,5 prema 19,5. * [[31. 3.]] - Prethodnica [[Japanska Crvena armija|japanske Crvene armije]] otela avion u Tokiju. === April/Travanj === [[Datoteka:Kreisky-Koechler-Vienna-1980 Crop.jpg|mini|140px|[[Bruno Kreisky]]]] * [[1. 4.]] - Početak emitovanja [[Studio B|Studija B]] u Beogradu, prva radio-stanica van državnih medija. * 1. 4. - Zakonom u SAD predviđena zabrana reklamiranja [[cigarete|cigareta]] na TV od 1. 1. 1971. * [[4. 4.]] - KGB u Magdeburgu uništio ostatke [[Adolf Hitler|Adolfa]] i Eve Hitler, porodice Goebbels, gen. Hansa Krebsa i Hitlerovih pasa. * [[7. 4.]] - [[42. dodjela Oscara]]: ceremonija prvi put prenošena satelitom ali slabo interesovanje. Najbolji film je "[[Ponoćni kauboj]]", jedini dobitnik rangiran sa "X", ukupno tri nagrade od sedam nominacija, ''[[Butch Cassidy and the Sundance Kid]]'' četiri od 10; u užem izboru za najbolji strani film bila je "[[Bitka na Neretvi (film)|Bitka na Neretvi]]". * [[8. 4.]] - [[Rat iscrpljivanja]]: masakr u Bahr el-Baqaru, izraelski avioni bombardovali osnovnu školu, misleći da je egipatski vojni objekt i ubili 47 osoba, od čega 38 đaka. * 8. 4. - Eksplozija gasa na gradilištu metroa u [[Osaka|Osaki]], 79 mrtvih. * [[10. 4.]] - [[Paul McCartney]] objavio da su se [[The Beatles|Beatles]]-i razišli i najavio svoj solo album. * [[11. 4.]] - [[Apollo 13]] lansiran na Mesec. [[Datoteka:Apollo13 apparatus.jpg|mini|250px|[[Apollo 13]]: improvizacija aparature]] * [[13. 4.]] - Na Apollu 13 eksplodirao rezervoar kiseonika, zbog čega se četiri dana kasnije vraćaju na Zemlju u dramatičnim okolnostima. * [[14. 4.]] - Postignut sporazum o završetku [[Severnojemenski građanski rat|Severnojemenskog građanskog rata]], pobedom republikanaca - Saudi Arabija ubrzo priznaje [[Arapska Republika Jemen|Arapsku Republiku Jemen]]. * april - Odlučeno da se povećaju ulaganja u Kosovo, u proteklih pet godina investirano je 800 miliona dolara, tj. Fond za nerazvijena područja je dao 2,5 milijarde dolara niskokamatnih kredita južnim krajevima<ref>[http://www.nytimes.com/1970/07/08/archives/belgrade-invests-in-impoverished-south.html Belgrade Invests in Impoverished South]. nytimes.com JULY 8, 1970</ref>. * [[16. 4.]] - [[Bogdan Oreščanin]] imenovan za prvog ambasadora u NR Kini nakon 12 godina. * 16. 4. - Još jedna tragedija u francuskim Alpima: odron pogodio dečiji sanatorijum na platou d'Assy, 71 žrtva. * [[19. 4.]] - U sovjetskom [[AvtoVAZ]]u proizvedeni prvi automobili - [[VAZ-2101]] Žiguli, tj. Lada, verzija [[Fiat 124|Fiata 124]]. * 19. 4. - Opšti izbori u [[Kolumbija|Kolumbiji]], na predsedničkim pobeđuje [[Misael Pastrana Borrero]], ali pristalice gen. [[Gustavo Rojas Pinilla|G. R. Pinille]] tvrde da je to prevara - nastaće gerilski ''[[Movimiento 19 de Abril]]''. * [[22. 4.]] - U SAD obeležen prvi [[Dan Zemlje]]. * [[24. 4.]] - [[NR Kina]] lansirala svoj prvi satelit, [[Dong Fang Hong I]]. * 24. 4. - [[Gambija]] proglasila republiku, premijer [[Dawda Jawara]] postaje predsednik koji je i šef vlade (do 1994). * [[26. 4.]] - Stupila na snagu konvencija kojom je osnovana [[Svetska organizacija za intelektualnu svojinu]], sedište u Ženevi. * [[27. 4.]] - NY Times: "Italijani, Austrijanci i Jugosloveni [tj. Slovenci i Hrvati] su među najljubaznijim susedima u Evropi" (trgovina u Trstu, otvorene granice, poslovni dogovori)<ref>[http://www.nytimes.com/1970/04/29/archives/italians-austrians-and-yugoslavs-in-the-trieste-area-are-some-of.html Italians, Austrians and Yugoslays in the Trieste Area Are Some of the Friendliest Neighbors in Europe]. nytimes.com APRIL 29, 1970</ref>. [[Datoteka:NixononCambodia.jpg|mini|240px|left|[[Kambodžanska kampanja]], Nixonovo obraćanje naciji]] * [[29. 4.]] - [[Kambodžanska kampanja]]: počinje američka invazija Kambodže, u poteri za [[Viet Cong]]om, što izaziva velike antiratne proteste u SAD (Nixon objavio sutradan). * [[april]]-[[maj]] - U [[Rovinj]]u i [[Zagreb]]u održan šahovski Turnir mira - pobedio [[Bobby Fischer]]. === Maj/Svibanj === * [[1. 5.]] - Demonstracije povodom Suđenja [[Crni panteri|Crnim panterima]] u [[New Haven, Connecticut|New Havenu]]. * 1. 5. - Formirana Naučna redakcija TV Beograd. * [[2. 5.]] - Predsednik Tito otvorio novi [[Zračna luka Rijeka|aerodrom Rijeka]]. <gallery> Doček predsednika Tita.jpg|Tito na novom aerodromu Airport Rijeka- Krk - panoramio.jpg|[[Zračna luka Rijeka]] </gallery> * [[4. 5.]] - [[Pucnjava na Kent Stateu]]: Nacionalna garda [[Ohio]]-a ubila četvoro studenata i ranila devetoricu tokom protesta zbog invazije na Kambodžu. * [[6. 5.]] - Kriza sa oružjem: dvojica ministara Republike Irske smenjena zbog navodne umešanosti u krijumčarenje oružja za IRA-u u Severnoj Irskoj. * [[8. 5.]] - [[Neredi radnih kaciga]]: pro-Nixonovi građevinski radnici napali u [[New York]]u đake i studente koji su protestovali zbog ubistava na Kent State-u, povređeno 70 osoba. * 8. 5. - Poslednji izdati (pretposlednji snimljeni) album ''The Beatles''-a: ''[[Let It Be]]''. * 8. 5. - Eksplozija ispred ulaza u rezidenciju jugoslovenskog ambasadora u Briselu. * [[10. 5.|10]] - [[24. 5.]] - [[Datoteka:Basketball pictogram.svg|25px]] U Jugoslaviji se održava [[Svetsko prvenstvo u košarci 1970.|Svetsko prvenstvo u košarci]], domaćin osvaja prvu titulu; [[Krešimir Ćosić]] je u timu prvenstva. [[Datoteka:1970 FIBA World Championship stamp of Yugoslavia.jpg|mini|150px|Prva titula za Jugoslaviju]] * ca. 12. 5. - Počinju velike poplave u [[Socijalistička Republika Rumunija|Rumuniji]], do sredine juna, najgore u modernoj istoriji zemlje sa preko 200 mrtvih i preko pola milijarde dolara štete. U istom periodu, poplave [[Dunav]]a i [[Tisa|Tise]] nanose štetu i u [[Vojvodina|Vojvodini]]<ref name="Coli"/>. * 12 - 13. 5. - Izraelski upad u južni Liban, odgovor na aktivnost palestinske gerile. * [[14. 5.]] - Novinarka [[Ulrike Meinhof]] pomaže [[Gudrun Ensslin]] u operaciji oslobađanja [[Andreas Baader|Andreasa Baadera]] (→ [[Frakcija Crvene Armije]]). * 14. 5. - Drugi dan demonstracija na Državnom univerzitetu u [[Džekson, Misisipi|Džeksonu, Misisipi]], policija ubila dvojicu demonstranata. * [[16. 5.]] - Izraelsko vazduhoplovstvo potopilo egipatski razarač El Qaher. * [[19. 5.]] - Počinje [[Operacija Freedom Deal]], nastavak [[Operacija Menu|Operacije Menu]], američka vazdušna operacija protiv severnovijetnamskih snaga i Crvenih Kmera u Kambodži (traje do 1973). * [[22. 5.]] - Napad na avivimski školski autobus na severu Izraela, 12 mrtvih od čega 9 dece. * [[24. 5.]] - Na [[Kola (poluotok)|Koli]], SSSR, počinje projekt [[Kolska superduboka bušotina|Kolske superduboke bušotine]] (do 1989 stigli na 12.262 m dubine) . * [[25. 5.]] - [[Šefka Hodžić]] u Tuzli osuđena na smrt zbog ubistva trudne prijateljice prethodnog oktobra, iz koje je uzela nerođenu bebu (kasnije smanjeno na 20 godina zatvora). * 25. 5. - [[Tupoljev Tu-144]] (sovjetski "konkord") leteo 2,26 [[Mach]] na opitnom letu. [[Datoteka:Catedral Moderna.JPG|mini|250px|[[Katedrala u Brasíliji]]]] * [[29. 5.]] - Argentinski [[Montoneros]]i kidnapovali bivšeg predsednika [[Pedro Eugenio Aramburu|Aramburua]], koji je 1955. oborio [[Juan Perón|Peróna]], i ubili ga tri dana kasnije nakon osude revolucionarnog tribunala. * 29. 5. - Nakon pobede na izborima, levičarka [[Sirimavo Bandaranaike]] je ponovo premijerka [[Cejlon]]a (Šri Lanke, do 1977, i opet 1994-2000). * [[31. 5.]] - Veliki [[peru]]anski zemljotres (Ancashki) - podmorski zemljotres izazvao klizište koje je odronilo severnu padinu [[Huascarán]]a, zatrpalo mesta Yungay i Ranrahirca i odnelo do 70.000 života. * 31. 5. - Električna vuča na [[Željeznička pruga Zagreb–Beograd|pruzi Zagreb–Beograd]]. * 31. 5. - Posvećena metropolitanska [[Katedrala u Brasíliji]]. * [[31. 5.]] - [[21. 6.]] - [[Datoteka:Football pictogram.svg|25px]] U Meksiku se održava Svetsko prvenstvo u fudbalu (nema Jugoslavije). === Jun/Juni/Lipanj === * [[1. 6.]] - Lansiran sovjetski [[Sojuz 9]], dvočlana posada će provesti rekordnih 18 dana u orbiti. * [[2. 6.]] - [[Norveška]] objavljuje da ima velika naftna nalazišta u [[Severno more|Severnom moru]]. * [[4. 6.]] - {{flag|Tonga}} stekla nezavisnost od [[UK|Velike Britanije]]. * {{circa}} 5. 6. - [[Enver Hoxha]] izjavio u Tropoji da želi dobre odnose sa Jugoslavijom (odn. u Bajram Curiju 30. maja<ref>[http://www.nytimes.com/1970/08/23/archives/albania-extends-diplomatic-ties-isolated-nation-seeks-closer.html ALBANIA EXTENDS DIPLOMATIC TIES]. nytimes.com AUG. 23, 1970</ref>). [[NR Albanija]] je ovog meseca potpisala i trgovački ugovor sa Grčkom, sa kojom je formalno još uvek u ratu. * [[6. 6.]] - Izbija još jedan sukob između palestinske gerile i jordanske vlade, kralj Husein je ponovo pomirljiv. * [[7. 6.]] - [[Željko Franulović]] u finalu [[French Open]]a. * 7. 6. - [[Princeza Margaret]] i lord Snowdon u poseti Brionima nakon što su obišli Jugoslaviju. * [[8. 6.]] - Vojni puč smenjuje prethodnu vojnu huntu u [[Argentina|Argentini]] - gen. [[Roberto M. Levingston]] predsednik od 18. 6. do sledećeg marta. * [[11. 6.]] - Evakuacija stranih vojnih baza u Libiji. Ove godine je i oduzeto 40.000 hektara zemlje u vlasništvu libijskih Italijana, nacionalizovan je deo naftne industrije i znatno uvećani prihodi od nafte. * [[12. 6.]] - Nacionalni demokratski front za oslobođenje Omana i Arabijskog zaliva (NDFLOAG) izvodi prve akcije u [[Oman]]u (katalizator za zbacivanje sultana). * jun - Rasprave o projektu [[Njegošev mauzolej|mauzoleja na Lovćenu]]: zabranjene studentske novine koje su ga nazvale "nečuvenim vandalizmom"<ref>[http://www.nytimes.com/1970/07/13/archives/elaborate-plans-for-princes-tomb-stir-yugoslavs.html Elaborate Plans for Prince's Tomb Stir Yugoslays]. nytimes.com JULY 13, 1970</ref>. * [[15. 6.]] - Operacija Venčanje: 16 sovjetskih "otkaznika", Jevreja kojima je odbijeno iseljenje, pokušalo da otme avion - SSSR će zbog međunarodne osude morati da uveća kvote za emigraciju. * [[16. 6.]] - [[Franjo Kuharić]], do sada administrator, imenovan je zagrebačkim nadbiskupom (do 1997, kardinal od 1983). [[Datoteka:Heathdod.JPG|mini|120px|[[Edward Heath]]]] * [[18. 6.]] - [[Opći izbori u UK 1970|Izbori]] u [[UK]]: [[Konzervativna stranka (UK)|konzervativci]] se neočekivano vraćaju na vlast posle šest godina, [[Edward Heath]] postaje novi premijer (do 1974) umesto [[Harold Wilson|Wilsona]]. * [[21. 6.]] - [[Nikola Tavelić]] je prvi hrvatski svetac, u bazilici svetog Petra je prisutno preko 10.000 Hrvata, najveća skupina iz neke komunističke zemlje do tada<ref>[http://www.nytimes.com/1970/06/22/archives/pope-proclaims-a-martyr-the-first-croat-saint-10000-yugoslavs.html Pope Proclaims a Martyr the First Croat Saint]. nytimes.com JUNE 22, 1970</ref>. * 21. 6. - Finale Svetskog prvenstva u nogometu: Brazil - Italija 4:1. * [[22. 6.]] - Filozofski fakultet BU: 14 studenata počelo štrajk glađu iz solidarnosti sa štrajkom rudara u Kaknju "i ostalim gladnim ljudima u Jugoslaviji"<ref>[http://www.novosti.rs/dodatni_sadrzaj/clanci.119.html:652077-U-Pristini-traze-nezavisno-Kosovo U Prištini traže nezavisno Kosovo]. novosti.rs 26. februar 2017.</ref> (prva javna demonstracija od 1968). * 22. 6. - Obnovljen [[Ugovor o uzajamnoj saradnji i sigurnosti između SAD i Japana]], što izaziva demonstracije u Japanu. * [[23. 6.]] - U SAD prikazan film ''[[Kelly's Heroes]]''. * [[25. 6.]] - Predsednik [[SIV]] [[Mitja Ribičič]] u poseti Moskvi. * 26. i 27. 6. - Koncerti grupe [[Blood, Sweat & Tears]] u Bukureštu okončani neredima. Na turneji su svirali i u Jugoslaviji i Poljskoj. === Jul/Juli/Srpanj === * [[1. 7.]] - U Zapadnom [[Pakistan]]u vraćena podela na četiri provincije. * 1. 7. - [[Portugalski kolonijalni rat]]: Portugalci započinju Operaciju Gordijev čvor, najveću u Mozambiku, kojom postižu izvesne uspehe. * [[2. 7.]] - Deveta sednica Predsedništva SKJ: odlučnije na­staviti s politikom ubrzanog razvoja nerazvijenih područja (za SAP Kosovo 1966-70 izdvojeno oko 20 miliijardi dinara, tj. 4,19% jugoslovenskog GDP)<ref>Bajec, Dolničar, 1981, str. 259</ref>. * [[3. 7.]] - Dan-Air Flight 1903: avion pao blizu [[Girona|Girone]] u Španiji, 112 mrtvih. * [[5. 7.]] - Air Canada Flight 621: avion uništen pri sletanju na aerodrom Toronto, 109 mrtvih. * [[11. 7.]] - Prvi tunel ispod [[Pirineji|Pirineja]]. * [[12. 7.]] - [[Thor Heyerdahl]]ev papirusni čamac ''Ra II'' stigao za 57 dana od [[Maroko|Maroka]] do [[Barbados]]a. * jul - [[Hustonov plan]] sigurnosnih operacija protiv levih radikala i antiratnog pokreta: predsednik Nixon ga prihvata i prosleđuje FBI, CIA, DIA, NSA - mada ga je kasnije opozvao, neke mere su primenjene. * [[18. 7.|18]] - [[19. 7.]] - Održana prva [[Kosidba na Rajcu]]. [[Datoteka:Assuan-Staudamm ASSUANWI2.jpg|mini|250px|[[Asuanska brana]] i Spomenik arapsko-sovjetskog prijateljstva]] * [[21. 7.]] - Završena Visoka [[Asuanska brana]], podignuta uz pomoć SSSR (jezero dostiže puni kapacitet 1976). * [[23. 7.]] - Dvorskim pučem zbačen sultan [[Oman]]a [[Said bin Taimur]], nasleđuje ga sin [[Kabus ibn Said el Said]] (do 2020). * 23. 7. - Naser odlučio da prihvati američki plan za primirje i pregovore, čemu se 26-og pridružuje Jordan i 31-og Izrael - u Jordanu će ovo biti povod za sukob u septembru. * 23. 7. - Ubačen [[suzavac]] u britanski parlament. * [[24. 7.]] - Referendumom odobren novi ustav u [[Maroko|Maroku]], sa jednodomnim parlamentom, čime je okončano pet godina vanrednog stanja i lične vlasti [[Hasan II, kralj Maroka|Hasana II]]. * [[26. 7.]] - [[2. 8.]] - 17. [[Filmski festival u Puli]], [[Velika zlatna arena za najbolji film|Velika zlatna arena]] za film "[[Lisice (film)|Lisice]]"<ref>[http://arhiv.pulafilmfestival.hr/17-pulski-filmski-festival/index.html 17. Pulski filmski festival] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200322005634/http://arhiv.pulafilmfestival.hr/17-pulski-filmski-festival/index.html |date=2020-03-22 }}. arhiv.pulafilmfestival.hr</ref>. * [[27. 7.]] - S [[Java (otok)|Jave]] se proširila epidemija [[kolera|kolere]] u veći dio [[Azija|Azije]]. * 27. 7. - Umro [[António de Oliveira Salazar]], ne znajući da ga je pre dve godina, nakon moždanog udara, nasledio [[Marcelo Caetano]] (portugalski režim [[Estado Novo (Portugal)|Estado Novo]] srušen 1974). * [[30. 7.]] - [[Operacija Rimon 20]]: velika vazdušna bitka između izraelskih i sovjetskih aviona zapadno od Sueckog kanala, oboreno pet sovjetskih aviona. Ipak, i Izraelci narednih dana trpe od PVO. === Avgust/August/Kolovoz === * [[5. 8.]] - Prva sinhronizacija [[Hidroelektrana Đerdap|HE Đerdap 1]] (hidroenergetski plovidbeni sistem), snage po 1026 MW sa jugoslovenske i rumunske strane, najveći takav objekt na [[Dunav]]u i u jugoistočnoj Evropi. * [[7. 8.]] - [[Rat iscrpljivanja]] između Egipta i Izraela okončan primirjem ([[Sporazum iz Camp Davida]] i mirovni ugovor 1978-79). [[Datoteka:Ljubav na seoski nacin.jpg|mini|150px|"[[Ljubav na seoski način]]"]] * [[9. 8.]] - Prva epizoda "[[Ljubav na seoski način]]". * [[11. 8.]] - Imenovan novi ambasador NR Kine u SFRJ, Tseng Tao. * [[12. 8.]] - Moskovski ugovor: zapadnonemački kancelar [[Willy Brandt]] u poseti Moskvi, potpisan ugovor o odricanju od upotrebe pretnje i sile, priznanju granica i dve Nemačke. * [[14. 8.]] - Objavljeno da SFRJ i [[Vatikan]] obnavljaju pune diplomatske odnose, diplomate su nadbiskup [[Mario Cagna]] i [[Vjekoslav Cvrlje]]<ref name="Coli"/> (odnosi prekinuti [[1952]]. zbog imenovanja [[Alojzije Stepinac|Alojzija Stepinca]] za kardinala). * 16. 8. - Pljačka banke na "jugu Jugoslavije", odneto 12.000 dolara, što je ocenjeno kao "krađa veka"<ref>[http://www.nytimes.com/1970/08/19/archives/yugoslav-bank-robbed.html Yugoslav Bank Robbed]. nytimes.com AUG. 19, 1970</ref>. * ca. avgust? - Otapanje odnosa SFRJ i Albanije: razgovori o usklađivanju RTV frekvencija i saradnji tiranskog i [[Univerzitet u Prištini|prištinskog]] univerziteta<ref name="Coli"/>. * [[17. 8.]] - Maronit [[Suleiman Frangieh]] izabran u skupštini za predsednika [[Liban]]a jednim glasom razlike koji je obezbedio Druz [[Kamal Jumblatt]] (mandat počinje 23. 9.). * [[23. 8.]] - [[6. 9.]] - Drugi plenum Devetog CK KP Kine u Lushanu: otvara se sukob između [[Mao Tse-tung]]a i njegovog zamenika [[Lin Biao]]a (završen Linovom pogibijom godinu dana kasnije). Istaknuta potreba obnavljanja raspuštenih komiteta i sazivanja novog kongresa partije (1975). * [[24. 8.]] - Predstavljen [[Citroën GS]]. * 24. 8. - Kombi-bomba razorila Sterling Hall univerziteta Wisconsin–Madison, jedna žrtva. * [[26. 8.]] - Ženski štrajk za jednakost u SAD, veliko okupljanje u New Yorku (→ [[Drugi talas feminizma]]). * [[26.8.|26]] - [[30. 8.]] - [[Isle of Wight Festival 1970|Isle of Wight Festival]] pohađa najmanje 600.000 ljudi, što ga čini najvećim takvim događajem ikad. * [[29. 8.]] - [[Chicano]]ski moratorijum: veliki protest u Los Angelesu, četvoro mrtvih u sukobima s policijom. * 29. 8. - Prvi let putničkog aviona [[McDonnell Douglas DC-10]], u saobraćaju od 1971). === Septembar/Rujan === * [[1. 9.]] - Nekoliko pokušaja ubistva [[jordan]]skog [[Hussein I., kralj Jordana|kralja Huseina]] - počinje [[Jordanski Crni septembar|Crni septembar]]. * 1. 9. - Firma [[Occidental Petroleum]] koja posluje u [[Libija|Libiji]] pristala uvećati cenu nafte za 30 centi (prvo povećanje od osnivanja OPEC 1960), davaće 55% profita Libiji koja dobija i kontrolu nad budućom cenom - tokom meseca ovo je primenjeno i na druge kompanije u Libiji, njenim primerom će poći i druge zemlje [[OPEC]]<ref name="John2013">{{cite book|author=Ronald Bruce St John|title=Libya: Continuity and Change|url=http://books.google.com/books?id=yZG0AAAAQBAJ|date=5 September 2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-82405-0|pages=88–89}}</ref>. * [[4. 9.]] - Marksist [[Salvador Allende Gossens]] dobio relativnu većinu na predsjedničkim izborima u [[Čile]]u - Kongres prema ustavu bira između dva kandidata sa najvećim brojem glasova (24. 10.). * [[5. 9.]] - [[Vijetnamski rat]]: počinje operacija Jefferson Glenn u centralnoj provinciji Thừa Thiên-Huế - zaštita instalacija u Huếu i Da Nangu, traje do oktobra sledeće godine. * 5. 9. - Austrijski vozač [[Jochen Rindt]] poginuo na treningu u Monzi - posthumno postaje svetski šampion. * [[6. 9.|6]] - [[9. 9.]] - Pripadnici [[Narodni front za oslobođenje Palestine|Narodnog fronta za oslobođenje Palestine]] oteli 4 od 5 ciljanih putničkih aviona, tri dovezli na Dawson's Field u Jordanu i jedan u Kairo. * [[8.9.|8]] - [[10. 9.]] - III konferencija [[Pokret nesvrstanih|Pokreta nesvrstanih]] u Lusaki, [[Zambija]] (beogradski Energoprojekt za 107 dana izgradio Konferencijsku dvoranu i 62 vile). * [[11. 9.]] - Tornado pogodio [[Venecija|Veneciju]] i zaleđe, 47 mrtvih. * 11. 9. - U SAD predstavljen kontroverzni [[Ford Pinto]]. * 11. 9. - Operacija Tailwind, tajni američko-južnovijetnamski upad u Laos. [[Datoteka:Dawson field aircrafts blown up, Jordan, 12 September 1970.png|mini|200px|Uništavanje aviona na Dawson Fieldu]] * [[12. 9.]] - Palestinski otmičari u [[Jordan]]u digli u vazduh tri oteta aviona (bez putnika). * {{circa}} 12. 9. - [[Nikola Pilić]] u dublu sa Francuzom [[Pierre Barthés|Bartesom]] osvojio [[US Open]]. * [[16. 9.]] - Jordanska vojska započela napad na objekte palestinskih organizacija u zemlji. * [[18. 9.]] - [[Jimi Hendrix]] umro u Londonu; [[Black Sabbath]] izdaju drugi album, ''[[Paranoid (album)|Paranoid]]''. * 18. 9. - Sirijske oklopne snage ušle u Jordan (povukli se 22. 9. nakon početnih uspeha). * [[19. 9.]] - Prvi [[Glastonbury Festival]]. * 19. 9. - Grčki student [[Kostas Georgakis]] se zapalio u Đenovi, protestujući protiv [[Diktatura pukovnika|grčke vojne hunte]]. * [[20. 9.]] - Sovjetska [[Luna-16]] se spustila na Mesec, četiri dana kasnije se vraća sa uzorkom tla. * [[21. 9.]] - Tito izjavio u Zagrebu da će ga naslediti kolektivno predsedništvo<ref>[http://www.nytimes.com/1970/09/22/archives/tito-declares-a-collective-body-will-replace-him-as-president.html Tito Declares a Collective Body Will Replace Him as President]. nytimes.com SEPT. 22, 1970</ref><ref>[http://www.nytimes.com/1970/09/26/archives/yugoslavia-after-tito.html Yugoslavia After Tito]. nytimes.com SEPT. 26, 1970</ref>. * [[22. 9.]] - Prvi premijer Malezije [[Tunku Abdul Rahman]] prinuđen na ostavku (posledica prošlogodišnjih etničkih nemira), sledi [[Abdul Razak Hussein]] (do 1976) koji će dogodine pokrenuti Novu ekonomsku politiku. * [[25. 9.]] - Na proširenoj sednici Izvršnog biroa Predsedništva SKJ prihvaćena Titova ideja o konstituisanju kolektivnog predsedništva. * [[27. 9.]] - Samit [[Arapska liga|Arapske lige]] u Kairu, kralj Husein priznao prava palestinskih organizacija, mir postignut Naserovim naporima. [[Datoteka:Nasser's Funeral Procession.png|mini|250px|[[Gamal Abdel Naser|Naserova]] sahrana]] * [[28. 9.]] - Umro [[Gamal Abdel Naser]], [[egipat]]ski predsednik, nasleđuje ga [[Anwar Sadat|Sadat]] (zvanično od 17. 10., pa do 1981). * [[30. 9.]] - [[2. 10.]] - Tokom evropske turneje, predsednik SAD [[Ričard Nikson]] posetio Jugoslaviju - [[Beograd]] i [[Zagreb]] ("Živjela Hrvatska, živjela Jugoslavija!") i [[Kumrovec]]<ref>[http://osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/98-3-205.shtml President Nixon's Successful Visit to Yugoslavia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307100840/http://osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/98-3-205.shtml |date=2016-03-07 }}, S.Stanković, OSA-RFE</ref> (Tito propustio Naserovu sahranu<ref name="Coli"/>, otišao Kardelj). === Oktobar/Listopad === * [[4. 10.]] - [[Janis Joplin]] umrla u Los Angelesu od prevelike doze. * 4. 10. - [[Edvard Kardelj]] izjavljuje da će [[Predsjedništvo SFRJ|kolektivno rukovodstvo]] imati novog predsedavajućeg svake godine (podrazumeva se, posle Tita)<ref>[http://www.nytimes.com/1970/10/05/archives/yugoslavs-plan-rotation-of-rule-posttito-joint-presidency-to-get.html YUGOSLAVS PLAN ROTATION OF RULE; Post-Tito Joint Presidency to Get New Head Annually]. nytimes.com OCT. 5, 1970</ref>. * [[5. 10.]] - Protesti i neredi u Splitu jer je prekinuta utakmica Hajduk - OFK Beograd registrovana 0:3.<ref>[https://istorijskenovine.unilib.rs/view/index.html#panel:pp|issue:UB_00064_19701006|page:8 "Borba", 6. okt. 1970, str. 8]</ref> * 5. 10. - [[Oktobarska kriza]] u [[Kvebek]]u nakon što je tamošnji "oslobodilački front" kidnapovao britanskog diplomatu. * 5. 10. - ''[[Public Broadcasting Service]]'' počinje emitovanje u SAD, umesto Nacionalne obrazovne televizije. * 6 - 7. 10. - Generali se smjenjuju u [[Bolivija|Boliviji]]: [[Rogelio Miranda]] prinudio [[Alfredo Ovando Candía|Candíju]] na ostavku, ali trijumfuje lijevo orijentirani general [[Juan José Torres]] (do sljedećeg augusta). * [[6. 10.|6]] - [[11. 10.]] - Tito u poseti zapadnoj Evropi (Belgija, Luksemburg, SR Nemačka). * [[8. 10.]] - [[Aleksandar Solženjicin]] dobio Nobelovu nagradu za književnost - primiće je 1974, nakon proterivanja iz SSSR. * [[9. 10.]] - [[Datoteka:Flag of the Khmer Republic.svg|20px]] Proglašena [[Kmerska Republika]], na čelu je proamerički general [[Lon Nol]], traje do 1975. * [[10. 10.]] - {{flag|Fidži}} nezavisan od [[UK]]. * [[11. 10.]] - U obračunu sa pobunjenicima u [[Čad]]u gine 11 francuskih vojnika. * [[13. 10.]] - Kanada priznaje NR Kinu. [[Datoteka:Tko pjeva zlo ne misli.jpg|mini|240px|"[[Tko pjeva zlo ne misli]]"]] * [[15. 10.]] - Aeroflot Flight 244: litvanski nacionalista Pranas Brazinskas oteo [[Aeroflot]]ov avion i odveo ga u Tursku; u pucnjavi poginula stjuardesa (prva uspešna otmica aviona u SSSR). * 15. 10. - U SAD je na snazi Zakon o korumpiranim i pod uticajem [[Reketarenje|reketarenja]] organizacijama (''Racketeer Influenced and Corrupt Organizations Act'', RICO) koji će biti korišćen protiv kriminalnih organizacija, uključujući mafiju. * oktobar - Povodom suđenja [[Vladimir Mijanović|Vladimiru Mijanoviću]], jednom od lidera [[Studentske demonstracije u Jugoslaviji 1968.|demonstracija 1968.]], štrajkuju Filozofski i Filološki fakultet u Beogradu, kao i Likovna i Akademija za pozorište, film i televiziju<ref>[http://www.bgb.rs/download/izlozbe/BGB-izlozba-JUN-68.pdf Juni '68, Studentski protest u Beogradu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141221234357/http://bgb.rs/download/izlozbe/BGB-izlozba-JUN-68.pdf |date=2014-12-21 }}, p. 22. ''Biblioteka grada Beograda''</ref>. * [[16. 10.]] - Oktobarska kriza: u [[Kanada|Kanadi]] uvedeno opsadno stanje nakon otmica i pokušaja ubojstava od strane separističke organizacije pokrajine ''Quebeck FLQ''. * 16. 10. - U Vancouveru održan dobrotvorni koncert [[Amchitka]], kojom će biti finansirana kampanja protiv nuklearne probe na istoimenom aleutskom ostrvu sledeće godine - početak pokreta [[Greenpeace]]. * [[20. 10.]] - Prikazan "[[Tko pjeva zlo ne misli]]", kojeg se smatra najboljim hrvatskim filmom. * [[20. 10.|20]] - [[23. 10.]] - Tito u poseti Holandiji i Francuskoj. * [[21. 10.]] - Američki vojni avion prinudno sleteo kod [[Lenjinakan]]a u sovjetskoj Armeniji, Sovjeti pustili oficire, uključujući dvojicu generala. * [[22. 10.]] - Komandant [[čile]]anske armije [[René Schneider]] ranjen tokom pokušaja otmice, umire tri dana kasnije - vanredno stanje u zemlji (urotu je pomagala CIA). * [[22. 10.|22]] - [[27. 10.]] - 17. svetski šampionat u umetničkoj [[gimnastika|gimnastici]] u [[Ljubljana|Ljubljani]]; [[Miroslav Cerar]] osvojio zlatnu medalju na konju s hvataljkama. [[Datoteka:Salvador Allende Gossens (cropped).jpg|mini|160px|[[Salvador Allende]]]] * [[24. 10.]] - Kongres izabrao [[Salvador Aljende|Salvadora Aljendea]] za predsednika Čilea (mandat od 4. 11., do prevrata 1973). * [[25. 10.]] - [[Krste Crvenkovski]], član Izvršnog biroa Predsedništva CK SKJ, izjavio u Zagrebu da "ne vidi perspektivu za razvoj Srba u Hrvatskoj i Turaka odn. Albanaca u Makedoniji..." (oštro reaguju Srbi i pripadnici JNA). * [[26. 10.]] - Početak gradnje [[Željeznička pruga TAZARA|Željezničke pruge TAZARA]] (ili Tan-Zam) - veza Zambije sa svijetom preko Tanzanije umjesto bijele Rodezije ili J. Afrike, gradi se s učešćem NR Kine do 1975. * [[28. 10.]] - Zbog [[kolera|kolere]] u istočnoj Slovačkoj Mađarska zatvorila granicu sa Čehoslovačkom. * 28. 10. - [[Gary Gabelich]] vozio preko 1001&nbsp;km/h raketno vozilo ''Blue Flame'' u [[Bonneville Salt Flats|Bonevilu]], Juta. * [[29. 10.|29]] - [[31. 10.]] - Prva konferencija SKJ<ref>[http://www.foto.mij.rs/site/tag/datum/Oct+31+1970 Fototeka 31. oktobar 1970]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. foto.mij.rs</ref>: potrebno doneti ustavne odredbe kojima će se obezbediti pun uticaj rad­nika na sve odluke o dohotku, priprema amandmana poverena komisiji na čelu sa [[Edvard Kardelj|Edvardom Kardeljom]]<ref>Bajec, Dolničar, 1981, str. 244</ref>. * [[30. 10.]] - Jak monsun u Vijetnamu izaziva poplave, ljudske žrtve i praktično pauzira rat. * 30. 10. - [[Milovan Đilas]] u NY Timesu: marksističko-lenjinistička ideologija je istrošena, republičke birokratije traže izlaz u birokratskom nacionalizmu, ekonomska i ideološka kriza su se pretvorili u državnu<ref>[http://www.nytimes.com/1970/10/30/archives/after-tito-a-weaker-yugoslavia.html After Tito —A Weaker Yugoslavia]. nytimes.com OCT. 30, 1970</ref><ref>[http://www.nytimes.com/1970/10/10/archives/letters-to-the-editor.html Letters to the Editor]. nytimes.com OCT. 10, 1970</ref>. * oktobar, krajem - Predsednik SIV Mitja Ribičič: "od početka 1968. važan deo savezne potrošnje potiče iz monetarne emisije", "potrošnja prevazilazi realne mogućnosti proizvodnje", "preterane investicije prevazilaze raspoloživa sredstva"; razmišlja se o formiranju berze kapitala kako bi se rešila nelikvidnost<ref>[http://www.nytimes.com/1970/11/15/archives/wall-st-in-yugoslavia.html Wall St. in Yugoslavia?]. nytimes.com NOV. 15, 1970</ref>. * [[31. 10.]] - [[Jaser Arafat]] potpisao sporazum od pet tačaka kojim se kontrola Jordana vraća kralju Huseinu, ali neke organizacije to ne priznaju. <gallery> Bundesarchiv B 145 Bild-F032669-0029, Bonn, Brandt mit Staatspräsident Tito.jpg|Tito u Nemačkoj Aankomst President Tito en echtgenote op Ypenburg, v.l.n.r. HM, Tito, mevr. Broz, Bestanddeelnr 923-9361.jpg|Tito u Holandiji </gallery> === Novembar/Studeni === * [[1. 11.]] - Požar u noćnom klubu ''Cinq-Sept'' na jugoistoku Francuske, stradalo 146, uglavnom mladih osoba. * 1. 11. - Islamski fundamentalista se zaleteo u poljsku delegaciju na aerodromu Karači, na čelu sa predsednikom [[Marian Spychalski|Spychalskim]], poginuo zamenik ministra ino. poslova Zygfryd Wolniak. * novembar, početkom - Problemi prosperiteta: cene u SFRJ zamrznute na šest meseci, potrošački krediti ograničeni usled inflatornog pritiska; Savezna skupština se od proletos nije mogla dogovoriti oko novog petogodišnjeg plana<ref>[http://www.nytimes.com/1970/11/06/archives/yugoslavs-are-juggling-the-problems-of-prosperity.html Yugoslavs Are Juggling the Problems of Prosperity]. nytimes.com NOV. 6, 1970</ref>. Zemlju istovremeno opterećuju veliki troškovi odbrane, socijalnog staranja i ambicioznih kapitalnih investicija, rezultat su inflacija, deficit budžeta i platnog bilansa<ref>[http://www.nytimes.com/1970/11/19/archives/inflation-in-yugoslavia.html Inflation in Yugoslavia]. nytimes.com NOV. 19, 1970</ref>. * [[3. 11.]] - U [[Los Angeles]]u umro bivši jugoslovenski kralj [[Petar II Karađorđević]]. [[Datoteka:Syrian President Asad (10729535986).jpg|mini|120px|[[Hafez al-Assad|Assad]]]] * 3. 11. - Sredomandatni izbori u SAD: uprkos kampanji predsednika Nixona i potpredsednika Agnewa, demokrati zadržavaju, umanjenu, većinu u Senatu i povećavaju je u Domu. [[Jimmy Carter]] je guverner Georgije, a [[Ronald Reagan]] dobija drugi mandat u Kaliforniji. * [[4. 11.]] - U Kaliforniji otkrivena devojčica Genie (13) koja je odrasla u nametnutoj izolaciji. * 4. 11. - [[Andrej Saharov]] i još dvojica osnivaju [[Komitet ljudskih prava u SSSR]]. * [[6. 11.]] - [[Italija]] priznala [[NR Kina|NR Kinu]] i uspostavila s njom diplomatske odnose. * [[9. 11.]] - Umro [[Charles de Gaulle]]. * [[10. 11.]] - [[Vijetnamizacija]]: prvi put za pet godina u prethodnoj sedmici bez izveštaja o poginulim vojnicima SAD u Jugoistočnoj Aziji. * [[12. 11.]] - [[Vjekoslav Cvrlje]] predao akreditive u Vatikanu. * [[13. 11.]] - "Korektivna revolucija" u [[Sirija|Siriji]]: ministar odbrane [[Hafez al-Assad]] preuzima vlast (do smrti [[2000]]). [[Datoteka:Track of Great Bhola Cyclone.PNG|180px|mini|Putanja Bholanskog ciklona u Istočnom Pakistanu (Bangladešu)]] * 13. 11. - U istočnom [[Pakistan]]u [[ciklon]] brzine 190&nbsp;km/h izazvao plimni val koji je odnio 300 - 500 tisuća ljudskih života. Više od tri miliona stanovnika izgubilo imovinu. Najsmrtonosniji tropski ciklon takođe pokreće lanac događaja koji vodi nezavisnosti [[Bangladeš]]a. * 13. 11. - Ustavni sud Crne Gore zaključio da postojeća [[Njegoš]]eva kapela na [[Lovćen]]u nije hram i da nema osnova da se zaustavi odluka o gradnji [[Njegošev mauzolej|mauzoleja]] (odgovor na predstavku Mitropolije crnogorsko-primorske od [[27. 4.]]). [[Datoteka:The Soviet Union 1971 CPA 3989 stamp (Lunokhod 1 Moon-vehicle).jpg|mini|220px|Markica sa [[Lunohod-1|Lunohodom]]]] * [[17. 11.]] - Sovjetski [[Program Luna]], letjelica [[Luna-17]]: [[Lunohod-1]] je prvi robot na daljinsko upravljanje koji je spušten na neko drugo svemirsko tijelo. * [[17. 11.]] - [[Douglas Engelbart]] patentira prvi [[kompjuterski miš]]. * 17. 11. - ''[[The Sun]]'' objavljuje prvu obnaženu Devojku sa treće strane. * [[18. 11.]] - Potpredsednik SIV Nikola Miljanić daje ostavku. U pripremi je program ekonomske stabilizacije za 1971. * [[20. 11.]] - U Londonu održano natjecanje ''Miss World 1970'', praćeno kontroverzama: protesti feministkinja, ''The Angry Brigade'' postavila bombu pod vozilo BBC-ja, optužbe za nameštaljku (Jugoslaviju predstavljala Tereza Đelmiš iz Subotice). * [[21. 11.]] - [[Eritrejski rat za nezavisnost]]: [[Eritrejski oslobodilački front]] ubio etiopskog generala Teshome Erghetua u zasedi, etiopska vojska će za ovo izvršiti represalije u selima Ona i Besik-Dira. * 21. 11. - Operacija Ivory Coast: američki specijalci pokušali osloboditi zarobljenike iz kampa Sơn Tây, ali oni su ranije premešteni. * [[22. 11.]] - [[Operacija Zeleno more]]: portugalski amfibijski napad na [[Conakry]], glavni grad [[Gvineja|Gvineje]] - oslobođeni portugalski zarobljenici iz kolonijalnih ratova, ostali ciljevi nisu ostvareni. Inače, Portugal troši skoro polovinu budžeta na [[Portugalski kolonijalni rat|kolonijalni rat]] u afričkim kolonijama. * [[22. 11.]] - [[Matica hrvatska]] se povukla iz saradnje na Rečniku srpskohrvatskog jezika. * [[23. 11.]] - Na Dan zahvalnosti i 350-godišnjicu iskrcavanja Hodočasnika, [[Američki indijanski pokret]] zauzeo repliku ''Mayflowera''. * [[24. 11.]] - Savezno izvršno veće odobrilo niz ekonomskih mera za ograničenje uvoza, odbijena devalvacija. [[Datoteka:Mishima Yukio 1970.jpg|mini|120px|† [[Yukio Mishima|Mishima]]]] * [[25. 11.]] - Japanski pisac [[Yukio Mishima]] sa svojim pristalicama zauzeo štab japanske vojske; pošto nije pridobio vojnike za svoje stavove počinio [[seppuku]]. * [[26. 11.]] - Istočnopakistanski lider [[Mujibur Rahman]] optužuje centralnu vladu za nemar nakon prirodne katastrofe. * [[27. 11.]] - Drugog dana svog putovanja po zemljama [[Azija|Azije]] i [[Oceanija|Oceanije]] papa [[Pavao VI.]] umalo je stradao u atentatu u [[Manila|Manili]]. U svećenika prerušeni kolumbijski slikar pokušao je nožem ubiti vrhovnog crkvenog poglavara. Očito duševno bolesni čovjek stavljen je pod psihijatrijski nadzor. * [[29. 11.]] - [[Isdalska žena]]: kod Bergena u Norveškoj pronađen leš žene čiji identitet ostaje misterija. === Decembar/Prosinac === * [[1. 12.]] - U Italiji ozakonjen razvod. * 1. 12. - Narodna Republika Južni Jemen postaje [[Demokratska Narodna Republika Jemen]]. * [[2. 12.]] - U SAD osnovana [[Agencija za zaštitu životne sredine Sjedinjenih Država|Agencija za zaštitu životne sredine]] (EPA). [[Datoteka:Most Gazela 2.jpg|mini|250px|"[[Gazela (most)|Gazela]]"]] * [[4. 12.]] - Predsednik Tito pustio u saobraćaj autoput kroz Beograd: mostarska petlja, most [[Gazela (most)|Gazela]], Terazijski tunel. Otvorena i nova robna kuća u podzemnom prolazu u Nušićevoj sa "Dragstorom". Tokom godine je premeštena železnička pruga Beograd-Zemun, tako da je preseljena [[Železnička stanica Zemun]]. * [[7. 12.]] - ''[[Kniefall von Warschau]]'': nemački kancelar [[Willy Brandt]] klekao pred spomenikom žrtvama [[varšavski geto|Varšavskog geta]]. Potpisan je Varšavski ugovor: nenasilje i prihvatanje granice Poljske na Odri i Nisi (ratifikovano u Nemačkoj 1972, konačno potvrđeno 1990) * 7. 12. - Prvi izbori u [[Pakistan]]u od 1945: ubjedljiva pobjeda Awami lige na izborima u Istočnom Pakistanu, pobornika autonomije Bengala, dovela je do duboke krize između Istočnog i Zapadnog Pakistana, koja je naredne godine eskalirala u [[Bangladeški oslobodilački rat]]. * 7/[[8. 12.]] - Neuspješni [[Borgheseov puč]]: neofašistički plemić [[Junio Valerio Borghese]] je prinuđen na bijeg iz Italije. * [[9. 12.]] - Odložena Titova poseta Italiji i Vatikanu, nakon tamošnjih komentara o tršćanskoj Zoni B. * [[12. 12.]] - NASA lansirala satelit Uhuru, prvu svemirsku rentgensku opservotoriju (radi do 1973). * [[14. 12.|14]] - [[19. 12.]] - U [[Poljska|Poljskoj]] je, prilikom demonstracija protiv povećanja cijena u [[Gdanjsk]]u i drugim gradovima, u sukobima s policijom poginulo 20 osoba. [[Datoteka:1972 CPA 4166.jpg|mini|200px|[[Venera-7]]: lender na markici]] * [[15. 12.]] - [[Venera-7]] ušla u orbitu [[Venera (planeta)|Venere]] - lender je prva sonda koja je sletela na drugu planetu. * 15. 12. - Feribot ''Namyong‐Ho'' potonuo u Korejskom moreuzu, 308 mrtvih. * [[16. 12.]] - [[Etiopsko carstvo|Etiopska]] vlada proglasila vanredno stanje u oblasti [[Eritreja]], gde je aktivan oslobodilački front (koji pomažu sovjetski blok i Kina, a vladu SAD). * 16. 12. - Prikazana romantična drama ''[[Love Story (1970 film)|Love Story]]'', najunosniji film iz ove godine. * decembar - U inostranstvu radi oko 850.000 Jugoslovena, lokalne vlasti i preduzeća pokušavaju navesti potrebne radnike na povratak<ref>[http://www.nytimes.com/1970/12/20/archives/yugoslavia-woos-workers-abroad-offers-aid-to-return-home-skilled.html YUGOSLAVIA. WOOS WORKERS ABROAD]. nytimes.com DEC. 20, 1970</ref>. * [[20. 12.]] - [[Władysław Gomułka]], Prvi sekretar Poljske ujedinjene radničke partije, dao ostavku nakon krvavih nemira, zamenjuje ga [[Edward Gierek]] (do 1980). Usljedile su daljnje promjene u partijskom i državnom vrhu. * 20. 12. - Neredi u Kozi: stanovnici [[Okinawa|Okinawe]] se bune protiv američkog vojnog prisustva. * [[21. 12.]] - Prvi let Grumman [[F-14 Tomcat]], u službi SAD 1974-2006. * [[22. 12.]] - Otvoren Sportski centar "Olimp" na beogradskoj [[Zvezdara|Zvezdari]]. * 22. 12. - Kongres SAD usvojio Cooper–Churchov amandman kojim se ograničava upotreba oružanih snaga u ratu, uprkos predsednikovoj volji. * [[23. 12.]] - Završena Sjeverna kula newyorškog [[Svjetski trgovački centar|Svjetskog trgovačkog centra]], sa 417 m, 104 kata, najviša zgrada na svijetu do 1974. * 23. 12. - [[Régis Debray]], nekada Che Guevarin saborac, pušten iz bolivijskog zatvora nakon međunarodne kampanje - odlazi u Čile. * [[24. 12.]] - Revizija [[Belgija|belgijskog]] ustava, uvedene tri [[Belgijske zajednice|kulturalne zajednice]] (valonska, flamanska i nemačka) i tri regiona. * [[27. 12.]] - Dva umerena potresa kod Banjaluke, nema štete. * [[28. 12.]] - [[Burgos]]ki proces: trojica Baska osuđena na smrt, što izaziva proteste (Franko menja kaznu u 30 godina zatvora). * 28. 12. - Savezna skupština podržala predlog predsednika Tita za promenu ustava radi uvođenja kolektivnog rukovodstva. === Kroz godinu === * Planeta ima 3.692.492.000 stanovnika. * Procenjuje se da u Beogradu ima 200 narkomana<ref>[http://www.nytimes.com/1972/07/25/archives/a-rise-in-drug-use-alarms-yugoslavs.html A RISE IN DRUG USE ALARMS YUGOSLAVS]. nytimes.com JULY 25, 1972</ref>. * [[Dragan Džajić]] igrač godine, po anketi "Novosti". * Osnovana navijačka grupa [[Grobari]]. * Izgrađena [[HE Sklope]] u [[Lika|Lici]] [http://www.hep.hr/proizvodnja/osnovni/hidroelektrane/zapad/senj.aspx] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141008171942/http://www.hep.hr/proizvodnja/osnovni/hidroelektrane/zapad/senj.aspx |date=2014-10-08 }}. * Nesvrstanost: 1.500 jugoslovenskih stručnjaka radi u 80 siromašnih zemalja sveta, što donosi i ekonomske koristi u vidu ugovora za gradnju i trgovine - 60 građevinskih firmi ima 8.600 radnika u 40 zemalja, u prvih devet meseci dogovoreno 50 poslova vrednih 100 miliona dolara<ref>[http://www.nytimes.com/1970/11/29/archives/yugoslavia-is-gaining-the-trust-of-the-developing-nations-through.html Yugoslavia Is Gaining the Trust of the Developing Nations Through Her Policy of Noncommitment]. nytimes.com NOV. 29, 1970</ref>. * Oko 600 (?!) Jugoslovena godišnje gine od zaostalih bombi i mina<ref>[http://www.nytimes.com/1970/05/24/archives/yugoslav-war-toll-still-high.html Yugoslav War Toll Still High]. nytimes.com MAY 24, 1970</ref>. * "Jugoslavija, slobodna ali vezana, cveta na sopstvenim kontradikcijama"<ref>[http://www.nytimes.com/1970/09/30/archives/yogoslavia-free-yet-bound-thrives-on-her-own-contradictions.html Yugoslavia, Free Yet Bound, Thrives on Her Own Contradictions.]. nytimes.com SEPT. 30, 1970</ref>. * Benzin u SFRJ najjeftiniji u Evropi?: 40 centi za imperijalni galon običnog, odn. 49 za premijum (što bi u novcu iz 2017. bilo 56 odn. 69 centi za litar), drugde na zapadu prosek je 60 i 69 centi za američki galon<ref>[http://www.nytimes.com/1970/04/12/archives/field-of-travel.html Field Of Travel]. nytimes.com APRIL 12, 1970</ref>. * [[Vrhunac nafte]]: krivulja proizvodnje u SAD prelazi maksimum. * U službu ulazi [[LGM-30 Minuteman]] III, prva [[MIRV]] raketa, sa više bojevih glava. * U Japanu nestala zloglasna [[Sada Abe]]. * U Engleskoj otkriven ''[[Sweet Track]]'', možda najstariji umjetni put na svijetu, iz oko 3800. pne. * Knjiga ''[[Future Shock]]'' futuriste [[Alvin Toffler|Alvina Tofflera]] o mnogo promena za malo vremena. == 1970. u temama == * Rukovodstvo [[SFRJ]]: ** Predsednik Republike: [[Josip Broz Tito]] ** Predsednik Saveznog izvršnog veća: [[Mitja Ribičič]] ** Predsednik Savezne skupštine: [[Milentije Popović]] * [[Televizija]]: TV serije: "[[Ljubav na seoski način]]", "Deset zapovesti", "Rođaci", "Levaci" (1970-71), "Maksimetar" (1970-72), "Mirina TV stupica", "Po e zëm, po e zëm" (TV Beograd); "[[Naše malo misto]]" (1970-71), "Fiškal", "Ljubav na bračni način". * Neki [[Popis jugoslavenskih filmova|domaći filmovi]]: "[[Tko pjeva zlo ne misli]]", "[[Lisice (film)|Lisice]]", "[[Lilika]]", "[[Bube u glavi]]", "[[Prirodna granica (film)|Prirodna granica]]", "[[Crveno klasje (Rdeče klasje)]]" (→ [[:Kategorija:Filmovi 1970.]]). == Rođenja == {{glavni članak|:Kategorija:Rođeni 1970.}} === Januar/Siječanj === * [[1. 1.]] - [[Michelle Gildernew]], sjevernoirski političar * 1. 1 - [[Eamonn Walker]], britanski glumac * [[2. 1.]] - [[Milan Pavlović]], glumac * [[3. 1.]] - [[Matt Ross]], američki glumac * [[4. 1.]] - [[Maria Kuhlberg]], švedska glumica * [[5. 1.]] - [[Domagoj Ivan Milošević]], hrvatski političar * [[7. 1.]] - [[Magnus Ringman]], švedski novinar * [[10. 1.]] - [[Alisa Marić]], šahovski velemajstor * [[11. 1.]] - [[Mustafa Sandal]], kantautor, muzičar * [[12. 1.]] - [[Kristin Bengtsson]], švedski nogometaš * [[13. 1.]] - [[Marco Pantani]], italijanski biciklista († [[2004]]) * 13. 1. - [[Ivana Mihić]], glumica * [[17. 1.]] - [[Genndy Tartakovsky]], animator * [[20. 1.]] - [[Branka Katić]], srpska glumica * [[21. 1.]] - [[Alen Bokšić]], hrvatski nogometaš * [[23. 1.]] - [[Arijan Komazec]], košarkaš * [[24. 1.]] - [[Matthew Lillard]], američki glumac * 24. 1. - [[Edita Majić]], časna sestra karmelićanka, bivša hrvatska kazališna i filmska glumica * [[29. 1.]] - [[Paul Ryan]], američki političar * [[31. 1.]] - [[Minnie Driver]], glumica === Februar/Veljača === * [[3. 2.]] - [[Warwick Davis]], britanski glumac * [[8. 2.]] - [[Alonzo Mourning]], košarkaš * [[14. 2.]] - [[Simon Pegg]], britanski glumac * [[15. 2.]] - [[Muamer Zukorlić]], glavni muftija IZ u Srbiji, političar († [[2021]]) * [[16. 2.]] - [[Vladan Lukić]], fudbaler * [[26. 2.]] - [[Predrag Danilović]], srpski košarkaš * [[28. 2.]] - [[Daniel Handler]], američki pisac * 28. 2. - [[Noureddine Morceli]], atletičar === Mart/Ožujak === * [[1. 3.]] - [[Hala Gorani]], TV novinarka * [[6. 3.]] - [[Dragan Lukić Luky]], pjevač, glazbenik * [[5. 3.]] - [[John Frusciante]], gitarista ''[[Red Hot Chili Peppers]]'' * 5. 3. - [[Aleksandar Vučić]], premijer Srbije * [[7. 3.]] - [[Rachel Weisz]], glumica * 7. 3. - [[Aleksandar Diklić]], kompozitor, TV reditelj, producent * [[10. 3.]] - [[Selma Alispahić]], bosanskohercegovačka pozorišna i filmska glumica * [[12. 3.]] - [[Anna Björk]], švedska glumica * [[16. 3.]] - [[Joakim Berg]], švedski kompozitor i pjevač * [[18. 3.]] - [[Queen Latifah]], muzičarka * [[19. 3.]] - [[Suzana Zlatanović]], Luna Lu, novinarka, autorka * [[20. 3.]] - [[Edoardo Ballerini]], američki glumac * [[22. 3.]] - [[Vlatka Pokos]], hrvatska pjevačica i voditeljica * [[24. 3.]] - [[Lara Flynn Boyle]], američka glumica * 27. 3. - [[Niša Saveljić]], fudbaler * [[28. 3]] - [[Vince Vaughn]], američki glumac * [[31. 3.]] - [[Alenka Bratušek]], premijerka Slovenije === April/Travanj === * [[8. 4.]] - [[Aleksandar Stanković]], TV novinar * 8. 4. - [[Andrej Plenković]], hrvatski premijer * [[11. 4.]] - [[Whigfield]], danska pevačica * [[13. 4.]] - [[Rick Schroder]], američki glumac * [[14. 4.]] - [[Faruk Šehić]], bosanskohercegovački književnik * [[17. 4.]] - [[Catherine Sénart]], kanadska glumica * [[21. 4.]] - [[Nicole Sullivan]], glumica, komičarka * [[22. 4.]] - [[Ante Tomić]], književnik, novinar * [[24. 4.]] - [[Saša Janković]], zaštitnik građana u Srbiji * [[25. 4.]] - [[Jason Lee]], američki glumac * 25. 4. - [[Jason Wiles]], američki glumac * [[26. 4.]] - [[Melania Trump]], manekenka, Prva dama SAD * [[29. 4.]] - [[Andre Agassi]], američki teniser * 29. 4. - [[Jari Kainulainen]], finski muzičar, basista u [[Stratovarius]] * 29. 4. - [[Uma Thurman]], američka glumica * [[30. 4.]] - [[Kokan Mladenović]], srpski pozorišni reditelj * 30. 4. - [[Halit Ergenç]], glumac === Maj/Svibanj === * [[2. 5.]] - [[Bojan Pajtić]], srpski političar * [[5. 5.]] - [[Zorana Mihajlović]], srpska političarka * 5. 5. - [[Aleksandar Čović]], Aco Regina, pevač * [[8. 5.]] - [[Luis Enrique]], fudbaler, trener * 8. 5. - [[Naomi Klein]], spisateljica, aktivistkinja * [[15. 5.]] - [[Ronald de Boer|Ronald]] i [[Frank de Boer]], holandski nogometaši * [[16. 5.]] - [[Gabriela Sabatini]], argentinska teniserka * [[17. 5.]] - [[Nebojša Dugalić]], glumac * [[18. 5.]] - [[Tina Fey]], američka glumica, komičarka, producentica i spisateljica * [[22. 5.]] - [[Naomi Campbell]], britanska glumica i fotomodel * [[23. 5.]] - [[Jigal Amir]], atentator * [[27. 5.]] - [[Joseph Fiennes]], britanski glumac * [[28. 5.]] - [[Glenn Quinn]], irski glumac === Jun/Juni/Lipanj === * [[4. 6.]] - [[Izabella Scorupco]], švedska glumica, fotomodel i pjevačica * 4. 6. - [[Deborah Compagnoni]], skijašica * [[7. 6.]] - [[Cafu]], brazilski nogometaš * [[8. 6.]] - [[Seu Jorge]], brazilski glumac * 8. 6. - [[Gabrielle Giffords]], američka političarka * [[13. 6.]] - [[Mila Elegović]], glumica * 13. 6. - [[Rivers Cuomo]], američki muzičar, pjevač u [[Weezer]] * [[14. 6.]] - [[Ivica Kirin]], hrvatski političar * [[15. 6.]] - [[Žan Tabak]], hrvatski košarkaš, trener * 16. 6. - [[Phil Mickelson]], golfer * [[19. 6.]] - [[Rahul Gandhi]], indijski političar * [[21. 6.]] - [[Goran Stojićević Karamela]], zabavljač * [[26. 6.]] - [[Paul Thomas Anderson]], američki režiser * 26. 6. - [[Chris O'Donnell]], američki glumac * 26. 6. - [[Sean Hayes (glumac)|Sean Hayes]], američki glumac === Jul/Juli/Srpanj === * [[1. 7.]] - [[Tajči]], pjevačica * [[8. 7.]] - [[Beck]], američki kantautor, muzičar * 8. 7. - [[Mira Škorić]], pevačica * [[19. 7.]] - [[Nicola Sturgeon]], škotski političar * [[21. 7.]] - [[Al' Dino]], bosanskohercegovački pjevač, tekstopisac i kompozitor * [[27. 7.]] - [[Dejan Udovičić]], vaterpolista, trener * [[30. 7.]] - [[Christopher Nolan]], britanski režiser i producent * [[31. 7.]] - [[Ben Chaplin]], američki glumac === Avgust/August/Kolovoz === * [[4. 8.]] - [[John August]], američki scenarista * [[7. 8.]] - [[Michael DeLuise]], američki glumac * [[13. 8.]] - [[Alan Shearer]], britanski nogometaš * [[17. 8.]] - [[Jim Courier]], teniser * [[20. 8.]] - [[John Carmack]], američki programer * [[23. 8.]] - [[River Phoenix]], američki glumac († [[1993]]) * [[25. 8.]] - [[Claudia Schiffer]], model * [[26. 8.]] - [[Melissa McCarthy]], glumica, komičarka * 26. 8. - [[Vladan Glišić]], srpski političar * [[31. 8.]] - [[Nikola Gruevski]], premijer Makedonije * 31. 8. - [[Rania Al Abdullah]], kraljica-supružnica Jordana === Septembar/Rujan === * [[1. 9.]] - [[Vanna]], hrvatska pjevačica * [[8. 9.]] - [[Neko Case]], američka pjevačica i tekstopisac * [[18. 9.]] - [[Boris Pingović]], glumac * [[23. 9.]] - [[Snežana Pajkić]], atletičarka, evropska šampionka * [[30. 9.]] - [[Dragan Mićanović]], glumac === Oktobar/Listopad === * [[1. 10.]] - [[Moses Kiptanui]], atletičar * [[8. 10.]] - [[Alem Korkut]], bosanskohercegovački likovni umjetnik * [[8. 10.]] - [[Matt Damon]], američki glumac * [[9. 10.]] - [[Savannah (porno glumica)]] († [[1994]]) * [[10. 10.]] - [[Goran Navojec]], hrvatski filmski i kazališni glumac * [[15. 10.]] - [[Biljana Srbljanović]], dramski pisac * [[16. 10.]] - [[Mehmet Scholl]], fudbaler * [[19. 10.]] - [[Željka Čižmešija]], klizačica * [[24. 10.]] - [[Mustafa Zvizdić]], bosanskohercegovački književnik * [[25. 10.]] - [[Damir Mršić]], bosanskohercegovački košarkaš * [[29. 10.]] - [[Phillip Cocu]], fudbaler * 29. 10. - [[Edwin van der Sar]], golman * [[30. 10.]] - [[Dragan Hamović]], književnik * [[31. 10.]] - [[Linn Berggren]], pevačica ''Ace of Base'' * 31. 10. - [[Viktor Jelenić]], vaterpolista === Novembar/Studeni === * [[1. 11.]] - [[Igor Cvitanović]], hrvatski nogometaš * [[6. 11.]] - [[Ethan Hawke]], glumac * [[8. 11.]] - [[Zehnija Bulić]], bošnjački književnik * 8. 11. - [[Tom Anderson]], suosnivač ''Myspace'' * [[12. 11.]] - [[Tonya Harding]], klizačica * [[13. 11.]] - [[Tvrtko Stipić]], hrvatski operni pjevač * 13. 11. - [[Leontina Vukomanović]], pevačica, kompozitorka * [[16. 11.]] - [[Jamie Babbit]], američka rediteljka * [[22. 11.]] - [[Dr Iggy]], srpski dens muzičar === Decembar/Studeni === * [[1. 12.]] - [[Sarah Silverman]], glumica, komičarka * [[3. 12.]] - [[Christian Karembeu]], fudbaler * [[11. 12.]] - [[Nenad Pralija]], hrvatski nogometni vratar * [[12. 12.]] - [[Jennifer Connelly]], glumica * [[14. 12.]] - [[Vladimir Grbić]] - Vanja, srpski odbojkaš * [[20. 12.]] - [[Nicole de Boer]], kanadska glumica * [[29. 12.]] - [[Dejan Nebrigić]], srpski pisac, LGBT aktivista († [[1999]]) == Smrti == {{glavni članak|:Kategorija:Umrli 1970.}} === Januar/Siječanj &ndash; Mart/Ožujak === * [[5. 1.]] - [[Max Born]], fizičar, nobelovac (* [[1882]]) * [[7. 1.]] - [[Svetislav Stančić]], hrvatski pijanist, skladatelj i pedagog (* [[1895.]]) * [[15. 1.]] - [[Grga Antunac]], kipar (* [[1906]]) * [[19. 1.]] - [[Hamza Humo]], bosanski književnik (* [[1895]]) * [[27. 1.]] - [[Erich Heckel]], njemački slikar i grafičar (* [[1883]]) * [[29. 1.]] - [[B. H. Liddell Hart]], vojni istoričar (* [[1895]]) * [[2. 2.]] - [[Bertrand Russell]], engleski filozof, matematičar, nobelovac za književnost (* [[1872]]) * [[15. 2.]] - Lord [[Hugh Dowding]], britanski vazduhoplovni maršal (* [[1882]]) * [[22. 2.]] - [[Fehim Bajraktarević]], orijentalista (* [[1889]]) * [[25. 2.]] - [[Mark Rothko]], američki umjetnik (* [[1903]]) * [[26. 2.]] - [[Stanoje Simić]], političar, diplomata (* [[1893]]) * [[23. 3.]] - [[Tito Strozzi]], hrvatski glumac, redatelj i prevoditelj (* [[1892.]]) * [[29. 3.]] - [[Vera Brittain]], spisateljica, pacifistkinja (* [[1893]]) * [[30. 3.]] - [[Heinrich Brüning]], bivši kancelar Nemačke (* [[1885]]) * [[31. 3.]] - [[Semjon Timošenko]], maršal SSSR (* [[1895]]) === April/Travanj &ndash; Jun/Lipanj === * [[16. 4.]] - [[Richard Neutra]], američki arhitekta (* [[1892]]) * [[26. 4.]] - [[Gypsy Rose Lee]], zabavljačica (* [[1911]]) * [[9. 5.]] - [[Tošo Dabac]], fotograf (* [[1907]]) * [[12. 5.]] - [[Nelly Sachs]], njemačka književnica, nobelovka (* [[1891]]) * 12. 5. - [[Mihailo Dinić]], istoričar (* [[1899]]) * 12. 5. - [[Władysław Anders]], poljski general, političar u emigraciji (* [[1892]]) * [[14. 5.]] - [[Billie Burke]], glumica (* [[1884]]) * [[22. 5.]] - [[Bojan Stupica]], režiser, scenograf i glumac (* [[1910]]) * 22. 5. - [[Josip Novak]], filmski režiser (* [[1902]]) * [[2. 6.]] - [[Bruce McLaren]], vozač F1, konstruktor (* [[1937]]) * 2. 6. - [[Albert Lamorisse]], filmski režiser, izumitelj igre ''Risk'' (* [[1922]]) * [[3. 6.]] - [[Adrian Conan Doyle]], engleski književnik (* [[1910]]) * 3. 6. - [[Hjalmar Schacht]], nacistički ministar ekonomike (* [[1877]]) * 3. 6. - [[Aníbal Milhais]], portugalski heroj iz I sv. rata (* [[1895]]) * [[7. 6.]] - [[E. M. Forster]], engleski pisac (* [[1879]]) * [[8. 6.]] - [[Abraham Maslow]], psiholog (* [[1908]]) * [[11. 6.]] - [[Aleksandar Kerenski]], bivši premijer Rusije (* [[1881]]) * [[15. 6.]] - [[Robert Morrison MacIver]], škotski sociolog * [[21. 6.]] - [[Sukarno]], bivši predsjednik Indonezije (* [[1901]]) === Jul/Srpanj &ndash; Septembar/Rujan === * [[4. 7.]] - [[Barnett Newman]], američki umjetnik * [[11. 7.]] - [[Većeslav Holjevac]], zagrebački gradonačelnik koji je proširio grad južno od [[Sava|Save]] (* [[1917]].) * [[13. 7.]] - [[Lazar Drljača]], slikar (* [[1882]]) * [[13. 7.]] - [[Roger Edens]], američki kompozitor, filmski producent i glumac * [[27. 7.]] - [[António de Oliveira Salazar]], bivši šef vlade Portugala (* [[1889]]) * [[1. 8.]] - [[Frances Farmer]], glumica (* [[1913]]) * [[18. 8.]] - [[Soledad Miranda]], glumica (* [[1943]]) * [[30. 8.]] - [[Abraham Zapruder]], poslovni čovjek poznat po tome što je snimio [[Zapruderov film]] * [[1. 9.]] - [[François Mauriac]], francuski književnik, nobelovac, akademik (* [[1885]]) * [[3. 9.]] - [[Vince Lombardi]], igrač američkog fudbala, trener (* [[1913]]) * [[8. 9.]] - [[Percy Spencer]], američki izumitelj mikrovalne peći * [[9. 9.]] - [[Lojze Dolinar]], vajar (* [[1893]]) * [[10. 9.]] - [[Emilijan Piperković]], episkop timočki (* [[1886]]) * [[14. 9.]] - [[Jerolim Miše]], slikar (* [[1890]]) * [[16. 9.]] - [[Leonid Bajdak]], ruski i jugoslovenski pilot (* [[1894]]) * [[17. 9.]] - [[France Bevk]], književnik (* [[1890]]) * [[18. 9.]] - [[Jimi Hendrix]], američki rock-muzičar (* [[1942]]) * [[25. 9.]] - [[Erich Maria Remarque]], njemački književnik (* [[1898]]) * [[28. 9.]] - [[Gamal Abdel Nasser]], predsednik Egipta (* [[1918]]) === Oktobar/Listopad &ndash; Decembar/Prosinac === * [[1. 10.]] - [[Petar Konjović]], kompozitor i muzikolog, akademik (* [[1883]]) * [[4. 10.]] - [[Janis Joplin]], američka pjevačica (* [[1943]]) * [[10. 10.]] - [[Édouard Daladier]], bivši premijer Francuske (* [[1884]]) * [[16. 10.]] - [[Vilko Vinterhalter]], publicista, političar (* [[1909]]) * [[19. 10.]] - [[Unica Zürn]], njemačka književnica * 19. 10. - [[Lazaro Cardenas]], bivši predsednik Meksika (* [[1895]]) * [[21. 10.]] - [[John T. Scopes]], učitelj na suđenju zbog evolucije (* [[1900]]) * [[24. 10.]] - [[Richard Hofstadter]], američki istoričar (* [[1916]]) * [[25. 10.]] - [[René Schneider]], komandant čileanske armije (* [[1913]]) * [[26. 10.]] - [[Vladimir Zečević]], sveštenik, društveno-politički radnik (* [[1903]]) * [[3. 11.]] - [[Petar II Karađorđević]], bivši kralj Jugoslavije (* [[1923]]) * 3. 11. - [[Fleming Lynge]], danski pisac * [[9. 11.]] - [[Charles de Gaulle]], francuski državnik, predsjednik 1959-1969 (* [[1890]]) * [[21. 11.]] - [[Čandrasekara Venkata Raman]], fizičar, nobelovac (* [[1888]]) * [[25. 11.]] - [[Yukio Mishima]], japanski pisac (* [[1925]]) * [[29. 11.]] - [[Mate Hraste]], jezikoslovac, akademik JAZU (* [[1897]]) * [[9. 12.]] - [[Artjom Mikojan]], konstruktor aviona (* [[1905]]) * [[15. 12.]] - [[Leonid Šejka]], srpski slikar (* [[1932]]) * 15. 12. - [[Ernest Marsden]], fizičar (* [[1889]]) * [[18. 12.]] - [[Mladen Iveković]], društveno-politički radnik, diplomata (* [[1903]]) * [[30. 12.]] - [[Sonny Liston]], bokser (* 1930-31?) === Kroz godinu === * [[Stanoje Simić]], diplomata (* [[1893]]) == Nobelove nagrade == * [[Nobelova nagrada za fiziku|'''Fizika''']]: [[Hannes Alfvén]] (fundamentalni rad i otkrića u [[Magnetohidrodinamika|magnetohidrodinamici]] sa plodnim primenama u različitim delovima fizike [[Plazma (fizika)|plazme]]) i [[Louis Néel]] (fundamentalni rad i otkrića u vezi [[antiferomagnetizam|antiferomagnetizma]] i [[ferimagnetizam|ferimagnetizma]] koji su doveli do važnih primena u fizici čvrstog stanja) * [[Nobelova nagrada za kemiju|'''Kemija''']]: [[Luis Federico Leloir]] (otkriće šećernih nukleotida i njihova uloga u biosintezi ugljenih hidrata) * [[Nobelova nagrada za fiziologiju ili medicinu|'''Fiziologija i medicina''']]: [[Bernard Katz]], [[Ulf von Euler]] i [[Julius Axelrod]] (otkrića u vezi humoralnih transmitera u nervnim terminalima i mehanizam za njihovo pohranjivanje, otpuštanje i inaktivaciju) * [[Nobelova nagrada za književnost|'''Književnost''']]: [[Aleksandar Solženjicin]] (etička snaga kojom je sledio nezamenjive tradicije ruske književnosti) * [[Nobelova nagrada za mir|'''Mir''']]: [[Norman Borlaug]] ("otac [[zelena revolucija|zelene revolucije]]") * [[Nobelova nagrada za ekonomiju|'''Ekonomija''']]: [[Paul Samuelson]] (naučni rad kroz koji je razvio statičku i dinamičku ekonomsku teoriju i aktivno doprineo podizanju nivoa analize u ekonomskoj nauci) == Reference == {{reference|2}} ; Literatura * Milan Bajec, Ivan Dolničar (1981). Jugoslavija 1941-1981, Beograd: Eksport pres. == Vanjske veze == * [http://docs.google.com/viewer?a=v&q=cache:LPN7bLuY9UMJ:hrcak.srce.hr/file/31939+nixon+u+zagrebu&hl=en&pid=bl&srcid=ADGEESioT4XJ6LBTaw41cSLRpGB1U5aEUBCqFNE_AIITa67rWzu160yrfGBYYCGAANlvhn4CZl1EFEfOBlw5TZFO5eA7i9aIEWTBe99MXRy5puzzp9GxPOAwphtmER0G6gDfm2GjZohu&sig=AHIEtbRLHbPXrvD4WBqwIDCuix0hms9ulQ Što je značio Nixonov usklik "Živjela Hrvatska"?], [[Tvrtko Jakovina]], Filozofski fakultet Zagreb (Google Docs, Quick View fajl sa sajta: hrcak.srce.hr/file/31939) * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-1-80.shtml Twenty Years of Yugoslavia's Self-Management System] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065622/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-1-80.shtml |date=2011-07-28 }}, Slobodan Stanković, Open Society Archives - Radio Free Europe * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/2-8-81.shtml Yugoslavia -- Three Articles: On Russia, Albania And Bulgaria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065616/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/2-8-81.shtml |date=2011-07-28 }}, Slobodan Stanković, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/20-4-52.shtml Yugoslav Marxist Philosopher Defends Dubcek, Attacks Soviet Invasion of Czechoslovakia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065555/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/20-4-52.shtml |date=2011-07-28 }}, S.Stanković, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/113-1-311.shtml Yugoslav-Soviet Communique Confirms Principles of Belgrade 1955 Declaration] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065600/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/113-1-311.shtml |date=2011-07-28 }}, Zdenko Antić, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/51-2-79.shtml Rumania and Yugoslavia will be Affected by Britain''s Airbus Decision] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065536/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/51-2-79.shtml |date=2011-07-28 }}, Harry Trend, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-2-284.shtml Foreign Investment in Yugoslavia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065544/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-2-284.shtml |date=2011-07-28 }}, S.Stanković, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/125-3-13.shtml Adria Oil Pipeline Hits Snags] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110704004024/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/125-3-13.shtml |date=2011-07-04 }}, Harry Trend, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/98-2-5.shtml Yugoslavia's Relations with Vatican to be Fully Normalized] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065606/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/98-2-5.shtml |date=2011-07-28 }}, Z.Antić, OSA-RFE * [http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-2-127.shtml World Bank Aids Yugoslavia's Economic Development] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728065612/http://www.osaarchivum.org/files/holdings/300/8/3/text/79-2-127.shtml |date=2011-07-28 }}, OSA-RFE {{commonscat|1970}} [[Kategorija:1970.]] 7f9end3q2nt9ubx0n0ifzi4djd4l7lj 0 19797 42586710 42394477 2026-05-01T20:23:25Z ~2026-26523-99 348192 Dodao istorijske podatke o prvoj crkvi u Aleksincu 42586710 wikitext text/x-wiki {{opština Srbije| ime=Opština Aleksinac| grb=Blason Aleksinac.jpg| slika=Aleksinac| površina=706| poljoprivredna=45463| šume=20398| stanovništvo=57749| priraštaj=-8.8| naselja=72| okrug=[[Nišavski okrug]]| opština=[[Aleksinac]]| putevi=282| zaposleni=8995| oškole=59| oučenici=4625| sškole= 3| sučenici= 1503| }} '''Opština Aleksinac''' je jedna od ukupno devet opština [[Nišavskog okruga]] u [[Centralna Srbija|Centralnoj Srbiji]]. Prema popisu iz [[Popis stanovništva 2002. u Srbiji|2002.]] godine u opštini živi 57.749 stanovnika ([[Popis stanovništva 1991. u Srbiji|1991.]] je bilo 61.968 stanovnika). Prosečna gustina naseljenosti iznosi oko 82 stanovnika po km². Dve trećine opštine je pretežno poljoprivredno zemljište, a jedna trećina brdsko-planinsko zemljište. [[Aleksinačka kotlina]] je ravničarski deo u dolini [[Južna Morava|Južne Morave]] i Moravice i prostire se pravcem severozapad-jugoistok. Oivičena je Ozrenskim planinama sa severoistoka i Malim i [[Jastrebac|Velikim Jastrepcem]] sa jugozapada. Najviši vrh je Leskovik 1174 m na planini [[Ozren (planina u Srbiji)|Ozren]]. == Položaj == Teritorija opštine Aleksinac se nalazi na tromeđi između [[Niš]]a, [[Kruševac|Kruševca]] i [[Sokobanja|Sokobanje]]. Ukupna površina opštine iznosi 707&nbsp;km², od kojih je 65% obradivo ravničarsko zemljište, dok je ostalih 35 posto brdsko planinskog karatera<ref>[http://www.aleksinac.org/index.php?option=com_content&task=view&id=12&Itemid=42 Istorijat opštine]</ref>. Opštinom dominira [[Aleksinačka kotlina]] okružena planinama [[Ozren (planina u Srbiji)|Ozren]] na severu i istoku ([[Leskovik (planinski vrh)|planinski vrh Leskovik]]) dok se na zapadnoj strani protežu Mali i Veliki [[Jastrebac]]. Opštinom protiču tri reke: [[Turija (reka)|Turija]], [[Južna Morava]] i [[Sokobanjska Moravica]] koja kod sela [[Bovan (Aleksinac)|Bovna]] gradi [[Bovansko jezero]]. Opština Aleksinac se graniči sa niškom gradskom opštinom [[Opština Crveni Krst|Crveni Krst]] i [[Opština Merošina|opštinom Merošinom]] na jugu, sa [[Opština Ražanj|opštinom Ražanj]] na severu, Kruševcem na zapadu, [[Opština Svrljig|Svrljiškom opštinom]] na jugoistoku i opštinom [[Opština Sokobanja|Sokobanja]] na severoistoku. ==== Saobraćaj ==== * Opštinom Aleksinac prolazi auto put [[Beograd]]-Niš, koji je deo evropskog koridora [[E75]]. * Železnička pruga Beograd-Niš-[[Skoplje]]-[[Solun]] * Regionalni putevi [[Kruševac]]-Niš i Aleksinac-[[Sokobanja]] == Historija == ==== Praistorija ==== Gotovo čitavo južno pomoravlje je bilo naseljeno još u praistoriji, o čemu svedoče brojni arheološki nalazi. [[Tihomir Đorđević]], istoričar i arheolog sa kraja 19. veka, beleži da su „sva sela aleksinačke opštine sa leve strane toka Južne Morave bila naseljena još u praistoriji, počevši od sela [[Vitkovac (Aleksinac)|Vitkovca]] pa sve do [[Tešica|Tešice]]“. Zahvaljujući istoričaru [[Miodrag Spirić|Miodragu Spiriću]] koji je objedinio istoriju opštine Aleksinac u svojim radovima, mi danas imamo pouzdane podatke o arheološkim nalazima na teritoriji opštine. Nalazišta koja pripadaju [[Starčevačka kultura|Starčevačkoj kulturi]] otkrivena su u [[Moravac (Aleksinac)|Moravcu]] i [[Lužane (Aleksinac)|Lužanu]], dok [[vinčanska kultura|vinčanskoj kulturi]] pripadaju nalazišta kod sela [[Katun]]a, [[Kraljevo|Kraljeva]], [[Vrćenovica|Vrćenovice]], [[Vitkovac|Vitkovca]], [[Mozgovo|Mozgova]], i dva lokaliteta u gradu [[Aleksinac|Aleksincu]]: „Zeleni vir“ i „Drugo Okno“. Ni jedan od pomenutih lokaliteta nije naučno istraživan i radi se uglavnom o slučajnim nalazima. Na lokalitetu „Jelenac“ u Aleksincu pronađeni su ostaci [[Bubanjsko humska grupa|Bubanjsko humske grupe]], kao i [[badensko kostolačka grupa|badensko kostolačke grupe]]. Nalazišta koja pripadaju [[Paraćinska grupa|Paraćinskoj grupi]] koja se odlikuje [[nekropola]]ma, nađena su kod Žitkovačke ciglane u [[Žitkovac|Žitkovcu]] i kod železničke stanice u [[Vitkovac|Vitkovcu]]. ==== Antičko doba ==== Današnja teritorija opštine Aleksinac pripadala je rimskoj provinciji [[Gornja Mezija]]. Ovde je prolazio rimski vojni put ili [[Via Militaris]], čija tačna trasa kroz današnju teritoriju aleksinačke opštine nije poznata. Duž ovog puta su se nalazile jedna stanica za prenoćište Praesidium Pompei i jedna stanica za izmenu konja Rappiana. Istoričari nemaju usaglašeno mišljenje gde su se ove stanice tačno nalazile. ==== Novija istorija ==== Ime Aleksinca prvi put je zapisano [[1516]]. godine u Kruševačkom defteru. O nastanku imena postoji više legendi. Sasvim je, međutim, izvesno da ime dolazi od vlastitog imena. Naime, najpoznatija legenda o imenu Aleksinca u ovim krajevima spominje nekog Aleksu, vlasnika mehane (kafane, tj. hana u to vreme). Tako je tadašnji „Aleksin han“ izrastao u današnji Aleksinac. Preko ovih teritorija održavale su se od najstarijih vremena suvozemne veze između Evrope i Azije. Preko nje su se kretale velike vojske u osvajačkim i odbrambenim pohodima, jer su tu prolazili vojni drumovi, poznati pod opštim nazivom [[Carigradski drum]]. Za nastanak Aleksinca kao naselja od značaja je sama konfiguracija zemljišta. Aleksinac se kao naselje najpre formirao u podnožju brda Gradište (228 m), u južnoj polovini današnjeg sela [[Vakup]], pa se odatle preselio na današnju lokaciju. Ovo mesto se od srednjovekovnog sela, tokom svoje burne istorije, razvilo u privredni, administrativni, sudski, kulturni, prosvetni i zdravstveni centar svoje okoline. Na razvoj Aleksinca u prvom redu su uticale saobraćajne veze. On se u [[16. vek]]u našao na novom turskom Carigradskom drumu i postao važna stanica za prenoćišta putnika, što je uslovilo da u njemu početkom [[17. vek]]a [[Turci]] podignu tvrđavu čija posada je imala zadatak da štiti putnike na drumu od hajduka. Pored saobraćajnih veza, razvoj Aleksinca odredili su i privredni uslovi. Njegovoj okolini bilo je potrebno mesto za razmenu dobara, lokalno središte. To je uslovilo da početkom [[17. vek]]a Aleksinac spada u red varoši koje „imaju ispod 100 dućana“. U [[18. vek]]u Aleksinac je bio sedište nahije, a pored varoši, nahiju je činilo još 17 sela. Veliki značaj okolina Aleksinca imala je u [[Prvi srpski ustanak|Prvom srpskom ustanku]] i [[Srpsko-turski ratovi (1876-1878)|ratu 1876-1878.]] godine. Aleksinac je u vreme Prvog srpskog ustanka pripadao [[Leskovački pašaluk|Leskovačkom pašaluku]], prvi dodir sa ustankom imao je [[1805]]. godine, kada je kroz njega prošla vojska niškog muhafiza Hafiz-paše. Slavni dani u ovom ustanku nastaju [[1806]]. godine, izgradnjom utvrđenja kod [[Deligrad]]a, devet kilometara severozpadno od Aleksinca. Poznata bitka, u kojoj su Srbi odneli pobedu nad Turcima odigrala se septembra [[1806]]. godine. Aleksinčane je u boju predvodio vojvoda Stojan Cvetković. Od izuzetnog značaja za razvoj Aleksinca je i to što je od [[1833]]. do [[1878]]. godine bio granično mesto prema Turskoj, pa se preko njega kretala sva robna razmena između Srednje Evrope i Turske, zbog čega je tu postojala carinarnica (đumrukana), karantin i okružni sud koji je izdavao vize za ulazak u Srbiju preko Aleksinca. Razvoj Aleksinca kao pograničnog mesta posebno je pomagao knez [[Miloš Obrenović]]. On je, pored ekonomskih razloga, od Aleksinca hteo da stvori konkurenta [[Niš]]u, koji se tada nalazio u turskim rukama. Knez Miloš je tu zamisao donekle i ostvario. Pored pomenutih institucija, u Aleksincu je bilo i sedište engleskog kurira koji je primao i ekspedovao englesku poštu za Tursku i iz Turske. Godine [[1838]]. izgrađena je crkva, za čiju je izgradnju iskorišćen materijal od srušene aleksinačke džamije, od [[1841]]. do [[1869]]. godine u Aleksincu je bilo i sedište austrijske pošte. Aleksinac i okolina su odigrali važnu ulogu i u [[Srpsko turski rat 1876|Prvom srpsko-turskom ratu 1876.]] godine. Tu je bilo sedište štaba kneza [[Milan Obrenović|Milana Obrenovića]], a čuvena je i [[bitka na Šumatovcu]] koju su Srbi dobili. U ovom ratu se uz Srbe borio i veliki broj dobrovoljaca iz mnogih evropskih država i Rusije. Najslavnije je ime pukovnika [[Nikolaj Rajevski (1839—1876)|Nikolaja Rajevskog]], koji je poginuo kod [[Adrovac|Adrovca]], a čije srce je sahranjeno u porti manastira [[Manastir Sveti Roman kod Praskovca|Sveti Roman kod Praskovca]]. Ličnost pukovnika Rajevskog poslužila je [[Lav Tolstoj|Lavu Tolstoju]] za oblikovanje lika grofa Vronskog u romanu Ana Karenjina. Veliki doprinos Aleksinčani su dali i u [[Prvi svetski rat|Prvom]] i [[Drugi svetski rat|Drugom svetskom ratu]]. Oni su delili sudbinu Srbije koja je u Prvom svetskom ratu izgubila trećinu stanovništva, odnosno polovinu odraslog stanovničtva. == Gradska naselja == [[Datoteka:Nisavski district.gif|300px|thumb|desno|Položaj opštine Aleksinac u Nišavskom okrugu]] Na teritoriji opštine ukupno ima 72 naseljena mesta, od kojih su: '''gradska naselja''' * [[Aleksinac]], sedište opštine * [[Aleksinački Rudnik]] '''prigradska naselja''' (od 2008. godine) * [[Žitkovac]] * [[Moravac (Aleksinac)|Moravac]] * [[Prćilovica]] i '''seoska naselja''' {| |- valign=top | * [[Aleksinački Bujmir]] * [[Bankovac]] * [[Beli Breg (Aleksinac)|Beli Breg]] * [[Belja]] * [[Bobovište (Aleksinac)|Bobovište]] * [[Bovan (Aleksinac)|Bovan]] * [[Bradarac (Aleksinac)|Bradarac]] * [[Vakup]] * [[Veliki Drenovac]] * [[Vitkovac (Aleksinac)|Vitkovac]] * [[Vrelo (Aleksinac)|Vrelo]] * [[Vrćenovica]] * [[Vukanja]] * [[Vukašinovac]] * [[Glogovica (Aleksinac)|Glogovica]] * [[Golešnica]] * [[Gornja Peščanica]] * [[Gornje Suhotno]] | * [[Gornji Adrovac]] * [[Gornji Krupac]] * [[Gornji Ljubeš]] * [[Gredetin]] * [[Grejač (Aleksinac)|Grejač]] * [[Dašnica (Aleksinac)|Dašnica]] * [[Deligrad]] * [[Dobrujevac (Aleksinac)|Dobrujevac]] * [[Donja Peščanica]] * [[Donje Suhotno]] * [[Donji Adrovac]] * [[Donji Krupac]] * [[Donji Ljubeš]] * [[Draževac (Aleksinac)|Draževac]] * [[Jakovlje (Aleksinac)|Jakovlje]] * [[Jasenje (Aleksinac)|Jasenje]] * [[Kamenica (Aleksinac)|Kamenica]] | * [[Katun (Aleksinac)|Katun]] * [[Koprivnica (Aleksinac)|Koprivnica]] * [[Korman (Aleksinac)|Korman]] * [[Kraljevo (Aleksinac)|Kraljevo]] * [[Krušje]] * [[Kulina (Aleksinac)|Kulina]] * [[Lipovac (Aleksinac)|Lipovac]] * [[Loznac]] * [[Loćika (Aleksinac)|Loćika]] * [[Lužane (Aleksinac)|Lužane]] * [[Ljupten]] * [[Mali Drenovac]] * [[Mozgovo]] * [[Moravski Bujmir]] * [[Nozrina]] * [[Porodin (Aleksinac)|Porodin]] * [[Prekonozi]] | * [[Prugovac]] * [[Radevce (Aleksinac)|Radevce]] * [[Rsovac]] * [[Rutevac]] * [[Srezovac]] * [[Stanci (Aleksinac)|Stanci]] * [[Stublina]] * [[Subotinac]] * [[Tešica]] * [[Trnjane (Aleksinac)|Trnjane]] * [[Ćićina]] * [[Crna Bara (Aleksinac)|Crna Bara]] * [[Česta]] * [[Čukurovac]] * [[Šurić]] |} == Galerija slika == <gallery> Datoteka:Bovansko jezero 2.jpg| [[Bovansko jezero]] </gallery> == Turizam == U neposrednoj okolini Aleksinca i Aleksinačke opštine ima dosta turističkih mesta i objekata interesantnih za turiste kao što su : * [[Ribarska Banja]] * [[Jastrebac]] * [[Južna Morava]] * [[Soko Banja]] * [[Bovan (tvrđava)]] * [[Bovan (Aleksinac)|Bovan]] * [[Bovansko jezero]] * [[Sokobanjska Moravica]] == Reference == * Miodrag Spirić, Istorija Aleksinca, Aleksinac, 1995 == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{commonscat|Aleksinac}} * [http://www.aleksinac.org Zvanični sajt Opštine Aleksinac] * [http://www.aleksinac.net Aleksinac NET - vesti iz Aleksinca] * [http://zitkovac.110mb.com Sajt sela Opštine Aleksinac] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071026142044/http://zitkovac.110mb.com/ |date=2007-10-26 }} * [http://www.aleksinac.avm.rs Ruralni Aleksinac] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110426192624/http://www.aleksinac.avm.rs/ |date=2011-04-26 }} {{Nišavski okrug}} {{Opštine Srbije}} {{Opština Aleksinac}} [[Kategorija:Opština Aleksinac|*]] [[Kategorija:Opštine Južne i istočne Srbije|Aleksinac]] [[Kategorija:Nišavski upravni okrug]] [[en:Aleksinac]] f2hysz94e7a56xe9pmonul3ys97pvaj 0 20577 42586644 42552341 2026-05-01T12:26:26Z SRG372 160829 /* */ 42586644 wikitext text/x-wiki {{Infokutija novinar | ime = Димитрије Туцовић | slika = Dimitrije Tucovicc.jpg | datum_rođenja = {{birth date|1881|05|13|df=y}} | mjesto_rođenja = {{zas|Kneževina Srbija}} [[Užice]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{dda|1914|11|20|1881|05|13|df=y}} | mjesto_smrti = {{zas|Kraljevina Srbija}} [[Kolubara (reka)|Kolubara]], [[Kraljevina Srbija]]| obrazovanje = [[Pravni Fakultet Univerziteta u Beogradu]]| zanimanje = novinar, političar, publicista | period_aktivnosti = }} '''Dimitrije "Mita" Tucović''' ([[1881]]-[[1914]]) je bio istaknuti teoretičar i vođa [[Socijalizam|socijalističkog]] pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]], osnivač [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske partije]].<ref name="biografija"/> [[Srpska socijaldemokratska partija]] je pod Tucovićevim vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Tucović je čitav život posvetio borbi za [[Radnička klasa|radnička]] i [[ljudska prava]], ravnopravnost polova, opšte pravo glasa, [[Socijalna pravda|socijalnu pravdu]] i građanske slobode u Kraljevini Srbiji. Neke od ideja za koje se on pionirski zalagao danas predstavljaju široko prihvaćene vrednosti u [[Srbija|Republici Srbiji]]. Dimitrije Tucović se danas smatra jednim od velikana srpskog [[novinarstvo|novinarstva]].<ref>{{Cite web |title=Velikani srpskog novinarstva |url=http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |access-date=2010-04-17 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119093805/http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |deadurl=yes }}</ref> Kao njegovo najznačajnije delo obično se navodi knjiga "[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Albanija]]"<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (predgovor Milovana Đilasa), Kultura, Beograd-Zagreb, 1946.</ref><ref>[http://www.labournet.net/balkans/0003/serbrvw.html Review of '''“Serbia and Albania”''' by Dimitrije Tucovic]</ref>, jedna od ranih [[albanologija|studija o albanskom narodu]], koja se "obračunala s nacionalističkim pozivom na istorizam“.<ref>Dimitrije Đorđević, Istorija srpskog naroda VI/1, str. 206</ref> == Život == Dimitrije Tucović je rođen [[13. 5.|13. maja]] [[1881]]. u selu [[Gostilje]] na planini [[Zlatibor]].<ref name="biografija">{{Cite web |title=Dimitrije Tucović (biografija) |url=http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2009-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090906102643/http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |deadurl=yes }}</ref> Otac mu je bio pravoslavni sveštenik.<ref name="uzice">{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um2.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628235624/http://uzice.net/filozofi/um2.htm |deadurl=yes }}</ref> === Školovanje u Užicu === [[Datoteka:Djacka druzina Napredak.jpg|thumb|Đačka družina "Napredak" (Tucović treći u gornjem redu).]] Dimitrije je školske [[1893]]/[[1894]]. godine upisao Realnu gimanaziju u [[Užice|Užicu]], koja je bila središte socijalističkog pokreta, i u kojoj su se čitale zabranjene knjige Vase Pelagića, Svetozara Markovića, Mite Cenića, Dragiše Stanojevića i ilegalni listovi Socijal-demokrat, Zanatliski savez, itd.<ref name="Ignjić">{{Cite web |title=Stevan Ignjić, Pokret đaka socijalista (1891-1904) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |access-date=2009-12-17 |archivedate=2013-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131126091834/http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |deadurl=yes }}</ref> U gimnaziji je delovala đačka družina “Napredak”, čiji je jedan od njenih osnivača [[1883]]. bio [[Dragiša Lapčević]], a među članovima su bili Dimitrije Tucović, [[Radovan Dragović]] i drugi.<ref name="Ignjić"/> Tucović je još u gimnaziji postao blizak prijatelj sa Radovanom Dragovićem, od koga je dobio prve socijalističke knjige na čitanje.<ref name="Ignjić"/> Već u petom razredu realke čita nemačke klasike i teoretski časopis “Die Neue Zeit”, koji je uživao veliku reputaciju u medunarodnom radničkom pokretu. Nakon Dragovićevog odlaska, Tucović postaje centralna ličnost socijalističke đačke družine “Napredak”, koja je delovala sve do [[1897]]. godine, kada je zabranjena pod režimom [[Vladan Đorđević|Vladana Đorđevića]]. Sledeće, [[1898]]. godine, ukinuta je i Realna gimnazija u Užicu. U znak protesta protiv zatvaranja gimnazije Tucović i drugi omladinci su istakli veliku crnu zastavu i protestne parole na njenom krovu.<ref name="Ignjić"/> === Prelazak u Beograd === [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]] iz [[1897]].]] [[1899]]. godine Dimitrije Tucović prelazi iz Užica u [[Beograd]] da završi gimnaziju. U Beograd je aktivno radio na organizovanju mladog radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="Larousse">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Od [[1901]]. sarađuje u [[Radničke novine|Radničkim novinama]]. Iste godine je obnovljeno Beogradsko radničko društvo, Tucović formira socijalističku grupu velikoškolaca i ulazi u upravu Društva. [[1902]]. godine je organizovao demonstracije studenata protiv politike [[Nikola Pašić|Nikole Pašića]].<ref name="biografija"/> Tucović je nastojao da stvori moderne radničke sindikate koji bi se borili za veća radnička prava i bolje uvjete rada. Tucović i Dragović obnavljaju raniji "Odbor za vođstvo pokreta" i iniciraju stvaranje "Centralnog odbora", koji je imao zadatak da koordinira radničke štrajkove. Dimitrije Tucović je predvodio martovske demonstracije protiv kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]] 23. marta [[1903]]. u [[Beograd]]u<ref name="Larousse"/>, nakon čega je morao da emigrira u [[Zemun]], pa u [[Beč]].<ref name="biografija"/> Naime, [[23. 3.]] [[1903]]. godine oko 5.000 studenata, đaka i radnika, je izašlo na demonstracije protiv apsolutističkog režima srpskog kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]], koje su organizovali studenti socijalisti Dimitrije Tucović i [[Triša Kaclerović]], jer im nije dozvoljeno održavanje levičarskog skupa. Skup je završio nasiljem, u Beogradu je u sukobu s policijom poginulo pet, a ranjeno šest ljudi. Uhapšeno je više od 120 demonstranata, protiv 27 podignuta je optužnica, a Tucović i Kaclerović su emigrirali iz zemlje.<ref>{{Cite web |title=DEMONSTRACIJE 1903. U SRBIJI: Poginulo pet, ranjeno šest ljudi |url=http://banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |access-date=2012-04-02 |archivedate=2011-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110827144703/http://www.banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |deadurl=yes }}</ref> === Partijski angažman === {{main|Srpska socijaldemokratska stranka|Socijalistička Internacionala}} Poslije [[majski prevrat|majskog prevrata]], u Beogradu je [[2. 8.|2. avgusta]] 1903. godine održan Osnivački kongres [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske stranke]]. [[Radničke novine]], koje je uređivao Tucović, su proglašene partijskim organom. Na međunarodnom planu, SSDP postaje članica [[Druga internacionala|Druge internacionale]], gdje Tucović surađuje s [[Rosa Luxemburg|Rosom Luxemburg]], [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjinom]] i drugim socijalistima.<ref name="biografija"/> [[1906]]. je diplomirao prava na [[Univerzitet u Beogradu|Beogradskom univerzitetu]].<ref name="Larousse"/> [[1907]]. otišao na specijalizaciju u [[Berlin]], ali se početkom [[1908]]. vratio se u zemlju zbog krize u pokretu.<ref name="Larousse"/> Iste godine je na VI kongresu stranke izabran za sekretara SSDS.<ref name="Larousse"/> S njim na čelu SSDP postigla značajne uspehe u poboljšanju položaja radničke klase.<ref name="Larousse"/> Tucović je najviše doprineo da se dva pokreta partije i sindikata ujedine u jedinstven socijalistički pokret.<ref name="Larousse"/> [[Datoteka:Internationaler Sozialistenkongress Kopenhagen 1910.gif|minijatura|Kongres [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]] u [[Kopenhagen]]u [[1910]].]] Marta [[1909]]. godine, srpski prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su Dimitrije Tucović i [[Srpska socijaldemokratska partija|srpski socijaldemokrati]] preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>{{Cite web |title=Kralj je ubica! |url=http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508025718/http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |deadurl=yes }}</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. 3.|27. marta]] [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[tron|prestola]] u korist mlađeg brata [[Aleksandar I. Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ovaj događaj, ova afera, koju je socijalna demokratija otkrila i neustrašivo javnosti iznela, uspela je da kod najširih masa, naroda kompromituje ne Đorđa, nego presto, [[monarhija|monarhiju]] uopšte, i da joj više ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>{{Cite web |title=Početak kraja monarhije |url=http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508041002/http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |deadurl=yes }}</ref> Zahvaljujući Tucoviću, [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpska socijaldemokratska stranka]] je stekla ugled u međunarodnom radničkom pokretu.<ref name="Larousse"/> Bio je organizator i vođa Prve balkanske socijalističke konferencije, održane u [[Beograd]]u od 7—9. januara [[1910]].<ref name="Larousse"/> Na kongresu su učestvovali delegati iz Srbije, Bugarske, Rumunije, Turske, Crne Gore, Makedonije i slovenskih oblasti Austro-Ugarske, koji su se složili da je njihov cilj ukidanje nasilno iscrtanih granica na [[Balkan]]u i stvaranje [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]].<ref>L.S. Stavrianos, “Balkan Federation. A history of the movement towards Balkan unity in modern times”, Menasha, Wisconsin 1944, Appendix C, Resolution of the congress, str. 186.</ref> Iste 1910. godine, Tucović je osnovao marksističko-teoretski časopis [[Borba (1910 - 1914)|Borba]], i postao njegov urednik.<ref name="Larousse"/> Kao predstavnik stranke učestvovao je na mnogim međunarodnim kongresima. U [[Berlin]]u i [[Kopenhagen]]u se upoznao sa radom narodnih domova (vidi [[Ungdomshuset]]), nakon čega je osnovan [[Narodni dom]] u Beogradu.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/69589-Berlin-najcrvenija-varo-Evropi.html Narodni domovi]</ref> Na Međunarodnom socijalističkom kongresu u [[Kopenhagen]]u [[17. 8.|17. avgusta]] 1910. oštro kritikuje socijaliste nekih zapadnih zemalja zbog njihovog držanja povodom [[aneksiona kriza|aneksije Bosne i Hercegovine]].<ref name="aneksija">[http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Tucović o aneksiji Bosne i Hercegovine]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U polemici sa predstavnikom austrijske socijal-demokratije [[Karl Renner|Karlom Renerom]], ocenio je politiku Austro-Ugarske prema Bosni kolonijalno-porobljivačkom.<ref name="biografija"/> Na Tucovićev predlog je u zaključke kongresa [[Socijalistička Internacionala|Socijalističke Internacionale]] unet sledeći pasus o nezavisnosti malih naroda: ''Mi zahtevamo isto tako sa postojanim insistiranjem autonomiju svih naroda i branimo ih od svih ratobornih napada i svih pritisaka''.<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> === Ratovi i smrt === [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Kapetan Dimitrije Tucović [[1914]].]] Mobilisan je [[1912]]. te je kao rezervni [[oficir]] I pešadijskog puka Moravske divizije prvog poziva učestvovao u [[balkanski ratovi|balkanskim ratovima]] i [[srpska okupacija Albanije|srpskom vojnom pohodu na Albaniju]].<ref name="Larousse"/> Tucović je sa srpskom vojskom prešao Albaniju sve do [[Elbasan]]a. Kada su zauzeli u većinski albansku varoš [[Đakovica|Đakovicu]], prokomentarisao je: "''Ušli smo u tuđu zemlju''".<ref>[http://www.e-novine.com/stav/73832-Uli-smo-tuu-zemlju.html Ušli smo u tuđu zemlju]</ref> Kao svedok [[Zločini nad Albancima u Balkanskim ratovima|pokolja albanskog stanovništva]] u novopripojenim oblastima, Tucović je opominjao da je „izvršen pokušaj ubistva s predumišljajem nad celom jednom nacijom“, što je „zločinačko delo“ za koje se „mora ispaštati“.<ref>{{Cite web |title=Seobe Dimitrija Tucovića |url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120123075055/http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 }}</ref> Povratkom iz vojske [[1913]]. ponovo zauzima aktivno mesto u radničkom pokretu. Postao je član Međunarodnog socijalističkog biroa [[1914]].<ref name="Larousse"/> U praskozorje [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]] boravi u [[Berlin]]u sa namjerom da doktorira. Međutim, Austro-Ugarska je 1914. objavila rat Srbiji i Tucović se vraća u domovinu, gde stupa u srpsku vojsku i učestvuje u početnim pobedama nad Austro-Ugarskom. Tucović je tokom čitavog ratnog perioda, sve do svoje pogibije, pedantno vodio ratni dnevnik. Četiri dana pred smrt pisao je o bezakonju koje je zavladalo u redovima vojske: {{izdvojeni citat|Na Jučerašnjem maršu pokazalo se u punoj svetlostl besnilo ratnih strasti. Vojnici su izgubili svaki čovečanski osećaj i kao besni psi jure rojem pored druma od kuće do kuće, tražeći šta će opljačkati. Deca i žene uzaman zapomažu da spasu što imaju, dok ih naperena puška u grudi ne ućutka. Gledao sam kako jedan vojnik svlači s dece na kolima koja beže ponjavu i preti majci da će je ubiti ako bude zapomagala. Jedan trese košnicu, drugi prosipa rakiju, treći vadi hleb iz vatre. Nastao je takav haos kao da ova zemlja ne postoji i kao da niko nikoga ne pripoznaje.<ref>Dimitrije Tucović, Sabrana dela, knjiga 8. str. 343-344.</ref>|Tucovićev ratni dnevik, 16. novembra 1914. godine}} Rezervni [[kapetan]] II klase Dimitrije Tucović je 20. novembra [[1914]]. poginuo u [[Kolubarska bitka|Kolubarskoj bici]] protiv [[Austro-Ugarska|austrougarske]] vojske na Vrače Brdu blizu [[Opština Lazarevac|Lazarevca]]. Poginuo je u 33. godini života. Povodom vesti o smrti Dimitrija Tucovića oglasili su se mnogi evropski intelektualci, između ostalih i [[Karl Kautsky|Karl Kaucki]], [[Lav Trocki]], [[Herman Vendel|Herman Vendl]], [[Žan Longe]] i drugi.<ref name="nin"/> {{izdvojeni citat|Među mnogobrojnim krvavim žrtvama koje je [[Internacionala]] podnela na bojnim poljima, Tucović je najpoznatija i najuglednija žrtva. Internacionala će s čašću čuvati uspomenu na njega.<ref name="nin">[http://www.nin.co.rs/2003-08/01/30126.html Spomenici na točkove]</ref>|[[Karl Kautsky|Karl Kaucki]]}} == Dela == Tucović je objavio oko 600 radova u domaćim i stranim listovima<ref>[http://www.mondo.rs/v2/tekst.php?vest=37227 1914. Poginuo Dimitrije Tucović]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, uglavnom novinske članke, knjige i prevode. Neki od njih su: [[Datoteka:Srbija i Arbanija.gif|thumb|[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]], poslednje Tucovićevo delo iz [[1914]].]] * ''Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj'' (1902) * ''Sindikalne organizacije'' (1904) * ''Sindikati i partija'' (1904) * ''Zakonsko osiguranje radnika'' (1907) * ''Austro-Ugarska na Balkanu'' (1908) * ''Zakon o radnjama i socijalna demokratija'' (1908) * ''Radnički pokret u Srbiji'' (1909) * ''Za socijalnu politiku'' (1909) * ''Balkanska konferencija'' (1910) * ''Prva balkanska socijaldemokratska konferencija'' (1910) * ''Albansko pitanje'' (1910) * ''Rat i mir'' (1910) * ''Oslobođenje žene'' (1910) * ''Taktika i akcija'' (1910) * ''Buržoaska i proleterska Srbija'' (1911) * ''Marks i Sloveni'' (1911) * ''[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]]'' (1914) Tucović je sarađivao u stranim listovima i časopisima, kao: „Vorwärts“, „Arbeiter Zeitung“, „Der Kampf“, „Dei neue Zeit“. Takođe, preveo je veliki broj dela austrijskih i nemačkih teoretičara, uključujući [[Karl Marx|Marksa]], Bebela, Kauckog i dr. == Politički stavovi == === Kritika austro-ugarskog imperijalizma === {{izdvojeni citat|Najuspešnija borba socijalne demokratije protiv stalne opasnosti rata na Balkanu jeste principijelna i energična borba protiv kolonijalne i zavojevčake politike kapitalističkih država.<ref name="aneksija"/>}} Tucović je kritikovao [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarsku]] politiku kao kolonijalnu i porobljivačku, a pogotovo njenu [[aneksiona kriza|aneksiju Bosne i Hercegovine]]. On posebno kritikuje "austrijske drugove" zbog podržavanja aneksije [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Austrijski socijalisti su smatrali da "[[Srbija]] nema šta da traži u Bosni", jer nije potpisnica [[Berlinski ugovor|Berlinskog ugovora]]. Tucović podseća da se, legalistički gledano, može govoriti samo o povredi [[Turska|Turskih]] prava aneksijom Bosne, a ne povredi prava Srbije. Ali on dodaje da socijalna demokratija ne zastupa pravo Srbije, niti pravo Turske, koje je "krvavo pravo zasnovano na nasilju i pravu jačega", već pravo svakog [[narod]]a na [[samoopredjeljenje|samoopredeljenje]], pa i [[narodi Bosne i Hercegovine|naroda u Bosni i Hercegovini]]. Stoga, Tucović smatra da su [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijski socijaldemokrati]] tokom aneksione zastupali "netačno i neprincipijelno gledišta", zanemarivši dužnost zastupanja prava naroda na samoopredeljenje.<ref name="aneksija"/> === Kritika srpskog iredentizma === {{main|Velika Srbija}} {{Quote box | citat = »Ima jedno rđavo shvatanje patriotizma koje stavlja otadžbinu iznad svega: iznad prava i krivice. Iznad morala, iznad poštenja i koje odobrava i zločine predstavnicima te otadžbine. Takav patriota Tucović nije bio.«<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> | izvor = [[Kosta Novaković]] o Tucoviću nakon njegove smrti | width = 40% | align = right}} Tucović je žestoko kritikovao [[Velika Srbija|iredentističku]] politiku Pašićeve vlade. On je smatrao da se srpski ratni pohod na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]] nikako ne može nazvati oslobodilačkom već zavojevačkom, jer se vodi protivno volje većinskog naroda. Kada se Srbija spremala na [[balkanski ratovi|balkanski rat]] 1912. godine, Tucovićeva stranka je jedina u skupštini glasala protiv ratnih kredita. Kada je Srbija nakon toga u balkanskim ratovima zauzela Kosovo, Albaniju i Makedoniju, Tucović je ovo osudio kao imperijalno osvajanje.<ref name="biografija"/> On se protivio teritorijalnoj ekspanziji i zalagao se da ove oblasti ravnopravno sa Srbijom uđu u zajedničku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. === Kritika okupacije Albanije === {{main|Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije}} Kritikujući [[srpska okupacija Albanije|srpski pokušaj izlaska na more preko Albanije]], Tucović ocenjuje da "Srbija nije ušla u Arbaniju kao brat nego kao osvajač" i da je rđavom [[politika|politikom]] odgurnula albanski narod u [[mržnja|mržnju]] prema svemu srpskom.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 131) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> {{izdvojeni citat|Bezgranično neprijateljstvo albanskog naroda prema Srbiji je prvi pozitivan rezultat albanske politike srpske vlade. Drugi još opasniji rezultat jeste učvršćivanje u Albaniji dve na zapadnom Balkanu najzainteresovanije velike sile.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 132) Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Dimitrije Tucović ocenjuje da je srpska buržoazija proklamujući osvajačku politiku prema Albaniji "prvi put sa lica srpskog naroda skinula veo jedne poštene nacije koja se bori za svoje oslobođenje".<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 105) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> On podseća da je Srbija htela izlazak na more i jednu svoju koloniju, ali je ostala bez izlaska na more a od zamišljene kolonije stvorila je krvnoga neprijatelja.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 117) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> === Balkanska federacija === {{main|Balkanska federacija}} [[Datoteka:Europeisk Tyrkia 1914.jpg|thumb|desno|Balkan pre ratova 1912.]] {{izdvojeni citat|Grupisanje i uzajamnost zemalja i naroda na [[Balkan]]u jedini je put koji vodi privrednom, nacionalnom i političkom oslobođenju.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II (str. 23), Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Tucović je polazio od premise da Balkan mora pripasti balkanskim narodima.<ref>{{Cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> On je smatrao da Balkanski narodi mogu biti politički slobodni i nezavisni samo ujedinjeni u veliku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]] od [[Jadran]]a do [[Crno more|Crnog mora]]. Verovao je da samo u zajednici svačiji nacionalni interesi mogu biti ostvareni, a ne u međusobnom trvenju. On navodi da sve "balkanske državice" hoće pristaništa i teritorije, svi hoće za sebe [[Solun]] i [[Vardar]]sku dolinu, a ne vide da to svi mogu imati samo u zajednici.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 138) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Tucović je dokazivao da nema ekonomske logike da se Balkanski prostor dalje deli, jer privredno pocepani prostor predstavlja manju mogućnost za razvoj.<ref name="pescanik"/> On i njegovi stranački drugovi su podsećali da nacionalne države nisu rešenje nacionalnog pitanja jer na Balkanu žive izmešani razni narodi pa svaka nacionalna država oslobađajući jedne zapravo porobljava druge.<ref name="pescanik">[http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ Peščanik]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Anti-militarizam === {{izdvojeni citat|Izravnanje sviju razmirica između država putem izbornog suda.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II, str. 175, Prosveta, Beograd, 1950.</ref>|Program srpske socijaldemokratske partije}} Tucović, polazeći sa načelnog socijalističkog gledišta, ne kritikuje samo rat kao takav, već i društveni sistem koji ga je proizveo. On rat smatra neizbežnim rezultatom kapitalističkog sistema, odnosno najkrvavijom epizodom u neprekidnoj zavojevačkoj politici vladajućih klasa. Stoga, borbu protiv rata smatra neodvojivom od borbe protiv klasne vladavine i imperijalističke politike.<ref>Dimitrije Tucović, ''Rat i Balkan'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 37) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Zbog dosledne antiratne politike i konstantnog glasanja protiv ratnih kredita, Tucović i njegovi istomišljenici su od strane nacionalističkih političara trpeli uvrede da su tuđi agenti i izdajnici otadžbine.<ref>Dimitrije Tucović, ''Nova godina - nove borbe'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 186) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> == Nasleđe == [[Datoteka:Dimitrije tucovic street.jpg|thumb|Tucovićeva ulica u [[Beograd]]u]] {{izdvojeni citat|Dimitrija Tucovića sjetio sam se i njegove knjige o Albaniji i njegove tužne smrti, kako je ostao pregažen kao dronjak pod točkom onog istog mehanizma protiv koga se smiono i muževno borio. U njegovoj svijetloj pojavi javlja nam se utjeha da na ni našim horizontima nisu sve zastave beznadno pale i smrt Dimitrija Tucovića, kao i ona modra, tiha, melankolična agonija Svetozara Markovića, događaji su koji stoje kao putokazi na početku našeg puta u civilizaciju.<ref name="nin"/>|[[Miroslav Krleža]]}} [[Komunistička partija Jugoslavije|Jugoslovenski komunisti]] u 20. veku su Dimitrija Tucovića smatrali jednim od svojih preteča. Počast su mu odali tako što su godine [[1949]]. njegovi posmrtni ostaci preneseni sa lazarevačkog vojnog groblja i sahranjeni na [[Slavija|trg Slavija]], koji je tada preimenovan u ''Trg Dimitrija Tucovića''. Na trgu mu je postavljen spomenik čiji je autor vajara [[Stevan Bodnarov]]. Nakon raspada SFRJ, više puta je najavljivano izmeštanje Tucovićevog spomenika sa Slavije ali, zbog otpora javnosti, to nije učinjeno.<ref name="nin"/> Danas se mnogi [[levica|levičari]], od socijaldemokrata do komunista, pozivaju na Dimitrija Tucovića kao svoju idejnu preteču.<ref>[http://www.b92.net/sport/komentari.php?nav_id=296607 SDU: Počast Dimitriju Tucoviću]</ref><ref>[http://komunist.free.fr/arhiva/feb2005/spomenik.html Dalje ruke od spomenika Dimitrija Tucovića]</ref> U [[Srbija|Republici Srbiji]] mnoge škole, knjižnice i kulturno-umjetničke ustanove nose njegovo ime. Godine 1973. je u produkciji [[Radio-televizija Srbije|Radiotelevizije Beograd]] snimljena biografska mini-serija ''[[Dimitrije Tucović (TV serija)|Dimitrije Tucović]]'' u kojoj je naslovnu ulogu tumačio [[Ljubiša Samardžić]]. == Izvori == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Srpska socijaldemokratska partija]] * [[Radničke novine]] * [[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]] == Vanjske veze == {{commonscat}} * [http://sr.wikiquote.org/wiki/%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%D1%98%D0%B5_%D0%A2%D1%83%D1%86%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B Tucovićevi citati] * [http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%A1%D1%80%D0%B1%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%B8_%D0%90%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0 Dimitrije Tucović, Srbija i Albanija] * [http://sr.wikisource.org/wiki/Dimitrije_Tucovi%C4%87 Tucovićevi tekstovi na Vikiizvorniku] * [http://www.e-novine.com/author/dimitrije-tucovic Izabrani Tucovićevi tekstovi na E-novinama] * [http://www.pescanik.info/content/view/1655/64/ Tucovićevo pismo o zločinima srpske vojske nad Albancima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312114446/http://ww2.pescanik.info/ |date=2021-03-12 }} * [http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Dimitrije Tucović, Rat i mir (govor o aneksiji Bosne i Hercegovine)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://vihor-vihor.blogspot.com/2008/06/dtucovi-borba-dravnog-i-revolucionarnog.html Dimitrije Tucović, Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj] * [http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html Dimitrije Tucović, Austro-Marxism and the Annexation of Bosnia and Herzegovina: A Letter to Karl Kautsky] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717073228/http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html |date=2011-07-17 }} {{izdvojeni članak}} {{Lifetime|1881|1914|Tucović, Dimitrije}} [[Kategorija:Srpski političari|Tucović, Dimitrije]] [[Kategorija:Srpski oficiri]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] [[Kategorija:Srpski novinari]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski ateisti]] [[Kategorija:Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije]] o6ytmqcyx24l7hhcm1psb4d87g7ofyq 42586658 42586644 2026-05-01T14:22:08Z ~2026-26502-21 348093 42586658 wikitext text/x-wiki 42586667 42586658 2026-05-01T14:36:17Z ~2026-26502-21 348093 42586667 wikitext text/x-wiki 42586669 42586667 2026-05-01T15:04:34Z ~2026-26600-32 348105 ispravljen pokušaj govora mržnje :) 42586669 wikitext text/x-wiki {{Infokutija novinar | ime = Димитрије Туцовић | slika = Dimitrije Tucovicc.jpg | datum_rođenja = {{birth date|1881|05|13|df=y}} | mjesto_rođenja = {{zas|Kneževina Srbija}} [[Užice]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{dda|1914|11|20|1881|05|13|df=y}} | mjesto_smrti = {{zas|Kraljevina Srbija}} [[Kolubara (reka)|Kolubara]], [[Kraljevina Srbija]]| obrazovanje = [[Pravni Fakultet Univerziteta u Beogradu]]| zanimanje = novinar, političar, publicista, gej | period_aktivnosti = }} '''Dimitrije "Mita" Tucović''' ([[1881]]-[[1914]]) je bio istaknuti vođa [[Socijalizam|socijalističkog]] pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]], osnivač [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske partije]].<ref name="biografija"/> [[Srpska socijaldemokratska partija]] je pod Tucovićevim vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Tucović je čitav život posvetio borbi za [[Radnička klasa|radnička]] i [[ljudska prava]], ravnopravnost polova, opšte pravo glasa, [[Socijalna pravda|socijalnu pravdu]] i građanske slobode u Kraljevini Srbiji. Neke od ideja za koje se on pionirski zalagao danas predstavljaju široko prihvaćene vrednosti u [[Srbija|Republici Srbiji]]. Dimitrije Tucović se danas smatra jednim od velikana srpskog [[novinarstvo|novinarstva]].<ref>{{Cite web |title=Velikani srpskog novinarstva |url=http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |access-date=2010-04-17 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119093805/http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |deadurl=yes }}</ref> Kao njegovo najznačajnije delo obično se navodi knjiga "[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Albanija]]"<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (predgovor Milovana Đilasa), Kultura, Beograd-Zagreb, 1946.</ref><ref>[http://www.labournet.net/balkans/0003/serbrvw.html Review of '''“Serbia and Albania”''' by Dimitrije Tucovic]</ref>, jedna od ranih [[albanologija|studija o albanskom narodu]], koja se "obračunala s nacionalističkim pozivom na istoriz == Život == Dimitrije Tucović je rođen [[13. 5.|13. maja]] [[1881]]. u selu [[Gostilje]] na planini [[Zlatibor]].<ref name="biografija">{{Cite web |title=Dimitrije Tucović (biografija) |url=http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2009-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090906102643/http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |deadurl=yes }}</ref> Otac mu je bio pravoslavni sveštenik.<ref name="uzice">{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um2.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628235624/http://uzice.net/filozofi/um2.htm |deadurl=yes }}</ref> === Školovanje u Užicu === [[Datoteka:Djacka druzina Napredak.jpg|thumb|Đačka družina "Napredak" (Tucović treći u gornjem redu).]] Dimitrije je školske [[1893]]/[[1894]]. godine upisao Realnu gimanaziju u [[Užice|Užicu]], koja je bila središte socijalističkog pokreta, i u kojoj su se čitale zabranjene knjige Vase Pelagića, Svetozara Markovića, Mite Cenića, Dragiše Stanojevića i ilegalni listovi Socijal-demokrat, Zanatliski savez, itd.<ref name="Ignjić">{{Cite web |title=Stevan Ignjić, Pokret đaka socijalista (1891-1904) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |access-date=2009-12-17 |archivedate=2013-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131126091834/http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |deadurl=yes }}</ref> U gimnaziji je delovala đačka družina “Napredak”, čiji je jedan od njenih osnivača [[1883]]. bio [[Dragiša Lapčević]], a među članovima su bili Dimitrije Tucović, [[Radovan Dragović]] i drugi.<ref name="Ignjić"/> Tucović je još u gimnaziji postao blizak prijatelj sa Radovanom Dragovićem, od koga je dobio prve socijalističke knjige na čitanje.<ref name="Ignjić"/> Već u petom razredu realke čita nemačke klasike i teoretski časopis “Die Neue Zeit”, koji je uživao veliku reputaciju u medunarodnom radničkom pokretu. Nakon Dragovićevog odlaska, Tucović postaje centralna ličnost socijalističke đačke družine “Napredak”, koja je delovala sve do [[1897]]. godine, kada je zabranjena pod režimom [[Vladan Đorđević|Vladana Đorđevića]]. Sledeće, [[1898]]. godine, ukinuta je i Realna gimnazija u Užicu. U znak protesta protiv zatvaranja gimnazije Tucović i drugi omladinci su istakli veliku crnu zastavu i protestne parole na njenom krovu.<ref name="Ignjić"/> === Prelazak u Beograd === [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]] iz [[1897]].]] [[1899]]. godine Dimitrije Tucović prelazi iz Užica u [[Beograd]] da završi gimnaziju. U Beograd je aktivno radio na organizovanju mladog radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="Larousse">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Od [[1901]]. sarađuje u [[Radničke novine|Radničkim novinama]]. Iste godine je obnovljeno Beogradsko radničko društvo, Tucović formira socijalističku grupu velikoškolaca i ulazi u upravu Društva. [[1902]]. godine je organizovao demonstracije studenata protiv politike [[Nikola Pašić|Nikole Pašića]].<ref name="biografija"/> Tucović je nastojao da stvori moderne radničke sindikate koji bi se borili za veća radnička prava i bolje uvjete rada. Tucović i Dragović obnavljaju raniji "Odbor za vođstvo pokreta" i iniciraju stvaranje "Centralnog odbora", koji je imao zadatak da koordinira radničke štrajkove. Dimitrije Tucović je predvodio martovske demonstracije protiv kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]] 23. marta [[1903]]. u [[Beograd]]u<ref name="Larousse"/>, nakon čega je morao da emigrira u [[Zemun]], pa u [[Beč]].<ref name="biografija"/> Naime, [[23. 3.]] [[1903]]. godine oko 5.000 studenata, đaka i radnika, je izašlo na demonstracije protiv apsolutističkog režima srpskog kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]], koje su organizovali studenti socijalisti Dimitrije Tucović i [[Triša Kaclerović]], jer im nije dozvoljeno održavanje levičarskog skupa. Skup je završio nasiljem, u Beogradu je u sukobu s policijom poginulo pet, a ranjeno šest ljudi. Uhapšeno je više od 120 demonstranata, protiv 27 podignuta je optužnica, a Tucović i Kaclerović su emigrirali iz zemlje.<ref>{{Cite web |title=DEMONSTRACIJE 1903. U SRBIJI: Poginulo pet, ranjeno šest ljudi |url=http://banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |access-date=2012-04-02 |archivedate=2011-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110827144703/http://www.banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |deadurl=yes }}</ref> === Partijski angažman === {{main|Srpska socijaldemokratska stranka|Socijalistička Internacionala}} Poslije [[majski prevrat|majskog prevrata]], u Beogradu je [[2. 8.|2. avgusta]] 1903. godine održan Osnivački kongres [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske stranke]]. [[Radničke novine]], koje je uređivao Tucović, su proglašene partijskim organom. Na međunarodnom planu, SSDP postaje članica [[Druga internacionala|Druge internacionale]], gdje Tucović surađuje s [[Rosa Luxemburg|Rosom Luxemburg]], [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjinom]] i drugim socijalistima.<ref name="biografija"/> [[1906]]. je diplomirao prava na [[Univerzitet u Beogradu|Beogradskom univerzitetu]].<ref name="Larousse"/> [[1907]]. otišao na specijalizaciju u [[Berlin]], ali se početkom [[1908]]. vratio se u zemlju zbog krize u pokretu.<ref name="Larousse"/> Iste godine je na VI kongresu stranke izabran za sekretara SSDS.<ref name="Larousse"/> S njim na čelu SSDP postigla značajne uspehe u poboljšanju položaja radničke klase.<ref name="Larousse"/> Tucović je najviše doprineo da se dva pokreta partije i sindikata ujedine u jedinstven socijalistički pokret.<ref name="Larousse"/> [[Datoteka:Internationaler Sozialistenkongress Kopenhagen 1910.gif|minijatura|Kongres [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]] u [[Kopenhagen]]u [[1910]].]] Marta [[1909]]. godine, srpski prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su Dimitrije Tucović i [[Srpska socijaldemokratska partija|srpski socijaldemokrati]] preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>{{Cite web |title=Kralj je ubica! |url=http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508025718/http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |deadurl=yes }}</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. 3.|27. marta]] [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[tron|prestola]] u korist mlađeg brata [[Aleksandar I. Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ovaj događaj, ova afera, koju je socijalna demokratija otkrila i neustrašivo javnosti iznela, uspela je da kod najširih masa, naroda kompromituje ne Đorđa, nego presto, [[monarhija|monarhiju]] uopšte, i da joj više ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>{{Cite web |title=Početak kraja monarhije |url=http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508041002/http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |deadurl=yes }}</ref> Zahvaljujući Tucoviću, [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpska socijaldemokratska stranka]] je stekla ugled u međunarodnom radničkom pokretu.<ref name="Larousse"/> Bio je organizator i vođa Prve balkanske socijalističke konferencije, održane u [[Beograd]]u od 7—9. januara [[1910]].<ref name="Larousse"/> Na kongresu su učestvovali delegati iz Srbije, Bugarske, Rumunije, Turske, Crne Gore, Makedonije i slovenskih oblasti Austro-Ugarske, koji su se složili da je njihov cilj ukidanje nasilno iscrtanih granica na [[Balkan]]u i stvaranje [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]].<ref>L.S. Stavrianos, “Balkan Federation. A history of the movement towards Balkan unity in modern times”, Menasha, Wisconsin 1944, Appendix C, Resolution of the congress, str. 186.</ref> Iste 1910. godine, Tucović je osnovao marksističko-teoretski časopis [[Borba (1910 - 1914)|Borba]], i postao njegov urednik.<ref name="Larousse"/> Kao predstavnik stranke učestvovao je na mnogim međunarodnim kongresima. U [[Berlin]]u i [[Kopenhagen]]u se upoznao sa radom narodnih domova (vidi [[Ungdomshuset]]), nakon čega je osnovan [[Narodni dom]] u Beogradu.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/69589-Berlin-najcrvenija-varo-Evropi.html Narodni domovi]</ref> Na Međunarodnom socijalističkom kongresu u [[Kopenhagen]]u [[17. 8.|17. avgusta]] 1910. oštro kritikuje socijaliste nekih zapadnih zemalja zbog njihovog držanja povodom [[aneksiona kriza|aneksije Bosne i Hercegovine]].<ref name="aneksija">[http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Tucović o aneksiji Bosne i Hercegovine]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U polemici sa predstavnikom austrijske socijal-demokratije [[Karl Renner|Karlom Renerom]], ocenio je politiku Austro-Ugarske prema Bosni kolonijalno-porobljivačkom.<ref name="biografija"/> Na Tucovićev predlog je u zaključke kongresa [[Socijalistička Internacionala|Socijalističke Internacionale]] unet sledeći pasus o nezavisnosti malih naroda: ''Mi zahtevamo isto tako sa postojanim insistiranjem autonomiju svih naroda i branimo ih od svih ratobornih napada i svih pritisaka''.<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> === Ratovi i smrt === [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Kapetan Dimitrije Tucović [[1914]].]] Mobilisan je [[1912]]. te je kao rezervni [[oficir]] I pešadijskog puka Moravske divizije prvog poziva učestvovao u [[balkanski ratovi|balkanskim ratovima]] i [[srpska okupacija Albanije|srpskom vojnom pohodu na Albaniju]].<ref name="Larousse"/> Tucović je sa srpskom vojskom prešao Albaniju sve do [[Elbasan]]a. Kada su zauzeli u većinski albansku varoš [[Đakovica|Đakovicu]], prokomentarisao je: "''Ušli smo u tuđu zemlju''".<ref>[http://www.e-novine.com/stav/73832-Uli-smo-tuu-zemlju.html Ušli smo u tuđu zemlju]</ref> Kao svedok [[Zločini nad Albancima u Balkanskim ratovima|pokolja albanskog stanovništva]] u novopripojenim oblastima, Tucović je opominjao da je „izvršen pokušaj ubistva s predumišljajem nad celom jednom nacijom“, što je „zločinačko delo“ za koje se „mora ispaštati“.<ref>{{Cite web |title=Seobe Dimitrija Tucovića |url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120123075055/http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 }}</ref> Povratkom iz vojske [[1913]]. ponovo zauzima aktivno mesto u radničkom pokretu. Postao je član Međunarodnog socijalističkog biroa [[1914]].<ref name="Larousse"/> U praskozorje [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]] boravi u [[Berlin]]u sa namjerom da doktorira. Međutim, Austro-Ugarska je 1914. objavila rat Srbiji i Tucović se vraća u domovinu, gde stupa u srpsku vojsku i učestvuje u početnim pobedama nad Austro-Ugarskom. Tucović je tokom čitavog ratnog perioda, sve do svoje pogibije, pedantno vodio ratni dnevnik. Četiri dana pred smrt pisao je o bezakonju koje je zavladalo u redovima vojske: {{izdvojeni citat|Na Jučerašnjem maršu pokazalo se u punoj svetlostl besnilo ratnih strasti. Vojnici su izgubili svaki čovečanski osećaj i kao besni psi jure rojem pored druma od kuće do kuće, tražeći šta će opljačkati. Deca i žene uzaman zapomažu da spasu što imaju, dok ih naperena puška u grudi ne ućutka. Gledao sam kako jedan vojnik svlači s dece na kolima koja beže ponjavu i preti majci da će je ubiti ako bude zapomagala. Jedan trese košnicu, drugi prosipa rakiju, treći vadi hleb iz vatre. Nastao je takav haos kao da ova zemlja ne postoji i kao da niko nikoga ne pripoznaje.<ref>Dimitrije Tucović, Sabrana dela, knjiga 8. str. 343-344.</ref>|Tucovićev ratni dnevik, 16. novembra 1914. godine}} Rezervni [[kapetan]] II klase Dimitrije Tucović je 20. novembra [[1914]]. poginuo u [[Kolubarska bitka|Kolubarskoj bici]] protiv [[Austro-Ugarska|austrougarske]] vojske na Vrače Brdu blizu [[Opština Lazarevac|Lazarevca]]. Poginuo je u 33. godini života. Povodom vesti o smrti Dimitrija Tucovića oglasili su se mnogi evropski intelektualci, između ostalih i [[Karl Kautsky|Karl Kaucki]], [[Lav Trocki]], [[Herman Vendel|Herman Vendl]], [[Žan Longe]] i drugi.<ref name="nin"/> {{izdvojeni citat|Među mnogobrojnim krvavim žrtvama koje je [[Internacionala]] podnela na bojnim poljima, Tucović je najpoznatija i najuglednija žrtva. Internacionala će s čašću čuvati uspomenu na njega.<ref name="nin">[http://www.nin.co.rs/2003-08/01/30126.html Spomenici na točkove]</ref>|[[Karl Kautsky|Karl Kaucki]]}} == Dela == Tucović je objavio oko 600 radova u domaćim i stranim listovima<ref>[http://www.mondo.rs/v2/tekst.php?vest=37227 1914. Poginuo Dimitrije Tucović]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, uglavnom novinske članke, knjige i prevode. Neki od njih su: [[Datoteka:Srbija i Arbanija.gif|thumb|[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]], poslednje Tucovićevo delo iz [[1914]].]] * ''Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj'' (1902) * ''Sindikalne organizacije'' (1904) * ''Sindikati i partija'' (1904) * ''Zakonsko osiguranje radnika'' (1907) * ''Austro-Ugarska na Balkanu'' (1908) * ''Zakon o radnjama i socijalna demokratija'' (1908) * ''Radnički pokret u Srbiji'' (1909) * ''Za socijalnu politiku'' (1909) * ''Balkanska konferencija'' (1910) * ''Prva balkanska socijaldemokratska konferencija'' (1910) * ''Albansko pitanje'' (1910) * ''Rat i mir'' (1910) * ''Oslobođenje žene'' (1910) * ''Taktika i akcija'' (1910) * ''Buržoaska i proleterska Srbija'' (1911) * ''Marks i Sloveni'' (1911) * ''[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]]'' (1914) Tucović je sarađivao u stranim listovima i časopisima, kao: „Vorwärts“, „Arbeiter Zeitung“, „Der Kampf“, „Dei neue Zeit“. Takođe, preveo je veliki broj dela austrijskih i nemačkih teoretičara, uključujući [[Karl Marx|Marksa]], Bebela, Kauckog i dr. == Politički stavovi == === Kritika austro-ugarskog imperijalizma === {{izdvojeni citat|Najuspešnija borba socijalne demokratije protiv stalne opasnosti rata na Balkanu jeste principijelna i energična borba protiv kolonijalne i zavojevčake politike kapitalističkih država.<ref name="aneksija"/>}} Tucović je kritikovao [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarsku]] politiku kao kolonijalnu i porobljivačku, a pogotovo njenu [[aneksiona kriza|aneksiju Bosne i Hercegovine]]. On posebno kritikuje "austrijske drugove" zbog podržavanja aneksije [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Austrijski socijalisti su smatrali da "[[Srbija]] nema šta da traži u Bosni", jer nije potpisnica [[Berlinski ugovor|Berlinskog ugovora]]. Tucović podseća da se, legalistički gledano, može govoriti samo o povredi [[Turska|Turskih]] prava aneksijom Bosne, a ne povredi prava Srbije. Ali on dodaje da socijalna demokratija ne zastupa pravo Srbije, niti pravo Turske, koje je "krvavo pravo zasnovano na nasilju i pravu jačega", već pravo svakog [[narod]]a na [[samoopredjeljenje|samoopredeljenje]], pa i [[narodi Bosne i Hercegovine|naroda u Bosni i Hercegovini]]. Stoga, Tucović smatra da su [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijski socijaldemokrati]] tokom aneksione zastupali "netačno i neprincipijelno gledišta", zanemarivši dužnost zastupanja prava naroda na samoopredeljenje.<ref name="aneksija"/> === Kritika srpskog iredentizma === {{main|Velika Srbija}} {{Quote box | citat = »Ima jedno rđavo shvatanje patriotizma koje stavlja otadžbinu iznad svega: iznad prava i krivice. Iznad morala, iznad poštenja i koje odobrava i zločine predstavnicima te otadžbine. Takav patriota Tucović nije bio.«<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> | izvor = [[Kosta Novaković]] o Tucoviću nakon njegove smrti | width = 40% | align = right}} Tucović je žestoko kritikovao [[Velika Srbija|iredentističku]] politiku Pašićeve vlade. On je smatrao da se srpski ratni pohod na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]] nikako ne može nazvati oslobodilačkom već zavojevačkom, jer se vodi protivno volje većinskog naroda. Kada se Srbija spremala na [[balkanski ratovi|balkanski rat]] 1912. godine, Tucovićeva stranka je jedina u skupštini glasala protiv ratnih kredita. Kada je Srbija nakon toga u balkanskim ratovima zauzela Kosovo, Albaniju i Makedoniju, Tucović je ovo osudio kao imperijalno osvajanje.<ref name="biografija"/> On se protivio teritorijalnoj ekspanziji i zalagao se da ove oblasti ravnopravno sa Srbijom uđu u zajedničku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. === Kritika okupacije Albanije === {{main|Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije}} Kritikujući [[srpska okupacija Albanije|srpski pokušaj izlaska na more preko Albanije]], Tucović ocenjuje da "Srbija nije ušla u Arbaniju kao brat nego kao osvajač" i da je rđavom [[politika|politikom]] odgurnula albanski narod u [[mržnja|mržnju]] prema svemu srpskom.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 131) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> {{izdvojeni citat|Bezgranično neprijateljstvo albanskog naroda prema Srbiji je prvi pozitivan rezultat albanske politike srpske vlade. Drugi još opasniji rezultat jeste učvršćivanje u Albaniji dve na zapadnom Balkanu najzainteresovanije velike sile.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 132) Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Dimitrije Tucović ocenjuje da je srpska buržoazija proklamujući osvajačku politiku prema Albaniji "prvi put sa lica srpskog naroda skinula veo jedne poštene nacije koja se bori za svoje oslobođenje".<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 105) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> On podseća da je Srbija htela izlazak na more i jednu svoju koloniju, ali je ostala bez izlaska na more a od zamišljene kolonije stvorila je krvnoga neprijatelja.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 117) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> === Balkanska federacija === {{main|Balkanska federacija}} [[Datoteka:Europeisk Tyrkia 1914.jpg|thumb|desno|Balkan pre ratova 1912.]] {{izdvojeni citat|Grupisanje i uzajamnost zemalja i naroda na [[Balkan]]u jedini je put koji vodi privrednom, nacionalnom i političkom oslobođenju.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II (str. 23), Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Tucović je polazio od premise da Balkan mora pripasti balkanskim narodima.<ref>{{Cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> On je smatrao da Balkanski narodi mogu biti politički slobodni i nezavisni samo ujedinjeni u veliku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]] od [[Jadran]]a do [[Crno more|Crnog mora]]. Verovao je da samo u zajednici svačiji nacionalni interesi mogu biti ostvareni, a ne u međusobnom trvenju. On navodi da sve "balkanske državice" hoće pristaništa i teritorije, svi hoće za sebe [[Solun]] i [[Vardar]]sku dolinu, a ne vide da to svi mogu imati samo u zajednici.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 138) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Tucović je dokazivao da nema ekonomske logike da se Balkanski prostor dalje deli, jer privredno pocepani prostor predstavlja manju mogućnost za razvoj.<ref name="pescanik"/> On i njegovi stranački drugovi su podsećali da nacionalne države nisu rešenje nacionalnog pitanja jer na Balkanu žive izmešani razni narodi pa svaka nacionalna država oslobađajući jedne zapravo porobljava druge.<ref name="pescanik">[http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ Peščanik]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Anti-militarizam === {{izdvojeni citat|Izravnanje sviju razmirica između država putem izbornog suda.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II, str. 175, Prosveta, Beograd, 1950.</ref>|Program srpske socijaldemokratske partije}} Tucović, polazeći sa načelnog socijalističkog gledišta, ne kritikuje samo rat kao takav, već i društveni sistem koji ga je proizveo. On rat smatra neizbežnim rezultatom kapitalističkog sistema, odnosno najkrvavijom epizodom u neprekidnoj zavojevačkoj politici vladajućih klasa. Stoga, borbu protiv rata smatra neodvojivom od borbe protiv klasne vladavine i imperijalističke politike.<ref>Dimitrije Tucović, ''Rat i Balkan'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 37) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Zbog dosledne antiratne politike i konstantnog glasanja protiv ratnih kredita, Tucović i njegovi istomišljenici su od strane nacionalističkih političara trpeli uvrede da su tuđi agenti i izdajnici otadžbine.<ref>Dimitrije Tucović, ''Nova godina - nove borbe'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 186) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> == Nasleđe == [[Datoteka:Dimitrije tucovic street.jpg|thumb|Tucovićeva ulica u [[Beograd]]u]] {{izdvojeni citat|Dimitrija Tucovića sjetio sam se i njegove knjige o Albaniji i njegove tužne smrti, kako je ostao pregažen kao dronjak pod točkom onog istog mehanizma protiv koga se smiono i muževno borio. U njegovoj svijetloj pojavi javlja nam se utjeha da na ni našim horizontima nisu sve zastave beznadno pale i smrt Dimitrija Tucovića, kao i ona modra, tiha, melankolična agonija Svetozara Markovića, događaji su koji stoje kao putokazi na početku našeg puta u civilizaciju.<ref name="nin"/>|[[Miroslav Krleža]]}} [[Komunistička partija Jugoslavije|Jugoslovenski komunisti]] u 20. veku su Dimitrija Tucovića smatrali jednim od svojih preteča. Počast su mu odali tako što su godine [[1949]]. njegovi posmrtni ostaci preneseni sa lazarevačkog vojnog groblja i sahranjeni na [[Slavija|trg Slavija]], koji je tada preimenovan u ''Trg Dimitrija Tucovića''. Na trgu mu je postavljen spomenik čiji je autor vajara [[Stevan Bodnarov]]. Nakon raspada SFRJ, više puta je najavljivano izmeštanje Tucovićevog spomenika sa Slavije ali, zbog otpora javnosti, to nije učinjeno.<ref name="nin"/> Danas se mnogi [[levica|levičari]], od socijaldemokrata do komunista, pozivaju na Dimitrija Tucovića kao svoju idejnu preteču.<ref>[http://www.b92.net/sport/komentari.php?nav_id=296607 SDU: Počast Dimitriju Tucoviću]</ref><ref>[http://komunist.free.fr/arhiva/feb2005/spomenik.html Dalje ruke od spomenika Dimitrija Tucovića]</ref> U [[Srbija|Republici Srbiji]] mnoge škole, knjižnice i kulturno-umjetničke ustanove nose njegovo ime. Godine 1973. je u produkciji [[Radio-televizija Srbije|Radiotelevizije Beograd]] snimljena biografska mini-serija ''[[Dimitrije Tucović (TV serija)|Dimitrije Tucović]]'' u kojoj je naslovnu ulogu tumačio [[Ljubiša Samardžić]]. == Izvori == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Srpska socijaldemokratska partija]] * [[Radničke novine]] * [[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]] == Vanjske veze == {{commonscat}} * [http://sr.wikiquote.org/wiki/%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%D1%98%D0%B5_%D0%A2%D1%83%D1%86%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B Tucovićevi citati] * [http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%A1%D1%80%D0%B1%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%B8_%D0%90%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0 Dimitrije Tucović, Srbija i Albanija] * [http://sr.wikisource.org/wiki/Dimitrije_Tucovi%C4%87 Tucovićevi tekstovi na Vikiizvorniku] * [http://www.e-novine.com/author/dimitrije-tucovic Izabrani Tucovićevi tekstovi na E-novinama] * [http://www.pescanik.info/content/view/1655/64/ Tucovićevo pismo o zločinima srpske vojske nad Albancima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312114446/http://ww2.pescanik.info/ |date=2021-03-12 }} * [http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Dimitrije Tucović, Rat i mir (govor o aneksiji Bosne i Hercegovine)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://vihor-vihor.blogspot.com/2008/06/dtucovi-borba-dravnog-i-revolucionarnog.html Dimitrije Tucović, Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj] * [http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html Dimitrije Tucović, Austro-Marxism and the Annexation of Bosnia and Herzegovina: A Letter to Karl Kautsky] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717073228/http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html |date=2011-07-17 }} {{izdvojeni članak}} {{Lifetime|1881|1914|Tucović, Dimitrije}} [[Kategorija:Srpski političari|Tucović, Dimitrije]] [[Kategorija:Srpski oficiri]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] [[Kategorija:Srpski novinari]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski ateisti]] [[Kategorija:Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije]] 5mcj38fv8zevwe7dta8onntpbkrsosk 42586672 42586669 2026-05-01T15:21:00Z Edgar Allan Poe 29250 42586672 wikitext text/x-wiki {{Infokutija novinar | ime = Димитрије Туцовић | slika = Dimitrije Tucovicc.jpg | datum_rođenja = {{birth date|1881|05|13|df=y}} | mjesto_rođenja = {{zas|Kneževina Srbija}} [[Užice]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{dda|1914|11|20|1881|05|13|df=y}} | mjesto_smrti = {{zas|Kraljevina Srbija}} [[Kolubara (reka)|Kolubara]], [[Kraljevina Srbija]]| obrazovanje = [[Pravni Fakultet Univerziteta u Beogradu]]| zanimanje = novinar, političar, publicista | period_aktivnosti = }} '''Dimitrije "Mita" Tucović''' ([[1881]]-[[1914]]) je bio istaknuti teoretičar i vođa [[Socijalizam|socijalističkog]] pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]], osnivač [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske partije]].<ref name="biografija"/> [[Srpska socijaldemokratska partija]] je pod Tucovićevim vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Tucović je čitav život posvetio borbi za [[Radnička klasa|radnička]] i [[ljudska prava]], ravnopravnost polova, opšte pravo glasa, [[Socijalna pravda|socijalnu pravdu]] i građanske slobode u Kraljevini Srbiji. Neke od ideja za koje se on pionirski zalagao danas predstavljaju široko prihvaćene vrednosti u [[Srbija|Republici Srbiji]]. Dimitrije Tucović se danas smatra jednim od velikana srpskog [[novinarstvo|novinarstva]].<ref>{{Cite web |title=Velikani srpskog novinarstva |url=http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |access-date=2010-04-17 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119093805/http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |deadurl=yes }}</ref> Kao njegovo najznačajnije delo obično se navodi knjiga "[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Albanija]]"<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (predgovor Milovana Đilasa), Kultura, Beograd-Zagreb, 1946.</ref><ref>[http://www.labournet.net/balkans/0003/serbrvw.html Review of '''“Serbia and Albania”''' by Dimitrije Tucovic]</ref>, jedna od ranih [[albanologija|studija o albanskom narodu]], koja se "obračunala s nacionalističkim pozivom na istorizam“.<ref>Dimitrije Đorđević, Istorija srpskog naroda VI/1, str. 206</ref> == Život == Dimitrije Tucović je rođen [[13. 5.|13. maja]] [[1881]]. u selu [[Gostilje]] na planini [[Zlatibor]].<ref name="biografija">{{Cite web |title=Dimitrije Tucović (biografija) |url=http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2009-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090906102643/http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |deadurl=yes }}</ref> Otac mu je bio pravoslavni sveštenik.<ref name="uzice">{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um2.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628235624/http://uzice.net/filozofi/um2.htm |deadurl=yes }}</ref> === Školovanje u Užicu === [[Datoteka:Djacka druzina Napredak.jpg|thumb|Đačka družina "Napredak" (Tucović treći u gornjem redu).]] Dimitrije je školske [[1893]]/[[1894]]. godine upisao Realnu gimanaziju u [[Užice|Užicu]], koja je bila središte socijalističkog pokreta, i u kojoj su se čitale zabranjene knjige Vase Pelagića, Svetozara Markovića, Mite Cenića, Dragiše Stanojevića i ilegalni listovi Socijal-demokrat, Zanatliski savez, itd.<ref name="Ignjić">{{Cite web |title=Stevan Ignjić, Pokret đaka socijalista (1891-1904) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |access-date=2009-12-17 |archivedate=2013-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131126091834/http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |deadurl=yes }}</ref> U gimnaziji je delovala đačka družina “Napredak”, čiji je jedan od njenih osnivača [[1883]]. bio [[Dragiša Lapčević]], a među članovima su bili Dimitrije Tucović, [[Radovan Dragović]] i drugi.<ref name="Ignjić"/> Tucović je još u gimnaziji postao blizak prijatelj sa Radovanom Dragovićem, od koga je dobio prve socijalističke knjige na čitanje.<ref name="Ignjić"/> Već u petom razredu realke čita nemačke klasike i teoretski časopis “Die Neue Zeit”, koji je uživao veliku reputaciju u medunarodnom radničkom pokretu. Nakon Dragovićevog odlaska, Tucović postaje centralna ličnost socijalističke đačke družine “Napredak”, koja je delovala sve do [[1897]]. godine, kada je zabranjena pod režimom [[Vladan Đorđević|Vladana Đorđevića]]. Sledeće, [[1898]]. godine, ukinuta je i Realna gimnazija u Užicu. U znak protesta protiv zatvaranja gimnazije Tucović i drugi omladinci su istakli veliku crnu zastavu i protestne parole na njenom krovu.<ref name="Ignjić"/> === Prelazak u Beograd === [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]] iz [[1897]].]] [[1899]]. godine Dimitrije Tucović prelazi iz Užica u [[Beograd]] da završi gimnaziju. U Beograd je aktivno radio na organizovanju mladog radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="Larousse">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Od [[1901]]. sarađuje u [[Radničke novine|Radničkim novinama]]. Iste godine je obnovljeno Beogradsko radničko društvo, Tucović formira socijalističku grupu velikoškolaca i ulazi u upravu Društva. [[1902]]. godine je organizovao demonstracije studenata protiv politike [[Nikola Pašić|Nikole Pašića]].<ref name="biografija"/> Tucović je nastojao da stvori moderne radničke sindikate koji bi se borili za veća radnička prava i bolje uvjete rada. Tucović i Dragović obnavljaju raniji "Odbor za vođstvo pokreta" i iniciraju stvaranje "Centralnog odbora", koji je imao zadatak da koordinira radničke štrajkove. Dimitrije Tucović je predvodio martovske demonstracije protiv kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]] 23. marta [[1903]]. u [[Beograd]]u<ref name="Larousse"/>, nakon čega je morao da emigrira u [[Zemun]], pa u [[Beč]].<ref name="biografija"/> Naime, [[23. 3.]] [[1903]]. godine oko 5.000 studenata, đaka i radnika, je izašlo na demonstracije protiv apsolutističkog režima srpskog kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]], koje su organizovali studenti socijalisti Dimitrije Tucović i [[Triša Kaclerović]], jer im nije dozvoljeno održavanje levičarskog skupa. Skup je završio nasiljem, u Beogradu je u sukobu s policijom poginulo pet, a ranjeno šest ljudi. Uhapšeno je više od 120 demonstranata, protiv 27 podignuta je optužnica, a Tucović i Kaclerović su emigrirali iz zemlje.<ref>{{Cite web |title=DEMONSTRACIJE 1903. U SRBIJI: Poginulo pet, ranjeno šest ljudi |url=http://banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |access-date=2012-04-02 |archivedate=2011-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110827144703/http://www.banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |deadurl=yes }}</ref> === Partijski angažman === {{main|Srpska socijaldemokratska stranka|Socijalistička Internacionala}} Poslije [[majski prevrat|majskog prevrata]], u Beogradu je [[2. 8.|2. avgusta]] 1903. godine održan Osnivački kongres [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske stranke]]. [[Radničke novine]], koje je uređivao Tucović, su proglašene partijskim organom. Na međunarodnom planu, SSDP postaje članica [[Druga internacionala|Druge internacionale]], gdje Tucović surađuje s [[Rosa Luxemburg|Rosom Luxemburg]], [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjinom]] i drugim socijalistima.<ref name="biografija"/> [[1906]]. je diplomirao prava na [[Univerzitet u Beogradu|Beogradskom univerzitetu]].<ref name="Larousse"/> [[1907]]. otišao na specijalizaciju u [[Berlin]], ali se početkom [[1908]]. vratio se u zemlju zbog krize u pokretu.<ref name="Larousse"/> Iste godine je na VI kongresu stranke izabran za sekretara SSDS.<ref name="Larousse"/> S njim na čelu SSDP postigla značajne uspehe u poboljšanju položaja radničke klase.<ref name="Larousse"/> Tucović je najviše doprineo da se dva pokreta partije i sindikata ujedine u jedinstven socijalistički pokret.<ref name="Larousse"/> [[Datoteka:Internationaler Sozialistenkongress Kopenhagen 1910.gif|minijatura|Kongres [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]] u [[Kopenhagen]]u [[1910]].]] Marta [[1909]]. godine, srpski prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su Dimitrije Tucović i [[Srpska socijaldemokratska partija|srpski socijaldemokrati]] preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>{{Cite web |title=Kralj je ubica! |url=http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508025718/http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |deadurl=yes }}</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. 3.|27. marta]] [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[tron|prestola]] u korist mlađeg brata [[Aleksandar I. Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ovaj događaj, ova afera, koju je socijalna demokratija otkrila i neustrašivo javnosti iznela, uspela je da kod najširih masa, naroda kompromituje ne Đorđa, nego presto, [[monarhija|monarhiju]] uopšte, i da joj više ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>{{Cite web |title=Početak kraja monarhije |url=http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508041002/http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |deadurl=yes }}</ref> Zahvaljujući Tucoviću, [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpska socijaldemokratska stranka]] je stekla ugled u međunarodnom radničkom pokretu.<ref name="Larousse"/> Bio je organizator i vođa Prve balkanske socijalističke konferencije, održane u [[Beograd]]u od 7—9. januara [[1910]].<ref name="Larousse"/> Na kongresu su učestvovali delegati iz Srbije, Bugarske, Rumunije, Turske, Crne Gore, Makedonije i slovenskih oblasti Austro-Ugarske, koji su se složili da je njihov cilj ukidanje nasilno iscrtanih granica na [[Balkan]]u i stvaranje [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]].<ref>L.S. Stavrianos, “Balkan Federation. A history of the movement towards Balkan unity in modern times”, Menasha, Wisconsin 1944, Appendix C, Resolution of the congress, str. 186.</ref> Iste 1910. godine, Tucović je osnovao marksističko-teoretski časopis [[Borba (1910 - 1914)|Borba]], i postao njegov urednik.<ref name="Larousse"/> Kao predstavnik stranke učestvovao je na mnogim međunarodnim kongresima. U [[Berlin]]u i [[Kopenhagen]]u se upoznao sa radom narodnih domova (vidi [[Ungdomshuset]]), nakon čega je osnovan [[Narodni dom]] u Beogradu.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/69589-Berlin-najcrvenija-varo-Evropi.html Narodni domovi]</ref> Na Međunarodnom socijalističkom kongresu u [[Kopenhagen]]u [[17. 8.|17. avgusta]] 1910. oštro kritikuje socijaliste nekih zapadnih zemalja zbog njihovog držanja povodom [[aneksiona kriza|aneksije Bosne i Hercegovine]].<ref name="aneksija">[http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Tucović o aneksiji Bosne i Hercegovine]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U polemici sa predstavnikom austrijske socijal-demokratije [[Karl Renner|Karlom Renerom]], ocenio je politiku Austro-Ugarske prema Bosni kolonijalno-porobljivačkom.<ref name="biografija"/> Na Tucovićev predlog je u zaključke kongresa [[Socijalistička Internacionala|Socijalističke Internacionale]] unet sledeći pasus o nezavisnosti malih naroda: ''Mi zahtevamo isto tako sa postojanim insistiranjem autonomiju svih naroda i branimo ih od svih ratobornih napada i svih pritisaka''.<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> === Ratovi i smrt === [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Kapetan Dimitrije Tucović [[1914]].]] Mobilisan je [[1912]]. te je kao rezervni [[oficir]] I pešadijskog puka Moravske divizije prvog poziva učestvovao u [[balkanski ratovi|balkanskim ratovima]] i [[srpska okupacija Albanije|srpskom vojnom pohodu na Albaniju]].<ref name="Larousse"/> Tucović je sa srpskom vojskom prešao Albaniju sve do [[Elbasan]]a. Kada su zauzeli u većinski albansku varoš [[Đakovica|Đakovicu]], prokomentarisao je: "''Ušli smo u tuđu zemlju''".<ref>[http://www.e-novine.com/stav/73832-Uli-smo-tuu-zemlju.html Ušli smo u tuđu zemlju]</ref> Kao svedok [[Zločini nad Albancima u Balkanskim ratovima|pokolja albanskog stanovništva]] u novopripojenim oblastima, Tucović je opominjao da je „izvršen pokušaj ubistva s predumišljajem nad celom jednom nacijom“, što je „zločinačko delo“ za koje se „mora ispaštati“.<ref>{{Cite web |title=Seobe Dimitrija Tucovića |url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120123075055/http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 }}</ref> Povratkom iz vojske [[1913]]. ponovo zauzima aktivno mesto u radničkom pokretu. Postao je član Međunarodnog socijalističkog biroa [[1914]].<ref name="Larousse"/> U praskozorje [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]] boravi u [[Berlin]]u sa namjerom da doktorira. Međutim, Austro-Ugarska je 1914. objavila rat Srbiji i Tucović se vraća u domovinu, gde stupa u srpsku vojsku i učestvuje u početnim pobedama nad Austro-Ugarskom. Tucović je tokom čitavog ratnog perioda, sve do svoje pogibije, pedantno vodio ratni dnevnik. Četiri dana pred smrt pisao je o bezakonju koje je zavladalo u redovima vojske: {{izdvojeni citat|Na Jučerašnjem maršu pokazalo se u punoj svetlostl besnilo ratnih strasti. Vojnici su izgubili svaki čovečanski osećaj i kao besni psi jure rojem pored druma od kuće do kuće, tražeći šta će opljačkati. Deca i žene uzaman zapomažu da spasu što imaju, dok ih naperena puška u grudi ne ućutka. Gledao sam kako jedan vojnik svlači s dece na kolima koja beže ponjavu i preti majci da će je ubiti ako bude zapomagala. Jedan trese košnicu, drugi prosipa rakiju, treći vadi hleb iz vatre. Nastao je takav haos kao da ova zemlja ne postoji i kao da niko nikoga ne pripoznaje.<ref>Dimitrije Tucović, Sabrana dela, knjiga 8. str. 343-344.</ref>|Tucovićev ratni dnevik, 16. novembra 1914. godine}} Rezervni [[kapetan]] II klase Dimitrije Tucović je 20. novembra [[1914]]. poginuo u [[Kolubarska bitka|Kolubarskoj bici]] protiv [[Austro-Ugarska|austrougarske]] vojske na Vrače Brdu blizu [[Opština Lazarevac|Lazarevca]]. Poginuo je u 33. godini života. Povodom vesti o smrti Dimitrija Tucovića oglasili su se mnogi evropski intelektualci, između ostalih i [[Karl Kautsky|Karl Kaucki]], [[Lav Trocki]], [[Herman Vendel|Herman Vendl]], [[Žan Longe]] i drugi.<ref name="nin"/> {{izdvojeni citat|Među mnogobrojnim krvavim žrtvama koje je [[Internacionala]] podnela na bojnim poljima, Tucović je najpoznatija i najuglednija žrtva. Internacionala će s čašću čuvati uspomenu na njega.<ref name="nin">[http://www.nin.co.rs/2003-08/01/30126.html Spomenici na točkove]</ref>|[[Karl Kautsky|Karl Kaucki]]}} == Dela == Tucović je objavio oko 600 radova u domaćim i stranim listovima<ref>[http://www.mondo.rs/v2/tekst.php?vest=37227 1914. Poginuo Dimitrije Tucović]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, uglavnom novinske članke, knjige i prevode. Neki od njih su: [[Datoteka:Srbija i Arbanija.gif|thumb|[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]], poslednje Tucovićevo delo iz [[1914]].]] * ''Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj'' (1902) * ''Sindikalne organizacije'' (1904) * ''Sindikati i partija'' (1904) * ''Zakonsko osiguranje radnika'' (1907) * ''Austro-Ugarska na Balkanu'' (1908) * ''Zakon o radnjama i socijalna demokratija'' (1908) * ''Radnički pokret u Srbiji'' (1909) * ''Za socijalnu politiku'' (1909) * ''Balkanska konferencija'' (1910) * ''Prva balkanska socijaldemokratska konferencija'' (1910) * ''Albansko pitanje'' (1910) * ''Rat i mir'' (1910) * ''Oslobođenje žene'' (1910) * ''Taktika i akcija'' (1910) * ''Buržoaska i proleterska Srbija'' (1911) * ''Marks i Sloveni'' (1911) * ''[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]]'' (1914) Tucović je sarađivao u stranim listovima i časopisima, kao: „Vorwärts“, „Arbeiter Zeitung“, „Der Kampf“, „Dei neue Zeit“. Takođe, preveo je veliki broj dela austrijskih i nemačkih teoretičara, uključujući [[Karl Marx|Marksa]], Bebela, Kauckog i dr. == Politički stavovi == === Kritika austro-ugarskog imperijalizma === {{izdvojeni citat|Najuspešnija borba socijalne demokratije protiv stalne opasnosti rata na Balkanu jeste principijelna i energična borba protiv kolonijalne i zavojevčake politike kapitalističkih država.<ref name="aneksija"/>}} Tucović je kritikovao [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarsku]] politiku kao kolonijalnu i porobljivačku, a pogotovo njenu [[aneksiona kriza|aneksiju Bosne i Hercegovine]]. On posebno kritikuje "austrijske drugove" zbog podržavanja aneksije [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Austrijski socijalisti su smatrali da "[[Srbija]] nema šta da traži u Bosni", jer nije potpisnica [[Berlinski ugovor|Berlinskog ugovora]]. Tucović podseća da se, legalistički gledano, može govoriti samo o povredi [[Turska|Turskih]] prava aneksijom Bosne, a ne povredi prava Srbije. Ali on dodaje da socijalna demokratija ne zastupa pravo Srbije, niti pravo Turske, koje je "krvavo pravo zasnovano na nasilju i pravu jačega", već pravo svakog [[narod]]a na [[samoopredjeljenje|samoopredeljenje]], pa i [[narodi Bosne i Hercegovine|naroda u Bosni i Hercegovini]]. Stoga, Tucović smatra da su [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijski socijaldemokrati]] tokom aneksione zastupali "netačno i neprincipijelno gledišta", zanemarivši dužnost zastupanja prava naroda na samoopredeljenje.<ref name="aneksija"/> === Kritika srpskog iredentizma === {{main|Velika Srbija}} {{Quote box | citat = »Ima jedno rđavo shvatanje patriotizma koje stavlja otadžbinu iznad svega: iznad prava i krivice. Iznad morala, iznad poštenja i koje odobrava i zločine predstavnicima te otadžbine. Takav patriota Tucović nije bio.«<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> | izvor = [[Kosta Novaković]] o Tucoviću nakon njegove smrti | width = 40% | align = right}} Tucović je žestoko kritikovao [[Velika Srbija|iredentističku]] politiku Pašićeve vlade. On je smatrao da se srpski ratni pohod na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]] nikako ne može nazvati oslobodilačkom već zavojevačkom, jer se vodi protivno volje većinskog naroda. Kada se Srbija spremala na [[balkanski ratovi|balkanski rat]] 1912. godine, Tucovićeva stranka je jedina u skupštini glasala protiv ratnih kredita. Kada je Srbija nakon toga u balkanskim ratovima zauzela Kosovo, Albaniju i Makedoniju, Tucović je ovo osudio kao imperijalno osvajanje.<ref name="biografija"/> On se protivio teritorijalnoj ekspanziji i zalagao se da ove oblasti ravnopravno sa Srbijom uđu u zajedničku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. === Kritika okupacije Albanije === {{main|Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije}} Kritikujući [[srpska okupacija Albanije|srpski pokušaj izlaska na more preko Albanije]], Tucović ocenjuje da "Srbija nije ušla u Arbaniju kao brat nego kao osvajač" i da je rđavom [[politika|politikom]] odgurnula albanski narod u [[mržnja|mržnju]] prema svemu srpskom.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 131) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> {{izdvojeni citat|Bezgranično neprijateljstvo albanskog naroda prema Srbiji je prvi pozitivan rezultat albanske politike srpske vlade. Drugi još opasniji rezultat jeste učvršćivanje u Albaniji dve na zapadnom Balkanu najzainteresovanije velike sile.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 132) Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Dimitrije Tucović ocenjuje da je srpska buržoazija proklamujući osvajačku politiku prema Albaniji "prvi put sa lica srpskog naroda skinula veo jedne poštene nacije koja se bori za svoje oslobođenje".<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 105) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> On podseća da je Srbija htela izlazak na more i jednu svoju koloniju, ali je ostala bez izlaska na more a od zamišljene kolonije stvorila je krvnoga neprijatelja.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 117) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> === Balkanska federacija === {{main|Balkanska federacija}} [[Datoteka:Europeisk Tyrkia 1914.jpg|thumb|desno|Balkan pre ratova 1912.]] {{izdvojeni citat|Grupisanje i uzajamnost zemalja i naroda na [[Balkan]]u jedini je put koji vodi privrednom, nacionalnom i političkom oslobođenju.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II (str. 23), Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Tucović je polazio od premise da Balkan mora pripasti balkanskim narodima.<ref>{{Cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> On je smatrao da Balkanski narodi mogu biti politički slobodni i nezavisni samo ujedinjeni u veliku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]] od [[Jadran]]a do [[Crno more|Crnog mora]]. Verovao je da samo u zajednici svačiji nacionalni interesi mogu biti ostvareni, a ne u međusobnom trvenju. On navodi da sve "balkanske državice" hoće pristaništa i teritorije, svi hoće za sebe [[Solun]] i [[Vardar]]sku dolinu, a ne vide da to svi mogu imati samo u zajednici.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 138) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Tucović je dokazivao da nema ekonomske logike da se Balkanski prostor dalje deli, jer privredno pocepani prostor predstavlja manju mogućnost za razvoj.<ref name="pescanik"/> On i njegovi stranački drugovi su podsećali da nacionalne države nisu rešenje nacionalnog pitanja jer na Balkanu žive izmešani razni narodi pa svaka nacionalna država oslobađajući jedne zapravo porobljava druge.<ref name="pescanik">[http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ Peščanik]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Anti-militarizam === {{izdvojeni citat|Izravnanje sviju razmirica između država putem izbornog suda.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II, str. 175, Prosveta, Beograd, 1950.</ref>|Program srpske socijaldemokratske partije}} Tucović, polazeći sa načelnog socijalističkog gledišta, ne kritikuje samo rat kao takav, već i društveni sistem koji ga je proizveo. On rat smatra neizbežnim rezultatom kapitalističkog sistema, odnosno najkrvavijom epizodom u neprekidnoj zavojevačkoj politici vladajućih klasa. Stoga, borbu protiv rata smatra neodvojivom od borbe protiv klasne vladavine i imperijalističke politike.<ref>Dimitrije Tucović, ''Rat i Balkan'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 37) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Zbog dosledne antiratne politike i konstantnog glasanja protiv ratnih kredita, Tucović i njegovi istomišljenici su od strane nacionalističkih političara trpeli uvrede da su tuđi agenti i izdajnici otadžbine.<ref>Dimitrije Tucović, ''Nova godina - nove borbe'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 186) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> == Nasleđe == [[Datoteka:Dimitrije tucovic street.jpg|thumb|Tucovićeva ulica u [[Beograd]]u]] {{izdvojeni citat|Dimitrija Tucovića sjetio sam se i njegove knjige o Albaniji i njegove tužne smrti, kako je ostao pregažen kao dronjak pod točkom onog istog mehanizma protiv koga se smiono i muževno borio. U njegovoj svijetloj pojavi javlja nam se utjeha da na ni našim horizontima nisu sve zastave beznadno pale i smrt Dimitrija Tucovića, kao i ona modra, tiha, melankolična agonija Svetozara Markovića, događaji su koji stoje kao putokazi na početku našeg puta u civilizaciju.<ref name="nin"/>|[[Miroslav Krleža]]}} [[Komunistička partija Jugoslavije|Jugoslovenski komunisti]] u 20. veku su Dimitrija Tucovića smatrali jednim od svojih preteča. Počast su mu odali tako što su godine [[1949]]. njegovi posmrtni ostaci preneseni sa lazarevačkog vojnog groblja i sahranjeni na [[Slavija|trg Slavija]], koji je tada preimenovan u ''Trg Dimitrija Tucovića''. Na trgu mu je postavljen spomenik čiji je autor vajara [[Stevan Bodnarov]]. Nakon raspada SFRJ, više puta je najavljivano izmeštanje Tucovićevog spomenika sa Slavije ali, zbog otpora javnosti, to nije učinjeno.<ref name="nin"/> Danas se mnogi [[levica|levičari]], od socijaldemokrata do komunista, pozivaju na Dimitrija Tucovića kao svoju idejnu preteču.<ref>[http://www.b92.net/sport/komentari.php?nav_id=296607 SDU: Počast Dimitriju Tucoviću]</ref><ref>[http://komunist.free.fr/arhiva/feb2005/spomenik.html Dalje ruke od spomenika Dimitrija Tucovića]</ref> U [[Srbija|Republici Srbiji]] mnoge škole, knjižnice i kulturno-umjetničke ustanove nose njegovo ime. Godine 1973. je u produkciji [[Radio-televizija Srbije|Radiotelevizije Beograd]] snimljena biografska mini-serija ''[[Dimitrije Tucović (TV serija)|Dimitrije Tucović]]'' u kojoj je naslovnu ulogu tumačio [[Ljubiša Samardžić]]. == Izvori == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Srpska socijaldemokratska partija]] * [[Radničke novine]] * [[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]] == Vanjske veze == {{commonscat}} * [http://sr.wikiquote.org/wiki/%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%D1%98%D0%B5_%D0%A2%D1%83%D1%86%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B Tucovićevi citati] * [http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%A1%D1%80%D0%B1%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%B8_%D0%90%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0 Dimitrije Tucović, Srbija i Albanija] * [http://sr.wikisource.org/wiki/Dimitrije_Tucovi%C4%87 Tucovićevi tekstovi na Vikiizvorniku] * [http://www.e-novine.com/author/dimitrije-tucovic Izabrani Tucovićevi tekstovi na E-novinama] * [http://www.pescanik.info/content/view/1655/64/ Tucovićevo pismo o zločinima srpske vojske nad Albancima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312114446/http://ww2.pescanik.info/ |date=2021-03-12 }} * [http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Dimitrije Tucović, Rat i mir (govor o aneksiji Bosne i Hercegovine)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://vihor-vihor.blogspot.com/2008/06/dtucovi-borba-dravnog-i-revolucionarnog.html Dimitrije Tucović, Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj] * [http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html Dimitrije Tucović, Austro-Marxism and the Annexation of Bosnia and Herzegovina: A Letter to Karl Kautsky] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717073228/http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html |date=2011-07-17 }} {{izdvojeni članak}} {{Lifetime|1881|1914|Tucović, Dimitrije}} [[Kategorija:Srpski političari|Tucović, Dimitrije]] [[Kategorija:Srpski oficiri]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] [[Kategorija:Srpski novinari]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski ateisti]] [[Kategorija:Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije]] o6ytmqcyx24l7hhcm1psb4d87g7ofyq 42586673 42586672 2026-05-01T15:21:37Z Edgar Allan Poe 29250 /* Vanjske veze */ 42586673 wikitext text/x-wiki {{Infokutija novinar | ime = Димитрије Туцовић | slika = Dimitrije Tucovicc.jpg | datum_rođenja = {{birth date|1881|05|13|df=y}} | mjesto_rođenja = {{zas|Kneževina Srbija}} [[Užice]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{dda|1914|11|20|1881|05|13|df=y}} | mjesto_smrti = {{zas|Kraljevina Srbija}} [[Kolubara (reka)|Kolubara]], [[Kraljevina Srbija]]| obrazovanje = [[Pravni Fakultet Univerziteta u Beogradu]]| zanimanje = novinar, političar, publicista | period_aktivnosti = }} '''Dimitrije "Mita" Tucović''' ([[1881]]-[[1914]]) je bio istaknuti teoretičar i vođa [[Socijalizam|socijalističkog]] pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]], osnivač [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske partije]].<ref name="biografija"/> [[Srpska socijaldemokratska partija]] je pod Tucovićevim vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Tucović je čitav život posvetio borbi za [[Radnička klasa|radnička]] i [[ljudska prava]], ravnopravnost polova, opšte pravo glasa, [[Socijalna pravda|socijalnu pravdu]] i građanske slobode u Kraljevini Srbiji. Neke od ideja za koje se on pionirski zalagao danas predstavljaju široko prihvaćene vrednosti u [[Srbija|Republici Srbiji]]. Dimitrije Tucović se danas smatra jednim od velikana srpskog [[novinarstvo|novinarstva]].<ref>{{Cite web |title=Velikani srpskog novinarstva |url=http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |access-date=2010-04-17 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119093805/http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |deadurl=yes }}</ref> Kao njegovo najznačajnije delo obično se navodi knjiga "[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Albanija]]"<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (predgovor Milovana Đilasa), Kultura, Beograd-Zagreb, 1946.</ref><ref>[http://www.labournet.net/balkans/0003/serbrvw.html Review of '''“Serbia and Albania”''' by Dimitrije Tucovic]</ref>, jedna od ranih [[albanologija|studija o albanskom narodu]], koja se "obračunala s nacionalističkim pozivom na istorizam“.<ref>Dimitrije Đorđević, Istorija srpskog naroda VI/1, str. 206</ref> == Život == Dimitrije Tucović je rođen [[13. 5.|13. maja]] [[1881]]. u selu [[Gostilje]] na planini [[Zlatibor]].<ref name="biografija">{{Cite web |title=Dimitrije Tucović (biografija) |url=http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2009-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090906102643/http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |deadurl=yes }}</ref> Otac mu je bio pravoslavni sveštenik.<ref name="uzice">{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um2.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628235624/http://uzice.net/filozofi/um2.htm |deadurl=yes }}</ref> === Školovanje u Užicu === [[Datoteka:Djacka druzina Napredak.jpg|thumb|Đačka družina "Napredak" (Tucović treći u gornjem redu).]] Dimitrije je školske [[1893]]/[[1894]]. godine upisao Realnu gimanaziju u [[Užice|Užicu]], koja je bila središte socijalističkog pokreta, i u kojoj su se čitale zabranjene knjige Vase Pelagića, Svetozara Markovića, Mite Cenića, Dragiše Stanojevića i ilegalni listovi Socijal-demokrat, Zanatliski savez, itd.<ref name="Ignjić">{{Cite web |title=Stevan Ignjić, Pokret đaka socijalista (1891-1904) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |access-date=2009-12-17 |archivedate=2013-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131126091834/http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |deadurl=yes }}</ref> U gimnaziji je delovala đačka družina “Napredak”, čiji je jedan od njenih osnivača [[1883]]. bio [[Dragiša Lapčević]], a među članovima su bili Dimitrije Tucović, [[Radovan Dragović]] i drugi.<ref name="Ignjić"/> Tucović je još u gimnaziji postao blizak prijatelj sa Radovanom Dragovićem, od koga je dobio prve socijalističke knjige na čitanje.<ref name="Ignjić"/> Već u petom razredu realke čita nemačke klasike i teoretski časopis “Die Neue Zeit”, koji je uživao veliku reputaciju u medunarodnom radničkom pokretu. Nakon Dragovićevog odlaska, Tucović postaje centralna ličnost socijalističke đačke družine “Napredak”, koja je delovala sve do [[1897]]. godine, kada je zabranjena pod režimom [[Vladan Đorđević|Vladana Đorđevića]]. Sledeće, [[1898]]. godine, ukinuta je i Realna gimnazija u Užicu. U znak protesta protiv zatvaranja gimnazije Tucović i drugi omladinci su istakli veliku crnu zastavu i protestne parole na njenom krovu.<ref name="Ignjić"/> === Prelazak u Beograd === [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]] iz [[1897]].]] [[1899]]. godine Dimitrije Tucović prelazi iz Užica u [[Beograd]] da završi gimnaziju. U Beograd je aktivno radio na organizovanju mladog radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="Larousse">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Od [[1901]]. sarađuje u [[Radničke novine|Radničkim novinama]]. Iste godine je obnovljeno Beogradsko radničko društvo, Tucović formira socijalističku grupu velikoškolaca i ulazi u upravu Društva. [[1902]]. godine je organizovao demonstracije studenata protiv politike [[Nikola Pašić|Nikole Pašića]].<ref name="biografija"/> Tucović je nastojao da stvori moderne radničke sindikate koji bi se borili za veća radnička prava i bolje uvjete rada. Tucović i Dragović obnavljaju raniji "Odbor za vođstvo pokreta" i iniciraju stvaranje "Centralnog odbora", koji je imao zadatak da koordinira radničke štrajkove. Dimitrije Tucović je predvodio martovske demonstracije protiv kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]] 23. marta [[1903]]. u [[Beograd]]u<ref name="Larousse"/>, nakon čega je morao da emigrira u [[Zemun]], pa u [[Beč]].<ref name="biografija"/> Naime, [[23. 3.]] [[1903]]. godine oko 5.000 studenata, đaka i radnika, je izašlo na demonstracije protiv apsolutističkog režima srpskog kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]], koje su organizovali studenti socijalisti Dimitrije Tucović i [[Triša Kaclerović]], jer im nije dozvoljeno održavanje levičarskog skupa. Skup je završio nasiljem, u Beogradu je u sukobu s policijom poginulo pet, a ranjeno šest ljudi. Uhapšeno je više od 120 demonstranata, protiv 27 podignuta je optužnica, a Tucović i Kaclerović su emigrirali iz zemlje.<ref>{{Cite web |title=DEMONSTRACIJE 1903. U SRBIJI: Poginulo pet, ranjeno šest ljudi |url=http://banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |access-date=2012-04-02 |archivedate=2011-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110827144703/http://www.banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |deadurl=yes }}</ref> === Partijski angažman === {{main|Srpska socijaldemokratska stranka|Socijalistička Internacionala}} Poslije [[majski prevrat|majskog prevrata]], u Beogradu je [[2. 8.|2. avgusta]] 1903. godine održan Osnivački kongres [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske stranke]]. [[Radničke novine]], koje je uređivao Tucović, su proglašene partijskim organom. Na međunarodnom planu, SSDP postaje članica [[Druga internacionala|Druge internacionale]], gdje Tucović surađuje s [[Rosa Luxemburg|Rosom Luxemburg]], [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjinom]] i drugim socijalistima.<ref name="biografija"/> [[1906]]. je diplomirao prava na [[Univerzitet u Beogradu|Beogradskom univerzitetu]].<ref name="Larousse"/> [[1907]]. otišao na specijalizaciju u [[Berlin]], ali se početkom [[1908]]. vratio se u zemlju zbog krize u pokretu.<ref name="Larousse"/> Iste godine je na VI kongresu stranke izabran za sekretara SSDS.<ref name="Larousse"/> S njim na čelu SSDP postigla značajne uspehe u poboljšanju položaja radničke klase.<ref name="Larousse"/> Tucović je najviše doprineo da se dva pokreta partije i sindikata ujedine u jedinstven socijalistički pokret.<ref name="Larousse"/> [[Datoteka:Internationaler Sozialistenkongress Kopenhagen 1910.gif|minijatura|Kongres [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]] u [[Kopenhagen]]u [[1910]].]] Marta [[1909]]. godine, srpski prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su Dimitrije Tucović i [[Srpska socijaldemokratska partija|srpski socijaldemokrati]] preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>{{Cite web |title=Kralj je ubica! |url=http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508025718/http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |deadurl=yes }}</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. 3.|27. marta]] [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[tron|prestola]] u korist mlađeg brata [[Aleksandar I. Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ovaj događaj, ova afera, koju je socijalna demokratija otkrila i neustrašivo javnosti iznela, uspela je da kod najširih masa, naroda kompromituje ne Đorđa, nego presto, [[monarhija|monarhiju]] uopšte, i da joj više ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>{{Cite web |title=Početak kraja monarhije |url=http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508041002/http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |deadurl=yes }}</ref> Zahvaljujući Tucoviću, [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpska socijaldemokratska stranka]] je stekla ugled u međunarodnom radničkom pokretu.<ref name="Larousse"/> Bio je organizator i vođa Prve balkanske socijalističke konferencije, održane u [[Beograd]]u od 7—9. januara [[1910]].<ref name="Larousse"/> Na kongresu su učestvovali delegati iz Srbije, Bugarske, Rumunije, Turske, Crne Gore, Makedonije i slovenskih oblasti Austro-Ugarske, koji su se složili da je njihov cilj ukidanje nasilno iscrtanih granica na [[Balkan]]u i stvaranje [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]].<ref>L.S. Stavrianos, “Balkan Federation. A history of the movement towards Balkan unity in modern times”, Menasha, Wisconsin 1944, Appendix C, Resolution of the congress, str. 186.</ref> Iste 1910. godine, Tucović je osnovao marksističko-teoretski časopis [[Borba (1910 - 1914)|Borba]], i postao njegov urednik.<ref name="Larousse"/> Kao predstavnik stranke učestvovao je na mnogim međunarodnim kongresima. U [[Berlin]]u i [[Kopenhagen]]u se upoznao sa radom narodnih domova (vidi [[Ungdomshuset]]), nakon čega je osnovan [[Narodni dom]] u Beogradu.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/69589-Berlin-najcrvenija-varo-Evropi.html Narodni domovi]</ref> Na Međunarodnom socijalističkom kongresu u [[Kopenhagen]]u [[17. 8.|17. avgusta]] 1910. oštro kritikuje socijaliste nekih zapadnih zemalja zbog njihovog držanja povodom [[aneksiona kriza|aneksije Bosne i Hercegovine]].<ref name="aneksija">[http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Tucović o aneksiji Bosne i Hercegovine]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U polemici sa predstavnikom austrijske socijal-demokratije [[Karl Renner|Karlom Renerom]], ocenio je politiku Austro-Ugarske prema Bosni kolonijalno-porobljivačkom.<ref name="biografija"/> Na Tucovićev predlog je u zaključke kongresa [[Socijalistička Internacionala|Socijalističke Internacionale]] unet sledeći pasus o nezavisnosti malih naroda: ''Mi zahtevamo isto tako sa postojanim insistiranjem autonomiju svih naroda i branimo ih od svih ratobornih napada i svih pritisaka''.<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> === Ratovi i smrt === [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Kapetan Dimitrije Tucović [[1914]].]] Mobilisan je [[1912]]. te je kao rezervni [[oficir]] I pešadijskog puka Moravske divizije prvog poziva učestvovao u [[balkanski ratovi|balkanskim ratovima]] i [[srpska okupacija Albanije|srpskom vojnom pohodu na Albaniju]].<ref name="Larousse"/> Tucović je sa srpskom vojskom prešao Albaniju sve do [[Elbasan]]a. Kada su zauzeli u većinski albansku varoš [[Đakovica|Đakovicu]], prokomentarisao je: "''Ušli smo u tuđu zemlju''".<ref>[http://www.e-novine.com/stav/73832-Uli-smo-tuu-zemlju.html Ušli smo u tuđu zemlju]</ref> Kao svedok [[Zločini nad Albancima u Balkanskim ratovima|pokolja albanskog stanovništva]] u novopripojenim oblastima, Tucović je opominjao da je „izvršen pokušaj ubistva s predumišljajem nad celom jednom nacijom“, što je „zločinačko delo“ za koje se „mora ispaštati“.<ref>{{Cite web |title=Seobe Dimitrija Tucovića |url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120123075055/http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 }}</ref> Povratkom iz vojske [[1913]]. ponovo zauzima aktivno mesto u radničkom pokretu. Postao je član Međunarodnog socijalističkog biroa [[1914]].<ref name="Larousse"/> U praskozorje [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]] boravi u [[Berlin]]u sa namjerom da doktorira. Međutim, Austro-Ugarska je 1914. objavila rat Srbiji i Tucović se vraća u domovinu, gde stupa u srpsku vojsku i učestvuje u početnim pobedama nad Austro-Ugarskom. Tucović je tokom čitavog ratnog perioda, sve do svoje pogibije, pedantno vodio ratni dnevnik. Četiri dana pred smrt pisao je o bezakonju koje je zavladalo u redovima vojske: {{izdvojeni citat|Na Jučerašnjem maršu pokazalo se u punoj svetlostl besnilo ratnih strasti. Vojnici su izgubili svaki čovečanski osećaj i kao besni psi jure rojem pored druma od kuće do kuće, tražeći šta će opljačkati. Deca i žene uzaman zapomažu da spasu što imaju, dok ih naperena puška u grudi ne ućutka. Gledao sam kako jedan vojnik svlači s dece na kolima koja beže ponjavu i preti majci da će je ubiti ako bude zapomagala. Jedan trese košnicu, drugi prosipa rakiju, treći vadi hleb iz vatre. Nastao je takav haos kao da ova zemlja ne postoji i kao da niko nikoga ne pripoznaje.<ref>Dimitrije Tucović, Sabrana dela, knjiga 8. str. 343-344.</ref>|Tucovićev ratni dnevik, 16. novembra 1914. godine}} Rezervni [[kapetan]] II klase Dimitrije Tucović je 20. novembra [[1914]]. poginuo u [[Kolubarska bitka|Kolubarskoj bici]] protiv [[Austro-Ugarska|austrougarske]] vojske na Vrače Brdu blizu [[Opština Lazarevac|Lazarevca]]. Poginuo je u 33. godini života. Povodom vesti o smrti Dimitrija Tucovića oglasili su se mnogi evropski intelektualci, između ostalih i [[Karl Kautsky|Karl Kaucki]], [[Lav Trocki]], [[Herman Vendel|Herman Vendl]], [[Žan Longe]] i drugi.<ref name="nin"/> {{izdvojeni citat|Među mnogobrojnim krvavim žrtvama koje je [[Internacionala]] podnela na bojnim poljima, Tucović je najpoznatija i najuglednija žrtva. Internacionala će s čašću čuvati uspomenu na njega.<ref name="nin">[http://www.nin.co.rs/2003-08/01/30126.html Spomenici na točkove]</ref>|[[Karl Kautsky|Karl Kaucki]]}} == Dela == Tucović je objavio oko 600 radova u domaćim i stranim listovima<ref>[http://www.mondo.rs/v2/tekst.php?vest=37227 1914. Poginuo Dimitrije Tucović]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, uglavnom novinske članke, knjige i prevode. Neki od njih su: [[Datoteka:Srbija i Arbanija.gif|thumb|[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]], poslednje Tucovićevo delo iz [[1914]].]] * ''Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj'' (1902) * ''Sindikalne organizacije'' (1904) * ''Sindikati i partija'' (1904) * ''Zakonsko osiguranje radnika'' (1907) * ''Austro-Ugarska na Balkanu'' (1908) * ''Zakon o radnjama i socijalna demokratija'' (1908) * ''Radnički pokret u Srbiji'' (1909) * ''Za socijalnu politiku'' (1909) * ''Balkanska konferencija'' (1910) * ''Prva balkanska socijaldemokratska konferencija'' (1910) * ''Albansko pitanje'' (1910) * ''Rat i mir'' (1910) * ''Oslobođenje žene'' (1910) * ''Taktika i akcija'' (1910) * ''Buržoaska i proleterska Srbija'' (1911) * ''Marks i Sloveni'' (1911) * ''[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]]'' (1914) Tucović je sarađivao u stranim listovima i časopisima, kao: „Vorwärts“, „Arbeiter Zeitung“, „Der Kampf“, „Dei neue Zeit“. Takođe, preveo je veliki broj dela austrijskih i nemačkih teoretičara, uključujući [[Karl Marx|Marksa]], Bebela, Kauckog i dr. == Politički stavovi == === Kritika austro-ugarskog imperijalizma === {{izdvojeni citat|Najuspešnija borba socijalne demokratije protiv stalne opasnosti rata na Balkanu jeste principijelna i energična borba protiv kolonijalne i zavojevčake politike kapitalističkih država.<ref name="aneksija"/>}} Tucović je kritikovao [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarsku]] politiku kao kolonijalnu i porobljivačku, a pogotovo njenu [[aneksiona kriza|aneksiju Bosne i Hercegovine]]. On posebno kritikuje "austrijske drugove" zbog podržavanja aneksije [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Austrijski socijalisti su smatrali da "[[Srbija]] nema šta da traži u Bosni", jer nije potpisnica [[Berlinski ugovor|Berlinskog ugovora]]. Tucović podseća da se, legalistički gledano, može govoriti samo o povredi [[Turska|Turskih]] prava aneksijom Bosne, a ne povredi prava Srbije. Ali on dodaje da socijalna demokratija ne zastupa pravo Srbije, niti pravo Turske, koje je "krvavo pravo zasnovano na nasilju i pravu jačega", već pravo svakog [[narod]]a na [[samoopredjeljenje|samoopredeljenje]], pa i [[narodi Bosne i Hercegovine|naroda u Bosni i Hercegovini]]. Stoga, Tucović smatra da su [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijski socijaldemokrati]] tokom aneksione zastupali "netačno i neprincipijelno gledišta", zanemarivši dužnost zastupanja prava naroda na samoopredeljenje.<ref name="aneksija"/> === Kritika srpskog iredentizma === {{main|Velika Srbija}} {{Quote box | citat = »Ima jedno rđavo shvatanje patriotizma koje stavlja otadžbinu iznad svega: iznad prava i krivice. Iznad morala, iznad poštenja i koje odobrava i zločine predstavnicima te otadžbine. Takav patriota Tucović nije bio.«<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> | izvor = [[Kosta Novaković]] o Tucoviću nakon njegove smrti | width = 40% | align = right}} Tucović je žestoko kritikovao [[Velika Srbija|iredentističku]] politiku Pašićeve vlade. On je smatrao da se srpski ratni pohod na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]] nikako ne može nazvati oslobodilačkom već zavojevačkom, jer se vodi protivno volje većinskog naroda. Kada se Srbija spremala na [[balkanski ratovi|balkanski rat]] 1912. godine, Tucovićeva stranka je jedina u skupštini glasala protiv ratnih kredita. Kada je Srbija nakon toga u balkanskim ratovima zauzela Kosovo, Albaniju i Makedoniju, Tucović je ovo osudio kao imperijalno osvajanje.<ref name="biografija"/> On se protivio teritorijalnoj ekspanziji i zalagao se da ove oblasti ravnopravno sa Srbijom uđu u zajedničku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. === Kritika okupacije Albanije === {{main|Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije}} Kritikujući [[srpska okupacija Albanije|srpski pokušaj izlaska na more preko Albanije]], Tucović ocenjuje da "Srbija nije ušla u Arbaniju kao brat nego kao osvajač" i da je rđavom [[politika|politikom]] odgurnula albanski narod u [[mržnja|mržnju]] prema svemu srpskom.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 131) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> {{izdvojeni citat|Bezgranično neprijateljstvo albanskog naroda prema Srbiji je prvi pozitivan rezultat albanske politike srpske vlade. Drugi još opasniji rezultat jeste učvršćivanje u Albaniji dve na zapadnom Balkanu najzainteresovanije velike sile.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 132) Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Dimitrije Tucović ocenjuje da je srpska buržoazija proklamujući osvajačku politiku prema Albaniji "prvi put sa lica srpskog naroda skinula veo jedne poštene nacije koja se bori za svoje oslobođenje".<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 105) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> On podseća da je Srbija htela izlazak na more i jednu svoju koloniju, ali je ostala bez izlaska na more a od zamišljene kolonije stvorila je krvnoga neprijatelja.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 117) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> === Balkanska federacija === {{main|Balkanska federacija}} [[Datoteka:Europeisk Tyrkia 1914.jpg|thumb|desno|Balkan pre ratova 1912.]] {{izdvojeni citat|Grupisanje i uzajamnost zemalja i naroda na [[Balkan]]u jedini je put koji vodi privrednom, nacionalnom i političkom oslobođenju.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II (str. 23), Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Tucović je polazio od premise da Balkan mora pripasti balkanskim narodima.<ref>{{Cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> On je smatrao da Balkanski narodi mogu biti politički slobodni i nezavisni samo ujedinjeni u veliku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]] od [[Jadran]]a do [[Crno more|Crnog mora]]. Verovao je da samo u zajednici svačiji nacionalni interesi mogu biti ostvareni, a ne u međusobnom trvenju. On navodi da sve "balkanske državice" hoće pristaništa i teritorije, svi hoće za sebe [[Solun]] i [[Vardar]]sku dolinu, a ne vide da to svi mogu imati samo u zajednici.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 138) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Tucović je dokazivao da nema ekonomske logike da se Balkanski prostor dalje deli, jer privredno pocepani prostor predstavlja manju mogućnost za razvoj.<ref name="pescanik"/> On i njegovi stranački drugovi su podsećali da nacionalne države nisu rešenje nacionalnog pitanja jer na Balkanu žive izmešani razni narodi pa svaka nacionalna država oslobađajući jedne zapravo porobljava druge.<ref name="pescanik">[http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ Peščanik]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Anti-militarizam === {{izdvojeni citat|Izravnanje sviju razmirica između država putem izbornog suda.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II, str. 175, Prosveta, Beograd, 1950.</ref>|Program srpske socijaldemokratske partije}} Tucović, polazeći sa načelnog socijalističkog gledišta, ne kritikuje samo rat kao takav, već i društveni sistem koji ga je proizveo. On rat smatra neizbežnim rezultatom kapitalističkog sistema, odnosno najkrvavijom epizodom u neprekidnoj zavojevačkoj politici vladajućih klasa. Stoga, borbu protiv rata smatra neodvojivom od borbe protiv klasne vladavine i imperijalističke politike.<ref>Dimitrije Tucović, ''Rat i Balkan'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 37) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Zbog dosledne antiratne politike i konstantnog glasanja protiv ratnih kredita, Tucović i njegovi istomišljenici su od strane nacionalističkih političara trpeli uvrede da su tuđi agenti i izdajnici otadžbine.<ref>Dimitrije Tucović, ''Nova godina - nove borbe'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 186) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> == Nasleđe == [[Datoteka:Dimitrije tucovic street.jpg|thumb|Tucovićeva ulica u [[Beograd]]u]] {{izdvojeni citat|Dimitrija Tucovića sjetio sam se i njegove knjige o Albaniji i njegove tužne smrti, kako je ostao pregažen kao dronjak pod točkom onog istog mehanizma protiv koga se smiono i muževno borio. U njegovoj svijetloj pojavi javlja nam se utjeha da na ni našim horizontima nisu sve zastave beznadno pale i smrt Dimitrija Tucovića, kao i ona modra, tiha, melankolična agonija Svetozara Markovića, događaji su koji stoje kao putokazi na početku našeg puta u civilizaciju.<ref name="nin"/>|[[Miroslav Krleža]]}} [[Komunistička partija Jugoslavije|Jugoslovenski komunisti]] u 20. veku su Dimitrija Tucovića smatrali jednim od svojih preteča. Počast su mu odali tako što su godine [[1949]]. njegovi posmrtni ostaci preneseni sa lazarevačkog vojnog groblja i sahranjeni na [[Slavija|trg Slavija]], koji je tada preimenovan u ''Trg Dimitrija Tucovića''. Na trgu mu je postavljen spomenik čiji je autor vajara [[Stevan Bodnarov]]. Nakon raspada SFRJ, više puta je najavljivano izmeštanje Tucovićevog spomenika sa Slavije ali, zbog otpora javnosti, to nije učinjeno.<ref name="nin"/> Danas se mnogi [[levica|levičari]], od socijaldemokrata do komunista, pozivaju na Dimitrija Tucovića kao svoju idejnu preteču.<ref>[http://www.b92.net/sport/komentari.php?nav_id=296607 SDU: Počast Dimitriju Tucoviću]</ref><ref>[http://komunist.free.fr/arhiva/feb2005/spomenik.html Dalje ruke od spomenika Dimitrija Tucovića]</ref> U [[Srbija|Republici Srbiji]] mnoge škole, knjižnice i kulturno-umjetničke ustanove nose njegovo ime. Godine 1973. je u produkciji [[Radio-televizija Srbije|Radiotelevizije Beograd]] snimljena biografska mini-serija ''[[Dimitrije Tucović (TV serija)|Dimitrije Tucović]]'' u kojoj je naslovnu ulogu tumačio [[Ljubiša Samardžić]]. == Izvori == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Srpska socijaldemokratska partija]] * [[Radničke novine]] * [[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]] == Vanjske veze == {{commonscat}} * [http://sr.wikiquote.org/wiki/%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%D1%98%D0%B5_%D0%A2%D1%83%D1%86%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B Tucovićevi citati] * [http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%A1%D1%80%D0%B1%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%B8_%D0%90%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0 Dimitrije Tucović, Srbija i Albanija] * [http://sr.wikisource.org/wiki/Dimitrije_Tucovi%C4%87 Tucovićevi tekstovi na Vikiizvorniku] * [http://www.e-novine.com/author/dimitrije-tucovic Izabrani Tucovićevi tekstovi na E-novinama] * [http://www.pescanik.info/content/view/1655/64/ Tucovićevo pismo o zločinima srpske vojske nad Albancima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312114446/http://ww2.pescanik.info/ |date=2021-03-12 }} * [http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Dimitrije Tucović, Rat i mir (govor o aneksiji Bosne i Hercegovine)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://vihor-vihor.blogspot.com/2008/06/dtucovi-borba-dravnog-i-revolucionarnog.html Dimitrije Tucović, Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj] * [http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html Dimitrije Tucović, Austro-Marxism and the Annexation of Bosnia and Herzegovina: A Letter to Karl Kautsky] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717073228/http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html |date=2011-07-17 }} {{Authority control}} {{izdvojeni članak}} {{Lifetime|1881|1914|Tucović, Dimitrije}} [[Kategorija:Srpski političari|Tucović, Dimitrije]] [[Kategorija:Srpski oficiri]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] [[Kategorija:Srpski novinari]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski ateisti]] [[Kategorija:Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije]] gcdcma0975fa07tyt8suw7yosr6c1gw 42586674 42586673 2026-05-01T15:21:57Z Edgar Allan Poe 29250 /* Vanjske veze */ 42586674 wikitext text/x-wiki {{Infokutija novinar | ime = Димитрије Туцовић | slika = Dimitrije Tucovicc.jpg | datum_rođenja = {{birth date|1881|05|13|df=y}} | mjesto_rođenja = {{zas|Kneževina Srbija}} [[Užice]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{dda|1914|11|20|1881|05|13|df=y}} | mjesto_smrti = {{zas|Kraljevina Srbija}} [[Kolubara (reka)|Kolubara]], [[Kraljevina Srbija]]| obrazovanje = [[Pravni Fakultet Univerziteta u Beogradu]]| zanimanje = novinar, političar, publicista | period_aktivnosti = }} '''Dimitrije "Mita" Tucović''' ([[1881]]-[[1914]]) je bio istaknuti teoretičar i vođa [[Socijalizam|socijalističkog]] pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]], osnivač [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske partije]].<ref name="biografija"/> [[Srpska socijaldemokratska partija]] je pod Tucovićevim vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Tucović je čitav život posvetio borbi za [[Radnička klasa|radnička]] i [[ljudska prava]], ravnopravnost polova, opšte pravo glasa, [[Socijalna pravda|socijalnu pravdu]] i građanske slobode u Kraljevini Srbiji. Neke od ideja za koje se on pionirski zalagao danas predstavljaju široko prihvaćene vrednosti u [[Srbija|Republici Srbiji]]. Dimitrije Tucović se danas smatra jednim od velikana srpskog [[novinarstvo|novinarstva]].<ref>{{Cite web |title=Velikani srpskog novinarstva |url=http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |access-date=2010-04-17 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119093805/http://www.ff.uns.ac.rs/studije/osnovne/medijske/studije_osnovne_medijske_studije_velikani_srpskog_novinarstva.html |deadurl=yes }}</ref> Kao njegovo najznačajnije delo obično se navodi knjiga "[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Albanija]]"<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (predgovor Milovana Đilasa), Kultura, Beograd-Zagreb, 1946.</ref><ref>[http://www.labournet.net/balkans/0003/serbrvw.html Review of '''“Serbia and Albania”''' by Dimitrije Tucovic]</ref>, jedna od ranih [[albanologija|studija o albanskom narodu]], koja se "obračunala s nacionalističkim pozivom na istorizam“.<ref>Dimitrije Đorđević, Istorija srpskog naroda VI/1, str. 206</ref> == Život == Dimitrije Tucović je rođen [[13. 5.|13. maja]] [[1881]]. u selu [[Gostilje]] na planini [[Zlatibor]].<ref name="biografija">{{Cite web |title=Dimitrije Tucović (biografija) |url=http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2009-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090906102643/http://www.moljac.hr/biografije/tucovic.htm |deadurl=yes }}</ref> Otac mu je bio pravoslavni sveštenik.<ref name="uzice">{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um2.htm |access-date=2009-12-17 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628235624/http://uzice.net/filozofi/um2.htm |deadurl=yes }}</ref> === Školovanje u Užicu === [[Datoteka:Djacka druzina Napredak.jpg|thumb|Đačka družina "Napredak" (Tucović treći u gornjem redu).]] Dimitrije je školske [[1893]]/[[1894]]. godine upisao Realnu gimanaziju u [[Užice|Užicu]], koja je bila središte socijalističkog pokreta, i u kojoj su se čitale zabranjene knjige Vase Pelagića, Svetozara Markovića, Mite Cenića, Dragiše Stanojevića i ilegalni listovi Socijal-demokrat, Zanatliski savez, itd.<ref name="Ignjić">{{Cite web |title=Stevan Ignjić, Pokret đaka socijalista (1891-1904) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |access-date=2009-12-17 |archivedate=2013-11-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131126091834/http://www.graduzice.org/userfiles/files/pokretdakasocijalistaod1891do1904.pdf |deadurl=yes }}</ref> U gimnaziji je delovala đačka družina “Napredak”, čiji je jedan od njenih osnivača [[1883]]. bio [[Dragiša Lapčević]], a među članovima su bili Dimitrije Tucović, [[Radovan Dragović]] i drugi.<ref name="Ignjić"/> Tucović je još u gimnaziji postao blizak prijatelj sa Radovanom Dragovićem, od koga je dobio prve socijalističke knjige na čitanje.<ref name="Ignjić"/> Već u petom razredu realke čita nemačke klasike i teoretski časopis “Die Neue Zeit”, koji je uživao veliku reputaciju u medunarodnom radničkom pokretu. Nakon Dragovićevog odlaska, Tucović postaje centralna ličnost socijalističke đačke družine “Napredak”, koja je delovala sve do [[1897]]. godine, kada je zabranjena pod režimom [[Vladan Đorđević|Vladana Đorđevića]]. Sledeće, [[1898]]. godine, ukinuta je i Realna gimnazija u Užicu. U znak protesta protiv zatvaranja gimnazije Tucović i drugi omladinci su istakli veliku crnu zastavu i protestne parole na njenom krovu.<ref name="Ignjić"/> === Prelazak u Beograd === [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]] iz [[1897]].]] [[1899]]. godine Dimitrije Tucović prelazi iz Užica u [[Beograd]] da završi gimnaziju. U Beograd je aktivno radio na organizovanju mladog radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="Larousse">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Od [[1901]]. sarađuje u [[Radničke novine|Radničkim novinama]]. Iste godine je obnovljeno Beogradsko radničko društvo, Tucović formira socijalističku grupu velikoškolaca i ulazi u upravu Društva. [[1902]]. godine je organizovao demonstracije studenata protiv politike [[Nikola Pašić|Nikole Pašića]].<ref name="biografija"/> Tucović je nastojao da stvori moderne radničke sindikate koji bi se borili za veća radnička prava i bolje uvjete rada. Tucović i Dragović obnavljaju raniji "Odbor za vođstvo pokreta" i iniciraju stvaranje "Centralnog odbora", koji je imao zadatak da koordinira radničke štrajkove. Dimitrije Tucović je predvodio martovske demonstracije protiv kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]] 23. marta [[1903]]. u [[Beograd]]u<ref name="Larousse"/>, nakon čega je morao da emigrira u [[Zemun]], pa u [[Beč]].<ref name="biografija"/> Naime, [[23. 3.]] [[1903]]. godine oko 5.000 studenata, đaka i radnika, je izašlo na demonstracije protiv apsolutističkog režima srpskog kralja [[Aleksandar Obrenović|Aleksandra Obrenovića]], koje su organizovali studenti socijalisti Dimitrije Tucović i [[Triša Kaclerović]], jer im nije dozvoljeno održavanje levičarskog skupa. Skup je završio nasiljem, u Beogradu je u sukobu s policijom poginulo pet, a ranjeno šest ljudi. Uhapšeno je više od 120 demonstranata, protiv 27 podignuta je optužnica, a Tucović i Kaclerović su emigrirali iz zemlje.<ref>{{Cite web |title=DEMONSTRACIJE 1903. U SRBIJI: Poginulo pet, ranjeno šest ljudi |url=http://banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |access-date=2012-04-02 |archivedate=2011-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110827144703/http://www.banjalukain.com/magazin/poginulo-pet-ranjeno-sest-ljudi |deadurl=yes }}</ref> === Partijski angažman === {{main|Srpska socijaldemokratska stranka|Socijalistička Internacionala}} Poslije [[majski prevrat|majskog prevrata]], u Beogradu je [[2. 8.|2. avgusta]] 1903. godine održan Osnivački kongres [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpske socijaldemokratske stranke]]. [[Radničke novine]], koje je uređivao Tucović, su proglašene partijskim organom. Na međunarodnom planu, SSDP postaje članica [[Druga internacionala|Druge internacionale]], gdje Tucović surađuje s [[Rosa Luxemburg|Rosom Luxemburg]], [[Vladimir Iljič Lenjin|Lenjinom]] i drugim socijalistima.<ref name="biografija"/> [[1906]]. je diplomirao prava na [[Univerzitet u Beogradu|Beogradskom univerzitetu]].<ref name="Larousse"/> [[1907]]. otišao na specijalizaciju u [[Berlin]], ali se početkom [[1908]]. vratio se u zemlju zbog krize u pokretu.<ref name="Larousse"/> Iste godine je na VI kongresu stranke izabran za sekretara SSDS.<ref name="Larousse"/> S njim na čelu SSDP postigla značajne uspehe u poboljšanju položaja radničke klase.<ref name="Larousse"/> Tucović je najviše doprineo da se dva pokreta partije i sindikata ujedine u jedinstven socijalistički pokret.<ref name="Larousse"/> [[Datoteka:Internationaler Sozialistenkongress Kopenhagen 1910.gif|minijatura|Kongres [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]] u [[Kopenhagen]]u [[1910]].]] Marta [[1909]]. godine, srpski prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su Dimitrije Tucović i [[Srpska socijaldemokratska partija|srpski socijaldemokrati]] preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>{{Cite web |title=Kralj je ubica! |url=http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508025718/http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html |deadurl=yes }}</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. 3.|27. marta]] [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[tron|prestola]] u korist mlađeg brata [[Aleksandar I. Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ovaj događaj, ova afera, koju je socijalna demokratija otkrila i neustrašivo javnosti iznela, uspela je da kod najširih masa, naroda kompromituje ne Đorđa, nego presto, [[monarhija|monarhiju]] uopšte, i da joj više ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>{{Cite web |title=Početak kraja monarhije |url=http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |access-date=2012-05-05 |archivedate=2012-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120508041002/http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html |deadurl=yes }}</ref> Zahvaljujući Tucoviću, [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpska socijaldemokratska stranka]] je stekla ugled u međunarodnom radničkom pokretu.<ref name="Larousse"/> Bio je organizator i vođa Prve balkanske socijalističke konferencije, održane u [[Beograd]]u od 7—9. januara [[1910]].<ref name="Larousse"/> Na kongresu su učestvovali delegati iz Srbije, Bugarske, Rumunije, Turske, Crne Gore, Makedonije i slovenskih oblasti Austro-Ugarske, koji su se složili da je njihov cilj ukidanje nasilno iscrtanih granica na [[Balkan]]u i stvaranje [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]].<ref>L.S. Stavrianos, “Balkan Federation. A history of the movement towards Balkan unity in modern times”, Menasha, Wisconsin 1944, Appendix C, Resolution of the congress, str. 186.</ref> Iste 1910. godine, Tucović je osnovao marksističko-teoretski časopis [[Borba (1910 - 1914)|Borba]], i postao njegov urednik.<ref name="Larousse"/> Kao predstavnik stranke učestvovao je na mnogim međunarodnim kongresima. U [[Berlin]]u i [[Kopenhagen]]u se upoznao sa radom narodnih domova (vidi [[Ungdomshuset]]), nakon čega je osnovan [[Narodni dom]] u Beogradu.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/69589-Berlin-najcrvenija-varo-Evropi.html Narodni domovi]</ref> Na Međunarodnom socijalističkom kongresu u [[Kopenhagen]]u [[17. 8.|17. avgusta]] 1910. oštro kritikuje socijaliste nekih zapadnih zemalja zbog njihovog držanja povodom [[aneksiona kriza|aneksije Bosne i Hercegovine]].<ref name="aneksija">[http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Tucović o aneksiji Bosne i Hercegovine]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U polemici sa predstavnikom austrijske socijal-demokratije [[Karl Renner|Karlom Renerom]], ocenio je politiku Austro-Ugarske prema Bosni kolonijalno-porobljivačkom.<ref name="biografija"/> Na Tucovićev predlog je u zaključke kongresa [[Socijalistička Internacionala|Socijalističke Internacionale]] unet sledeći pasus o nezavisnosti malih naroda: ''Mi zahtevamo isto tako sa postojanim insistiranjem autonomiju svih naroda i branimo ih od svih ratobornih napada i svih pritisaka''.<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> === Ratovi i smrt === [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Kapetan Dimitrije Tucović [[1914]].]] Mobilisan je [[1912]]. te je kao rezervni [[oficir]] I pešadijskog puka Moravske divizije prvog poziva učestvovao u [[balkanski ratovi|balkanskim ratovima]] i [[srpska okupacija Albanije|srpskom vojnom pohodu na Albaniju]].<ref name="Larousse"/> Tucović je sa srpskom vojskom prešao Albaniju sve do [[Elbasan]]a. Kada su zauzeli u većinski albansku varoš [[Đakovica|Đakovicu]], prokomentarisao je: "''Ušli smo u tuđu zemlju''".<ref>[http://www.e-novine.com/stav/73832-Uli-smo-tuu-zemlju.html Ušli smo u tuđu zemlju]</ref> Kao svedok [[Zločini nad Albancima u Balkanskim ratovima|pokolja albanskog stanovništva]] u novopripojenim oblastima, Tucović je opominjao da je „izvršen pokušaj ubistva s predumišljajem nad celom jednom nacijom“, što je „zločinačko delo“ za koje se „mora ispaštati“.<ref>{{Cite web |title=Seobe Dimitrija Tucovića |url=http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120123075055/http://www.vreme.com/cms/view.php?id=347001 }}</ref> Povratkom iz vojske [[1913]]. ponovo zauzima aktivno mesto u radničkom pokretu. Postao je član Međunarodnog socijalističkog biroa [[1914]].<ref name="Larousse"/> U praskozorje [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]] boravi u [[Berlin]]u sa namjerom da doktorira. Međutim, Austro-Ugarska je 1914. objavila rat Srbiji i Tucović se vraća u domovinu, gde stupa u srpsku vojsku i učestvuje u početnim pobedama nad Austro-Ugarskom. Tucović je tokom čitavog ratnog perioda, sve do svoje pogibije, pedantno vodio ratni dnevnik. Četiri dana pred smrt pisao je o bezakonju koje je zavladalo u redovima vojske: {{izdvojeni citat|Na Jučerašnjem maršu pokazalo se u punoj svetlostl besnilo ratnih strasti. Vojnici su izgubili svaki čovečanski osećaj i kao besni psi jure rojem pored druma od kuće do kuće, tražeći šta će opljačkati. Deca i žene uzaman zapomažu da spasu što imaju, dok ih naperena puška u grudi ne ućutka. Gledao sam kako jedan vojnik svlači s dece na kolima koja beže ponjavu i preti majci da će je ubiti ako bude zapomagala. Jedan trese košnicu, drugi prosipa rakiju, treći vadi hleb iz vatre. Nastao je takav haos kao da ova zemlja ne postoji i kao da niko nikoga ne pripoznaje.<ref>Dimitrije Tucović, Sabrana dela, knjiga 8. str. 343-344.</ref>|Tucovićev ratni dnevik, 16. novembra 1914. godine}} Rezervni [[kapetan]] II klase Dimitrije Tucović je 20. novembra [[1914]]. poginuo u [[Kolubarska bitka|Kolubarskoj bici]] protiv [[Austro-Ugarska|austrougarske]] vojske na Vrače Brdu blizu [[Opština Lazarevac|Lazarevca]]. Poginuo je u 33. godini života. Povodom vesti o smrti Dimitrija Tucovića oglasili su se mnogi evropski intelektualci, između ostalih i [[Karl Kautsky|Karl Kaucki]], [[Lav Trocki]], [[Herman Vendel|Herman Vendl]], [[Žan Longe]] i drugi.<ref name="nin"/> {{izdvojeni citat|Među mnogobrojnim krvavim žrtvama koje je [[Internacionala]] podnela na bojnim poljima, Tucović je najpoznatija i najuglednija žrtva. Internacionala će s čašću čuvati uspomenu na njega.<ref name="nin">[http://www.nin.co.rs/2003-08/01/30126.html Spomenici na točkove]</ref>|[[Karl Kautsky|Karl Kaucki]]}} == Dela == Tucović je objavio oko 600 radova u domaćim i stranim listovima<ref>[http://www.mondo.rs/v2/tekst.php?vest=37227 1914. Poginuo Dimitrije Tucović]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, uglavnom novinske članke, knjige i prevode. Neki od njih su: [[Datoteka:Srbija i Arbanija.gif|thumb|[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]], poslednje Tucovićevo delo iz [[1914]].]] * ''Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj'' (1902) * ''Sindikalne organizacije'' (1904) * ''Sindikati i partija'' (1904) * ''Zakonsko osiguranje radnika'' (1907) * ''Austro-Ugarska na Balkanu'' (1908) * ''Zakon o radnjama i socijalna demokratija'' (1908) * ''Radnički pokret u Srbiji'' (1909) * ''Za socijalnu politiku'' (1909) * ''Balkanska konferencija'' (1910) * ''Prva balkanska socijaldemokratska konferencija'' (1910) * ''Albansko pitanje'' (1910) * ''Rat i mir'' (1910) * ''Oslobođenje žene'' (1910) * ''Taktika i akcija'' (1910) * ''Buržoaska i proleterska Srbija'' (1911) * ''Marks i Sloveni'' (1911) * ''[[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]]'' (1914) Tucović je sarađivao u stranim listovima i časopisima, kao: „Vorwärts“, „Arbeiter Zeitung“, „Der Kampf“, „Dei neue Zeit“. Takođe, preveo je veliki broj dela austrijskih i nemačkih teoretičara, uključujući [[Karl Marx|Marksa]], Bebela, Kauckog i dr. == Politički stavovi == === Kritika austro-ugarskog imperijalizma === {{izdvojeni citat|Najuspešnija borba socijalne demokratije protiv stalne opasnosti rata na Balkanu jeste principijelna i energična borba protiv kolonijalne i zavojevčake politike kapitalističkih država.<ref name="aneksija"/>}} Tucović je kritikovao [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarsku]] politiku kao kolonijalnu i porobljivačku, a pogotovo njenu [[aneksiona kriza|aneksiju Bosne i Hercegovine]]. On posebno kritikuje "austrijske drugove" zbog podržavanja aneksije [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Austrijski socijalisti su smatrali da "[[Srbija]] nema šta da traži u Bosni", jer nije potpisnica [[Berlinski ugovor|Berlinskog ugovora]]. Tucović podseća da se, legalistički gledano, može govoriti samo o povredi [[Turska|Turskih]] prava aneksijom Bosne, a ne povredi prava Srbije. Ali on dodaje da socijalna demokratija ne zastupa pravo Srbije, niti pravo Turske, koje je "krvavo pravo zasnovano na nasilju i pravu jačega", već pravo svakog [[narod]]a na [[samoopredjeljenje|samoopredeljenje]], pa i [[narodi Bosne i Hercegovine|naroda u Bosni i Hercegovini]]. Stoga, Tucović smatra da su [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijski socijaldemokrati]] tokom aneksione zastupali "netačno i neprincipijelno gledišta", zanemarivši dužnost zastupanja prava naroda na samoopredeljenje.<ref name="aneksija"/> === Kritika srpskog iredentizma === {{main|Velika Srbija}} {{Quote box | citat = »Ima jedno rđavo shvatanje patriotizma koje stavlja otadžbinu iznad svega: iznad prava i krivice. Iznad morala, iznad poštenja i koje odobrava i zločine predstavnicima te otadžbine. Takav patriota Tucović nije bio.«<ref name="Andrija S. Stojković 1973">dr. Andrija S. Stojković, "Kosta Novaković o Dimitriju Tucoviću", Čačak, 1973. str. 94-95.</ref> | izvor = [[Kosta Novaković]] o Tucoviću nakon njegove smrti | width = 40% | align = right}} Tucović je žestoko kritikovao [[Velika Srbija|iredentističku]] politiku Pašićeve vlade. On je smatrao da se srpski ratni pohod na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]] nikako ne može nazvati oslobodilačkom već zavojevačkom, jer se vodi protivno volje većinskog naroda. Kada se Srbija spremala na [[balkanski ratovi|balkanski rat]] 1912. godine, Tucovićeva stranka je jedina u skupštini glasala protiv ratnih kredita. Kada je Srbija nakon toga u balkanskim ratovima zauzela Kosovo, Albaniju i Makedoniju, Tucović je ovo osudio kao imperijalno osvajanje.<ref name="biografija"/> On se protivio teritorijalnoj ekspanziji i zalagao se da ove oblasti ravnopravno sa Srbijom uđu u zajedničku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. === Kritika okupacije Albanije === {{main|Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije}} Kritikujući [[srpska okupacija Albanije|srpski pokušaj izlaska na more preko Albanije]], Tucović ocenjuje da "Srbija nije ušla u Arbaniju kao brat nego kao osvajač" i da je rđavom [[politika|politikom]] odgurnula albanski narod u [[mržnja|mržnju]] prema svemu srpskom.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 131) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> {{izdvojeni citat|Bezgranično neprijateljstvo albanskog naroda prema Srbiji je prvi pozitivan rezultat albanske politike srpske vlade. Drugi još opasniji rezultat jeste učvršćivanje u Albaniji dve na zapadnom Balkanu najzainteresovanije velike sile.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 132) Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Dimitrije Tucović ocenjuje da je srpska buržoazija proklamujući osvajačku politiku prema Albaniji "prvi put sa lica srpskog naroda skinula veo jedne poštene nacije koja se bori za svoje oslobođenje".<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 105) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> On podseća da je Srbija htela izlazak na more i jednu svoju koloniju, ali je ostala bez izlaska na more a od zamišljene kolonije stvorila je krvnoga neprijatelja.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 117) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> === Balkanska federacija === {{main|Balkanska federacija}} [[Datoteka:Europeisk Tyrkia 1914.jpg|thumb|desno|Balkan pre ratova 1912.]] {{izdvojeni citat|Grupisanje i uzajamnost zemalja i naroda na [[Balkan]]u jedini je put koji vodi privrednom, nacionalnom i političkom oslobođenju.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II (str. 23), Prosveta, Beograd, 1950.</ref>}} Tucović je polazio od premise da Balkan mora pripasti balkanskim narodima.<ref>{{Cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |access-date=2009-12-17 |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> On je smatrao da Balkanski narodi mogu biti politički slobodni i nezavisni samo ujedinjeni u veliku [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]] od [[Jadran]]a do [[Crno more|Crnog mora]]. Verovao je da samo u zajednici svačiji nacionalni interesi mogu biti ostvareni, a ne u međusobnom trvenju. On navodi da sve "balkanske državice" hoće pristaništa i teritorije, svi hoće za sebe [[Solun]] i [[Vardar]]sku dolinu, a ne vide da to svi mogu imati samo u zajednici.<ref>Dimitrije Tucović, Srbija i Arbanija (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 138) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Tucović je dokazivao da nema ekonomske logike da se Balkanski prostor dalje deli, jer privredno pocepani prostor predstavlja manju mogućnost za razvoj.<ref name="pescanik"/> On i njegovi stranački drugovi su podsećali da nacionalne države nisu rešenje nacionalnog pitanja jer na Balkanu žive izmešani razni narodi pa svaka nacionalna država oslobađajući jedne zapravo porobljava druge.<ref name="pescanik">[http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ Peščanik]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Anti-militarizam === {{izdvojeni citat|Izravnanje sviju razmirica između država putem izbornog suda.<ref>Dimitrije Tucović, Izabrani spisi, knjiga II, str. 175, Prosveta, Beograd, 1950.</ref>|Program srpske socijaldemokratske partije}} Tucović, polazeći sa načelnog socijalističkog gledišta, ne kritikuje samo rat kao takav, već i društveni sistem koji ga je proizveo. On rat smatra neizbežnim rezultatom kapitalističkog sistema, odnosno najkrvavijom epizodom u neprekidnoj zavojevačkoj politici vladajućih klasa. Stoga, borbu protiv rata smatra neodvojivom od borbe protiv klasne vladavine i imperijalističke politike.<ref>Dimitrije Tucović, ''Rat i Balkan'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 37) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> Zbog dosledne antiratne politike i konstantnog glasanja protiv ratnih kredita, Tucović i njegovi istomišljenici su od strane nacionalističkih političara trpeli uvrede da su tuđi agenti i izdajnici otadžbine.<ref>Dimitrije Tucović, ''Nova godina - nove borbe'' (u Izabrani spisi, knjiga II, str. 186) Prosveta, Beograd, 1950.</ref> == Nasleđe == [[Datoteka:Dimitrije tucovic street.jpg|thumb|Tucovićeva ulica u [[Beograd]]u]] {{izdvojeni citat|Dimitrija Tucovića sjetio sam se i njegove knjige o Albaniji i njegove tužne smrti, kako je ostao pregažen kao dronjak pod točkom onog istog mehanizma protiv koga se smiono i muževno borio. U njegovoj svijetloj pojavi javlja nam se utjeha da na ni našim horizontima nisu sve zastave beznadno pale i smrt Dimitrija Tucovića, kao i ona modra, tiha, melankolična agonija Svetozara Markovića, događaji su koji stoje kao putokazi na početku našeg puta u civilizaciju.<ref name="nin"/>|[[Miroslav Krleža]]}} [[Komunistička partija Jugoslavije|Jugoslovenski komunisti]] u 20. veku su Dimitrija Tucovića smatrali jednim od svojih preteča. Počast su mu odali tako što su godine [[1949]]. njegovi posmrtni ostaci preneseni sa lazarevačkog vojnog groblja i sahranjeni na [[Slavija|trg Slavija]], koji je tada preimenovan u ''Trg Dimitrija Tucovića''. Na trgu mu je postavljen spomenik čiji je autor vajara [[Stevan Bodnarov]]. Nakon raspada SFRJ, više puta je najavljivano izmeštanje Tucovićevog spomenika sa Slavije ali, zbog otpora javnosti, to nije učinjeno.<ref name="nin"/> Danas se mnogi [[levica|levičari]], od socijaldemokrata do komunista, pozivaju na Dimitrija Tucovića kao svoju idejnu preteču.<ref>[http://www.b92.net/sport/komentari.php?nav_id=296607 SDU: Počast Dimitriju Tucoviću]</ref><ref>[http://komunist.free.fr/arhiva/feb2005/spomenik.html Dalje ruke od spomenika Dimitrija Tucovića]</ref> U [[Srbija|Republici Srbiji]] mnoge škole, knjižnice i kulturno-umjetničke ustanove nose njegovo ime. Godine 1973. je u produkciji [[Radio-televizija Srbije|Radiotelevizije Beograd]] snimljena biografska mini-serija ''[[Dimitrije Tucović (TV serija)|Dimitrije Tucović]]'' u kojoj je naslovnu ulogu tumačio [[Ljubiša Samardžić]]. == Izvori == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Srpska socijaldemokratska partija]] * [[Radničke novine]] * [[Srbija i Albanija (knjiga)|Srbija i Arbanija]] == Vanjske veze == {{commonscat}} * [http://sr.wikiquote.org/wiki/%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%D1%98%D0%B5_%D0%A2%D1%83%D1%86%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B Tucovićevi citati] * [http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%A1%D1%80%D0%B1%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%B8_%D0%90%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0 Dimitrije Tucović, Srbija i Albanija] * [http://sr.wikisource.org/wiki/Dimitrije_Tucovi%C4%87 Tucovićevi tekstovi na Vikiizvorniku] * [http://www.e-novine.com/author/dimitrije-tucovic Izabrani Tucovićevi tekstovi na E-novinama] * [http://www.pescanik.info/content/view/1655/64/ Tucovićevo pismo o zločinima srpske vojske nad Albancima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210312114446/http://ww2.pescanik.info/ |date=2021-03-12 }} * [http://www.skoj.org.rs/Dimitrije%20Tucovic%20-%20Rat%20i%20Mir.pdf Dimitrije Tucović, Rat i mir (govor o aneksiji Bosne i Hercegovine)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://vihor-vihor.blogspot.com/2008/06/dtucovi-borba-dravnog-i-revolucionarnog.html Dimitrije Tucović, Borba državnog i revolucionarnog socijalizma u Francuskoj] * [http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html Dimitrije Tucović, Austro-Marxism and the Annexation of Bosnia and Herzegovina: A Letter to Karl Kautsky] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717073228/http://www.whatnextjournal.co.uk/Pages/History/Tucovic.html |date=2011-07-17 }} {{Authority control}} {{izdvojeni članak}} {{Lifetime|1881|1914|Tucović, Dimitrije}} [[Kategorija:Srpski političari]] [[Kategorija:Srpski novinari]] [[Kategorija:Srpski oficiri]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski ateisti]] [[Kategorija:Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije]] 3kr0ldsroiih7eq7hcfavlaqizndvwr 0 20689 42586735 42537378 2026-05-01T23:56:51Z Dostojewskij 61117 /* Rođenja */ [[Aleksandar II, car Rusije]] 42586735 wikitext text/x-wiki <div align=center> [[Dnevni kalendar|Dani]] - [[Popis godina|Godine]]<br /> [[28. 4.|prethodni dan]] - [[30. 4.|sledeći dan]] </div> ---- {| style="float:right;" |- |{{MesecMart}} |- |{{MesecApril}} |- |{{MesecMaj}} |} '''29. travanj/april''' ('''29. 4.''') je 119. dan godine po [[gregorijanski kalendar|gregorijanskom kalendaru]] (120. u [[prijestupna godina|prijestupnoj godini]]). Do kraja godine ima još 246 dana. == Događaji == * [[1429]]. – [[Jovanka Orleanka|Žan d'Ark]], poznata kao [[Jovanka Orleanka]], oslobodila je [[Orléans|Orlean]], grad koji su engleske trupe opsedale sedam meseci. * [[1892]]. – U [[Beograd]]u je osnovana Srpska književna zadruga. Prvi predsednik bio je [[Stojan Novaković]], a potpredsednik [[Jovan Jovanović Zmaj]], koji je izradio i njen amblem. Prva objavljena knjiga bila je "Život i priključenija" [[Dositej Obradović|Dositeja Obradovića]]. * [[1945]]. –. ** [[Sjedinjene Američke Države|Američke]] trupe su u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]] oslobodile nemački koncentracioni logor Dahau. ** Snage [[treći Reich|nacističke Nemačke]] u Drugom svetskom ratu kapitulirale su u severnoj [[Italija|Italiji]], [[Austrija|Austriji]], [[Štajerska|Štajerskoj]] i [[Koruška (vojvodstvo)|Koruškoj]]. * [[1947]]. – Premijerno prikazana ''[[Slavica (film)|Slavica]]'', službeno prvi dugometražni igrani film u historiji [[Jugoslavenska kinematografija|jugoslavenske kinematografije]]. * [[1974]]. – Osnovan [[Univerzitet Crne Gore]]. * [[1975]]. – [[Vijetnamski rat]]: Poslednji američki vojnici evakuisani su iz [[Ho Chi Minh (grad)|Sajgona]], dan uoči ulaska [[Sjeverni Vijetnam|severnovijetnamskih]] snaga u grad. * [[1991]]. – U [[potres|zemljotresu]] u sovjetskoj republici [[Gruzija|Gruziji]] poginulo je više od 140 ljudi. * [[1992]]. – [[Rat u Bosni i Hercegovini]]: Jedinice [[Teritorijalna odbrana Bosne i Hercegovine|Teritorijalne odbrane]] i policije [[Bosna i Hercegovina|Bosne i Hercegovine]] blokirale su kasarne [[Jugoslovenska narodna armija|Jugoslovenske narodne armije]] u [[Sarajevo|Sarajevu]]. * [[1995]]. – U [[Šri Lanka|Šri Lanki]], tamilski pobunjenici oborili su vojni [[avion]] u kojem su poginule 52 osobe. * [[1998]]. – [[Kontakt grupa]] u [[Rim]]u usvojila je paket sankcija protiv [[Savezna Republika Jugoslavija|SRJ]] zbog pogoršanja situacije na [[Kosovo|Kosovu]]. * [[1999]]. – U [[NATO bombardovanje SRJ|vazdušnim udarima NATO-a na SR Jugoslaviju]] srušen je telekomunikacioni toranj na [[Avala|Avali]]. . == Rođenja == * [[1769]]. – [[Artur Velzli]], engleski vojskovođa i državnik. * [[1818]]. – [[Aleksandar II, car Rusije|Aleksandar II Nikolajevič Romanov]], ruski car († [[1881]].). * [[1842]]. – [[Karl Millöcker]], austrijski skladatelj († [[1899]].). * [[1854]]. – [[Henri Poincaré]], francuski matematičar i teoretičar fizike. * [[1863]]. – [[William Randolph Hearst]], američki političar i vlasnik novina († [[1951]].). <!-- * [[1863]]. — [[William Randolph Hearst]], američki političar i vlasnik novina († [[1951]].). --> * [[1871]]. – [[Filip Lukas]], hrvatski geograf, geopolitičar, kulturni djelatnik i starčevićanski intelektualac († [[1958]].). <!-- * [[1871]]. — [[Filip Lukas]], hrvatski geograf, geopolitičar, kulturni djelatnik i starčevićanski intelektualac († [[1958]].). --> * [[1893]]. – [[Harold Urey|Harold Klejton Juri]], američki fizikalni hemičar. * [[1899]]. – [[Duke Ellington]], američki jazz muzičar. * [[1901]]. – [[Hirohito, car Shōwa|Hirohito]], japanski car. * [[1906]]. – [[Vanja Radauš]], hrvatski kipar. * [[1906]]. – [[Enrico Mattei]], italijanski demokršćanski političar i privrednik († [[1962]].). <!-- * [[1906]]. — [[Enrico Mattei]], italijanski demokršćanski političar i privrednik († [[1962]].). --> * [[1907]]. – [[Fred Zinnemann]], američki filmski režiser austrijskog porijekla. * [[1936]]. – [[Miroslav Šutej]], hrvatski slikar i grafičar († [[2005]].). <!-- * [[1936]]. — [[Miroslav Šutej]], hrvatski slikar i grafičar († [[2005]].). --> * [[1936]]. – [[Zubin Mehta]], indijski dirigent i violinista. * [[1957]]. – [[Daniel Day-Lewis]], britanski glumac. * [[1958]]. – [[Michelle Pfeiffer]], američka glumica. * [[1962]]. – [[Vlado Lisjak]], hrvatski je hrvač,osvajač zlatne medalje na Olimpijskim igrama u Los Angelesu 1984. godine. * [[1968]]. – Mr. sc.[[Kolinda Grabar-Kitarović]], predsjednica Republike Hrvatske, hrvatska političarka i diplomatkinja, bivša ministrica vanjskih poslova i europskih integracija od 2005. do početka 2008. Od 2008. do 2011. bila je na dužnosti veleposlanice Republike Hrvatske u Sjedinjenim Američkim Državama. * [[1970]]. – [[Andre Agassi]], američki teniser. * [[1970]]. – [[Uma Thurman]], američka glumica. * [[1973]]. – [[Miguel Ángel Falasca]], španjolsko-argentinski odbojkaš. <!-- * [[1973]]. — [[Miguel Ángel Falasca]], španjolsko-argentinski odbojkaš. --> * [[1974]]. – [[Zoran Zekić]], bivši hrvatski nogometaš, danas nogometni trener. * [[1974]]. – [[Julian Knowle]], austrijski teniser. <!-- * [[1974]]. — [[Julian Knowle]], austrijski teniser. --> * [[1976]]. – [[Maja Savić]], crnogorska i jugoslovenska rukometašica. * [[1978]]. – [[Bob Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Mike Bryan]]a. <!-- * [[1978]]. — [[Bob Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Mike Bryan|Mike Bryana]]. --> * [[1978]]. – [[Mike Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Bob Bryan]]a. <!-- * [[1978]]. — [[Mike Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Bob Bryan|Bob Bryana]]. --> * [[1982]]. – [[Marija Karan]], srpska glumica. * [[1983]]. – [[Semih Şentürk]], turski nogometaš. <!-- * [[1983]]. — [[Semih Şentürk]], turski nogometaš. --> * [[1987]]. – [[Sara Errani]], italijanska teniserka. <!-- * [[1987]]. — [[Sara Errani]], italijanska teniserka. --> * [[1989]]. – [[Domagoj Vida]], hrvatski nogometaš i nogometni reprezentativac. * [[2003]]. – [[Maud Angelika]], norveška princeza . == Smrti == * [[1380]]. – [[Sveta Katarina Sijenska]], katolička svetica (* [[1347]].). * * [[1951]]. – [[Ludwig Wittgenstein]], austrijski filozof (* [[1889]].). * [[1968]]. – [[Lav Mirski]], hrvatski dirigent (* [[1893]].). * [[1975]]. – [[Stjepan Gomboš]], hrvatski arhitekt (* [[1895]].). * [[1980]]. – [[Alfred Hitchcock]], američko-britanski filmski režiser (* [[1899]].). * [[1994]]. – [[Erich Honecker]], istočnonjemački političar i državnik (* [[1912]].). <!-- * [[1994]]. — [[Erich Honecker]], istočnonjemački političar i državnik (* [[1912]].). --> * [[2003]]. – [[Janko Bobetko]], hrvatski general (* [[1919]].). * [[2007]]. – [[Ivica Račan]], hrvatski i jugoslavenski političar (* [[1944]].). * [[2014]]. – [[Bob Hoskins]], britanski glumac i povremeni redatelj (* [[1942]].). <!-- * [[2014]]. — [[Bob Hoskins]], britanski glumac i povremeni redatelj (* [[1942]].). --> . == Blagdani/Praznici == * [[Srpska pravoslavna crkva]] slavi:. ** [[Svete mučenice Agapija, Hionija i Irina|Svete mučenice Agapiju, Hioniju i Irinu]]. ** [[Sveti mučenik Leonid|Svetog mučenika Leonida sa mučenicama Hariesom, Nikijom, Galinom, Kalidom, Nunehijom, Vasilisom]] . ---- ''Vidi takođe'': [[Popis godina|Godišnji kalendar]] - [[Dnevni kalendar]] {{Mjeseci}} [[Kategorija:Dani u godini]] a31ett1hhaxuh9fkbqq0vfr6y6545co 42586736 42586735 2026-05-01T23:58:39Z Dostojewskij 61117 /* Rođenja */ [[Henri Poincaré]]: † 1912 42586736 wikitext text/x-wiki <div align=center> [[Dnevni kalendar|Dani]] - [[Popis godina|Godine]]<br /> [[28. 4.|prethodni dan]] - [[30. 4.|sledeći dan]] </div> ---- {| style="float:right;" |- |{{MesecMart}} |- |{{MesecApril}} |- |{{MesecMaj}} |} '''29. travanj/april''' ('''29. 4.''') je 119. dan godine po [[gregorijanski kalendar|gregorijanskom kalendaru]] (120. u [[prijestupna godina|prijestupnoj godini]]). Do kraja godine ima još 246 dana. == Događaji == * [[1429]]. – [[Jovanka Orleanka|Žan d'Ark]], poznata kao [[Jovanka Orleanka]], oslobodila je [[Orléans|Orlean]], grad koji su engleske trupe opsedale sedam meseci. * [[1892]]. – U [[Beograd]]u je osnovana Srpska književna zadruga. Prvi predsednik bio je [[Stojan Novaković]], a potpredsednik [[Jovan Jovanović Zmaj]], koji je izradio i njen amblem. Prva objavljena knjiga bila je "Život i priključenija" [[Dositej Obradović|Dositeja Obradovića]]. * [[1945]]. –. ** [[Sjedinjene Američke Države|Američke]] trupe su u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]] oslobodile nemački koncentracioni logor Dahau. ** Snage [[treći Reich|nacističke Nemačke]] u Drugom svetskom ratu kapitulirale su u severnoj [[Italija|Italiji]], [[Austrija|Austriji]], [[Štajerska|Štajerskoj]] i [[Koruška (vojvodstvo)|Koruškoj]]. * [[1947]]. – Premijerno prikazana ''[[Slavica (film)|Slavica]]'', službeno prvi dugometražni igrani film u historiji [[Jugoslavenska kinematografija|jugoslavenske kinematografije]]. * [[1974]]. – Osnovan [[Univerzitet Crne Gore]]. * [[1975]]. – [[Vijetnamski rat]]: Poslednji američki vojnici evakuisani su iz [[Ho Chi Minh (grad)|Sajgona]], dan uoči ulaska [[Sjeverni Vijetnam|severnovijetnamskih]] snaga u grad. * [[1991]]. – U [[potres|zemljotresu]] u sovjetskoj republici [[Gruzija|Gruziji]] poginulo je više od 140 ljudi. * [[1992]]. – [[Rat u Bosni i Hercegovini]]: Jedinice [[Teritorijalna odbrana Bosne i Hercegovine|Teritorijalne odbrane]] i policije [[Bosna i Hercegovina|Bosne i Hercegovine]] blokirale su kasarne [[Jugoslovenska narodna armija|Jugoslovenske narodne armije]] u [[Sarajevo|Sarajevu]]. * [[1995]]. – U [[Šri Lanka|Šri Lanki]], tamilski pobunjenici oborili su vojni [[avion]] u kojem su poginule 52 osobe. * [[1998]]. – [[Kontakt grupa]] u [[Rim]]u usvojila je paket sankcija protiv [[Savezna Republika Jugoslavija|SRJ]] zbog pogoršanja situacije na [[Kosovo|Kosovu]]. * [[1999]]. – U [[NATO bombardovanje SRJ|vazdušnim udarima NATO-a na SR Jugoslaviju]] srušen je telekomunikacioni toranj na [[Avala|Avali]]. . == Rođenja == * [[1769]]. – [[Artur Velzli]], engleski vojskovođa i državnik. * [[1818]]. – [[Aleksandar II, car Rusije|Aleksandar II Nikolajevič Romanov]], ruski car († [[1881]].). * [[1842]]. – [[Karl Millöcker]], austrijski skladatelj († [[1899]].). * [[1854]]. – [[Henri Poincaré]], francuski matematičar i teoretičar fizike († [[1912]].). * [[1863]]. – [[William Randolph Hearst]], američki političar i vlasnik novina († [[1951]].). <!-- * [[1863]]. — [[William Randolph Hearst]], američki političar i vlasnik novina († [[1951]].). --> * [[1871]]. – [[Filip Lukas]], hrvatski geograf, geopolitičar, kulturni djelatnik i starčevićanski intelektualac († [[1958]].). <!-- * [[1871]]. — [[Filip Lukas]], hrvatski geograf, geopolitičar, kulturni djelatnik i starčevićanski intelektualac († [[1958]].). --> * [[1893]]. – [[Harold Urey|Harold Klejton Juri]], američki fizikalni hemičar. * [[1899]]. – [[Duke Ellington]], američki jazz muzičar. * [[1901]]. – [[Hirohito, car Shōwa|Hirohito]], japanski car. * [[1906]]. – [[Vanja Radauš]], hrvatski kipar. * [[1906]]. – [[Enrico Mattei]], italijanski demokršćanski političar i privrednik († [[1962]].). <!-- * [[1906]]. — [[Enrico Mattei]], italijanski demokršćanski političar i privrednik († [[1962]].). --> * [[1907]]. – [[Fred Zinnemann]], američki filmski režiser austrijskog porijekla. * [[1936]]. – [[Miroslav Šutej]], hrvatski slikar i grafičar († [[2005]].). <!-- * [[1936]]. — [[Miroslav Šutej]], hrvatski slikar i grafičar († [[2005]].). --> * [[1936]]. – [[Zubin Mehta]], indijski dirigent i violinista. * [[1957]]. – [[Daniel Day-Lewis]], britanski glumac. * [[1958]]. – [[Michelle Pfeiffer]], američka glumica. * [[1962]]. – [[Vlado Lisjak]], hrvatski je hrvač,osvajač zlatne medalje na Olimpijskim igrama u Los Angelesu 1984. godine. * [[1968]]. – Mr. sc.[[Kolinda Grabar-Kitarović]], predsjednica Republike Hrvatske, hrvatska političarka i diplomatkinja, bivša ministrica vanjskih poslova i europskih integracija od 2005. do početka 2008. Od 2008. do 2011. bila je na dužnosti veleposlanice Republike Hrvatske u Sjedinjenim Američkim Državama. * [[1970]]. – [[Andre Agassi]], američki teniser. * [[1970]]. – [[Uma Thurman]], američka glumica. * [[1973]]. – [[Miguel Ángel Falasca]], španjolsko-argentinski odbojkaš. <!-- * [[1973]]. — [[Miguel Ángel Falasca]], španjolsko-argentinski odbojkaš. --> * [[1974]]. – [[Zoran Zekić]], bivši hrvatski nogometaš, danas nogometni trener. * [[1974]]. – [[Julian Knowle]], austrijski teniser. <!-- * [[1974]]. — [[Julian Knowle]], austrijski teniser. --> * [[1976]]. – [[Maja Savić]], crnogorska i jugoslovenska rukometašica. * [[1978]]. – [[Bob Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Mike Bryan]]a. <!-- * [[1978]]. — [[Bob Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Mike Bryan|Mike Bryana]]. --> * [[1978]]. – [[Mike Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Bob Bryan]]a. <!-- * [[1978]]. — [[Mike Bryan]], američki teniser i brat od tenisera [[Bob Bryan|Bob Bryana]]. --> * [[1982]]. – [[Marija Karan]], srpska glumica. * [[1983]]. – [[Semih Şentürk]], turski nogometaš. <!-- * [[1983]]. — [[Semih Şentürk]], turski nogometaš. --> * [[1987]]. – [[Sara Errani]], italijanska teniserka. <!-- * [[1987]]. — [[Sara Errani]], italijanska teniserka. --> * [[1989]]. – [[Domagoj Vida]], hrvatski nogometaš i nogometni reprezentativac. * [[2003]]. – [[Maud Angelika]], norveška princeza . == Smrti == * [[1380]]. – [[Sveta Katarina Sijenska]], katolička svetica (* [[1347]].). * * [[1951]]. – [[Ludwig Wittgenstein]], austrijski filozof (* [[1889]].). * [[1968]]. – [[Lav Mirski]], hrvatski dirigent (* [[1893]].). * [[1975]]. – [[Stjepan Gomboš]], hrvatski arhitekt (* [[1895]].). * [[1980]]. – [[Alfred Hitchcock]], američko-britanski filmski režiser (* [[1899]].). * [[1994]]. – [[Erich Honecker]], istočnonjemački političar i državnik (* [[1912]].). <!-- * [[1994]]. — [[Erich Honecker]], istočnonjemački političar i državnik (* [[1912]].). --> * [[2003]]. – [[Janko Bobetko]], hrvatski general (* [[1919]].). * [[2007]]. – [[Ivica Račan]], hrvatski i jugoslavenski političar (* [[1944]].). * [[2014]]. – [[Bob Hoskins]], britanski glumac i povremeni redatelj (* [[1942]].). <!-- * [[2014]]. — [[Bob Hoskins]], britanski glumac i povremeni redatelj (* [[1942]].). --> . == Blagdani/Praznici == * [[Srpska pravoslavna crkva]] slavi:. ** [[Svete mučenice Agapija, Hionija i Irina|Svete mučenice Agapiju, Hioniju i Irinu]]. ** [[Sveti mučenik Leonid|Svetog mučenika Leonida sa mučenicama Hariesom, Nikijom, Galinom, Kalidom, Nunehijom, Vasilisom]] . ---- ''Vidi takođe'': [[Popis godina|Godišnji kalendar]] - [[Dnevni kalendar]] {{Mjeseci}} [[Kategorija:Dani u godini]] dgec2v3ul54uisj5mowc89lwusww7mk 0 25387 42586746 42460945 2026-05-02T02:27:39Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586746 wikitext text/x-wiki {{Infokvir zrakoplov |subtemplate={{Boeing}} |ime=Boeing 737 |tip=[[Linijski putnički avion]] |proizvođač=Boeing |slika=Datoteka:LH B737 landing.jpg |opis slike= |dizajn= |probni let=[[9. travnja]] [[1967.]] |uveden u uporabu=[[10. veljače]] [[1968.]] |proizveden= |povučen= |status= U upotrebi |prvotni korisnik=[[Lufthansa]] |više korisnika= [[Continental Airlines]] <br /> [[Ryanair]] <br /> [[Westjet]]<!--maksimalno tri korisnika--> |broj primjeraka=7.500 podatak iz ožujka 2013. |pojedinačna cijena= |ostale inačice= |teh_kar_inačica = |shema = |najveća brzina= |ekonomska brzina= |razmah krila= |površina krila= |dužina= |visina= |dolet= |težina zrakoplova= |maksimalna težina= |motor= }} '''Boeing 737''' je putnički [[zrakoplov]] [[SAD|američkog]] proizvođača [[Boeing]]a. Zamišljen je kao [[uskotrupni zrakoplov]] kraćeg doleta s 60-85 sjedišta s dva [[Mlazni motor#Turbo-ventilatorski motor|turbofen motora]] ispod [[Krilo zrakoplova|krila]]. Prvi let inačice B737-100 bio je [[9. travnja]] [[1967.]] godine a prva isporuka za [[Lufthansa|Lufthansu]] 28.prosinca iste te godine. Četrdeset godina kasnije postaje najproizvođeniji komercijalni putnički mlazni avion u svijetu. Od 1967. neprekidno je u proizvodnji s preko 8.000 naručenih i 5.857 isporučenih aviona do 2008.<ref name="737_O_D_summ">[http://active.boeing.com/commercial/orders/displaystandardreport.cfm?cboCurrentModel=737&optReportType=AllModels&cboAllModel=737&ViewReportF=View+Report 737 Model Orders and Deliveries data] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181121013435/http://active.boeing.com/commercial/orders/displaystandardreport.cfm?cboCurrentModel=737&optReportType=AllModels&cboAllModel=737&ViewReportF=View+Report |date=2018-11-21 }}, Boeing, August 2008.</ref>. Preko 1.250 B-737 su u bilo kojem trenutku u zraku a u prosjeku svakih pet sekundi jedan avion negdje poleti ili sleti. == Povijesni razvoj == Boeing je bio projektiran kao mlazni avion za kraće dolete s ulogom dopune [[Boeing 727|B-727]] na kraćim rutama <ref name="nyt transport news">"Transport News: Boeing Plans Jet." ''[[The New York Times]]'', 17. srpnja 1964. Retrieved: 26. veljače 2008.</ref>. Početci projekta krenuli su [[11. svibnja]] [[1964.]] godine<ref>Endres 2001, p. 122.</ref>. Prvobitni planovi Boeinga nakon intenzivnih istraživanja tržišta bili su izrada 50-60 putničkih aviona za rute od 80 do 1609&nbsp;km<ref name="nyt transport news"/><ref>Sharpe and Shaw 2001, p. 12.</ref>. Nakon što je dobila jamstva da Boeing 737 projekt ne će biti poništen, [[Lufthansa]] je postala prvi naručitelj [[19. veljače]] [[1965.]]<ref name="Sharpe, p. 13">Sharpe and Shaw 2001, p. 13.</ref> s naručenih 21 zrakoplova u vrijednosti 67 milijuna dolara. Pregovori s Lufthansom u razvojnom dijelu projekta doveli su do povećanja broja sjedišta na 100<ref name="Sharpe, p. 13"/>. === Prvotne inačice === [[5. travnja]] 1965. godine Boeing je objavio narudžbu [[United Airlines]]a za 40 B-737. United je tražio nešto veći zrakoplov od originalnog projekta. Boeing je radi toga produžio trup za dodatnih 91&nbsp;cm ispred i 102&nbsp;cm iza [[Krilo zrakoplova|krila]]<ref name="Sharpe, p. 17">Sharpe and Shaw 2001, p. 17.</ref>. Nova inačica označena je kao 737-200, dok je izvorna postala 737-100<ref>Redding 1997, p. 182.</ref>. [[Datoteka:Boeing 737 NASA GPN-2000-001905.jpg|mini|lijevo|200px|[[NASA]]-in Boeing 737-100]] [[Datoteka:Ryanair.b737-200.ei-cnv.bristol.arp.jpg|mini|lijevo|150px|Boeing 737-200 [[Ryanair]]a]] [[Datoteka:Boeing 737-200 thrust reverser.jpg|mini|lijevo|150px|Tada novi koncept skretača mlaza]] Na obje inačice je istovremeno nastavljen rad ali je Boeing 737 za svojim konkurentima [[BAC 1-11]], [[Douglas DC-9]] i [[Fokker F100#Fokker F28|Fokker F28]], bio u velikom zaostatku. Kako bi ubrzao razvoj Boeing je za izradu novog zrakoplova koristio 60% strukture (najviše [[trup zrakoplova]]) i sustava od postojećeg 727. Širina trupa bila je dovoljna za 6 sjedala u jednom redu (u odnosu na ''1-11'' i ''DC-9'' koji imaju pet u istom redu <ref name="Sharpe, p. 13"/>.) Proširen presjek i kratki trup aviona s motorima na repnom dijelu stvarao je [[Aerodinamika|aerodinamičke]] probleme te su se [[inženjer]]i odlučili za ugradnju motora na nosače ispod krila (što je za ono doba bilo neuobičajeno). Stavljanje ove težine (motori) ispod centra težišta dovelo je i do smanjenja naprezanja konstrukcije, što je omogućeno ugradnju lakšeg krila<ref>Sharpe and Shaw 2001, p. 18.</ref> a trup zrakoplova je i dalje bio blizu tla što je opet pojednostavilo opsluživanje aviona<ref name="JoeSutter">Sutter 2006, pp. 76–78.</ref>. Izbor motora pao je na turbofenski [[Pratt & Whitney JT8D-1]] <ref>Shaw 1999, p. 6.</ref>. S motorima ovješenim ispod krila Boeing se odlučio za ugradnju horizontalnog stabilizatora na trup aviona za razliku od T repa na Boeingu 727<ref name="Sharpe, p. 17"/>. Prvotno se 737 počeo sastavljati u postrojenju Boeinga na [[Zračna luka King Country|zračnoj luci King Country]] u [[Kalifornija|Kaliforniji]] jer su se u tvornici na zračnoj luci u [[Zračna luka Renton|Rentonu]] sklapali B-707 i B-727. Nakon 271 izrađenih zrakoplova sastavljanje aviona se ipak pri kraju 1970. seli u [[Renton]] <ref name="Wallace">Wallace, J. [http://www.seattlepi.com/business/259251_boeing13.html "Boeing delivers its 5,000th 737,"] ''Seattle Post-Intelligencer'', 13. veljače 2006. Retrieved: 18. prosinca 2007.</ref><ref>Gates, Dominic. [http://www.forecastinternational.com/notable/seattletimes.pdf "Successor to Boeing 737 likely to be built in state."] ''Seattle Times'', 30. prosinca 2005. Retrieved: 10. veljače 2008.</ref>. Veći dio trupa izrađivan je u [[Wichita|Wichiti]] <ref>[http://www.hispanicbusiness.com/news/newsbyid.asp?id=25041&cat=PR+Newswire&more=/pr_newswire/ "Spirit AeroSystems, Inc., Completes First Developmental Section for 787 Dreamliner."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080222071319/http://www.hispanicbusiness.com/news/newsbyid.asp?id=25041&cat=PR+Newswire&more=%2Fpr_newswire%2F |date=2008-02-22 }} Pr newswire. Retrieved: 23. siječnja 2008.</ref>, [[Kansas]] a u Rentonu su ugrađivna krila, podvozje i na kraju proizvodne linije motori, avioelektronika i interijer. Nakon izlaska iz proizvodne linije ispitivani su sustava zrakoplova i motori te su avioni prije isporuke kupcima imali svoj probni let <ref>Shaw 1999, p. 16.</ref>. Prvi od šest -100 prototipa iz tvornice je izašao u [[Prosinac|prosincu]] [[1966.]] godine, a probni let je imao [[9. travnja]] 1967. Tijekom gotovo 1.300 sati leta testiranja otkriveno je da zrakoplovi proizvode dodatni [[otpor]] pri velikim [[brzina]]ma koji bi mogao savinuti zadnju [[Krilo zrakoplova#Ramenjača|ramenjaču krila]] pri opterećenju od 34% iznad normalnog. Problem je riješen dodatnim ojačanjima ali je zrakoplov s time dobio na težini <ref>Sharpe 2001, pp. 19–20.</ref>. [[15. prosinca]] 1967. ''Federal Aviation Administration'' izdaje plovidbenu dozvolu za komercijalne letove Boeinga 737-100<ref name="Sharpe p. 20">Sharpe and Shaw 2001, p. 20.</ref>. 737 je bio prvi zrakoplov koji je kao dio svog certifikata imao odobrenje za ''"prilaz u kategoriji II"'' (visina odluke ispod 61&nbsp;m (200&nbsp;ft)<ref name="Redding 183">Redding 1997, p. 183.</ref>. Lufthansa je svoj prvi zrakoplov dobila [[28. prosinca]] 1967. a počevši s letovima [[10. veljače]] [[1968.]] postaje prvi ne-američki zračni prijevoznik koji u redovne letove uvodi boeingov avion<ref name="Sharpe p. 20"/>. Lufthansa je bila jedini veći kupac 737-100. Proizvedeno je samo 30 zrakoplova ove inačice <ref>Sharpe and Shaw 2001, p. 120.</ref>. [[Datoteka:Sjedala.jpg|mini|desno|150px|Sjedišta ugrađena na [[ULD oprema|paletama]]]] Inačica 737-200 imala je svoj prvi let [[8. kolovoza]] 1967. Plovidbenu dozvolu [[FAA]] je izdala [[21. prosinca]] 1967.<ref>Endres 2001, p. 124.</ref> [[United]] je s ovim avionom prvi let imao [[28. travnja]] [[1968.]] iz Chicaga u [[Grand Rapids]], [[Michigan]]<ref name="Sharpe p. 20"/>. 1968. godine uveden je novi sustav riversa (skretač mlaza) koji je postao standard na svim zrakoplovima poslije [[Ožujak|ožujka]] [[1969.]] Sustav je ugrađen i na sve prijašnje aktivne zrakoplove. Pojava povećanog otpora riješena je dužom gondolom motora i poboljšanim opstrujavanjem zraka preko zakrilaca i pretkrilaca. Poboljšan je i sustav pokretanja zakrilaca s čime je omogućena njihova povećana uporaba tijekom uzlijetanja i slijetanja. Sve ove promjene zrakoplovu su povećale nosivost i dolet te su te poboljšane osobine utjecale i na smanjenje potrebne dužine za slijetanje i uzlijetanje<ref name="Sharpe p. 20"/>. Do [[Svibanj|svibnja]] [[1971.]] svi zrakoplovi serije -200 modificirani su na ovaj standard, uključujući i ugradnju jačih motora i većih spremnika za gorivo. Avionima je u odnosu na početnu inačicu -200 povećan dolet za 15%<ref name="Redding 183"/>. Poznat kao "napredni" 737-200, avion je postao standard u proizvodnji od lipnja [[1971.]] godine. [[1970.]] Boeing je zaprimio samo 37 narudžbi. U financijskim teškoćama razmatrano je i gašenje 737 proizvodnih linija i prodaju projekta [[japan]]skoj zrakoplovnoj tvrtki<ref name="Wallace"/>. Nakon otkazivanja izrade nadzvučnog [[Boeing 2707|Boeinga 2707]] i nastavka proizvodnje [[Boeing 747|747]], oslobodilo se dovoljno financijskih sredstava za nastavak 737 programa<ref>Sharpe and Shaw 2001, p. 21.</ref>. U pokušaju povećanja prodaje Boeing nudi razne opcije uključujući i promjenjive inačice Boeing 737C (eng.: '''C'''onvertible) (i u -100 i -200 seriji). Na modele su ugrađena teretna vrata 340 x 221&nbsp;cm s lijeve strane odmah iza [[Pilotska kabina|pilotske kabine]] te su na ojačani pod ugrađeni valjci za lakši i brži utovar [[ULD oprema|paleta za teret]]. 737QC (eng: '''Q'''uick '''C'''hange) inačica za još bržu pretvorbu iz teretnog u putnički zrakoplov imala je i sjedišta ugrađena na paletama<ref>Sharpe and Shaw 2001, p. 19.</ref>. S poboljšanim osobinama za slijetanje na kraće piste Boeing je ponudio i inačicu -200 opremljenu za slijetanje i na obične zemljane piste<ref>[http://www.b737.org.uk/unpavedstripkit.htm Unpaved Strip Kit]. www.b737.org.uk Retrieved: 10. veljače 2008.</ref><ref>[http://www.airliners.net/open.file?id=0686303&size=L&width=1024&height=695&sok=&photo_nr=&prev_id=&next_id= Boeing 737-2T2C/Adv aircraft picture]. airliners.net. Retrieved: 10. veljače 2008.</ref>. [[Aljaska Airlines]] je jednu takvu inačicu koristila za letove na slabo naseljene dijelove [[Aljaska|Aljaske]]. 1988. godine ugašena je proizvodnja -200 nakon 1.114 izrađenih zrakoplova. Zadnji avion ove inačice dostavljen je [[Xiamen Airlines]]u [[8. kolovoza]] 1988.<ref name="Sharpe p. 23">Sharpe and Shaw 2001, p. 23.</ref> === Poboljšane (klasične) inačice === Prva veća modifikacija 737 počela se razvijati u [[1979.]] godini. Boeing je planirao povećanje kapaciteta i dolet kao i poboljšanja koja bi avionu dala tada suvremene osobine. Istovremeno je 737 trebao zadržati svoj prepoznatljiv izgled. [[1980.]] predstavljen je model zrakoplova s novim osobinama s oznakom -300 a njegov razvoj započeo je u ožujku [[1981.]]. Za pokretanje zrakoplova izabrani su [[CFM56-3B]]-1 turbofen motori koji su dali značajnu uštedu u potrošnji goriva i smanjenje buke ali i postavili izazov za izvedbu ugradnje radi vrlo malog rastojanja između motora i tla te njegovog promjera u odnosu na originalni Pratt Whitney motor. Boeing i dobavljač motora [[CFMI]] riješio je problem "izvlačenjem" motora ispred krila i premještanjem njegovih agregata sa strane i ispod, dajući motoru jedna poseban elipsasti uvodnik zraka <ref name="Endres p128">Endres 2001, p. 128.</ref>. [[Datoteka:Astraeus.commons.b737-300.g-stra.arp.2.jpg|mini|lijevo|150px|Boeing 737-300]] Uslijed produženja trupa u predjelu krila za 2,87 m broj sjedišta u zrakoplovu narastao je na 149. Krila su također prošla niz promjena radi poboljšana njihove [[Aerodinamika|aerodinamike]] a vrhovi su im produženi za 23&nbsp;cm. Razmah krila povećan je za 53&nbsp;cm. Predkrilca i zakrilca su također prilagođena prethodnim promjenama. U pilotskoj kabini pojavio se [[EFIS]] (eng.:Electronic Instrumentation Flight System) sustav a [[putnička kabina aviona]] dobila je izgled sličan onima koje su razvijene na [[Boeing 757|Boeingu 757]]<ref name="Shaw10">Shaw 1999, p. 10</ref>. Prototip -300 svoj prvi let je imao [[24. veljače]] [[1984.]] Ovaj prototip i još dva modela zrakoplova za proizvodnju letjela su devet mjeseci dugi program za dobivanje certifikata<ref>Shaw 1999, pp. 12–13.</ref>. [[Datoteka:Britair.b737-400.g-docp.arp.jpg|mini|150px|lijevo|Boeing B737-400]] U [[Lipanj|lipnju]] [[1986.]] Boeing je najavio razvoj 737-400 inačice<ref>Redding 1997, p. 185</ref>, kojem je trup aviona produžen za daljnjih 3,45 m, čime se povećava broj putnika na 170 <ref>Shaw 1999, p. 7.</ref>. Radi povećane [[Težina|težine]] zrakoplova ugrađeni su jači turbofen CFM56s motori.Prvi let -400 inačica je imala [[19. veljače]] 1988. i nakon sedmomjesečnog probnog programa/500 sati leta aviokompanija [[Piedmont Airlines]] počinje redovne letove. B737-400 jedan je od glavnih konkurenata [[Airbus A320|Airbusu A320]]. [[Datoteka:HLX B735 D-AHLF 20060424 STR.jpg|mini|150px|lijevo|Boeing B737-500]] Serija -500 je bila ponuđena, s obzirom na zahtjev kupca, kao moderna i izravna zamjena za 737-200. Najkraći je zrakoplov u seriji. Ujedinila je sva poboljšanja ugrađena u klasične inačice što je dovelo do veće ekonomičnosti s manje putnika na dužim rutama. Trup aviona je produžen za 47&nbsp;cm u odnosu na 737-200 te je avion mogao prevesti i do 132 putnika. Na -500 seriji bila je dostupna i starija "mehanička" izvedba pilotske kabine i [["Glass cockpit" pilotska kabina]] s EFIS sustavom. Korištenje ''CFM56''-3 motora omogućilo je 25% povećanu efikasnost goriva u usporedbi sa starijim P&W motorima. 737-500 je saživio [[1987.]] kada je aviokompanija [[Southwest Airlines]] naručila 20 zrakoplova <ref>Shaw 1999, p. 40.</ref>. Prvi let bio je [[30. lipnja]] [[1989.]] Za dobivanje letne dozvole jedini prototip preletio je 375 sati a prva isporuka bila je [[28. veljače]] [[1990.]] godine <ref>Endres 2001, p. 129.</ref>. 737-500 je postao omiljen avion nekih [[Rusija|ruskih]] aviokompanija. Aeroflot-Nord, S7 Airlines, Rossiya Airlines su sve kupile korištene modele zrakoplova za zamjenu zastarjele flote [[SSSR|sovjetskih]] aviona. Nakon uvođenja -600/700/800/900 inačica, -300/400/500 dobila je naziv ''klasična serija''. === Sljedeća generacija === [[Datoteka:Winglet B737-800.JPG|mini|desno|200px|"Winglet" na Boeingu 737-800]] Zatečen s modernim [[Airbus A320|Airbusom A320]], Boeing pokreće [[1991.]] godine program razvoja unaprijeđene serije zrakoplova<ref>Endres 2001, p. 132.</ref>. Nakon konzultacija s potencijalnim kupcima Boeing [[17. studenog]] [[1993.]]<ref name="Shaw p8">Shaw 1999, p. 8.</ref> objavljuje projekt 737 ''Sljedeće generacije'' (eng. '''N'''ext '''G'''eneration). 737NG obuhvaća -600, -700, -800 i -900 inačice, na kojima je najznačajnija preinaka redizajn konstrukcije aviona. Osobine 737NG zapravo pokazuju potpuno novi zrakoplov iako je i dalje on zadržao svoj prepoznatljiv izgled. Modificirana su krila kojima je površina uvećana za 25% a njihov razmah za 4,88 m s čime se povećao i kapacitet goriva za ukupno 30%. Ova tri poboljšanja povećala su dolet 737 za 900 [[Nautička milja|NM]], što je ovaj zrakoplov uveo u transkontinentalnu uslugu<ref name="Shaw p8"/>. Kao opcija na B737-700 i 800 ponuđen je 2,4 m velik [[Krilo zrakoplova#Osnovni elementi konstrukcije krila:|vrh krila]] ([[Engleski|eng]]. Winglet). [[Repne površine zrakoplova|Repne površine]] također su povećane. Avioni koriste tiše i štedljivije CFM56-7b motore<ref>Endres 2001, p. 133.</ref>. Samo ispitivanje uključivalo je 10 zrakoplova: 3 - 600, 4 -700 i 3-800 inačica<ref name="Shaw p8"/>. Prvi NG, -700 iz tvornice je izašao [[8. prosinca]] [[1996.]] i bio je to tada 2.843. izrađeni 737. Prvi let bio je [[9. travnja]] 1997. godine. Prototip -800 svoje prvo prikazivanje je imao [[30. lipnja]] 1997. a prvi let je bio [[31. srpnja]] 1997. Najmanji iz ove generacije aviona bila je inačica -600 (iste veličine kao -500). Kao posljednja u nizu izrada inačice je pokrenuta u prosincu 1997. a u zrak se prvi put vinula [[22. siječnja]] 1998. Letna dozvola izdana je [[18. kolovoza]] ''1998.'' [[2004.]] godine Boeing je ponudio i nadogradnju avion za mogućnost slijetanja na kraće piste kao odgovor na zahtjev [[brazil]]ske aviokompanije [[Gol Transportes Aéreos]], koji često koristi manje aerodrome. Opcijski paket je dostupan za modele 737NG i standardna je oprema za 737-900ER. Nasljednik ove generacije aviona trebao bi biti Boeing 787<ref>[http://www.flightglobal.com/articles/2006/03/03/205223/boeing-firms-up-737-replacement-studies-by-appointing.html Boeing firms up 737 replacement studies by appointing team] ''[[Flight International]]'', 3. ožujka 2006. Retrieved 13 April 2008</ref>. čiji se prvi let planira za kraj 2009. godine. [[Datoteka:Sas b737-600 ln-rcw arp.jpg|mini|desno|150px|[[SAS]]-ov 737-600]] [[Datoteka:2008 04300026.JPG|mini|desno|150px|Austrijski 737-700]] [[Datoteka:Turkish.b737-800.tc-jgf.arp.jpg|mini|150px|desno|Turski Boeing B737-800]] [[Datoteka:Alaska Airlines Boeing 737-990 N306AS.jpg|mini|desno|150px|Boeing 737-900 Alaska Airlinesa]] ==== 737-600 ==== 737-600 je direktna zamjena za 737-500 s namjerom dostizanja prodaje DC-9. Prvi naručitelj ove inačice bio je [[SAS|Scandinavian Airlines System]] 1995. a prvi zrakoplov dostavljen je [[18. rujna]] 1998. -600 je jedini Boeing 737 u proizvodnji koji i dalje ne uključuje "''winglete''" kao opciju<ref>[http://www.boeing.com/commercial/737family/winglets/index.html "Next-Generation 737 Production Winglets"], Boeing. Retrieved: 10. veljače 2008.</ref>. ==== 737-700 ==== Na 737-700 je bio prvi iz serije ''Sljedeće generacije'' pokrenut s narudžbom [[Southwest Airlines]]a u studenom 1993. Inačica je bila bazirana na 737-300 a u redovne letove ulazi 1998.<ref name="airliners_600-700">[http://www.airliners.net/info/stats.main?id=95 Boeing 737-600/700], airliners.net. Retrieved: 4. veljače 2008.</ref> Avion je zamjena za 737-300 a direktni konkurent mu je [[Airbus A319|A319]]. Standardnim razmještajem sjedišta može prevesti 132 putnika u dva razreda ili 149 u konfiguraciji ekonomske klase. '''737-700C''' promjenjiva je inačica na kojoj se mogu skinuti sjedišta te zrakoplov služi za prijevoz tereta koji se utovariva kroz velika teretna vrata na lijevoj strani trupa. [[Ratna mornarica SAD-a]] prvotni je naručitelj ove podinačice<ref>[http://www.defenselink.mil/releases/release.aspx?releaseid=2647 "U.S. Naval Reserve Gets First Look at Newest Class of Aircraft."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080527061741/http://www.defenselink.mil/releases/release.aspx?releaseid=2647 |date=2008-05-27 }}, DefenseLink (U.S. Department of Defense). Retrieved: 21. siječnja 2008.</ref>. '''737-700ER''' pokrenut je [[31. siječnja]] [[2006.]]<ref>[http://www.boeing.com/news/releases/2006/q1/060131a_nr.html "Boeing Launches Longest-Range 737 with ANA."]</ref> narudžbom [[All Nippon Airways]]a a prvi avion bio je isporučen [[16. veljače]] [[2007.]] Kombinacija je trupa 737-700 te krila i podvozja sa 737-800. Dolet zrakoplova je 10.205&nbsp;km a može prevesti 126 putnika u konfiguraciji dvije klase. Konkurent za ovaj model je A319LR. Krajem srpnja 2008. [[Delta Air Lines]] preuzela je prvih 10 -700 aviona. ==== 737-800 ==== 737-800 je produžena inačica 737-700 izrađena za zamjenu 737-400 i za popunjavanje praznine koja je nastala prekidom izrade [[McDonnell Douglas MD-80]] i MD-90. Inačica -800 krenula je nakon narudžbe [[Hapag-Lloyd Flug]]a (sada TUIfly) 1994. godine a u redovni servis ulazi 1998. godine. 737-800 ima 162 sjedala u konfiguraciji dva razreda, odnosno 189 u jednom razredu. Direktni je konkurent A320. Mnoge američke zrakoplovne kompanije 737-800 smatraju kao konačnu zamjenu za zastarjeli [[Boeing 727]]-200, [[McDonnell Douglas]] MD-80 i MD-90. [[P-8 Poseidon]] je 737-800ERX (eng.: "Extended Range") s kojim je [[14. lipnja]] 2004. [[Boeing Integrated Defense Systems]] pobjedio [[Lockheed Martin]] u natječaju za zamjenu pomorskog patrolnog aviona [[P-3 Orion]]. ==== 737-900 ==== Zadnja, najduža inačica ove serije koju je Boeing predstavio je 737-900. Kako je -900 zadržao istu konfiguraciju izlaza kao što je i na -800, kapacitet sjedišta je ograničen na 177 mjesta u dvije klase, odnosno 189 u jednoj klasi. 737-900 ima i isti [[MTOW]] i kapacitet goriva žrtvujući dolet za korisni teret. Avion je 1997. prva naručila [[Alaska Airlines]] a isporuka je bila [[15. svibnja]] [[2001.]] Isporučeno je ukupno 25 zrakoplova. '''737-900ER''' (s oznakom projekta 737-900X), je najveća inačica na liniji Boeinga 737 i uvedena je kako bi pokrila putnički kapacitet nakon prestanka izrade [[Boeing 757|757]]-200 i kao direktna konkurencija Airbusu A321. Dodatni par izlaznih vrata i ravna stražnja pregrada kabine (stražnja pregrada kabine pod tlakom) omogućili su povećanje sjedišta do 180 u 2-klasnoj konfiguraciji ili 215 putnika u jednoj klasi. S dodatnim spremnicima za gorivo i ugradnjom standardnih ''wingleta'' povećao se i dolet . Prvi 737-900ER izašao je iz tvornice u Rentonu [[8. kolovoza]] 2006. a njegov kupac [[Lion Air]] preuzeo ga je [[27. travnja]] 2007. Avion je obojan posebnom dvostrukom shemom, [[lav]] kao zaštitni znak aviokompanije nalazi se na vertikalnom stabilizatoru a trup je obojan boeingovom bojom. ==== Poslovne inačice ==== [[Datoteka:Bbj-VP-BMC-bakersfield-050303-01.jpg|mini|desno|150px|BBJ-1]] Planovi za poslovnu inačicu 737 nisu novi. U kasnim 1980. Boeing je prodao svoju prvi poslovni mlažnjak ''Boeing jet 77-33'', u stvari preinačen 737-300 <ref>Endres 2001.</ref>. Nakon što je uvedena serija sljedeće generacije Boeing je predstavio ''Boeing Business Jet'' (BBJ). BBJ-1 je sličnih dimenzija kao 737-700 ali ima jača krila i podvozje kao ono na 737-800. Povećan je i dolet (pomoću dodatnih spremnika goriva) nad drugim 737 modelima. Prvi BBJ iz tvornice je izašao [[11. kolovoza]] [[1998.]] a prvi let bio je [[4. rujna]] te godine <ref name="BBJ">[http://cdn-www.airliners.net/info/stats.main?id=108 The Boeing 737-700/800 BBJ/BBJ2]. www.airliners.net. Retrieved: 3 February 2008.</ref>. [[11. listopada]] [[1999.]] Boeing pokreće projekt BBJ2. Temeljen na 737-800, duži je za 5,84 m od BBJ, ima 25% više kabinskog prostora i dvostruko veći prtljažni prostor. Neznatno mu je jedino smanjen raspon. Opremljen je i s dodatnim spremnicima u trupu a na vrhovima krila ugrađeni su mu wingleti. Prvi BBJ2 je isporučen [[28. veljače]] [[2001.]] Boeing BBJ3 je baziran na 737-900ER. Ima 104 m² kabinskog prostora što je 35% više kabinskog prostora i 89% više prtljažnog prostora od BBJ2. Uz pomoćni sustav goriva dolet je povećan na 8.751&nbsp;km. Boeing je prvi avion završio [[kolovoz]]u [[2008.]] == Dizajn == [[Datoteka:Boeing 737-400 Engine.JPG|mini|desno|200px|Elipsasti uvodnik zraka]] Motori na 737 klasičnoj (-300, -400, -500) i seriji sljedeće generacije (-600, -700, -800, -900) za razliku od većine drugih avionskih motora nemaju uobičajen okrugli uvodnik zraka. Originalni 737 je dizajniran za male [[Pratt & Whitney]] motore. Agregati koji se uobičajeno nalaze ispod, na većem [[CFM56]] motoru premješteni su na njegovu lijevu stranu (nešto ispod njegove poprečne osi) kako bi se postigao propisani razmak između motora i tla. Ovakva ugradnja je "krivac" za nešto zaobljeniji, trokutasti oblik usisnika. Radi blizine usisnika zraka zemlji motori su često oštećivani usisavanjem raznih predmeta (eng.:'''F'''oreign '''O'''bject '''D'''amage (FOD)) tijekom taksiranja. [[Datoteka:737under.jpg|mini|desno|200px|Uvučeno glavno podvozje]] 737 nisu opremljeni sustavom za ispuštanje goriva tijekom leta. Ovisno o hitnosti situacije 737 mora ili kružiti kako bi potrošio gorivo i s time bio lakši na slijetanju ili sletjeti pretežak. Radi smanjenja troškova i težine 737 nema puna vrata za prekrivanje uvučenog glavnog podvozja. Glavno podvozje ulazi u otvore ispod trupa a aerodinamičku cjelinu uvučenog podvozja zatvaraju na njemu učvršćeni profili i sami kotači, čija je vanjska strana izložena strujanju zraka tijekom leta. Obloge kotača moraju biti na svojim mjestima i bez njih je zabranjeno letjeti. One su povezane s davačima brzine na zemlji koja utječe na sustav protiv proklizavanja pri kočenju. Na većini pilotskih kabina 737 ugrađeni su dodatni prozori pozicionirani iznad glavnog štitnika od sunca. Ovi prozori prvi put su se našli na 707 a dozvoljavaju veću vidljivost u zaokretu i bolji pregled na nebo pri navigaciji po [[zvijezda]]ma. Sa suvremenom avioelektronikom postali su suvišni i u stvari samo pojačavaju bljesak sunca smanjujući vidljivost na zaslonima [[EFIS]] sustava. Od 2004. se više ne ugrađuju osim na vojnoj inačici i to na zahtjev kupca. Standardni wingleti su dostupni kao dodatak u proizvodnji i novih 737 zrakoplova. Visoki su oko 2,4 m. S ugrađenim wingletima avion ima manju potrošnju goriva (uslijed smanjivanja vrtloženja zraka u tom predjelu smanjuje se otpor), smanjuje se habanje motora i buka pri uzlijetanju. Paket nadogradnje koji omogućuje slijetanje na kraće uzletno-sletne staze je dostupan za 737-600, -700 i -800. On omogućuje korisnicima letjeti s većom težinom korisnog tereta na zračne luke čija je pista ispod 1.500 m. Paket se sastoji od: zabrtvljenih predkrilaca s čime se poboljšao uzgon, dva položaja repnog stabilizatora s čime se dodatno smanjila potrebna brzina slijetanja i povećanim otklonom zračnih kočnica nakon slijetanja. Ova poboljšanja su standardna na 737-900ER. == Usporedba == {| style="text-align: center; font-size:85%; color:black" |- bgcolor="#87CEEB" ! !737-100 !737-400 !737-500 !737-600 !737-700/<br />737-700ER !737-800 !737-900ER |- bgcolor="#EEEEEE" |Posada || colspan=7 | Dvoje |- bgcolor="#EEEEEE" |Kapacitet sjedišta || 118 (1-klasa, mali razmak)<br />104 (1-klasa, standard) || 168 (1-klasa, mali razmak), <br />159 (1-klasa, standard) || colspan=2 | 132 (1-klasa, mali razmak), <br />123 (1-klasa, standard)) || colspan=1 | 149 (1-klasa, mali razmak), <br />140 (1-klasa, standard) || | 189 (1-klasa, mali razmak), <br />175 (1-klasa, standard), <br />162 (2-klase)|| | 215 (1-klasa, vrlo mali razmak), <br />204 (1-klasa, mali razmak), <br />177 (1-klasa, standard) |- bgcolor="#EEEEEE" |Razmak sjedišta || 76,2&nbsp;cm (1-klasa, mali razmak), <br /> 86,36&nbsp;cm(1-klasa, standard) || colspan=5|76,2&nbsp;cm (1-klasa, mali razmak), 81,28&nbsp;cm (1-klasa, standard) || 71,12&nbsp;cm(1-klasa, vrlo mali razmak), <br />76,2&nbsp;cm (1-klasa, mali razmak), <br />81,28&nbsp;cm (1-klasa, standard) |- bgcolor="#EEEEEE" |Širina sjedala || colspan=7 | 43,7&nbsp;cm (1-klasa) |- bgcolor="#EEEEEE" |Dužina || 28,6 m || 36,5 m || 31,1 m || 31,2 m || colspan=1 | 33,6 m || 39,5 m || 42,1 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Razmah krila || 28,3 m || colspan=2 | 28,9 m || colspan=4 | 35,7 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Visina || 11,3 m || colspan=2 | 11,1 m ||12.6 m || colspan=3 | 12,5 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Strijela krila || colspan=3 | 25°|| colspan=4 | 25,02° |- bgcolor="#EEEEEE" |Širina trupa || colspan=7 | 3,76 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Visina trupa || colspan=7 | 4,01 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Širina kabine || colspan=7 | 3,54 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Visina kabine || colspan=7 | 2,20 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Težina zrakoplova|| 28.120&nbsp;kg || 33.200&nbsp;kg || 31.300&nbsp;kg || 36.378&nbsp;kg || 38.147&nbsp;kg || 41.413&nbsp;kg || 44.676&nbsp;kg |- bgcolor="#EEEEEE" |[[MTOW]] || 49.190&nbsp;kg || 68.050&nbsp;kg || 60.550&nbsp;kg || 66.000&nbsp;kg || '''Basic:''' 70.080&nbsp;kg <br /> '''ER:''' 77.565&nbsp;kg || 79.010&nbsp;kg || 85.130&nbsp;kg |- bgcolor="#EEEEEE" |Maksimalna težina slijetanja || 44.906&nbsp;kg || 56.246&nbsp;kg || 49.895&nbsp;kg || 55.112&nbsp;kg || 58.604&nbsp;kg || colspan=2 | 66.361&nbsp;kg |- bgcolor="#EEEEEE" |Kapacitet tereta || 18,4 m³ || 38,9 m³ || 23,3 m³ || 21,4 m³|| 27,3 m³ || 45.1 m³ || 52,5 m³ |- bgcolor="#EEEEEE" |Dužina zaleta s MTOW || 1.990 m || 2.540 m ||2.470 m || 2.400 m || 2.480 m || colspan=2 | 2.450 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Visina leta || 10.700 m || colspan=2 | 11.300 m || colspan=4 | 12.500 m |- bgcolor="#EEEEEE" |Brzina leta || colspan=3 | 780&nbsp;km/h|| colspan=3 | 828&nbsp;km/h || 823&nbsp;km/h |- bgcolor="#EEEEEE" |Najveća brzina || colspan=7 | 876&nbsp;km/h, 473 kt |- bgcolor="#EEEEEE" |Dolet s maks. teretom || 3.440&nbsp;km || 4.005&nbsp;km || 4.444&nbsp;km || 5.648&nbsp;km || '''Basic:''' 6.230&nbsp;km <br /> '''WL:''' 7.220&nbsp;km <br /> '''ER:''' 9.955&nbsp;km || 5.665&nbsp;km || 4.996&nbsp;km (1 klasa sjedišta), <br /> 5.925&nbsp;km (2 klase sjedišta) <br />s dva dodatna spremnika goriva |- bgcolor="#EEEEEE" |Maks. količina goriva || 17.860 l || 23.170 l || 23.800 l || colspan=3 | 26.020 l || 29.660 l |- bgcolor="#EEEEEE" |Motor (2x)|| [[Pratt & Whitney JT8D|Pratt & Whitney JT8D-7]] || [[CFM International CFM56#CFM56-3 series|CFM International 56-3B-2]] || CFM 56-3B-1 || [[CFM International CFM56#CFM56-7 series|CFM 56-7B20]] || CFM 56-7B26 || CFM 56-7B27 || CFM 56-7 |- bgcolor="#EEEEEE" |Maks. potisak (2 x)|| 84,5&nbsp;kN|| 97,9&nbsp;kN|| 89,0&nbsp;kN|| 91,6&nbsp;kN|| 116,0&nbsp;kN|| colspan=2 |121,4&nbsp;kN |} == Isporuke B 737 == {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |----- <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2008 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2007 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2006 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2005 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2004 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2003 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2002 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2001 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">2000 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1999 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1998 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1997 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1996 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1995 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1994 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1993 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1992 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1991 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1990 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1989 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1988 |- |290 |330 |302 |212 |202 |173 |223 |299 |281 |320 |281 |135 |76 |89 |121 |152 |218 |215 |174 |146 |165 |- |----- <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1987 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1986 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1985 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1984 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1983 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1982 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1981 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1980 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1979 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1978 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1977 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1976 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1975 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1974 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1973 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1972 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1971 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1970 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1969 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1968 <th style="color:#fff;font-weight:bold;background-color:#87CEEB;padding:0.3em">1967 |- |161 |141 |115 |67 |83 |95 |108 |92 |77 |40 |25 |41 |51 |55 |23 |22 |29 |37 |114 |105 |4 |- |} * Zadnja obnova: [[20. siječnja]] [[2009.]]<ref name="Boe_O_D">[http://active.boeing.com/commercial/orders/index.cfm?content=userdefinedselection.cfm&pageid=m15527 Orders and Deliveries search page], Boeing. Retrieved: 14 August 2008.</ref> == Izvori == {{izvori|2}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Boeing 737}} * [http://www.boeing.com/commercial/737family/background.html boeing.com/commercial/737family/background.html ] * [http://www.b737.org.uk/ THE BOEING 737 TECHNICAL SITE ] * [http://www.aerospace-technology.com/projects/boeing737_NG/ Boeing 737 New Generation Twin-Engine Airliner ] * [http://www.flightglobal.com/articles/2006/01/31/204410/the-boeing-737-story.html The Boeing 737 story ] {{Boeing zrakoplovi}} [[Kategorija:Putnički avioni]] [[Kategorija:Boeing]] 112ekrumn3veifbbxyvb92rxhsaouk7 0 29985 42586660 42515095 2026-05-01T14:25:19Z ~2026-26502-21 348093 42586660 wikitext text/x-wiki 42586693 42586660 2026-05-01T18:51:20Z Vipz 151311 Vraćena izmjena korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26502-21|~2026-26502-21]] ([[User talk:~2026-26502-21|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika/korisnice [[User:AcaBot|AcaBot]] 42515095 wikitext text/x-wiki {{for|modernu stranku|Socijaldemokratska partija Srbije}} [[Datoteka:Prvi maj 1905.jpg|thumb|Članovi SSDP-a na prvomajskoj proslavi [[1905]]. u [[Beograd]]u.]] '''Srpska socijaldemokratska partija''' je bila [[politička partija]] [[ljevica|levice]] koja je djelovala u [[Kraljevina Srbija|Srbiji]] početkom [[20. vijek]]a (od [[1903]]. do [[1919]]. godine). Srpska socijaldemokratska partija je bila politički predstavnik [[radnička klasa|radničke klase]] u nastajanju i važan korektiv, naročito u borbi za socijalno zakonodavstvo. Imajući u vidu etničku izmešanost [[Balkan]]a, Srpska socijaldemokratska partija sledi ideju [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]]. Težeći modernizaciji Srbije, ona se, zajedno sa nekolicinom liberalnih poslanika u Narodnoj skupštini, i u svojoj štampi, suprotstavlja [[Militarizam|militarizaciji]] srpskog društva i [[rat]]ovima na početku XX veka.<ref>[http://www.helsinki.org.rs/serbian/doc/LP%20-%20Istorija%20Levice.doc Latinka Perović, O istoriografiji i istoriji levice u Srbiji]</ref> Srpska socijaldemokratska partija je vodila doslednu antiratnu politiku i glasala protiv svih ratnih kredita u vreme [[Aneksiona kriza|Aneksione krize]], [[Balkanski ratovi|Balkanskih ratova]] i [[Prvi svetski rat|Prvog svetskog rata]].<ref name="sdp"/> Ova partija je provodila antiratni program zasnovan na ideji klasne [[revolucija|revolucije]] i ujedinjavanja naroda Balkana u [[Balkanska federacija|konfederaciju]]. Socijaldemokratska partija Srbije ušla je u evropsku istoriju kao jedina koja je pred veliki rat glasala u parlamentu protiv [[rat]]nog budžeta.<ref>[http://www.republika.co.rs/492-493/20.html Antiratne i mirovne ideje u istoriji Srbije i antiratni pokreti do 2000. godine]</ref> Srpska socijaldemokratska stranka se zalagala za [[opšte pravo glasa]], uvođenje progresivnog [[porez]]a, smanjenje velikih troškova za [[vojska|vojsku]] i unapređenje [[privreda|privrede]] i [[prosveta|prosvete]].<ref name="Građanske partije 1903-1912">{{Cite web |title=Građanske partije (1903-1912) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/gradanskepartijeod1903do1912.pdf |access-date=2012-03-30 |archive-date=2016-03-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160310083527/http://www.graduzice.org/userfiles/files/gradanskepartijeod1903do1912.pdf |dead-url=yes }}</ref> SSDP je pod [[Dimitrije Tucović|Tucovićevim]] vod­stvom bila "jedna od najnaprednijih i najborbenijih radničkih stranaka u Evropi".<ref>Opća enciklopedija Jugoslavenskog leksikografskog zavoda. Zagreb. 1981. sv 7. str. 610.</ref> Na [[Kongres ujedinjenja|Kongresu ujedinjenja]], Srpska socijaldemokratska stranka je kolektivno pristupila [[Komunistička partija Jugoslavije|Komunističkoj partiji Jugoslavije]], koja se smatra njenom naslednicom.<ref name="books.google.rs">http://books.google.rs/books?id=857cMqogQY4C&pg=PA129&lpg=PA129&dq=Wreckage+or+Recovery:+A+Tale+of+Two+Parties&source=bl&ots=yTGYMN5o-Z&sig=urPuLJpzibFZy-SIa5tWOLC2oDM&hl=en&sa=X&ei=LPbQU-mWMKGc0QWW6IHQDA&ved=0CC8Q6AEwAg#v=onepage&q=Wreckage%20or%20Recovery%3A%20A%20Tale%20of%20Two%20Parties&f=false</ref> Lideri SSDS [[Filip Filipović]] i [[Sima Marković]] nakon toga su postali generalni sekretari KPJ. == Istorijat == === Predratni period === Srpska socijaldemokratska partija je nastala okupljanjem manjih socijalističkih i sindikalnih grupa, okupljenih oko lista "[[Radničke novine]]".<ref name="sdp">{{Cite web |title=Od Srpske socijaldemokratske partije do Socijaldemokratske partije |url=http://www.sdp.org.rs/Prikazi.asp?ID=10&Vrsta=SDP_Vesti |access-date=2009-12-17 |archive-date=2016-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313204554/http://www.sdp.org.rs/Prikazi.asp?ID=10&Vrsta=SDP_Vesti |dead-url=yes }}</ref> Osnovana je [[2.8.]] [[1903]]. godine u [[Beograd]]u, spajanjem organizacija [[radnički pokret|radničkog pokreta]] koje su bile pod uticajem [[socijalisti|socijalista]] [[Svetozar Marković|Svetozara Markovića]], [[Vaso Pelagić|Vase Pelagića]] i ostalih.<ref>[[Enciklopedija Jugoslavije]] (knjiga sedma), Jugoslavenski leksikografski zavod, Zagreb, [[1968]].</ref> [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]], glasilo srpskih socijaldemokrata.]] [[Datoteka:Delegati.jpg|thumb|Delegati trećeg kongresa Srpske socijaldemokratske stranke i radničkog Saveza [[1905]]. godine u [[Kragujevac|Kragujevcu]].]] Prvi predsednik SSDP je bio [[Dragiša Lapčević]]. Većina predvodnika srpske socijalističke partije bili su iz [[Užice|Užica]]: pored Dragiše Lapčevića, još i [[Radovan Dragović]], [[Dimitrije Tucović]], [[Dušan Popović]] i mnogi drugi.<ref>{{Cite web |title=UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI |url=http://www.uzice.net/filozofi/um1.htm |access-date=2009-12-16 |archive-date=2011-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110628235854/http://www.uzice.net/filozofi/um1.htm |dead-url=yes }}</ref> Kao ideološka podloga je poslužio [[Erfurtski program]] [[Socijaldemokratska partija Njemačke|njemačke Socijaldemokratske partije]]. Aktivnost partije bila je usmerena na borbu za opšte pravo glasa, zakonodavstvo koje bi štitilo radnike i organizovanje štrajkova, koji su uticali na povećanje nadnica, skraćenje radnog vremena i bolje uslove rada.<ref name="sdp"/> Ministar policije [[Stojan Protić]] je [[1904]]. godine svojim policajcima poslao protivustavan raspis protiv socijalista, kojim se [[policija|policiji]] nalaže da goni, hapsi, guši [[radnički pokret]] i zabranjuje socijalističke listove, nakon čega je usledila represija.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/63228-Raspis-protiv-socijalista.html Radovan Dragović, Raspis protiv socijalista]</ref> Pod vodstvom [[Dimitrije Tucović|Dimitrija Tucovića]] partija je prihvatila [[marksizam|marksističku]] orijentaciju i izgradila se kao revolucionarna organizacija. SSDP je puno uložila u obrazovanje svojih članova, pokretanjem Socijalistiške biblioteke, Agitacione biblioteke, Socijalistiške knjižnice i raznih časopisa ("Život", "Borba", "Budućnost", "Jednakost"). SSDP bila je naročito jaka u novinarskim krugovima.<ref name="sdp"/> Na međunarodnom planu, SSPS je bila članica [[Druga Internacionala|Druge Internacionale]].<ref>{{Cite web |title=Spomenici na točkove |url=http://www.nin.co.yu/2003-08/01/30126.html |access-date=2009-12-17 |archive-date=2008-10-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081021054725/http://www.nin.co.yu/2003-08/01/30126.html |dead-url=yes }}</ref> Njeni predstavnici su imali veliki ugled u evropskim socijaldemokratskih krugovima. Tucović se umjesto širenja Srbije zalagao za stvaranje velike [[Balkanska federacija|Balkanske federacije]] koja bi bila "politička i ekonomska zajednica svih naroda na Balkanu, na osnovici pune demokratije i potpune jednakosti".<ref>D. Tucović, Srbija i Arbanija, 118.</ref> Iz tih razloga SSDS se razišla s [[Socijaldemokratska partija Austrije|austrijskim socijaldemokratima]] koji su podržavali [[Aneksija Bosne i Hercegovine|aneksiju Bosne i Hercegovine]] [[1908]]. godine. Početkom marta [[1909]]. godine, tadašnji prestolonaslednik [[Đorđe Karađorđević]] je prebio na [[smrt]] svog poslužitelja Stevana Kolakovića. Režimska štampa je pokušala da zataška zločin nazivajući ga „tajanstveno ubistvo", ali su srpski socijaldemokrati preko [[Radničke novine|Radničkih novina]] započeli upornu kampanju, zahtevajući da se zločin kazni.<ref>[http://www.e-novine.com/stav/64072-Kralj-ubica.html Kralj je ubica!]</ref> Ovaj događaj je izazvao veliku buru, pa je Đorđe [[27. mart]]a [[1909]]. godine bio primoran da se odrekne [[presto]]la u korist mlađeg brata [[Aleksandar I Karađorđević|Aleksandra]]. U Srbiji se govorilo da „Radničke novine" izazvaše pad prestolonaslednikov. Ova afera koju je socijalna demokratija otkrila i iznela javnosti uspela je da kod najširih masa kompromituje ne samo Đorđa, nego presto i [[monarhija|monarhiju]] uopšte i ojača raspoloženje za [[republika|republiku]].<ref>[http://www.e-novine.com/stav/64070-Poetak-kraja-monarhije.html Početak kraja monarhije]</ref> [[22. avgust]]a [[1911]]. godine užički socijalisti su zakazali veliki zbor zbog neprovođenja Zakona o radnjama. Po ulicama i kafanama stajali su plakati na kojima je pisalo: “''Ako vlasnici produže i dalje sa nepoštovanjem Zakona o radnjama, ako ga budu i dalje gazili, radnička klasa će biti jednoga dana prinuđena da se motkom u ruci rastera tu razbojničku družinu!''”. Veliki radnički zbor je održan na pijaci u centru, pred zgradom Gimnazije. U ime Glavne partijske uprave i Glavnog radničkog saveza, na zboru je govorio Triša Kaclerović, kojeg je sa velikim interesovanjem slušala okupljena masa radnika.<ref>{{Cite web |title=Period jačanja radničkog pokreta (1909-1914) |url=http://www.graduzice.org/userfiles/files/periodjacanjaradnickogpokretaod1909do1914.pdf |access-date=2012-03-30 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304212401/http://www.graduzice.org/userfiles/files/periodjacanjaradnickogpokretaod1909do1914.pdf |dead-url=yes }}</ref> Na osnovu diskusije socijaldemokratskih poslanika u Narodnoj skupštini, Dragiše Lapčevića i Triše Kaclerovića, može se zaključiti da su aprilski [[izbori]] [[1912]]. godine u Užicu protekli u uslovima policijskog pritiska, korupcije i falsifikovanja izbornih rezultata.<ref name="Građanske partije 1903-1912"/> === Balkanski ratovi i prvi svetski rat === {{main|Srbija i Albanija (knjiga)}} [[1912]]. i [[1913]]. godine srpski socijaldemokrati su se iz principijelnih razloga protivili balkanskim ratovima. U Skupštini Kraljevine Srbije SSDS je imala dva poslanika. U predvečerje [[Balkanski ratovi|balkanskih ratova]] SSDS se oštro suprotstavljala [[Velika Srbija|iredentističkim]] planovima za širenje Srbije na [[Albanija|Albaniju]] i [[Makedonija|Makedoniju]]. Posebno se to izrazilo u kritici ratnih ciljeva Srbije u prvom balkanskom ratu, koji su ocenjeni kao osvajački, a ne oslobodilački.<ref>[http://www.kosovo.net/sk/rastko-kosovo/istorija/knjiga_o_kosovu/bogdanovic-kosovo_2.html Dimitrije Bogdanovnić, Knjiga o Kosovu]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Kapitalni značaj u tom pogledu ima knjiga Dimitrija Tucovića ''[[Srbija i Arbanija: jedan prilog kritici zavojevačke politike srpske buržoazije]]''. Srpski socijaldemokrati su smatrali da se balkanski rat mogao pravdati jedino slamanjem otomanskog feudalizma i nacionalnim oslobođenjem balkanskih naroda, "ali je on izneverio očekivanja u odnosu na Albaniju i Makedoniju".<ref>Istorija srp. naroda VI/1, 190 (D. Đorđević).</ref> [[Datoteka:Captain Dimitrije Tucović.jpg|thumb|Vođa socijaldemokrata [[Dimitrije Tucović]] kao kapetan Srpske vojske [[1914]]. godine.]] Srpski socijaldemokrati su posebno bili protiv [[srpsko osvajanje Albanije|srpskog osvajanja Albanije]]: {{izdvojeni citat|Nikada ona metafora iz Jevanđelja o glasu vapijućeg u pustinji nije imala tačnije primene negoli za našu Partiju, koja je kričala protiv varvarske politike koja se vodi prema arbanskome narodu.<ref>[http://www.dlib.si/preview/URN:NBN:SI:DOC-62VD4ZBC/67e8d69a-d1b7-4d68-ac39-e9bbc09c22a5, Srbija i Albanci, Pregled politike Srbije prema Albancima od 1878. do 1914. godine]{{Dead link|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (str. 131)</ref>|[[Dimitrije Tucović]]}} Uoči prvog svetskog rata [[1914]]. godine, socijaldemokratski poslanici su bili jedini, ne samo u Srbiji, nego i u cijeloj Evropi, koji su odbili dati glas za ratne kredite na početku [[prvi svjetski rat|prvog svjetskog rata]]. Oni su smatrali da nas je u rat gurnulo "bezumlje neodgovornih šovinista u mundiru i civilu": {{izdvojeni citat|Eto u kakav ambis nas je gurnulo bezumlje neodgovornih šovinista u mundiru i civilu, ako je istina ono što austrijska vlada tvrdi: ako je istina da su oni ovde u Beogradu skovali atentat na Franca Ferdinanda! Nisu ta gospoda iz takozvane Narodne Odbrane i oko Narodne Odbrane, iz Crne Ruke i oko Ruke izvršili samo atentat na Franca Ferdinanda: izvršili su oni jedan mnogo crnji i strasniji atentat, atentat na srpski narod, koji sad ima da ispašta za njihovo bezumlje!<ref>"Rezultati šovinističke politike", Radničke novine, 14. jul 1914.</ref>|[[Radničke novine]] od 14. jula 1914.}} Prvi svetski rat prekinuo je rad SSDP jer je najveći deo članstva i rukovodstva mobilisan.<ref name="sdp"/> U toku Prvog svetskog rata upućen je 1917. godine Memorandum Socijaldemokratske stranke svetskim državama o genocidu i strahotama srpskog naroda pod austrougarskom i bugarskom okupacijom.<ref>[http://www.scribd.com/doc/133395697/STRADANJE-LESKOV%C4%8CANA-U-PRVOM-SVETSKOM-RATU Milovan Cvetković STRADANJE LESKOVČANA U PRVOM SVETSKOM RATU]</ref> === Osnivanje Komunističke partije Jugoslavije === {{main|Kongres ujedinjenja|Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista)|Komunistička partija Jugoslavije}} [[Datoteka:League of Communists of Yugoslavia Flag.svg|minijatura|250px|Zastava Komunističke partije Jugoslavije]] Posle završetka [[Prvi svetski rat|Prvog svetskog rata]], Srpska socijaldemokratska partija obnovila je svoj rad u novonastaloj [[Kraljevina SHS|Kraljevini SHS]] i zalagala se za ujedinjenje svih socijaldemokratskih stranaka. U [[januar]]u 1919. godine rukovodstva socijaldemokratskih partija Srbije i [[Socijaldemokratska stranka Bosne i Hercegovine|Bosne i Hercegovine]] iznela su inicijativu za ujedinjenje radničkog pokreta (partija i sindikata) na platformi klasne borbe. Prihvativši mandat da sazove kongres za stvaranje ''Jugoslovenske socijalne demokratije'', Uprava SSDS objavila je početkom [[februar]]a 1919. godine da na kongresu mogu učestvovati samo one organizacije i pojedinci koji su za [[klasna borba|klasnu borbu]], odnosno koji su za napuštanje klasnu saradnju sa buržoazijom. Na [[Kongres ujedinjenja|Kongresu ujedinjenja levice]] u [[Beograd]]u [[1919]]. godine, Srpska socijaldemokratska stranka je kolektivno pristupila novoj [[Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista)|Socijalističkoj radničkoj partiji Jugoslavije (komunista)]], koja će kasnije postata [[Komunistička partija Jugoslavije]].<ref name="books.google.rs"/> Lideri SSDS [[Filip Filipović]] i [[Sima Marković]] nakon toga su postali generalni sekretari KPJ. Neki socijaldemokrati, poput [[Dragiša Lapčević|Dragiše Lapčevića]], su u posleratnom periodu odbili da se priključe [[komunisti]]ma.<ref>{{cite web|url=http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/2002/288-289/288-289_11.html |title=Socijaldemokratska tradicija Srbije |publisher=Yurope.com |date= |accessdate = 18. 04. 2012.}}</ref> == Značajne osobe == [[Datoteka:Filip Filipovic.jpg|thumb|185px|[[Filip Filipović]], istaknuti srpski socijaldemokrata i prvi vođa Komunističke partije Jugoslavije.]] * [[Dimitrije Tucović]] * [[Dragiša Lapčević]] * [[Triša Kaclerović]] * [[Kosta Novaković]] * [[Radovan Dragović]] * [[Filip Filipović]] * [[Dušan Popović]] * [[Miodrag Jeremić]] * [[Sima Marković]] == Izvori == {{reflist|2}} == Literatura == * Srpska socijaldemokratska partija (knjiga prva), Nolit, Beograd, [[1966]]. * [[Enciklopedija Jugoslavije]] (knjiga sedma), Jugoslavenski leksikografski zavod, Zagreb, [[1968]]. == Vanjske veze == * [http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/2002/288-289/288-289_11.html Socijaldemokratska tradicija Srbije] * [http://www.republika.co.rs/312-313/21.html Stogodišnjica osnivanja Socijaldemokratske partije Srbije] * [http://www.archives.org.rs/42443e43d43443e432438-438-43743143844043a435/42443e43d43443e432438-43d43e43243e433-43f43544043843e434430/41f43e43b43844243844743a435-438-43444044344844243243543d43e-43f43e43b43844243844743a435-43e44043343043d438437430446438458435/42144043f44143a430-44143e44643845843043b43443543c43e43a44043044244143a430-43f430440442438458430-42142141441f-1903-1919 Српска социјалдемократска партија - ССДП (1903-1919)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101229072834/http://www.archives.org.rs/42443e43d43443e432438-438-43743143844043a435/42443e43d43443e432438-43d43e43243e433-43f43544043843e434430/41f43e43b43844243844743a435-438-43444044344844243243543d43e-43f43e43b43844243844743a435-43e44043343043d438437430446438458435/42144043f44143a430-44143e44643845843043b43443543c43e43a44043044244143a430-43f430440442438458430-42142141441f-1903-1919 |date=2010-12-29 }} (archives.org.rs) * [http://socijaldemokratskipokret.info/index.php?p=144 Историја социјалдемократских организација у Србији]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Nastanci 1903.]] [[Kategorija:Prestanci 1919.]] [[Kategorija:Bivše političke partije u Srbiji]] [[Kategorija:Historija socijalizma]] [[Kategorija:Historija Srbije]] [[Kategorija:Radnički pokret Jugoslavije]] [[Kategorija:Socijaldemokratske partije]] [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Pacifizam]] reba8bkakslqodsdhd676d7fp0j8f8l 0 33576 42586762 41910113 2026-05-02T06:08:00Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586762 wikitext text/x-wiki {{Književnik | Ime = Bram Stoker | boja = #CC7722 | slika = Bram Stoker1.jpg | veličina = | opis slike = | puno ime = Abraham Stoker | pseudonim = | rođenje = [[8. 11.|8. studenog]] [[1847]].<br />{{flagicon|Irska}} [[Dublin]], [[Irska]] | smrt = [[20. 4.|20. travnja]] [[1912]].<br />{{flagicon|Engleska}} [[London]], [[Engleska]] | zanimanje = | nacionalnost = {{flagicon|Irska}} [[Irci|Irac]] | period pisanja = | vrsta = | teme = | period = [[realizam]] | supruga = [[Florence Balcombe]] | suprug = | djeca = Irving Noel Thornley Stoker | djela = ''[[Dracula|Drakula]]'' | nagrade = | potpis = | web = | fusnote = }} '''Abraham "Bram" Stoker''' ([[8. 11.|8. studenog]] [[1847]]. – [[20. 4.|20. travnja]] [[1912]].) bio je [[Irci|irski]] pisac, najpoznatiji po utjecajnom [[horor]] romanu ''[[Dracula]]''. U njegovu čast [[Horror Writers Association|Udruženje pisaca horora]] za "vrhunska dostignuća" u žanru horora dijeli [[Nagrada Bram Stoker|nagradu Bram Stoker]]. == Bibliografija == === Romani === * ''The Primrose Path'' (1875) * ''[[The Snake's Pass]]'' (1890) * ''The Watter's Mou' '' (2012) * ''The Shoulder of Shasta'' (1895) * ''[[Dracula]]'' (1897) * ''Miss Betty'' (1898) <!-- Please do not wikilink dates --> * ''The Mystery of the Sea'' (1902) * ''[[The Jewel of Seven Stars]]'' (1903) * ''The Man'' (AKA: ''The Gates of Life'') (1905) * ''Lady Athlyne'' (1908) * ''Snowbound: The Record of a Theatrical Touring Party'' (1908) * ''The Lady of the Shroud'' (1909) * ''[[Lair of the White Worm]]'' (1911) === Zbirke novela === [[Datoteka:Bram Stoker Plaque Whitby England.jpg|thumb|desno|150px|Memorijalna ploča Brama Stokera u engleskom Whitbyju (2002)]] * ''[[Under the Sunset]]'' ([[1881]]), sadrži osam ''bajki'' za djecu * ''[[Dracula's Guest]]'' ([[1914]]) izdana [[posthumno djelo|posthumno]] od Florence Stoker === Priče van zbirki === * ''The Crystal Cup'' ([[1872]])- izdao 'The London Society' * ''The Chain of Destiny'' * ''Bridal of Dead'' (alternativni kraj ''[[The Jewel of Seven Stars]]'') * ''Buried Treasures'' * ''The Dualitists; or, The Death Doom of the Double Born'' * ''[[The Fate of Fenella]]'' (1892), Chapter 10, "Lord Castleton Explains" only. * ''The Gombeen Man'' * ''In the Valley of the Shadow'' * ''The Man from Shorrox''' * ''Midnight Tales'' * ''The Red Stockade'' * ''The Seer'' * ''The Judges House'' === Publicistika === * ''The Duties of Clerks of Petty Sessions in Ireland'' ([[1879]]) * ''A Glimpse of America'' ([[1886]]) * ''Personal Reminiscences of Henry Irving'' ([[1906]]) * ''Famous Impostors'' ([[1910]]) == Vanjske veze == {{Commonscat|Bram Stoker}} * [http://www.fantasticfiction.co.uk/s/bram-stoker/ Bram Stoker, at Fantastic Fiction] * [http://www.thebramstokerdraculaexperience.com/ Bram Stoker cultural Heritage visitor centre] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180807004954/http://www.thebramstokerdraculaexperience.com/ |date=2018-08-07 }}, [[Dublin]] * [http://www.bookpage.com/9604bp/nonfiction/bramstoker.html "Bram Stoker: A Biography of the Author of Dracula"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927212321/http://www.bookpage.com/9604bp/nonfiction/bramstoker.html |date=2007-09-27 }} * [http://www.bbc.co.uk/dna/h2g2/A588233 h2g2 article on Bram Stoker] * [http://Stoker.thefreelibrary.com/ Bram Stoker's brief biography and works] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130112221508/http://stoker.thefreelibrary.com/ |date=2013-01-12 }} * [https://web.archive.org/web/20090728055541/http://geocities.com/lairof The Lair of the White Worm] - dedicated site (film and novel) * [http://www.ucs.mun.ca/~emiller/bram_vampires_drac.html 20 Common Misconceptions and Other Miscellaneous Information] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080728211852/http://www.ucs.mun.ca/~emiller/bram_vampires_drac.html |date=2008-07-28 }} == Online tekstovi == * {{gutenberg author| id=Bram+Stoker | name=Bram Stoker}} * [http://www.classic-literature.co.uk/bram-stoker/ Bram Stoker Books] in HTML format. * [http://tupperwoods.com/dracula/bram-stokers-dracula/index.htm Bram Stoker's Dracula] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929151645/http://tupperwoods.com/dracula/bram-stokers-dracula/index.htm |date=2007-09-29 }} full text. {{Bram Stoker}} {{Authority control}} {{Lifetime|1847|1912|Stoker, Bram}} [[Kategorija:Irski pisci]] [[Kategorija:Pisci horora]] [[Kategorija:Drakula]] gskhqqr2lvoe0n5qfqb9r3hym3lg5z0 0 42597 42586755 41937416 2026-05-02T04:05:21Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586755 wikitext text/x-wiki '''Borislav (Boris) Leiner''' [[međunarodni fonetski alfabet|[~ lâjner]]] ([[Čakovec]], 28. siječnja 1957.), jugoslavenski i hrvatski muzičar. Kao bubnjar svirao je u mnogim jugoslavenskim i hrvatskim sastavima (''[[Haustor]]'', ''[[Azra]]'', ''[[Vještice (grupa)|Vještice]]'' itd.). Uz muziku bavi se i kiparstvom. == Biografija == Rođen je 28. siječnja 1957. u [[Čakovec|Čakovcu]]. Bubnjeve svira od svoje petnaeste godine. Po dolasku u Zagreb na studije upoznao je [[Branimir Štulić|Branimira Štulića]], koji je 1978. stvorio ''Azru''. Leiner se ''Azri'' priključio 1979. nakon čega je uslijedilo zlatno razdoblje benda. U to vrijeme je svirao i u ''Haustoru''. God. 1983. osnovao je [[reggae]] bend ''[[Naturalna mistika]]''. Iste je godine sa Štulićem otišao u Nizozemsku, gdje je nastavio studij kiparstva. Na akademiji je izradio Štulićev portret, a kasnije je u svom zagrebačkom ateljeu napravio i njegovu bistu.<ref>http://www.azraweb.com/oazri/ljubavi.html</ref> Nakon izlaska albuma ''Krivo srastanje'', koji je doživio loše kritike, krenuli su na turneju po Jugoslaviji i pokušali izlazak u Evropu, no bez uspjeha. Poslije koncerta u zagrebačkom Domu sportova 1987. na kojem je snimljena ''Zadovoljština'' napustio je ''Azru''. Od 1987. zajedno s Maksom Juričićem i Srđanom Saherom svira u hrvatskoj grupi ''[[Vještice (grupa)|Vještice]]''. God. 1990. otišao je u [[Prag]], a nakon toga u [[Kopenhagen]] i [[Berlin]]. Svirao je u nekoliko belgijskih i danskih grupa. U Evropi snima dva albuma sa sastavima ''Freedom Lovers'' i ''Love Sister Hope''. U Berlinu 1992. organizirao je manifestaciju ''Rock Against The War'' (Rockom protiv rata), s podnaslovom ''Tko to tamo peva?'', na koju su bile pozvane najbolje rock grupe iz svih jugoslavenskih republika. Održana su dva koncerta u Pragu i jedan u Berlinu. Na koncertima su nastupili ''[[EKV]]'', ''[[Vještice (grupa)|Vještice]]'', ''[[Električni orgazam]]'', ''[[Partibrejkers]]'' i ''[[Ritmutituki]]'', dok su ''[[LET 3]]'' i ''[[Zabranjeno pušenje]]'' svoj nastup otkazali. Koncerti su prošli veoma posjećeno. Prenosio ih je MTV, a u Zagrebu OTV.<ref>{{Cite web |title=Leinerov Intervju, Rock Express #32, novembar 2001. |url=http://www.rockexpress.org/arhiva/rex32/32003.html |access-date=2008-04-17 |archive-date=2008-03-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080314133657/http://www.rockexpress.org/arhiva/rex32/32003.html |dead-url=yes }}</ref> Od sredine 1990-ih aktivan je u mnogim hrvatskim bendovima. S [[Darko Rundek|Darkom Rundekom]] snimio je dva albuma. God. 2000. objavio je album ''Bioritam'' i postao član ''Diva-Dodola Folk Orchestra''. U [[beograd]]skom [[Klub studenata tehnike|KST-u]] svirao je 20. listopada 2001. na koncertu pod nazivom ''Pozdrav Azri''. U [[zagreb]]ačkoj Tvornici održao je 3. studenoga 2002. koncert ''Tribute to Azra'' pod nezvaničnim nazivom ''Džoni, vrati se'' na kojem je izložio Štulićevu bistu. Štulić je to prokomentirao: »Leiner je taj koji je postavio onu bistu na pozornicu, jer bi on i htio da budem mrtav.« A Leiner je na to odgovorio: »Mi radimo kult njegove ličnosti, a ne želimo ga pokopati.«<ref>Večernji list, 08. studenoga 2002.</ref> == Izvori == {{reflist}} == Vanjske veze == * [http://worldmusic.nnm.ru/boris_leiner_bioritam Boris Leiner, Biografija] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071113155237/http://worldmusic.nnm.ru/boris_leiner_bioritam |date=2007-11-13 }} * [http://www.discogs.com/artist/Boris+Leiner Boris Leiner, Diskografija] * [http://www.rockexpress.org/arhiva/rex32/32003.html Leinerov intervju za ''Rock express''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080314133657/http://www.rockexpress.org/arhiva/rex32/32003.html |date=2008-03-14 }} * [http://www.samoborskiglasnik.net/razgovor.asp?datum=20041211&tempg=2004 Leinerov intervju za Glasnik Samobora]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Azra}} {{lifetime|1957||Leiner, Boris}} [[Kategorija:Jugoslavenski rock muzičari]] [[Kategorija:Jugoslavenski bubnjari]] [[Kategorija:Hrvatski rock glazbenici]] [[Kategorija:Hrvatski bubnjari]] [[Kategorija:Azra]] [[Kategorija:Hrvatski kipari]] [[Kategorija:Biografije, Čakovec]] 4ouoi7mnrw81n9zibsl237uhvoeabwg 0 45043 42586788 42491880 2026-05-02T11:52:36Z ~2026-26474-41 348371 /* Etimologija */ 42586788 wikitext text/x-wiki Bukake je je seksualna praksa gde više muškaraca ejakulira na Ognjena Stojkovica. <ref>{{cite book | last =Paul | first =Pamela | title =[[Pornified]]: How Pornography Is Damaging Our Lives, Our Relationships, and Our Families | publisher =Owl Books |date = 08. 08. 2006. | pages =61 | isbn = 978-0-8050-8132-9 0-8050-8132-1 }} </ref><ref>{{cite book | title= NEW PARTRIDGE DICT SLANG V1 | publisher =TF-ROUTL |date = 05. 12. 2005. | pages =288 | isbn = 978-0-415-25937-8 0-4152-5937-1 }} </ref><ref>{{cite book | title= The Illustrated Dictionary of Sex | publisher =Lotus Press |date = 30. 11. 2007. | pages =35 | isbn = 978-81-89093-59-4 8189093592 }} </ref><ref>{{cite book | title= La palabra y el hombre | publisher = Universidad Veracruzana |year=1957 }} </ref> Zahvaljujući razvoju pornografske industrije u svetu termin se sve šire koristi kako bi obuhvatio više osoba - muškog ili ženskog pola i ejakulaciju na bilo koji deo tela (ne samo na lice) ili u različite vrste sudova, a u cilju kasnije konzumacije tj. gutanja. == Etimologija == Bukake je poznati oblik japanskog glagola ''bukkakeru'' (打っ掛ける prskati vodom) i bukvalno znači "pljuskati". Složeni glagol može biti raščlanjen u dva glagola: ''butsu'' (ぶつ) i ''kakeru'' (掛ける). ''Butsu'' u bukvalnom prevodu znači udariti, ali pri ovakvoj upotrebi izgleda da predstavlja intenzivni prefiks kao u ''butamageru'' (ぶったまげる "potpuno zapanjen") ili ''butčigiri'' (ぶっちぎり "ubedljiva pobeda"). ''Kakeru'' u ovom kontekstu znači tuširati ili sipati. Reč ''bukake'' često se koristi u japanskom jeziku da bi se opisalo naglo sipanje vode koje dovodi do prskanja ili prosipanja. Zaista, bukake se u [[Japan]]u koristi da bi se opisao sud kojim se sos sipa preko knedli, kao što su bukake-udon i bukake-soba. Značajan faktor u razvoju bukake kao pornografske forme verovatno leži u obaveznoj cenzuri genitalija u Japanu. Kako režiseri nisu bili u prilici da prikažu penetraciju tražili su alternativne načine da prikažu seksualni odnos bez krženja japanskih zakona. Sperma nije podlegala obaveznoj cenzuri i ova rupa u zakonu omogućila je snimanje žestokih seksualnih scena. == Istorijat == Prema jednoj teoriji ''bukake'' vodi poreklo iz drevnog Japana u kojem su neverne žene bile izvrgnute javnom poniženju tako što bi bile vezane i svaki čovek iz grada bi ejakulirao po njima.<ref>''[http://abstracts.co.allenpress.com/pweb/sexo2005/document/50214 Bake a Cake? Exposing the Sexual Practice of Bukkake] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100126232807/http://abstracts.co.allenpress.com/pweb/sexo2005/document/50214 |date=2010-01-26 }}''. Hudson, Jeff; Doong, Nicholas. XVII World Congress of Sexology, Montreal, Canada.</ref> Međutim, ne postoje istorijski dokazi za upražnjavanje ovakvog običaja, a sumnja se da je čitavu priču izmislio jedan od dizajnera sajtova za odrasle.<ref>http://everything2.com/e2node/Bukkake</ref> Prvi zabeleženi i javno emitovani primer ''bukake'' u japanskoj pornografiji je bio film Poruka maskote (マスカットノート) u kojem je glavnu ulogu igrala [[Macuko Aiko]], a koji je prikazan u decembru [[1986]], iako je ovaj čin pre filma bio poznat jednostavno kao ''nihongo'' (顔射) ili "facijalna ejakulacija". Ipak, popularizacija novog izraza za ovaj seksualni akt pripisuje se režiseru filma [[Kazuhiko Macumoto|Kazuhiko Macumotu]].<ref>https://archive.today/20120525093840/www.wired.com/culture/lifestyle/news/2004/04/63009?currentPage=2</ref> == Sociološki aspekt == Neki [[feminizam|feministi]] opisali su buakake kao fetiš kulturu izvan seksa. Drugi su opisali bukake kao simbol grupnog silovanja čiji je jedini cilj da ponizi i degradira žene koje se tretiraju kao objekti <ref>{{cite journal |last = Franklin |first = Karen |authorlink = |coauthors = |title = Enacting Masculinity: Antigay Violence and Group Rape as Participatory Theater |journal = Journal of NSRC |volume = 1 |issue = 2 |pages = 25-40 |publisher = California State Press |month = April |year = 2004 |url = http://caliber.ucpress.net/doi/pdfplus/10.1525/srsp.2004.1.2.25 |doi = 10.1525/srsp.2004.1.2.25 <!--Retrieved from URL by DOI bot--> |id = |accessdate = 2007-01-26 |archive-date = 2011-01-08 |archive-url = https://web.archive.org/web/20110108035745/http://caliber.ucpress.net/doi/pdfplus/10.1525/srsp.2004.1.2.25 |dead-url = yes }}</ref> i da je upotreba ejakulacije deo ponižavajućeg rituala koji uglavnom ne podrazumeva da neki od ženskih aktera pri tom dožive orgazam.<ref>{{cite book | last = Moore | first = Lisa | authorlink = | coauthors = | title = Sperm Counts: Overcome by Man's Most Precious Fluid | publisher = [[NYU Press]] | date = 01. 07. 2007. | location = NY | pages = 256 | url = https://archive.org/details/isbn_9780814757185 | doi = | id = | isbn = 978-0814757185 }} </ref> == Povezano == * [[Facial]] == Izvori == {{Reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Bukkake}} * [http://www.hawaii.edu/PCSS/online_artcls/pornography/prngrphy_rape_jp.html "Pornography, Rape and Sex Crimes in Japan"], by Milton Diamond, Ayako Uchiyama. ''International Journal of Law and Psychiatry'' 22(1): 1–22. 1999. * [http://www.seekjapan.jp/article-1/744/The+(Almost)+Complete+Japanzine+Dictionary+of+Japan+Sex Dictionary of Japan Sex] {{Parafilije}} [[Kategorija:Bukkake| ]] [[Kategorija:Grupni seks]] [[Kategorija:Japanski seksualni izrazi]] i4vy0dc5wxorepgyaiailcpv8kjrpst 0 46396 42586764 42132158 2026-05-02T06:12:22Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586764 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Berlin Brandenburger Tor BW 1.jpg|thumb|right|300px|Brandenburška vrata]] '''Brandenburška vrata''' ([[nemački jezik|njem.]]: ''Brandenburger Tor'') su trijumfalna vrata, simbol [[nemačka|njemačkog]] glavnog grada [[Berlin]]a. Smještena su na Pariškom trgu i jedina su preostala vrata od vrata izgrađenih kao ulaz u Berlin. Sjeverno od vrata nalazi se [[Reichstag]], a južno od nje stoji Memorijalni centar Europe posvećen ubijenim [[Jevreji|Židovima]]. Vrata su spojena s monumentalno obnovljenom ulicom [[Unter den Linden]] koja izravno vodi do kraljevske rezidencije. Naredbu da se izgrade vrata izdao je [[Pruska|pruski]] kralj [[Friedrich Wilhelm II]], a gradio ih je [[Karl Gotthard Langhans]] između [[1788]]. i [[1791]]. godine. Vrata se sastoje od 12 grčkih stupova izrađenih u [[dorski red|dorskom stilu]], s po 6 na obje strane. Ovakva kostrukcija dozvoljava prometovanje automobila kroz pet prolaza, dok su pješaci ograničeni na samo dva. Na vratima stoji kuadrija, koju čine bogovi mira, koji voze kočiju sa četiri konja. Vrata visoka 26 m, 65,5 m široka i 11 m široka. Pravljena je po uzoru na atenska vrata Propileu na [[Akropolj|Akropolisu]]. Berlin je poznat svojoj klasičnoj arhitekturi. Brandenburška vrata su prva grčka neoklasična građevina. == Trivija == Brandenburška kapija ([[norveški jezik|nor]]. ''Brandenburger Tor'') je bio naziv pesme koja je predstavljala [[Norveška|Norvešku]] (završila na poslednjem 21. mestu) na [[Eurosong|Pesmi Evrovizije]] 1990. == Vanjske veze == {{Commonscat|Brandenburger Tor}} * [http://www.brandenburg-gate.de Brandenburška vrata] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201201121648/http://www.brandenburg-gate.de/ |date=2020-12-01 }} * [http://www.stadtentwicklung.berlin.de/denkmal/denkmale_in_berlin/en/unter_den_linden/brandenburger_tor.shtml Brandenburša kapija opisana u istorijskom kontekstu.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040407190232/http://www.stadtentwicklung.berlin.de/denkmal/denkmale_in_berlin/en/unter_den_linden/brandenburger_tor.shtml |date=2004-04-07 }} * [http://www.panorama-cities.net/berlin/brandenburg_gate.html Panorama Brandenburške kapije] * [http://www.berlinphotos.co.uk/brandeneast.htm Fotografije kapije iz 1989. slikane iz Istočnog Berlina.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050306155718/http://www.berlinphotos.co.uk/brandeneast.htm |date=2005-03-06 }} * [http://www.berlinphotos.co.uk/brandenb. Fotografije kapije (1989-1999). slikane iz Zapadnog Berlina..] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927125650/http://www.berlinphotos.co.uk/brandenb. |date=2007-09-27 }} [[Kategorija:Građevine u Berlinu]] 8mfd86l7juuhjlbq4twykinf86tj6op 0 51257 42586779 42396135 2026-05-02T09:45:49Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586779 wikitext text/x-wiki {{otheruses}} {{Taksokvir | boja = pink | name = Buha | image = Ctenocephalides-canis.jpg | slika_širina = 250px | image_caption = Pseća buha pod mikroskopom | regnum = [[Životinje|Animalia]] | phylum = [[Zglavkari|Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = '''Siphonaptera''' | razdioba_stepen = [[Podred]]ovi | razdioba = [[Ceratophyllomorpha]]<br /> [[Hystrichopsyllomorpha]]<br /> [[Pulicomorpha]]<br /> [[Pygiopsyllomorpha]] }} '''Buha''' ili '''buva''' je naziv za male [[insekt]]e bez krila iz reda ''Siphonaptera''. Buhe su vanjski [[parazit]]i koji se hrane [[krv]]lju [[sisavac|sisara]] i [[ptica]]. Najpoznatije vrste buha su: * [[Mačija buha]] (''Ctenocephalides felis''), * [[Pseća buha]] (''Ctenocephalides canis''), * [[Ljudska buha]] ili obična buha (''Pulex irritans'') == Morfologija == [[Datoteka:Scheme flea anatomy-en.svg|thumb|left|250px|Morfologija buhe]] Buhe su mali (duge 1,5 do 3 [[metar|mm]]), pokretni, najčešće tamno obojeni, beskrilni insekti koji posjeduju cjevčicu na usnom aparatu prilagođenu sisanju krvi domaćina. Tijelo im je postranice spljošteno (latero-lateralno) što omogućava lakše kretanje kroz [[dlake|dlaku]] i [[perje]] domaćina. Noge su im dugačke, posebno zadnji par koji je prilagođen za [[skakanje]] (vertikalno do 18&nbsp;cm, horizontalno do 33&nbsp;cm<ref name="ohioline.osu.edu">{{Cite web |url=http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/2000/2081.html |title=Archive copy |access-date=2008-10-20 |archive-date=2008-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080303112443/http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/2000/2081.html |url-status=dead }}</ref>), oko 200 puta više od dužine tijela, što čini buhu najboljim skakačem u životinjskom svijetu (u odnosu na dužinu tijela). Tijelo im je čvrsto, polirano i pokriveno brojnim dlačicama okrenutim prema nazad<ref>http://edis.ifas.ufl.edu/IG087</ref> što omogućava lakše i brže kretanje. Tijelo može izdržati veliki pritisak, kao što je preživljavanje češanja. Dok se odrasle buhe hrane samo krvlju, njihove larve se hrane organskom materijom kao što je [[feces]] odraslih jedinki<ref>http://bugguide.net/node/view/7040</ref>. == Životni ciklus == [[Datoteka:Ctenocephalides felis oeufs.JPG|thumb|desnright|300px|Jaja mačije buhe]] Buhe se razvijaju [[kompletna metamorfoza|kompletnom metamorfozom]], prolezeći kroz faze [[zametak|embriona]], [[larva|larve]], [[lutka|lutke]] i [[adult]]a. Životni ciklus počinje kada ženka izbaci [[jaje|jaja]] nakon hranjenja. Jaja se legu u grupicama do 20 komada, obično na domaćinu, nakon čega padaju na tlo. To se dešava najčešće na mjestima gdje domaćin se odmara ili spava. Jajima je potrebno oko dva dana da se izlegu.<ref name="ohioline.osu.edu"/> Larve zatim izlaze iz jaja i počinju se hraniti dostupnom organskom materijom kao što su mrtvi insekti, feces i sl. Slijepe su i izbjegavaju [[svjetlost]], drže se tamnijih mjesta kao što je pijesak, razne šupljine ili mjesto za spavanje domaćina. Larve se razvijaju 1-2 sedmice nakon čega stvaraju oko sebe [[kukuljica|kukuljicu]] i ulaze u stadij lutke. Nakon 1-2 sedmice totalno se razvijaju i spremne su izaći iz kukuljice. U slučaju da domaćina nema u blizini mogu ostati u kukuljici dok ne dobiju signal za izlazak, a to je prisustvo domaćina. Signal mogu biti vibracije, zvuk, toplina i ugljen dioksid.<ref name="ohioline.osu.edu"/>. U fazi larve ili ličinke mogu i prezimiti. Nakon izlaska iz kukuljice odrasle buhe imaju jednu sedmicu da nađu hranu, nakon čega mogu preživiti od dva mjeseca pa čak i do godinu dana bez hrane. Cijeli životni ciklus može trajati od dvije sedmice, pa čak i do nekoliko mjeseci, u zavisnosti od okolnosti.Buve mogu biti opasne == Patogeneza == [[Datoteka:Fleabite.JPG|thumb|right|200px|Ujedi buha na tijelu]] Buhe napadaju različite vrste toplokrvnih kičmenjaka uključujući [[pas|pse]], [[mačka|mačke]], [[čovjek|ljude]], [[kokoška|kokoške]], [[zec|zečeve]], [[vjeverica|vjeverice]], [[pacov]]e, [[miš]]eve i dr. Buhe na tijelu domaćina uzrokuju [[svrab]] koji rezultira pokušajem domaćina da otkloni buhu griženjem, češanjem i sl. Također buhe kod nekih domaćina mogu uzrokovati i alergijske reakcije na pljuvačku buha. Najčešće posljedica buha na dumaćinu je blaga oteklina sa ubodnom tačkom na sredini. U nekim slučajevima može doći i do opadanja dlake kao posljedica frkventnog češanja, a u ekstremnim slučajevima može doći i do [[anemija|anemije]]. Buhe mogu biti i prenosnici bolesti kao što je npr. [[kuga]]<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.dhpe.org/infect/plague.html |access-date=2008-10-20 |archivedate=2008-09-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080915063856/http://www.dhpe.org/infect/plague.html |deadurl=yes }}</ref>, [[endemski tifus]]<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.vdh.state.va.us/epidemiology/factsheets/typhus_flea.htm |access-date=2008-10-20 |archivedate=2008-09-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080917051330/http://www.vdh.state.va.us/epidemiology/factsheets/typhus_flea.htm |deadurl=yes }}</ref> ili [[himenolepijaza]]<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.lycos.com/info/fleas--humans.html |access-date=2008-10-20 |archivedate=2009-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091010084145/http://www.lycos.com/info/fleas--humans.html |deadurl=yes }}</ref>. == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == * {{Commonscat|Siphonaptera}} [[Kategorija:Kukci]] [[Kategorija:Paraziti]] 3e12odf9xaszkvnmylqs996nbexeil0 0 51803 42586783 42161940 2026-05-02T10:38:19Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586783 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Buster Crabbe - publicity.GIF|mini|250px|Buster Crabbe]] '''Buster Crabbe''' ([[17. 2.|17. februar]] [[1907]].<ref>Prema podacima iz engleske Wikipedije, temeljenim na službenim dokumentima, Crabbe se rodio [[7. februara]] 1908.</ref> &ndash; [[23. 4.|23. april]] [[1983]].) bio je [[sjedinjene Američke Države|američki]] sportaš, glumac i poduzetnik. Poznat je je po tome što je na [[Olimpijada 1932|Olimpijadi u Los Angelesu]] [[1932]]. godine osvojio zlatnu medalju u plivanju, ali još više po uspješnoj karijeri glumca u [[filmska serija|filmskim serijama]] 1930-ih, u kojima je tumačio popularne strip-junake kao što su [[Tarzan]], [[Flash Gordon]] i [[Buck Rogers]]. == Izvori == <!-- this 'empty' section displays references defined elsewhere --> {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Buster Crabbe}} * {{IMDb ime|id=0185568|name=Buster Crabbe}} * {{amg name|2:15518}} * [http://www.briansdriveintheater.com/bustercrabbe.html Buster Crabbe at Brian's Drive-In Theater] * [http://www.b-westerns.com/crabbe.htm Buster Crabbe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200126215051/http://www.b-westerns.com/crabbe.htm |date=2020-01-26 }} Biography by Chuck Anderson * {{findagrave|21280}} {{start box}} {{succession box | before = [[Johnny Weissmuller]] | title = Glumci koji su tumačili [[Tarzan]]a | years = 1933 | after = [[Herman Brix]]}} {{end box}} {{Olimpijski pobjednici na 400 metara slobodno}} {{Normativna kontrola}} {{Lifetime|1908|1983|Crabbe, Buster}} [[Kategorija:Američki filmski glumci]] [[Kategorija:Američki plivači]] [[Kategorija:Američki olimpijci]] [[Kategorija:Plivači na Ljetnim olimpijskim igrama 1928.]] [[Kategorija:Plivači na Ljetnim olimpijskim igrama 1932.]] [[Kategorija:Olimpijski pobjednici u plivanju]] [[Kategorija:Osvajači olimpijskih medalja u plivanju]] kc9mnbry4i9dhk29pdpfjek3928msa7 0 65456 42586739 1689017 2026-05-02T00:24:33Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586739 wikitext text/x-wiki {{Infokutija vojni sukob| |sukob=Bitka kod Ipsa |deo=[[dijadosi|rat dijadoha]] |mesto=Ips u Frigiji |datum = [[301. pne.]] |rezultat=Pobeda Makedonaca i Seleukida |strana1=[[Antigonidi]] |strana2=[[Makedonci]]<br />[[Seleukidsko Kraljevstvo|Seleukidi]] |komandant1= [[Antigon I Monoftalmos|Antigon]]&dagger<br /> [[Demetrije I od Makedonije|Demetrije Poliorket]] |komandant2=[[Lizimah]]<br /> [[Seleuk I Nikator|Seleuk]]<br /> Prepelaus<br /> Pleistarh |snaga1=45.000 pešadije<br /> 25.000 lake pešadije<br />10.000 konjanika<br />75 slonova |snaga2= 40.000 teške pešadije<br />20.000 lake pešadije<br />12.000 iranske konjice <br /> 3.000 teške konjice <br />400 slonova<br /> 100 skitskih bojnih kočija |gubici1= |gubici2= |}} '''Bitka kod Ipsa''' odigrala se [[301. pne.]] u [[Frigija|Frigiji]] tokom rata [[dijadosi|dijadoha]] (naslednika [[Aleksandar Veliki|Aleksandra Makedonskog]]). [[Antigon I Monoftalmos|Antigon I]] i njegov sin [[Demetrije I od Makedonije|Demetrije Poliorket]] se sukobljavaju sa [[Kasandar|Kasanderom]] (vladar Makedonije), [[Lizimah]]om (vladar Trakije) i [[Seleuk I Nikator|Seleukom]] (vladar Vavilonije i Persije). == Snage protivnika == Antigon je bio star 80 godina i posedovao je teritorije današnje Sirije, Turske, Libanona i Judeje. Imao je ogromnu armiju i dotad je pobedio mnoge neprijatelje. Imao je ukupno oko 80.000 vojnika, a od toga 45.000 vojnika teške pešadije, 25.000 vojnika lake pešadije, 10.000 koljanika i 75 slonova. Njegovi neprijatelji su imali nešto manje vojnika (oko 70.000 ), ali Seleuk je došao sa 400 slonova. To je bila jedina veća evropska bitka u kojoj su obe strane imale [[bojni slon|ratne slonove]]. == Početni raspored == Obe strane postavljaju falange u centar, a laku pešadiju i slonove isturaju napred. Kod strane saveznika [[Seleuk I Nikator|Seleuk]] raspoređuje samo 100 slonova napred, a ostale drži u rezervi. Lizimah i Seleuk raspoređuju podjednako konjice na oba krila. S druge strane Antigon raspoređuje veđi deo i iskusniju konjicu na desnu stranu pod komandom [Demetrija Poliorketa. == Bitka == U centru su se sreli laka pešadija i slonovi. Svaka od strana je pokušavala da ubada neprijateljske slonove,a svoje da štiti. Demetrije Poliorket napada konjicom savezničku levu stranu pod komandom Seleukova sina Antioha. Demetrije napreduje kroz savezničku levu strane, ali Seleukovi slonovi iz rezerve blokiraju Demetrijevu nameru da napadne savezničke falange. U centru Antigonove brojnije i iskusnije trupe su bile bolje u bici, ali saveznički strelci sa konja udaraju na Antigonovu nebranjeno levo krilo. Zasuti strelama Antigonovi ljudi počeše gubiti nadu. Ubrzo je mnogo njih napustilo bitku. Obe armije su postale neorganizovane. Antigon uzaludno pokušava organizovati svoji armiju, ali gine pod kišom strela. == Posledice == Antigon je pokušao ponovo ujedinti Aleksandrovo carstvo. Ovim porazom i njegovom smrću pokušaj ujedinjenja je propao, a carstvo se definitivno deli na tri važna centra. Lizimah i Seleuk I|Seleuk dele Antigonove azijske teritorije. Lizimah dobija zapadnu [[Mala Azija|Malu Aziju]], Kasandrov brat Kilikiju i Likiju, a Seleuk ostatak. [[Egipat]] ostaje pod [[Ptolemeidi|Ptolemejidima]], Makedonija i Grčka su drugi važan centar, a Seleuk sa Sirijom i Vavilonom predstavlja treći bitan centar.<ref name="WDL">{{cite web |url = http://www.wdl.org/ru/item/11739/ |title = Царства преемников Александра: после битвы при Ипсе, 301 г. до нашей эры |website = [[World Digital Library]] |date = 1800-1884 |accessdate = 2013-07-27 |archive-date = 2013-12-03 |archive-url = https://web.archive.org/web/20131203035615/http://www.wdl.org/ru/item/11739/ |url-status = dead }}</ref> == Veze == * [[Dijadosi]] == Reference == {{refspisak}} [[Kategorija:Seleukidske bitke|Ips 301]] [[Kategorija:Bitke antičke Makedonije|Ips 301]] [[Kategorija:301. pne.]] i1y5u6tz8zjuu8czb74ysjrtujw34gd 0 67066 42586682 42400988 2026-05-01T16:43:24Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586682 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:State of balkania.png|thumb|Balkanija: [[Srbija]] (žuto), [[Kosovo]] (crveno) i [[Crna Gora]] (plavo).]] '''Balkanija''' je naziv predložene države na [[Balkan]]u, za koju se zalagao kosovski političar [[Adem Demaći]] od 1993. godine.<ref>{{Cite web |title=BALKANIA - TO BE OR NOT TO BE |url=http://www.aimpress.ch/dyn/trae/archive/data/199703/70330-005-trae-pri.htm |access-date=2009-10-19 |archive-date=2021-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211225224544/http://www.aimpress.ch/dyn/trae/archive/data/199703/70330-005-trae-pri.htm |dead-url=yes }}</ref> Balkanija je zamišljena kao alternativa za [[srpsko-albanski sukob]], a ostvarila bi se transformisanjem [[savezna Republika Jugoslavija|treće Jugoslavije]] u demokratsku konfederaciju koju čine [[Srbija]], [[Kosovo]] i [[Crna Gora]].<ref>{{Cite web |url=http://www.bbnet.org/bdnet/elections/eng/1031demaci.htm |title=Demaci in Belgrade |access-date=2009-10-19 |archive-date=2023-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230702004402/https://www.stylebrands.co.uk/ |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.ex-yupress.com/danas/danas66.html Interview: Adem Demaci, the best known Albanian political prisoner in the former Yugoslavia]</ref> Predlog je prestao da bude aktuelan kada su, između [[2003]]. i [[2008]]. godine, sva tri entiteta proglasila punu nezavisnost. == Reference == {{reflist}} [[Kategorija:Srpska politička istorija]] [[Kategorija:Politika Crne Gore]] [[Kategorija:Politika Kosova]] [[Kategorija:Historija Kosova]] [[Kategorija:Predložene države i teritorije]] cnmm6m1ezfpgly6cn4cm5awhyxaje3k 0 69328 42586769 40944712 2026-05-02T08:14:21Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586769 wikitext text/x-wiki {{coord|50.8465|N|4.3518|E|region:BE_type:landmark|display=title}} {{Infobox Historic building |name = Gradska vijećnica<br />Stadhuis {{nl icon}}<br />Hôtel de Ville {{fr icon}} |image = 2007 07 Belgium Brussels 03.JPG |caption = |map_type = |latitude = |longitude = |location_town = [[Bruxelless]] |location_country = [[Belgija]] |architect = [[Jacob van Thienen]]<br />[[Jan van Ruysbroek (architect)|Jan van Ruysbroek]] |client = |engineer = [[Guillaume (Willem) de Voghel|Guillaume de Voghel]] |construction_start_date = 1402 |completion_date = 1420 |date_demolished = |cost = |structural_system = |style = [[Gotička arhitektura|gotika]] |size = 96 m }} '''Gradska vijećnica''' (francuski: ''Hôtel de Ville'', [[holandski jezik|nizozemski]]: {{Audio|Nl-Stadhuis.ogg|''Stadhuis''}}) [[Grad Bruxelless|Bruxellesa]] je [[gotička arhitektura|gotička]] zgrada sagrađena u srednjem vijeku i smještena na znamenitom trgu [[Grand Place]] u glavnom gradu [[Belgija|Belgije]]. Najstariji dio zgrade je sagrađen između 1402. i 1420. pod vodstvom [[Jacob van Thienen|Jacoba van Thienena]]. Sredinom 15. vijeka je zgrada proširena, što je uključilo i 96 m visok toranj. Zgrada je godine 1695. bila zapaljena za vrijeme francuskog bombardiranja Bruxellesa pri čemu je izgorjela cjelokupna gradska arhiva te zbirka umjetničkih djela. Nakon tog događaja je početkom 17. vijeka unutrašnjost obnovljena, a zgrada dograđena. Godine 1830. se za vrijeme [[belgijska revolucija|belgijske revolucije]] u njoj sastajala belgijska privremena vlada. == Vanjske veze == {{Commonscat|Brussels town hall}} * [http://www.monarchie.be/laurentclaire/en/town_hall/index.html Brussels Town Hall] - Belgian Monarchy * [http://www.trabel.com/brussel/brussels-town_hall.htm Brussels Town Hall] - trabel.com * [http://www.belgiumview.com/belgiumview/tl3/view0000697.php4 Town hall and belfry, Brussels] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210117090520/http://www.belgiumview.com/belgiumview/tl3/view0000697.php4 |date=2021-01-17 }} - Belgiumview {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Građevine u Bruxellesu|Vijećnica]] [[Kategorija:Gradske vijećnice]] [[Kategorija:Gotička arhitektura]] mglywnvqrg4xrga78bvzhcyr17lf15n 0 69843 42586661 42552376 2026-05-01T14:27:30Z ~2026-26502-21 348093 42586661 wikitext text/x-wiki 42586662 42586661 2026-05-01T14:27:55Z ~2026-26502-21 348093 42586662 wikitext text/x-wiki 42586692 42586662 2026-05-01T18:51:17Z Vipz 151311 Vraćene izmjene korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26502-21|~2026-26502-21]] ([[User talk:~2026-26502-21|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika/korisnice [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 42552376 wikitext text/x-wiki {{Političar | ime = Dragiša Lapčević | slika = Dragisa Lapcevic.jpg | širina_slike = 250px | opis_slike = Dragiša Lapčević | puno_ime = | datum_rođenja = [[27. 10.|27. oktobar]] [[1867]]. | mesto_rođenja = [[Užice]] | država_rođenja = [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = [[14. 8.|14. avgust]] [[1939]]. | mesto_smrti = [[Beograd]] | država_smrti = [[Kraljevina Jugoslavija]] | državljanstvo = | narodnost = | veroispovest = | partija = | supružnik = | deca = | univerzitet = | profesija = | funkcija 1 = | izbori 1 = | početak funkcije 1 = | kraj funkcije 1 = | prethodnik 1 = | naslednik 1 = }} '''Dragutin - Dragiša Lapčević''' ([[1867]]–[[1939]]) je bio srpski [[političar]], [[novinar]] i [[historičar|istoričar]]. Bio je prvi predsednik [[Srpska socijaldemokratska partija|socijaldemokratske stranke]] u ondašnjoj Srbiji, narodni poslanik [[Kraljevina Srbija|Kraljevine Srbije]], odbornik u [[Beograd]]u i urednik [[Radničke novine|Radničkih novina]]. Veliki međunarodni ugled stekao je glasanjem protiv ratnih budžeta uoči [[balkanski ratovi|balkanskih ratova]] i [[prvi svjetski rat|prvog svetskog rata]], zalažući se za [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]].<ref>{{cite web|url=http://books.google.com/books?id=GgZNvUDRYt8C&pg=PA104&dq=%22Balkan+Federation%22&as_brr=3&client=firefox-a&cd=21#v=onepage&q=%22Balkan%20Federation%22&f=false |title=William English Walling, The Socialists and the War |publisher=Books.google.com |date= |accessdate = 18. 04. 2012.}}</ref> U posleratnom periodu je odbio da se priključi [[boljševici]]ma. Bio je protivnik boljševičke struje u radničkom pokretu tadašnje Jugoslavije.<ref name="Požar">Petar Požar, ''Jugosloveni žrtve staljinskih čistki'' (str. 28-31), Beograd, 1989.</ref> Godine [[1923]]. se povukao iz radničkog pokreta, ne želeći da učestvuje u sukobima zavađenih struja.<ref>{{cite web|url=http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/2002/288-289/288-289_11.html |title=Socijaldemokratska tradicija Srbije |publisher=Yurope.com |date= |accessdate = 18. 04. 2012.}}</ref> Protivio se kako [[nacionalizam|nacionalističkoj]], tako i boljševičkoj politici, zalažući se za građanske slobode, parlamentarizam i [[socijaldemokratija|socijaldemokratsku politiku]].<ref name="republika"/> Zastupao je politiku konkretnih reformi koje poboljšavaju život [[radnik]]a. == Život == Dragiša je rođen u Užicu [[1867]]. godine. Odrastao je u [[Požega (Srbija)|Požegi]], gde je završio nekoliko razreda osnovne škole, nakon čega je nastavio da se sam obrazuje. U početku je radio uglavnom nekvalifikovane fizičke poslove, prvo u pekari pa u mehani. Ubzo su ga, kao pismenog čoveka, postavili za opštinskog delovođu. Tu je stekao takav ugled da su ga, kao opozicionara, izabrali za predsednika opštine [[1893]]. godine, ali je srpska Vlada poništila taj izbor.<ref name="republika">{{cite web|url=http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/99/222/222_28.html |title=Dragisa Lapcevic |publisher=Yurope.com |date= |accessdate = 18. 04. 2012.}}</ref> === Socijaldemokratska stranka === Krajem [[19. vijek|19. veka]] je aktivno učestvovao u organizovanju radničkog pokreta u [[Kraljevina Srbija|Kraljevini Srbiji]].<ref name="enciklopedija">Nova enciklopedija, Vuk Karadžić – Larousse (II tom), Beograd, 1978.</ref> Sarađivao u listovima Socijaldemokratu i [[Radničke novine|Radničkim novinama]], koje kasnije uređuje. Učio je ruski i nemački da bi čitao socijalisticku literaturu. [[1898]]. godine je potpisao prvu peticiju u kojoj su izneseni zahtevi socijalista, zbog čegaje osuđen na šest meseci zatvora.<ref name="enciklopedija"/> [[Datoteka:Prvi maj 1905.jpg|thumb|Lapčević na prvomajskoj proslavi [[1905]]. u [[Beograd]]u.]] Lapčević je politički delovao kao protivnik obrenovićevskog režima, zajedno sa radikalima, socijalistima i drugim demokratski opredeljenim grupama. U masovnim hapšenjima nakon ivandanjskog atentata na kralja Milana, i Lapčević je bio uhapšen i osuđen na robiju, ali je ubrzo oslobođen. Na poziv beogradskih prijatelja [[1902]]. godine seli se u Beograd, kako bi pomagao na osnivanju radničkih organizacija.<ref name="republika"/> Na osnivačkim kongresima Lapčević je izabran za predsednika [[Srpska socijaldemokratska partija|Socijaldemokratske stranke]] ([[1903]]) i za sekretara Glavnog radničkog saveza (tadašnje sindikalne centrale). Zbog sukoba u stranci podneo je ostavku na predsednički položaj [[1905]].<ref name="enciklopedija"/> Na VII kongresu SSDS [[1909]]. ponovo je izabran u najviše stranačko rukovodstvo. Na tom položaju je ostao narednih nekoliko godina, sve do izbijanja prvog svetskog rata. Biran je za narodnog poslanika i za odbornika Beogradske opštine. U Beogradskoj opštini zastupao je interese periferije grada i zahtevao poboljšanje životnih uslova u sirotinjskim četvrtima.<ref name="republika"/> Takođe je učestvovao u međunarodnom socijalističkom i sindikalnom pokretu. Dragiša Lapčević se isticao kao govornik, a svojim skupštinskim govorima kritikuje velike izdatke za vojsku, policiju, birokratiju i monarhiju, i protestuje zbog nedovoljnih izdvajanja za prosvetu, za narodno zdravlje i unapređenje privrede. Zahtevao je opšte pravo glasa, slobodu štampe, slobodu okupljanja i udruživanja, te druge demokratske slobode. === Ratovi 1912-1918 === Lapčević je kao dosledni anti-militarista u skupštini Srbije glasao protiv ratnih budžeta uoči balkanskih ratova, zalažući se za [[Balkanska federacija|Balkansku federaciju]]. [[Datoteka:Radnicke novine 1897.jpg|thumb|[[Radničke novine]], glasilo srpskih socijaldemokrata.]] {{izdvojeni citat|Deleći [[Balkan]] na pojedine male zemlje vi ćete stvoriti izvore za nova trvenja među balkanskim narodima i balkanskim državicama.<ref name="pescanik">{{cite web |url=http://www.pescanik.info/content/view/3134/207/ |title=Peščanik |publisher=Pescanik.info |date=08. 05. 2009. |accessdate=18. 04. 2012. }}{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|Govor u Narodnoj skupštini}} Lapčević je opominjao da niko ne može biti zadovoljan granicama koje će se postaviti i da svaki rat vodi samo u novi rat.<ref name="pescanik"/> Najteži trenuci njegovog političkog rada nastali su kada su izbili ratovi [[1912]]., [[1913]]. i [[1914]]. godine. Srpski socijalistički poslanici – Dragiša Lapčević i [[Triša Kaclerović]] – su tri puta glasali protiv ratnih kredita, zbog čega su trpeli veliki pritisak ratno ostrašćene sredine, koja ih je optuživala za podrivanje nacionalnih interesa.<ref>{{cite web |url=http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |title=Dimitrije Tucović – dobar primer političkog besednika |publisher=Hereticus.org |date= |accessdate=18. 04. 2012. |archive-date=2012-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120525133332/http://www.hereticus.org/arhiva/2005-3-4/dimitrije-tucovic-%E2%80%93-dobar-primer-politickog-besednika.html |url-status=dead }}</ref> Bilo im je naročito teško zato što isto nisu učinili socijalistički poslanici u parlamentima Austrije, Nemacke, Francuske, Belgije, Britanije.<ref name="republika"/> Uoči prvog svetskog rata, u političkom životu Srbije se jako osećao uticaj [[Crna ruka|Crne ruke]], tajne oficirske organizacije. 1914. je u [[Bitola|Bitolju]] došlo do incidenta povodom pitanja prioriteta građanske nad vojnom vlašću. Tada je Lapčević u Skupštini podneo [[Interpelacija|interpelaciju]] na vladu, što trpi ilegalne organizacije. Međutim, njegova inicijativa je tada ostala bez većeg odjeka, a Skupština se zadovoljila odgovorom predsednika vlade. === Boljševička opozicija === Nakon pobede [[boljševizam|boljševika]] u [[oktobarska revolucija|oktobarskoj revoluciji]], mnogi u radničkom pokretu tadašnje Jugoslavije se okreću boljševizmu i njihovom autoritarnom modelu izgradnje komunizma, zahtevajući autoritarno-revolucionarni prevrat u vidu jednopartijske vlasti. Lapčević i drugi demokratski socijalisti su smatrali da bilo kakva revolucija u nerazvijenoj i zaostaloj zemlji nema izgleda na uspeh. Boljševički koncept revolucije zasnovan na jednopartijskoj vlasti je smatran devijacijom. Nakon stvaranja [[Kraljevina Jugoslavija|Kraljevine SHS]], došlo je do kongresa ujedinjenja levih stranaka [[1919]]. godine, kad je stvorena [[Komunistička partija Jugoslavije|Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista)]], ali je Lapčević odbio da uđe u centralno rukovodstvo.<ref name="enciklopedija"/> Na [[Vukovarski kongres|Vukovarskom kongresu]] Socijalističke radničke partije Jugoslavije [[1920]]. godine, Lapčević je istupao protiv boljševika (autoritarnih komunista) i odbio da pristupi boljševicima.<ref name="uzice">{{cite web |url=http://www.uzice.net/filozofi/um4.htm |title=Užički Marksisti I Politički Mislioci - Dragiša Lapčević |publisher=Uzice.net |date= |accessdate=18. 04. 2012. |archive-date=2011-06-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110628235733/http://uzice.net/filozofi/um4.htm |dead-url=yes }}</ref> Tada se jugoslovenski radnički pokret pocepao na autoritarno i demokratsko krilo, a Lapčević je postao jedan od vođa u demokratskom krilu.<ref name="enciklopedija"/> Od [[1926]]. godine Lapčević je pokušavao da stvori jedinstven sindikalni pokret na principima političke neutralnosti i distanciranja od jugoslovenskih boljševika (autoritarnih komunista) i pristalica Topalovića.<ref name="uzice"/> === Povlačenje iz politike === U poslednjim godinama života je prestao s političkom delatnošću.<ref name="enciklopedija"/> Nakon povlačenja iz politike, posvetio se pisanju i novinarstvu.<ref name="republika"/> Izabran je za predsednika Udruženja novinara Srbije. Narodna skupština postavila ga je za svog bibliotekara. Sa tog radnog mesta je i penzionisan. Umro je u avgustu [[1939]]. godine. == Misli == Lapčević je bio dosledan [[Druga internacionala|Drugoj internacionali]] i njenim marksistima, naročito [[Karl Kautsky|Karlu Kauckom]], dok su od ruskih teoretičara na njega uticali Plehanov i demokratski socijalisti 19. veka. Boljševike, Lenjina i delatnost Treće internacionale (Kominterne) nikada nije smatrao za prave izvore socijalističke teorije i prakse, jer je uvek naglašavao demokratsku stranu borbe za socijalizam. Od srpskih mislilaca, cenio je Svetozara Markovića.<ref name="uzice"/> Po Dragiši Lapčeviću, osnov nauke o društvu temelji se na poznavanju prirodnih zakona i "objektivnih faktora" specifičnog toka istorije i zakonitosti razvitka društvenih pojava, na prvom mestu ekonomskih. Celokupna radnička borba, koja bi trebala biti evoluciono-demokratska (reformsko-demokratska) dok ne postane moguća kao revolucionarno-demokratska, mora se voditi za pojedinca kao samosvrhu.<ref name="uzice"/> A radnička revolucija podrazumeva postojanje političke demokratije. Kada se u budućnosti ispune ekonomski uslovi potrebni za realizaciju ekonomskog socijalizma, parlament i demokratski mehanizmi mogu postati oruđe demokratske radničke vlasti za korenitu promenu, kao što je sada parlament oruđe za vlast kapitala. == Dela == Najvažnija dela Dragiše Lapčevića su: * Istorija socijalizma u Srbiji (1922) * Rat i srpska socijalna demokratija (1925) * Položaj radničke klase u Srbiji (1928) == Reference == {{reflist|2}} == Vanjske veze == * [http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/99/222/222_28.html Dragisa Lapcevic] * [http://sr.wikiquote.org/sr-el/%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D1%88%D0%B0_%D0%9B%D0%B0%D0%BF%D1%87%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%9B Dragiša Lapčević, citati] * [http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%93%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80_%D0%BE_%D0%B0%D0%BB%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC_%D0%BF%D0%B8%D1%82%D0%B0%D1%9A%D1%83 Govor o albanskom pitanju] * [http://www.uzice.net/filozofi/um4.htm UŽIČKI MARKSISTI I POLITIČKI MISLIOCI - DRAGIŠA LAPČEVIĆ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110628235733/http://uzice.net/filozofi/um4.htm |date=2011-06-28 }} * [http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/2001/274-275/274-275_27.htm Manifest komunisticke opozicije] (1920) {{Lifetime|1867|1939|Lapcčevicć, Dragisša}} [[Kategorija:Srpska socijaldemokratska stranka]] [[Kategorija:Srpski političari]] [[Kategorija:Socijalisti]] [[Kategorija:Pacifisti]] ia58ynrdm99acc9elijkw5502nl7mqp 0 80692 42586747 42347936 2026-05-02T02:31:26Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586747 wikitext text/x-wiki '''Bogadin''' ili '''Borovo''' <ref>[http://hrcak.srce.hr/file/11541 Folia onomastica croatica 14/2005.] Živko Mandić: Hrvatska imena naseljenih mjesta u Madžarskoj, {{pdf}}</ref> (mađ. ''Bogád'') je selo u južnoj [[Mađarska|Mađarskoj]]. Zauzima površinu od 7,84&nbsp;km četvorna. == Geografija == Nalazi se na 46° 5' 4" sjeverne zemljopisne širine i 18° 19' 20" istočne zemljopisne dužine. [[Pečuh]] je 1&nbsp;km zapadno, [[Kozar]] je 500 m južno, [[Rumenja]] je neposredni istočni susjed, [[Rid]] je 2&nbsp;km sjeveroistočno, [[Elen]] (Lenda) je 4&nbsp;km jugoistočno, [[Prekad]] je 3&nbsp;km istočno, a [[Mišljen (Baranjska županija)|Mišljen]] je 4,5&nbsp;km jugozapadno. == Upravna organizacija == Upravno pripada [[Pečuški kotar|Pečuškom kotaru]] u [[Baranjska županija|Baranjskoj županiji]]. Poštanski broj je 7742. == Historija == Naseljen još u [[Rimsko Carstvo|starorimsko]] doba. <!-- Valonci u ovom selu? Először 1058-ban említik Bogad néven, a pécsi püspök birtokaként. 1331-ben vallon telepesek népesítették be a falut --> Krajem 16. i početkom stoljeća Bogadin bilježi od stanovnika [[Raci|Race]] <!-- treba vidjeti u izvorima odakle su ti Raci da bismo mogli donijeti sud jesu li to Hrvati, Srbi, Bugari ili koji drugi Slaveni -->, [[Mađari|Mađare]] i [[Hrvati|Hrvate]]. == Stanovništvo == Bogadin ima 842 stanovnika (2001.). == Izvori == {{izvori}} == Vanjske veze == * {{hu icon}} [http://www.bogad.hu Bogád önkormányzatának honlapja] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210214160813/https://bogad.hu/ |date=2021-02-14 }} * {{hu icon}} [http://bogad.dunantulinaplo.hu Bogádról a Dunántúli Napló Online-on] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160313235459/http://bogad.dunantulinaplo.hu/ |date=2016-03-13 }} * [http://www.fallingrain.com/world/HU/2/Bogad.html Bogadin] na fallingrain.com [[Kategorija:Naselja u Županiji Baranja]] sa2vjr1cf1pfbr5fz9z0p3il6ojf96k 0 83417 42586745 1607021 2026-05-02T02:07:59Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586745 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Bo official portrait.jpg|thumb|250px|Bo Obama ispred Bijele kuće]] '''Bo''', također poznat kao '''Bo Obama''' (9. oktobar 2008 - ) je pas - kućni ljubimac trenutnog [[predsjednici Sjedinjenih Američkih Država|američkog predsjednika]] [[Barack Obama|Baracka Obame]] i njegove porodice. Bo je kastrirani mužjak [[portugalski vodeni pas|portugalskog vodenog psa]]. Porodica Obama je odabrala tu vrstu zato jer je ona [[hipoalergenski ljubimac|hipoalergenska]], odnosno zbog toga što je [[Malia Obama]] sklona alergijama. Bo je izazvao veliku medijsku pažnju, te se o njemu vodi službeni blog. == Vanjske veze == {{Commonscat|Bo (dog)}} * [http://www.akc.org/poll/special/presidential.cfm American Kennel Club Congratulates Obamas] * [http://www.vimeo.com/4155750 Bo's First Day] * [http://amigopwd.com/ Breeder's website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210309154157/http://amigopwd.com/ |date=2021-03-09 }} {{start box}} {{s-hon}} {{succession box | title=[[Popis kućnih ljubimaca predsjednika SAD|Pas-ljubimac Bijele kuće]] | before=[[Barney (pas)|Barney]]<br /><small>( [[škotski terijer]] [[George W. Bush|Georgea W. Busha]])</small> | after= | years=14. april 2009 – }} {{end box}} {{DEFAULTSORT:Bo}} [[Kategorija:Znamenite životinje]] [[Kategorija:Barack Obama]] [[fr:Animaux domestiques des présidents des États-Unis#Bo]] 4gbzkbli0x22tpf5mr93nh3o8lg9jui 0 86649 42586767 42511003 2026-05-02T07:22:47Z ~2026-13681-46 333099 /* Suđenja */ 42586767 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Memorial in Borovo Selo.JPG|thumb|Spomenik žrtvama pokolja]] [[Datoteka:Borovo selo.png|right|thumb|Borovo Selo na karti]] '''Sukob u Borovom Selu''' je naziv za događaj koji se zbio [[2.5.]] [[1991]]. godine u naselju [[Borovo Selo]] kraj [[Vukovar]]a, odnosno oružani sukob između pripadnika [[Hrvatska|hrvatske]] policije s jedne, i lokalne [[Srbi|srpske]] paravojne formacije potpomognute dobrovoljcima iz susjedne [[Srbija|Srbije]] s druge strane, a koji je rezultirao smrću 12 hrvatskih policajaca, 3 pripadnika lokalne srpske milicije i 1 srpskog dobrovoljca. Predstavljao je dotle nezapamćenu eskalaciju nasilja koja je, uz [[plitvički Krvavi Uskrs]] mjesec dana ranije, razmjerima krvoprolića bitno pogoršala odnose između hrvatskih vlasti i srpske zajednice u Hrvatskoj, odnosno značajno doprinijela da incidenti vezani uz [[raspad SFRJ]] u Hrvatskoj postepeno prerastu u [[Rat u Hrvatskoj|otvoreni oružani sukob]].<ref>{{cite web| title=10 Yugoslav Officers Said to Die in Strife | url=http://www.nytimes.com/1991/05/03/world/10-yugoslav-officers-said-to-die-in-strife.html| author=| publisher=New York Times| date = 03. 05. 1991. | accessdate = 06. 08. 2010.}}</ref> U [[Hrvatska|Hrvatskoj]] se za ovaj događaj koristi izraz '''Pokolj u Borovu Selu''', u [[Srbija|Srbiji]] i među podunavskim [[Srbi]]ma '''Incident u Borovom Selu''' ili '''Napad na Borovo Selo'''. O samim detaljima događaja, kao i onima koji su mu neposredno prethodili, kao i njegovim neposrednim posljedicama, postoje različite verzije. == Hrvatska verzija == Prema hrvatskoj verziji, četiri hrvatska policajaca su u Borovom Selu pokušali zamijeniti [[Jugoslavija|jugoslovensku]] zastavu sa hrvatskom. No spriječili su ih srpski pobunjenici kada su su ih oteli.<ref>''Conflict in the Former Yugoslavia'', ed. John B. Allcock, p. 20. (ABC-Clio Inc, 1998)</ref><ref name="Nation">R. Craig Nation, "[http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/00117.pdf War in the Balkans, 1991-2002] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090325203109/http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/00117.pdf |date=2009-03-25 }}". (Strategic Studies Institute, August 2003)</ref> Dvoje policajaca je uspijelo pobjeći, ali su ranjeni. Idući dan, posebna jedinica hrvatskih snaga dovezla se u autima za civile u Borovo Selo kako bi istražila incident. Prema svjedocima, nije bilo provokacija. Tada su upali u klopku kada su srpski pobunjenici otvorili vatru i ubili njih 12.<ref name="times">{{cite web| title=2 Yugoslav Factions Blaming Each Other For Deaths in Clash | url=http://www.nytimes.com/1991/05/04/world/2-yugoslav-factions-blaming-each-other-for-deaths-in-clash.html| author=Stephen Engelberg| publisher=New York Times| date = 04. 05. 1991. | accessdate = 06. 08. 2010.}}</ref> == Srpska verzija == Prema srpskoj verziji, svjedoci za [[beograd]]sku televiziju su izjavili da su hrvatske snage prve otvorile vatru na zgradu lokalne vlade u središtu grada, bez ikakve provokacije, te pucali na svakog na cesti.<ref name="times"/> == Suđenja == [[Međunarodni sud za ratne zločine počinjene na području bivše Jugoslavije]] optužio je [[Vojislav Šešelj|Vojislava Šešelja]] potkraj aprila 1991. nagovorio srpske pobunjenike u podizanju barikada u Borovu Selu. 1.5. 1991, ti su pobunjeni Srbi uzeli nekoliko hrvatskih policajaca - koji su tamo poslani ponovno uspostaviti zakon i red - kao taoce. 2.5., teško naoružani hrvatski policajaci iz Osijeka poslani su u Borovo Selo kako bi oslobodili taoce. Pobunjeni Srbi i Šešeljevi ljudi su ih zasjeli u klopci. U borbi je ubijeno 12 hrvatskih policajaca, a ranjeno je 20.<ref name="icty">{{cite web| title=THE PROSECUTOR OF THE TRIBUNAL AGAINST VOJISLAV SESELJ - paragraf 11 | url=http://www.icty.org/x/cases/seselj/ind/en/ses-ii030115e.pdf| author=ICTY| publisher=ICTY| date = 13. 01. 2003. | accessdate = 06. 08. 2010.}}</ref> "Na hrvatskoj strani je bilo 30 poginulih, iako su Hrvati priznali 15. Ostali su bili Kurdi kod kojih su nađene stare novčanice iz doba Nezavisne Države Hrvatske i Hitlerove rajhsmarke", izjavio je Šešelj u Haagu.<ref>[http://www.index.hr/vijesti/clanak/seselj-tvrdi-da-su-njegovi-cetnici-ubili-hrvatske-policajce-u-borovu-selu/279786.aspx Šešelj tvrdi da su njegovi četnici ubili hrvatske policajce u Borovu Selu] Index.hr. 2005-08-24. Preuzeto 2010-08-06.</ref> Jedina osoba koja je zbog događaja u Borovom Selu osuđen je Milan Marinković, bivši pripadnik srpskih paravojnih formacija, koga je 1.2. 2012. Županijski sud osudio na tri i pol godine zatvora zbog zlostavljanja dvojice zarobljenih hrvatskih policajaca.<ref>{{Cite web| title = Milan Marinković osuđen za ratne zločine u Borovu Selu :: Balkan Insight| accessdate = 11. V 2012.| url = http://www.balkaninsight.com/en/article/milan-marinkovic-osuden-za-ratne-zlocine-u-borovu-selu}}</ref> == Reference == {{izvori}} == Vanjske veze == * [http://www.dw-world.com/dw/function/0,,82218_cid_4223279,00.html DW-World]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Ratovi u Jugoslaviji}} [[Kategorija:1991.]] [[Kategorija:Rat u Hrvatskoj]] qaetrjetpo1gutkhv3jyb4d11x26y44 0 104834 42586754 42515009 2026-05-02T03:43:29Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586754 wikitext text/x-wiki {{Grad u Francuskoj | naziv = Bordo | izvorni_naziv = {{jez-fra|Bordeaux}} | slika = Montage Bordeaux 1.jpg | opis_slike = Kolaž atrakcija grada | gradska_zastava = | grb = Blason ville fr Bordeaux (Gironde).svg | region = [[Akvitanija]] | departman = [[Žironda]] | prefektura = [[Bordeaux (okrug)|Bordeaux]] | kanton = Glavno mjesto 8 kantona | osnivanje = | grad_od = | površina = 49,36 | stanovništvo = 232.260<ref name="Insee">{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 4850,06 | aglomeracija = | godina_aglomeracija = | gšir = 44.838611 | gduž = -0.578333 | nadmorska_visina = 1—42 | vremenska_zona = | pozivni_broj = | registarska_oznaka = | gradonačelnik = [[Alain Juppé]] | veb-strana = [http://www.bordeaux.fr/ www.bordeaux.fr] | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 33063 | poštanski kod = 33000, 33100, 33200, 33300, 33800 }} '''Bordeaux''' ([[Oksitanski jezik|oksitanski]] [[gaskonjski|gaskonski]]: ''Bordèu'' [burˈðɛw]) je [[grad]] na [[jugozapad]]u [[Francuska|Francuske]], i [[glavni grad]] [[Regioni Francuske|Regija]] [[Akvitanija|Akvitanije]] i [[departmani Francuske|departmana]] [[Gironde]]. Sama općina ima oko 235 000 stanovnika, dok utjecajna zona grada broji gotovo milijun stanovnika. Gradom prolazi rijeka [[Garonne]]. Grad je u svijetu najpoznatiji po svojim [[vinogradarstvo|vinogradima]], pogotovo od [[18. vijek|18. stoljeća]], koje se smatra zlatnim dobom grada. == Historija == === Antičko doba === [[Datoteka:Palais Galien-panoramique.jpg|thumb|200px|Antički Glaski amfiteatar (''Palais Gallien'')]] Bordeaux su u [[3. vijek pne.|3. stoljeću pne.]] osnovali pripadnici jednog [[Kelti|keltskog]] naroda, pod nazivom ''Burdigala''. To je bilo jedno [[Gali|galsko]] pleme u okolici [[Bourges]]a. Prvo je naselje osnovano na ušću [[Devèze]], pritoke Garonne, blizu Gironde. Grad se nalazio na trgovačkom putu između galskih luka na [[Loara|Loiri]] i [[Rimska Republika|Rimske Republike]]. Nakon rimske okupacije, Burdigala se razvila u najimućniji grad u Galiji. Burdigala u [[3. vijek|3. stoljeću]] preuzima od grada [[Saintes|Mediolanum Santonum (Saintes)]] naslov administrativnog središta provincije Akvitanije. Grad se jako razvio za vrijeme severske dinastije (193.-235.). Godine [[276]]. [[Vandali]] napadaju grad i on se zatvara u svoje zidine. Grad nastavlja svoj razvoj još jedno cijelo stoljeće (po opisima nekih kršćanskih pjesnika). Period napretka Burdigale prekidaju razne invazije: Vandali [[409]]. godine, [[Zapadni Goti|Vizigoti]] [[414]]. godine i [[Franci]] [[498]]. godine. U [[10. vijek|10. stoljeću]] grad napadaju i [[Normani]], čime grad tone u dugo mračno razdoblje. Jedini ostatak atičkog doba, Galski amfiteatar. === Srednji vijek === Tek se u [[12. vijek|12. stoljeću]] Bordeauxu vraća sjaj. Nakon braka [[Eleonora Akvitanska|Eleonore Akvitanske]], bivše žene [[Louis VII od Francuske|Luja VII.]], s [[Henry II od Engleske|Henrikom II.]], [[1154]]. godine, grad prelazi u [[Engleska|englesko]] vlasništvo. U njihovu vlasništvu ostaje iduća tri stoljeća, zajedno s cijelom Akvitanijom, koja pod Englezima postaje [[Guyenne]]. Bordeaux povisuje postojeće i dobiva nove zidine. Tijekom [[13. vijek|13. stoljeća]], grad opet postaje imućan zahvaljujući trgovini [[vino]]m s Engleskom. U to je vrijeme izgrađena katedrala [[Sveti Andrija|Svetog Andrije]]. Njezin [[nadbiskup]], Bertrand de Got postao je papa [[Klement V.]], [[1305]]. godine. Od [[1362]]. do [[1372]]. godine, za vrijeme vladavine [[Edward Crni Princ|Crnog Princa]], Bordeaux je postao glavni grad suverene države, ali je kasnije Crni Princ odustao od svoje namjere suverenosti Guyenne. Godine [[1453]]., nakon [[Kastiljonska bitka|Kastiljonske bitke]], grad ponovno pada u francuske ruke i [[Stogodišnji rat]] završava, ali se građanima ne sviđa ovaj razvoj događaja. U pokušaju preuzimanja nadzora nad gradom, stanovnici postaju neprijateljski raspoloženi te kralj [[Charles VII od Francuske|Karlo VII.]] gradi u Bordeauxu dvorac Trompette i tvrđavu Hâ. Prestaje trgovina vinom s Engleskom i grad zapada u teško stanje. Godine [[1462]]., kralj [[Luj XI., kralj Francuske|Luj XI.]], vraća gradu slobodu, davši mu parlament. [[Datoteka:Plan de Bordeaux et de ses environs, par Hippolyte Matis.jpg|thumb|250px|Plan Bordeauxa iz 18. st.]] === Novo doba === Godine [[1585]]., [[Michel de Montaigne|Montaigne]] postaje gradonačelnik Bordeauxa. Grad se smiruje i nalazi novi izvor prihoda u trgovini pastelama Garonnom. Tijekom sukoba između francuskog plemstva i kralja, građani Bordeauxa osnivaju ''Conjuration de l'Ormée'', stranku protivnika monarhije. Tek [[1653]]. godine, kada mladi [[Luj XIV]]. oružjem pokorava grad, Bordeaux pristaje biti dio francuskog kraljevstva. Bordeaux doživljava novi procvat od sredine [[17. vijek|17. stoljeća]] pa do [[Francuska revolucija|Revolucije]]. Ovaj se napredak ponovno ostvaruje zahvaljujući luci. Grad je trgovao vinom, ali i [[šećer]]om i [[ropstvo|robovima]]. Kao i [[Nantes]], grad postaje bogat zahvaljujući trgovini robovima, koje su slali u Ameriku. U grad su se tad doselili mnogi [[nadbiskup]]i, [[intendant]]i i guverneri. Arhitekt Nicolas Portier na mjestu je starih gradskih vrata izgradio veličanstvene slavoluke: Vrata Akvitanije (''Porte d'Aquitaine'', Trg pobjede), Vrata Dijaux (''Porte Dijaux'', Trg Gambetta / Ulica Porte Dijaux), Valutna vrata (''Porte de la Monnaie'', Quai de la Monnaie) i Burgundijska vrata (''Porte de Bourgogne'', Trg Bir-Hakeim). Grad je dobio i operu, koju je izgradio [[Victor Louis]]. Arhitekt [[Luj XV., kralj Francuske|Luja XV.]], [[Ange-Jacques Gabriel]], na Tournyjev je zahtjev stvorio Javni vrt (''Jardin Public''), veliko gradsko zeleno šetalište. Ovaj je arhitekt također izgradio i veličanstveni Trg Burze (''Place de la Bourse''). Grad postaje važno europsko središte [[Prosvjetiteljstvo|prosvjetiteljstva]], čiji je prethodnik bio [[Charles-Louis de Secondat Montesquieu|Montesquieu]]. Bordeaux je puno propatio za vrijeme [[Francuska revolucija|Revolucije]], [[Konzulat (Francuska)|Konzulata]] i [[Prvo francusko Carstvo|Prvog carstva]]. Za vrijeme ta tri perioda, prekinuta je gradska prekoatlantska trgovina. Grad se tada mislio pobuniti, pozivajući [[Žirondinci|žirondince]], ali je [[Jean-Lambert Tallien]] tad uspostavio [[Jakobinska diktatura|vladavinu Terora]]. === Moderno doba === Padom Prvog carstva, grad je prvi primio [[Bourbon (dinastija)|bourbonske]] prinčeve. Za Revolucije uvedeno je obvezno školovanje te je grad u 19. stoljeću imao tri priznate škole, zajedničkim nazivom Écoles de Santé Navale (''Škole pomorskog zdravlja''). [[Datoteka:Bordeaux 1840.jpg|right|thumb|300px|Plan Bordeauxa iz 1840.]] Godine [[1840]]., grad opet postaje velika kolonijalna luka i ponovno započinje trgovina s [[Afrika|Afrikom]]. Krajem [[19. vijek|stoljeća]], grad se počinje industrijalizirati te se otvaraju kemijske, metalurgijske i prehrambene tvornice te uljarije. U to vrijeme [[filoksera]] napada [[vinograd]]e. Dana [[7. maj]]a [[1841]]. godine otvorena je prva [[željeznička pruga]] između Bordeauxa i [[La Teste-de-Buch|La Teste]]. Prvi je kolodvor u gradu bio Bordeaux-Ségur na lijevoj obali rijeke. Godine [[1852]]., otvorena je pruga između Bordeauxa i [[Angoulême]]a, čime je omogućena željeznička veza s [[Pariz]]om. Vlakovi koji su išli za glavni grad su polazili s kolodvora Bordeaux-Orléans na desnoj obali rijeke. Godine [[1870]]., [[Léon Gambetta]] osniva vladu u [[Tours]]u, koja je kasnije premještena u Bordeaux. [[Antoine Alfred Eugène Chanzy]] se pridružuje vladi u Bordeauxu, gdje zagovara nastavak otpora. U godinama nakon [[Francusko-pruski rat|Francusko-pruskog rata]], tri škole pomorskog zdravlja doživljavaju intelektualni pad. Tek [[1890]]. godine škole oživljavaju, osnivanjem ''École du Service de Santé pour la Marine''. U gradu je [[5. 11.|5. studenog]] [[1890]]. godine osnovana ''École Principale du Service de Santé de la Marine et des Colonies'' u starom azilu za strance. Škola je imala namjenu obrazovanja budućih [[ljekar|liječnika]] i farmaceuta. Tijekom [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]], Parizu je prijetio prodor [[Njemačko carstvo|njemačke]] vojske te se vlada privremeno preselila u Bordeaux. U to vrijeme, grad duguje svoj razvoj tvornicama oružja. Godine 1917. godine, ulakom [[Sjedinjene Američke Države|SAD]]-a u rat, grad postaje dolazna točka njihovim vojnicima. U to vrijeme u gradu djeluje ''[[Action Française]]'' i druge važne političke skupine. [[Drugi svjetski rat]] gradu donosi nove nevolje. Bordeaux [[1940]]. godine, po treći put u svojoj povijesti postaje sjedište vlade. U lipnju 1940. godine, u trenutku kada francuska vlada potpisuje kapitulaciju, [[portugal]]ski konzul, [[Aristides de Sousa Mendes]], daje 30 000 viza izbjeglicama pred njemačkom vojskom. Grad tada okupiraju [[nacionalsocijalizam|nacisti]], uz pomoć domaćih deklariranih kolaboratora, kao što su bili [[gradonačelnik]] [[Adrien Marquet]] ili [[prefekt]] [[Maurice Papon]]. Bordoška luka od tada ima veliku ulogu u gospodarstvu [[Treći rajh|Trećeg Reicha]], a izgrađena je i podmornička luka. Gradom su tada vladali [[Vidkun Quisling|kvislinzi]] Adrien Marquet i Marcel Déat iz neosocijalističke partije, koja je propagirala [[fašizam|fašističke]] ideje. Nakon što su napustili [[Périgueux]] i [[Agen]], 19. kolovoza [[1944]]. i [[Pau]], 20. kolovoza, Nijemci odlaze iz Bordeauxa, 28. kolovoza 1944. Godine [[1947]]., [[Jacques Chaban-Delmas]], general iz [[Francuski pokret otpora|Pokreta otpora]], postaje gradonačelnik i počinje industrijalizacija grada. On ostaje na mjestu gradonačelnika do [[1995]]. godine, kad ga zamjenjuje [[Alain Juppé]]. Za vrijeme njegovog mandata, počinje obnova grada, uređenje četvrti, kao i konstrukcija [[tramvaj]]a. Godine 2004., na njegovo mjesto dolazi [[Hugues Martin]]. == Geografija == Bordeaux se nalazi blizu obale [[Atlantik]]a, na jugozapadu Francuske. === Osnovni podaci === Gradom protiče [[rijeka (vodotok)|rijeka]] [[Garonne]] koja je plovna do [[ocean]]a. Tu se nalazi posljednji [[most]] preko rijeke, Most Akvitanije. Gradska se aglomerizacija ubrzano razvija. U središtu grada, u kvartu Meriadeck razmišlja se o odvajanju pješačkog od automobilskog prometa. U gradu se može naći klasična, pravilna arhitektura, pogotovo u dvorcima od plavog kamena. Gradom vlada romanska, živa atmosfera. === Geologija === Lijeva [[obala]] [[Garonne]], gdje leži veći dio grada, sastoji se od velikih nizina, koje su često močvarne (kao Bordeaux-Lac). Iako postoji nekoliko brjegova, prosječna visina desne obale prilično je niska. Ove su nizine većinom načinjene od naslaga rijeke, ispod kojih je [[šljunak]]. Tlo je vrlo tanko i propusno na vodu, tako da je jako pogodno za uzgoj [[vinova loza|vinove loze]]. Grad se nalazi između [[Médoc]]a (nizvodno) i [[Graves]]a (uzvodno), koji su geološki vrlo slični. Desna je strana rijeke različita, zato što se na tom zemljištu nalazi [[vapno|vapnenački]] plato. Nadmorska visina tamo prelazi i 90 metara. Na tom području, oko 20 kilometara nalazi se svjetski poznati [[vinograd]]i, gdje se uzgajaju najskuplja svjetska vina. === Klima === Gradom vlada oceanska [[klima]], čija je karakteristika slaba razlika između [[leto|ljetnih]] i [[Zima|zimskih]] temperatura. Zime su blage, a ljeta topla. Padaline su česte tijekom cijele godine, s 820 [[metar|mm]] kiše godišnje. Grad ima oko 150 kišnih dana. Ljeti su česte oluje. U srpnju [[1883]]. godine u 30 minuta pao je najveći broj padalina ikad zabilježen u Francuskoj. Prosječna je temperatura u siječnju 3,5&nbsp;°C, a u kolovozu 20[[celzijus|°C]]. Prosječna je godišnja temperatura 14,5&nbsp;°C. Tijekom ljeta u prosjeku 18 dana temperatura prelazi 30&nbsp;°C. Ponekad temperatura znaju biti i jako visoke, npr. 2003. godine, izmjeren je 41&nbsp;°C. Te iste godine, 12 dana je [[temperatura]] bila viša od 35&nbsp;°C. Bordeaux ima oko 2000 sunčanih dana godišnje. Najhladnije zime bile su 1985. i 1987., a najsuše gudine [[1988]]. i [[1992]]. Velike suše vladale su od 2002. do 2005. godine, a izuzetno suhe bile su [[2003]]. i [[2005]]. === Urbanizam === [[Datoteka:Carte bordeaux.png|thumb|desno|400px|Karta Bordeauxa]] Bordeaux je podijeljen na 8 okruga. Okruzi od 1 do 6 se nalaze na lijevoj strani rijeke. Sedmi odgovara četvrti Bastide na desnoj strani rijeke. Osmi okrug odgovara četvrti Caudéran. Ova upravna podjela nije povijesna pa se stanovnici radije identificiraju s četvrtima u kojima žive. Grad se dijeli na tri dijela: * stari grad Bordeauxa * stare četvrti * vanjske četvrti (kao Bordeaux-Lac ili Caudéran) Tipovi zgrada i aktivnosti vrlo su različiti u ta tri dijela grada. == Stanovništvo == U gradu živi 235 178 stanovnika (prema popisu iz [[2007]]. godine), a u gradskoj aglomeraciji 803 115 ([[2006]]), pa je ovo je sedma po veličini aglomeracija u Francuskoj, poslije [[Pariz]]a, [[Lyon]]a, [[Marseille]]a, [[Lille]]a, [[Nice]] i [[Toulouse]]a. U širem urbanom području (''aire urbaine'') živi 999 149 stanovnika te je ono također sedmo po veličini u Francuskoj. Nakon razdoblja naglog opadanja stanovništva (280 000 stanovnika 1946., 208 159 stanovnika 1982.) i velikih radova obnove starih četvrti, stanovništvo grada opet je počelo rasti. Bordoška općina, koja je u posljednjih 20 godina dobila 25 000 novih stanovnika, i dalje ima veliku stopu rasta. Trenutačno je u fazi studija o spajanju općina, kao što je slučaj Lille-Lomme ili Cherbourg-Octeville, kako bi broj stanovnika porastao iznad 300 000 te grad tako postao velika europska metropola. Prema procjenama [[INSEE]]-a za 2004. i 2005. godine, Bordeaux broji oko 126 046 domaćinstava i 139 707 stambenih boravišta. Od 229 900 Bordožana, 46% su muškog, a 54% ženskog spola. Bračni je status građana starijih od 15 godina sljedeći: 54% neoženjenih, 32% u braku, 8% razvedenih i 6% udovaca ili udovica. Prosječan je broj ljudi po kućanstvu 1,8. {| align="center" rules="all" cellspacing="0" cellpadding="7" style="border: 1px solid #999; border-right: 2px solid #999; border-bottom:2px solid #999" |+ style="font-weight: bold; font-size: 1.1em; margin-bottom: 0.5em"| Stanovništvo Bordeauxa između [[1350]]. i [[2005]]. |-bgcolor="#ddffdd" ![[1350]] !! [[1375]] !! [[1420]] !! [[1660]] !! [[1750]] !! [[1790]] !! [[1801]] !! [[1936]] !! [[1946]] |- | align=center| 30 000 || align=center| 10 000 || align=center| 20 000 || align=center| 40 000 || align=center| 60 000 || align=center| 111 000 || align=center| 91 000 || align=center| 258 000 || align=center| 280 000 |-bgcolor="#ddffdd" ! [[1954]]!! [[1962]] !! [[1968]] !! [[1975]] !! [[1982]] !! [[1990]] !! [[1999]] !! [[2002]] !! [[2005]]* |- | align=center| 284 494 || align=center| 278 000 || align=center| 266 000 || align=center| 223 000 || align=center| 208 159 || align=center| 210 336 || align=center| 215 363 || align=center| 218 948 || align=center| 229 900 |- | colspan=11 align=center| <small>Procjene prije 1801. ; popisi poslije 1801.; * Procjena INSEE-a, 1. srpnja 2005.</small> |} == Gospodarstvo == [[Datoteka:Bouteilles Bordeaux.jpg|thumb|250px|Boce [[Bordeaux (vino)|vina Bordeaux]]]] === Vinokultura === Bordeaux je svjetska prijestolnica [[vino|vina]]. U blizini Bordeauxa nalaze se brojni vinogradi u kojima se proizvodi veliki broj prestižnih vina. Sva su ova vina u svijetu poznata kao bordoška vina ili jednostavno "bordeaux". Oko grada nalazi se 14 000 proizvođača vina, 117 514 hektara vinograda, 400 prodavača, s ukupnim prihodom od 14,5 milijardi [[euro|eura]]. Godišnje se proizvede oko 700 milijuna boca vina. [[Tlo]] oko Bordeauxa ima dva različita porijekla. Na lijevoj strani [[Garonne]] i uzduž [[Gironde (estuarij)|estuarija]] vinogradi su na više od 150&nbsp;km. Ovu je zemlju nanijela rijeka s [[Pirineji|Pirineja]] i najpogodnija je za [[Cabernet sauvignon]]. S druge strane rijeke, zemlja je malo drugačija i najpogodnija je za [[Merlot]]. U području se prave i crna i bijela vina, s tim da se crna obično nazivaju '''bordeaux'''. Najčešća crna vina koja se proizvode su: [[Cabernet sauvignon]], [[Merlot]], [[Cabernet franc]], [[Petit Verdot]], [[Malbec]] i u zadnje vrijeme sve manje i manje [[Carménère]]. Najčešća bijela vina su: [[Sauvignon blanc]], [[Sémillon]] i [[Muscadelle]]. Bordoški vinogradi podjeljeni su na pet regija: Entre-Deux-Mers, Libournais, Bourgeais-Blayais, Graves i [[Médoc]]. Najslavnija su područja [[Saint-Émilion]], [[Pauillac]], [[Saint-Estèphe]], [[Sauternes]] i [[Pomerol]]. Klasifikacija bordoških vina je počela 1855. Trenutačno se bordoško vinogradarstvo nalazi u krizi, zbog međunarodnog pada cijene i jeftinih proizvođača iz inozemstva. === Industrija === Bordeaux je također i veliko industrijsko središte. Iako bordoška industrija nije imala prevelikog uspjeha zadnjih desetljeća (na desnoj obali rijeke), grad se nedavno orijentirao na nove tehnologije, posebno na [[aeronautika|aeronautiku]]. Aeronautički sektor zapašljava u gradu oko 20 000 osoba. Poduzeća koja se bave ovom industrijom su: [[Dassault]], [[Safran]] (stara Snecma) i [[Tales|Thales]]. Na bordoškoj periferiji izrađuju se zrakoplovi [[Falcon]], kabine za [[Airbus A380]] i potisnici za rakete [[Ariane (raketa)|Ariane]]. Na periferiji se također gradi i [[laser Mégajoule]], koji je ključan za francuski nukulearni program i u kojeg je Ministarstvo obrane uložilo dvije milijarde eura. U gradu je još prisutna petrokemijska i farmaceutska industrija. === Usluge === Tercijalni sektor najdominantniji je u gradu, najviše zahvaljujući trgovačkoj privlačnosti grada i velikog broja poduzeća. [[Turizam]] postaje sve važniji i važniji za grad koji sadrži veliku povijesnu baštinu. U okolnom području grada, razvija se seoski turizam. === Autonomna bordoška luka === Gradska luka važan je centar poslovne aktivnosti grada. Luka godišnje prima oko 1 600 plovila i kroz nju godišnje prođe oko 9 milijuna tona dobara. Kroz luku prolaze dijelovi za zrakoplove, na putu do [[Toulouse]]a. === Zaposlenost === Podjela radno aktivnog stanovništva po sektorima ([[1999]]., INSEE): * Primarni sektor: 0,3% * Sekundarni sektor: 10,7% * Tercijalni sektor: 89% * Stopa nezaposlenosti: 12% (2004.) U gradu je oko 20 000 nezaposlenog, radno sposobnog stanovništva. === Poduzeća === Nekoliko poduzeća koja imaju svoje središte u Bordeauxu: {| width="80%" | * [[Dassault Aviation]] * [[EADS|EADS composites]] * [[EADS Sogerma]] * [[EADS SPACE|EADS Space Transportation]] * [[Snecma]] (stari [[SEP]]) * [[Société nationale des poudres et des explosifs|SNPE]] | * [[Tales|Thales]] * [[Lefèvre-Utile|LU]] * [[Marie Brizard]] * [[Pernod Ricard|Ricard]] * [[William Pitters]] * [[Ford Motor Company|Ford]] | * [[Solectron]] * [[Lectra]] * [[Smurfit]] * [[Sanofi Aventis]] * [[McKesson]] * [[Arena (marka)|Arena]] (swimwear) | * [[Oxbow]] (sportswear) * [[In-Fusio]] * [[Cdiscount]] * [[Cacolac]] * [[Michelin]] * [[Cofinoga]] | * [[Fayat]] |} == Uprava == === Gradonačelnici Bordeauxa === ''Glavni članak: [[Popis gradonačelnika Bordeauxa]]'' Posljednji gradonačelnici: * [[Jacques Chaban-Delmas]] (RPR) (1947-1995) * [[Alain Juppé]] ([[Union pour un mouvement populaire|UMP]]) (1995-2004) * [[Hugues Martin]] (UMP) (2004-2006) * Alain Juppé (2006- ) Najvažniji projekti koji čekaju svoju realizaciju razvoj i poboljšanje jesu [[tramvaj]]ske mreže i povezivanje grada s drugim većim gradovima brzim [[vlak]]ovima. === Administrativne četvrti === [[1995]]. godine, uprava grada odlučila je grad podijeliti na 12 upravnih četvrti da bi mogla uspostaviti vijeća četvrti. Ova vijeća pružaju bolju povezanost između njihovih stanovnika i vijećnika, te s time i ubrzano rješavanje lakalnih problema. Ovih 12 četvrti sadrži više povijesnih gradskih četvrti. [[Datoteka:Quartiers Bordeaux Avant 2008-3.png|desno|250px|Četvrti Bordeauxa]] Ovih 12 četvrti su : {| | width="50%" valign="top" | * Quartier du Lac * Quartier de Bacalan * Quartier Grand-Parc - Chartrons - [[Paul Doumer]] * Quartier de la Bastide * Quartier Hôtel de Ville - [[Place des Quinconces|Quinconces]] - St-Pierre - St-Éloi * Quartier St-Seurin - Fondaudège || * Quartier de [[Caudéran]] * Quartier St-Augustin - Quintin - Loucheur - Tondu * Quartier St-Bruno - St-Victor - Mériadeck * Quartier Capucins - Victoire - St-Michel - Ste-Croix * Quartier Nansouty - St-Genès - Simiot - Barrière de Toulouse * Quartier St-Jean - Belcier - Carle Vernet - Albert I. - Sacré Cœur |} === Kantoni === [[Datoteka:Bordeaux cantons 1973-2014.png|desno|220px|Kantoni Bordeauxa]] [[1965]]. godine, gradu je pripojena općina [[Caudéran]], koja sada čini osmi gradski kanton. Bordeaux je podijeljen na 8 [[Kantoni Gironde|kantona]] : {| | width="60%" valign="top" | * 1. kanton broji 24 453 stanovnika; * 2. kanton broji 23 855 stanovnika; * 3. kanton broji 31 634 stanovnika; * 4. kanton broji 30 994 stanovnika; || * 5. kanton broji 25 184 stanovnika; * 6. kanton broji 27 302 stanovnika; * 7. kanton broji 12 993 stanovnika; * 8. kanton broji 38 948 stanovnika. |} Ukupni broj stanovnika je [[1999]]. godine, bio 215 363, po [[INSEE]]-u- === Povijesne četvrti Bordeauxa === [[Datoteka:Arrêt de tram Mériadeck, Bordeaux, France.jpg|thumb|200px|Tramvajska stanica u Mériadecku, Bordeaux]] {| width="80%" | * [[Caudéran]] * Victoire * Nansouty * Saint-Michel * Capucins * Hotel de Ville | * [[Trg Quinconces|Quinconces]] * Fondaudège * Chartrons * Saint-Jean * Sainte-Croix * Belcier | * Bastide * Mériadeck * Bordeaux Lac * Bacalan * Saint Genès | * Le Grand Parc * Saint-Pierre * Saint-Michel * Saint-Augustin * Le Tondu |} Bordeaux-Lac : Ovdje se oko 169 hektara vode nalazi izložbeni prostor, kongresna palača, cvjetni park i biciklodrom. Ovdje se događaju brojne manifestacije, kao: međunarodni sajam, [[Vinexpo]], bordoška biciklijada itd. Ove povijesne četvrti danas se nalaze unutar novih četvrti, koje su stvorene [[1995]]. <gallery> Datoteka:Bordeaux_Bonie_01.jpg|Quartier Hôtel de Ville, Bordeaux Datoteka:Bordeaux_Meriadeck_01.jpg|Quartier Meriadeck, Bordeaux Datoteka:Bordeaux_Meriadeck_03.jpg|Quartier Meriadeck, Bordeaux Datoteka:Bordeaux_Meriadeck_04.jpg|Quartier Meriadeck, Bordeaux </gallery> == Promet == === Ceste i autoceste === Bordeaux je važan cestovni prometni čvor na obali Atlantika. Povezuje [[Pariz]] i sjevernu [[Evropa|Europu]] sa [[Atlantik]]om i [[Španija|Španjolskom]]. Grad je povezan s Parizom, autocestom A10, s [[Périgueux]]om i [[Clermont-Ferrand]]om autocestom A89, s [[Toulouse]]om autocestom A62 i sa Španjolskom autocestom A63. Bordeaux je opremljen obilaznicom (N230 i A630), na kojoj je često gužva za vrijeme velikih odmora. Trenutačno je u fazi proučavanja projekt još veće obilaznice. [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''02''' -> Bordeaux-Bastide [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''04''' -> Bordeaux-Centre, Bordeaux-Nord, Bordeaux-Lac, Izložbeni park [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''04a''' -> Izložbeni park [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''04b''' -> Hotelski centar na jezeru [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''05''' -> Bordeaux-Fret [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''09''' -> Bordeaux-Caudéran [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''21''' -> Bordeaux-Centre, Kolodvor St Jean, M.I.N. (Marché d'Intérêt National) [[Datoteka:Sinnbild Autobahnausfahrt.svg|15px]] '''24''' -> Bordeaux-Centre, Haut-Floirac, Bergerac, Tresses === Željeznički prijevoz === [[Datoteka:Bordeaux passerelle Eiffel.jpg|thumb|right|400px|Željeznički most Eiffel (ili Saint-Jean) preko Garonne, 1900. godine]] [[Željeznica]] se u Bordeauxu pojavila [[1841]]. godine, kada je otvorena pruga između Bordeauxa i [[La Teste]] (u vlasništvu ''Compagnie de chemin de fer de Bordeaux à La Teste'') . Tada je otvoren i prvi kolodvor u gradu Bordeaux-Ségur. Ovaj je kolodvor kasnije zamijenila vojarna, a nalazio se u današnjoj ulici Pessac. [[1852]]. godine, otvorena je pruga između Bordeauxa i [[Angoulême]]a (u vlasništvu ''Compagnie du Paris-Orléans''), čime je grad povezan s Parizom. Vlakovi su polazili s kolodvora Bordeaux-Orléans (Bordeaux-Bastide, danas kino) na desnoj obali rijeke. 1853. godine, ''Compagnie des chemins de fer du Midi'' preuzela je ''Compagnie de chemin de fer de Bordeaux à La Teste''. [[1855]]. godine, kolodvor Bordeaux-Ségur maknut je i zamijenjen kolodvorom Bordeaux-Saint-Jean. Tako su u to vrijeme postojala dva kolodvora na dvije mreže, kojima su upravljale različite kompanije. Ovakva se situacija objašnjava činjenicom što nije postojao željeznički most preko Garonne. Putnici iz Pariza koji su išli na jug Akvitanije, morali su sići na kolodvoru Bordeaux Orléans, prijeći rijeku i ponovno krenuti vlakom sa kolodvora Saint-Jean. Željeznički most između dva kolodvora 1860. godine izgradio je [[Gustave Eiffel]]. Kolodvor Orléans ostao je glavni terminal ''Compagnie du Paris-Orléans'' (prema Clermont-Ferrandu, Lyonu i Parizu). [[1898]]. godine, izgrađen je današnji kolodvor Saint-Jean, kako bi zadovoljio veći broj putnika. Kolodvor Orléans malo je po malo gubio svoju važnost, da bi se nakon spajanja dva poduzeća (''Paris-Orléans'' i ''Midi'') [[1934]]. i stvaranja [[SNCF]]-a, 1938. godine, apsolutno zatvorio u korist kolodvora Saint-Jean. Danas je kolodvor Orléans kino. Bordeaux je do danas ostao važno željezničko čvorište između Pariza i Španjolske. Glavni bordoški kolodvor (Saint-Jean) povezan je brojnim [[TGV]] vlakovima. Bordeaux je TGV-om povezan sa kolodvorima Pariz-Montparnasse, [[Toulouse]], [[Irun]], [[Dax]], [[Hendaye]], [[Pau]], itd. Bordeaux je također povezan sa običnim vlakovima i sa TER-om sa [[Nantes]]om, [[Périgueux]]om, [[Arcachon]]om, itd. Bordeaux također ima i dva kolodvora za regionalne vlakove, Bénauge i kolodvor Saint-Louis. Bordoška željeznička mreža trenutačno je zasićena i priprema se gradnja novog mosta preko Garonne, paralelno s Eiffelovim mostom, da bi se grad pripremio za dolazak nove brze linije TGV-a. === [[Vazdušni saobraćaj|Zračni promet]] === Bordeaux opslužuje međunarodni aerodrom Bordeaux-Mérignac. Nalazi se u općini Mérignac i dostupan je obilaznicom na izlazu 11b. Ova je [[aerodrom|zračna luka]] 2004. godine imala promet od 2 928 873 putnika. Glavne su odredišne veze Pariz-Orly, [[Lyon]], [[London]]-[[Gatwick]], [[Marseille]], [[Nice|Nica]] i [[Strasbourg]]. === Javni prijevoz === [[Datoteka:Bordeaux-lawn-track-&-vines1.jpg|thumb|right|300px|Bordoški tramvaj]] Bordeaux i njegovu aglomerizaciju (CUB), opslužuje prijevozničko poduzeće TBC (''Tram et Bus de la CUB''). Ovim poduzećem upravlja Connex Bordeaux iz grupe [[Connex]] koja po ugovoru upravlja mrežom. TBC je zamijenio CGFTE, 3. srpnja 2004. godine, nakon reorganizacije mreže i uvođenja linije B Bordoškog tramvaja. Mreža se sastoji od: * 3 tramvajske linije (A, B i C) * 75 dnevnih autobusnih linija, koje su sve povezane sa tramvajom (od 1 do 96) * 12 noćnih autobusnih linija (od S1 do S12) * jednog električnog i jednog riječnog shuttlea na Garonni. Ova mreža opslužuje 27 općina u urbanoj zajednici Bordeauxa, od 5 sati do 1 sat ujutro. Grad je prvu tramvajsku liniju (A) dobio 21. prosinca 2003. Gradonačelnikov ured i CUB odlučili su se za tramvaj, nakon napuštanja projekta gradske lake željeznice. Projekt gradnje metroa najavljen je 1993. godine, ali je napušten zbog cijene projekta ( 300 milijuna [[francuski franak|francuskih franaka]]). Alain Juppé uz potporu oporbenih socijalista najavio je gradnju tramvaja. Linija C otvorena je 24. travnja 2004., a linija B 15. svibnja 2004. Sve tri linije trebale bi biti produžene [[2007]]. == Obrazovanje == === Sveučilišta === Bordoško sveučilište zahvaljuje svoj nastanak buli [[papa|pape]] [[Eugen IV.|Eugena IV.]], 7. lipnja 1441. Zasluga za to osnivanje pripada nadbiskupu [[Pey Berland|Peyu Berlandu]]. Bordoško sveučilište ukinuto je u [[Francuska revolucija|Revoluciji]] [[1793]]. godine, a [[1808]]. ponovno ga je pokrenuo [[Napoleon]]. Bordeaux ima u prosjeku oko 70 000 studenata na jednom od najvećih kampusa u Europi (235 ha) koje se dijeli na 4 općine: Bordeaux, [[Talence]], [[Pessac]] et [[Gradignan]]. Bordoško je sveučilište podijeljeno na 4 dijela: * Université Bordeaux 1 (znanost i tehnologija), 10 693 studenata, 2002. ** IUT Bordeaux 1 na sveučilištu Bordeaux 1. * Université Victor Segalen Bordeaux 2 (društvene znanosti), 15 038 studenata, 2002. * Université Michel de Montaigne Bordeaux 3 (umjetnost, književnost, jezici i društvene znanosti), 14 785 studenata, 2002. ** IUT Michel de Montaigne na sveučilištu Bordeaux III. * Université Montesquieu Bordeaux 4 (pravo, uprava, ekonomija i menadžment), 12 556 studenata, 2002. ** IUT Bordeaux-Montesquieu na sveučilištu Bordeaux IV. === Visoke škole === {| | width="50%" valign="top" | * '''Inžinjerske škole (i slično)''' : [[École nationale supérieure d'arts et métiers]] ([[ENSAM]]) : [[École d'ingénieurs en modélisation mathématique et mécanique]] ([[MATMECA]]) (''Inžinjerska matematička i mehanička škola'') : [[ENSEIRB|École nationale supérieure d'électronique, informatique, radiocommunications de Bordeaux]] (ENSEIRB) (''Visoka škola za elektroniku, računarstvo i radiokomunikacije'') : École supérieure de technologie des biomolécules de Bordeaux (ESTBB) (''Viša škola biomolekularne tehnologije'') : École nationale d'ingénieurs des travaux agricoles de Bordeaux (ENITA) (''Nacionalna inženjerska škola za agrikulturu'') : École nationale supérieure de chimie et physique de Bordeaux (ENSCPB) (''Nacionalna viša škola za kemiju i fiziku'') : Institut des sciences et techniques des aliments de Bordeaux (ISTAB) (''Institut prehrambenih znanosti'') : Institut de cognitique (IdC) : École supérieure d'informatique (eXia : Grupa CESI) (''Viša informatička škola'') : [[École supérieure d'informatique]] ([[SUPINFO]]) (''Viša informatička škola'') : [[École privée des sciences informatiques]] ([[EPSI]]) (''Škola za informatičke znanosti'') : École supérieure d’ingénierie informatique (ESII) (''Viša inženjerska informatička škola'') || * '''Trgovačke škole''' : [[Kedge Business School]] (''Bordoška škola za menadžment'') : EBP International (''Bordoška škola za menadžment'') : Institut des hautes études économiques et commerciales ([[INSEEC]]) (''Institut visokih ekonomskih i komercijalnih studija'') : École de commerce européenne (ECE) (Grupa INSEEC) (''Europska škola za trgovinu'') : [[Institut universitaire professionnalisé de commerce de Bordeaux]] * '''Druge visoke škole''' : [[Sciences Po Bordeaux]] (Institut političkih studija) : [[École nationale de la magistrature]] (ENM) : [[École du service de santé des armées de Bordeaux]] (Mornarička škola) : [[École d'architecture et de paysage de Bordeaux]] (''Škola za arhitekturu i krajolik'') : [[École des beaux-arts de Bordeaux]] (''Škola lijepih umjetnosti'') : [[École française des attachés de presse et des professionnels de la communication]] ([[EFAP]]) : Conservatoire national des arts et métiers d'Aquitaine (CNAM) (Nacionalni konzervatorij umjetnosti i obrta Akvitanije'') : École d'administration des affaires maritimes (''Škola pomorske uprave'') |} == Kultura i baština == {{UNESCO-svjetska baština | ime mjesta = Povijesno središte Bordeauxa i Mjesečeva luka | slika = Miroir d'eau place de la Bourse.JPG |godina = [[2007]]. <small>(31. zasjedanje) | vrst baštine = Kulturno dobro | mjerilo = ii, iv | ugroženost = ne | poveznica = http://whc.unesco.org/en/list/1256 |država = {{flagcountry|FRA}} }} Bordeaux je označen kao "Francuski grad umjetnosti i povijesti". Kulturno zaštićeni dio jedan je od najvećih u Francuskoj (150 ha), a većinom ga čini najveći arhitektonski urbani kompleks u Europi iz 18. st., izgrađen za vrijeme [[Luj XV.|Luja XV]]. Jedan je dio ove baštine [[UNESCO]] proglasio [[Svetska baština|Svjetskom baštinom]] 2007. god. === Znamenitosti === {| | width="60%" valign="top" | * Spomenik žirondincima (''Monument aux Girondins'') * Veliko kazalište (''Grand Théâtre'') * Tournyeva aleja (''Allées de Tourny'') * Petrov most (''Pont de Pierre'') * Cours de l'Intendance * Katedrala sv. Andrije i toranj Pey Berland * Crkva sv. Križa (''Église Sainte-Croix'') * Bazilika sv. Mihaela * Trg Chapeleta (''Place du Chapelet'') * Trg Parlamenta (''Place du Parlement'') * Palača Rohan (današnja vijećnica) * Palača Gallien, zadnji spomenik iz galsko-rimskog razdoblja * Ulica Sainte-Catherine || * Vrata Cailhau * Vrata Burgundije * Veliko zvono (''La Grosse Cloche'') * Crkva Saint-Éloi * pročelja kejeva na lijevoj strani rijeke * Crkva sv. Petra * Petit hôtel Labottière * Burza rada * Crkva Saint-Seurin * Crkva Naše Gospe * Bordoška sinagoga * Palača prave * Trg pobjede |} [[Datoteka:GrandTheatreBordeaux.jpg|thumb|''Grand Théâtre'']] [[Datoteka:Bordeaux Saint Pierre.jpg|thumb|Crkva sv. Petra]] [[Datoteka:Bordeaux Porte Cailhau.jpg|thumb|Vrata Cailhau]] [[Datoteka:jardinpubdxjulbzh.JPG|thumb|Pogled na oranžeriju u Javnom vrtu]] <gallery> Datoteka:Bordeaux colonne aux Girondins 01.jpg|<center>Spomenik žirondincima Datoteka:Bordeaux saint michel 01.jpg|<center>Crkva sv. Mihovila Datoteka:Bordeaux Pont de Pierre.jpg|<center>Petrov most Datoteka:La Grosse Cloche (Bordeaux).JPG|<center>''La Grosse Cloche'' </gallery> === Zelene površine === * '''Jardin Public''' (''Javni vrt'') [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=858] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123061202/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=858 |date=2011-01-23 }} :Stvoren je 1746. godine, na inicijativu [[Louis-Urbain-Aubert de Tourny|intendanta Tournyja]] (14 [[hektar]]a otprilike). Tourny je, povodeći se za [[humanizam|humanističkim]] idejama, htio građanima stvoriti ugodan i zdrav prostor. Planove je izradio [[Jacques Ange Gabriel]]. Vrt je okružen željeznom ogradom unutar koje se nalazi mnoštvo spomenika uživateljima vina ([[Fernand Lafargue]], [[Ulysse Gayon]], [[Alexis Millardet]], [[Carle Vernet]]). Tournyjeva želja bila je spojiti grad s predgrađima Saint-Seurin i Chartrons. :Dolaskom Revolucije maknuto je cvijeće, a postavljeni su travnjaci te su sačuvana samo velika stabla. Vrt se koristio za službene ceremonije i za balove. 1856. godine donesena je odluka o renovaciji. Izgrađena su dva pješačka mosta, a Armand i Guibert napravili su engleski park. Postavljeni su i novi kipovi: Diane (Gabies), Jeunesse et Chimère (Granet), Maxime Lalanne (bordoški akvafortist), [[Rosa Bonheur]] (slikarica životinja). Ovdje se nalazi i prirodnoslovno-povijesni muzej. {| | width="50%" valign="top" | * Bordoška šuma [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=898] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061117123534/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=898 |date=2006-11-17 }} * Cvjetni park [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=853] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123055646/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=853 |date=2011-01-23 }} * Obale Garonne [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=897] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728081417/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=897 |date=2011-07-28 }} * Bordoški park [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=851] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123061612/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=851 |date=2011-01-23 }} * Riječni park [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=862] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728081435/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=862 |date=2011-07-28 }} * Botanički vrt [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=871] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123100434/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=871 |date=2011-01-23 }} || * Gradonačelnikov vrt [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=941] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123092558/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=941 |date=2011-01-23 }} * Jardin de la Béchade [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=854] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123092554/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=854 |date=2011-01-23 }} * Jardins des Dames de la Foi [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=911] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110123053407/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheLieu&classofcontent=lieu&id=911 |date=2011-01-23 }} * Javni vrt Vinet * Javni vrt Jean Bureau |} <gallery> Datoteka:jardpu3bdxjulbzh.JPG|<center>Fontana u javnom vrtu Datoteka:Bordeaux_parc_bordelais_01.jpg|<center>Bordoški park Datoteka:Bordeaux_parc_bordelais_02.jpg|<center>Bordoški park Datoteka:Bordeaux_jardin_botanique_02.jpg|<center>Botanički vrt </gallery> === Muzeji === [[Datoteka:Bordeaux Garonne.jpg|thumb|right|Krstarica Colbert]] [[Datoteka:William-Adolphe_Bouguereau_(1825-1905)_-_The_Day_of_the_Dead_(1859).jpg|thumb|''Dan mrtvih'' ([[William Bouguereau]]) - Muzej lijepih umjetnosti]] {| | width="50%" valign="top" | * Muzej Bordeauxa * Muzej lijepih umjetnosti [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1172] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061117114346/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1172 |date=2006-11-17 }}[http://www.culture.gouv.fr/culture/bordeaux] * Muzej Akvitanije [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1090] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060827035251/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1090 |date=2006-08-27 }} * Muzej dekorativnih umjetnosti [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1110] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060829071903/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1110 |date=2006-08-29 }} * Povijesni i prirodnoslovni muzej [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1313] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060813085435/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1313 |date=2006-08-13 }} * Muzej moderne umjetnosti (CAPC) [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=2010] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061017010753/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=2010 |date=2006-10-17 }} * Muzej Chartrona * Nacionalni muzej carina [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1570] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061120075520/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomEvtOrga&classofcontent=sommaire&id=1570 |date=2006-11-20 }} * [[Krstarica Colbert]], pomorski muzej [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=275] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061012104415/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=275 |date=2006-10-12 }}[http://www.netmarine.net/bat/croiseur/colbert]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Međunarodni konzervatorij razonode || * Vinorama [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=272] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090213221201/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=272 |date=2009-02-13 }} * Muzej Goupil [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=1728] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061030021927/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgFicheOrga&classofcontent=organisme&id=1728 |date=2006-10-30 }}[http://www.culture.gouv.fr/GOUPIL/FILES] * Casa de Goya ([[Francisco Goya]]) * Cap-Sciences [http://www.cap-sciences.net] * Centar Jean-Moulin : Muzej i centar za dokumentaciju o Drugom svjetskom ratu [http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomCentreJeanMoulin&classofcontent=sommaire&id=1312] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927234735/http://www.bordeaux.fr/ebx/portals/ebx.portal?_nfpb=true&_pageLabel=pgSomCentreJeanMoulin&classofcontent=sommaire&id=1312 |date=2007-09-27 }} * Musée d'Art cru [http://www.art-cru.com] * Etnografski muzej Bordeauxa 2 (MEB) [http://www.meb.u-bordeaux2.fr] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721022559/http://www.meb.u-bordeaux2.fr/ |date=2011-07-21 }} * Conservatoire de l'air et de l'espace d'Aquitaine (CAEA) [http://caea.free.fr] * Kuća tiskanih djela [http://perso.wanadoo.fr/musee.imprim.aquitaine] * Muzej telekomunikacija Akvitanije [http://perso.wanadoo.fr/musee.telecom.aquitaine] |} === Kinematografi === Što se tiče kina, Bordeaux je jako dobro opremljen. Na trgu Gambetta mogu se naći kina '''UGC Cinécité''' i '''le Français'''. '''Le petit Trianon Jean Vigo''' specijaliziran je za art et essai (''umjetnost i pokus''), '''Utopia''', kino je sa pet dvorana koje se nalaze u staroj kapelici (četvrt Saint-Pierre). Multipleksi '''Méga CGR''' i '''Mégarama''', nalaze se na desnoj obali Garonne, blizu starog kolodvora Orléans (povijesni spomenik). === Sport === * [[Fudbal|Nogomet]]: momčad [[FC Girondins de Bordeaux]], u [[Ligue 1]]. * [[Ragbi]]: Union Stade bordelais-Bègles, u Pro D2 , Prvenstva Francuske u ragbiju * [[Hokej na ledu]] : [[Bordeaux Gironde Hockey 2000]] == Značajne osobe == === Rođeni u Bordeauxu === [[Datoteka:Michel de Montaigne 1.jpg|thumb|right|[[Michel de Montaigne]]]] [[Datoteka:Vicente López Portaña - el pintor Francisco de Goya.jpg|thumb|[[Francisco Goya]]]] {| | width="50%" valign="top" | * [[Nepoznati iz Bordeauxa]], hodočasnik, koji je otišao u [[Jeruzalem]] u 4. stoljeću * [[Richard II od Engleske]], rođen [[6. 1.|6. siječnja]] [[1367]]. * [[Michel de Montaigne]], političar, filozof, rođen [[28. 2.|28. veljače]] [[1533]]. * [[Jean Chevillard]], arhivar, rođen [[1618]]. * [[François Bigot]], zadnji [[intendant]] [[Nova Francuska|Nove Francuske]], rođen [[1703]]. * [[Étienne Marie Antoine Champion de Nansouty]], general, rođen [[1768]]. * [[Pierre Rode]], kompozitor i violonist, rođen [[16. 2.|16. veljače]] [[1774]]. * [[Pierre-Alfred Ravel]], glumac, rođen [[1814]]. * [[Rosa Bonheur]], slikarica, rođena [[16. 3.|16. ožujka]] [[1822]]. * [[Aurélien Scholl]], novinar, pisac, humorist, rođen [[13. 7.|13. srpnja]] [[1833]]. * [[Charles Lamoureux]], [[dirigent]], rođen [[28. 9.|28. rujna]] [[1834]]. * [[Édouard Colonne]], dirigent, rođen [[23. 7.|23. srpnja]] [[1838]]. * [[Odilon Redon]], slikar, crtač i kipar, rođen [[20. 4.|20. travnja]] [[1840]]. * [[Maurice Dubois]], slikar, rođen [[4. 6.|4. lipnja]] [[1869]]. * [[Charles Tournemire]], kompozitor, rođen [[22. 1.|22. siječnja]] [[1870]]. * [[Jean Roger-Ducasse]], kompozitor, rođen [[18. 4.|18. travnja]] [[1873]]. * [[Albert Marquet]], slikar, rođen [[27. 3.|27. ožujka]] [[1875]]. * [[Raoul Laparra]], kompozitor, rođen [[13. 5.|13. svibnja]] [[1876]]. * [[Jacques Thibaud]], violonist, rođen [[27. 9.|27. rujna]] [[1880]]. || * [[Jean Dupas]] umjetnik, rođen [[21. 2.|21. veljače]] [[1882]]. * [[François Mauriac]], pisac i novinar, rođen [[11. 10.|11. listopada]] [[1885]]. * [[André Lhote]], slikar, teoretičar umjetnosti i učitelj, rođen 1885. * [[Henri Sauguet]], kompozitor, rođen [[18. 5.|18. svibnja]] [[1901]]. * [[Jean Anouilh]], dramatičar, rođen [[23. 6.|23. lipnja]] [[1910]]. * [[Jacques Ellul]], filozof, sociolog i teolog, rođen [[6. 1.|6. siječnja]] [[1912]]. * [[René Clément]], glumac, rođen [[18. 3.|18. ožujka]] [[1913]]. * [[Danielle Darrieux]], glumica, rođena [[1. 5.|1. svibnja]] [[1917]]. * [[Édouard Molinaro]], glumac, rođen [[13. 5.|13. svibnja]] [[1928]]. * [[Marcel Amont]], pjevač, rođen [[1. 4.|1. travnja]] [[1929]]. * [[Alain Aslan]], kipar i crtač, rođen [[2. 5.|2. svibnja]] [[1930]]. * [[Jean-Jacques Sempé]], crtač, rođen [[17. 8.|17. kolovoza]] [[1932]]. * [[Philippe Sollers]], pisac i književni kritičar, rođen [[28. 11.|28. studenog]] [[1936]]. * [[Boris Cyrulnik]], psihoanalitičar, psiholog i pisac, rođen [[26. 7.|26. srpnja]] [[1937]]. * [[Serge Lama]], pjevač, rođen [[11. 2.|11. veljače]] [[1943]] . * [[Sophie Davant]], novinarka, rođena [[19. 5.|19. svibnja]] [[1963]]. * [[Pierre Palmade]], humorist, rođen [[23. 3.|23. ožujka]] [[1968]]. * [[Barbara Schulz]], glumica, rođena [[25. 5.|25. svibnja]] [[1972]]. * [[Nicolas Canteloup]], imitator |} === Značajne osobe === * [[Francisco Goya]] (1748-1826), španjolski slikar i kipar * [[Pedro Mariano de Goyeneche]] (1773-1844), španjolski pravnik * [[Antoine Renard]] (1825-1872), tenor * [[Georges Goursat dit SEM]] (1863-1934), crtač i karikaturist == Zabratimljeni i bliski gradovi == * '''Zabratimljeni gradovi''' {| | width="60%" valign="top" | : [[Datoteka:Flag of the United Kingdom.svg|20px]] [[Bristol]] ([[Ujedinjeno Kraljevstvo]]), od [[1947]]. : [[Datoteka:Flag of Peru (state).svg|20px]] [[Lima]] ([[Peru]]), od [[1957]]. : [[Datoteka:Flag of Canada.svg|20px]] [[Québec (grad)|Québec]] ([[Kanada]]), od [[1962]]. : [[Datoteka:Flag of Germany.svg|20px]] [[Minhen|München]] ([[Nemačka|Njemačka]]), od [[1964]]. : [[Datoteka:Flag of the United States.svg|20px]] [[Los Angeles]] ([[Sjedinjene Američke Države|SAD]]), od [[1968]]. : [[Datoteka:Flag of Portugal.svg|20px]] [[Porto]] ([[Portugal]]), od [[1978]]. : [[Datoteka:Flag of Japan.svg|20px]] [[Fukuoka]] ([[Japan]]), od [[1982]]. : [[Datoteka:Flag of Spain.svg|20px]] [[Madrid]] ([[Španija|Španjolska]]), od [[1984]]. || : [[Datoteka:Flag of Israel.svg|20px]] [[Ašdod]] ([[Izrael]]), od [[1984]]. : [[Datoteka:Flag of Morocco.svg|20px]] [[Casablanca]] ([[Maroko]]), od [[1988]]. : [[Datoteka:Flag_of_the_People's_Republic_of_China.svg|20px]] [[Wuhan]] ([[Narodna Republika Kina|Kina]]), od [[1998]]. * '''Dogovori o suradnji''' : [[Datoteka:Flag of Russia.svg|20px]] [[Sankt Peterburg|Sankt Petersburg]] ([[Rusija]]), od [[1992]]. : [[Datoteka:Flag of Poland.svg|20px]] [[Krakov]] ([[Poljska]]), od [[1993]]. : [[Datoteka:Flag of Serbia.svg|20px]] [[Niš]] ([[Srbija]]), od[[2013]]. |} == Mediji == * [[TV7 Bordeaux]] lokalna je televizija u Bordeauxu. Nalazi se u aveniji Thiers i dio je grupe Sud Ouest. * [[Sud Ouest]] lokalne su dnevne novine. == Bibliografija == * ''Guide touristique, historique et architectural de Bordeaux et de la Gironde'', O. Laroza, izdavač Féret Fils, Bordeaux, 1988. * ''Histoire de Bordeaux'', [[Camille Jullian]], 1895. * ''Histoire de Bordeaux'', C. Higounet, Privat, 2001. == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=249688| 1968=266662| 1975=223131| 1982=208159| 1990=210336| 1999=215363| 2006=232.260<ref name="Insee">{{Insee}}</ref>| 2011=239399| sansdoublescomptes= 1962}} == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Bordeaux|Bordeaux}} * {{fr icon}} [http://www.bordeaux.fr/ Službena stranica grada] * {{fr icon}} [http://bordeaux.fr.eu.org/ Zajednička stranica grada] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060827145549/http://bordeaux.fr.eu.org/ |date=2006-08-27 }} * {{fr icon}} [http://www.lacub.com/ Stranica urbane zajednice] {{Prefekture francuskih regija}} {{Prefekture francuskih departmana}} {{Svjetska baština u Francuskoj}} {{Departman Žironda u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} [[Kategorija:Gradovi u Francuskoj]] [[Kategorija:Svjetska baština u Francuskoj]] [[Kategorija:Departman Gironde u Francuskoj]] 1b4oautcpi4056nd2ig4zp42z91mszs 0 111594 42586640 41749762 2026-05-01T12:03:03Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586640 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser (BS) | Ime = '''Arthur Ashe''' | Slika = C9186-21Reagan-Ashe.jpg | Nadimak = Arthur Ashe pozdravlja predsjednika [[Ronald Reagan|Reagana]] | Država = {{ZD|SAD}} [[Sjedinjene Američke Države]] | Datum rođenja = 10. juli 1943. | Datum smrti = 6. februar 1993. (49.godina) | Mjesto rođenja = [[Richmond]], [[Virginia]], [[SAD]] | Visina =185 | Težina =73 | 1. profesionalna sezona=1969 | Kraj karijere =1980 | Ruka = desna | Trener = nema | Novčane nagrade= 2,584,909 | Pojedinačno = | BrojPojedinačnihPobjeda =33 | NajboljeMjestoNaListi =1 <small> (1975.) </small> | TrenutnoMjestoNaListi = | SedmicaBr1 = | BrojGrandSlamPobjedaPojedinačno ='''3''' | AustralianOpenPobjedaPojedinačno = '''1x''' 1970. | FrenchOpenPobjedaPojedinačno= | WimbledonPobjedaPojedinačno = '''1x''' 1975. | USOpenPobjedaPojedinačno = '''1x''' 1968. | Parovi = | BrojPobjedaParovi =18 | NajboljeMjestoNaListiParova = | TrenutnoMjestoNaListiParova = | SedmicaPrviNaListiParova = | BrojGrandSlamPobjedaParovi = | BrojAustralianOpenPobjedaParovi = | BrojFrenchOpenPobjedaParovi = | BrojWimbledonPobjedaParovi = | USOpenErgebnisDoppel= | MedaljeOlimpijadaPojedinačno = | Aktualizirano = 14. jula 2010. godine }} '''Arthur Robert Ashe, Jr.''' bio je profesionalni [[tenis]]er iz [[Sjedinjene Američke Države|Sjedinjenih Američkih Država]]. U svojoj profesionalnoj karijeri osvojio je 3 [[Grand Slam]] titule i to jedan [[US Open]], jedan [[Wimbledon]] i jedan [[Australian Open]]. Ashe je najbolji [[tenis]]er svijeta bio tokom 1975. godine. Time je jedan on najboljih Američkih [[tenis]]era svih vremena.<ref>http://www.tennis.com/features/40greatest/index.aspx The 40 Greatest players of the Open Era</ref> == Privatni život == Ashe je služio u vojsci [[Sjedinjene Američke Države|Sjedinjenih Američkih Država]] u periodu od 1966-1968. gdje je dobio čin [[poručnik]]a. Ashe se oženio Jeanne Moutoussamy 20. februara 1977. Ona je bila fotograf a, upoznali su se četiri mjeseca prije vjenčanja. Zajedno su usvojili kćerku koja je rođena 21. decembra 1986. godine. Ime je dobila po profesiji majke a zvala Camera. Arthur je umro kada je ona imala samo šest godina. Arthur je doživio srčani udar 1979. godine. Javnost i svi su bili šokirani s obzirom na činjenicu da je bio u dobroj formi i da je bio sportista. Tokom 1988. godine Arthur je saznao da je zaražen [[virus]]om [[HIV]]. Zaražen je dok je primao [[tranfuzija krvi|transfuzije krvi]] tokom jedne od dvije operacije. On i njegova žena su to prikrivali dosta dugo sve do 8. aprila 1992. kada je sam Ashe priznao da je zaražen. U svom priznanju bazirao se na velikom broju zaraženih u svijetu i da je to ozbiljan problem. Dva mjeseca prije smrti Ashe je osnovao Arhur Ashe institut za zdravlje. Te godine je izabran za sportistu godine. Ashe je umro 6. februara 1993. godine od [[toksoplazmoza|toksoplazmoze]], [[infekcija|infekcije]] vezana za [[Sida|sidu]]. Tačan uzrok infekcije je nepoznat. == Profesionalna karijera == Arthur Ashe je postao profesionalni teniser 1969. godine. Godinu dana kasnije osvojio je svoj drugi [[Grand Slam]] i to [[Australian Open]]. Prvi Grand Slam koji je osvojio bio je [[US Open]] 1968. godine.Godine 1975. Ashe osvaja svoj treći i zadnji [[Grand Slam]], a to je bio [[Wimbledon]]. U finalu neočekivano je pobjedio [[Jimmy Connors|Jimmya Connorsa]] s 6-1 6-1 5-7 6-4. Na putu do osvajanja [[Wimbledon]]a Ashe je u četvrtfinalu bio bolji od [[Björn Borg|Björna Borga]] s 2-6 6-4 8-6 6-1. Ashe je igrao tenis još nekoliko godina ali nakon operacije [[srce|srca]] 1979. definitivno se oprostio od tenisa 1980. Ashe ostaje jedini Afro-amerikanac koji je osvojio [[Wimbledon]], [[Australian Open]] i [[US Open]]. Ashe je jedan od dva tenisera afričkog porijekla koji su osvojila [[Grand Slam]]. Drugi je [[Francuzi|Francuz]] [[Yannick Noah]] koji je osvojio [[French Open]] 1983. Ashe je svrstan među najbolje tenisere svih vremena. == Rad nakon opraštanja od profesionalnog tenisa == [[Datoteka:Arthur Ashe Health Center.jpg|left|thumb|150px|Arthur Ashe centar za wellnes, na kampusu UCLA]] Nakon opraštanja od profesionalnog tenisa Ashe se bavio mnogim stvarima kao npr: pisanje za Time magazin, komentiranja za ABC Sports i osnovao je Nacionalnu tenisku juniorsku ligu. Tokom 1983. podvrgnut je drugoj operaciji srca. Izabran je u Internacionalni teniski Hall of Fame 1985. Također osnovao je Arthur Ashe fondaciju za borbu protiv side. == Zalaganje u borbi za ljudska prava == Arthur prvi Afro-amerikanac koji je osvojio [[Grand Slam]] turnir i bio je aktivni borac za ljudska prava. Bio je član delegacije koju su jos činila 31 poznata Afro-amerikanca koji su zajedno posjetili [[Južnoafrička Republika|Južnoafričku Republiku]] da provjere stanje u zemlji. Uhapšen je od strane policije 11. januara 1985. zbog protestiranja ispred Ambasade Južnoafričke Rebulike u [[Washington]], D.C-u. Razlog njegovog protestovanja je bilo [[apartheid]] uređenje u toj državi. Ponovo je uhapšen 9. septembra 1992. u toku protesta ispred Bijele Kuće. == Nagrade i počasti == [[Datoteka:Arthur Ashe Stadium View.JPG|thumb|250px|Arthur Ashe Stadium]] * U njegovu počast centralni teren na kojem se igraju mečevi [[US Open]]a nazvan je [[Arthur Ashe Stadium]]. * Arthurov uspjeh na [[Wimbledon]]u 1975. je proglašeno 95-tim najvećim momentom u historiji [[sport]]a. * Arthur Ashe je od strane [[Molefi Kete Asante]]a svrstan među 100 najvećih Afro-amerikanaca. * Tennis magazin je Ashea stavio na 30. mjesto najboljih 40 tenisera [[Tenis]] ere. * Njegova žena je napisala knjigu "Daddy and Me" koja opisuje odnos njihove kćerke sa njenim ocem.Druga napisana knjiga "Arthur Ashe and Me" opisuje detaljno Arthurov život. == Rezultati na Grand Slam turnirima == {| class="wikitable" |- bgcolor="#efefef" ! Turnir!! 1968 !! 1969 !! 1970 !! 1971 !! 1972 !! 1973 !! 1974 !! 1975 !! 1976 !! colspan="2"| 1977¹ !! 1978 !! 1979 !! Karijera SR !! Karijera pobjede/izgubljene |- |style="background:#EFEFEF;" | [[Australian Open]] |align="center" |A |align="center" |A |align="center" style="background:#00ff00;"|'''P''' |align="center" style="background:#D8BFD8;" | F |align="center" |A |align="center" |A |align="center" |A |align="center" |A |align="center" |A |align="center" style="background:#ffebcd;"|ČF |align="center" |A |align="center" style="background:yellow;"|PF |align="center" |A |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |16–3 |- |style="background:#EFEFEF;" | [[French Open]] |align="center" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" style="background:#ffebcd;"|ČF |align="center" style="background:#ffebcd;"|ČF |align="center" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" colspan="2" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" style="background:#afeeee;"|3K |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 8 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |25–8 |- |style="background:#EFEFEF;" | [[Wimbledon]] |align="center" style="background:yellow;"|PF |align="center" style="background:yellow;"|PF |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" style="background:#afeeee;"|3K |align="center" |A |align="center" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|3K |align="center" style="background:#00ff00;"|'''P''' |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" colspan="2" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|1K |align="center" style="background:#afeeee;"|1K |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 9 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |27–8 |- |style="background:#EFEFEF;" | [[US Open]] |align="center" style="background:#00ff00;"|'''P''' |align="center" style="background:yellow;"|PF |align="center" style="background:#ffebcd;"|ČF |align="center" style="background:yellow;"|PF |align="center" style="background:#D8BFD8;" | F |align="center" style="background:#afeeee;"|3K |align="center" style="background:#ffebcd;"|ČF |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" style="background:#afeeee;"|2K |align="center" colspan="2" |A |align="center" style="background:#afeeee;"|4K |align="center" |A |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 10 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |38–9 |- |style="background:#EFEFEF;" | Pobjede-Izgubljene |align="center" style="background:#EFEFEF;" |11–1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |13–3 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |15–3 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |15–4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |6–1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |5–2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |9–3 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |10–1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |7–3 |align="center" colspan="2" style="background:#EFEFEF;" |3–1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |10–4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |2–2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |N/A |align="center" style="background:#EFEFEF;" |106–28 |- |style="background:#EFEFEF;" | SR |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 3 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 3 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 1 / 2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 3 |align="center" colspan="2" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 1 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 4 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 0 / 2 |align="center" style="background:#EFEFEF;" | 3 / 31 |align="center" style="background:#EFEFEF;" |N/A |} ¹[[Australian Open]] je održan dva puta 1977. u januaru i decembru. * A = Nije nastupio na turniru * SR = Omjer osvajanja Grand Slam turnira i učešća na Grand Slam turnirima * K = Kolo, do kojeg je teniser stigao * ČF = Četvrtfinale * PF = Polufinale * F = Finale * P= Pobjeda, osvajanje turnira == Izvori == {{reference}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Arthur Ashe}} * [http://www.arthurashe.org// Oficijelna web stranica]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Pobednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Lifetime|1943|1993|Ashe, Arthur}} [[Kategorija:Američki teniseri]] [[Kategorija:Umrli od AIDS-a]] 5adi8xxy67pl9cur5gpsds4njqsrimm 0 112823 42586741 42376649 2026-05-02T00:42:17Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586741 wikitext text/x-wiki {{Infokutija vojni sukob |sukob = Bitka kod Vézeroncea |dio = [[Burgundski rat|Burgundskog rata]] |slika = Clodomir supervise l'execution de Sigismond.jpg |opis_slike = Hlodomir nadgleda pogubljenje burgundskog kralja Sigismunda |datum = [[25. 6.|25. jun]] [[524]] |mjesto = Vézeronce-Curtin, departman Isère |rezultat = burgundska pobjeda (Agatija) <br /> franačka pobjeda ([[Grgur Turski]]) |strana1 = [[Datoteka:Jean-Louis Bézard - Childebert Ier roi de Francs (mort en 558).jpg|40px]] Franci |strana2 = [[Datoteka:Blason Ducs Bourgogne (ancien).svg|40px]] Burgundi [[Datoteka:Young Folks' History of Rome illus368.png|60px]] Ostrogoti |komandant1 = Hlodomer |komandant2 = Godomar II }} '''Bitka kod Vézeroncea''' se odigrala [[25. 6.|25. juna]] [[524]]. u današnjoj jugoistočnoj Francuskoj između [[Franci|Franaka]] koje je vodio kralj [[Hlodomer|Hlodomir]] na jednoj, i [[Burgundi|Burgunda]] koje je vodio kralj [[Godomar]]. Iako je u njoj Hlodomir poginuo, o njenom ishodu postoje proturječni podaci - prema bizantskom historičaru Agatiji pobjedu su odnijeli Burgundi, a prema [[Grgur Turski|Grguru Turskom]] Franci. U svakom slučaju, bitka je imala važne posljedice s obzirom da je Hlodomirova smrt omogućila njegovoj preživjeloj braći da podijele njegove teritorije, odnosno olakšala ponovno ujedinjenje [[franačka|franačke države]] nekoliko decenija kasnije. == Vanjske veze == * [http://www.musee-dauphinois.fr/md/index/num/99/lan/1 Collections Archéologie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061124111244/http://www.musee-dauphinois.fr/md/index/num/99/lan/1 |date=2006-11-24 }} at the Musée dauphinois website. [[Kategorija:524.]] bqmq748mslb3n1ppincorr9yb0lyhp9 0 114145 42586771 42559080 2026-05-02T08:20:22Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586771 wikitext text/x-wiki {{Planina | ime =Broad Peak<br /><small>''Faichan Kangri''</small> | slika =7 15 BroadPeak.jpg | Opis slike =Pogled na Broad Peak s lokaliteta Concordia u Pakistanu | Visina =8051 | Država / Pokrajina ={{flagcountry|PAK}}<br>{{flagcountry|KIN}} | Dio gorja =[[Himalaja]], [[Karakorum]] | Kordinate ={{Coord|35.4839|76.3406}} | Prvi uspon =[[9. lipnja]] [[1957.]]<br />{{ZD|AUT}} Fritz Wintersteller<br />{{ZD|AUT}} Marcus Schmuck<br />{{ZD|AUT}} Kurt Diemberger<br />{{ZD|AUT}} Hermann Buhl | Najlakša staza = | Planinarski domovi = | Najbliži gradovi = | Starost = | Ostali vrhovi = | Top. karta = }} '''Broad Peak''' (izvorno ''K3'', lokalno poznat kao ''Faichan Kangri'') je [[planina]] na granici [[Pakistan]]a i [[Kina|Kine]] u lancu [[Karakorum]], djelu lanca [[Himalaja|Himalaje]]. Jedna od ukupno četrnaest planina viših od 8000 metara, i s 8051 metar [[Nadmorska visina|nadmorske visine]], dvanaesta najviša planina na svijetu. Doslovni prijevod engleskog naziva "Broad Peak" ([[Hrvatski jezik|hrv]]. ''"široki vrh"''), ''Phalchan Kangri'', nije prihvaćen od lokalnog naroda [[Balti (narod)|Balti]].<ref name=evnews>{{cite web|url=http://www.everestnews.com/stories024/bphistory.htm |title=Broad Peak: Some background and History| publisher=Everest News}}</ref> == Geografija == Broad Peak je dio masiva Gasherbrum, na granici pakistanskog [[Kašmir]]a i Kine, na oko 8&nbsp;km od druge najviše planine na svijetu - [[K2]]. Broad Peak je izvorno bio nazvan ''K3'', ali kasnije je ustanovljeno da je vrh planine dugačak više od 1,5&nbsp;km te je nazvan današnjim imenom.<ref name=peakware>{{cite web|url=http://www.peakware.com/peaks.html?pk=389|title=Broad Peak|publisher=Peakware World Mountain Encyclopedia|access-date=2011-06-18|archive-date=2013-07-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20130704053553/http://www.peakware.com/peaks.html?pk=389|url-status=dead}}</ref> == Povijest uspona == Prvi uspon na Broad Peak postigli su 9. lipnja 1957. Fritz Wintersteller, Marcus Schmuck, Kurt Diemberger i Hermann Buhl kao članovi [[Austrija|austrijske]] ekspedicije. Ekspedicija je prvi pokušaj uspona izvela 29. svibnja kada su Fritz Wintersteller i Kurt Diemberger dosegli 8030 m, što je postignuto bez pomoći dodatnog kisika, nosača na velikim visinama i podrške baznog logora.<ref name=evnews/> Tijekom iste ekspedicije, Marcus Schmuck i Fritz Wintersteller postigli su 19. lipnja 1957. i prvi uspon na vrh [[Skil Brum]] (7360 m) u alpskom stilu za 53 sati.<ref name=evnews/> Hermann Buhl je poginuo 27. lipnja 1957. kada je zajedno s Diembergerom pokušao uspon na obližnju planinu [[Chogolisa]] (7654 m).<ref name=evnews/> Srpnja 2007., austrijski alpinistički tim popeo sa na Broad Peak da bi na visini iznad 8000 m pronašli tijelo Markusa Kronthalera, koji je poginuo godinu dana ranije. 12. srpnja 2007., vrhunac je osvojila Edurne Pasaban, kao dio svog projekta 14 x 8000, zajedno s penjačima Ivánom Vallejom , Ferránom Latorreom, Asierom Izaguirreom. == Vremenski slijed == * 1954. Prvi pokušaj uspona Dr. Karla Herligkoffera iz [[Njemačka|Njemačke]] po jugozapadnoj strani koji nije uspio radi nevremena i ekstremne hladnoće.<ref name=evnews/> * 1957. Prvi uspješan uspon <ref>{{Cite web |url=http://www.broadpeak.org/ |title=First ascent |access-date=2011-06-18 |archive-date=2008-08-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080820003839/http://www.broadpeak.org/ |url-status=dead }}</ref> * 1983. Krystyna Palmowska iz [[Poljska|Poljske]], prva je žena na vrhu Broad Peaka. * 1994, 9. srpnja, Carlos Carsolio iz [[Meksiko|Meksika]] ustanovio je novu samostalnu rutu, sada poznatu kao ''Route Carsolio''. Uspon na Broad Peak bio je njegov deveti uspon na vrhunac viši od 8000 metara.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://broadpeak.org/en/broad_peak.php |access-date=2011-06-18 |archive-date=2011-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110812213224/http://broadpeak.org/en/broad_peak.php }}</ref> == Galerija == <center><gallery> Datoteka:Broad Peak in July 2006.jpg|Broad Peak 2006. Datoteka:BP 2.jpg|Broad Peak 2006. Datoteka:Broad Peak from Godwin-Austen Glacier.jpg|Pogled na Broad Peak s ledenjaka Godwin-Austen. Datoteka:Broadpeak-GIV.jpg|Pogled na Broad Peak (lijevo) i Gasherbrum IV s ledenjaka Baltoro . </gallery></center> == Izvori == {{Izvori}} == Dodatna literatura == * Richard Sale, ''Broad Peak'', 2004. Englesko izdanje Carreg Ltd. {{ISBN|0-9538631-1-5}} * Marcus Schmuck, ''Broad Peak 8047m'' Meine Bergfahrten mit Hermann Buhl, 1958. Njemačko izdanje Verlag "Das Bergland-buch" in Salzburg/Stuttgart. * ''Zvezdnate noči (Starry Nights)'' - Dušan Jelinčič, ISBN / EAN: 961-6387-75-8 * Anna Czerwińska ''Broad Peak'83 tylko dwie (Broad Peak'83 only two)'' "Sport i Turystyka", Warszawa 1989, {{ISBN|83-217-2658-5}} == Vanjske veze == {{commonscat|Broad Peak}} * [http://www.peakware.com/peaks.html?pk=389 peakware.com ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130704053553/http://www.peakware.com/peaks.html?pk=389 |date=2013-07-04 }} * [http://www.broadpeak.org www.broadpeak.org Službeni sajt austrijske ekspedicije 1957 ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080820003839/http://www.broadpeak.org/ |date=2008-08-20 }} * [http://www.billbuxton.com/BroadPeakCAJ.pdf Povijest prvog uspona billbuxton.com] {{Planine više od 8000 m}} [[Kategorija:Planine u Pakistanu]] [[Kategorija:Planine u Kini]] [[Kategorija:Vrhovi preko 8.000 m.]] 30mgk24plr9k8vaue7s8jiznlej85q8 2 114847 42586703 42586543 2026-05-01T19:06:37Z Duma 16555 /* Razno */ 42586703 wikitext text/x-wiki Članci koje sam napisala na hr wiki prebačeni ovdje, novi članci na ovoj wiki: == Ptice == {{div col}} * [[Medovođe]] * [[Bukavac nebogled]] * [[Papige]] * [[Plavoleđa mišjakinja]] * [[Prave kukavice]] * [[Ptica sekretar]] * [[Loriji]] * [[Riječni vodomari]] * [[Australski bukavac]] * [[Kakapo]] * [[Ćubaste čiope]] * [[Uljašica]] * [[Jakamari]] * [[Jastreb]] * [[Vodosjeci]] * [[Strigopidae]] * [[Čigre]] * [[Američki bukavac]] * [[Crveno-modra ara]] * [[Kakadui]] * [[Tukani]] * [[Svračci]] * [[Phaethontidae]] * [[Nimfa (ptica)]] * [[Kljunorošci]] * [[Guarauna]] * [[Velika rujnica]] * [[Kratkoprsti kobac]] * [[Dugorepa sjenica]] * [[Šljuke sjemenjarke]] * [[Mala njorka]] * [[Smeđi kivi]] * [[Neomorphinae]] * [[Botaurinae]] * [[Južnoamerički bukavac]] * [[Češljugar]] * [[Crkavica]] * [[Kostoberina]] * [[Lisasta guska]] * [[Veliki pomornik]] * [[Patka lastarka]] * [[Utva]] * [[Planinska ševa]] * [[Eja strnjarica]] * [[Nandu]] * [[Gusjenicojedi]] * [[Dugorepe sjenice]] * [[Bluna]] * [[Velika čaplja]] * [[Mala prutka]] * [[Patka kreketaljka]] * [[Kukuvije]] * [[Šumski pupavci]] * [[Pilari]] * [[Čaplja govedarica]] * [[Vijoglav]] * [[Žako]] * [[Pomornici]] * [[Dromah]] * [[Todiji]] * [[Zlatovrane]] * [[Kukavičja modrivrana]] * [[Dolinske modrivrane]] * [[Pčelarice]] * [[Vodeni vodomari]] * [[Vodomari dupljaši]] * [[Šarenoglava patka]] * [[Žunice]] * [[Bradonjice]] * [[Čiope]] * [[Cvjetne ptice]] * [[Ševe]] * [[Brljci]] * [[Medosasi]] * [[Obični ćuk]] * [[Neornithes]] * [[Harpija (ptica)]] {{div col end}} == Gljive == {{div col}} * [[Vještičino srce]] * [[Rujnica]] * [[Vukovo meso]] * [[Đurđevača]] * [[Smrčci]] * [[Vrganj]] * [[Baršunasta panjevčica]] * [[Maglenka]] * [[Djevojačka krasnica]] * [[Zlatna krasnica]] * [[Crvena krasnica]] * [[Modrikača]] * [[Zelenka]] * [[Kraljevka]] * [[Jablanovača]] * [[Žućkasta pupavka]] * ''[[Amanita]]'' * [[Klobuk (gljiva)]] * [[Mikologija]] * [[Himenij]] * [[Stručak]] * [[Otisak spora]] * [[Micetizam]] * [[Jestiva gljiva]] {{div col end}} == Razno == {{div col}} * [[Pirka]] * [[Fauna Australije]] * [[Fauna Škotske]] * [[Dubokomorski gigantizam]] * [[Otočna patuljastost]] * [[Tasmanski vrag]] * [[Megafauna]] * [[Vitoroga antilopa]] * [[Afrički mravojed]] * [[Šuma kelpa]] * [[Neritička zona]] * [[Pelagijska zona]] * [[Planinski travnjaci i šikare]] * [[Širokolisne i mješovite šume umjerenih predjela]] * [[Mediteranske šume i šikare]] * [[Tropske i subtropske vlažne širokolisne šume]] * [[Pustinje i vegetacija sušnih oblasti]] * [[Tropski i subtropski travnjaci, savane i šikare]] * [[Hladni izvori]] * [[Hidrotermalni izvori]] * [[Rakun]] * [[Dinosaur Planet]] * [[Šetnja s dinosaurima]] * [[Šetnja s čudovištima]] * [[Šetnja sa zvijerima]] * [[Šetnja s pećinskim ljudima]] * [[Ljuba]] * [[Koraljni greben]] * [[Život na Marsu]] * [[Crveni panda]] * [[Snježni leopard]] * [[Davorin Popović]] * [[Frutiger Aero]] * [[Blobjekt]] * [[Solarpunk]] * [[Ahilova peta]] * [[Y2K]] * [[Biopunk]] * [[Populuxe]] * [[Raygun Gothic]] * [[Visoka tehnologija]] * [[Vicenteova otrovna žaba]] * [[Dužina od njuške do otvora]] * [[Osteološki korelat]] * [[Paludarij]] * [[Vrt u boci]] * [[Wardova kutija]] * [[Orhidelirij]] * [[Pteridomanija]] * ''[[The Ferns of Great Britain and Ireland]]'' * [[Otiskivanje prirode]] * [[Meristika]] * [[Ludi naučnik]] * [[Graminoid]] * [[Širokolisna zeljasta biljka]] * ''[[Peristeria elata]]'' * ''[[Stephanolepis hispidus]]'' * ''[[Sterculia apetala]]'' * [[Potporni korijen]] * [[Miješak]] * ''[[Tachyspiza virgata]]'' * ''[[Odocoileus]]'' * [[Morski puž]] * [[Mikoheterotrofija]] * [[Patuljasti troprsti ljenjivac]] * [[Anautogenija]] * [[Vitelogeneza]] * [[Izolecitalna jajna ćelija]] * [[Telolecitalna jajna ćelija]] * [[Centrolecitalna jajna ćelija]] * [[Generalističke i specijalističke vrste]] * [[Kozmopolitska rasprostranjenost]] * [[Areal kretanja]] * [[Pasteurova tačka]] * [[Pasteurov efekat]] * [[Bazen L'Atalante]] * [[Mikroaerofil]] * [[Aerotolerantni anaerob]] * [[Canfieldov okean]] * [[Crveni rub]] * [[Rana Zemlja]] * [[Hipoteza o ljubičastoj Zemlji]] * [[Fotopigment]] * [[Primarna atmosfera]] * [[Terarij]] * [[Sesilnost]] * [[Bioerozija]] * [[Podrast]] * [[Grabežljiva riba]] * [[Sjenovita biosfera]] * [[Biljni sok]] * [[Aerobni organizam]] * [[Obligatni aerob]] * [[Hipoteza o oslobađanju mezopredatora]] * [[Ekološko oslobađanje]] * [[Kinetotrof]] * [[Superokean]] * [[Suessov efekat]] * [[Lava planeta]] * [[Vinogradskijev stupac]] * [[Koraljni pijesak]] * [[Disgenika]] * [[Zvjezdani vjetar]] * [[Zvjezdana korona]] * [[Fotosintetski pigment]] * [[Mjehur zvjezdanog vjetra]] * [[Knidosak]] * [[Evolutivna zamka]] * [[Ekološka zamka]] * [[Perceptivna zamka]] * [[Unkenrefleks]] {{div col end}} == Ekstremofili == {{div col}} * [[Kapnofil]] * [[Acidofil]] * [[Hipolit (ekstremofil)]] * [[Lipofilna bakterija]] * [[Litofil]] * [[Metalotolerantni organizam]] * [[Osmofil]] * [[Psamofil]] {{div col end}} == Slušni aparati == {{div col}} * [[Slušni aparat za dugotrajno nošenje]] * [[Indeks kvalitete govora slušnog aparata]] {{div col end}} == Načini ishrane == {{div col}} * [[Arahnofagija]] * [[Kukcojed]] * [[Oofagija]] * [[Avivor]] * [[Entomofagija]] * [[Ksilofagija]] * [[Mizocitoza]] * [[Mikrobivornost]] * [[Bakterivor]] * [[Saprofagija]] * [[Tanatofag]] * [[Mukofagija]] * [[Vermivor]] * [[Florivor]] * [[Hipokarnivor]] * [[Hiperkarnivor]] * [[Spongivor]] * [[Folivor]] * [[Ksenofagija]] * [[Graminivor]] * [[Pedofagija]] * [[Razlagač]] * [[Geofagija]] * [[Vršni predator]] * [[Ofiofagija]] * [[Nektarivor]] * [[Interakcije potrošača i resursa]] * [[Saprotrofna ishrana]] * [[Holozojska ishrana]] * [[Heterotrofna ishrana]] * [[Lepidofagija]] * [[Piscivor]] * [[Hematofagija]] * [[Mirmekofagija]] * [[Koraljivor]] * [[Gljiva mesožderka]] * [[Oligofagija]] * [[Fotoautotrof]] * [[Durofagija]] * [[Litoautotrof]] * [[Moluskivori]] * [[Placentofagija]] * [[Predacija jaja]] {{div col end}} == Videoigre i sl. == {{div col}} * ''[[Skateboard Park Tycoon]]'' * ''[[Plant Tycoon]]'' * ''[[Fish Tycoon]]'' * ''[[Feeding Frenzy 2]]'' * ''[[Feeding Frenzy]]'' * ''[[Big Kahuna Reef]]'' * ''[[Ricochet Lost Worlds]]'' * ''[[Virtual Villagers]]'' * ''[[Dino Island]]'' * ''[[Zoo Tycoon 2]]'' * ''[[Brother Bear (videoigra)]]'' * ''[[Tarzan (videoigra)]]'' * ''[[Atlantis Underwater Tycoon]]'' * ''[[School Tycoon]]'' * ''[[Diner Dash]]'' * ''[[Ratatouille (videoigra)]]'' * ''[[Madagascar (videoigra)]]'' * ''[[Age of Mythology]]'' * ''[[Tribal Trouble]]'' * ''[[ThinkTanks]]'' * ''[[Hugo: Bukkazoom!]]'' * ''[[Mall Tycoon]]'' * ''[[Bliss (fotografija)]]'' * ''[[Moon Tycoon]]'' * ''[[Deep Sea Tycoon]]'' * ''[[So Blonde]]'' * ''[[Ankh (videoigra)]]'' * ''[[Red Moon Desert]]'' * ''[[RimWorld]]'' * ''[[Spy Fox 2: "Some Assembly Required"]]'' * ''[[The Oregon Trail (1985)]]'' * ''[[Alien Hominid]]'' {{div col end}} == Kultura i historija == {{div col}} * Sažetak novela Dekamerona (uklopljeno u [[Dekameron]]) * [[Ezopove basne]] * [[Faust]] * [[Childe Harold's Pilgrimage]] * [[Nauka u renesansi]] * [[Visoki srednji vijek]] * [[Srednjovjekovno domaćinstvo]] * [[Demografija srednjeg vijeka]] * [[Kriza kasnog srednjeg vijeka]] * [[Renesansa 12. vijeka]] * [[Kasni srednji vijek]] * [[Srednjovjekovna književnost]] * ''[[Livre des Merveilles du Monde]]'' * [[Saski ratovi]] * [[Velika glad 1315–1317]] * [[Makedonska renesansa]] * [[Makedonska umjetnost (bizantska)]] * [[Pariški psaltir]] * [[Sedmi križarski rat]] * [[Peti križarski rat]] * [[Šesti križarski rat]] * [[Aleksandrijski križarski rat]] * [[Pastirski križarski rat (1251)]] * [[Pastirski križarski rat (1320)]] * [[Bosanski križarski rat]] * [[Prvi švedski križarski rat]] * [[Treći švedski križarski rat]] * [[Drugi švedski križarski rat]] * [[Norveški križarski rat]] * [[Vojni pohod na Baleare 1113–1115]] * [[Berberski križarski rat]] * [[Deveti križarski rat]] * [[Osmanska invazija Otranta]] * [[Varninski križarski rat]] * [[Križarski rat 1197]] * [[Vendski križarski rat]] * [[Mletački križarski rat]] * [[Sjeverni križarski ratovi]] * [[Savojski križarski rat]] * [[Sijenska škola]] * [[Bolonjska škola]] * [[Lukanska škola]] * [[Ferarska škola]] * [[Firentinska škola]] * [[Barunski križarski rat]] * [[Livonski križarski rat]] * [[Livonska rimovana hronika]] * [[Prvi novgorodski ljetopis]] * [[Hronika Henrika od Livonije]] * [[Trgovačka ruta od Varjaga do Grka]] * [[Despenserov križarski rat]] * [[Šansonijer]] * [[Pergaminho Sharrer]] * [[Cancioneiro da Vaticana]] * [[Cancioneiro da Biblioteca Nacional]] * ''[[Il Canzoniere]]'' * [[Düsseldorfska slikarska škola]] * [[Evropski dan sjećanja na žrtve svih totalitarnih i autoritarnih režima]] * [[Froissartove Hronike]] * [[Fridrihovski rokoko]] * [[Zapadno slikarstvo]] * [[Trgovačka ruta Volga]] * [[Grčki učenjaci u renesansi]] * [[Novo učenje]] * [[Popis renesansnih humanista]] * [[Renesansni humanizam]] * [[Dolce Stil Novo]] * [[Flamansko slikarstvo]] * [[Holandsko i flamansko renesansno slikarstvo]] * [[Renesansni latinski jezik]] * [[Renesansni humanizam u Sjevernoj Evropi]] * [[Lublinska renesansa]] * [[Španska renesansa]] * [[Engleska renesansa]] * [[Normanski i srednjovjekovni London]] * [[London u periodu Tudora]] * [[London u periodu Stuarta]] * [[London u 18. vijeku]] * [[Talijanska renesansa]] * [[Francuska renesansa]] * [[De humani corporis fabrica]] * [[Njemačka renesansa]] * [[Renesansa u Nizozemskim]] * [[Portugalska renesansa]] * [[Poljska renesansa]] * [[Belle Époque]] * [[Dekadentni pokret]] * [[Vesele devedesete]] * [[Mašinsko doba]] * [[Edisonada]] * [[Robinzonada]] * ''[[Le Temps]]'' * [[Miletska priča]] {{div col end}} == Jules Verne == {{div col}} * ''[[Un prêtre en 1839]]'' * ''[[Le Testament d'un excentrique]]'' * ''[[L'École des Robinsons]]'' * ''[[Un hivernage dans les glaces]]'' * ''[[Une ville flottante]]'' * ''[[Put oko svijeta za osamdeset dana]]'' * ''[[Un drame au Mexique]]'' * ''[[Un drame dans les airs]]'' * ''[[Voyages et Aventures du capitaine Hatteras]]'' * ''[[L'Étonnante Aventure de la Mission Barsac]]'' * ''[[Le Phare du bout du monde]]'' * ''[[L'Invasion de la mer]]'' * ''[[Maître Zacharius ou l'horloger qui avait perdu son âme, tradition genevoise]]'' * ''[[Les Confessions]]'' * ''[[Mathias Sandorf]]'' * ''[[De la Terre à la Lune]]'' * ''[[Autour de la Lune]]'' * ''[[Robur-le-Conquérant]]'' * ''[[Voyage à reculons en Angleterre et en Ecosse]]'' * ''[[Seconde patrie]]'' * ''[[Paris au XXe siècle]]'' * ''[[Michel Strogoff]]'' * ''[[L'Île mystérieuse]]'' * ''[[Face au drapeau]]'' * ''[[Le Pays des fourrures]]'' * ''[[Aventures de trois Russes et de trois Anglais dans l'Afrique australe]]'' * ''[[La Jangada - Huit Cents lieues sur l'Amazone]]'' * ''[[Le Rayon vert]]'' * ''[[Kéraban-le-têtu]]'' * ''[[L’Archipel en feu]]'' * ''[[Un Billet de loterie]]'' * ''[[Le Chemin de France]]'' * ''[[César Cascabel]]'' * ''[[Mistress Branican]]'' * ''[[Le Château des Carpathes]]'' * ''[[Claudius Bombarnac]]'' * ''[[Clovis Dardentor]]'' * ''[[Le Superbe Orénoque]]'' * ''[[Le Village aérien]]'' * ''[[Les Histoires de Jean-Marie Cabidoulin]]'' * ''[[Les Frères Kip]]'' * ''[[Bourses de voyage]]'' * ''[[Un drame en Livonie]]'' * ''[[Maître du monde]]'' * ''[[Martin Paz]]'' * ''[[Le Comte de Chanteleine]]'' * ''[[Les forceurs de blocus]]'' * ''[[Une ville idéale]]'' * ''[[Les Révoltés de la Bounty]]'' * ''[[Gil Braltar]]'' * ''[[L'Éternel Adam]]'' * ''[[L’Agence Thompson et Co]]'' * ''[[La Chasse au météore]]'' * ''[[Le Pilote du Danube]]'' * ''[[Les naufragés du "Jonathan"]]'' * ''[[Le Secret de Wilhelm Storitz]]'' * ''[[Le Docteur Ox]]'' * [[Verneova erupcija]] * [[Michel Verne]] * ''[[La maison à vapeur]]'' * ''[[Le Volcan d'or]]'' * ''[[Les Tribulations d'un Chinois en Chine]]'' * ''[[Les Indes noires]]'' * ''[[L'Étoile du sud]]'' * ''[[Nord contre Sud]]'' * ''[[Famille-sans-nom]]'' * ''[[Sans dessus dessous]]'' * ''[[Mirifiques Aventures de Maître Antifer]]'' * ''[[Le Sphinx des glaces]]'' * ''[[Frritt-Flacc]]'' * ''[[La Journée d’un journaliste américain en 2889]]'' * ''[[Le Chancellor: Journal du passager J.-R. Kazallon]]'' * ''[[Deux ans de vacances]]'' * ''[[Les Cinq cents millions de la Bégum]]'' * ''[[L'Île à hélice]]'' * ''[[Une fantaisie du docteur Ox]]'' * ''[[Hector Servadac]]'' * ''[[P'tit-Bonhomme]]'' * ''[[Voyage à travers l'impossible]]'' * ''[[Voyages extraordinaires]]'' * [[Kulturološki utjecaj Julesa Vernea]] {{div col end}} == Prethistorija == {{div col}} * ''[[Gojirasaurus]]'' * ''[[Coelophysis]]'' * ''[[Deinocheirus]]'' * ''[[Gallimimus]]'' * ''[[Ornithomimus]]'' * ''[[Staurikosaurus]]'' * ''[[Eoraptor]]'' * ''[[Dilophosaurus]]'' * ''[[Ceratosaurus]]'' * ''[[Abelisaurus]]'' * ''[[Carnotaurus]]'' * ''[[Piatnitzkysaurus]]'' * ''[[Oviraptor]]'' * [[Saurischia]] * [[Teropodi]] * ''[[Deinonychus]]'' * ''[[Spinosaurus]]'' * [[Fiziologija dinosaura]] * ''[[Scipionyx]]'' * ''[[Microraptor]]'' * [[Sauropodomorfi]] * ''[[Achillobator]]'' * ''[[Mahakala]]'' * [[Dromeosauridi]] * [[Oviraptoridi]] * [[Tireofori]] * ''[[Pisanosaurus]]'' * [[Dilofosauridi]] * [[Ceratosauri]] * [[Ankilosauri]] * [[Hadrosauridi]] * [[Celurosauri]] * ''[[Edmontosaurus]]'' * ''[[Eustreptospondylus]]'' * ''[[Shuvuuia]]'' * ''[[Dromaeosaurus]]'' * [[Kompsognatidi]] * [[Ornitopodi]] * ''[[Ouranosaurus]]'' * [[Celofisoidi]] * [[Alosauroidi]] * [[Abelisauridi]] * [[Terizinosauri]] * ''[[Dilong]]'' * ''[[Troodon]]'' * ''[[Compsognathus]]'' * ''[[Pelecanimimus]]'' * ''[[Unenlagia]]'' * ''[[Ornitholestes]]'' * ''[[Therizinosaurus]]'' * ''[[Caudipteryx]]'' * ''[[Bambiraptor]]'' * ''[[Alvarezsaurus]]'' * [[Ornitomimosauri]] * [[Deinonihosauri]] * ''[[Hesperornis]]'' * ''[[Avimimus]]'' * ''[[Mei]]'' * [[Spinosauridi]] * ''[[Velociraptor]]'' * [[Alvarezsauridi]] * [[Maniraptoriformi]] * [[Hererasauridi]] * ''[[Sinornithosaurus]]'' * [[Celuridi]] * [[Dromeosaurini]] * [[Trudontidi]] * ''[[Dryosaurus]]'' * ''[[Heterodontosaurus]]'' * [[Iguanodonti]] * ''[[Camptosaurus]]'' * ''[[Corythosaurus]]'' * ''[[Hypsilophodon]]'' * ''[[Othnielosaurus]]'' * ''[[Tenontosaurus]]'' * ''[[Orodromeus]]'' * [[Pterosauri]] * [[Pahicefalosauri]] * ''[[Pachycephalosaurus]]'' * ''[[Dracorex]]'' * ''[[Stegoceras]]'' * ''[[Prenocephale]]'' * ''[[Maiasaura]]'' * ''[[Homalocephale]]'' * ''[[Edmontonia]]'' * ''[[Polacanthus]]'' * ''[[Sauropelta]]'' * [[Nodosauridi]] * ''[[Nodosaurus]]'' * ''[[Minmi]]'' * [[Ankilosauridi]] * ''[[Antarctopelta]]'' * ''[[Mymoorapelta]]'' * ''[[Gastonia]]'' * ''[[Minotaurasaurus]]'' * ''[[Ankylosaurus]]'' * ''[[Dyoplosaurus]]'' * ''[[Euoplocephalus]]'' * ''[[Scelidosaurus]]'' * [[Stegosauri]] * [[Ceratopsi]] * ''[[Parksosaurus]]'' * ''[[Huayangosaurus]]'' * ''[[Hesperosaurus]]'' * ''[[Wuerhosaurus]]'' * ''[[Tuojiangosaurus]]'' * ''[[Kentrosaurus]]'' * ''[[Tsintaosaurus]]'' * ''[[Olorotitan]]'' * ''[[Shantungosaurus]]'' * ''[[Hypacrosaurus]]'' * ''[[Gryposaurus]]'' * ''[[Prosaurolophus]]'' * ''[[Saurolophus]]'' * ''[[Postosuchus]]'' * ''[[Doedicurus]]'' * ''[[Dinofelis]]'' * ''[[Megaloceros]]'' * ''[[Megatherium]]'' * ''[[Hyaenodon]]'' * ''[[Deinotherium]]'' * ''[[Archaeotherium]]'' * ''[[Chalicotherium]]'' * ''[[Scutellosaurus]]'' * ''[[Othnielia]]'' * ''[[Micropachycephalosaurus]]'' * ''[[Titanoceratops]]'' * [[Anurognatidi]] * [[Dimorfodontidi]] * [[Ramforinkidi]] * [[Aždarkidi]] * [[Ornitokajridi]] * [[Pteranodontidi]] * [[Tapežaridi]] * ''[[Moeritherium]]'' * ''[[Eudimorphodon]]'' * ''[[Sordes]]'' * ''[[Tapejara]]'' * ''[[Sharovipteryx]]'' * ''[[Propalaeotherium]]'' * ''[[Ambulocetus]]'' * ''[[Pakicetus]]'' * ''[[Anurognathus]]'' * ''[[Dorudon]]'' * ''[[Rodhocetus]]'' * [[Ambulocetidi]] * [[Remingtonocetidi]] * [[Bazilosauridi]] * ''[[Jeholopterus]]'' * ''[[Dimorphodon]]'' * [[Dinocefali]] * [[Terapsidi]] * [[Anteosauri]] * [[Biarmosuki]] * [[Gorgonopsi]] * [[Tetanure]] * ''[[Monolophosaurus]]'' * [[Arheoceti]] * ''[[Dorygnathus]]'' * ''[[Buitreraptor]]'' * [[Protocetidi]] * ''[[Kutchicetus]]'' * ''[[Remingtonocetus]]'' * ''[[Hatzegopteryx]]'' * [[Pakicetidi]] * ''[[Quetzalcoatlus]]'' * ''[[Ornithocheirus]]'' * ''[[Tropeognathus]]'' * ''[[Macrauchenia]]'' * ''[[Pteranodon]]'' * ''[[Maiacetus]]'' * ''[[Protocetus]]'' * ''[[Paraceratherium]]'' * ''[[Anhanguera]]'' * ''[[Tupuxuara]]'' * ''[[Nyctosaurus]]'' * ''[[Homo gautengensis]]'' * ''[[Ardipithecus]]'' * ''[[Paranthropus]]'' * ''[[Homo heidelbergensis]]'' * ''[[Homo floresiensis]]'' * ''[[Australopithecus]]'' * ''[[Australopithecus bahrelghazali]]'' * ''[[Australopithecus garhi]]'' * ''[[Australopithecus anamensis]]'' * ''[[Paranthropus aethiopicus]]'' * ''[[Paranthropus robustus]]'' * ''[[Paranthropus boisei]]'' * [[Rane ljudske migracije]] * [[Ichthyostegalia]] * [[Paleoantropologija]] * ''[[Pterodactylus]]'' * [[Hipoteza o multiregionalnom porijeklu modernog čovjeka]] * ''[[Cearadactylus]]'' * ''[[Geosternbergia]]'' * [[Pterodaktiloidi]] * [[Ramforinkoidi]] * ''[[Pterodaustro]]'' * ''[[Arambourgiania]]'' * ''[[Campylognathoides]]'' * ''[[Pterorhynchus]]'' * ''[[Coloborhynchus]]'' * ''[[Istiodactylus]]'' * ''[[Ludodactylus]]'' * ''[[Preondactylus]]'' * ''[[Peteinosaurus]]'' * ''[[Angustinaripterus]]'' * ''[[Bellubrunnus]]'' * ''[[Sericipterus]]'' * ''[[Scaphognathus]]'' * [[Popis rodova pterosaura]] * ''[[Aerotitan]]'' * ''[[Amblydectes]]'' * ''[[Aerodactylus]]'' * [[Popis rodova dinosaura]] * ''[[Bakonydraco]]'' * ''[[Ctenochasma]]'' * ''[[Cycnorhamphus]]'' * ''[[Dsungaripterus]]'' * ''[[Feilongus]]'' * ''[[Germanodactylus]]'' * ''[[Gnathosaurus]]'' * ''[[Zhejiangopterus]]'' * ''[[Tupandactylus]]'' * ''[[Thalassodromeus]]'' * ''[[Rhamphorhynchus]]'' * ''[[Sinopterus]]'' * ''[[Ningchengopterus]]'' * [[Klasifikacija dinosaura]] * ''[[Nemicolopterus]]'' * ''[[Liaoningopterus]]'' * ''[[Lonchodectes]]'' * ''[[Nurhachius]]'' * ''[[Noripterus]]'' * ''[[Haopterus]]'' * [[Filogenija pterosaura]] * [[Alosauridi]] * [[Terizinosauridi]] * [[Plateosauridi]] * [[Ceratosauridi]] * [[Abelisauri]] * ''[[Homo naledi]]'' {{div col end}} jdznv9jh510l9fnzfnavwinuq3o0h9l 42586704 42586703 2026-05-01T19:22:31Z Duma 16555 /* Ekstremofili */ 42586704 wikitext text/x-wiki Članci koje sam napisala na hr wiki prebačeni ovdje, novi članci na ovoj wiki: == Ptice == {{div col}} * [[Medovođe]] * [[Bukavac nebogled]] * [[Papige]] * [[Plavoleđa mišjakinja]] * [[Prave kukavice]] * [[Ptica sekretar]] * [[Loriji]] * [[Riječni vodomari]] * [[Australski bukavac]] * [[Kakapo]] * [[Ćubaste čiope]] * [[Uljašica]] * [[Jakamari]] * [[Jastreb]] * [[Vodosjeci]] * [[Strigopidae]] * [[Čigre]] * [[Američki bukavac]] * [[Crveno-modra ara]] * [[Kakadui]] * [[Tukani]] * [[Svračci]] * [[Phaethontidae]] * [[Nimfa (ptica)]] * [[Kljunorošci]] * [[Guarauna]] * [[Velika rujnica]] * [[Kratkoprsti kobac]] * [[Dugorepa sjenica]] * [[Šljuke sjemenjarke]] * [[Mala njorka]] * [[Smeđi kivi]] * [[Neomorphinae]] * [[Botaurinae]] * [[Južnoamerički bukavac]] * [[Češljugar]] * [[Crkavica]] * [[Kostoberina]] * [[Lisasta guska]] * [[Veliki pomornik]] * [[Patka lastarka]] * [[Utva]] * [[Planinska ševa]] * [[Eja strnjarica]] * [[Nandu]] * [[Gusjenicojedi]] * [[Dugorepe sjenice]] * [[Bluna]] * [[Velika čaplja]] * [[Mala prutka]] * [[Patka kreketaljka]] * [[Kukuvije]] * [[Šumski pupavci]] * [[Pilari]] * [[Čaplja govedarica]] * [[Vijoglav]] * [[Žako]] * [[Pomornici]] * [[Dromah]] * [[Todiji]] * [[Zlatovrane]] * [[Kukavičja modrivrana]] * [[Dolinske modrivrane]] * [[Pčelarice]] * [[Vodeni vodomari]] * [[Vodomari dupljaši]] * [[Šarenoglava patka]] * [[Žunice]] * [[Bradonjice]] * [[Čiope]] * [[Cvjetne ptice]] * [[Ševe]] * [[Brljci]] * [[Medosasi]] * [[Obični ćuk]] * [[Neornithes]] * [[Harpija (ptica)]] {{div col end}} == Gljive == {{div col}} * [[Vještičino srce]] * [[Rujnica]] * [[Vukovo meso]] * [[Đurđevača]] * [[Smrčci]] * [[Vrganj]] * [[Baršunasta panjevčica]] * [[Maglenka]] * [[Djevojačka krasnica]] * [[Zlatna krasnica]] * [[Crvena krasnica]] * [[Modrikača]] * [[Zelenka]] * [[Kraljevka]] * [[Jablanovača]] * [[Žućkasta pupavka]] * ''[[Amanita]]'' * [[Klobuk (gljiva)]] * [[Mikologija]] * [[Himenij]] * [[Stručak]] * [[Otisak spora]] * [[Micetizam]] * [[Jestiva gljiva]] {{div col end}} == Razno == {{div col}} * [[Pirka]] * [[Fauna Australije]] * [[Fauna Škotske]] * [[Dubokomorski gigantizam]] * [[Otočna patuljastost]] * [[Tasmanski vrag]] * [[Megafauna]] * [[Vitoroga antilopa]] * [[Afrički mravojed]] * [[Šuma kelpa]] * [[Neritička zona]] * [[Pelagijska zona]] * [[Planinski travnjaci i šikare]] * [[Širokolisne i mješovite šume umjerenih predjela]] * [[Mediteranske šume i šikare]] * [[Tropske i subtropske vlažne širokolisne šume]] * [[Pustinje i vegetacija sušnih oblasti]] * [[Tropski i subtropski travnjaci, savane i šikare]] * [[Hladni izvori]] * [[Hidrotermalni izvori]] * [[Rakun]] * [[Dinosaur Planet]] * [[Šetnja s dinosaurima]] * [[Šetnja s čudovištima]] * [[Šetnja sa zvijerima]] * [[Šetnja s pećinskim ljudima]] * [[Ljuba]] * [[Koraljni greben]] * [[Život na Marsu]] * [[Crveni panda]] * [[Snježni leopard]] * [[Davorin Popović]] * [[Frutiger Aero]] * [[Blobjekt]] * [[Solarpunk]] * [[Ahilova peta]] * [[Y2K]] * [[Biopunk]] * [[Populuxe]] * [[Raygun Gothic]] * [[Visoka tehnologija]] * [[Vicenteova otrovna žaba]] * [[Dužina od njuške do otvora]] * [[Osteološki korelat]] * [[Paludarij]] * [[Vrt u boci]] * [[Wardova kutija]] * [[Orhidelirij]] * [[Pteridomanija]] * ''[[The Ferns of Great Britain and Ireland]]'' * [[Otiskivanje prirode]] * [[Meristika]] * [[Ludi naučnik]] * [[Graminoid]] * [[Širokolisna zeljasta biljka]] * ''[[Peristeria elata]]'' * ''[[Stephanolepis hispidus]]'' * ''[[Sterculia apetala]]'' * [[Potporni korijen]] * [[Miješak]] * ''[[Tachyspiza virgata]]'' * ''[[Odocoileus]]'' * [[Morski puž]] * [[Mikoheterotrofija]] * [[Patuljasti troprsti ljenjivac]] * [[Anautogenija]] * [[Vitelogeneza]] * [[Izolecitalna jajna ćelija]] * [[Telolecitalna jajna ćelija]] * [[Centrolecitalna jajna ćelija]] * [[Generalističke i specijalističke vrste]] * [[Kozmopolitska rasprostranjenost]] * [[Areal kretanja]] * [[Pasteurova tačka]] * [[Pasteurov efekat]] * [[Bazen L'Atalante]] * [[Mikroaerofil]] * [[Aerotolerantni anaerob]] * [[Canfieldov okean]] * [[Crveni rub]] * [[Rana Zemlja]] * [[Hipoteza o ljubičastoj Zemlji]] * [[Fotopigment]] * [[Primarna atmosfera]] * [[Terarij]] * [[Sesilnost]] * [[Bioerozija]] * [[Podrast]] * [[Grabežljiva riba]] * [[Sjenovita biosfera]] * [[Biljni sok]] * [[Aerobni organizam]] * [[Obligatni aerob]] * [[Hipoteza o oslobađanju mezopredatora]] * [[Ekološko oslobađanje]] * [[Kinetotrof]] * [[Superokean]] * [[Suessov efekat]] * [[Lava planeta]] * [[Vinogradskijev stupac]] * [[Koraljni pijesak]] * [[Disgenika]] * [[Zvjezdani vjetar]] * [[Zvjezdana korona]] * [[Fotosintetski pigment]] * [[Mjehur zvjezdanog vjetra]] * [[Knidosak]] * [[Evolutivna zamka]] * [[Ekološka zamka]] * [[Perceptivna zamka]] * [[Unkenrefleks]] {{div col end}} == Ekstremofili == {{div col}} * [[Kapnofil]] * [[Acidofil]] * [[Hipolit (ekstremofil)]] * [[Lipofilna bakterija]] * [[Litofil]] * [[Metalotolerantni organizam]] * [[Osmofil]] * [[Psamofil]] {{div col end}} == Biološka pravila == {{div col}} {{div col end}} == Slušni aparati == {{div col}} * [[Slušni aparat za dugotrajno nošenje]] * [[Indeks kvalitete govora slušnog aparata]] {{div col end}} == Načini ishrane == {{div col}} * [[Arahnofagija]] * [[Kukcojed]] * [[Oofagija]] * [[Avivor]] * [[Entomofagija]] * [[Ksilofagija]] * [[Mizocitoza]] * [[Mikrobivornost]] * [[Bakterivor]] * [[Saprofagija]] * [[Tanatofag]] * [[Mukofagija]] * [[Vermivor]] * [[Florivor]] * [[Hipokarnivor]] * [[Hiperkarnivor]] * [[Spongivor]] * [[Folivor]] * [[Ksenofagija]] * [[Graminivor]] * [[Pedofagija]] * [[Razlagač]] * [[Geofagija]] * [[Vršni predator]] * [[Ofiofagija]] * [[Nektarivor]] * [[Interakcije potrošača i resursa]] * [[Saprotrofna ishrana]] * [[Holozojska ishrana]] * [[Heterotrofna ishrana]] * [[Lepidofagija]] * [[Piscivor]] * [[Hematofagija]] * [[Mirmekofagija]] * [[Koraljivor]] * [[Gljiva mesožderka]] * [[Oligofagija]] * [[Fotoautotrof]] * [[Durofagija]] * [[Litoautotrof]] * [[Moluskivori]] * [[Placentofagija]] * [[Predacija jaja]] {{div col end}} == Videoigre i sl. == {{div col}} * ''[[Skateboard Park Tycoon]]'' * ''[[Plant Tycoon]]'' * ''[[Fish Tycoon]]'' * ''[[Feeding Frenzy 2]]'' * ''[[Feeding Frenzy]]'' * ''[[Big Kahuna Reef]]'' * ''[[Ricochet Lost Worlds]]'' * ''[[Virtual Villagers]]'' * ''[[Dino Island]]'' * ''[[Zoo Tycoon 2]]'' * ''[[Brother Bear (videoigra)]]'' * ''[[Tarzan (videoigra)]]'' * ''[[Atlantis Underwater Tycoon]]'' * ''[[School Tycoon]]'' * ''[[Diner Dash]]'' * ''[[Ratatouille (videoigra)]]'' * ''[[Madagascar (videoigra)]]'' * ''[[Age of Mythology]]'' * ''[[Tribal Trouble]]'' * ''[[ThinkTanks]]'' * ''[[Hugo: Bukkazoom!]]'' * ''[[Mall Tycoon]]'' * ''[[Bliss (fotografija)]]'' * ''[[Moon Tycoon]]'' * ''[[Deep Sea Tycoon]]'' * ''[[So Blonde]]'' * ''[[Ankh (videoigra)]]'' * ''[[Red Moon Desert]]'' * ''[[RimWorld]]'' * ''[[Spy Fox 2: "Some Assembly Required"]]'' * ''[[The Oregon Trail (1985)]]'' * ''[[Alien Hominid]]'' {{div col end}} == Kultura i historija == {{div col}} * Sažetak novela Dekamerona (uklopljeno u [[Dekameron]]) * [[Ezopove basne]] * [[Faust]] * [[Childe Harold's Pilgrimage]] * [[Nauka u renesansi]] * [[Visoki srednji vijek]] * [[Srednjovjekovno domaćinstvo]] * [[Demografija srednjeg vijeka]] * [[Kriza kasnog srednjeg vijeka]] * [[Renesansa 12. vijeka]] * [[Kasni srednji vijek]] * [[Srednjovjekovna književnost]] * ''[[Livre des Merveilles du Monde]]'' * [[Saski ratovi]] * [[Velika glad 1315–1317]] * [[Makedonska renesansa]] * [[Makedonska umjetnost (bizantska)]] * [[Pariški psaltir]] * [[Sedmi križarski rat]] * [[Peti križarski rat]] * [[Šesti križarski rat]] * [[Aleksandrijski križarski rat]] * [[Pastirski križarski rat (1251)]] * [[Pastirski križarski rat (1320)]] * [[Bosanski križarski rat]] * [[Prvi švedski križarski rat]] * [[Treći švedski križarski rat]] * [[Drugi švedski križarski rat]] * [[Norveški križarski rat]] * [[Vojni pohod na Baleare 1113–1115]] * [[Berberski križarski rat]] * [[Deveti križarski rat]] * [[Osmanska invazija Otranta]] * [[Varninski križarski rat]] * [[Križarski rat 1197]] * [[Vendski križarski rat]] * [[Mletački križarski rat]] * [[Sjeverni križarski ratovi]] * [[Savojski križarski rat]] * [[Sijenska škola]] * [[Bolonjska škola]] * [[Lukanska škola]] * [[Ferarska škola]] * [[Firentinska škola]] * [[Barunski križarski rat]] * [[Livonski križarski rat]] * [[Livonska rimovana hronika]] * [[Prvi novgorodski ljetopis]] * [[Hronika Henrika od Livonije]] * [[Trgovačka ruta od Varjaga do Grka]] * [[Despenserov križarski rat]] * [[Šansonijer]] * [[Pergaminho Sharrer]] * [[Cancioneiro da Vaticana]] * [[Cancioneiro da Biblioteca Nacional]] * ''[[Il Canzoniere]]'' * [[Düsseldorfska slikarska škola]] * [[Evropski dan sjećanja na žrtve svih totalitarnih i autoritarnih režima]] * [[Froissartove Hronike]] * [[Fridrihovski rokoko]] * [[Zapadno slikarstvo]] * [[Trgovačka ruta Volga]] * [[Grčki učenjaci u renesansi]] * [[Novo učenje]] * [[Popis renesansnih humanista]] * [[Renesansni humanizam]] * [[Dolce Stil Novo]] * [[Flamansko slikarstvo]] * [[Holandsko i flamansko renesansno slikarstvo]] * [[Renesansni latinski jezik]] * [[Renesansni humanizam u Sjevernoj Evropi]] * [[Lublinska renesansa]] * [[Španska renesansa]] * [[Engleska renesansa]] * [[Normanski i srednjovjekovni London]] * [[London u periodu Tudora]] * [[London u periodu Stuarta]] * [[London u 18. vijeku]] * [[Talijanska renesansa]] * [[Francuska renesansa]] * [[De humani corporis fabrica]] * [[Njemačka renesansa]] * [[Renesansa u Nizozemskim]] * [[Portugalska renesansa]] * [[Poljska renesansa]] * [[Belle Époque]] * [[Dekadentni pokret]] * [[Vesele devedesete]] * [[Mašinsko doba]] * [[Edisonada]] * [[Robinzonada]] * ''[[Le Temps]]'' * [[Miletska priča]] {{div col end}} == Jules Verne == {{div col}} * ''[[Un prêtre en 1839]]'' * ''[[Le Testament d'un excentrique]]'' * ''[[L'École des Robinsons]]'' * ''[[Un hivernage dans les glaces]]'' * ''[[Une ville flottante]]'' * ''[[Put oko svijeta za osamdeset dana]]'' * ''[[Un drame au Mexique]]'' * ''[[Un drame dans les airs]]'' * ''[[Voyages et Aventures du capitaine Hatteras]]'' * ''[[L'Étonnante Aventure de la Mission Barsac]]'' * ''[[Le Phare du bout du monde]]'' * ''[[L'Invasion de la mer]]'' * ''[[Maître Zacharius ou l'horloger qui avait perdu son âme, tradition genevoise]]'' * ''[[Les Confessions]]'' * ''[[Mathias Sandorf]]'' * ''[[De la Terre à la Lune]]'' * ''[[Autour de la Lune]]'' * ''[[Robur-le-Conquérant]]'' * ''[[Voyage à reculons en Angleterre et en Ecosse]]'' * ''[[Seconde patrie]]'' * ''[[Paris au XXe siècle]]'' * ''[[Michel Strogoff]]'' * ''[[L'Île mystérieuse]]'' * ''[[Face au drapeau]]'' * ''[[Le Pays des fourrures]]'' * ''[[Aventures de trois Russes et de trois Anglais dans l'Afrique australe]]'' * ''[[La Jangada - Huit Cents lieues sur l'Amazone]]'' * ''[[Le Rayon vert]]'' * ''[[Kéraban-le-têtu]]'' * ''[[L’Archipel en feu]]'' * ''[[Un Billet de loterie]]'' * ''[[Le Chemin de France]]'' * ''[[César Cascabel]]'' * ''[[Mistress Branican]]'' * ''[[Le Château des Carpathes]]'' * ''[[Claudius Bombarnac]]'' * ''[[Clovis Dardentor]]'' * ''[[Le Superbe Orénoque]]'' * ''[[Le Village aérien]]'' * ''[[Les Histoires de Jean-Marie Cabidoulin]]'' * ''[[Les Frères Kip]]'' * ''[[Bourses de voyage]]'' * ''[[Un drame en Livonie]]'' * ''[[Maître du monde]]'' * ''[[Martin Paz]]'' * ''[[Le Comte de Chanteleine]]'' * ''[[Les forceurs de blocus]]'' * ''[[Une ville idéale]]'' * ''[[Les Révoltés de la Bounty]]'' * ''[[Gil Braltar]]'' * ''[[L'Éternel Adam]]'' * ''[[L’Agence Thompson et Co]]'' * ''[[La Chasse au météore]]'' * ''[[Le Pilote du Danube]]'' * ''[[Les naufragés du "Jonathan"]]'' * ''[[Le Secret de Wilhelm Storitz]]'' * ''[[Le Docteur Ox]]'' * [[Verneova erupcija]] * [[Michel Verne]] * ''[[La maison à vapeur]]'' * ''[[Le Volcan d'or]]'' * ''[[Les Tribulations d'un Chinois en Chine]]'' * ''[[Les Indes noires]]'' * ''[[L'Étoile du sud]]'' * ''[[Nord contre Sud]]'' * ''[[Famille-sans-nom]]'' * ''[[Sans dessus dessous]]'' * ''[[Mirifiques Aventures de Maître Antifer]]'' * ''[[Le Sphinx des glaces]]'' * ''[[Frritt-Flacc]]'' * ''[[La Journée d’un journaliste américain en 2889]]'' * ''[[Le Chancellor: Journal du passager J.-R. Kazallon]]'' * ''[[Deux ans de vacances]]'' * ''[[Les Cinq cents millions de la Bégum]]'' * ''[[L'Île à hélice]]'' * ''[[Une fantaisie du docteur Ox]]'' * ''[[Hector Servadac]]'' * ''[[P'tit-Bonhomme]]'' * ''[[Voyage à travers l'impossible]]'' * ''[[Voyages extraordinaires]]'' * [[Kulturološki utjecaj Julesa Vernea]] {{div col end}} == Prethistorija == {{div col}} * ''[[Gojirasaurus]]'' * ''[[Coelophysis]]'' * ''[[Deinocheirus]]'' * ''[[Gallimimus]]'' * ''[[Ornithomimus]]'' * ''[[Staurikosaurus]]'' * ''[[Eoraptor]]'' * ''[[Dilophosaurus]]'' * ''[[Ceratosaurus]]'' * ''[[Abelisaurus]]'' * ''[[Carnotaurus]]'' * ''[[Piatnitzkysaurus]]'' * ''[[Oviraptor]]'' * [[Saurischia]] * [[Teropodi]] * ''[[Deinonychus]]'' * ''[[Spinosaurus]]'' * [[Fiziologija dinosaura]] * ''[[Scipionyx]]'' * ''[[Microraptor]]'' * [[Sauropodomorfi]] * ''[[Achillobator]]'' * ''[[Mahakala]]'' * [[Dromeosauridi]] * [[Oviraptoridi]] * [[Tireofori]] * ''[[Pisanosaurus]]'' * [[Dilofosauridi]] * [[Ceratosauri]] * [[Ankilosauri]] * [[Hadrosauridi]] * [[Celurosauri]] * ''[[Edmontosaurus]]'' * ''[[Eustreptospondylus]]'' * ''[[Shuvuuia]]'' * ''[[Dromaeosaurus]]'' * [[Kompsognatidi]] * [[Ornitopodi]] * ''[[Ouranosaurus]]'' * [[Celofisoidi]] * [[Alosauroidi]] * [[Abelisauridi]] * [[Terizinosauri]] * ''[[Dilong]]'' * ''[[Troodon]]'' * ''[[Compsognathus]]'' * ''[[Pelecanimimus]]'' * ''[[Unenlagia]]'' * ''[[Ornitholestes]]'' * ''[[Therizinosaurus]]'' * ''[[Caudipteryx]]'' * ''[[Bambiraptor]]'' * ''[[Alvarezsaurus]]'' * [[Ornitomimosauri]] * [[Deinonihosauri]] * ''[[Hesperornis]]'' * ''[[Avimimus]]'' * ''[[Mei]]'' * [[Spinosauridi]] * ''[[Velociraptor]]'' * [[Alvarezsauridi]] * [[Maniraptoriformi]] * [[Hererasauridi]] * ''[[Sinornithosaurus]]'' * [[Celuridi]] * [[Dromeosaurini]] * [[Trudontidi]] * ''[[Dryosaurus]]'' * ''[[Heterodontosaurus]]'' * [[Iguanodonti]] * ''[[Camptosaurus]]'' * ''[[Corythosaurus]]'' * ''[[Hypsilophodon]]'' * ''[[Othnielosaurus]]'' * ''[[Tenontosaurus]]'' * ''[[Orodromeus]]'' * [[Pterosauri]] * [[Pahicefalosauri]] * ''[[Pachycephalosaurus]]'' * ''[[Dracorex]]'' * ''[[Stegoceras]]'' * ''[[Prenocephale]]'' * ''[[Maiasaura]]'' * ''[[Homalocephale]]'' * ''[[Edmontonia]]'' * ''[[Polacanthus]]'' * ''[[Sauropelta]]'' * [[Nodosauridi]] * ''[[Nodosaurus]]'' * ''[[Minmi]]'' * [[Ankilosauridi]] * ''[[Antarctopelta]]'' * ''[[Mymoorapelta]]'' * ''[[Gastonia]]'' * ''[[Minotaurasaurus]]'' * ''[[Ankylosaurus]]'' * ''[[Dyoplosaurus]]'' * ''[[Euoplocephalus]]'' * ''[[Scelidosaurus]]'' * [[Stegosauri]] * [[Ceratopsi]] * ''[[Parksosaurus]]'' * ''[[Huayangosaurus]]'' * ''[[Hesperosaurus]]'' * ''[[Wuerhosaurus]]'' * ''[[Tuojiangosaurus]]'' * ''[[Kentrosaurus]]'' * ''[[Tsintaosaurus]]'' * ''[[Olorotitan]]'' * ''[[Shantungosaurus]]'' * ''[[Hypacrosaurus]]'' * ''[[Gryposaurus]]'' * ''[[Prosaurolophus]]'' * ''[[Saurolophus]]'' * ''[[Postosuchus]]'' * ''[[Doedicurus]]'' * ''[[Dinofelis]]'' * ''[[Megaloceros]]'' * ''[[Megatherium]]'' * ''[[Hyaenodon]]'' * ''[[Deinotherium]]'' * ''[[Archaeotherium]]'' * ''[[Chalicotherium]]'' * ''[[Scutellosaurus]]'' * ''[[Othnielia]]'' * ''[[Micropachycephalosaurus]]'' * ''[[Titanoceratops]]'' * [[Anurognatidi]] * [[Dimorfodontidi]] * [[Ramforinkidi]] * [[Aždarkidi]] * [[Ornitokajridi]] * [[Pteranodontidi]] * [[Tapežaridi]] * ''[[Moeritherium]]'' * ''[[Eudimorphodon]]'' * ''[[Sordes]]'' * ''[[Tapejara]]'' * ''[[Sharovipteryx]]'' * ''[[Propalaeotherium]]'' * ''[[Ambulocetus]]'' * ''[[Pakicetus]]'' * ''[[Anurognathus]]'' * ''[[Dorudon]]'' * ''[[Rodhocetus]]'' * [[Ambulocetidi]] * [[Remingtonocetidi]] * [[Bazilosauridi]] * ''[[Jeholopterus]]'' * ''[[Dimorphodon]]'' * [[Dinocefali]] * [[Terapsidi]] * [[Anteosauri]] * [[Biarmosuki]] * [[Gorgonopsi]] * [[Tetanure]] * ''[[Monolophosaurus]]'' * [[Arheoceti]] * ''[[Dorygnathus]]'' * ''[[Buitreraptor]]'' * [[Protocetidi]] * ''[[Kutchicetus]]'' * ''[[Remingtonocetus]]'' * ''[[Hatzegopteryx]]'' * [[Pakicetidi]] * ''[[Quetzalcoatlus]]'' * ''[[Ornithocheirus]]'' * ''[[Tropeognathus]]'' * ''[[Macrauchenia]]'' * ''[[Pteranodon]]'' * ''[[Maiacetus]]'' * ''[[Protocetus]]'' * ''[[Paraceratherium]]'' * ''[[Anhanguera]]'' * ''[[Tupuxuara]]'' * ''[[Nyctosaurus]]'' * ''[[Homo gautengensis]]'' * ''[[Ardipithecus]]'' * ''[[Paranthropus]]'' * ''[[Homo heidelbergensis]]'' * ''[[Homo floresiensis]]'' * ''[[Australopithecus]]'' * ''[[Australopithecus bahrelghazali]]'' * ''[[Australopithecus garhi]]'' * ''[[Australopithecus anamensis]]'' * ''[[Paranthropus aethiopicus]]'' * ''[[Paranthropus robustus]]'' * ''[[Paranthropus boisei]]'' * [[Rane ljudske migracije]] * [[Ichthyostegalia]] * [[Paleoantropologija]] * ''[[Pterodactylus]]'' * [[Hipoteza o multiregionalnom porijeklu modernog čovjeka]] * ''[[Cearadactylus]]'' * ''[[Geosternbergia]]'' * [[Pterodaktiloidi]] * [[Ramforinkoidi]] * ''[[Pterodaustro]]'' * ''[[Arambourgiania]]'' * ''[[Campylognathoides]]'' * ''[[Pterorhynchus]]'' * ''[[Coloborhynchus]]'' * ''[[Istiodactylus]]'' * ''[[Ludodactylus]]'' * ''[[Preondactylus]]'' * ''[[Peteinosaurus]]'' * ''[[Angustinaripterus]]'' * ''[[Bellubrunnus]]'' * ''[[Sericipterus]]'' * ''[[Scaphognathus]]'' * [[Popis rodova pterosaura]] * ''[[Aerotitan]]'' * ''[[Amblydectes]]'' * ''[[Aerodactylus]]'' * [[Popis rodova dinosaura]] * ''[[Bakonydraco]]'' * ''[[Ctenochasma]]'' * ''[[Cycnorhamphus]]'' * ''[[Dsungaripterus]]'' * ''[[Feilongus]]'' * ''[[Germanodactylus]]'' * ''[[Gnathosaurus]]'' * ''[[Zhejiangopterus]]'' * ''[[Tupandactylus]]'' * ''[[Thalassodromeus]]'' * ''[[Rhamphorhynchus]]'' * ''[[Sinopterus]]'' * ''[[Ningchengopterus]]'' * [[Klasifikacija dinosaura]] * ''[[Nemicolopterus]]'' * ''[[Liaoningopterus]]'' * ''[[Lonchodectes]]'' * ''[[Nurhachius]]'' * ''[[Noripterus]]'' * ''[[Haopterus]]'' * [[Filogenija pterosaura]] * [[Alosauridi]] * [[Terizinosauridi]] * [[Plateosauridi]] * [[Ceratosauridi]] * [[Abelisauri]] * ''[[Homo naledi]]'' {{div col end}} rpxfqk3wdgn9zuivdrfxsjqy4diedkw 42586705 42586704 2026-05-01T19:28:14Z Duma 16555 /* Biološka pravila */ 42586705 wikitext text/x-wiki Članci koje sam napisala na hr wiki prebačeni ovdje, novi članci na ovoj wiki: == Ptice == {{div col}} * [[Medovođe]] * [[Bukavac nebogled]] * [[Papige]] * [[Plavoleđa mišjakinja]] * [[Prave kukavice]] * [[Ptica sekretar]] * [[Loriji]] * [[Riječni vodomari]] * [[Australski bukavac]] * [[Kakapo]] * [[Ćubaste čiope]] * [[Uljašica]] * [[Jakamari]] * [[Jastreb]] * [[Vodosjeci]] * [[Strigopidae]] * [[Čigre]] * [[Američki bukavac]] * [[Crveno-modra ara]] * [[Kakadui]] * [[Tukani]] * [[Svračci]] * [[Phaethontidae]] * [[Nimfa (ptica)]] * [[Kljunorošci]] * [[Guarauna]] * [[Velika rujnica]] * [[Kratkoprsti kobac]] * [[Dugorepa sjenica]] * [[Šljuke sjemenjarke]] * [[Mala njorka]] * [[Smeđi kivi]] * [[Neomorphinae]] * [[Botaurinae]] * [[Južnoamerički bukavac]] * [[Češljugar]] * [[Crkavica]] * [[Kostoberina]] * [[Lisasta guska]] * [[Veliki pomornik]] * [[Patka lastarka]] * [[Utva]] * [[Planinska ševa]] * [[Eja strnjarica]] * [[Nandu]] * [[Gusjenicojedi]] * [[Dugorepe sjenice]] * [[Bluna]] * [[Velika čaplja]] * [[Mala prutka]] * [[Patka kreketaljka]] * [[Kukuvije]] * [[Šumski pupavci]] * [[Pilari]] * [[Čaplja govedarica]] * [[Vijoglav]] * [[Žako]] * [[Pomornici]] * [[Dromah]] * [[Todiji]] * [[Zlatovrane]] * [[Kukavičja modrivrana]] * [[Dolinske modrivrane]] * [[Pčelarice]] * [[Vodeni vodomari]] * [[Vodomari dupljaši]] * [[Šarenoglava patka]] * [[Žunice]] * [[Bradonjice]] * [[Čiope]] * [[Cvjetne ptice]] * [[Ševe]] * [[Brljci]] * [[Medosasi]] * [[Obični ćuk]] * [[Neornithes]] * [[Harpija (ptica)]] {{div col end}} == Gljive == {{div col}} * [[Vještičino srce]] * [[Rujnica]] * [[Vukovo meso]] * [[Đurđevača]] * [[Smrčci]] * [[Vrganj]] * [[Baršunasta panjevčica]] * [[Maglenka]] * [[Djevojačka krasnica]] * [[Zlatna krasnica]] * [[Crvena krasnica]] * [[Modrikača]] * [[Zelenka]] * [[Kraljevka]] * [[Jablanovača]] * [[Žućkasta pupavka]] * ''[[Amanita]]'' * [[Klobuk (gljiva)]] * [[Mikologija]] * [[Himenij]] * [[Stručak]] * [[Otisak spora]] * [[Micetizam]] * [[Jestiva gljiva]] {{div col end}} == Razno == {{div col}} * [[Pirka]] * [[Fauna Australije]] * [[Fauna Škotske]] * [[Dubokomorski gigantizam]] * [[Otočna patuljastost]] * [[Tasmanski vrag]] * [[Megafauna]] * [[Vitoroga antilopa]] * [[Afrički mravojed]] * [[Šuma kelpa]] * [[Neritička zona]] * [[Pelagijska zona]] * [[Planinski travnjaci i šikare]] * [[Širokolisne i mješovite šume umjerenih predjela]] * [[Mediteranske šume i šikare]] * [[Tropske i subtropske vlažne širokolisne šume]] * [[Pustinje i vegetacija sušnih oblasti]] * [[Tropski i subtropski travnjaci, savane i šikare]] * [[Hladni izvori]] * [[Hidrotermalni izvori]] * [[Rakun]] * [[Dinosaur Planet]] * [[Šetnja s dinosaurima]] * [[Šetnja s čudovištima]] * [[Šetnja sa zvijerima]] * [[Šetnja s pećinskim ljudima]] * [[Ljuba]] * [[Koraljni greben]] * [[Život na Marsu]] * [[Crveni panda]] * [[Snježni leopard]] * [[Davorin Popović]] * [[Frutiger Aero]] * [[Blobjekt]] * [[Solarpunk]] * [[Ahilova peta]] * [[Y2K]] * [[Biopunk]] * [[Populuxe]] * [[Raygun Gothic]] * [[Visoka tehnologija]] * [[Vicenteova otrovna žaba]] * [[Dužina od njuške do otvora]] * [[Osteološki korelat]] * [[Paludarij]] * [[Vrt u boci]] * [[Wardova kutija]] * [[Orhidelirij]] * [[Pteridomanija]] * ''[[The Ferns of Great Britain and Ireland]]'' * [[Otiskivanje prirode]] * [[Meristika]] * [[Ludi naučnik]] * [[Graminoid]] * [[Širokolisna zeljasta biljka]] * ''[[Peristeria elata]]'' * ''[[Stephanolepis hispidus]]'' * ''[[Sterculia apetala]]'' * [[Potporni korijen]] * [[Miješak]] * ''[[Tachyspiza virgata]]'' * ''[[Odocoileus]]'' * [[Morski puž]] * [[Mikoheterotrofija]] * [[Patuljasti troprsti ljenjivac]] * [[Anautogenija]] * [[Vitelogeneza]] * [[Izolecitalna jajna ćelija]] * [[Telolecitalna jajna ćelija]] * [[Centrolecitalna jajna ćelija]] * [[Generalističke i specijalističke vrste]] * [[Kozmopolitska rasprostranjenost]] * [[Areal kretanja]] * [[Pasteurova tačka]] * [[Pasteurov efekat]] * [[Bazen L'Atalante]] * [[Mikroaerofil]] * [[Aerotolerantni anaerob]] * [[Canfieldov okean]] * [[Crveni rub]] * [[Rana Zemlja]] * [[Hipoteza o ljubičastoj Zemlji]] * [[Fotopigment]] * [[Primarna atmosfera]] * [[Terarij]] * [[Sesilnost]] * [[Bioerozija]] * [[Podrast]] * [[Grabežljiva riba]] * [[Sjenovita biosfera]] * [[Biljni sok]] * [[Aerobni organizam]] * [[Obligatni aerob]] * [[Hipoteza o oslobađanju mezopredatora]] * [[Ekološko oslobađanje]] * [[Kinetotrof]] * [[Superokean]] * [[Suessov efekat]] * [[Lava planeta]] * [[Vinogradskijev stupac]] * [[Koraljni pijesak]] * [[Disgenika]] * [[Zvjezdani vjetar]] * [[Zvjezdana korona]] * [[Fotosintetski pigment]] * [[Mjehur zvjezdanog vjetra]] * [[Knidosak]] * [[Evolutivna zamka]] * [[Ekološka zamka]] * [[Perceptivna zamka]] * [[Unkenrefleks]] {{div col end}} == Ekstremofili == {{div col}} * [[Kapnofil]] * [[Acidofil]] * [[Hipolit (ekstremofil)]] * [[Lipofilna bakterija]] * [[Litofil]] * [[Metalotolerantni organizam]] * [[Osmofil]] * [[Psamofil]] {{div col end}} == Biološka pravila == {{div col}} {{div col end}} == Termoregulacija kod životinja == {{div col}} {{div col end}} == Slušni aparati == {{div col}} * [[Slušni aparat za dugotrajno nošenje]] * [[Indeks kvalitete govora slušnog aparata]] {{div col end}} == Načini ishrane == {{div col}} * [[Arahnofagija]] * [[Kukcojed]] * [[Oofagija]] * [[Avivor]] * [[Entomofagija]] * [[Ksilofagija]] * [[Mizocitoza]] * [[Mikrobivornost]] * [[Bakterivor]] * [[Saprofagija]] * [[Tanatofag]] * [[Mukofagija]] * [[Vermivor]] * [[Florivor]] * [[Hipokarnivor]] * [[Hiperkarnivor]] * [[Spongivor]] * [[Folivor]] * [[Ksenofagija]] * [[Graminivor]] * [[Pedofagija]] * [[Razlagač]] * [[Geofagija]] * [[Vršni predator]] * [[Ofiofagija]] * [[Nektarivor]] * [[Interakcije potrošača i resursa]] * [[Saprotrofna ishrana]] * [[Holozojska ishrana]] * [[Heterotrofna ishrana]] * [[Lepidofagija]] * [[Piscivor]] * [[Hematofagija]] * [[Mirmekofagija]] * [[Koraljivor]] * [[Gljiva mesožderka]] * [[Oligofagija]] * [[Fotoautotrof]] * [[Durofagija]] * [[Litoautotrof]] * [[Moluskivori]] * [[Placentofagija]] * [[Predacija jaja]] {{div col end}} == Videoigre i sl. == {{div col}} * ''[[Skateboard Park Tycoon]]'' * ''[[Plant Tycoon]]'' * ''[[Fish Tycoon]]'' * ''[[Feeding Frenzy 2]]'' * ''[[Feeding Frenzy]]'' * ''[[Big Kahuna Reef]]'' * ''[[Ricochet Lost Worlds]]'' * ''[[Virtual Villagers]]'' * ''[[Dino Island]]'' * ''[[Zoo Tycoon 2]]'' * ''[[Brother Bear (videoigra)]]'' * ''[[Tarzan (videoigra)]]'' * ''[[Atlantis Underwater Tycoon]]'' * ''[[School Tycoon]]'' * ''[[Diner Dash]]'' * ''[[Ratatouille (videoigra)]]'' * ''[[Madagascar (videoigra)]]'' * ''[[Age of Mythology]]'' * ''[[Tribal Trouble]]'' * ''[[ThinkTanks]]'' * ''[[Hugo: Bukkazoom!]]'' * ''[[Mall Tycoon]]'' * ''[[Bliss (fotografija)]]'' * ''[[Moon Tycoon]]'' * ''[[Deep Sea Tycoon]]'' * ''[[So Blonde]]'' * ''[[Ankh (videoigra)]]'' * ''[[Red Moon Desert]]'' * ''[[RimWorld]]'' * ''[[Spy Fox 2: "Some Assembly Required"]]'' * ''[[The Oregon Trail (1985)]]'' * ''[[Alien Hominid]]'' {{div col end}} == Kultura i historija == {{div col}} * Sažetak novela Dekamerona (uklopljeno u [[Dekameron]]) * [[Ezopove basne]] * [[Faust]] * [[Childe Harold's Pilgrimage]] * [[Nauka u renesansi]] * [[Visoki srednji vijek]] * [[Srednjovjekovno domaćinstvo]] * [[Demografija srednjeg vijeka]] * [[Kriza kasnog srednjeg vijeka]] * [[Renesansa 12. vijeka]] * [[Kasni srednji vijek]] * [[Srednjovjekovna književnost]] * ''[[Livre des Merveilles du Monde]]'' * [[Saski ratovi]] * [[Velika glad 1315–1317]] * [[Makedonska renesansa]] * [[Makedonska umjetnost (bizantska)]] * [[Pariški psaltir]] * [[Sedmi križarski rat]] * [[Peti križarski rat]] * [[Šesti križarski rat]] * [[Aleksandrijski križarski rat]] * [[Pastirski križarski rat (1251)]] * [[Pastirski križarski rat (1320)]] * [[Bosanski križarski rat]] * [[Prvi švedski križarski rat]] * [[Treći švedski križarski rat]] * [[Drugi švedski križarski rat]] * [[Norveški križarski rat]] * [[Vojni pohod na Baleare 1113–1115]] * [[Berberski križarski rat]] * [[Deveti križarski rat]] * [[Osmanska invazija Otranta]] * [[Varninski križarski rat]] * [[Križarski rat 1197]] * [[Vendski križarski rat]] * [[Mletački križarski rat]] * [[Sjeverni križarski ratovi]] * [[Savojski križarski rat]] * [[Sijenska škola]] * [[Bolonjska škola]] * [[Lukanska škola]] * [[Ferarska škola]] * [[Firentinska škola]] * [[Barunski križarski rat]] * [[Livonski križarski rat]] * [[Livonska rimovana hronika]] * [[Prvi novgorodski ljetopis]] * [[Hronika Henrika od Livonije]] * [[Trgovačka ruta od Varjaga do Grka]] * [[Despenserov križarski rat]] * [[Šansonijer]] * [[Pergaminho Sharrer]] * [[Cancioneiro da Vaticana]] * [[Cancioneiro da Biblioteca Nacional]] * ''[[Il Canzoniere]]'' * [[Düsseldorfska slikarska škola]] * [[Evropski dan sjećanja na žrtve svih totalitarnih i autoritarnih režima]] * [[Froissartove Hronike]] * [[Fridrihovski rokoko]] * [[Zapadno slikarstvo]] * [[Trgovačka ruta Volga]] * [[Grčki učenjaci u renesansi]] * [[Novo učenje]] * [[Popis renesansnih humanista]] * [[Renesansni humanizam]] * [[Dolce Stil Novo]] * [[Flamansko slikarstvo]] * [[Holandsko i flamansko renesansno slikarstvo]] * [[Renesansni latinski jezik]] * [[Renesansni humanizam u Sjevernoj Evropi]] * [[Lublinska renesansa]] * [[Španska renesansa]] * [[Engleska renesansa]] * [[Normanski i srednjovjekovni London]] * [[London u periodu Tudora]] * [[London u periodu Stuarta]] * [[London u 18. vijeku]] * [[Talijanska renesansa]] * [[Francuska renesansa]] * [[De humani corporis fabrica]] * [[Njemačka renesansa]] * [[Renesansa u Nizozemskim]] * [[Portugalska renesansa]] * [[Poljska renesansa]] * [[Belle Époque]] * [[Dekadentni pokret]] * [[Vesele devedesete]] * [[Mašinsko doba]] * [[Edisonada]] * [[Robinzonada]] * ''[[Le Temps]]'' * [[Miletska priča]] {{div col end}} == Jules Verne == {{div col}} * ''[[Un prêtre en 1839]]'' * ''[[Le Testament d'un excentrique]]'' * ''[[L'École des Robinsons]]'' * ''[[Un hivernage dans les glaces]]'' * ''[[Une ville flottante]]'' * ''[[Put oko svijeta za osamdeset dana]]'' * ''[[Un drame au Mexique]]'' * ''[[Un drame dans les airs]]'' * ''[[Voyages et Aventures du capitaine Hatteras]]'' * ''[[L'Étonnante Aventure de la Mission Barsac]]'' * ''[[Le Phare du bout du monde]]'' * ''[[L'Invasion de la mer]]'' * ''[[Maître Zacharius ou l'horloger qui avait perdu son âme, tradition genevoise]]'' * ''[[Les Confessions]]'' * ''[[Mathias Sandorf]]'' * ''[[De la Terre à la Lune]]'' * ''[[Autour de la Lune]]'' * ''[[Robur-le-Conquérant]]'' * ''[[Voyage à reculons en Angleterre et en Ecosse]]'' * ''[[Seconde patrie]]'' * ''[[Paris au XXe siècle]]'' * ''[[Michel Strogoff]]'' * ''[[L'Île mystérieuse]]'' * ''[[Face au drapeau]]'' * ''[[Le Pays des fourrures]]'' * ''[[Aventures de trois Russes et de trois Anglais dans l'Afrique australe]]'' * ''[[La Jangada - Huit Cents lieues sur l'Amazone]]'' * ''[[Le Rayon vert]]'' * ''[[Kéraban-le-têtu]]'' * ''[[L’Archipel en feu]]'' * ''[[Un Billet de loterie]]'' * ''[[Le Chemin de France]]'' * ''[[César Cascabel]]'' * ''[[Mistress Branican]]'' * ''[[Le Château des Carpathes]]'' * ''[[Claudius Bombarnac]]'' * ''[[Clovis Dardentor]]'' * ''[[Le Superbe Orénoque]]'' * ''[[Le Village aérien]]'' * ''[[Les Histoires de Jean-Marie Cabidoulin]]'' * ''[[Les Frères Kip]]'' * ''[[Bourses de voyage]]'' * ''[[Un drame en Livonie]]'' * ''[[Maître du monde]]'' * ''[[Martin Paz]]'' * ''[[Le Comte de Chanteleine]]'' * ''[[Les forceurs de blocus]]'' * ''[[Une ville idéale]]'' * ''[[Les Révoltés de la Bounty]]'' * ''[[Gil Braltar]]'' * ''[[L'Éternel Adam]]'' * ''[[L’Agence Thompson et Co]]'' * ''[[La Chasse au météore]]'' * ''[[Le Pilote du Danube]]'' * ''[[Les naufragés du "Jonathan"]]'' * ''[[Le Secret de Wilhelm Storitz]]'' * ''[[Le Docteur Ox]]'' * [[Verneova erupcija]] * [[Michel Verne]] * ''[[La maison à vapeur]]'' * ''[[Le Volcan d'or]]'' * ''[[Les Tribulations d'un Chinois en Chine]]'' * ''[[Les Indes noires]]'' * ''[[L'Étoile du sud]]'' * ''[[Nord contre Sud]]'' * ''[[Famille-sans-nom]]'' * ''[[Sans dessus dessous]]'' * ''[[Mirifiques Aventures de Maître Antifer]]'' * ''[[Le Sphinx des glaces]]'' * ''[[Frritt-Flacc]]'' * ''[[La Journée d’un journaliste américain en 2889]]'' * ''[[Le Chancellor: Journal du passager J.-R. Kazallon]]'' * ''[[Deux ans de vacances]]'' * ''[[Les Cinq cents millions de la Bégum]]'' * ''[[L'Île à hélice]]'' * ''[[Une fantaisie du docteur Ox]]'' * ''[[Hector Servadac]]'' * ''[[P'tit-Bonhomme]]'' * ''[[Voyage à travers l'impossible]]'' * ''[[Voyages extraordinaires]]'' * [[Kulturološki utjecaj Julesa Vernea]] {{div col end}} == Prethistorija == {{div col}} * ''[[Gojirasaurus]]'' * ''[[Coelophysis]]'' * ''[[Deinocheirus]]'' * ''[[Gallimimus]]'' * ''[[Ornithomimus]]'' * ''[[Staurikosaurus]]'' * ''[[Eoraptor]]'' * ''[[Dilophosaurus]]'' * ''[[Ceratosaurus]]'' * ''[[Abelisaurus]]'' * ''[[Carnotaurus]]'' * ''[[Piatnitzkysaurus]]'' * ''[[Oviraptor]]'' * [[Saurischia]] * [[Teropodi]] * ''[[Deinonychus]]'' * ''[[Spinosaurus]]'' * [[Fiziologija dinosaura]] * ''[[Scipionyx]]'' * ''[[Microraptor]]'' * [[Sauropodomorfi]] * ''[[Achillobator]]'' * ''[[Mahakala]]'' * [[Dromeosauridi]] * [[Oviraptoridi]] * [[Tireofori]] * ''[[Pisanosaurus]]'' * [[Dilofosauridi]] * [[Ceratosauri]] * [[Ankilosauri]] * [[Hadrosauridi]] * [[Celurosauri]] * ''[[Edmontosaurus]]'' * ''[[Eustreptospondylus]]'' * ''[[Shuvuuia]]'' * ''[[Dromaeosaurus]]'' * [[Kompsognatidi]] * [[Ornitopodi]] * ''[[Ouranosaurus]]'' * [[Celofisoidi]] * [[Alosauroidi]] * [[Abelisauridi]] * [[Terizinosauri]] * ''[[Dilong]]'' * ''[[Troodon]]'' * ''[[Compsognathus]]'' * ''[[Pelecanimimus]]'' * ''[[Unenlagia]]'' * ''[[Ornitholestes]]'' * ''[[Therizinosaurus]]'' * ''[[Caudipteryx]]'' * ''[[Bambiraptor]]'' * ''[[Alvarezsaurus]]'' * [[Ornitomimosauri]] * [[Deinonihosauri]] * ''[[Hesperornis]]'' * ''[[Avimimus]]'' * ''[[Mei]]'' * [[Spinosauridi]] * ''[[Velociraptor]]'' * [[Alvarezsauridi]] * [[Maniraptoriformi]] * [[Hererasauridi]] * ''[[Sinornithosaurus]]'' * [[Celuridi]] * [[Dromeosaurini]] * [[Trudontidi]] * ''[[Dryosaurus]]'' * ''[[Heterodontosaurus]]'' * [[Iguanodonti]] * ''[[Camptosaurus]]'' * ''[[Corythosaurus]]'' * ''[[Hypsilophodon]]'' * ''[[Othnielosaurus]]'' * ''[[Tenontosaurus]]'' * ''[[Orodromeus]]'' * [[Pterosauri]] * [[Pahicefalosauri]] * ''[[Pachycephalosaurus]]'' * ''[[Dracorex]]'' * ''[[Stegoceras]]'' * ''[[Prenocephale]]'' * ''[[Maiasaura]]'' * ''[[Homalocephale]]'' * ''[[Edmontonia]]'' * ''[[Polacanthus]]'' * ''[[Sauropelta]]'' * [[Nodosauridi]] * ''[[Nodosaurus]]'' * ''[[Minmi]]'' * [[Ankilosauridi]] * ''[[Antarctopelta]]'' * ''[[Mymoorapelta]]'' * ''[[Gastonia]]'' * ''[[Minotaurasaurus]]'' * ''[[Ankylosaurus]]'' * ''[[Dyoplosaurus]]'' * ''[[Euoplocephalus]]'' * ''[[Scelidosaurus]]'' * [[Stegosauri]] * [[Ceratopsi]] * ''[[Parksosaurus]]'' * ''[[Huayangosaurus]]'' * ''[[Hesperosaurus]]'' * ''[[Wuerhosaurus]]'' * ''[[Tuojiangosaurus]]'' * ''[[Kentrosaurus]]'' * ''[[Tsintaosaurus]]'' * ''[[Olorotitan]]'' * ''[[Shantungosaurus]]'' * ''[[Hypacrosaurus]]'' * ''[[Gryposaurus]]'' * ''[[Prosaurolophus]]'' * ''[[Saurolophus]]'' * ''[[Postosuchus]]'' * ''[[Doedicurus]]'' * ''[[Dinofelis]]'' * ''[[Megaloceros]]'' * ''[[Megatherium]]'' * ''[[Hyaenodon]]'' * ''[[Deinotherium]]'' * ''[[Archaeotherium]]'' * ''[[Chalicotherium]]'' * ''[[Scutellosaurus]]'' * ''[[Othnielia]]'' * ''[[Micropachycephalosaurus]]'' * ''[[Titanoceratops]]'' * [[Anurognatidi]] * [[Dimorfodontidi]] * [[Ramforinkidi]] * [[Aždarkidi]] * [[Ornitokajridi]] * [[Pteranodontidi]] * [[Tapežaridi]] * ''[[Moeritherium]]'' * ''[[Eudimorphodon]]'' * ''[[Sordes]]'' * ''[[Tapejara]]'' * ''[[Sharovipteryx]]'' * ''[[Propalaeotherium]]'' * ''[[Ambulocetus]]'' * ''[[Pakicetus]]'' * ''[[Anurognathus]]'' * ''[[Dorudon]]'' * ''[[Rodhocetus]]'' * [[Ambulocetidi]] * [[Remingtonocetidi]] * [[Bazilosauridi]] * ''[[Jeholopterus]]'' * ''[[Dimorphodon]]'' * [[Dinocefali]] * [[Terapsidi]] * [[Anteosauri]] * [[Biarmosuki]] * [[Gorgonopsi]] * [[Tetanure]] * ''[[Monolophosaurus]]'' * [[Arheoceti]] * ''[[Dorygnathus]]'' * ''[[Buitreraptor]]'' * [[Protocetidi]] * ''[[Kutchicetus]]'' * ''[[Remingtonocetus]]'' * ''[[Hatzegopteryx]]'' * [[Pakicetidi]] * ''[[Quetzalcoatlus]]'' * ''[[Ornithocheirus]]'' * ''[[Tropeognathus]]'' * ''[[Macrauchenia]]'' * ''[[Pteranodon]]'' * ''[[Maiacetus]]'' * ''[[Protocetus]]'' * ''[[Paraceratherium]]'' * ''[[Anhanguera]]'' * ''[[Tupuxuara]]'' * ''[[Nyctosaurus]]'' * ''[[Homo gautengensis]]'' * ''[[Ardipithecus]]'' * ''[[Paranthropus]]'' * ''[[Homo heidelbergensis]]'' * ''[[Homo floresiensis]]'' * ''[[Australopithecus]]'' * ''[[Australopithecus bahrelghazali]]'' * ''[[Australopithecus garhi]]'' * ''[[Australopithecus anamensis]]'' * ''[[Paranthropus aethiopicus]]'' * ''[[Paranthropus robustus]]'' * ''[[Paranthropus boisei]]'' * [[Rane ljudske migracije]] * [[Ichthyostegalia]] * [[Paleoantropologija]] * ''[[Pterodactylus]]'' * [[Hipoteza o multiregionalnom porijeklu modernog čovjeka]] * ''[[Cearadactylus]]'' * ''[[Geosternbergia]]'' * [[Pterodaktiloidi]] * [[Ramforinkoidi]] * ''[[Pterodaustro]]'' * ''[[Arambourgiania]]'' * ''[[Campylognathoides]]'' * ''[[Pterorhynchus]]'' * ''[[Coloborhynchus]]'' * ''[[Istiodactylus]]'' * ''[[Ludodactylus]]'' * ''[[Preondactylus]]'' * ''[[Peteinosaurus]]'' * ''[[Angustinaripterus]]'' * ''[[Bellubrunnus]]'' * ''[[Sericipterus]]'' * ''[[Scaphognathus]]'' * [[Popis rodova pterosaura]] * ''[[Aerotitan]]'' * ''[[Amblydectes]]'' * ''[[Aerodactylus]]'' * [[Popis rodova dinosaura]] * ''[[Bakonydraco]]'' * ''[[Ctenochasma]]'' * ''[[Cycnorhamphus]]'' * ''[[Dsungaripterus]]'' * ''[[Feilongus]]'' * ''[[Germanodactylus]]'' * ''[[Gnathosaurus]]'' * ''[[Zhejiangopterus]]'' * ''[[Tupandactylus]]'' * ''[[Thalassodromeus]]'' * ''[[Rhamphorhynchus]]'' * ''[[Sinopterus]]'' * ''[[Ningchengopterus]]'' * [[Klasifikacija dinosaura]] * ''[[Nemicolopterus]]'' * ''[[Liaoningopterus]]'' * ''[[Lonchodectes]]'' * ''[[Nurhachius]]'' * ''[[Noripterus]]'' * ''[[Haopterus]]'' * [[Filogenija pterosaura]] * [[Alosauridi]] * [[Terizinosauridi]] * [[Plateosauridi]] * [[Ceratosauridi]] * [[Abelisauri]] * ''[[Homo naledi]]'' {{div col end}} 0zj90sjv8pjoa34mauvr2d235ubnby3 0 121340 42586749 41262456 2026-05-02T02:36:55Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586749 wikitext text/x-wiki '''Bogomoljački pokret''' (zvanično '''Narodna hrišćanska zajednica''') je bilo udruženje vernika [[Srpska pravoslavna crkva|Srpske pravoslavne]] crkve koje je delovalo od 1920. do [[Drugi svetski rat|Drugog svetskog rata]]. Formalno je osnovano [[1920]],<ref>[http://scc.digital.nb.rs/view/P-2484-1940&e=t&ID=11382&p=018&z=3&x=a&w=980&h=600&x=b "Политика", 22. септембар 1940, стр. 16]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Izveštaj o Bogomoljačkom saboru</ref> u nastojanju da zaustavi opadanje interesovanja za veru, širenje [[Kršćanska adventistička crkva|Adventističke crkve]] i uspon [[komunizam|komunizma]].<ref name="Byford">[http://www.helsinki.org.rs/serbian/doc/Ogledi06.pdf Jovan Byford, Sećanje na vladiku Nikolaja Velimirovića u savremenoj srpskoj pravoslavnoj kulturi]</ref> Svoje korene je imalo u neformalnim bogomoljačkim grupama koje su nastale u [[Vojvodina|Vojvodini]] sredinom 19. veka, a potom se 1870-ih proširile po [[Jugoistočna Srbija|jugoistoku Srbije]], kao i među srpskim vojnicima u [[Prvi svetski rat|Prvom svetskom ratu]].<ref>[http://books.google.co.uk/books?id=XAEauYA7rrMC&pg=PA255&dq=bogomoljacki+pokret+1920&hl=en&sa=X&ei=mAzmU_upK8WXO7npgbAF&ved=0CCEQ6AEwAA#v=onepage&q=devotionalist&f=false] </ref> Za bogomoljački pokret je bio zadužen episkop [[Nikolaj Velimirović]]. Nikada u SPC nije postojala puna saglasnost ni sa Nikolajevim naporima da stvori poznati bogomoljački pokret kojem se dobar deo u SPC protivio.<ref name="republika.co.rs">[http://www.republika.co.rs/496-497/20.html O ideološko-političkom obrascu u SPC]</ref> Pokret je bio naročito aktivan 1920-ih godina. Bogomoljački pokret se u svojim publikacijama žustro protivio "jeresi adventizma" i pozivao na zabranu [[Kršćanska adventistička crkva|Adventističke crkve]], jer ona negativno utiče na "verska i nacionalna osećanja Srba". U delatnosti adventista prepoznavala se [[teorija zavjere|zavera]]: o njoj se pisalo kao o "''plodu jevrejomasonstva u hrišćanstvu''".<ref name="izvori">[http://www.scribd.com/doc/3492554/Filozofskoteoloki-izvori-antievropskog-i-antizapadnog-diskursa-u-SPC Filozofsko-teološki izvori antievropskog i antizapadnog diskursa u SPC]</ref> Velimirovićev bogomoljački pokret je u svojim publikacijama objavljivao antisemitske tekstove, uključujući delove [[Protokoli sionskih mudraca|Protokola sionskih mudraca]].<ref name="Byford"/> Episkop Velimirović se 1930-ih godina sve više približio [[antisemitizam|antisemitizmu]]<ref>{{Cite web |url=http://www.rferl.org/reports/eepreport/2004/02/4-180204.asp |title=CANONIZING THE 'PROPHET' OF ANTI-SEMITISM |access-date=2011-09-24 |archive-date=2008-06-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080605161534/http://www.rferl.org/reports/eepreport/2004/02/4-180204.asp |url-status=dead }}</ref><ref name="Kanonizacija">[http://www.pescanik.info/content/view/995/129/ Kanonizacija "proroka" antisemitizma]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, [[nacionalizam|nacionalizmu]]<ref name="Republika">[http://www.yurope.com/zines/republika/arhiva/2001/262/262_21.html Moderna i antimoderna u Srbiji]</ref> i izrazitom [[antikomunizam|anti-komunizmu]].<ref>[http://www.pescanik.info/content/view/2731/94/ Mirko Đorđević, Hitlerovi pravoslavci]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Velimirović je propagirao odbacivanje "svih stranih običaja i površnih zapadnih tradicija", uključujući demokratiju, jednakost, individualizam, religioznu toleranciju i druge vrednosti humanizma i prosvećenosti.<ref name="Kanonizacija"/> Kasnije je bogomoljački pokret bio »baza« iz koje su se regrutovale pristalice [[ZBOR|Zbora]] [[Dimitrije Ljotić|Dimitrija Ljotića]] čiji je ideolog Velimirović bio.<ref name="republika.co.rs"/> == Izvori == {{Izvori|2}} == Vanjske veze == * [http://manastir-lepavina.org/vijest.php?id=4930 BOGOMOLJCI - HRIŠĆANSKA SRBIJA] [[Kategorija:Istorija Srpske pravoslavne crkve]] [[Kategorija:Antisemitizam]] 3y1o7r3r3pprtw238x2xz6tkehwclgj 0 128199 42586740 42376471 2026-05-02T00:31:37Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586740 wikitext text/x-wiki {{For|bitke [[Rat u Iraku|rata u Iraku]]|Bitka kod Karbale (2003)|Bitka kod Karbale (2007)}} {{Infokutija vojni sukob |sukob = Bitka kod Karbale |slika = Brooklyn Museum - Battle of Karbala - Abbas Al-Musavi - overall.jpg |opis_slike = Umjetnički prikaz Karbalske bitke |datum = 10. [[Muharrem|muharema]] 61. [[Islamski kalendar|AH]]<br />[[10. oktobra]] [[680]]. [[Anno Domini|AD]] |mjesto = [[Karbala]], [[Irak]] |rezultat = [[Omejadski Kalifat|omejadska]] pobjeda |strana1 = [[Omejadski Kalifat|Omejadi]] |strana2 = Husein s pristašama |komandant1 = [[Ubajdulah ibn Zijad]]<br />[[Omar ibn Sad]]<br />[[Šimr ibn Zil-Džavšan]]<br />[[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] ''(dezertirao i prešao Huseinu)'' {{KIA}}^[a] |komandant2 = [[Husein ibn Ali]]{{KIA}}<br />[[Abas ibn Ali]]{{KIA}}<br />[[Habib ibn Muzahir]]{{KIA}} |snaga1 = 4000<ref>http://www.britannica.com/EBchecked/topic/312214/Battle-of-Karbala</ref> ili 5000<ref name="al-islam.org">http://www.al-islam.org/short/Karbala.htm</ref> (najmanje) – 30.000<ref name="al-islam.org"/> ili 100.000<ref>{{Cite book|title= Hamish Tathkirat al Khawass}}</ref><ref>{{Cite book|last=al Muqarram |first= Abd al Razzaq |title= Maqtal al Husain [as]: Martyrdom epic of Imam al Husain [as] |chapter= The Hosts |page=160}}</ref> (najviše) |snaga2 = 72, uključujući 6-mjesečnu bebu [[Ali al-Asgar ibn Husein|Alija al-Asgara]]<ref name="al-islam.org"/> |gubici1 = nepoznato |gubici2 = 72 |napomene = <ol style="list-style-type:lower-alpha"> <li>Hur je originalno bio jedan od zapovjednika ibn Zijadove vojske, ali je prešao na Huseinovu stranu zajedno sa sinom, podanikom i bratom }} '''Bitka kod Karbale''' vođena je [[10. oktobra]] [[680]]. (10. [[Muharrem|muharema]] 61. [[Islamski kalendar|AH]]) u [[Arabijska pustinja|pustinji]] pokraj današnjeg grada [[Karbala|Karbale]] u centralnom [[Historija Iraka|Iraku]], između vojske drugog [[Omejadski Kalifat|omejadskog]] kalifa [[Jazid I|Jazida]] i malenog broja sljedbenika [[Husein ibn Ali|Huseina ibn Alija]], unuka [[islam]]skog poslanika [[Muhamed]]a. Sukob je završio omejadskom pobjedom, [[Šehid|mučeništvom]] Huseina i [[masakr]]om njegovih pristaša. Događaj na Karbali je najveća tragedija u [[Historija islama|islamskoj historiji]] koja se dogodila među [[Muslimani (vjernici)|muslimanima]], a posebno je ostavio traga na sljedbenike [[Ahl al-bajt|Muhamedove porodice]] (Ahl al-bajt) koji ga obilježavaju kao [[Ašura|dan žalosti]]. Uvertira u ovaj događaj bila je smrt [[Muavija I|Muavije]] u aprilu [[679]]. ([[Redžeb|radžab]] 60. AH) odnosno zaposjedanje vlasti od strane njegovog sina Jazida. Tadašnji guverner [[Medina|Medine]] pokušavao je od Huseina ibn Alija uzeti prisegu na vjernost Jazidu, a Husein je s ciljem da to izbjegne napustio Medinu po noći i započeo putovanje prema [[Meka|Meki]]. Na ovom putovanju Huseina je pratila njegova porodica, određeni članovi [[Banu Hašim]]a i neki od njegovih sljedbenika. Husein je u Meki ostao oko četiri mjeseca i u tom periodu su mu [[Kufa|Kufljani]] slali pozivna pisma. Zbog mogućnosti atentata od strane Jazidovih pristaša u Meki i zbog iračkih poziva, Husein se [[12. septembra]] (8. [[Zu-l-hidždže|zul-hidžeta]]) zaputio u Kufu. Ipak, prije nego je stigao u Kufu, Huseinu je stigla vijest o izdaji Kufljanja i mučeništvu [[Muslim ibn Akil|Muslima ibn Akila]] kojeg je poslao da izvidi stanje u Kufi prije njegovog dolaska. Nakon toga put prema Kufi mu je bio zatvoren od strane [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hura ibn Jazida]] i stoga je otišao u pravcu Karbale gdje se susreo s neprijateljskom vojskom [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]], kojeg je [[Ubajdulah ibn Zijad]] postavio na mjesto zapovjednika te vojske. Dvije vojske su se sukobile 10. muharema, na datum kasnije poznat kao [[Ašura|dan Ašure]]. U ovom neravnopravnom okršaju Husein, njegov polubrat [[Abas ibn Ali|Abas]], Huseinov šestomjesečni sin [[Ali al-Asgar ibn Husein|Ali al-Asgar]], sedamnaest članova Banu Hašima i nešto više od pedeset njegovih sljedbenika, postali su mučenici. Određeni prenosioci ovog događaja za ubojicu Huseina imenuju [[Šimr ibn Zil-Džavšan|Šimra ibn Zil-Džavšana]]. Vojnici Omara ibn Sada su nakon bitke izmasakrirali navedene žrtve na način da su jahajući konje gazili njihova tijela. Poslijepodne na dan Ašure, Jazidova vojska je napala šatore preživjelih i zapalila ih. [[Šijitizam|Šijiti]] ovu noć obilježavaju kao Noć usamljenika ({{jez-per|Šam-e Gariban}}). Huseinov sin [[Zajn al-Abidin|Ali]] (Zajn al-Abidin) nije učestvovao u borbama jer je bio teško bolestan, a nakon bitke zajedno sa [[Zajnab bint Ali|Zajnab]] i ostalim ženama i djecom odveden je u zarobljeništvo od strane kufanske vojske. Vojnici Omara ibn Sada su glave poginulih nabili na [[Koplje|koplja]] i zajedno sa zarobljenicima su prvo otišli u Kufu kod Ubajdulaha ibn Zijada, a potom kod Jazida u [[Historija Sirije|Siriju]]. == Huseinovo odbijanje prisege Jazidu == Nakon [[Muavija I|Muavijine]] smrti u aprilu [[679]]. ([[Redžeb|radžab]] 60. AH) uzimala se prisega na vjernost [[Jazid I|Jazidu]], a on je odlučio uzeti istu i od nekoliko istaknutih [[Muslimani (vjernici)|muslimana]] koji ranije nisu prihvatili Muavijin poziv da to učine. Jazid je stoga tadašnjem [[Medina|medinskom]] guverneru [[Valid ibn Utba|Validu ibn Utbi]] poslao pismo u kojem ga je obavijestio o Muavijinoj smrti i obratio mu se riječima: "Pod prisilom uzmi prisegu na vjernost [[Husein ibn Ali|Huseina ibn Alija]], [[Abdulah ibn Omar|Abdulaha ibn Omara]], [[Abdul-Rahman ibn Abi Bakr|Abdul-Rahmana ibn Abi Bakra]] i [[Abdulah ibn Zubajr|Abdulaha ibn Zubajra]], a ako netko odbije to učiniti, [[Dekapitacija|obezglavi ga]]!". Ubrzo nakon tog pisma, napisao je još jedno u kojem je inzistirao: "Napiši imena pristalica i onih koji su odbili prisegu, a glavu Huseina ibn Alija pošalji meni zajedno s odgovorom na ovo pismo!". Valid se tada posavjetovao s [[Marvan I|Marvanom ibn al-Hakamom]] i potom četvorici prozvanih poslao [[Abdulah ibn Amr ibn al-As|Abdulaha ibn Amra]]. Husein je zajedno sa 30 njemu bliskih osoba otišao do rezidencije guvernera gdje ga je Valid obavijestio o Muavijinoj smrti i pročitao mu Jazidovo pismo u kojem traži njegovu prisegu. Husein je rekao Validu: "Zar ćeš se zadovoljiti da prisegu dam u tajnosti? Mislim da ti je cilj da to napravim javno". Valid mu je odgovorio da preferira javnu prisegu, na što je Husein rekao: "Daj mi vremena do sutra, tada ću te obavijestiti o svojoj odluci". Valid je uvažio prijedlog i dan kasnije poslao svoje izaslanike, tražeći odgovor od Huseina. On je pak zatražio odgodu još jednu noć, na što je Valid pristao, a potom je napustio Medinu. == Putovanje od Medine do Meke == Suočen s navedenom situacijom, [[Husein ibn Ali|Husein]] i 84 njegovih pristaša (porodica i prijatelji) krenuli su iz [[Medina|Medine]] prema [[Meka|Meki]] u nedjelju navečer 29. [[Redžeb|radžaba]] 60. AH ([[5. maja]] [[680]]. [[Anno Domini|AD]]), ili prema drugoj [[Hadis|predaji]] 3. [[Ša'ban|šabana]] ([[9. maja]]). Ovisno o [[Primarni izvori|izvorima]], Husein je tu noć otišao na grob svoje majke [[Fatima bint Muhamed|Fatime]] i brata [[Hasan ibn Ali|Hasana]], klanjao tamo [[Namaz (islam)|namaz]], oprostio se od njih i ujutro se vratio kući, ili je pak dvije noći proveo pokraj [[Zelena kupola|Muhamedovog groba]]. Na ovom putovanju Huseinova pratnja je bila sastavljena većinom od članova njegove porodice, uključujući djecu, braću, sestre i rođake, a osim pripadnika [[Banu Hašim]]a pratio ga je i 21 prijatelj. Među rijetkim izuzecima bliske rodbine koji se nisu pridružili putovanju bio je [[Muhamed ibn al-Hanafija ibn Ali|Muhamed ibn al-Hanafija]], polubrat koji je uoči napuštanja Medine ispratio i pozdravio Huseina, a on mu je u [[Oporuka|oporuci]] napisao: "Ne odlazim iz Medine radi nezahvalnosti, razonode, niti da bih širio [[Fitna|razdor]] i [[nasilje]], cilj mi je popravljanje nereda u [[Ummet|zajednici]] mog djeda, želim da [[Naređivanje dobra i odvraćanje od zla|pozivam na dobro i odvraćam od zla]], te postupam sukladno [[Suna|praksi]] mog djeda [[Muhamed]]a i oca [[Ali|Alija ibn Abi Taliba]]". [[Husein ibn Ali|Husein]] se usprkos prigovorima svojih suputnika u [[Meka|Meku]] zaputio glavnom rutom. Na polovini puta, susreo je [[Abdulah ibn Muti|Abdulaha ibn Mutija]] koji ga je upitao gdje se zaputio, a Husein mu je odgovorio: "Sad idem prema Meki i kada stignem tamo, od [[Alah|Boga]] ću tražiti dobro". Abdulah ga je na to savjetovao da kasnije ne ide u [[Kufa|Kufu]], odnosno da ostane u Meki. Nakon pet dana putovanja, Husein je početkom [[Ša'ban|šabana]] (sredinom [[maj]]a) stigao u Meku, gdje je toplo dočekan od strane građana i [[Hadžija|hodočasnika]]. Stanice kroz koje su prošli od Medine do Meke bile su [[Zul-Hulajfa]], Milal, Sajala, Irk Sanija, Zavha, Anaja, Aradž, Lahr Džamal, Sukja, [[Abva]], prijevoj Haša, [[Rabig]], [[Džuhfa]], Kadid, Halis, Asfan i Mar al-Zahran. == Husein u Meki == [[Husein ibn Ali|Husein]] je u [[Meka|Meki]] boravio od 3. [[Ša'ban|šabana]] do 8. [[Zu-l-hidždže|zul-hidžeta]], odnosno nešto više od četiri mjeseca. Stanovnici Meke su bili radosni kad su čuli vijest o Huseinovom boravku te su mu i ujutro i navečer dolazili u posjetu. Njegova prisutnost i popularnost je teško pala [[Abdulah ibn Zubajr|Abdulahu ibn Zubajru]] koji se nadao da će građani prisegnuti njemu, no bio je svjestan da će takva potpora uz Huseinovo prisustvo biti znatno manja. === Pisma Kufljana i poziv Huseinu na ustanak === Nedugo nakon Huseinovog dolaska u [[Meka|Meku]], sljedbenici [[Ahl al-bajt|Muhamedove porodice]] iz [[Historija Iraka|Iraka]] saznali za [[Muavija I|Muavijinu]] smrt i vijest o odbijanju davanja prisege [[Jazid I|Jazidu]] od strane [[Husein ibn Ali|Huseina]] i [[Abdulah ibn Zubajr|Abdulaha ibn Zubajra]], zbog čega su se okupili u kući [[Sulejman ibn Surad al-Huzai|Sulejmana ibn Surada al-Huzaija]] i odlučili da pošalju Huseinu pismo i upute da dođe u [[Kufa|Kufu]]. Dva dana nakon slanja ovog pisma, Kufljani su napisali 150 pisama od kojih je svako imalo potpise od jedne do četiri osobe, a sva su sadržavala pozive da dođe u njihov grad. Husein se ustručavao odgovarati na njih sve dok pisma nisu postala mnogobrojna, nakon čega je sastavio pismo u kojem je stajalo: "Poslati ću svog brata, rođaka i osobu od povjerenja iz moje porodice. Rekao sam mu da me obavijesti o vašem stanju, djelovanju i uvjerenjima, a ako mi potvrdi da su vaši stavovi upravo onakvi kakve ste ih iznijeli u pismima, doći ću vam. [[Imam]] je onaj koji radi samo na osnovu [[Kuran|Božje knjige]], koji uspostavlja pravdu i koji vjeruje u istinsku religiju te sebe posvećuje [[Alah|Bogu]]". === Huseinov izaslanik u Kufi === [[Husein ibn Ali|Husein]] je napisao pismo [[Kufa|Kufljanima]] i predao ga rođaku [[Muslim ibn Akil|Muslimu ibn Akilu]] s uputom da dostavi njegovu poruku u [[Historija Iraka|Irak]], istraži lokalne okolnosti, te da ga na kraju obavijesti o stanju. Muslim je nakon dolaska u Kufu odsjeo u kući [[Al-Muhtar|al-Muhtara ibn Abi Ubajda al-Sakafija]], ili prema drugim izvorima u kući [[Muslim ibn Avsadža|Abu Hadžala Muslima ibn Avsadže]]. Sljedbenici [[Ahl al-bajt|Muhamedove porodice]] posjećivali su Muslima ibn Akila, a on im je čitao pismo i time pripremao uslove za uzimanje prisege na vjernost Huseinu. Ovisno o izvorima, u Kufi je 12.000, 18.000 ili više od 30.000 ljudi prisegnulo Huseinu, nakon čega mu je Muslim poslao pismo u kojem je potvrdio mnogobrojnost pristaša i pozvao ga da dođe u Kufu. Kada je [[Jazid I|Jazid]] čuo da [[Kufa|Kufljani]] davaju prisege posredstvom [[Muslim ibn Akil|Muslima ibn Akila]] i da im je lokalni namjesnik [[Numan ibn Bašir]] blagonaklonjen, upravu nad Kufom dao je [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]] koji je služio kao namjesnik [[Basra|Basre]]. Došavši u Kufu, ibn Zijad je pokrenuo potragu za onima koji su dali prisegu i zaprijetio je [[pleme]]nskim vođama. Suočeni s represijom i prijetnjama, Kufljani su brzo odbacili Muslima i nitko se nije usudio ponuditi mu smještaj, a [[Hadis|predaje]] svjedoče da je bio toliko napušten da je u vrijeme [[Jacija namaz|jacije]] sam samcat klanjao [[Namaz (islam)|namaz]]. Njegova lokacija ubrzo je otkrivena i uslijedila je kratka borba s vojnicima ibn Zijada, obustavljena obećanjem [[Muhamed ibn al-Ašas|Muhameda ibn al-Ašasa]] o pravednom postupanju s njim ukoliko se mirno preda. Ipak, kada je doveden u palaču guvernera, Ubajdulah ibn Zijad je naredio da ga se [[Dekapitacija|obezglavi]]. Neposredno prije smrti, Muslim je [[Omar ibn Sad|Omaru ibn Sadu]] savjetovao da pošalje glasnika Huseinu i odvrati ga od dolaska u Kufu, a poruka mu je isporučena negdje kod stanice [[Zubala|Zubale]]. == Putovanje od Meke do Kufe == [[Datoteka:نقاشي ظهر عاشورا.jpg|mini|desno|225px|[[Husein ibn Ali|Husein]] se oprašta od porodice prije puta u [[Karbala|Karbalu]] ([[Kadžarska Monarhija|kadžarski]] crtež)]] Nakon četiri mjeseca i pet dana boravka u [[Meka|Meki]], [[Husein ibn Ali|Husein]] se u [[Kufa|Kufu]] zaputio [[12. septembra]] (8. [[Zu-l-hidždže|zul-hidžeta]]), na isti dan kada je pogubljen [[Muslim ibn Akil]]. Huseina je na putovanju pratilo ukupno 82 ljudi, uključujući 60 kufanskih pristaša. Određeni [[Historiografija ranog islama|historičari]] i [[muhadis]]i (poput [[al-Mufid]]a) navode da je Husein zbog napuštanja Meke namjeru obavljanja [[hadž]]a zamijenio [[Umra|umrom]] i skinuo [[ihram]]e, dok je prema drugim izvorima umra od početka bila njegova namjera i odlazak iz Meke uslijedio je poslije obavljenih obreda vezanih uz nju. Tokom posljednjeg mjeseca boravka u Meki, kada je preseljenje u Kufu postajalo sve izglednijim, bilo je onih koji su prigovarali Huseinu oko tog plana i pokušavali ga odgovoriti od putovanja. Među takvim kritičarima bili su [[Abdulah ibn Abas]] i [[Muhamed ibn al-Hanafija ibn Ali|Muhamed ibn al-Hanafija]], no Husein se oglušio na njihove opaske. Nakon što je Husein zajedno sa svojim sljedbenicima napustio Meku, put im je pokušala ispriječiti vojska [[Jahja ibn Said ibn al-As|Jahje ibn Saida]], zapovjednika u službi mekanskog guvernera [[Amr ibn Said ibn al-As|Amra ibn Saida]], ali bez uspjeha. Huseinova [[karavana]] se obranila i nastavila dalje sa svojim putovanjem. === Karavanske stanice === Odmarališta [[Husein ibn Ali|Huseinove]] karavane na putovanju od [[Meka|Meke]] do [[Kufa|Kufe]] bila su ovim redoslijedom: {{div col|cols=4}} # Bustan Banu Amir # Tanim # Sifa # Zat Irk # Vadi al-Akik # Gamra # Um Hirman # Sala # Afija # Madin al-Fazan # Umk # Salilija # Mugisa Mavan # Nukra # Hadžir # Samira # Tuz # Adžfur # Huzajmija # Zarud # Salabija # Batan # Šukuk # Zubala # Batn al-Akaba # Amija # Vakisa # Šaraf # Birka Abu al-Misk # Zu Husam # Bajda # Musajdžad # Hamam # Magisa # Um Kurun # Uzajb al-Hidžanat # Kasr Bani Mukatil # Katkatana # Karbala (al-Taf) {{div col end}} [[Husein ibn Ali|Husein]] je na svakoj stanici koristio priliku da pridobije ljude i rasvijetli im umove. Primjerice, u Zat Irku prišao mu je stanoviti Bušr ibn Galib al-Asadi i opisao mu stanje u [[Kufa|Kufi]] kao kaotično, a potom ga je zamolio da mu rastumači [[kuran]]ski [[ajet]] u kojem stoji: "A na dan kada pozovemo sve ljude s [[Imam|vođom]] njihovim..." ([[Al-Isra|17:71]]). Husein mu je odgovorio: "Postoje dvije vrste vođa, prva poziva ljude k [[Alah|Božjoj]] uputi, a druga ih poziva u zabludu. Onaj koji bude slijedio vođu upute ide u [[Dženet|raj]], a onaj koji bude slijedio vođu zablude ide u [[Džehenem|pakao]]". Bušr nije pošao s Huseinom, ali su ga kasnije vidjeli kako plače na njegovom [[Mauzolej imama Huseina|grobu]] i izražava kajanje što mu nije pomogao. Husein se poslije kod Salabije susreo s čovjekom po imenu Abu Hara al-Azdi koji ga je upitao o razlogu putovanja, a on mu je odgovorio: "[[Omejadski Kalifat|Omejadi]] su mi oteli imetak, ali bio sam strpljiv. Vrijeđali su me, pa sam i to podnosio. Sada mi žele proliti krv i zato sam pobjegao. O Abu Hara, znaj da ću ja biti ubijen rukom grupe tvrdoglavo nepokornih, a Bog će ih nakon toga odjenuti u odjeću potpunog poniženja i oštri mač će zavladati osramoćenima". === Slanje Kajsa ibn Musahira u Kufu === Došavši kod mjesta Batn al-Rume, [[Husein ibn Ali|Husein]] je napisao pismo Kufljanima u kojem ih je obavijestio da dolazi u [[Kufa|Kufu]]. Pismo je predao svom glasniku [[Kajs ibn Musahir|Kajsu ibn Musahiru al-Saidaviju]], no kada je on stigao do [[Kadisija (grad)|Kadisije]], presrela ga je straža [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulaha ibn Zijada]] i počela ga pretresati. Kajs je bio prisiljen poderati Huseinovo pismo da neprijatelji ne bi saznali njegov sadržaj. Uhapšeni Kajs odveden je pred ibn Zijada koji mu je poručio: "Tako mi Boga, nikad te neću osloboditi, osim ako mi ne kažeš imena onih kojima je Husein uputio pismo, ili ako se ne popneš na [[minber]] i prokuneš Huseina, njegovog [[Ali|oca]] i [[Hasan ibn Ali|brata]]! Jedino ću te tako pustiti, a ako ne uradiš tako, očekuj smrt". Kajs je naizgled prihvatio ponudu i popeo se na minber, ali umjesto proklinjanja Huseina rekao je: "Ja sam izaslanik Huseina ibn Alija kojeg je poslao vama, došao sam da vam prenesem njegovu poruku, odgovorite mu na poziv odazivom". Ibn Zijad je potom naredio da ga odvedu na vrh guvernerove palače i bace s krova. === Slanje Abdulaha ibn Jaktara u Kufu === Prije nego što mu je stigla vijest o mučeništvu [[Muslim ibn Akil|Muslima ibn Akila]], [[Husein ibn Ali|Husein]] mu je poslao [[Abdulah ibn Jaktar|Abdulaha ibn Jaktara]], svog brata po dojenju ([[Rada (fikh)|rada]]). Ibn Jaktar je na putu zarobljen od strane [[Husein ibn Tamim|Huseina ibn Tamima]] ili [[Husein ibn Numajr|Huseina ibn Numajra]], te doveden pred [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulaha ibn Zijada]] koji mu je naredio da s vrha guvernerove palače prokune Huseina ibn Alija i njegovog oca [[Ali]]ja. Kada se popeo na krov, ibn Jaktar se obratio ljudima riječima: "O, ljudi! Izaslanik sam Huseina, sina Poslanikove [[Fatima bint Muhamed|kćeri]]. Požurite da mu pomognete i jurišajte na [[Ubajdulah ibn Zijad|ibn Mardžanu]]!". Ibn Zijad je na ovo odgovorio naređenjem da ga se baci s krova palače. Teško ozlijeđenog ibn Jaktara na tlu je dokrajčio jedan od ibn Zijadovih ljudi. Vijest o mučeništvu Abdulaha ibn Jaktara, zajedno s vijestima o mučeništvu Muslima ibn Akila i [[Hani ibn Urvah|Hanija ibn Urvaha]], Huseinu je stigla kod karavanske stanice [[Zubala|Zubale]]. === Huseinov izaslanik u Basri === [[Husein ibn Ali|Husein]] je napisao pismo i poslao ga na adrese poglavara pet [[basra]]nskih plemena, konkretno Banu Alija, [[Banu Bakr|Bakra]], [[Banu Tamim|Tamima]], [[Banu Abdul-Kajs|Abdul-Kajsa]] i [[Azd]]a. Njegov posrednik [[Sulejman ibn Razin]] isporučio je po jednu kopiju pisma [[Malik ibn Misma|Maliku ibn Mismi al-Bakriju]], [[Ahnaf ibn Kajs|Ahnafu ibn Kajsu]], [[Munzir ibn Džarud|Munziru ibn Džarudu]], [[Masud ibn Amr|Masudu ibn Amru]], [[Kajs ibn al-Hajsam al-Sulami|Kajsu ibn al-Hajsamu]] i [[Omar ibn Ubajdulah ibn Mamar|Omaru ibn Ubajdulahu]], a poruka je glasila: "Pozivam vas [[Kuran|Božjoj knjizi]] i [[Suna|Poslanikovoj tradiciji]] koja iščezava zbog [[Bida|novotarija]]. Ako prihvatite moje riječi i savjete, uputiti ću vas na pravi put". Svi poglavari su sakrili preuzeto pismo, s izuzetkom Munzira ibn Džaruda koji ga je protumačio kao [[Ubajdulah ibn Zijad|ibn Zijadovu]] varku odnosno test lojalnosti, zbog čega ga je uoči njegovog putovanja u [[Kufa|Kufu]] obavijestio o poruci. Ubajdulah ibn Zijad je smjesta pozvao Huseinovog glasnika ibn Razina na očitovanje i dao ga [[Dekapitacija|obezglaviti]]. === Promjena pravca kretanja ka Karbali === [[Husein ibn Ali|Husein]] je nakon dolaska u karavansku stanicu Uzajb al-Hidžanat bio primoran da pravac kretanja preusmjeri ka [[Karbala|Karbali]]. Kada je [[Ubajdulah ibn Zijad]] obaviješten o Huseinovom kretanju prema [[Kufa|Kufi]], poslao je svog zapovjednika [[Husein ibn Tamim|Huseina ibn Tamima]] zajedno sa 4000 vojnika da pažljivo prate sve putnike koji putuju između [[Kadisija (grad)|Kadisije]] i Hafana, odnosno između Kutkutanije i Lale. Dio vojske od 1000 ljudi na čelu s [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hurom ibn Jazidom]] poslani su od strane ibn Tamima da se ispriječe na putu Huseina i njegove karavane. [[Abu Mihnaf]] prenosi od dva čovjeka iz plemena [[Banu Asad]]a koji su se pridružili Huseinu na ovom putovanju: "Kada je Huseinova karavana krenula iz stanice Šaraf, susreli su se s prethodnicom neprijateljske vojske", što svjedoči da je Husein skrenuo u pravcu Zu Husama. === Susret s Hurovom vojskom === [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] i njegova vojska su se oko podneva susreli s [[Husein ibn Ali|Huseinom]] i njegovim sljedbenicima. Husein je tada naredio svojim pomagačima da napoje vodom Hurove vojnike i njihove konje. Kada je nastupilo vrijeme [[Podne-namaz|podnevne molitve]], također je naložio svom mujezinu [[Al-Hadžadž ibn Masruk al-Džufi|Hadžadžu ibn Masruku al-Džufiju]] da [[Ezan|pozove ljude na molitvu]]. Prije nego je počela podnevna molitva, Husein je ustao, iskazao slavu i hvalu [[Alah|Bogu]], te rekao: "O, ljudi! Ovo je opravdanje pred svevišnjim Bogom i pred vama. Nisam vam došao zbog nikakvog drugog razloga osim toga što ste me putem glasnika pismima pozvali da dođem k vama jer ste rekli da nemate [[Imam|predvodnika]]. Bog će vas putem mene uputiti, pa ako ste postojani u svojim obećanjima, doći ću u vaš grad, a ako vam nije milo što ću doći, vratiti ću se natrag". Hur i njegovi vojnici na ovo nisu odgovarali nego su samo šutili. [[Husein ibn Ali|Husein]] je potom naredio [[mujezin]]u da razglasi početak [[Podne-namaz|podnevnog namaza]] koji se obavljao zajednički s [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hurom]] i njegovim vojnicima. Tokom kasnog popodneva, Husein je rekao svojim prijateljima da se pripreme za nastavak putovanja, a zatim je izašao iz šatora i naredio ibn Masruku da pozove ljude na [[Ikindija-namaz|poslijepodnevnu molitvu]]. Nakon obavljenog namaza, Husein je nakon slave i hvale [[Alah|Bogu]] održao govor ljudima ovim riječima: "O, ljudi! Ako budete svjesni Boga i priznajete pravo onima koji su ga dostojni, time ćete priskrbiti Božje zadovoljstvo. Mi, [[Ahl al-bajt|Muhamedova porodica]], dostojni smo [[Velaja|velaje]] (duhovnog vodstva) za razliku od onih koji izjavljuju da imaju pravo na ono što nije njihovo, onih čije postupanje prema vama nije na osnovu pravde i koji vam uskraćuju prava. Ako vi ne smatrate da mi uživamo to pravo i ne želite da nam budete pokorni, odnosno ako poslana pisma nisu u skladu s vašim stavovima, ja ću se istog trena vratiti natrag". [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] mu je odgovorio: "Ne znam o kakvim pismima govorite, mi ih nismo napisali, mi samo samo zaduženi da vas pronađemo i odvedemo [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]]". [[Husein ibn Ali|Husein]] je na to naredio svojim suputnicima povratak, no kada su krenuli Hur se s vojskom ispriječio na putu i rekao im: "Moje naređenje je da vas odvedem Ubajdulahu ibn Zijadu!". Husein mu je uzvratio: "Tako mi Boga, neću te pratiti!". Hur tada reče: "Meni nije naređeno da ratujem protiv vas, ali sam zadužen da se ne odvajam sve dok vas ne ispratim do [[Kufa|Kufe]]. Ako vi ne želite u Kufu, onda idite negdje gdje vas put neće voditi ni Kufi niti [[Medina|Medini]], a potom mogu obavijestiti pismom ibn Zijada. Vi također možete pisati [[Jazid I|Jazidu]] ne bi li se ovo završilo mirno, takva opcija mi više odgovara nego da bacim ljagu na svoje ime ratujući protiv vas". Husein i njegova karavana zatim su skrenuli lijevo od puta između Uzajba al-Hidžanata i [[Kadisija (grad)|Kadisije]], oko 60 [[km]] od prve navedene stanice, a Hur s vojskom ih je nastavio pratiti. === Dolazak Ubajdulahovog glasnika === Kada je svanulo novo jutro, [[Husein ibn Ali|Husein]] se zaustavio na karavanskoj stanici Bajdi gdje je obavio [[Sabah-namaz|jutarnju molitvu]], a potom je nastavio putovanje i oko podneva stigao na područje Najnave. Tamo je [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Huru ibn Jazidu]] stigla poruka od [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulaha ibn Zijada]] u kojoj je pisalo: "Kada ti stignu moje pismo i moj glasnik, pritisni Huseina i ne dozvoli mu odmor, osim u [[Arabijska pustinja|pustinji]] bez vode i vegetacije. Naredio sam svom glasniku da se ne odvaja od tebe sve dok mi pismeno ne potvrdi da se pridržavaš mojih uputa". Hur je pročitao pismo Huseinu, a on ga je zamolio da dopusti njegovoj karavani stacioniranje u Najnavi ili [[Kadisija (grad)|Kadisiji]]. Hur mu je odgovorio da to nije moguće, budući da je dostavljač Ubajdulahovog pisma ujedno njegov [[Špijunaža|špijun]]. [[Zuhajr ibn Kajn]] iz Huseinove karavane komentirao je situaciju riječima: "Tako mi [[Alah|Boga]], kao da vidim da će nakon ovoga za nas biti sve teže i teže, sine [[Muhamed|Božjeg poslanika]]! Ratovanje protiv ove skupine (Hura i njegovih vojnika) je trenutno lakše od ratovanja s onima koji će im se kasnije priključiti. Tako mi duše moje, nakon ovih doći će oni protiv kojih nećemo imati snage za bilo kakav otpor". [[Husein ibn Ali|Husein]] mu je na to rekao: "Pravo zboriš Zuhajre, ali ja neću biti onaj koji će započeti rat". Nakon toga su nastavili putovanje sve dok nisu stigli na područje današnje [[Karbala|Karbale]], gdje su [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] i njegova vojska stali na put karavani i zabranili im da nastave dalje. == Sukob u Karbali == === Dolazak Huseina u Karbalu === [[Datoteka:Maktel-i Âl-i Resûl, Lami Çelebi.jpg|mini|desno|225px|Sukobljeni tabori uoči bitke ([[Osmansko Carstvo|osmanska]] minijatura)]] Većina [[Primarni izvori|primarnih izvora]] navodi da je [[Husein ibn Ali|Husein]] sa svojim sljedbenicima stigao kod [[Karbala|Karbale]] u četvrtak 2. [[Muharrem|muharema]] 61. [[Islamski kalendar|AH]], odnosno [[2. oktobra]] [[680]]. [[Anno Domini|AD]]. Izuzetak među [[Historiografija ranog islama|ranoislamskim historičarima]] je [[Abu Hanifa Dinavari|al-Dinavari]] koji bilježi da je [[karavana]] stigla dan ranije, u srijedu 1. muharema. Kada je [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] naredio Huseinu: "Ovdje se zaustavi, blizu je [[Eufrat]]", Husein ga je upitao: "Kako se ovo mjesto zove?". Odgovorili su mu da se zove Karbala. Tada je Husein rekao: "Ovo je mjesto teškoće ({{jez-arap|karb}}) i iskušenja ({{jez-arap|bala}}). Kada je [[Ali|moj otac]] putovao u pravcu [[Bitka kod Sifina|Sifina]], prošao je ovuda i ja sam bio s njim. Tada je zastao i upitao kako se ovo mjesto zove, a prisutni su mu kazali ime. Onda je rekao da je to mjesto gdje će njihovi konji zaustaviti i njihova krv proliti. Prisutni su ga upitali o čemu govori, a on je rekao da će se ovdje zaustaviti karavana [[Ahl al-bajt|Muhamedove porodice]]". [[Husein ibn Ali|Husein]] je potom rekao: "Ovo je mjesto gdje će se konji zaustaviti i naši šatori razapeti, mjesto [[Šehid|mučeništva]] naših muškaraca i prolijevanja naše krvi". Onda je naredio svojim prijateljima da se zaustave na tom mjestu. [[Hadis|Predaje]] navode da je Husein nakon što su se utaborili kod [[Karbala|Karbale]] okupio svoju djecu, braću i porodicu, pogledao ih i zaplakao, a onda rekao: "[[Alah|Bože]], mi zaista jesmo potomci i porodica tvog poslanika [[Muhamed]]a, raštrkani i protjerani iz svetišta mog djeda od strane [[Omejadski Kalifat|Omejada]]. Bože, vrati nam [[Nasljedstvo Muhameda|naša prava]] i pomozi nam protiv ugnjetavača!". Zatim se okrenuo svojim prijateljima i rekao: "Ljudi su robovi [[Dunjaluk|ovog svijeta]] i [[Islam|religija]] im je samo na jeziku, oni podržavaju religiju samo kad im je život u obilju, a kada ih pogode iskušenja i nevolje, malo je vjernika". Husein je potom za 60.000 [[dirham]]a od mještana Najnave i Gadirije otkupio zemljište oko Karbale, približne veličine od {{nowrap|6 x 6 [[km]]}}, te sklopio s njima dogovor da vode posjetioce na njegov grob i da ih ugoste tri dana. Nedugo nakon što su [[Husein ibn Ali|Husein]] i njegova karavana utaborili, [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hur ibn Jazid]] je napisao pismo [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]] i obavijestio ga da je Husein stigao do [[Karbala|Karbale]]. Ibn Zijad je zatim napisao pismo Huseinu i obratio mu se ovim riječima: "O, Huseine! Obaviješten sam o tvom dolasku u Karbalu. [[Amir al-Mu'minin|Zapovjednik vjernika]] [[Jazid I|Jazid ibn Muavija]] naredio mi je da ni na trenutak ne zatvorim oči i da se ne zasitim hranom sve dok te ne pošaljem sveznajućem i samilosnom [[Alah|Bogu]], ili dok te ne prisilim da prihvatiš moju i Jazidovu zapovijed". Prenosi se da je Husein nakon čitanja bacio pismo uz komentar: "Neće biti spašeni ljudi koji daju prednost svom zadovoljstvu nad Božjim zadovoljstvom!". Ibn Zijadov glasnik je upitao Huseina hoće li odgovoriti njegovom gospodaru, a on je rekao: "Odgovor mu je bolna Božja kazna koja će ga ubrzo stići". Kada se glasnik vratio ibn Zijadu i prenio mu Huseinove riječi, ibn Zijad je naredio pripremanje vojske za odlazak u bitku. === Dolazak Omara ibn Sada u Karbalu === [[Omar ibn Sad]] i njegova vojska od 4000 [[kufa]]nskih trupa stigli su 3. [[Muharrem|muharema]] 61. [[Islamski kalendar|AH]] ([[3. oktobra]] [[680]]. [[Anno Domini|AD]]) u [[Karbala|Karbalu]]. Omarova vojska isprva je bila zadužena od strane [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulaha ibn Zijada]] da preotme kontrolu nad Dastabom, [[Historija Irana|iranskom]] regijom između [[Hamadan]]a i Reja koju su zauzeli [[Dejlamiti]], a Omar ibn Sad da preuzme namjesništvo nad [[Raj (Iran)|Rejom]]. Međutim, kada je vojska stigla do mjesta Hamam-Ajana, ibn Zijad je obavijestio Omara o [[Husein ibn Ali|Huseinovom]] protestu i naredio mu da se prvo bori protiv njega, a tek onda nastavi s početnim planom. Omaru nije bilo drago da ratuje protiv Huseina i zato je zatražio od ibn Zijada da ga poštedi tog zadatka, no kad mu je guverner uvjetovao namjesništvo, pristao je poći u Karbalu. === Pregovori Huseina i Omara === Stigavši kod [[Karbala|Karbale]], [[Omar ibn Sad]] je želio poslati glasnika [[Husein ibn Ali|Huseinu]] da ga upita zbog čega je došao na to područje i što želi. Predložio je da to učine Uzrah (Urvah) ibn Kajs al-Ahmasi i drugi plemići koji su Huseinu poslali pozivna pisma, ali oni su odbili. Na pregovore je naposljetku poslan Kasir ibn Abdulah al-Šabi koji je krenuo k Huseinovom taboru, no stražar [[Abu Sumama al-Saidi]] mu nije dozvolio da prođe s oružjem pa se vratio neobavljena posla. Omar je potom poslao [[Kurah ibn Kajs al-Hanzali|Kuraha ibn Kajsa al-Hanzalija]] i Husein mu je kao odgovor na Omarovu poruku rekao: "Vaši sugrađani su mi napisali pozivno pismo, a ako me sada ne žele, ja ću se vratiti". Omar se obradovao ovom odgovoru i prenio je Huseinove riječi [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]], ali guverner je u odgovoru na njegovo pismo zatražio od Omara da uzme prisegu na vjernost [[Jazid I|Jazidu ibn Muaviji]] od Huseina i svih njegovih sljedbenika. === Ibn Zijadovo pripremanje vojske === Nakon što je [[Husein ibn Ali|Huseinu]] došao kod [[Karbala|Karbale]], [[Ubajdulah ibn Zijad]] je okupio ljude u kufanskoj [[Velika džamija u Kufi|Velikoj džamiji]] i podijelio [[Jazid I|Jazidove]] poklone poglavarima [[Kufa|Kufe]], približne vrijednosti od 4000 [[dinar]]a i 200.000 [[dirham]]a, te ih pozvao da se priključe [[Omar ibn Sad|Omaru ibn Sadu]] u borbi protiv Huseina. [[Amr ibn Hurajs|Amru ibn Hurajsu]] je dao da preuzme upravljanje gradom, a potom je sa svojom vojskom izašao iz Kufe i utaborio se u [[Kifl|Nuhajli]]. Putem je prisiljavao ljude da mu se priključe, a da bi spriječio Kufljane da se priključe Huseinu, postavio je stražu na gradskom mostu i nije dozvolio nikome da pređe preko njega. [[Husein ibn Tamim|Huseina ibn Tamima]] i 4000 vojnika pod njegovim zapovjedništvom, ibn Zijad je premjestio iz [[Kadisija (grad)|Kadisije]] u Nuhajlu. Također, [[Muhamed ibn al-Ašas|Muhamedu ibn al-Ašasu al-Kindiju]], [[Kasir ibn Šihab|Kasiru ibn Šihabu]] i [[Kaka ibn Suvajd|Kaki ibn Suvajdu]] naredio je da regrutiraju ljude u borbu protiv Huseina, a [[Suvajd ibn Abdul-Rahman|Suvajda ibn Abdul-Rahmana al-Minkarija]] s nekoliko konjanika poslao je u Kufu sa zadatkom da pretražuje grad i da mu dovede svakog tko odbije poći u bitku. Suvajd je tako tragao Kufom sve dok nije naišao na jednog čovjeka iz [[Historija Sirije|Sirije]] koji je došao u grad zbog rješavanja nasljedstva, uhapsio ga i poslao guverneru. Ibn Zijad je s ciljem da zaplaši Kufljane izdao naredbu o smaknuću tog čovjeka, nakon čega su brojni krenuli u Nuhajlu. Okupivši vojsku u [[Kifl|Nuhajli]], [[Ubajdulah ibn Zijad]] je izdao naredbu [[Husein ibn Numajr|Huseinu ibn Numajru]], [[Hadžar ibn Abdžar|Hadžaru ibn Abdžaru]], [[Šabas ibn Ribi al-Tamimi|Šabasu ibn Ribiju]] i [[Šimr ibn Zil-Džavšan|Šimru ibn Zil-Džavšanu]] da se priključe taboru [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]]. Šimr je bio prvi koji je izvršio njegovo naređenje i pripremio se za polazak, a nakon njega Zejd (Jazid) ibn Rakab al-Kalbi sa 2000, Husein ibn Numajr sa 4000, Musab Mari (Muzajir ibn Rahina al-Mazini) sa 3000, Husein ibn Tamim sa 2000 i Nasr ibn Harba (Harš) sa 2000 vojnika krenuli su iz [[Kufa|Kufe]] i priključili su se vojsci Omara ibn Sada. Ibn Zijad je potom poslao čovjeka Šabasu ibn Ribiju i zatražio od njega da sa svojih 1000 konjanika krene k Omaru. Nakon Šabasa, prema [[Karbala|Karbali]] su krenuli Hadžar ibn Abdžar sa 1000 vojnika, a zatim i [[Muhamed ibn al-Ašas]] sa još 1000, te Haris ibn Jazid ibn Ravim. Ibn Zijad je svakog jutra i popodneva iz Kufe slao jedinice od 20, 30, 50 i 100 vojnika prema Karbali, sve dok 6. [[Muharrem|muharema]] vojska Omara ibn Sada nije dosegnula preko 20.000 ljudi. Ibn Zijad je postavio Omara kao [[zapovjednik]]a čitave vojske. === Habibovo okupljanje snaga === Povodom okupljanja neprijateljske vojske u [[Karbala|Karbali]] i svjestan malobrojnosti vlastitih snaga, [[Habib ibn Muzahir|Habib ibn Muzahir al-Asadi]] je od [[Husein ibn Ali|Huseina]] zatražio dopuštenje da u tajnosti ode plemenu [[Banu Asad]]u i kod njih pita vojnu pomoć. Članovi tog plemena zajedno s Habibom pošli su po noći s namjerom da se priključe Huseinovom taboru, no kod [[Eufrat]]a na putu im se ispriječilo 400 ili 500 konjanika na čelu s Azrakom ibn Harbom al-Sajdavijem, oficirom u službi [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]]. Nakon oružanog okršaja, pripadnici Banu Asada pošli su svojim kućama, dok se Habib sam vratio Huseinu. === 7. muharema i blokada vode === Dana 7. [[Muharrem|muharema]] 61. [[Islamski kalendar|AH]] ([[7. oktobra]] [[680]]. [[Anno Domini|AD]]) [[Omar ibn Sad|Omaru ibn Sadu]] stiglo je [[Ubajdulah ibn Zijad|ibn Zijadovo]] pismo u kojem je zatražio da [[Husein ibn Ali|Huseinu]] i njegovim sljedbenicima onemogući pristup vodi, na način da im ne dozvoli uzeti niti jednu jedinu kap. Po primitku pisma, Omar je odmah naredio [[Amr ibn Hadžadž al-Zubajdi|Amru ibn Hadžadžu al-Zubajdiju]] da sa 500 konjanika Huseinovom taboru blokira vezu s [[Eufrat]]om. Određeni [[Primarni izvori|izvori]] navode da je Husein, nakon zatvaranja pristupa vodi i opće žeđi, pozvao polubrata [[Abas ibn Ali|Abasa]] i poslao ga sa 30 konjanika i 20 vojnika da uzmu vodu u 20 ćupova. Grupa je na čelu s barjaktarom [[Nafi ibn Hilal al-Džamali|Nafijem ibn Hilalom al-Džamalijem]] tokom noći krenula prema Eufratu i stigla do obale, gdje ih je napala patrola Amra ibn Hadžadža. Jedan dio Huseinove grupe uspio je napuniti ćupove vodom, a drugi predvođen Abasom i Nafijem angažirao se u borbi protiv Amrovih vojnika, štiteći tako vodonoše. Grupa je naposljetku uspješno obavila zadatak i donijela vodu u Huseinov tabor. === Posljednji pregovori Huseina i Omara === Sve veće gomilanje snaga u tabor [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]] ponukalo je [[Husein ibn Ali|Huseina]] da mu pošalje Amra ibn Karzu al-Ansarija s porukom da želi susret s njim te noći. Husein i Omar su se susreli na dogovorenom mjestu, oboje u pratnji 20 konjanika. Prilikom približavanja Husein je zatražio da se udalji cijela pratnja osim njegovog polubrata [[Abas ibn Ali|Abasa]] i sina [[Ali al-Akbar ibn Husein|Alija al-Akbara]], a isto je učinio i Omar, pošavši Huseinu u susret sa sinom Hafsom i jednim podanikom. Husein je na sastanku apelirao Omaru: "Odbaci svoj nevaljan stav i izaberi ispravan put za [[Islam|svoju vjeru]] i [[Dunjaluk|ovaj svijet]]". Budući da Omar nije prihvatio promijeniti stranu, Husein mu je na kraju rekao: "[[Alah|Bog]] te uništio i ne oprostio ti na [[Sudnji dan|Sudnjem danu]], nadam se dobrotom Božjom da nikad nećeš okusiti pšenicu [[Raj (Iran)|Reja]]", te se vratio u svoj tabor. Pregovori [[Husein ibn Ali|Huseina]] i [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]] ponovili su se tri ili četiri puta, a nakon njihovog svršetka Omar je [[Ubajdulah ibn Zijad|ibn Zijadu]] napisao pismo u kojem je stajalo: "Husein ibn Ali je zaključio dogovor sa mnom da će se vratiti tamo odakle je i došao ili će otići u neko muslimansko mjesto na periferiji države, da će u pravima i dužnostima biti poput drugih [[Muslimani (vjernici)|muslimana]] odnosno njihov sudrug u dobru i zlu, ili da će otići [[Jazid I|Jazidu]] i prihvatiti sve kalifove odluke, što je zadovoljavajuć dogovor i dobra vijest za [[Ummet|muslimansku zajednicu]]". Kada je ibn Zijad pročitao pismo, komentirao je: "Ovo je zaista pismo čovjeka koji je sluga svom zapovjedniku i prijatelj svom narodu", izraživši pritom želju da prihvati prijedlog. Međutim, [[Šimr ibn Zil-Džavšan]] uspješno ga je odgovorio od toga i zatražio stroži pristup. Ibn Zijad je potom naredio Šimru: "Prenesi Omaru moju poruku da tražim od Huseina i njegovih pomagača da se smjesta pokore, ako prihvate onda ih zdrave isporuči meni, a ako ne prihvate bori se protiv njih. Ukoliko Omar bude ratovao, budi mu pokoran i slušaj njegova naređenja, no ako to odbije onda ti kao zapovjednik vodi bitku protiv Huseina, a potom za kaznu [[Dekapitacija|obezglavi]] Omara i pošalji mi njegovu glavu". [[Ubajdulah ibn Zijad]] je onda napisao pismo [[Omar ibn Sad|Omaru ibn Sadu]]: "Nisam te poslao [[Husein ibn Ali|Huseinu]] da bi s njim postupao popustiljivo, da mu želiš zdravlje i da budeš njegov zagovornik kod mene. Ako se Husein i njegovi sljedbenici žele pokoriti mojoj naredbi (prisegnuti na vjernost [[Jazid I|Jazidu]]), pošalji mi ga zdravog, a ako odbijaju onda im prolij krv i iskasapi njihova trupla da budu pouka za druge, jer su oni dostojni da im se to učini. Kada Husein bude ubijen, nahitaj konje na njegove grudi i leđa jer on je zločinac i nepravednik. Ne vjerujem da će to naškoditi nekom tko je mrtav, ali obećao sam samom sebi da ću to napraviti ako ga ubijem. Ukoliko budeš radio shodno ovoj naredbi, nagraditi ću te nagradom koja se daje pokornom čovjeku, a ako to ne prihvatiš, ukidam ti zapovjedništvo i prepuštam ga opunomoćeniku [[Šimr ibn Zil-Džavšan|Šimru ibn Zil-Džavšanu]]". === 9. muharema === Dana 9. [[Muharrem|muharema]] ([[7. oktobra]]) [[Šimr ibn Zil-Džavšan]] je nakon [[Ikindija-namaz|poslijepodnevne molitve]] stigao u tabor [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]] i isporučio mu [[Ubajdulah ibn Zijad|ibn Zijadovo]] pismo. Pročitavši naređenja, Omar je rekao Šimru: "Preuzimam odgovornost za ovaj zadatak". Šimr, pripadnik plemena [[Banu Kilab]]a kao i [[Fatima bint Hizam|Um al-Banin]], zajedno s njenim nećakom Abdulahom ibn Abi al-Mahalom, od ibn Zijada su ranije zatražili i dobili dopuštenje da se poštede njeni potomci. Abdulah je pismeno odobrenje u [[Karbala|Karbalu]] poslao posredstvom svog podanika Kizmana ili Irfana koji je tamo pročitao pismo potomcima, ali oni nisu prihvatili ponudu. Prema drugoj verziji, Šimr je osobno dostavio poruku [[Abas ibn Ali|Abasu]] i njegovoj braći [[Abdulah ibn Ali|Abdulahu]], [[Džafar ibn Ali|Džafaru]] i [[Osman ibn Ali|Osmanu]] koji su skupno odbacili prijedlog. [[Al-Mufid]] navodi da im je Šimr pristupio i poručio: "Nećaci moji, vi ste sigurni", a oni su odgovorili: "Neka [[Alah|Bog]] prokune tebe i tvoje garancije, nama obećavaš zaštitu, dok [[Muhamed]]ovom unuku ne?!". Poslijepodne je [[Omar ibn Sad]] glasno povikao: "O, vojsko [[Alah|Božja]]! Uzjašite i širite radosne vijesti!". Vojnici su potom uzjahali i krenuli prema [[Husein ibn Ali|Huseinovom]] taboru. Kada je Husein obaviješten o neprijateljskim namjerama, rekao je svom polubratu [[Abas ibn Ali|Abasu]]: "Ako si u stanju, nagovori ih da odgode bitku do sutra i time nam večeras daju vremena za molitvu. Bog zna koliko volim [[Namaz (islam)|molitvu]] i recitiranje [[Kuran]]a". Abas je otišao neprijateljskoj vojsci i iznio Huseinove želje, a Omar je prihvatio iste i dao Huseinovom taboru još jednu mirnu noć. Tokom ovog dana, šatori Huseina, njegove porodice i ostalih pristaša bili su pod punom [[Opsada|opsadom]]. === Noć uoči Ašure === ==== Obnavljanje zavjeta kod Huseinovih drugova ==== [[Al-Mufid]] bilježi da je [[Husein ibn Ali|Husein]] o svojim prijateljima navečer rekao: "Ja ne poznajem vjernije i bolje drugove od svojih, niti dobrostiviju i istinoljubiviju porodicu od moje". Početkom noći uoči Ašure okupio je svoje sljedbenike i nakon slave i hvale [[Alah|Bogu]] obratio im se riječima: "Mislim da nam je ovo posljedni dan. Znajte da vam dajem dopuštenje da odete, slobodno idite mirne savjesti, bez obzira na prisegnutu vjernost. Tmina noći će vas prekriti, uzmite konje i idite". Tada su prvo članovi Huseinove porodice, zatim i njegovi prijatelji, pojedinačno izrekli [[ep]]ske govore, obnovili svoje prisege na vjernost i potvrdili davanje svojih [[duša]] u obrani svoga [[imam]]a. [[Historiografija ranog islama|Historijski izvori]] i [[Maktal al-Husein|maktali]] prenijeli su neke od ovih govora. ==== Zajnabina zabrinutost oko lojalnosti ==== [[Husein ibn Ali|Husein]] se nakon sastanka povukao i ušao u šator svoje sestre [[Zajnab bint Ali|Zajnab]]. [[Nafi ibn Hilal al-Džamali]] je stražario ispred i čuo kako Zajnab govori Huseinu: "Jeste li ispitali svoje drugove? Ja sam zabrinuta da nam oni ne okrenu leđa kada se sukobite s neprijateljima i da vas ne predaju njima". Husein joj je odgovorio: "Tako mi [[Alah|Boga]], ispitao sam ih i uvjerio se da su hrabri muškarci koji ne prezaju od smrti, a borbu na mom putu vide milom kao što dojenče vidi majčine grudi". Kada je Nafi osjetio da je Huseinova porodica zabrinuta oko odanosti i morala njegovih drugova, otišao je kod [[Habib ibn Muzahir|Habiba ibn Muzahira al-Asadija]] i nakon međusobnog savjetovanja su odlučili da okupe prijatelje, odu k Huseinu i njegovoj porodici, te ih uvjere da će ih braniti do zadnje kapi krvi. [[Habib ibn Muzahir]] je sazvao [[Husein ibn Ali|Huseinove]] drugove da se okupe, a onda se [[Banu Hašim]]u (Huseinovom plemenu) obratio riječima: "Vratite se u svoje šatore". Nakon toga se okrenuo drugovima i ispričao ono što je čuo od [[Nafi ibn Hilal al-Džamali|Nafija ibn Hilala]], a oni su komentirali: "Tako nam [[Alah|Boga]] koji nam je učinio veliko dobro time što se nalazimo na ovom mjestu, da trenutno ne čekamo Huseinovu naredbu sada bismo udarili na neprijatelja svom snagom i brzinom da bi time svoje duše očistili i svoje oči osvijetlili". Habib i ostali su potom s [[mač]]evima u rukama zajedno došli pred šator Huseinove porodice i rekli: "O, porodico [[Muhamed|Božjeg poslanika]]! Ovo su mačevi vaših momaka i gospode, koji se neće vratiti u korice sve dok ne otkinu vratove onih koji vam žele zlo. Ovo su [[Koplje|koplja]] sinova vaših koji su se zakleli da će ih zabiti samo u prsa onih što odbijaju vaš poziv". === Dan Ašure === [[Datoteka:Takieh Mo'aven ol-Molk (12864211665)).jpg|mini|desno|225px|Umjetnički prikaz bitke (keramika iz [[Kermanšah]]a)]] [[Husein ibn Ali|Husein]] je nakon [[Sabah-namaz|jutarnje molitve]] postrojio redove svojih snaga, sastavljene od 32 [[Konjica|konjanika]] i 40 [[Pješadija|pješaka]]. Potom je uzjahao konja i zajedno s nekolicinom svojih drugova odjahao neprijateljskoj vojsci i uputio im savjete. Nakon njega, govor o Huseinovim vrlinama održao je i [[Zuhajr ibn Kajn]], savjetovavši protivnike da preispitaju svoj stav. Značajniji događaj koji se odigrao tog jutra bio je odlazak [[Al-Hur ibn Jazid al-Tamimi|Hura ibn Jazida]] iz [[Omar ibn Sad|Omarove]] vojske i njegovo priključenje Huseinovim snagama. Napadi su na početku bitke bili grupnog tipa i prilikom prvog udara poginulo je oko pedeset [[Husein ibn Ali|Huseinovih]] vojnika. Nakog toga, njegovi vojnici ulazili su u bitku pojedinačno ili u paru, ne dozvoljavajući pritom da se bilo tko od neprijateljskih vojnika približi Huseinu. Tokom jutra i ranog popodneva poginuli su svi njegovi drugovi, a onda su se za bitku spremali članovi [[Banu Hašim]]a. Prvi koji je tražio dozvolu za ulazak u borbu bio je Huseinov sin [[Ali al-Akbar ibn Husein|Ali al-Akbar]], a nakon njegove pogibije borili su se ostali članovi porodice i padali svi zaredom. [[Abas ibn Ali|Abas]], barjaktar i čuvar šatora, istupio je u bitku protiv stražara obale [[Eufrat]]a i poginuo. Nakon [[Šehid|mučeništva]] svih iz Banu Hašima, Husein je sam krenuo u bitku, međutim, u početku se nitko od [[kufa]]nskih vojnika nije usudio boriti protiv njega. Uprkos usamljenosti i teškim ranama na glavi i tijelu, udarao je mačem do posljednjih trenutaka. === Huseinova smrt === [[Husein ibn Ali|Huseina]] su naposljetku opkolili vojnici [[Šimr ibn Zil-Džavšan|Šimra ibn Zil-Džavšana]], ali nitko od njih nije imao hrabrosti da priđe i pokrene dvoboj. Šimr ih je bodrio na napad i naredio je [[Strijelac|strijelcima]] da ispale [[Strijela|strijele]]. Huseinovo tijelo ubrzo je postalo prekriveno mnogobrojnim strijelama, zbog čega je počeo posustajati, dok mu se neprijatelj istovremeno sve više približavao. Mnogobrojne rane i umor od borbe žestoko su ga oslabili pa je nakratko zastao da se odmori, no u tim trenucima njegovo čelo pogodio je kamen i potekla mu je krv. Dok je krajem košulje čistio krv s lica, [[otrov]]na trovrha strijela pogodila ga je u srce. [[Malik ibn Nusajr]] je potom Huseina snažno udario po glavi zbog čega mu je pala [[kaciga]], a onda mu je Zara ibn Šarik al-Tamimi zadao jak udarac u lijevo rame. Završne udarce zadali su mu [[Sinan ibn Anas al-Nahaji]] koji je ispalio strijelu u vrat, te [[Salih ibn Vahb al-Džufi]] (ili ponovo Sinan ibn Anas) koji ga je kopljem udario u prsa pa je pao s konja na zemlju. Huseinu je tada prišao Šimr sa skupinom [[Omar ibn Sad|Omarovih]] vojnika, uključujući Sinana ibn Anasa i [[Havli ibn Jazid al-Asbahi|Havlija ibn Jazida al-Asbahija]]. Šimr ih je bodrio da mu zadaju još udaraca, ali nitko nije prilazio bliže. Havliju je naredio da [[Dekapitacija|obezglavi]] Huseina i on mu je prišao, no odjednom je počeo paničariti i odustao. Husein je u konačnici obezglavljen od strane Šimra (ili prema drugoj verziji Sinana) koji je predao glavu Havliju. == Događaji nakon bitke == [[Datoteka:Karbala - 26 August 2007 (43 8606040599 L600).jpg|mini|desno|225px|[[Mauzolej imama Huseina|Huseinova grobnica]] u [[Karbala|Karbali]]]] Nakon što je [[Šimr ibn Zil-Džavšan]] predao [[Husein ibn Ali|Huseinovu]] glavu [[Havli ibn Jazid al-Asbahi|Havliju ibn Jazidu]], vojnici [[Omar ibn Sad|Omara ibn Sada]] su opljačkali sve što su našli na Huseinovom tijelu. [[Kajs ibn al-Ašas]] i [[Bahr ibn Kab]] su uzeli odjeću, Asvad ibn Halid al-Avadi čizme, Džami ibn Halk al-Avadi [[mač]], Ahnas ibn Mursad [[turban]], Badždal ibn Sulajm al-Kalbi [[Prsten (nakit)|prsten]], a Omar ibn Sad [[oklop]]. === Pljačkanje šatora === [[Omar ibn Sad|Omarovi]] vojnici su nakon pljačkanja [[Husein ibn Ali|Huseinovog]] tijela napali šatore i sve što su tamo našli uzeli su kao [[ratni plijen]], utrkivajući se tko će uzeti više. [[Šimr ibn Zil-Džavšan]] sa skupinom vojnika ušao je u jedan šator s ciljem da ubije Huseinovog sina [[Zajn al-Abidin|Alija]], ali u tome ga je spriječila [[Zajnab bint Ali|Zajnab]], ili prema alternativnoj verziji sami njegovi vojnici. Omar ibn Sad je naredio da sve žene okupe u jednom šatoru, te postavio stražu oko njega. === Jurišanje konja na Huseinovo tijelo === Sukladno uputi [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulaha ibn Zijada]], [[Omar ibn Sad]] je naredio da deset dobrovoljaca iz [[kufa]]nske vojske svojim konjima nasrnu na [[Husein ibn Ali|Huseinovo]] tijelo koje su unakazili tako što su mu polomili grudne kosti i leđa. Među desetoricom su bili Ishak ibn Hajva i Ahnas ibn Mursad. === Slanje glava u Kufu === [[Omar ibn Sad]] je predvečer naredio [[Havli ibn Jazid al-Asbahi|Havliju ibn Jazidu al-Asbahiju]] i [[Humajd ibn Muslim al-Azdi|Humajdu ibn Muslimu al-Azdiju]] da odnesu [[Husein ibn Ali|Huseinovu]] glavu [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]]. Kasnije je također naredio da se [[Dekapitacija|obezglavi]] svih 72 [[Šehid|mučenika]] i da [[Šimr ibn Zil-Džavšan]], [[Kajs ibn al-Ašas]], [[Amr ibn Hadžadž al-Zubajdi|Amr ibn Hadžadž]] i Uzrah (Urvah) ibn Kajs odnesu njihove glave u [[Kufa|Kufu]]. === Porobljavanje Huseinove porodice === Prema [[Omar ibn Sad|Omarovoj]] naredbi, poginuli kufanski vojnici su pokopani, dok su tijela [[Husein ibn Ali|Huseina]] i njegovih suboraca ostala neukopana na zemlji. [[Zajn al-Abidin|Ali (Zajn al-Abidin)]], Huseinov sin koji je tokom bitke bio bolestan, zajedno sa [[Zajnab bint Ali|Zajnabom]] i ostalima je odveden u [[Ratni zarobljenici|zarobljeništvo]]. Prvo su odvedeni [[Ubajdulah ibn Zijad|Ubajdulahu ibn Zijadu]] u [[Kufa|Kufi]], a kasnije [[Jazid I|Jazidu]] u [[Historija Sirije|Siriji]]. === Sahrana mučenika === Dana 11. ili 13. [[Muharrem|muharema]] ([[11. oktobra|11.]] ili [[13. oktobra]]) obavljena je [[sahrana]] mučenika s [[Karbala|Karbale]]. Nakon što se [[Omar ibn Sad]] vratio sa svojom vojskom, skupina iz plemena [[Banu Asad]]a koji su živili u blizini Karbale, došla je na mjesto bitke i tokom noći, kada su prilike to dozvoljavale i kada su bili sigurni od neprijatelja, obavili su [[Dženaza-namaz|pogrebnu molitvu]] za [[Husein ibn Ali|Huseina]] i njegove suborce, a potom su ih pokopali. == Reference == {{izvori|4}} == Literatura == * {{Cite book|last = Al-Tabari|first = Muhammad ibn Jarir |authorlink = Muhammad ibn Jarir al-Tabari|title = [[History of the Prophets and Kings]], translation and commentary issued iby I. K. A. Howard|publisher = [[SUNY Press]] |year = 1990 |isbn = 0395652375}} (volume XIX.) * [[al-Tabari|al-Tabari, Muhammad ibn Jarir]] &ndash; [[Historija proroka i kraljeva|History of the Prophets and Kings]]; Volume XIX ''The Caliphate of Yazid b. Muawiyah'', translated by I.K.A Howard, SUNY Press, 1991, {{ISBN|0-7914-0040-9}} * Kennedy, Hugh &ndash; ''The Armies of the Caliphs: Military and Society in the Early Islamic State'', Routledge, 2001 == Vanjske veze == {{Commonscat|Battle of Karbala}} * [http://www.al-islam.org/maqtal/ Maqtal al-Husan, The story of the killing of Husayn] by 'Abd al Razzaq al-Muqarram * [http://www.sicm.org.uk/knowledge/Kitab%20Maqtal%20al-Husayn.pdf Sicm.org.uk] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180219025803/http://www.sicm.org.uk/knowledge/Kitab%20Maqtal%20al-Husayn.pdf |date=2018-02-19 }}, The history of Abi Mekhnaf, reconstructed and translated into English * [http://www.britannica.com/eb/article-9044710/Battle-of-Karbala "Battle of Karbala"] An article by [[Encyclopædia Britannica Online]] * [http://al-islam1.org/ashura/ Al-islam1.org], Ayati's discussion of the history of Ashura ;Sunitski linkovi * [http://www.darulehsan.net/learningcentre.php?frame=The%20Tragedy%20of%20Karbala The Tragedy of Karbala and Martyrdom of Imam Hussain]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ;Šijitski linkovi * [http://indianmuslims.in/karbala-a-lesson-for-mankind/ Karbala - A Lesson for Mankind] {{Webarchive|url=https://archive.today/20130108100039/http://indianmuslims.in/karbala-a-lesson-for-mankind/ |date=2013-01-08 }} * [http://www.qul.org.au/islamic-occasions/events-of-karbala Qul.org.au], An insightful look into the main characters of Karbala * [http://www.darulehsan.net/learningcentre/Literature/dar_ul_ehsan_literature_The_Tragedy_of_Karbala.php Online book: The Tragedy of Karbala and the Martyrdom of Hazrat Imam Hussain (RA) - By Hazrat Sheykh Abu Anees Muhammad Barkat Ali QSA] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080117132131/http://www.darulehsan.net/learningcentre/Literature/dar_ul_ehsan_literature_The_Tragedy_of_Karbala.php |date=2008-01-17 }} * [http://www.darulehsan.net Remembering Imam Hussain RA, Friday 9th Jan, Manchester] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110926084409/http://www.darulehsan.net/ |date=2011-09-26 }} * [http://www.darulehsan.net/multimedia/video/DarulehsanVideoPlayer.php?id=31 English Speech In respect of our Imam RA, Friday 9th Jan, Manchester] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723080955/http://www.darulehsan.net/multimedia/video/DarulehsanVideoPlayer.php?id=31 |date=2011-07-23 }} * [http://www.alshiatalk.com/vb/story-imam-hussain-39-s-t46.html Alshiatalk.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120725232648/http://www.alshiatalk.com/vb/story-imam-hussain-39-s-t46.html |date=2012-07-25 }}, The Story Of Imam Husayn's Martyrdom * [http://www.ashura.com/ Ashura.com] * [http://redtears.co.uk/index.html Redtears.co.uk] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100808075029/http://redtears.co.uk/index.html |date=2010-08-08 }}, Karbala: When Skies Wept Blood docufilm homepage * [http://www.answering-ansar.org/answers/azadari/en/index.php Answering-ansar.org], Mourning for Imam Hussain * [http://www.answering-ansar.org/answers/who_killed_imam_hussain/en/index.php Answering-ansar.org], Who Killed Imam Hussain * [http://www.poetryofislam.com/category/kerbala/ Poetryofislam.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190421054209/http://www.poetryofislam.com/category/kerbala/ |date=2019-04-21 }}, poetry on Kerbala by Mahmood Abu Shahbaaz Londoni * [http://www.sacred-texts.com/isl/hus/index.htm Sacred-texts.com], Battle of Karbala {{en icon}} {{Normativna kontrola}} {{Izabran}} [[Kategorija:680.]] [[Kategorija:Srednjovjekovne bitke|Karbala]] [[Kategorija:Muslimanski građanski ratovi]] [[Kategorija:Mezopotamija]] [[Kategorija:Šijitizam]] e3ctsq8kwvpot3ugbee5sq5b741o6el 0 145154 42586668 42559554 2026-05-01T14:37:35Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586668 wikitext text/x-wiki {{Grad u Francuskoj | naziv = Oser | izvorni_naziv = {{jez-fra|Auxerre}} | slika = Auxerre 001.JPG | opis_slike = Oser | gradska_zastava = | grb = Blason de la ville de Auxerre (Yonne).svg | lokacija = | region = [[Burgonja]] | departman = [[Jon]] | površina = 49,96 | gšir = 47.7986 | gduž = 3.5672 | nadmorska_visina = | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | stanovništvo = 38.819 | gustina = 711,39 | poštanski_kod = 89000 | INSEE = 8904 | veb-strana = }} [[Datoteka:France_Yonne_Auxerre_02.jpg|thumb|230px|Toranj sa satom]] '''Auxerre''' je [[francuski jezik|francuski]] grad iz [[Pokrajine Francuske|pokrajine]] Bourgogne ([[Burgundija]]) u sjeverno-središnjoj [[Francuska|Francuskoj]] između [[Pariz]]a i ''Dijona''. Glavni je grad [[departmani Francuske|departmana]] ''Yonne''. Auxerre danas broji oko 45.000 stanovnika koji ga nazivaju ''Auxerrois''. Šire područje grada i njegova okolica broje oko 85.000 stanovnika. To je trgovačko i industrijsko središte koje obuhvaća prehrambenu industriju, proizvodnju baterija i obradu drva. Auxerre je također svjetski poznat po [[vino|vinu]] koje se proizvodi u susjedstvu, uključujući poznato vino ''Chablis''. == Historija == Auxerre je u [[historija|povijesti]] bio napredni galsko-britanski centar, Antissiodorum kroz koji je prolazila jedna od glavnih prometnica na tome području - Via Agripa ([[1. vijek|1. st.]]). U [[3. vijek|3. stoljeću]] grad postaje sjedište [[episkopos|biskupa]] i glavni pokrajinski grad [[Rimsko Carstvo|Rimskog Carstva]]. Gradska [[katedrala]] izgrađena je u [[5. vijek|5. stoljeću]]. U kasnom dijelu [[11. vijek|11. stoljeća]] i [[12. vijek|12. stoljeću]] feudalni grofovi od Auxerrea unutar gradskih zidina dali su izgraditi novu liniju zidova. Buržujske aktivnosti uz tradicionalnu obradu zemlje i proizvodnju vina započinju u [[12. vijek|12. stoljeću]] kada započinje i razvoj grada. Burgundijski grad ušao je u sastav [[Francuska|Francuske]] za vrijeme kralja [[Luj XI., kralj Francuske|Luja XI.]] Auxerre je mnogo pretrpio tokom [[stogodišnji rat|Stogodišnjeg rata]] kao i mnogih vjerskih ratova. [[1567]]. zarobili su ga francuski protestanti (kalvinisti) te su mnoga [[Katoličanstvo|katolička]] zdanja bila oštećena. Srednjovjekovne zidine srušene su u [[18. vijek|18. stoljeću]]. Brojna teška infrastruktura izgrađena je u [[19. vijek|19. stoljeću]], uključujući [[željeznički kolodvor]], psihijatrijsku bolnicu i [[sud]]ove. [[1995]]. godine grad se naziva "Gradom umjetnosti i povijesti". == Gradske znamenitosti == * Katedrala sv. Étiennea ([[11. vijek|11.]] - [[16. vijek|16. st.]]) - [[katedrala]] je izgrađena u [[gotika|gotičkom]] stilu te je poznata po trima vratima sa izvanrednim reljefima. Obojena stakla na prozorima i [[Kapela|kapeli]] smatraju se među najboljima u [[Francuska|Francuskoj]]. * [[Opatija]] [[Sveti German|sv. Germana]] postoji od [[9. vijek|9. stoljeća]]. Kripta sadrži neke od najvažnijih antičkih [[freska|fresaka]] u [[Francuska|Francuskoj]]. U kući je i pokopan [[episkopos|biskup]] od Auxerrea. Također, zanimljivi su soba ([[12. vijek|12. st.]]), podrum ([[14. vijek|14. st.]]) i klaustar (17. stoljeće|17. st.). * Toranj sa satom - nalazi se u starom dijelu grada. * Crkva sv. Pierrea en Vallé ([[17. vijek|17.]] - [[18. vijek|18. st.]]) - [[hrišćanska crkva|crkva]] izgrađena u stilu kasne [[gotička arhitektura|gotičke arhitekture]]. Toranj joj je sličan onome iz [[katedrala|katedrale]]. Neki crkveni ukrasi i unutarnja kapelica financirani su od strane lokalnih vinogradara. * Crkva sv. Eusèbea - osnovana je u [[7. vijek|7. stoljeću]]. Obnovljena je u [[13. vijek|13. stoljeću]] a toranj je izgrađen u [[romanika|romaničkom stilu]]. * Prirodoslovni muzej. == Zanimljivosti == * U sportskom smislu, Auxerre je poznat po [[fudbal|nogometnom]] klubu [[AJ Auxerre]]. * Iz Auxerrea i njegove okolice dolaze odlična lokalna [[vino|vina]] kao Chablis, Saint-Bris-le-Vineux i Irancy. * Auxerre je tipičan i prosječni francuski grad koji je od strane biračkog instituta proglašen "p''rosječnim francuskim gradom''". == Značajne osobe == Uz grad Auxerre vezane su mnoge poznate ličnosti, bilo da su ovdje rođene ili da su ovdje djelovale ili pak studirale. Neki od poznatijih stanovnika Auxerrea su: * Sv. Helladius (umro [[387]].) - biskup Auxerrea. * [[Sveti Patrik|Sv. Patrik]] ([[5. vijek|5. st.]]) - [[Irska|irski]] svetac i [[apostoli|apostol]] [[Irska|Irske]], posjetio je [[episkopos|biskupa]] Germana od Auxerrea. Možda je studirao u Auxerreu. * Jean Baptiste Joseph Fourier, ([[1769]]. - [[1830]].) - [[Francuska|francuski]] [[matematika|matematičar]], eksperimentalni [[fizika|fizičar]] i [[politika|političar]]. Rođen je u Auxerreu. * Théodore Frédéric Gaillardet, ([[1808]]. - [[1882]].) - [[Francuska|francuski]] [[novinarstvo|novinar]] i izdavač novina rođen je u Auxerreu. U [[New York]]u je izdavao je novine "Courrier des États-Unis" na [[francuski jezik|francuskom jeziku]]. Bio je gradonačelnik francuskog grada ''Plessis-Bouchard''. * Carol Ficatier ([[1958]].) - [[Playboy]]jeva zečica u izdanju iz prosinca [[1985]]. == Gradovi prijatelji == {| cellpadding="10" |- valign="top" | * {{ZD|ITA}} [[Greve in Chianti]], [[Italija]] * {{ZD|POLJ}} [[Płock]], [[Poljska]] * {{ZD|UK}} [[Redditch]], [[Ujedinjeno Kraljevstvo|Velika Britanija]] * {{ZD|FRA}} [[Roscoff]], [[Francuska]] || || * {{ZD|FRA}} [[Saint-Amarin]], [[Francuska]] * {{ZD|HRV}} [[Varaždin]], [[Hrvatska]] * {{ZD|NJE}} [[Worms]], [[Nemačka|Njemačka]] |} [[Datoteka:Auxerre_003.JPG|thumb|250px|lijevo|Stari dio grada sa pogledom na opatiju [[Sveti German|sv. Germana]]]] == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=31178| 1968=35784| 1975=38342| 1982=38741| 1990=38819| 1999= | 2006=| 2011=35534| sansdoublescomptes= 1962}} == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat}} * [http://www.auxerre.com www.auxerre.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060511184906/http://www.auxerre.com/ |date=2006-05-11 }} * [http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/recensement/populations-legales/commune.asp?annee=2007&depcom=89024 insee.fr] * [http://www.nytimes.com/2007/03/28/world/europe/28france.html?ei=5088&en=a0d20e315eb83223&ex=1332734400&partner=rssnyt&pagewanted=all New York Times] {{Departman Jon u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-grad-Francuska}} [[Kategorija:Auxerre| ]] [[Kategorija:Gradovi u Francuskoj]] [[Kategorija:Departman Yonne u Francuskoj]] jmh34kmv45cnsdie0j5d2gwcqwngvlw 0 151456 42586753 42451933 2026-05-02T03:37:54Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586753 wikitext text/x-wiki {{Jezero (SR) | ime = Boračko jezero | slika = Boracko jezero.JPG | opis_slike = Boračko jezero | mapa = | opis_m = | površina = 0,26 | zapremina = | najveća_dubina = 17 | prosečna_dubina = | visina = | širina = 402 m | dužina = 786 m | vrsta = | pritoke = Borački potok | otoke = Šištica | oblasti = {{flagcountry|FBIH}} | države = {{zastava|Bosna i Hercegovina}} | map = Bosnia | lat = 43.550833 | long = 18.035278 }} '''Boračko jezero''' je glacijalno jezero u [[Hercegovina|Hercegovini]] u [[Federacija Bosne i Hercegovine|Federaciji BiH]], [[Bosna i Hercegovina|BiH]]. Leži na severoistočnom podnožju planine [[Prenj]], na nadmorskoj visini 397 m. Sa zapada ga okružuju strmi i šumoviti visovi Crne gore (1343 m), a sa istoka Tranjine (1055 m). Basen jezera je nastao u Boračkoj dragi procesom glacijalne erozije. Jezero ima elipsast oblik. Dugačko je 786, a široko 402 m. Površina mu iznosi 0,26&nbsp;km². Dužina jezerske obale je 2,4&nbsp;km. Jezero je najdublje u jugoistočnom užem delu oko 17 m, a sadrži približno 2,5 mil.m³ vode, koja je zbog bistrozelene boje prozirna i do 8,3 m. Voda je najtoplija u avgustu (oko 25&nbsp;°C), a najhladnija u februaru (0&nbsp;°C). Boračko jezero dobija vodu od Boračkog potoka i brojnih okolnih izvora, kojih ima i po dnu jezera. Iz jezera ističe Šištica, koja se posle kratkog toka klisurom dugom 6&nbsp;km i dubokom 60 m ruši 30 m visokim vodopadom u reku [[Neretva|Neretvu]]. Jezero je poznato po dobroj pastrmci i rakovima. Od [[Konjic]]a je udaljeno 20&nbsp;km i povezano je asfatnim putem. U neosrednoj blizini izgrađeni su hoteli i moteli, jer je Boračko jezero omiljeno izletište stanovnika Konjica, [[Sarajevo|Sarajeva]] i [[Mostar]]a.Tu se nalazi i selo [[Borci (Konjic)|Borci]], koje je stoljećima naseljavalo, skoro u potpunosti [[Srbi|srpsko]] stanovništvo, koje je napustilo ove krajeve nakon rata u Bosni i Hercegovini 1992-1995.godine.<ref>''Opća enciklopedija Jugoslovenskog leksikografskog zavoda ''- Zagreb 1977 (tom 1.)</ref> [[File:Strix uralensis.jpg|mini|lijevo|200px|[[Dugorepa sova]] (''Strix uralensis'')]] == Značajno područje za ptice == Područje Boračkog jezera nikada nije sistematičnije istraživano sa ornitološkog aspekta, ali se nalazi na [[Lista značajnih područja za ptice u Bosni i Hercegovini|listi značajnih područja za ptice u Bosni i Hercegovini]] i neophodno je sprovesti opsežna istraživanja radi utvrđivanja sastava i brojnosti lokalne ornitofaune.<ref name="IBABosna">{{Cite web |url= https://ptice.ba/wp/wp-content/uploads/2024/01/Program-IBA-Medjunarodno-znacajna-podrucja-za-ptice-u-BiH.pdf |title= PROGRAM IBA MEĐUNARODNO ZNAČAJNA PODRUČJA ZA PTICE U BOSNI I HERCEGOVIN |work= Ornitološko društvo Naše ptice - ptice.ba |accessdate= 29. 3. 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Registrovano je gniježđenje [[Dugorepa sova|dugorepe sove]] (''Strix uralensis''), [[Planinski dijetlić|planinskog djetlića]] (''Dendrocopos leucotos''), [[Srednji dijetlić|srednjeg dijetlića]] (''Leiopicus medius'') == Izvori == {{reflist}} ==Vanjske veze== * {{Cite web |url= https://welcometokonjic.ba/boracko-jezero/ |title= Otkrijte Boračko jezero |work= Welcome to Konjic |accessdate= 29. 3. 2025}} {{commonscat|Boračko jezero}} [[Kategorija:Jezera u Federaciji Bosne i Hercegovine]] [[Kategorija:Jezera u Bosni i Hercegovini]] [[Kategorija:Značajna područja za ptice u Bosni i Hercegovini]] mjenyk76l9j3rykzu336649el4o0bse 0 153847 42586722 41873825 2026-05-01T22:29:50Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586722 wikitext text/x-wiki {{Chembox | Verifiedfields = | Watchedfields = | verifiedrevid = 447323889 | Reference =<ref>''Merck Index'', 11th Edition, '''8022'''.</ref> | ImageFileL1 = Nitrocellulose-2D-skeletal.png | ImageSizeL1 = 160px | ImageFileR1 = Nitrocellulose-3D-balls.png | ImageSizeR1 = 160px | ImageFile2 = Nitrocellulose 01.JPG | ImageAlt2 = Nitrocellulose made of cosmetic pads | ImageSize2 = 250px | IUPACName = | OtherNames = Celuloza nitrat; Flaš papir; Flaš pamuk; Flaš vlakno; kolodion; piroksilin |Section1={{Chembox Identifiers | CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}} | CASNo = 9004-70-0 | PubChem = | SMILES = | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|changed|chemspider}} | ChemSpiderID = NA}} |Section2={{Chembox Properties | Formula = C₆H₉(NO₂)O₅<br/>C₆H₈(NO₂)₂O₅<br/>C₆H₇(NO₂)₃O₅ | MolarMass = promenljiva | Appearance = Žućkasto beli pamuku slični filamenti | Density = | MeltingPtC = 160 | Melting_notes = pali se | BoilingPt = | Solubility = }} |Section3={{Chembox Hazards | MainHazards = | FlashPtC = 4.4 | AutoignitionPtC = | NFPA-H = 2 | NFPA-F = 3 | NFPA-R = 3 | LD50 = 10 mg/kg (miš, [[intravenozno|IV]]) }} }} '''Trinitroceluloza''' ('''nitroceluloza''', '''celulozni nitrat''', '''TNC''', '''malodimni barut''', '''bezdimni barut''', C6H4O6N2) je puščani prah, 3 do 5 puta jači od crnoga baruta. Gori brže i bolje od crnoga [[barut]]a, pa je do danas potpuno istisnio dimni barut. Smatra se da je već 1886. godine u postupnosti preovladao u vatrenom oružju svih vrsta. Dobiva se nitriranjem celuloze (npr. pamuka) (starter [[metak]]) ili pak drvenog ugljena koji je preteča celuloze (obični bojevni metak). Svaka država koja ima svoju tvornicu oružja, pa njenu proizvodnju, tj. sastojke i ostale stvari vezane uz nju reguliraju oni po standardima. U nekim državama je nitrarano brašno ili škrob. U starter metku je žute ili bijele boje u obliku plosnatijih kuglica, pamuka ili praha, dok u bojevnim mecima crne u obliku kuglica, listića ili valjkastih sitnih oblika. Pri dodiru s plamenom ne eksplodira nego izgara vrlo brzo. Brzina izgaranja mu je: VoD (cca)= 7300&nbsp;m/s, uz stvaranje „fireball efekta“, velike jake svjetlosti. Pri izgaranju razvija samo plinovite produkte. Plinovi nastali njegovom [[eksplozija|eksplozijom]] ne uzrokuju rasprsnuće čahure i cijevi, nego potiskuju i izbacuju metak. Bizantnost u usporedbi s TNT-om je 0.78. Kod TNC-a najviše se mora paziti da ne dođe u dodir s plamenom ili možda iskrom, osim tog nedostatka, vrlo je stabilna. '''Primarni (inicijalni)''' je [[eksploziv]], a ujedno i jedini '''potisni eksploziv''', neosjetljiv na udarce, ali vrlo osjetljiv na plamen. S njom se pune torpeda, granate, raketni pogoni, vojne rakete, kao dodatak [[nitroglicerin]]u da se dobi smokeless powder ili blasting gelatine, detonirajućim kapislama, itd.. Upotrebljava se još za izbacivanje taneta (zrna) iz čahure (cjelokupnog metka) ili pak iz raznog streljnog i vatrenog ili artiljerijskog oružja, raznog kalibra i tu služi kao potisni eksploziv. Malodimni baruti sastoje se od želatinizirane nitroceluloze. U zavisnosti od želatinizatora malodimni baruti mogu biti: nitrocelulozni, nitroglicerinski, diglikolski i ganidinski. Malodimni baruti se izrađuju u obliku pločica, traka i cijevi s jednom ili više rupa. Vrstom baruta, veličinom i oblikom barutnih zrnaca regulira se priliv plinova pri sagorijevanju baruta. Malodimni baruti se vremenom mijenjaju, postaju nestabilni i opasni za čuvanje. Zbog toga se svake druge godine vrši ispitivanje stabilnosti baruta. Vijek trajanja malodimnih baruta je oko 20godina. Postoji još i '''dinitroceluloza''', ali ona ima čudan plastični (PVC) oblik i od nje su napravljene ping-pong loptice. ==Reference == {{Reflist|2}} == Literatura == * Richard Escales: ''Die Schiessbaumwolle (Nitrocellulosen).'' BoD GmbH Norderstedt 2003, {{ISBN|3-8311-4954-2}}. * Jochen Gartz: ''Vom Griechischen Feuer zum Dynamit- eine Kulturgeschichte der Explosivstoffe.'' E.S. Mittler & Sohn, Hamburg-Berlin-Bonn 2007, {{ISBN|978-3-8132-0867-2}} == Vanjske veze == {{Commons category|Nitrocellulose}} * [http://www.periodicvideos.com/videos/mv_guncotton.htm Gun Cotton] at ''The Periodic Table of Videos'' (University of Nottingham) * [http://www.metacafe.com/watch/530737/simple_flash_paper_display/ Nitrocellulose Paper Video (aka:Flash paper)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091014052454/http://www.metacafe.com/watch/530737/simple_flash_paper_display/ |date=2009-10-14 }} * [http://chemsub.online.fr/name/nitrocellulose.html Cellulose, nitrate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111004040928/http://chemsub.online.fr/name/nitrocellulose.html |date=2011-10-04 }} (Nitrocellulose)—ChemSub Online * Sicherheitsdatenblatt für die Lagerung und Handhabung von [http://www.dow.com/scripts/litorder.asp?filepath=/822-00002.pdf Nitrocellulose] (PDF; 1600&nbsp;kB) [[Kategorija:Eksplozivi]] [[Kategorija:Alkil nitrati]] [[Kategorija:Celuloza]] [[Kategorija:Fotografske hemikalije]] [[Kategorija:Transparentni materijali]] 0izm6i7rie29t3090zrt1y8u58lmdvc 0 154453 42586699 42586583 2026-05-01T19:03:24Z Vipz 151311 42586699 wikitext text/x-wiki {{Infokutija pisac | ime = Lidija Beatović | datum_rođenja = [[1966]] | mjesto_rođenja = [[Senj]], [[Socijalistička Republika Hrvatska|SR Hrvatska]], [[Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija|SFRJ]] | prebivalište = | žanr = [[znanstvena fantastika]] |datum_smrti={{datum smrti i dob|2022|8|16|1966|10|29}} |mjesto_smrti=[[Cape Town]], [[Južnoafrička Republika]] }} '''Lidija Beatović''' ([[1966]]. – [[2022]].) bila je hrvatska i jugoslovenska spisateljica [[znanstvena fantastika|naučne fantastike]]. Objavljivala u hrvatskim i srpskim [[Znanstvena fantastika|NF]] časopisima ''[[Alef (časopis)|Alef]]'', ''[[Sirius (časopis)|Sirius]]'' i [[Znak Sagite (časopis)|Znak Sagite]], [[Balkanski književni glasnik]]. Od [[1992]]. do svoje smrti [[2022]]. godine živjela je i radila u [[Južna Afrika|Južnoafričkoj Republici]]. == Važnije antologije i književni izbori == * [[Tamni vilajet]], uredio [[Boban Knežević]], Beograd. * „Tamna zvezda“, posebni dodatak magazina ''Presing'', uredio [[Dejan Ognjanović]], Niš, 2005. * [[Ugriz strasti (priče erotske fantastike)]], uredio [[Pavle Zelić]], [[Društvo ljubitelja fantastike Lazar Komarčić|Društvo ljubitelja fantastike „Lazar Komarčić“]], 2007. {{klica-književnik}} {{Lifetime|1966|2022|Beatović, Lidija}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Hrvatski pisci]] [[Kategorija:SF-pisci]] eyxdv0nb0k4145fv6meg7pvoe7d9g90 0 157227 42586727 42263609 2026-05-01T23:16:04Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586727 wikitext text/x-wiki {{Taksokvir | boja = lightgreen | naziv = Bijela murva | slika = Morusalbaleaves3800ppx.JPG | slika_širina = 250px | slika_opis = Bijela murva | regnum = [[Biljka|Plantae]] | divisio = [[Angiosperms]] | classis = [[Eudicots]] | ordo = [[Rosales]] | familia = [[Moraceae]] | genus = ''[[Morus]]'' | species = '''''M. alba''''' | dvoimeno = ''Morus alba'' | dvoimeno_autorstvo = [[Carolus Linnaeus|L.]] }} '''Bijela murva''' (''Morus alba'') ili '''bijeli dud''' je brzo rastuće srednje veliko drvo kuglaste krošnje, srednje dugog životnog vijeka, koje naraste do nekih 20 metara visine, tj. nešto više nego crna murva. Pradomovina ovog stabla je sjeverna [[Narodna Republika Kina|Kina]], a danas je posvuda rasprostranjena<ref name=china>Flora of China: [http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200006379 ''Morus alba'']</ref>. [[List]]ovi su nazubljeni i prema vrhu oštri, mogu biti i do 30&nbsp;cm dugački premda su najčešće između 5 i 15&nbsp;cm<ref name=fao>Suttie, J. M. (undated). FAO Report: [http://www.fao.org/ag/agp/AGPC/doc/Gbase/DATA/Pf000542.htm ''Morus alba'' L.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121024112337/http://www.fao.org/ag/AGP/AGPC/doc/Gbase/data/pf000542.htm |date=2012-10-24 }}</ref>. Lišće u hladnijim predjelima otpada zimi, a u toplim predjelima ovo stablo je vazdazeleno. [[Cvjet]]ovi su jednospolni, a na stablu su prisutni cvjetovi oba spola, muški veličine 2–3,5&nbsp;cm, a ženski nešto manji (1–2&nbsp;cm). Plodovi su jagodastog oblika, bjelkaste do roza boje, veličine 1,5–2&nbsp;cm. Beru se od [[jun|lipnja]] do [[august (mjesec)|kolovoza]]. Razne ptice konzumiraju plodove što omogućava širenje sjemenki. == Uzgoj == [[Datoteka:Morus alba fruits.jpg|thumb|left|200px|Plodovi bijele murve.]] Uzgoj bijele murve za potrebe proizvodnje svile je počeo prije 4000 godina u [[Narodna Republika Kina|Kini]]. Danas je u Kini oko 6,260&nbsp;km² posađeno bijelom murvom. U Indiji je također rassprostranjena i to na oko 2,820&nbsp;km². Uzgoj je raširen i na druge krajeve svijeta, a u SAD su je za potrebe uzgoja križali s crvenom murvom, dobijajući poseban hibrid.<ref name="Burgess, K. S.">Burgess, K.S., Morgan, M., Deverno, L., & Husband, B. C. (2005). ''Asymmetrical introgression between two Morus species (M. alba, M. rubra) that differ in abundance.'' Molec. Ecol. 14: 3471–3483.</ref> Zbog toga je stavljena na popis [[invazivna vrsta|invazivnih vrsta]] u dijelovima [[Severna Amerika|Sjeverne Amerike]].<ref name="USDA Plants Profile">{{Cite web |url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MOAL |title=Archive copy |access-date=2012-06-05 |archive-date=2010-10-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101015045043/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MOAL |url-status=dead }}</ref> == Uporaba == Lišće bijele murve je glavna hrana ličinki dudovog svilca, ali se isto tako upotrebljava i u ishrani domaćih životinja. Plodovi imaju široku uporabu, od konzumacije sirovih plodova ili preradom. Plod bijele murve sadrži slobodne organske [[kiselina|kiseline]], [[vitamin C]], [[karotin]], [[pektin]], invertni [[šećer]], sluz, gume i [[smola|smolu]]. Prerađen plod bijele murve pomaže kod upale krajnika, želučanih problema, groznice i proljeva, a koristi se i za tretman groznice, glavobolju, upale očiju, kašlja,...<ref name=bean>Bean, W. J. (1978). ''Trees and Shrubs Hardy in the British Isles''. John Murray {{ISBN|0-7195-2256-0}}.</ref> == Etimologija == Naziv '''bijeli dud''' dolazi iz [[turski jezik|turskog jezika]] (tur. ''dut''). Izraz "bijela murva" je hrvatski naziv za ovu biljku, a isto tako se naziva i u [[Poljska|Poljskoj]]; hrvatski i poljski su jedini od slavenskih jezika zadržale slavenski naziv za ovo stablo. == Izvori == {{izvori}} == Vanjske veze == {{WProjekti |commons= Morus alba |commonssh= Bijela murva |commonscat= Morus |wikivrste= Morus (Moraceae) }} * [http://www.invasive.org/weedcd/pdfs/wow/white_mulberry.pdf U.S. Forest Service Invasive Species Weed of the Week] * [http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?24607 USDA GRIN White Mulberry] * [http://www.cirrusimage.com/tree_white_mulberry.htm Diagnostic photos, [[Morton Arboretum]] acc. 380*82-1] * [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MOAL USDA NRCS Plants Profile, ''Morus alba''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101015045043/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MOAL |date=2010-10-15 }} [[Kategorija:Listopadno drveće]] [[Kategorija:Moraceae]] geirfjv2vl426aamsmkjdefkrdi3vi6 0 159433 42586750 42175012 2026-05-02T02:37:29Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586750 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (6).JPG|mini|200px|Izgled Bogorodičine crkve u Zemunu]] [[Datoteka:Bogorodicina_crkva_Zemun.jpg|mini|200px|Bogorodičina crkva noću]] '''Crkva Rođenja Presvete Bogorodice''', poznatija kao '''Bogorodičina crkva''' je hram [[Srpska pravoslavna crkva|Srpske pravoslavne crkve]] koji se nalazi u centru [[Zemun]]a u [[Josif Rajačić|Rajačićevoj]] ulici. == Opis crkve == [[Marija (majka Isusova)|Bogorodičina]] crkva bila je izgrađena u drugoj polovini [[18. vijek|18. veka]], za potrebe [[Srbi|srpske]] i [[Grci|grčke]] zajednice u Zemunu. Izgradnja crkve započeta je [[1774]]. godine, a završena [[1779]]. godine i crkva je posvećena [[1780]]. godine. Tada je osnovana druga po redu zemunska parohija. Zvonik je podignut [[1794]]. godine i bio je tek nešto niži od tornja obližnje [[Crkva Uznesenja Blažene Djevice Marije (Zemun)|crkve Blažene Djevice Marije]]. Prvo [[zvono]], koje je bilo postavljeno 1815. godine, ilustrovalo je pobedu nad [[Napoleon]]om. Kasnije su, osim tog zvona, koje i danas postoji, postavljena još dva. Crkva je bila značajnije obnavljana [[1890]], [[1937]]. i [[1999]]. godine, a [[2009]]. godine dobila je dekorativno osvetljenje. U crkvi su više puta liturgiju služili [[Patrijarh srpski|patrijarsi Srpske pravoslavne crkve]].<ref>„[[Danas]]“ – „Danas je Mala Gospojina“, 21.9.2005.</ref><ref>[[B92]] – [http://www.b92.net/info/vesti/index.php?yyyy=2007&mm=01&dd=07&nav_id=226458 „Pravoslavni vernici slave Božić“], 7.1.2007.</ref><ref>Srpska pravoslavna crkva – [http://www.spc.rs/sr/230_godina_bogorodicine_crkve_u_zemunu „230 godina Bogorodičine crkve u Zemunu“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121022153442/http://spc.rs/sr/230_godina_bogorodicine_crkve_u_zemunu |date=2012-10-22 }}, 22.9.2010.</ref> == Arhitektura crkve == Prvobitno je crkva izgrađena bez zvonika, zadržala neke tradicionalne srpsko-vizantijske elemente, slično starijim pravoslavnim crkvama u Vojvodini, ali je kasnijom rekonstrukcijom dobila današnji oblik. Na prelazu XVIII u XIX vek izgrađen je zvonik na zapadnoj strani, a 1880. crkva je temeljito prepravljena. Ispod zvonika nalazi se ukopan raritetni depozitorij za odlaganje kostiju, prema pravilima koja se i danas poštuju u Grčkoj pravoslavnoj crkvi, prvenstveno u manastirima Svete Gore. Bogorodičina crkva je najveći hram u Starom jezgru Zemuna, jednobrodna, sa plitkim pevničkim prostorima i vitkim dvospratnim zvonikom koji izlazi iz zapadne fasade. Ima bogato izrezbaren barokni ikonostas koji je rezao piltor Aksentije Marković, sa ikonama vrsnog i produktivnog ikonopisca i slikara klasicizma, Arsenija Teodorovića. Crkva je restaurirana tokom 2000-2001. godine, kada je obnovljeno zidno slikarstvo, postavljen novi pod i podno grejanje. Crkva predstavlja celinu sa Domom Srpske pravoslavne crkvene opštine, sa kojim deli istu parcelu. == Izvori == {{izvori}} == Literatura == # [[Opština Zemun]] – [http://www.zemun.rs/nova/o_zemunu/kultura/bogorodicina_crkva.htm Bogorodičina crkva]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} # P. Marković – "Zemun od najstariji vremena pa do danas", 1896; reprint 2004. {{ISBN|86-84149-08-4}} # Branko Najhold, ''Zemunske crkve'', TRAG, Zemun, 1993., == Galerija == <gallery> Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (1).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu prednja fasada sa zvonikom (1880.) Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (2).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu mozaik na prednjoj fasadi crkve Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (3).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu bočna fasada crkve Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (4).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu mozaik na bočnoj fasadi crkve Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (5).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu - Dograđeni deo crkve sa zvonikom i depozitarijumom Datoteka:Bogorodična crkva u Zemunu (7).JPG|Bogorodična crkva u Zemunu - Zvonik izgled noću </gallery> == Povezano == {{Zemunske crkve|align=right}} * [[Crkva Svete Trojice u Zemunu]] * [[Nikolajevska crkva]] * [[Crkva svetog Dimitrija u Zemunu|Hariševa kapela]] == Vanjske veze == * [http://www.bogorodicinacrkva.rs/ Zvanično mrežno mesto] * [http://www.bogorodicinacrkva.com/ Zvanično mrežno mesto] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170531073247/http://bogorodicinacrkva.com/ |date=2017-05-31 }} * [http://www.360vr.rs/verski-objekti/bogorodicina-crkva-zemun.php Bogorodičina crkva ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110704014630/http://www.360vr.rs/verski-objekti/bogorodicina-crkva-zemun.php |date=2011-07-04 }} 360 virtuelna šetnja * [http://www.zemun.rs/cms/religija-i-verske-zajednice?page=1 Zvanični sajt Opštine Zemun: Religija i verske zajednice] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130403010605/http://www.zemun.rs/cms/religija-i-verske-zajednice?page=1 |date=2013-04-03 }} * [http://beogradskonasledje.rs/kd/zavod/zemun/bogorodicna-crkva-u-zemunu.html Beogradsko nasleđe: Bogorodična crkva] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200126152342/http://beogradskonasledje.rs/kd/zavod/zemun/bogorodicna-crkva-u-zemunu.html |date=2020-01-26 }} [[Kategorija:Crkve Arhiepiskopije beogradsko-karlovačke]] [[Kategorija:Crkve u Zemunu]] n9rqe4zx1lkz3j0hgvsvq8ksejwdk9v 0 169819 42586721 42414209 2026-05-01T22:29:17Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586721 wikitext text/x-wiki {{Infokutija02 film | tip = c/b | naslov = Bez žaljenja za našom mladošću | slika =| opis = japanski filmski poster | režija = [[Akira Kurosawa]] | producent = [[Keiji Matsuzaki]] | scenario = [[Eijirō Hisaita]] <br /> [[Akira Kurosawa]] <br /> [[Keiji Matsuzaki]] | uloge = [[Setsuko Hara]] <br /> [[Susumu Fujita]] <br /> [[Denjirō Ōkōchi]] | fotografija = [[Asakazu Nakai]] | montaža = Akira Kurosawa | distributer = [[Toho Company Ltd.]] | premijera = {{Film date|1946|10|29|df=y}} | trajanje = 110 min. | zemlja = {{flag|Japan}}| jezik = japanski | budžet = | muzika = [[Tadashi Hattori]] | awards = | |}} {{nihongo|'''''Bez žaljenja za našom mladošću'''''|わが青春に悔なし|'''''Waga seishun ni kuinashi'''''|ili '''''Bez žaljenja za mojom mladošću'''''}} je [[japan]]ski igrani film snimljen 1946. u režiji [[Akira Kurosawa|Akire Kurosawe]]. Radnja filma je smještena u Japan 1930-ih i inspirirana stvarnim događajima kao [[Takigawa incident]], odnosno stvarnim ličnostima kao [[Hotsumi Ozaki]]. Protagonistica, čiji lik tumači [[Setsuko Hara]], je kćer ljevičarskog profesora za čiju naklonost se bore dva njegova studenta - jedan režimski orijentiran, a drugi spreman boriti se protiv militarističke vlade čak i po cijenu vlastitog života. == Reference == {{izvori}} == Vanjske veze == {{Commonscat}} * {{imdb title|id=0039090|title=No Regrets for Our Youth}} * [http://www.allmovie.com/cg/avg.dll?p=avg&sql=1:35532~C ''No Regrets for Our Youth''] at [[Allmovie]] * [http://www.rottentomatoes.com/m/no_regrets_for_our_youth/ ''No Regrets for Our Youth'' overview] at [[Rotten Tomatoes]] * ''[http://www.jmdb.ne.jp/1946/bv000700.htm No Regrets for Our Youth] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110430231502/http://www.jmdb.ne.jp/1946/bv000700.htm |date=2011-04-30 }}'' {{ja icon}} at the [[Japanese Movie Database]] {{kurosawa}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Japanski filmovi]] 3pn80xehhtjku7xqzjv5h663hz2vdyp 0 172147 42586777 42184569 2026-05-02T08:44:22Z GeertivpBot 179480 #pwb Copy label image #WPWP #WPWPBE 42586777 wikitext text/x-wiki '''WPA''' ({{jez-eng-lat|Wi-Fi Protected Access}}) je [[algoritam]] za sigurnu komunikaciju putem IEEE 802.11 [[bežične mreže|bežičnih mreža]] koje su veoma ranjive na prisluškivanje pošto koriste [[radio signal]] za prenošenje podataka. WPA je napravljen i uveden u upotrebu od strane Wi-Fi Alijanse nakon što je uočena ranjivost starijeg WEP [[algoritam|algoritma]]. Bitna karakteristika WPA algoritma je da radi na uređajima koji mogu koristiti WEP. Poboljšanja koja su uvedena u WPA tiču se [[enkripcija|enkripcije]] komunikacije i autentikacije korisnika. Enkripcija komunikacije je poboljšana korištenjem TKIP protokola ({{jez-eng-lat|Temporal Key Integrity Protocol}}). Za autentifikaciju se koristi EAP ({{jez-eng-lat|Extensible Authentication Protocol}}). WPA je bio privremeni algoritam zamijenjen 802.11 standardom. Prva verzija WPA ima svoje poboljšanje koje se ogleda u WPA2 [[protokol]]u čije se poboljšanje ogleda u uvođenju novog algoritma koji se bazira na AES-u. == Povezano == [[Datoteka:Fritz!Box Fon WLAN 7141 - Typenschild-3743.jpg|mini|WPA]] * [[WEP]] [[Kategorija:Računalna sigurnost]] [[Kategorija:Računarske mreže]] 3aan5pj9br2iudeyl4qw3wwzicgcg0g 0 207747 42586648 42494546 2026-05-01T13:18:23Z ~2026-26311-08 348074 Московский Кремль 42586648 wikitext text/x-wiki {{Redirect|Kremlj|fortifikaciju|Kremlj (fortifikacija)}} {{UNESCO-svjetska baština |ime mjesta =Moskovski Kremlj |image = Iconic view of Moscow Kremlin, Moscow, Russia.jpg |godina = 1990. |vrst baštine = Kulturno dobro |mjerilo = i, ii, iv, vi |ugroženost = ne |poveznica = https://whc.unesco.org/en/list/545 |država = <center>{{flag|Rusija}} }} '''Moskovski Kremlj''' ({{jez-ru|Московский Кремль}}) je istorijski utvrđeni kompleks u samom centru [[Moskva|Moskve]], okružen rekom [[Moskva (reka)|Moskva]] (na jugu), [[Crveni trg|Crvenim trgom]] (na istoku) i [[Aleksandrova bašta|Aleksandrovom baštom]] (na zapadu). Jedan je od najpoznatijih [[kremlj|kremalja]] (ruskih [[citadela]]) i uključuju četiri [[palata|palate]], četiri [[katedrala|katedrale]], a opasan je [[Kremaljski zid|Kremaljskim zidom]] sa [[Kremaljske kule|Kremaljskim kulama]]. Kompleks služi kao zvanična rezidencija [[Predsednik Rusije|predsednika Rusije]]. Moskovski Kremlj i Crveni trg su 1990. godine uvršteni na listu [[UNESCO]]-ove [[Svjetska baština|svjetske baštine]].<ref name=Rusija>{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/statesparties/ru |title= Rusija, spomenici upisani na listu svjetske baštine |work= UNESCO: Svjetska baština |access-date= 19. 1. 2023}}</ref> == Istorija Kremlja == [[Datoteka:Uspensky sobor.JPG|250px|thumb|desno|Uspenska saborna crkva-mesto krunisanja ruskih careva. (Izgrađena 1475-79)]] [[Moskva]] je nastala i razvijala se oko utvrđenog sedišta vladara, na početku oblasnog, a po premeštanju prestonice u Moskvu i vladara ruske države. Još u [[11. vijek|11. veku]] javljaju se gradovi u dolini reke [[Volga|Volge]], kao što su [[Vladimir (grad)|Vladimir]] i [[Rostov]]. Početkom [[12. vijek|12. veka]], [[Rusi]] počinju intenzivnije da kolonizuju dolinu Volge. Zbog pritiska nomadskih plemena, politički centar Rusije tog doba premešta se sa obala [[Dnjepar|Dnjepra]] ka istoku, u gornji tok Volge. Najveća kolonizacija, za ovaj rad važne teritorije, počinje sredinom [[12. vijek|12. veka]], seobom ratničkih plemena na teritoriju kneževine [[Veliko Kneževstvo Vladimira|Suzdalj]], kojom je u to vreme vladao [[Jurij Dolgoruki]], sin [[Kijevska Rusija|kijevskog]] kneza [[Vladimir II Monomah|Vladimira Monomaha]], sa sedištem u gradu Vladimiru. Prenošenjem centra države u dolinu gornje Volge otvoreni su novi trgovački putevi prema [[srednja Azija|centralnoj Aziji]], umesto starih, koji su spajali staru rusku prestonicu [[Kijev]] sa [[Konstantinopolj]]om i nemačkom [[Hanza|Hanzom]]. Teritorija današnje Moskve je u to vreme ležala na raskrsnici važnih kopnenih i rečnih trgovačkih puteva. Taj prostor, okružen dvema rekama, rekom [[Moskva (reka)|Moskvom]] i [[Neglina|Neglinom]], sa jedne strane i gustim šumama sa druge, predstavljao je prirodno utvrđenje koje je stanovništvu davalo veliku prednost u odbrani svog naselja od pljačkaša i osvajača. Tako povoljna geostrateška pozicija bila je presudna da se baš to naselje razvije u tako snažan gradski centar, dominantan nad susedima i konkurentskim gradovima. Prvo zabeleženo pleme koje je živelo na ovom prostoru bilo je [[slaveni|slovensko]], pagansko pleme [[Vjatič (pleme)|Vjatič]], koje je među prvima primilo [[hrišćanstvo]]. Sam naziv Moskva se u ruskim istorijskim studijama vezuje za [[1147]]. godinu. Postoje mnoge legende o nastanku tog imena, od kojih je jedna od najpopularnijih priča koja se prvi put sreće kod ruskih istoričara iz [[16. vijek|16. veka]], a koja govori o čoveku po imenu Mosok, koji se smatra za osnivača Moskve. Po toj priči, Mosok je imao ženu po imenu Kva, pa se odatle i izvodi ime grada Moskva. Kao što je već napomenuto, grad je formiran oko poseda [[knez]]a i nalazio se na čvoru trgovačkih puteva. Kako je grad postajao sve važniji na trgovačkoj, pa samim tim i političkoj mapi, tako je postajao sve primamljiviji osvajačima i pljačkašima. Zbog toga je već sredinom [[12. vijek|12. veka]] podignut drveni bedem sa istočne, najslabije zaštićene strane naselja, koji je spajao obale reka Moskve i Negline. Tako je prvi put kompletiran i dan-danas prepoznatljiv kremaljski utvrđeni trougao. Naknadno je [[1156]]. godine uz istočni bedem prokopan šanac koji je spajao obale dve reke. Sama reč kremlj, a vezano za Moskvu, se prvi put pominje u izveštajima o požaru u Moskvi [[1331]]. godine. Posle toga sama reč se gubi i ne sreće se u narednih dva i po veka sve do [[1589]]. godine kada je izgrađen zid i oko novopripojenog naselja koje se razvilo severno od Kremlja, nazvanog [[Belgorod]]. U tadašnjim izveštajima se za utvrđeno sedište cara u samom jezgru Moskve upotrebljava naziv Kremlj, koji od tada do danas postaje stalan i nezamenljiv. === Istorijski razvoj moskovskog Kremlja === Tokom više od osam vekova postojanja, izgled Kremlja se više puta menjao. Svaka epoha ruske istorije i vladari koji su ih obeležili, ostavili su svoj trag u izgradnji i razvoju zgusnutih kremaljskih građevina, od kojih su [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Kalita]], [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]], [[Katarina Velika|Katarina II]] i [[Nikolaj I Romanov]] imali najviše zasluga za konačan izgled Kremlja. Istorija Kremlja se može podeliti na tri perioda: # srednjovekovni Kremlj, period vladavine kneževa i mongolske dominacije, do Ivana III; # “Italijanski Kremlj”, kako je Artur Vojs nazvao Kremlj renoviran pod uticajem [[renesansa|renesansne]] arhitekture; # moderni Kremlj, na čiji su razvoj najviše uticaja imali Katarina II i Nikolaj I, odnosno pseudoklasični i pseudoruski stil gradnje. === Srednjevekovni Kremlj === Za razvoj Moskve i Kremlja važan je period [[Mongoli|mongolske]] dominacije, koja je trajala sve do raspada [[Zlatna Horda|Zlatne Horde]] [[1405]]. godine. Taj period je važan zato što je tada nastala nova ruska država ujedinjena oko [[Velika moskovska kneževina|Velike moskovske kneževine]]. Prvi veliki vladar “iz Kremlja” bio je [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Danilovič Kalita]] ([[1327]]-[[1341]].), koji je od Zlatne Horde uspeo da izdejstvuje titulu velikog kneza i funkciju skupljača ruskog poreza za Hordu, što mu je omogućilo da stekne znatno veći materijalni dobitak, pa samim tim i političku moć u odnosu na ostale ruske plemiće. U tom periodu Moskva je zvanično i formalno preuzela titulu glavnog grada od Vladimira na Volgi. Ruski verski poglavar Petar i njegov naslednik Teognost premestili su sedište ruske eparhije iz Vladimira, u koji je premeštena iz Kijeva, u Moskvu, čime Moskva postaje duhovna i svetovna prestonica ruske države. Takav razvoj događaja dao je Kremlju centralni značaj u novoj ruskoj državi. [[Datoteka:Onion_domes_of_Cathedral_of_the_Annunciation.JPG|thumb|levo|250px|Detajl krova Blagovještanske saborne crkve. (1484-89)]] Kalita je sve činio da od Moskve napravi veliki grad. Za vreme svoje vladavine je izgradio prve važne crkve i hramove u samom kompleksu Kremlja: crkve Samopomazanja, Arhanđela Mihajla, Jovana Lestvičnika, kao i crkvu Spasitelja iz Šume. Takođe je i obnovio i osnažio bedeme Kremlja. Umesto nejakih borovih klada koje su bile postavljene oko Kremlja, Kalita je podigao masivne zidova od hrastovih stabala i kule koje su služile kao osmatračnice. Crkva Spasitelja je jedina od građevina iz te i starijih faza razvoja Kremlja koja je uspela da se održi i do dan-danas. Sve ostale građevine stradale su u brojnim ratnim razaranjima koja je Kremlj pretrpeo za osam vekova postojanja. Ipak, ostati Kalitovih bedema nađeni su prilikom rekonstrukcije [[Velika palata|Velike Palate]] (1838-1848). Prvi moskovski i ruski vladar koji je uspeo vojno da porazi [[Tatari|Tatare]] bio je Kalitov unuk, [[Dimitrije I., veliki knez Moskve|Dmitrij Ivanovič Donski]]. Nadimak Donski dobio je posle pobede upravo nad Tatarima u [[Bitka kod Kulikova|bici kod Kulikova]] na [[Don]]u [[1380]]. godine. Veliki knez Dmitrij Ivanovič postavio je [[1367]]. godine temelje prvim kamenim zidinama grada Moskve, odnosno samog Kremlja. Tom prilikom je i proširio Kremlj za dodatnih 70-tak metara ka istoku. Za ovaj graditeljski poduhvat korišćen je klesani, beli, peščani kamen. Zid je građen kao snažno odbrambeno utvrđenje. Bedem se sastojao od dva potporna zida koji su bili ispunjeni šljunkom, radi veće otpornosti na udarce oružja osvajača, a na njemu se nalazilo odbrambeno oružje, kao i vojska koja je bila zaštićena snažnim, drvenim grudobranima. Celo utvrđenje je sa svoje kopnene strane bilo dodatno zaštićeno jarkom, a masivne drvene kapije, do kojih su preko jarka vodili mostovi, bile su okovane gvožđem. === Dmitrij Ivanovič Donski === [[Datoteka:Dvenadsatapostolov2.jpg|thumb|250px|Crkva 12 apostola (1654–56).]] Takve zidine su, pored svoje očiglednog i primarnog praktičnog, imale i veliki politički i strateški značaj po Moskvu i njenog vladara Dmitrija Donskog. Naime, ovi snažni bedemi oslikavali su uticaj i nadmoć Moskve i velikog kneza nad ostalim ruskim gradovima i plemstvom, kako u političkom tako i u vojnom smislu. Zidine su dokazale svoju svrsishodnost već godinu dana po izgradnji. Te [[1368]]. godine [[Velika kneževina Litvanija|litvanski]] knez [[Olgerd]] krenuo je u vojni pohod na Moskvu. Videvši nove zidine nije ni pokušao da ih zauzme, već je odmah tražio primirje. Ipak, uprkos svojoj masivnosti i lepom izgledu, Dmitrijeve zidine su probijene već [[1368]]. godine prilikom tatarske opsada Moskve. Ovaj osvetnički pohod Tatara, za poraz kod Kulinova, vodio je kan [[Toktaniš]], čija je vojska uništila sve unutar i oko Kremlja. Razaranje i pustošenje je bilo skoro potuno, kremaljske crkve i dvorci i svi važni pisani dokumenti iz tog i ranijeg period koji su se čuvali u Kremlju su spaljeni, a moskovska naselja su potpuno uništena. Pobijeno je oko 24.000 Moskovljana. Međutim, uprkos tom strašnom razaranju, Kremlj je brzo obnovljen i nove građevine, podignute na temeljima starih, su velelepno ukrašene freskama i pozlatama od strane najboljih tadašnjih zanatlija i freskoslikara kakvi su bili Teofan, Prohor i najpoznatiji među njima [[Andrej Rubljov]]. Oko zidina Kremlja nicale su nove gradske četvrti i naselja i to u koncentričnim krugovima. Zanimljivo je napomenuti da ukoliko se pogleda današnja mapa Moskve, vidi se da su moskovska naselja i danas raspoređena u koncentrične krugove u čijem se u samom središtu nalazi Kremlj. Izuzev severoistočnog ugla, koji je, zajedno sa novom ugaonom kulom dodatno dozidan krajem [[15. vijek|15. veka]], oblik Kremlja iz perioda vladavine Dmitrija Donskog zadržao se i do danas, što će reći da su svi budući radovi i gradnje izvođene u tadašnjim granicama Kremlja. Međutim, od zidina iz [[14. vijek|14. veka]] nije ostalo ništa. Bele peščane stene od kojih su zidine građene ipak nisu bile dovoljno čvrst materijal koji bi izdržao brojne napade osvajača i požare koji su pustošili Moskvu u više navrata tokom tog perioda. Bukvalnom nestanku tih zidina doprinela je i činjenica da oni nikada nisu obnavljani ponovnom nadogradnjom kamenih blokova, već su popravljani isključivo drvenom građom. Takvo građevinsko rešenje uz česta nova oštećenja doveli su do toga da su kremaljski zidovi, sredinom [[15. vijek|15. veka]], po pisanju nekih zapadnjačkih, onovremenih putopisaca, izgledaju kao da su u potpunosti napravljeni od drveta. Iako u ovoj fazi svog razvoja Kremlj nije dostigla svoj puni sjaj, ovo je možda i najvažniji period Kremlja u kome je učvršćen njegov centralni položaj u ujedinjenju, jačanju i širenju ruske države i kulture. === “Italijanski Kremlj” === U drugoj polovini [[15. vijek|15. veka]], Rusija je i dalje bila opkoljena neprijateljskim susedima. Litvanci i Šveđani sa severa i zapada zatvarali su izlaz na evropska mora. Iako se [[1405]]. godine Zlatna Horda raspala zajedno sa jedinstvenom tatarskom državom, mada razbijena, preostala tatarska plemena i dalje su predstavljala opasnost sa istoka po rusku državu. Mnogi značajni gradovi i provincije bili su autonomni, nezavisni ili buntovni. Od sjaja “belokamenog Kremlja” velikog kneza Donskog nije ostalo skoro ništa. Takva nestabilnosti i izolovanosti od savremenih političkih i kulturnih tokova u [[Evropa|Evropi]] tog doba dovelo je do toga da Rusiju zaobiđu prve decenije renesansnog kulturnog buđenja koje se odvijalo na Zapadu. Čovek koji je uspeo da oslobodi Rusiju stalne tatarske pretnje, da ujedini i proširi rusku državu i da je približi Evropi bio je [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]] (1462-1505). Oženivši se [[византијско царство|vizantijskom]] princezom, kćerkom brata poslednjeg vizantijskog cara, koja je boravila u [[Rim]]u posle [[Pad Carigrada (1453)|pada Carigrada]], na svoj dvor je doveo mnoge rimske i carigradske arhitekte, slikare, pisce i mnoge druge majstore raznih grana umetnosti. Na taj način je u Kremlj preneta mešavina vizantijskog i italijanskog kulturnog uticaja, što se vrlo brzo odrazilo na izgled samog Kremlja. === Ivan III === [[Datoteka:VasnecovA VMoskovskom.jpg|Kremlj pod Ivanom III, slika [[Apolinarij Vaznjecov|Apolinarija Vaznjecova]]|thumb|250p]] Politički, društveni i kulturni napredak Rusije podržavala je i ideologija diktirana iz Kremlja po kojoj je Rusija bila zakonski naslednik Vizantije, a Moskva samim tim “Treći Rim”. Takođe je postojalo verovanje da su ruski vladari potomci [[antički Rim|rimskih]] imperatora. Koristeći raspoloženje u ruskom društvu stvoreno ovakvim stavovima, kruniše se za cara „ujedinitelja cele Rusije“. Takvi politički uslovi doveli su do početka velikih građevinskih radova u Kremlju, kome je sada, kao sedištu cara, bilo neophodno dati novi sjaj dostojan položaja. U to vreme, tačnije [[1485]]. godine, otpočela je velika rekonstrukcija Kremlja. Pre toga, [[1474]]. godine, na podsticaj carice, car Ivan III je poslao misiju u Italiju predvođenu Simonom Tolbuzinom, carevim stručnjakom za arhitekturu, sa ciljem da pronađu i dovedu na Kremlj najboljeg dostupnog arhitektu. Već sledeće godine sa Tolbuzinom na Kremlj je stigao Ridolfo Firavanti Aristotele de Bolonja, jedan od najpoznatijih italijanskih majstora, ne samo arhitekture, već i metalurgije, inženjerstva, hidraulike i građenja vojnih utvrđenja. Ovakve misije su se u narednih dvadesetak godina još nekoliko puta ponovile, tako da su na rekonstrukciji i ponovnoj izgradnji Kremlja radili najpriznatiji i najbolji italijanski, renesansni majstori [[15. vijek|15. veka]]. U to vreme je podignut novi zid od crvene cigle sa osamnaest kula od čega je najpre bila izgrađena Tainitski kula, kao nagoveštaj izgleda novog utvrđenja. Za proizvodnju te cigle bilo je neophodno najpre izgraditi ciglanu i uputiti ruske zanatlije u tehnike i recepte pravljenja pogodnog građevinskog materijala, što je Firavanti i učinio. Na taj način je uticaj novog stila gradnje preko Kremlja, a posredstvom obučavanja ruskih stručnjaka, prenet u temelje ruske arhitekture tog vremena. Te kule su bile najupečatljiviji deo zidina. Bile su pokrivene drvenim krovom i oblik i visina su im varirali od 28 do 71 metar, u zavisnosti od položaja i namene. Iako je novim arhitektonskim rešenjima delimično očuvana specifičnost i neobičnost staro-ruske gradnje, uticaj sevrno-italijanske arhitekture je bio veoma prepoznatljiv na zidinama, ali posebno na dvorcima i palatama koje su neodoljivo podsećali na renesansne dvorce severne Italije. Potpuno drugi slučaj je bio sa crkvama i hramovima koji su se nalazili unutar Kremlja. Pri njihovoj izgradnji i rekonstrukciji insistirako se na arhitekturi ruske i vizantijske tradicije, što zbog nastojanja da se očuva tradicionalni ortodoksni-vizantijski stil, što iz straha od uticaja Rima i pape s kojim ruska autokefalna crkva nije bila u dobrim odnosima. Rekonstrukciju Kremlja je dovršio [[Vasilije III., veliki knez Moskve|Vasilij III]] (1505-1533), sin Ivana III, koji je ponovo prokopao šanac između istočnog zida i požarom opustošene čistine, po tome i nazvane Požar - budući [[Crveni trg]]. Taj šanac je ponovo spojio reke Moskvu i Neglinu i imao je odbrambenu ulogu. Italijani su uneli potpuno drugačiji stil gradnje. Zidovi, kule, dvorci koje su oni izgradili stoje i dan-danas, izazivajući divljenje svakog ko dođe u kontakt sa njima. === Period modernog Kremlja === [[Datoteka:Kremlenagrad.jpg|Plan Kremlja iz 1601.|thumb|250px|levo]] Zlatno doba razvoja Kremlja je svakako bilo druga polovina [[14. vijek|14.]] i i ceo [[15. vijek|15. vek]]. U tom periodu Kremlj je postao sedište cara i dobio je sasvim nov, velelepan izgled, stvaran rukama najvećih majstora svog vremena, čije remekdelo predstavlja i dan-danas. Osnovni oblik, koji je dobio u vreme vladavine [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivana III]] i njegovog sina [[Vasilije II., veliki knez Moskve|Vasilija III]], održao se tokom narednih vekova i pretrpeo je veći broj izmena, rušenja u više ratova i novih gradnji koje ipak nisu izmenile njegovu osnovnu strukturu. Najveća razaranja u svojoj novijoj istoriji Kremlj ja doživeo u vreme [[Napoleon Bonaparte|Napoleonovih]] osvajanja i za vreme nacističkih bombardovanja u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]], kada je [[wehrmacht|nemačka vojska]] došla na samo pedesetak kilometara od samog Kremlja. Zanimljivo je pomenuti da je Napoleon, osvojivši Moskvu, ušao u već zapaljen grad, spaljen od strane same ruske vojske koja nije htela simbol svoje istorije da ostavi u rukama osvajača. Videvši takav postupak i takvu odlučnost, Napoleon je shvatio da je, uprkos osvajanju i samog Kremlja, izgubio rat i uskoro je otpočeo povlačenje. Svaki ruski vladar ili vlast ostavili su u kremaljskoj arhitekturi trag svog učešća u građenju istoriji Rusije. Pored italijanskog danas se u Kremlju mogu prepoznati uticaji nemačkog, engleskog i holandskog stila. Uticaji strane arhitekture su umnogome zavisili od orijentacije spoljne politike vladara. [[Datoteka:Kreml-Mauer Moskwa a.jpg|Zidine Kremlja danas|thumb|250px]] Među vladarima koji su ostvarili značajniji uticaj na sam izgled Kremlja je i [[Ivan IV Grozni|Ivan Grozni]] koji je u [[16. vijek|16. veku]] ukrasio crkve, hramove i dvorce. [[Mihajlo I., ruski car|Mihajlo Romanov]] je početkom [[17. vijek|17. veka]] obnovio najveći deo tvrđave i dogradio oštećene delove zidina. [[Petar Veliki]] je bio prvi ruski vladar posle četiri veka koji je sedište trona izmestio iz Moskve i Kremlja. Nova ruska prestonica postao je [[Sankt Peterburg]], čija je pozicija više odgovarala politici približavanja Rusije savremenim evropskim kulturnim i političkim tokovima. Krajem [[19. vijek|19.]] i početkom [[20. vijek|20. veka]], javila se ideja da se Kremlj, kao spomenik ruske istorije i kulture pretvori u džinovski muzej, ali je [[Oktobarska revolucija]] [[1917]]. godine prekinula te planove. Marta [[1918]]. godine prva [[Sovjetski Savez|sovjetska]] vlada preseljena je u Moskvu, u Kremlj. Od tog momenta pa sve do [[1955]]. godine Kremlj je bio zatvoren za javnost. Nova komunistička vlada nije imala mnogo razumevanja za istorijsku i kulturnu vrednost nekih od verskih objekata koji su srušeni. Na njihovom mestu je podignuta zgrada Vojne škole. Umesto zlatnih orlova, na kremaljske kule su podignute [[Kremaljske zvezde|crvene zvezde petokrake]], koje i danas stoje. Zidine u blizini [[Lenjinov mauzolej|Lenjinovog mauzoleja]] su pretvorene u [[Kremaljske nekropole]], gde se nalaze ostavi zaslužnih sovjetskih građana. [[1990]]. godine Kremlj je uvršten u [[Svetska baština|Svetsku kulturnu baštinu]] pod zaštitom [[UNESCO|Uneska]], kao jedinstven kulturni i istorijski spomenik od izuzetne umetničke, kulturne i istorijske vrednosti. Danas je Kremlj jedna od najvećih turističkih atrakcija Rusije, koji svake godine privuče ogroman broj turista. Međutim, Kremlj je i danas političko jezgro Rusije i sedište [[Predsednik Rusije|ruskog predsednika]] i [[Vlada Ruske federacije|vlade]], čime je nastavljena viševekovna tradicija Moskve kao jezgra ruske države. == Vanjske veze == {{Commonscat|Moscow Kremlin}} * [http://ruskarec.ru/articles/2012/10/23/setnja_oko_kremlja_17621.html Šetnja oko Kremlja]{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Svjetska baština u Rusiji}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Palače u Moskvi]] [[Kategorija:Tvrđave u Rusiji]] [[Kategorija:Svjetska baština u Rusiji]] 64u0j636x8dr1u273k7edkze4edqvw9 42586694 42586648 2026-05-01T18:51:24Z Vipz 151311 Vraćena izmjena korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26311-08|~2026-26311-08]] ([[User talk:~2026-26311-08|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika/korisnice [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 42494546 wikitext text/x-wiki {{Redirect|Kremlj|fortifikaciju|Kremlj (fortifikacija)}} {{UNESCO-svjetska baština |ime mjesta =Moskovski Kremlj |image = Iconic view of Moscow Kremlin, Moscow, Russia.jpg |godina = 1990. |vrst baštine = Kulturno dobro |mjerilo = i, ii, iv, vi |ugroženost = ne |poveznica = https://whc.unesco.org/en/list/545 |država = <center>{{flag|Rusija}} }} '''Moskovski Kremlj''' ({{jez-ru|мoскoскоий кreмлы}}) je istorijski utvrđeni kompleks u samom centru [[Moskva|Moskve]], okružen rekom [[Moskva (reka)|Moskva]] (na jugu), [[Crveni trg|Crvenim trgom]] (na istoku) i [[Aleksandrova bašta|Aleksandrovom baštom]] (na zapadu). Jedan je od najpoznatijih [[kremlj|kremalja]] (ruskih [[citadela]]) i uključuju četiri [[palata|palate]], četiri [[katedrala|katedrale]], a opasan je [[Kremaljski zid|Kremaljskim zidom]] sa [[Kremaljske kule|Kremaljskim kulama]]. Kompleks služi kao zvanična rezidencija [[Predsednik Rusije|predsednika Rusije]]. Moskovski Kremlj i Crveni trg su 1990. godine uvršteni na listu [[UNESCO]]-ove [[Svjetska baština|svjetske baštine]].<ref name=Rusija>{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/statesparties/ru |title= Rusija, spomenici upisani na listu svjetske baštine |work= UNESCO: Svjetska baština |access-date= 19. 1. 2023}}</ref> == Istorija Kremlja == [[Datoteka:Uspensky sobor.JPG|250px|thumb|desno|Uspenska saborna crkva-mesto krunisanja ruskih careva. (Izgrađena 1475-79)]] [[Moskva]] je nastala i razvijala se oko utvrđenog sedišta vladara, na početku oblasnog, a po premeštanju prestonice u Moskvu i vladara ruske države. Još u [[11. vijek|11. veku]] javljaju se gradovi u dolini reke [[Volga|Volge]], kao što su [[Vladimir (grad)|Vladimir]] i [[Rostov]]. Početkom [[12. vijek|12. veka]], [[Rusi]] počinju intenzivnije da kolonizuju dolinu Volge. Zbog pritiska nomadskih plemena, politički centar Rusije tog doba premešta se sa obala [[Dnjepar|Dnjepra]] ka istoku, u gornji tok Volge. Najveća kolonizacija, za ovaj rad važne teritorije, počinje sredinom [[12. vijek|12. veka]], seobom ratničkih plemena na teritoriju kneževine [[Veliko Kneževstvo Vladimira|Suzdalj]], kojom je u to vreme vladao [[Jurij Dolgoruki]], sin [[Kijevska Rusija|kijevskog]] kneza [[Vladimir II Monomah|Vladimira Monomaha]], sa sedištem u gradu Vladimiru. Prenošenjem centra države u dolinu gornje Volge otvoreni su novi trgovački putevi prema [[srednja Azija|centralnoj Aziji]], umesto starih, koji su spajali staru rusku prestonicu [[Kijev]] sa [[Konstantinopolj]]om i nemačkom [[Hanza|Hanzom]]. Teritorija današnje Moskve je u to vreme ležala na raskrsnici važnih kopnenih i rečnih trgovačkih puteva. Taj prostor, okružen dvema rekama, rekom [[Moskva (reka)|Moskvom]] i [[Neglina|Neglinom]], sa jedne strane i gustim šumama sa druge, predstavljao je prirodno utvrđenje koje je stanovništvu davalo veliku prednost u odbrani svog naselja od pljačkaša i osvajača. Tako povoljna geostrateška pozicija bila je presudna da se baš to naselje razvije u tako snažan gradski centar, dominantan nad susedima i konkurentskim gradovima. Prvo zabeleženo pleme koje je živelo na ovom prostoru bilo je [[slaveni|slovensko]], pagansko pleme [[Vjatič (pleme)|Vjatič]], koje je među prvima primilo [[hrišćanstvo]]. Sam naziv Moskva se u ruskim istorijskim studijama vezuje za [[1147]]. godinu. Postoje mnoge legende o nastanku tog imena, od kojih je jedna od najpopularnijih priča koja se prvi put sreće kod ruskih istoričara iz [[16. vijek|16. veka]], a koja govori o čoveku po imenu Mosok, koji se smatra za osnivača Moskve. Po toj priči, Mosok je imao ženu po imenu Kva, pa se odatle i izvodi ime grada Moskva. Kao što je već napomenuto, grad je formiran oko poseda [[knez]]a i nalazio se na čvoru trgovačkih puteva. Kako je grad postajao sve važniji na trgovačkoj, pa samim tim i političkoj mapi, tako je postajao sve primamljiviji osvajačima i pljačkašima. Zbog toga je već sredinom [[12. vijek|12. veka]] podignut drveni bedem sa istočne, najslabije zaštićene strane naselja, koji je spajao obale reka Moskve i Negline. Tako je prvi put kompletiran i dan-danas prepoznatljiv kremaljski utvrđeni trougao. Naknadno je [[1156]]. godine uz istočni bedem prokopan šanac koji je spajao obale dve reke. Sama reč kremlj, a vezano za Moskvu, se prvi put pominje u izveštajima o požaru u Moskvi [[1331]]. godine. Posle toga sama reč se gubi i ne sreće se u narednih dva i po veka sve do [[1589]]. godine kada je izgrađen zid i oko novopripojenog naselja koje se razvilo severno od Kremlja, nazvanog [[Belgorod]]. U tadašnjim izveštajima se za utvrđeno sedište cara u samom jezgru Moskve upotrebljava naziv Kremlj, koji od tada do danas postaje stalan i nezamenljiv. === Istorijski razvoj moskovskog Kremlja === Tokom više od osam vekova postojanja, izgled Kremlja se više puta menjao. Svaka epoha ruske istorije i vladari koji su ih obeležili, ostavili su svoj trag u izgradnji i razvoju zgusnutih kremaljskih građevina, od kojih su [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Kalita]], [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]], [[Katarina Velika|Katarina II]] i [[Nikolaj I Romanov]] imali najviše zasluga za konačan izgled Kremlja. Istorija Kremlja se može podeliti na tri perioda: # srednjovekovni Kremlj, period vladavine kneževa i mongolske dominacije, do Ivana III; # “Italijanski Kremlj”, kako je Artur Vojs nazvao Kremlj renoviran pod uticajem [[renesansa|renesansne]] arhitekture; # moderni Kremlj, na čiji su razvoj najviše uticaja imali Katarina II i Nikolaj I, odnosno pseudoklasični i pseudoruski stil gradnje. === Srednjevekovni Kremlj === Za razvoj Moskve i Kremlja važan je period [[Mongoli|mongolske]] dominacije, koja je trajala sve do raspada [[Zlatna Horda|Zlatne Horde]] [[1405]]. godine. Taj period je važan zato što je tada nastala nova ruska država ujedinjena oko [[Velika moskovska kneževina|Velike moskovske kneževine]]. Prvi veliki vladar “iz Kremlja” bio je [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Danilovič Kalita]] ([[1327]]-[[1341]].), koji je od Zlatne Horde uspeo da izdejstvuje titulu velikog kneza i funkciju skupljača ruskog poreza za Hordu, što mu je omogućilo da stekne znatno veći materijalni dobitak, pa samim tim i političku moć u odnosu na ostale ruske plemiće. U tom periodu Moskva je zvanično i formalno preuzela titulu glavnog grada od Vladimira na Volgi. Ruski verski poglavar Petar i njegov naslednik Teognost premestili su sedište ruske eparhije iz Vladimira, u koji je premeštena iz Kijeva, u Moskvu, čime Moskva postaje duhovna i svetovna prestonica ruske države. Takav razvoj događaja dao je Kremlju centralni značaj u novoj ruskoj državi. [[Datoteka:Onion_domes_of_Cathedral_of_the_Annunciation.JPG|thumb|levo|250px|Detajl krova Blagovještanske saborne crkve. (1484-89)]] Kalita je sve činio da od Moskve napravi veliki grad. Za vreme svoje vladavine je izgradio prve važne crkve i hramove u samom kompleksu Kremlja: crkve Samopomazanja, Arhanđela Mihajla, Jovana Lestvičnika, kao i crkvu Spasitelja iz Šume. Takođe je i obnovio i osnažio bedeme Kremlja. Umesto nejakih borovih klada koje su bile postavljene oko Kremlja, Kalita je podigao masivne zidova od hrastovih stabala i kule koje su služile kao osmatračnice. Crkva Spasitelja je jedina od građevina iz te i starijih faza razvoja Kremlja koja je uspela da se održi i do dan-danas. Sve ostale građevine stradale su u brojnim ratnim razaranjima koja je Kremlj pretrpeo za osam vekova postojanja. Ipak, ostati Kalitovih bedema nađeni su prilikom rekonstrukcije [[Velika palata|Velike Palate]] (1838-1848). Prvi moskovski i ruski vladar koji je uspeo vojno da porazi [[Tatari|Tatare]] bio je Kalitov unuk, [[Dimitrije I., veliki knez Moskve|Dmitrij Ivanovič Donski]]. Nadimak Donski dobio je posle pobede upravo nad Tatarima u [[Bitka kod Kulikova|bici kod Kulikova]] na [[Don]]u [[1380]]. godine. Veliki knez Dmitrij Ivanovič postavio je [[1367]]. godine temelje prvim kamenim zidinama grada Moskve, odnosno samog Kremlja. Tom prilikom je i proširio Kremlj za dodatnih 70-tak metara ka istoku. Za ovaj graditeljski poduhvat korišćen je klesani, beli, peščani kamen. Zid je građen kao snažno odbrambeno utvrđenje. Bedem se sastojao od dva potporna zida koji su bili ispunjeni šljunkom, radi veće otpornosti na udarce oružja osvajača, a na njemu se nalazilo odbrambeno oružje, kao i vojska koja je bila zaštićena snažnim, drvenim grudobranima. Celo utvrđenje je sa svoje kopnene strane bilo dodatno zaštićeno jarkom, a masivne drvene kapije, do kojih su preko jarka vodili mostovi, bile su okovane gvožđem. === Dmitrij Ivanovič Donski === [[Datoteka:Dvenadsatapostolov2.jpg|thumb|250px|Crkva 12 apostola (1654–56).]] Takve zidine su, pored svoje očiglednog i primarnog praktičnog, imale i veliki politički i strateški značaj po Moskvu i njenog vladara Dmitrija Donskog. Naime, ovi snažni bedemi oslikavali su uticaj i nadmoć Moskve i velikog kneza nad ostalim ruskim gradovima i plemstvom, kako u političkom tako i u vojnom smislu. Zidine su dokazale svoju svrsishodnost već godinu dana po izgradnji. Te [[1368]]. godine [[Velika kneževina Litvanija|litvanski]] knez [[Olgerd]] krenuo je u vojni pohod na Moskvu. Videvši nove zidine nije ni pokušao da ih zauzme, već je odmah tražio primirje. Ipak, uprkos svojoj masivnosti i lepom izgledu, Dmitrijeve zidine su probijene već [[1368]]. godine prilikom tatarske opsada Moskve. Ovaj osvetnički pohod Tatara, za poraz kod Kulinova, vodio je kan [[Toktaniš]], čija je vojska uništila sve unutar i oko Kremlja. Razaranje i pustošenje je bilo skoro potuno, kremaljske crkve i dvorci i svi važni pisani dokumenti iz tog i ranijeg period koji su se čuvali u Kremlju su spaljeni, a moskovska naselja su potpuno uništena. Pobijeno je oko 24.000 Moskovljana. Međutim, uprkos tom strašnom razaranju, Kremlj je brzo obnovljen i nove građevine, podignute na temeljima starih, su velelepno ukrašene freskama i pozlatama od strane najboljih tadašnjih zanatlija i freskoslikara kakvi su bili Teofan, Prohor i najpoznatiji među njima [[Andrej Rubljov]]. Oko zidina Kremlja nicale su nove gradske četvrti i naselja i to u koncentričnim krugovima. Zanimljivo je napomenuti da ukoliko se pogleda današnja mapa Moskve, vidi se da su moskovska naselja i danas raspoređena u koncentrične krugove u čijem se u samom središtu nalazi Kremlj. Izuzev severoistočnog ugla, koji je, zajedno sa novom ugaonom kulom dodatno dozidan krajem [[15. vijek|15. veka]], oblik Kremlja iz perioda vladavine Dmitrija Donskog zadržao se i do danas, što će reći da su svi budući radovi i gradnje izvođene u tadašnjim granicama Kremlja. Međutim, od zidina iz [[14. vijek|14. veka]] nije ostalo ništa. Bele peščane stene od kojih su zidine građene ipak nisu bile dovoljno čvrst materijal koji bi izdržao brojne napade osvajača i požare koji su pustošili Moskvu u više navrata tokom tog perioda. Bukvalnom nestanku tih zidina doprinela je i činjenica da oni nikada nisu obnavljani ponovnom nadogradnjom kamenih blokova, već su popravljani isključivo drvenom građom. Takvo građevinsko rešenje uz česta nova oštećenja doveli su do toga da su kremaljski zidovi, sredinom [[15. vijek|15. veka]], po pisanju nekih zapadnjačkih, onovremenih putopisaca, izgledaju kao da su u potpunosti napravljeni od drveta. Iako u ovoj fazi svog razvoja Kremlj nije dostigla svoj puni sjaj, ovo je možda i najvažniji period Kremlja u kome je učvršćen njegov centralni položaj u ujedinjenju, jačanju i širenju ruske države i kulture. === “Italijanski Kremlj” === U drugoj polovini [[15. vijek|15. veka]], Rusija je i dalje bila opkoljena neprijateljskim susedima. Litvanci i Šveđani sa severa i zapada zatvarali su izlaz na evropska mora. Iako se [[1405]]. godine Zlatna Horda raspala zajedno sa jedinstvenom tatarskom državom, mada razbijena, preostala tatarska plemena i dalje su predstavljala opasnost sa istoka po rusku državu. Mnogi značajni gradovi i provincije bili su autonomni, nezavisni ili buntovni. Od sjaja “belokamenog Kremlja” velikog kneza Donskog nije ostalo skoro ništa. Takva nestabilnosti i izolovanosti od savremenih političkih i kulturnih tokova u [[Evropa|Evropi]] tog doba dovelo je do toga da Rusiju zaobiđu prve decenije renesansnog kulturnog buđenja koje se odvijalo na Zapadu. Čovek koji je uspeo da oslobodi Rusiju stalne tatarske pretnje, da ujedini i proširi rusku državu i da je približi Evropi bio je [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]] (1462-1505). Oženivši se [[византијско царство|vizantijskom]] princezom, kćerkom brata poslednjeg vizantijskog cara, koja je boravila u [[Rim]]u posle [[Pad Carigrada (1453)|pada Carigrada]], na svoj dvor je doveo mnoge rimske i carigradske arhitekte, slikare, pisce i mnoge druge majstore raznih grana umetnosti. Na taj način je u Kremlj preneta mešavina vizantijskog i italijanskog kulturnog uticaja, što se vrlo brzo odrazilo na izgled samog Kremlja. === Ivan III === [[Datoteka:VasnecovA VMoskovskom.jpg|Kremlj pod Ivanom III, slika [[Apolinarij Vaznjecov|Apolinarija Vaznjecova]]|thumb|250p]] Politički, društveni i kulturni napredak Rusije podržavala je i ideologija diktirana iz Kremlja po kojoj je Rusija bila zakonski naslednik Vizantije, a Moskva samim tim “Treći Rim”. Takođe je postojalo verovanje da su ruski vladari potomci [[antički Rim|rimskih]] imperatora. Koristeći raspoloženje u ruskom društvu stvoreno ovakvim stavovima, kruniše se za cara „ujedinitelja cele Rusije“. Takvi politički uslovi doveli su do početka velikih građevinskih radova u Kremlju, kome je sada, kao sedištu cara, bilo neophodno dati novi sjaj dostojan položaja. U to vreme, tačnije [[1485]]. godine, otpočela je velika rekonstrukcija Kremlja. Pre toga, [[1474]]. godine, na podsticaj carice, car Ivan III je poslao misiju u Italiju predvođenu Simonom Tolbuzinom, carevim stručnjakom za arhitekturu, sa ciljem da pronađu i dovedu na Kremlj najboljeg dostupnog arhitektu. Već sledeće godine sa Tolbuzinom na Kremlj je stigao Ridolfo Firavanti Aristotele de Bolonja, jedan od najpoznatijih italijanskih majstora, ne samo arhitekture, već i metalurgije, inženjerstva, hidraulike i građenja vojnih utvrđenja. Ovakve misije su se u narednih dvadesetak godina još nekoliko puta ponovile, tako da su na rekonstrukciji i ponovnoj izgradnji Kremlja radili najpriznatiji i najbolji italijanski, renesansni majstori [[15. vijek|15. veka]]. U to vreme je podignut novi zid od crvene cigle sa osamnaest kula od čega je najpre bila izgrađena Tainitski kula, kao nagoveštaj izgleda novog utvrđenja. Za proizvodnju te cigle bilo je neophodno najpre izgraditi ciglanu i uputiti ruske zanatlije u tehnike i recepte pravljenja pogodnog građevinskog materijala, što je Firavanti i učinio. Na taj način je uticaj novog stila gradnje preko Kremlja, a posredstvom obučavanja ruskih stručnjaka, prenet u temelje ruske arhitekture tog vremena. Te kule su bile najupečatljiviji deo zidina. Bile su pokrivene drvenim krovom i oblik i visina su im varirali od 28 do 71 metar, u zavisnosti od položaja i namene. Iako je novim arhitektonskim rešenjima delimično očuvana specifičnost i neobičnost staro-ruske gradnje, uticaj sevrno-italijanske arhitekture je bio veoma prepoznatljiv na zidinama, ali posebno na dvorcima i palatama koje su neodoljivo podsećali na renesansne dvorce severne Italije. Potpuno drugi slučaj je bio sa crkvama i hramovima koji su se nalazili unutar Kremlja. Pri njihovoj izgradnji i rekonstrukciji insistirako se na arhitekturi ruske i vizantijske tradicije, što zbog nastojanja da se očuva tradicionalni ortodoksni-vizantijski stil, što iz straha od uticaja Rima i pape s kojim ruska autokefalna crkva nije bila u dobrim odnosima. Rekonstrukciju Kremlja je dovršio [[Vasilije III., veliki knez Moskve|Vasilij III]] (1505-1533), sin Ivana III, koji je ponovo prokopao šanac između istočnog zida i požarom opustošene čistine, po tome i nazvane Požar - budući [[Crveni trg]]. Taj šanac je ponovo spojio reke Moskvu i Neglinu i imao je odbrambenu ulogu. Italijani su uneli potpuno drugačiji stil gradnje. Zidovi, kule, dvorci koje su oni izgradili stoje i dan-danas, izazivajući divljenje svakog ko dođe u kontakt sa njima. === Period modernog Kremlja === [[Datoteka:Kremlenagrad.jpg|Plan Kremlja iz 1601.|thumb|250px|levo]] Zlatno doba razvoja Kremlja je svakako bilo druga polovina [[14. vijek|14.]] i i ceo [[15. vijek|15. vek]]. U tom periodu Kremlj je postao sedište cara i dobio je sasvim nov, velelepan izgled, stvaran rukama najvećih majstora svog vremena, čije remekdelo predstavlja i dan-danas. Osnovni oblik, koji je dobio u vreme vladavine [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivana III]] i njegovog sina [[Vasilije II., veliki knez Moskve|Vasilija III]], održao se tokom narednih vekova i pretrpeo je veći broj izmena, rušenja u više ratova i novih gradnji koje ipak nisu izmenile njegovu osnovnu strukturu. Najveća razaranja u svojoj novijoj istoriji Kremlj ja doživeo u vreme [[Napoleon Bonaparte|Napoleonovih]] osvajanja i za vreme nacističkih bombardovanja u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]], kada je [[wehrmacht|nemačka vojska]] došla na samo pedesetak kilometara od samog Kremlja. Zanimljivo je pomenuti da je Napoleon, osvojivši Moskvu, ušao u već zapaljen grad, spaljen od strane same ruske vojske koja nije htela simbol svoje istorije da ostavi u rukama osvajača. Videvši takav postupak i takvu odlučnost, Napoleon je shvatio da je, uprkos osvajanju i samog Kremlja, izgubio rat i uskoro je otpočeo povlačenje. Svaki ruski vladar ili vlast ostavili su u kremaljskoj arhitekturi trag svog učešća u građenju istoriji Rusije. Pored italijanskog danas se u Kremlju mogu prepoznati uticaji nemačkog, engleskog i holandskog stila. Uticaji strane arhitekture su umnogome zavisili od orijentacije spoljne politike vladara. [[Datoteka:Kreml-Mauer Moskwa a.jpg|Zidine Kremlja danas|thumb|250px]] Među vladarima koji su ostvarili značajniji uticaj na sam izgled Kremlja je i [[Ivan IV Grozni|Ivan Grozni]] koji je u [[16. vijek|16. veku]] ukrasio crkve, hramove i dvorce. [[Mihajlo I., ruski car|Mihajlo Romanov]] je početkom [[17. vijek|17. veka]] obnovio najveći deo tvrđave i dogradio oštećene delove zidina. [[Petar Veliki]] je bio prvi ruski vladar posle četiri veka koji je sedište trona izmestio iz Moskve i Kremlja. Nova ruska prestonica postao je [[Sankt Peterburg]], čija je pozicija više odgovarala politici približavanja Rusije savremenim evropskim kulturnim i političkim tokovima. Krajem [[19. vijek|19.]] i početkom [[20. vijek|20. veka]], javila se ideja da se Kremlj, kao spomenik ruske istorije i kulture pretvori u džinovski muzej, ali je [[Oktobarska revolucija]] [[1917]]. godine prekinula te planove. Marta [[1918]]. godine prva [[Sovjetski Savez|sovjetska]] vlada preseljena je u Moskvu, u Kremlj. Od tog momenta pa sve do [[1955]]. godine Kremlj je bio zatvoren za javnost. Nova komunistička vlada nije imala mnogo razumevanja za istorijsku i kulturnu vrednost nekih od verskih objekata koji su srušeni. Na njihovom mestu je podignuta zgrada Vojne škole. Umesto zlatnih orlova, na kremaljske kule su podignute [[Kremaljske zvezde|crvene zvezde petokrake]], koje i danas stoje. Zidine u blizini [[Lenjinov mauzolej|Lenjinovog mauzoleja]] su pretvorene u [[Kremaljske nekropole]], gde se nalaze ostavi zaslužnih sovjetskih građana. [[1990]]. godine Kremlj je uvršten u [[Svetska baština|Svetsku kulturnu baštinu]] pod zaštitom [[UNESCO|Uneska]], kao jedinstven kulturni i istorijski spomenik od izuzetne umetničke, kulturne i istorijske vrednosti. Danas je Kremlj jedna od najvećih turističkih atrakcija Rusije, koji svake godine privuče ogroman broj turista. Međutim, Kremlj je i danas političko jezgro Rusije i sedište [[Predsednik Rusije|ruskog predsednika]] i [[Vlada Ruske federacije|vlade]], čime je nastavljena viševekovna tradicija Moskve kao jezgra ruske države. == Vanjske veze == {{Commonscat|Moscow Kremlin}} * [http://ruskarec.ru/articles/2012/10/23/setnja_oko_kremlja_17621.html Šetnja oko Kremlja]{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Svjetska baština u Rusiji}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Palače u Moskvi]] [[Kategorija:Tvrđave u Rusiji]] [[Kategorija:Svjetska baština u Rusiji]] 88t1xkg7rwu3i28m1j8j0fe70153mtj 42586711 42586694 2026-05-01T20:27:28Z ~2026-26390-88 348193 Poništena izmjena [[Special:Diff/42586694|42586694]] korisnika [[Special:Contributions/Vipz|Vipz]] ([[User talk:Vipz|razgovor]]) 42586711 wikitext text/x-wiki {{Redirect|Kremlj|fortifikaciju|Kremlj (fortifikacija)}} {{UNESCO-svjetska baština |ime mjesta =Moskovski Kremlj |image = Iconic view of Moscow Kremlin, Moscow, Russia.jpg |godina = 1990. |vrst baštine = Kulturno dobro |mjerilo = i, ii, iv, vi |ugroženost = ne |poveznica = https://whc.unesco.org/en/list/545 |država = <center>{{flag|Rusija}} }} '''Moskovski Kremlj''' ({{jez-ru|Московский Кремль}}) je istorijski utvrđeni kompleks u samom centru [[Moskva|Moskve]], okružen rekom [[Moskva (reka)|Moskva]] (na jugu), [[Crveni trg|Crvenim trgom]] (na istoku) i [[Aleksandrova bašta|Aleksandrovom baštom]] (na zapadu). Jedan je od najpoznatijih [[kremlj|kremalja]] (ruskih [[citadela]]) i uključuju četiri [[palata|palate]], četiri [[katedrala|katedrale]], a opasan je [[Kremaljski zid|Kremaljskim zidom]] sa [[Kremaljske kule|Kremaljskim kulama]]. Kompleks služi kao zvanična rezidencija [[Predsednik Rusije|predsednika Rusije]]. Moskovski Kremlj i Crveni trg su 1990. godine uvršteni na listu [[UNESCO]]-ove [[Svjetska baština|svjetske baštine]].<ref name=Rusija>{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/statesparties/ru |title= Rusija, spomenici upisani na listu svjetske baštine |work= UNESCO: Svjetska baština |access-date= 19. 1. 2023}}</ref> == Istorija Kremlja == [[Datoteka:Uspensky sobor.JPG|250px|thumb|desno|Uspenska saborna crkva-mesto krunisanja ruskih careva. (Izgrađena 1475-79)]] [[Moskva]] je nastala i razvijala se oko utvrđenog sedišta vladara, na početku oblasnog, a po premeštanju prestonice u Moskvu i vladara ruske države. Još u [[11. vijek|11. veku]] javljaju se gradovi u dolini reke [[Volga|Volge]], kao što su [[Vladimir (grad)|Vladimir]] i [[Rostov]]. Početkom [[12. vijek|12. veka]], [[Rusi]] počinju intenzivnije da kolonizuju dolinu Volge. Zbog pritiska nomadskih plemena, politički centar Rusije tog doba premešta se sa obala [[Dnjepar|Dnjepra]] ka istoku, u gornji tok Volge. Najveća kolonizacija, za ovaj rad važne teritorije, počinje sredinom [[12. vijek|12. veka]], seobom ratničkih plemena na teritoriju kneževine [[Veliko Kneževstvo Vladimira|Suzdalj]], kojom je u to vreme vladao [[Jurij Dolgoruki]], sin [[Kijevska Rusija|kijevskog]] kneza [[Vladimir II Monomah|Vladimira Monomaha]], sa sedištem u gradu Vladimiru. Prenošenjem centra države u dolinu gornje Volge otvoreni su novi trgovački putevi prema [[srednja Azija|centralnoj Aziji]], umesto starih, koji su spajali staru rusku prestonicu [[Kijev]] sa [[Konstantinopolj]]om i nemačkom [[Hanza|Hanzom]]. Teritorija današnje Moskve je u to vreme ležala na raskrsnici važnih kopnenih i rečnih trgovačkih puteva. Taj prostor, okružen dvema rekama, rekom [[Moskva (reka)|Moskvom]] i [[Neglina|Neglinom]], sa jedne strane i gustim šumama sa druge, predstavljao je prirodno utvrđenje koje je stanovništvu davalo veliku prednost u odbrani svog naselja od pljačkaša i osvajača. Tako povoljna geostrateška pozicija bila je presudna da se baš to naselje razvije u tako snažan gradski centar, dominantan nad susedima i konkurentskim gradovima. Prvo zabeleženo pleme koje je živelo na ovom prostoru bilo je [[slaveni|slovensko]], pagansko pleme [[Vjatič (pleme)|Vjatič]], koje je među prvima primilo [[hrišćanstvo]]. Sam naziv Moskva se u ruskim istorijskim studijama vezuje za [[1147]]. godinu. Postoje mnoge legende o nastanku tog imena, od kojih je jedna od najpopularnijih priča koja se prvi put sreće kod ruskih istoričara iz [[16. vijek|16. veka]], a koja govori o čoveku po imenu Mosok, koji se smatra za osnivača Moskve. Po toj priči, Mosok je imao ženu po imenu Kva, pa se odatle i izvodi ime grada Moskva. Kao što je već napomenuto, grad je formiran oko poseda [[knez]]a i nalazio se na čvoru trgovačkih puteva. Kako je grad postajao sve važniji na trgovačkoj, pa samim tim i političkoj mapi, tako je postajao sve primamljiviji osvajačima i pljačkašima. Zbog toga je već sredinom [[12. vijek|12. veka]] podignut drveni bedem sa istočne, najslabije zaštićene strane naselja, koji je spajao obale reka Moskve i Negline. Tako je prvi put kompletiran i dan-danas prepoznatljiv kremaljski utvrđeni trougao. Naknadno je [[1156]]. godine uz istočni bedem prokopan šanac koji je spajao obale dve reke. Sama reč kremlj, a vezano za Moskvu, se prvi put pominje u izveštajima o požaru u Moskvi [[1331]]. godine. Posle toga sama reč se gubi i ne sreće se u narednih dva i po veka sve do [[1589]]. godine kada je izgrađen zid i oko novopripojenog naselja koje se razvilo severno od Kremlja, nazvanog [[Belgorod]]. U tadašnjim izveštajima se za utvrđeno sedište cara u samom jezgru Moskve upotrebljava naziv Kremlj, koji od tada do danas postaje stalan i nezamenljiv. === Istorijski razvoj moskovskog Kremlja === Tokom više od osam vekova postojanja, izgled Kremlja se više puta menjao. Svaka epoha ruske istorije i vladari koji su ih obeležili, ostavili su svoj trag u izgradnji i razvoju zgusnutih kremaljskih građevina, od kojih su [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Kalita]], [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]], [[Katarina Velika|Katarina II]] i [[Nikolaj I Romanov]] imali najviše zasluga za konačan izgled Kremlja. Istorija Kremlja se može podeliti na tri perioda: # srednjovekovni Kremlj, period vladavine kneževa i mongolske dominacije, do Ivana III; # “Italijanski Kremlj”, kako je Artur Vojs nazvao Kremlj renoviran pod uticajem [[renesansa|renesansne]] arhitekture; # moderni Kremlj, na čiji su razvoj najviše uticaja imali Katarina II i Nikolaj I, odnosno pseudoklasični i pseudoruski stil gradnje. === Srednjevekovni Kremlj === Za razvoj Moskve i Kremlja važan je period [[Mongoli|mongolske]] dominacije, koja je trajala sve do raspada [[Zlatna Horda|Zlatne Horde]] [[1405]]. godine. Taj period je važan zato što je tada nastala nova ruska država ujedinjena oko [[Velika moskovska kneževina|Velike moskovske kneževine]]. Prvi veliki vladar “iz Kremlja” bio je [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Danilovič Kalita]] ([[1327]]-[[1341]].), koji je od Zlatne Horde uspeo da izdejstvuje titulu velikog kneza i funkciju skupljača ruskog poreza za Hordu, što mu je omogućilo da stekne znatno veći materijalni dobitak, pa samim tim i političku moć u odnosu na ostale ruske plemiće. U tom periodu Moskva je zvanično i formalno preuzela titulu glavnog grada od Vladimira na Volgi. Ruski verski poglavar Petar i njegov naslednik Teognost premestili su sedište ruske eparhije iz Vladimira, u koji je premeštena iz Kijeva, u Moskvu, čime Moskva postaje duhovna i svetovna prestonica ruske države. Takav razvoj događaja dao je Kremlju centralni značaj u novoj ruskoj državi. [[Datoteka:Onion_domes_of_Cathedral_of_the_Annunciation.JPG|thumb|levo|250px|Detajl krova Blagovještanske saborne crkve. (1484-89)]] Kalita je sve činio da od Moskve napravi veliki grad. Za vreme svoje vladavine je izgradio prve važne crkve i hramove u samom kompleksu Kremlja: crkve Samopomazanja, Arhanđela Mihajla, Jovana Lestvičnika, kao i crkvu Spasitelja iz Šume. Takođe je i obnovio i osnažio bedeme Kremlja. Umesto nejakih borovih klada koje su bile postavljene oko Kremlja, Kalita je podigao masivne zidova od hrastovih stabala i kule koje su služile kao osmatračnice. Crkva Spasitelja je jedina od građevina iz te i starijih faza razvoja Kremlja koja je uspela da se održi i do dan-danas. Sve ostale građevine stradale su u brojnim ratnim razaranjima koja je Kremlj pretrpeo za osam vekova postojanja. Ipak, ostati Kalitovih bedema nađeni su prilikom rekonstrukcije [[Velika palata|Velike Palate]] (1838-1848). Prvi moskovski i ruski vladar koji je uspeo vojno da porazi [[Tatari|Tatare]] bio je Kalitov unuk, [[Dimitrije I., veliki knez Moskve|Dmitrij Ivanovič Donski]]. Nadimak Donski dobio je posle pobede upravo nad Tatarima u [[Bitka kod Kulikova|bici kod Kulikova]] na [[Don]]u [[1380]]. godine. Veliki knez Dmitrij Ivanovič postavio je [[1367]]. godine temelje prvim kamenim zidinama grada Moskve, odnosno samog Kremlja. Tom prilikom je i proširio Kremlj za dodatnih 70-tak metara ka istoku. Za ovaj graditeljski poduhvat korišćen je klesani, beli, peščani kamen. Zid je građen kao snažno odbrambeno utvrđenje. Bedem se sastojao od dva potporna zida koji su bili ispunjeni šljunkom, radi veće otpornosti na udarce oružja osvajača, a na njemu se nalazilo odbrambeno oružje, kao i vojska koja je bila zaštićena snažnim, drvenim grudobranima. Celo utvrđenje je sa svoje kopnene strane bilo dodatno zaštićeno jarkom, a masivne drvene kapije, do kojih su preko jarka vodili mostovi, bile su okovane gvožđem. === Dmitrij Ivanovič Donski === [[Datoteka:Dvenadsatapostolov2.jpg|thumb|250px|Crkva 12 apostola (1654–56).]] Takve zidine su, pored svoje očiglednog i primarnog praktičnog, imale i veliki politički i strateški značaj po Moskvu i njenog vladara Dmitrija Donskog. Naime, ovi snažni bedemi oslikavali su uticaj i nadmoć Moskve i velikog kneza nad ostalim ruskim gradovima i plemstvom, kako u političkom tako i u vojnom smislu. Zidine su dokazale svoju svrsishodnost već godinu dana po izgradnji. Te [[1368]]. godine [[Velika kneževina Litvanija|litvanski]] knez [[Olgerd]] krenuo je u vojni pohod na Moskvu. Videvši nove zidine nije ni pokušao da ih zauzme, već je odmah tražio primirje. Ipak, uprkos svojoj masivnosti i lepom izgledu, Dmitrijeve zidine su probijene već [[1368]]. godine prilikom tatarske opsada Moskve. Ovaj osvetnički pohod Tatara, za poraz kod Kulinova, vodio je kan [[Toktaniš]], čija je vojska uništila sve unutar i oko Kremlja. Razaranje i pustošenje je bilo skoro potuno, kremaljske crkve i dvorci i svi važni pisani dokumenti iz tog i ranijeg period koji su se čuvali u Kremlju su spaljeni, a moskovska naselja su potpuno uništena. Pobijeno je oko 24.000 Moskovljana. Međutim, uprkos tom strašnom razaranju, Kremlj je brzo obnovljen i nove građevine, podignute na temeljima starih, su velelepno ukrašene freskama i pozlatama od strane najboljih tadašnjih zanatlija i freskoslikara kakvi su bili Teofan, Prohor i najpoznatiji među njima [[Andrej Rubljov]]. Oko zidina Kremlja nicale su nove gradske četvrti i naselja i to u koncentričnim krugovima. Zanimljivo je napomenuti da ukoliko se pogleda današnja mapa Moskve, vidi se da su moskovska naselja i danas raspoređena u koncentrične krugove u čijem se u samom središtu nalazi Kremlj. Izuzev severoistočnog ugla, koji je, zajedno sa novom ugaonom kulom dodatno dozidan krajem [[15. vijek|15. veka]], oblik Kremlja iz perioda vladavine Dmitrija Donskog zadržao se i do danas, što će reći da su svi budući radovi i gradnje izvođene u tadašnjim granicama Kremlja. Međutim, od zidina iz [[14. vijek|14. veka]] nije ostalo ništa. Bele peščane stene od kojih su zidine građene ipak nisu bile dovoljno čvrst materijal koji bi izdržao brojne napade osvajača i požare koji su pustošili Moskvu u više navrata tokom tog perioda. Bukvalnom nestanku tih zidina doprinela je i činjenica da oni nikada nisu obnavljani ponovnom nadogradnjom kamenih blokova, već su popravljani isključivo drvenom građom. Takvo građevinsko rešenje uz česta nova oštećenja doveli su do toga da su kremaljski zidovi, sredinom [[15. vijek|15. veka]], po pisanju nekih zapadnjačkih, onovremenih putopisaca, izgledaju kao da su u potpunosti napravljeni od drveta. Iako u ovoj fazi svog razvoja Kremlj nije dostigla svoj puni sjaj, ovo je možda i najvažniji period Kremlja u kome je učvršćen njegov centralni položaj u ujedinjenju, jačanju i širenju ruske države i kulture. === “Italijanski Kremlj” === U drugoj polovini [[15. vijek|15. veka]], Rusija je i dalje bila opkoljena neprijateljskim susedima. Litvanci i Šveđani sa severa i zapada zatvarali su izlaz na evropska mora. Iako se [[1405]]. godine Zlatna Horda raspala zajedno sa jedinstvenom tatarskom državom, mada razbijena, preostala tatarska plemena i dalje su predstavljala opasnost sa istoka po rusku državu. Mnogi značajni gradovi i provincije bili su autonomni, nezavisni ili buntovni. Od sjaja “belokamenog Kremlja” velikog kneza Donskog nije ostalo skoro ništa. Takva nestabilnosti i izolovanosti od savremenih političkih i kulturnih tokova u [[Evropa|Evropi]] tog doba dovelo je do toga da Rusiju zaobiđu prve decenije renesansnog kulturnog buđenja koje se odvijalo na Zapadu. Čovek koji je uspeo da oslobodi Rusiju stalne tatarske pretnje, da ujedini i proširi rusku državu i da je približi Evropi bio je [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]] (1462-1505). Oženivši se [[византијско царство|vizantijskom]] princezom, kćerkom brata poslednjeg vizantijskog cara, koja je boravila u [[Rim]]u posle [[Pad Carigrada (1453)|pada Carigrada]], na svoj dvor je doveo mnoge rimske i carigradske arhitekte, slikare, pisce i mnoge druge majstore raznih grana umetnosti. Na taj način je u Kremlj preneta mešavina vizantijskog i italijanskog kulturnog uticaja, što se vrlo brzo odrazilo na izgled samog Kremlja. === Ivan III === [[Datoteka:VasnecovA VMoskovskom.jpg|Kremlj pod Ivanom III, slika [[Apolinarij Vaznjecov|Apolinarija Vaznjecova]]|thumb|250p]] Politički, društveni i kulturni napredak Rusije podržavala je i ideologija diktirana iz Kremlja po kojoj je Rusija bila zakonski naslednik Vizantije, a Moskva samim tim “Treći Rim”. Takođe je postojalo verovanje da su ruski vladari potomci [[antički Rim|rimskih]] imperatora. Koristeći raspoloženje u ruskom društvu stvoreno ovakvim stavovima, kruniše se za cara „ujedinitelja cele Rusije“. Takvi politički uslovi doveli su do početka velikih građevinskih radova u Kremlju, kome je sada, kao sedištu cara, bilo neophodno dati novi sjaj dostojan položaja. U to vreme, tačnije [[1485]]. godine, otpočela je velika rekonstrukcija Kremlja. Pre toga, [[1474]]. godine, na podsticaj carice, car Ivan III je poslao misiju u Italiju predvođenu Simonom Tolbuzinom, carevim stručnjakom za arhitekturu, sa ciljem da pronađu i dovedu na Kremlj najboljeg dostupnog arhitektu. Već sledeće godine sa Tolbuzinom na Kremlj je stigao Ridolfo Firavanti Aristotele de Bolonja, jedan od najpoznatijih italijanskih majstora, ne samo arhitekture, već i metalurgije, inženjerstva, hidraulike i građenja vojnih utvrđenja. Ovakve misije su se u narednih dvadesetak godina još nekoliko puta ponovile, tako da su na rekonstrukciji i ponovnoj izgradnji Kremlja radili najpriznatiji i najbolji italijanski, renesansni majstori [[15. vijek|15. veka]]. U to vreme je podignut novi zid od crvene cigle sa osamnaest kula od čega je najpre bila izgrađena Tainitski kula, kao nagoveštaj izgleda novog utvrđenja. Za proizvodnju te cigle bilo je neophodno najpre izgraditi ciglanu i uputiti ruske zanatlije u tehnike i recepte pravljenja pogodnog građevinskog materijala, što je Firavanti i učinio. Na taj način je uticaj novog stila gradnje preko Kremlja, a posredstvom obučavanja ruskih stručnjaka, prenet u temelje ruske arhitekture tog vremena. Te kule su bile najupečatljiviji deo zidina. Bile su pokrivene drvenim krovom i oblik i visina su im varirali od 28 do 71 metar, u zavisnosti od položaja i namene. Iako je novim arhitektonskim rešenjima delimično očuvana specifičnost i neobičnost staro-ruske gradnje, uticaj sevrno-italijanske arhitekture je bio veoma prepoznatljiv na zidinama, ali posebno na dvorcima i palatama koje su neodoljivo podsećali na renesansne dvorce severne Italije. Potpuno drugi slučaj je bio sa crkvama i hramovima koji su se nalazili unutar Kremlja. Pri njihovoj izgradnji i rekonstrukciji insistirako se na arhitekturi ruske i vizantijske tradicije, što zbog nastojanja da se očuva tradicionalni ortodoksni-vizantijski stil, što iz straha od uticaja Rima i pape s kojim ruska autokefalna crkva nije bila u dobrim odnosima. Rekonstrukciju Kremlja je dovršio [[Vasilije III., veliki knez Moskve|Vasilij III]] (1505-1533), sin Ivana III, koji je ponovo prokopao šanac između istočnog zida i požarom opustošene čistine, po tome i nazvane Požar - budući [[Crveni trg]]. Taj šanac je ponovo spojio reke Moskvu i Neglinu i imao je odbrambenu ulogu. Italijani su uneli potpuno drugačiji stil gradnje. Zidovi, kule, dvorci koje su oni izgradili stoje i dan-danas, izazivajući divljenje svakog ko dođe u kontakt sa njima. === Period modernog Kremlja === [[Datoteka:Kremlenagrad.jpg|Plan Kremlja iz 1601.|thumb|250px|levo]] Zlatno doba razvoja Kremlja je svakako bilo druga polovina [[14. vijek|14.]] i i ceo [[15. vijek|15. vek]]. U tom periodu Kremlj je postao sedište cara i dobio je sasvim nov, velelepan izgled, stvaran rukama najvećih majstora svog vremena, čije remekdelo predstavlja i dan-danas. Osnovni oblik, koji je dobio u vreme vladavine [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivana III]] i njegovog sina [[Vasilije II., veliki knez Moskve|Vasilija III]], održao se tokom narednih vekova i pretrpeo je veći broj izmena, rušenja u više ratova i novih gradnji koje ipak nisu izmenile njegovu osnovnu strukturu. Najveća razaranja u svojoj novijoj istoriji Kremlj ja doživeo u vreme [[Napoleon Bonaparte|Napoleonovih]] osvajanja i za vreme nacističkih bombardovanja u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]], kada je [[wehrmacht|nemačka vojska]] došla na samo pedesetak kilometara od samog Kremlja. Zanimljivo je pomenuti da je Napoleon, osvojivši Moskvu, ušao u već zapaljen grad, spaljen od strane same ruske vojske koja nije htela simbol svoje istorije da ostavi u rukama osvajača. Videvši takav postupak i takvu odlučnost, Napoleon je shvatio da je, uprkos osvajanju i samog Kremlja, izgubio rat i uskoro je otpočeo povlačenje. Svaki ruski vladar ili vlast ostavili su u kremaljskoj arhitekturi trag svog učešća u građenju istoriji Rusije. Pored italijanskog danas se u Kremlju mogu prepoznati uticaji nemačkog, engleskog i holandskog stila. Uticaji strane arhitekture su umnogome zavisili od orijentacije spoljne politike vladara. [[Datoteka:Kreml-Mauer Moskwa a.jpg|Zidine Kremlja danas|thumb|250px]] Među vladarima koji su ostvarili značajniji uticaj na sam izgled Kremlja je i [[Ivan IV Grozni|Ivan Grozni]] koji je u [[16. vijek|16. veku]] ukrasio crkve, hramove i dvorce. [[Mihajlo I., ruski car|Mihajlo Romanov]] je početkom [[17. vijek|17. veka]] obnovio najveći deo tvrđave i dogradio oštećene delove zidina. [[Petar Veliki]] je bio prvi ruski vladar posle četiri veka koji je sedište trona izmestio iz Moskve i Kremlja. Nova ruska prestonica postao je [[Sankt Peterburg]], čija je pozicija više odgovarala politici približavanja Rusije savremenim evropskim kulturnim i političkim tokovima. Krajem [[19. vijek|19.]] i početkom [[20. vijek|20. veka]], javila se ideja da se Kremlj, kao spomenik ruske istorije i kulture pretvori u džinovski muzej, ali je [[Oktobarska revolucija]] [[1917]]. godine prekinula te planove. Marta [[1918]]. godine prva [[Sovjetski Savez|sovjetska]] vlada preseljena je u Moskvu, u Kremlj. Od tog momenta pa sve do [[1955]]. godine Kremlj je bio zatvoren za javnost. Nova komunistička vlada nije imala mnogo razumevanja za istorijsku i kulturnu vrednost nekih od verskih objekata koji su srušeni. Na njihovom mestu je podignuta zgrada Vojne škole. Umesto zlatnih orlova, na kremaljske kule su podignute [[Kremaljske zvezde|crvene zvezde petokrake]], koje i danas stoje. Zidine u blizini [[Lenjinov mauzolej|Lenjinovog mauzoleja]] su pretvorene u [[Kremaljske nekropole]], gde se nalaze ostavi zaslužnih sovjetskih građana. [[1990]]. godine Kremlj je uvršten u [[Svetska baština|Svetsku kulturnu baštinu]] pod zaštitom [[UNESCO|Uneska]], kao jedinstven kulturni i istorijski spomenik od izuzetne umetničke, kulturne i istorijske vrednosti. Danas je Kremlj jedna od najvećih turističkih atrakcija Rusije, koji svake godine privuče ogroman broj turista. Međutim, Kremlj je i danas političko jezgro Rusije i sedište [[Predsednik Rusije|ruskog predsednika]] i [[Vlada Ruske federacije|vlade]], čime je nastavljena viševekovna tradicija Moskve kao jezgra ruske države. == Vanjske veze == {{Commonscat|Moscow Kremlin}} * [http://ruskarec.ru/articles/2012/10/23/setnja_oko_kremlja_17621.html Šetnja oko Kremlja]{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Svjetska baština u Rusiji}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Palače u Moskvi]] [[Kategorija:Tvrđave u Rusiji]] [[Kategorija:Svjetska baština u Rusiji]] 64u0j636x8dr1u273k7edkze4edqvw9 42586742 42586711 2026-05-02T00:58:50Z Edgar Allan Poe 29250 Vraćena izmjena korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26390-88|~2026-26390-88]] ([[User talk:~2026-26390-88|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika [[User:Vipz|Vipz]] 42494546 wikitext text/x-wiki {{Redirect|Kremlj|fortifikaciju|Kremlj (fortifikacija)}} {{UNESCO-svjetska baština |ime mjesta =Moskovski Kremlj |image = Iconic view of Moscow Kremlin, Moscow, Russia.jpg |godina = 1990. |vrst baštine = Kulturno dobro |mjerilo = i, ii, iv, vi |ugroženost = ne |poveznica = https://whc.unesco.org/en/list/545 |država = <center>{{flag|Rusija}} }} '''Moskovski Kremlj''' ({{jez-ru|мoскoскоий кreмлы}}) je istorijski utvrđeni kompleks u samom centru [[Moskva|Moskve]], okružen rekom [[Moskva (reka)|Moskva]] (na jugu), [[Crveni trg|Crvenim trgom]] (na istoku) i [[Aleksandrova bašta|Aleksandrovom baštom]] (na zapadu). Jedan je od najpoznatijih [[kremlj|kremalja]] (ruskih [[citadela]]) i uključuju četiri [[palata|palate]], četiri [[katedrala|katedrale]], a opasan je [[Kremaljski zid|Kremaljskim zidom]] sa [[Kremaljske kule|Kremaljskim kulama]]. Kompleks služi kao zvanična rezidencija [[Predsednik Rusije|predsednika Rusije]]. Moskovski Kremlj i Crveni trg su 1990. godine uvršteni na listu [[UNESCO]]-ove [[Svjetska baština|svjetske baštine]].<ref name=Rusija>{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/statesparties/ru |title= Rusija, spomenici upisani na listu svjetske baštine |work= UNESCO: Svjetska baština |access-date= 19. 1. 2023}}</ref> == Istorija Kremlja == [[Datoteka:Uspensky sobor.JPG|250px|thumb|desno|Uspenska saborna crkva-mesto krunisanja ruskih careva. (Izgrađena 1475-79)]] [[Moskva]] je nastala i razvijala se oko utvrđenog sedišta vladara, na početku oblasnog, a po premeštanju prestonice u Moskvu i vladara ruske države. Još u [[11. vijek|11. veku]] javljaju se gradovi u dolini reke [[Volga|Volge]], kao što su [[Vladimir (grad)|Vladimir]] i [[Rostov]]. Početkom [[12. vijek|12. veka]], [[Rusi]] počinju intenzivnije da kolonizuju dolinu Volge. Zbog pritiska nomadskih plemena, politički centar Rusije tog doba premešta se sa obala [[Dnjepar|Dnjepra]] ka istoku, u gornji tok Volge. Najveća kolonizacija, za ovaj rad važne teritorije, počinje sredinom [[12. vijek|12. veka]], seobom ratničkih plemena na teritoriju kneževine [[Veliko Kneževstvo Vladimira|Suzdalj]], kojom je u to vreme vladao [[Jurij Dolgoruki]], sin [[Kijevska Rusija|kijevskog]] kneza [[Vladimir II Monomah|Vladimira Monomaha]], sa sedištem u gradu Vladimiru. Prenošenjem centra države u dolinu gornje Volge otvoreni su novi trgovački putevi prema [[srednja Azija|centralnoj Aziji]], umesto starih, koji su spajali staru rusku prestonicu [[Kijev]] sa [[Konstantinopolj]]om i nemačkom [[Hanza|Hanzom]]. Teritorija današnje Moskve je u to vreme ležala na raskrsnici važnih kopnenih i rečnih trgovačkih puteva. Taj prostor, okružen dvema rekama, rekom [[Moskva (reka)|Moskvom]] i [[Neglina|Neglinom]], sa jedne strane i gustim šumama sa druge, predstavljao je prirodno utvrđenje koje je stanovništvu davalo veliku prednost u odbrani svog naselja od pljačkaša i osvajača. Tako povoljna geostrateška pozicija bila je presudna da se baš to naselje razvije u tako snažan gradski centar, dominantan nad susedima i konkurentskim gradovima. Prvo zabeleženo pleme koje je živelo na ovom prostoru bilo je [[slaveni|slovensko]], pagansko pleme [[Vjatič (pleme)|Vjatič]], koje je među prvima primilo [[hrišćanstvo]]. Sam naziv Moskva se u ruskim istorijskim studijama vezuje za [[1147]]. godinu. Postoje mnoge legende o nastanku tog imena, od kojih je jedna od najpopularnijih priča koja se prvi put sreće kod ruskih istoričara iz [[16. vijek|16. veka]], a koja govori o čoveku po imenu Mosok, koji se smatra za osnivača Moskve. Po toj priči, Mosok je imao ženu po imenu Kva, pa se odatle i izvodi ime grada Moskva. Kao što je već napomenuto, grad je formiran oko poseda [[knez]]a i nalazio se na čvoru trgovačkih puteva. Kako je grad postajao sve važniji na trgovačkoj, pa samim tim i političkoj mapi, tako je postajao sve primamljiviji osvajačima i pljačkašima. Zbog toga je već sredinom [[12. vijek|12. veka]] podignut drveni bedem sa istočne, najslabije zaštićene strane naselja, koji je spajao obale reka Moskve i Negline. Tako je prvi put kompletiran i dan-danas prepoznatljiv kremaljski utvrđeni trougao. Naknadno je [[1156]]. godine uz istočni bedem prokopan šanac koji je spajao obale dve reke. Sama reč kremlj, a vezano za Moskvu, se prvi put pominje u izveštajima o požaru u Moskvi [[1331]]. godine. Posle toga sama reč se gubi i ne sreće se u narednih dva i po veka sve do [[1589]]. godine kada je izgrađen zid i oko novopripojenog naselja koje se razvilo severno od Kremlja, nazvanog [[Belgorod]]. U tadašnjim izveštajima se za utvrđeno sedište cara u samom jezgru Moskve upotrebljava naziv Kremlj, koji od tada do danas postaje stalan i nezamenljiv. === Istorijski razvoj moskovskog Kremlja === Tokom više od osam vekova postojanja, izgled Kremlja se više puta menjao. Svaka epoha ruske istorije i vladari koji su ih obeležili, ostavili su svoj trag u izgradnji i razvoju zgusnutih kremaljskih građevina, od kojih su [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Kalita]], [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]], [[Katarina Velika|Katarina II]] i [[Nikolaj I Romanov]] imali najviše zasluga za konačan izgled Kremlja. Istorija Kremlja se može podeliti na tri perioda: # srednjovekovni Kremlj, period vladavine kneževa i mongolske dominacije, do Ivana III; # “Italijanski Kremlj”, kako je Artur Vojs nazvao Kremlj renoviran pod uticajem [[renesansa|renesansne]] arhitekture; # moderni Kremlj, na čiji su razvoj najviše uticaja imali Katarina II i Nikolaj I, odnosno pseudoklasični i pseudoruski stil gradnje. === Srednjevekovni Kremlj === Za razvoj Moskve i Kremlja važan je period [[Mongoli|mongolske]] dominacije, koja je trajala sve do raspada [[Zlatna Horda|Zlatne Horde]] [[1405]]. godine. Taj period je važan zato što je tada nastala nova ruska država ujedinjena oko [[Velika moskovska kneževina|Velike moskovske kneževine]]. Prvi veliki vladar “iz Kremlja” bio je [[Ivan I., moskovski veliki knez|Ivan Danilovič Kalita]] ([[1327]]-[[1341]].), koji je od Zlatne Horde uspeo da izdejstvuje titulu velikog kneza i funkciju skupljača ruskog poreza za Hordu, što mu je omogućilo da stekne znatno veći materijalni dobitak, pa samim tim i političku moć u odnosu na ostale ruske plemiće. U tom periodu Moskva je zvanično i formalno preuzela titulu glavnog grada od Vladimira na Volgi. Ruski verski poglavar Petar i njegov naslednik Teognost premestili su sedište ruske eparhije iz Vladimira, u koji je premeštena iz Kijeva, u Moskvu, čime Moskva postaje duhovna i svetovna prestonica ruske države. Takav razvoj događaja dao je Kremlju centralni značaj u novoj ruskoj državi. [[Datoteka:Onion_domes_of_Cathedral_of_the_Annunciation.JPG|thumb|levo|250px|Detajl krova Blagovještanske saborne crkve. (1484-89)]] Kalita je sve činio da od Moskve napravi veliki grad. Za vreme svoje vladavine je izgradio prve važne crkve i hramove u samom kompleksu Kremlja: crkve Samopomazanja, Arhanđela Mihajla, Jovana Lestvičnika, kao i crkvu Spasitelja iz Šume. Takođe je i obnovio i osnažio bedeme Kremlja. Umesto nejakih borovih klada koje su bile postavljene oko Kremlja, Kalita je podigao masivne zidova od hrastovih stabala i kule koje su služile kao osmatračnice. Crkva Spasitelja je jedina od građevina iz te i starijih faza razvoja Kremlja koja je uspela da se održi i do dan-danas. Sve ostale građevine stradale su u brojnim ratnim razaranjima koja je Kremlj pretrpeo za osam vekova postojanja. Ipak, ostati Kalitovih bedema nađeni su prilikom rekonstrukcije [[Velika palata|Velike Palate]] (1838-1848). Prvi moskovski i ruski vladar koji je uspeo vojno da porazi [[Tatari|Tatare]] bio je Kalitov unuk, [[Dimitrije I., veliki knez Moskve|Dmitrij Ivanovič Donski]]. Nadimak Donski dobio je posle pobede upravo nad Tatarima u [[Bitka kod Kulikova|bici kod Kulikova]] na [[Don]]u [[1380]]. godine. Veliki knez Dmitrij Ivanovič postavio je [[1367]]. godine temelje prvim kamenim zidinama grada Moskve, odnosno samog Kremlja. Tom prilikom je i proširio Kremlj za dodatnih 70-tak metara ka istoku. Za ovaj graditeljski poduhvat korišćen je klesani, beli, peščani kamen. Zid je građen kao snažno odbrambeno utvrđenje. Bedem se sastojao od dva potporna zida koji su bili ispunjeni šljunkom, radi veće otpornosti na udarce oružja osvajača, a na njemu se nalazilo odbrambeno oružje, kao i vojska koja je bila zaštićena snažnim, drvenim grudobranima. Celo utvrđenje je sa svoje kopnene strane bilo dodatno zaštićeno jarkom, a masivne drvene kapije, do kojih su preko jarka vodili mostovi, bile su okovane gvožđem. === Dmitrij Ivanovič Donski === [[Datoteka:Dvenadsatapostolov2.jpg|thumb|250px|Crkva 12 apostola (1654–56).]] Takve zidine su, pored svoje očiglednog i primarnog praktičnog, imale i veliki politički i strateški značaj po Moskvu i njenog vladara Dmitrija Donskog. Naime, ovi snažni bedemi oslikavali su uticaj i nadmoć Moskve i velikog kneza nad ostalim ruskim gradovima i plemstvom, kako u političkom tako i u vojnom smislu. Zidine su dokazale svoju svrsishodnost već godinu dana po izgradnji. Te [[1368]]. godine [[Velika kneževina Litvanija|litvanski]] knez [[Olgerd]] krenuo je u vojni pohod na Moskvu. Videvši nove zidine nije ni pokušao da ih zauzme, već je odmah tražio primirje. Ipak, uprkos svojoj masivnosti i lepom izgledu, Dmitrijeve zidine su probijene već [[1368]]. godine prilikom tatarske opsada Moskve. Ovaj osvetnički pohod Tatara, za poraz kod Kulinova, vodio je kan [[Toktaniš]], čija je vojska uništila sve unutar i oko Kremlja. Razaranje i pustošenje je bilo skoro potuno, kremaljske crkve i dvorci i svi važni pisani dokumenti iz tog i ranijeg period koji su se čuvali u Kremlju su spaljeni, a moskovska naselja su potpuno uništena. Pobijeno je oko 24.000 Moskovljana. Međutim, uprkos tom strašnom razaranju, Kremlj je brzo obnovljen i nove građevine, podignute na temeljima starih, su velelepno ukrašene freskama i pozlatama od strane najboljih tadašnjih zanatlija i freskoslikara kakvi su bili Teofan, Prohor i najpoznatiji među njima [[Andrej Rubljov]]. Oko zidina Kremlja nicale su nove gradske četvrti i naselja i to u koncentričnim krugovima. Zanimljivo je napomenuti da ukoliko se pogleda današnja mapa Moskve, vidi se da su moskovska naselja i danas raspoređena u koncentrične krugove u čijem se u samom središtu nalazi Kremlj. Izuzev severoistočnog ugla, koji je, zajedno sa novom ugaonom kulom dodatno dozidan krajem [[15. vijek|15. veka]], oblik Kremlja iz perioda vladavine Dmitrija Donskog zadržao se i do danas, što će reći da su svi budući radovi i gradnje izvođene u tadašnjim granicama Kremlja. Međutim, od zidina iz [[14. vijek|14. veka]] nije ostalo ništa. Bele peščane stene od kojih su zidine građene ipak nisu bile dovoljno čvrst materijal koji bi izdržao brojne napade osvajača i požare koji su pustošili Moskvu u više navrata tokom tog perioda. Bukvalnom nestanku tih zidina doprinela je i činjenica da oni nikada nisu obnavljani ponovnom nadogradnjom kamenih blokova, već su popravljani isključivo drvenom građom. Takvo građevinsko rešenje uz česta nova oštećenja doveli su do toga da su kremaljski zidovi, sredinom [[15. vijek|15. veka]], po pisanju nekih zapadnjačkih, onovremenih putopisaca, izgledaju kao da su u potpunosti napravljeni od drveta. Iako u ovoj fazi svog razvoja Kremlj nije dostigla svoj puni sjaj, ovo je možda i najvažniji period Kremlja u kome je učvršćen njegov centralni položaj u ujedinjenju, jačanju i širenju ruske države i kulture. === “Italijanski Kremlj” === U drugoj polovini [[15. vijek|15. veka]], Rusija je i dalje bila opkoljena neprijateljskim susedima. Litvanci i Šveđani sa severa i zapada zatvarali su izlaz na evropska mora. Iako se [[1405]]. godine Zlatna Horda raspala zajedno sa jedinstvenom tatarskom državom, mada razbijena, preostala tatarska plemena i dalje su predstavljala opasnost sa istoka po rusku državu. Mnogi značajni gradovi i provincije bili su autonomni, nezavisni ili buntovni. Od sjaja “belokamenog Kremlja” velikog kneza Donskog nije ostalo skoro ništa. Takva nestabilnosti i izolovanosti od savremenih političkih i kulturnih tokova u [[Evropa|Evropi]] tog doba dovelo je do toga da Rusiju zaobiđu prve decenije renesansnog kulturnog buđenja koje se odvijalo na Zapadu. Čovek koji je uspeo da oslobodi Rusiju stalne tatarske pretnje, da ujedini i proširi rusku državu i da je približi Evropi bio je [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivan III]] (1462-1505). Oženivši se [[византијско царство|vizantijskom]] princezom, kćerkom brata poslednjeg vizantijskog cara, koja je boravila u [[Rim]]u posle [[Pad Carigrada (1453)|pada Carigrada]], na svoj dvor je doveo mnoge rimske i carigradske arhitekte, slikare, pisce i mnoge druge majstore raznih grana umetnosti. Na taj način je u Kremlj preneta mešavina vizantijskog i italijanskog kulturnog uticaja, što se vrlo brzo odrazilo na izgled samog Kremlja. === Ivan III === [[Datoteka:VasnecovA VMoskovskom.jpg|Kremlj pod Ivanom III, slika [[Apolinarij Vaznjecov|Apolinarija Vaznjecova]]|thumb|250p]] Politički, društveni i kulturni napredak Rusije podržavala je i ideologija diktirana iz Kremlja po kojoj je Rusija bila zakonski naslednik Vizantije, a Moskva samim tim “Treći Rim”. Takođe je postojalo verovanje da su ruski vladari potomci [[antički Rim|rimskih]] imperatora. Koristeći raspoloženje u ruskom društvu stvoreno ovakvim stavovima, kruniše se za cara „ujedinitelja cele Rusije“. Takvi politički uslovi doveli su do početka velikih građevinskih radova u Kremlju, kome je sada, kao sedištu cara, bilo neophodno dati novi sjaj dostojan položaja. U to vreme, tačnije [[1485]]. godine, otpočela je velika rekonstrukcija Kremlja. Pre toga, [[1474]]. godine, na podsticaj carice, car Ivan III je poslao misiju u Italiju predvođenu Simonom Tolbuzinom, carevim stručnjakom za arhitekturu, sa ciljem da pronađu i dovedu na Kremlj najboljeg dostupnog arhitektu. Već sledeće godine sa Tolbuzinom na Kremlj je stigao Ridolfo Firavanti Aristotele de Bolonja, jedan od najpoznatijih italijanskih majstora, ne samo arhitekture, već i metalurgije, inženjerstva, hidraulike i građenja vojnih utvrđenja. Ovakve misije su se u narednih dvadesetak godina još nekoliko puta ponovile, tako da su na rekonstrukciji i ponovnoj izgradnji Kremlja radili najpriznatiji i najbolji italijanski, renesansni majstori [[15. vijek|15. veka]]. U to vreme je podignut novi zid od crvene cigle sa osamnaest kula od čega je najpre bila izgrađena Tainitski kula, kao nagoveštaj izgleda novog utvrđenja. Za proizvodnju te cigle bilo je neophodno najpre izgraditi ciglanu i uputiti ruske zanatlije u tehnike i recepte pravljenja pogodnog građevinskog materijala, što je Firavanti i učinio. Na taj način je uticaj novog stila gradnje preko Kremlja, a posredstvom obučavanja ruskih stručnjaka, prenet u temelje ruske arhitekture tog vremena. Te kule su bile najupečatljiviji deo zidina. Bile su pokrivene drvenim krovom i oblik i visina su im varirali od 28 do 71 metar, u zavisnosti od položaja i namene. Iako je novim arhitektonskim rešenjima delimično očuvana specifičnost i neobičnost staro-ruske gradnje, uticaj sevrno-italijanske arhitekture je bio veoma prepoznatljiv na zidinama, ali posebno na dvorcima i palatama koje su neodoljivo podsećali na renesansne dvorce severne Italije. Potpuno drugi slučaj je bio sa crkvama i hramovima koji su se nalazili unutar Kremlja. Pri njihovoj izgradnji i rekonstrukciji insistirako se na arhitekturi ruske i vizantijske tradicije, što zbog nastojanja da se očuva tradicionalni ortodoksni-vizantijski stil, što iz straha od uticaja Rima i pape s kojim ruska autokefalna crkva nije bila u dobrim odnosima. Rekonstrukciju Kremlja je dovršio [[Vasilije III., veliki knez Moskve|Vasilij III]] (1505-1533), sin Ivana III, koji je ponovo prokopao šanac između istočnog zida i požarom opustošene čistine, po tome i nazvane Požar - budući [[Crveni trg]]. Taj šanac je ponovo spojio reke Moskvu i Neglinu i imao je odbrambenu ulogu. Italijani su uneli potpuno drugačiji stil gradnje. Zidovi, kule, dvorci koje su oni izgradili stoje i dan-danas, izazivajući divljenje svakog ko dođe u kontakt sa njima. === Period modernog Kremlja === [[Datoteka:Kremlenagrad.jpg|Plan Kremlja iz 1601.|thumb|250px|levo]] Zlatno doba razvoja Kremlja je svakako bilo druga polovina [[14. vijek|14.]] i i ceo [[15. vijek|15. vek]]. U tom periodu Kremlj je postao sedište cara i dobio je sasvim nov, velelepan izgled, stvaran rukama najvećih majstora svog vremena, čije remekdelo predstavlja i dan-danas. Osnovni oblik, koji je dobio u vreme vladavine [[Ivan III., moskovski veliki knez|Ivana III]] i njegovog sina [[Vasilije II., veliki knez Moskve|Vasilija III]], održao se tokom narednih vekova i pretrpeo je veći broj izmena, rušenja u više ratova i novih gradnji koje ipak nisu izmenile njegovu osnovnu strukturu. Najveća razaranja u svojoj novijoj istoriji Kremlj ja doživeo u vreme [[Napoleon Bonaparte|Napoleonovih]] osvajanja i za vreme nacističkih bombardovanja u [[Drugi svjetski rat|Drugom svetskom ratu]], kada je [[wehrmacht|nemačka vojska]] došla na samo pedesetak kilometara od samog Kremlja. Zanimljivo je pomenuti da je Napoleon, osvojivši Moskvu, ušao u već zapaljen grad, spaljen od strane same ruske vojske koja nije htela simbol svoje istorije da ostavi u rukama osvajača. Videvši takav postupak i takvu odlučnost, Napoleon je shvatio da je, uprkos osvajanju i samog Kremlja, izgubio rat i uskoro je otpočeo povlačenje. Svaki ruski vladar ili vlast ostavili su u kremaljskoj arhitekturi trag svog učešća u građenju istoriji Rusije. Pored italijanskog danas se u Kremlju mogu prepoznati uticaji nemačkog, engleskog i holandskog stila. Uticaji strane arhitekture su umnogome zavisili od orijentacije spoljne politike vladara. [[Datoteka:Kreml-Mauer Moskwa a.jpg|Zidine Kremlja danas|thumb|250px]] Među vladarima koji su ostvarili značajniji uticaj na sam izgled Kremlja je i [[Ivan IV Grozni|Ivan Grozni]] koji je u [[16. vijek|16. veku]] ukrasio crkve, hramove i dvorce. [[Mihajlo I., ruski car|Mihajlo Romanov]] je početkom [[17. vijek|17. veka]] obnovio najveći deo tvrđave i dogradio oštećene delove zidina. [[Petar Veliki]] je bio prvi ruski vladar posle četiri veka koji je sedište trona izmestio iz Moskve i Kremlja. Nova ruska prestonica postao je [[Sankt Peterburg]], čija je pozicija više odgovarala politici približavanja Rusije savremenim evropskim kulturnim i političkim tokovima. Krajem [[19. vijek|19.]] i početkom [[20. vijek|20. veka]], javila se ideja da se Kremlj, kao spomenik ruske istorije i kulture pretvori u džinovski muzej, ali je [[Oktobarska revolucija]] [[1917]]. godine prekinula te planove. Marta [[1918]]. godine prva [[Sovjetski Savez|sovjetska]] vlada preseljena je u Moskvu, u Kremlj. Od tog momenta pa sve do [[1955]]. godine Kremlj je bio zatvoren za javnost. Nova komunistička vlada nije imala mnogo razumevanja za istorijsku i kulturnu vrednost nekih od verskih objekata koji su srušeni. Na njihovom mestu je podignuta zgrada Vojne škole. Umesto zlatnih orlova, na kremaljske kule su podignute [[Kremaljske zvezde|crvene zvezde petokrake]], koje i danas stoje. Zidine u blizini [[Lenjinov mauzolej|Lenjinovog mauzoleja]] su pretvorene u [[Kremaljske nekropole]], gde se nalaze ostavi zaslužnih sovjetskih građana. [[1990]]. godine Kremlj je uvršten u [[Svetska baština|Svetsku kulturnu baštinu]] pod zaštitom [[UNESCO|Uneska]], kao jedinstven kulturni i istorijski spomenik od izuzetne umetničke, kulturne i istorijske vrednosti. Danas je Kremlj jedna od najvećih turističkih atrakcija Rusije, koji svake godine privuče ogroman broj turista. Međutim, Kremlj je i danas političko jezgro Rusije i sedište [[Predsednik Rusije|ruskog predsednika]] i [[Vlada Ruske federacije|vlade]], čime je nastavljena viševekovna tradicija Moskve kao jezgra ruske države. == Vanjske veze == {{Commonscat|Moscow Kremlin}} * [http://ruskarec.ru/articles/2012/10/23/setnja_oko_kremlja_17621.html Šetnja oko Kremlja]{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Svjetska baština u Rusiji}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Palače u Moskvi]] [[Kategorija:Tvrđave u Rusiji]] [[Kategorija:Svjetska baština u Rusiji]] 88t1xkg7rwu3i28m1j8j0fe70153mtj 0 208562 42586720 41193815 2026-05-01T22:18:38Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586720 wikitext text/x-wiki {{Infookvir naselje u Hrvatskoj |ime = Betina |županija = [[Šibensko-kninska županija]] |općina = [[Tisno]] |mikroregija = otok [[Murter]] |najgrad = |površina = |nadvisina = 0 |z. širina = 43.80 |z. dužina = 15.62 |brojstan = 774 <ref name=his/> |gustoća = |domaćinstva = |pošta = 22244 |pozbroj = <small>+385</small> 022 |autooznaka = ŠI |karta2 = Šibenik-Knin County OpenStreetMap.svg |naziv karte2= Šibensko-kninske županije |slika = Betina, island of Murter, Croatia - harbour 14.10.2007. 076.jpg |slika_opis = [[Luka]] u Betini }} '''Betina''' je naselje na [[ostrvo|otoku]] [[Šibenik|šibenskog]] arhipelaga [[Murter]] od 774 stanovnika.<ref name=his/> == Geografija == Betina leži na krajnjem sjeverozapadu tog malog otoka, udaljena oko 30 [[kilometar|km]] od [[Šibenik]]a, danas je stihijnom izgradnjom spojena u jednu urbanu cjelinu, sa susjednim [[Murter (naselje)|Murterom]]. == Historija == Najstariji trag postojanja Betine je kameni natpis na kući porodice Paškvalin iz [[1461]]. godine.<ref name=his/> Betina je [[1597]]. bila naselje od svega 16 kuća, ali kako je rastao [[otomansko Carstvo|osmanski]] pritisak na zaleđe, počeo je i rast stanovništva, osobito nakon [[1573]] kad je čitavo [[Zadar|zadarsko]] zaleđe palo u [[otomansko Carstvo|osmanske]] ruke. Tako da je već [[1678]]. u njoj živilo 52 porodice i oko 350 stanovnika, a [[1869]]. njih 2206. <ref name=his/>Odtad je broj stanovnika kontinuirano opadao. == Spomenici i znamenitosti == Na brdašcu iznad Betine nalazi se [[barok]]na crkva sa [[zvonik]]om, sv. Frane Asiškog iz [[1601]]. godine. <ref name=znam>{{cite web |url = http://www.otok-murter.hr/hr/atrakcije-2/kultura_i_povijest_otoka_murtera-44 |title = ''Kultura i povijest otoka Murtera'' |publisher = Otok Murter |language = hrvatska |accessdate = 14. 02. 2013 |archivedate = 2013-03-18 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20130318005236/http://www.otok-murter.hr/hr/atrakcije-2/kultura_i_povijest_otoka_murtera-44 |deadurl = yes }}</ref> == Privreda == Betina je nekad bila težačko [[ribarstvo|ribarsko]] mjesto, razvijenog [[Maslina|maslinarstva]] i [[Ovca|ovčarstva]], poznata po svojim [[Brodogradnja|brodograditeljima]] -[[kalafat (brodograditelj)|kalafatima]] (u drvu), koju je pokrenuo [[1740]]. Paško Filipi. <ref name=his>{{cite web |url = http://www.tisno.hr/Default.aspx?sifraStranica=29 |title = ''Betina'' |publisher = Općina Tisno |language = hrvatski |author = Vlatko Jadrešić |accessdate = 14. 02. 2013 |archivedate = 2012-06-26 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20120626121517/http://www.tisno.hr/Default.aspx?sifraStranica=29 |deadurl = yes }}</ref> Tako da je [[1948]]. osnovano, za ono vrijeme vrlo moderno [[brodogradilište]], koje danas posluje u sklopu marine, pa se manje više bavi popravkom i održavanjem poliesterskih jahti, ali i izgradnjom drvenih brodova (kad to netko naruči), po kojima su nekad bili poznati. <ref name=brod>{{cite web |url = http://www.shipyard-betina.com/ |title = ''Dobro došli!'' |publisher = Brodogradilište i marina d.o.o. Betina |language = hrvatska |accessdate = 14. 02. 2013 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U novije vrijeme je [[turizam]] je najznačajnija privredna grana mjesta, gostima smještaj nudi kamp i privatni iznajmljivači. == Izvori == {{izvori}} == Vanjske veze == {{commonscat|Betina}} * [http://www.tisno.hr/Default.aspx?sifraStranica=29 ''Betina''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120626121517/http://www.tisno.hr/Default.aspx?sifraStranica=29 |date=2012-06-26 }} [[Kategorija:Naselja u Šibensko-kninskoj županiji]] [[Kategorija:Murter]] 61hy9p2fxqwelhy5hhy49a96l3vmr18 0 220275 42586680 42365366 2026-05-01T16:13:57Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586680 wikitext text/x-wiki {{slično|iranskom gradu kod Isfahana|druga značenja|Baharestan (razvrstavanje)}} [[Datoteka:Baharestan New Town Iran.jpg|mini|lijevo|200px|Baharestan]] {{Naselje | ime = Baharestan | ime_genitiv = Baharestana | izvorno_ime = <small>{{fa icon}} بهارستان</small> | slika_panorama = <!-- Baharestan New Town Iran.jpg Slika je na Commonsu, ali iz nekog glupog razloga se ne prikazuje na članku --> | veličina_slike = | opis_slike = | nadimak = | geslo = | slika_lokacijska_karta_država = Iran | slika_lokacijska_karta_opis = Baharestan na karti [[Iran]]a | širina-stupnjevi = 32 | širina-minute = 28 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi = 51 | dužina-minute = 48 | dužina-oznaka = E | lokacija_ime = [[Popis država|Država]] | lokacija_info = {{flag|Iran}} | lokacija1_ime = [[Iranske pokrajine|Pokrajina]] | lokacija1_info = [[Isfahanska pokrajina]] | lokacija2_ime = [[Iranski okruzi|Okrug]] | lokacija2_info = [[Isfahanski okrug]] | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | utemeljenje_ime = | utemeljenje_datum = | osnivač = | nazvan_po = | vremenska_zona = [[IRST]] | utc_pomak = +3:30 | vremenska_zona_DST = [[IRDT]] | utc_pomak_DST = +4:30 | poštanski_broj = | pozivni_broj = | gradovi_prijatelji = | visina = 1558 m | stanovništvo_godina = 2006. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = 45.538 | stanovništvo_gustoća = | stanovništvo_uže = | stanovništvo_uže_gustoća = | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | web_stranica = [http://www.baharestan.ir/ www.baharestan.ir] | bilješke = }} '''Baharestan''' ([[Perzijski jezik|perz.]] بهارستان) je novi [[planirani grad]], smješten u [[Isfahanska pokrajina|Isfahanskoj pokrajini]] u centralnom [[Iran]]u odnosno 15 [[km]] jugoistočno od [[Isfahan]]a, sjeverno od masiva [[Kuh-e Laštar]]a i duž [[Cesta 65 (Iran)|ceste Isfahan − Širaz]]. Uz [[Madžlesi]] i [[Puladšaher]], Baharestan je jedan od tri nova grada Isfahanske pokrajine čija je izgradnja odobrena [[1986.]] godine. Ranije je lokacija bila predviđena za [[Oružane snage Irana|iranska vojna lica]], no u to vrijeme lokacija nije smatrana atraktivnom zbog manjka infrastrukture i usluga. Generalni [[urbanistički plan]] prihvaćen je u oktobru [[1993.]], iste godine započela je gradnja infrastrukture i stambenih objekata, a već sljedeće godine zabilježena su prva useljenja. Prva faza projekta uključuje udomljavanje 100.000 ljudi u 8700 individualnih jednoetažnih objekata i 3600 stanova koji su bili u izgradnji od oktobra [[1995.]] godine. Ugodna urbana lokacija, pristupačne cijene, dobra prometna povezanost i blizina [[Isfahan]]u bili su odlučujući faktori da se Baharestan naseli i razvije brže od sličnih planiranih naselja u [[Isfahanska pokrajina|pokrajini]]. Stručne procjene iz [[2001.]] godine uzimajući u obzir tempo rasta predviđaju da će grad do [[2016.]] godine naseliti ukupno 350.000 ljudi odnosno da će se sastojati od 62.000 stambenih jedinica, te da će grad narednih godina zahvaljujući dobroj infrastrukturi naseliti 500.000 ili više stanovnika. Prema popisu stanovništva iz [[2006.]] godine Baharestan je imao 45.538 stanovnika. Prvotna planirana površina Baharestana bila je 2200 [[Hektar|ha]] s mogućnošću proširenja do 3000 ha u [[2015.]] godini, dok okružujuća zona ima potencijal razvoja na 12.000 [[Hektar|ha]]. Urbanistički plan ima raspored [[Hipodamus|ortogonalnog mrežnog rastera]] sa 10 [[km]] dugom zelenom centralnom zonom u smjeru [[sjever]]-[[jug]] od [[Zajande-Rud]]a na sjeveru do [[prijevoj]]a između planina [[Kuh-e Šogali]] (1760 [[Metar|m]]) i [[Kuh-e Koftari]] (1708 m) na jugu koje ju nadvisuju za 100 − 150 [[Metar|m]]. Ova gradska [[aleja]] trebala bi se [[Promet Irana|prometno]] nadovezivati na isfahansku istočnu obilaznicu odnosno [[Autocesta 7 (Iran)|autocestu 7 (Amir Kabir)]] koja vodi sjeverno prema [[Kašan]]u, [[Kom]]u i [[Teheran]]u. Među značajnijim građevinama u Baharestanu su gradska vijećnica, džamija Imama Hasana Modžtabe i kampus [[Univerzitet Šejh Bahaei|Univerziteta Šejh Bahaei (SHBU)]]. Sjeverno od Baharestana nalazi se niz poljoprivrednih površina, a na zapadu industrijska zona. == Veze == * [[Isfahan]] * [[Popis iranskih planiranih gradova]] == Literatura == * {{en icon}}{{de icon}} {{Cite book|last=Trieb|first=Michael|title=Modern and Traditional Urban Design Concepts and Principles in Iran|publisher=Städtebau-Institut; Fakultät Architektur und Stadtplanung (Universität Stuttgart)|location=Stuttgart|page=str. 197.-200.|url=http://elib.uni-stuttgart.de/opus/volltexte/2002/1143/pdf/dissertation.pdf|date=7. oktobar 2002.|oclc=76412090}} == Vanjske veze == * {{fa icon}} [http://www.baharestan.ir/ Službene stranice grada Baharestana] * {{fa icon}} [http://www.shbu.ac.ir/ Stranice Univerziteta Šejh Bahaei (SHBU)]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Kategorija:Gradovi u Iranu]] [[Kategorija:Isfahanska pokrajina]] j7mhna6sk8smcu8fxx31x688umgxxcm 0 227405 42586645 41817849 2026-05-01T12:43:49Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586645 wikitext text/x-wiki {{Infokutija glumac | ime = Asta Nielsen | slika = Asta Nielsen 1917.jpg | alias = Die Asta | ime_po_rođenju = Asta Sofie Amalie Nielsen | datum_rođenja = {{Birth date|1881|9|11|df=y}} | mjesto_rođenja = [[Vesterbro (Kopenhagen)|Vesterbro]], [[Danska]] | datum_smrti = {{Death date and age|1972|5|24|1881|9|11|df=y}} | mjesto_smrti = [[Frederiksberg]], Danska | zanimanje = glumica | znamenite_uloge = ''[[Afrgrunden (film, 1910)|Afgrunden]]''<br />''[[Die freudlosse Gasse]]'' | supružnik = {{ubl | [[Urban Gad]] (1912–1918) | Ferdinand Wingårdh (1919–1923) | Anders Christian Theede (1970–1972) }} }} '''Asta Nielsen''' (11. septembar 1881&nbsp;– 24. maj 1972) je bila [[danska]] glumica, poznata kao jedna od najvećih evropskih [[filmska zvijezda|zvijezdi]] [[nijemi film|nijemog filma]], odnosno kao jedna od prvih filmskih zvijezda uopće. Posebnu popularnost je uživala u [[Njemačka|Njemačkoj]] gdje se za nju koristio jednostavni nadimak ''Die Asta''. Nesklonost [[Hollywood]]u i [[zvučni film|zvučnom filmu]] su doveli do njenog povlačenja u privatni život 1930-ih. == Biografija == '''Asta Sofie Amalie Nielsen''' se rodila u [[Vesterbro (Kopenhagen)|Vesterbrou]] kao dijete kovača i pralje. Roditelji su joj zbog siromaštva i potrage za poslom često morali seliti. U dobi od 18 godina je primljena kao studentica u [[Der Kongelige Teater|danski Kraljevski teatar]]. Godine 1901. je zatrudnjela i rodila kćer po imenu Jesta, kojoj nikada nije otkrila ime oca, i koju su odgajali njena majka i starija sestra. Diplomirala je 1902. i započela kazališnu karijeru. Pažnju je privukla svojim neobičnim licem kojim su dominirale velike crne oči i dječačkim stasom; međutim, njen uspjeh na pozornici je bio ograničen onime što dio biografa i historičara smatra neprivlačnim, previše dubokim i neravnomjernim glasom. Nielsen je, s druge strane, te svoje kvalitete mogla daleko bolje koristiti u mediju nijemog filma, a već u svom prvijencu [[Afgrunden (film, 1910)|Afrgrunden]] [[Urban Gad|Urbana Gada]] je razvila i novi, daleko realističniji glumački stil. Film je doživio ogroman uspjeh i Astu Nielsen učinio popularnom ne samo u domovini nego i u [[Rusija|Rusiji]] i [[Njemačka|Njemačkoj]]. Nakon samo četiri filma joj je njemački filmski producent [[Paul Davidson (producent)|Paul Davidson]] pozvao nju i Gada (s kojim se vjenčala 1912. godine) da se priključi njegovoj kompaniji. Tada je dobila novi studio. U Njemačkoj je ostala i radila na filmu sve dok se nisu počeli praviti [[zvučni film]]ovi. Nova tehnologija se pokazala nekompatibilnim njenom stilu, te je nakon samo jednog zvučnog filma ''Unmögliche Liebe'' odlučila prestati snimati. Nakon dolaska na vlast ju je pokušali angažirati [[NSDAP|nacisti]]; ministar propagande [[Joseph Goebbels]] joj je aranžirao audijenciju s [[Adolf Hitler|Hitlerom]] koji joj je ponudio vlastiti filmski studio. Nielsen je to odbila i vratila se u domovinu 1936. Tamo se posvetila izradi kolaža i pisanju. Tokom [[drugi svjetski rat|drugog svjetskog rata]] je nastojala svoj ugled i popularnost iskoristiti kako bi financijski i na drugi način pomogla progonjenim [[Jevrej]]ima; među njima se našao i znameniti književnik [[Viktor Klemperer]]. == Izabrani filmovi == * ''[[Afgrunden (film, 1910)|Afgrunden]]'' ([[The Abyss (1910 film)|''The Abyss'']]) rež. Urban Gad, 1910 * ''Balletdanserinden'' (''The Ballet Dancer'') rež. [[August Blom]], 1911 * ''Engelein'' (''The Angel''), 1914 * ''[[Intoxication (film)|Intoxication]]'' (1919) * ''Reigen'', 1920 (Eng. ''Merry-Go-Round'') * ''[http://imdb.com/title/tt0255357/ Mata Hari]'', 1920 * ''[[Die Spionin]]'', 1921 (uloga [[Mata Hari|Mate Hari]]) * ''Fräulein Julie'', 1921 (''[[Gospođica Julija]]'') * ''[[Hamlet (1920 film)|Hamlet]]'', 1921 * ''[[Wandering Souls]]'' (1921) * ''[[I.N.R.I. (film)|I.N.R.I.]]'' (1923) * ''[[Earth Spirit (film)|Earth Spirit]]'' (1923) * ''[[Die freudlose Gasse]]'', 1925 (''Ulica bez veselja''), rež. [[Georg Wilhelm Pabst]] * ''Dirnentragödie'', 1927 (Eng. ''Tragedy of the Street'') * ''[[The Vice of Humanity]]'' (1927) == Literatura == * {{cite journal | last = Morris | first = Gary | date = April 1996 | title = Asta Nielsen | journal = Bright Lights Film Journal | issue = 16 | url = http://www.brightlightsfilm.com/16/asta.html | accessdate = 2011-11-04 | ref = harv }} * {{cite web | author = DFI | title = Asta Nielsen | publisher = Det Danske Filminstitut | url = http://dnfx.dfi.dk/pls/dnf/pwt.page_setup?p_pagename=dnfnavn&p_parmlist=navneid=6973 | accessdate = 10. 10. 2008. | ref = harv | archive-date = 2009-01-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090125184518/http://dnfx.dfi.dk/pls/dnf/pwt.page_setup?p_pagename=dnfnavn&p_parmlist=navneid%3D6973 | dead-url = yes }} * {{cite book | last = Klemperer | first = Victor | year = 2001 | chapter = Die Tagebücher 1933–1945 | title = I Will Bear Witness 1942–1945: A Diary of the Nazi Years | publisher = Modern Library | isbn = 978-3-89853-550-2 | url = http://www.digitale-bibliothek.de/band150.htm | ref = harv | access-date = 2013-06-11 | archive-date = 2011-06-14 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110614150631/http://www.digitale-bibliothek.de/band150.htm | url-status = dead }} * {{cite book | last = Malmkjær | first = Poul | year = 2000 | title = Asta: Mennesket, Myten, og Filmstjernen | publisher = P Haase & Sons | pages = 343 | ref = harv }} * {{cite book | last = Neiiendam | first = Robert | year = 1939 | title = Dansk Biografisk Leksikon | chapter = Asta Nielsen | ref = harv }} * {{cite book | first = M. S. | last = Fonseca | chapter = Asta Nielsen | title = The International Dictionary of Films And Filmmakers: Actors and Actresses | editor-first = James | editor-last = Vinson | publisher = Papermac | location = London | year = 1988 | ref = harv }} == Vanjske veze == {{Commonscat}} * [http://www.fembio.org/biographie.php/woman/biography/asta-nielsen FemBiography] * {{IMDb name|id=0003425|name=Asta Nielsen}} * [http://film.virtual-history.com/person.php?personid=2373 Photographs and literature] * {{Find a Grave|10417996}} {{Lifetime|1881|1972|Nielsen, Asta}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Danske teatarske glumice]] [[Kategorija:Danske filmske glumice]] 01aqqes0cvi60n0vmn640a3u241enc8 2 232970 42586717 42586306 2026-05-01T21:54:30Z Duma 16555 /* Tigrovi */ 42586717 wikitext text/x-wiki [[File:Head of the Champawat Tiger.png|thumb|Glava [[napadi tigrova|tigrice iz Champawata]], koja je ubila preko 430 ljudi u Nepalu i Indiji, prije nego što ju je [[Jim Corbett]] upucao 1907. godine. Zbog slomljenih gornjih i donjih desnih očnjaka, nije mogla loviti svoj prirodni plijen i počela se hraniti ljudima.]] '''Ljudožderna životinja''' ili '''ljudožder''' je pojedinačna životinja ili biće koje lovi ljude kao obrazac lovačkog ponašanja. To ne uključuje [[strvinar|jedenje leševa]], pojedinačni napad proizašao iz prilike ili očajničke gladi ili jedenje čovjeka kojeg je životinja ubila u samoodbrani. Međutim, sva tri slučaja (posebno posljednja dva) mogu naviknuti životinju na jedenje ljudskog mesa ili na [[Napad životinje|napadanje ljudi]], te mogu potaknuti razvoj ponašanja ljudožderstva. Iako ljude mogu napasti mnoge vrste životinja, životinje ljudožderi su one koje su uključile ljudsko meso u svoju uobičajenu ishranu i aktivno love i ubijaju ljude. Većina prijavljenih slučajeva ljudoždera uključivala je [[lav]]ove, [[tigar|tigrove]], [[leopard]]e, [[polarni medvjed|polarne medvjede]] i velike [[krokodil]]e. Međutim, oni nisu jedini predatori koji će napasti ljude ako im se pruži prilika; poznat je i širok spektar vrsta koje usvajaju ljude kao uobičajeni plijen, uključujući razne [[medvjed]]e, [[Pjegava hijena|pjegave]] i [[Prugasta hijena|prugaste hijene]] i [[Komodski varan|komodske varane]]. == Mačke == === Tigrovi === {{main|Ljudožderni tigrovi}} [[File:Man-eater of Segur.jpg|thumb|[[napad tigra|Segurski ljudožder]], mladi bengalski tigar koji je ubio 5 ljudi u brdima Nilgiri u državi Tamil Nadu na jugu Indije.]] Zabilježeno je da su tigrovi ubili više ljudi od bilo koje druge velike mačke i odgovorni su za više ljudskih smrti direktnim napadom nego bilo koji drugi divlji sisar.<ref name="Nowak, Ronald M 1983">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1088</ref> Navodno je oko 1.000 ljudi ubijeno svake godine u Indiji početkom 1900-ih, a [[tigrica iz Champawata|jedna bengalska tigrica]] ubila je 436 ljudi u Indiji.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Tigrovi su ubili 129 ljudi u mangrovoj šumi Sundarban od 1969. do 1971. godine.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Za razliku od leoparda i lavova, tigrovi ljudožderi rijetko ulaze u ljudska prebivališta kako bi ulovili plijen. Većina žrtava je navodno bila na teritoriji tigra kada se napad dogodio.<ref name="GC"/> Osim toga, napadi tigrova se uglavnom događaju tokom dana, za razliku od onih koji uključuju leoparde i lavove.<ref name="GC"/> [[Sundarbans|Sundarban]] je dom za otprilike 600 [[Bengalski tigar|kraljevskih bengalskih tigrova]]<ref name="Maneaters">{{cite web|title=Maneaters: The Sundarbans|url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating7.html|publisher=lairweb|access-date=11 December 2013}}</ref> koji su prije modernog doba "redovno ubijali 50 ili 60 ljudi godišnje".<ref name="Maneaters" /> Gubitak staništa zbog [[Ciklon Sidr|ciklona Sidr]] 2008. godine doveo je do povećanja broja napada na ljude na indijskoj strani Sundarbana, jer su tigrovi prelazili na indijsku stranu iz Bangladeša.<ref name=tiger_2008>{{cite news|title=Tiger attacks on rise in Indian Sundarbans|url=http://www.dnaindia.com/india/report-tiger-attacks-on-rise-in-indian-sundarbans-1180734|access-date=11 March 2014|newspaper=[[DNA India]]|date=30 July 2008|agency=[[Indo-Asian News Service]]}}</ref> Teorija koja se promovira kao objašnjenje tog porasta broja napada sugerira da, budući da tigrovi piju [[slatka voda|slatku vodu]], [[salinitet|slanost]] voda u tom području služi kao destabilizirajući faktor u ishrani i životu tigrova Sundarbana, držeći ih u stalnoj nelagodi i čineći ih izuzetno agresivnima. Druge teorije uključuju dijeljenje staništa s ljudima i konzumiranje ljudskih leševa tokom poplava.<ref name="Maneaters" /> === Lavovi === {{Further|Lion#Man-eating}} [[File:Lionsoftsavo2008.jpg|right|thumb|The [[Tsavo maneaters]] on display in the [[Field Museum of Natural History]] in Chicago.]] Man-eating lions have been recorded to actively enter human villages at night as well as during the day to acquire prey. This greater assertiveness usually makes man-eating lions easier to dispatch than tigers. Lions typically become man-eaters for the same reasons as tigers: starvation, old age, and illness, though as with tigers, some man-eaters were reportedly in perfect health.<ref name="GC"/> The most notorious case of man-eating lions ever documented happened in 1898 in what was then known as British East Africa, now [[Kenya]]. During the construction of a rail bridge over the [[Tsavo River]] (part of the [[Uganda Railway]]) in modern-day [[Tsavo East National Park]], two enormous maneless male Tsavo lions terrorized the railway workers, most of them imported from India, and were believed to have killed or devoured over 130 men. The entire railway project had to be halted as the then British prime minister sounded the alarm. They were eventually tracked and killed by the project's chief engineer and required eight men to carry each to camp. Man-eating lions studies indicate that [[African lion]]s eat humans as a supplement to other food, not as a last resort.<ref>{{Cite news |url=http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya |archive-url=https://web.archive.org/web/20170419174942/http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya/ |url-status=dead |archive-date=19 April 2017 |title=Why Man-Eating Lions Prey on People—New Evidence |date=2017-04-19 |access-date=2017-04-19}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=DeSantis |first1=Larisa R. G.|last2=Patterson |first2=Bruce D. |date=2017-04-19|title=Dietary behaviour of man-eating lions as revealed by dental microwear textures |journal=Scientific Reports |volume=7|issue=1 |pages=904 |doi=10.1038/s41598-017-00948-5 |pmid=28424462 |pmc=5430416|bibcode=2017NatSR...7..904D}}</ref> In July 2018, a South African news website reported that three rhino [[Poaching|poachers]] were mauled and eaten by lions at Sibuya Game Reserve in Eastern Cape province, South Africa.<ref>{{Cite news|url=https://www.iol.co.za/news/south-africa/lions-eat-suspected-poachers-at-sibuya-game-reserve-15852083|title=Horror as lions eat 3 poachers at Sibuya Game Reserve|date=2018-07-05|work=Independent Online|location=South Africa|access-date=2019-12-17}}</ref> === Leopardi === {{Main|Napad leoparda}} Leopardi ljudožderi čine mali postotak svih leoparda, ali su nesumnjivo predstavljali prijetnju u nekim područjima;<ref name="ReferenceA">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1090</ref> jedan leopard u Indiji ubio je preko 200 ljudi.<ref name="ReferenceA"/> [[Jim Corbett]] je izjavio da je zapaženo da leopardi to češće čine nakon što se hrane ljudskim leševima, za razliku od tigrova, koji su obično postajali ljudožderi zbog bolesti. U području koje je Corbett dobro poznavao, mrtvi ljudi se obično potpuno [[Inflamacija (antropologija)|kremiraju]], ali kada dođe do teške epidemije bolesti, stopa smrtnosti premašuje zalihe [[Pogrebna lomača|drveta za kremiranje]] i ljudi donekle spale tijelo i bace ga preko ruba [[ghat|zapaljenog ghata]].<ref name="CC">{{cite book| last = Corbett |first = Jim |author-link=Jim Corbett | title = Man-eaters of Kumaon| url = https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.458957 | pages = viii–xiii| publisher = Oxford University Press| year = 1944}}</ref><ref>Time Magazine Canadian edition, Saving The Big Cats, issue 23 August 2004, p.38, pp.40-41.</ref> U Aziji, leopardi ljudožderi obično napadaju noću, a zabilježeno je da su provalili vrata i slamnate krovove kako bi došli do ljudskog plijena. Napadi u Africi se prijavljuju rjeđe, iako je bilo slučajeva kada su se napadi dogodili tokom dana. I Corbett i [[Kenneth Anderson]] su napisali da je lov na pantera ljudoždera predstavljao više izazova nego na bilo koju drugu životinju.[nedostaje referenca] U Indiji je 2019. godine leopard ukrao i obezglavio mladunče.<ref>{{Cite web|url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/baby-snatched-cot-decapitated-leopard-14433607|title=Baby snatched from cot and decapitated by leopard as mum sleeps through attack|first=Anna|last=Slater|date=19 April 2019|website=mirror}}</ref> === Jaguari === {{See also|Jaguar#Jaguar i čovjek}} Napadi jaguara na ljude su danas rijetki.<ref name="AHT">{{cite web |url=http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |title=Latin American Herald Tribune - Jaguar Kills Fisherman on Colombia's Caribbean Coast |work=Latin America Herald Tribune |access-date=2016-03-19 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304053413/http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |url-status=dead }}</ref> U prošlosti su bili češći, barem nakon dolaska [[konkvistador]]a u [[amerike|Ameriku]]. Rizik za ljude bi se vjerovatno povećao kada bi se smanjio broj [[kapibara]], glavnog plijena jaguara.<ref name="Porter1894">{{cite book |url=https://archive.org/stream/wildbeastsstud00port#page/n197/mode/2up |title=Wild beasts; a study of the characters and habits of the elephant, lion, leopard, panther, jaguar, tiger, puma, wolf, and grizzly bear |author=John Hampden Porter |year=1894 |page=239|publisher=New York, C. Scribner's sons }}</ref> Međutim, povremeni napadi se i dalje dešavaju; na primjer, u aprilu 2025. godine, čovjeka je ubio jaguar dok je skupljao med u ruralnom području brazilskog Pantanala, blizu Aquidauane u državi Mato Grosso do Sul.<ref>{{Cite web |last=Perpétuo |first=Lara |date=2025-04-23 |title=Governo de MS determina buscas por onça que matou caseiro no Pantanal |url=https://www.correiobraziliense.com.br/brasil/2025/04/7121454-governo-de-ms-determina-buscas-por-onca-que-matou-caseiro-no-pantanal.html |access-date=2025-04-24 |website=Brasil |language=pt-BR}}</ref> === Pume === {{Main|Popis smrtonosnih napada puma u Sjevernoj Americi}} Zbog [[prirast stanovništva|širenja ljudske populacije]], staništa puma se sve više preklapaju s područjima naseljenim ljudima. Napadi na ljude su vrlo rijetki, jer je prepoznavanje plijena kod puma naučeno ponašanje i one uglavnom ne prepoznaju ljude kao plijen.<ref>Kanadsko izdanje časopisa Time, Saving The Big Cats, broj 23. august 2004, str.43.</ref> Napadi na ljude, stoku i kućne ljubimce mogu se dogoditi kada se puma navikne na ljude ili je u stanju teške gladi. Napadi su najčešći tokom kasnog proljeća i ljeta, kada mlade pume napuštaju svoje majke i traže novu teritoriju. Za razliku od drugih velikih mačaka koje su ljudožderi, pume ne ubijaju ljude zbog starosti ili preferenci u ishrani, već u odbrani svoje teritorije. Takvo ponašanje je zabilježeno u lovu kojeg predvode ljudi, gdje pumu tjeraju psi koje ona ili prestiže ili napadne na određenoj udaljenosti. Puma zatim kruži oko lovca i napada iz zasjede. == Psi == === Vukovi === {{main|Napad vuka}} [[File:Wolves of Perigord.jpg|thumb|Dvije jedinke vukova iz Périgorda, čopora navodno odgovornog za smrt 18 ljudi u februaru 1766. godine, izložena u dvorcu Razac u [[Thiviers]]u]] U poređenju s drugim mesoždernim sisarima za koje se zna da napadaju ljude radi hrane, učestalost s kojom su zabilježeni napadi vukova na ljude je prilično niska, što ukazuje na to da su, iako potencijalno opasni, vukovi među najbezopasnijim vrstama zbog svoje veličine i predatorskog potencijala, osim psa koji predstavlja [[napad psa|smrtonosnu opasnost]] iz razloga koji nisu predatorstvo. U rijetkim slučajevima u kojima se događaju napadi vukova ljudoždera, većina žrtava su djeca.<ref name="Attacks">{{cite web|url=http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |title=The Fear of Wolves: A Review of Wolf Attacks on Humans |publisher=Norsk Institutt for Naturforskning |access-date=26 June 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927173051/http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |archive-date=27 September 2007}}</ref> [[Habituacija]] je poznati faktor koji doprinosi nekim napadima vukova ljudoždera, a rezultat je života u blizini ljudskih nastambi, zbog čega vukovi gube strah od ljudi i posljedično im se previše približavaju, slično urbanim [[kojot]]ima. Habituacija se također može dogoditi kada ljudi namjerno potiču vukove da im se približe, obično nudeći im hranu, ili nenamjerno, kada ih ljudi ne zastraše dovoljno.<ref name="Attacks" /> To potvrđuju izvještaji koji pokazuju da su vukovi u zaštićenim područjima skloniji pokazivanju [[hrabrost]]i prema ljudima nego oni u područjima gdje se aktivno love.<ref name="WOLVES">{{cite book | author= L. David Mech & Luigi Boitani | title=Wolves: Behaviour, Ecology and Conservation | year=2001 | page= 448 | publisher=University of Chicago Press | isbn= 978-0-226-51696-7 }}</ref> === Dingoi === {{See also|Smrt Azarije Chamberlain}} Napadi [[dingo]]a na ljude su rijetki, sa samo dva zabilježena smrtna slučaja u Australiji. Dingoi se obično plaše ljudi i izbjegavaju susrete s njima. Najpoznatiji slučaj napada dingoa bio je nestanak [[Smrt Azarije Chamberlain|Azarije Chamberlain]] 1980. godine, stare samo devet sedmica. Njeni roditelji su izjavili da su oboje vidjeli dinga kako iznosi Azariju iz njihovog šatora kada je njihova porodica bili na kampovanju u [[Uluru]]u.<ref>{{cite web |title=New turn in 1980 dingo death mystery |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna5378661 |publisher=MSNBC |access-date=12 November 2018 |date=6 July 2004}}</ref> Jedan otac je 2019. spasio svoje 14-mjesečno dijete od dingoa koji ga je pokušao odvući.<ref>{{Cite web|url=https://www.news.com.au/national/queensland/infant-recovering-in-hospital-after-terrifying-dingo-attack/news-story/517dca54aa0814187d700b746798844a|title=Father woke to son's cries 'becoming more distant'|date=18 April 2019|website=NewsComAu}}</ref> === Domaći psi === {{Main|Fatal dog attacks}} Although dogs have many of the characteristics of bears and big cats, they are unlikely to act as man-eaters themselves. More often humans can be bitten to death by packs of stray dogs, but not eaten. Such attacks often occur in the countries of [[Eastern Europe]], [[post-Soviet states]], and some [[South Asia]]n countries, such as India.{{Citation needed|date=September 2023}} === Kojoti === {{main|Coyote attack}} Almost all known predatory coyote attacks on humans have failed. To date, other than the [[Kelly Keen coyote attack]] and the [[Taylor Mitchell|Taylor Mitchell coyote attack]],<ref>{{Cite web |title=Scientists Now Know Why Coyotes Unexpectedly Killed a Human in 2009 |url=https://www.cnet.com/science/biology/scientists-now-know-why-coyotes-unexpectedly-killed-a-human-in-2009/ |access-date=2024-01-29 |website=CNET |language=en}}</ref> all known victims have survived by fighting, fleeing, or being rescued, and only in the latter case was the victim partially eaten, although that case occurred in [[Nova Scotia]] where the local animals are [[eastern coyote]]s ([[coywolves]]).{{citation needed|date=March 2019}} === Šakali === In June 2019, a nine-year-old boy was killed by [[Indian jackal|jackals]] in [[Farakka]], [[West Bengal]], India. This was witnessed by a neighbor, who saw the child's half-eaten body being dragged by the pack of seven jackals.<ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/west-bengal/jackals-kill-feed-on-9-year-old-boy-in-in-murshidabad/cid/1693120|title=Jackals kill & 'feed on' 9-year-old boy in Murshidabad}}</ref> == Medvjedi == {{Main|Napad medvjeda}} === Polarni medvjedi === [[Polarni medvjed]]i, posebno mladi i pothranjeni, lovit će ljude radi hrane.<ref>{{cite journal | first1 = James M. | last1 = Wilder | first2 = Dag | last2 = Vongraven | first3 = Todd | last3 = Atwood | first4 = Bob | last4 = Hansen | first5 = Amalie | last5 = Jessen | first6 = Anatoly | last6 = Kochnev | first7 = Geoff | last7 = York | first8 = Rachel | last8 = Vallender | first9 = Daryll | last9 = Hedman | first10 = Melissa | last10 = Gibbons | title = Polar Bear Attacks on Humans: Implications of a Changing Climate. | journal = Wildlife Society Bulletin | volume = 41 | number = 3 | year = 2017 | pages = 537–47 | doi = 10.1002/wsb.783| bibcode = 2017WSBu...41..537W }}</ref> Iako medvjedi rijetko napadaju ljude, njihovi napadi često uzrokuju razorne ozljede zbog veličine i ogromne snage tih divovskih kopnenih i obalnih mesoždera. Kao i kod pasa, predatorska namjera nije neophodna; teritorijalni sporovi i zaštita mladunaca mogu rezultirati smrću usljed napada. Napadi medvjeda ljudoždera su zaista rijetki, ali se znaju dogoditi kada su životinje bolesne ili je prirodni plijen oskudan, što ih često navodi da napadaju i jedu sve što mogu ubiti. === Smeđi medvjedi === [[Brown bear]]s are known to sometimes hunt hikers and campers for food in North America. For example, Lance Crosby, 63, of [[Billings, Montana]], was hiking alone and without bear spray in [[Yellowstone National Park]] in August 2015 when he was attacked by a {{convert|259|lbs|adj=on}} [[grizzly bear]]. The park rules say people should hike in groups and always carry bear spray – a form of pepper spray that is used to deter aggressive bears. His body was found in the Lake Village section of the park in northwest Wyoming.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-33942095|title = Yellowstone Park kills grizzly bear that ate hiker|work = BBC News|date = 14 August 2015}}</ref> [[Timothy Treadwell]] and his girlfriend Amie Huguenard were killed and almost fully eaten by a 28-year-old brown bear on October 5, 2003. The bear's stomach was later found to contain human remains and clothing. In July 2008, dozens of starving brown bears killed two geologists working at a [[fish hatchery|salmon hatchery]] in [[Kamchatka]].<ref>{{cite news |title=Russian bears trap geology survey crew |first=Alexei |last=Dovbysh |work=Reuters |date=22 July 2008 |url=https://www.reuters.com/article/idUSL22583868 |access-date=24 April 2010 }}</ref> After the partially eaten remains of the two workers were discovered, authorities responded by dispatching hunters to cull or disperse the bears.<ref>{{cite news |title=Bears eat two men in Russia's eastern wilderness |first=Luke |last=Harding |work=The Guardian |date=23 July 2008 |url=https://www.theguardian.com/world/2008/jul/23/russia.animalbehaviour |access-date=24 April 2010 |location=London}}</ref> === Američki crni medvjedi === While [[American black bear]]s rarely attack people, lone, predatory black bears are responsible for most fatal black bear attacks on humans in the United States and Canada, according to a study from 2011. Unlike female bears, motivated to attack humans to protect cubs, male black bears may display predatory behavior toward humans and view them as a potential food source. The same study cautioned that the chances of a black bear attacking a human were small, writing, "Each year, millions of interactions between people and black bears occur without any injury to a person, although by 2 years of age most black bears have the physical capacity to kill a person."<ref>{{cite journal | last1 = Herrero | first1 = S. | last2 = Higgins | first2 = A. | last3 = Cardoza | first3 = J. E. | last4 = Hajduk | first4 = L. I. | last5 = Smith | first5 = T. S. | year = 2011 | title = Fatal attacks by American black bear on people: 1900–2009 | journal = The Journal of Wildlife Management | volume = 75 | issue = 3| pages = 596–603 | doi = 10.1002/jwmg.72 | bibcode = 2011JWMan..75..596H | s2cid = 55078800 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.adn.com/alaska-news/article/lone-predatory-black-bears-responsible-most-human-attacks/2011/05/11/|title=Lone, predatory black bears responsible for most human attacks|date=11 May 2011|website=Anchorage Daily News}}</ref> === Ostale vrste medvjeda === Though usually shy and cautious animals, [[Asian black bear]]s are more aggressive toward humans than the brown bears of Eurasia.<ref name="brown">''Bear Anatomy and Physiology'' from Gary Brown's ''The Great Bear Almanac'', Lyons & Burford, Publishers, 1993</ref> In some areas of [[India]] and [[Burma]], [[sloth bear]]s are more feared than tigers, due to their unpredictable temperament.<ref name="Perry">{{cite book | author = Perry, Richard | title = The World of the Tiger | year = 1965 | page = 260 | id = ASIN: B0007DU2IU}}</ref> == Ostali sisari == === Hijene === Although [[hyena]]s readily feed upon human corpses,<ref>{{Cite web |last=Brooks |first=John |date=2021-10-14 |title=Are Hyenas Dangerous? Do Hyenas Attack Humans? (YES!) |url=https://wildexplained.com/blog/are-hyenas-dangerous/ |access-date=2024-01-29 |website=Wild Explained |language=en-US}}</ref> they are generally very wary of humans and less dangerous than the big cats whose territory overlaps with theirs. Nonetheless, both the [[spotted hyena]] and the smaller [[striped hyena]] are powerful predators quite capable of killing an adult human, and are known to attack people when food is scarce. Like most predators, hyena attacks tend to target women, children, and infirm men, though both species can and do attack healthy adult males on occasion. The spotted hyena is the more dangerous of the two species, being larger, more predatory, and more aggressive than the striped hyena. The [[brown hyena]] and [[aardwolf]] are not known to prey on humans.{{citation needed|date=June 2014}} === Svinje === [[Pig]]s are competent predators and can kill and eat helpless humans unable to escape them.<ref>{{cite news |title=Oregon farmer eaten by his pigs |url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-19796224 |publisher=BBC |date=2 October 2012}}</ref><ref>{{cite news |title=Italian mafia fed man alive to pigs, police say |url=https://www.reuters.com/article/us-italy-mafia-pigs/italian-mafia-fed-man-alive-to-pigs-police-say-idUSBRE9AR0M820131129 |work=Reuters |date=29 November 2013 |language=en}}</ref><ref name=pig_mafia>{{cite news|title=Mafia fed rival to pigs while he was still alive|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|access-date=11 March 2014|newspaper=[[Telegraph Media Group|The Telegraph]]|date=28 November 2013|location=London|first=Nick|last=Squires}}{{cbignore}}</ref> Numerous [[animal trial]]s in the [[Middle Ages]] involved pigs accused of eating children.<ref>{{cite web|url=https://archive.org/details/criminalprosecut00evaniala|title=The criminal prosecution and capital punishment of animals|first=E. P. (Edward Payson)|last=Evans|date=1 January 1906|publisher=London : W. Heinemann|via=Internet Archive}}</ref> In 2019, a woman was attacked and killed by a herd of [[Feral pig|feral hogs]] in rural Texas. She died due to [[exsanguination]] (i.e. bled to death) from bite wounds.<ref>{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2019/11/26/us/texas-woman-killed-feral-hogs.html|title=Feral Hogs Attack and Kill a Woman in Texas (Published 2019)|first=Nicholas|last=Bogel-Burroughs|date=26 November 2019|work=The New York Times}}</ref> Wild pigs are opportunistic omnivores that can function as aggressive predators. Being scavengers, wild pigs have been specifically documented to feed on human corpses or remains in post-combat, rural accident (e.g., plane crash) and crime (e.g., homicide) situations. In addition, there is at least one instance on record of a wild pig in southern France that became a confirmed repeated man-eater. In four of the attacks reviewed in a study,<ref name="auto">{{cite journal |last1=Mayer |first1=John |title=Wild pig attacks on humans. |journal=Proceedings of the Wildlife Damage Management Conference |date=2013 |volume=15 |pages=17–25 |url=https://digitalcommons.unl.edu/icwdm_wdmconfproc/151/}}</ref> the wild pig either partially or mostly consumed the remains of the human victim that had been fatally injured by that animal in the attack. Three of the four attacks were explicitly characterized by the investigating authorities as being predatory. In two additional attacks, the pig's motivation was also described by either the victim or the victim's companion as predatory; of those, one victim survived with serious injuries while the other was fatally injured. In a 2009 attack in India, a 3-year-old girl, walking on a trail with her father, was grabbed by a wild pig, which then tried to flee with the child in its mouth. The father chased the animal, fighting with it until his daughter was released. Both the father and daughter were seriously injured during the attack; the child later died of her injuries. Although attacks by wild pigs are primarily defensive in nature, the potential for an attack of a predatory nature cannot be completely discounted.<ref name="auto"/> === Primati === {{Main|Human cannibalism}} The only documented man-eating [[Hominidae|hominids]] (great apes) have been [[human]]s themselves and [[chimpanzee]]s.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/science/horizon/2004/demonicapetrans.shtml|title=BBC - Science & Nature - Horizon - Demonic Ape|publisher=BBC}}</ref><!--<ref>{{cite web|url=http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20071228130117/http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |url-status=dead |archive-date=28 December 2007 |title=Online Extra: Frodo @ National Geographic Magazine |work=National Geographic |date=2002-05-15 |access-date=2016-03-19}}</ref>--> As humans encroach further on chimpanzee habitat, the occurrence of chimpanzees killing human children has allegedly become more common.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxnews.com/science/chimps-killing-people-in-uganda|title=Chimps are killing people in Uganda: 'It broke off the arm... opened the stomach and removed the kidneys'|first=Chris|last=Ciaccia|date=12 November 2019|publisher=Fox News Channel}}</ref> === Pacovi === Despite small individual size, [[rat]]s in large numbers can kill helpless people by eating them alive.<ref>{{cite web|url=http://www.ibtimes.co.uk/german-man-frank-herrmann-dies-eaten-alive-466227 |title=Homeless Man Eaten Alive by Rats in Majorca |work=International Business Times |date=2013-05-09 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-41198770|title=French girl mutilated by rats in night attack at home|date=8 September 2017|publisher=BBC}}</ref> [[Rat torture]] has been documented by [[Amnesty International]].<ref>Chile: Evidence of torture: an Amnesty International Report. London (Amnesty International Publications) 1983, pp. 35–37</ref> Large sized rats (some as big as a small cat) have been seen to feed upon human corpses in mortuaries in India. == Gmizavci == [[File:Crocodile in Kachikali kevinzim.jpg|thumb|right|The [[Nile crocodile]] is one of the species involved in the most unprovoked fatal attacks on humans.]] === Krokodili === {{Main|Crocodile attack}} Crocodile attacks on people are common in places where crocodiles are native. The [[Saltwater crocodile|saltwater]] and [[Nile crocodile]]s are responsible for more attacks and more deaths than any other wild predator that attacks humans for food. Each year, hundreds of deadly attacks are attributed to the Nile crocodile within [[sub-Saharan Africa]]. Because many relatively healthy populations of Nile crocodiles occur in East Africa, their proximity to people living in poverty and/or without infrastructure has made it likely that the Nile crocodile is responsible for more attacks on humans than all other species combined. One notorious man-eating crocodilian is [[Gustave (crocodile)|Gustave]]. In Australia, crocodiles have also been responsible for several deaths in the tropical north of the country.<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/national/recent-crocodile-deaths-in-australia-20090411-a3b2.html |title=Recent crocodile deaths in Australia |website=The Sydney Morning Herald |date=11 April 2009 |access-date=24 January 2017}}</ref> [[Mugger crocodiles]] are another crocodile species that may see people as prey as they kill many people in Asia each year, although not to the same level as the saltwater and Nile crocodiles. All crocodile species are potentially dangerous to humans, but most do not actively prey on them. === Aligatori === {{main|List of fatal alligator attacks in the United States by decade}} Despite their manifest ability to kill prey similar to or larger than humans in size and their commonness in an area of dense human settlement (the southeastern United States, especially Florida), [[American alligator]]s rarely prey upon humans. Even so, there have been several notable instances of alligators opportunistically attacking humans, especially the careless, small children, and elderly.<ref>{{cite web|url=http://bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|title=Body of boy snatched by gator found in Disney lagoon|access-date=16 June 2016|archive-date=16 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160616220857/http://www.bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|url-status=dead}}</ref> Unlike the far more dangerous saltwater and Nile crocodiles, the majority of alligators avoid contact with humans if possible, especially if they have been hunted. Incidents have happened,<ref>{{cite web|url=http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |title='Aggressive' Gator Kills Burglary Suspect - AOL News |date=2007-11-16 |access-date=2016-03-19 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071116160533/http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |archive-date=16 November 2007 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://firststateupdate.com/2021/08/louisiana-man-apparently-eaten-by-alligator-in-idas-wake/|title= Louisiana Man Apparently Eaten By Alligator In Ida's Wake|date=2021-08-31|access-date=2021-08-31}}</ref> and they may not all have been predatory in nature. === Zmije === Very few species of snakes are physically capable of swallowing an adult human. Although quite a few claims have been made about giant snakes swallowing adult humans, only a limited number have been confirmed. Various species of [[Pythonidae|pythons]] are the most commonly recorded perpetrators. In 2017 in Indonesia, an [[Death of Akbar Salubiro|adult male]] was discovered inside a {{convert|7|m|ft|adj=mid|-long}} python.<ref>{{Cite news|url=http://www.straitstimes.com/asia/se-asia/missing-man-found-dead-in-belly-of-7m-long-python-report|title=Missing man found dead in belly of 7m-long python in Indonesia: Report|last=paulam@st|date=2017-03-29|work=The Straits Times|access-date=2017-06-04|language=en}}</ref> On 14 June 2018 a 54-year-old woman named Wa Tiba was eaten by a [[reticulated python]], which had slithered into her garden at her home.<ref>{{Cite news|url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/7-meter-long-python-swallows-indonesian-woman|title=7-meter-long python swallows Indonesian woman|date=2018-06-16|work=National Post|access-date=2018-06-16|language=en-US}}</ref> A 45-year-old woman [[farmer]] in Indonesia, who had been missing since the day before, was found dead inside a {{convert|5|m|ft|adj=mid|-long}} python in June 2024.<ref>{{Cite web |title=Indonesian woman found dead inside giant python |url=https://www.dw.com/en/indonesian-woman-found-dead-inside-giant-python/a-69311540 |date=8 June 2024 |access-date=9 June 2024 |website=DW |language=en}}</ref> Large constricting snakes will sometimes constrict and kill prey that are too large to swallow. Also, multiple cases are documented of medium-sized ({{convert|3|to|4|m|ft|0|abbr=on|disp=sqbr}}) captive [[Burmese python]]s constricting and killing humans, including several nonintoxicated, healthy adult men, one of whom was a "student" zookeeper.<ref>{{cite web|last=Herszenhorn |first=David |url=https://www.nytimes.com/1996/10/10/nyregion/13-foot-long-pet-python-kills-its-caretaker.html |title=13-Foot-Long Pet Python Kills Its Caretaker |location=New York City |work=The New York Times |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.nydailynews.com/archives/news/pet-snake-eyed-death-python-found-body-article-1.732513 |title=Pet Snake Eyed in Death Python Found With Body |work=Daily News|location=New York |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|author=Animal Attack Files Archives |url=http://igorilla.com/gorilla/animal/2002/python_strangles_owner2.html |title=Owner Killed by Snake had been Warned in '98 |publisher=Igorilla.com |access-date=2016-03-19}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live |title=Python kills careless student zookeeper in Caracas |work=The Telegraph|date=2008-08-26 |access-date=2016-03-19}}{{cbignore}}</ref> In the zookeeper case, the python was attempting to swallow the zookeeper's head when other keepers intervened.<ref name="telegraph.co.uk"/> In addition, at least one Burmese python as small as {{convert|2.7|m|ft|abbr=on}} constricted and killed an intoxicated adult man.<ref>{{cite web|url=http://www.insidehalton.com/news-story/3925857-brampton-inquest-called-for-python-ban-20-years-ago/ |title=Brampton inquest called for python ban 20 years ago |publisher=Insidehalton.com |date=2013-08-06 |access-date=2016-03-19}}</ref> A large constricting snake may constrict or swallow an infant or a small child, a threat that is legitimate and empirically proven. Cases of python attacks on children have been recorded for the reticulated python,<ref>{{Cite journal |last1=Iqbal |first1=Muhammad |last2=Sari |first2=Diah Komala |last3=Arifah |first3=Nur |last4=Widayanti |first4=Gusti Ayu |last5=Aprillia |first5=Ina |date=2025-06-25 |title=Notes on Humans as Prey of Reticulated Pythons Malayopython reticulatus (Serpentes: Pythonidae) in Indonesia |url=https://ejournal.uigm.ac.id/index.php/biopalembanica/article/view/5385 |journal=Bio Palembanica |language=en |volume=2 |issue=1 |pages=43–49 |doi=10.36982/bio.v2i1.5385 |issn=3047-9827|doi-access=free }}</ref> the [[Python sebae|African rock python]],<ref>{{cite web|url=http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |title=Pet Owners Panic after African Python Kills 2 Canadian Children |access-date=1 October 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006074142/http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |archive-date=6 October 2014 }}</ref> and the Burmese python.<ref>{{cite web |url=http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |title=Officials capture 9-foot Burmese python that strangled 2-year-old Sumter County girl |work=Tampa Bay Times |access-date=2016-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006131344/http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |archive-date=6 October 2014 |url-status=dead }}</ref> In the [[Philippines]], more than a quarter of [[Aeta peoples|Aeta]] men (a modern forest-dwelling hunter-gatherer group) have reported surviving [[reticulated python]] predation attempts.<ref name="Headland&Greene2011">{{cite journal |last1=Headland |first1=T. N. |last2=Greene |first2=H. W. |year=2011 |title=Hunter–gatherers and other primates as prey, predators, and competitors of snakes |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=108 |issue=52 |pages=E1470–E1474 |doi=10.1073/pnas.1115116108 |pmid=22160702 |pmc=3248510|doi-access=free }}</ref> Pythons are nonvenomous ambush predators, and both the Aeta and pythons hunt deer, wild pigs, and monkeys, making them competitors and prey.<ref name="Headland&Greene2011"/> In South Africa in 2002, a 10-year-old boy was swallowed whole by a {{convert|20|ft|m|0|adj=mid|-long|order=flip}} African rock python, but cases like these are empirically observed and recorded but not entirely confirmed unlike the cases mentioned above.<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|title=Hunt for giant snake that ate 10-year-old Durban boy whole|first=Jane|last=Flanagan|date=24 November 2002|work=The Daily Telegraph}}{{cbignore}}</ref> In Australia there has been one recorded case of an [[amethystine python]] attempting to consume an adult human.<ref>{{Cite web|last=Sulleyman|first=Aatif|date=2020-10-19|title=Woman woke up to find 12-foot snake trying to eat her|url=https://www.newsweek.com/woman-woke-find-12-foot-scrub-python-snake-trying-eat-her-1540252|access-date=2022-01-13|website=Newsweek|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Python tried to eat sleeping woman while being tracked by biologists|url=https://www.newscientist.com/article/2257583-python-tried-to-eat-sleeping-woman-while-being-tracked-by-biologists/|access-date=2022-01-13|website=New Scientist|language=en-US}}</ref> === Gušteri === Large [[Komodo dragon]]s are the only known lizard species to occasionally attack and consume humans. Because they live on remote islands, attacks are infrequent and may go unreported. Despite their large size, attacks on people are often unsuccessful and the victims manage to escape with their lives, albeit severely wounded.<ref>{{Cite news |url=http://www.thejakartapost.com/news/2012/10/13/komodo-dragon-bites-elderly-woman-rinca-island.html |title=Komodo dragon bites elderly woman on Rinca Island |access-date=12 February 2014 |date=13 October 2012 |newspaper=The Jakarta Post |publisher=Niskala Media Tenggara}}</ref> Komodo dragons have been known to consume human corpses, usually by digging up shallow graves.<ref>{{Cite book |last1=Badger |first1=David P. |title=Lizards: a natural history of some uncommon creatures, extraordinary chameleons, iguanas, geckos, and more |last2=Netherton |first2=John |date=2002 |publisher=Voyageur Press |isbn=978-0-89658-520-1 |location=Stillwater, MN}}</ref> This has led to the villagers of Komodo Island to relocate their graves, and pile rocks on top of them to deter the dragons.<ref>{{Cite book |last1=Ballance |first1=Alison |title=South Sea islands: a natural history |last2=Morris |first2=Rod |date=2003 |publisher=Firely Books |isbn=978-1-55297-609-8 |location=Toronto; New York}}</ref> == Ptice == Some evidence supports the contention that the [[Crowned eagle|African crowned eagle]] occasionally views human children as prey, with a witness account of one attack (in which the victim, a seven-year-old boy, survived and the eagle was killed),<ref>Steyn, P. 1982. Birds of prey of southern Africa: their identification and life histories. David Phillip, Cape Town, South Africa.</ref> and the discovery of part of a human child skull in a nest. This would make it the only living bird known to prey on humans, although other birds such as [[ostrich]]es and [[Cassowary|cassowaries]] have killed humans in self-defense and a [[lammergeier]] might have killed the ancient Greek playwright [[Aeschylus]] by accident.<ref>el Hoyo, J.; Elliott, A.; Sargatal, J., eds. (1994). Handbook of the Birds of the World. 2. Barcelona: Lynx Edicions. p. 107. {{ISBN|84-87334-15-6}}.</ref> Various large raptors like [[golden eagles]] are reported attacking humans,<ref>Dickinson, Rachel (2009). Falconer on the Edge. Houghton Mifflin-Harcourt. {{ISBN|978-0-618-80623-2}}.</ref> but it is unclear if they intend to eat them or if they have ever been successful in killing one. A series of incidents in which a [[martial eagle]] attacked and killed one human child as well as injuring two others was recorded in [[Ethiopia]] in 2019.<ref>{{cite book |title=The Deadly Balance: Predators and People in a Crowded World | first = Adam | last = Hart | date = 2023 | publisher= Bloomsbury |chapter-url=https://lithub.com/this-eagle-would-eat-your-toddler-if-it-had-the-chance/ | chapter=This Eagle Would Eat Your Toddler If It Had The Chance | type= excerpt via ''Literary Hub'' | isbn = 9781472985323 | url= https://books.google.com/books?id=oEmOEAAAQBAJ}}</ref> Some fossil evidence indicates large [[birds of prey]] occasionally preyed on prehistoric hominids. The [[Taung Child]], an ''[[Australopithecus africanus]]'' found in Africa, is believed to have been killed by an eagle-like bird similar to the crowned eagle. The extinct [[Haast's eagle]] may have preyed on humans in [[New Zealand]], and this conclusion would be consistent with [[Māori folklore]]. ''[[Leptoptilos robustus]]''<ref>{{Cite journal|doi = 10.1111/j.1096-3642.2010.00616.x|title = A new species of giant marabou stork (Aves: Ciconiiformes) from the Pleistocene of Liang Bua, Flores (Indonesia)|year = 2010|last1 = Meijer|first1 = Hanneke J.M.|last2 = Due|first2 = Rokus AWE|journal = Zoological Journal of the Linnean Society|volume = 160|issue = 4|pages = 707–724|doi-access = free}}</ref> might have preyed on both ''[[Homo floresiensis]]'' and anatomically modern humans, and the [[Malagasy crowned eagle]], [[teratorns]], [[Woodward's eagle]] and ''[[Caracara major]]''<ref>{{Cite journal|jstor=23353814|title=Body Mass Estimations and Paleobiological Inferences on a New Species of Large Caracara (Aves, Falconidae) from the Late Pleistocene of Uruguay|last1=Jones|first1=Washington|last2=Rinderknecht|first2=Andrés|last3=Migotto|first3=Rafael|last4=Blanco|first4=R. Ernesto|journal=Journal of Paleontology|year=2013|volume=87|issue=1|pages=151–158|doi=10.1666/12-026R.1|bibcode=2013JPal...87..151J |s2cid=83648963}}</ref> are similar in size to the Haast's eagle, implying that they similarly could pose a threat to a human being. == Ribe == === Ajkula === {{Main|Shark attack}} [[File:Shark warning - Salt Rock South Africa.jpg|thumb|Sign warning swimmers of the danger of shark attacks]] Contrary to popular belief, only a limited number of shark species are known to pose a serious threat to humans. The species that are most dangerous can be indiscriminate and will take any potential meal they happen to come across (as an [[oceanic whitetip shark]] might eat a person floating in the water after a shipwreck), or may bite out of curiosity or mistaken identity (as with a [[great white shark]] attacking a human on a surfboard possibly because it resembles its favoured prey, a [[Pinniped|seal]]).<ref name="sharks vs. humans">{{cite web|url=https://instinctforfilm.com/feed/sharks-vs-humans-finning/|title=Sharks vs. Humans – Are They The Danger, or Are We?|website=Instinctforfilm|publisher=Instinct Feed|date=27 October 2016|access-date=30 July 2019}}</ref><ref name="shark attack FAQ">{{cite web|url=https://www.floridamuseum.ufl.edu/discover-fish/sharks/shark-attack-faq/|title=Shark Attack FAQ|publisher=Florida Museum|date=23 July 2019|access-date=30 July 2019}}</ref> Of more than 568 [[List of sharks|shark species]], only four have been involved in a significant number of fatal unprovoked attacks on humans: the great white shark, [[tiger shark]], [[bull shark]],<ref name="isaf">ISAF [http://www.flmnh.ufl.edu/fish/sharks/statistics/species2.htm Statistics on Attacking Species of Shark]</ref> and the oceanic whitetip shark.<ref name="howstuffdangerous4">{{cite web|url=http://animals.howstuffworks.com/fish/most-dangerous-shark2.htm |title=9: Oceanic Whitetip Shark - The 10 Most Dangerous Sharks &#124; HowStuffWorks |publisher=Animals.howstuffworks.com |date=2008-06-05 |access-date=2016-03-19}}</ref> These sharks, being large, powerful predators, may sometimes attack and kill humans; it is worth noting that they have all been filmed in open water by unprotected divers.<ref>{{cite web|url=http://www.staradvertiser.com/2015/12/26/editorial/article-about-monsanto-was-right-thing-to-do/|title=Article about Monsanto was 'right thing to do'|date=26 December 2015}}</ref> One of the most notorious and well known incidents of shark predation came with the sinking of the [[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' (CA-35)]], where sharks believed to be oceanic whitetips fed on an estimated 150 of the survivors who were stranded for days.<ref>{{Cite web |last1=Magazine |first1=Smithsonian |last2=Geiling |first2=Natasha |title=The Worst Shark Attack in History |url=https://www.smithsonianmag.com/history/the-worst-shark-attack-in-history-25715092/ |access-date=2023-02-25 |website=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> More recently, on 8 June 2023, due to the popularity of social media the [[Tiger shark#Relationship with humans|fatal tiger shark attack on Vladimir Popov]] off the coast of [[Hurghada]], Egypt, in the [[Red Sea]] has also gained significant notoriety as almost the entire attack was caught on film before going viral. === Pirane === Attacks by [[piranha]]s resulting in deaths have occurred in the [[Amazon basin]]. In 2011, a drunk 18-year-old boy was attacked and killed in Rosario del Yata, [[Bolivia]].<ref>{{cite web |url=http://noticias.terra.com.br/mundo/noticias/0,,OI5507003-EI8140,00-Homem+bebado+morre+apos+ser+atacado+por+piranhas+na+Bolivia.html |title=Homem bêbado morre após ser atacado por piranhas na Bolívia |date=7 December 2011|work=terra.com.br}}</ref> In 2012, a five-year-old Brazilian girl was attacked and killed by a shoal of [[red-bellied piranha]]s.<ref>{{cite web |url=http://tvuol.uol.com.br/assistir.htm?video=menina-e-atacada-por-piranhas-e-morre-no-amazonas-0402CD183464C4A13326&tagIds=1793&orderBy=mais-recentes&edFilter=editorial&time=all& |date=25 October 2012 |title=Menina é atacada por piranhas e morre no Amazonas|work=tvuol.uol.com.br}}</ref> Some Brazilian rivers have warning signs about lethal piranhas.<ref>{{cite web |url=http://g1.globo.com/mato-grosso/noticia/2011/11/banhistas-sao-atacados-por-piranhas-em-rio-no-pantanal-de-mato-grosso.html |title=Praia no Rio Paraguai tem quase um ataque de piranhas por dia em MT |author=Martins, Kelly |work=globo.com|date=16 November 2011}}</ref> === Somovi === {{See also|Kali River goonch attacks|Wels catfish#Attacks on people|Sobral Santos II}} Reports have been made of [[Bagarius|goonch catfish]] eating humans in the [[Kali River (Uttarakhand)|Kāli River]] in India.<ref>{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|title=Mutant fish develops a taste for human flesh in India|last=Cockcroft|first=Lucy|date=9 October 2008|work=[[The Daily Telegraph]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191029140510/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|archive-date=29 October 2019}}</ref> Additionally there have been reports of [[wels catfish]] killing and eating humans in Europe.<ref>{{Cite web|title=Leső harcsák (Silurus Art.)|url=http://mek.oszk.hu/03400/03408/html/2488.html|access-date=2022-01-13|website=mek.oszk.hu|language=en}}</ref> Large predatory catfish such as the [[redtail catfish]] and ''[[Brachyplatystoma filamentosum|piraíba]]'' are thought to have contributed to the loss of life when the ''[[Sobral Santos II]]'' ferry sank in the [[Amazon River]] in 1981.<ref>{{Cite web|date=2014-04-05|title='River Monsters' uncovers tale of deadly Amazon fish attack|url=https://nypost.com/2014/04/05/river-monsters-uncovers-tale-of-deadly-amazon-fish-attack/|access-date=2022-01-13|website=New York Post|language=en-US}}</ref> === Škarpinjci === The [[giant grouper]] is one of the largest species of bony fish in the world, reaching a maximum length of {{convert|3|m|0|sp=us}} and weight of {{convert|600|kg}}.<ref>{{Cite web|date=2019|title=Giant Queensland groper|url=https://www.dpi.nsw.gov.au/fishing/closures/identifying/marine-or-estuarine-species/giant-queensland-groper|access-date=2022-01-13|website=www.dpi.nsw.gov.au|language=en}}</ref> There have been cases of this species attacking humans,<ref>{{Cite web |date=2002-10-26 |title=CDNN Eco News - Did Fish Feeding Cause Shark Attack? |url=http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20021026164337/http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |archive-date=26 October 2002 |url-status=dead}}</ref> along with the closely related [[Atlantic goliath grouper]].<ref>{{Cite web |date=2009-08-03 |title=Big Grouper Grabs Diver On Keys Reef |url=http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20090803071741/http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |archive-date=3 August 2009 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-07-30|title=Think Sharks Are Scary? Watch This Giant Thing Ambush A Diver.|url=https://www.huffpost.com/entry/goliath-grouper-attack_n_5632612|access-date=2022-01-13|website=HuffPost|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Attack of the Goliath Grouper|url=https://www.jonesboro.com/node/1282|access-date=2022-01-13|website=www.jonesboro.com|language=en}}</ref> == Beskičmenjaci == === Glavonošci === {{Main|Cephalopod attack}} Some large cephalopods, in particular the [[Humboldt squid]], are said to attack and eat humans.<ref>{{Cite web|title=Squidly|url=http://diver.net/seahunt/fend/f_scottc.htm|access-date=2022-01-13|website=diver.net}}</ref> == Broj nastradalih == [[File:Pieter Brueghel II-The good shepherd mg 3019.jpg|thumb|Detail of wolf attacking a shepherd. Painting ''The Good Shepherd'' by [[Pieter Brueghel the Younger]], 1616]] Individual man-eater death tolls include: {| class="wikitable" |+ !Name !Alleged death toll !Location |- |[[George Gilman Rushby|Lions of Njombe]] |Up to 1500 (according to the main source) |Tanzania |- |[[Champawat tiger]] |436 |Nepal/India |- |[[Leopard of Panar]] |400 |Northern India |- |[[Gustave (crocodile)]] |300+ |Burundi, rumored |- |[[Talla Des Man Eater]] |150 |India |- |[[Leopard of the Central Provinces]] |150 |India |- |[[Tsavo Man-Eaters|Tsavo's man-eating lions]] |34–100+ |Kenya |- |[[Leopard of Rudraprayag]] |125+ |India |- |[[Beast of Gévaudan]] |113 |France <ref name="Attacks" /> |- |[[Leopard attack|Leopard of Golis Range]] |100 |Somaliland <ref name="Swayne1899">{{cite book |last1=Swayne |first1=H. G. C. |title=Great and small game of Africa: An account of the distribution, habits, and natural history of the sporting mammals, with personal hunting experiences |publisher=Roland Ward |year=1899 |editor1-last=Bryden |editor1-first=H. A. |location=London |pages=575–579 |chapter=The leopard in Somaliland |oclc=11014130 |chapter-url=https://archive.org/details/greatsmallgameof00majo}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Kahani]] |100 |India <ref name="Sterndale1877">{{cite book |last=Sterndale |first=R. A. |url=https://archive.org/details/cu31924079586685 |title=Seonee; Or, camp life on the Satpura Range: A tale of Indian adventure |publisher=Sampson Low, Marston, Searle, & Rivington |year=1877 |edition=2nd |location=London |pages=[https://archive.org/details/cu31924079586685/page/n397 370]–384, 452 |oclc=27112858 |author-link=Robert Armitage Sterndale |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |[[Tiger attack|Tigress of Bhimashankar]] |100 |India <ref>Bhimanshankarcha Narbhakshak (Maneater of Bhimashankar) – A [[Marathi language|Marathi]] book by author Sureshchandra Warghade</ref> |- |Chiengi lion |90+ |Zambia <ref name="smith">{{Cite web |last=Tucker |first=Abigail |date=2009-12-16 |title=The Most Ferocious Man-Eating Lions |url=https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-most-ferocious-man-eating-lions-2577288/#:~:text=Most%20are%20nameless%2C%20but%20a,paper%20floating%20in%20the%20breeze. |access-date=2022-08-01 |website=smithsonianmag.com |publisher=Smithsonian Magazine}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-11-19 |title=Chiengi:The Capital Of Witchcraft |url=https://zambianobserver.com/chiengi-the-capital-of-witchcraft/ |access-date=2022-08-01 |website=zambianobserver.com}}</ref><ref name="Deadliest Man-Eaters">{{Cite web |date=2010-12-14 |title=Deadliest Man-Eaters |url=https://www.outdoorlife.com/photos/gallery/hunting/2010/12/deadliest-man-eaters/ |access-date=2022-08-01 |website=outdoorlife.com |language=en-US}}</ref> |- |Osama Crocodile |83 |Uganda <ref>{{Cite web |last=Codiva |first=Michelle |date=2022-07-17 |title=Crocodile Named Osama Consumed 83 People In One Uganda's Villages |url=https://www.sciencetimes.com/articles/38813/20220717/crocodile-named-osama-consumed-83-people-one-ugandas-villages.htm |access-date=2022-08-01 |website=sciencetimes.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lynch |first=Benjamin |date=2022-07-16 |title=Monster 16ft 75-year-old crocodile has eaten 80 people and even 'snatched children' |url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/monster-16ft-75-year-old-27467995 |access-date=2022-08-01 |website=mirror.co.uk}}</ref> |- |[[Tigers of Chowgarh]] |64 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolves of Uttar Pradesh]] |60+ |India <ref name="jhala">[[Yadvendradev Vikramsinh Jhala|Jhala, Y.V.]] and D.K. Sharma. 1997. Child-lifting by wolves in eastern Uttar Pradesh, India. Journal of Wildlife Research 2(2):94–101</ref><ref>{{Cite news |last=Burns |first=John F. |date=1996-09-01 |title=In India, Attacks by Wolves Spark Old Fears and Hatreds |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1996/09/01/world/in-india-attacks-by-wolves-spark-old-fears-and-hatreds.html |access-date=2022-01-18 |issn=0362-4331}}</ref> |- |Osama Lion |50+ |Tanzania <ref name="smith" /><ref name="Deadliest Man-Eaters" /> |- |Namelieza Lion |43 |Namibia <ref name="smith" /> |- |[[Leopard of Gummalapur]] |42 |India |- |[[Courtaud|Wolves of Paris]] |40 |France <ref>{{Cite web |date=October 27, 2010 |title=The Wolves of Paris |url=https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |access-date=29 July 2022 |archive-date=2 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602212521/https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |url-status=usurped }}</ref><ref>{{Cite web |title=Courtaud & The Paris Wolf Attacks |url=https://happygallows.blogspot.com/2016/07/courtaud-paris-wolf-attacks.html}}</ref><ref>{{Cite web |title=Man Against Wolf &#124; Part One | date=23 May 2021 |url=https://www.youtube.com/watch?v=BRyCQM7wSDk |via=www.youtube.com}}</ref> |- |Mulanje Hyenas |36 |Malawi <ref>{{Cite web |last=Flight |first=Tim |date=2018-04-12 |title=10 Animal Serial Killers That Will Haunt Your Dreams |url=https://historycollection.com/10-animal-serial-killers-that-will-haunt-your-dreams/10/ |access-date=2022-08-01 |website=historycollection.com}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Mulher Valley]] |30+ |India <ref name="Osmaston1903">{{cite journal |last1=Osmaston |first1=L. S. |year=1904 |title=A man-eating panther |url=https://archive.org/details/journalofbombayn15bomb |journal=Journal of the Bombay Natural History Society |volume=15 |pages=135–138 |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |Tiger of the [[Dudhwa National Park]] |24 |India <ref name="me">{{cite web |title=Man-eaters. The tiger and lion, attacks on humans |url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating3.html |access-date=2018-07-24 |publisher=Lairweb.org.nz}}</ref> |- |[[Kirov wolf attacks]] |22 |Russia |- |[[Wolves of Turku]] |22 |Finland |- |Beast of Sarlat (likely a rabid wolf) |18 |France <ref>{{cite web |last1=Tronel |first1=J. F. |date=28 May 2017 |title=La Bete de Sarlat, L'Histoire d'un Loup Enrage au XVIII Siecle |url=https://espritdepays.com/dordogne/histoire/bete-de-sarlat-lhistoire-dun-loup-enrage-xviiie-siecle |access-date=24 July 2021 |website=Esprit de Pays |language=fr |quote=Dix-huit a vingt personnes furent les tristes victimes de sa fureur.}}</ref><ref>{{cite web |title=La bête de Sarlat |url=https://www.sudouest.fr/2013/12/05/la-bete-de-sarlat-1249582-2147.php?nic |access-date=2021-09-01 |website=Sud-Ouest |language=fr}}</ref> |- |[[Wolves of Ashta]] |17 |India |- |[[Tigress of Jowlagiri]] |15 |India |- |[[Wolves of Hazaribagh]] |13 |India |- |[[Tiger attack|Tigress of Yavatmal]] |13 |India <ref>{{cite web |last1=Pinjarkar |first1=Vijay |date=2 October 2018 |title=In Yavatmal, 9-month-long hunt for killer tigress may be about to end |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/nagpur/in-yavatmal-9-month-long-hunt-for-killer-tigress-may-be-about-to-end/articleshow/66036053.cms |access-date=12 November 2018 |website=The Times of India}}</ref> |- |[[Wolf of Gysinge]] |12 |Sweden |- |[[Sloth bear of Mysore]] |12 |India |- |[[Leopard attack|Leopard of Punanai]] |12 |Sri Lanka <ref name="archives.sundayobserver.lk">{{citation |author=Jayantha Jayawardene |title=The man-eater of Punanai |date=2014-04-02 |url=http://archives.sundayobserver.lk/2014/03/02/spe10.asp |work=The [[Sunday Observer]] |access-date=2016-11-04}} (A shortened account of the story by Roper S. Agar as published in the Sri Lanka Wildlife Society's magazine Loris Volume 1, December 1938, No. 5.)</ref> |- |[[List of fatal shark attacks in South Africa|Port St-John Shark Attacks]] |11 |South Africa Second Beach |- |[[Gaver Tigers]] |10 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolf of Cusago]] |9 |Italy <ref name="oriani">{{in lang|it}} Oriani, A. & Comincini, M. [http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm Morti causate dal lupo in Lombardia e nel Piemonte Orientale nel XVIII secolo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131109205627/http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm|date=2013-11-09}}, in atti del Seminario "Vivere la morte nel Settecento", Santa Margherita Ligure 30 settembre - 2 ottobre 2002</ref> |- |[[Tiger of Mundachipallam]] |7 |South India |- |[[Sankebetsu brown bear incident|Sankebetsu bear]] |7 |Japan |- |[[Tiger attack|Tigress of Moradabad]] |7 |India <ref name="Menu">{{cite news |date=17 August 2014 |title=For Moradabad man-eater, is man off the menu? |work=[[The Times of India]] |url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/sunday-times/deep-focus/For-Moradabad-man-eater-is-man-off-the-menu/articleshow/40321022.cms |access-date=27 January 2015}}</ref> |- |[[Mfuwe man eating lion]] |6 |Zambia |- |Crocodile of Bang Mood |6 |Thailand |- |[[Kanda Man Eater]] |5 |India |- |[[Tiger of Segur]] |5 |India |- |[[Wolf of Soissons]] |4 |France |- |[[Jersey Shore shark attacks of 1916|New Jersey Shark]] |4 |North New Jersey |- |[[Thak man-eater]] |4 |India |- |[[Leopard of the Yellagiri Hills]] |3 |India |- |[[Chuka Man Eater]] |3 |India |- |[[Malawi Terror Beast]] (hyena) |3 |Malawi |- |[[Battle of Ramree Island|Battle of Ramree Island crocodile attacks]] |Uncertain |Myanmar |- |[[Wolf of Ansbach]] |Uncertain |Germany of the Holy Roman Empire |- |[[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' shark attacks]] |Uncertain |Philippine Sea |} * == Povezano == * [[Animal attack]] * ''[[Damnatio ad bestias]]'', an ancient form of execution where condemned prisoners were killed by animals * [[Human–wildlife conflict]] * [[Man-eating plant]], various legendary large carnivorous plants * [[List of large carnivores known to prey on humans]] == Reference == {{reflist}} {{načini ishrane}} m6rpxxywboh1qiftxnx0so7p8eq4m4g 42586724 42586717 2026-05-01T22:39:00Z Duma 16555 /* Lavovi */ 42586724 wikitext text/x-wiki [[File:Head of the Champawat Tiger.png|thumb|Glava [[napadi tigrova|tigrice iz Champawata]], koja je ubila preko 430 ljudi u Nepalu i Indiji, prije nego što ju je [[Jim Corbett]] upucao 1907. godine. Zbog slomljenih gornjih i donjih desnih očnjaka, nije mogla loviti svoj prirodni plijen i počela se hraniti ljudima.]] '''Ljudožderna životinja''' ili '''ljudožder''' je pojedinačna životinja ili biće koje lovi ljude kao obrazac lovačkog ponašanja. To ne uključuje [[strvinar|jedenje leševa]], pojedinačni napad proizašao iz prilike ili očajničke gladi ili jedenje čovjeka kojeg je životinja ubila u samoodbrani. Međutim, sva tri slučaja (posebno posljednja dva) mogu naviknuti životinju na jedenje ljudskog mesa ili na [[Napad životinje|napadanje ljudi]], te mogu potaknuti razvoj ponašanja ljudožderstva. Iako ljude mogu napasti mnoge vrste životinja, životinje ljudožderi su one koje su uključile ljudsko meso u svoju uobičajenu ishranu i aktivno love i ubijaju ljude. Većina prijavljenih slučajeva ljudoždera uključivala je [[lav]]ove, [[tigar|tigrove]], [[leopard]]e, [[polarni medvjed|polarne medvjede]] i velike [[krokodil]]e. Međutim, oni nisu jedini predatori koji će napasti ljude ako im se pruži prilika; poznat je i širok spektar vrsta koje usvajaju ljude kao uobičajeni plijen, uključujući razne [[medvjed]]e, [[Pjegava hijena|pjegave]] i [[Prugasta hijena|prugaste hijene]] i [[Komodski varan|komodske varane]]. == Mačke == === Tigrovi === {{main|Ljudožderni tigrovi}} [[File:Man-eater of Segur.jpg|thumb|[[napad tigra|Segurski ljudožder]], mladi bengalski tigar koji je ubio 5 ljudi u brdima Nilgiri u državi Tamil Nadu na jugu Indije.]] Zabilježeno je da su tigrovi ubili više ljudi od bilo koje druge velike mačke i odgovorni su za više ljudskih smrti direktnim napadom nego bilo koji drugi divlji sisar.<ref name="Nowak, Ronald M 1983">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1088</ref> Navodno je oko 1.000 ljudi ubijeno svake godine u Indiji početkom 1900-ih, a [[tigrica iz Champawata|jedna bengalska tigrica]] ubila je 436 ljudi u Indiji.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Tigrovi su ubili 129 ljudi u mangrovoj šumi Sundarban od 1969. do 1971. godine.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Za razliku od leoparda i lavova, tigrovi ljudožderi rijetko ulaze u ljudska prebivališta kako bi ulovili plijen. Većina žrtava je navodno bila na teritoriji tigra kada se napad dogodio.<ref name="GC"/> Osim toga, napadi tigrova se uglavnom događaju tokom dana, za razliku od onih koji uključuju leoparde i lavove.<ref name="GC"/> [[Sundarbans|Sundarban]] je dom za otprilike 600 [[Bengalski tigar|kraljevskih bengalskih tigrova]]<ref name="Maneaters">{{cite web|title=Maneaters: The Sundarbans|url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating7.html|publisher=lairweb|access-date=11 December 2013}}</ref> koji su prije modernog doba "redovno ubijali 50 ili 60 ljudi godišnje".<ref name="Maneaters" /> Gubitak staništa zbog [[Ciklon Sidr|ciklona Sidr]] 2008. godine doveo je do povećanja broja napada na ljude na indijskoj strani Sundarbana, jer su tigrovi prelazili na indijsku stranu iz Bangladeša.<ref name=tiger_2008>{{cite news|title=Tiger attacks on rise in Indian Sundarbans|url=http://www.dnaindia.com/india/report-tiger-attacks-on-rise-in-indian-sundarbans-1180734|access-date=11 March 2014|newspaper=[[DNA India]]|date=30 July 2008|agency=[[Indo-Asian News Service]]}}</ref> Teorija koja se promovira kao objašnjenje tog porasta broja napada sugerira da, budući da tigrovi piju [[slatka voda|slatku vodu]], [[salinitet|slanost]] voda u tom području služi kao destabilizirajući faktor u ishrani i životu tigrova Sundarbana, držeći ih u stalnoj nelagodi i čineći ih izuzetno agresivnima. Druge teorije uključuju dijeljenje staništa s ljudima i konzumiranje ljudskih leševa tokom poplava.<ref name="Maneaters" /> === Lavovi === {{Further|Lav#Lavovi-ljudožderi}} [[File:Lionsoftsavo2008.jpg|right|thumb|[[Ljudožderi Tsavoa]] izloženi u [[Prirodoslovnom muzeju Field]] u Chicagu.]] Zabilježeno je da lavovi-ljudožderi aktivno ulaze u ljudska sela noću, kao i danju, kako bi ulovili plijen. Ta veća asertivnost obično olakšava iskorjenjivanje lavova-ljudoždera u usporedbi sa tigrovima. Lavovi obično postaju ljudožderi iz istih razloga kao i tigrovi: glad, starost i bolest, iako su, kao i kod tigrova, neki ljudožderi navodno bili u savršenom zdravlju.<ref name="GC"/> Najzloglasniji ikada zabilježeni slučaj lavova-ljudoždera dogodio se 1898. godine u tadašnjoj Britanskoj Istočnoj Africi, današnjoj [[kenija|Keniji]]. Tokom izgradnje željezničkog mosta preko [[Tsavo (rijeka)|rijeke Tsavo]] (dijela [[ugandska željeznica|Ugandske željeznice]]) u današnjem [[nacionalni park Tsavo East|Nacionalnom parku Tsavo East]], dva ogromna mužjaka lava bez grive terorizirala su željezničke radnike, od kojih je većina dovedena iz Indije, te se smatra da su ubili i proždrli preko 130 muškaraca. Cijeli željeznički projekat morao je biti zaustavljen jer je tadašnji britanski premijer proglasio uzbunu. Na kraju ih je pratio i ubio glavni inženjer projekta, a osam muškaraca je moralo da ih prenese u kamp. Istraživanja o lavovima-ljudožderima pokazuju da [[afrički lav]]ovi jedu ljude kao dodatak drugoj hrani, a ne kao krajnje sredstvo.<ref>{{Cite news |url=http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya |archive-url=https://web.archive.org/web/20170419174942/http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya/ |url-status=dead |archive-date=19 April 2017 |title=Why Man-Eating Lions Prey on People—New Evidence |date=2017-04-19 |access-date=2017-04-19}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=DeSantis |first1=Larisa R. G.|last2=Patterson |first2=Bruce D. |date=2017-04-19|title=Dietary behaviour of man-eating lions as revealed by dental microwear textures |journal=Scientific Reports |volume=7|issue=1 |pages=904 |doi=10.1038/s41598-017-00948-5 |pmid=28424462 |pmc=5430416|bibcode=2017NatSR...7..904D}}</ref> U julu 2018. godine, južnoafrička web stranica s vijestima izvijestila je da su tri [[krivolov]]ca na nosoroge napadnuta i pojedena od strane lavova u rezervatu divljači Sibuya u provinciji Eastern Cape u Južnoj Africi.<ref>{{Cite news|url=https://www.iol.co.za/news/south-africa/lions-eat-suspected-poachers-at-sibuya-game-reserve-15852083|title=Horror as lions eat 3 poachers at Sibuya Game Reserve|date=2018-07-05|work=Independent Online|location=South Africa|access-date=2019-12-17}}</ref> === Leopardi === {{Main|Napad leoparda}} Leopardi ljudožderi čine mali postotak svih leoparda, ali su nesumnjivo predstavljali prijetnju u nekim područjima;<ref name="ReferenceA">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1090</ref> jedan leopard u Indiji ubio je preko 200 ljudi.<ref name="ReferenceA"/> [[Jim Corbett]] je izjavio da je zapaženo da leopardi to češće čine nakon što se hrane ljudskim leševima, za razliku od tigrova, koji su obično postajali ljudožderi zbog bolesti. U području koje je Corbett dobro poznavao, mrtvi ljudi se obično potpuno [[Inflamacija (antropologija)|kremiraju]], ali kada dođe do teške epidemije bolesti, stopa smrtnosti premašuje zalihe [[Pogrebna lomača|drveta za kremiranje]] i ljudi donekle spale tijelo i bace ga preko ruba [[ghat|zapaljenog ghata]].<ref name="CC">{{cite book| last = Corbett |first = Jim |author-link=Jim Corbett | title = Man-eaters of Kumaon| url = https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.458957 | pages = viii–xiii| publisher = Oxford University Press| year = 1944}}</ref><ref>Time Magazine Canadian edition, Saving The Big Cats, issue 23 August 2004, p.38, pp.40-41.</ref> U Aziji, leopardi ljudožderi obično napadaju noću, a zabilježeno je da su provalili vrata i slamnate krovove kako bi došli do ljudskog plijena. Napadi u Africi se prijavljuju rjeđe, iako je bilo slučajeva kada su se napadi dogodili tokom dana. I Corbett i [[Kenneth Anderson]] su napisali da je lov na pantera ljudoždera predstavljao više izazova nego na bilo koju drugu životinju.[nedostaje referenca] U Indiji je 2019. godine leopard ukrao i obezglavio mladunče.<ref>{{Cite web|url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/baby-snatched-cot-decapitated-leopard-14433607|title=Baby snatched from cot and decapitated by leopard as mum sleeps through attack|first=Anna|last=Slater|date=19 April 2019|website=mirror}}</ref> === Jaguari === {{See also|Jaguar#Jaguar i čovjek}} Napadi jaguara na ljude su danas rijetki.<ref name="AHT">{{cite web |url=http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |title=Latin American Herald Tribune - Jaguar Kills Fisherman on Colombia's Caribbean Coast |work=Latin America Herald Tribune |access-date=2016-03-19 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304053413/http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |url-status=dead }}</ref> U prošlosti su bili češći, barem nakon dolaska [[konkvistador]]a u [[amerike|Ameriku]]. Rizik za ljude bi se vjerovatno povećao kada bi se smanjio broj [[kapibara]], glavnog plijena jaguara.<ref name="Porter1894">{{cite book |url=https://archive.org/stream/wildbeastsstud00port#page/n197/mode/2up |title=Wild beasts; a study of the characters and habits of the elephant, lion, leopard, panther, jaguar, tiger, puma, wolf, and grizzly bear |author=John Hampden Porter |year=1894 |page=239|publisher=New York, C. Scribner's sons }}</ref> Međutim, povremeni napadi se i dalje dešavaju; na primjer, u aprilu 2025. godine, čovjeka je ubio jaguar dok je skupljao med u ruralnom području brazilskog Pantanala, blizu Aquidauane u državi Mato Grosso do Sul.<ref>{{Cite web |last=Perpétuo |first=Lara |date=2025-04-23 |title=Governo de MS determina buscas por onça que matou caseiro no Pantanal |url=https://www.correiobraziliense.com.br/brasil/2025/04/7121454-governo-de-ms-determina-buscas-por-onca-que-matou-caseiro-no-pantanal.html |access-date=2025-04-24 |website=Brasil |language=pt-BR}}</ref> === Pume === {{Main|Popis smrtonosnih napada puma u Sjevernoj Americi}} Zbog [[prirast stanovništva|širenja ljudske populacije]], staništa puma se sve više preklapaju s područjima naseljenim ljudima. Napadi na ljude su vrlo rijetki, jer je prepoznavanje plijena kod puma naučeno ponašanje i one uglavnom ne prepoznaju ljude kao plijen.<ref>Kanadsko izdanje časopisa Time, Saving The Big Cats, broj 23. august 2004, str.43.</ref> Napadi na ljude, stoku i kućne ljubimce mogu se dogoditi kada se puma navikne na ljude ili je u stanju teške gladi. Napadi su najčešći tokom kasnog proljeća i ljeta, kada mlade pume napuštaju svoje majke i traže novu teritoriju. Za razliku od drugih velikih mačaka koje su ljudožderi, pume ne ubijaju ljude zbog starosti ili preferenci u ishrani, već u odbrani svoje teritorije. Takvo ponašanje je zabilježeno u lovu kojeg predvode ljudi, gdje pumu tjeraju psi koje ona ili prestiže ili napadne na određenoj udaljenosti. Puma zatim kruži oko lovca i napada iz zasjede. == Psi == === Vukovi === {{main|Napad vuka}} [[File:Wolves of Perigord.jpg|thumb|Dvije jedinke vukova iz Périgorda, čopora navodno odgovornog za smrt 18 ljudi u februaru 1766. godine, izložena u dvorcu Razac u [[Thiviers]]u]] U poređenju s drugim mesoždernim sisarima za koje se zna da napadaju ljude radi hrane, učestalost s kojom su zabilježeni napadi vukova na ljude je prilično niska, što ukazuje na to da su, iako potencijalno opasni, vukovi među najbezopasnijim vrstama zbog svoje veličine i predatorskog potencijala, osim psa koji predstavlja [[napad psa|smrtonosnu opasnost]] iz razloga koji nisu predatorstvo. U rijetkim slučajevima u kojima se događaju napadi vukova ljudoždera, većina žrtava su djeca.<ref name="Attacks">{{cite web|url=http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |title=The Fear of Wolves: A Review of Wolf Attacks on Humans |publisher=Norsk Institutt for Naturforskning |access-date=26 June 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927173051/http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |archive-date=27 September 2007}}</ref> [[Habituacija]] je poznati faktor koji doprinosi nekim napadima vukova ljudoždera, a rezultat je života u blizini ljudskih nastambi, zbog čega vukovi gube strah od ljudi i posljedično im se previše približavaju, slično urbanim [[kojot]]ima. Habituacija se također može dogoditi kada ljudi namjerno potiču vukove da im se približe, obično nudeći im hranu, ili nenamjerno, kada ih ljudi ne zastraše dovoljno.<ref name="Attacks" /> To potvrđuju izvještaji koji pokazuju da su vukovi u zaštićenim područjima skloniji pokazivanju [[hrabrost]]i prema ljudima nego oni u područjima gdje se aktivno love.<ref name="WOLVES">{{cite book | author= L. David Mech & Luigi Boitani | title=Wolves: Behaviour, Ecology and Conservation | year=2001 | page= 448 | publisher=University of Chicago Press | isbn= 978-0-226-51696-7 }}</ref> === Dingoi === {{See also|Smrt Azarije Chamberlain}} Napadi [[dingo]]a na ljude su rijetki, sa samo dva zabilježena smrtna slučaja u Australiji. Dingoi se obično plaše ljudi i izbjegavaju susrete s njima. Najpoznatiji slučaj napada dingoa bio je nestanak [[Smrt Azarije Chamberlain|Azarije Chamberlain]] 1980. godine, stare samo devet sedmica. Njeni roditelji su izjavili da su oboje vidjeli dinga kako iznosi Azariju iz njihovog šatora kada je njihova porodica bili na kampovanju u [[Uluru]]u.<ref>{{cite web |title=New turn in 1980 dingo death mystery |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna5378661 |publisher=MSNBC |access-date=12 November 2018 |date=6 July 2004}}</ref> Jedan otac je 2019. spasio svoje 14-mjesečno dijete od dingoa koji ga je pokušao odvući.<ref>{{Cite web|url=https://www.news.com.au/national/queensland/infant-recovering-in-hospital-after-terrifying-dingo-attack/news-story/517dca54aa0814187d700b746798844a|title=Father woke to son's cries 'becoming more distant'|date=18 April 2019|website=NewsComAu}}</ref> === Domaći psi === {{Main|Fatal dog attacks}} Although dogs have many of the characteristics of bears and big cats, they are unlikely to act as man-eaters themselves. More often humans can be bitten to death by packs of stray dogs, but not eaten. Such attacks often occur in the countries of [[Eastern Europe]], [[post-Soviet states]], and some [[South Asia]]n countries, such as India.{{Citation needed|date=September 2023}} === Kojoti === {{main|Coyote attack}} Almost all known predatory coyote attacks on humans have failed. To date, other than the [[Kelly Keen coyote attack]] and the [[Taylor Mitchell|Taylor Mitchell coyote attack]],<ref>{{Cite web |title=Scientists Now Know Why Coyotes Unexpectedly Killed a Human in 2009 |url=https://www.cnet.com/science/biology/scientists-now-know-why-coyotes-unexpectedly-killed-a-human-in-2009/ |access-date=2024-01-29 |website=CNET |language=en}}</ref> all known victims have survived by fighting, fleeing, or being rescued, and only in the latter case was the victim partially eaten, although that case occurred in [[Nova Scotia]] where the local animals are [[eastern coyote]]s ([[coywolves]]).{{citation needed|date=March 2019}} === Šakali === In June 2019, a nine-year-old boy was killed by [[Indian jackal|jackals]] in [[Farakka]], [[West Bengal]], India. This was witnessed by a neighbor, who saw the child's half-eaten body being dragged by the pack of seven jackals.<ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/west-bengal/jackals-kill-feed-on-9-year-old-boy-in-in-murshidabad/cid/1693120|title=Jackals kill & 'feed on' 9-year-old boy in Murshidabad}}</ref> == Medvjedi == {{Main|Napad medvjeda}} === Polarni medvjedi === [[Polarni medvjed]]i, posebno mladi i pothranjeni, lovit će ljude radi hrane.<ref>{{cite journal | first1 = James M. | last1 = Wilder | first2 = Dag | last2 = Vongraven | first3 = Todd | last3 = Atwood | first4 = Bob | last4 = Hansen | first5 = Amalie | last5 = Jessen | first6 = Anatoly | last6 = Kochnev | first7 = Geoff | last7 = York | first8 = Rachel | last8 = Vallender | first9 = Daryll | last9 = Hedman | first10 = Melissa | last10 = Gibbons | title = Polar Bear Attacks on Humans: Implications of a Changing Climate. | journal = Wildlife Society Bulletin | volume = 41 | number = 3 | year = 2017 | pages = 537–47 | doi = 10.1002/wsb.783| bibcode = 2017WSBu...41..537W }}</ref> Iako medvjedi rijetko napadaju ljude, njihovi napadi često uzrokuju razorne ozljede zbog veličine i ogromne snage tih divovskih kopnenih i obalnih mesoždera. Kao i kod pasa, predatorska namjera nije neophodna; teritorijalni sporovi i zaštita mladunaca mogu rezultirati smrću usljed napada. Napadi medvjeda ljudoždera su zaista rijetki, ali se znaju dogoditi kada su životinje bolesne ili je prirodni plijen oskudan, što ih često navodi da napadaju i jedu sve što mogu ubiti. === Smeđi medvjedi === [[Brown bear]]s are known to sometimes hunt hikers and campers for food in North America. For example, Lance Crosby, 63, of [[Billings, Montana]], was hiking alone and without bear spray in [[Yellowstone National Park]] in August 2015 when he was attacked by a {{convert|259|lbs|adj=on}} [[grizzly bear]]. The park rules say people should hike in groups and always carry bear spray – a form of pepper spray that is used to deter aggressive bears. His body was found in the Lake Village section of the park in northwest Wyoming.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-33942095|title = Yellowstone Park kills grizzly bear that ate hiker|work = BBC News|date = 14 August 2015}}</ref> [[Timothy Treadwell]] and his girlfriend Amie Huguenard were killed and almost fully eaten by a 28-year-old brown bear on October 5, 2003. The bear's stomach was later found to contain human remains and clothing. In July 2008, dozens of starving brown bears killed two geologists working at a [[fish hatchery|salmon hatchery]] in [[Kamchatka]].<ref>{{cite news |title=Russian bears trap geology survey crew |first=Alexei |last=Dovbysh |work=Reuters |date=22 July 2008 |url=https://www.reuters.com/article/idUSL22583868 |access-date=24 April 2010 }}</ref> After the partially eaten remains of the two workers were discovered, authorities responded by dispatching hunters to cull or disperse the bears.<ref>{{cite news |title=Bears eat two men in Russia's eastern wilderness |first=Luke |last=Harding |work=The Guardian |date=23 July 2008 |url=https://www.theguardian.com/world/2008/jul/23/russia.animalbehaviour |access-date=24 April 2010 |location=London}}</ref> === Američki crni medvjedi === While [[American black bear]]s rarely attack people, lone, predatory black bears are responsible for most fatal black bear attacks on humans in the United States and Canada, according to a study from 2011. Unlike female bears, motivated to attack humans to protect cubs, male black bears may display predatory behavior toward humans and view them as a potential food source. The same study cautioned that the chances of a black bear attacking a human were small, writing, "Each year, millions of interactions between people and black bears occur without any injury to a person, although by 2 years of age most black bears have the physical capacity to kill a person."<ref>{{cite journal | last1 = Herrero | first1 = S. | last2 = Higgins | first2 = A. | last3 = Cardoza | first3 = J. E. | last4 = Hajduk | first4 = L. I. | last5 = Smith | first5 = T. S. | year = 2011 | title = Fatal attacks by American black bear on people: 1900–2009 | journal = The Journal of Wildlife Management | volume = 75 | issue = 3| pages = 596–603 | doi = 10.1002/jwmg.72 | bibcode = 2011JWMan..75..596H | s2cid = 55078800 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.adn.com/alaska-news/article/lone-predatory-black-bears-responsible-most-human-attacks/2011/05/11/|title=Lone, predatory black bears responsible for most human attacks|date=11 May 2011|website=Anchorage Daily News}}</ref> === Ostale vrste medvjeda === Though usually shy and cautious animals, [[Asian black bear]]s are more aggressive toward humans than the brown bears of Eurasia.<ref name="brown">''Bear Anatomy and Physiology'' from Gary Brown's ''The Great Bear Almanac'', Lyons & Burford, Publishers, 1993</ref> In some areas of [[India]] and [[Burma]], [[sloth bear]]s are more feared than tigers, due to their unpredictable temperament.<ref name="Perry">{{cite book | author = Perry, Richard | title = The World of the Tiger | year = 1965 | page = 260 | id = ASIN: B0007DU2IU}}</ref> == Ostali sisari == === Hijene === Although [[hyena]]s readily feed upon human corpses,<ref>{{Cite web |last=Brooks |first=John |date=2021-10-14 |title=Are Hyenas Dangerous? Do Hyenas Attack Humans? (YES!) |url=https://wildexplained.com/blog/are-hyenas-dangerous/ |access-date=2024-01-29 |website=Wild Explained |language=en-US}}</ref> they are generally very wary of humans and less dangerous than the big cats whose territory overlaps with theirs. Nonetheless, both the [[spotted hyena]] and the smaller [[striped hyena]] are powerful predators quite capable of killing an adult human, and are known to attack people when food is scarce. Like most predators, hyena attacks tend to target women, children, and infirm men, though both species can and do attack healthy adult males on occasion. The spotted hyena is the more dangerous of the two species, being larger, more predatory, and more aggressive than the striped hyena. The [[brown hyena]] and [[aardwolf]] are not known to prey on humans.{{citation needed|date=June 2014}} === Svinje === [[Pig]]s are competent predators and can kill and eat helpless humans unable to escape them.<ref>{{cite news |title=Oregon farmer eaten by his pigs |url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-19796224 |publisher=BBC |date=2 October 2012}}</ref><ref>{{cite news |title=Italian mafia fed man alive to pigs, police say |url=https://www.reuters.com/article/us-italy-mafia-pigs/italian-mafia-fed-man-alive-to-pigs-police-say-idUSBRE9AR0M820131129 |work=Reuters |date=29 November 2013 |language=en}}</ref><ref name=pig_mafia>{{cite news|title=Mafia fed rival to pigs while he was still alive|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|access-date=11 March 2014|newspaper=[[Telegraph Media Group|The Telegraph]]|date=28 November 2013|location=London|first=Nick|last=Squires}}{{cbignore}}</ref> Numerous [[animal trial]]s in the [[Middle Ages]] involved pigs accused of eating children.<ref>{{cite web|url=https://archive.org/details/criminalprosecut00evaniala|title=The criminal prosecution and capital punishment of animals|first=E. P. (Edward Payson)|last=Evans|date=1 January 1906|publisher=London : W. Heinemann|via=Internet Archive}}</ref> In 2019, a woman was attacked and killed by a herd of [[Feral pig|feral hogs]] in rural Texas. She died due to [[exsanguination]] (i.e. bled to death) from bite wounds.<ref>{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2019/11/26/us/texas-woman-killed-feral-hogs.html|title=Feral Hogs Attack and Kill a Woman in Texas (Published 2019)|first=Nicholas|last=Bogel-Burroughs|date=26 November 2019|work=The New York Times}}</ref> Wild pigs are opportunistic omnivores that can function as aggressive predators. Being scavengers, wild pigs have been specifically documented to feed on human corpses or remains in post-combat, rural accident (e.g., plane crash) and crime (e.g., homicide) situations. In addition, there is at least one instance on record of a wild pig in southern France that became a confirmed repeated man-eater. In four of the attacks reviewed in a study,<ref name="auto">{{cite journal |last1=Mayer |first1=John |title=Wild pig attacks on humans. |journal=Proceedings of the Wildlife Damage Management Conference |date=2013 |volume=15 |pages=17–25 |url=https://digitalcommons.unl.edu/icwdm_wdmconfproc/151/}}</ref> the wild pig either partially or mostly consumed the remains of the human victim that had been fatally injured by that animal in the attack. Three of the four attacks were explicitly characterized by the investigating authorities as being predatory. In two additional attacks, the pig's motivation was also described by either the victim or the victim's companion as predatory; of those, one victim survived with serious injuries while the other was fatally injured. In a 2009 attack in India, a 3-year-old girl, walking on a trail with her father, was grabbed by a wild pig, which then tried to flee with the child in its mouth. The father chased the animal, fighting with it until his daughter was released. Both the father and daughter were seriously injured during the attack; the child later died of her injuries. Although attacks by wild pigs are primarily defensive in nature, the potential for an attack of a predatory nature cannot be completely discounted.<ref name="auto"/> === Primati === {{Main|Human cannibalism}} The only documented man-eating [[Hominidae|hominids]] (great apes) have been [[human]]s themselves and [[chimpanzee]]s.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/science/horizon/2004/demonicapetrans.shtml|title=BBC - Science & Nature - Horizon - Demonic Ape|publisher=BBC}}</ref><!--<ref>{{cite web|url=http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20071228130117/http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |url-status=dead |archive-date=28 December 2007 |title=Online Extra: Frodo @ National Geographic Magazine |work=National Geographic |date=2002-05-15 |access-date=2016-03-19}}</ref>--> As humans encroach further on chimpanzee habitat, the occurrence of chimpanzees killing human children has allegedly become more common.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxnews.com/science/chimps-killing-people-in-uganda|title=Chimps are killing people in Uganda: 'It broke off the arm... opened the stomach and removed the kidneys'|first=Chris|last=Ciaccia|date=12 November 2019|publisher=Fox News Channel}}</ref> === Pacovi === Despite small individual size, [[rat]]s in large numbers can kill helpless people by eating them alive.<ref>{{cite web|url=http://www.ibtimes.co.uk/german-man-frank-herrmann-dies-eaten-alive-466227 |title=Homeless Man Eaten Alive by Rats in Majorca |work=International Business Times |date=2013-05-09 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-41198770|title=French girl mutilated by rats in night attack at home|date=8 September 2017|publisher=BBC}}</ref> [[Rat torture]] has been documented by [[Amnesty International]].<ref>Chile: Evidence of torture: an Amnesty International Report. London (Amnesty International Publications) 1983, pp. 35–37</ref> Large sized rats (some as big as a small cat) have been seen to feed upon human corpses in mortuaries in India. == Gmizavci == [[File:Crocodile in Kachikali kevinzim.jpg|thumb|right|The [[Nile crocodile]] is one of the species involved in the most unprovoked fatal attacks on humans.]] === Krokodili === {{Main|Crocodile attack}} Crocodile attacks on people are common in places where crocodiles are native. The [[Saltwater crocodile|saltwater]] and [[Nile crocodile]]s are responsible for more attacks and more deaths than any other wild predator that attacks humans for food. Each year, hundreds of deadly attacks are attributed to the Nile crocodile within [[sub-Saharan Africa]]. Because many relatively healthy populations of Nile crocodiles occur in East Africa, their proximity to people living in poverty and/or without infrastructure has made it likely that the Nile crocodile is responsible for more attacks on humans than all other species combined. One notorious man-eating crocodilian is [[Gustave (crocodile)|Gustave]]. In Australia, crocodiles have also been responsible for several deaths in the tropical north of the country.<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/national/recent-crocodile-deaths-in-australia-20090411-a3b2.html |title=Recent crocodile deaths in Australia |website=The Sydney Morning Herald |date=11 April 2009 |access-date=24 January 2017}}</ref> [[Mugger crocodiles]] are another crocodile species that may see people as prey as they kill many people in Asia each year, although not to the same level as the saltwater and Nile crocodiles. All crocodile species are potentially dangerous to humans, but most do not actively prey on them. === Aligatori === {{main|List of fatal alligator attacks in the United States by decade}} Despite their manifest ability to kill prey similar to or larger than humans in size and their commonness in an area of dense human settlement (the southeastern United States, especially Florida), [[American alligator]]s rarely prey upon humans. Even so, there have been several notable instances of alligators opportunistically attacking humans, especially the careless, small children, and elderly.<ref>{{cite web|url=http://bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|title=Body of boy snatched by gator found in Disney lagoon|access-date=16 June 2016|archive-date=16 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160616220857/http://www.bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|url-status=dead}}</ref> Unlike the far more dangerous saltwater and Nile crocodiles, the majority of alligators avoid contact with humans if possible, especially if they have been hunted. Incidents have happened,<ref>{{cite web|url=http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |title='Aggressive' Gator Kills Burglary Suspect - AOL News |date=2007-11-16 |access-date=2016-03-19 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071116160533/http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |archive-date=16 November 2007 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://firststateupdate.com/2021/08/louisiana-man-apparently-eaten-by-alligator-in-idas-wake/|title= Louisiana Man Apparently Eaten By Alligator In Ida's Wake|date=2021-08-31|access-date=2021-08-31}}</ref> and they may not all have been predatory in nature. === Zmije === Very few species of snakes are physically capable of swallowing an adult human. Although quite a few claims have been made about giant snakes swallowing adult humans, only a limited number have been confirmed. Various species of [[Pythonidae|pythons]] are the most commonly recorded perpetrators. In 2017 in Indonesia, an [[Death of Akbar Salubiro|adult male]] was discovered inside a {{convert|7|m|ft|adj=mid|-long}} python.<ref>{{Cite news|url=http://www.straitstimes.com/asia/se-asia/missing-man-found-dead-in-belly-of-7m-long-python-report|title=Missing man found dead in belly of 7m-long python in Indonesia: Report|last=paulam@st|date=2017-03-29|work=The Straits Times|access-date=2017-06-04|language=en}}</ref> On 14 June 2018 a 54-year-old woman named Wa Tiba was eaten by a [[reticulated python]], which had slithered into her garden at her home.<ref>{{Cite news|url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/7-meter-long-python-swallows-indonesian-woman|title=7-meter-long python swallows Indonesian woman|date=2018-06-16|work=National Post|access-date=2018-06-16|language=en-US}}</ref> A 45-year-old woman [[farmer]] in Indonesia, who had been missing since the day before, was found dead inside a {{convert|5|m|ft|adj=mid|-long}} python in June 2024.<ref>{{Cite web |title=Indonesian woman found dead inside giant python |url=https://www.dw.com/en/indonesian-woman-found-dead-inside-giant-python/a-69311540 |date=8 June 2024 |access-date=9 June 2024 |website=DW |language=en}}</ref> Large constricting snakes will sometimes constrict and kill prey that are too large to swallow. Also, multiple cases are documented of medium-sized ({{convert|3|to|4|m|ft|0|abbr=on|disp=sqbr}}) captive [[Burmese python]]s constricting and killing humans, including several nonintoxicated, healthy adult men, one of whom was a "student" zookeeper.<ref>{{cite web|last=Herszenhorn |first=David |url=https://www.nytimes.com/1996/10/10/nyregion/13-foot-long-pet-python-kills-its-caretaker.html |title=13-Foot-Long Pet Python Kills Its Caretaker |location=New York City |work=The New York Times |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.nydailynews.com/archives/news/pet-snake-eyed-death-python-found-body-article-1.732513 |title=Pet Snake Eyed in Death Python Found With Body |work=Daily News|location=New York |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|author=Animal Attack Files Archives |url=http://igorilla.com/gorilla/animal/2002/python_strangles_owner2.html |title=Owner Killed by Snake had been Warned in '98 |publisher=Igorilla.com |access-date=2016-03-19}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live |title=Python kills careless student zookeeper in Caracas |work=The Telegraph|date=2008-08-26 |access-date=2016-03-19}}{{cbignore}}</ref> In the zookeeper case, the python was attempting to swallow the zookeeper's head when other keepers intervened.<ref name="telegraph.co.uk"/> In addition, at least one Burmese python as small as {{convert|2.7|m|ft|abbr=on}} constricted and killed an intoxicated adult man.<ref>{{cite web|url=http://www.insidehalton.com/news-story/3925857-brampton-inquest-called-for-python-ban-20-years-ago/ |title=Brampton inquest called for python ban 20 years ago |publisher=Insidehalton.com |date=2013-08-06 |access-date=2016-03-19}}</ref> A large constricting snake may constrict or swallow an infant or a small child, a threat that is legitimate and empirically proven. Cases of python attacks on children have been recorded for the reticulated python,<ref>{{Cite journal |last1=Iqbal |first1=Muhammad |last2=Sari |first2=Diah Komala |last3=Arifah |first3=Nur |last4=Widayanti |first4=Gusti Ayu |last5=Aprillia |first5=Ina |date=2025-06-25 |title=Notes on Humans as Prey of Reticulated Pythons Malayopython reticulatus (Serpentes: Pythonidae) in Indonesia |url=https://ejournal.uigm.ac.id/index.php/biopalembanica/article/view/5385 |journal=Bio Palembanica |language=en |volume=2 |issue=1 |pages=43–49 |doi=10.36982/bio.v2i1.5385 |issn=3047-9827|doi-access=free }}</ref> the [[Python sebae|African rock python]],<ref>{{cite web|url=http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |title=Pet Owners Panic after African Python Kills 2 Canadian Children |access-date=1 October 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006074142/http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |archive-date=6 October 2014 }}</ref> and the Burmese python.<ref>{{cite web |url=http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |title=Officials capture 9-foot Burmese python that strangled 2-year-old Sumter County girl |work=Tampa Bay Times |access-date=2016-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006131344/http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |archive-date=6 October 2014 |url-status=dead }}</ref> In the [[Philippines]], more than a quarter of [[Aeta peoples|Aeta]] men (a modern forest-dwelling hunter-gatherer group) have reported surviving [[reticulated python]] predation attempts.<ref name="Headland&Greene2011">{{cite journal |last1=Headland |first1=T. N. |last2=Greene |first2=H. W. |year=2011 |title=Hunter–gatherers and other primates as prey, predators, and competitors of snakes |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=108 |issue=52 |pages=E1470–E1474 |doi=10.1073/pnas.1115116108 |pmid=22160702 |pmc=3248510|doi-access=free }}</ref> Pythons are nonvenomous ambush predators, and both the Aeta and pythons hunt deer, wild pigs, and monkeys, making them competitors and prey.<ref name="Headland&Greene2011"/> In South Africa in 2002, a 10-year-old boy was swallowed whole by a {{convert|20|ft|m|0|adj=mid|-long|order=flip}} African rock python, but cases like these are empirically observed and recorded but not entirely confirmed unlike the cases mentioned above.<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|title=Hunt for giant snake that ate 10-year-old Durban boy whole|first=Jane|last=Flanagan|date=24 November 2002|work=The Daily Telegraph}}{{cbignore}}</ref> In Australia there has been one recorded case of an [[amethystine python]] attempting to consume an adult human.<ref>{{Cite web|last=Sulleyman|first=Aatif|date=2020-10-19|title=Woman woke up to find 12-foot snake trying to eat her|url=https://www.newsweek.com/woman-woke-find-12-foot-scrub-python-snake-trying-eat-her-1540252|access-date=2022-01-13|website=Newsweek|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Python tried to eat sleeping woman while being tracked by biologists|url=https://www.newscientist.com/article/2257583-python-tried-to-eat-sleeping-woman-while-being-tracked-by-biologists/|access-date=2022-01-13|website=New Scientist|language=en-US}}</ref> === Gušteri === Large [[Komodo dragon]]s are the only known lizard species to occasionally attack and consume humans. Because they live on remote islands, attacks are infrequent and may go unreported. Despite their large size, attacks on people are often unsuccessful and the victims manage to escape with their lives, albeit severely wounded.<ref>{{Cite news |url=http://www.thejakartapost.com/news/2012/10/13/komodo-dragon-bites-elderly-woman-rinca-island.html |title=Komodo dragon bites elderly woman on Rinca Island |access-date=12 February 2014 |date=13 October 2012 |newspaper=The Jakarta Post |publisher=Niskala Media Tenggara}}</ref> Komodo dragons have been known to consume human corpses, usually by digging up shallow graves.<ref>{{Cite book |last1=Badger |first1=David P. |title=Lizards: a natural history of some uncommon creatures, extraordinary chameleons, iguanas, geckos, and more |last2=Netherton |first2=John |date=2002 |publisher=Voyageur Press |isbn=978-0-89658-520-1 |location=Stillwater, MN}}</ref> This has led to the villagers of Komodo Island to relocate their graves, and pile rocks on top of them to deter the dragons.<ref>{{Cite book |last1=Ballance |first1=Alison |title=South Sea islands: a natural history |last2=Morris |first2=Rod |date=2003 |publisher=Firely Books |isbn=978-1-55297-609-8 |location=Toronto; New York}}</ref> == Ptice == Some evidence supports the contention that the [[Crowned eagle|African crowned eagle]] occasionally views human children as prey, with a witness account of one attack (in which the victim, a seven-year-old boy, survived and the eagle was killed),<ref>Steyn, P. 1982. Birds of prey of southern Africa: their identification and life histories. David Phillip, Cape Town, South Africa.</ref> and the discovery of part of a human child skull in a nest. This would make it the only living bird known to prey on humans, although other birds such as [[ostrich]]es and [[Cassowary|cassowaries]] have killed humans in self-defense and a [[lammergeier]] might have killed the ancient Greek playwright [[Aeschylus]] by accident.<ref>el Hoyo, J.; Elliott, A.; Sargatal, J., eds. (1994). Handbook of the Birds of the World. 2. Barcelona: Lynx Edicions. p. 107. {{ISBN|84-87334-15-6}}.</ref> Various large raptors like [[golden eagles]] are reported attacking humans,<ref>Dickinson, Rachel (2009). Falconer on the Edge. Houghton Mifflin-Harcourt. {{ISBN|978-0-618-80623-2}}.</ref> but it is unclear if they intend to eat them or if they have ever been successful in killing one. A series of incidents in which a [[martial eagle]] attacked and killed one human child as well as injuring two others was recorded in [[Ethiopia]] in 2019.<ref>{{cite book |title=The Deadly Balance: Predators and People in a Crowded World | first = Adam | last = Hart | date = 2023 | publisher= Bloomsbury |chapter-url=https://lithub.com/this-eagle-would-eat-your-toddler-if-it-had-the-chance/ | chapter=This Eagle Would Eat Your Toddler If It Had The Chance | type= excerpt via ''Literary Hub'' | isbn = 9781472985323 | url= https://books.google.com/books?id=oEmOEAAAQBAJ}}</ref> Some fossil evidence indicates large [[birds of prey]] occasionally preyed on prehistoric hominids. The [[Taung Child]], an ''[[Australopithecus africanus]]'' found in Africa, is believed to have been killed by an eagle-like bird similar to the crowned eagle. The extinct [[Haast's eagle]] may have preyed on humans in [[New Zealand]], and this conclusion would be consistent with [[Māori folklore]]. ''[[Leptoptilos robustus]]''<ref>{{Cite journal|doi = 10.1111/j.1096-3642.2010.00616.x|title = A new species of giant marabou stork (Aves: Ciconiiformes) from the Pleistocene of Liang Bua, Flores (Indonesia)|year = 2010|last1 = Meijer|first1 = Hanneke J.M.|last2 = Due|first2 = Rokus AWE|journal = Zoological Journal of the Linnean Society|volume = 160|issue = 4|pages = 707–724|doi-access = free}}</ref> might have preyed on both ''[[Homo floresiensis]]'' and anatomically modern humans, and the [[Malagasy crowned eagle]], [[teratorns]], [[Woodward's eagle]] and ''[[Caracara major]]''<ref>{{Cite journal|jstor=23353814|title=Body Mass Estimations and Paleobiological Inferences on a New Species of Large Caracara (Aves, Falconidae) from the Late Pleistocene of Uruguay|last1=Jones|first1=Washington|last2=Rinderknecht|first2=Andrés|last3=Migotto|first3=Rafael|last4=Blanco|first4=R. Ernesto|journal=Journal of Paleontology|year=2013|volume=87|issue=1|pages=151–158|doi=10.1666/12-026R.1|bibcode=2013JPal...87..151J |s2cid=83648963}}</ref> are similar in size to the Haast's eagle, implying that they similarly could pose a threat to a human being. == Ribe == === Ajkula === {{Main|Shark attack}} [[File:Shark warning - Salt Rock South Africa.jpg|thumb|Sign warning swimmers of the danger of shark attacks]] Contrary to popular belief, only a limited number of shark species are known to pose a serious threat to humans. The species that are most dangerous can be indiscriminate and will take any potential meal they happen to come across (as an [[oceanic whitetip shark]] might eat a person floating in the water after a shipwreck), or may bite out of curiosity or mistaken identity (as with a [[great white shark]] attacking a human on a surfboard possibly because it resembles its favoured prey, a [[Pinniped|seal]]).<ref name="sharks vs. humans">{{cite web|url=https://instinctforfilm.com/feed/sharks-vs-humans-finning/|title=Sharks vs. Humans – Are They The Danger, or Are We?|website=Instinctforfilm|publisher=Instinct Feed|date=27 October 2016|access-date=30 July 2019}}</ref><ref name="shark attack FAQ">{{cite web|url=https://www.floridamuseum.ufl.edu/discover-fish/sharks/shark-attack-faq/|title=Shark Attack FAQ|publisher=Florida Museum|date=23 July 2019|access-date=30 July 2019}}</ref> Of more than 568 [[List of sharks|shark species]], only four have been involved in a significant number of fatal unprovoked attacks on humans: the great white shark, [[tiger shark]], [[bull shark]],<ref name="isaf">ISAF [http://www.flmnh.ufl.edu/fish/sharks/statistics/species2.htm Statistics on Attacking Species of Shark]</ref> and the oceanic whitetip shark.<ref name="howstuffdangerous4">{{cite web|url=http://animals.howstuffworks.com/fish/most-dangerous-shark2.htm |title=9: Oceanic Whitetip Shark - The 10 Most Dangerous Sharks &#124; HowStuffWorks |publisher=Animals.howstuffworks.com |date=2008-06-05 |access-date=2016-03-19}}</ref> These sharks, being large, powerful predators, may sometimes attack and kill humans; it is worth noting that they have all been filmed in open water by unprotected divers.<ref>{{cite web|url=http://www.staradvertiser.com/2015/12/26/editorial/article-about-monsanto-was-right-thing-to-do/|title=Article about Monsanto was 'right thing to do'|date=26 December 2015}}</ref> One of the most notorious and well known incidents of shark predation came with the sinking of the [[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' (CA-35)]], where sharks believed to be oceanic whitetips fed on an estimated 150 of the survivors who were stranded for days.<ref>{{Cite web |last1=Magazine |first1=Smithsonian |last2=Geiling |first2=Natasha |title=The Worst Shark Attack in History |url=https://www.smithsonianmag.com/history/the-worst-shark-attack-in-history-25715092/ |access-date=2023-02-25 |website=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> More recently, on 8 June 2023, due to the popularity of social media the [[Tiger shark#Relationship with humans|fatal tiger shark attack on Vladimir Popov]] off the coast of [[Hurghada]], Egypt, in the [[Red Sea]] has also gained significant notoriety as almost the entire attack was caught on film before going viral. === Pirane === Attacks by [[piranha]]s resulting in deaths have occurred in the [[Amazon basin]]. In 2011, a drunk 18-year-old boy was attacked and killed in Rosario del Yata, [[Bolivia]].<ref>{{cite web |url=http://noticias.terra.com.br/mundo/noticias/0,,OI5507003-EI8140,00-Homem+bebado+morre+apos+ser+atacado+por+piranhas+na+Bolivia.html |title=Homem bêbado morre após ser atacado por piranhas na Bolívia |date=7 December 2011|work=terra.com.br}}</ref> In 2012, a five-year-old Brazilian girl was attacked and killed by a shoal of [[red-bellied piranha]]s.<ref>{{cite web |url=http://tvuol.uol.com.br/assistir.htm?video=menina-e-atacada-por-piranhas-e-morre-no-amazonas-0402CD183464C4A13326&tagIds=1793&orderBy=mais-recentes&edFilter=editorial&time=all& |date=25 October 2012 |title=Menina é atacada por piranhas e morre no Amazonas|work=tvuol.uol.com.br}}</ref> Some Brazilian rivers have warning signs about lethal piranhas.<ref>{{cite web |url=http://g1.globo.com/mato-grosso/noticia/2011/11/banhistas-sao-atacados-por-piranhas-em-rio-no-pantanal-de-mato-grosso.html |title=Praia no Rio Paraguai tem quase um ataque de piranhas por dia em MT |author=Martins, Kelly |work=globo.com|date=16 November 2011}}</ref> === Somovi === {{See also|Kali River goonch attacks|Wels catfish#Attacks on people|Sobral Santos II}} Reports have been made of [[Bagarius|goonch catfish]] eating humans in the [[Kali River (Uttarakhand)|Kāli River]] in India.<ref>{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|title=Mutant fish develops a taste for human flesh in India|last=Cockcroft|first=Lucy|date=9 October 2008|work=[[The Daily Telegraph]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191029140510/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|archive-date=29 October 2019}}</ref> Additionally there have been reports of [[wels catfish]] killing and eating humans in Europe.<ref>{{Cite web|title=Leső harcsák (Silurus Art.)|url=http://mek.oszk.hu/03400/03408/html/2488.html|access-date=2022-01-13|website=mek.oszk.hu|language=en}}</ref> Large predatory catfish such as the [[redtail catfish]] and ''[[Brachyplatystoma filamentosum|piraíba]]'' are thought to have contributed to the loss of life when the ''[[Sobral Santos II]]'' ferry sank in the [[Amazon River]] in 1981.<ref>{{Cite web|date=2014-04-05|title='River Monsters' uncovers tale of deadly Amazon fish attack|url=https://nypost.com/2014/04/05/river-monsters-uncovers-tale-of-deadly-amazon-fish-attack/|access-date=2022-01-13|website=New York Post|language=en-US}}</ref> === Škarpinjci === The [[giant grouper]] is one of the largest species of bony fish in the world, reaching a maximum length of {{convert|3|m|0|sp=us}} and weight of {{convert|600|kg}}.<ref>{{Cite web|date=2019|title=Giant Queensland groper|url=https://www.dpi.nsw.gov.au/fishing/closures/identifying/marine-or-estuarine-species/giant-queensland-groper|access-date=2022-01-13|website=www.dpi.nsw.gov.au|language=en}}</ref> There have been cases of this species attacking humans,<ref>{{Cite web |date=2002-10-26 |title=CDNN Eco News - Did Fish Feeding Cause Shark Attack? |url=http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20021026164337/http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |archive-date=26 October 2002 |url-status=dead}}</ref> along with the closely related [[Atlantic goliath grouper]].<ref>{{Cite web |date=2009-08-03 |title=Big Grouper Grabs Diver On Keys Reef |url=http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20090803071741/http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |archive-date=3 August 2009 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-07-30|title=Think Sharks Are Scary? Watch This Giant Thing Ambush A Diver.|url=https://www.huffpost.com/entry/goliath-grouper-attack_n_5632612|access-date=2022-01-13|website=HuffPost|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Attack of the Goliath Grouper|url=https://www.jonesboro.com/node/1282|access-date=2022-01-13|website=www.jonesboro.com|language=en}}</ref> == Beskičmenjaci == === Glavonošci === {{Main|Cephalopod attack}} Some large cephalopods, in particular the [[Humboldt squid]], are said to attack and eat humans.<ref>{{Cite web|title=Squidly|url=http://diver.net/seahunt/fend/f_scottc.htm|access-date=2022-01-13|website=diver.net}}</ref> == Broj nastradalih == [[File:Pieter Brueghel II-The good shepherd mg 3019.jpg|thumb|Detail of wolf attacking a shepherd. Painting ''The Good Shepherd'' by [[Pieter Brueghel the Younger]], 1616]] Individual man-eater death tolls include: {| class="wikitable" |+ !Name !Alleged death toll !Location |- |[[George Gilman Rushby|Lions of Njombe]] |Up to 1500 (according to the main source) |Tanzania |- |[[Champawat tiger]] |436 |Nepal/India |- |[[Leopard of Panar]] |400 |Northern India |- |[[Gustave (crocodile)]] |300+ |Burundi, rumored |- |[[Talla Des Man Eater]] |150 |India |- |[[Leopard of the Central Provinces]] |150 |India |- |[[Tsavo Man-Eaters|Tsavo's man-eating lions]] |34–100+ |Kenya |- |[[Leopard of Rudraprayag]] |125+ |India |- |[[Beast of Gévaudan]] |113 |France <ref name="Attacks" /> |- |[[Leopard attack|Leopard of Golis Range]] |100 |Somaliland <ref name="Swayne1899">{{cite book |last1=Swayne |first1=H. G. C. |title=Great and small game of Africa: An account of the distribution, habits, and natural history of the sporting mammals, with personal hunting experiences |publisher=Roland Ward |year=1899 |editor1-last=Bryden |editor1-first=H. A. |location=London |pages=575–579 |chapter=The leopard in Somaliland |oclc=11014130 |chapter-url=https://archive.org/details/greatsmallgameof00majo}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Kahani]] |100 |India <ref name="Sterndale1877">{{cite book |last=Sterndale |first=R. A. |url=https://archive.org/details/cu31924079586685 |title=Seonee; Or, camp life on the Satpura Range: A tale of Indian adventure |publisher=Sampson Low, Marston, Searle, & Rivington |year=1877 |edition=2nd |location=London |pages=[https://archive.org/details/cu31924079586685/page/n397 370]–384, 452 |oclc=27112858 |author-link=Robert Armitage Sterndale |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |[[Tiger attack|Tigress of Bhimashankar]] |100 |India <ref>Bhimanshankarcha Narbhakshak (Maneater of Bhimashankar) – A [[Marathi language|Marathi]] book by author Sureshchandra Warghade</ref> |- |Chiengi lion |90+ |Zambia <ref name="smith">{{Cite web |last=Tucker |first=Abigail |date=2009-12-16 |title=The Most Ferocious Man-Eating Lions |url=https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-most-ferocious-man-eating-lions-2577288/#:~:text=Most%20are%20nameless%2C%20but%20a,paper%20floating%20in%20the%20breeze. |access-date=2022-08-01 |website=smithsonianmag.com |publisher=Smithsonian Magazine}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-11-19 |title=Chiengi:The Capital Of Witchcraft |url=https://zambianobserver.com/chiengi-the-capital-of-witchcraft/ |access-date=2022-08-01 |website=zambianobserver.com}}</ref><ref name="Deadliest Man-Eaters">{{Cite web |date=2010-12-14 |title=Deadliest Man-Eaters |url=https://www.outdoorlife.com/photos/gallery/hunting/2010/12/deadliest-man-eaters/ |access-date=2022-08-01 |website=outdoorlife.com |language=en-US}}</ref> |- |Osama Crocodile |83 |Uganda <ref>{{Cite web |last=Codiva |first=Michelle |date=2022-07-17 |title=Crocodile Named Osama Consumed 83 People In One Uganda's Villages |url=https://www.sciencetimes.com/articles/38813/20220717/crocodile-named-osama-consumed-83-people-one-ugandas-villages.htm |access-date=2022-08-01 |website=sciencetimes.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lynch |first=Benjamin |date=2022-07-16 |title=Monster 16ft 75-year-old crocodile has eaten 80 people and even 'snatched children' |url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/monster-16ft-75-year-old-27467995 |access-date=2022-08-01 |website=mirror.co.uk}}</ref> |- |[[Tigers of Chowgarh]] |64 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolves of Uttar Pradesh]] |60+ |India <ref name="jhala">[[Yadvendradev Vikramsinh Jhala|Jhala, Y.V.]] and D.K. Sharma. 1997. Child-lifting by wolves in eastern Uttar Pradesh, India. Journal of Wildlife Research 2(2):94–101</ref><ref>{{Cite news |last=Burns |first=John F. |date=1996-09-01 |title=In India, Attacks by Wolves Spark Old Fears and Hatreds |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1996/09/01/world/in-india-attacks-by-wolves-spark-old-fears-and-hatreds.html |access-date=2022-01-18 |issn=0362-4331}}</ref> |- |Osama Lion |50+ |Tanzania <ref name="smith" /><ref name="Deadliest Man-Eaters" /> |- |Namelieza Lion |43 |Namibia <ref name="smith" /> |- |[[Leopard of Gummalapur]] |42 |India |- |[[Courtaud|Wolves of Paris]] |40 |France <ref>{{Cite web |date=October 27, 2010 |title=The Wolves of Paris |url=https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |access-date=29 July 2022 |archive-date=2 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602212521/https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |url-status=usurped }}</ref><ref>{{Cite web |title=Courtaud & The Paris Wolf Attacks |url=https://happygallows.blogspot.com/2016/07/courtaud-paris-wolf-attacks.html}}</ref><ref>{{Cite web |title=Man Against Wolf &#124; Part One | date=23 May 2021 |url=https://www.youtube.com/watch?v=BRyCQM7wSDk |via=www.youtube.com}}</ref> |- |Mulanje Hyenas |36 |Malawi <ref>{{Cite web |last=Flight |first=Tim |date=2018-04-12 |title=10 Animal Serial Killers That Will Haunt Your Dreams |url=https://historycollection.com/10-animal-serial-killers-that-will-haunt-your-dreams/10/ |access-date=2022-08-01 |website=historycollection.com}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Mulher Valley]] |30+ |India <ref name="Osmaston1903">{{cite journal |last1=Osmaston |first1=L. S. |year=1904 |title=A man-eating panther |url=https://archive.org/details/journalofbombayn15bomb |journal=Journal of the Bombay Natural History Society |volume=15 |pages=135–138 |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |Tiger of the [[Dudhwa National Park]] |24 |India <ref name="me">{{cite web |title=Man-eaters. The tiger and lion, attacks on humans |url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating3.html |access-date=2018-07-24 |publisher=Lairweb.org.nz}}</ref> |- |[[Kirov wolf attacks]] |22 |Russia |- |[[Wolves of Turku]] |22 |Finland |- |Beast of Sarlat (likely a rabid wolf) |18 |France <ref>{{cite web |last1=Tronel |first1=J. F. |date=28 May 2017 |title=La Bete de Sarlat, L'Histoire d'un Loup Enrage au XVIII Siecle |url=https://espritdepays.com/dordogne/histoire/bete-de-sarlat-lhistoire-dun-loup-enrage-xviiie-siecle |access-date=24 July 2021 |website=Esprit de Pays |language=fr |quote=Dix-huit a vingt personnes furent les tristes victimes de sa fureur.}}</ref><ref>{{cite web |title=La bête de Sarlat |url=https://www.sudouest.fr/2013/12/05/la-bete-de-sarlat-1249582-2147.php?nic |access-date=2021-09-01 |website=Sud-Ouest |language=fr}}</ref> |- |[[Wolves of Ashta]] |17 |India |- |[[Tigress of Jowlagiri]] |15 |India |- |[[Wolves of Hazaribagh]] |13 |India |- |[[Tiger attack|Tigress of Yavatmal]] |13 |India <ref>{{cite web |last1=Pinjarkar |first1=Vijay |date=2 October 2018 |title=In Yavatmal, 9-month-long hunt for killer tigress may be about to end |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/nagpur/in-yavatmal-9-month-long-hunt-for-killer-tigress-may-be-about-to-end/articleshow/66036053.cms |access-date=12 November 2018 |website=The Times of India}}</ref> |- |[[Wolf of Gysinge]] |12 |Sweden |- |[[Sloth bear of Mysore]] |12 |India |- |[[Leopard attack|Leopard of Punanai]] |12 |Sri Lanka <ref name="archives.sundayobserver.lk">{{citation |author=Jayantha Jayawardene |title=The man-eater of Punanai |date=2014-04-02 |url=http://archives.sundayobserver.lk/2014/03/02/spe10.asp |work=The [[Sunday Observer]] |access-date=2016-11-04}} (A shortened account of the story by Roper S. Agar as published in the Sri Lanka Wildlife Society's magazine Loris Volume 1, December 1938, No. 5.)</ref> |- |[[List of fatal shark attacks in South Africa|Port St-John Shark Attacks]] |11 |South Africa Second Beach |- |[[Gaver Tigers]] |10 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolf of Cusago]] |9 |Italy <ref name="oriani">{{in lang|it}} Oriani, A. & Comincini, M. [http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm Morti causate dal lupo in Lombardia e nel Piemonte Orientale nel XVIII secolo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131109205627/http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm|date=2013-11-09}}, in atti del Seminario "Vivere la morte nel Settecento", Santa Margherita Ligure 30 settembre - 2 ottobre 2002</ref> |- |[[Tiger of Mundachipallam]] |7 |South India |- |[[Sankebetsu brown bear incident|Sankebetsu bear]] |7 |Japan |- |[[Tiger attack|Tigress of Moradabad]] |7 |India <ref name="Menu">{{cite news |date=17 August 2014 |title=For Moradabad man-eater, is man off the menu? |work=[[The Times of India]] |url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/sunday-times/deep-focus/For-Moradabad-man-eater-is-man-off-the-menu/articleshow/40321022.cms |access-date=27 January 2015}}</ref> |- |[[Mfuwe man eating lion]] |6 |Zambia |- |Crocodile of Bang Mood |6 |Thailand |- |[[Kanda Man Eater]] |5 |India |- |[[Tiger of Segur]] |5 |India |- |[[Wolf of Soissons]] |4 |France |- |[[Jersey Shore shark attacks of 1916|New Jersey Shark]] |4 |North New Jersey |- |[[Thak man-eater]] |4 |India |- |[[Leopard of the Yellagiri Hills]] |3 |India |- |[[Chuka Man Eater]] |3 |India |- |[[Malawi Terror Beast]] (hyena) |3 |Malawi |- |[[Battle of Ramree Island|Battle of Ramree Island crocodile attacks]] |Uncertain |Myanmar |- |[[Wolf of Ansbach]] |Uncertain |Germany of the Holy Roman Empire |- |[[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' shark attacks]] |Uncertain |Philippine Sea |} * == Povezano == * [[Animal attack]] * ''[[Damnatio ad bestias]]'', an ancient form of execution where condemned prisoners were killed by animals * [[Human–wildlife conflict]] * [[Man-eating plant]], various legendary large carnivorous plants * [[List of large carnivores known to prey on humans]] == Reference == {{reflist}} {{načini ishrane}} pifxo91hw5ebq76lmmm5x6qdqiuc129 42586728 42586724 2026-05-01T23:21:51Z Duma 16555 /* Zmije */ 42586728 wikitext text/x-wiki [[File:Head of the Champawat Tiger.png|thumb|Glava [[napadi tigrova|tigrice iz Champawata]], koja je ubila preko 430 ljudi u Nepalu i Indiji, prije nego što ju je [[Jim Corbett]] upucao 1907. godine. Zbog slomljenih gornjih i donjih desnih očnjaka, nije mogla loviti svoj prirodni plijen i počela se hraniti ljudima.]] '''Ljudožderna životinja''' ili '''ljudožder''' je pojedinačna životinja ili biće koje lovi ljude kao obrazac lovačkog ponašanja. To ne uključuje [[strvinar|jedenje leševa]], pojedinačni napad proizašao iz prilike ili očajničke gladi ili jedenje čovjeka kojeg je životinja ubila u samoodbrani. Međutim, sva tri slučaja (posebno posljednja dva) mogu naviknuti životinju na jedenje ljudskog mesa ili na [[Napad životinje|napadanje ljudi]], te mogu potaknuti razvoj ponašanja ljudožderstva. Iako ljude mogu napasti mnoge vrste životinja, životinje ljudožderi su one koje su uključile ljudsko meso u svoju uobičajenu ishranu i aktivno love i ubijaju ljude. Većina prijavljenih slučajeva ljudoždera uključivala je [[lav]]ove, [[tigar|tigrove]], [[leopard]]e, [[polarni medvjed|polarne medvjede]] i velike [[krokodil]]e. Međutim, oni nisu jedini predatori koji će napasti ljude ako im se pruži prilika; poznat je i širok spektar vrsta koje usvajaju ljude kao uobičajeni plijen, uključujući razne [[medvjed]]e, [[Pjegava hijena|pjegave]] i [[Prugasta hijena|prugaste hijene]] i [[Komodski varan|komodske varane]]. == Mačke == === Tigrovi === {{main|Ljudožderni tigrovi}} [[File:Man-eater of Segur.jpg|thumb|[[napad tigra|Segurski ljudožder]], mladi bengalski tigar koji je ubio 5 ljudi u brdima Nilgiri u državi Tamil Nadu na jugu Indije.]] Zabilježeno je da su tigrovi ubili više ljudi od bilo koje druge velike mačke i odgovorni su za više ljudskih smrti direktnim napadom nego bilo koji drugi divlji sisar.<ref name="Nowak, Ronald M 1983">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1088</ref> Navodno je oko 1.000 ljudi ubijeno svake godine u Indiji početkom 1900-ih, a [[tigrica iz Champawata|jedna bengalska tigrica]] ubila je 436 ljudi u Indiji.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Tigrovi su ubili 129 ljudi u mangrovoj šumi Sundarban od 1969. do 1971. godine.<ref name="Nowak, Ronald M 1983"/> Za razliku od leoparda i lavova, tigrovi ljudožderi rijetko ulaze u ljudska prebivališta kako bi ulovili plijen. Većina žrtava je navodno bila na teritoriji tigra kada se napad dogodio.<ref name="GC"/> Osim toga, napadi tigrova se uglavnom događaju tokom dana, za razliku od onih koji uključuju leoparde i lavove.<ref name="GC"/> [[Sundarbans|Sundarban]] je dom za otprilike 600 [[Bengalski tigar|kraljevskih bengalskih tigrova]]<ref name="Maneaters">{{cite web|title=Maneaters: The Sundarbans|url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating7.html|publisher=lairweb|access-date=11 December 2013}}</ref> koji su prije modernog doba "redovno ubijali 50 ili 60 ljudi godišnje".<ref name="Maneaters" /> Gubitak staništa zbog [[Ciklon Sidr|ciklona Sidr]] 2008. godine doveo je do povećanja broja napada na ljude na indijskoj strani Sundarbana, jer su tigrovi prelazili na indijsku stranu iz Bangladeša.<ref name=tiger_2008>{{cite news|title=Tiger attacks on rise in Indian Sundarbans|url=http://www.dnaindia.com/india/report-tiger-attacks-on-rise-in-indian-sundarbans-1180734|access-date=11 March 2014|newspaper=[[DNA India]]|date=30 July 2008|agency=[[Indo-Asian News Service]]}}</ref> Teorija koja se promovira kao objašnjenje tog porasta broja napada sugerira da, budući da tigrovi piju [[slatka voda|slatku vodu]], [[salinitet|slanost]] voda u tom području služi kao destabilizirajući faktor u ishrani i životu tigrova Sundarbana, držeći ih u stalnoj nelagodi i čineći ih izuzetno agresivnima. Druge teorije uključuju dijeljenje staništa s ljudima i konzumiranje ljudskih leševa tokom poplava.<ref name="Maneaters" /> === Lavovi === {{Further|Lav#Lavovi-ljudožderi}} [[File:Lionsoftsavo2008.jpg|right|thumb|[[Ljudožderi Tsavoa]] izloženi u [[Prirodoslovnom muzeju Field]] u Chicagu.]] Zabilježeno je da lavovi-ljudožderi aktivno ulaze u ljudska sela noću, kao i danju, kako bi ulovili plijen. Ta veća asertivnost obično olakšava iskorjenjivanje lavova-ljudoždera u usporedbi sa tigrovima. Lavovi obično postaju ljudožderi iz istih razloga kao i tigrovi: glad, starost i bolest, iako su, kao i kod tigrova, neki ljudožderi navodno bili u savršenom zdravlju.<ref name="GC"/> Najzloglasniji ikada zabilježeni slučaj lavova-ljudoždera dogodio se 1898. godine u tadašnjoj Britanskoj Istočnoj Africi, današnjoj [[kenija|Keniji]]. Tokom izgradnje željezničkog mosta preko [[Tsavo (rijeka)|rijeke Tsavo]] (dijela [[ugandska željeznica|Ugandske željeznice]]) u današnjem [[nacionalni park Tsavo East|Nacionalnom parku Tsavo East]], dva ogromna mužjaka lava bez grive terorizirala su željezničke radnike, od kojih je većina dovedena iz Indije, te se smatra da su ubili i proždrli preko 130 muškaraca. Cijeli željeznički projekat morao je biti zaustavljen jer je tadašnji britanski premijer proglasio uzbunu. Na kraju ih je pratio i ubio glavni inženjer projekta, a osam muškaraca je moralo da ih prenese u kamp. Istraživanja o lavovima-ljudožderima pokazuju da [[afrički lav]]ovi jedu ljude kao dodatak drugoj hrani, a ne kao krajnje sredstvo.<ref>{{Cite news |url=http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya |archive-url=https://web.archive.org/web/20170419174942/http://news.nationalgeographic.com/2017/04/man-eating-lions-teeth-kenya/ |url-status=dead |archive-date=19 April 2017 |title=Why Man-Eating Lions Prey on People—New Evidence |date=2017-04-19 |access-date=2017-04-19}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=DeSantis |first1=Larisa R. G.|last2=Patterson |first2=Bruce D. |date=2017-04-19|title=Dietary behaviour of man-eating lions as revealed by dental microwear textures |journal=Scientific Reports |volume=7|issue=1 |pages=904 |doi=10.1038/s41598-017-00948-5 |pmid=28424462 |pmc=5430416|bibcode=2017NatSR...7..904D}}</ref> U julu 2018. godine, južnoafrička web stranica s vijestima izvijestila je da su tri [[krivolov]]ca na nosoroge napadnuta i pojedena od strane lavova u rezervatu divljači Sibuya u provinciji Eastern Cape u Južnoj Africi.<ref>{{Cite news|url=https://www.iol.co.za/news/south-africa/lions-eat-suspected-poachers-at-sibuya-game-reserve-15852083|title=Horror as lions eat 3 poachers at Sibuya Game Reserve|date=2018-07-05|work=Independent Online|location=South Africa|access-date=2019-12-17}}</ref> === Leopardi === {{Main|Napad leoparda}} Leopardi ljudožderi čine mali postotak svih leoparda, ali su nesumnjivo predstavljali prijetnju u nekim područjima;<ref name="ReferenceA">Nowak, Ronald M; and Paradiso, John L. Walker's Mammals of the World. 4th ed. Baltimore: Johns Hopkins University Press; 1983. p1090</ref> jedan leopard u Indiji ubio je preko 200 ljudi.<ref name="ReferenceA"/> [[Jim Corbett]] je izjavio da je zapaženo da leopardi to češće čine nakon što se hrane ljudskim leševima, za razliku od tigrova, koji su obično postajali ljudožderi zbog bolesti. U području koje je Corbett dobro poznavao, mrtvi ljudi se obično potpuno [[Inflamacija (antropologija)|kremiraju]], ali kada dođe do teške epidemije bolesti, stopa smrtnosti premašuje zalihe [[Pogrebna lomača|drveta za kremiranje]] i ljudi donekle spale tijelo i bace ga preko ruba [[ghat|zapaljenog ghata]].<ref name="CC">{{cite book| last = Corbett |first = Jim |author-link=Jim Corbett | title = Man-eaters of Kumaon| url = https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.458957 | pages = viii–xiii| publisher = Oxford University Press| year = 1944}}</ref><ref>Time Magazine Canadian edition, Saving The Big Cats, issue 23 August 2004, p.38, pp.40-41.</ref> U Aziji, leopardi ljudožderi obično napadaju noću, a zabilježeno je da su provalili vrata i slamnate krovove kako bi došli do ljudskog plijena. Napadi u Africi se prijavljuju rjeđe, iako je bilo slučajeva kada su se napadi dogodili tokom dana. I Corbett i [[Kenneth Anderson]] su napisali da je lov na pantera ljudoždera predstavljao više izazova nego na bilo koju drugu životinju.[nedostaje referenca] U Indiji je 2019. godine leopard ukrao i obezglavio mladunče.<ref>{{Cite web|url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/baby-snatched-cot-decapitated-leopard-14433607|title=Baby snatched from cot and decapitated by leopard as mum sleeps through attack|first=Anna|last=Slater|date=19 April 2019|website=mirror}}</ref> === Jaguari === {{See also|Jaguar#Jaguar i čovjek}} Napadi jaguara na ljude su danas rijetki.<ref name="AHT">{{cite web |url=http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |title=Latin American Herald Tribune - Jaguar Kills Fisherman on Colombia's Caribbean Coast |work=Latin America Herald Tribune |access-date=2016-03-19 |archive-date=4 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304053413/http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=787643&CategoryId=12393 |url-status=dead }}</ref> U prošlosti su bili češći, barem nakon dolaska [[konkvistador]]a u [[amerike|Ameriku]]. Rizik za ljude bi se vjerovatno povećao kada bi se smanjio broj [[kapibara]], glavnog plijena jaguara.<ref name="Porter1894">{{cite book |url=https://archive.org/stream/wildbeastsstud00port#page/n197/mode/2up |title=Wild beasts; a study of the characters and habits of the elephant, lion, leopard, panther, jaguar, tiger, puma, wolf, and grizzly bear |author=John Hampden Porter |year=1894 |page=239|publisher=New York, C. Scribner's sons }}</ref> Međutim, povremeni napadi se i dalje dešavaju; na primjer, u aprilu 2025. godine, čovjeka je ubio jaguar dok je skupljao med u ruralnom području brazilskog Pantanala, blizu Aquidauane u državi Mato Grosso do Sul.<ref>{{Cite web |last=Perpétuo |first=Lara |date=2025-04-23 |title=Governo de MS determina buscas por onça que matou caseiro no Pantanal |url=https://www.correiobraziliense.com.br/brasil/2025/04/7121454-governo-de-ms-determina-buscas-por-onca-que-matou-caseiro-no-pantanal.html |access-date=2025-04-24 |website=Brasil |language=pt-BR}}</ref> === Pume === {{Main|Popis smrtonosnih napada puma u Sjevernoj Americi}} Zbog [[prirast stanovništva|širenja ljudske populacije]], staništa puma se sve više preklapaju s područjima naseljenim ljudima. Napadi na ljude su vrlo rijetki, jer je prepoznavanje plijena kod puma naučeno ponašanje i one uglavnom ne prepoznaju ljude kao plijen.<ref>Kanadsko izdanje časopisa Time, Saving The Big Cats, broj 23. august 2004, str.43.</ref> Napadi na ljude, stoku i kućne ljubimce mogu se dogoditi kada se puma navikne na ljude ili je u stanju teške gladi. Napadi su najčešći tokom kasnog proljeća i ljeta, kada mlade pume napuštaju svoje majke i traže novu teritoriju. Za razliku od drugih velikih mačaka koje su ljudožderi, pume ne ubijaju ljude zbog starosti ili preferenci u ishrani, već u odbrani svoje teritorije. Takvo ponašanje je zabilježeno u lovu kojeg predvode ljudi, gdje pumu tjeraju psi koje ona ili prestiže ili napadne na određenoj udaljenosti. Puma zatim kruži oko lovca i napada iz zasjede. == Psi == === Vukovi === {{main|Napad vuka}} [[File:Wolves of Perigord.jpg|thumb|Dvije jedinke vukova iz Périgorda, čopora navodno odgovornog za smrt 18 ljudi u februaru 1766. godine, izložena u dvorcu Razac u [[Thiviers]]u]] U poređenju s drugim mesoždernim sisarima za koje se zna da napadaju ljude radi hrane, učestalost s kojom su zabilježeni napadi vukova na ljude je prilično niska, što ukazuje na to da su, iako potencijalno opasni, vukovi među najbezopasnijim vrstama zbog svoje veličine i predatorskog potencijala, osim psa koji predstavlja [[napad psa|smrtonosnu opasnost]] iz razloga koji nisu predatorstvo. U rijetkim slučajevima u kojima se događaju napadi vukova ljudoždera, većina žrtava su djeca.<ref name="Attacks">{{cite web|url=http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |title=The Fear of Wolves: A Review of Wolf Attacks on Humans |publisher=Norsk Institutt for Naturforskning |access-date=26 June 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927173051/http://www.nina.no/archive/nina/Publikasjoner/oppdragsmelding/NINA-OM731.pdf |archive-date=27 September 2007}}</ref> [[Habituacija]] je poznati faktor koji doprinosi nekim napadima vukova ljudoždera, a rezultat je života u blizini ljudskih nastambi, zbog čega vukovi gube strah od ljudi i posljedično im se previše približavaju, slično urbanim [[kojot]]ima. Habituacija se također može dogoditi kada ljudi namjerno potiču vukove da im se približe, obično nudeći im hranu, ili nenamjerno, kada ih ljudi ne zastraše dovoljno.<ref name="Attacks" /> To potvrđuju izvještaji koji pokazuju da su vukovi u zaštićenim područjima skloniji pokazivanju [[hrabrost]]i prema ljudima nego oni u područjima gdje se aktivno love.<ref name="WOLVES">{{cite book | author= L. David Mech & Luigi Boitani | title=Wolves: Behaviour, Ecology and Conservation | year=2001 | page= 448 | publisher=University of Chicago Press | isbn= 978-0-226-51696-7 }}</ref> === Dingoi === {{See also|Smrt Azarije Chamberlain}} Napadi [[dingo]]a na ljude su rijetki, sa samo dva zabilježena smrtna slučaja u Australiji. Dingoi se obično plaše ljudi i izbjegavaju susrete s njima. Najpoznatiji slučaj napada dingoa bio je nestanak [[Smrt Azarije Chamberlain|Azarije Chamberlain]] 1980. godine, stare samo devet sedmica. Njeni roditelji su izjavili da su oboje vidjeli dinga kako iznosi Azariju iz njihovog šatora kada je njihova porodica bili na kampovanju u [[Uluru]]u.<ref>{{cite web |title=New turn in 1980 dingo death mystery |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna5378661 |publisher=MSNBC |access-date=12 November 2018 |date=6 July 2004}}</ref> Jedan otac je 2019. spasio svoje 14-mjesečno dijete od dingoa koji ga je pokušao odvući.<ref>{{Cite web|url=https://www.news.com.au/national/queensland/infant-recovering-in-hospital-after-terrifying-dingo-attack/news-story/517dca54aa0814187d700b746798844a|title=Father woke to son's cries 'becoming more distant'|date=18 April 2019|website=NewsComAu}}</ref> === Domaći psi === {{Main|Fatal dog attacks}} Although dogs have many of the characteristics of bears and big cats, they are unlikely to act as man-eaters themselves. More often humans can be bitten to death by packs of stray dogs, but not eaten. Such attacks often occur in the countries of [[Eastern Europe]], [[post-Soviet states]], and some [[South Asia]]n countries, such as India.{{Citation needed|date=September 2023}} === Kojoti === {{main|Coyote attack}} Almost all known predatory coyote attacks on humans have failed. To date, other than the [[Kelly Keen coyote attack]] and the [[Taylor Mitchell|Taylor Mitchell coyote attack]],<ref>{{Cite web |title=Scientists Now Know Why Coyotes Unexpectedly Killed a Human in 2009 |url=https://www.cnet.com/science/biology/scientists-now-know-why-coyotes-unexpectedly-killed-a-human-in-2009/ |access-date=2024-01-29 |website=CNET |language=en}}</ref> all known victims have survived by fighting, fleeing, or being rescued, and only in the latter case was the victim partially eaten, although that case occurred in [[Nova Scotia]] where the local animals are [[eastern coyote]]s ([[coywolves]]).{{citation needed|date=March 2019}} === Šakali === In June 2019, a nine-year-old boy was killed by [[Indian jackal|jackals]] in [[Farakka]], [[West Bengal]], India. This was witnessed by a neighbor, who saw the child's half-eaten body being dragged by the pack of seven jackals.<ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/west-bengal/jackals-kill-feed-on-9-year-old-boy-in-in-murshidabad/cid/1693120|title=Jackals kill & 'feed on' 9-year-old boy in Murshidabad}}</ref> == Medvjedi == {{Main|Napad medvjeda}} === Polarni medvjedi === [[Polarni medvjed]]i, posebno mladi i pothranjeni, lovit će ljude radi hrane.<ref>{{cite journal | first1 = James M. | last1 = Wilder | first2 = Dag | last2 = Vongraven | first3 = Todd | last3 = Atwood | first4 = Bob | last4 = Hansen | first5 = Amalie | last5 = Jessen | first6 = Anatoly | last6 = Kochnev | first7 = Geoff | last7 = York | first8 = Rachel | last8 = Vallender | first9 = Daryll | last9 = Hedman | first10 = Melissa | last10 = Gibbons | title = Polar Bear Attacks on Humans: Implications of a Changing Climate. | journal = Wildlife Society Bulletin | volume = 41 | number = 3 | year = 2017 | pages = 537–47 | doi = 10.1002/wsb.783| bibcode = 2017WSBu...41..537W }}</ref> Iako medvjedi rijetko napadaju ljude, njihovi napadi često uzrokuju razorne ozljede zbog veličine i ogromne snage tih divovskih kopnenih i obalnih mesoždera. Kao i kod pasa, predatorska namjera nije neophodna; teritorijalni sporovi i zaštita mladunaca mogu rezultirati smrću usljed napada. Napadi medvjeda ljudoždera su zaista rijetki, ali se znaju dogoditi kada su životinje bolesne ili je prirodni plijen oskudan, što ih često navodi da napadaju i jedu sve što mogu ubiti. === Smeđi medvjedi === [[Brown bear]]s are known to sometimes hunt hikers and campers for food in North America. For example, Lance Crosby, 63, of [[Billings, Montana]], was hiking alone and without bear spray in [[Yellowstone National Park]] in August 2015 when he was attacked by a {{convert|259|lbs|adj=on}} [[grizzly bear]]. The park rules say people should hike in groups and always carry bear spray – a form of pepper spray that is used to deter aggressive bears. His body was found in the Lake Village section of the park in northwest Wyoming.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-33942095|title = Yellowstone Park kills grizzly bear that ate hiker|work = BBC News|date = 14 August 2015}}</ref> [[Timothy Treadwell]] and his girlfriend Amie Huguenard were killed and almost fully eaten by a 28-year-old brown bear on October 5, 2003. The bear's stomach was later found to contain human remains and clothing. In July 2008, dozens of starving brown bears killed two geologists working at a [[fish hatchery|salmon hatchery]] in [[Kamchatka]].<ref>{{cite news |title=Russian bears trap geology survey crew |first=Alexei |last=Dovbysh |work=Reuters |date=22 July 2008 |url=https://www.reuters.com/article/idUSL22583868 |access-date=24 April 2010 }}</ref> After the partially eaten remains of the two workers were discovered, authorities responded by dispatching hunters to cull or disperse the bears.<ref>{{cite news |title=Bears eat two men in Russia's eastern wilderness |first=Luke |last=Harding |work=The Guardian |date=23 July 2008 |url=https://www.theguardian.com/world/2008/jul/23/russia.animalbehaviour |access-date=24 April 2010 |location=London}}</ref> === Američki crni medvjedi === While [[American black bear]]s rarely attack people, lone, predatory black bears are responsible for most fatal black bear attacks on humans in the United States and Canada, according to a study from 2011. Unlike female bears, motivated to attack humans to protect cubs, male black bears may display predatory behavior toward humans and view them as a potential food source. The same study cautioned that the chances of a black bear attacking a human were small, writing, "Each year, millions of interactions between people and black bears occur without any injury to a person, although by 2 years of age most black bears have the physical capacity to kill a person."<ref>{{cite journal | last1 = Herrero | first1 = S. | last2 = Higgins | first2 = A. | last3 = Cardoza | first3 = J. E. | last4 = Hajduk | first4 = L. I. | last5 = Smith | first5 = T. S. | year = 2011 | title = Fatal attacks by American black bear on people: 1900–2009 | journal = The Journal of Wildlife Management | volume = 75 | issue = 3| pages = 596–603 | doi = 10.1002/jwmg.72 | bibcode = 2011JWMan..75..596H | s2cid = 55078800 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.adn.com/alaska-news/article/lone-predatory-black-bears-responsible-most-human-attacks/2011/05/11/|title=Lone, predatory black bears responsible for most human attacks|date=11 May 2011|website=Anchorage Daily News}}</ref> === Ostale vrste medvjeda === Though usually shy and cautious animals, [[Asian black bear]]s are more aggressive toward humans than the brown bears of Eurasia.<ref name="brown">''Bear Anatomy and Physiology'' from Gary Brown's ''The Great Bear Almanac'', Lyons & Burford, Publishers, 1993</ref> In some areas of [[India]] and [[Burma]], [[sloth bear]]s are more feared than tigers, due to their unpredictable temperament.<ref name="Perry">{{cite book | author = Perry, Richard | title = The World of the Tiger | year = 1965 | page = 260 | id = ASIN: B0007DU2IU}}</ref> == Ostali sisari == === Hijene === Although [[hyena]]s readily feed upon human corpses,<ref>{{Cite web |last=Brooks |first=John |date=2021-10-14 |title=Are Hyenas Dangerous? Do Hyenas Attack Humans? (YES!) |url=https://wildexplained.com/blog/are-hyenas-dangerous/ |access-date=2024-01-29 |website=Wild Explained |language=en-US}}</ref> they are generally very wary of humans and less dangerous than the big cats whose territory overlaps with theirs. Nonetheless, both the [[spotted hyena]] and the smaller [[striped hyena]] are powerful predators quite capable of killing an adult human, and are known to attack people when food is scarce. Like most predators, hyena attacks tend to target women, children, and infirm men, though both species can and do attack healthy adult males on occasion. The spotted hyena is the more dangerous of the two species, being larger, more predatory, and more aggressive than the striped hyena. The [[brown hyena]] and [[aardwolf]] are not known to prey on humans.{{citation needed|date=June 2014}} === Svinje === [[Pig]]s are competent predators and can kill and eat helpless humans unable to escape them.<ref>{{cite news |title=Oregon farmer eaten by his pigs |url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-19796224 |publisher=BBC |date=2 October 2012}}</ref><ref>{{cite news |title=Italian mafia fed man alive to pigs, police say |url=https://www.reuters.com/article/us-italy-mafia-pigs/italian-mafia-fed-man-alive-to-pigs-police-say-idUSBRE9AR0M820131129 |work=Reuters |date=29 November 2013 |language=en}}</ref><ref name=pig_mafia>{{cite news|title=Mafia fed rival to pigs while he was still alive|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/10480945/Mafia-fed-rival-to-pigs-while-he-was-still-alive.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|access-date=11 March 2014|newspaper=[[Telegraph Media Group|The Telegraph]]|date=28 November 2013|location=London|first=Nick|last=Squires}}{{cbignore}}</ref> Numerous [[animal trial]]s in the [[Middle Ages]] involved pigs accused of eating children.<ref>{{cite web|url=https://archive.org/details/criminalprosecut00evaniala|title=The criminal prosecution and capital punishment of animals|first=E. P. (Edward Payson)|last=Evans|date=1 January 1906|publisher=London : W. Heinemann|via=Internet Archive}}</ref> In 2019, a woman was attacked and killed by a herd of [[Feral pig|feral hogs]] in rural Texas. She died due to [[exsanguination]] (i.e. bled to death) from bite wounds.<ref>{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2019/11/26/us/texas-woman-killed-feral-hogs.html|title=Feral Hogs Attack and Kill a Woman in Texas (Published 2019)|first=Nicholas|last=Bogel-Burroughs|date=26 November 2019|work=The New York Times}}</ref> Wild pigs are opportunistic omnivores that can function as aggressive predators. Being scavengers, wild pigs have been specifically documented to feed on human corpses or remains in post-combat, rural accident (e.g., plane crash) and crime (e.g., homicide) situations. In addition, there is at least one instance on record of a wild pig in southern France that became a confirmed repeated man-eater. In four of the attacks reviewed in a study,<ref name="auto">{{cite journal |last1=Mayer |first1=John |title=Wild pig attacks on humans. |journal=Proceedings of the Wildlife Damage Management Conference |date=2013 |volume=15 |pages=17–25 |url=https://digitalcommons.unl.edu/icwdm_wdmconfproc/151/}}</ref> the wild pig either partially or mostly consumed the remains of the human victim that had been fatally injured by that animal in the attack. Three of the four attacks were explicitly characterized by the investigating authorities as being predatory. In two additional attacks, the pig's motivation was also described by either the victim or the victim's companion as predatory; of those, one victim survived with serious injuries while the other was fatally injured. In a 2009 attack in India, a 3-year-old girl, walking on a trail with her father, was grabbed by a wild pig, which then tried to flee with the child in its mouth. The father chased the animal, fighting with it until his daughter was released. Both the father and daughter were seriously injured during the attack; the child later died of her injuries. Although attacks by wild pigs are primarily defensive in nature, the potential for an attack of a predatory nature cannot be completely discounted.<ref name="auto"/> === Primati === {{Main|Human cannibalism}} The only documented man-eating [[Hominidae|hominids]] (great apes) have been [[human]]s themselves and [[chimpanzee]]s.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/science/horizon/2004/demonicapetrans.shtml|title=BBC - Science & Nature - Horizon - Demonic Ape|publisher=BBC}}</ref><!--<ref>{{cite web|url=http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20071228130117/http://ngm.nationalgeographic.com/ngm/0304/feature4/online_extra2.html |url-status=dead |archive-date=28 December 2007 |title=Online Extra: Frodo @ National Geographic Magazine |work=National Geographic |date=2002-05-15 |access-date=2016-03-19}}</ref>--> As humans encroach further on chimpanzee habitat, the occurrence of chimpanzees killing human children has allegedly become more common.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxnews.com/science/chimps-killing-people-in-uganda|title=Chimps are killing people in Uganda: 'It broke off the arm... opened the stomach and removed the kidneys'|first=Chris|last=Ciaccia|date=12 November 2019|publisher=Fox News Channel}}</ref> === Pacovi === Despite small individual size, [[rat]]s in large numbers can kill helpless people by eating them alive.<ref>{{cite web|url=http://www.ibtimes.co.uk/german-man-frank-herrmann-dies-eaten-alive-466227 |title=Homeless Man Eaten Alive by Rats in Majorca |work=International Business Times |date=2013-05-09 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-41198770|title=French girl mutilated by rats in night attack at home|date=8 September 2017|publisher=BBC}}</ref> [[Rat torture]] has been documented by [[Amnesty International]].<ref>Chile: Evidence of torture: an Amnesty International Report. London (Amnesty International Publications) 1983, pp. 35–37</ref> Large sized rats (some as big as a small cat) have been seen to feed upon human corpses in mortuaries in India. == Gmizavci == [[File:Crocodile in Kachikali kevinzim.jpg|thumb|right|The [[Nile crocodile]] is one of the species involved in the most unprovoked fatal attacks on humans.]] === Krokodili === {{Main|Crocodile attack}} Crocodile attacks on people are common in places where crocodiles are native. The [[Saltwater crocodile|saltwater]] and [[Nile crocodile]]s are responsible for more attacks and more deaths than any other wild predator that attacks humans for food. Each year, hundreds of deadly attacks are attributed to the Nile crocodile within [[sub-Saharan Africa]]. Because many relatively healthy populations of Nile crocodiles occur in East Africa, their proximity to people living in poverty and/or without infrastructure has made it likely that the Nile crocodile is responsible for more attacks on humans than all other species combined. One notorious man-eating crocodilian is [[Gustave (crocodile)|Gustave]]. In Australia, crocodiles have also been responsible for several deaths in the tropical north of the country.<ref>{{cite news|url=https://www.smh.com.au/national/recent-crocodile-deaths-in-australia-20090411-a3b2.html |title=Recent crocodile deaths in Australia |website=The Sydney Morning Herald |date=11 April 2009 |access-date=24 January 2017}}</ref> [[Mugger crocodiles]] are another crocodile species that may see people as prey as they kill many people in Asia each year, although not to the same level as the saltwater and Nile crocodiles. All crocodile species are potentially dangerous to humans, but most do not actively prey on them. === Aligatori === {{main|List of fatal alligator attacks in the United States by decade}} Despite their manifest ability to kill prey similar to or larger than humans in size and their commonness in an area of dense human settlement (the southeastern United States, especially Florida), [[American alligator]]s rarely prey upon humans. Even so, there have been several notable instances of alligators opportunistically attacking humans, especially the careless, small children, and elderly.<ref>{{cite web|url=http://bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|title=Body of boy snatched by gator found in Disney lagoon|access-date=16 June 2016|archive-date=16 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160616220857/http://www.bigstory.ap.org/article/2a1e6528c6e74f0084988e2aa0d00a34/deputies-gator-drags-toddler-water-near-disney-resort|url-status=dead}}</ref> Unlike the far more dangerous saltwater and Nile crocodiles, the majority of alligators avoid contact with humans if possible, especially if they have been hunted. Incidents have happened,<ref>{{cite web|url=http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |title='Aggressive' Gator Kills Burglary Suspect - AOL News |date=2007-11-16 |access-date=2016-03-19 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071116160533/http://news.aol.com/story/_a/aggressive-gator-kills-burglary-suspect/20071113224509990001?ncid=NWS00010000000001 |archive-date=16 November 2007 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://firststateupdate.com/2021/08/louisiana-man-apparently-eaten-by-alligator-in-idas-wake/|title= Louisiana Man Apparently Eaten By Alligator In Ida's Wake|date=2021-08-31|access-date=2021-08-31}}</ref> and they may not all have been predatory in nature. === Zmije === Vrlo malo vrsta zmija je fizički sposobno progutati odraslog čovjeka. Iako je izneseno dosta tvrdnji o divovskim zmijama koje gutaju odrasle ljude, potvrđen je samo ograničen broj takvih slučajeva. Različite vrste [[piton]]a su najčešće zabilježeni počinitelji. U Indoneziji je 2017. godine [[Smrt Akbara Salubira|odrasli muškarac]] pronađen unutar pitona dugog 7 m.<ref>{{Cite news|url=http://www.straitstimes.com/asia/se-asia/missing-man-found-dead-in-belly-of-7m-long-python-report|title=Missing man found dead in belly of 7m-long python in Indonesia: Report|last=paulam@st|date=2017-03-29|work=The Straits Times|access-date=2017-06-04|language=en}}</ref> 14. juna 2018. godine, 54-godišnju ženu po imenu Wa Tiba pojeo je [[Malayopython reticulatus|mrežasti piton]], nakon što se uvukao u njen vrt.<ref>{{Cite news|url=https://nationalpost.com/pmn/news-pmn/7-meter-long-python-swallows-indonesian-woman|title=7-meter-long python swallows Indonesian woman|date=2018-06-16|work=National Post|access-date=2018-06-16|language=en-US}}</ref> 45-godišnja [[poljoprivrednica]] u Indoneziji, koja je nestala dan ranije, pronađena je mrtva unutar pitona dugog 5 m u junu 2024. godine.<ref>{{Cite web |title=Indonesian woman found dead inside giant python |url=https://www.dw.com/en/indonesian-woman-found-dead-inside-giant-python/a-69311540 |date=8 June 2024 |access-date=9 June 2024 |website=DW |language=en}}</ref> Velike zmije koje se stežu oko plijena ponekad će se stegnuti i ubiti ga ako je prevelik za gutanje. Također, zabilježeno je više slučajeva u kojima su se [[Python bivittatus|burmanski pitoni]] srednje veličine (3 do 4 m) u zatočeništvu stezali oko ljudi i ubijali ih, uključujući nekoliko nealkoholiziranih, zdravih odraslih muškaraca, od kojih je jedan bio "student" čuvar u zoološkom vrtu.<ref>{{cite web|last=Herszenhorn |first=David |url=https://www.nytimes.com/1996/10/10/nyregion/13-foot-long-pet-python-kills-its-caretaker.html |title=13-Foot-Long Pet Python Kills Its Caretaker |location=New York City |work=The New York Times |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.nydailynews.com/archives/news/pet-snake-eyed-death-python-found-body-article-1.732513 |title=Pet Snake Eyed in Death Python Found With Body |work=Daily News|location=New York |date=1996-10-10 |access-date=2016-03-19}}</ref><ref>{{cite web|author=Animal Attack Files Archives |url=http://igorilla.com/gorilla/animal/2002/python_strangles_owner2.html |title=Owner Killed by Snake had been Warned in '98 |publisher=Igorilla.com |access-date=2016-03-19}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/2622427/Python-kills-careless-student-zookeeper-in-Caracas.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live |title=Python kills careless student zookeeper in Caracas |work=The Telegraph|date=2008-08-26 |access-date=2016-03-19}}{{cbignore}}</ref> U slučaju čuvara u zoološkom vrtu, piton mu je pokušavao progutati glavu, ali su ubrzo intervenirali drugi čuvari.<ref name="telegraph.co.uk"/> Osim toga, najmanje jedan burmanski piton, veličine samo 2,7 m, skupio se i ubio pijanog odraslog muškarca.<ref>{{cite web|url=http://www.insidehalton.com/news-story/3925857-brampton-inquest-called-for-python-ban-20-years-ago/ |title=Brampton inquest called for python ban 20 years ago |publisher=Insidehalton.com |date=2013-08-06 |access-date=2016-03-19}}</ref> Velika zmija koja ubija plijen stezanjem može stegnuti ili progutati dojenče ili malo dijete, što je prijetnja koja je legitimna i empirijski dokazana. Slučajevi napada pitona na djecu zabilježeni su kod mrežastog pitona,<ref>{{Cite journal |last1=Iqbal |first1=Muhammad |last2=Sari |first2=Diah Komala |last3=Arifah |first3=Nur |last4=Widayanti |first4=Gusti Ayu |last5=Aprillia |first5=Ina |date=2025-06-25 |title=Notes on Humans as Prey of Reticulated Pythons Malayopython reticulatus (Serpentes: Pythonidae) in Indonesia |url=https://ejournal.uigm.ac.id/index.php/biopalembanica/article/view/5385 |journal=Bio Palembanica |language=en |volume=2 |issue=1 |pages=43–49 |doi=10.36982/bio.v2i1.5385 |issn=3047-9827|doi-access=free }}</ref> [[Python sebae|afričkog kamenog pitona]],<ref>{{cite web|url=http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |title=Pet Owners Panic after African Python Kills 2 Canadian Children |access-date=1 October 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006074142/http://au.ibtimes.com/articles/497370/20130807/canada-criminal-investigation-new-brunswick-python-african.htm |archive-date=6 October 2014 }}</ref> i burmanskog pitona.<ref>{{cite web |url=http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |title=Officials capture 9-foot Burmese python that strangled 2-year-old Sumter County girl |work=Tampa Bay Times |access-date=2016-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006131344/http://www.tampabay.com/news/publicsafety/officials-capture-9-foot-burmese-python-that-strangled-2-year-old-sumter/1015026 |archive-date=6 October 2014 |url-status=dead }}</ref> Na [[Filipini]]ma, više od četvrtine muškaraca naroda [[Aeta (narod)|Aeta]] (moderne grupe lovaca-sakupljača koji žive u šumama) prijavilo je preživljavanje napada od strane [[Malayopython reticulatus|mrežastih pitona]].<ref name="Headland&Greene2011">{{cite journal |last1=Headland |first1=T. N. |last2=Greene |first2=H. W. |year=2011 |title=Hunter–gatherers and other primates as prey, predators, and competitors of snakes |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=108 |issue=52 |pages=E1470–E1474 |doi=10.1073/pnas.1115116108 |pmid=22160702 |pmc=3248510|doi-access=free }}</ref> Pitoni su neotrovni predatori iz zasjede, a i Aeta i pitoni love jelene, divlje svinje i majmune, što ih čini konkurentima i plijenom.<ref name="Headland&Greene2011"/> U Južnoj Africi je 2002. godine afrički piton dug 6 metara progutao čitavog desetogodišnjeg dječaka; slučajevi poput tog su empirijski posmatrani i zabilježeni, ali nisu u potpunosti potvrđeni, za razliku od prethodno navedenih slučajeva.<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/southafrica/1414171/Hunt-for-giant-snake-that-ate-10-year-old-Durban-boy-whole.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|title=Hunt for giant snake that ate 10-year-old Durban boy whole|first=Jane|last=Flanagan|date=24 November 2002|work=The Daily Telegraph}}{{cbignore}}</ref> U Australiji je zabilježen jedan slučaj [[Simalia amethistina|ametistinskog pitona]] koji je pokušao pojesti odraslu osobu.<ref>{{Cite web|last=Sulleyman|first=Aatif|date=2020-10-19|title=Woman woke up to find 12-foot snake trying to eat her|url=https://www.newsweek.com/woman-woke-find-12-foot-scrub-python-snake-trying-eat-her-1540252|access-date=2022-01-13|website=Newsweek|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Python tried to eat sleeping woman while being tracked by biologists|url=https://www.newscientist.com/article/2257583-python-tried-to-eat-sleeping-woman-while-being-tracked-by-biologists/|access-date=2022-01-13|website=New Scientist|language=en-US}}</ref> === Gušteri === Large [[Komodo dragon]]s are the only known lizard species to occasionally attack and consume humans. Because they live on remote islands, attacks are infrequent and may go unreported. Despite their large size, attacks on people are often unsuccessful and the victims manage to escape with their lives, albeit severely wounded.<ref>{{Cite news |url=http://www.thejakartapost.com/news/2012/10/13/komodo-dragon-bites-elderly-woman-rinca-island.html |title=Komodo dragon bites elderly woman on Rinca Island |access-date=12 February 2014 |date=13 October 2012 |newspaper=The Jakarta Post |publisher=Niskala Media Tenggara}}</ref> Komodo dragons have been known to consume human corpses, usually by digging up shallow graves.<ref>{{Cite book |last1=Badger |first1=David P. |title=Lizards: a natural history of some uncommon creatures, extraordinary chameleons, iguanas, geckos, and more |last2=Netherton |first2=John |date=2002 |publisher=Voyageur Press |isbn=978-0-89658-520-1 |location=Stillwater, MN}}</ref> This has led to the villagers of Komodo Island to relocate their graves, and pile rocks on top of them to deter the dragons.<ref>{{Cite book |last1=Ballance |first1=Alison |title=South Sea islands: a natural history |last2=Morris |first2=Rod |date=2003 |publisher=Firely Books |isbn=978-1-55297-609-8 |location=Toronto; New York}}</ref> == Ptice == Some evidence supports the contention that the [[Crowned eagle|African crowned eagle]] occasionally views human children as prey, with a witness account of one attack (in which the victim, a seven-year-old boy, survived and the eagle was killed),<ref>Steyn, P. 1982. Birds of prey of southern Africa: their identification and life histories. David Phillip, Cape Town, South Africa.</ref> and the discovery of part of a human child skull in a nest. This would make it the only living bird known to prey on humans, although other birds such as [[ostrich]]es and [[Cassowary|cassowaries]] have killed humans in self-defense and a [[lammergeier]] might have killed the ancient Greek playwright [[Aeschylus]] by accident.<ref>el Hoyo, J.; Elliott, A.; Sargatal, J., eds. (1994). Handbook of the Birds of the World. 2. Barcelona: Lynx Edicions. p. 107. {{ISBN|84-87334-15-6}}.</ref> Various large raptors like [[golden eagles]] are reported attacking humans,<ref>Dickinson, Rachel (2009). Falconer on the Edge. Houghton Mifflin-Harcourt. {{ISBN|978-0-618-80623-2}}.</ref> but it is unclear if they intend to eat them or if they have ever been successful in killing one. A series of incidents in which a [[martial eagle]] attacked and killed one human child as well as injuring two others was recorded in [[Ethiopia]] in 2019.<ref>{{cite book |title=The Deadly Balance: Predators and People in a Crowded World | first = Adam | last = Hart | date = 2023 | publisher= Bloomsbury |chapter-url=https://lithub.com/this-eagle-would-eat-your-toddler-if-it-had-the-chance/ | chapter=This Eagle Would Eat Your Toddler If It Had The Chance | type= excerpt via ''Literary Hub'' | isbn = 9781472985323 | url= https://books.google.com/books?id=oEmOEAAAQBAJ}}</ref> Some fossil evidence indicates large [[birds of prey]] occasionally preyed on prehistoric hominids. The [[Taung Child]], an ''[[Australopithecus africanus]]'' found in Africa, is believed to have been killed by an eagle-like bird similar to the crowned eagle. The extinct [[Haast's eagle]] may have preyed on humans in [[New Zealand]], and this conclusion would be consistent with [[Māori folklore]]. ''[[Leptoptilos robustus]]''<ref>{{Cite journal|doi = 10.1111/j.1096-3642.2010.00616.x|title = A new species of giant marabou stork (Aves: Ciconiiformes) from the Pleistocene of Liang Bua, Flores (Indonesia)|year = 2010|last1 = Meijer|first1 = Hanneke J.M.|last2 = Due|first2 = Rokus AWE|journal = Zoological Journal of the Linnean Society|volume = 160|issue = 4|pages = 707–724|doi-access = free}}</ref> might have preyed on both ''[[Homo floresiensis]]'' and anatomically modern humans, and the [[Malagasy crowned eagle]], [[teratorns]], [[Woodward's eagle]] and ''[[Caracara major]]''<ref>{{Cite journal|jstor=23353814|title=Body Mass Estimations and Paleobiological Inferences on a New Species of Large Caracara (Aves, Falconidae) from the Late Pleistocene of Uruguay|last1=Jones|first1=Washington|last2=Rinderknecht|first2=Andrés|last3=Migotto|first3=Rafael|last4=Blanco|first4=R. Ernesto|journal=Journal of Paleontology|year=2013|volume=87|issue=1|pages=151–158|doi=10.1666/12-026R.1|bibcode=2013JPal...87..151J |s2cid=83648963}}</ref> are similar in size to the Haast's eagle, implying that they similarly could pose a threat to a human being. == Ribe == === Ajkula === {{Main|Shark attack}} [[File:Shark warning - Salt Rock South Africa.jpg|thumb|Sign warning swimmers of the danger of shark attacks]] Contrary to popular belief, only a limited number of shark species are known to pose a serious threat to humans. The species that are most dangerous can be indiscriminate and will take any potential meal they happen to come across (as an [[oceanic whitetip shark]] might eat a person floating in the water after a shipwreck), or may bite out of curiosity or mistaken identity (as with a [[great white shark]] attacking a human on a surfboard possibly because it resembles its favoured prey, a [[Pinniped|seal]]).<ref name="sharks vs. humans">{{cite web|url=https://instinctforfilm.com/feed/sharks-vs-humans-finning/|title=Sharks vs. Humans – Are They The Danger, or Are We?|website=Instinctforfilm|publisher=Instinct Feed|date=27 October 2016|access-date=30 July 2019}}</ref><ref name="shark attack FAQ">{{cite web|url=https://www.floridamuseum.ufl.edu/discover-fish/sharks/shark-attack-faq/|title=Shark Attack FAQ|publisher=Florida Museum|date=23 July 2019|access-date=30 July 2019}}</ref> Of more than 568 [[List of sharks|shark species]], only four have been involved in a significant number of fatal unprovoked attacks on humans: the great white shark, [[tiger shark]], [[bull shark]],<ref name="isaf">ISAF [http://www.flmnh.ufl.edu/fish/sharks/statistics/species2.htm Statistics on Attacking Species of Shark]</ref> and the oceanic whitetip shark.<ref name="howstuffdangerous4">{{cite web|url=http://animals.howstuffworks.com/fish/most-dangerous-shark2.htm |title=9: Oceanic Whitetip Shark - The 10 Most Dangerous Sharks &#124; HowStuffWorks |publisher=Animals.howstuffworks.com |date=2008-06-05 |access-date=2016-03-19}}</ref> These sharks, being large, powerful predators, may sometimes attack and kill humans; it is worth noting that they have all been filmed in open water by unprotected divers.<ref>{{cite web|url=http://www.staradvertiser.com/2015/12/26/editorial/article-about-monsanto-was-right-thing-to-do/|title=Article about Monsanto was 'right thing to do'|date=26 December 2015}}</ref> One of the most notorious and well known incidents of shark predation came with the sinking of the [[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' (CA-35)]], where sharks believed to be oceanic whitetips fed on an estimated 150 of the survivors who were stranded for days.<ref>{{Cite web |last1=Magazine |first1=Smithsonian |last2=Geiling |first2=Natasha |title=The Worst Shark Attack in History |url=https://www.smithsonianmag.com/history/the-worst-shark-attack-in-history-25715092/ |access-date=2023-02-25 |website=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> More recently, on 8 June 2023, due to the popularity of social media the [[Tiger shark#Relationship with humans|fatal tiger shark attack on Vladimir Popov]] off the coast of [[Hurghada]], Egypt, in the [[Red Sea]] has also gained significant notoriety as almost the entire attack was caught on film before going viral. === Pirane === Attacks by [[piranha]]s resulting in deaths have occurred in the [[Amazon basin]]. In 2011, a drunk 18-year-old boy was attacked and killed in Rosario del Yata, [[Bolivia]].<ref>{{cite web |url=http://noticias.terra.com.br/mundo/noticias/0,,OI5507003-EI8140,00-Homem+bebado+morre+apos+ser+atacado+por+piranhas+na+Bolivia.html |title=Homem bêbado morre após ser atacado por piranhas na Bolívia |date=7 December 2011|work=terra.com.br}}</ref> In 2012, a five-year-old Brazilian girl was attacked and killed by a shoal of [[red-bellied piranha]]s.<ref>{{cite web |url=http://tvuol.uol.com.br/assistir.htm?video=menina-e-atacada-por-piranhas-e-morre-no-amazonas-0402CD183464C4A13326&tagIds=1793&orderBy=mais-recentes&edFilter=editorial&time=all& |date=25 October 2012 |title=Menina é atacada por piranhas e morre no Amazonas|work=tvuol.uol.com.br}}</ref> Some Brazilian rivers have warning signs about lethal piranhas.<ref>{{cite web |url=http://g1.globo.com/mato-grosso/noticia/2011/11/banhistas-sao-atacados-por-piranhas-em-rio-no-pantanal-de-mato-grosso.html |title=Praia no Rio Paraguai tem quase um ataque de piranhas por dia em MT |author=Martins, Kelly |work=globo.com|date=16 November 2011}}</ref> === Somovi === {{See also|Kali River goonch attacks|Wels catfish#Attacks on people|Sobral Santos II}} Reports have been made of [[Bagarius|goonch catfish]] eating humans in the [[Kali River (Uttarakhand)|Kāli River]] in India.<ref>{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|title=Mutant fish develops a taste for human flesh in India|last=Cockcroft|first=Lucy|date=9 October 2008|work=[[The Daily Telegraph]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191029140510/https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/3163501/Mutant-fish-develops-a-taste-for-human-flesh-in-India.html|archive-date=29 October 2019}}</ref> Additionally there have been reports of [[wels catfish]] killing and eating humans in Europe.<ref>{{Cite web|title=Leső harcsák (Silurus Art.)|url=http://mek.oszk.hu/03400/03408/html/2488.html|access-date=2022-01-13|website=mek.oszk.hu|language=en}}</ref> Large predatory catfish such as the [[redtail catfish]] and ''[[Brachyplatystoma filamentosum|piraíba]]'' are thought to have contributed to the loss of life when the ''[[Sobral Santos II]]'' ferry sank in the [[Amazon River]] in 1981.<ref>{{Cite web|date=2014-04-05|title='River Monsters' uncovers tale of deadly Amazon fish attack|url=https://nypost.com/2014/04/05/river-monsters-uncovers-tale-of-deadly-amazon-fish-attack/|access-date=2022-01-13|website=New York Post|language=en-US}}</ref> === Škarpinjci === The [[giant grouper]] is one of the largest species of bony fish in the world, reaching a maximum length of {{convert|3|m|0|sp=us}} and weight of {{convert|600|kg}}.<ref>{{Cite web|date=2019|title=Giant Queensland groper|url=https://www.dpi.nsw.gov.au/fishing/closures/identifying/marine-or-estuarine-species/giant-queensland-groper|access-date=2022-01-13|website=www.dpi.nsw.gov.au|language=en}}</ref> There have been cases of this species attacking humans,<ref>{{Cite web |date=2002-10-26 |title=CDNN Eco News - Did Fish Feeding Cause Shark Attack? |url=http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20021026164337/http://www.cdnn.info/eco/e020104/e020104.html |archive-date=26 October 2002 |url-status=dead}}</ref> along with the closely related [[Atlantic goliath grouper]].<ref>{{Cite web |date=2009-08-03 |title=Big Grouper Grabs Diver On Keys Reef |url=http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |access-date=2022-01-13 |website= |archive-url=https://web.archive.org/web/20090803071741/http://www.flmnh.ufl.edu/fish/InNews/grouperattack2005.html |archive-date=3 August 2009 |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|date=2014-07-30|title=Think Sharks Are Scary? Watch This Giant Thing Ambush A Diver.|url=https://www.huffpost.com/entry/goliath-grouper-attack_n_5632612|access-date=2022-01-13|website=HuffPost|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Attack of the Goliath Grouper|url=https://www.jonesboro.com/node/1282|access-date=2022-01-13|website=www.jonesboro.com|language=en}}</ref> == Beskičmenjaci == === Glavonošci === {{Main|Cephalopod attack}} Some large cephalopods, in particular the [[Humboldt squid]], are said to attack and eat humans.<ref>{{Cite web|title=Squidly|url=http://diver.net/seahunt/fend/f_scottc.htm|access-date=2022-01-13|website=diver.net}}</ref> == Broj nastradalih == [[File:Pieter Brueghel II-The good shepherd mg 3019.jpg|thumb|Detail of wolf attacking a shepherd. Painting ''The Good Shepherd'' by [[Pieter Brueghel the Younger]], 1616]] Individual man-eater death tolls include: {| class="wikitable" |+ !Name !Alleged death toll !Location |- |[[George Gilman Rushby|Lions of Njombe]] |Up to 1500 (according to the main source) |Tanzania |- |[[Champawat tiger]] |436 |Nepal/India |- |[[Leopard of Panar]] |400 |Northern India |- |[[Gustave (crocodile)]] |300+ |Burundi, rumored |- |[[Talla Des Man Eater]] |150 |India |- |[[Leopard of the Central Provinces]] |150 |India |- |[[Tsavo Man-Eaters|Tsavo's man-eating lions]] |34–100+ |Kenya |- |[[Leopard of Rudraprayag]] |125+ |India |- |[[Beast of Gévaudan]] |113 |France <ref name="Attacks" /> |- |[[Leopard attack|Leopard of Golis Range]] |100 |Somaliland <ref name="Swayne1899">{{cite book |last1=Swayne |first1=H. G. C. |title=Great and small game of Africa: An account of the distribution, habits, and natural history of the sporting mammals, with personal hunting experiences |publisher=Roland Ward |year=1899 |editor1-last=Bryden |editor1-first=H. A. |location=London |pages=575–579 |chapter=The leopard in Somaliland |oclc=11014130 |chapter-url=https://archive.org/details/greatsmallgameof00majo}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Kahani]] |100 |India <ref name="Sterndale1877">{{cite book |last=Sterndale |first=R. A. |url=https://archive.org/details/cu31924079586685 |title=Seonee; Or, camp life on the Satpura Range: A tale of Indian adventure |publisher=Sampson Low, Marston, Searle, & Rivington |year=1877 |edition=2nd |location=London |pages=[https://archive.org/details/cu31924079586685/page/n397 370]–384, 452 |oclc=27112858 |author-link=Robert Armitage Sterndale |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |[[Tiger attack|Tigress of Bhimashankar]] |100 |India <ref>Bhimanshankarcha Narbhakshak (Maneater of Bhimashankar) – A [[Marathi language|Marathi]] book by author Sureshchandra Warghade</ref> |- |Chiengi lion |90+ |Zambia <ref name="smith">{{Cite web |last=Tucker |first=Abigail |date=2009-12-16 |title=The Most Ferocious Man-Eating Lions |url=https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-most-ferocious-man-eating-lions-2577288/#:~:text=Most%20are%20nameless%2C%20but%20a,paper%20floating%20in%20the%20breeze. |access-date=2022-08-01 |website=smithsonianmag.com |publisher=Smithsonian Magazine}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-11-19 |title=Chiengi:The Capital Of Witchcraft |url=https://zambianobserver.com/chiengi-the-capital-of-witchcraft/ |access-date=2022-08-01 |website=zambianobserver.com}}</ref><ref name="Deadliest Man-Eaters">{{Cite web |date=2010-12-14 |title=Deadliest Man-Eaters |url=https://www.outdoorlife.com/photos/gallery/hunting/2010/12/deadliest-man-eaters/ |access-date=2022-08-01 |website=outdoorlife.com |language=en-US}}</ref> |- |Osama Crocodile |83 |Uganda <ref>{{Cite web |last=Codiva |first=Michelle |date=2022-07-17 |title=Crocodile Named Osama Consumed 83 People In One Uganda's Villages |url=https://www.sciencetimes.com/articles/38813/20220717/crocodile-named-osama-consumed-83-people-one-ugandas-villages.htm |access-date=2022-08-01 |website=sciencetimes.com}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lynch |first=Benjamin |date=2022-07-16 |title=Monster 16ft 75-year-old crocodile has eaten 80 people and even 'snatched children' |url=https://www.mirror.co.uk/news/world-news/monster-16ft-75-year-old-27467995 |access-date=2022-08-01 |website=mirror.co.uk}}</ref> |- |[[Tigers of Chowgarh]] |64 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolves of Uttar Pradesh]] |60+ |India <ref name="jhala">[[Yadvendradev Vikramsinh Jhala|Jhala, Y.V.]] and D.K. Sharma. 1997. Child-lifting by wolves in eastern Uttar Pradesh, India. Journal of Wildlife Research 2(2):94–101</ref><ref>{{Cite news |last=Burns |first=John F. |date=1996-09-01 |title=In India, Attacks by Wolves Spark Old Fears and Hatreds |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1996/09/01/world/in-india-attacks-by-wolves-spark-old-fears-and-hatreds.html |access-date=2022-01-18 |issn=0362-4331}}</ref> |- |Osama Lion |50+ |Tanzania <ref name="smith" /><ref name="Deadliest Man-Eaters" /> |- |Namelieza Lion |43 |Namibia <ref name="smith" /> |- |[[Leopard of Gummalapur]] |42 |India |- |[[Courtaud|Wolves of Paris]] |40 |France <ref>{{Cite web |date=October 27, 2010 |title=The Wolves of Paris |url=https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |access-date=29 July 2022 |archive-date=2 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210602212521/https://retrieverman.net/2010/10/27/the-wolves-of-paris/ |url-status=usurped }}</ref><ref>{{Cite web |title=Courtaud & The Paris Wolf Attacks |url=https://happygallows.blogspot.com/2016/07/courtaud-paris-wolf-attacks.html}}</ref><ref>{{Cite web |title=Man Against Wolf &#124; Part One | date=23 May 2021 |url=https://www.youtube.com/watch?v=BRyCQM7wSDk |via=www.youtube.com}}</ref> |- |Mulanje Hyenas |36 |Malawi <ref>{{Cite web |last=Flight |first=Tim |date=2018-04-12 |title=10 Animal Serial Killers That Will Haunt Your Dreams |url=https://historycollection.com/10-animal-serial-killers-that-will-haunt-your-dreams/10/ |access-date=2022-08-01 |website=historycollection.com}}</ref> |- |[[Leopard attack|Leopard of Mulher Valley]] |30+ |India <ref name="Osmaston1903">{{cite journal |last1=Osmaston |first1=L. S. |year=1904 |title=A man-eating panther |url=https://archive.org/details/journalofbombayn15bomb |journal=Journal of the Bombay Natural History Society |volume=15 |pages=135–138 |access-date=22 March 2013}}</ref> |- |Tiger of the [[Dudhwa National Park]] |24 |India <ref name="me">{{cite web |title=Man-eaters. The tiger and lion, attacks on humans |url=http://www.lairweb.org.nz/tiger/maneating3.html |access-date=2018-07-24 |publisher=Lairweb.org.nz}}</ref> |- |[[Kirov wolf attacks]] |22 |Russia |- |[[Wolves of Turku]] |22 |Finland |- |Beast of Sarlat (likely a rabid wolf) |18 |France <ref>{{cite web |last1=Tronel |first1=J. F. |date=28 May 2017 |title=La Bete de Sarlat, L'Histoire d'un Loup Enrage au XVIII Siecle |url=https://espritdepays.com/dordogne/histoire/bete-de-sarlat-lhistoire-dun-loup-enrage-xviiie-siecle |access-date=24 July 2021 |website=Esprit de Pays |language=fr |quote=Dix-huit a vingt personnes furent les tristes victimes de sa fureur.}}</ref><ref>{{cite web |title=La bête de Sarlat |url=https://www.sudouest.fr/2013/12/05/la-bete-de-sarlat-1249582-2147.php?nic |access-date=2021-09-01 |website=Sud-Ouest |language=fr}}</ref> |- |[[Wolves of Ashta]] |17 |India |- |[[Tigress of Jowlagiri]] |15 |India |- |[[Wolves of Hazaribagh]] |13 |India |- |[[Tiger attack|Tigress of Yavatmal]] |13 |India <ref>{{cite web |last1=Pinjarkar |first1=Vijay |date=2 October 2018 |title=In Yavatmal, 9-month-long hunt for killer tigress may be about to end |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/nagpur/in-yavatmal-9-month-long-hunt-for-killer-tigress-may-be-about-to-end/articleshow/66036053.cms |access-date=12 November 2018 |website=The Times of India}}</ref> |- |[[Wolf of Gysinge]] |12 |Sweden |- |[[Sloth bear of Mysore]] |12 |India |- |[[Leopard attack|Leopard of Punanai]] |12 |Sri Lanka <ref name="archives.sundayobserver.lk">{{citation |author=Jayantha Jayawardene |title=The man-eater of Punanai |date=2014-04-02 |url=http://archives.sundayobserver.lk/2014/03/02/spe10.asp |work=The [[Sunday Observer]] |access-date=2016-11-04}} (A shortened account of the story by Roper S. Agar as published in the Sri Lanka Wildlife Society's magazine Loris Volume 1, December 1938, No. 5.)</ref> |- |[[List of fatal shark attacks in South Africa|Port St-John Shark Attacks]] |11 |South Africa Second Beach |- |[[Gaver Tigers]] |10 |India |- |[[List of wolf attacks|Wolf of Cusago]] |9 |Italy <ref name="oriani">{{in lang|it}} Oriani, A. & Comincini, M. [http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm Morti causate dal lupo in Lombardia e nel Piemonte Orientale nel XVIII secolo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131109205627/http://www.storiadellafauna.it/scaffale/testi/oriani/oria_comi.htm|date=2013-11-09}}, in atti del Seminario "Vivere la morte nel Settecento", Santa Margherita Ligure 30 settembre - 2 ottobre 2002</ref> |- |[[Tiger of Mundachipallam]] |7 |South India |- |[[Sankebetsu brown bear incident|Sankebetsu bear]] |7 |Japan |- |[[Tiger attack|Tigress of Moradabad]] |7 |India <ref name="Menu">{{cite news |date=17 August 2014 |title=For Moradabad man-eater, is man off the menu? |work=[[The Times of India]] |url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/sunday-times/deep-focus/For-Moradabad-man-eater-is-man-off-the-menu/articleshow/40321022.cms |access-date=27 January 2015}}</ref> |- |[[Mfuwe man eating lion]] |6 |Zambia |- |Crocodile of Bang Mood |6 |Thailand |- |[[Kanda Man Eater]] |5 |India |- |[[Tiger of Segur]] |5 |India |- |[[Wolf of Soissons]] |4 |France |- |[[Jersey Shore shark attacks of 1916|New Jersey Shark]] |4 |North New Jersey |- |[[Thak man-eater]] |4 |India |- |[[Leopard of the Yellagiri Hills]] |3 |India |- |[[Chuka Man Eater]] |3 |India |- |[[Malawi Terror Beast]] (hyena) |3 |Malawi |- |[[Battle of Ramree Island|Battle of Ramree Island crocodile attacks]] |Uncertain |Myanmar |- |[[Wolf of Ansbach]] |Uncertain |Germany of the Holy Roman Empire |- |[[USS Indianapolis (CA-35)|USS ''Indianapolis'' shark attacks]] |Uncertain |Philippine Sea |} * == Povezano == * [[Animal attack]] * ''[[Damnatio ad bestias]]'', an ancient form of execution where condemned prisoners were killed by animals * [[Human–wildlife conflict]] * [[Man-eating plant]], various legendary large carnivorous plants * [[List of large carnivores known to prey on humans]] == Reference == {{reflist}} {{načini ishrane}} cellejg297koop3cgmw0zeork4ca6du 0 243737 42586729 42552068 2026-05-01T23:22:36Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586729 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime =Bilbao | ime_genitiv =Bilbaa | izvorno_ime = | slika_panorama =2014 - panoramio (450).jpg | veličina_slike =280px | opis_slike =[[Panorama]] [[grad]]a | slika_karta = | veličina_karte = | opis_karte = | slika_karta1 = | veličina_karte1 = | opis_karte1 = | slika_lokacijska_karta_država = Španjolska | slika_lokacijska_karta_opis=Pozicija Bilbaa u Španjolskoj | nadimak = | širina-stupnjevi =43 | širina-minute =15 | širina-oznaka =N | dužina-stupnjevi =2 | dužina-minute =55 | dužina-oznaka =W | lokacija_ime =[[Popis država|Država]] | lokacija_info ={{flag|Španjolska}} | lokacija1_ime = [[Španske autonomne pokrajine|Autonomna zajednica]] | lokacija1_info = [[Baskija (autonomna zajednica)|Baskija]] | lokacija2_ime =[[Španjolske provincije|Provincija]] | lokacija2_info =[[Biskaja]] | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | utemeljenje_ime = | utemeljenje_datum = | dijelovi = | vrsta_dijelova = | d1-d50 | vrsta_vlasti = | vlast_bilješke = | titula_vođe=[[gradonačelnik]] | ime_vođe =Juan María Aburto | površina_bilješke = | površina_ukupna =41.3 [[km²]]<ref name=city/> | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža = | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina = 19 [[metar]]a<ref name=city/> | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina =[[2017]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo =345,110<ref name=city/> | stanovništvo_gustoća=8,354 stan / [[km²]]<ref name=city/>> | stanovništvo_uže = | stanovništvo_uže_gustoća = | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | vremenska_zona =[[UTC+1]] | utc_pomak =+2 | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST = | poštanski_broj =48001–48015 | pozivni_broj =944 | gradovi_prijatelji = | web_stranica = }} '''Bilbao''' je [[grad]] od 345,110 [[Stanovništvo|stanovnika]]<ref name=city>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/Spain-PaisVasco.html | title =''Spain: País Vasco (Euskal Herriko)'' | accessdate =14. 07. 2018 | language=engleski | publisher=City population}}</ref> na [[sjever]]u [[Španjolska|Španjolske]], on je [[glavni grad|administrativni centar]] [[Baskija (autonomna zajednica)|Baskijske Autonomne Zajednice]] i [[Biskaja|Provincije Biskaja]].<ref name=brit/> [[Konurbacija]] Veliki Bilbao koja se proteže duž [[estuarij]]a [[rijeka (vodotok)|rijeke]] [[Nervión]] u dužinu od nekih 15 [[km]] ima 875,552 [[Stanovništvo|stanovnika]].<ref name=brit/><ref name=mam>{{cite web | url =https://eide.es/en/bilbao-and-its-area | title =''Bilbao and its area'' | accessdate =15. 07. 2018 | language =engleski | publisher =Escuelas Internacionales para la Educación | archivedate =2017-10-28 | archiveurl =https://web.archive.org/web/20171028083010/http://eide.es/en/bilbao-and-its-area | deadurl =yes }}</ref> == Geografija == Bilbao leži u [[estuarij]]u [[rijeka (vodotok)|rijeke]] [[Nervión]] udaljen 11 [[km]] od [[Biskajski zaliv|Biskajskog zaljeva]].<ref name=brit/> Grad je podijeljen na dva karakteristična dijela - [[industrija|industrijski]] koji se nalazi na lijevoj ([[istok|istočnoj]]) [[obala|obali]] [[Nervión]]a, u kom se nalaze [[tvornica|tvornice]] i [[stan|stambeni]] [[kvart]]ovi [[radnička klasa|radničke klase]] i [[historija|historijski]] dio na desnoj [[obala|obali]].<ref name=brit/> [[Datoteka:Bilbao - Panorámica arquitectónica de Basurtu-Zorrotza desde el Puente Frank Gehry.jpg|thumb|left|240px|[[Građevina|Objekti]] [[Frank Gehry]]a]] Jezgru [[historija|historijskog]] centra formiraju - Siete Calles (sedam paralelnih [[ulica]]), koje vode do srca [[historija|historijskog]] centra, gdje se nalazi [[gotička arhitektura|gotička]] [[katedrala]] Santiago ([[14. vijek]]), [[trg]] Plaza Nueva sa početka [[19. vijek]]a) i [[Renesansna arhitektura|renesansne]] [[crkva|crkve]] San Antonio, Santos Juanes i San Nicholas.<ref name=brit/> Nakon [[1890]]. nekoliko tadašnjih gradova na lijevoj obali rijeke [[aneksija|anektirano]] je u [[općina|općinu]] Bilbao, taj dio [[grad]]a danas je [[državna uprava|administrativni]] - [[financije|financijski]] i [[trgovina|trgovački]] centar. Lijevu i desnu [[obala|obalu]] povezuje devet [[most]]ova.<ref name=brit/> [[Datoteka:Bilbao - river.jpg|thumb|left|240px|[[Kvart]] Olabeaga]] == Historija == Bilbao je izrastao kao [[naselje]] [[pomorac]]a na [[obala]]ma [[estuarij]]a rijeke [[Nervión]]. Njegovi stanovnici počeli su [[trgovina|trgovati]] [[željezna ruda|željeznom rudom]] koje je tad bilo u velikim količinama duž [[istok|istočne]] [[obala|obale]] [[Nervión|rijeke]], vrlo brzo počeli su od nje [[proizvodnja|proizvoditi]] razne predmete po kojima su postali poznati u [[Evropa|Evropi]]. Tom naselju pomoraca i [[kovač]]a, prvu [[Povelja|povelju]] o [[gradska prava|gradskim pravima]] izdao je [[1300]]. [[feudalizam|feudalni]] vladar [[Historija Biskaje|Biskaje]] Don Diego López de Haro.<ref name=brit/> Njegova [[luka]] jedna od najsigurnijih u opasnom [[Biskajski zaliv|Biskajskom zaljevu]], zahvaljujući [[transport]]u po [[Nervión|rijeci]] postala je centar za [[izvoz]] [[vuna|vune]] iz [[Burgos (provincija)|Burgosa]] i unutašnosti [[Kastilja|Kastilje]] u [[Flandrija|Flandriju]].<ref name=brit/> Bilbao je [[1511]]. dobio [[gradska prava|pravo]] da kao i [[Burgos]] ima vlastiti trgovački [[sud]] koji je mogao donositi [[zakon]]e u formi [[dekret]]a. Posljednji od njih objavljen [[1737]]. bio je baza za izradu prvog španjolskog [[Privredno pravo|trgovačkog zakonika]] [[1829]].<ref name=brit/> Tokom [[18. vijek]]a Bilbao je doživio veliki procvat zahvaljujući intenzivnoj [[trgovina|trgovini]] sa [[Špansko Carstvo|Španjolskim američkim kolonijama]]. U vrijeme [[Španski rat za nezavisnost|Španjolskog rata za nezavisnost]] ([[1808]].-[[1814|14]].) grad su oslobodile [[francuska|francuske]] [[vojska|trupe]], a za vrijeme [[Karlistički ratovi|Karlističkih ratova]] je čak četiri puta [[Opsada|opsjedan]]. Vjerojatno su upravo te opsade razvile snažan duh zajedništva kod njegovih stanovnika koji se nakon [[1874]]. usmjerio prema [[industrijalizacija|industrijalizaciji]].<ref name=brit/> [[Datoteka:San Mames Barria eta Bilboko ikuspegia.jpg|thumb|left|240px|[[Stadion]] San Mamés]] Bilbao je kao jedna od najvažnijih španjolskih [[luka]], početkom [[1870-e|1870-ih]] doživio brzu [[industrijalizacija|industrijalizaciju]], baziranu na izvozu [[željezna ruda|željezne rude]] uz razvoj [[brodogradnja|brodogradnje]] i [[metalurgija|metalurgije]]. Procvat [[industrija|industrije]] privukao je radnik]]e iz drugih dijelova Španjolske, ali je njihov dolazak uskoro izazvao reakciju u obliku baskijskog nacionalizma, to stanje naročito se zaoštrilo kad je nastupila kriza u [[brodogradnja|brodogradnji]] i [[metalurgija|metalurgiji]] [[1870-e|1960-ih]] i [[1970-e|70-ih]].<ref name=brit/> Stanje se počelo popravljati nakon otvaranja [[Guggenheimov muzej u Bilbau|Muzeja Guggenheim Bilbao]] [[1997]]., kog je [[projekt]]irao [[SAD|američki]] [[arhitekt]] [[Frank Gehry]]. Ta maštovita zavojita [[građevina]] od [[titan]]a, privukla je velik broj [[turizam|turista]]. Uz to je tokom [[1990-e|1990-ih]] proveden projekt revitalizacije grada, u sklopu kog su izgrađeni [[metro]], [[kongres]]ni centar, [[Koncert (muzička priredba)|koncertna]] dvorana (od [[1999]]. dom [[Simfonijski orkestar|simfonijskog orkestra]]) i rekonstruiran i nadograđen [[aerodrom]].<ref name=brit/> [[Industrija|industrijska]] postrojenja duž [[estuarij]]a su srušena, [[voda|vode]] [[Nervión]]a očišćene, a duž obale kod [[Guggenheimov muzej u Bilbau|muzeja]] uređen [[Kej (obala)|kej]] i podignut poslovno-kulturni centar.<ref name=brit/> Sve to doprinjelo je da su početkom [[21. vijek]]a, prihodi od [[Turizam|turizma]] i [[usluga|uslužnog sektora]] značajno narasli i ublažili efekt sloma [[teška industrija|teške industrije]].<ref name=brit/> == Privreda, kultura, obrazovanje== [[Datoteka:Abandoibarra (15698213123).jpg|thumb|left|240px|[[Guggenheimov muzej u Bilbau|Muzej Guggenheim]]]] Bilbao je i danas jak [[Industrija|industrijski]] centar u kom se proizvodi oprema i dijelovi za [[željeznica|željeznicu]], [[automobil]]e i [[Industrija|industriju]] (Gestamp R&D Bizkaia, CIE Automotive <ref name=aer>{{cite web |url = http://www.spri.eus/web/invest-in-basque-country/en/invest-basque-country/sectors/automotive/ |title = ''The Basque Country’s automotive secto'' |publisher = Invest in Basque Country |language = engleski |accessdate = 16. 7. 2018 }}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>), [[Aeronautika|aeronautička]] oprema, [[kemikalije]], [[alat]]i, [[guma]] i [[papir]]. [[Ribarstvo]] još uvijek značajno pridonosi [[Ekonomija|ekonomiji]] grada.<ref name=brit>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Bilbao |title= ''Vizcaya'' |publisher = Encyclopædia Britannica |language = engleski |accessdate = 16. 7. 2018}}</ref> Bilbao je i velik [[obrazovanje|obrazovno]] - [[kultura|kulturni]] centar sa dva [[univerzitet]]a; Univerzitet Deusto, osnovan [[1886]]. i Univerzitet Baskije ([[1968]].) i brojnim [[muzej]]ima.<ref name=brit/> == Pobratimski gradovi == {| class="wikitable" |- valign="top" | * {{flagicon|Meksiko}} [[Monterrey]], [[Meksiko]] * {{flagicon|Argentina}} [[Buenos Aires]], [[Argentina]] * {{flagicon|Argentina}} [[Rosario, Argentina|Rosario]], [[Argentina]] || * {{flagicon|Kolumbija}} [[Medellín]], [[Kolumbija]] * {{flagicon|Francuska}} [[Bordeaux]], [[Francuska]] * {{flagicon|Kina}} [[Qingdao]], [[Kina]] || * {{flagicon|Gruzija}} [[Tbilisi]], [[Gruzija]] * {{flagicon|SAD}}, [[Pittsburgh]], [[Sjedinjene Američke Države]] * {{flagicon|Španjolska}} [[Sant Adrià de Besòs]], [[Španjolska]] |} {{Panoramica|Bilbao_Panorama_Artxanda_001.jpg|1400px|Panorama grada}} == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze== {{Commonscat|Bilbao, El Hierro}} * [http://www.bilbao.eus/cs/Satellite?c=Page&cid=3000005415&pagename=Bilbaonet/Page/BIO_home ''Bilboko Udala / Ayuntamiento de Bilbao'']{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{es icon}} [[Kategorija:Gradovi u Španiji]] [[Kategorija:Baskija]] haosldtobjltfzfmmv1uk6dl009v3yq 0 245342 42586757 42409423 2026-05-02T04:31:47Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586757 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime = Borudžerd | ime_genitiv = Borudžerda | izvorno_ime = <small>{{fa icon}} بروجرد</small> | slika_panorama = چغا.jpg | veličina_slike = | opis_slike = Borudžerd | nadimak = | geslo = | slika_lokacijska_karta_država = Iran | slika_lokacijska_karta_opis = Borudžerd na karti [[Iran]]a | širina-stupnjevi = 33 | širina-minute = 54 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi = 48 | dužina-minute = 45 | dužina-oznaka = E | lokacija_ime = [[Popis država|Država]] | lokacija_info = {{flag|Iran}} | lokacija1_ime = [[Iranske pokrajine|Pokrajina]] | lokacija1_info = [[Luristan]] | lokacija2_ime = [[Iranski okruzi|Okrug]] | lokacija2_info = [[Borudžerdski okrug]] | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | utemeljenje_ime = | utemeljenje_datum = | osnivač = | nazvan_po = | vremenska_zona = [[IRST]] | utc_pomak = +3:30 | vremenska_zona_DST = [[IRDT]] | utc_pomak_DST = +4:30 | poštanski_broj = | pozivni_broj = | gradovi_prijatelji = | visina = 1564 m | stanovništvo_godina = 2006. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = 229.541<ref name="IranPop2006">{{fas icon}}{{eng icon}} {{cite book|last=Statistical Centre of Iran|title=2.8. Citis with a population of 100,000 and more|url=http://amar.sci.org.ir/Detail.aspx?Ln=E&no=98494&S=TP|location=Teheran|publisher=Iranian ministry of the Interior|year=2006.}}</ref> | stanovništvo_gustoća = | stanovništvo_uže = | stanovništvo_uže_gustoća = | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | web_stranica = [http://www.borujerd.ir/ www.borujerd.ir] | bilješke = }} '''Borudžerd''' ([[Perzijski jezik|perz.]] بروجرد, ili Barudžerd<ref name="IranicaBorujerd">{{en icon}} {{Cite book|last=Ehlers|first=Eckart|title=Borūjerd|series=[[Encyclopædia Iranica]]|publisher=Columbia University|location=New York|url=http://www.iranicaonline.org/articles/borujerd-town-and-sahrestan-in-lorestan|date=15. 12. 1989.}}</ref>) je [[grad]] u pokrajini [[Luristan]] na zapadu [[Iran]]a. Nalazi se 55 [[km]] sjeveroistočno od [[Horamabad]]a i 85&nbsp;km zapadno od [[Arak (grad)|Araka]]. [[Geografija Irana|Geografski]] je smješten u duguljastoj [[Kotlina|kotlini]] koja se pruža 60 [[km]] prema jugoistoku odnosno sve do [[Dorud]]a. Rani [[Historija Irana|historijski]] počeci grada nisu poznati, a prvi se put spominje tokom [[Seldžučka Monarhija|seldžučkog perioda]] ([[11. vijek|11.]] − [[12. vijek|12. v.]])<ref name="IranicaBorujerd"/>. Kroz [[Ilhanidska Monarhija|ilhanidski period]] izgrađena je gradska [[Saborna džamija u Borudžerdu|Saborna džamija]], a tokom [[Kadžarska Monarhija|kadžarske vladavine]] grad je služio kao veliki [[Oružane snage Irana|vojni]] [[garnizon]]<ref name="IranicaBorujerd"/>. Plan grada prvotno se sastojao od četiri kvarta s dva [[bazar]]a i više [[džamija]], [[medresa]] i [[karavan-saraj]]em, a njegovim širenjem gradske zidine su srušene i urbanistički je preoblikovan<ref name="IranicaBorujerd"/>. [[Ekonomija Irana|Ekonomija]] Borudžerda temelji se na poglavito na prehrambenoj i teksilnoj [[Industrija|industriji]], a gravitira mu niz manjih sela iz [[Poljoprivreda|poljoprivredno]] bogate doline<ref name="IranicaBorujerd"/>. Ruralna privreda takvih naselja primarno se svodi na uzgoj [[pamuk]]a i [[Voće|voća]] (posebno [[badem]]i, [[dinje]] i [[grožđe]]), te proizvodnju [[Vuna|vune]] i [[Perzijski tepih|tepiha]]<ref name="IranicaBorujerd"/>. Borudžerd predstavlja važno [[promet]]no čvorište s tri državne prometnice: [[Cesta 56 (Iran)|cestom 56]] koja ga spaja s [[Arak (grad)|Arakom]] i [[Kom]]om prema sjeveroistoku, [[Cesta 37 (Iran)|cesta 37]] s [[Malajer]]om i [[Hamadan]]om prema sjeveru odnosno [[Horamabad]]om, [[Ahvaz]]om i [[Abadan]]om prema jugu, te [[Cesta 52 (Iran)|cesta 52]] s [[Nahavand]]om i [[Kangavar]]om prema sjeverozapadu. Kroz Borudžerd također prolazi [[željeznica]] koja povezuje [[Teheran]]om s naftom bogatim [[Huzestan]]om<ref name="IranicaBorujerd"/>. Prema popisu stanovništva iz [[2006.]] godine u Borudžerdu je živjelo 229.541 ljudi<ref name="IranPop2006"/>. == Povezano == * [[Luristan]] == Reference == {{izvori}} == Vanjske veze == * {{fa icon}} [http://www.borujerd.ir/ Službene stranice grada Borudžerda] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130818210359/http://www.borujerd.ir/ |date=2013-08-18 }} ;Ostali projekti {{WProjekti |commonscat = Borujerd |commonscatsh = Borudžerd }} {{Gradovi u Iranu}} [[Kategorija:Gradovi u Iranu]] [[Kategorija:Luristan]] k395vifge0atqxcaxcmn1b2u6mj1inu 0 246729 42586677 42365365 2026-05-01T15:44:02Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586677 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime = Babolsar | ime_genitiv = Babolsara | izvorno_ime = <small>{{fa icon}} بابلسر</small> | slika_panorama = Babolsar-br.jpg | veličina_slike = | opis_slike = Panorama Babolsara | nadimak = | geslo = | slika_lokacijska_karta_država = Iran | slika_lokacijska_karta_opis = Babolsar na karti [[Iran]]a | širina-stupnjevi = 36 | širina-minute = 42 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi = 52 | dužina-minute = 39 | dužina-oznaka = E | lokacija_ime = [[Popis država|Država]] | lokacija_info = {{flag|Iran}} | lokacija1_ime = [[Iranske pokrajine|Pokrajina]] | lokacija1_info = [[Mazandaran]] | lokacija2_ime = [[Iranski okruzi|Okrug]] | lokacija2_info = [[Babolsarski okrug]] | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | utemeljenje_ime = | utemeljenje_datum = | osnivač = | nazvan_po = | vremenska_zona = [[IRST]] | utc_pomak = +3:30 | vremenska_zona_DST = [[IRDT]] | utc_pomak_DST = +4:30 | poštanski_broj = | pozivni_broj = (+98) 112 | gradovi_prijatelji = | visina = -17 m | stanovništvo_godina = 2011. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = 50.477 | stanovništvo_gustoća = | stanovništvo_uže = | stanovništvo_uže_gustoća = | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | web_stranica = [http://www.babolsar.ir/ www.babolsar.ir] | bilješke = }} '''Babolsar''' ([[Perzijski jezik|perz.]] بابلسر) je [[grad]] i [[luka]] u pokrajini [[Mazandaran]] na sjeveru [[Iran]]a. Prema popisu stanovništva iz [[2011.]] godine u Babolsaru je živjelo 50.477 ljudi. == Geografija == {{glavni|Geografija Irana}} [[Datoteka:Babolsar R02.jpg|mini|lijevo|225px|Rijeka [[Babol-Rud]]]] Grad je [[Geografija Irana|geografski]] smješten na nizini uz obalu [[Kaspijsko more|Kaspijskog mora]],<ref name="IranicaBabolsar">{{en icon}} {{Cite book|last=Planhol|first=Xavier (de)|title=Bābolsar|series=[[Encyclopædia Iranica]]|publisher=[[Columbia University]]|location=New York|url=http://www.iranicaonline.org/articles/babolsar-town-mazandaran|date=15. 12. 1988.|orig-date=19. 8. 2011.}}</ref> na ušću rijeka [[Babol-Rud]] i [[Šazade-Rud]]. Od pokrajinskog sjedišta [[Sari (grad)|Sarija]] udaljen je 40 [[km]] sjeverozapadno, od [[Amol]]a 35&nbsp;km sjeveroistočno, te 15 [[km]] sjeverno od [[Babol]]a. [[Klima]] na širem području klasificira se kao kaspijski podtip [[Sredozemna klima|sredozemne klime]] koju karakterizira visoka [[Vlažnost zraka|relativna vlažnost zraka]] koja godišnje iznosi prosječno 82,8[[%]]. Količina [[padalina]] je 884,6 [[mm]] na godinu, od čega gotovo polovica otpada na [[jesen]]. Prosječna godišnja temperatura zraka iznosi 16,5[[°C]], a može varirati od minimalnih –7[[°C]] u januaru do maksimalnih 39[[°C]] u augustu i septembru. Babolsar se zajedno s pripadajućim [[Babolsarski okrug|Babolsarskim okrugom]] nalazi u centralnom dijelu [[Mazandaran]]a, a ostali gradovi okruga uključuju [[Bahnemir]] i [[Kale-Bast]]. == Historija == {{glavni|Historija Irana}} [[Datoteka:Babolsar R04.jpg|mini|lijevo|225px|[[Brod]]ovi u Babolsaru [[1930-ih]]]] [[Datoteka:Child-Caspian Sea.JPG|mini|lijevo|225px|Babolsarsko [[dijete]]]] [[Historija Irana|Historija]] Babolsara započinje najkasnije u [[15. vijek]]u kada se prvotno razvija kao ruralno naselje oko [[imamzade]] Ibrahima Abu Džavaba.<ref name="IranicaBabolsar"/> Zahvaljujući svom smještaju uz [[Kaspijsko more|kaspijsku]] obalu i povezanosti s većim [[Babol]]om rijekom [[Babol-Rud]], od sredine [[18. vijek]]a nadalje Babolsar postaje frekventnom trgovačkom [[Luka|lukom]].<ref name="IranicaBabolsar"/> Za vrijeme vladavine [[Nader-šah]]a u gradu je također bila smještena [[Oružane snage Irana|vojna]] kaspijska flota.<ref>{{en icon}} {{Cite book|last=Hanway|first=Jonas|authorlink=Jonas Hanway|title=An Historical Account of the British Trade Over the Caspian Sea: With a Journal of Travels from London Through Russia Into Persia (...)|edition=III. izdanje|publisher=Dodsley, Nourse, Millar, Vaillant, Patterson, Waugh & Willock|location=London|url=http://archive.org/stream/anhistoricalacc00shgoog#page/n13/mode/2up|page=str. 124., 178.-179. i 276.-277.|date=1762.|oclc=221069236}}</ref> Najveći uspon Babolsar je doživio početkom [[20. vijek]]a – godine [[1909.]] njegova je [[carina]]rnica zajedno s drugim manjim [[mazandaran]]skim punktovima davala 12% ukupnog carinskog prihoda [[Kadžarska Monarhija|Irana]].<ref>{{en icon}} {{Cite book|last=Grothe|first=Hugo|title=Zur Natur und Wirtschaft von Vorderasien I: Persien|series=Angewandte Geographie|volume=III. 11|publisher=Verlag von Heinrich Keller|location=Frankfurt|page=str. 115.|year=1911.|oclc=823780271}}</ref> Međutim, još u ovo doba Babolsaru su konkurirale luke u [[Gilan]]u koji je od [[1895.]] bio povezan s glavnim gradom [[Teheran]]om kvalitetnom cestom.<ref name="IranicaBabolsar"/> Nakon što je [[1930-ih]] u [[Golestan]]u izgrađena nova luka [[Bandar-e Turkaman]] kao krajnja stanica transkaspijske željeznice, Babolsar je bitno izgubio na značaju i količina tereta u pomorskom prometu je [[1936.]] iznosila samo 25.000 [[tona]].<ref name="IranicaBabolsar"/> Do [[1927.]] grad je nosio ime ''Mašhad-e Sar''<ref name="IranicaBabolsar"/> (ili ''Mašhadener''),<ref name="CSE2010Babolsar">{{en icon}} {{Cite book|last=Zonn|first=Igor S.|coauthors=Kostianoy, Andrey G.; Kosarev, Aleksey N.; Glantz, Michael H.|chapter=Babolsar|title=The Caspian Sea Encyclopedia|publisher=Springer-Verlag|location=Berlin|page=str. 59.|year=2010.|isbn=9783642115240|doi=10.1007/978-3-642-11524-0|oclc=503649566}}</ref> a susjedni ''Barforuš'' također je [[Geografsko preimenovanje|preimenovan]] u [[Babol]].<ref name="IranicaBabolsar"/> == Demografija == Stanovništvo grada čine prvenstveno [[Mazanderani]] i [[Perzijanci]]. {| class="wikitable sortable" |- ! Godina ! Pop. ! Izvor |- |align="right"| [[1945.]] |align="right"| 3500 | [[Encyclopædia Iranica|''Iranica'']]<ref name="IranicaBabolsar"/> |- |align="right"| [[1966.]] |align="right"| 11.781 | Popis<ref name="IranicaBabolsar"/> |- |align="right"| [[1976.]] |align="right"| 18.810 | Popis<ref name="IranicaBabolsar"/> |- |align="right"| [[2006.]] |align="right"| 47.872 | Popis |- |align="right"| [[2011.]] |align="right"| 50.477 | Popis |} == Ekonomija == {{glavni|Ekonomija Irana}} [[Datoteka:Caspian sea in sunset, Babolsar, Mazandaran, Iran taken by Arashk Rajabpour.JPG|mini|desno|225px|[[Kaspijsko more|Kaspijska]] obala]] Nakon što je sredinom [[20. vijek]]a izgubio status važne trgovačke luke, Babolsar je [[Ekonomija Irana|ekonomiju]] preusmjerio na [[turizam]] i danas je jedno od najpopularnijih ljetnih odredišta na [[iran]]skom sjeveru, osobito za turiste iz [[Teheran]]a.<ref name="IranicaBabolsar"/> Gradska pješčana [[plaža]] proteže se duljinnom od 3,6 [[km]] zapadno od [[Babol-Rud]]a i uz nju su locirani brojni [[hotel]]i i [[park]]ovi s turističko-rekreacijskim sadržajima, dok se istočno od ušća nalazi riva i sportski kompleks. Niz sličnih sadržaja nalazi se i uz obalu rijeke. [[Industrija]] se uglavnom locirana na jugu grada i uključuje tvornice [[sapun]]a i [[duhan]]a, te [[Nafta|naftnu]] [[Rafinerija|rafineriju]].<ref name="CSE2010Babolsar"/> Tradicionalno, u gradu je aktivno i [[ribarstvo]].<ref name="CSE2010Babolsar"/> == Promet == {{glavni|Promet u Iranu}} [[Datoteka:Babolsar Bridge.jpg|mini|desno|225px|Drugi metalni most u Babolsaru]] Najstariji dijelovi Babolsara razvijani su na području oko Ibrahimove imamzade odnosno uz obale rijeke koje i danas karakteriziraju malene i guste gradske ulice. Glavne gradske prometnice su Pasdaranova i Šarifijeva avenija koje čine os istok-zapad, a [[Ruholah Homeini|Homeinijeva]] avenija os sjever-jug. Tri široke prometnice spajaju se na Basidžovom trgu u centru grada, nedaleko od Univerziteta Mazandaran. Druge dvije važne prometnice su Talekanijev bulevar uz riječnu istočnu obalu odnosno Sahelijev bulevar koji se proteže usporedno s turističkim pojasom na zapadnoj obali. Preko [[Babol-Rud]]a izgrađena su četiri mosta od čega tri cestovna i jedan pješački. Gradski [[autobusni kolodvor]] nalazi se na jugu u gradskom naselju Mijandašt. Iz Babolsara se granaju tri međugradske prometnice: zapadna ga povezuje s obalnim gradovima [[Ferejdunkenar]]om, [[Sorhrud]]om i [[Mahmudabad (Mazandaran)|Mahmudabadom]] (odakle se nadovezuje na [[Cesta 22 (Iran)|cestu 22]]), južna s [[Amirkola|Amirkolom]] i [[Babol]]om, te jugoistočna s [[Bahnemir]]om i [[Kiakola|Kiakolom]] odakle se račva prema [[Kaemšaher]]u i [[Sari (grad)|Sariju]]. Za razliku od većine drugih iranskih luka uz [[Kaspijsko more]], Babolsarovo pristanište nije izloženo moru već je kao u slučaju [[Anzali]]ja locirano unutar riječnog toka. Širina [[Babol-Rud]]a iznosi do 100 [[Metar|m]] i za brodove srednje veličine plovan je do prvog većeg mosta, odakle prema Babolu prometuju samo manji ribarski i turistički [[brod]]ovi. Oko 4,0 [[km]] južno od grada nekad se nalazio [[Aerodrom Babolsar]] koji više nije u funkciji, a najbliži aerodrom gradu je [[Aerodrom Dašt-e Naz|Dašt-e Naz]] kod [[Sari (grad)|Sarija]] (50-ak [[km]] istočno). Najbliža željeznička stanica nalazi se u [[Kaemšaher]]u oko 30 [[km]] jugoistočno i povezuje [[Mazandaran]] s [[Gorgan]]om na istoku odnosno [[Garmsar]]om na jugu. == Povezano == * [[Mazandaran]] == Izvori == {{izvori|2}} == Vanjske veze == * {{fa icon}} [http://www.babolsar.ir/ Službene stranice grada Babolsara]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ;Ostali projekti {{WProjekti |commonscat = Babolsar |commonscatsh = Babolsar }} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Gradovi u Iranu]] [[Kategorija:Luke u Iranu]] [[Kategorija:Kaspijsko more]] [[Kategorija:Mazandaran]] 7avx5tniy1wiwyrxniafs5izzhcy0p6 2 252974 42586676 42586544 2026-05-01T15:39:11Z Duma 16555 42586676 wikitext text/x-wiki [[File:Uperoleia fusca orange.jpg|thumb|''[[Uperoleia fusca]]'' s mrljama koje su inače skrivene]] [[File:Unkenrefleks.JPG|thumb|Donja strana [[Bombina variegata|žutog mukača]]]] '''Unkenrefleks''' – poznat i kao '''unken refleks''' (''Unke'' je njemačka riječ za krastače rumenih trbuha iz roda ''[[Bombina]]'') – obrambeni je stav koji usvaja nekoliko grana klase [[vodozemci|vodozemaca]], uključujući [[daždevnjak]]e, [[krastače]] i određene vrste [[žaba]].<ref name="Carretero et al. 2011"/> Najčešće se primjenjuje u slučaju neposrednog napada predatora, unkenrefleks karakterizira izobličenje ili savijanje tijela subjekta kako bi se otkrile prethodno skrivene svijetle boje ventralne strane, repa ili unutrašnjeg uda; subjekt ostaje nepokretan dok je u unkenrefleksu.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Tokom unkenrefleksa, dotični vodozemac oslobađa [[bufotoksin]]e iz svojih parotidnih žlijezda, napreže cijelo tijelo i guta zrak kako bi se naduo u pokušaju da izgleda veći.<ref>{{Cite journal |last=Harkewicz |first=Kenneth A. |title=Maintenance of ''Bombina'' species of frogs |journal=Seminars in Avian and Exotic Pet Medicine |year=2004 |volume=13 |issue=4 |pages=229–233 |doi=10.1053/j.saep.2004.04.009}}</ref> Ovi sekreti, zajedno s [[aposematizam|aposematskom]] bojom uobičajenom među vodozemcima koji pokazuju unkenrefleks, služe kao upozorenje obližnjim predatorima da vodozemac može biti otrovan.<ref>{{Cite journal |last1=Gohli |first1=Jostein |last2=Högstedt |first2=Göran |name-list-style=amp |date=2010 |title=Reliability in aposematic signaling: Thoughts on evolution and aposematic life |journal=Communicative & Integrative Biology |volume=3 |issue=1 |pages=9–11 |pmc=2881232 |pmid=20539774 |doi=10.4161/cib.3.1.9782}}</ref> Not all amphibians which display unkenreflexes possess aposematic coloring, nor do all amphibians display unkenreflex to the same degree.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Certain species of anurans, such as the adult male ''[[Long-legged wood frog|Rana macrocnemis]]'', only half-complete unkenreflex (also called low-intensity, or partial unken reflex) by only twisting its body slightly and not revealing the entire underside coloring,<ref name="Carretero et al. 2011"/> or by shielding their face with raised feet that have dramatic coloration, or by curling their tail and exposing the tail's underside.{{fact|date=June 2022}} This half completion of unkenreflex can be found both in species that display aposematic coloring and those that do not; unkenreflex is not entirely limited to poisonous amphibians.<ref>{{citation|last = Brodie|first = Edmund|title = Venomous Animals: 300 Animals in Full Color|publisher = [[Western Publishing]]|year = 1989|isbn = 0-307-24074-6|url-access = registration|url = https://archive.org/details/venomousanimals300brod}}.</ref><ref>{{cite journal |last1=Rößler |first1=Daniela C. |last2=Lötters |first2=Stefan |last3=Mappes |first3=Johanna |last4=Valkonen |first4=Janne K. |last5=Menin |first5=Marcelo |last6=Lima |first6=Albertina P. |last7=Pröhl |first7=Heike |title=Sole coloration as an unusual aposematic signal in a Neotropical toad |journal=Scientific Reports |date=4 February 2019 |volume=9 |issue=1 |pages=1128 |doi=10.1038/s41598-018-37705-1 |bibcode=2019NatSR...9.1128R |s2cid=59603566 |doi-access=free |pmid=30718568 |pmc=6362010 }}</ref> This behavior is named after the [[fire-bellied toad]] (German: ''[[wikt:Unke|Unke]]''; combining form: ''Unken-'') which exhibits this reflex. == Povezano == * [[Teorija signalizacije]] == Reference == {{reflist|30em|refs= <ref name="Carretero et al. 2011">{{cite journal |last1=Carretero |first1=M. A. |last2=Sillero |first2=N. |last3=Corti |first3=C. |last4=Jorge |first4=F. |last5=Freitas |first5=S. |last6=Arakelyan |first6=M. |name-list-style=amp |year=2011 |title=Unkenreflex in ''Rana macrocnemis'' from Armenia |journal=Herpetology Notes |volume=4 |pages=67–69 |url=http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |archive-date=2020-07-13 |access-date=2018-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713032607/http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name="Pröhl and Ostrowski 2011">{{Cite journal |last1=Pröhl |first1=Heike |last2=Ostrowski |first2=Thomas |name-list-style=amp |date=2011 |title=Behavioural elements reflect phenotypic colour divergence in a poison frog |journal=Evolutionary Ecology |volume=25 |issue=5 |pages=993–1015 |doi=10.1007/s10682-010-9455-5|bibcode=2011EvEco..25..993P |s2cid=35950789 }}</ref> }} cy1ml17q4biw14maca9dol1bvwb9dmd 42586678 42586676 2026-05-01T15:48:57Z Duma 16555 42586678 wikitext text/x-wiki [[File:Uperoleia fusca orange.jpg|thumb|''[[Uperoleia fusca]]'' s mrljama koje su inače skrivene]] [[File:Unkenrefleks.JPG|thumb|Donja strana [[Bombina variegata|žutog mukača]]]] '''Unkenrefleks''' – poznat i kao '''unken refleks''' (''Unke'' je njemačka riječ za krastače rumenih trbuha iz roda ''[[Bombina]]'') – obrambeni je stav koji usvaja nekoliko grana klase [[vodozemci|vodozemaca]], uključujući [[daždevnjak]]e, [[krastače]] i određene vrste [[žaba]].<ref name="Carretero et al. 2011"/> Najčešće se primjenjuje u slučaju neposrednog napada predatora, a karakterizira ga izobličenje ili savijanje tijela subjekta kako bi se otkrile prethodno skrivene svijetle boje ventralne strane tijela, repa ili unutrašnjeg uda; subjekt ostaje nepokretan dok je u unkenrefleksu.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Tokom unkenrefleksa, dotični vodozemac oslobađa [[bufotoksin]]e iz svojih parotidnih žlijezda, napreže cijelo tijelo i guta zrak kako bi se naduo u pokušaju da izgleda veći.<ref>{{Cite journal |last=Harkewicz |first=Kenneth A. |title=Maintenance of ''Bombina'' species of frogs |journal=Seminars in Avian and Exotic Pet Medicine |year=2004 |volume=13 |issue=4 |pages=229–233 |doi=10.1053/j.saep.2004.04.009}}</ref> Te izlučevine, zajedno s [[aposematizam|aposematskom]] bojom uobičajenom među vodozemcima koji pokazuju unkenrefleks, služe kao upozorenje obližnjim predatorima da bi vodozemac mogao biti otrovan.<ref>{{Cite journal |last1=Gohli |first1=Jostein |last2=Högstedt |first2=Göran |name-list-style=amp |date=2010 |title=Reliability in aposematic signaling: Thoughts on evolution and aposematic life |journal=Communicative & Integrative Biology |volume=3 |issue=1 |pages=9–11 |pmc=2881232 |pmid=20539774 |doi=10.4161/cib.3.1.9782}}</ref> Vodozemci koji pokazuju unkenrefleks nisu svi aposematske obojenosti, niti svi vodozemci pokazuju unkenrefleks u istom stepenu.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Određene vrste bezrepih vodozemaca, poput odraslog mužjaka ''[[Rana macrocnemis]]'', samo djelimično ostvaruju unkenrefleks (također se naziva niski intenzitet ili djelimični unkenrefleks) bilo tako što samo lagano uvijaju tijelo i ne otkrivaju cijelu boju donje strane tijela,<ref name="Carretero et al. 2011"/> tako što štite lice podignutim stopalima koja imaju dramatičnu obojenost ili tako što uvijaju rep i otkrivaju njegovu donju stranu. To djelimično okončanje unkenrefleksa može se naći i kod vrsta koje pokazuju aposematsku obojenost, kao i onih koje ju ne pokazuju; unkenrefleks nije u potpunosti ograničen samo na otrovne vodozemce.<ref>{{citation|last = Brodie|first = Edmund|title = Venomous Animals: 300 Animals in Full Color|publisher = [[Western Publishing]]|year = 1989|isbn = 0-307-24074-6|url-access = registration|url = https://archive.org/details/venomousanimals300brod}}.</ref><ref>{{cite journal |last1=Rößler |first1=Daniela C. |last2=Lötters |first2=Stefan |last3=Mappes |first3=Johanna |last4=Valkonen |first4=Janne K. |last5=Menin |first5=Marcelo |last6=Lima |first6=Albertina P. |last7=Pröhl |first7=Heike |title=Sole coloration as an unusual aposematic signal in a Neotropical toad |journal=Scientific Reports |date=4 February 2019 |volume=9 |issue=1 |pages=1128 |doi=10.1038/s41598-018-37705-1 |bibcode=2019NatSR...9.1128R |s2cid=59603566 |doi-access=free |pmid=30718568 |pmc=6362010 }}</ref> To ponašanje je nazvano po žabi sa vatrenim trbuhom iz roda ''[[Bombina]]'' (njemački: ''[[wikt:en:Unke|Unke]]''; kombinovani oblik: ''Unken-'') koja pokazuje ovaj refleks. == Povezano == * [[Teorija signalizacije]] == Reference == {{reflist|30em|refs= <ref name="Carretero et al. 2011">{{cite journal |last1=Carretero |first1=M. A. |last2=Sillero |first2=N. |last3=Corti |first3=C. |last4=Jorge |first4=F. |last5=Freitas |first5=S. |last6=Arakelyan |first6=M. |name-list-style=amp |year=2011 |title=Unkenreflex in ''Rana macrocnemis'' from Armenia |journal=Herpetology Notes |volume=4 |pages=67–69 |url=http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |archive-date=2020-07-13 |access-date=2018-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713032607/http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name="Pröhl and Ostrowski 2011">{{Cite journal |last1=Pröhl |first1=Heike |last2=Ostrowski |first2=Thomas |name-list-style=amp |date=2011 |title=Behavioural elements reflect phenotypic colour divergence in a poison frog |journal=Evolutionary Ecology |volume=25 |issue=5 |pages=993–1015 |doi=10.1007/s10682-010-9455-5|bibcode=2011EvEco..25..993P |s2cid=35950789 }}</ref> }} tfu5rlgmta7v1m8vepwbjpanse8pars 42586707 42586678 2026-05-01T19:32:50Z Duma 16555 42586707 wikitext text/x-wiki [[Image:20100814 175958 FungusOnDeadnematode HarposporiumAnguillulae.jpg|thumb|right|A dead nematode with ''[[Harposporium anguillulae]]'' growing out of it. Numbered ticks are 122 μm apart.]] [[Image:20100814 180201 FungusOnDeadnematode HarposporiumAnguillulae.jpg|thumb|right|A closer look at ''H. anguillulae'' from the previous image. Numbered ticks are 20 μm apart.]] [[Image:20100828 005957 Fungus.jpg|thumb|right|A fungus of the genus ''[[Arthrobotrys]]'', showing adhesive nets which it uses to trap nematodes.&nbsp; Numbered ticks are 122 μm apart.]] '''Nematophagous fungi''' are [[carnivorous fungus|carnivorous fungi]] specialized in trapping and digesting [[nematode]]s. More than 700 species are known.<ref>{{cite journal |last1=Soares |first1=Filipe |title=Nematophagous fungi: Far beyond the endoparasite, predator and ovicidal groups |journal=Agriculture and Natural Resources |date=5 June 2018 |volume=52 |pages=1-8 |url=https://doi.org/10.1016/j.anres.2018.05.010 |access-date=10 November 2024}}</ref> Species exist that live inside the nematodes from the beginning and others that catch them, mostly with glue traps or in rings, some of which constrict on contact. Some species possess both types of traps. Another technique is to stun the nematodes using toxins, a method employed by ''[[Coprinus comatus]]'', ''[[Stropharia rugosoannulata]]'', and the family [[Pleurotaceae]].<ref name="thorn00">{{cite journal| title=Phylogenetic Analyses and the Distribution of Nematophagy Support a Monophyletic Pleurotaceae within the Polyphyletic Pleurotoid-Lentinoid Fungi| first1=R. Greg| last1=Thorn| first2=Jean-Marc| last2=Moncalvo| first3=C. A.| last3=Reddy| first4=Rytas| last4=Vilgalys| journal=Mycologia| volume=92| issue=2|year=2000| pages=241–252| jstor=3761557| doi=10.2307/3761557}}</ref> The habit of feeding on nematodes has arisen many times among fungi, as is demonstrated by the fact that nematophagous species are found in all major fungal groups.<ref>{{cite book |author1=Nordbring-Hertz, Birgit |author-link1=Birgit Nordbring-Hertz|author2=Jansson, Hans-Börje |author3=Tunlid, Anders |title=eLS |year=2011 |chapter=Nematophagous fungi |doi=10.1002/9780470015902.a0000374.pub3 |isbn=9780470016176 |chapter-url=http://www.els.net/WileyCDA/ElsArticle/refId-a0000374.html }}</ref> Nematophagous fungi can be useful in controlling those nematodes that eat crops. ''[[Purpureocillium]]'', for example, can be used as a bio-[[nematicide]]. == Tipovi == Fungi that feed on nematodes (as the most abundant and convenient prey species) mostly live in nitrogen-deficient habitats.<ref name=Hsueh>{{cite journal |author1=Hsueh, Yen-Ping |author2=Gronquist, Matthew R. |author3=Schwarz, Erich M. |author4=Nath, Ravi David |author5=Lee, Ching-Han |author6=Gharib, Shalha |author7=Schroeder, Frank C. |author8=Sternberg, Paul W. |year=2017 |title=Nematophagous fungus ''Arthrobotrys oligospora'' mimics olfactory cues of sex and food to lure its nematode prey |journal=eLife |volume=6 |doi=10.7554/eLife.20023 |pmc=5243009 |pmid=28098555 |doi-access=free }}</ref> These fungi can be divided into four main groups according to the methods they use to catch their prey. Some use a mechanical means, an adhesive or a mechanical [[hypha]]l trap. Some produce a toxin and use it to immobilise the nematode. Some are [[Parasitism|parasitic]], using their spores to gain entry into their prey, and some are egg parasites, inserting their hyphal tips into the eggs or cysts, or into females before the eggs are deposited.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=2–8}} == Raznolikost == Nematophagous fungi have been found throughout the world in a wide range of habitats and climates, but few from extreme environments. Most studied have been the species that attack the nematodes of interest to farmers, horticulturists and foresters, but there are large numbers of species as yet undescribed. The sexual stage of ''[[Orbilia]]'' occurs on rotting wood on land or in fresh water, while the asexual stage occurs in marine, fresh water and terrestrial habitats. ''[[Arthrobotrys dactyloides]]'' was the first species to be discovered in [[brackish water]], and other species have been found on [[mangrove]]s.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=2–8}} == Ekologija == Nematode-trapping fungi are mostly concentrated in the upper part of the soil, in [[pasture]]s, [[leaf litter]], [[mangrove]]s and certain shallow aquatic habitats. They employ techniques such as adhesive hyphal strands, adhesive knobs, adhesive nets formed from hyphal threads, loops of hyphae which tighten round any ensnared nematodes and non-constricting loops. When the nematode has been restrained, the hyphae penetrate the cuticle and the internal tissues of the nematode are devoured.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=212–214}} ''[[Arthrobotrys oligospora]]'', a net-building species of fungus, can detect the presence of nematodes nearby in the soil and only builds its snares when they are present. This is presumably because building the net is a highly energy-consuming process; the fungus is alerted to the presence of the nematode by detecting the [[pheromone]]s, such as [[Caenorhabditis elegans|ascarosides]], with which the worms communicate. The fungus takes active steps to attract its prey by producing olfactory cues that mimic those used by the worm to find food and attract mates.<ref name=Hsueh/> ''Arthrobotrys dactyloides '' is a species that employs a loop of hypha to catch nematodes; when one tries to pass through the ring, the loop constricts with great rapidity, trapping the prey.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=173–175}} [[File:Schopftintling-Coprinus-comatus.jpg|upright|thumb|The hyphae of [[Coprinus comatus|shaggy ink caps]] attack nematodes]] [[File:A juvenile root-knot nematode (Meloidogyne incognita) penetrates a tomato root - USDA-ARS.jpg|thumb|upright|Juvenile root-knot nematode (''[[Meloidogyne incognita]]'') penetrating a tomato root]] Some nematophagous fungi produce toxic substances which immobilise nematodes. For example, the hypha of the [[Coprinus comatus|shaggy ink cap]] (''Coprinus comatus'') attacks the free-living soil nematode ''[[Panagrellus redivivus]]'' with a structure known as a spiny ball; this is used to damage the nematode cuticle to enable immobilisation, after which the hypha pierces the skin and digests the contents.<ref>{{Cite journal | doi = 10.1128/AEM.02770-06 | pmid = 17449690 | title = ''Coprinus comatus'' Damages Nematode Cuticles Mechanically with Spiny Balls and Produces Potent Toxins to Immobilize Nematodes | journal = Applied and Environmental Microbiology | volume = 73 | issue = 12 | pages = 3916–3923 | year = 2007 | last1 = Luo | first1 = H. | last2 = Liu | first2 = Y. | last3 = Fang | first3 = L. | last4 = Li | first4 = X. | last5 = Tang | first5 = N. | last6 = Zhang | first6 = K. | pmc=1932715| bibcode = 2007ApEnM..73.3916L }}</ref> Most endoparasitic fungi have spores that are attracted to soil nematodes and tend to congregate in the mouth region. Having penetrated the cuticle, the hyphae grow throughout the nematode, absorbing its tissues. Escape tubes emerge from these and grow through the cuticle, and in due course, further motile spores exit through these, ready to infect other nematodes. In other species of fungi, it is [[Conidium|conidia]] rather than spores which are encountered by the nematode and infect it in a similar way.<ref>{{cite web |url=https://wn.com/nematophagous_fungi_part_1 |title=Nematophagous fungi: part 1 |date=13 March 2011 |publisher=World News |access-date=30 September 2017}}</ref> In the case of ''[[Harposporium anguillulae]]'', the sickle-shaped conidia are ingested by the nematode and lodge in the oesophagus or gut from where they invade the tissues.<ref>{{Cite journal|last1=Aschner|first1=M. |last2=Kohn|first2=S. |year=1958|title=The Biology of ''Harposporium anguillulae'' |journal=Microbiology |volume=19 |issue=1 |pages=182–189 |doi=10.1099/00221287-19-1-182 |pmid=13575766|doi-access=free }}</ref> In ovoparasitic species, the hypha flattens itself against an egg, [[appressoria]] indicating that infection is imminent or underway. It then pierces the [[chorion]] and devours the [[embryo]]nic nematode before producing conidiophores and moving on to nearby eggs.<ref>{{cite book |author=Money, N.P. |chapter= Mechanics of invasive fungal growth and the significance of turgor in plant infection |title= Molecular genetics of host-specific toxins in plant disease |publisher=Kluwer Academic Publishers |year=1998 |pages=261–71 }}</ref> == Biološka kontrola == Some species of nematophagous fungi are being investigated for use in [[biological pest control]]. ''[[Purpureocillium|Purpureocillium lilacinum]]'', for example, infests the plant-parasitic ''[[Meloidogyne incognita]]'', which attacks the roots of many cultivated plants. Trials have provided varying results, with some strains being aggressive and others less pathogenic, and some strains that appeared promising in the lab proved ineffective in the field.<ref>{{cite journal |author=Jatala, P. |title=Biological control of plant-parasitic nematodes |journal=Annual Review of Phytopathology |volume=24 |pages=453–89 |year=1986 |doi=10.1146/annurev.py.24.090186.002321}}</ref> ''Arthrobotrys dactyloides'' shows promise at controlling the cosmopolitan plant-parasitic [[root-knot nematode]] ''[[Meloidogyne javanica]]''.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=173–175}} == Povezano == * [[Gljiva]] * [[Entomopatogena gljiva]] * [[Biološko suzbijanje štetočina]] == Reference == {{reflist|30em}} == Bibliografija == * {{cite book|last1=Zhang|first1=Ke-Qin |last2=Hyde|first2=Kevin D.|title=Nematode-Trapping Fungi |url=https://books.google.com/books?id=O13FBAAAQBAJ&pg=PA175 |year=2014 |publisher=Springer Science & Business |isbn=978-94-017-8730-7}} g3qbcv1ef7knzvm21v488xcp1csxo1k 42586773 42586707 2026-05-02T08:22:54Z Duma 16555 42586773 wikitext text/x-wiki [[Image:20100814 175958 FungusOnDeadnematode HarposporiumAnguillulae.jpg|thumb|right|Mrtvi kolutićavi crv iz kojeg raste ''[[Harposporium anguillulae]]''. Numerisane oznake su udaljene 122 μm.]] [[Image:20100814 180201 FungusOnDeadnematode HarposporiumAnguillulae.jpg|thumb|right|Detaljniji pogled na ''H. anguillulae'' sa prethodne slike. Numerisane oznake su udaljene 20 μm.]] [[Image:20100828 005957 Fungus.jpg|thumb|right|Gljiva iz roda ''[[Arthrobotrys]]'', koja pokazuje ljepljive mreže koje koristi za hvatanje valjkastih crva. Numerisane oznake su udaljene 122 μm.]] '''Nematofagne gljive''' su [[gljive mesožderke]] specijalizirane za hvatanje i probavu [[valjkasti crvi|valjkastih crva]]. Poznato je više od 700 vrsta.<ref>{{cite journal |last1=Soares |first1=Filipe |title=Nematophagous fungi: Far beyond the endoparasite, predator and ovicidal groups |journal=Agriculture and Natural Resources |date=5 June 2018 |volume=52 |pages=1-8 |url=https://doi.org/10.1016/j.anres.2018.05.010 |access-date=10 November 2024}}</ref> Postoje vrste koje žive unutar valjkastih crva od samog početka i druge koje ih hvataju, uglavnom ljepljivim klopkama ili prstenovima, od kojih se neki skupljaju pri kontaktu. Neke vrste posjeduju obje vrste klopki. Druga tehnika je omamljivanje crva pomoću toksina, metoda koju koriste ''[[Coprinus comatus]]'', ''[[Stropharia rugosoannulata]]'' i porodica [[Pleurotaceae]].<ref name="thorn00">{{cite journal| title=Phylogenetic Analyses and the Distribution of Nematophagy Support a Monophyletic Pleurotaceae within the Polyphyletic Pleurotoid-Lentinoid Fungi| first1=R. Greg| last1=Thorn| first2=Jean-Marc| last2=Moncalvo| first3=C. A.| last3=Reddy| first4=Rytas| last4=Vilgalys| journal=Mycologia| volume=92| issue=2|year=2000| pages=241–252| jstor=3761557| doi=10.2307/3761557}}</ref> Hranjenje valjkastim crvima pojavilo se mnogo puta među gljivama, što pokazuje činjenica da se nematofagne vrste nalaze u svim glavnim gljivičnim grupama.<ref>{{cite book |author1=Nordbring-Hertz, Birgit |author-link1=Birgit Nordbring-Hertz|author2=Jansson, Hans-Börje |author3=Tunlid, Anders |title=eLS |year=2011 |chapter=Nematophagous fungi |doi=10.1002/9780470015902.a0000374.pub3 |isbn=9780470016176 |chapter-url=http://www.els.net/WileyCDA/ElsArticle/refId-a0000374.html }}</ref> Nematofagne gljive mogu biti korisne u kontroli onih valjkastih crva koji jedu usjeve. ''[[Purpureocillium]]'' se, na primjer, može koristiti kao bio-[[nematocid]]. == Tipovi == Gljive koje se hrane valjkastim crvima (kao najbrojnijom i najpogodnijom vrstom plijena) uglavnom žive u staništima siromašnim azotom.<ref name=Hsueh>{{cite journal |author1=Hsueh, Yen-Ping |author2=Gronquist, Matthew R. |author3=Schwarz, Erich M. |author4=Nath, Ravi David |author5=Lee, Ching-Han |author6=Gharib, Shalha |author7=Schroeder, Frank C. |author8=Sternberg, Paul W. |year=2017 |title=Nematophagous fungus ''Arthrobotrys oligospora'' mimics olfactory cues of sex and food to lure its nematode prey |journal=eLife |volume=6 |doi=10.7554/eLife.20023 |pmc=5243009 |pmid=28098555 |doi-access=free }}</ref> Te gljive mogu se podijeliti u četiri glavne grupe prema metodama koje koriste za hvatanje plijena. Neke koriste mehanička sredstva, ljepilo ili mehaničku [[hifa]]lnu zamku. Neke proizvode toksin i koriste ga za imobilizaciju crva. Neke su [[parazit]]ske, koristeći spore za ulazak u svoj plijen, a neke su paraziti jaja, ubacujući svoje vrhove hifa u jaja ili ciste, ili u ženke prije nego što se jaja polože.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=2–8}} == Raznolikost == Nematophagous fungi have been found throughout the world in a wide range of habitats and climates, but few from extreme environments. Most studied have been the species that attack the nematodes of interest to farmers, horticulturists and foresters, but there are large numbers of species as yet undescribed. The sexual stage of ''[[Orbilia]]'' occurs on rotting wood on land or in fresh water, while the asexual stage occurs in marine, fresh water and terrestrial habitats. ''[[Arthrobotrys dactyloides]]'' was the first species to be discovered in [[brackish water]], and other species have been found on [[mangrove]]s.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=2–8}} == Ekologija == Nematode-trapping fungi are mostly concentrated in the upper part of the soil, in [[pasture]]s, [[leaf litter]], [[mangrove]]s and certain shallow aquatic habitats. They employ techniques such as adhesive hyphal strands, adhesive knobs, adhesive nets formed from hyphal threads, loops of hyphae which tighten round any ensnared nematodes and non-constricting loops. When the nematode has been restrained, the hyphae penetrate the cuticle and the internal tissues of the nematode are devoured.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=212–214}} ''[[Arthrobotrys oligospora]]'', a net-building species of fungus, can detect the presence of nematodes nearby in the soil and only builds its snares when they are present. This is presumably because building the net is a highly energy-consuming process; the fungus is alerted to the presence of the nematode by detecting the [[pheromone]]s, such as [[Caenorhabditis elegans|ascarosides]], with which the worms communicate. The fungus takes active steps to attract its prey by producing olfactory cues that mimic those used by the worm to find food and attract mates.<ref name=Hsueh/> ''Arthrobotrys dactyloides '' is a species that employs a loop of hypha to catch nematodes; when one tries to pass through the ring, the loop constricts with great rapidity, trapping the prey.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=173–175}} [[File:Schopftintling-Coprinus-comatus.jpg|upright|thumb|The hyphae of [[Coprinus comatus|shaggy ink caps]] attack nematodes]] [[File:A juvenile root-knot nematode (Meloidogyne incognita) penetrates a tomato root - USDA-ARS.jpg|thumb|upright|Juvenile root-knot nematode (''[[Meloidogyne incognita]]'') penetrating a tomato root]] Some nematophagous fungi produce toxic substances which immobilise nematodes. For example, the hypha of the [[Coprinus comatus|shaggy ink cap]] (''Coprinus comatus'') attacks the free-living soil nematode ''[[Panagrellus redivivus]]'' with a structure known as a spiny ball; this is used to damage the nematode cuticle to enable immobilisation, after which the hypha pierces the skin and digests the contents.<ref>{{Cite journal | doi = 10.1128/AEM.02770-06 | pmid = 17449690 | title = ''Coprinus comatus'' Damages Nematode Cuticles Mechanically with Spiny Balls and Produces Potent Toxins to Immobilize Nematodes | journal = Applied and Environmental Microbiology | volume = 73 | issue = 12 | pages = 3916–3923 | year = 2007 | last1 = Luo | first1 = H. | last2 = Liu | first2 = Y. | last3 = Fang | first3 = L. | last4 = Li | first4 = X. | last5 = Tang | first5 = N. | last6 = Zhang | first6 = K. | pmc=1932715| bibcode = 2007ApEnM..73.3916L }}</ref> Most endoparasitic fungi have spores that are attracted to soil nematodes and tend to congregate in the mouth region. Having penetrated the cuticle, the hyphae grow throughout the nematode, absorbing its tissues. Escape tubes emerge from these and grow through the cuticle, and in due course, further motile spores exit through these, ready to infect other nematodes. In other species of fungi, it is [[Conidium|conidia]] rather than spores which are encountered by the nematode and infect it in a similar way.<ref>{{cite web |url=https://wn.com/nematophagous_fungi_part_1 |title=Nematophagous fungi: part 1 |date=13 March 2011 |publisher=World News |access-date=30 September 2017}}</ref> In the case of ''[[Harposporium anguillulae]]'', the sickle-shaped conidia are ingested by the nematode and lodge in the oesophagus or gut from where they invade the tissues.<ref>{{Cite journal|last1=Aschner|first1=M. |last2=Kohn|first2=S. |year=1958|title=The Biology of ''Harposporium anguillulae'' |journal=Microbiology |volume=19 |issue=1 |pages=182–189 |doi=10.1099/00221287-19-1-182 |pmid=13575766|doi-access=free }}</ref> In ovoparasitic species, the hypha flattens itself against an egg, [[appressoria]] indicating that infection is imminent or underway. It then pierces the [[chorion]] and devours the [[embryo]]nic nematode before producing conidiophores and moving on to nearby eggs.<ref>{{cite book |author=Money, N.P. |chapter= Mechanics of invasive fungal growth and the significance of turgor in plant infection |title= Molecular genetics of host-specific toxins in plant disease |publisher=Kluwer Academic Publishers |year=1998 |pages=261–71 }}</ref> == Biološka kontrola == Some species of nematophagous fungi are being investigated for use in [[biological pest control]]. ''[[Purpureocillium|Purpureocillium lilacinum]]'', for example, infests the plant-parasitic ''[[Meloidogyne incognita]]'', which attacks the roots of many cultivated plants. Trials have provided varying results, with some strains being aggressive and others less pathogenic, and some strains that appeared promising in the lab proved ineffective in the field.<ref>{{cite journal |author=Jatala, P. |title=Biological control of plant-parasitic nematodes |journal=Annual Review of Phytopathology |volume=24 |pages=453–89 |year=1986 |doi=10.1146/annurev.py.24.090186.002321}}</ref> ''Arthrobotrys dactyloides'' shows promise at controlling the cosmopolitan plant-parasitic [[root-knot nematode]] ''[[Meloidogyne javanica]]''.{{sfn|Zhang|Hyde|2014|pp=173–175}} == Povezano == * [[Gljiva]] * [[Entomopatogena gljiva]] * [[Biološko suzbijanje štetočina]] == Reference == {{reflist|30em}} == Bibliografija == * {{cite book|last1=Zhang|first1=Ke-Qin |last2=Hyde|first2=Kevin D.|title=Nematode-Trapping Fungi |url=https://books.google.com/books?id=O13FBAAAQBAJ&pg=PA175 |year=2014 |publisher=Springer Science & Business |isbn=978-94-017-8730-7}} aikd90ul4uonnb49vnfvaox2ioqv0l7 0 274088 42586657 42395776 2026-05-01T14:02:05Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586657 wikitext text/x-wiki {{Distinguish|Vojvodstvo Šleska (srednji vek)}} {{Kutijica za bivše pokrajine | Izvorno_ime = Herzogtum Ober- und Niederschlesien ([[Njemački jezik|njem.]])<br />Vévodství Horní a Dolní Slezsko ([[Češki jezik|češ.]]) | Konvencionalni_pun_naziv = Vojvodstvo gornje i donje Šleske | Uobičajen_naziv = Austrijska Šleska | Slika_zastava = Flag of the Austrian Silesia.svg | Slika_grb = Znak Slezska.svg | Ime_genitiv = Vojvodstva gornje i donje Šlezije | Slika_karta = Schlesien Donaumonarchie.png | Tekst_karta = | Tekst_ispod_karte = Vojvodstvo gornje i donje Šlezije na mapi Austrougarske | Kontinent = [[Evropa]] | Regija = [[Srednja Evropa]] | Zemlja = {{Zastava|Sveto rimsko carstvo}} {{Zastava|Austrougarska}} | Himna = | Površina = 5.147 | Stanovništvo = 756.949 (1910.) | Prestonica = [[Opava|Tropau]] | Zvanični_jezici = [[Njemački jezik|njemački]],<br /> Govorni jezici:<br /> [[Češki jezik|češki]] i [[Poljski jezik|poljski]] | Religija = [[Rimokatolicizam]],<br /> [[Protestantizam]] | Valuta = | Zakonodavna_vlast = | Tip_vladavine = | Titula_vladara = | Godina_početak = 1146. (u sastavu Svetog rimskog carstva),<br /> od 1804. dio Austrijskog carstva i <br /> od 1867. dio Austrougarske | Godina_kraj = 1918. | Status = | Događaj1 = | Datum_događaj1 = | Događaj2 = | Datum_događaj2 = | Događaj3 = | Datum_događaj3 = | Događaj4 = | Datum_događaj4 = | Događaj5 = | Datum_događaj5 = | Događaj6 = | Datum_događaj6 = | Događaj7 = | Datum_događaj7 = | Zastava_Prethodnik1 = POL województwo śląskie COA.svg | Prethodnik1 = [[Vojvodtvo Ćešin]] | Zastava_Prethodnik2 = Party per pale demo.svg | Prethodnik2 = [[Vojvodstvo Tropau]] | Zastava_Prethodnik3 = POL księstwo nyskie COA.svg | Prethodnik3 = [[Vojvodstvo Nisa]] | Zastava_Sledbenik1 = Coat of arms of Silesia.svg | Sledbenik1 = [[Čehoslovačka]] ([[Češka Šleska]]) | Zastava_Sledbenik2 = POL województwo śląskie II RP COA.svg | Sledbenik2 = [[Poljska]] ([[Autonomna pokrajina Šlezija]]) | Zastava_Sledbenik3 = - | Sledbenik3 = | Portal = Istorija }} '''Austrijska Šleska''' ili '''Šlezija''' ({{jez-njem|Österreichisch Schlesien}}, {{jez-češ|Rakouské Slezsko}}, {{jez-šl|Austrijacki Ślůnsk}}, {{jez-polj|Śląsk Austriacki}}) ili '''Vojvodstvo gornje i donje Šleske''' ili '''Šlezije''' ({{jez-njem|Herzogtum Ober- und Niederschlesien}}, {{jez-češ|Vévodství Horní a Dolní Slezsko}}), je bilo [[vojvodstvo]] u sastavu [[Sveto rimsko carstvo|Svetog rimskog carstva]], [[Austrijsko carstvo|Austrijskog carstva]] i [[Austrougarska|Austrougarske]] sve do [[1918]]. == Geografija == [[Datoteka:Oesterreichisch Schlesien1880.png|250px|thumb|left|Mapa gornje i donje Šlezije iz 1880. godine.]] Austrijska Šlezija je bila sastavljena od dva dijela, prekinuta oblasti [[Moravija|Moravijom]]. Zapadni dio teritorije se graničio sa Njemačkom, pokrajinom Bohemijom, a mali dio ga je odvajao od granice sa [[Kraljevina Bohemija|Bohemijom]]. Istočni dio se graničio sa [[Kraljevina Galicija i Lodomerija|Galicijom]], [[Zemlje krune Svetog Stefana|Ugarskom]], [[Moravija|Moravijom]] i [[Njemačko carstvo|Pruskom]] == Istorija<ref>http://www.zum.de/whkmla/region/germany/xasilesia.html</ref> == Vojvodstvo gornje i donje Šlezije je postojalo još od [[1146]]. kao dio [[Sveto rimsko carstvo|Svetog rimskog carstva]]. Kasnije je podijeljeno na više dijelova. Između [[1335]]. i [[1346]]. je postalo dio [[Kraljevina Bohemija|Kraljevine Bohemije]], a [[1526]]. ga je stekla [[Habzburška monarhija]]. Godine [[1742]], Austrija je veći dio Šleske dala Pruskoj. Od tada pa do [[1918]], je mali dio Šlezije bio u sastavu Austrije i Austrougarske. == Demografija<ref>{{Cite web |url=http://www.archivverlag.at/zeittafeln/daten/kronlaender/11.php |title=Archive copy |access-date=2014-02-17 |archive-date=2016-06-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160610085240/http://www.archivverlag.at/zeittafeln/daten/kronlaender/11.php |url-status=dead }}</ref> == === Popis stanovništva 1851. godine === Po popisu iz 1851. u Austrijskoj Šleziji je bilo 438.586 stanovnika. Podaci o maternjem jeziku: {| class="wikitable" |- ! Maternji jezik !! Stanovništvo !! Procenat |- | [[slovenski jezici]] ([[Poljski jezik|poljski]] i [[Češki jezik|češki]]) || 223.679 || 51% |- | [[Njemački jezik|njemački]] || 210.521 || 48% |- | ostali ([[Jevreji]]) || 4.386 || 1% |- | '''ukupno''' || '''438.586''' || '''100%''' |} === Popis stanovništva 1910. godine === Po popisu iz 1910. u Austrijskoj Šleziji je bilo 756.949 stanovnika. Podaci o maternjem jeziku: {| class="wikitable" |- ! Maternji jezik !! Stanovništvo !! Procenat |- | [[Njemački jezik|njemački]] || 332.301 || 43,9% |- | [[Poljski jezik|poljski]] || 239.953 || 31,7% |- | [[Češki jezik|češki]] || 183.938 || 24,3% |- | ostali || 757 || 0,1% |- | '''ukupno''' || '''756.949''' || '''100%''' |} == Gradovi == Gradovi veći od 10.000 stanovnika prema popisu 1880. godine: * [[Opava]] 20.563 * [[Bijelsko]] 13.060 * [[Ćešin]]-[[Češki Tješin]] 13.004 * [[Krnov]] 11.792 == Administracija == Austrijska Šleska je bila podijeljena na dva dijela, koji su se poslije revolucije 1848. u Austrougraskoj rastavili na dosta manjih teritorija-distrikta: * [[Fristat|Frojstat]] * [[Jesenjik|Frivaldov]] * [[Bruntal (Češka)|Frojdental]] * [[Fridek-Mistek|Fridek]] * [[Hlučin]] * [[Krnov|Jagerndorf]] * [[Češki Tješin|Tješin]] * [[Opava|Tropau]] * [[Bilovec|Vagstat]] == Reference == {{reflist}} {{Commonscat|Austrian Silesia|Austrijska Šleska}} {{Habzburške krunske oblasti}} {{Administrativna podela Austrougarske}} [[Kategorija:Krunske zemlje Austro-Ugarske]] gro8zfxg2g0pp6f2ksthkvi31t3v8gx 0 276142 42586649 42106834 2026-05-01T13:25:23Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586649 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Obena | originalni_naziv = Aubenas | slika = Chateauaubenas.JPG | opis_slike = | grb = | država={{zastava|Francuska}} | region = Rona-Alpi | departman = Ardèche | prefektura = Privas | kanton = Obna | geografska_širina = 44° 37' 14" SGŠ | geografska_dužina = 04 ° 23' 28" IGD | gšir = 44.6206 | gduž = 4.3911 | nadm visina = 237 | maksimalna_nadmorska_visina = 421 | minimalna_nadmorska_visina = 170 | površina-km = 14,32 | površina-he = 1 .432 | stanovništvo = 11048<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 772 | | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 07019 | poštanski_kod = 07200 | pozicijaX = 201 | pozicijaY = 213 }} '''Obena''' ({{jez-fra|Aubenas}}) je naselje i opština u istočnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Rona-Alpi]], u departmanu [[Departman Ardeš u Francuskoj|Ardeš]] koja pripada prefekturi Privas . Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 11 048 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 772 |&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 14,32&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 237 metara (maksimalnoj 421 m, a minimalnoj 170 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=9235| 1968=10763| 1975=12050| 1982=11543| 1990=11105| 1999=11048| 2006=| 2011=11586| sansdoublescomptes= 1962}} {{DemografijaFR| 1962=9235| 1968=10763| 1975=12050| 1982=11543| 1990=11105| 1999=11048| 2006=| 2011=11586| sansdoublescomptes= 1962}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:18000 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:12000 color:gray1 from:start till:end bar:6000 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,107)(84,122) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 9235 1968: 10763 points:(84,122)(100,134) color:blue width:2 #1975: 12050 points:(100,134)(128,129) color:blue width:2 #1982: 11543 points:(128,129)(160,125) color:blue width:2 #1990: 11105 points:(160,125)(196,124) color:blue width:2 #1999: 11018 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Aubenas}} * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.aubenas.fr http://www.aubenas.fr] * [http://www.aubenasvals.com http://www.aubenasvals.com] * [http://www.ardeche-sud-tourisme.com http://www.ardeche-sud-tourisme.com]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.ardecheweb.com/carte/ardeche/e2.htm http://www.ardecheweb.com/carte/ardeche/e2.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070211041120/http://www.ardecheweb.com/carte/ardeche/e2.htm |date=2007-02-11 }} {{Departman Ardeš u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} {{Koordinate|44_37_14_N_04_23_28_E_type:city_region:FR|44° 37' 14" SG Š, 04° 23' 28" IGD}} adfy0nlfjjc7qm6qtf415aiiou4yucz 0 277211 42586655 42107088 2026-05-01T13:55:51Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586655 wikitext text/x-wiki {{Drugo značenje3|Ori}} {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Ori | originalni_naziv = Auris | slika = Station d'Auris en Oisans en été.JPG | opis_slike = | grb = | država={{FRA}} | region = Rona-Alpi | departman = Isère | prefektura = Grenobl | kanton = Bur d'Oazan | geografska_širina = 45°02'50" SGŠ | geografska_dužina = 06°05'15" IGD | gšir = | gduž = | nadm visina = 1 240 | maksimalna_nadmorska_visina = 2 164 | minimalna_nadmorska_visina = 720 | površina-km = 11 | površina-he = 1 .121 | stanovništvo = 204<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 18,55 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 38020 | poštanski_kod = 38142 | pozicijaX = 237 | pozicijaY = 199 }} '''Ori''' ({{jez-fra|Auris}}) je naselje i opština u istočnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Rona-Alpi]], u departmanu [[Departman Izer u Francuskoj|Izer]] koja pripada prefekturi Grenobl. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 215 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 19&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 11&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 1 240 metara (maksimalnoj 2.164 m, a minimalnoj 720 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=173| 1968=144| 1975=129| 1982=229| 1990=206| 1999=215| 2006=| 2011=204| sansdoublescomptes= 1962}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:330 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:220 color:gray1 from:start till:end bar:110 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,109)(84,94) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 173 1968: 144 points:(84,94)(100,86) color:blue width:2 #1975: 129 points:(100,86)(128,138) color:blue width:2 #1982: 229 points:(128,138)(160,126) color:blue width:2 #1990: 206 points:(160,126)(196,131) color:blue width:2 #1999: 215 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.auris-en-oisans.com/ http://www.auris-en-oisans.com/]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Departman Izer u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} {{Koordinate|45_02_50_N_06_05_15_E_type:city_region:FR|45° 02' 50" SG Š, 06° 05' 15" IGD}} eiwlf65a84ex1c92j50gupbok73tl6w 0 280181 42586712 42108363 2026-05-01T20:28:38Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586712 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Belriv sir Alije | originalni_naziv = Bellerive-sur-Allier | slika = Hôtel de ville de Bellerive-sur-Allier.JPG | opis_slike = | grb = | država={{FRA}} | region = Overnja | departman = Allier | prefektura = Viši | kanton = Ekirol | gšir = 46.1175 | gduž = 3.40444444444444 | nadm visina = 280 | maksimalna_nadmorska_visina = 337 | minimalna_nadmorska_visina = 247 | površina-km = 18,97 | površina-he = 1.897 | stanovništvo = 8530<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 449,66 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 03023 | poštanski kod = 03700 }} '''Belriv sir Alije''' ({{jez-fra|Bellerive-sur-Allier}}) je naselje i opština u centralnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Overnja]], u departmanu [[Departman Alije u Francuskoj|Alije]] koja pripada prefekturi Viši. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 8448 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 445&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 18,97&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 280 metara (maksimalnoj 337 m, a minimalnoj 247 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=5060| 1968=5953| 1975=7317| 1982=8188| 1990=8543| 1999=8448| 2006=| 2011=8530| sansdoublescomptes= 1962}} {{DemografijaFR| 1962=5060| 1968=5953| 1975=7317| 1982=8188| 1990=8543| 1999=8448| 2006=| 2011=8530| sansdoublescomptes= 1968}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:12000 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:8000 color:gray1 from:start till:end bar:4000 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,92)(84,104) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 5060 1968: 5953 points:(84,104)(100,124) color:blue width:2 #1975: 7317 points:(100,124)(128,136) color:blue width:2 #1982: 8188 points:(128,136)(160,141) color:blue width:2 #1990: 8543 points:(160,141)(196,140) color:blue width:2 #1999: 8448 points:(196,140)(228,139) color:blue width:2 #2004/5 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Bellerive-sur-Allier}} * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.ville-bellerive-sur-allier.fr/ http://www.ville-bellerive-sur-allier.fr/]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http://www.ign.fr/affiche_rubrique.asp?rbr_id=1087%26CommuneId=10744 Bellerive-sur-Allier na stranici Nacionalnog geografskog instituta Francuske] {{fr}} * [http://www.insee.fr/fr/methodes/nomenclatures/cog/fichecommunale.asp?codedep=03&codecom=023 Bellerive-sur-Allier na stranici organizacije INSEE] {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatProximiteCoord.php?RadLat1=0.804902217831786&RadLong1=0.0594187647599813 Najbliža naselja (kilometraža, pravac i koordinate)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=030023 Položaj mesta Bellerive-sur-Allier na mapi Francuske (sa osnovnim podacima o mestu)]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=46.1175&longitude=3.40444444444444&zoom=8 Plan naselja Bellerive-sur-Allier na mapi (Mapquest)] {{Departman Alije u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} {{Koordinate|46_07_03_N_03_24_16_E_type:city_region:FR|46° 07' 03" SG Š, 03° 24' 16" IGD}} 2j0xk6jagg0r08ccv40m5kfs85vg44a 0 281047 42586651 42106863 2026-05-01T13:27:01Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586651 wikitext text/x-wiki {{Drugo značenje3|Obije}} {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Obije | originalni_naziv = Nueil-les-Aubiers | slika = | opis_slike = | grb = | država={{FRA}} | region = Poatu-Šarant | departman = Deux-Sèvres | prefektura = Bresir | kanton = Moleon | gšir = 46.9380555555556 | gduž =-0.588611111111111 | nadm visina = 126 | maksimalna_nadmorska_visina = 211 | minimalna_nadmorska_visina = 94 | površina-km = 98,83 | površina-he = 9 .883 | stanovništvo = 4992<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 55,72 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 79195 | poštanski kod = 79250 }} '''Obije''' ({{jez-fra|Aubiers}}) je naselje i opština u zapadnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Poatu-Šarant]], u departmanu [[Departman De Sevr u Francuskoj|De Sevr]] koja pripada prefekturi Bresir. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 4 992 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 51&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 98,83&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 126 metara (maksimalnoj 211 m, a minimalnoj 94 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=4118| 1968=4034| 1975=4534| 1982=4896| 1990=5080| 1999=4992| 2006=| 2011=5507| sansdoublescomptes= 1962}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:7200 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:4800 color:gray1 from:start till:end bar:2400 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,117)(84,115) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 4118 1968: 4034 points:(84,115)(100,127) color:blue width:2 #1975: 4534 points:(100,127)(128,136) color:blue width:2 #1982: 4896 points:(128,136)(160,140) color:blue width:2 #1990: 5080 points:(160,140)(196,138) color:blue width:2 #1999: 4992 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.ville-nueil-les-aubiers.fr/ http://www.ville-nueil-les-aubiers.fr/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200518042231/http://ville-nueil-les-aubiers.fr/ |date=2020-05-18 }} * [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http://www.ign.fr/affiche_rubrique.asp?rbr_id=1087%26CommuneId=95357 Obije na stranici Nacionalnog geografskog instituta Francuske] {{fr}} * [http://www.insee.fr/fr/methodes/nomenclatures/cog/fichecommunale.asp?codedep=79&codecom=195 Obije na stranici organizacije INSEE] {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatProximiteCoord.php?RadLat1=0.819223613972532&RadLong1=-0.0102732019032637 Najbliža naselja (kilometraža, pravac i koordinate)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=790195 Položaj mesta Obije na mapi Francuske (sa osnovnim podacima o mestu)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060226000346/http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=790195 |date=2006-02-26 }} {{fr}} * [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=46.9380555555556&longitude=-.588611111111111&zoom=8 Plan naselja Obije na mapi (Mapquest)] {{Departman De Sevr u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} {{Commonscat|Nueil-les-Aubiers}} rknwld20fqf6g7zm3oidnjhedrinxs7 0 285790 42586687 42107661 2026-05-01T17:32:38Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586687 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Banjil na Moru | originalni_naziv = Banyuls-sur-Mer | slika = Banyuls sur mer 6.jpg | opis_slike = | grb = Blason ville fr Banyuls-sur-Mer (Pyrénées-Orientales).svg | država={{FRA}} | region = Langdok-Rusijon | departman = Pyrénées-Orientales | prefektura = Sere | kanton = Kot Vermej | geografska_širina = 42.4830555555556 | geografska_dužina = 3.12805555555556 | gšir = 42.4830555555556 | gduž = 3.12805555555556 | nadm visina = 6 | maksimalna_nadmorska_visina = 965 | minimalna_nadmorska_visina = 0 | površina-km = 42,43 | površina-he = 4 .243 | stanovništvo = 4532<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 109,85 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 66016 | poštanski kod = 66650 }} '''Banjil na Moru''' ({{jez-fra|Banyuls-sur-Mer}}) je naselje i opština u južnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Langdok-Rusijon]], u departmanu [[Departman Istočni Pirineji u Francuskoj|Istočni Pirineji]] koja pripada prefekturi Sere. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 4 532 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 106&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 42,43&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 6 metara (maksimalnoj 965 m, a minimalnoj 0 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=4271| 1968=4436| 1975=4000| 1982=4093| 1990=4662| 1999=4532| 2006=| 2011=4661| sansdoublescomptes= 1962}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:6600 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:4400 color:gray1 from:start till:end bar:2200 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,130)(84,134) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 4271 1968: 4436 points:(84,134)(100,123) color:blue width:2 #1975: 4000 points:(100,123)(128,125) color:blue width:2 #1982: 4093 points:(128,125)(160,140) color:blue width:2 #1990: 4662 points:(160,140)(196,137) color:blue width:2 #1999: 4532 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Banyuls-sur-Mer}} * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.jeantosti.com/villages/banyulsmer.htm http://www.jeantosti.com/villages/banyulsmer.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070311035836/http://www.jeantosti.com/villages/banyulsmer.htm |date=2007-03-11 }} * [http://www.obs-banyuls.fr http://www.obs-banyuls.fr] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721014333/http://www.obs-banyuls.fr/ |date=2011-07-21 }} * [http://www.obs-vlfr.fr/promo_oem http://www.obs-vlfr.fr/promo_oem] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070717000510/http://www.obs-vlfr.fr/promo_oem/ |date=2007-07-17 }} * [http://www.banyuls-sur-mer.com/ http://www.banyuls-sur-mer.com/] * [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http://www.ign.fr/affiche_rubrique.asp?rbr_id=1087%26CommuneId=63076 Banjil sir Mer na stranici Nacionalnog geografskog instituta Francuske] {{fr}} * [http://www.insee.fr/fr/methodes/nomenclatures/cog/fichecommunale.asp?codedep=66&codecom=016 Banjil sir Mer na stranici organizacije INSEE] {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatProximiteCoord.php?RadLat1=0.741469195792002&RadLong1=0.0545948686326819 Najbliža naselja (kilometraža, pravac i koordinate)]{{Dead link|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=660016 Položaj mesta Banjil sir Mer na mapi Francuske (sa osnovnim podacima o mestu)]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=42.4830555555556&longitude=3.12805555555556&zoom=8 Plan naselja Banjil sir Mer na mapi (Mapquest)] {{Departman Istočni Pirineji u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} awqc7q16wkft10f5bfezlbm302c3kcv 0 285956 42586666 42485733 2026-05-01T14:35:42Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586666 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Ovija | originalni_naziv = Auvillar | slika = | opis_slike = | grb = | država={{FRA}} | region = Središnji-Pirineji | departman = Tarn-et-Garonne | prefektura = Kastelsarazen | kanton = Ovijar | gšir = 44.0702777777778 | gduž = 0.900555555555556 | nadm visina = 148 | maksimalna_nadmorska_visina = 166 | minimalna_nadmorska_visina = 52 | površina-km = 15,6 | površina-he = 1.560 | stanovništvo =876<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 61,15 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 82008 | poštanski kod = 82340 }} '''Ovija''' ({{jez-fra|Auvillar}}) je naselje i opština u južnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Središnji-Pirineji]], u departmanu [[Departman Tarn i Garona u Francuskoj|Tarn i Garona]] koja pripada prefekturi Kastelsarazen. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 876 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 56 stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 15,6&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 148 metara (maksimalnoj 166 m, a minimalnoj 52 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=806| 1968=837| 1975=873| 1982=807| 1990=921| 1999=876| 2006=| 2011=954| sansdoublescomptes= 1968}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:1200 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:800 color:gray1 from:start till:end bar:400 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,134)(84,139) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 806 1968: 837 points:(84,139)(100,144) color:blue width:2 #1975: 873 points:(100,144)(128,134) color:blue width:2 #1982: 807 points:(128,134)(160,150) color:blue width:2 #1990: 921 points:(160,150)(196,144) color:blue width:2 #1999: 876 points:(196,144)(228,161) color:blue width:2 #2004/5 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Auvillar}} * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.auvillar.fr/ http://www.auvillar.fr/] * [http://www.ecoles-auvillar.com/ http://www.ecoles-auvillar.com/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061209035031/http://www.ecoles-auvillar.com/ |date=2006-12-09 }} * [http://www.cc-deuxrives.fr/ http://www.cc-deuxrives.fr/]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http://www.ign.fr/affiche_rubrique.asp?rbr_id=1087%26CommuneId=76237 Uvija na stranici Nacionalnog geografskog instituta Francuske] {{fr}} * [http://www.insee.fr/fr/methodes/nomenclatures/cog/fichecommunale.asp?codedep=82&codecom=008 Uvija na stranici organizacije INSEE] {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatProximiteCoord.php?RadLat1=0.769171449532091&RadLong1=0.0157176595424167 Najbliža naselja (kilometraža, pravac i koordinate)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=820008 Položaj mesta Uvija na mapi Francuske (sa osnovnim podacima o mestu)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=44.0702777777778&longitude=.900555555555556&zoom=8 Plan naselja Uvija na mapi (Mapquest)] {{Departman Tarn i Garona u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} {{Koordinate|44_04_13_N_00_54_02_E_type:city_region:FR|44° 04' 13" SG Š, 00° 54' 02" IGD}} kt9wtwx7s4zk07z5wmsg7b4anisfh8z 0 286545 42586752 42109404 2026-05-02T03:28:42Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586752 wikitext text/x-wiki {{Drugo značenje3|Bonson}} {{Naseljeno mesto u Francuskoj2 | mesto = Bonson | originalni_naziv = Bonson | slika = Bonson-20110209-Chapelle Notre-Dame.jpg | opis_slike = | grb = | država={{FRA}} | region = Rona-Alpi | departman = Loire | prefektura = Monbrizon | kanton = Sen Žist Sen Ramber | gšir = 45.5241666666667 | gduž = 4.21666666666667 | nadm visina = 380 | maksimalna_nadmorska_visina = 385 | minimalna_nadmorska_visina = 355 | površina-km = 5,15 | površina-he = 515 | stanovništvo =3816<ref>{{Insee}}</ref> | godina_stanovništvo = 2011-01-01 | gustina = 705,63 | predsednik = | vreme_službovanja = | INSEE = 42022 | poštanski kod = 42160 }} '''Bonson''' ({{jez-fra|Bonson}}) je naselje i opština u istočnoj [[Francuska|Francuskoj]] u regionu [[Rona-Alpi]], u departmanu [[Departman Loara u Francuskoj|Loara]] koja pripada prefekturi Monbrizon. Po podacima iz [[1999]]. godine u opštini je živelo 3816 stanovnika, a gustina naseljenosti je iznosila 740&nbsp;stanovnika/km². Opština se prostire na površini od 5,15&nbsp;km². Nalazi se na srednjoj nadmorskoj visini od 380 metara (maksimalnoj 385 m, a minimalnoj 355 m). == Demografija == {{DemografijaFR| 1962=904| 1968=1096| 1975=1513| 1982=2566| 1990=3880| 1999=3816| 2006=| 2011=3634| sansdoublescomptes= 1962}} <!-- ============================================================================================= POČETAK GRAFIKA ===============================================================================================--> <center> :''Grafik promene broja stanovnika u toku poslednjih godina'' <timeline> ImageSize = width:250 height:200 PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20 TimeAxis = orientation:horizontal AlignBars = justify Colors = id:gray1 value:gray(0.9) DateFormat = yyyy Period = from:1960 till:2010 ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960 PlotData = bar:5400 color:gray1 width:1 from:start till:end bar:3600 color:gray1 from:start till:end bar:1800 color:gray1 from:start till:end bar:0 color:gray1 LineData = layer:front points:(48,48)(84,55) color:blue width:2 #1962 tot 1968. Inwonertal 1962: 904 1968: 1096 points:(84,55)(100,68) color:blue width:2 #1975: 1513 points:(100,68)(128,101) color:blue width:2 #1982: 2566 points:(128,101)(160,142) color:blue width:2 #1990: 3880 points:(160,142)(196,140) color:blue width:2 #1999: 3816 </timeline> </center> <!-- ============================================================================================= KRAJ GRAFIKA ===============================================================================================--> == Reference == {{reflist|2}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{HughesEncyclopediaOfContemporaryFrenchCulture}} * {{RobbDiscoveryOfFrance}} * {{ArdaghFrance}} * {{JonesCambridgeIllustratedHistoryOfFrance}} * {{SowerwineFranceSince1870}} * {{RobertsFrance}} {{refend}} == Vanjske veze == * Baza podataka: [http://www.insee.fr Insee] {{fr}} * [http://www.mairie-bonson.fr http://www.mairie-bonson.fr] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220411175107/https://www.mairie-bonson.fr/ |date=2022-04-11 }} * [http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http://www.ign.fr/affiche_rubrique.asp?rbr_id=1087%26CommuneId=40974 Bonson na stranici Nacionalnog geografskog instituta Francuske] {{fr}} * [http://www.insee.fr/fr/methodes/nomenclatures/cog/fichecommunale.asp?codedep=42&codecom=022 Bonson na stranici organizacije INSEE] {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatProximiteCoord.php?RadLat1=0.794546597602729&RadLong1=0.0735947167963867 Najbliža naselja (kilometraža, pravac i koordinate)]{{Dead link|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.lion1906.com/Pages/ResultatLocalisation.php?InseeVille=420022 Položaj mesta Bonson na mapi Francuske (sa osnovnim podacima o mestu)]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{fr}} * [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=45.5241666666667&longitude=4.21666666666667&zoom=8 Plan naselja Bonson na mapi (Mapquest)] {{Departman Loara u Francuskoj}} {{Departmani Francuske}} {{Klica-Francuska}} nylr2r9o5p9ijxg65wc2cs5j83bef4v 0 1352337 42586743 42462632 2026-05-02T01:30:43Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586743 wikitext text/x-wiki {{Infokutija02 film | naslov filma = Blade Runner | naslov = Blade Runner | slika = Blade Runner poster.jpg | opis = kino poster | širina_slike = 240px | režija = [[Ridley Scott]] | producent = [[Michael Deeley]] | scenarij = [[Hampton Fancher]]<br />[[David Peoples]] | narator = | uloge = [[Harrison Ford]]<br />[[Rutger Hauer]]<br />[[Sean Young]]<br />[[Daryl Hannah]]<br />[[Edward James Olmos]]<br />[[M. Emmet Walsh]] | glazba = [[Vangelis]] | fotografija = Jordan Cronenweth | montaža = Terry Rawlings<br />Marsha Nakashima | distributer = [[Warner Bros.]] | premijera = {{Filmdate|1982|6|25|df=y}} | trajanje = '''Kino verzija:'''<br />116 min.<br />'''Redateljeva verzija:'''<br />117 min. | država = {{flag|Sjedinjene Države}} | jezik = [[engleski]] | budžet = $28.000.000 | žanr = | prethodi = | slijedi =''[[Blade Runner 2049]]'' (2017) | web stranica = |sinopsis=[[Philip K. Dick]]|based on=''[[Do Androids Dream of Electric Sheep?]]''}} '''''Blade Runner''''' ([[Srpskohrvatski jezik|sh]]. ''Istrebljivač'') je američki [[distopija|distopijski]] [[SF]] [[film noir]] iz 1982. koji je režirao [[Ridley Scott]] a u kojemu glavne uloge tumače [[Harrison Ford]], [[Rutger Hauer]], [[Sean Young]], [[Daryl Hannah]], [[Edward James Olmos]] i [[M. Emmet Walsh]]. Scenarij, koji su napisali [[Hampton Fancher]] i [[David Peoples]], se labavo temelji na SF romanu ''[[Do Androids Dream of Electric Sheep?|Sanjaju li androidi električne ovce?]]'' iz 1968. koji je napisao [[Philip K. Dick]]. Film prikazuje distopijski [[Los Angeles]] 2019. u kojemu su replikanti, organski roboti stvoreni genetskim inženjeringom, potpuno slični običnim ljudima. Njihova upotreba je zabranjena na Zemlji te se replikanti koriste za opasne i riskantne poslove u svemirskom istraživanju. Radnja se odvija oko skupine nekoliko tih replikanata koji su pobjegli te se skrivaju u Los Angelesu, te ih posebna policija zvana "Blade Runner" mora uloviti, a među njima je i iskusni Rick Deckard (Harrison Ford). ''Blade Runner'' je isprva izazvao podvojene reakcije kritike: neki su zamjerali ritmu priče dok su drugi uživali u složenosti tematike. Film je slabo prošao u američkim kinima, ali je s vremenom stekao kultni status.<ref>Sammon (1996), str. xvi–xviii</ref> Hvaljen je zbog produkcijskog dizajna, budućnosti koja se stalno ispravlja,<ref>Bukatman (1997), str. 21; Sammon (1996), str. 79</ref> te ostaje vodeći primjer žanra [[neo-noir]]. Doveo je i do slave ostvarenja autora Philipa K. Dicka te je Hollywood kasnije snimio nekoliko filmova po njegovim pričama i romanima.<ref>Bukatman (1997), str. 41</ref> Ridley Scott smatra ''Blade Runnera'' svojim "vjerojatno najpotpunijim i najosobnijim filmom".<ref>{{Citation | last=Greenwald | first=Ted | url=http://www.wired.com/entertainment/hollywood/magazine/15-10/ff_bladerunner_full?currentPage=all | title=Read the Full Transcript of Wired's Interview with Ridley Scott | journal=Wired Issue 15.10 | accessdate=July 27, 2011 | date=September 26, 2007 | archiveurl=https://archive.today/20121209021045/http://www.wired.com/entertainment/hollywood/magazine/15-10/ff_bladerunner_full?currentPage=all | archivedate=2012-12-09 | dead-url=no }}</ref><ref name="scottobserver">{{citation | title=Scott's Corner | newspaper=The Observer | date=January 6, 2002 | first=Lynn | last=Barber | url=http://film.guardian.co.uk/interview/interviewpages/0,,628186,00.html | accessdate=July 27, 2011 | location=London | publisher=Guardian News and Media}}</ref> 1993., Državni filmski registar je izabrao film za očuvanje zbog "kulturnog, povijesnog ili estetskog značaja". Postoji sveukupno sedam verzija filma na raznim tržištima zbog kontroverznih promjena koje su filmski producenti napravili prije premijere filma. Požurena redateljeva verzija je objavljena 1992. nakon snažnog odjeka publike tijekom projekcije.<ref name="hunt">{{citation | last1=Hunt | first1=Bill | date=December 12, 2007 | url=http://www.thedigitalbits.com/site_archive/reviewshd/bladerunnerfinalallver01.html | title=Blade Runner: The Final Cut – All Versions | publisher=The Digital Bits, Inc. | accessdate=July 27, 2011}}</ref> Godine 2007. [[Warner Bros.]] je objavio ''Konačnu verziju'' (Final Cut) filma tijekom 25. obljetnice premijere, a koja je jedina pri kojoj je Scott imao potpunu umjetničku slobodu<ref name="Sammon, pp. 353, 365"/> te je prikazana u izdvojenim kino dvoranama i objavljena na DVD-u, [[HD DVD]]-u i [[Blu-ray Disc|Blue-rayju]].<ref name="thedigitalbits">{{citation | url=http://www.thedigitalbits.com/site_archive/articles/br2007/announce.html | title=Blade Runner: The Final Cut | publisher=The Digital Bits, Inc. | date=July 26, 2007 | accessdate=July 27, 2011}}</ref> == Radnja == [[Los Angeles]], [[2019]]. Grad je prenapučen i prljav. Na drugim planetima se formiraju kolonije "replikanata", androida koji su stvoreni od korporacije Tyrell na sliku i priliku ljudi i koji s vremenom razvijaju vlastite osjećaje, pa su stoga programirani da žive samo 4 godine. Replikanti su snažniji od ljudi te im je ugrađena lažna memorija na djetinjstvo kako bi ostali duševno uravnoteženi i u blaženom neznanju mislili da su pravi ljudi. Njima je zabranjeno stupiti nogom na [[Zemlja|Zemlju]] te stoga postoji posebna policijska organizacija, ''Blade Runner'', koja likvidira odmetničke replikante. U toj organizaciji radi i '''Rick Deckard''', koji dobije zadatak likvidirati par replikanata koji su sletjeli u grad i ubili par ljudi, a koje predvodi '''Roy Batty'''. Tijekom svojeg istraživanja Deckard se zaljubi u replikanticu '''Rachael''' te počnje sumnjati u svoju misiju. U međuvremenu odbjegli replikanti upadaju u Tyrell korporaciju i zahtjevaju od svojeg stvoritelja znanstvenika da im produži život i objasni njihovu egzistenciju. No on to ne može, pa ga oni ubiju. Deckard ubija dva replikanta, Rachael trećeg. Na kraju Deckard i Roy upadnu u dramatičan dvoboj. Roy pobijedi, ali spasi Deckardov život prije nego što je njegovo vrijeme isteklo i ispusti goluba prije nego što umre. To iznenadi Deckarda koji stekne veliko poštovanje prema njemu te pobjegne sa Rachael živjeti u prirodu; (u "redateljskoj verziji" film završava otvoreno, kako Deckard i Rachael ulaze u dizalo, te kako Deckard pronalazi [[origami]] [[jednorog]]a svojeg kolege zbog čega se zapita da li je i on replikant pošto je te noći sanjao o jednorogu). == Glavne uloge == {{triple image|left|Harrison Ford Césars 2010.jpg|175|Sean Young on the red carpet at the 60th Annual Academy Awards.jpg|147|Daryl Hannah FarmGala 1.jpg|145|Glavni glumci: Harrison Ford (lijevo), Sean Young (sredina), Daryl Hannah (desno)}} [[Harrison Ford]] kao Rick Deckard - pronalazak glavne uloge za ispostavilo se kao težak zadatak. Scenarist Hampton Fancher je zamislio da [[Robert Mitchum]] igra Deckarda te napisao dijaloge lika sa njim na umu.<ref name="DangerousDays">{{Citation|title=Dangerous Days: Making Blade Runner|format=''Blade Runner: The Final Cut'' DVD|publisher=[[Warner Bros.]]|year=2007}}</ref> Redatelj Ridley Scott i filmski producenti su proveli mjesece u sastancima i rasprava o ulozi sa [[Dustin Hoffman|Dustinom Hoffmanom]], koji je naposljetku odustao zbog kreativnih razlika u priči.<ref name="DangerousDays" /> Harrison Ford je na kraju izabran zbog nekoliko razloga, između ostalog i zbog nastupa u serijalu ''[[Star Wars|Ratovi zvijezda]]'', osobnog sviđanja priče ''Blade Runnera'' te zbog preporuke [[Steven Spielberg|Stevena Spielberga]] koji je upravo završavao snimanje filma ''[[Raiders of the Lost Ark|Otimači izgubljenog kovčega]]'' s njim.<ref name="DangerousDays" /> Prema produkcijskim dokumentima, postojao je dugi popis mogućih kandidata za ulogu, a među njima su bili i [[Gene Hackman]], [[Sean Connery]], [[Jack Nicholson]], [[Paul Newman]], [[Clint Eastwood]], [[Tommy Lee Jones]], [[Arnold Schwarzenegger]], [[Al Pacino]] i [[Burt Reynolds]].<ref name="DangerousDays" /> Nakon uspjeha u filmskom serijalu ''Ratovi zvijezda'', Ford je tražio ulogu sa dramskom dubinom. Ipak, prema intervjuu iz 1992., Ford je izjavio: "''Blade Runner'' nije jedan od mojih najdražih filmova. Često sam se svađao sa Ridleyjom."<ref>Sammon (1996), str. 211</ref> Izuzev razmirica s njim, Ford je mrzio i naraciju filma: "Kada smo počeli snimanje, svi smo se složili da je jedina ispravna verzija filma ona bez naracije. Bila je to prokleta noćna mora. Smatrao sam da je film funkcionirao bez naracije. Ali sada sam bio zaglavljen sa snimanjem iste. I bio sam pod ugovorom da moram snimiti naraciju za ljude koji nisu predstavljali redateljeve interese."<ref>{{citation | date=July 5, 2007 | url=http://www.moono.com/news/news05091.html | title=Ford: "'Blade Runner'" Was a Nightmare" | publisher=Moono.com | accessdate=July 27, 2011 }}</ref> "Išao sam u studio vrišteći kako bi to snimio."<ref>Sammon (1996), str. 296</ref> 2006., na upit "Tko je najveći bol u guzici s kojim ste ikada radili?", Scott je odgovorio: "To mora biti Harrison... oprostit će mi jer se sada slažem s njim. Sada je postao šarmantan. Ali on puno zna, i to je problem. Kada smo zajedno radili to je bio moj prvi veliki film i ja sam bio novi klinac u četvrti. Ali snimili smo dobar film."<ref>{{citation|first=Rob|last=Carnevale|title=Getting Direct With Directors&nbsp;... Ridley Scott|date=September 2006|publisher=BBC | url=http://www.bbc.co.uk/films/callingtheshots/ridley_scott.shtml|accessdate=July 27, 2011}}</ref> Ford je za Scotta 2000. rekao: "Divim se njegovom radu. Svađali smo se tu i tamo, ali to je sada iza nas."<ref>{{citation|title=And beneath lies, the truth|journal=Empire|date=November 2000|first=Colin|last=Kennedy|issue=137|page=76}}</ref> O snimanju filma, Ford je rekao: "Ono čega se najviše sjećam kada gledam ''Blade Runnera'' nisu 50 noći snimanja po kiši, već naracija...Morao sam raditi za te klaune koji su stalno dopisivali jednu lošu naraciju nakon druge."<ref>{{citation|title=In Conversation with Harrison Ford|journal=Empire|date=April 2006|issue=202|page=140}}</ref> [[Daryl Hannah]] i [[Sean Young]] kao Pris i Rachael.<ref>Sammon (1996), str. 92–93</ref> Pronaći glumice za te dvije uloge se također ispostavilo kao teška zadaća. Dugačke audicije su se snimale u kojima je [[Morgan Paull]] igrao Deckarda, koji je kasnije dobio ulogu Deckardova kolege, lovca na glave, upravo zbog tih audicija.<ref name="DangerousDays" /> [[Nina Axelrod]] je došla na audiciju za Rachael zbog Paullove preporuke.<ref name="DangerousDays" /> [[Stacey Nelkin]] je iskušala audiciju za Pris ali je dobila drugu ulogu, koja je pak izbačena iz priče prije snimanja.<ref name="DangerousDays" /> Young je izabrana da glumi Rachael, Tyrellovu pomoćnicu, replikanticu sa sjećanjima koja pripadaju Tyrellovoj nećakinji. Hannah je igrala Pris, replikanticu zaduženu "za temeljna zadovoljstva", a razvoj njenog odnosa sa Royjom Battyjom je prikazan kao simbol čovječnosti replikanata. [[Rutger Hauer]] kao Roy Batty - nasilni, ali razumni vođa replikanata.<ref name="Ebert">{{citation | last=Ebert | first=Roger | date=September 11, 1992 | url=http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=/19920911/REVIEWS/209110301/1023 | title=Blade Runner: Director's Cut | publisher=rogerebert.com | accessdate=July 27, 2011 | archivedate=2013-03-04 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130304150411/http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=%2F19920911%2FREVIEWS%2F209110301%2F1023 | deadurl=yes }}</ref> Scott je dao ulogu Haueru nakon što se susreo s njim, zahvaljujući Hauerovoj ulozi u filmovima [[Paul Verhoeven|Paula Verhoevena]] ''[[Keetje Tippel|Katie Tippel]]'', ''[[Soldier of Orange]]'' i ''[[Turkish Delight (film)|Turkish Delight]]'').<ref name="DangerousDays" /> Philip K. Dick je hvalio odabir tog glumca i izjavio da je Hauer "savršeni Batty — hladan, [[Arijevska rasa|arijevski]], savršen".<ref name="FutureNoir-p284" /> Hauer je izjavio da mu je to najdraži film koji je snimio: "''Blade Runner'' ne treba objašenjenje. Jednostavno jest. Najbolji je. Nema ničega poput njega. Biti dio pravog remek-djela koje je promijenilo razmišljanje svijeta je jednostavno sjajno."<ref>{{citation|last1=Hauer|first1=Rutger|url=http://www.rutgerhauer.org/chatroom/transcript05.php|title=Live Chat&nbsp;– February 7, 2001|publisher=Rutger Hauer|accessdate=July 27, 2011|archivedate=2012-01-24|archiveurl=https://www.webcitation.org/64vvDgTrd?url=http://www.rutgerhauer.org/chatroom/transcript05.php|deadurl=yes}}</ref> [[Edward James Olmos]] kao Gaff je koristio različite etničke skupine kako bi stvorio fiktivni gradski žargon koji njegov lik koristi u filmu.<ref name="FutureNoir-p115">Sammon (1996), str. 115–116</ref> Njegov razgovor sa Deckardom u restoranu rezanaca je dijelom mješavina [[Mađarski jezik|mađarskog jezika]] i znači: "Sranje! Nema šanse. Ti si Blade... Blade Runner."<ref name="FutureNoir-p115" /> [[M. Emmet Walsh]] kao Bryant, policijski veteran koji je tipičan za [[film noir]] žanr. [[Joe Turkel]] kao Dr. Eldon Tyrell, korporativni mogul koji je izgradio cijelo carstvo genetski manipuliranih ljudskih robova. [[William Sanderson]] kao J. F. Sebastian, tihi i usamljeni genij koji simpatizira sa replikantima koje vidi kao pratioce,<ref>Bukatman (1997), str. 72</ref> i dijeli njihov kratki životni vijek jer ima "Metuzalemov sindrom", genetsku bolest od koje ubrzano stari.<ref>Sammon (1997), str. 170</ref> [[Joe Pantoliano]] je razmatran za ulogu.<ref>{{citation | author=Brinkley, Aaron | title=A Chat With William Sanderson | url=http://media.bladezone.com/contents/film/interviews/bill-sanderson | work=BladeZone – The Online Blade Runner Fan Club | date=October 5, 2000 | accessdate=July 27, 2011}}</ref> [[Brion James]] kao Leon Kowalski, replikant koji glumi inžinjera za otpad; upuca Blade Runnera kako bi pobjegao, čime se otkriva prijetnja. [[Joanna Cassidy]] kao ubojita replikantica Zhora. [[Morgan Paull]] kao Holden, Blade Runner koji prvotno dobiva zadatak. [[James Hong]] kao Hannibal Chew, stariji azijski genetičar koji razvija umjetne oči. [[Hy Pyke]] kao vlasnik krčme Taffey Lewis, uloga koja je snimljena u jednom kadru, što je netipično za Scotta koji zbog perfekcionizma snima kadrove katkad i sa dvoznamenkastim brojevima.<ref>Sammon (1996), str 150</ref> == Produkcija == [[Datoteka:Bradbury building LC-DIG-pplot-13725-01403.jpg|thumb|right|Zgrada Bradbury u [[Los Angeles]]u je iskorištena za filmsku lokaciju.|238x238piksel]] Nakon što je [[Philip K. Dick]] objavio roman ''[[Do Androids Dream of Electric Sheep?|Sanjaju li androidi električne ovce?]]'' 1968., počeo se razvijati interes za ekranizacijom istog. Redatelj [[Martin Scorsese]] je bio zainteresiran za roman, ali nikada nije pokušao otkupiti prava.<ref>Bukatman (1997), str. 13; Sammon (1996), str. 23</ref> Producent [[Herb Jaffe]] je otkupio roman u ranim 1970-ima, ali je Dick bio razočaran scenarijem koji je napisao Herbov sin Robert: "Jaffeov scenarij je bio grozan... Robert je slatio u Santa Anu kako bi raspravljali o projektu. Prva stvar koju sam ga upitao kada je sišao sa aviona bila je, 'Da te istučem ovdje na aerodromu ili da te istučem u mojem stanu?'"<ref>Sammon (1996), str. 23</ref> Scenarij kojeg je napisao [[Hampton Fancher]] je dovršen 1977.<ref>Sammon (1996), str. 23–30</ref> Producent [[Michael Deeley]] je iskazao interes za scenarij te je uvjerio Ridleyja Scotta da ga snimi. Scott je isprva odbio projekt, ali nakon što je odustao od produkcije filma ''[[Dune (film)|Dina]]'', odlučio se za brži projekt kako bi skrenuo um od smrti starijeg brata koji je nedavno umro.<ref>Sammon (1996), str. 43–49</ref> Priključio se projektu 21.2. 1980., te uspio podići proračun sa 13&nbsp;milijuna $ na $15&nbsp;milijuna $ od produkcijske kuće Filmways. Fancherov scenarij se odvijao više na ekološke probleme a manje na teme čovječnosti i duhovnosti, koja su bile prisutne u romanu, te je Scott htio promjene. Fancher je dobio ideju za naslov od filmskog scenarija za neuspjelu adaptaciju romana [[Alan E. Nourse|Alana E. Noursea]], ''[[The Bladerunner]]'' iz 1974. Scottu se svidio naslov, te je Deeley otkupio prava za isti. Na kraju je [[David Peoples]] unajmljen da prepravi scenarij dok je Fancher napustio projekt zbog razmirica 21.12. 1980., iako se kasnije vratio da doprinese zaokruživanju priče.<ref>Sammon (1996), str. 49–63</ref> Iako su investirali 2,5&nbsp;milijuna $ u pretprodukciju,<ref>Sammon (1996), str. 49</ref> kada se približio početak snimanja, producenti Filmwaysa su uskratili financijsku potporu. Za samo deset dana, Deeley je osigurao 21,5&nbsp;milijuna $ zahvaljujući trostrukom dogovoru sa poduzećem [[The Ladd Company]] (putem Warner Bros.), hongkonškog producenta [[Run Run Shaw|Sir Run Run Shawa]] i poduzećem [[Tandem Productions]].<ref>Bukatman (1997), str. 18–19; Sammon, str. 64–67</ref> Philip K. Dick se požalio što ga nitko nije obavijestio o filmskoj produkciji ''Blade Runnera'', što je izazvalo sumnjičavost Hollywooda.<ref>Sammon (1997), str. 63–64</ref> Iako je Dick umro par tjedana prije puštanja filma u kino distribuciju, bio je zadovoljan novim scenarijem, te sa 20-minutnom pokusnom projekcijom u kojoj su prikazani specijalni efekti kada je pozvan u studio. Dick je Scottu rekao da je svijet stvoren u filmu izgledao točno onako kako ga je zamislio.<ref name="FutureNoir-p284">Sammon (1996), str. 284</ref> Smatrao je da se novi scnearij i njegov vlastiti roman savršeno upotpunjuju.<ref name="Dick's final interview">{{citation|last=Boonstra|first=John|title=A final interview with science fiction's boldest visionary, who talks candidly about ''Blade Runner'', inner voices and the temptations of Hollywood|journal=Rod Serling's the Twilight Zone Magazine|volume=2|issue=3|date=lipanj 1982|pages=47–52|url=http://www.philipkdick.com/media_twilightzone.html|10=|access-date=2014-05-05|archivedate=2013-05-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130528112644/http://www.philipkdick.com/media_twilightzone.html|deadurl=yes}}</ref> ''Blade Runner'' ima nekoliko sličnosti sa ''[[Metropolis (1927 film)|Metropolisom]]'' [[Fritz Lang|Fritza Langa]], kao što su urbano izgrađeni okoliš, u kojemu bogati žive doslovno iznad radnika, u kojem dominira ogromna zgrada – toranj Stadtkrone u ''Metropolisu'' i zgrada Tyrell u ''Blade Runneru''. David Dryer, koji je nadgledao [[Specijalni efekti|specijalne efekte]], je koristio fotografije iz ''Metropolisa'' kada je stvarao kadrove minijatura zgrada u ''Blade Runneru''<ref>Bukatman (1997), str. 61–63; Sammon (1997), str. 111</ref> Ridley Scott navodi da su ga slika ''[[Nighthawks]]'' [[Edward Hopper|Edwarda Hoppera]] i francuski SF časopis za stripove ''[[Métal Hurlant]]'' [''Heavy Metal''], za koji je doprinosio i [[Jean Giraud|Moebius]], nadahnuli za stilski ugođaj filma.<ref>Sammon (1996), str. 74</ref> Tvrdio je da mu je nadahnuće bio i pejzaž "[[Hong Kong]] tijekom vrlo lošeg dana"<ref>Wheale (1995), str. 107</ref> te industrijski krajolik njegovog doma na sjeveru Engleske.<ref>{{citation|url=http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=/arts/2003/09/20/bfscott20.xml&sSheet=/arts/2003/09/20/ixartright.html|title=Director Maximus|work=The Telegraph|date=20.9. 2003|location=London|first=Mark|last=Monahan|access-date=2021-08-17|archivedate=2008-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080621145411/http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2003%2F09%2F20%2Fbfscott20.xml&sSheet=%2Farts%2F2003%2F09%2F20%2Fixartright.html|deadurl=yes}}</ref> Scott je unajmio [[Syd Mead|Syda Meada]] kako bi bio konceptualni umjetnik, a koji je također nalazio nadahnuće u ''Métal Hurlantu''.<ref>Sammon (1996), str. 53</ref> Moebius je dobio ponudu pomagati u pretprodukciji ''Blade Runnera'', ali je odbio kako bi radio na animiranom filmu ''[[Les Maîtres du temps]]'' [[René Laloux|Renea Lalouxa]] - odluka koju je kasnije požalio.<ref>{{Citation | last1 = Giraud | first1 = Jean | year = 1988 | title = The Long Tomorrow & Other SF Stories | isbn=0-87135-281-8 | publisher=Marvel}}</ref> [[Lawrence G. Paull]] (produkcijski dizajner) i [[David Snyder]] (umjetnički redatelj) su nacrtali Scottove skice. [[Douglas Trumbull]] i Richard Yuricich su nadgledali specijalne efekte za film. Snimanje je počelo 9. 3. 1981., i završilo četiri mjeseca kasnije.<ref>Sammon (1996), str. 98</ref> == Interpretacije == [[Datoteka:Hong Kong Night Skyline.jpg|thumb|right|253x253piskel|Izgled [[Hong Kong]]a je bio inspiracija za dizajn filma.]] Film se uveliko oslanja na tradiciju [[film noir]]a: tu je ''[[femme fatale]]''; naracija protagonista (iako je izbačena u kasnijim verzijama); mračna fotografija koja se igra sa sjenama te upitni moralni pogled junaka – u ovom slučaju, produžen kako bi uključio razmišljanje o prirodi njegove vlastite čovječnosti.<ref name="Barlow">Brooker (2005), str. 43-58, str. 159–172</ref> Tematski uključuje filozofiju religije i moralne implikacije vladavine čovjeka te [[Genetski inženjering|genetskog inženjeringa]] u konterkstu klasične grčke drame i samoponosa.<ref>{{citation |url=http://trumpeter.athabascau.ca/index.php/trumpet/article/view/172/210 |title=The Dystopian World of ''Blade Runner'': An Ecofeminist Perspective |accessdate=July 27, 2011|journal=Trumpeter| last1=Jenkins |first1 = Mary|year=1997|volume=14|issue=4}}</ref> Zatim uključuje neke biblijske slike, kao što je [[Noa|Noin]] potop,<ref>Brooker (2005), str. 31–39</ref> i književne izvore, kao što je ''[[Frankenstein]]''.<ref name="Alessio">Brooker (2005), str. 59–76</ref> Tema o smrtnosti se suptilno preispituje u igri šaha između Roya i Tyrella.<ref name=chapman>{{citation |last1= Chapman |first1 = Murray|year=1992–1995 |url= http://www.faqs.org/faqs/movies/bladerunner-faq/ |title=Blade Runner: Frequently Asked Questions (FAQ)|publisher=Murray Chapman, University of Queensland|accessdate=July 27, 2011}}</ref> ''Blade Runner'' razmišlja o implikacijama utjecaja tehnologije na okoliš i društvo tako što poseže sa prošlosti, upotrebljavajući književnost, religiozne simbole, klasične dramske teme i film noir. Ova tenzija između prošlosti, sadašnjosti i budućnosti se zrcali u naknadno ispravljenoj budućnosti ''Blade Runnera'', koji ima visoku tehnologiju na nekim mjestima, ali pokazuje znakove propadanja drugdje. Scott je 2002. izjavio da je film "iznimno mračan, i doslovno i metaforički, sa neobično mazohističkim ugođajima". Scottu se svidjela ideja o "istraživanju boli" pošto je nedavno njegov brat umro od raka kože. Rekao je: "Kada je bio bolestan, posjetio bi ga u Londonu, a to je bilo iznimno traumatično za mene."<ref name="scottobserver" /> U filmu se osjeti i paranoja: moć korporacija je iza svakog ugla, policija se čini sveprisutna a istražuje se i posljedica velike biomedicinske moći nad individualcima - osobito posljedica za replikante i njihovo umjetno, ugrađeno sjećanje. Prirodni život je također odsutan te su prisutne jedino umjetne životinje. Ova pozadina objašnjava često spominjanje migracije ljudi prema vanzemaljskim svijetovima.<ref>{{citation |last1= Leaver |first1 = Tama |year= 1997 |title= Post-Humanism and Ecocide in William Gibson's ''Neuromancer'' and Ridley Scott's ''Blade Runner'' | url=http://project.cyberpunk.ru/idb/post-humanism_and_ecocide.html | publisher=Tama Leaver, University of Western Australia | accessdate=July 27, 2011}}</ref> Distopijske teme predstavljaju rani primjer [[cyberpunk]] žanra na filmu. Oči su česti motiv, kao i manipulirane slike, zbog čega se postavlja pitanje stvarnosti i sposobnosti točnog percipiranja svijeta oko ljudi.<ref>{{citation |last1= Saini | first1 = Tinku |year= 1996 |url=http://kszu.standord.edu/uwi/br/tinku/ |title=Eye disbelieve |publisher=Tinku Saini, University of Washington |accessdate=January 31, 2008 |archiveurl=http://wolftrappe.blogspot.com/2006/09/eye-disbelieve-by-tinku-saini.html|archivedate = September 15, 2006}}</ref><ref>{{citation|last1=McCoy|first1=John|url=http://www.cwrl.utexas.edu/~syverson/309-fall95/classpage/bladerunner/mccoy/|title=The Eyes Tell All|publisher=University of Texas at Austin|accessdate=July 27, 2011|year=1995|archivedate=2013-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130916221220/http://www.cwrl.utexas.edu/~syverson/309-fall95/classpage/bladerunner/mccoy/|deadurl=yes}}</ref><ref>Bukatman (1997), str. 9–11</ref> Ti tematski elementi daju atmosferu nesigurnosti za središnju temu priče, istraživanja čovječanstva. Kako bi otkrili replikante, lovci na glave provode testove empatije, sa nekoliko pitanja o postupanju sa životinjama - naizgled temeljni indikator nečije "ljudskosti". Replikanti iskazuju brigu za drugoga što je u suprotnosti sa ljudskim likovima kojima amnjka empatija, a mase na ulici su hladne i neosobne. Film na kraju postavlja pitanje i je li i sam Deckard čovjek, te tjera publiku da još jednom procijeni što to znači biti ljudsko biće.<ref>Kerman (1991), str. 57</ref> Od premijere filma, odvija se žestoka rasprava o tome da li je Deckard i sam replikant ili nije.<ref>Bukatman (2005), str. 80–83</ref> I Michael Deeley i Harrison Ford su htjeli da Deckard bude čovjek dok je Hampton Fancher više volio dvosmislenost.<ref>Sammon (1996), str. 362</ref> Ridley Scott je potvrdio da je u njegovoj viziji Deckard doista replikant.<ref name="nytkaplan">{{Citation | accessdate=July 27, 2011 | url = http://www.nytimes.com/2007/09/30/movies/30kapl.html?_r=1&pagewanted=print&oref=slogin | title = A Cult Classic Restored, Again | last = Kaplan |first= Fred | date = September 30, 2007 |work=The New York Times | quote =The film's theme of dehumanization has also been sharpened. What has been a matter of speculation and debate is now a certainty: Deckard, the replicant-hunting cop, is himself a replicant. Mr. Scott confirmed this: 'Yes, he's a replicant. He was always a replicant.' }}</ref> Izjavio je: "U cjelokupnom kontekstu priče, bez obzira da li je tako u knjizi ili ne, imati Deckarda kao replikanta je jedino razumno rješenje."<ref>Kerman (1991), str. 60</ref> Deckardova sekvenca sna o jednorogu, koja je ubačena u redateljovoj verziji, se poklapa sa Gaffovim zadnjim poklonom, origami jednorogom, što neki tumače indicijom da je Deckard replikant i da je Gaff imao znanje o Deckardovom umjetnom sjećanju.<ref name="Alessio" /><ref>{{citation|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/825641.stm|title=''Blade Runner'' riddle solved|date=July 9, 2000|publisher=BBC }}</ref> Drugi to pak osporavaju i navode da te slike zapravo pokazuju da svi likovi, bili replikanti ili ljudi, dijele iste snove i srodnost,<ref>Brooker (2005), str. 9, 222</ref> ili da je odsutnost definitvnog odgovora ključno za glavnu temu priče.<ref>Bukatman (1997), str. 83</ref> Dvosmislenost i nesigurnost u filmu su dozvolili publici da razvije vlastite perspektive.<ref>Brooker (2005), str. 124–141</ref> == Odjek == ''Blade Runner'' je pušten u distribuciju 25.6. 1982. u 1.290 kino dvorana. Producent [[Alan Ladd, Jr.]] je izabrao taj datum jer je njegovi prethodni najkomercijalniji filmovi (''[[Star Wars Episode IV: A New Hope|Ratovi zvijezda]]'' i ''[[Alien (film)|Alien]]'') imali slične datume premijere (25.5.) 1977. i 1979., te je smatrao da je taj datum njegov "sretni dan".<ref>Sammon (1996), str. 309</ref> Usprkos tome, zarada u prvom tjednu bila je razočaravajuća - samo 6,15&nbsp;milijuna $.<ref>Bukatman (1997), str. 34; Sammon (1996), str. 316</ref> Sveukupno je zaradio 27,58 milijuna $ tijekom 1982. godine.<ref>{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=bladerunner.htm|title=Blade Runner (1982)|publisher=Box office mojo}}</ref> Značajan čimbenik u komercijalnom neuspjehu filma - u odnosu na njegov veliki proračun - bilo je to što se pojavio u isto vrijeme kada i drugi SF filmovi u američkim kinima, kao što su ''[[The Thing (1982 film)|Stvor]]'', ''[[Star Trek II: The Wrath of Khan|Zvjezdane staze II: Osveta Khana]]'' i ''[[E.T. the Extra-Terrestrial|E.T.]]'', koji je tada dominirao na blagajnama.<ref>Sammon (1996), str. 316–317</ref> Prilikom premijere, kritičari su bili podvojenih mišljenja: neki su smatrali da je priča bila sporedna u odnosu na produkcijski dizajn i specijalne efekte dok su drugi hvalili složenost priče i predviđali da će proći test vremena.<ref>Sammon (1996), str. 313–315</ref> Američki kritičari su uglavnom prigovarali sporom ritmu priče;<ref>{{citation|last1=Hicks|first1=Chris|date=September 11, 1992|url=http://www.deseretnews.com/article/700000200/Blade-Runner.html|title=Movie review: Blade Runner|publisher=Deseret News Publishing Co|accessdate=July 27, 2011|archive-date=2014-04-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20140407001657/http://www.deseretnews.com/article/700000200/Blade-Runner.html|dead-url=yes}}</ref> Sheila Benson je za ''[[Los Angeles Times]]'' prozvala film "Blade Crawler [''Puzajući Blade'']", dok je Pat Berman za ''The State'' i ''Columbia Record'' rekao da se radi o "SF pornografiji".<ref>Sammon (1996), str. 313-314</ref> [[Pauline Kael]] je zapisala da "zbog iznimnih dizajna grada ''Blade Runner'' ima svoj vlastiti izgled, te je vizionarski SF film kojeg se ne može ignorirati - ima svoje mjesto u filmskoj povijesti", ali da "nije dovoljno obrađen u ljudskim pojmovima".<ref name=Kael>Kael (1984), str. 360–365</ref> [[Roger Ebert]] je hvalio izgled i izvornog ''Blade Runnera'' i redateljeve verzije, te ga pohvalio zbog tog razloga; ipak, smatrao je da je ljudska priča klišeizirana i pomalo tanka.<ref name="Ebert" /> 2007., prilikom objave ''Konačnog reza'', Ebert je donekle revidirao svoje mišljenje te ga stavio na svoj popis "Velikih filmova", pri čemu je zabilježio: "Uvjeren sam da moji problemi u prošlosti sa ''Blade Runnerom'' predstavljaju pogrešku u mojem vlastitom okusu i mašti, ali ako je film bio savršen, zašto je Sir Ridley nastavljao dotjerivati ga?"<ref>{{citation|url= http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=%2F20071103%2FREVIEWS08%2F71103001%2F1023|date= November 3, 2007|title= Blade Runner: The Final Cut (1982)|authorlink= Roger Ebert|last1= Ebert|first1= Roger|accessdate= July 27, 2011|publisher= Chicago Sun-Times|archive-date= 2012-10-21|archive-url= https://web.archive.org/web/20121021082313/http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=%2F20071103%2FREVIEWS08%2F71103001%2F1023|dead-url= yes}}</ref> [[Arsen Oremović]] je filmu dao tri od četiri 'kritičarska prsta': "Raskošnog vizualnog identiteta, koji je oduvijek bio zaštitni znak filmova Ridleyja Scotta, ''Istrebljivač'' je film upečatljivih kontrasta: hladan i otuđen svijet budućnosti postaje poprištem Deckardove intenzivne emocionalne veze, bezosjećajni replikanti ubijaju jer žele steći ono što je ljudima najsvojstvenije - [[Osjećaji|osjećaje]] - i prizore kaotičnoga grada prekrivaju sjetni zvuci saksofona iz izvrsne [[Vangelis]]ove glazbene podloge".<ref>Večernji list, ''Tko gleda, zlo ne misli''; 17. XII 1999., str. 36</ref> ''Blade Runner'' ima 91% pozitivnih recenzija na websiteu [[Rotten Tomatoes]].<ref name="RottenTomatoes"/> Sažetak websitea navodi: "Krivo shvaćen kada se prvi put pojavio, utjecaj tajnovitog, neo-noir filma ''Blade Runner'' se pojačao s vremenom. Vizualno izvanredno, bolno ljudsko SF remek-djelo."<ref name="RottenTomatoes">{{cite web |url=http://www.rottentomatoes.com/m/blade_runner/ |title=Blade Runner (1982) |work=[[Rotten Tomatoes]] |accessdate=June 2, 2013}}</ref> [[Filmski leksikon]] navodi sljedeće o filmu: {{cquote|Ključni fabularni i tematski interes filma – samosvijest određena odnosom pojedinca spram svojeg unutarnjeg života, u distopijskom svijetu u kojemu se sve odvija noću, u mraku ili polumraku, uz neprestanu kiselu kišu predočena je oprekom interijera koji sugeriraju odsutnost i nepregledne prisutnosti raznorodnog mnoštva, koja tvori izvanjski svijet. Presudna dramaturška uloga prostora i scenografije, kao nositelja značenja, naglašena je redukcijom i nefunkcionalnošću fabularnog razvoja. Već Deckardovo ime upućuje na kartezijanske implikacije pitanja koje postavlja u vezi s Rachel, replikantice koja misli da je čovjek: »Kako može ne znati što je?« Deckardova neučinkovitost na fabularnoj razini odražava upitnu uspješnost njegove introspektivne potrage, a činjenica da mu je život na kraju darovan upućuje da je tako moglo biti i na početku. Opisi, sjećanja i kodovi komunikacije nužno ovise o zajedničkim obrascima značenja, koji mogu biti naučeni, ali i mehanički usađeni, kao što pokazuje Roy Batty, nesvjestan da opisuje svoje doživljaje, stihovima iz [[William Blake|Blakeove]] poeme "Amerika", odnosno Gaffov papirnati jednorog kao uznemirujući citat Deckardova sna o mitskom biću. Sjećanja su bez izuzetka vezana uz doživljaje koji se na ekranu ne vide, od životinja i prirode do [[Svemirski letovi|svemirskih letova]], dovodeći u prvi plan [[svijest]] o nemogućnosti prikaza doživljaja te o konstitutivnoj nužnosti iluzije predodžbe, odnosno upotrebe predstavljačkih mehanizama i konvencija za održavanje komunikacije i identiteta.<ref>{{cite web|publisher=Filmski leksikon|title=Istrebljivač|url=http://film.lzmk.hr/clanak.aspx?id=706|author=Tomislav Brlek|year=2003}}</ref>}} === Nagrade === ''Blade Runner'' je nominiran za sljedeće nagrade:<ref name="NY Times">{{citation|url=http://movies.nytimes.com/movie/5994/Blade-Runner/awards |title=NY Times: Blade Runner |accessdate=July 27, 2011|work=NY Times}}</ref> {| class="wikitable" |- !Godina !! Nagrada !! Kategorija !! Nominirani !! Rezultat |- |rowspan="8"|1983 |rowspan="8"|[[BAFTA]] |Najbolja fotografija |Jordan Cronenweth | style="background:#dfd;"|Osvojeno |- |Najbolji dizajn kostima |Charles Knode, [[Michael Kaplan]] | style="background:#dfd;"|Osvojeno |- |Najbolji produkcijski dizajn |[[Lawrence G. Paull]] | style="background:#dfd;"|Osvojeno |- |Najbolja montaža |[[Terry Rawlings]] | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolja šminka |[[Marvin Westmore]] | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolja glazba |[[Vangelis]] | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolji zvuk |Peter Pennell, Bud Alper, Graham V. Hartstone, Gerry Humphreys | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolji vizualni efekti |[[Douglas Trumbull]], [[Richard Yuricich]], David Dryer | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |1983 |[[Nagrada Hugo]] |Najbolja dramska prezentacija |''Blade Runner'' | style="background:#dfd;"|Osvojeno |- |1983 |[[Zlatni globus]] |Najbolja glazba |Vangelis | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |rowspan="2"|1983 |rowspan="2"|[[Oscar]] |Najbolja scenografija |[[Lawrence G. Paull]], [[David L. Snyder]], [[Linda DeScenna]] | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolji vizualni efekti |Douglas Trumbull, Richard Yuricich, David Dryer | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |rowspan="4"|1983 |rowspan="4"|[[Nagrada Saturn]] |[[Nagrada Saturn za najbolji SF film|Najbolji SF film]] |''Blade Runner'' | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |[[Nagrada Saturn za najbolju režiju|Najbolja režija]] |Ridley Scott | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolji specijalni efekti |Douglas Trumbull, Richard Yuricich | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |Najbolji sporedni glumac |[[Rutger Hauer]] | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |1983 |[[Fantasporto]] |Međunarodni festival filma fantastike |Najbolji film | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |1993 |[[Fantasporto]] |Međunarodni festival filma fantastike |Najbolji film (redateljeva verzija) | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |1994 |[[Nagrada Saturn]] |Najbolje video izdanje |''Blade Runner'' (''Redateljeva verzija'') | style="background:#fdd;"|Nominiran |- |2008 |[[Nagrada Saturn]] |[[Nagrada Saturn za najbolje specijalno DVD izdanje|Najbolje specijalno DVD izdanje]] |''Blade Runner'' (izdanje sa pet diskova) | style="background:#dfd;"|Osvojeno |} === Popisi najboljih filmova === {| class="wikitable" |- ! Godina ! Predstavljač ! Naslov ! Rang ! Bilješke |- | 2001 | align=center | ''[[The Village Voice]]'' | align=center | 100 najbolji filmova 20. stoljeća | align=center | 94 |<ref name="village20th">{{citation|url=http://www.filmsite.org/villvoice.html|title=100 Best Films of the 20th Century|last=Hoberman|first=J.|year=2001|publisher=Village Voice Critics' Poll|accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | rowspan=3 | 2002 | align=center | [[Društvo online filmskih kritičara]] | align=center | 100 najboljih SF filmova u zadnjih 100 godina | align=center | 2 |<ref>{{citation |url=http://www.ofcs.org/2010/09/ofcs-top-100-top-100-sci-fi-films.html |title=Online Film Critics Society: OFCS Top 100: Top 100 Sci-Fi Films |publisher=Awesome Inc |date=June 12, 2002 |accessdate=July 27, 2011 |archivedate=2012-03-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120313182814/http://www.ofcs.org/2010/09/ofcs-top-100-top-100-sci-fi-films.html |deadurl=yes }}</ref> |- | align=center | ''[[Sight & Sound]]'' | align=center | Anketa o najboljim filmovima 2002. | align=center | 45 |<ref>{{citation | url=http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/poll/critics-long.html | year=2002 | title=Sight & Sound Top Ten Poll 2002 | publisher=Sight & Sound | accessdate=July 27, 2011 | archiveurl=https://archive.today/20120525210133/http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/poll/critics-long.html | archivedate=2012-05-25 | dead-url=no }}</ref> |- | colspan="2" style="text-align:center;"| ''50 Klassiker, Film'' | rowspan="2" style="text-align:center;"| Nijedno |<ref>{{Citation | last1 = Schröder | first1 = Nicolaus | year = 2002 | title = 50 Klassiker, Film | publisher=Gerstenberg | language = German | isbn = 3-8067-2509-8 }}</ref> |- | rowspan=2 | 2003 | colspan="2" style="text-align:center;"| ''1001 film koje morate vidjeti prije nego umrete'' |<ref>{{citation |url=http://1001beforeyoudie.com |title=1001 Series |publisher=1001beforeyoudie.com |date=July 22, 2002 |accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | align=center | ''[[Entertainment Weekly]]'' | align=center | 50 kultnih filmova | align=center | 9 |<ref>{{citation|url=http://www.filmsite.org/cultfilmsew.html|title=Top 50 Cult Movies|date=May 23, 2003|work=Entertainment Weekly|accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | 2004 | align=center | ''[[The Guardian]]'', znanstvenici | align=center | 10 najboljih SF filmova svih vremena | align=center | 1 |<ref>{{citation | url=http://www.guardian.co.uk/life/news/page/0,12983,1290764,00.html |title=Top 10 sci-fi films, Science |work=The Guardian |location=UK |accessdate=July 27, 2011 }}</ref><ref>{{citation |url=http://www.guardian.co.uk/science/2004/aug/26/sciencenews.sciencefictionspecial |title=Scientists vote Blade Runner best sci-fi film of all time, Film |work=The Guardian |location=UK |date= August 26, 2004|accessdate=July 27, 2011 | first=Alok | last=Jha}}</ref><ref>{{citation|author= |url=http://www.guardian.co.uk/science/2004/aug/26/sciencefictionspecial2 |title=How we did it, Science |work=The Guardian |location=UK |date= August 26, 2004|accessdate=July 27, 2011 }}</ref> |- | rowspan=2 | 2005 | align=center | ''Total Film'', urednici | align=center | 100 najboljih filmova svih vremena | align=center | 47 |<ref>{{citation |author=Total Film |url= http://www.totalfilm.com/news/who-is-the-greatest |title= Film news Who is the greatest? |publisher=Future Publishing | work=Total Film |date= October 24, 2005 |accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | align=center | [[Time (časopis)|''Timeovi'']] kritičari | align=center | 100 najboljih filmova | align=center | Nijedno |<ref>{{citation |url=http://www.time.com/time/specials/packages/completelist/0,29569,1953094,00.html |title=The Complete List – ALL-TIME 100 Movies |work=TIME |date=May 23, 2005 |accessdate=July 27, 2011 |archivedate=2011-06-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110628234513/http://www.time.com/time/specials/packages/completelist/0,29569,1953094,00.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{citation |url=http://www.time.com/time/specials/packages/0,28757,1953094,00.html |title=ALL-TIME 100 Movies |work=TIME |accessdate=July 27, 2011 |date=February 12, 2005 |archivedate=2011-08-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110831093529/http://www.time.com/time/specials/packages/0,28757,1953094,00.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{citation |url= http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1953094_1953142_1953314,00.html |title= All-Time 100 movies: Blade Runner (1982) |work= TIME |accessdate= July 27, 2011 |date= February 12, 2005 |author= Corliss, Richard |archiveurl= https://www.webcitation.org/5x1T2SDfd?url=http://www.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,1953094_1953142_1953314,00.html |archivedate= 2011-03-08 |deadurl= yes }}</ref> |- | 2007 | rowspan="2" style="text-align:center;" | [[Američki filmski institut]] (AFI) | align=center | [[100 godina AFI-ja... 100 filmova]] | align=center | 97 |<ref>{{citation | date = July 20, 2007 | author = Hayashi, Chiaki | title = AFI's 100 Years ... 100 Movies – 10th Anniversary Edition | url = http://connect.afi.com/site/DocServer/100Movies.pdf?docID=301 | format = PDF | publisher = [[Američki filmski institut]] | accessdate = July 27, 2011 | archive-date = 2011-07-21 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110721205639/http://connect.afi.com/site/DocServer/100Movies.pdf?docID=301 | dead-url = yes }}</ref> |- | rowspan=3 | 2008 | align=center | 10 najboljih - najbolji SF filmovi | align=center | 6 |<ref>{{citation |author=[[Američki filmski institut]] |title= AFI's 10 Top 10 |date= June 17, 2008 |url= http://www.afi.com/10top10/scifi.html |accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | align=center | ''[[New Scientist]]'' | align=center | Najdraži SF filmovi (osoblje) | align=center | 1 |<ref>{{citation |title= Sci-fi special: Your all-time favourite science fiction |first= Alison |last= George |url= http://www.newscientist.com/article/mg20026826.300-scifi-special-your-alltime-favourite-science-fiction.html | work=[[New Scientist]] | publisher=Reed Business Information Ltd | date=November 12, 2008 | accessdate=July 27, 2011}}</ref><ref>{{citation |title= New Scientist's favourite sci-fi film |first= Alison |last= George |url= http://www.newscientist.com/article/dn14805-new-scientists-favourite-scifi-film-.html | work=New Scientist | publisher=Reed Business Information Ltd | date=October 1, 2008 | accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | align=center | ''[[Empire (časopis)|Empire]]'' | align=center | 500 najboljih filmova svih vremena | align=center | 20 |<ref>{{citation |url= http://www.empireonline.com/500/92.asp |title=Empire Features |work=Empire |accessdate=July 26, 2011}}</ref> |- | rowspan=2 | 2010 | align=center | ''[[IGN]]'' | align=center | 25 najboljih SF filmova | align=center | 1 |<ref>{{citation | url=http://uk.ign.com/articles/2010/09/14/top-25-sci-fi-movies-of-all-time?page=5 | title=Top 25 Sci-Fi Movies of All Time | author=Pirrello, Phil; Collura, Scott; Schedeen, Jesse | publisher=IGN Entertainment Inc|accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | align=center | ''[[Total Film]]'' | align=center | 100 najboljih filmova svih vremena | align=center | Nijedno |<ref>{{citation |author=Total Film |url= http://www.totalfilm.com/features/100-greatest-movies-of-all-time |title=Film features: 100 Greatest Movies Of All Time |publisher=[[Future Publishing]] | work=Total Film |accessdate=July 27, 2011}}</ref> |- | rowspan=2 | 2012 | align=center | ''[[Sight & Sound]]'' | align=center | 250 najboljih filmova prema anketi 2012. | align=center | 69 |<ref>{{citation | url=http://explore.bfi.org.uk/sightandsoundpolls/2012/critics/ | year=2012 | title=Sight & Sound 2012 critics top 250 films | publisher=Sight & Sound | accessdate=September 20, 2012 | archivedate=2013-10-26 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20131026034922/http://explore.bfi.org.uk/sightandsoundpolls/2012/critics | deadurl=yes }}</ref> |- | align=center | ''[[Sight & Sound]]'' | align=center | Sight & Sound 2012., 100 najboljih filmova redatelja | align=center | 67 |<ref>{{citation | url=http://explore.bfi.org.uk/sightandsoundpolls/2012/directors/ | year=2012 | title=Sight & Sound 2012 directors top 100 films | publisher=Sight & Sound | accessdate=September 20, 2012 | archivedate=2014-04-18 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20140418144845/http://explore.bfi.org.uk/sightandsoundpolls/2012/directors | deadurl=yes }}</ref> |} == Kulturni utjecaj == Iako prvotno nije zabilježio uspjeh u Americi, film je stekao međunarodnu popularnost i stekao kultni status.<ref>Sammon (1996), str. 318–329</ref> Mračan stil i futuristički dizajni u filmu su poslužili kao mjerilo kasnijim SF filmovima, [[anime]]ima, video igricama i TV serijama.<ref name="Barlow" /> Primjerice, [[Ronald D. Moore]] i [[David Eick]], producenti nove verzije serije ''[[Battlestar Galactica (2004 TV series)|Battlestar Galactica]]'', su oboje izjavili da je ''Blade Runner'' izvršio veliki utjecaj na tu seriju.<ref>{{cite interview |last=Moore |first=Ronald D. |subjectlink=Ronald D. Moore |last2=Eick |first2=David |subjectlink2=David Eick |interviewer=Daniel Solove |cointerviewers=Deven Desai and David Hoffman |title=Battlestar Galactica Interview |url=http://www.concurringopinions.com/archives/2008/03/battlestar_gala_5.html |program=Concurring Opinions |date=February 21, 2008 |accessdate=October 3, 2011 |archiveurl=https://www.webcitation.org/62AHFphB9?url=http://www.concurringopinions.com/archives/2008/03/battlestar_gala_5.html |archivedate=2011-10-03 |deadurl=no }}</ref> ''Blade Runner'' nastavlja zrcaliti moderne smjernice svijeta te ga sve veći broj kritičara smatra jednim od najboljih SF filmova svih vremena.<ref>{{citation |last1=Jha |first1=Alok |last2=Rogers |first2=Simon |last3=Rutherford |first3=Adam |date=August 26, 2004 |accessdate=July 27, 2011| url=http://www.guardian.co.uk/life/feature/story/0,13026,1290561,00.html | title='I've seen things...': Our expert panel votes for the top 10 sci-fi films|work=The Guardian |location=UK}}</ref> Proglašen je najboljim SF filmom u anketi koja je provedena nad 60 značajnih znanstvenika 2004.<ref>{{cite news | url= http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/3600802.stm | title= Blade Runner tops scientist poll | work=BBC News | date=26 August 2004 | accessdate=22 September 2012}}</ref> ''Blade Runner'' se često spominje kao važan uzor u oblikovanju stila i ugođaja u anime filmovima ''[[Ghost in the Shell|Duh u oklopu]]'', koji su i sami izvršili utjecaj na buduže izdanke cyberpunk žanra.<ref>{{citation |title=Ghost in the Shell 2: Innocence |first=Jim |last=Omura |date=September 16, 2004 |journal=FPS Magazine |url=http://www.fpsmagazine.com/review/040916innocence.php|accessdate=July 27, 2011}}</ref><ref>{{citation |title=Hollywood is haunted by Ghost in the Shell |first=Steve |last=Rose |journal=The Guardian |date=October 19, 2009 |url=http://www.guardian.co.uk/film/2009/oct/19/hollywood-ghost-in-the-shell|accessdate=July 27, 2011 |location=London}}</ref> Državni filmski registar SAD-a je 1993. odlučio sačuvati film zbog kulturnog značaja, a film se povremeno analizirao i u raznim sveučilištima.<ref>{{citation |last1= Rapold |first1= Nicolas |url= http://www.nysun.com/article/63805 |title= Aren't We All Just Replicants on the Inside? |date= October 2, 2007 |newspaper= The New York Sun |accessdate= July 27, 2011 |archive-date= 2008-09-05 |archive-url= https://web.archive.org/web/20080905003256/http://www.nysun.com/article/63805 |dead-url= yes }}</ref> 2007. proglašen je 2. vizualno najujtecajnijim filmom svih vremena od Udruge vizualnih efekata.<ref>{{citation|url=http://www.visualeffectssociety.com/system/files/15/files/ves50revelfin.pdf|accessdate=July 27, 2011|format=PDF|publisher=Visual Effects Society|title=The Visual Effects Society Unveils "50 Most Influential Visual Effects Films of All Time"|archivedate=2012-06-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120604101515/http://www.visualeffectssociety.com/system/files/15/files/ves50revelfin.pdf|deadurl=yes}}</ref> ''Blade Runner'' je jedan od filmova čija je glazba najčešče uzimana kao primjerak.<ref>{{citation | date = September 1, 2004 | last1 =Cigéhn | first1 = Peter | title=The Top 1319 Sample Sources (version 60) | url=http://semimajor.net/samples/sourcelist_20041019.txt| accessdate=July 27, 2011| publisher=sloth.org }}</ref> Album iz 2009., ''[[I, Human]]'', singapurskog benda [[Deus Ex Machina (Death Metal)|Deus Ex Machina]] ima razne reference na genetski inženjering i kloniranje iz filma, te čak ima jedan zapisa zvan "Replicant".<ref>{{citation|url=http://www.metalcrypt.com/pages/review.php?revid=5620 |title=Deus Ex Machina – I, Human Review |publisher=The Metal Crypt |date=February 22, 2010 |accessdate=July 27, 2011}}</ref> ''Blade Runner'' je utjecao na [[Avantura (tip videoigre)|pustolovne igre]] kao što su ''[[Cypher (video igra)|Cypher]]'',<ref>{{cite web | last = Webster | first = Andrew | authorlink = | title = Cyberpunk meets interactive fiction: the art of 'Cypher' | work = | publisher = The Verge | date = October 17, 2012 | url = http://www.theverge.com/2012/10/17/3513666/cypher-cyberpunk-text-adventure-art | doi = | accessdate = 27 February 2013}}</ref> ''[[Rise of the Dragon]]'',<ref>{{citation|url=http://www.oldgames.sk/en/game/rise-of-the-dragon/|title= Rise of the Dragon|accessdate=November 10, 2010}}</ref><ref name="BR Influence">{{Citation|url=http://www.1up.com/do/feature?pager.offset=1&cId=3165122|title=Tracing Replicants: We examine Blade Runner's influence on games|accessdate=November 11, 2010|publisher=1Up.com|archivedate=2012-07-18|archiveurl=https://archive.today/20120718134327/http://www.1up.com/do/feature?pager.offset=1&cId=3165122|deadurl=yes}}</ref> ''[[Snatcher]]'',<ref name="BR Influence" /><ref>{{citation|url=http://snatcher.awardspace.co.uk/|title=Blade Runner and Snatcher|accessdate=November 10, 2010}}</ref> ''[[Beneath a Steel Sky]]'',<ref>{{citation|url=http://beneath-a-steel-sky.en.softonic.com/|title=Beneath a Steel Sky|accessdate=November 10, 2010}}</ref> ''[[Flashback: The Quest for Identity]]'',<ref name="BR Influence" /> ''[[Bubblegum Crisis]]'' (i izvorni anime filmovi),<ref>{{citation|last=Lambie|first=Ryan|publisher=Den of Geek|url=http://www.denofgeek.com/movies/673488/bubblegum_crisis_3d_liveaction_movie_on_the_way.html|title=Bubblegum Crisis 3D live-action movie on the way|accessdate=November 10, 2010|archive-date=2012-01-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20120104210806/http://www.denofgeek.com/movies/673488/bubblegum_crisis_3d_liveaction_movie_on_the_way.html}}</ref><ref>{{citation|url=http://www.bleedingcool.com/2010/11/04/3d-live-action-bubblegum-crisis-movie-gets-a-direcor-and-a-start-date/|title=3D Live Action Bubblegum Crisis Movie Gets A Director And A Start Date|accessdate=November 10, 2010|archivedate=2014-04-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407010840/http://www.bleedingcool.com/2010/11/04/3d-live-action-bubblegum-crisis-movie-gets-a-direcor-and-a-start-date/|deadurl=yes}}</ref> video igre ''[[Shadowrun]]'',<ref name="BR Influence" /> ''[[Perfect Dark]]'',<ref>{{citation|url=http://www.next-gen.biz/features/retrospective-perfect-dark|title=Retrospective: Perfect Dark|accessdate=November 10, 2010|archivedate=2011-02-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110221031328/http://www.next-gen.biz/features/retrospective-perfect-dark|deadurl=yes}}</ref> i ''[[Syndicate (serija)|Syndicate]]'' seriju video igara.<ref>{{citation|url=http://syndicate.lubie.org/swars/html/swars_review_schrank.php|title=Syndicate Wars: Review by Chuck Schrank for Gamezilla PC Games|accessdate=November 10, 2010}}</ref><ref>{{citation|url=http://www.hardcoregaming101.net/syndicate/syndicate.htm|title=Syndicate|accessdate=November 10, 2010|archivedate=2014-01-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140101235954/http://www.hardcoregaming101.net/syndicate/syndicate.htm|deadurl=yes}}</ref> Film se uzima kao veliki utjecaj na [[Warren Spector|Warrena Spectora]],<ref>{{citation |url= http://www.wired.com/wired/archive/14.04/gurus.html |title= Gaming Gurus, Issue 14.04 |work=Wired Magazine |date=April 1, 2006 |accessdate=August 28, 2009}}</ref> dizajnera video igre ''[[Deus Ex]]'', jer se utjecaj vidi po priči i dizajnu.<ref name="Atkins">Brooker (2005), str. 92–107</ref> ''Blade Runner'' je bio i meta parodije, poput stripa ''Blade Bummer'' u izdanju časopisa ''[[Crazy (časopis)|Crazy]]'',<ref>{{citation|last1=Kissell|first1=Gerry|url=http://media.bladezone.com/contents/publications/magazines/crazy |title=Crazy: ''Blade Runner'' Parody|publisher=Blade Zone: The Online Blade Runner Fan Club|accessdate=July 27, 2011}}</ref> ''Bad Rubberu'' Steva Gallaccija,<ref>{{citation|url=http://www.comics.org/issue/37533/#218913|title=The Grand Comics Database Project|accessdate=July 27, 2011|work=Bad Rubber |last1=Gallacci | first1=Steven A|publisher=Grand Comics Database}}</ref> i ''[[Red Dwarf|Crvenom patuljku]]'' u miniseriji ''Back to Earth''".<ref>{{citation|author=Howard, Rob |url=http://www.nme.com/blog/index.php?blog=121&title=red_dwarf_back_to_earth_this_weekend_s_e_1&more=1&c=1&tb=1&pb=1 |title='Red Dwarf: Back To Earth'&nbsp;– This Weekend's Essential Viewing&nbsp;– NME Video Blog |work=NME |accessdate=July 27, 2011}}</ref><ref>{{citation |url=http://www.amazon.co.uk/Red-Dwarf-Back-Earth-DVD/dp/B001UHO102 |title=Red Dwarf&nbsp;– Back To Earth&nbsp;– Director's Cut DVD 2009: Amazon.co.uk: Craig Charles, Danny John-Jules, Chris Barrie, Robert Llewellyn, Doug Naylor: DVD |publisher=amazon.co.uk |accessdate=July 27, 2011}}</ref> === Prokletstvo ''Blade Runnera'' === U nekim urbanim legendama razvila se prepostavka da je film bio prokletstvo za poduzeća čiji su logotipovi mogu vidjeti u nekim scenama.<ref>Sammon (1996), str. 104</ref> Iako su dominirali tržištem, [[Atari]], [[Bell System|Bell]], [[Cuisinart]] i [[Pan American World Airways|Pan Am]] su doživjeli veliki pad u profitu nakon premijere filma. Poduzeće [[Coca-Cola]] je doživjela gubitke tijekom predstavljanja proizvoda ''Nova Cola'' 1985., ali je ubrzo vratila svoj udio na tržištu.<ref name=chapman/> === ''Budući noir'' === Prije početka snimanje filma, časopis ''[[Cinefantastique]]'' je unajmio Paula M. Sammona kako bi napisao članak o produkciji ''Blade Runnera'', na temelju čega je nastala knjiga ''Future Noir: The Making of Blade Runner [Budući noir: Kako je nastao Blade Runner]'' (koji neki uzimaju kao "Bibliju ''Blade Runnera''").<ref>{{citation |url=http://www.brmovie.com/Encyclopedia/PQRST.HTML |title=Encyclopedia Blade Runner |accessdate=January 22, 2008 |publisher=BRmovie.com |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080316193547/http://www.brmovie.com/Encyclopedia/PQRST.HTML |archivedate=2008-03-16 |deadurl=no }}</ref> Knjiga daje detaljan izvještaj o razvoju ''Blade Runnera'', od prvoga iskustva britanskog redatelja sa američkom filmskom ekipom, koju je [[Alan Ladd, Jr.]] opisao sljedećim riječima: "Harrison je htio da ga se usmjeri, dok se Ridley htio igrati sa rasvjetom. Harrison je samo htio da ga se potvrdi. Ridley je u to vrijeme bio sramežljiv, i nije htio raditi s glumcima. Isto je bilo i sa ''[[Alien (film)|Alienom]]''. Znao je što je htio, ali nije znao kako glumcima objasniti kako da dođu to toga. [...] Na kraju, Harrison nije htio razgovarati sa Ridleyjom a Ridley nije htio razgovarati sa Harrisonom. Do kraja snimanja, Ford je bio spreman ubiti Ridleyja, rekao je jedan kolega. I učinio bi to, da ga nisu odgovorili."<ref>Shone (2004), str. 116–117</ref> ''Budući noir'' ima i kratke biografije filmske ekipe, fotografije sa snimanja i skice iz knjige snimanja. Druge izdanje knjige objavljeno je 2007.<ref>{{citation | url= http://scribble.com/uwi/br/fn/ | archiveurl= https://web.archive.org/web/20010624131853/http://scribble.com/uwi/br/fn/ | archivedate= 2001-06-24 | title= Future Noir: Lost Chapters | publisher= 2019:Lost Worlds | accessdate= February 5, 2008 | deadurl= no }}</ref> == Verzije == Sedam različitih verzija ''Blade Runnera'' je objavljeno. Izvorna radna verzija (1982., 113 minuta) je prikazana na probnim projekcijama kako bi se testirala reakcija publike u Denveru i Dallasu u ožujku 1982. Negativni komentari su doveli do promjena radi završne verzije filma za kino.<ref>{{citation|last1=Kaplan|first1=Fred|title=A Cult Classic Restored, Again |url= http://www.nytimes.com/2007/09/30/movies/30kapl.html|newspaper=New York Times|date=September 30, 2007|accessdate=July 27, 2011}}</ref><ref>Sammon (1996), str. 289</ref> Izvorna verzija je prikazana i kao redateljeva verzija bez Scottova odobrenja u Fairfax dvorani u Los Angelesu u svibnju 1990., tijekom AMPAS projekcije u travnju 1991. i u rujnu i listopadu 1991. u NuArt dvorani i dvorani Castro u San Franciscu.<ref>Bukatman (1997), str. 36–37; Sammon (1996), str. 334–340</ref> Pozitivne reakcije su natjerale studio da odobri rad na službenoj redateljevoj verziji.<ref>Bukatman (1997), str. 37</ref> Objavljen je kao "Završeno izdanje" filma na pet diskova 2007. Projekcija iznenađenja u San Diegu je prikazana samo jednom, u svibnju 1982., te je bila identična sa američkom kino verzijom, ali je sadržavala tri dodatne scene koje nisu postojale niti u jednoj drugoj verziji, pa niti u završnoj iz 2007.<ref>Sammon (1996), str. 306 i 309–311</ref> Najpoznatije verzije su sljedeće: američka kino verzija (1982., 116 minuta); ''međunarodna verzija'' (1982., 117 minuta), koja je sadržavala više nasilne akcije nego američka verzija.<ref>Sammon (1996), str. 326–329</ref> Ridley Scott je odobrio ''redateljevu verziju'' (1991., 116 minuta) nakon što nije odobravao javno prikazivanje radne verzije iz 1990./1991. Značajne promjene u ovom izdanju su: uklanjanje Deckardove naracije; ubacivanje scene s [[jednorog]]om; uklanjanje sretnog završetka kojeg je umetnuo studio. Scott je dao opsežne bilješke poduzeću Warner Bros. putem filmskog restauratora Michaela Aricka, koji je bio zadužen za stvaranje ''redateljeve verzije''.<ref name="Sammon, pp. 353, 365">Sammon (1996), str. 353, 365</ref> ''Završna verzija'' (2007., 117 minuta) znana i kao "verzija povodom 25. obljetnice", je objavio Warner Bros. u kinima 5.10. 2007., te je objavljen na [[DVD]]-u, [[HD DVD]]-u i [[Blu-ray Disc|Blu rayju]] u 12. mjesecu 2007.<ref name="thedigitalbits" /> Ovo je jedina verzija pri kojoj je Scott iamo potpunu umjetničku kontrolu, pošto nije imao poptuni nadzor nad ''redateljevom verzijom''.<ref name="Sammon, pp. 353, 365" /> Ovo izdanje su pratili dokumentarci i drugi materijali radi DVD izadnja, te je objavljeno "Konačno izdanje za kolekcionare" koju je objavio Charles de Lauzirika.<ref name="hunt" /> == Nastavci == === Knjige === [[K. W. Jeter]], prijatelj Philipa K. Dicka, je napisao tri nastavaka ''Blade Runnera'' u obliku romana koje su odobrili Dickovi nasljednici. Ti nastavci nastavljaju Deckardovu priču te pokušavaju razriješiti razne razlike između filma i Dickova izvornog romana ''Sanjaju li androidi električne ovce?''<ref>Brooker (2005), str. 142–156</ref> * ''[[Blade Runner 2: The Edge of Human]]'' (1995) * ''[[Blade Runner 3: Replicant Night]]'' (1996) * ''[[Blade Runner 4: Eye and Talon]]'' (2000) === Film === {{main|Blade Runner 2049}} Iako se dugo vremena špekuliralo o nastavku popularnog filma, prvo ostvarenje koje bi se moglo takvim nazvati je bio ''[[Soldier (film, 1998, SAD)|Soldier]]'', SF akcijski film iz [[1998. na filmu|1998.]] godine s [[Kurt Russell|Kurtom Russellom]] u glavnoj ulozi; scenarij za njega je napisao [[David Peoples]], ko-scenarist ''Blade Runnera'', koji ga je kasnije opisivao kao [[spin-off]] ("sidequel") ''Blade Runnera'', smješten u isti fiktivni univerzum.<ref>''Cinescape'', September/October 1998 issue</ref> DVD-izdanje SF-filma ''[[Prometheus (film, 2012)|Prometheus]]'' iz [[2012. na filmu|2012.]] je sadržavalo kratki bonus film u kome se navodilo da je tajkun Peter Weyland (lik koga u tom filmu tumači [[Guy Pearce]]) bio učenik Eldona Tyrella; prema tom navodu ''Prometheus'' se našao u istom fiktivnom univerzumu kao ''Blade Runner'', odnosno predstavljao njegov (posredni) nastavak.<ref>{{Cite news|url=http://deadline.com/2017/08/blade-runner-2049-prequel-short-2036-nexus-dawn-jared-leto-video-1202158769/|title=‘Blade Runner 2049’ Prequel Short Connects Events To Original 1982 Film – Watch|last=D'Alessandro|first=Anthony|date=August 31, 2017|work=Deadline|accessdate=3. X 2017}}</ref> 3. ožujka 2011. je objavljeno kako je [[Alcon Entertainment]], poduzeće koje financira [[Warner Bros.]], "u posljednjem stadiju pregovora o snimanju prednastavaka ili nastavaka ''Blade Runnera''."<ref>{{cite |url=https://io9.gizmodo.com/5774950/a-warner-bros-financed-production-company-buying-the-rights-to-do-a-blade-runner-sequel-or-prequel |work=[[io9]] |accessdate=27. VII 2011 |date=March 4, 2011 |first=Charlie Jane |last=Anders |title=''Blade Runner'' Sequel (or Prequel) in Development Now |archive-date=2016-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160615015103/http://io9.gizmodo.com/5774950/a-warner-bros-financed-production-company-buying-the-rights-to-do-a-blade-runner-sequel-or-prequel }}</ref> Iako je bilo navođeno da producenti žele da režiju preuzme [[Christopher Nolan]], u kolovozu iste godine je objavljeno kako će novi film režirati Ridley Scott, te je producent [[Andrew Kosove]] izjavio da "Harrison Ford najvjerojatnije neće sudjelovati u projektu"<ref>{{citation|last=Fleming |first=Mike|url=http://www.deadline.com/2011/08/ridley-scott-ready-to-direct-new-version-of-seminal-sci-fi-film-blade-runner/|title=Ridley Scott To Direct New 'Blade Runner' Installment For Alcon Entertainment |publisher=deadline.com |date=August 18, 2011 |accessdate=19. VIII 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140418103232/http://www.deadline.com/2011/08/ridley-scott-ready-to-direct-new-version-of-seminal-sci-fi-film-blade-runner/|archivedate=April 18, 2014}}</ref> dok je režija povjerena [[Denis Villeneuve|Dennisu Villeneuveu]].<ref name="NYT-20170908">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2017/09/08/arts/blade-runner-2049-ryan-gosling-harrison-ford-ridley-scott-denis-villeneuve.html|title='Blade Runner 2049': Harrison Ford, Ryan Gosling and the Creators Discuss the Sci-Fi Sequel and Rehash Old Arguments|last=Egner|first=Jeremy|date=September 8, 2017|work=[[The New York Times]]|accessdate=9. IX 2017}}</ref> Također je objavljeno kako će Ford ipak igrati jednu od glavnih uloga, kao i da će na scenariju sudjelovati i [[Hampton Fancher]], scenarist originalnog filma <ref>{{citation|url=http://wegotthiscovered.com/movies/blade-runner-sequel-confirmed-harrison-ford-return/ |title=Blade Runner Sequel Confirmed, Harrison Ford To Return |author=Joseph, Matt |date=February 26, 2015 |accessdate=27. II 2015 |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150227052434/http://wegotthiscovered.com/movies/blade-runner-sequel-confirmed-harrison-ford-return/ |archivedate=February 27, 2015 |df= }}</ref>. Nekoliko mjeseci kasnije je za angažirani ugledni direktor fotografije [[Roger Deakins]].<ref>{{cite web|title=Blade Runner 2 News: Harrison Ford, Ryan Gosling all set for filming in summer 2016; Director to work with Roger Deakins |url=http://www.vcpost.com/articles/82988/20150806/blade-runner-2-news-harrison-ford-ryan-gosling-set-filming.htm |website=Venture Capital Post |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150811080006/http://www.vcpost.com/articles/82988/20150806/blade-runner-2-news-harrison-ford-ryan-gosling-set-filming.htm |archivedate=August 11, 2015 |df=y}}</ref> Također je potvrđeno da će u filmu nastupiti i [[Ryan Gosling]].<ref>{{cite | author=Goldberg, Matt | title=Ryan Gosling Confirms He's in 'Blade Runner 2'; Talks Shane Black's 'The Nice Guys' | work=Collider | date=November 16, 2015 | url=http://collider.com/ryan-gosling-blade-runner-2-nice-guys/ | accessdate=16. XI 2015}}</ref><ref>{{cite web|last1=Nudd |first1=Tim |title=Ryan Gosling Set to Join Harrison Ford in ''Blade Runner'' Sequel |url=http://www.people.com/article/ryan-gosling-harrison-ford-blade-runner-sequel |website=People |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150823111753/http://www.people.com/article/ryan-gosling-harrison-ford-blade-runner-sequel |archivedate=August 23, 2015 |df= }}</ref> Snimanje je otpočelo u ljeto 2016. godine. Iako je originalno bio planiran za premijeru u siječnju 2017. godine, film pod naslovom ''[[Blade Runner 2049]]'', čija se radnja odvija trideset godina iza prethodnika je premijerno prikazan 6. listopada [[2017. na filmu|2017.]] == Izvori == {{izvori|2}} ;Knjige {{refbegin}} * {{aut|Brooker, Will}} {{Citation | year=2005 | title=The ''Blade Runner'' Experience: the legacy of a science fiction classic | publisher=Wallflower | place=London | isbn=9781904764304|oclc=718589513}} * {{aut|Bukatman, Scott}} {{Citation | year=1997 | title=BFI Modern Classics: Blade Runner | place=London | publisher=BFI ([[Britanski filmski institut]]) | isbn = 0-85170-623-1|oclc=37743369}} * {{aut|Kael, Pauline}} {{cite book|last=|first=|title=Taking It All In|url=https://archive.org/details/takingitallin00kaelrich|year=1984|publisher=Holt, Rinehart and Winston|isbn=0-03-069361-6|oclc=12908662}} * {{aut|Kerman, Judith}} {{citation|title=Retrofitting Blade Runner: Issues in Ridley Scott's Blade Runner and Philip K. Dick's Do Androids Dream of Electric Sheep?|publisher=Popular Press|year= 1991|isbn=9780879725105|oclc=246540165|location=[[Bowling Green, Ohio]]}} * {{aut|Sammon, Paul M.}} {{Citation | year=1996 | title=Future Noir: the Making of Blade Runner | location=London | publisher=Orion Media | isbn=9780061053146|oclc=247700842}} * {{aut|Shone, Tom}} {{Citation | last= | first= | year= 2004 | title= Blockbuster: how Hollywood learned to stop worrying and love the summer| isbn = 9780743239905|location=London| publisher=[[Simon & Schuster]]|oclc=635735829}} * {{aut|Wheale, Nigel}}{{Citation |year= 1995 |title= The Postmodern Arts: An Introductory Reader |publisher=[[Routledge]] |isbn= 9780415077767|oclc=31514740}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{Official website|http://www.bladerunnerthemovie.com/}} * {{IMDb title|0083658}} * {{Tcmdb title|68982}} * {{Rotten Tomatoes|Blade_Runner}} * {{Metacritic film|blade-runner}} * {{Mojo title|bladerunner}} * {{Dmoz|Arts/Movies/Titles/B/Blade_Runner}} {{Ridley Scott}} {{David Peoples}} {{Hugo Award for Best Dramatic Presentation}} {{normativna kontrola}} {{Izabran}} [[Kategorija:Filmovi 1982.]] [[Kategorija:Američki filmovi]] [[Kategorija:Filmovi na engleskom jeziku]] [[Kategorija:SF-filmovi]] [[Kategorija:Film noir]] [[Kategorija:Triler filmovi]] [[Kategorija:Neo-noir]] [[Kategorija:Cyberpunk filmovi]] [[Kategorija:Distopijski filmovi]] [[Kategorija:Akcijski SF-filmovi]] [[Kategorija:Filmovi potjere]] [[Kategorija:Detektivski filmovi]] [[Kategorija:Psihološki trileri]] [[Kategorija:Filmovi temeljeni na knjigama]] b537zzmuw3k0yum3w1pbb894trujdwt 0 1361782 42586654 42527409 2026-05-01T13:49:38Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586654 wikitext text/x-wiki {{Grad u Nemačkoj | naziv = Aura im Zingrund | izvorni_naziv = ''Aura im Sinngrund'' | slika = | opis_slike = Aura im Zingrund | gradska_zastava = | grb = DEU Aura im Sinngrund COA.svg | država = [[Njemačka]] | pokrajina = [[Bavarska]] | lokacija = | osnivanje = | stanovništvo = 1.042<ref>Broj stanovnika po [http://web.archive.org/web/20100919050210/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/AdministrativeUebersicht,templateId=renderPrint.psml njem. Saveznom zavodu za statistiku]. [http://web.archive.org/web/20100827050647/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Archiv/GV2000VJ/2Q__30062010__Auszug,property=file.xls Stanje] 30. 6. 2010.</ref> | gustina = 86 | aglomeracija = | površina = 12,1 | gšir = 50.16667 | gduž = 9.56667 | nadmorska_visina = 282 | registarska_oznaka = MSP | pozivni_broj = 09356 | poštanski_kod = 97773 | dan_grada = | veb-strana = [http://www.aura-im-sinngrund.de/ www.aura-im-sinngrund.de] | gradonačelnik = ''Wolfgang Blum'' | stranka = SPD/UAB | ije = da }} '''Aura im Zingrund''' ({{jez-nem|Aura im Sinngrund}}) je opština u [[Njemačka|njemačkoj]] saveznoj državi [[Bavarska]]. Jedno je od 40 opštinskih središta okruga [[Okrug Majna-Špesart|Majna-Špesart]]. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 1.042 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (''AGS'') 9677116. == Geografski i demografski podaci == [[Datoteka:Aura im Sinngrund in MSP.svg|mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Majna-Špesart]] Aura im Zingrund se nalazi u saveznoj državi [[Bavarska]] u okrugu Majna-Špesart. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 282 metra. Površina opštine iznosi 12,1&nbsp;km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 1.042 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 86 stanovnika/km². == Reference == {{reflist}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{BergerGeographischeNamenInDeutschland}} * {{FulbrookConciseHistoryOfGermany}} * {{ShawUrbanHistoricalGeography}} * {{HomeGermany}} * {{HammDemographicChange}} * {{BerghahnModernGermany}} * {{KleinerAtlas}} * {{GrosserAtlas}} {{refend}} == Vanjske veze == {{portal|Nemačka}} {{Commonscat|Aura im Sinngrund}} * [http://www.aura-im-sinngrund.de/ Zvanični sajt opštine] {{Webarchive|url=https://archive.today/20121205032111/http://www.aura-im-sinngrund.de/ |date=2012-12-05 }} {{de}} * [http://www.destatis.de/ Nem. Savezni zavod za statistiku] {{de}} * [http://www.staedtetag.de Stalna konferencija gradova i opština] {{de}} * [http://www.kommon.de/ KommOn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140429185843/http://www.kommon.de/ |date=2014-04-29 }} - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. {{de}} {{Nezavisni gradovi i opštine u okrugu Majn-Špesart}} 8zdr34z1v3bhejflx2lw6s4j44h2u15 0 1365446 42586708 42526885 2026-05-01T19:51:56Z LigaDue 34119 slika 42586708 wikitext text/x-wiki {{Grad u Nemačkoj | naziv = Aht | izvorni_naziv = ''Acht'' | slika = AchtEifel1.jpg | opis_slike = Aht | gradska_zastava = | grb = DEU Acht COA.svg | država = [[Njemačka]] | pokrajina = [[Rajna-Palatinat]] | lokacija = | osnivanje = | stanovništvo = 87<ref>Broj stanovnika po [http://web.archive.org/web/20100919050210/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/AdministrativeUebersicht,templateId=renderPrint.psml njem. Saveznom zavodu za statistiku]. [http://web.archive.org/web/20100827050647/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Archiv/GV2000VJ/2Q__30062010__Auszug,property=file.xls Stanje] 30. 6. 2010.</ref> | gustina = 23 | aglomeracija = | površina = 3,8 | gšir = 50.37028 | gduž = 7.0725 | nadmorska_visina = 430 | registarska_oznaka = MYK | pozivni_broj = 02656 | poštanski_kod = 56729 | dan_grada = | veb-strana = [http://www.vordereifel.de/ www.vordereifel.de] | gradonačelnik = ''Josef Keuler'' | stranka = | ije = da }} '''Aht''' ({{jez-nem|Acht}}) je opština u [[Njemačka|njemačkoj]] saveznoj državi [[Rajna-Palatinat]]. Jedno je od 86 opštinskih središta okruga [[Okrug Majen-Koblenc|Majen-Koblenc]]. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 87 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (''AGS'') 7137001. == Geografski i demografski podaci == [[Datoteka:Acht_in_MYK.PNG|mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Majen-Koblenc]] Aht se nalazi u saveznoj državi [[Rajna-Palatinat]] u okrugu Majen-Koblenc. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 430 metara. Površina opštine iznosi 3,8&nbsp;km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 87 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 23 stanovnika/km². == Međunarodna saradnja == <div style="width:30%"> {{partnerstvo_gradova_zaglavlje}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Dotnes]]|[[Francuska]]|partnerstvo|[[1966]]}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Montale]]|[[Italija]]|kontakt|[[2005]]}} {{partnerstvo_gradova_podnožje|Izvor<ref>[http://www.rgre.de/rgre-partnerschaften/?dt_orgname=Acht%20&dt_plz=&dt_einwohnerzahl_min=&dt_einwohnerzahl_max=&dt_bundesland=&aus_orgname=&aus_plz=&aus_land=&aus_kontinent=&partner_seit_von=&partner_seit_bis=&partner_form=&submit=Suche Savjet opština i regiona Evrope - Pregled međuopštinske saradnje], Pristupljeno 30. 6. 2010.</ref>}} </div> == Reference == {{reflist}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{BergerGeographischeNamenInDeutschland}} * {{FulbrookConciseHistoryOfGermany}} * {{ShawUrbanHistoricalGeography}} * {{HomeGermany}} * {{HammDemographicChange}} * {{BerghahnModernGermany}} * {{KleinerAtlas}} * {{GrosserAtlas}} {{refend}} == Vanjske veze == {{portal|Nemačka}} {{Commonscat|Acht (Eifel)}} * [http://www.vordereifel.de/ Zvanični sajt opštine] {{de}} * [http://www.destatis.de/ Nem. Savezni zavod za statistiku] {{de}} * [http://www.staedtetag.de Stalna konferencija gradova i opština] {{de}} * [http://www.kommon.de/ KommOn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140429185843/http://www.kommon.de/ |date=2014-04-29 }} - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. {{de}} {{Nezavisni gradovi i opštine u okrugu Majen-Koblenc}} 9hfn11u5m6hk8cyz3r0yxuwnl7awmo7 0 1365452 42586715 42527281 2026-05-01T20:44:40Z LigaDue 34119 slika 42586715 wikitext text/x-wiki {{Grad u Nemačkoj | naziv = Arft | izvorni_naziv = ''Arft'' | slika = Arft3.jpg | opis_slike = Arft | gradska_zastava = | grb = DEU Arft COA.svg | država = [[Njemačka]] | pokrajina = [[Rajna-Palatinat]] | lokacija = | osnivanje = | stanovništvo = 287<ref>Broj stanovnika po [http://web.archive.org/web/20100919050210/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/AdministrativeUebersicht,templateId=renderPrint.psml njem. Saveznom zavodu za statistiku]. [http://web.archive.org/web/20100827050647/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Archiv/GV2000VJ/2Q__30062010__Auszug,property=file.xls Stanje] 30. 6. 2010.</ref> | gustina = 49 | aglomeracija = | površina = 5,8 | gšir = 50.38444 | gduž = 7.08417 | nadmorska_visina = 550 | registarska_oznaka = MYK | pozivni_broj = 02655 | poštanski_kod = 56729 | dan_grada = | veb-strana = [http://www.vordereifel.de/ www.vordereifel.de] | gradonačelnik = ''Lothar Waldorf'' | stranka = | ije = da }} '''Arft''' ({{jez-nem|Arft}}) je opština u [[Njemačka|njemačkoj]] saveznoj državi [[Rajna-Palatinat]]. Jedno je od 86 opštinskih središta okruga [[Okrug Majen-Koblenc|Majen-Koblenc]]. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 287 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (''AGS'') 7137006. == Geografski i demografski podaci == [[Datoteka:Arft_in_MYK.PNG|mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Majen-Koblenc]] Arft se nalazi u saveznoj državi [[Rajna-Palatinat]] u okrugu Majen-Koblenc. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 550 metara. Površina opštine iznosi 5,8&nbsp;km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 287 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 49 stanovnika/km². == Međunarodna saradnja == <div style="width:30%"> {{partnerstvo_gradova_zaglavlje}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Dotnes]]|[[Francuska]]|partnerstvo|[[1966]]}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Montale]]|[[Italija]]|kontakt|[[2005]]}} {{partnerstvo_gradova_podnožje|Izvor<ref>[http://www.rgre.de/rgre-partnerschaften/?dt_orgname=Arft&dt_plz=&dt_einwohnerzahl_min=&dt_einwohnerzahl_max=&dt_bundesland=&aus_orgname=&aus_plz=&aus_land=&aus_kontinent=&partner_seit_von=&partner_seit_bis=&partner_form=&submit=Suche Savjet opština i regiona Evrope - Pregled međuopštinske saradnje], Pristupljeno 30. 6. 2010.</ref>}} </div> == Reference == {{reflist}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{BergerGeographischeNamenInDeutschland}} * {{FulbrookConciseHistoryOfGermany}} * {{ShawUrbanHistoricalGeography}} * {{HomeGermany}} * {{HammDemographicChange}} * {{BerghahnModernGermany}} * {{KleinerAtlas}} * {{GrosserAtlas}} {{refend}} == Vanjske veze == {{portal|Nemačka}} {{Commonscat|Arft}} * [http://www.vordereifel.de/ Zvanični sajt opštine] {{de}} * [http://www.destatis.de/ Nem. Savezni zavod za statistiku] {{de}} * [http://www.staedtetag.de Stalna konferencija gradova i opština] {{de}} * [http://www.kommon.de/ KommOn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140429185843/http://www.kommon.de/ |date=2014-04-29 }} - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. {{de}} {{Nezavisni gradovi i opštine u okrugu Majen-Koblenc}} 9oefqmn9yvlkpdfhz00wmfxkjw3zn8q 0 1367989 42586714 42527809 2026-05-01T20:35:55Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586714 wikitext text/x-wiki {{Grad u Nemačkoj | naziv = Belrit | izvorni_naziv = ''Belrieth'' | slika = | opis_slike = Belrit | gradska_zastava = | grb = Wappen Belrieth.png | država = [[Njemačka]] | pokrajina = [[Tiringija]] | lokacija = | osnivanje = | stanovništvo = 372<ref>Broj stanovnika po [http://web.archive.org/web/20100919050210/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/AdministrativeUebersicht,templateId=renderPrint.psml njem. Saveznom zavodu za statistiku]. [http://web.archive.org/web/20100827050647/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Archiv/GV2000VJ/2Q__30062010__Auszug,property=file.xls Stanje] 30. 6. 2010.</ref> | gustina = 37 | aglomeracija = | površina = 9,9 | gšir = 50.52778 | gduž = 10.49667 | nadmorska_visina = 311 | registarska_oznaka = SM | pozivni_broj = 036949 | poštanski_kod = 98617 | dan_grada = | veb-strana = [http://www.belrieth.de/ www.belrieth.de] | gradonačelnik = ''Dieter Antler'' | stranka = | ije = da }} '''Belrit''' ({{jez-nem|Belrieth}}) je opština u [[Njemačka|njemačkoj]] saveznoj državi [[Tiringija]]. Jedno je od 65 opštinskih središta okruga [[Okrug Šmalkalden-Majningen|Šmalkalden-Majningen]]. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 372 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (''AGS'') 16066005. == Geografski i demografski podaci == [[Datoteka:Belrieth in SM.png|mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Šmalkalden-Majningen]] Belrit se nalazi u saveznoj državi [[Tiringija]] u okrugu Šmalkalden-Majningen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 311 metara. Površina opštine iznosi 9,9&nbsp;km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 372 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 37 stanovnika/km². == Međunarodna saradnja == <div style="width:30%"> {{partnerstvo_gradova_zaglavlje}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Bussy St. Georges]]|[[Francuska]]|kontakt|[[2005]]}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Trisono]]|[[Italija]]|kontakt|[[1990]]}} {{partnerstvo_gradova_red|[[Boa Kolon]]|[[Francuska]]|kontakt|[[1990]]}} {{partnerstvo_gradova_podnožje|Izvor<ref>[http://www.rgre.de/rgre-partnerschaften/?dt_orgname=Belrieth&dt_plz=&dt_einwohnerzahl_min=&dt_einwohnerzahl_max=&dt_bundesland=&aus_orgname=&aus_plz=&aus_land=&aus_kontinent=&partner_seit_von=&partner_seit_bis=&partner_form=&submit=Suche Savjet opština i regiona Evrope - Pregled međuopštinske saradnje], Pristupljeno 30. 6. 2010.</ref>}} </div> == Reference == {{reflist}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{BergerGeographischeNamenInDeutschland}} * {{FulbrookConciseHistoryOfGermany}} * {{ShawUrbanHistoricalGeography}} * {{HomeGermany}} * {{HammDemographicChange}} * {{BerghahnModernGermany}} * {{KleinerAtlas}} * {{GrosserAtlas}} {{refend}} == Vanjske veze == {{portal|Nemačka}} {{Commonscat|Belrieth}} * [http://www.belrieth.de/ Zvanični sajt opštine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161016073324/http://www.belrieth.de/ |date=2016-10-16 }} {{de}} * [http://www.destatis.de/ Nem. Savezni zavod za statistiku] {{de}} * [http://www.staedtetag.de Stalna konferencija gradova i opština] {{de}} * [http://www.kommon.de/ KommOn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140429185843/http://www.kommon.de/ |date=2014-04-29 }} - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. {{de}} {{Nezavisni gradovi i opštine u okrugu Šmalkalden-Majningen}} f7pdp0jk6ztnz2rgzgz5nh00tdemlqf 0 1368554 42586756 42525567 2026-05-02T04:24:59Z Gliwi 135182 ([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Veilsdorf.png]] → [[File:DEU Veilsdorf COA.svg]] PNG → SVG 42586756 wikitext text/x-wiki {{drugo značenje3|Fajlsdorf}} {{Grad u Nemačkoj | naziv = Fajlsdorf | izvorni_naziv = ''Veilsdorf'' | slika = | opis_slike = Fajlsdorf | gradska_zastava = | grb = DEU Veilsdorf COA.svg | država = [[Njemačka]] | pokrajina = [[Tiringija]] | lokacija = | osnivanje = | stanovništvo = 3.060<ref>Broj stanovnika po [http://web.archive.org/web/20100919050210/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/AdministrativeUebersicht,templateId=renderPrint.psml njem. Saveznom zavodu za statistiku]. [http://web.archive.org/web/20100827050647/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/DE/Content/Statistiken/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Archiv/GV2000VJ/2Q__30062010__Auszug,property=file.xls Stanje] 30. 6. 2010.</ref> | gustina = 99 | aglomeracija = | površina = 30,9 | gšir = 50.39972 | gduž = 10.81667 | nadmorska_visina = 390 | registarska_oznaka = HBN | pozivni_broj = 03685 | poštanski_kod = 98669 | dan_grada = | veb-strana = [http://www.veilsdorf.de/ www.veilsdorf.de] | gradonačelnik = ''André Rädlein'' | stranka = SPD | ije = da }} '''Fajlsdorf''' ({{jez-nem|Veilsdorf}}) je opština u [[Njemačka|njemačkoj]] saveznoj državi [[Tiringija]]. Jedno je od 43 opštinska središta okruga [[Okrug Hildburghauzen|Hildburghauzen]]. Prema procjeni iz 2010. u opštini je živjelo 3.060 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (''AGS'') 16069053. == Geografski i demografski podaci == [[Datoteka:Veilsdorf in HBN.png|mini|levo|250px|Položaj opštine u okrugu Hildburghauzen]] Fajlsdorf se nalazi u saveznoj državi [[Tiringija]] u okrugu Hildburghauzen. Opština se nalazi na nadmorskoj visini od 390 metara. Površina opštine iznosi 30,9&nbsp;km². U samom mjestu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 3.060 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 99 stanovnika/km². == Reference == {{reflist}} == Literatura == {{refbegin|2}} * {{BergerGeographischeNamenInDeutschland}} * {{FulbrookConciseHistoryOfGermany}} * {{ShawUrbanHistoricalGeography}} * {{HomeGermany}} * {{HammDemographicChange}} * {{BerghahnModernGermany}} * {{KleinerAtlas}} * {{GrosserAtlas}} {{refend}} == Vanjske veze == {{Portal Nemačka}} {{Commonscat|Veilsdorf}} * [http://www.veilsdorf.de/ Zvanični sajt opštine] {{de}} * [http://www.destatis.de/ Nem. Savezni zavod za statistiku] {{de}} * [http://www.staedtetag.de Stalna konferencija gradova i opština] {{de}} * [http://www.kommon.de/ KommOn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140429185843/http://www.kommon.de/ |date=2014-04-29 }} - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. {{de}} {{Nezavisni gradovi i opštine u okrugu Hildburghauzen}} t85pamhvx315wkruy75bycupi771jr5 0 1407751 42586737 42390592 2026-05-02T00:09:26Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586737 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime =Provincija Biskaja | ime_genitiv = Provincije Biskaje | izvorno_ime =<small>Província de Vizcaya</small> | slika_panorama =Biscay_in_Spain.svg | veličina_slike =280px | opis_slike =Pozicija Provincije Biskaje na [[karta|karti]] Španjolske | slika_karta = | veličina_karte = | opis_karte = | slika_karta1 = | veličina_karte1 = | opis_karte1 = | nadimak = | širina-stupnjevi =43 | širina-minute =15 | širina-oznaka =N | dužina-stupnjevi =2 | dužina-minute =59 | dužina-oznaka =W | lokacija_ime =[[Popis država|Država]] | lokacija_info ={{flag|Španjolska}} | lokacija1_ime = [[Španske autonomne pokrajine|Autonomna zajednica]] | lokacija1_info = [[Baskija (autonomna zajednica)|Baskija]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | dijelovi = | vrsta_dijelova = | d1-d50 | vrsta_vlasti = | vlast_bilješke = | titula_vođe= | ime_vođe = | površina_bilješke = | površina_ukupna =2,217 [[km²]]<ref name=city/> | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža = | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina = | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina =[[2017]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo_šire =1,148,302<ref name=city/> | stanovništvo_šire_gustoća =518.0 stan / [[km²]]<ref name=city/> | vremenska_zona =[[UTC+1]] | utc_pomak =+2 | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST = | poštanski_broj =48 | pozivni_broj = | gradovi_prijatelji = | web_stranica = }} '''Provincija Biskaja''' (službeno [[baskijski jezik|baskijski]] ''Bizkaia'', ili [[Španjolski jezik|španjolski]]: ''Vizcaya'') je jedna od tri [[Španjolske provincije|provincije]] [[Španske autonomne pokrajine|Autonomne zajednice]] - [[Baskija (autonomna zajednica)|Baskije]], koja se nalazi na [[sjever]]u [[Španjolska|Španjolske]].<ref name=brit/><ref name=brit/> == Geografija == Provincija Biskaja prostire se na površini od 2,217 [[km²]], u kojoj živi 1,148,302 [[stanovništvo|stanovnika]].<ref name=city>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/Spain-PaisVasco.html | title =''Spain: País Vasco (Euskal Herriko)'' | accessdate =14. 07. 2018 | language=engleski | publisher=City population}}</ref> Sa [[sjever]]a [[Granica|graniči]] sa [[Biskajski zaliv|Biskajskim Zaljevom]] sa [[sjeverozapad]]a sa [[Kantabrija|Kantabrijom]] sa [[jugozapad]]a sa [[Burgos (provincija)|Provincijom Burgos]] a sa [[jug]]a i [[istok]]a sa [[Baskija (autonomna zajednica)|baskijskim]] [[Španjolske provincije|provincijama]] [[Álava]] i [[Gipuzkoa]]. Po unutrašnjosti provincije dominira [[dolina]] [[rijeka (vodotok)|rijeke]] [[Nervión]], okružena [[planina]]ma [[Kantabrijsko gorje|Kantabrijskog gorja]] (Oiz 1.025 [[metar|m]], Aitzgorri 1.544 [[metar|m]]). To je [[selo|ruralni]] kraj u kom se uz [[stočarstvo]] uzaja [[kukuruz]]) i [[jabuka|jabuke]], poznat diljem Španjolske po svom [[cider]]u. I kraj između [[Santander (Španjolska)|Santandera]] i [[Burgos]]a na [[istok]]u, koji je nekad bio slavan po [[željezo|željezu]] danas je poznat po [[stočarstvo|stočarstvu]] i [[pašnjak|pašnjacima]].<ref name=brit/> Raspršenih [[Farma|farmi]] ima po cijeloj provinciji po izoliranim [[selo|selima]] (caseria).<ref name=brit/> U kraju duž [[obala|obale]] [[Biskajski zaliv|Biskajskog zaljeva]], na [[sjever]]u, poznatom po visokim [[klif]]ovima i dubokim [[estuarij]]ima (ríasima), su [[turizam]] i [[ribarstvo]] glavne [[privreda|privredne]] grane, a najveće [[ribarstvo|ribarske]] [[luka|luke]] su [[Bermeo]] i [[Ondárroa]].<ref name=brit/> == Historija == {{main|Historija Biskaje}} Negdje od [[4. vijek]]a to je bio [[pleme]]nski teritorij [[Baski|Baska]] sve do [[1379]]. kad je postao [[feud|leno]] [[Kruna Kastilje|Krune Kastilje]]. [[Monarh|Monarsi]] tog kraljevstva i kasniji španjolski vladari imali su svako malo probleme sa [[Baski]]ma koji se nikako nisu mogli pomiriti sa gubitkom [[nezavisnost]]i. Zbog tog su im [[povelja]]ma stalno odobravana i proširivana prava na [[Lokalna samouprava|samoupravu]]. Vrhunac tog procesa bio je Ekonomski sporazum iz [[1925]], koji je poništen nakon pobjede nacionalista [[1937]]. [[Baski]]ma su prava vraćena tek [[1980]]. kad je Biskaja zajedno sa [[Álava]], [[Gipuzkoa]] postala jedna od tri komponente [[Baskija (autonomna zajednica)|Autonomne Zajednice Baskije]]. == Privreda == [[glavni grad|Administrativni centar]] provincije je [[grad]] [[Bilbao]], snažan [[industrija|industrijski]] centar i velika [[luka]], poznat po proizvodnji [[željezo|željeza]], [[čelik]]a i [[kemikalije|kemikalija]]. On je i [[financije|financijski]] centar te provincije poznate po [[rudarstvo|rudarstvu]] i najvećim rezervama [[ruda]] u Španjolskoj.<ref name=brit/> Za [[ekonomija|ekonomiju]] Biskaje značajna je i proizvodnja [[električna energija|električne energije]].<ref name=brit/> Nedaleko od [[Bilbao|Bilbaa]] leži [[Guernika]], [[simbol]] [[baski]]jskog otpora i žrtve, koja je postala motiv [[Guernica (Picasso)|Istoimene slike]] [[Pablo Picasso|Pabla Picassa]] - kog je taj masakr nad nedužnim civilima za [[španjolski građanski rat|španjolskog građanskog rata]], potaknuo da je naslika.<ref name=brit>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Vizcaya-province-Spain |title= ''Vizcaya'' |publisher = Encyclopædia Britannica |language = engleski |accessdate = 15. 7. 2018}}</ref> == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Biscay}} * [http://web.bizkaia.eus/es/inicio ''Bizkaia'']{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{es icon}} {{Španjolske provincije}} [[Kategorija:Baskija]] [[Kategorija:Baskijske pokrajine]] [[Kategorija:Pokrajine Španije]] avfpnwu85oaptsyfpz7gudmkdz8rn1j 0 1414248 42586665 42377417 2026-05-01T14:31:07Z ~2026-26502-21 348093 42586665 wikitext text/x-wiki 42586690 42586665 2026-05-01T18:51:14Z Vipz 151311 Vraćena izmjena korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26502-21|~2026-26502-21]] ([[User talk:~2026-26502-21|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika/korisnice [[User:AcaBot|AcaBot]] 42377417 wikitext text/x-wiki [[Datoteka:Delegati Prvog kongresa SRPJ(k).JPG|desno|mini|Delegati Prvog kongresa SRPJ(k) ispred zgrade nekadašnjeg hotela Slavija, [[Beograd]] [[1919]]. godina.]] '''Prvi (osnivački) kongres [[Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista)|Socijalističke radničke partije Jugoslavije (komunista)]]''' održan je od [[20. april|20.]] do [[23. april]]a [[1919]]. godine u [[Beograd]]u u prisustvu 432 delegata raznih stranaka i organizacija, koji su se izjasnili za stvaranje jedinstvene radničke partije.<ref name="Petranović"/> Poznat je i pod imenom '''Kongres ujedinjenja'''. SRPJ(k) je organizovana kao jedinstvena partija, a ne kao savez partija. Kongres je izabrao Centralno partijsko veće kao svog neposrednog predstavnika, kome su bili potčinjeni svi ostali partijski organi.<ref name="Petranović"/> [[Filip Filipović]] je izabran za glavnog sekretara SRPJ(k). Na Kongresu je došla do izražaja revolucionarna orijentacija, ali s primesama reformističkih nazora, odražavajući postojanje komunističke i socijaldemokratske struje. Kompromis između dve struje se ogledao u samom nazivu partije, kao i u tome što je prihvatila delove programa srpske socijaldemokratije, a s druge strane pristupila [[Treća Internacionala|Trećoj internacionali]], koja je obrazovana u Moskvi marta te godine.<ref name="Petranović">[https://www.znaci.org/00001/93.htm Branko Petranović: ISTORIJA JUGOSLAVIJE, knjiga I - KRALJEVINA JUGOSLAVIJA (Odeljak: DRŽAVNOPRAVNI PROVIZORIJUM)]</ref> Odlukom da pristupi Komunističkoj internacionali, partija je postala sekcija centralizovane organizacije, koja je smatrana svetskim štabom revolucije. Iz karaktera Kominterne kao centralizovane organizacije, a ne federacije partija, proizilazila su i njena ovlašćenja da postavlja rukovodstva, potvrđuje mandate, raspušta organizacije.<ref name="Petranović"/> Na kongresu je sudelovala i tajna revolucionarna organizacija [[Osnivački kongres Pelagićevaca|Pelagićevaca]], koju su vodili veterani ruske revolucije.<ref name="Očak-Povratnici">[http://www.historiografija.hr/hz/1974/HZ_27-28_2_OCAK.pdf Ivan Očak, Povratnici iz Sovjetske Rusije u borbi za stvaranje ilegalnih komunističkih organizacija uoči Prvog kongresa SRPJ(k)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Pozadina == Posle rata, postepeno su se organizovala i glasila revolucionarnog radničkog pokreta, poput „Radničkih novina“ (kasnije „Oslobođenje“) u [[Split]]u, „Glas slobode“ u [[Sarajevo|Sarajevu]], „Radničke novine“ u [[Beograd]]u, „Narodna volja“ u [[Požega|Požegi]], „Radnička straža“ u [[Vukovar]]u i ostale. === Radničke revolucije === Pod uticajem [[Oktobarska revolucija|Oktobarske revolucije]] i [[Mađarska Sovjetska Republika|Mađarske Sovjetske Republike]] ([[21. mart]] – [[2. avgust]] 1919) osnivane su ilegalne komunističke ćelije koje su za cilj imale pripremanje uslova za sličnu socijalističku revoluciju, koja se desila i u Mađarskoj. === Inicijativa za Kongres === Inicijativu za ujedinjenje radničkog pokreta (partija i sindikata) na platformi klasne borbe dala su u [[januar]]u 1919. godine rukovodstva socijaldemokratskih partija [[Socijaldemokratska partija Srbije|Srbije]] i [[Socijaldemokratska stranka Bosne i Hercegovine|Bosne i Hercegovine]]. Prihvativši mandat da sazove kongres za stvaranje ''Jugoslovenske socijalne demokratije'', Uprava [[SSDS]] objavila je početkom [[februar]]a 1919. godine da na kongresu mogu učestvovati samo one organizacije i pojedinci koji su za klasnu borbu, odnosno koji su za napuštanje klasnu saradnju sa buržoazijom. Akciji se pridružio Jugoslovenski komunistički savez pelagićevaca. Za ujedinjenje na platformi klasne borbe izjasnili su se leva grupa u [[Socijaldemokratska stranka Hrvatske i Slavonije|Socijaldemokratskoj stranci Hrvatske i Slavonije]], zatim dalmatinski socijalisti na pokrajinskoj konferenciji krajem [[mart]]a, socijaldemokratske organizacije u [[Primorska|Slovenačkom primorju]] pod italijanskom okupacijom od početka [[april]]a, do tada formirane ili obnovljene socijaldemokratske organizacije u [[Crna Gora|Crnoj Gori]] i [[Republika Makedonija|Makedoniji]], socijaldemokratske organizacije [[Banat]]a, [[Bačka|Bačke]] i [[Baranja|Baranje]] na kongresu u [[Subotica|Subotici]] [[24. mart]]a i socijaldemokrate iz redova [[Srbi|Srba]] i [[Bunjevci|Bunjevaca]] na kongresu Srpsko-bunjevačkog agitacionog odbora [[13. april]]a u [[Novi Sad|Novom Sadu]]. Za ujedinjenje su se izjasnili i sindikati u [[Srbija|Srbiji]], [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]], [[Vojvodina|Vojvodini]], [[Dalmacija|Dalmaciji]] i sindikalne organizacije u Crnoj Gori i Makedoniji. Dogovoreno je da se kongres ujedinjenja sidikata održi isto kad i partijski kongres. == Rad Kongresa == [[Datoteka:Spomen ploca Prvom kongresu SRPJ(k)-Beograd.jpg|desno|mini|430p|Spomen-ploča na mestu održavanja Prvog kongresa SRPJ(k) u [[Beograd]]u.]] Kongres ujedinjenja održan je u Beogradu od 20. do 23. aprila 1919. godine. Na Kongresu su učestvovala 432 delegata, koji su zastupali oko 130.000 organizovanih pripadnika radničkog pokreta iz svih krajeva Jugoslavije osim [[Slovenija|Slovenije]], gde je vođstvo slovenačke Jugoslovenske socijalne demokratske stranke uspelo sprečiti učešće slovenačkih predstavnika. Kongres je počeo s [[Internacionala|Internacionalom]] i s pozdravnim govorima. Bilo je prisutno puno delegata: jedni stoje, drugi sjede. Na zidu slike [[Marks]]a i [[Engels]]a. Govori se o tome da je kucnuo čas, da je kapitalizam ušao u završnu fazu, govornici citiraju [[Lenjin]]a, spominje [[Erfutski program]], traži ukidanje feudalnih ostataka na selu i podjela zemlje seljacima… Govornike prekidaju aplauzi i skandiranje („Živio drug Lenjin“, „Živjela Druga Internacionala“!).<ref name="pecatmagazin.com">http://www.pecatmagazin.com/2009/04/broj-57-6/</ref> Uprkos obećavajućem početku, kongres je protekao u znaku oprečnih stavova i rasprave o koncepcijama revolucionarnih i reformističkih struja. Usvojena je „Podloga ujedinjenja“ u kojoj je ocenjeno da je kapitalizam ušao u završnu fazu i da se stvaraju uslovi za skoro uspostavljanje ''komunističke privrede''. Takođe je istaknuto da se uspostavljanje komunističkog društva može ostvariti samo pomoću ''osvajanja političke vlasti od strane [[proletarijat]]a, razaranja starih organa vlasti i uspostavljanja vlasti [[radnička klasa|radničke klase]]''. Politička strategija nove partije, koja je dobila naziv Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista), zasnivala se na opredeljenju za klasnu borbu i jugoslovensku socijalističku revoluciju. U „Podlozi“ je konstatovano da [[Druga internacionala]] nije dorasla zahtevima istorijske situacije. Odlučeno je da novoosnovana Partija pristupi [[Kominterna|Komunističkoj internacionali]]. Smatrajući da je [[1918]]. nacionalno pitanje u državnopravnom smislu rešeno, SRPJ(k) izjasnila se za jedinstvenu državu republikanskog oblika s lokalnom samoupravom oblasti, okruga i opština. „Rezolucija o agrarnom pitanju“ ograničavala se uglavnom na zahtev za podelu zemljoposeda feudalnog porekla bezemljašima i za ukidanje feudalnih odnosa. Bila je usvojena orijentacija na klasni front industrijskog i agrarnog proletarijata, a ne na široko zasnovan savez radnika i seljaka. Kongres je doneo i rezoluciju kojom se protestuje protiv ukidanja građanskih sloboda i suzbijanja revolucionarnog radničkog pokreta u Jugoslaviji, kao i protiv kontrarevolucionarne uloge jugoslovenskih vlasti u odnosu prema sovjetskim republikama u [[Ruska Sovjetska Federativna Socijalistička Republika|Rusiji]] i Mađarskoj i njenih priprema da se pridruži vojnoj intervenciji protiv Mađarske Sovjetske Republike. Vlada Kraljevine SHS bila je pozvana da odmah i bezuslovno prizna i uspostavi prijateljske odnose sa sovjetskim republikama u Rusiji, Mađarskoj i [[Bavarska Sovjetska Republika|Bavarskoj]]. Prema Statutu usvojenom na Kongresu, SRPJ(k) bila je organizovana kao jedinstvena partija, a ne kao savez partija. Najviše rukovodeće organe činili su Kongres i Partijsko veće, kojem su bili potčinjeni svi ostali organi (Centralni i pokrajinski izvršni odbori, parlamentarna grupa, partijska štampa). == Naziv partije == Iako su [[pelagićevci]] i drugi komunisti predlagali da se nova partija nazove Komunističkom, ipak je nova partija nazvana [[Socijalistička radnička partija Jugoslavije (komunista)]].<ref name="Očak-Povratnici"/> == Izabrani rukovodioci == Tajnim glasanjem bilo je izabrano Partijsko veće od 31 člana i Centralni izvršni odbor od devet članova. U Centralno partijsko vijeće su ušli: [[Filip Filipović]], [[Živko Topalović]], [[Sima Marković]], [[Dušan Cekić]], [[Jovo Jakšić]], [[Mitar Trifunović]], [[Laza Vukičević]], [[Vlada Marković]], [[Đuro Cvijić]], [[Vladimir Ćopić]] i drugi.<ref name="pecatmagazin.com"/> Za sekretare su bili izabrani [[Filip Filipović (političar)|Filip Filipović]] i [[Živko Topalović]], a za organizacionog sekretara [[Vladimir Čopić]]. Prema Požaru, dr Sima Marković je izabran na Kongresu ujedinjenja za sekretara Centralnog partijskog vijeća, zajedno s Filipom Filipovićem, dok je [[Pavle Pavlović]] izabran za predsjednika.<ref name="Požar-Marković">Petar Požar, ''Jugosloveni žrtve staljinskih čistki'' (str. 154-166), Beograd, 1989.</ref> == Posledice == [[Datoteka:Radnički zbor u Zagorju 1919.jpg|thumb|Radnički zbor u Zagorju pred generalni štrajk solidarnosti održan u celoj Jugoslaviji juna 1919. godine protiv intervencija u mladim sovjetskim republikama u Rusiji i Mađarskoj.]] Neposredno posle kongresa ujedinjenja, održan je u Beogradu, 23. aprila 1919, i Kongres sindikalnog ujedinjenja, na kome je stvoren jedinstveni sindikalni radnički pokret.<ref name="Petranović"/> SRPJ(k) je 20. i 21. jula 1919. godine izvela masovnu protestnu akciju, u formi generalnog štrajka protiv intervencije imperijalističkih zemalja u Sovjetskoj Rusiji i Mađarskoj, pod parolom „''Sebi ruke od ruske i mađarske revolucije''". Ova akcija nije bila samo izvanredno organizovana i masovna, već je svedočila i o jedinstvenom nastupu komunista širom države, uznemirujući vrhove buržoaske vlasti prekoračivanjem pokrajinskih granica.<ref name="Petranović"/> Oktobra iste godine u Zagrebu je osnovan [[Savez komunističke omladine Jugoslavije]] (SKOJ) kao samostalna komunistička organizacija, čije su stvaranje pripremili studentski komunistički klubovi u Zagrebu i Beogradu i omladinci povratnici iz inostranstva, među kojima [[Sima Miljuš]], [[Vladimir Čopić]], [[August Cesarec]] i [[Rudolf Hercigonja]].<ref name="Petranović"/> Inicijativu za ujedinjenje radničkog pokreta pod zastavom Treće internacionale nisu prihvatila rukovodstva Socijaldemokratske stranke Hrvatske i Slavonije, disidentska grupa u rukovodstvu Socijaldemokratske stranke Bosne i Hercegovine (tzv. zvonaši) i slovenačka Jugoslovenska socijalna demokratska stranka. Ova struja stvorila je u aprilu [[1920]]. godine [[Socijalistička partija Jugoslavije|Socijaldemokratsku stranku Jugoslavije]], koja je vodila reformističku politiku klasnog mira. [[Slovenci]] i [[Hrvati]] u Slovenačkom primorju, [[Istra|Istri]] i [[Trst]]u su [[6. april]]a 1919. osnovali samostalnu Socijalističku partiju. Ova partija se u [[septembar|septembru]] 1919. godine uključila u [[Socijalistička partija Italije|Socijalističku partiju Italije]]. == Literatura == * [[Vitomir Korać]]. ''Povijest radničkog pokreta u Hrvatskoj i Slavoniji'' (knjiga prva). „Radnički sindikati“, Zagreb 1930. godina. * ''Istorija Saveza komunista Jugoslavije''. „Komunist“, „Narodna knjiga“, „Rad“, Beograd 1985. godina. == Izvori == {{Izvori|2}} == Vanjske veze == {{portal|RRPJ}} * [http://komunist.free.fr/istorija/ist_01.html Komunist: Istorija SKJ(1): Počeci radničkog pokreta i stvaranje SRPJ(k)] * [http://www.historiografija.hr/hz/1974/HZ_27-28_2_OCAK.pdf Ivan Očak, Povratnici iz Sovjetske Rusije u borbi za stvaranje ilegalnih komunističkih organizacija uoči Prvog kongresa SRPJ(k)]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Savez komunista Jugoslavije}} [[Kategorija:Kongresi KPJ-SKJ]] [[Kategorija:Politika Kraljevine Jugoslavije]] [[Kategorija:1919.]] [[Kategorija:Historija Beograda]] [[Kategorija:Istorija Srbije u savremenom dobu]] [[Kategorija:Srpska politička istorija]] 74rvvgyk5ian4j1blo8krhywqiq7xnq 0 1452584 42586686 42538935 2026-05-01T17:20:27Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586686 wikitext text/x-wiki {{Ostale upotrebe|Banjica (razvrstavanje)}} {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Banjica |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Banjica}}</small> |grb = |slika = |opis_slike = |opština = Čaška |populacija = 55 |nadm visina = 310 |gšir = 41.7006 |gduž = 21.6656 |pozivni broj = (+389) 043 |poštanski kod = 1413 |registarska oznaka =VE }} '''Banjica''' ({{jez-mak|Banjica}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u središnjem države. Banjica pripada [[Opština Čaška|opštini Čaška]]. ==Prirodni uslovi== Banjica je smeštena u središnjem delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg većeg grada, [[Veles (grad)|Velesa]], naselje je udaljeno 15&nbsp;km jugozapadno. Naselje Banjica se nalazi u istorijskoj oblasti [[Grohot]]. Naselje je smešteno u dolini reke [[Topolka|Topolke]]. Zapadno od naselja izdiže se planina [[Jakupica]]. Nadmorska visina naselja je približno 310 metara. Mesna klima je [[Kontinentalna klima|kontinentalna]]. == Historija == ==Stanovništvo== Banjica je prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imala 55 stanovnika. Prema istom popisu pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] (100%). Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]]. == Povezano == *[[Opština Čaška]] ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == * [http://www.caska.gov.mk www.caska.gov.mk Zvanična stranica opštine Čaška] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227071007/https://caska.gov.mk/ |date=2021-02-27 }} {{Opština Čaška}} [[Kategorija:Opština Čaška]] cwueobzz8zyxbbwjov8odldnwxfg54v 0 1452626 42586709 42291669 2026-05-01T20:10:34Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586709 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Bekirlija |izvorno_ime = {{jez-mak|Bekirlija}} |slika = |opis_slike = |opština = Lozovo |populacija = 5 |nadm visina = 220 |gšir = 41.68 |gduž = 21.9411 |pozivni broj = 032 |poštanski kod = 2208 |registarska oznaka = ST }} '''Bekirlija''' ({{jez-mak|Bekirlija}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u središnjem delu države. Bekirlija je selo u sastavu [[Opština Lozovo|opštine Lozovo]]. ==Prirodni uslovi== Bekirlija je smeštena u središnjem delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg grada, [[Veles (grad)|Velesa]], naselje je udaljeno 20 kilometara istočno. Naselje Bekirlija se nalazi u jugozapadnom delu istorijske oblasti [[Ovče polje]]. Ono smešteno na mestu gde polje prelazi u gorje, koje se pruža južno, ka reci [[Bregalnica|Bregalnici]]. Nadmorska visina naselja je približno 220 metara. Mesna klima je blaži oblik [[Kontinentalna klima|kontinentalne]] zbog blizine [[Egej]]a (žarka leta). ==Stanovništvo== Bekirlija je prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imala 5 stanovnika. Većinsko stanovništvo su etnički [[Turci]] (100%). Pretežna veroispovest mesnog stanovništva je [[islam]]. ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == * [http://www.opstinalozovo.gov.mk/ www.opstinalozovo.gov.mk Zvanična stranica opštine Lozovo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210413153329/http://www.opstinalozovo.gov.mk/ |date=2021-04-13 }} {{Opština Lozovo}} [[Kategorija:Opština Lozovo]] 2puzvmjwcho503uo6l66k7u7e0qce3x 0 1452649 42586713 42353445 2026-05-01T20:35:35Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586713 wikitext text/x-wiki {{Drugo značenje3|Belovište (Gostivar)}} {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Belovište |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Belovište}}</small> |grb = |slika = Belovište 6.JPG |opis_slike = Crkva Svete Petke u Belovištu |opština = Jegunovce |populacija = 311 |nadm visina = 720 |gšir = 42.1367 |gduž = 21.1042 |pozivni broj = +389 (0)44 |poštanski kod = 1206 |registarska oznaka =TE }} '''Belovište''' ({{jez-mak|Belovište}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u severnom delu države. Belovište pripada [[Opština Jegunovce|opštini Jegunovce]]. ==Prirodni uslovi== Naselje Belovište je smešteno u severnom delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]], blizu državne granice sa [[Srbija|Srbijom]] (7&nbsp;km severoistočno od naselja). Od najbližeg većeg grada, [[Tetovo|Tetova]], naselje je udaljeno 20&nbsp;km severoistočno. Belovište se nalazi u donjem delu istorijske oblasti [[Polog]]. Naselje je položeno na severnom obodu [[Pološko polje|Pološkog polja]]. Južno naselja se pruža [[polje]], a severno i zapadno se izdiže [[Šar-planina]]. Nadmorska visina naselja je približno 720 metara. '''Klima''' u naselju je [[umereno kontinentalna klima|umereno kontinentalna]]. == Historija == Početkom [[20. vek]]a svi žitelji su bili pripadnici [[Srpska pravoslavna crkva|Srpske pravoslavne crkve]]. ==Stanovništvo== Belovište je prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imalo 311 stanovnika. Pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] (97%), a ostalo su mahom [[Srbi]]. Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]]. == Povezano == *[[Opština Jegunovce]] ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == {{Commonscat|Belovište}} * [http://www.opstinajegunovce.gov.mk www.opstinajegunovce.gov.mk Zvanična stranica opštine Jegunovce] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210615012350/https://opstinajegunovce.gov.mk/ |date=2021-06-15 }} {{Opština Jegunovce}} [[Kategorija:Opština Jegunovce]] 2vc71ojjuovq0jz4dk4hasg0qhlzlw5 0 1452651 42586748 42515189 2026-05-02T02:36:49Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586748 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Bogomila |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Богомила}}</small> |grb = |slika = Сретселото во Богомила.jpg |opis_slike = Pogled na Bogomilu |opština = Čaška |populacija = 476 |nadm visina = 510 |gšir = 41.5931 |gduž = 21.4717 |pozivni broj = (+389) 043 |poštanski kod = 1415 |registarska oznaka =VE }} '''Bogomila''' ({{jez-mak|Богомила}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u središnjem države. Bogomila pripada [[Opština Čaška|opštini Čaška]]. Naselje Bogomila je u razdoblju [[1994]]-[[2004]]. godina bila središte istoimene opštine, koja je potom pripojena [[Opština Čaška|opštini Čaška]]. == Prirodni uslovi == Bogomila je smeštena u središnjem delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg većeg grada, [[Veles (grad)|Velesa]], naselje je udaljeno 15&nbsp;km jugozapadno. '''Reljef''': Bogomila se nalazi u istorijskoj oblasti [[Azot (oblast)|Azot]]. Mesto se nalazi na reci [[Babuna (reka)|Babuni]], između planina [[Babuna (planina)|Babune]] i [[Jakupica|Jakupice]]. Nadmorska visina naselja je približno 510 metara. Mesna klima je [[Kontinentalna klima|kontinentalna]]. == Historija == [[Datoteka: Babuna Bogomila Macedonia.jpg|mini|290p|d|Stari most preko reke Babune]] Po nekim istoričarima odavde je započeo [[Bogumili|bogumilski pokret]], koji se u [[srednji vijek|srednjem veku]] iz [[Makedonija (oblast)|Makedonije]] proširio [[Balkansko poluostrvo|Balkan]]om.<ref>{{Cite web |title=Bogomil as a religious creed that emerged in Macedonia |url=http://www.soros.org.mk/konkurs/076/angver/drugi_religii.html#bogomilstvo |access-date=2014-07-15 |archive-date=2007-10-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071025090057/http://www.soros.org.mk/konkurs/076/angver/drugi_religii.html#bogomilstvo |dead-url=yes }}</ref> Do početka [[Balkanski ratovi|Balkanskih ratova]] stanovništvo Bogomile i čitavog kraja je bilo velikom većinom [[Srbi|srpsko]]. Po statistici sekretara [[Bugarska pravoslavna crkva|Bugarske egzarhije]], [[1905]]. godine u selu je živelo 1.096 [[Srbi|Srba]], vernika [[Carigradska patrijaršija|Carigradske patrijaršije]] (kojoj su i inače u to doba pripadali svi [[Srbi]] [[Osmansko carstvo|Otomanske imperije]]) i 152 [[Bugari]]na, vernika egzarhije.<ref>Brancoff, D.M. "La Macedoine et sa Population Chretienne". Paris, 1905, r.118-119.</ref> Bugarska propaganda nazivala ih je [[srbomani]]ma. U selu je još od [[Osmansko carstvo|turskog]] vremena, pa sve do bugarske okupacije [[1941]]. godine radila srpska [[škola]]. U okolini Bogomile, u selu [[Martolci]], rođen je srpski [[četnici|četnički]] vojvoda [[Jovan Babunski]]. == Stanovništvo == Bogomila je prema poslednjem popisu iz [[2002]]. godine imala 476 stanovnika. Prema istom popisu pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] su bili u većini i to: * [[Makedonci]] - 471 * [[Albanci]] - 2 * [[Turci]] - 1 * [[Srbi]] - 1 * ostali - 1 Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]]. == Značajne osobe == * [[Jovan Babunski]] - učitelj i [[četnici|četnički]] vojvoda, sa početka 20. veka. * [[Petar Pop Arsov]] - [[bugaraši|bugaraški]] agent, učitelj i osnivač [[Unutrašnja makedonska revolucionarna organizacija|TMORO]]. == Povezano == * [[Opština Čaška]] == Reference == {{reflist}} == Izvori == * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == {{portal|Makedonija}} {{Commonscat|Bogomila}} * [http://www.caska.gov.mk www.caska.gov.mk Zvanična stranica opštine Čaška] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227071007/https://caska.gov.mk/ |date=2021-02-27 }} {{Opština Čaška}} [[Kategorija:Opština Čaška]] h3azkn6sv7mjqbl77jkm0ru0lheau77 0 1452653 42586751 42353529 2026-05-02T02:37:56Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586751 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Bogovinje |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Bogovinje}}</small> |grb = |slika = Bogovinje 01.JPG |opis_slike = Pogled na Bogovinje |opština = Bogovinje |populacija = 6.328 |nadm visina = 540 |gšir = 41.9236 |gduž = 20.9136 |pozivni broj = +389 (0)44 |poštanski kod = 1220 |registarska oznaka =TE }} '''Bogovinje''' ({{jez-mak|Bogovinje}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u severozapadnom delu države. Bogovinje je sedište istoimene [[Opština Bogovinje|opštine Bogovinje]]. ==Prirodni uslovi== Naselje Bogovinje je smešteno u severozapadnom delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg većeg grada, [[Tetovo|Tetova]], naselje je udaljeno 12&nbsp;km južno. Bogovinje se nalazi u gornjem delu istorijske oblasti [[Polog]]. Naselje je položeno na zapadnom obodu [[Pološko polje|Pološkog polja]]. Istočno od naselja pruža se [[polje]], a zapadno se izdiže [[Šar-planina]]. Nadmorska visina naselja je približno 540 metara. '''Klima''' u Bogovinju je [[umereno kontinentalna klima|umereno kontinentalna]]. == Historija == ==Stanovništvo== Bogovinje je prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imalo 6.328 stanovnika. Pretežno stanovništvo u naselju su [[Albanci]] (99%). Većinska veroispovest je [[islam]]. == Povezano == *[[Opština Bogovinje]] ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == {{Commonscat|Bogovinje}} * [http://www.komunabogovine.gov.mk www.komunabogovine.gov.mk Zvanična stranica opštine Bogovinje] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210205080409/http://komunabogovine.gov.mk/ |date=2021-02-05 }} * [http://www.fallingrain.com/world/MK/10/Bogovinje.html Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)] {{Opština Bogovinje}} {{Gradovi u Makedoniji}} [[Kategorija:Opština Bogovinje]] 9fykj0mxdxthjvga262rbyh1pzitvfr 0 1452682 42586738 42539205 2026-05-02T00:16:58Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586738 wikitext text/x-wiki {{Ostale upotrebe|Bistrica (razvrstavanje)}} {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Bistrica |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Bistrica}}</small> |grb = |slika = Поглед на Бистрица.jpg |opis_slike = |opština = Čaška |populacija = 124 |nadm visina = 650 |gšir = 41.6156 |gduž = 21.5161 |pozivni broj = (+389) 043 |poštanski kod = 1415 |registarska oznaka =VE }} '''Bistrica''' ({{jez-mak|Bistrica}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u središnjem države. Bistrica pripada [[Opština Čaška|opštini Čaška]]. == Prirodni uslovi == Bistrica je smeštena u središnjem delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg većeg grada, [[Veles (grad)|Velesa]], naselje je udaljeno 45&nbsp;km jugozapadno. Naselje Bistrica se nalazi u istorijskoj oblasti [[Azot (reka)|Azot]]. Naselje je smešteno iznad doline reke [[Babuna (reka)|Babune]]. Severno od naselja izdiže se planina [[Jakupica]]. Nadmorska visina naselja je približno 650 metara. Mesna klima je [[Kontinentalna klima|kontinentalna]]. == Historija == == Stanovništvo == Bistrica je prema poslednjem popisu iz [[2002]]. godine imala 124 stanovnika. Pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] (98%). Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]]. == Povezano == * [[Opština Čaška]] == Izvori == * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] {{reflist}} == Vanjske veze == * [http://www.caska.gov.mk www.caska.gov.mk Zvanična stranica opštine Čaška] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227071007/https://caska.gov.mk/ |date=2021-02-27 }} {{Opština Čaška}} [[Kategorija:Opština Čaška]] 452sc6ut9i4dt4ye10oez4mgsjm6gh6 0 1452724 42586782 42348840 2026-05-02T10:33:05Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586782 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Busilci |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Бусилци}}</small> |grb = |slika = Поглед на селото Бусилци.jpg |opis_slike = |opština = Čaška |populacija = 18 |nadm visina = 260 |gšir = 41.6231 |gduž = 21.7039 |pozivni broj = (+389) 043 |poštanski kod = 1413 |registarska oznaka =VE }} '''Busilci''' ({{jez-mak|Бусилци}}) su naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u središnjem države. Busilci pripadaju [[Opština Čaška|opštini Čaška]]. ==Prirodni uslovi== Busilci su smešteni u središnjem delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]]. Od najbližeg većeg grada, [[Veles (grad)|Velesa]], naselje je udaljeno 18&nbsp;km jugozapadno. Naselje Busilci se nalazi u istorijskoj oblasti [[Klepa]]. Naselje je smešteno u dolini reke [[Babuna (reka)|Babune]]. Istočno od naselja izdiže se planina [[Klepa]]. Nadmorska visina naselja je približno 260 metara. Mesna klima je izmenjena [[Kontinentalna klima|kontinentalna]] sa značajnim uticajem [[Egej]]a (žarka leta). == Historija == ==Stanovništvo== Busilci su prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imali 18 stanovnika. Prema istom popisu pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] (56%), a ostalo su mahom [[Albanci]] (33%). Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]], a manjinska [[islam]]. == Povezano == *[[Opština Čaška]] ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == * [http://www.caska.gov.mk www.caska.gov.mk Zvanična stranica opštine Čaška] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227071007/https://caska.gov.mk/ |date=2021-02-27 }} {{Opština Čaška}} [[Kategorija:Opština Čaška]] todx2ju2bo8fjgcjgwjhq65c7r5a7oq 0 1452746 42586768 42539424 2026-05-02T07:54:52Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586768 wikitext text/x-wiki {{Ostale upotrebe|Brezno (razvrstavanje)}} {{Naseljeno mesto u Makedoniji-lat |mesto = Brezno |izvorno_ime = <small>{{jez-mak|Brezno}}</small> |grb = |slika = |opis_slike = |opština = Tearce |populacija = 8 |nadm visina = 970 |gšir = 42.0858 |gduž = 21.0389 |pozivni broj = +389 (0)44 |poštanski kod = 1224 |registarska oznaka =TE }} '''Brezno''' ({{jez-mak|Brezno}}) je naselje u [[Republika Makedonija|Republici Makedoniji]], u severnom delu države. Brezno pripada [[Opština Tearce|opštini Tearce]]. ==Prirodni uslovi== Naselje Brezno je smešteno u severnom delu [[Republika Makedonija|Republike Makedonije]], blizu državne granice sa [[Srbija|Srbijom]] (6&nbsp;km severno od naselja). Od najbližeg većeg grada, [[Tetovo|Tetova]], naselje je udaljeno 16&nbsp;km severno. Brezno se nalazi u donjem delu istorijske oblasti [[Polog]]. Naselje je položeno na prvim brdima zapadno od [[Pološko polje|Pološkog polja]]. Istočno od naselja tlo se strmo spušta u [[polje]], a zapadno se izdiže glavno bilo [[Šar-planina|Šar-planine]]. Nadmorska visina naselja je približno 970 metara. Klima u naselju je [[planinska klima|planinska]] zbog znatne nadmorske visine. == Historija == Početkom [[20. vek]]a [[pravoslavni]] [[Sloveni]] su čini celokupno seosko stanovništvo. Svi su bili vernici [[Srpska pravoslavna crkva|Srpske pravoslavne crkve]]. ==Stanovništvo== Brezno je prema poslednjem popisu iz [[2002.]] godine imalo 8 stanovnika. Pretežno stanovništvo u naselju su etnički [[Makedonci]] (100%). Većinska veroispovest je [[pravoslavlje]]. == Povezano == *[[Opština Tearce]] ==Izvori== * [http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Popis u Makedoniji 2002. - Knjiga 10.] == Vanjske veze == {{Commonscat|Brezno, Macedonia}} * [http://www.tearce.gov.mk www.tearce.gov.mk Zvanična stranica opštine Tearce] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071214225834/http://www.tearce.gov.mk/ |date=2007-12-14 }} {{Opština Tearce}} [[Kategorija:Opština Tearce]] k3g5w98u7pzym7h446epak6nomfg40x 0 1460187 42586758 42566389 2026-05-02T05:19:06Z Akul59 131397 zastava 42586758 wikitext text/x-wiki {{Naseljeno mesto u Slovačkoj |mesto = Veľký Klíž |originalni_naziv = Veľký Klíž |slika = Veľký Klíž Klížske Hradište kostolík 08.jpg |opis_slike = |gradska_zastava = Velky kliz-partizanske-flag.svg |kraj = [[Trenčinski kraj|Trenčinski]] |okrug = [[Okrug Partizánske|Partizánske]] |nadm visina = 244 |poštanski_kod = |pozivni_broj = |registarska_oznaka = PE |gšir = 48.5511 |gduž = 18.3666 }} '''Veľký Klíž''' je naseljeno mjesto u [[okrug Partizánske|okrugu Partizánske]], u [[Trenčinski kraj|Trenčinskom kraju]], [[Republika Slovačka]]. == Stanovništvo == {{SK|pop|y}} Prema podacima o broju stanovnika iz {{SK|y}}. godine naselje je imalo {{SK|p}} stanovnika.<ref name="SK-P"/> === Etnički sastav === {{SK|etno}} === Religija === {{SK|relig}} == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Veľký Klíž}} * [http://www.e-obce.sk/ Krajevi i okruzi u Slovačkoj] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100208185426/http://www.e-obce.sk/ |date=2010-02-08 }} {{sk}} {{klica-selo-Slovačka}} {{Okrug Partizánske}} [[Kategorija:Okrug Partizánske]] [[Kategorija:Trenčinski kraj]] nev8l3qph8o5d64h9tqwkw5yd0ydk6c 0 1468631 42586780 42498169 2026-05-02T10:01:15Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586780 wikitext text/x-wiki :''U ovom [[mađarsko ime|mađarskom imenu]] prezime glasi »László«.'' {{Infokutija biografija | ime = Bulcsú László | slika = Bulcsú László.jpg | veličina = 250px | opis_slike = Bulcsú László | pseudonim = | datum_rođenja = 9. listopada 1922. | mjesto_rođenja = [[Čakovec]] | datum_smrti = 4. siječnja 2016. | mjesto_smrti = [[Zagreb]] | nacionalnost = [[Hrvati|Hrvat]] | poznat_po = | zanimanje = [[jezikoslovac]], [[prevoditelj]], [[informatologija|informatolog]] }} '''Bulcsú László''' [[međunarodna fonetska abeceda|<nowiki>[</nowiki>ˈbult͡ʃuː ˈlaːsloː<nowiki>]</nowiki>]] ([[Čakovec]], 9. listopada 1922. – [[Zagreb]], 4. siječnja 2016.), [[Hrvatska|hrvatski]] [[jezikoslovac]], [[prevoditelj]] i [[informatologija|informatolog]] koji govori oko 40 jezika. Po ocu je [[Mađari u Hrvatskoj|Mađar]], a po majci [[Hrvati|Hrvat]].<ref name="Babić">Stjepan Babić: Hrvatski jučer i danas, [[Školske novine]], Zagreb, 1995., str. 259-260., {{ISBN|953-160-052-X}}</ref> Poznat je kao veliki borac protiv [[tuđica]] (posebice [[anglizam]]a i balkanskih riječi) u [[Hrvatski jezik|hrvatskome jeziku]], "hrvatski [[Bogoslav Šulek|Šulek]] naših dana" ([[Stjepan Babić|S. Babić]]).<ref name="Babić"/> Njegovim radom i utjecajem pojavljuju se novi naraštaji hrvatskih jezikoslovaca oslobođenih zabludâ [[mladogramatičari|mladogramatičarske]] ("mladoslovničarske") jezikoslovne škole.<ref name="Babić"/> == Biografija == Nakon studija [[elektrotehnika|elektrotehnike]] u Budimpešti, na [[Sveučilište u Zagrebu|Sveučilištu u Zagrebu]] studirao je [[Slavistika|slavistiku]] i diplomirao [[1952.]] godine. Jedno vrijeme radio je kao profesor u [[sinj]]skoj [[gimnazija u Sinju|gimnaziji]].<ref name="Forum">[[Slobodna Dalmacija]], prilog Forum, ''Strančari niesu za pitanja jezika nadležni'', (razgovor s prof. Bulcsuom, razgovarao Josip Danolić), 8. studenoga 1994., str. 2-3.</ref> Ondje je išao "da bi na izvoru crpao uzorni zapadnohercegovački govor što ga u junačku Cetinsku krajinu izbjeglice izpod osmanlijskog zuluma donieše".<ref name="Forum"/> Kao učenik i asistent [[Stjepan Ivšić|Stjepana Ivšića]] te poznavatelj mnogih jezika, od [[1955.]] godine bio je zaposlen na [[Filozofski fakultet u Zagrebu|Filozofskome fakultetu]], gdje je do umirovljenja (1993.) i poslije, na različitim katedrama, predavao slavistiku, [[rusistika|rusistiku]], [[opće jezikoslovlje]] i [[informatologija|informatologiju]].<ref>[http://www.ffzg.hr/oling/povijest.html Filozofski fakultet - Sveučilište u Zagrebu. Povijest - Odsjek za lingvistiku] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100422195718/http://www.ffzg.hr/oling/povijest.html |date=2010-04-22 }}, preuzeto 10. lipnja 2013.</ref> Od [[1964.]] do [[1970.]] godine predavao je slavistiku na sveučilištima u [[SAD]]-u ([[Sveučilište Indiana]],<ref>{{eng oznaka}} [http://webapp1.dlib.indiana.edu/iubot/view?docId=1964-04-24&chunk.id=d1e116&toc.depth=100&brand=iubot Indiana University: Indiana University Board of Trustees Minutes, 1964]:{{izdvojeni citat|Appointment of Visiting Faculty Members: 4.(c) Dean Merritt presented recommendations for the following appointments of visiting faculty members: (5) Bulcsu Laszlo as Visiting Assistant Professor in the 1964 Linguistic Institute of the Graduate School for the period June 17 to August 14, 1964, (...)}}, preuzeto 19. lipnja 2013.</ref> [[Sveučilište u Chicagu]], [[Sveučilište Yale]])<ref name="ffzg.unizg.hr">[http://www.ffzg.unizg.hr/files/004252_2.doc ffzg.unizg.hr: Plan i program poslijediplomskog studija informacijskih znanosti, Zagreb, veljača 2006.], str. 54., preuzeto 19 lipnja 2013.</ref> a doktorirao je [[1986.]] godine na Sveučilištu u Chicagu s temom ''An Information Science Approach to Slavic Accentology''.<ref name="ffzg.unizg.hr"/> Bavio se [[algebarska lingvistika|algebarskom lingvistikom]], bio jedan od pionira [[strojno prevođenje|strojnoga prevođenja]] i inoviranja jezikoslovnih studija; na Zagrebačkom je sveučilištu zasnovao informatiku u humanističkim područjima i među prvima započeo računalnu obradbu hrvatskih tekstova. Među ostalim bavio se [[filologija|filološkim]] tumačenjem i jezikoslovnom raščlambom [[Asirci|asirske]] [[klinopis]]ne književnosti, pa je preveo s izvornika niz temeljnih spisa drevne [[Mezopotamija|mezopotamske]] književnosti. László je kao pokretačka snaga ''[[Zagrebački lingvistički krug|Zagrebačkoga lingvističkoga kruga]]'' (u početku: ''Krug mladih slavista''<ref name="Babić"/>) presudno utjecao na oblik hrvatskoga jezikoslovlja. Ustrojio je dvogodišnji studij društveno-humanističke informatike i četverogodišnji studij informacijskih znanosti na Filozofskome fakultetu i bio voditeljem Katedre i pročelnikom Odsjeka.<ref name="ffzg">[http://infoz.ffzg.hr/INFuture/2007/pdf/7-13%20Lasic-Lazic%20&%20Laszlo%20&%20Laszlo,%20Konceptualna%20i%20primijenjena%20okosnica%20studija%20informacijskih%20znanosti.pdf Jadranka Lasić-Lazić, Marija László, Bulcsú László, ''Konceptualna i primijenjena okosnica studija informacijskih znanosti na Filozofskome fakultetu Sveučilišta u Zagrebu'', str. 589.] Pregledni članak, ffzg.hr, preuzeto 20. lipnja 2013.</ref> Od osnutka Katedre za algebarsku i informatičku lingvistiku na Odsjeku za opću lingvistiku bio je njezinim voditeljem.<ref name="ffzg"/> == Stručni rad == Lászlóov doprinos oblikovanju hrvatskoga jezika teško je odrediva dosega. Široj je javnosti Lászlóov rad koliko-toliko poznat po zagovoru morfonološkog (tvorbenoga) pravopisa i izgradnji hrvatskoga nazivlja, jer je veliku većinu tuđica (pa i onih grčkoga i latinskoga podrijetla) zamijenio novotvorenicama. Lászlóov je prijedlog za reformu hrvatskoga pravopisa na tragu ''Zagrebačke škole'' (te su propise rabili [[Bogoslav Šulek]], [[Adolfo Veber Tkalčević]], [[August Šenoa]], [[Ante Kovačić]], [[Eugen Kvaternik]]) - no, László je ortografske propise još strože ustrojio. Navest ćemo neke: * jekavizacija "pokrivenoga r" u oblicima koje nije bilo ni u tekstovima Zagrebačke škole (vrieme/vrjemena; trjebati/trieba; potrjeba/upotriebiti; prjedpostavka; prjepisati/priepis; prjenositi/prienos; napried/naprjedak; rjezati/riez; vrjelo; srjeća...) i vraćanje drugih jekavskih oblika koji nisu ušli u sveopću primjenu (niesam, njekoliko, njeki, cjesta, goljem...) * ponešto drugačiji propisi u pojedinim slučajevima - npr. u superlativu: naj bolji, naj veći U ostalim se rješenjima Lászlóov pravopis uglavnom poklapa sa zagrebačkim, od jata do neasimiliranja po zvučnosti (liepo, primjetba, razstaviti, izčupati, žalostna, odpjevati, šestdeset...), ali uz neke preinake (opći, š njom...). Druga je odlika Lászlóova spisateljstva jezična čistoća u kojoj László sustavno zamjenjuje sve riječi strane hrvatskomu jeziku, gdje Hrvatski jezik čisti od svih ruskih, srpskih, balkanskih, turskih, i arabskih riječi (pogreb, obrazovanje, ogroman, upečatnjiv, izvini, savez, savrešeno, magarac, boja, baš, čak, tek, barem, čekić, jastuk, čarape, čizme...) i mijenja ih hrvatskim (sprovod, naobrazba, golem, uočljiv, oprosti, svez, dokonalno, tovar, kras, upravo, pače, samo, dajbudi, batić, uzglavlje, bječve, škornje...) isto tako naj je ekstremniji pristup njegovoga čistunstva je mijenjanje latinskoga znastvenoga nazivlja (matematika, psihologija, biologija, fizika, kemija...) s hrvatskim (oloslovlje, dušoslovlje, živoslovlje, naravoslovlje, lučba...) primjer su njegovi zanimljivi nazivi padeža (nazovnik, rodnik, datnik, tvornik, zovnik, mjestnik, orudnik). Što se tiče gramatike László ovdje vraća se na slovnicu Zagrebačke škole. U instrumentalu možine ili višebroju, kako ga on voli zvati (''Bio sam s liepimi ženami.'', ''Što si to radio s timi uvenutimi cvieti?''...i slično), u genetivu množine na takozvanu "ahkavicu" (''Ima puno raznih ženah.''), te u dativu (''Idem k liepim ženam.''). U ticanju dokazivanja hrvatskosti "korienskoga" pravopisa, sustavno opovrgava sve navodne zablude popularnoga mnijenja o neutemljenosti tradicijskoga "etimoložkoga" načina pisanja u hrvatskoj pravopisnoj povijesti. Na području hrvatskoga strukovnoga nazivlja za informacijske znanosti i druga područja Lászlóov trud tek čeka na priznanje i primjenu. Lászlóov je rad utjecao i na [[Tomislav Ladan|Ladanovo]] jezikotvorstvo, dok ostali vidovi djelatnosti ovoga jezikoznanca, poglavito na polju pravopisanja i jezičnoga purizma, nailaze na teškoće pri ulasku u matricu hrvatskoga jezika. Stjepan Babić ga smatra jednim od najplodnijim, ako ne i najplodnijim rječotvorcem u hrvatskom jeziku.<ref name="Babić"/> László i [[Željko Bujas]] su, [[1959.]] godine, organizirali prvu radionicu o strojnome prevođenju na Filozofskome fakultetu Sveučilišta u Zagrebu.<ref>[[Marko Tadić (jezikoslovac)|Marko Tadić]], [[Dunja Brozović-Rončević]], [[Amir Kapetanović]], [http://www.meta-net.eu/whitepapers/e-book/croatian.pdf ''Hrvatski jezik u digitalnom dobu / The Croatian Language in the Digital Age''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190624001430/http://www.meta-net.eu/whitepapers/e-book/croatian.pdf |date=2019-06-24 }}, (ur. Georg Rehm, Hans Uszkoreit), Springer, Berlin-New York, 2012., str. 31.</ref> == Djela, članci i prijevodi == * ''Strojno prevođenje i statistika u jeziku'' (1959.) članak, ''Naše teme'', (6), 105–298., (suautor Svetozar Petrović).<ref>Marko Tadić, Dunja Brozović-Rončević, Amir Kapetanović, [http://www.meta-net.eu/whitepapers/e-book/croatian.pdf ''Hrvatski jezik u digitalnom dobu / The Croatian Language in the Digital Age''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190624001430/http://www.meta-net.eu/whitepapers/e-book/croatian.pdf |date=2019-06-24 }}, (ur. Georg Rehm, Hans Uszkoreit), Springer, Berlin-New York, 2012., [[fusnota]] 35, str. 86.</ref> * ''Broj u jeziku'' (Naše teme, 6/1959, Zagreb (pretisak u SOL 10/1990) (SOL: Lingvistički časopis) članak * ''Strojno prevođenje i naši neposredni zadaci'', ''[[Jezik (časopis)|Jezik]]'' 4/X, (1962/63), 117-121 (suautor [[Božidar Finka]])<ref>http://hrcak.srce.hr/file/103007</ref> * ''Rješavanje jezičnih pitanja u odostražnom rječniku'', ''[[Jezik (časopis)|Jezik]]'' 4/XIV, (1966.), 115–128., članak, (suautor [[Božidar Finka]])<ref>{{pol oznaka}} [http://postjugo.filg.uj.edu.pl/ndh.pdf Maciej Czerwiński, ''Język propagandy w Niezależnym Państwie Chorwackim. Próba charakterystyki'', fusnota 20, str. 79.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201222026/http://postjugo.filg.uj.edu.pl/ndh.pdf |date=2014-02-01 }}, ''Socjolingwistyka'' XIX, 2005., preuzeto 22. lipnja 2013.</ref> * ''Enûma eliš = (kada se gore...): spjev o stvaranju svijeta: pohvala Marduku''. Književna smotra: časopis za svjetsku književnost. God. 8 (1976), br.26–27; str. 5–20. * ''An information science approach to Slavic accentology'', University of Chicago, Department of Slavic Languages and Literatures, (1986.) knjiga.<ref>{{eng oznaka}} [http://www.worldcat.org/wcidentities/lccn-n90-644158 worldcat.org: László, Bulcsú 1922-], preuzeto 10. lipnja 2013.</ref><ref>{{eng oznaka}} [http://books.google.com/books/about/An_Information_Science_Approach_to_Slavi.html?id=aXgCHAAACAAJ&redir_esc=y books.google.com: An Information Science Approach to Slavic Accentology], preuzeto 10. lipnja 2013.</ref> * ''Sitnice mudroslovne'', Filozofska istraživanja (br. 30, god. 9 (1989), sv. 3, str. 973-978), članak * ''Što bi bilo da nije bilo'', list ''Start'' od 23. lipnja 1990.<ref>http://hrcak.srce.hr/file/99852</ref> * ''Informacijske znanosti i znanje'' (1990.) Zbornik (članak, ''Neka pitanja strojnoga razumijevanja prirodnoga jezika'') * ''Mušnammir gimillu = (L'učāru cijelosti...): Hvalopj'ev S'ūncu''. članak, Croatian "Indias" = Hrvatske "Indije"; Most = The bridge: a journal of Croatian literature. (1990), sv. 4; str. 39–62. * ''Obrada jezika i prikaz znanja'' (1993.) Zbornik, ur. [[Slavko Tkalac]], [[Miroslav Tuđman]], (članak, ''Pabirci redničnoga i obavjèstnîčkôga pojmovlja oko razumnih sustava'')<ref name="mzos.hr">[http://www.mzos.hr/svibor/5/11/193/rad_h.htm Ministarstvo znanosti i tehnologije: SVIBOR - Prikupljanje podataka o projektima u RH] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140203211308/http://www.mzos.hr/svibor/5/11/193/rad_h.htm |date=2014-02-03 }}, preuzeto 18. lipnja 2013.</ref> * ''Dvije pjesme: (Bez naslova)'', Heinrich Heine, prijepjev Književna smotra 26(1994), br. 91, str. 142. * ''M’ājka Mat’ijāševa'', János Arany, Književna smotra, 26(1994), br. 91, str. 143-146. * ''Uzprhao paun'', Endre Ady, prijepjev, Književna smotra, 26(1994), br. 91, str. 147-148.<ref>http://www.hfiloloskod.hr/images/HFD/Casopisi/Knjizevna_smotra/Knjizevna_smotra_bibliografija.pdf</ref> * ''Tvorbeni pravopis'' (1994.) članak, ''Dometi'', br. 11.<ref name="mzos.hr"/> * ''Desetosamoglasnički sustav međimurskoga govora'', (1994) članak, ''Kaj'', br. 2-3.<ref>http://hrcak.srce.hr/file/34624</ref><ref>http://hrcak.srce.hr/file/35588</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://bib.irb.hr/datoteka/506775.Dijalektoloka_grafija_i_metode_njezina_pribliavanja_studentima.pdf |access-date=2014-07-26 |archive-date=2021-02-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210215015922/http://bib.irb.hr/datoteka/506775.Dijalektoloka_grafija_i_metode_njezina_pribliavanja_studentima.pdf }}</ref> * ''Uz prievod Puškinova Spomenika'' (1994.) članak, ''Književna smotra'', br. 91.<ref name="mzos.hr"/> * ''Englezko-hrvatski Hrvatsko-englezki rječnik obavjesničkoga nazivlja''<ref>[http://www.hnk.ffzg.hr/jthj/Laszlo.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130527161022/http://www.hnk.ffzg.hr/jthj/Laszlo.htm |date=2013-05-27 }} Englezko-hrvatski Hrvatsko-englezki rječnik obavjesničkoga nazivlja] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130527161022/http://www.hnk.ffzg.hr/jthj/Laszlo.htm |date=2013-05-27 }}, preuzeto 10. lipnja 2013.</ref> (1994.) * ''Jezik hrvatski u prošlosti, sadašnjosti i budućnosti'' (1996.) Zbornik "Hrvatski uspjeh kroz zajedništvo", dio V: str. 5 - 7, INTERCON Zagreb. * '''Sedam priep'ieva'' (1996.) članak, Književna smotra. - 28 (1996), 99(1) ; str. 63-64 * ''Jezik i komunikacija: zbornik radova'', (1996.) (članak, ''Općitbena bilježitost pri odredbi srbštine i hrvatštine'')<ref name="hrcak">[http://hrcak.srce.hr/file/15300 Mate Kapović, ''Nove duljine u hrvatskom jeziku (nakon općeslavenskoga razdoblja)'', ''Filologija'', br. 44, listopad, 2005., str. 61], preuzeto 16. lipnja 2013.</ref> * ''Bilježka o književnome naglasku hrvatskome'' (1996.) članak * ''Prvici'' (1997.) poglavlje u ''Hrvatski jezikovnik i savjetovnik'' / Ivan Branko Šamija <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://mjesec.ffzg.hr/webpac/?rm=results&show_full=1&f=PersonalName&v=L%E1szl%F3%20Bulcs%FA |access-date=2014-07-26 |archive-date=2014-09-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140901040432/http://mjesec.ffzg.hr/webpac/?rm=results&show_full=1&f=PersonalName&v=L%E1szl%F3%20Bulcs%FA }}</ref> (radi se o prijevodu nazivâ kemijskih elemenata (prvika) na hrvatski jezik) * ''Ilijada: svitak prvi'', Književna smotra. - 28 (1996), 100(2) ; str. 167-172 (1997.) prijevod s Homerova grčkoga na hrvatski jezik * ''Šammu ša libbi.'' // Trava od srca: hrvatske Indije II. Zagreb: Hrvatsko filološko društvo: Filozofski fakultet, 2000. str. 7–51., članak<ref>[http://www.hfiloloskod.hr/images/HFD/Bibliotheca_orientalica/Hrvatske%20indije%203%20za%20web.pdf Hrvatske Indije 3, (ur. Zdravka Matišić) Odjel za orijentalistiku Hrvatskoga filološkog društva, Zagreb 2010., str. 18.], preuzeto 21. lipnja 2013.</ref> * ''I tako se kola kretoše koturati nizbrdo''<ref>[http://www.matica.hr/Vijenac/Vij185.nsf/AllWebDocs/nizbrdo Bulcsú László, ''I tako se kola kretoše koturati nizbrdo''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120928080726/http://www.matica.hr/Vijenac/Vij185.nsf/AllWebDocs/nizbrdo |date=2012-09-28 }}, ''[[Vijenac (časopis)|Vijenac]]'', br. 185, 5. travnja 2001., preuzeto 10. lipnja 2013.</ref> (2001.) članak * ''Pjesme, bajke, drame'', Aleksandar Sergejevič Puškin, (2002.) priredio Ivan Babić (Bulcsú László preveo je pjesmu ''Я памятник себе воздвиг нерукотворный...'' ''Spomenik digoh si što ne bje rukom sazdan...'')<ref>http://www.unizd.hr/portals/8/radovi/Tatjana%20Tolstoj%20i%20cudovisnost.pdf</ref> * ''Iz glasoslovlja opće međimurštine: listek na preštimano voredničtvo'' (2002) članak, ''Kaj: časopis za kulturu i prosvjetu'', god. 35, 1/2, str. 61-90.<ref>[http://krapina.zaki.com.hr/pagesResults/bibliografskiZapis.aspx?&currentPage=1&searchById=10&sort=0&spid0=10&spv0=Laszlo%2c+Bulcsu&xm0=1&nbf=1&selectedId=862000471 Katalog Gradske knjižnice Krapina: Iz glasoslovlja opće međimurštine : listek na preštimano voredničtvo / Bulczu Laszlo]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, preuzeto 20. lipnja 2013.</ref> * ''Croato-Hungarica: uz 900 godina hrvatsko-mađarskih povijesnih veza.'', (2002), ur. Milka Jauk-Pinhak, Gy. Csaba Kiss, István Nyomárkay. Zagreb: Katedra za hungarologiju Filozofskoga fakulteta Sveučilišta u Zagrebu i Matica hrvatska, (članak, ''Asbóthova prosudba Rešetārove slovnicē s'rbskōga (hrvātskōga) jezika'', 229-251.)<ref name="hrcak"/> * ''Hrvatski ili hrvacki pravopis?'' (2004.) članak * ''Sporenje oko pokrivenoga r.'' // ''Fokus'', 6. svibnja 2005., str. 34.<ref name="ffzg.unizg.hr"/> * ''[[Tuđ'inština u jeziku hrvātskōme]]''<ref>[http://hr.scribd.com/doc/105956471/Bulcsu-Laszlo-Damir-Boras-Tu%C4%91in%C5%A1tina-u-jeziku-hrvatskome- Tuđinština u jeziku hrvatskome], preuzeto 10. lipnja 2013.</ref> (2004.) članak * ''Te snīvāše pĕv, što neodzvāńān bī'', Književna smotra. - ISSN 0455-0463. - 41 (2009), 3(153) ; str. 137-143. * ''Silazak Ištarin. Prěvod ur'ēđenōga orječja klinop'isnōga akk'adskōga pėsmotvora'' // Hrvatske Indije 3, (ur. Zdravka Matišić) Odjel za orijentalistiku Hrvatskoga filološkog društva, Zagreb 2010., str. 9.-18.<ref>[http://www.hfiloloskod.hr/images/HFD/Bibliotheca_orientalica/Hrvatske%20indije%203%20za%20web.pdf Hrvatske Indije 3, ur. Zdravka Matišić, Odjel za orijentalistiku Hrvatskoga filološkog društva, Zagreb 2010., str. 9.-18.], preuzeto 21. lipnja 2013.</ref> * ''[[Hvalopj'ev S'ūncu|Hvalopj'ev S'ūncu: Akkadski pjesmotvori u hrvatski pretočeni i komentarima popraćeni po Bulcsúu Lászlóu]]'', Odjel za orijetnalistiku Hrvatskoga filološkog društva, Zagreb, 2012., knjiga.<ref>[http://www.hfiloloskod.hr/images/HFD/Bibliotheca_orientalica/Hvalopjev%20suncu%20-%20za%20web.pdf hfiloloskod.hr: ''Hvalopj'ev S'ūncu: Akkadski pjesmotvori u hrvatski pretočeni i komentarima popraćeni po Bulcsúu Lászlóu''], preuzeto 18. lipnja 2013.</ref> * ''Aleksandar Sergejevič Puškin Избранные стихотворения / Izabrane pjesme'', (2012.) priredio i pogovor napisao [[Fikret Cacan]],<ref>[http://www.matica.hr/www/wwwizd2.nsf/AllWebDocs/PuskinBPNK79 matica.hr: ''Aleksandar Sergejevič Puškin Избранные стихотворения / Izabrane pjesme'']{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, preuzeto 17. lipnja 2013.</ref> (Bulcsú László preveo je pjesmu ''Я памятник себе воздвиг нерукотворный...'' ''Spomenik digoh si što ne bje rukom sazdan...'')<ref>[http://www.matica.hr/www/wwwizd2.nsf/AllWebDocs/PuskinBPNK79/$File/Puskin%20BPNK%20sd.pdf/Puskin%20BPNK%20sd.pdf matica.hr: ''Aleksandar Sergejevič Puškin Избранные стихотворения / Izabrane pjesme'', Kazalo, str. 216.]{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, preuzeto 17. lipnja 2013.</ref> == Nagrade == * [[1993.]]: [[Nagrada Dr. Ivan Šreter]] == Ostalo == Bio je olimpijski plivački reprezentativac (kandidat 1948. za OI u Londonu) i hrvatski rekorder u klasičnome [[plivanje|plivanju]] leptirovim načinom.<ref name="Forum"/><ref name="Archive copy">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.scribd.com/doc/150461025/016418-1 |access-date=2014-07-26 |archive-date=2016-03-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160309002105/https://www.scribd.com/doc/150461025/016418-1 |dead-url=yes }}</ref>. Smatra se da je u 1960-ima upravo on izmislio riječ ''sažetak''.<ref>http://end.translatum.gr/wiki/sažetak{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Počasni je član Matice Hrvatske u Varaždinu te je članom Akademskoga korpusa Mađarske akademije znanosti.<ref name="Archive copy"/> Počasni je predsjednik Hrvatskog društva za jezične tehnologije.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.hnk.ffzg.hr/hdjt/tijela.html |access-date=2014-07-26 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304114215/http://www.hnk.ffzg.hr/hdjt/tijela.html |deadurl=yes }}</ref> == Izvori == {{izvori|2}} == Vanjske veze == * [http://www.hnk.ffzg.hr/jthj/Laszlo.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130527161022/http://www.hnk.ffzg.hr/jthj/Laszlo.htm |date=2013-05-27 }} Englezko-hrvatski Hrvatsko-englezki rječnik obavjesničkoga nazivlja] * [http://hr.scribd.com/doc/105956471/Bulcsu-Laszlo-Damir-Boras-Tu%C4%91in%C5%A1tina-u-jeziku-hrvatskome- Tuđinština u jeziku hrvatskome] * [http://www.lzmk.hr/images/studia1/sl1_tudinstina_u_jeziku.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160131202025/http://www.lzmk.hr/images/studia1/sl1_tudinstina_u_jeziku.pdf |date=2016-01-31 }} Bulcsú László i Damir Boras: Tuđ'inština u jeziku hrvātskōme], ''[[Studia lexicographica]]'', god 1. (2007) br. 1 (1), str. 27–52. * [http://www.ceeol.com/aspx/authordetails.aspx?authorId=5c85ecf9-bd60-4571-a429-08bc1bde4d11{{Dead link|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} CEEOL - Bulcsú László: Bilješka o književnome naglasku hrvatskome. (A Note on Croatian Literary Accent). ''Suvremena lingvistika'' (41-42./1996.)] * [http://www.hfiloloskod.hr/images/HFD/Bibliotheca_orientalica/Hvalopjev%20suncu%20-%20za%20web.pdf Hvalopjev suncu: prijepjev sumerskih i mezopotamskih tekstova] {{lifetime|1922|2016|László, Bulcsú}} [[Kategorija:Hrvatski lingvisti]] [[Kategorija:Biografije, Čakovec]] [[Kategorija:Filolozi]] [[Kategorija:Hrvatski plivači]] gy3k5crglqji10zdzpz5lcbrxc4kok1 0 4006023 42586663 40976380 2026-05-01T14:30:04Z ~2026-26502-21 348093 42586663 wikitext text/x-wiki 42586691 42586663 2026-05-01T18:51:15Z Vipz 151311 Vraćena izmjena korisnika/korisnice [[Special:Contributions/~2026-26502-21|~2026-26502-21]] ([[User talk:~2026-26502-21|razgovor]]) na posljednju izmjenu korisnika/korisnice [[User:Orijentolog|Orijentolog]] 40976380 wikitext text/x-wiki {{Bez izvora}} [[Datoteka:Red flag II.svg|desno|mini|150px|[[Crvena zastava]] koju su srpske socijaldemokrate koristili kao svoj simbol u 19. i 20. veku.]] [[Datoteka:Svetozar Markovic.jpg|desno|mini|150px|[[Svetozar Marković]] lider socijaldemokrata u 19. veku u Srbiji.]] [[Datoteka:Dimitrije tucovic.jpg|desno|mini|150px|[[Dimitrije Tucović]] lider socijaldemokrata u 19. i početkom 20. veka u Srbiji.]] '''Istorija socijaldemokratije u Srbiji''' počinje oslobođenjem od [[Osmanlije|Turaka]] i odlaskom prve generacije srpskih studenata u velike, strane [[univerzitet|univerzitetske]] centre, gde se susreću sa idejama [[Evropa|evropskog]] [[demokratski socijalizam|socijalističkog]] pokreta. Prvi među njima je bio [[Svetozar Marković]], koji je započeo studije tehnike u Beogradu, koje je nastavio u Petrogradu kao stipendista srpske vlade.<ref>Svetozar Marković in Russia,Gale Stokes, Slavic Review, Vol. 31, No. 3 (Sep., 1972), pp. 611-612</ref> Kasnije je prešao da studira u Cirih, u Švajcarskoj, gde je počeo da proučava naučni socijalizam. Po povratku u [[Kraljevina Srbija|Srbiju]], sedamdesetih godina 19. veka, Marković osniva časopise [[Radenik (časopis)|Radenik]], Javnost, Oslobođenje i bavi se publicistikom, zastupajući ideje [[demokratija|demokratije]], republike, [[Socijalna pravda|socijalne pravde]] i demokratskog federalizma, kao rešenja za još porobljene [[Južni Sloveni|južne Slovene]]. Iako je umro u 28. godini života, Marković je uspeo da postane začetnik [[socijaldemokratija|socijaldemokratske]] ideje u [[Kraljevina Srbija|Srbiji]]. Ideje koje je doneo Svetozar Marković ostvarila je tek sledeća generacija [[Srbi|srpskih]] socijaldemokrata, početkom dvadestog veka. Najznačajniji čovek druge generacije srpskih socijaldemokrata je bio [[Dimitrije Tucović]], rođen posle smrti Svetozara Markovića, početkom osamdesetih godina 19. veka. Tucović 1903. godine sa drugovima osniva [[Srpska socijaldemokratska partija|Srpsku socijaldemokratsku partiju]], a 1904. i prvi savez radničkih sindikata SSDP. Takođe, pokreće i uređuje Radničke novine i časopis [[Borba (novine)|Borbu]]. Tucović uvodi SSDP u [[Socijalistička internacionala|Socijalističku internacionalu]], ali i kritikuje tada dominantnu [[Austro-ugarska|Austrijsku]] socijaldemokratiju povodom aneksije [[bosna i Hercegovina|Bosne i Hercegovine]]. Objavljuje veliki broj obrazovnih brošura za [[radnik]]e i druge članove SSDP, kao i nekoliko knjiga, od kojih je najznačajnija [[Srbija i Albanija (Dimitrije Tucović)|Srbija i Albanija]]. Dimitrije Tucović je dao obrazac ustavnog patriotizma, jer uspeva da ujedini kritiku ekstremnog i agresivnog srpskog nacionalizma sa prihvatanjem ustavnog patriotizma, kao odanosti državi i njenim državljanima, bez ikakve mržnje prema drugima i drugačijima. Kod Tucovića to nije bilo samo na rečima. On je zajedno sa drugim srpskim socijaldemokratama, želeći da spreči [[Prvi svetski rat]], glasao protiv ratnih kredita, zato što rat ne donosi ništa dobro malom čoveku. Ipak, kada je rat počeo, među prvima je otišao u dobrovoljce i poginuo kada je [[Austro-ugarska]] napala [[Kraljevina Srbija|Kraljevinu Srbiju]]. U istoj generaciji srpskih socijaldemokrata važnu ulogu imali su i [[Radovan Dragović]], [[Triša Kaclerović]], [[Dragiša Lapčević]] i [[Dušan Popović]], koji su bili ne samo istaknute [[politika|političke]] ličnosti u Srbiji, već i u [[Druga internacionala|Drugoj internacionali]]. Između dva svetska rata srpski radnički pokret se cepa na demokratsko krilo ([[demokratski socijalizam|socijalističko]], [[socijaldemokratija|socijaldemokratsko]]) i autoritarno krilo ([[boljševizam|boljševičko]], [[marksizam-lenjinizam|autoritarno-komunističko]]). Iako su imali dosta uspeha na raznim izborima, socijaldemokrate polako gube teren pred, s jedne strane, [[Kralj Aleksandar Karađorđević|kraljevskim]] samodržavljem, a s druge, pred demagoškim i [[Populizam|populističkim]] radikalizmom [[Boljševizam|boljševičkih komunista]]. Posle pobede NOVJ-a na čelu sa boljševičko-komunističkim rukovodstvom u [[Drugi svetski rat|Drugom svetskom ratu]] i uspostavljanja [[Jugoslavija|jednopartijske Jugoslavije]] nikome, osim boljševičkim komunistima, nije bilo dopušteno osnivanje političkih stranaka, pa ni "neboljševičkim marksistima", demokratskim socijalistima i socijaldemokratama, od kojih jedni odlaze u emigraciju, dok drugi masovno pristupaju [[Komunistička partija Jugoslavije|Komunističkoj partiji Jugoslavije]]. Tek sa padom jednopartijske vlasti boljševičkih komunista i Berlinskog zida, i u Srbiji se ponovo javljaju začeci [[socijaldemokratija|socijaldemokratije]] i demokratske levice. Padom berlinskog zida i jednopartijskih režima u Srbiji je formiran određen broj stranaka koje se, u većoj ili manjoj meri, ideološki identifikuju kao sledbenici socijaldemokratije, bilo kao sledbenici predratnih srpskih socijaldemokrata, bilo moderne socijaldemokratije u Zapadnoj Evropi. To uključuje i neke od najvažnijih stranaka - kako [[Socijalistička partija Srbije|Socijalističku partiju Srbije]] nastalu 1990. kao "reformisani" [[Savez komunista Srbije]], tako i opozicionu [[Demokratska stranka (Srbija)|Demokratsku stranku]], regionalnu [[Liga socijaldemokrata Vojvodine|Ligu socijaldemokrata Vojvodine]], te novoformirane stranke kao što su [[Socijaldemokratska partija Srbije|Socijaldemokratska partija Srbije]] koja okuplja pristalice [[Rasim Ljajić|Rasima Ljajića]] i [[Socijaldemokratska stranka (Srbija)|Socijaldemokratska stranka]] koja okuplja pristalice bivšeg predsednika [[Boris Tadić|Borisa Tadića]]. == Reference == {{izvori}} == Povezano == * [[Socijaldemokratija]] * [[Demokratski socijalizam]] {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Srpska politička istorija]] [[Kategorija:Socijalizam]] [[Kategorija:Socijaldemokracija]] a7megokyffzj1tqs0jb6ivyp442klcu 0 4537211 42586761 42573175 2026-05-02T05:53:03Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586761 wikitext text/x-wiki {{Ostale upotrebe}} {{Taksokvir | boja = lightgreen | naziv = Božićna zvezda | slika = Poinsettia thumbnail.jpg | slika_širina = 250px | slika_opis = Božićna zvezda | regnum = [[Biljke]] | divisio = [[Cvjetnjače|Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Malpighiales]] | familia = [[Euphorbiaceae]] | genus = [[Euphorbia]] | species = '''''E. pulcherrima''''' | dvoimeno = ''Euphorbia pulcherrima'' | dvoimeno_autorstvo = Willd. ex Klotzsch }} '''Božićna zvezda''', ''Euphorbia pulcherrima'' ili kako ju još zovu ''Poinsettia'' (po [[Joel Roberts Poinsett|Joelu Robertsu Poinsettu]] koji je uveo ovu biljku u sjevernu Ameriku [[1828.]] godine), [[biljka]] je iz porodice ''Euphorbiaceae'', podrijetlom iz [[Meksiko|Meksika]], [[Južna Amerika|Južne Amerike]] i [[Afrika|Afrike]], poznata kao [[božić]]ni ukras. [[Botanika|Botaničko]] je ime euforbija dobila po Euphorbusu omiljenom liječniku [[Numidija|numidijskog]] kralja Jube koji je, prema predaji, prvi upotrijebio otrovan sok božićne zvezde, i to navodno kao lijek. == Opis izgleda == [[Datoteka:Poinsettia bush belize.jpg|mini|250px|Grm božićne zvezde]] U [[Priroda|prirodnom]] staništu [[grm]] naraste i do 5 metara, inače je od 0.5 do 4 m visoka. Božićna zvezda ima sitne žute [[Cvijet|cvjetiće]] koji su okruženi [[brakteja]]ma crvene, bijele i ružičaste [[Boja|boje]], a isprva je postojala samo vrsta intenzivnih crvenih listova. Brakteje su pricvjetni obojeni [[list]]ovi koji se u jesen pojavljuju na vrhovima stabljika i koji mogu biti i do 25 centimetara dugi. == Ekološki zahtevi == Božićna zvezda kao [[Sukulenti|sukulentna]] i fotoperiodična biljka zahtijeva karakterističnu i dugotrajnu njegu, idealna [[temperatura]] je od 12 do 25&nbsp;°C, a optimalna temperatura za vrijeme cvatnje je između 15 - 18&nbsp;°C. Potrebna je velika vlažnost [[zrak]]a, stoga je valja prskati svaki dan, pazeći pritom da brakteje i cvjetovi ostanu ne poprskani, odnosno prska se samo zeleni dio biljke, a da bi procvala, zahtjeva najmanje 12 do 14 sati tame svake večeri. Najbolje uspijeva dovoljno udaljena od izvora [[Toplina|topline]]. Osjetljiva je na hladnu [[Voda|vodu]], naročito izravno iz vodovoda. Do [[1950]]., ta se [[biljka]] nije mogla držati u kući - čim bi došla na suhi [[zrak]], svi bi listovi popadali. Godine 1950., [[Paul Ecke]] iz [[Kalifornija|Kalifornije]] razvio je vrstu koja može podnijeti sobne uvjete i niže temperature. Imao je godinama monopol, jer nije otkrio tajnu, dok jedan sveučilišni profesor 1990-ih nije otkrio fenomen i objavio svima. Sve biljke iz porodice Euphorbiaceae ili mlječike sadrže mliječni sok koji istječe iz biljke pri oštećenju ili orezivanju. Sok je otrovan i nadražuje kožu, a treba paziti da ne dođe u dodir s očima. Ako se pojede, može izazvati [[proljev]]. == Meksička legenda == <!-- POTREBNA KOREKCIJA PRIJEVODA S EN:WIKI Prema staroj [[Meksiko|meksičkoj]] legendi, prva božićna zvezda nastala je iz [[molitva|molitve]] dvoje seoske djece, djevojčice Marije i njezina malog brata Pabla. Bili su toliko siromašni, da nisu mogli kupiti dar malome [[Isus]]u. Na [[Badnjak]], na putu u [[Crkva|crkvu]], ubrali su buket poljskog bilja umjesto dara. Kada su ubrane biljke stavljali oko jaslica, nekim čudom njihovi zeleni [[list]]ovi pretvorili su se u sjajno crvene latice. --> Prema drugoj legendi, ljepotu duguje [[Asteci|astečkoj]] boginji kojoj je zbog nesretne ljubavi, prepuklo srce. Iz kapljica njezine krvi izrastao je vatreni cvijet žarkocrvene boje okružen zelenim listovima. == Literatura == {{refbegin}} # CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. México. CONABIO, Mexico City. # Correa A., M. D., C. Galdames & M. N. S. Stapf. 2004. Cat. Pl. Vasc. Panamá 1–599. Smithsonian Tropical Research Institute, Panama. # Flora of China Editorial Committee. 1988-2013. Fl. China Unpaginated. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis. # González Ramírez, J. 2010. Euphorbiaceae. En: Manual de Plantas de Costa Rica. Vol. 5. B.E. Hammel, M.H. Grayum, C. Herrera & N. Zamora (eds.). Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 119: 290–394. # Idárraga-Piedrahita, A., R. D. C. Ortiz, R. Callejas Posada & M. Merello. (eds.) 2011. Fl. Antioquia: Cat. 2: 9–939. Universidad de Antioquia, Medellín. # Jørgensen, P. M. & S. León-Yánez. (eds.) 1999. Catalogue of the vascular plants of Ecuador. Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 75: i–viii, 1–1181. # Lawesson, J. E., H. Adsersen & P. Bentley. 1987. An updated and annotated check list of the vascular plants of the Galapagos Islands. Rep. Bot. Inst. Univ. Aarhus 16: 1–74. # Martínez Salas, E. M., M. Sousa Sánchez & C. H. Ramos Álvarez. 2001. Región de Calakmul, Campeche. Listados Floríst. México 22: 1–55. # Molina Rosito, A. 1975. Enumeración de las plantas de Honduras. Ceiba 19(1): 1–118. # Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi. # ORSTOM. 1988. List Vasc. Pl. Gabon Herbier National du Gabon, Yaounde. # Standley, P. C. & J. A. Steyermark. 1949. Euphorbiaceae. In: P. C. Standley & J. A. Steyermark (eds.), Flora of Guatemala---Part VI. Fieldiana, Bot. 24(6): 25–170. {{refend}} == Vanjske veze == {{WProjekti |commons= |commonshr= |commonscat= Euphorbia pulcherrima |commonscathr= {{PAGENAME}} |wikivrste= |wikivrstehr= }} * [http://www.novilist.hr/Default.asp?WCI=Rubrike&WCU=285A286028632859285A2863285A28582858285B286328A22896286328632860285C285A285A28582863286328632863W dipl. ing. Mirta Blažević, Hrvatski zavod za poljoprivrednu savjetodavnu službu]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.uredidom.com/PODRU%C4%8CJA/VRTIOKU%C4%86NICAdetalji/tabid/89/ItemID/84/View/Details/Default.aspx dipl.ing.agr. Ana Strgačić Tiška] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081210114502/http://www.uredidom.com/PODRU%C4%8CJA/VRTIOKU%C4%86NICAdetalji/tabid/89/ItemID/84/View/Details/Default.aspx |date=2008-12-10 }} * [http://dns1.vjesnik.hr/html/2005/12/13/Clanak.asp?r=pis&c=2 Vjesnik, prema riječima mr. Biserke Juretić, voditeljice Botaničkog vrta Prirodoslovno-matematičkog fakulteta]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.gospodarski-list.hr/clanak.aspx?cID=680&refID=01122008 Članak]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} u Gospodarskom listu * [http://www.explorelifeonearth.org/poinsettia.html The Wild Poinsettia Page: Images of Euphorbia pulcherrima in the wild in Mexico] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080220123411/http://www.explorelifeonearth.org/poinsettia.html |date=2008-02-20 }} * [http://www.snopes.com/holidays/christmas/poinsettia.asp Snopes on toxicity] * [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=EUPU9 USDA PLANTS Database, Symbol EUPU9, E. pulcherrima Willd. ex Klotzsch] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060528003437/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=EUPU9 |date=2006-05-28 }} * [http://www.urbanext.uiuc.edu/poinsettia/ Poinsettia pages at the University of Illinois, UIUC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090201010239/http://www.urbanext.uiuc.edu/poinsettia/ |date=2009-02-01 }} * [http://www.museums.org.za/bio/plants/euphorbiaceae/index.htm Poinsettias in Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070108173057/http://www.museums.org.za/bio/plants/euphorbiaceae/index.htm |date=2007-01-08 }} * [http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/1000/1248.html Ohio State University Fact Sheet] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061220002126/http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/1000/1248.html |date=2006-12-20 }}. * [http://aggie-horticulture.tamu.edu/plantanswers/flowers/poinsettia.html Poinsettia FAQ]. [[Kategorija:Malpighiales]] [[Kategorija:Božić]] epgayawuh3pagx3yl4e9a3fhj6usz2z 0 4552553 42586659 42551977 2026-05-01T14:24:44Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 5 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586659 wikitext text/x-wiki '''Autonomni ženski centar''' (AŽC) je ženska nevladina organizacija osnovana [[1993]]. godine u [[Beograd]]u. Glavne oblasti delovanja organizacije su psihosocijalna podrška ženama žrtvama [[Nasilje nad ženama|nasilja]], kroz SOS telefon, individualne konsultacije i grupe samopomoći, pravna podrška i zagovaranje za sveobuhvatnu i delotvornu politiku države protiv nasilja nad ženama u porodici.<ref>[https://wcd.coe.int/com.instranet.InstraServlet?command=com.instranet.CmdBlobGet&InstranetImage=2798638&SecMode=1&DocId=2302808&Usage=2 Izveštaj Komesara za ljudska prava Saveta Evrope za 2015. godinu] Pristupljeno 23.2.2016.</ref><ref>[http://esango.un.org/civilsociety/showProfileDetail.do?method=showProfileDetails&tab=3&profileCode=605123 Sajt Departmana za ekonomska i socijalna pitanja Ujedinjenih nacija] Pristupljeno 23.2.2016.</ref><ref>[http://www.vds.org.rs/OrgIInstKojePruzajuPomocZrtvama.htm Baza podataka organizacija koje pružaju pomoć ženama žrtvama nasilja Viktimološkog društva Srbije] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304123910/http://www.vds.org.rs/OrgIInstKojePruzajuPomocZrtvama.htm |date=2016-03-04 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> Autonomni ženski centar je koosnivačica ''Mreže za Evropski ženski lobi Srbija'' i ''Mreže Žene protiv nasilja Srbija''.<ref>[http://www.womenngo.org.rs/o-nama/misija-i-rad Vebsajt Autonomnog ženskog centra]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref>. Takođe je članica ''Evropske mreže protiv muškog nasilja (WAVE)''<ref>[http://www.wave-network.org/focal-points?page=8 Vebsajt Evropske mreže protiv muškog nasilja]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref><ref>[http://www.wave-network.org/organizations/autonomous-womens-center-awc Ibid.]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> Autonomni ženski centar ima specijalni konsultativni status pri Ekonomskom i socijalnom savetu [[Ujedinjene nacije|Ujedinjenih nacija]] (ECOSOC)<ref>[http://csonet.org/content/documents/E-2014-INF-5%20Issued.pdf Lista organizacija koje imaju konsultativni status pri Ekonomskom i socijalnom savetu UN-a] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160322133828/http://csonet.org/content/documents/E-2014-INF-5%20Issued.pdf |date=2016-03-22 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> i jedna je od organizacija koja piše izveštaj „iz senke“ za Komitet za eliminaciju diskriminacije žena [[Konvencija UN o eliminaciji svih oblika diskriminacije žena (CEDAW)|Konvencije Ujedinjenih nacija o eliminaciji svih oblika diskriminacije žena (CEDAW)]]<ref>[http://www.astra.org.rs/wp-content/uploads/2008/07/Senka-nad-Srbijom.pdf Izveštaj iz senke za CEDAW komisiju] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402083629/http://www.astra.org.rs/wp-content/uploads/2008/07/Senka-nad-Srbijom.pdf |date=2015-04-02 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref>. Takođe, AŽC je jedna od organizacija koja je pisala izveštaj o napretku Srbije u poglavljima 23 i 24 za pristupanje Evropskoj Uniji u sklopu PrEUgovor koalicije<ref>[http://www.bezbednost.org/upload/document/preugovor_report_on_progress_of_serbia_in_chapters.pdf PrEUgovor izveštaj o napretku] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303182358/http://www.bezbednost.org/upload/document/preugovor_report_on_progress_of_serbia_in_chapters.pdf |date=2016-03-03 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> == Istorijat == Autonomni ženski centar protiv seksualnog nasilja zvanično je osnovan na [[Dan ljudskih prava]], [[10. decembar|10. decembra]] 1993. godine. Početna ideja bila je da se radi na osnaživanju žena koja su preživele [[Seksualno nasilje|seksualno]] i [[Ratno nasilje|ratno]] nasilje, ali je polje rada, usled postojeće situacije, od početka prošireno na sve žene koje su žrtve bilo koje vrste muškog nasilja. Rad AŽC-a je tokom ratnih godina bio usko vezan za [[Антиратни протести у Београду 1991—1992.|antiratni aktivizam]]. U to vreme je sarađivao sa [[Високи комесаријат ОУН за избеглице|UNHCR]]-om (Visokim komesarijatom OUN za izbeglice) i Migracionom kancelarijom (IOM). Tokom 1995. godine pokrenute su četiri grupe samopomoći – grupe za [[Silovanje|silovane]] žene, za žene sa porodičnim problemima, za samohrane majke i za žene koje su preživele [[incest]]. Saradnja sa institucijama, pre svega sa Institutom za mentalno zdravlje, Gradskim centrom za socijalni rad i opštinskim centrima, započeta je [[1998]]. godine, ali je prekinuta zbog bombardovanja, a nastavljena [[2001]]. godine, od kada traje kontinuirano. Uz podršku ženama žrtvama nasilja, AŽC je narednih godina radio i na zagovaranju i edukaciji.<ref>[http://www.womenngo.org.rs/images/izvestaji-o-radu/pdf/10_godina.pdf Desetogodišnji izveštaj o radu Autonomnog ženskog centra 1993-2003 godine]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> == Zagovaranje == U okviru zagovaračkih aktivnosti, AŽC utiče na doslednu implementaciju međunarodnih dokumenata o ženskim ljudskim pravima i zaustavljanju nasilja nad ženama. Od usvajanja [[Konvencija Saveta Evrope o sprečavanju i borbi protiv nasilja nad ženama i nasilja u porodici|Konvencije Saveta Evrope o sprečavanju i borbi protiv nasilja nad ženama i nasilja u porodici]] (Istanbulska konvencija) [[2011]]. godine, AŽC se kontinuirano zalaže za njenu ratifikaciju i punu primenu u Republici Srbiji i šire.<ref>[http://www.potpisujem.org/srb/o_konvenciji.html Vebsajt Potpisujem] Pristupljeno 23.2.2016.</ref> Godine 2001. je prvi put je realizovana kampanja [[16 dana aktivizma|„16 dana aktivizma protiv nasilja nad ženama“]], pod nazivom „Nasilje nad ženama – odgovornost države“, kada je AŽC aktivno radio na zagovaranju da nasilje u porodici (uključujući i silovanje) uđe u Krivični zakonik. Na predlog Viktimološkog društva Srbije, uz kampanju AŽC-a, ovaj član, zajedno sa članom o nedavanju izdržavanja, unet je u Krivični zakonik 2002. godine.<ref>Pogledati stavku 10.</ref> Od 2009. godine kampanju „16 dana aktivizma“ vodi Mreža Žene protiv nasilja. Autonomni ženski centar je učestvovao u kampanjama poput kampanje [[Савет Европе|Saveta Evrope]] „Zaustavimo nasilje nad ženama u porodici“ i „Za fond za žene“. == Psihosocijalna i pravna podrška ženama žrtvama nasilja == Od početka aktivnosti, Autonomni ženski centar radi direktno sa ženama koje su preživele nasilje pružajući psihosocijalnu i pravnu podršku putem SOS telefona, individualnih konsultacija i grupa samopomoći. == Edukacije == Edukativne aktivnosti razvijene su za profesionalce/-ke iz relevantnih institucija (policije, centara za socijalni rad, tužilaštava, sudova, nastavnika/-ca u prosveti), zatim u oblasti vršnjačke edukacije i instruktaže za konsultantkinje na SOS telefonu.<ref>[http://www.womenngo.org.rs/edukacije/instruktaza-za-rad-na-sos-telefonu Veb sajt Autonomnog ženskog centra - instruktaža]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref>. Ukupno devet programa edukacije je akreditovano od strane relevantnih institucija<ref>[http://www.zavodsz.gov.rs/PDF/Katalog%20akreditovanih%20programa%20obuke.pdf Katalog akreditovanih programa obuke u socijalnoj zaštiti (str 230 - 239)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161020093639/http://www.zavodsz.gov.rs/PDF/Katalog%20akreditovanih%20programa%20obuke.pdf |date=2016-10-20 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref><ref>[http://www.zuov.gov.rs/dokumenta/CPRZO/arhiva%20kataloga/katalog2012-2014.pdf Zavod za unapređivanje vaspitanja i obrazovanja, Katalog programa stalnog stručnog usavršavanja nastavnika, vaspitača i stručnih saradnika za školsku 2012/2013 i 2013/2014. godinu (str 52)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305121149/http://www.zuov.gov.rs/dokumenta/CPRZO/arhiva%20kataloga/katalog2012-2014.pdf |date=2016-03-05 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> == Istraživanja i publikacije == Autonomni ženski centar se bavi izdavačkom i istraživačkom delatnošću. Istraživanja koja su rađena su „Nasilje nad ženama i posledice po zdravlje“ (2003).<ref>[http://www.womenngo.org.rs/zensko-zdravlje/Prirucnik_za_zdravstvene_radnike.pdf Publikacija Priručnik za zdravstvene radnike]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> „Porodičnopravna zaštita od nasilja u porodici u pravosudnoj praksi Srbije“ (2010)<ref>[http://www.womenngo.org.rs/images/publikacije-dp/Porodicnopravna_zastita_od_nasilja_u_porodici_u_pravosudnoj_praksi_Srbije.pdf Publikacija Porodičnopravna zaštita od nasilja u porodici u pravosudnoj praksi Srbije] Pristupljeno 23.2.2016.</ref>, „Posledice koje ima nasilje prema ženama u partnerskom odnosu na decu i odgovor javnih službi na ovaj problem“ (2013)<ref>[http://www.unicef.rs/files/Uticaj_nasilja_u_partnerskim_odnosima_na%20decu.pdf Publikacija Posledice koje ima nasilje prema ženama u partnerskom odnosu na decu i odgovor javnih službi na ovaj problem] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307233833/http://www.unicef.rs/files/Uticaj_nasilja_u_partnerskim_odnosima_na%20decu.pdf |date=2016-03-07 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref>, „Delotvornost sistemskih mehanizama za sprečavanje nasilja prema ženama i nasilja u porodici“ (2015).<ref>[http://www.womenngo.org.rs/images/publikacije-dp/2015/Delotvornost_sistemskih_mehanizama_za_sprecavanje_nasilja_prema_zenama_i_nasilja_u_porodici.pdf Publikacija Delotvornost sistemskih mehanizama za sprečavanje nasilja prema ženama i nasilja u porodici] Pristupljeno 23.2.2016.</ref> Pored ovih istraživanja, izdate su i druge vrste publikacija, poput „Koliko sam bezbedna?“ sa preporukama za očuvanje lične bezbednosti.<ref>[http://fondb92.org/sr/autonomni-zenski-centar-preporuke-za-zene-u-slucajevima-nasilja--nid-109.1.226.html Sajt Fonda B92 o publikaciji Koliko sam bezbedna?] Pristupljeno 23.2.2016.</ref> i „Analize usklađenosti zakonodavnog i strateškog okvira sa standardima Istanbulske konvencije“ (2014)<ref>Pogledati stavku 1, str 22</ref> == Nagrade == Autonomni ženski centar je 2015. godine dobio nagradu Viktimološkog društva Srbije za doprinos promociji prava žrtava, zbog „aktivizma, entuzijazma i upornosti u pružanju podrške ženama žrtvama muškog nasilja i predanosti pri zagovaranju njihovih prava i sveukupne pozicije, a koji traju više od 20 godina“. AŽC je nagradu delio sa Poverenikom za informacije od javnog značaja i zaštitu podataka o ličnosti, Rodoljubom Šabićem.<ref>[http://www.vds.org.rs/NagradeVDS2015Eng.htm Vebsajt Viktimološkog društva Srbije] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307031014/http://www.vds.org.rs/NagradeVDS2015Eng.htm |date=2016-03-07 }} Pristupljeno 23.2.2016.</ref> == Mreže == === Mreža Žene protiv nasilja === Mreža Žene protiv nasilja je koalicija ženskih nevladinih organizacija u Srbiji koje pružaju usluge ženama koje su preživele nasilje. Nastala je 2005. godine i čine je 28 specijalizovanih ženskih organizacija sa teritorije Srbije, a zasnovana je na feminističkim principima rada.<ref>[http://www.zeneprotivnasilja.net/o-nama/mreza-zpn Sajt Mreže žena protiv nasilja]</ref> == Vanjske veze == * [http://womenngo.org.rs Autonomni ženski centar]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.zeneprotivnasilja.net/ Mreža Žene protiv nasilja] * [http://www.womenlobby.org Evropski ženski lobi] * [http://www.wave-network.org Evropska mreža protiv muškog nasilja] * [http://www.potpisujem.org/srb/ Sajt kampanje Potpisujem za primenu Konvencija Saveta Evrope protiv nasilja prema ženama] == Reference == {{reflist|2}} [[Kategorija:Nevladine organizacije u Srbiji]] 1o61z7vd3fa2z63zuadbiduepiakj09 0 4561345 42586681 42400985 2026-05-01T16:33:56Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586681 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime =Balatonfüred | ime_genitiv = | izvorno_ime = | slika_panorama =Balatonfured_harbour.png | veličina_slike =280px | opis_slike=Panorama [[luka|luke]] iz zraka | slika_zastava=Flag of Balatonfüred.svg | slika_zastava_veličina= | slika_pečat = | slika_pečat_veličina = | slika_grb =HUN Balatonfüred Címer.svg | slika_grb_veličina = | slika_amblem_prazno = | slika_amblem_prazno_veličina = | slika_amblem_prazno_opis = | slika_lokacijska_karta_država =Mađarska | širina-stupnjevi =46 | širina-minute =57 | širina-oznaka= N | dužina-stupnjevi =17 | dužina-minute =53 | dužina-oznaka= E | lokacija_ime =[[Popis država|Država]] | lokacija_info ={{flag|Mađarska}} | lokacija1_ime =[[Županije u Mađarskoj|Županija]] | lokacija1_info =[[Veszprém (županija)|Veszprém]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | dijelovi = | vrsta_dijelova = | titula_vođe=[[gradonačelnik]] | ime_vođe =István Bóka | površina_bilješke = | površina_ukupna = | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža = 46.45 [[km²]]<ref name=mam/> | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina = | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina =[[2015]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = | stanovništvo_gustoća= | stanovništvo_uže =13,224<ref name=mam/> | stanovništvo_uže_gustoća = 284.7 stan./[[km²]]<ref name=mam/> | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | vremenska_zona=[[UTC+1]] | utc_pomak =+2 | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST= | poštanski_broj =8230–8236 | pozivni_broj=067 | gradovi_prijatelji = | web_stranica =[http://www.balatonfured.hu/ www.balatonfured.hu/] | bilješke = }} '''Balatonfüred''' čita se ''Balatonfired'' ([[njemački]]: ''Bad Plattensee'') je [[grad]] na [[jugozapad]]u [[Mađarska|Mađarske]] od 13,224 stanovnika<ref name=mam>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/php/hungary-veszprem.php | title =Hungary: Veszprém | accessdate = 01. 05. 2016. | language=engleski | publisher=City population}}</ref>, koji [[državna uprava|administrativno]] podpada pod [[Veszprém (županija)|Županiju Veszprém]]. == Geografija == Balatonfüred leži na [[sjever]]noj [[obala|obali]] [[Balaton (jezero)|Jezera Balaton]], udaljen desetak [[km]] [[jug|južno]] od [[Veszprém]]a.<ref name=brit/> ==Historija== Mjesto je prvi put dokumentirano pod imenom Füred - [[1211]]., kao [[feud]] obližnjeg [[samostan]]a Tihany. Füred se stao razvijati od [[18. vijek]]a, a od [[1970e|70-ih]] Balatonfüred ima reputaciju centra [[rivijera|Rivijere]] sjeverne obale.<ref name=brit>{{cite web |url = http://en.balatonfured.hu/ |title = ''The history of Balatonfüred '' |publisher = Balatonfured |language = engleski |accessdate = 01. 05. 2016 |archive-date = 2016-05-23 |archive-url = https://web.archive.org/web/20160523152133/http://en.balatonfured.hu/ }}</ref> == Pobratimski gradovi == * {{flag|Nizozemska}}, [[Castricum]] * {{flag|Finska}}, [[Kouvola]] * {{flag|Njemačka}}, [[Germering]] * {{flag|Hrvatska}}, [[Opatija (Hrvatska)|Opatija]] * {{flag|Rumunjska}}, [[Opština Covasna, Covasna|Covasna]] == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{commonscat|Balatonfüred}} * [http://www.balatonfured.hu/ ''Službene stranice Balatonfüreda'']{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{hu icon}} [[Kategorija:Gradovi u Mađarskoj]] [[Kategorija:Naselja u Veszprémskoj županiji]] h25khwhipi0uyohx20ac0y8fqkhje0l 0 4562662 42586716 42405940 2026-05-01T21:29:45Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586716 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime =Berettyóújfalu | ime_genitiv = | izvorno_ime = | slika_panorama =Berettyóújfalu, József Attila utca, 2004-04-12 - panoramio.jpg | veličina_slike =280px | opis_slike= | slika_zastava=Flag of Berettyóújfalu.svg | slika_zastava_veličina= | slika_pečat = | slika_pečat_veličina = | slika_grb =Coa Hungary Town Berettyóújfalu big.svg | slika_grb_veličina = | slika_amblem_prazno = | slika_amblem_prazno_veličina = | slika_amblem_prazno_opis = | slika_lokacijska_karta_država =Mađarska | širina-stupnjevi =47 | širina-minute =14 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi =21 | dužina-minute =32 | dužina-oznaka = E | lokacija_ime =[[Popis država|Država]] | lokacija_info ={{flag|Mađarska}} | lokacija1_ime =[[Županije u Mađarskoj|Županija]] | lokacija1_info =[[Hajdú-Bihar]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | dijelovi = | vrsta_dijelova = | titula_vođe=[[gradonačelnik]] | ime_vođe =István Muraközi | površina_bilješke = | površina_ukupna = | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža = 171 [[km²]]<ref name=mam/> | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina = | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina =[[2015]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = | stanovništvo_gustoća= | stanovništvo_uže =15,008<ref name=mam/> | stanovništvo_uže_gustoća = 87.8 stan./[[km²]]<ref name=mam/> | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | vremenska_zona=[[UTC+1]] | utc_pomak =+2 | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST= | poštanski_broj = 4100 | pozivni_broj=054 | gradovi_prijatelji = | web_stranica =[http://www.berettyoujfalu.hu/ www.berettyoujfalu] | bilješke = }} '''Berettyóújfalu''' čita se ''Beretćoujfalu'' ([[njemački]]: ''Brettenbach'') je [[grad]] na [[istok]]u [[Mađarska|Mađarske]] od 15,008 stanovnika<ref name=mam>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/php/hungary-hajdubihar.php | title =Hajdú-Bihar | accessdate = 16. 05. 2016. | language=engleski | publisher=City population}}</ref>, koji [[državna uprava|administrativno]] podpada pod [[Hajdú-Bihar|Županiju Hajdú-Bihar]]. == Geografija == Berettyóújfalu leži duž [[Rijeka (vodotok)|rijeke]] [[Berettyó]] po kojoj je dobio ime, udaljen 40 [[km]] [[jug|južno]] od [[Debrecen]]a i oko 35 [[km]] [[zapad]]no od [[rumunjska|rumunjske]] [[Oradea|Oradeje]]. ==Historija== Najstarije [[selo|naselje]] preteča današnjeg grada je prvi put dokumentirano u [[13. vijek]]u, pod imenom ''Herpály'', kao sjedište važnog [[samostan]]a, ali je on razoren za [[Mongoli|Mongolske]] invazije. Drugo važno naselje s druge strane rijeke [[Berettyó]] - ''Berettyószentmárton'', dobilo je od [[kralj]]a [[Matija Korvin|Matije Korvina]] [[1481]]. status [[trgovište|trgovišta]]. I ono je razoreno [[1658]]. od strane [[Krimski Tatari|Krimskih Tatara]]. Pravi razvoj mjesta počeo je [[1858]]. kad je do Berettyóújfala stigla [[željeznica]]. Berettyóújfalu se [[1970]]. ujedinio sa Berettyószentmártonom, pa je [[gradska prava|status grada]] dobio [[1978]]. == Pobratimski gradovi == * {{flag|Rumunjska}}, [[Opština Marghita, Bihor|Marghita]] * {{flag|Italija}}, [[Porcia, Pordenone|Porcia]] * {{flag|Italija}}, [[Montegrotto Terme, Padova|Montegrotto Terme]] * {{flag|Rusija}}, [[Višnji Voločok]] == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{commonscat|Berettyóújfalu}} * [http://www.berettyoujfalu.hu/ ''Službene stranice Berettyóújfalua''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110210183134/http://www.berettyoujfalu.hu/ |date=2011-02-10 }} {{hu icon}} [[Kategorija:Gradovi u Mađarskoj]] [[Kategorija:Naselja u županiji Hajdú-Bihar]] {{geog-stub}} fdpge3dbeldn8ud0f88djmxu1madb8d 0 4564143 42586683 42405900 2026-05-01T16:45:16Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586683 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime =Balkány | ime_genitiv = | izvorno_ime = | slika_panorama =Balkány reform.jpg | veličina_slike =280px | opis_slike= | slika_zastava=Flag of Balkány.svg | slika_zastava_veličina= | slika_pečat = | slika_pečat_veličina = | slika_grb =HUN Balkány Címer.svg | slika_grb_veličina = | slika_amblem_prazno = | slika_amblem_prazno_veličina = | slika_amblem_prazno_opis = | slika_lokacijska_karta_država =Mađarska | širina-stupnjevi =47 | širina-minute =46 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi =21 | dužina-minute =51 | dužina-oznaka = E | lokacija_ime =[[Popis država|Država]] | lokacija_info ={{flag|Mađarska}} | lokacija1_ime =[[Županije u Mađarskoj|Županija]] | lokacija1_info =[[Szabolcs-Szatmár-Bereg]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | dijelovi = | vrsta_dijelova = | titula_vođe=[[gradonačelnik]] | ime_vođe =László Pálosi | površina_bilješke = | površina_ukupna = | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža = 89.98 [[km²]]<ref name=mam/> | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina = | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina =[[2015]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = | stanovništvo_gustoća= | stanovništvo_uže =6,392<ref name=mam/> | stanovništvo_uže_gustoća = 71 stan./[[km²]]<ref name=mam/> | stanovništvo_šire = | stanovništvo_šire_gustoća = | vremenska_zona=[[UTC+1]] | utc_pomak =+2 | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST= | poštanski_broj =4233 | pozivni_broj=42 | gradovi_prijatelji = | web_stranica =[http://www.balkany.hu/ www.balkany.hu] | bilješke = }} '''Balkány''' čita se ''Balkanj'' je [[grad]] na [[sjeveroistok]]u [[Mađarska|Mađarske]] od 6,392 stanovnika<ref name=mam>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/php/hungary-szabolcsszatmarbereg.php | title =Hungary: Szabolcs-Szatmár-Bereg | accessdate = 8. 06. 2016. | language=engleski | publisher=City population}}</ref>, koji [[državna uprava|administrativno]] podpada pod [[Szabolcs-Szatmár-Bereg|Županiju Szabolcs-Szatmár-Bereg]]. == Geografija == Balkány leži u [[Velika mađarska nizina|Alföldu]], udaljen 26 [[km]] [[jugoistok|jugoistočno]] od [[Županije u Mađarskoj|županijskog]] [[glavni grad|centra]] [[Nyíregyháza|Nyíregyháze]]. ==Historija== Balkány je prvi put dokumentiran [[1214]]., njegovo ime je vjerojatno [[turski jezik|turskogi]] porijekla i značila je [[močvara]]. Za [[Austrijsko-turski rat|Austrijsko-turskih ratova]] potpuno je opustio, pa je nanovo [[kolonizacija|koloniziran]] u [[18. vijek]]u, tako da je do [[1839]]. izrastao u najveći grad u tom kraju sa 3.006 stanovnika. Balkány je [[2004]]. dobio [[gradska prava|status grada]]. == Pobratimski gradovi == * {{flag|Rumunjska}}, [[Lazuri, Lazuri|Lazuri]] * {{flag|Poljska}}, [[Słopnice]] == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{commonscat|Balkány}} * [http://www.balkany.hu/ ''Službene stranice Balkánya''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200805014117/http://www.balkany.hu/ |date=2020-08-05 }} {{hu icon}} [[Kategorija:Naselja u Županiji Sabolč-Satmar-Bereg]] [[Kategorija:Gradovi u Mađarskoj]] {{geog-stub}} cs1l6gbrpk248pqedc6uzegcd5thj46 0 4578591 42586700 42490765 2026-05-01T19:03:50Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586700 wikitext text/x-wiki {{italic title}} ''[[Battlestar Galactica]]'' je bila adaptirana u format [[strip]]a u šest različitih navrata, pri čemu je šest izdavača, svaki na svoj način, prikazivao borbu Kolonijalne flote sa [[Sajlonci]]ma. ==Adaptacije originalne serije== [[Image:Marvelbg1.jpg|thumb|250px|Cover of the first issue of Marvel's monthly ''Battlestar Galactica'' comic book]] === Marvel Comics === Prva od adaptacija je mjesečno izdanje [[Marvel Comics]] koje se temeljilo na [[Battlestar Galactica (TV serija, 1978)|originalnoj seriji]], i koje je izašlo u 23 primjerka, od marta 1979. do januara 1981. Glavni scenarist je bio [[Roger McKenzie (strip)|Roger McKenzie]], a glavni ilustrator [[Walt Simonson]]. Prvi brojevi su bili adaptacije pilot i postojećih epizoda, da bi se od šestog broja počeo koristititi originalni sadržaj. Iako je prvo strip-izdanje koincidiralo sa kratkotrajnom TV-serijom ''[[Galactica 1980]]'' (nastavkom origiinalne serije), ono je u potpunosti ignoriralo njen sadržaj. ==== Issue breakdown ==== {| class="wikitable" | Broj | Naslov | Scenarist | Crtač | Naslovnica | Napomene |- | '''#1''' | Battlestar Galactica | | | | adaptacija [[Saga of a Star World|epizode 1]] |- | '''#2''' | Exodus | | | | adaptacija [[Saga of a Star World|epizode 2]] |- | '''#3''' | Death Trap | | | | adaptacija [[Saga of a Star World|epizode 3]] |- | '''#4''' | The Lost Gods of Kobol | | | | adaptacija [[Lost Planet of the Gods|epizode 4]] |- | '''#5''' | The Lost Gods of Kobol: Part Two - A Death in the Family | | | | adaptacija [[Lost Planet of the Gods|epizode 5]] |- | '''#6''' | The Memory Machine |- | '''#7''' | All Things Past and Present |- | '''#8''' | Shuttle-Diplomacy |- | '''#9''' | Space-Mimic |- | '''#10''' | This Planet Hungers |- | '''#11''' | Scavenge World |- | '''#12''' | The Trap |- | '''#13''' | Collision Course |- | '''#14''' | Trial and Error |- | '''#15''' | Derelict |- | '''#16''' | Berserker |- | '''#17''' | Ape and Essence |- | '''#18''' | Forbidden Fruit |- | '''#19''' | The Daring Escape of the Space Cowboy |- | '''#20''' | Hell Hath No Fury |- | '''#21''' | A World For the Killing |- | '''#22''' | Black is the Color of My True Love's Hair |- | '''#23''' | The Last Hiding Place |} === Look-In === Tjedni časopis za djecu ''Look-In'' je izdao strip ''Battlestar Galactica'' u serijskom formatu od 20. oktobra 1979. do 11. oktobra 1979. Postojale su četiri (neimenovane) epizode, objavljene u 52 nastavka po 2 strane. ==== Epizode ==== * Epoizoda 1 (#43-#52 (1979); #1- #3 (1980)) * Storyline 2 (#4-#16 (1980)) * Storyline 3 (#17-#29 (1980)) * Storyline 4 (#30-#42 (1980)) === Télé-Junior=== Francuski časopis za djecu ''Télé-Junior'' je od 1981. do 1982. objavio vlastiti strip temeljen na ''Battlestar Galactica'', a koga je crtaoGerald Forton.<ref>[http://forum.superpouvoir.com/showpost.php?p=170114&postcount=754 A page from the French Battlestar Galactica comic published in Télé-Junior]</ref> Strip je istovremeno objavljivan i u posebnom izdanju ''Super J'',.<ref>[http://www.forumpimpf.net/viewtopic.php?t=15097&highlight=&sid=7fc5768dbb3b9a5db076c50b6d357500 French Battlestar Galactica comic published in "Super J"]</ref> === Grandreams === Britanski godišnjak Grandreams je izdao dva tvrdo ukoričene strip-knjige ''Battlestar Galactica'' namijenjena djeci. ==== Brojevi ==== ''Battlestar Galactica'' # Battlestar Galactica (daptacija [[Saga of a Star World|epizoda 1 - 3]]) # Chess-Players of Space # Bane of Baal Farr # Amazons of Space # Plus 3 prose stories: Doomsday Rock, Swamp World, Hijack in Space ''Mission Galactica: The Cylon Attack'' # Part One: Switch in Space # Part Two: Planet of the Cyclops # Part Three: Skirmish Beyond Skafrax # Part Four: Final Showdown # Plus 2 prose stories: Dice with Death/The Enemy Within === Maximum Press === Nakon dugotrajne pauze, sljedeću adaptaciju originalne serije je u julu 1995. godine započela izdavačka kuća Maximum Press. Započelo se sa mini-serijom je za svrhu imala poklonicima nastojala prikazati što se tokom godina događalo sa njenim protagonistima, te je u potpunosti ignorirala uglavnom omraženu TV-seriju ''Galactica 1980''. Umjesto toga je prikazivala kako se flota konačno približava Zemlji, pri čemu je glavni lik bio [[kapetan Apollo]], koji je na mjestu zapovjednika naslijedio svog oca. Miniserija je bila dovoljno popularna da dobije grupu nastavaka pod naslovima "Apollo's Journey", "The Enemy Within" i "Starbuck", izdanih u po tri ili četiri nastaka. Nakon što je početkom 1997. godine izdano posljednje izdanje pod naslovom ''Battlestar Galactica Compendium'', dalje izlaženje je obustavljeno. ==== Brojevi ==== '''Miniserija''' * The War of Eden #1-4 (također izdan i kao [[paperback|mekoukoričena]] knjiga {{ISBN|1-888610-01-8}} u decembru 1995.) * The Enemy Within #1-3 * Starbuck #1-3 * Apollo's Journey 1-3 * Journey's End #1-4 '''Asylum (mjesečna antologija)''' * '''Broj 1''': Baptism of Fire, Part 1 * '''Broj 2''': Baptism of Fire, Part 2 * '''Broj 3''': Baptism of Fire, Part 3 * '''Broj 4''': Athena's Quest, Part 1 (originalni naslov Apollo's Quest) * '''Broj 5''': Athena's Quest, Part 2 (originalni naslov Apollo's Quest) * (No BSG story in issue 6) * '''Broj 7''': Athena's Quest, Part 3 (originalni naslov Apollo's Quest) * '''Broj 8''': First Date * (bez materijala o ''Battlestar Galactici'' u br. 9) * '''Broj 10''': The Rebirth of Cy, Part 1 (unfinished) * (bez materijala o ''Battlestar Galactici'' u br. 11) '''Kompilacije''' * ''Battlestar Galactica: The Compendium'' (sabrani Baptism of Fire i The Rebirth of Cy) * ''Battlestar Galactica: Special Edition'' (sabrane epizode Athena's Quest) === Realm Press === Godine 1998. je Realm Press započeo novu strip-seriju sa specijalnim izdanjem "Battlestar Galactica Search for Sanctuary", a nakon čega su slijedila samostalna izdanja. Realm je potom započeo sa mjesečnim izdanjima pod naslovom "Battlestar Galactica Season 3", ali su ona obustavljena nakon samo tri broja. ==== Brojevi ==== '''Battlestar Galactica, Season II''' '''Broj 1''': The Law of Volahd, Part 1 '''Broj 2''': The Law of Volahd, Part 2 '''Broj 3''': Prison of Souls, Part 1 '''Broj 4''': Prison of Souls, Part 2 '''Issue 5''': Prison of Souls, Part 3 '''Battlestar Galactica, Season III''' '''Broj 1''': No Place Like Home '''Broj 2''': Hades Hath No Fury '''Broj 3''': Fire in the Sky '''Galactica: The New Millennium''' * Fear of Flying / Favorite Son / Tales of the Pegasus: Chapter One, Daddy's Girl '''Eve of Destruction''' * Prelude I: Nostalgie De La Boue / Prelude II: Daughter of Elysium '''Search For Sanctuary''' * Search For Sanctuary, Part I * Search For Sanctuary Special Edition '''1999 Tourbook''' * Dark Genesis '''Special Edition''' * Centurion Prime '''Gallery Special''' * The Care and Feeding of Your Daggit / Masquerade '''neobjavljene samostalne epizode''' * ''Colonial Technical Journal'', Volume 1 * ''Dire Prophecy'' * ''Darkest Night'' * ''Battlestar Black and White'' * ''Cylon Dawn'' * ''No-Man's Land'' * ''Minor Difficulties'' === Dynamite Press === Izdavačka kuća [[Dynamite Entertainment]] je, istovremeno sa objavljivanjem adaptacije [[Battlestar Galactica (TV serija, 2004)|redizajnirane]], započela i sa adaptacijama originalne serije pod naslovom ''Classic Battlestar Galactica''. Dynamite je objavio i strip-seriju ''Battlestar Galactica: Cylon Apocalypse'', koja se odvija davno nakon završetka događaja u seriji. U augustu 2009. Dynamite Entertainment je izdao strip-seriju ''Galactica 1980'', za koju je scenarijo napisao [[Marc Guggenheim]], a koja predstavlja svojversni remake [[Galactica 1980|istoimeene TV-.serije]].<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://io9.com/5297230/the-battlestar-galactica-revival-you-never-saw-coming-1 |access-date=2017-02-17 |archive-date=2014-02-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140226090744/http://io9.com/5297230/the-battlestar-galactica-revival-you-never-saw-coming-1 }}</ref> ==Adaptacije redizajnirane serije== [[Image:BSG1Dynamite.jpg|thumb|180px|"New" ''Battlestar Galactica'' #1<br> izdanje: [[Dynamite Entertainment|Dynamite Press]]<br>crtež: [[Billy Tan]]]] U maju 2006. Dynamite Entertainment je najavio strip-seriju ''Battlestar Galactica'' temeljenu na [[Battlestar Galactica (2004 TV serija)|redoizajniranoj seriji]], a kojoj je radnja bila smještena između epizoda "[[Home (Battlestar Galactica)#Part 2|Home]]" i "[[Resurrection Ship (Battlestar Galactica)|Resurrection Ship]]". Osim toga je izdano izdanje od 4 nastavka posvećeno životu [[Tom Zarek|Toma Zareka]], predstanavak koji se odvija za vrijeme [[Prvi sajlonski rat|Prvog sajlonskog rata]], i samostalnu epizodu posvećenu [[Battlestar Pegasus|svemirskoj krstarici ''Pegasus'']]. U maju 2007. Dynamite Entertainment je izdao strip Battlestar Galactica Season Zero koji opiusuje događaje dvije godine prije početka nove serije. [[Brandon Jerwa]] je napisao scenario za miniseriju o četiri epizode posvećene Eskadrili duhova, [[Crne operacije|tajnoj jedinici]] koja leti sa [[Stealth technology|nevidljivim]] [[Colonial Viper|Viperima]], a koja se odvojila od flote za vrijeme sajlonskog napada.<ref>[http://www.newsarama.com/comics/080715-BSGGhosts.html Jerwa: The Ghosts of Battlestar Galactica] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121119030320/http://www.newsarama.com/comics/080715-BSGGhosts.html |date=2012-11-19 }}, [[Newsarama]], July 15, 2008</ref> David Reed i Seamus Kevin Fahey (scenarist TV-epizode "[[Faith (Battlestar Galactica)|Faith]]" i koscenarist webizode "[[Battlestar Galactica: The Face of the Enemy|The Face of the Enemy]]") napisao je službenu seriju koja prikazuje pozdainu [[Final Five Cylons|Završnih pet]].<ref>[http://www.newsarama.com/comics/010912-BSG-FF.html Fahey and Reed: The Final Five] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121119025310/http://www.newsarama.com/comics/010912-BSG-FF.html |date=2012-11-19 }}, [[Newsarama]], January 12, 2009</ref> The first issue of Battlestar Galactica: The Final Five was released on April 22, 2009.<ref>{{Cite web |title=Profile for The Final Five #1 |url=http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-1-(of-4)___339600 |access-date=2017-02-17 |archivedate=2013-10-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131003012206/http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-1-(of-4)___339600 |deadurl=yes }}</ref> Drugi je broj bio izdan 13. maja 2009.<ref>{{Cite web |title=Profile for The Final Five #2 |url=http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-2-%28of-4%29-%28Cover-A%29___347608 |access-date=2017-02-17 |archivedate=2009-09-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090929010955/http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-2-%28of-4%29-%28Cover-A%29___347608 |deadurl=yes }}</ref> The third issue was released on June 3, 2009.<ref>{{Cite web |title=Profile for The Final Five #3 |url=http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-3-%28of-4%29-%28Cover-A%29___349006 |access-date=2017-02-17 |archivedate=2009-09-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090929011001/http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-3-%28of-4%29-%28Cover-A%29___349006 |deadurl=yes }}</ref> Četvrti je broj bio izdan 1. jula 2009.<ref>{{Cite web |title=Profile for The Final Five #4 |url=http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-4-%28of-4%29___344953 |access-date=2017-02-17 |archivedate=2009-09-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090929011017/http://www.tfaw.com/Profile/Battlestar-Galactica-Final-Five-4-%28of-4%29___344953 |deadurl=yes }}</ref> == Izvori == {{Reflist}} ==Vanjske veze== *[http://comicbookresources.com/?page=preview&id=2117&disp=table FULL ISSUE: ''Battlestar Galactica: The Cylon War'' #1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090602101116/http://comicbookresources.com/?page=preview&id=2117&disp=table |date=2009-06-02 }}, [[Comic Book Resources]], February 23, 2009 *[http://www.comicbookresources.com/?page=preview&id=2159&disp=table FULL ISSUE: New ''Battlestar Galactica'' #0] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160604003601/http://www.comicbookresources.com/?page=preview&id=2159&disp=table |date=2016-06-04 }}, [[Comic Book Resources]], March 2, 2009 {{Battlestar Galactica}} {{DEFAULTSORT:Battlestar Galactica (Comics)}} [[Kategorija:Battlestar Galactica|Stripovi]] [[Kategorija:SF-stripovi]] gi3zdligfs0qqtjibo0ow85n6nc4u6i 0 4600155 42586766 42573281 2026-05-02T07:19:00Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586766 wikitext text/x-wiki {{Infokutija glumac |ime = Braslav Borozan |datum_rođenja = {{birthdate|1917|1|1|df=y}} |mjesto:rođenja = [[Split]], [[Austro-Ugarska]] |datum_smrti = {{dda|1988|2|26|1917|1|1|df=y}} |mjesto_smrti = [[Beograd]], [[SR Srbija]], [[SFRJ]] |period = [[1946]].-[[1970]]. |znamenite_uloge = [[Slavica (1946)|Slavica]] }} '''Braslav Borozan''' ([[Split]], [[1. siječnja]] [[1917.]] - [[Beograd]], [[26. veljače]] [[1988.]]) je bio [[Hrvatska|hrvatski]] [[kazalište|kazališni]], [[TV|televizijski]] i [[film|filmski]] [[glumac]], kazališni redatelj, dramski i prozni pisac, prevoditelj i scenograf. Pisao je kazališne i književne kritike i članke. Prevodio je s češkog jezika. U Splitu je završio osnovnu školu, niže razrede gimnazije i tehničku školu. Studirao je u arhitekturu u Zagrebu i Pragu. U partizanima od 1942. godine. Vodio je, režirao i glumio u kulturno-umjetničkoj grupi za Dalmaciju 1943. godine, poslije čega je član je Kazališta narodnog oslobođenja pri Vrhovnom štabu. Nagradu Vlade NR Srbije dobio je 1950. godine za predstavu Cyrano de Bergerac E. Rostanda. U kazalištu je bio aktivan četiri desetljeća, od čega trideset i tri godine u Narodnom pozorištu u Beogradu, ponajviše kao redatelj, počevši od studenoga 1944. godine. Tri godine bio je direktor njegove Drame. U mirovinu je otišao 1978. godine. O tom razdoblju napisao je knjigu ''Kreativni trenutak''. == Djela == * Prekinuto putovanje: drama u tri čina, Stožer, 1958. * Rediteljski komentari, Pododbor Matice hrvatske, 1963. * Nostalgija : s komiške terase priča, u: Mogućnosti, God.23 (1976), 10, str. 1040-1053 * Drame i komedije, Čakavski sabor, 1977. * Konte Fifi Diogen: komedija u 5 slika, prilog u Pozorišni život 17/1962. * Kreativni trenutak, Narodno pozorište : Muzej pozorišne umetnosti SR Srbije : Altera, 2009., priredila Dina Borozan == Uloge == * Dragojlo u [[U planinama Jugoslavije]] * Stanko u [[Slavica (1946)|Slavici]] * [[Hoja! Lero!]] * Svećenik u [[Četiri kilometra na sat]] * [[Pusti snovi]] * Direktor fakulteta u [[Na dan požara]] * Ares Neglis u [[Slučaj Openhajmer|Slučaju Openhajmer]] == Izvori == * [http://www.imdb.com/name/nm0097289/ O Braslavu Borozanu na portalu Imdb] * [http://www.knjizara.com/Kreativni-trenutak-Braslav-Borozan-125682 Braslav Borozan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150518102138/http://www.knjizara.com/Kreativni-trenutak-Braslav-Borozan-125682 |date=2015-05-18 }} * [http://katalog.kgz.hr/ Katalog knjižnica grada Zagreba] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170204055433/http://www.katalog.kgz.hr/ |date=2017-02-04 }} * [http://katalog.gkmm.hr/ Katalog Gradske knjižnice Marka Marulića] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150918081611/http://katalog.gkmm.hr/ |date=2015-09-18 }} * [http://enciklopedija.lzmk.hr/clanak.aspx?id=56701 članak preuzet iz Hrvatskog biografskog leksikona, izdanje 1983. - 2009., autor Šimun Jurišić (1989)] {{Normativna kontrola}} {{Lifetime|1917|1988|Borozan, Braslav}} [[Kategorija:Hrvatski filmski glumci]] [[Kategorija:Hrvatski kazališni glumci]] [[Kategorija:Hrvatski teatarski režiseri]] [[Kategorija:Hrvatski dramski pisci]] [[Kategorija:Hrvatski prevoditelji]] [[Kategorija:Biografije, Split]] 3awnkwghulfvql9tg7a3ladva99934v 0 4629197 42586763 42573360 2026-05-02T06:08:36Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586763 wikitext text/x-wiki {{Infokutija glumac | puno_ime = Brana Cvetković | datum_rođenja = {{Datum rođenja|1874|11|11|df=y}} | mesto_rođenja = [[Knjaževac]], [[Kneževina Srbija]] | datum_smrti = {{Datum smrti|1942|11|11|1874|11|11|df=y}} | mjesto_smrti = [[Beograd]], [[Srbija pod nemačkom okupacijom|Srbija]] | zanimanje = glumac, reditelj, književnik }} '''Brana Cvetković''' ([[Knjaževac]], 20. novembar 1874 - [[Beograd]], 20. novembar 1942) bio je srpski glumac, reditelj, upravnik pozorišta, scenograf, karikaturista, ilustrator, dečji pesnik, pripovedač i prevodilac. Sa Branislavom Nušićem osnovao je 1895. prvo dječje pozorište u Srbiji, a zatim 1899. [[Kabare|kabaretsko]] pozorište „Orfeum“.<ref name=":3">{{Cite web |title=Цветковић, Бранислав |url=https://pojmovnik.muzejknjazevac.org.rs/pojam/cvetkovic-branislav/ |url-status=live |access-date=2026-03-20 |website=Појмовник Завичајног музеја Књажевац |language=sr-RS }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Napisao je desetine orfeumskih programa i u njima bravurozno učestvovao - tako da je bio začetnik jednog novog žanra u srpskom glumištu.<ref name=":2" /> Brana Cvetković smatra se vodećim srpskim [[Satira|satiričarem]] i [[Karikatura|karikaturistom]] u prvoj deceniji 20. vijeka<ref name="Рошуљ 7">{{cite book |last1=Рошуљ |first1=Жарко |date=2017 |title=Час описа часописа. 7, Лексикон српске шаљиве периодике : (1830-1918) |publisher=Нови Сад ; Београд |isbn=978-86-7946-208-4 |location=Матица српска ; Институт за књижевност и уметност |page=94}}{{COBISS|ID=317653255}}</ref> i jednim od najznačajnijih pjesnika za djecu u periodu od kraja 19. veka do [[Drugi svjetski rat|Drugog svjetskog rata]]. Sarađivao je sa mnogim beogradskim listovima i svoje pjesme objavljivao pod imenima Braca Brana, Čika Brana, samo nadimkom Brana, po kom je bio i najpoznatiji, dok je kraće forme (pouke u stihu i zagonetke) i rebuse potpisivao inicijalom B.<ref name=":7">{{Cite book |last=Пејчић |first=Александар |year=2023 |title=Брана за децу (Изабрана дела Бране Цветковића, књ. 5) |publisher=Институт за књижевност и уметност |isbn=978-86-7095-306-2 |location=Београд |pages=27-32 |chapter=О издању Брана за децу: песме, приповетке, драме, загонетке, поуке, цртежи, ребуси}}</ref> Smatra se da je, uz [[Jovan Jovanović Zmaj|Jovana Jovanovića Zmaja]], Brana Cvetković decenijama bio „najvredniji i najdostojniji hvale dječji pisac”.<ref name=":2">{{Cite web |title=Brana Cvetković |url=https://teatroslov.mpus.org.rs/licnost.php?id=776 |url-status=live |access-date=2026-03-23 |website=Театрослов Музеја позоришне уметности Србије}}</ref> Vasa Pavković, srpski književnik i književni kritičar, smatra da je Brana spona koja spaja klasični Zmajev rad na poeziji za djecu sa radom savremenih srpskih dječjih pjesnika, prvenstveno [[Dušan Radović|Duška Radovića]] i [[Ljubivoje Ršumović|Ljubivoja Ršumovića]].<ref name=":5">{{Cite book |last=Пејчић |first=Александар |year=2023 |title=Бранине играрије |publisher=СКЗ |isbn=978-86-379-1535-5 |location=Београд |pages=7-29 |chapter=Стваралаштво за децу Бране Цветковића}}</ref> == Biografija == Brana Cvetković je rođen 20. novembra 1874. godine u [[Knjaževac|Knjaževcu]]. U [[Beograd]]u završava gimnaziju. Nakon toga, kao državni pitomac na [[Academy of Fine Arts, Munich|Akademiji umetnosti]] u [[Minhen]]u studirao je slikarstvo, scenografiju i glumu. Već za vreme studija pokazao je izraziti talenat za scenografiju, karikaturu, humorističku prozu i glumu. Karijeru započinje u Narodnom pozorištu kao scenograf. Odlučio je da se okuša i u glumi kroz putujuće trupe Đure Protića, Nikole Bate Simića i drugh poznatih glumaca. Svoj „Orfeum“ osnovao je [[1899]]. godine, koji je delovao u Beogradu u salama Pašinog Bulevara i [[Ilija Milosavljević Kolarac|Kolarcu]], sa prekidima od 1929. godine.<ref name="Sajt">{{Cite web |title=Sajt Muzeja pozorišne umetnosti |url=http://www.mpus.org.rs/mpus/index.php |access-date=2018-11-29 |archive-date=2014-01-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140106051743/http://www.mpus.org.rs/mpus/index.php }}</ref> Za vreme [[Prvi svetski rat|Prvog svetskog rata]] bio je inspektor vojničkih pozorišta, a zatim je izvesno vreme obavljao dužnosti upravnika pozorišta u [[Skoplje|Skoplju]] i [[Novi Sad|Novom Sadu]]. Pokretač je časopisa „Gluma“, a uređivao je satirične časopise „Đavo“, „Cerekalo“, „Satirac“, „Vic“. Humoreske je objavljivao u svim vodećim listovima tog doba.<ref name="Sajt"/> Napisao je desetine orfeumsih programa i u njima bravurozno učestvovao i time postao začetnik jednog novog žanra u srpskom glumištu. Nakon sve žešćih nasrtaja cenzure i zabrana nadolazeće diktature 1929. godine, Brana prekida rad „Orfeuma i povlači se u miran život u svojoj kući u Hilandarskoj br. 34 i posvećuje se stvaralaštvu i prevođenju. Sarađivao je sa nizom beogradskih listova, a neuporedivo najviše na dečjoj strani „[[Politika (novine)|Politike]]“, objavljujući pesme i priče koje je sam ilustrovao. Smatra se da je uz čika [[Jovan Jovanović Zmaj|Jovu Zmaja]], '''Brana Cvetković''' decenijama bio "najvredniji i najdostojniji hvale dečji pisac".<ref name="Sajt"/> Ovaj čuveni „smejač i zasmejač“, kako ga je nazivao [[Stanislav Vinaver|Vinaver]], umro je za vreme okupacije 20. novembra 1942. godine, u 68. godini. U Beogradu je, nekoliko meseci po smrti dobio ulicu, koja je posle oslobođenja preimenovana. Njegovo ime danas nosi jedna manja ulica u naselju [[Žarkovo]].<ref name="Sajt"/> == Bibliografija == Brana Cvetković ostavio je za sobom skoro 12.000 objavljenih radova i veliku rukopisnu zaostavštinu, ali je za života objavio svega nekoliko džepnih knjiga pjesama, jednočinki, solo scena, izbor iz pripovedne proze u tri knjige i samo jednu knjigu radova za djecu:<ref name=":52">{{Cite book |last=Пејчић |first=Александар |year=2023 |title=Бранине играрије |publisher=СКЗ |isbn=978-86-379-1535-5 |location=Београд |pages=7-29 |chapter=Стваралаштво за децу Бране Цветковића}}</ref> * Artiljerija rustikana : parodija na Kavaleriju Rustikanu u 1 činu (drama; 19??) * Kroz Beograd tamo-amo (al nikoga ne vređamo), deo 1 (proza; 19??) * Velika menažerija na malome Kalimegdanu i literarni panoptikum (poezija; 1902) * Branine priče, knj. 1, 2 i 3 (kratka proza; 1907) * Istra: scena sa našeg primorja (drama; 1920) * Tamo, daleko! : ratna slika : za spomenik zahvalnosti Francuskoj, kao svoj prilog, ustupio pisac (drama; 1925) * Brana za decu: u slici i reči (1934) === Posthumno === * Vrlo retke pripovetke (kratka proza; 1951) * Zunzarina palata (kratka proza; 1957) * Srećni kepec : izabrane pesme i priče (kratka proza; 1991) * Vrlo retka pripovetka (kratka proza; 1994) * Zunzarina palača (kratka proza; 1994) * Dečji bioskop (poezija, 1998) * Pričaj striče smešne priče (kratka proza; 1999) Od 2000-tih interesovanje za stvaralaštvo Brane Cvetkovića raste, tako da je u različitim izdanjima (od slikovnica do sabranih djela) objavljen gotovo ceo njegov stvaralački opus. == Počasti == Ovaj čuveni „smejač i zasmejač“, kako ga je nazivao [[Stanislav Vinaver]], u Beogradu je, nekoliko mjeseci po smrti dobio ulicu, koja je poslije oslobođenja preimenovana. Njegovo ime danas nosi jedna manja ulica u beogradskom naselju [[Žarkovo]].<ref name=":0">{{Cite web |last=Лујак |first=Тамара |title=Чике у поезији |url=https://rastko.rs/files/books/5e8395f731756.pdf |url-status=live |access-date=2026-02-19 |website=Пројекат Растко}}</ref> == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == * {{IMDb ime}} {{Normativna kontrola}} {{Lifetime|1874|1942|Cvetković, Brana}} [[Kategorija:Srpski pozorišni glumci]] [[Kategorija:Srpski teatarski režiseri]] [[Kategorija:Srpski pisci]] [[Kategorija:Biografije, Knjaževac]] 5e15pqs6strfiyb9bt53z367r0e3snx 0 4630285 42586789 42378932 2026-05-02T11:55:54Z GeertivpBot 179480 #pwb Copy label {{Reflista}} [[c:Category:Methicillin-resistant Staphylococcus aureus|Ostava Methicillin-resistant Staphylococcus aureus]] 42586789 wikitext text/x-wiki {{redirect|MRSA}} [[Image:Human neutrophil ingesting MRSA.jpg|thumb]] '''Meticilin rezistentni stafilokokus aureus, MRSA, multirezistentni stafilokokus aureus, oksacilin rezistentni stafilokokus aureus (ORSA)''' je posebna vrsta [[bakterija|bakterije]] iz grupe [[stafilokoke|stafilokoka]] ({{jez-lat|Staphylococcus}})<ref>Vukadinović MV, Presečki Stanko S. ''Stafilokoki''. U: Kalenić S, Mlinarić-Missoni E i suradnici (ur.). Medicinska bakteriologija i mikologija. Zagreb: MERKUR ABD, 2005; 161-168.</ref> otporna na sve [[beta-laktam|betalaktamske antibiotike]] (BLA), označena kao [[Otpornost na antibiotike|antibiotska rezistencija]] na [[meticilin]] <ref name="Lowy">Lowy FD. ''Antimicrobial resistance: the example of Staphylococcus aureus.'' J Clin Invest 2003; 111(9): 1265−73.</ref>. Meticilin rezistentni stafilokokus aureus je nastao kao posledica nekritične i široke primene betalaktamskih antibiotika. Prva [[infekcija]] ovim sojem dovela je, do selekcije sojeva [[stafilokokus aureus]]a koji su postali rezistentni. Tako da posle određenog vremena ovi [[antibiotik|antibiotici]] više na njih nisu delovali. Prvi meticilin rezistentni soj pojavo se u [[bolnica|bolničkom]] okruženju [[1961]]. u [[Engleska|Engleskoj]], samo dve godine posle uvođenja meticilina upotrebu. Otuda i potiče [[akronim]] MRSA, za meticilin rezistentni stafilokokus aureus. Za utvrđivanje ovog tipa rezistencije više ne koristi meticilin, jer je za testiranje osetljivosti stafilokokusa aureusa, pogodniji [[oksacilin]], uz čiju pomoć se lakše otkrivaju heterorezistentni sojevi. Tako je često u upotrebi pored naziva MRSA i naziv ''oksacilin rezistentni stafilokokus aureus (ORSA)''.<ref name="Petrović">Petrović Jeremić Lj, et al. ''Mehanizmi rezistencije Staphylococcus aureusa na meticilin.'' Vojnosanit Pregl 2008; 65(5): 377–382. [http://www.doiserbia.nb.rs/img/doi/0042-8450/2008/0042-84500805377P.pdf UDC: 579.862.4:[615.015.8:615.33], Pristupljeno 12. 4. 2013.</ref> Meticilin rezistentni stafilokokus aureus izaziva vanbolničke i [[bolničke infekcije]] kod ljudi oslabljenog [[Imunski sistem|imuniteta]]. Na ovu [[bakterija|bakteriju]] deluje sve manji broj [[antibiotik]]a, tako da se u [[terapija|terapiji]] o tome mora voditi računa. Pacijenti sa ovom bakterijom obavezno podležu lečenju antibioticima prema biogramu-antibiogramu i izolaciji od drugih bolesnika kako bi se na taj način sprečilo dalje širenje ovog soja bakterija unutar bolnice.<ref>Pelemiš M. ''Evolution of bacterial resistance.'' Acta Infectologica Yugoslavica. 2003; Suppl 23–43.</ref> Rastuća rezistencija stafilokokus aureus na antibiotike predstavlja veliki problem za lekara kliničara u svakodnevnoj praksi, a posebno u slučaju teških infekcija koje ugrožavaju život bolesnika ([[sepsa]], [[meningitis]]). Ona je, takođe, pretnja čitavoj ljudskoj zajednici jer se, sve češće, izveštava i o vanbolničkim sojevima stafilokokus aureus rezistentnim na antibiotike<ref>Chambers HF. ''Methicillin resistance in staphylococci: molecular and biochemical basis and clinical implications.'' Clin Microbiol Rev 1997; 10(4): 781−91.</ref>. == Istorijat == Ranih sedamdesetih godina [[20. vek]]a, [[ljekar|lekari]] su bili prisiljeni da napuste svoje dotadašnje verovanje po kome se sve bakterijske [[infekcija|infekcije]] mogu izlečiti upotrebom efikasnih [[antimikrobni lekovi|antimikrobnih lekova]] <ref name="Jovan">Jovan Orlović, Marina Dinić i Branislava Kocić, ''Zastupljenost meticilin rezistentnih stafilokoka izolovanih iz bolesničkog materijala.'' Acta Medica Medianae 2008,Vol.47 [http://publisher.medfak.ni.ac.rs/2008-html/2-broj/ZASTUPLJENOST%20METICILIN...pdf Originalan rad] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130903144636/http://publisher.medfak.ni.ac.rs/2008-html/2-broj/ZASTUPLJENOST%20METICILIN...pdf |date=2013-09-03 }}</ref>. A sve je počelo pojavom multiple rezistencije na antibiotike od strane patogena kao što su [[Stafilokokus aureus]] (MRSA), [[Pneumokoke|Streptokokus pneumonije]], [[Pseudomonas aeruginoza]] i [[Mikobakterijum tuberkuloze]]. Poznato je da je penicilin davno izgubio primat u lečenju stafilokoknih infekcija. Sposobnost stvaranja inducibilnog enzima penicilinaze koji razgrađuje beta laktamski prsten penicilina, širila se ogromnom brzinom među članovima roda [[Stafilokoke|Stafilokokusa]], pa je danas procenat [[penicilin]] osetljivih [[stafilokoke|stafilokoka]] veoma mali<ref>Lowy FD. ''Antimicrobial resistance: the example of Staphylococcus aureus.'' J Clin Invest 2003; 111(9): 1265−73</ref> Na ovu pojavu uticao je razvoj i povećanje broja bakterijskih vrsta rezistentnih na antibiotike koja se zasnivala na većem broju faktora u koje spadaju; široka rasprostranjenost i ponekad nepravilno korišćenje antibiotika, široka primena ovih agenasa kao faktora rasta u stočnoj hrani i povećanje kako regionalnih tako i međunarodnih putovanja, što je olakšalo prelaz bakterija rezistentnih na antibiotike preko geografskih barijera<ref>Cohen ML. ''Epidemiology of drug resistance: implications for a post-antimicrobial era''. Science 1992; 257:1050-5.</ref><ref>Tomasz A. ''Multiple-antibiotic-resistant pathogenic bacteria.'' A report on the Rockefeller University Workshop. N. Engl. J. Med. 1994; 330:1247-1251.</ref><ref>Swartz MN. ''Use of antimicrobial agents and drug resistance''. N. Engl. J. Med. 1997; 337:491-2.</ref>. MRSA se prvi put pojavila kao klinički relevantan humani patogen pre više od četri decenije.<ref>Jevons MP. ''"Celbenin"-resistant staphylococci''. BMJ 1961;1:124-5.</ref> Agresivnost [[bakterija|bakterije]] prvi put je otkrivena u bolnicama i drugim zdravstvenim ustanovama kod „ugroženih osoba“, koje su bile često izložene selektivnoj primeni intenzivne antimikrobne terapije, i čestim invazivnim procedurama (što je dodatno kompromitovalo odbrambene snage domaćina) i stvaralo povoljan ambijent za njeno širenje. MRSA je postepeno sve više postajala važan izvor problema u zdravstvenoj zaštiti, povezan sa infekcijama krvnog sistema, disajnog sistema (sa pridruženim pneumonijama) i sve češćim hirurškim infekcijama postoperativnih rana. Uprkos usvajanju niza preventivnih mera za njeno širenje, učestalost MRSA infekcija u većini bolnica je stalno rasla u poslednjih dvadeset godina.<ref>Klein E, Smith DL, Laxminarayan R. ''Hospitalizations and deaths caused by methicillin-resistantStaphylococcus aureus, United States, 1999-2005''. Emerg Infect Dis 2007;13:1840-6.</ref> [[Meticilin]], je bio prvi polusintetski antibiotik iz grupe penicilina otporan na penicilinazu, koji je uveden u upotrebu [[1959]]. sa ciljem da „napadne“ sojeve [[stafilokoke|stafilokoknih]] [[bakterija]] otporne na penicilin. Ali, samo dve godine kasnije ([[1961]]), pojavili su se sojevi otpornih bakterija na novouvedeni [[lek]]. Ova pretnja, bila je MRSA, koja je prvo uzela maha u Evropi pre nego što se pojavila i u bolnicama u [[Sjedinjene Američke Države|SAD]]. Ranih 1980-ih, više od sto američkih bolnice izvestilo je da je MRSA infekcija; dostigla razmere epidemije, u [[Hjuston]]u, [[Portland]] (u dve bolnice), [[Džekson (Misisipi)|Džeksonu]] itd. Univerzitetska bolnica u [[Virdžinija|Virdžiniji]] imala je svoj prvi MRSA slučaj u [[1978]]. Ali, u roku od dve godine, zaraza je zahvatila skoro polovinu bolnice - šokantno nagoveštavajući da će se sa širenjem infekcijom suočiti i druge bolnice u decenijama koje dolaze. ''Vrlo brzo, lekari su spoznali opasnosti eksplozivnih epidemija u kojima se MRSA infekcija bukvalno širila iz bolničkog kreveta u krevet<ref>{{en}} Michael J. Berens and Ken Armstrong, ''MRSA's toll climbs, but hospital is slow to change'' [http://seattletimes.nwsource.com/html/localnews/2008399313_mrsaday20.html The Seattle Times,(2008)]</ref>.'' Nažalost sve masovniju pojavu MRSA infekcije mnoge bolnice su ignorisale decenijama, ''(navodi dr Vilijam Džarvis, koji je penzionisan 2003 kao direktor Centara za kontrolu i prevenciju bolesti u SAD''). ''MRSA je zato decenijama unazad izazivala sve više bolnih i teško lečiveih lezije kože koje su potom prelazile u krv. Zbog toga se i oko jedan odsto infekcija završavalo smrtnim ishodom. Niko danas ne zna koliko ljudi nosi ovu klicu na svojoj koži. Nacionalni, medicinski istraživači su procenili da je to 1 ili 2 odsto opšte populacije, dok je skrining sproveden u Vašingtonskim bolnicama otkrio znatno viši nivo - i do 11 odsto<ref>Michael J. Berens and Ken Armstrong, ''How our hospitals unleashed a MRSA epidemic'' [http://seattletimes.nwsource.com/html/localnews/2008396215_mrsaday1.html The Seattle Times (2008)]</ref>.'' Novi izveštaji o izolatima [[stafilokokus aureus|stafilokokusa aureusa]] koji poseduju itermedijernu ili potpunu rezistenciju na samo na meticilin već sve više pokazuju razistneciju i na vankomicin najavljuju novu antibiotsku eru u kojoj efikasni baktericidni antibiotici više neće biti dostupni<ref>Hiramatsu K. ''Methicillin-resistant Staphylococcus aureus clinical strain with reduced vancomycin susceptibility.'' J. Antimicrob. Chemother. 1997;40: 135-6.</ref><ref>''Staphylococcus aureus resistant to vancomycin.'' United States, MMWR. 2002;51:565-7.</ref>. == Epidemiologija == [[Datoteka:EARSS MRSA 2008.svg|thumb|300px|[[Incidenca]] MRSA u ljudskim uzorcima [[krv]]i u zemljama koje su učestvovale u istraživanju [[2008]]]]. Udeo [[infekcija]] uzrokovanih [[meticilin]] rezistentnim [[stafilokokus aureus]]om (MRSA) stalno raste, kako kod bolesnika koji se nalaze na bolničkom lečenju tako i kod ambulantno lečenih bolesnika. Danas je MRSA jedan od najčešćih uzročnika [[bakterija|bakterijskih]] infekcija, koja uzrokuje 40 do 70% [[stafilokoke|stafilokoknih]] infekcija u jedinicama intenzivne nege. MRSA pored toga što dovode do produženog lečenja u bolnici i uvećava bolničke troškove, ima sve veći udeo u smrtnosti bolesnika (koja je > 1 %)<ref>Cosgrove S.E. ''Comparison of mortality associated with methicillin-resistant and methicillin-susceptible Staphylococcus aureus bacteremia: a metaanalysis.'' Clin. Infect. Dis. 2003;36:53-9.</ref><ref>Hafner MKD and the Study Group Bacterial Resistance of the Paul-Erlich-Society for Chemoterapy. ''Drug resistance among clinical isolates of frequently encounted bacterial species in central Europe during 1975-1995.'' Infection. 1999; 27:(Suppl 2):S 2-8</ref>. Broj smrtnih slučajeva, prema podacima iz [[2005]], u [[Sjedinjene Američke Države|SAD]] je značajno narastao sa 11.000 na 17.000 godišnje <ref name = "Klein"/>. Kancelarija za Nacionalni statistiku Velike Britanijije objavila je da je 2005. u [[Vels]]u i [[Engleska|Engleskoj]] bilo 1629 [[smrt]]nih slučajeva uzrokovanih meticilin rezistentnim stafilokokus aureusom (MRSA), što ukazuje na upola nižu stopu smrtnosti nego u SAD<ref>UK Office for National Statistics Online (February 22, 2007), "[http://www.statistics.gov.uk/cci/nugget.asp?id=1067 ''MRSA Deaths continue to rise in 2005'']"</ref>. U SAD značajno raste broj MRSA infekcija. Prema izveštaju američkog Centra za kontrolu i prevenciju bolesti, učestalost infekcija u SAD udvostručila se u 2005 u odnosu na [[1999]] (sa 127.000 na 278.000 pacijenata) <ref name = "Klein">{{cite journal |vauthors=Klein E, Smith DL, Laxminarayan R |title=Hospitalizations and Deaths Caused by Methicillin-Resistant Staphylococcus aureus, United States, 1999–2005 |journal=Emerg Infect Dis |volume=13 |issue=12 |year=2007|pages=1840–6}}</ref>. U [[srednja Evropa|srednjoj Evropi]] u periodu od [[1990]]. do [[1995]]. [[prevalenca]] [[oksacilin]] rezistentnih [[stafilokoke|stafilokoka]] porasla je sa 1,7% koliko je iznosila 1990, na 12,9% 1995, dok je kod koagulaza negativnih stafilokoka (KNS) porasla sa 15,8% na 55,8% sa daljim trendom porasta procenta rezistentnih izolata<ref>Fluit AC, Wielders CLC, Schmitz FJ. Epidemiology and Susceptibility of 3,051 Staphylococcus aureus Isolates from 25 ''University Hospitals Participating in the European'' SENTRY. J. Clin. Microbiol. 2001; 39(10):3727-32</ref>. Istraživanja sprovedena u 25 bolnica u više [[Evropa|Evropskih]] zemalja, u period od aprila [[1997]]. do februara 1999e ukazala su da je najveća zastupljenost MRSA infekcije bila u [[Portugalija|Portugalu]] 54% i [[Italija|Italiji]] 43-58%, dok je najniža bila u [[Švajcarska|Švajcarskoj]] i [[Holandija|Holandiji]] (2%). Iistraživanja u ovoj studiji takođe su pokazala da je MRSA najčešće izolovan iz materijala bolesnika koji su lečeni na odeljenjima intenzivne nege, 38%, a najređe kod bolesnika sa internih klinika, 22%. MRSA je zastupljen među uzročnicima nozokomijalne [[upala pluća|pneumonije]] sa 34%, kod mokraćnih infekcija sa 28,3%, [[hemokultura]] 23,8% i infekcija kože i mekog tkiva sa 22,4%<ref>Fang H. and Hedin G. Use of the Cefoxitin-Based ''Selective Broth for Improved Detection of Methicillin- Resistant Staphylococcus aureus''. J. Clin. Microbiol. 2006;44(2):592-4.</ref>. Slično istraživanje sprovedeno je i u periodu od [[2000]]. do [[2002]]. u 26 zemalja [[Evropa|Evrope]] obuhvativši tom prilikom podatke iz 495 ​​[[bolnica]]. Dobijeni rezultati pokazali su da se zastupljenost MRSA u infekcije razlikuje u pojedinim zemljama, s tim da je u istočnim delovima Evrope ona viša. U [[Grčka|Grčkoj]] je zastupljenost MRSA iznosila 44,4%, na [[Malta|Malti]] 43,8%, u [[Ujedinjeno Kraljevstvo|Ujedinjenom Kraljevstvu]] 41,5%, [[Irska|Irskoj]] 41,2%, Italiji 40,09%, [[Izrael]]u 38,4%, [[Hrvatska|Hrvatskoj]] 36,7%, [[Portugalija|Portugaliji]] 34,7%, [[Bugarska|Bugarskoj]] 33,9%, [[Francuska|Francuskoj]] 33,1%, [[Španija|Španiji]] 24,8%, [[Belgija|Belgiji]] 23,6%, [[Luksemburg]]u 19,2%, [[Slovenija|Sloveniji]] 18,4%, [[Poljska|Poljskoj]] 17,7%, [[Nemačka|Nemačkoj]] 13,8%, [[Slovačka|Slovačkoj]] 10,5%, [[Austrija|Austriji]] 8,8%, [[Mađarska|Mađarskoj]] 7,1%, Češkoj 5,9%, [[Finska|Finskoj]] 1,0%, [[Estonija|Estoniji]] 0,9%, [[Švedska|Švedskoj]] 0,8%, [[Danska|Danskoj]] 0,6%, Holandiji 0,6% i [[Island]]u 0,5%. Prosečna zastupljenost MRSA infekcije za Evropu u tom periodu iznosila je 20,2%<ref>. Tiemersa EW, Bronzwaer SLAM, Nen OL, Degener JE, Shrijnemakers P, Bruinsma N et al. for ''European Antimicrobial Resistance Surveillance System''. Participants. Methicillin-resistant Staphylococcus aureus in Europe, 1999-2002. Emerging Infectious Diseases. 2004;10:(9).</ref>. Podaci o [[prevalenca|prevalenci]] MRSA-izolata ''(vidi tabelu)'' razlikuju se u raznim delovima sveta kao i među bolnicama i iznose od 0,6% u [[Norveška|Norveškoj]] do 66,8% u [[Japan]]u. <center>'''<big>Prevalenca MRSA-izolata iz hemokultura</big>'''</center> <center> {| class="wikitable" |- ! Država !! Norveška !! Hrvatska !! Rumunija !! Sjedinjene Države !! Japan |- |<center>'''Procenat MRSA iz krvi''' ||<center> '''0,6''' ||<center>'''37,6''' ||<center>'''61,4'''||<center> '''25,3'''||<center> '''66,8''' |} </center> I u [[Evropa|Evropi]] postoji krajnja raznovrsnost u zastupljenosti MRSA. Najveća prevalenca MRSA izolata je na jugu i delimično na zapadu Evrope ([[Grčka]], [[Bugarska]], [[Irska]], [[Portugalija|Portugal]]), a najmanja na severu ([[Danska]], [[Švedska]], [[Holandija]]) <ref name="Tiemersma"/>. I u drugim zemljama zabeležene su varijacije među bolnicama: najviše u Nemačkoj, najmanje u Sloveniji <ref name="Tiemersma">Tiemersma EW, Bronzwaer SL, Lyytikäinen O, Degener JE, Schrijnemakers P, Bruinsma N, et al. Methicillin-resistant Staphylococcus aureus in Europe, 1999−2002. Emerg Infect Dis 2004;10(9): 1627−34.</ref><ref>Matynia B, Młodzinska E, Hryniewicz W. ''Antimicrobial susceptibility patterns of Staphylococcus aureus in Poland obtained bythe National Quality Assurance Programme.'' Clin MicrobiolInfect 2005; 11(5): 379−85.</ref> U našem regionu, udeo izolata u period od 2000. do 2002. na Klinikama za hirurgiju i nefrologiju iznosio je za izolate MRSA infekcije 60,95%, a za izolate MRKNS 72,05%, što je približno rezultatima dobijenim u Portugaliji, Italiji i Španiji u istom periodu <ref name="Mirović"/>. U [[Srbija|Srbiji]] u različitim bolničkim centrima, različita je zastupljenost MRSA izolata. Prema podacima iz 2005. u [[Klinički centar Srbije|Kliničkom centru Srbije u Beogradu]], MRSA bio je prisutan u 81% kliničkih izolata, na Ortopedskoj klinici na Banjici u Beogradu iz rana je izolovano 41% MRSA, a u [[Klinički centar Niš|Kliničkom centru u Nišu]] i [[Klinički centar Kragujevac|Kliničkom centru u Kragujevcu]] učestalost MRSA izolata bila je 55% i 44% <ref name="Mirović">Mirović V, Tomanović B, Kocić B, Jovanović B, Brusić J, Ninković V. ''The problem of MRSA in Serbia.'' Proceeding of the National Workshop an antibiotic susceptability testing; 2006, October 23–24, Belgrade. (Serbian)</ref> Prisutnost jako visokog procenat meticilin rezistentnih izolata ''[[Stafilokokus aureus|Stafilokokusa aureusa]]'' i koagulaza negativnih stafilokoka u Srbiji, koji od [[2003]]. neprestano raste, navodi na zaključak da zdravstvena služba Srbije mora preduzeti dodatno angažovanje koje će dovesti do smanjenja veoma visoke zastupljenosti ovih infekcija <ref name="Jovan"/>. == Rizične grupe == * Ljudi sa slabim imunskim sistemom (ljudi koji žive sa HIV/AIDS-om, lupusom, rakom), primaoci organa nakon transplantacije, teški astmatičari, itd) * Dijabetičari.<ref>Lipsky et al (2010). ''"Skin and soft tissue infections in hospitalised patients with diabetes: culture isolates and risk factors associated with mortality, length of stay and cost".'' Diabetologia.</ref> * Intravenski korisnici droge.<ref name="MRSA Infections"/> * Korisnici hinolonskih antibiotika.<ref>Tacconelli, E.; De Angelis, G.; Cataldo, MA.; Pozzi, E.; Cauda, R. (Jan 2008). "Does antibiotic exposure increase the risk of methicillin-resistant Staphylococcus aureus (MRSA) isolation? A systematic review and meta-analysis.". J Antimicrob Chemother 61 (1): 26–38. {{doi|10.1093/jac/dkm416}}. {{PMID|17986491}}.</ref> * Mala deca i osobe u poznijim godina * Studenti koji žive u studentskim domovima.<ref name="MRSA Infections">"MRSA Infections: People at Risk of Acquiring MRSA Infections". Centers for Disease Control and Prevention. 9 August 2010., Pristupljeno 13. 5. 2012.</ref> * Ljudi koji borave (bolesnici) ili zapošljeni u zdravstvenoj ustanovi koji duži vremenski period provode u njima.<ref name="MRSA Infections"/> * Ljudi koji provode vreme u priobalnim vodama, gde je MRSA prisutan, kao što su neke plaže u Floridi i zapadnoj obali [[Sjedinjene Američke Države|Sjedinjenih Američkih Država]].<ref>Reuters (2009-02-16). ''"Study: Beachgoers More Likely to Catch MRSA"''. FoxNews.com.</ref><ref>Marilynn Marchione (2009-09-12). ''"Dangerous staph germs found at West Coast beaches".'' AP.</ref> * Ljudi koji provode vreme u zatvorenom prostoru sa drugim ljudima, uključujući; beskućnike u neadekvatnim skloništima, zatvorenici u zatvorima, vojni regruti u toku osnovne obuke,<ref>Zinderman, C.; Conner, B.; Malakooti, M.; LaMar, J.; Armstrong, A.; Bohnker, A. (May 2004). ''"Community-Acquired Methicillin-Resistant Staphylococcus aureus Among Military Recruits"''. Emerging Infectious Diseases.</ref> i pojedinci koji provode dosta vremena u teretanani . * Autohtoni narodi, uključujući indijanace, starosedeoce Aljaske i starosedioci australije.<ref name="MRSA Infections3">David, Micheal Z. and Daum, Robert S. (2010). ''Community-Associated Methicillin-Resistant Staphylococcus aureus: Epidemiology and Clinical Consequences of an Emerging Epidemic''. 23. American Society for Microbiology. pp. 616–687.</ref> * Veterinari, osobe zapošljene na pretovaru stoke i vlasnici kućnih ljubimaca.<ref name="MRSA Infections3"/> == Putevi prenošenje MRSA == Meticilin rezistentan stafilokokus aureus (MRSA) je veoma često prisutan u [[kožni sistem|koži]] (pazusi, prepone), kao i sluzokoži nosa mnogih zdravih osoba, ili kao prolazna flora u crevima i kožnim infekcijama u vidu [[rana]], [[akne|bubuljica]] ili [[čir]]eva. Najmanje kod jedne, od četiri zdrave osobe (ili u 25-30% slučajeva), MRSA živi na koži ili u nosnim šupljinama, ali ne izaziva nikakve probleme ili infekcije.<ref>{{en}} [http://www.cdc.gov/mrsa/definition/index.html ''Definition of MRSA'', Centers for Disease Control and Prevention, USA] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121013033639/http://www.cdc.gov/mrsa/definition/index.html |date=2012-10-13 }}, Pristupljeno 12. 4. 2013.</ref> Ako se stafilokokna bakterija unese u telo zdrave osobe, ona može da izazove infekciju; koja može biti lokalna i manje izražena (na primer, bubuljica), ili ozbiljna (uključujući promene na srcu, plućima, u krvi ili na kostima). Ozbiljne infekcije stafilokokama su češći kod osoba sa oslabljenim [[imunski sistem|imunskim sistemom]]<ref>Centers for Disease Control and Prevention. Methicillin-resistant Staphylococcus aureus (MRSA) infections. Accessed April 17, 2011. [http://www.cdc.gov/mrsa/], Pristupljeno 12. 4. 2013.</ref>. Najmanje dve na svakih sto osoba poseduje neotpornost na stafilokoke rezistentnim na antibiotike. Biti neotporan znači da antibiotik nije u stanju da leči i izleče infekciju sa ovom vrstom bakterija. Ovo posebno uključuje osobe u bolnicama na dugotrajnom lečenju kao i osobe na [[dijaliza|dijalizi bubrega]] ili lečenju [[tumor|raka]]. MRSA se prenosi dodirom ili u kontaktu sa MRSA kontaminiranom osobom bilo da je ona bolesnik ili potpuno zdrava osoba ([[kliconoša]])<ref>Que YA, Moreillon P. ''Staphylococcus aureus (including staphylococcal toxic shock).'' In: Mandell GL, Bennett JE, Dolin R, eds. Principles and Practice of Infectious Diseases. 7th ed. Philadelphia, Pa: Elsevier Churchill Livingstone; 2009:chap 195.</ref>. MRSA infekcija se može javiti kod bilo koje osobe bez obzira na [[pol]], [[rasa|rasu]] ili uzrasta ako je izložene povećanom rizuku od zaražavanja<ref>{{en}} (2008). ''MRSA (Methicillin Resistant Staphylococcus Aureus).'' Developed through a partnership of The Ohio State University Medical Center, Mount Carmel Health, OhioHealth and Nationwide Children’s Hospital, Columbus, Ohio. Available for public use without copyright restrictions at [https://www.healthinfotranslations.org/], Pristupljeno 12. 4. 2013.</ref>: * neposrednim (fizičkim) kontaktom sa kožnim ili drugim promana osobe koja ima stafilokoknu infekciju. * dodirivanjem predmeta i površina na kojima je prisutna MRSA u uvećanom broju. Ovo mogu biti predmeti svakodnevne upotrebe, bolnička oprema i instrumenti, igle za tetovažu, sredstva javnog prevoza, sportski rekviziti i drugi predmeti i oprema * preko ogrebotina, i rana na koži, koje su ulazna vrata za kontaminaciju MRSA infekcijom * boravkom u objektima gde ima dosta ljudi, u školama, zdravstvenim ustanovama, vojnim bazama, domovima za starije ljude, obdaništima ili [[zatvor]]ima. * nakon mnogobrojnih fizičkih kontakta, za vreme masovnih okupljanja * u toku rada u zdravstvenim ustanovama, mikrobiološkim laboratorijama, na poljoprivrednim dobrima itd. * u uslovim loše lične i kolektivne [[higijena|higijene]] * u [[rat]]nim uslovima, nakon [[zemljotres]]a i drugih masovnih katastrofa, praćenih velikim okupljanjem i migracijom stanovništa * postoperativne infekcije hirurških rana, opekotine, infekcije dojki nakon porođaja itd. == Etiologija == Stafilokokusa aureus rezistentan na meticilin dugi niz godina povezuje sa boravkom u bolnici, domovima za starije i nemoćne i sličnim institucijama i tek se od devedesetih godina pojavljuje pojam „vanbolnička MRSA“, s nizom karakteristika koje ga razlikuju od ranije poznatih, bolničkih MRSA. Zato danas medicinska struka razlikuje dva tipa meticilin rezistentnog stafilokokusa aureusa<ref>{{en}} Evans MW, Ramcharan M. ''Methicillin-Resistant Staphylococcus aureus (MRSA) and Chiropractic: What you need to know.'' Chiro ACCESS [Internet]; 2009. Dostupno na: [http://www.chiroaccess.com/Articles/MethicillinResistantStaphylococcus-aureus-(MRSA)-and-Chiropractic-What-you-need-toknow.aspx?id=0000105] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305125323/http://www.chiroaccess.com/Articles/MethicillinResistantStaphylococcus-aureus-(MRSA)-and-Chiropractic-What-you-need-toknow.aspx?id=0000105 |date=2016-03-05 }}</ref>; '''Bolnički „HA-MRSA“ tip''' Ovaj tip MRSA otkriven je u bolnicama i zato nosi naziv „HA-MRSA“ ({{jez-engl| hospital-acquired or health care–associated MRSA}}). Bolnički MRSA su uglavnom multirezistentni pa je izbor antibiotika za lečenje infekcija izazvanim bolničkim MRSA sužen na [[vankomicin]] i [[linezolid]], uglavnom izazivaju teže infekcije kod bolesnika koji su na neki način predisponirani: oslabljenim imunskim sistemom, dugotrajnim bolničkim lečenjem, dugotrajnom primenom antimikrobnih lekova, progresijom osnovne bolesti i slično. Infekciji MRSA sojevima u bolničkim uslovima obično prethodi kolonizacija različitog trajanja. Svega nekoliko epidemijskih MRSA-klonova je odgovorno za veliki procenat infekcija izazvanih ovim uzročnikom. '''Vanbolnički „CA-MRSA“ tip''' Ovaj tip MRSA, je poznat kao vanbolnički tip ili „CA-MRSA“ ({{jez-engl|community-associated MRSA}}). Vanbolnički MRSA se epidemiološki, fenotipski i genotipski razlikuju od bolničkih MRSA. Zajedničko svim izveštajima o infekcijama koje uzrokuju vanbolnički MRSA su: nepovezanost sa rizičnim faktorima koji su prisutni u bolesnika inficiranih MRSA-sojevima poreklom iz bolnice; nisu rezistentni na nebetalaktamske antibiotike; češće se javljaju u beskućnika, siromašnih, zatvorenika i sportista. Poseban značaj tih sojeva je u tome što su virulentniji od bolničkih MRSA, i brže se šire među bolesnicima zbog bržeg prilagođavanja na domaćina. Vanbolnički MRSA javljaju se u značajno mlađoj starosnoj grupi nego bolnički. Infekcije koje vanbolnički MRSA izaziva obično su teške kožne infekcije ([[celulitis]], [[nekrotizirajući fasciitis]]) i nekrotizirajuće [[upala pluća|pneumonije]]. Oba tipa meticilin rezistentnog stafilokokusa aureusa imaju isti mehanizam rezistencije na antibiotike, a to je promena ciljnog mesta delovanja [[antibiotik]]a. Poseduju takozvanu '''heterorezistenciju''' što znači da svi MRSA sojevi imaju [[gen]] za rezistenciju na [[hromozom]]u, ali neke [[bakterija|bakterije]] iz pojedinih [[soj]]eva jesu, a neke nisu rezistentne. <center>'''<big>Razlike između HA-MRSA i CA-MRSA infekcija</big>'''</center> <center> {| class="wikitable" |- ! '''Tip infekcije''' !! HA-MRSA !! CA-MRSA |- | '''Zaraženi'''|| stariji, bolnički lečeni ||mladi, zdravi |- | '''Područje infekcije'''|| krvotok, pluća, područja koja su operisana (sistemski)||koža i meka tkiva (lokalno) |- | '''Rezistencija''' || mec I, II, III-gen || mec IV-gen |- | '''Dodatni faktori rezistencije''' || Rezistencija na niz antibiotika ||Penton-Valentine leukocidin (PVL) |} </center> Između MRSA sojeva bolničkog i vanbolničkog porekla osim sličnosti ima i mnogo razlika: razlikuju se epidemiološki, klinički, po faktorima virulencije, po učestalosti javljanja<ref>Weber JT. ''Community-associated methicillin-resistant Staphylococcus aureus.'' Clin Infect Dis 2005; 41 Suppl 4: S269−72.</ref><ref>Naimi TS, LeDell KH, Como-Sabetti K, Borchardt SM, Boxrud DJ,Etienne J, et al. ''Comparison of community- and health careassociated methicillin-resistant Staphylococcus aureus infection''. JAMA 2003; 290(22): 2976−84.</ref><ref>Moran GJ, Krishnadasan A, Gorwitz RJ, Fosheim GE, McDougalLK, Carey RB, et al. ''Methicillin-resistant S. aureus infectionsamong patients in the emergency department.'' N Engl J Med2006; 355(7): 666−74.</ref>. U odnosu na bolničke, vanbolnički izolati ''[[Stafilokokus aureus|Stafilokokusa aureusa]]'' rezistentnih na meticilin, još uvek je, značajno manje, mada ima predviđanja da će se ta razlika u budućnosti smanjiti<ref>Paez A, Skiest D. ''MRSA: From the hospital to the community.''Current Infect Dis Rep 2008; 1(10): 14–21.</ref>. Zastupljenost vanbolničkih MRSA u evropskim zemljama je, uglavnom niska (1,5-9%), a podaci su dobijeni ispitivanjem nazalnog kliconoštvo među zdravom populacijom (deca, vojnici, zdravi odrasli koji u poslednjih 12 meseci nisu imali kontakta sa bolničkom sredinom)<ref>Abudu L, Blair I, Fraise A, Cheng KK. ''Methicillin-resistantStaphylococcus aureus (MRSA): a community-based prevalence survey.'' Epidemiol Infect 2001; 126(3): 351−6.</ref><ref>Warshawsky B, Hussain Z, Gregson DB, Alder R, Austin M,Bruckschwaiger D, et al. ''Hospital- and community-based surveillance of methicillin-resistant Staphylococcus aureus: previous hospitalization is the major risk factor.'' Infect ControlHosp Epidemiol 2000; 21(11): 724−7.</ref>. Prema podacima iz [[Srbija|Srbije]], vanbolnička MRSA zastupljen je sa 17,7%, u različitom materijalu iz hirurških, pedijatrijskih, ORL, oftalmoloških i dermatoloških ambulanti <ref name="Petrović"/>. == Mehanizmi == Dva glavna mehanizma koja dovode do rezistencije [[stafilokokus aureus]]a na [[beta-laktamski antibiotik|beta-laktamske antibiotike]] su: * Produkcija dodatnog penicilin-vezujućeg proteina ''PBP2a'', koji je kodiran hromozomskim ''mecA'' genom, i nastavlja svoju funkciju u izgradnji ćelijskog zida bakterije i kada drugi penicilin vezujući proteini ''PBP1, 2 i 3'' budu inaktivirani antibiotikom i produkcija inducibilnog enzima beta-laktamaze koja razgrađuje [[beta-laktamski antibiotik|beta-laktamski prsten]] i inaktivira [[antibiotik]] <ref name="Lowy"/>. * Ređe zastupljeni mehanizmi rezistencije na stafilokokus aureus su modifikacija penicilin-vezujućih proteina ''PBP1, 2, i 4'' što dovodi do smanjenog afiniteta za ''BLA'' i hiperprodukcija [[beta-laktamaza]] koja je odgovorna za graničnu rezistenciju [[stafilokoke|stafilokoka]] na [[meticilin]] (''borderline-resistant Staphylococcus aureus – BORSA'') <ref name="Nelson"/>. Ovi ''BORSA'' sojevi karakterišu se vrednostima minimalne inhibitorne koncentracije ''(MIK)'' za oksacilin 4-8&nbsp;µg/ml i odsustvom ''mecA'' gena. Često se lažno proglašavaju meticilin rezistentnim stafilokokama ili čak meticilin senzitivnim <ref name="Nelson">Nelson L, Cockram CS, Lui G, Lam R, Lam E, Lai R, et al. ''Community case of methicillin-resistant Staphylococcus aureus infection.'' Emerg Infect Dis 2006; 12(1): 172−4.</ref> [[Datoteka:MecA Resistance.svg|mini|centar|600p|Dijagram prikazuje antibiotsku rezistenciju promenom ciljnog mesta antibiotika, po uzoru na rezistenciju MRSA prema [[penicilin]]u. Beta-laktamski antibiotici trajno inaktiviraju PBP enzime koji su neophodni za život bakterija trajno se vezujući za njihova aktivna mesta. Neki oblici MRSA, međutim, postoji i PBP koji neće dozvoliti da se antibiotik veže za njegovo aktivno mesto]]. == Dijagnostika == [[Datoteka:Muller Hinton agar with MRSA.jpg|thumb|300px|Miler Hinton agar pokazuje otpornu MRSA na oksacilinski disk]] U dijagnostici MRSA ključnu ulogu imaju mikrobiološke laboratorije i druge referentne laboratorije osposobljene za brzu identifikovanje pojave MRSA, primenom savremenih i brzih tehnika za identifikaciju i karakterizaciju MRSA.<ref>{{en}} ''Laboratory Detection of: Oxacillin/Methicillin-resistant Staphylococcus aureus'' na sajtu: [http://www.cdc.gov/HAI/settings/lab/lab_mrsa.html Centers for Disease Control and Prevention, USA], Pristupljeno 12. 4. 2013.</ref> Uprkos tome, bakterija generalno moraju biti gajena u krvi, urinu, sputumu, ili drugim tečnim kulturama iz telesnih tečnosti, u laboratorijiskim uslovima i u dovoljnim količinama potrebnim za dokazivanje u testovima. Kako shodno tome, ne postoji brz i jednostavan metod za dijagnozu MRSA, početna terapija se najčešće zasniva na osnovu sumnje od strane lekara koji leči obolelog, kako svako kašnjenje u lečenju ove vrste infekcije nebi imalo fatalne posledice. Tehnike dijagnostike MRSA sve više uključuju i primenu [[Polimerazna lančana reakcija|PCR-u realnom vremenu]]{{efn|Lančana reakcija polimeraza u realnom vremenu ili [[polimerazna lančana reakcija]]}} ili primenu kvantitativnog PCR, u kliničkim laboratorijama za brzu detekciju i identifikaciju MRSA sojeva, umnožavanjem njihovog [[molekul]]a [[DNK]].<ref name= FrancoisP>{{Cite book |chapterurl=http://www.horizonpress.com/staph|vauthors=Francois P, Schrenzel J| |lastauthoramp=yes year=2008|chapter=Rapid Diagnosis and Typing of ''Staphylococcus aureus''|title=Staphylococcus: Molecular Genetics|publisher=Caister Academic Press| isbn = 978-1-904455-29-5|pages=}}</ref><ref name=Mackay>{{Cite book |author=Mackay I M (editor). | title = Real-Time PCR in Microbiology: From Diagnosis to Characterization | publisher = Caister Academic Press |year=2007| url=http://www.horizonpress.com/rtmic | isbn = 978-1-904455-18-9|pages=}}</ref><ref>Coleman, WB i Tsongalis, GJ. ''Molecular Diagnostics: For the Clinical Laboratorian.'' Humana Press. {{page|year=2006|isbn=978-1-58829-356-5|pages=47}}56. i 65-74</ref> Još jedan značajan laboratorijski test za dijagnozu MRSA je test brze aglutinacije lateks čestica ili [[lateks test]], koji detektuje PBP2a protein. [[Protein]] PBP2a je varijanta [[penicilin vezujući protein|penicilin vezujućeg proteina]] koji daje sposobnost [[S. aureus]]u da bude otporan na [[oksacilin]].<ref name=Hardy>{{cite web|title=MRSA latex test for PBP2|last=Seiken|first=Denka|url=http://www.hardydiagnostics.com/catalog2/hugo/MRSALatexTest.htm|access-date=2019-01-04|archive-date=2009-03-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20090310034548/http://www.hardydiagnostics.com/catalog2/hugo/MRSALatexTest.htm|dead-url=yes}}</ref> == Novine u istraživanjima == Na osnovu nedavno objavljen studija farmaceutskog koncerna [[AstraZeneka]], ova farmaceutska kuća je na tržište izbacila [[antibiotik]] [[ceftarolinfosamil]], pod imenom [[Zinforo]]^® koji se pokazao uspešnim u lečenju MRSA. Iako ovaj antibiotik spada u grupu [[cefalosporini|cefalosporina]], on je pokazao delotvornost i protiv [[stafilokokus aureus]]a. Prema izjavi Ernsta Molitora primarijusa na Institutu za medicinsku mikrobiologiju, imunologiju i parazitologiju Univerzitetske klinike u Bonu ovaj antibiotik je pokazo zadovoljavajuće rezultate i da: „treba očekivati da će ovaj on imati manje neželjenih posledica od nekih drugih alternativnih lekova“.<ref>Brigite Osterat, Saša Bojić Novi antibiotik protiv MRSA (2012) [http://www.dw.de/dw/article/0,,16293639,00.html Deutsche Welle], Pristupljeno 12. 10. 2012.</ref> Otkrićem ovog leka i dalje problem rezistentnih bakterija nije rešen, jer bakterije poseduju izuetno veliku sposobnost preživljavanja, jer se brzo razmnožavaju i veoma brzo prilagođavaju novim životnim uslovima. Što se bakterije češće sreću sa lekovima koji ih uništavaju, veća je verovatnoća da neće uspeti da razviju odgovarajuće odbrambene mehanizme za sopstveni spas od takvih lekova. == Mere prevencije == === Izolacija kliconoša === Rizik od prenošenja MRSA sa kliconoša na zdrave osobe van zdravstvenih ustanova je mali. MRSA kliconoštvo obično je prolazno. Međutim, neki osobe mogu imati MRSA u nosu i na rukama (kontaktni dermatitisili ekcem) i mogu predstavljati primarni rezervoar. Takođe, osobe koje su dugo boravile u bolnici, ili su lečene antibioticima, bolesnici na dijalizi, kao i hirurški bolesnici i, uopšte, imuno-kompromitovani, podložniji su infekciji.<ref>Scheurich D, Woeltje K. ''Skin and soft tissue infections due to CA-MRSA.'' Mo Med 2009;106(4): 274-6.</ref><ref>Shalit I, Berger SA, Gorea A, Frimerman H. ''Widespread quinolone resistance among methicillin-resistant Staphylo-coccus aureus isolates in a general hospital.'' Antimicrob Agents Chemother 1989;33(4):593-4.</ref> Najbolji način prevencije zaražavanja MRSA infekcijom je da se izbegava direktan kontakt sa kožom, izlučevinama, odećom ili bilo kojim predmetima koji dolaze u kontakt; bilo sa pacijentima zaraženim MRSA-om ili direktno sa meticilin rezistentni stafilokokusom aureusom. To često nije moguće, jer MRSA-om zaraženi pojedinci ili prenocioci MRSA infekcije nisu odmah kao takvi identifikovani. Zdravi nosioci stafilokoka, posebno oni koji učestvuju u proizvodnji i distribuciji hrane, moraju se udaljiti sa posla i lečiti dok se ne obeskliče. Ipak, dešava se da posle lokalne primene antibiotika MRSA perzistira ili se naseljava na neko drugo mesto, ili se u toku lečenja može razviti rezistencija na, prethodno, osetljivi agens. Dokle god zaražena osoba na sebi ima održivu infekciju MRSA-om, u/ili na telu, ona se smatra infektivno (zaraznom) za svoju okolinu. === Lična higijena === Najsigurnije i najjednostavnija ali i najefikasnije mere za sprečavanje širenja MRSA su, počev od održavanja lične higijene (posebno ruku) do higijene radnog mesta, porodičnog domaćinstva. Zato je prvi korak u prevenciji MRSA pravilna i redovna higijena, a pre svega ruku: '''Obavezno pranje ruku''' * ''pre pripremanja hrane, jela ili pića'' * ''pre i posle dodirivanja očiju, nosa, usta, genitalije, [[rana]], [[akne|akni]], lišajeva, ili [[ospa|osipa]]'''' * ''pre i posle promene zavoja'' * ''pre i posle pušenja'' * ''pre i posle duvanja na [[nos]], kijanja i kašljanja'' * ''nakon izmokravanja, velike nužde ili kontakta sa telesneim tečnostima (mokraća, stoloca, iscedak iz nosa, ispljuvak, krv, vaginalni sekret) Ovvo uključuje i kontakt sa zaprljanom posteljinom sa telesnim tečnostima'' * ''nakon čišćenja kupatila, promene vaša i posteljina, i pranja veša'' * ''nakon dodirivanja stvari drugih ljudi, kao što su telefoni, kvake, ili kolica'' '''Dezinfekcija površina antisepticima''' Antiseptici su idealno rešenje u vidu rastvora ili antiseptičkih maramica i dostupni su u većini prodavnica sa sredstvima za održavanje higijene ruku i čistoće površina koje mogu biti kontaminirane MRSA-om. Antiseptike treba korisne kod kuće, na radnom mestu u teretanama, javnim toaletima ili skoro na svakom javnom mestu. == Napomene == {{notelist}} == Izvori == {{reflist|2}} == Literatura == * {{Cite book |ref= harv|author=Mackay I M (editor). | title = Real-Time PCR in Microbiology: From Diagnosis to Characterization | publisher = Caister Academic Press |year=2007| url=http://www.horizonpress.com/rtmic | isbn = 978-1-904455-18-9}} * {{Cite book |ref= harv|chapterurl=http://www.horizonpress.com/staph|vauthors=Francois P, Schrenzel J| |lastauthoramp=yes year=2008|chapter=Rapid Diagnosis and Typing of ''Staphylococcus aureus''|title=Staphylococcus: Molecular Genetics|publisher=Caister Academic Press| isbn = 978-1-904455-29-5}} == Vanjske veze == * {{en}} [https://web.archive.org/web/20111015174040/http://effectivehealthcare.ahrq.gov/index.cfm/search-for-guides-reviews-and-reports/?pageaction=displayproduct&productid=691 Comparative Effectiveness of Screening for Methicillin-Resistant Staphylococcus aureus (MRSA)] * {{sh}} [https://web.archive.org/web/20121012065951/http://medicinar.mef.hr/nastava/farmakologija/beta-laktamski-antibiotici-1 Beta-laktamski antibiotici (I) Penicilini] {{Reflista}} {{Ostava|Methicillin-resistant Staphylococcus aureus}} [[Kategorija:Bakterije]] oq248q33e6mb1e8t2r90u6ua0gka9r2 0 4636730 42586664 42395788 2026-05-01T14:31:01Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586664 wikitext text/x-wiki {{Okvir regije Francuske |regija= Auvergne-Rhône-Alpes |grb=[[Blason Auvergne-Rhône-Alpes.svg|100px|Logo]] |mjesto= [[Lyon]] |Stanovništvo=8,026,685<ref name=city/> |Datum popisa=[[2019]]. |Gustoća=115.1<ref name=city/> |Površina=69,7111<ref name=city/> |Broj okruga=12<ref name=city/> |Broj kantona= 242 |Broj općina=4 095 |Predsjednik=Laurent Wauquiez<br /><small>(Republikanci LR)</small> |Departmani=[[Ain (departman)|Ain]] (01)<br />[[Allier (departman)|Allier]] (03)<br/>[[Ardèche]] (07)<br/>[[Cantal]] (15)<br/>[[Drôme (departman)|Drôme]] (26)<br/>[[Haute-Loire]] (43)<br/>[[Haute-Savoie]] (74)<br/>[[Isère (departman)|Isère]] (38)<br/>[[Loire (departman)|Loire]] (42)<br/>[[Puy-de-Dôme]] (63)<br/>[[Rhône (departman)|Rhône]] (69)<br/>[[Savoie (departman)|Savoie]] (73) |Položaj=[[Datoteka:Auvergne-Rhône-Alpes_in_France_2016.svg|Položaj Auvergne-Rhône-Alpesa u Francuskoj|320px]]}} '''Auvergne-Rhône-Alpes''' je jedna od trinaest [[Regioni Francuske|Francuskih regija]] koja se prostire na [[istok]]u [[Francuska|zemlje]]. Formirana je [[2016]]. ujedinjenjem dotadašnjih [[Regioni Francuske|regija]] [[Auvergne]] i [[Rhône-Alpe]].<ref name=brit/> == Geografija == ''Auvergne-Rhône-Alpes'' ima površinu od 69,711 [[km²]], na kojoj živi 8,026,685 [[Stanovništvo|stanovnika]].<ref name=city>{{cite web | url =http://www.citypopulation.de/php/france-reg-admin.php | title =''France: Auvergne-Rhône-Alpes'' | accessdate =11. 5. 2019 | language=engleski | publisher=City population}}</ref> [[Datoteka:Auvergne-Rhône-Alpes et provinces.svg|thumb|left|250px|Karta regije sa [[Departmani Francuske|departmanima]]]] Auvergne-Rhône-Alpes sa [[sjever]]a [[Granica|graniči]] sa [[Regioni Francuske|regijama]]; [[Centre-Val de Loire]] i [[Bourgogne-Franche-Comté]], sa [[zapad]]a sa [[Nouvelle-Aquitaine]], sa [[jug]]a sa [[Oksitanija (regija)|Oksitanijom]] i [[Provansa-Alpe-Azurna obala|Provansom-Alpe-Azurna obala]] i sa [[istok]]a sa [[Švicarska|Švicarskom]] i [[Italija|Italijom]]. [[Glavni grad]] je [[Lyon]].<ref name=brit/> == Historija == [[Predsjednik Francuske]] [[François Hollande]] je još u [[jun]]u [[2014]]. najavio plan smanjenja broja [[Regioni Francuske|francuskih regija]] sa 21 na 13. Reorganizacija je osmišljena sa ciljem da se smanji [[birokracija|birokratski aparat]] i troškovi. [[Narodna skupština (Francuska)|Narodna skupština]] je u [[novembar|novembru]] [[2014]]. odobrila promjenu, koja je stupila na snagu [[1. januar]]a [[2016]]. Tako je stvorena [[Regioni Francuske|regija]] - Auvergne-Rhône-Alpes, koja je obuhvatila velik dio centralne i [[istok|istočne]] [[francuska|Francuske]].<ref name=brit>{{cite web | url =https://www.britannica.com/place/Auvergne-Rhone-Alpes | title =''Auvergne-Rhône-Alpes'' | accessdate =11.5. 2019 | language=engleski | publisher=Encyclopaedia Britannica}}</ref> == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze== {{Commonscat|Auvergne-Rhône-Alpes}} * [https://www.auvergnerhonealpes.fr/ ''La Région Auvergne-Rhône-Alpes'' (Službene stranice)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161220050738/http://www.auvergnerhonealpes.fr/ |date=2016-12-20 }} {{fr icon}} * [https://www.britannica.com/place/Auvergne-Rhone-Alpes ''Auvergne-Rhône-Alpes'' (na portalu Encyclopaedia Britannica)] {{en icon}} {{Francuske regije}} {{Portal Francuska}} [[Kategorija:Regioni Francuske]] nbkgldojnqzm74crfec7l3exuo5ugzy 0 4659461 42586770 42386605 2026-05-02T08:19:13Z ~2026-26538-42 348306 /* Srpske verzije */ 42586770 wikitext text/x-wiki {{Infokutija TV|bgcolour=purple|br_epizoda=222|color text=white|slika=[[Slika:My Little Pony Friendship is Magic 2017 logo.png]]|opis=Logo serije od 2017.|žanr=Avantura<br>Magična fantastika<ref>https://www.denofgeek.com/us/tv/my-little-pony/238807/why-my-little-pony-friendship-is-magic-is-serious-fantasy</ref><ref>https://www.cbr.com/my-little-pony-friendship-magic-finale-trailer/</ref>|kreator=[[Lauren Faust]]|website=https://mylittlepony.hasbro.com/|naziv_emisije={{PAGENAME}}|glasovi=[[Tara Strong]]<br>[[Ashleigh Ball]]<br>[[Andrea Libman]]<br>[[Tabitha St. Germain]]<br>[[Cathy Weseluck]]<br>[[Rebecca Shoichet]]<br>[[Shannon Chan-Kent]]<br>[[Kazumi Evans]]|lista_epizoda=Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic|kompozitor_muzičke_teme=[[Daniel Ingram]]|kanal=[[Treehouse TV]]|prethodi=[[My Little Pony (serija)|My Little Pony]]<br>[[My Little Pony Tales]]|slijedi=[[My Little Pony: Pony Life]]|zemlja=[[Kanada]]<br>[[SAD]]|početak=10. 10. 2010.|kraj=12. 10. 2019.|naziv_emisije_2=My Little Pony: Čarobno prijateljstvo (Hrvatski demo)<br>Maj Litl Poni: Čarobno drugarstvo (Srpski demo)}} {{Naslov u kurzivu}} '''''{{PAGENAME}}''''' ({{jez-sh|Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija}}{{Efn|Naslov ''Drugarstvo je magija'' se također koristi}}) je kanadsko-američka animirana televizijska serija iz 2010. godine. Seriju je razvila Lauren Faust kao dio nove linije medija [[Hasbro]]ve franšize ''[[My Little Pony]]''. Lauren Faust poznato je radila na mnogim crtanim serijama kao ''[[The Powerpuff Girls]]'' i ''[[Foster's Home for Imaginary Friends]]''. Prva epizoda serije je bila premijerno prikazana na kanalu The Hub, sad zvan Discovery Family. Serija je bila prvi program na kanalu. Serija je poznata kao Generation 4, skračeno G4 ({{jez-sh|Generacija 4}}) jer je četvrta inkarnacija franšize ''My Little Pony''. Glavni likovi serije jesu [[Princeza Twilight Sparkle|Twilight Sparkle]] i Zmaj Spike, duo koji je živio u [[Kraljevina|kraljevstvu]] Canterlot, u dalekoj zemlji [[Equestria|Equestriji]]. Twilight je učenica Princeze Celestije, i, kada je započela jubilarna Proslava ljetnog Sunca, Celestia je poslala Twilight i Spikea u grad Ponyville da pronađu prijatelje. Tamo se Twilight sprijatelji s pet ponija (Pinkie Pie, Applejack, Rainbow Dash, Rarity, i Fluttershy) i preseli se u knjižnicu. Ostatak serije skupa šire čaroliju prijateljstva, i na kraju Twilight Sparkle zamjeni Celestiju i njenu sestru Lunu kada postane vladarica Equestrije. Serija je postala velik hit čim je započela s emitiranjem na Kanadskom kanalu [[Discovery Family]]. [[Srbija]] i [[Hrvatska]] obje imaju po dvije sinkronizacije, s demo DVD-om koji je izašao 2011. U [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]] se emitira srpska verzija, te bosanska sinkronizacija (koja se sastoji od treće i četvrte sezone). Emisija je dobila spin-off franšizu ''[[My Little Pony: Equestria Girls|Equestria Girls]]'', [[My Little Pony: The Movie (film, 2017.)|dugometražni film]], spin-off seriju ''[[My Little Pony: Pony Life|Pony Life]]'', i [[My Little Pony (IDW Publishing)|stripove]] kompanije [[IDW Publishing]]. == Premisa == {{Glavni|:Kategorija:Epizode iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} Jednom davno, u dalekoj zemlji Equestriji, dvije sestre, Luna i Celestia, živjele su u skladu i vladale Equestrijom. Princeza Luna je postala ljubomorna na sestru jer joj je posao bio dizati Mjesec, dok je sestra Celestia dizala Sunce. Poniji bi se zabavljali tijekom Celestijinog dana, ali bi spavali tijekom Lunine noči. Zato se Luna pretvorila u strašnu Nightmare Moon i obečala da će zauvijek širiti tamu. Zato ju je Celestia potjerala na mjesec. Tisuću godina je prošlo od tog događaja, i o njemu čita glavni lik, jednorog Twilight Sparkle. Twilight obavijesti Celestiju da misli da će se Nightmare Moon vratiti. Celestiju nije bilo briga, i poslala ju je u Ponyville da motri pripreme za proslavu ljetnog Sunca. Tamo upozne [[Domaći konj|kobile]] Pinkie Pie i Applejack, [[jednorog]]a Rarity, i [[pegaz]]e Rainbow Dash i Fluttershy. Tijekom proslave se Nightmare Moon vrati, i Celestia nestane. Twilight, uz pomoć novih prijateljica, spasi Celestiju i starim relikvijama, Elementima sklada, vrati Nightmare Moon u normalu. Nakon što napokon pronađe nove prijatelje, Twilight ostane u Ponyvilleu i pomognu svima, nekad i svojoj grupi, s problemima prijateljstva. Serija također ima mnogo sporednih i pozadinskih likova, koji su dobili glavnu ulogu u epizodi ''[[Slice of Life (My Little Pony: Friendship Is Magic)|Slice of Life]]''. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 3)|trećoj sezoni]], Twilight postane princeza prijateljstva i narastu joj krila. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 4)|četvrtoj sezoni]] dobije svoj dvorac. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 5)|petoj sezoni]] se grupi pridruži novi poni, Starlight Glimmer. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 8)|osmoj sezoni]] prijateljice otvore školu prijateljstva, Spikeu narastu krila i šest mlađih učenika škole stvore grupu i nazovu se mlađih glavnih šest. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 9)|devetoj sezoni]], Twilight postane vladarica Equestrije i, uz pomoć prijatelja, uništi svo zlo u Equestriji. == Likovi == {{Main|Lista likova iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} * Twilight Sparkle (element čarolije) — Jednorog, kasnije Alicorn, kojoj je dužnost podučavati i širiti prijateljstvo sa svima u Equestriji i dalje. Twilight glas daje Tara Strong, i njene pjesme pjeva Rebecca Shoichet. * Spike — Zmaj čije je jaje magijom otvorila Twilight. Spikeove epizode su večinom o njegovoj nesigurnosti i savladanju strahova. Spikeu glas daje Cathy Weseluck. * Pinkie Pie (element smijeha) — Kobila koja obožava zabave, slatkiše i smijeh. Pinkie glas daje Andrea Libman, a pjesme pjeva Shannon Chan-Kent. * Applejack (element iskrenosti) — Snažna kobila koja živi na farmi jabuka s obitelji Apple. Applejack glas daje Ashleigh Ball. * Rainbow Dash (element odanosti) — Brza sportašica koja se voli hvaliti i letjeti. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 7)|sedmoj sezoni]] se pridruži njenom omiljenom sportskom timu, Wonderboltima. Rainbow glas daje Ashleigh Ball. * Rarity (element velikodušnosti) — Otmjeni jednorog koji ima butike u Ponyvilleu, Manehattanu i Canterlotu. Rarity voli dizajnirati haljine i skupljati dragulje. Glas joj daje Tabitha St. Germain, i njene songove izvodi Kazumi Evans. * Fluttershy (element dobrote) — Sramežljivi pegaz koji voli životinje. Mnoge epizode u kojoj je ona glavni lik su o savladanju njenih strahova i nesigurnosti. Glas joj daje Andrea Libman. * Princeze Celestia i Luna — Celestia i Luna su bivše vladarice Equestrije. One su visoki Alicorni i kontroliraju dizanje i spuštanje Mjeseca i Sunca. Celestiji glas daje [[Nicole Oliver]], a Luni Tabitha St. Germain. * Princeza Mi Amore Cadenza "Cadance", Princ Shining Armor i Flurry Heart — Cadance je Twilightina stara dadilja, Shining Armor je Twilightin brat i Flurry Heart je beba Cadance i Shining Armora. Oni su obitelj i zaštitnici Kristalnog Carstva. Cadance glas daje [[Britt McKillip]], Shining Armoru [[Andrew Francis]] i Flurry Heart Tabitha St. Germain. * Cutie Mark Crusaders — Klub tri mlada ponija, Apple Bloom, Scootaloo i Sweetie Belle, koji pokušavaju osvojiti Cutie Marke ({{Jez-sh|Slatke biljege/Slatke belege}}), i osvoje ih u petoj sezoni. U trećoj sezoni im se pridruži Apple Bloomina rođakinja Babs Seed, i u [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 6)|šestoj sezoni]] im se pridruži [[grifon]] Gabby. Apple Bloom daje glas [[Michelle Creber]], Scootaloo [[Madeleine Peters]], Sweetie Belle [[Claire Corlett]], Babs Seed Brynna Drummond, i Gabby [[Erin Matthews]]. == Epizode == {{V. također|Kategorija:Sezone iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" rowspan="2" |Sezona ! rowspan="2" |Epizoda ! colspan="2" |Originalna premijera |- !Prvo prikazana !Posljednje prikazana |- ! style="background:red;" | <span style="color:red"> 1 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 1 (2010.–11.)|1]] |26 |10. 10. 2010. |6. 5. 2011. |- ! style="background:orange;" | <span style="color:orange"> 2 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 2 (2011.–12.)|2]] |26 |17. 9. 2011. |21. 4. 2012. |- ! style="background:yellow;" | <span style="color:yellow"> 3 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 3 (2012.–13.)|3]] |13 |10. 11. 2012. |16. 2. 2013. |- ! style="background:green;" | <span style="color:green"> 4 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 4 (2013.–14.)|4]] |26 |23. 11. 2013. |10. 3. 2014. |- ! style="background:blue;" | <span style="color:blue"> 5 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 5 (2015.)|5]] |26 |4. 4. 2015. |28. 11. 2015. |- ! style="background:cyan;" | <span style="color:cyan"> 6 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 6 (2016.)|6]] |26 |26. 3. 2016. |22. 10. 2016. |- ! style="background:darkblue;" | <span style="color:darkblue"> 7 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 7 (2017.)|7]] |26 |15. 4. 2017. |28. 10. 2017. |- ! style="background:purple;" | <span style="color:purple"> F </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Film (2017.)|Film]] | colspan="2" |6. 10. 2017. |- ! style="background:hotpink;" | <span style="color:hotpink"> 8 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 8 (2018.)|8]] |26 |24. 3. 2018. |13. 10. 2018. |- ! style="background:violet;" | <span style="color:violet"> B </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Božićni specijal (2018.)|Božićni specijal]] | colspan="2" |27. 10. 2018. |- ! style="background:pink;" | <span style="color:pink"> 9 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 9 (2019.)|9]] |26 |6. 4. 2019. |12. 10. 2019. |- ! style="background:tan;" | <span style="color:tan"> S </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Specijal (2019.)|Specijal]] | colspan="2" |29. 6. 2019. |} </onlyinclude> == Glasovi == === Srpske verzije === Postoje dvije srpske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na Minimaxu u 2011.-oj, i sinkronizirao ju je studio Studio. Sve sezone su sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na mnogim kanalima, najpoznatije na Mini Ultri i Dexy TV-u. Emitiranje je započelo u 2013.-oj, i prve dvi sezone sinkronizirao je studio Loudworks, a ostatak serije studio Blue House. Samo je 6 sezona sinkronizirano. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="3" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (Studio) ! colspan="2" |Glas (Loudworks) ! colspan="2" |Glas (Blue House) |- !Englesko ime !Srpsko ime (Demo, Studio) !Srpsko ime (Loudworks, Blue House) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Tvajlajt Sparkl |Većernja Iskra | rowspan="2" |Mila Manojlović | colspan="2" |[[Mariana Aranđelović]] | colspan="2" |[[Milena Moravčević]] | colspan="2" |[[Mina Lazarević]] |- |Rainbow Dash |Rejnbou Deš |Šarenlota | colspan="2" |[[Aleksandra Širkić]] | rowspan="1" |Jelena Petrović | [[Ana Milenković]] |[[Ana Simić Korać]] |Mina Lazarević |- |Applejack |Epldžek |Jabuklina |Ana Marković |Aleksandra Širkić |Aleksandra Širkić (većina pjesama) [[Jelena Jovičić]] (S6E8) |Jelena Petrović | rowspan="2" |Nataša Balog | rowspan="2" |Nataša Balog (S3E1,2) Mina Lazarević (S3 nadalje) |- |Rarity |Reriti |Divna |Mariana Vodeničar | colspan="2" |[[Snežana Jeremić Nešković|Snežana Jeremić]] (osim S3) [[Milena Živanović]] (S3) |[[Dragana Milošević]] |Ana Milenković |- |Pinkie Pie |Pinki Paj |Rozeta | rowspan="2" |[[Andrijana Oliverić]] | colspan="2" rowspan="2" |Jelena Jovičić | colspan="2" |Milena Moravčević | colspan="2" rowspan="2" |Mirjana Stojanović (S3, 4) Milena Moravčević (S5, 6) |- |Fluttershy |Flateršaj |Tihana |Aleksandra Tomić |Ivana Aleksandrović Ivee |- |Spike |Spajk |Bodlja |Dragana Zrnić |Snežana Jeremić (osim S3) Milena Živanović (S3) |Milena Živanović (S3) Melanija Milenković (S6) Snežana Jeremić (ostale pjesme) |Dragana Milošević |''ne pjeva'' | colspan="2" |Snežana Jeremić (S3, 4) Dragana Milošević (S5, 6) |} === Hrvatske verzije === Postoje dvije hrvatske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na kanalu [[HRT 2]] u 2014.-oj, i sinkronizirao ju je studio Novi Mediji. Samo su dvije sezone sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na [[RTL Kockici]]. Emitiranje je započelo u 2017.-oj, i prikazane su sezone 1, 4 i 5. Studio je Livada Produkcija. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (NM) ! colspan="2" |Glas (LP) |- !Englesko ime, Hrvatsko ime (Demo, LP) !Hrvatsko ime (NM) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Iskra Sumrak |Jelena Majić |[[Katarina Perica Kirin]] |[[Andrea Baković]] (jedna pjesma) Tina Bukić (većina pjesama) |Monika Berberović |Vida Manestar |- |Rainbow Dash |Duga Jurić |Danijela Večerinović |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) | rowspan="4" |Andrea Baković |Mima Karaula (S1) Maja Kovač (S4, 5) |Mima Karaula (jedna pjesma) Vida Manestar (ostatak) |- |Applejack |Ivka |[[Sanja Hrenar]] |[[Jasna Odorčić]] (do S1E21) ??? (S1E21 nadalje) | colspan="2" |[[Mia Krajcar]] |- |Rarity |Ljubica |[[Vanda Winter]] |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) |Anja Nigović |Anja Nigović (većina pjesama) Vida Manestar (S5E14) |- |Pinkie Pie |Roza Slatki |Sandra Hrenar |Andrea Baković |Kristina Habuš |Kristina Habuš (S1, 5) Vida Manestar (S4) |- |Fluttershy |Plahuljica |Ivana Hajder |Tina Bukić |[[Andrea Baković]] (neke pjesme) Tina Bukić (većina pjesama) | colspan="2" |Anabela Barić |- |Spike |Piko |Aleksandra Naumov |Adnan Prohić (večina epizoda) Zdravko Valentin |''ne pjeva'' | colspan="2" |Sandra Hrenar |} === Bosanska verzija === Bosanska verzija se emitirala na [[Hayatovci]]ma, [[Federalna televizija|Federalnoj TV]] i [[Nova BH|Pink BH]]. Sinkronizirane su treća i četvrta sezona. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! colspan="2" |Glas |- !Englesko ime !Bosansko ime !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Ponoćna Iskra | colspan="2" |[[Mirna Kreso|Mirna Jogunčić Kreso]] |- |Rainbow Dash |Šarenlota | colspan="2" rowspan="2" |[[Anita Memović|Anita Kajasa Memović]] |- |Applejack |Jabuklina |- |Rarity |Divna |[[Alma Merunka|Alma Kobilić Merunka]] |Alma Merunka i Mirna Kreso |- |Pinkie Pie |Rozeta | rowspan="2" |Anita Kajasa Memović |Anita Memović Mirna Kreso (jedna pjesma) |- |Fluttershy |Tihana |Mirna Kreso Anita Memović (neke pjesme) |- |Spike |Bodlja | colspan="2" |??? |} == Produkcija == Seriju je razvila Lauren Faust za Hasbro kao [[Reboot (fikcija)|reboot]] franšize ''My Little Pony''. Faust je radila na svojoj liniji igračaka zvana ''Milky Way and the Galaxy Girls'' uz animiranu televizijsku seriju koju je predstavljala Lisi Licht od [[Allspark|Hasbro Studiosa]], kad ju je Licht pitala da izmisli novu verziju franšize ''My Little Pony''.<ref>https://www.awn.com/blog/ponies-and-bronies</ref> Razvoj je započeo 2008. godine, i produkcija prve sezone trajala je cijelu 2009.-u godinu.<ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/buy-original-MLP-art-and-help-Japan-220111226</ref><ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/Galaxy-Girls-My-Little-Pony-and-2010-228911071</ref> [[Jayson Thiessen]] je skicirao i animirao kratkometražnu epizodu koja je trajala dvije minute za odobrenje Faust i Hasbra.<ref>https://twitter.com/goldenrusset/status/573933161102598144</ref> U kratkoj epizodi je Tara Strong posudila glas Pinkie Pie.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |access-date=2020-09-11 |archivedate=2021-04-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210403165805/https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |deadurl=yes }}</ref> Serija je bila napravljena za djevojčice s između 4-12 godina,<ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/557057507341115392</ref><ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/548292262325518336</ref> i Faust je dizajnirala seriju da roditelji mogu gledati seriju s kčerima.<ref>https://www.deviantart.com/comments/4/1603670/1783488885</ref> Serija ima puno odraslih fanova, uključujući muškarce između 15-35 godina koji se zovu broniji, i odrasle žene koje se zovu pegasisters. Fiskalni izvještaji kažu da su [[WildBrain|DHX Media]] možda dobili oko 6 miliona Kanadskih dolara svaku godinu za produkciju prvih triju sezona.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908141740/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908135807/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2013-07-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130718020646/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |deadurl=yes }}</ref> === Igračke i roba === ''MLP:FIM'' povezan je sa ponovnim pokretanjem linije igračaka ''My Little Pony'' iz 2010. godine, s figuricama i setovima na osnovu ''MLP-a''.<ref name="wsj.com">https://www.wsj.com/articles/{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Odjeljak web stranice Hasbra daje informacije o ''MLP:FIM'' za djecu i njihove roditelje, uključujući pozadine likova, video zapise i interaktivne igre i medije. Djelomično se zahvaljujući starijim fanovima, Hasbro je ''MLP'' doživio kao brend životnog stila, s preko 200 licenci u 15 kategorija proizvoda, uključujući odjeću, kućni pribor i digitalne medije. Brend je prikupio preko 650 milijuna Američkih dolara prodajama u 2013. godini,<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 |access-date=2020-09-11 |archive-date=2015-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515165545/http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 }}</ref> te milijardu Američkih dolara godišnje prodajama u 2014. i 2015. godini.<ref>https://web.archive.org/web/20150523020156/http://investor.hasbro.com/eventdetail.cfm?eventid=155016</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20170707002738/http://investor.hasbro.com/common/download/download.cfm?companyid=HAS&fileid=819559&filekey=8A09F66A-4137-45A9-88BA-C16F08E1AF90&filename=Annual_Report_Website_FINAL.pdf</ref> === Međunarodno emitiranje === {| class="wikitable" |+Međunarodni lokalizirani naslovi serije !Jezik !Naslov !Prijevod |- |[[Albanski jezik|Albanski]] |''Miqësia është magjike me ponin tim të vogël'' |Prijateljstvo je čarobno s mojim malim ponijem |- |[[Arapski jezik|Arapski]] |''<nowiki>ماي ليتل بوني | مهرتي الصغيرة</nowiki>'' |<nowiki>My Little Pony | Moj mali poni</nowiki> |- |[[Armenski jezik|Armenski]] |''Իմ փոքրիկ պոնին: Ընկերությունը հրաշք է'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Azerski jezik|Azerbajdžanski]] |''Mənim balaca ponim'' |Moj mali poni |- |[[Bjeloruski jezik|Bjeloruski]] |''Mой маленькі поні: дружба гэта магія'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Bosanski]] | colspan="2" |''Moj mali poni'' |- |[[Bugarski jezik|Bugarski]] |''Малкото пони: Приятелството е магия'' |Mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Češki jezik|Češki]] (Demo) |''My Little Pony: Magické přátelství'' |My Little Pony: Magično prijateljstvo |- |Češki (TV) |''Můj malý pony: Přátelství je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Danski jezik|Danski]] |''My Little Pony: Venskab er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |[[Engleski jezik|Engleski]], [[Farski jezik|Ferojski]], [[Hindski jezik|Hindski]], [[Malajski jezik|Malajski]], [[Tagaloški jezik|Tagaloški]], [[Tamilski jezik|Tamilski]] |''My Little Pony: Friendship Is Magic'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Estonski jezik|Estonski]] (Demo) |''My Little Pony: Sõprus on imepärane'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno |- |Estonski (TV) |''Minu väike poni: Sõprus on imeline/maagiline'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno/čarobno |- |[[Finski jezik|Finski]] |''My Little Pony: Ystävyyden taikaa'' | rowspan="2" |Moj mali poni: Čarolija prijateljstva |- |[[Francuski jezik|Francuski]] (Kanada) |''Mon Petit Poney: La Magie de L'amitié'' |- |Francuski ([[Evropa|Europa]]) |''My Little Pony: Les amies, c'est Magique'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Grčki jezik|Grčki]] |''My Little Pony: Η Φιλία είναι μαγική'' |Moj Mali Poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Gruzijski jezik|Gruzijski]] |''ჩემი პატარა პონი'' |Moj mali poni |- |[[Hebrejski jezik|Hebrejski]] |''הפוני הקטן שלי: חברות היא קסם'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Hrvatski (Demo) | colspan="2" |''My Little Pony: Čarobno prijateljstvo'' |- |Hrvatski (HRT2) | colspan="2" |''Moj mali Poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Hrvatski (RTL Kockica) | colspan="2" |''My little pony – Prijateljstvo je čarolija'' |- |[[Indonežanski jezik|Indonezijski]] |''My Little Pony: Keajaiban Persahabatan'' |Moj mali poni: Magija prijateljstva |- |[[Japanski jezik|Japanski]] |''マイリトルポニー ～トモダチは魔法～'' |Moj mali poni: Prijatelji su magični |- |[[Kantonski kineski jezik|Kantonski]] |''小馬寶莉：友情就是魔法'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Kineski jezik|Kineski]] |''小马宝莉'' |Moj mali poni |- |[[Kmerski jezik|Kmerski]] |''ប៉ូនីជាទីស្រលាញ់'' |Dragi poni |- |[[Korejski jezik|Korejski]] |''마이리틀포니'' |Moj mali poni |- |[[Letonski jezik|Latvijski]] |''Mans mazais ponijs: Draudzība ir brīnums'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudesno |- |[[Litvanski jezik|Litavski]] |''Mano mažasis ponis: Stebuklinga draugystė'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Magično prijateljstvo |- |[[Mađarski jezik|Mađarski]] (Demo) |''My Little Pony: Varázslatos barátság'' |- |Mađarski (TV) |''Én kicsi pónim: Varázslatos barátság'' |- |[[Makedonski jezik|Makedonski]] |''Моето мало пони'' | rowspan="2" |Moj mali poni |- |[[Mongolski jezik|Mongolski]] |''Миний бяцхан одой морь'' |- |[[Nizozemski jezik|Nizozemski]] |''My Little Pony: Vriendschap is betoverend'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je očaravajuće |- |[[Norveški jezik|Norveški]] |''My Little Pony: Vennskap er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista čarolija |- |[[Njemački jezik|Njemački]] |''My Little Pony – Freundschaft ist Magie'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarolija |- |[[Perzijski jezik|Perzijski]] (DVD) |''پونی کوچولو-یک کلاغ چهل کلاغ'' |Mali poni |- |Perzijski (prva verzija) |''پونی کوچولوها'' |Mali poniji |- |Perzijski (druga verzija) |''پونی کوچولو'' |Mali poni |- |[[Poljski jezik|Poljski]] |''My Little Pony: Przyjaźń to magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Portugalski jezik|Portugalski]] (DVD) |''My Little Pony: Amizade é Pura Magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |Portugalski (TV) |''My Little Pony: A Amizade é Mágica'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Rumunski jezik|Rumunski]] |''My Little Pony/Micul meu ponei: Prietenia este magică'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Ruski jezik|Ruski]] (DVD) |''My Little Pony: Дружба — это волшебство'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Ruski (TV, [[Estonija]]) |''Мой маленький пони: Дружба это волшебство'' |- |Ruski (TV, [[Rusija]]) |''Мои маленькие пони: Дружба — это чудо'' |- |[[Slovački jezik|Slovački]] |''My Little Pony: Priateľstvo je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Slovenski jezik|Slovenski]] (Minimax) | colspan="2" |''Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Slovenski (POP) | colspan="2" |''Moj mali poni: Čarobno prijateljstvo'' |- |Srpski (DVD) | colspan="2" |''My Little Pony: Чаробно другарство (Čarobno drugarstvo)'' |- |Srpski (Studio) | colspan="2" |''Мој Мали Пони: пријатељство је чаролија (Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija)'' |- |Srpski (Loudworks, Blue House) | colspan="2" |''Мој мали пони: Пријатељство/Другарство је магија (Moj mali poni: Prijateljstvo/Drugarstvo je magija)'' |- |[[Španski jezik|Španjolski]] |''My Little Pony: La magia de la amistad'' |My Little Pony: Magija drugarstva |- |[[Švedski jezik|Švedski]] |''My Little Pony: Vänskap är magiskt'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Tajlandski jezik|Tajlandski]] (MCOT Family) | colspan="2" |''My Little Pony'' |- |Tajlandski (VCD, DVD, CTV, LTV) |''My Little Pony'' – มหัศจรรย์แห่งมิตรภาพ |Moj mali poni – Čudo prijateljstva |- |[[Pojednostavljeno kinesko pismo|Tajvanski]] |''彩虹小馬'' |Moj mali poni |- |[[Italijanski jezik|Talijanski]] |''My Little Pony – L'amicizia è magica'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarobno |- |[[Turski jezik|Turski]] |''My Little Pony: Arkadaşlık Sihirlidir'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Ukrajinski jezik|Ukrajinski]] |''My Little Pony: Дружба – це диво'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Vijetnamski jezik|Vijetnamski]] (SAOTV/SCTV3) |''My Little Pony: Tình bạn diệu kỳ'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |Vijetnamski (VTC11/ZTV) |''Pony bé nhỏ – Tình bạn diệu kỳ'' |Mali poni – Magično drugarstvo |} === Muzika === {{Main|Lista pjesama iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} == Nasljeđe == {{Main|Obožavatelji serije My Little Pony: Friendship Is Magic|Bronies: The Extremely Unexpected Adult Fans of My Little Pony}} Serija je dobila pozitivne recenzije kritičara. Emily VanDerWerff ''A.V. Cluba'' je istakla serijinu „čistu i krajnju radost“ i nedostatak cinizma, za razliku od mnogih drugih emisija koje su prikupljale kultno praćenje roditelja i odraslih. Pohvalila je stilizirani izgled likova, relativnu složenost priča za dječju televiziju i čvrste šale zbog kojih je emisija ugodna za roditelje i djecu. Dala je seriji B+.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307225554/https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 }}</ref> Brian Truitt iz ''USA Todaya'' pohvalio je emisiju zbog svog humora i moralnih pogleda.<ref>https://www.usatoday.com/story/life/2012/11/26/my-little-pony/1725375/</ref> Genevieve Koski iz ''A.V. Cluba'' je kasnije komentirala da je ''Friendship Is Magic'' primjer emisije koja je, iako se smatra „djevojačkom“, uspjela ući u štrebersku kulturu kako bi joj omogućila šire prihvaćanje od ostalih uporedivih oblika.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603083311/https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 }}</ref> Emily Ashby iz organizacije [[Common Sense Media]], organizacija koja se fokusira na roditeljski aspekt dječijih medija, dala je emisiji ocjenu četiri od pet zvijezda, naglašavajući njezine poruke prijateljstva, tolerancije i poštovanja, ali je savjetovala roditeljima da budu oprezni od "utjecaja koji bi likovi mogli imati na želje njihove djece, s obzirom da je ukorijenjena u dobro poznatoj liniji proizvoda knjiga, igračaka i gotovo svega između."<ref>https://www.commonsensemedia.org/tv-reviews/my-little-pony-friendship-is-magic</ref> Liz Ohanesian, za ''[[L.A. Weekly]]'', rekla je da je emisija "apsolutno iskrena u svojim porukama o prijateljstvu, ali nikada nije pre ozbiljna". Matt Morgan, pišući za stupac "GeekDad" Wireda, pohvalio je emisiju zbog toga što je "ponovo pokrenula Hasbrovo imanje koje je pomješala sa štreberskim podtobovima" i što je jedna od rijetkih "serija usmjerenih na djevojke u kojoj štreberski može uživati s kćeri".<ref>https://www.wired.com/2011/09/could-my-little-pony-be-raising-the-next-generation-of-geeks/</ref> Kritičar ''[[Los Angeles Times]]''a Robert Lloyd nazvao je emisiju "pametnijom i estetski sofisticiranijom" od bilo kojeg prethodnog crtanog filma franšize "My Little Pony" i pohvalio njenu sposobnost da se dopadne i djeci i njihovim roditeljima, jer je "pametna i razgovijetna i dobro inscenirana, i nikada strašno slatka".<ref>https://www.latimes.com/entertainment/tv/showtracker/la-et-st-tv-picks-my-little-pony-sondheim-improv-doc-martin-20131205-story.html</ref> ''[[TV Guide]]'' naveo je seriju kao jednu od šezdeset najboljih animiranih emisija svih vremena na spisku septembra 2013. godine. Ostale pohvale emisiji uključivale su njen stil, priče, karakterizaciju i diskusiju o feminizmu.<ref>http://arts.brighton.ac.uk/whats-on/research-events/research-conferences/my-little-pony</ref> Kathleen Richter magazina ''[[Ms. (časopis)|Ms.]]'' je vjerovala da ''Friendship Is Magic'' nije promijenio narav starijih animacija za djevojčice, što je smatrala "tako seksističkim i rasističkim i heteronormativnim". Na primjer, sugerirala je da emisija, kroz lik Rainbow Dash, promovira stereotip da su "sve feministkinje ljute, neumorne lezbijke". Također je smatrala da su jedini poniji tamnije boje prikazani do sada u položaju slušnosti prema "bijelom poniju nadmoćniku (Celestiji)".<ref>https://msmagazine.com/2010/12/09/my-little-homophobic-racist-smarts-shaming-pony/</ref> Lauren Faust odgovorila je na ove tvrdnje izjavljujući da, iako je Rainbow Dash bila ''[[tomboy]]'', „nigdje se u emisiji ne spominje njena seksualna orijentacija“ i „pretpostavljajući da su [''tomboyke''] lezbijke krajnje nepravedno i prema heteroseksualnim i lezbijskim tomboykama“, i dalje navodeći da "Boja nikada, nikada nije bila prikazivana kao pokazatelj rase za ponije."<ref>https://msmagazine.com/2010/12/24/my-little-non-homophobic-non-racist-non-smart-shaming-pony-a-rebuttal/</ref> Amid Amidi, tko piše za animacijsku web stranicu ''[[Cartoon Brew]]'', bio je kritičniji prema konceptu emisije, nazivajući ju znakom "kraja ere koju su tvorci pokrenuli u TV animaciji". Amidijev esej izrazio je zabrinutost da je dodjela talenta poput Faust na seriju fokusiranu na igračke bila dio trenda usmjerenosti profitabilnim žanrovima animacije, poput vezanja igračaka, kako bi se pozabavio fragmentiranom gledališnom publikom i sveukupno "priznanjem poraza za cijeli pokret, trenutak koji maše [[Bela zastava|bijelom zastavom]] za industriju TV animacije."<ref>https://www.cartoonbrew.com/ideas-commentary/the-end-of-the-creator-driven-era-29614.html</ref> Unatoč Hasbrovoj ciljanoj demografiji mladih djevojčica i njihovih roditelja,<ref name="wsj.com"/><ref>https://www.tvguide.com/news/bronies-my-little-pony-friendship-magic-1068692/</ref> ''Friendship Is Magic'' postao je kulturni i internetski fenomen, s mnogim obožavateljima od 13 do 35 godina.<ref name="wired.com">https://www.wired.com/2011/06/bronies-my-little-ponys/</ref> Interes u seriju je počeo rasti kad su fanovi animacija i crtića odgovorili Amidijevom eseju na [[4chan]]u.<ref>https://stage.cartoonbrew.com/tv/weve-created-a-bronster-50220.html{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Muški obožavatelji usvojili su ime "brony" ([[portmanteau]] riječi "bro" i "pony") kako bi se opisali.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |access-date=2020-09-27 |archivedate=2012-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314002516/http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |deadurl=yes }}</ref> Starija obožavalačka grupa iznenadila je Hasbro i druge koji su zaposleni u programu.<ref name="wired.com"/><ref>https://www.rollingstone.com/movies/movie-news/behind-the-music-of-pop-culture-smash-my-little-pony-friendship-is-magic-247311/</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20110804051912/http://arts.nationalpost.com/2011/08/03/all-ages-show-hipsters-love-childrens-programming/</ref><ref>https://www.csmonitor.com/The-Culture/TV/2012/0320/Is-TV-paying-too-much-attention-to-fans</ref> Oni su cijenili i prihvatili fandom dodajući reference fanovima unutar emisije i igračaka, dok su, u ranoj fazi, omogućili da kreativni elementi fandoma procvjetaju bez zakonskog uplitanja.<ref>https://www.forbes.com/sites/danielnyegriffiths/2012/01/19/skyrim-ponies-sopa/</ref> Fandom je bio meme nakon puštanja emisije, ali njegova je popularnost na internetu postupno propadala, uprkos nastavku emisije.<ref>https://www.polygon.com/2018/8/28/17788132/my-little-pony-friendship-is-magic-ending-bronies-fandom</ref> == Vanjske veze == * {{Imdb title|id=1751105}} == Napomene == {{Notelist}} == Reference == <references responsive="" />{{My Little Pony: Friendship Is Magic}} [[Kategorija:Američke TV-emisije]] [[Kategorija:Kanadske TV-emisije]] [[Kategorija:Animirane TV-serije]] [[Kategorija:TV serije započete 2010.]] [[Kategorija:My Little Pony: Friendship Is Magic]] o602kjbxeoasyrzb4cue6n4hfz8ybx9 42586772 42586770 2026-05-02T08:20:29Z ~2026-26538-42 348306 /* Srpske verzije */ 42586772 wikitext text/x-wiki {{Infokutija TV|bgcolour=purple|br_epizoda=222|color text=white|slika=[[Slika:My Little Pony Friendship is Magic 2017 logo.png]]|opis=Logo serije od 2017.|žanr=Avantura<br>Magična fantastika<ref>https://www.denofgeek.com/us/tv/my-little-pony/238807/why-my-little-pony-friendship-is-magic-is-serious-fantasy</ref><ref>https://www.cbr.com/my-little-pony-friendship-magic-finale-trailer/</ref>|kreator=[[Lauren Faust]]|website=https://mylittlepony.hasbro.com/|naziv_emisije={{PAGENAME}}|glasovi=[[Tara Strong]]<br>[[Ashleigh Ball]]<br>[[Andrea Libman]]<br>[[Tabitha St. Germain]]<br>[[Cathy Weseluck]]<br>[[Rebecca Shoichet]]<br>[[Shannon Chan-Kent]]<br>[[Kazumi Evans]]|lista_epizoda=Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic|kompozitor_muzičke_teme=[[Daniel Ingram]]|kanal=[[Treehouse TV]]|prethodi=[[My Little Pony (serija)|My Little Pony]]<br>[[My Little Pony Tales]]|slijedi=[[My Little Pony: Pony Life]]|zemlja=[[Kanada]]<br>[[SAD]]|početak=10. 10. 2010.|kraj=12. 10. 2019.|naziv_emisije_2=My Little Pony: Čarobno prijateljstvo (Hrvatski demo)<br>Maj Litl Poni: Čarobno drugarstvo (Srpski demo)}} {{Naslov u kurzivu}} '''''{{PAGENAME}}''''' ({{jez-sh|Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija}}{{Efn|Naslov ''Drugarstvo je magija'' se također koristi}}) je kanadsko-američka animirana televizijska serija iz 2010. godine. Seriju je razvila Lauren Faust kao dio nove linije medija [[Hasbro]]ve franšize ''[[My Little Pony]]''. Lauren Faust poznato je radila na mnogim crtanim serijama kao ''[[The Powerpuff Girls]]'' i ''[[Foster's Home for Imaginary Friends]]''. Prva epizoda serije je bila premijerno prikazana na kanalu The Hub, sad zvan Discovery Family. Serija je bila prvi program na kanalu. Serija je poznata kao Generation 4, skračeno G4 ({{jez-sh|Generacija 4}}) jer je četvrta inkarnacija franšize ''My Little Pony''. Glavni likovi serije jesu [[Princeza Twilight Sparkle|Twilight Sparkle]] i Zmaj Spike, duo koji je živio u [[Kraljevina|kraljevstvu]] Canterlot, u dalekoj zemlji [[Equestria|Equestriji]]. Twilight je učenica Princeze Celestije, i, kada je započela jubilarna Proslava ljetnog Sunca, Celestia je poslala Twilight i Spikea u grad Ponyville da pronađu prijatelje. Tamo se Twilight sprijatelji s pet ponija (Pinkie Pie, Applejack, Rainbow Dash, Rarity, i Fluttershy) i preseli se u knjižnicu. Ostatak serije skupa šire čaroliju prijateljstva, i na kraju Twilight Sparkle zamjeni Celestiju i njenu sestru Lunu kada postane vladarica Equestrije. Serija je postala velik hit čim je započela s emitiranjem na Kanadskom kanalu [[Discovery Family]]. [[Srbija]] i [[Hrvatska]] obje imaju po dvije sinkronizacije, s demo DVD-om koji je izašao 2011. U [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]] se emitira srpska verzija, te bosanska sinkronizacija (koja se sastoji od treće i četvrte sezone). Emisija je dobila spin-off franšizu ''[[My Little Pony: Equestria Girls|Equestria Girls]]'', [[My Little Pony: The Movie (film, 2017.)|dugometražni film]], spin-off seriju ''[[My Little Pony: Pony Life|Pony Life]]'', i [[My Little Pony (IDW Publishing)|stripove]] kompanije [[IDW Publishing]]. == Premisa == {{Glavni|:Kategorija:Epizode iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} Jednom davno, u dalekoj zemlji Equestriji, dvije sestre, Luna i Celestia, živjele su u skladu i vladale Equestrijom. Princeza Luna je postala ljubomorna na sestru jer joj je posao bio dizati Mjesec, dok je sestra Celestia dizala Sunce. Poniji bi se zabavljali tijekom Celestijinog dana, ali bi spavali tijekom Lunine noči. Zato se Luna pretvorila u strašnu Nightmare Moon i obečala da će zauvijek širiti tamu. Zato ju je Celestia potjerala na mjesec. Tisuću godina je prošlo od tog događaja, i o njemu čita glavni lik, jednorog Twilight Sparkle. Twilight obavijesti Celestiju da misli da će se Nightmare Moon vratiti. Celestiju nije bilo briga, i poslala ju je u Ponyville da motri pripreme za proslavu ljetnog Sunca. Tamo upozne [[Domaći konj|kobile]] Pinkie Pie i Applejack, [[jednorog]]a Rarity, i [[pegaz]]e Rainbow Dash i Fluttershy. Tijekom proslave se Nightmare Moon vrati, i Celestia nestane. Twilight, uz pomoć novih prijateljica, spasi Celestiju i starim relikvijama, Elementima sklada, vrati Nightmare Moon u normalu. Nakon što napokon pronađe nove prijatelje, Twilight ostane u Ponyvilleu i pomognu svima, nekad i svojoj grupi, s problemima prijateljstva. Serija također ima mnogo sporednih i pozadinskih likova, koji su dobili glavnu ulogu u epizodi ''[[Slice of Life (My Little Pony: Friendship Is Magic)|Slice of Life]]''. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 3)|trećoj sezoni]], Twilight postane princeza prijateljstva i narastu joj krila. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 4)|četvrtoj sezoni]] dobije svoj dvorac. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 5)|petoj sezoni]] se grupi pridruži novi poni, Starlight Glimmer. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 8)|osmoj sezoni]] prijateljice otvore školu prijateljstva, Spikeu narastu krila i šest mlađih učenika škole stvore grupu i nazovu se mlađih glavnih šest. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 9)|devetoj sezoni]], Twilight postane vladarica Equestrije i, uz pomoć prijatelja, uništi svo zlo u Equestriji. == Likovi == {{Main|Lista likova iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} * Twilight Sparkle (element čarolije) — Jednorog, kasnije Alicorn, kojoj je dužnost podučavati i širiti prijateljstvo sa svima u Equestriji i dalje. Twilight glas daje Tara Strong, i njene pjesme pjeva Rebecca Shoichet. * Spike — Zmaj čije je jaje magijom otvorila Twilight. Spikeove epizode su večinom o njegovoj nesigurnosti i savladanju strahova. Spikeu glas daje Cathy Weseluck. * Pinkie Pie (element smijeha) — Kobila koja obožava zabave, slatkiše i smijeh. Pinkie glas daje Andrea Libman, a pjesme pjeva Shannon Chan-Kent. * Applejack (element iskrenosti) — Snažna kobila koja živi na farmi jabuka s obitelji Apple. Applejack glas daje Ashleigh Ball. * Rainbow Dash (element odanosti) — Brza sportašica koja se voli hvaliti i letjeti. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 7)|sedmoj sezoni]] se pridruži njenom omiljenom sportskom timu, Wonderboltima. Rainbow glas daje Ashleigh Ball. * Rarity (element velikodušnosti) — Otmjeni jednorog koji ima butike u Ponyvilleu, Manehattanu i Canterlotu. Rarity voli dizajnirati haljine i skupljati dragulje. Glas joj daje Tabitha St. Germain, i njene songove izvodi Kazumi Evans. * Fluttershy (element dobrote) — Sramežljivi pegaz koji voli životinje. Mnoge epizode u kojoj je ona glavni lik su o savladanju njenih strahova i nesigurnosti. Glas joj daje Andrea Libman. * Princeze Celestia i Luna — Celestia i Luna su bivše vladarice Equestrije. One su visoki Alicorni i kontroliraju dizanje i spuštanje Mjeseca i Sunca. Celestiji glas daje [[Nicole Oliver]], a Luni Tabitha St. Germain. * Princeza Mi Amore Cadenza "Cadance", Princ Shining Armor i Flurry Heart — Cadance je Twilightina stara dadilja, Shining Armor je Twilightin brat i Flurry Heart je beba Cadance i Shining Armora. Oni su obitelj i zaštitnici Kristalnog Carstva. Cadance glas daje [[Britt McKillip]], Shining Armoru [[Andrew Francis]] i Flurry Heart Tabitha St. Germain. * Cutie Mark Crusaders — Klub tri mlada ponija, Apple Bloom, Scootaloo i Sweetie Belle, koji pokušavaju osvojiti Cutie Marke ({{Jez-sh|Slatke biljege/Slatke belege}}), i osvoje ih u petoj sezoni. U trećoj sezoni im se pridruži Apple Bloomina rođakinja Babs Seed, i u [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 6)|šestoj sezoni]] im se pridruži [[grifon]] Gabby. Apple Bloom daje glas [[Michelle Creber]], Scootaloo [[Madeleine Peters]], Sweetie Belle [[Claire Corlett]], Babs Seed Brynna Drummond, i Gabby [[Erin Matthews]]. == Epizode == {{V. također|Kategorija:Sezone iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" rowspan="2" |Sezona ! rowspan="2" |Epizoda ! colspan="2" |Originalna premijera |- !Prvo prikazana !Posljednje prikazana |- ! style="background:red;" | <span style="color:red"> 1 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 1 (2010.–11.)|1]] |26 |10. 10. 2010. |6. 5. 2011. |- ! style="background:orange;" | <span style="color:orange"> 2 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 2 (2011.–12.)|2]] |26 |17. 9. 2011. |21. 4. 2012. |- ! style="background:yellow;" | <span style="color:yellow"> 3 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 3 (2012.–13.)|3]] |13 |10. 11. 2012. |16. 2. 2013. |- ! style="background:green;" | <span style="color:green"> 4 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 4 (2013.–14.)|4]] |26 |23. 11. 2013. |10. 3. 2014. |- ! style="background:blue;" | <span style="color:blue"> 5 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 5 (2015.)|5]] |26 |4. 4. 2015. |28. 11. 2015. |- ! style="background:cyan;" | <span style="color:cyan"> 6 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 6 (2016.)|6]] |26 |26. 3. 2016. |22. 10. 2016. |- ! style="background:darkblue;" | <span style="color:darkblue"> 7 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 7 (2017.)|7]] |26 |15. 4. 2017. |28. 10. 2017. |- ! style="background:purple;" | <span style="color:purple"> F </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Film (2017.)|Film]] | colspan="2" |6. 10. 2017. |- ! style="background:hotpink;" | <span style="color:hotpink"> 8 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 8 (2018.)|8]] |26 |24. 3. 2018. |13. 10. 2018. |- ! style="background:violet;" | <span style="color:violet"> B </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Božićni specijal (2018.)|Božićni specijal]] | colspan="2" |27. 10. 2018. |- ! style="background:pink;" | <span style="color:pink"> 9 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 9 (2019.)|9]] |26 |6. 4. 2019. |12. 10. 2019. |- ! style="background:tan;" | <span style="color:tan"> S </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Specijal (2019.)|Specijal]] | colspan="2" |29. 6. 2019. |} </onlyinclude> == Glasovi == === Srpske verzije === Postoje dvije srpske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na Minimaxu u 2011.-oj, i sinkronizirao ju je studio Studio. Sve sezone su sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na mnogim kanalima, najpoznatije na Mini Ultri i Dexy TV-u. Emitiranje je započelo u 2013.-oj, i prve dvi sezone sinkronizirao je studio Loudworks, a ostatak serije studio Blue House. Samo je 6 sezona sinkronizirano. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="3" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (Studio) ! colspan="2" |Glas (Loudworks) ! colspan="2" |Glas (Blue House) |- !Englesko ime !Srpsko ime (Demo, Studio) !Srpsko ime (Loudworks, Blue House) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Tvajlajt Sparkl |Većernja Iskra | rowspan="2" |Mila Manojlović | colspan="2" |[[Mariana Aranđelović]] | colspan="2" |[[Milena Moravčević]] | colspan="2" |[[Mina Lazarević]] |- |Rainbow Dash |Rejnbou Deš |Šarenlota | colspan="2" |[[Aleksandra Širkić]] | rowspan="1" |Jelena Petrović | [[Ana Milenković]] |[[Ana Simić Korać]] |Mina Lazarević |- |Applejack |Epldžek |Jabuklina |Ana Marković |Aleksandra Širkić |Aleksandra Širkić (većina pjesama) [[Jelena Jovičić]] (S6E8) |Jelena Petrović | rowspan="2" |Ana Milenković | rowspan="2" |Nataša Balog (S3E1,2) Mina Lazarević (S3 nadalje) |- |Rarity |Reriti |Divna |Mariana Vodeničar | colspan="2" |[[Snežana Jeremić Nešković|Snežana Jeremić]] (osim S3) [[Milena Živanović]] (S3) |[[Dragana Milošević]] |Ana Milenković |- |Pinkie Pie |Pinki Paj |Rozeta | rowspan="2" |[[Andrijana Oliverić]] | colspan="2" rowspan="2" |Jelena Jovičić | colspan="2" |Milena Moravčević | colspan="2" rowspan="2" |Mirjana Stojanović (S3, 4) Milena Moravčević (S5, 6) |- |Fluttershy |Flateršaj |Tihana |Aleksandra Tomić |Ivana Aleksandrović Ivee |- |Spike |Spajk |Bodlja |Dragana Zrnić |Snežana Jeremić (osim S3) Milena Živanović (S3) |Milena Živanović (S3) Melanija Milenković (S6) Snežana Jeremić (ostale pjesme) |Dragana Milošević |''ne pjeva'' | colspan="2" |Snežana Jeremić (S3, 4) Dragana Milošević (S5, 6) |} === Hrvatske verzije === Postoje dvije hrvatske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na kanalu [[HRT 2]] u 2014.-oj, i sinkronizirao ju je studio Novi Mediji. Samo su dvije sezone sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na [[RTL Kockici]]. Emitiranje je započelo u 2017.-oj, i prikazane su sezone 1, 4 i 5. Studio je Livada Produkcija. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (NM) ! colspan="2" |Glas (LP) |- !Englesko ime, Hrvatsko ime (Demo, LP) !Hrvatsko ime (NM) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Iskra Sumrak |Jelena Majić |[[Katarina Perica Kirin]] |[[Andrea Baković]] (jedna pjesma) Tina Bukić (većina pjesama) |Monika Berberović |Vida Manestar |- |Rainbow Dash |Duga Jurić |Danijela Večerinović |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) | rowspan="4" |Andrea Baković |Mima Karaula (S1) Maja Kovač (S4, 5) |Mima Karaula (jedna pjesma) Vida Manestar (ostatak) |- |Applejack |Ivka |[[Sanja Hrenar]] |[[Jasna Odorčić]] (do S1E21) ??? (S1E21 nadalje) | colspan="2" |[[Mia Krajcar]] |- |Rarity |Ljubica |[[Vanda Winter]] |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) |Anja Nigović |Anja Nigović (većina pjesama) Vida Manestar (S5E14) |- |Pinkie Pie |Roza Slatki |Sandra Hrenar |Andrea Baković |Kristina Habuš |Kristina Habuš (S1, 5) Vida Manestar (S4) |- |Fluttershy |Plahuljica |Ivana Hajder |Tina Bukić |[[Andrea Baković]] (neke pjesme) Tina Bukić (većina pjesama) | colspan="2" |Anabela Barić |- |Spike |Piko |Aleksandra Naumov |Adnan Prohić (večina epizoda) Zdravko Valentin |''ne pjeva'' | colspan="2" |Sandra Hrenar |} === Bosanska verzija === Bosanska verzija se emitirala na [[Hayatovci]]ma, [[Federalna televizija|Federalnoj TV]] i [[Nova BH|Pink BH]]. Sinkronizirane su treća i četvrta sezona. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! colspan="2" |Glas |- !Englesko ime !Bosansko ime !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Ponoćna Iskra | colspan="2" |[[Mirna Kreso|Mirna Jogunčić Kreso]] |- |Rainbow Dash |Šarenlota | colspan="2" rowspan="2" |[[Anita Memović|Anita Kajasa Memović]] |- |Applejack |Jabuklina |- |Rarity |Divna |[[Alma Merunka|Alma Kobilić Merunka]] |Alma Merunka i Mirna Kreso |- |Pinkie Pie |Rozeta | rowspan="2" |Anita Kajasa Memović |Anita Memović Mirna Kreso (jedna pjesma) |- |Fluttershy |Tihana |Mirna Kreso Anita Memović (neke pjesme) |- |Spike |Bodlja | colspan="2" |??? |} == Produkcija == Seriju je razvila Lauren Faust za Hasbro kao [[Reboot (fikcija)|reboot]] franšize ''My Little Pony''. Faust je radila na svojoj liniji igračaka zvana ''Milky Way and the Galaxy Girls'' uz animiranu televizijsku seriju koju je predstavljala Lisi Licht od [[Allspark|Hasbro Studiosa]], kad ju je Licht pitala da izmisli novu verziju franšize ''My Little Pony''.<ref>https://www.awn.com/blog/ponies-and-bronies</ref> Razvoj je započeo 2008. godine, i produkcija prve sezone trajala je cijelu 2009.-u godinu.<ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/buy-original-MLP-art-and-help-Japan-220111226</ref><ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/Galaxy-Girls-My-Little-Pony-and-2010-228911071</ref> [[Jayson Thiessen]] je skicirao i animirao kratkometražnu epizodu koja je trajala dvije minute za odobrenje Faust i Hasbra.<ref>https://twitter.com/goldenrusset/status/573933161102598144</ref> U kratkoj epizodi je Tara Strong posudila glas Pinkie Pie.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |access-date=2020-09-11 |archivedate=2021-04-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210403165805/https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |deadurl=yes }}</ref> Serija je bila napravljena za djevojčice s između 4-12 godina,<ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/557057507341115392</ref><ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/548292262325518336</ref> i Faust je dizajnirala seriju da roditelji mogu gledati seriju s kčerima.<ref>https://www.deviantart.com/comments/4/1603670/1783488885</ref> Serija ima puno odraslih fanova, uključujući muškarce između 15-35 godina koji se zovu broniji, i odrasle žene koje se zovu pegasisters. Fiskalni izvještaji kažu da su [[WildBrain|DHX Media]] možda dobili oko 6 miliona Kanadskih dolara svaku godinu za produkciju prvih triju sezona.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908141740/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908135807/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2013-07-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130718020646/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |deadurl=yes }}</ref> === Igračke i roba === ''MLP:FIM'' povezan je sa ponovnim pokretanjem linije igračaka ''My Little Pony'' iz 2010. godine, s figuricama i setovima na osnovu ''MLP-a''.<ref name="wsj.com">https://www.wsj.com/articles/{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Odjeljak web stranice Hasbra daje informacije o ''MLP:FIM'' za djecu i njihove roditelje, uključujući pozadine likova, video zapise i interaktivne igre i medije. Djelomično se zahvaljujući starijim fanovima, Hasbro je ''MLP'' doživio kao brend životnog stila, s preko 200 licenci u 15 kategorija proizvoda, uključujući odjeću, kućni pribor i digitalne medije. Brend je prikupio preko 650 milijuna Američkih dolara prodajama u 2013. godini,<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 |access-date=2020-09-11 |archive-date=2015-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515165545/http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 }}</ref> te milijardu Američkih dolara godišnje prodajama u 2014. i 2015. godini.<ref>https://web.archive.org/web/20150523020156/http://investor.hasbro.com/eventdetail.cfm?eventid=155016</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20170707002738/http://investor.hasbro.com/common/download/download.cfm?companyid=HAS&fileid=819559&filekey=8A09F66A-4137-45A9-88BA-C16F08E1AF90&filename=Annual_Report_Website_FINAL.pdf</ref> === Međunarodno emitiranje === {| class="wikitable" |+Međunarodni lokalizirani naslovi serije !Jezik !Naslov !Prijevod |- |[[Albanski jezik|Albanski]] |''Miqësia është magjike me ponin tim të vogël'' |Prijateljstvo je čarobno s mojim malim ponijem |- |[[Arapski jezik|Arapski]] |''<nowiki>ماي ليتل بوني | مهرتي الصغيرة</nowiki>'' |<nowiki>My Little Pony | Moj mali poni</nowiki> |- |[[Armenski jezik|Armenski]] |''Իմ փոքրիկ պոնին: Ընկերությունը հրաշք է'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Azerski jezik|Azerbajdžanski]] |''Mənim balaca ponim'' |Moj mali poni |- |[[Bjeloruski jezik|Bjeloruski]] |''Mой маленькі поні: дружба гэта магія'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Bosanski]] | colspan="2" |''Moj mali poni'' |- |[[Bugarski jezik|Bugarski]] |''Малкото пони: Приятелството е магия'' |Mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Češki jezik|Češki]] (Demo) |''My Little Pony: Magické přátelství'' |My Little Pony: Magično prijateljstvo |- |Češki (TV) |''Můj malý pony: Přátelství je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Danski jezik|Danski]] |''My Little Pony: Venskab er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |[[Engleski jezik|Engleski]], [[Farski jezik|Ferojski]], [[Hindski jezik|Hindski]], [[Malajski jezik|Malajski]], [[Tagaloški jezik|Tagaloški]], [[Tamilski jezik|Tamilski]] |''My Little Pony: Friendship Is Magic'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Estonski jezik|Estonski]] (Demo) |''My Little Pony: Sõprus on imepärane'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno |- |Estonski (TV) |''Minu väike poni: Sõprus on imeline/maagiline'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno/čarobno |- |[[Finski jezik|Finski]] |''My Little Pony: Ystävyyden taikaa'' | rowspan="2" |Moj mali poni: Čarolija prijateljstva |- |[[Francuski jezik|Francuski]] (Kanada) |''Mon Petit Poney: La Magie de L'amitié'' |- |Francuski ([[Evropa|Europa]]) |''My Little Pony: Les amies, c'est Magique'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Grčki jezik|Grčki]] |''My Little Pony: Η Φιλία είναι μαγική'' |Moj Mali Poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Gruzijski jezik|Gruzijski]] |''ჩემი პატარა პონი'' |Moj mali poni |- |[[Hebrejski jezik|Hebrejski]] |''הפוני הקטן שלי: חברות היא קסם'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Hrvatski (Demo) | colspan="2" |''My Little Pony: Čarobno prijateljstvo'' |- |Hrvatski (HRT2) | colspan="2" |''Moj mali Poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Hrvatski (RTL Kockica) | colspan="2" |''My little pony – Prijateljstvo je čarolija'' |- |[[Indonežanski jezik|Indonezijski]] |''My Little Pony: Keajaiban Persahabatan'' |Moj mali poni: Magija prijateljstva |- |[[Japanski jezik|Japanski]] |''マイリトルポニー ～トモダチは魔法～'' |Moj mali poni: Prijatelji su magični |- |[[Kantonski kineski jezik|Kantonski]] |''小馬寶莉：友情就是魔法'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Kineski jezik|Kineski]] |''小马宝莉'' |Moj mali poni |- |[[Kmerski jezik|Kmerski]] |''ប៉ូនីជាទីស្រលាញ់'' |Dragi poni |- |[[Korejski jezik|Korejski]] |''마이리틀포니'' |Moj mali poni |- |[[Letonski jezik|Latvijski]] |''Mans mazais ponijs: Draudzība ir brīnums'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudesno |- |[[Litvanski jezik|Litavski]] |''Mano mažasis ponis: Stebuklinga draugystė'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Magično prijateljstvo |- |[[Mađarski jezik|Mađarski]] (Demo) |''My Little Pony: Varázslatos barátság'' |- |Mađarski (TV) |''Én kicsi pónim: Varázslatos barátság'' |- |[[Makedonski jezik|Makedonski]] |''Моето мало пони'' | rowspan="2" |Moj mali poni |- |[[Mongolski jezik|Mongolski]] |''Миний бяцхан одой морь'' |- |[[Nizozemski jezik|Nizozemski]] |''My Little Pony: Vriendschap is betoverend'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je očaravajuće |- |[[Norveški jezik|Norveški]] |''My Little Pony: Vennskap er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista čarolija |- |[[Njemački jezik|Njemački]] |''My Little Pony – Freundschaft ist Magie'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarolija |- |[[Perzijski jezik|Perzijski]] (DVD) |''پونی کوچولو-یک کلاغ چهل کلاغ'' |Mali poni |- |Perzijski (prva verzija) |''پونی کوچولوها'' |Mali poniji |- |Perzijski (druga verzija) |''پونی کوچولو'' |Mali poni |- |[[Poljski jezik|Poljski]] |''My Little Pony: Przyjaźń to magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Portugalski jezik|Portugalski]] (DVD) |''My Little Pony: Amizade é Pura Magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |Portugalski (TV) |''My Little Pony: A Amizade é Mágica'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Rumunski jezik|Rumunski]] |''My Little Pony/Micul meu ponei: Prietenia este magică'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Ruski jezik|Ruski]] (DVD) |''My Little Pony: Дружба — это волшебство'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Ruski (TV, [[Estonija]]) |''Мой маленький пони: Дружба это волшебство'' |- |Ruski (TV, [[Rusija]]) |''Мои маленькие пони: Дружба — это чудо'' |- |[[Slovački jezik|Slovački]] |''My Little Pony: Priateľstvo je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Slovenski jezik|Slovenski]] (Minimax) | colspan="2" |''Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Slovenski (POP) | colspan="2" |''Moj mali poni: Čarobno prijateljstvo'' |- |Srpski (DVD) | colspan="2" |''My Little Pony: Чаробно другарство (Čarobno drugarstvo)'' |- |Srpski (Studio) | colspan="2" |''Мој Мали Пони: пријатељство је чаролија (Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija)'' |- |Srpski (Loudworks, Blue House) | colspan="2" |''Мој мали пони: Пријатељство/Другарство је магија (Moj mali poni: Prijateljstvo/Drugarstvo je magija)'' |- |[[Španski jezik|Španjolski]] |''My Little Pony: La magia de la amistad'' |My Little Pony: Magija drugarstva |- |[[Švedski jezik|Švedski]] |''My Little Pony: Vänskap är magiskt'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Tajlandski jezik|Tajlandski]] (MCOT Family) | colspan="2" |''My Little Pony'' |- |Tajlandski (VCD, DVD, CTV, LTV) |''My Little Pony'' – มหัศจรรย์แห่งมิตรภาพ |Moj mali poni – Čudo prijateljstva |- |[[Pojednostavljeno kinesko pismo|Tajvanski]] |''彩虹小馬'' |Moj mali poni |- |[[Italijanski jezik|Talijanski]] |''My Little Pony – L'amicizia è magica'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarobno |- |[[Turski jezik|Turski]] |''My Little Pony: Arkadaşlık Sihirlidir'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Ukrajinski jezik|Ukrajinski]] |''My Little Pony: Дружба – це диво'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Vijetnamski jezik|Vijetnamski]] (SAOTV/SCTV3) |''My Little Pony: Tình bạn diệu kỳ'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |Vijetnamski (VTC11/ZTV) |''Pony bé nhỏ – Tình bạn diệu kỳ'' |Mali poni – Magično drugarstvo |} === Muzika === {{Main|Lista pjesama iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} == Nasljeđe == {{Main|Obožavatelji serije My Little Pony: Friendship Is Magic|Bronies: The Extremely Unexpected Adult Fans of My Little Pony}} Serija je dobila pozitivne recenzije kritičara. Emily VanDerWerff ''A.V. Cluba'' je istakla serijinu „čistu i krajnju radost“ i nedostatak cinizma, za razliku od mnogih drugih emisija koje su prikupljale kultno praćenje roditelja i odraslih. Pohvalila je stilizirani izgled likova, relativnu složenost priča za dječju televiziju i čvrste šale zbog kojih je emisija ugodna za roditelje i djecu. Dala je seriji B+.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307225554/https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 }}</ref> Brian Truitt iz ''USA Todaya'' pohvalio je emisiju zbog svog humora i moralnih pogleda.<ref>https://www.usatoday.com/story/life/2012/11/26/my-little-pony/1725375/</ref> Genevieve Koski iz ''A.V. Cluba'' je kasnije komentirala da je ''Friendship Is Magic'' primjer emisije koja je, iako se smatra „djevojačkom“, uspjela ući u štrebersku kulturu kako bi joj omogućila šire prihvaćanje od ostalih uporedivih oblika.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603083311/https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 }}</ref> Emily Ashby iz organizacije [[Common Sense Media]], organizacija koja se fokusira na roditeljski aspekt dječijih medija, dala je emisiji ocjenu četiri od pet zvijezda, naglašavajući njezine poruke prijateljstva, tolerancije i poštovanja, ali je savjetovala roditeljima da budu oprezni od "utjecaja koji bi likovi mogli imati na želje njihove djece, s obzirom da je ukorijenjena u dobro poznatoj liniji proizvoda knjiga, igračaka i gotovo svega između."<ref>https://www.commonsensemedia.org/tv-reviews/my-little-pony-friendship-is-magic</ref> Liz Ohanesian, za ''[[L.A. Weekly]]'', rekla je da je emisija "apsolutno iskrena u svojim porukama o prijateljstvu, ali nikada nije pre ozbiljna". Matt Morgan, pišući za stupac "GeekDad" Wireda, pohvalio je emisiju zbog toga što je "ponovo pokrenula Hasbrovo imanje koje je pomješala sa štreberskim podtobovima" i što je jedna od rijetkih "serija usmjerenih na djevojke u kojoj štreberski može uživati s kćeri".<ref>https://www.wired.com/2011/09/could-my-little-pony-be-raising-the-next-generation-of-geeks/</ref> Kritičar ''[[Los Angeles Times]]''a Robert Lloyd nazvao je emisiju "pametnijom i estetski sofisticiranijom" od bilo kojeg prethodnog crtanog filma franšize "My Little Pony" i pohvalio njenu sposobnost da se dopadne i djeci i njihovim roditeljima, jer je "pametna i razgovijetna i dobro inscenirana, i nikada strašno slatka".<ref>https://www.latimes.com/entertainment/tv/showtracker/la-et-st-tv-picks-my-little-pony-sondheim-improv-doc-martin-20131205-story.html</ref> ''[[TV Guide]]'' naveo je seriju kao jednu od šezdeset najboljih animiranih emisija svih vremena na spisku septembra 2013. godine. Ostale pohvale emisiji uključivale su njen stil, priče, karakterizaciju i diskusiju o feminizmu.<ref>http://arts.brighton.ac.uk/whats-on/research-events/research-conferences/my-little-pony</ref> Kathleen Richter magazina ''[[Ms. (časopis)|Ms.]]'' je vjerovala da ''Friendship Is Magic'' nije promijenio narav starijih animacija za djevojčice, što je smatrala "tako seksističkim i rasističkim i heteronormativnim". Na primjer, sugerirala je da emisija, kroz lik Rainbow Dash, promovira stereotip da su "sve feministkinje ljute, neumorne lezbijke". Također je smatrala da su jedini poniji tamnije boje prikazani do sada u položaju slušnosti prema "bijelom poniju nadmoćniku (Celestiji)".<ref>https://msmagazine.com/2010/12/09/my-little-homophobic-racist-smarts-shaming-pony/</ref> Lauren Faust odgovorila je na ove tvrdnje izjavljujući da, iako je Rainbow Dash bila ''[[tomboy]]'', „nigdje se u emisiji ne spominje njena seksualna orijentacija“ i „pretpostavljajući da su [''tomboyke''] lezbijke krajnje nepravedno i prema heteroseksualnim i lezbijskim tomboykama“, i dalje navodeći da "Boja nikada, nikada nije bila prikazivana kao pokazatelj rase za ponije."<ref>https://msmagazine.com/2010/12/24/my-little-non-homophobic-non-racist-non-smart-shaming-pony-a-rebuttal/</ref> Amid Amidi, tko piše za animacijsku web stranicu ''[[Cartoon Brew]]'', bio je kritičniji prema konceptu emisije, nazivajući ju znakom "kraja ere koju su tvorci pokrenuli u TV animaciji". Amidijev esej izrazio je zabrinutost da je dodjela talenta poput Faust na seriju fokusiranu na igračke bila dio trenda usmjerenosti profitabilnim žanrovima animacije, poput vezanja igračaka, kako bi se pozabavio fragmentiranom gledališnom publikom i sveukupno "priznanjem poraza za cijeli pokret, trenutak koji maše [[Bela zastava|bijelom zastavom]] za industriju TV animacije."<ref>https://www.cartoonbrew.com/ideas-commentary/the-end-of-the-creator-driven-era-29614.html</ref> Unatoč Hasbrovoj ciljanoj demografiji mladih djevojčica i njihovih roditelja,<ref name="wsj.com"/><ref>https://www.tvguide.com/news/bronies-my-little-pony-friendship-magic-1068692/</ref> ''Friendship Is Magic'' postao je kulturni i internetski fenomen, s mnogim obožavateljima od 13 do 35 godina.<ref name="wired.com">https://www.wired.com/2011/06/bronies-my-little-ponys/</ref> Interes u seriju je počeo rasti kad su fanovi animacija i crtića odgovorili Amidijevom eseju na [[4chan]]u.<ref>https://stage.cartoonbrew.com/tv/weve-created-a-bronster-50220.html{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Muški obožavatelji usvojili su ime "brony" ([[portmanteau]] riječi "bro" i "pony") kako bi se opisali.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |access-date=2020-09-27 |archivedate=2012-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314002516/http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |deadurl=yes }}</ref> Starija obožavalačka grupa iznenadila je Hasbro i druge koji su zaposleni u programu.<ref name="wired.com"/><ref>https://www.rollingstone.com/movies/movie-news/behind-the-music-of-pop-culture-smash-my-little-pony-friendship-is-magic-247311/</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20110804051912/http://arts.nationalpost.com/2011/08/03/all-ages-show-hipsters-love-childrens-programming/</ref><ref>https://www.csmonitor.com/The-Culture/TV/2012/0320/Is-TV-paying-too-much-attention-to-fans</ref> Oni su cijenili i prihvatili fandom dodajući reference fanovima unutar emisije i igračaka, dok su, u ranoj fazi, omogućili da kreativni elementi fandoma procvjetaju bez zakonskog uplitanja.<ref>https://www.forbes.com/sites/danielnyegriffiths/2012/01/19/skyrim-ponies-sopa/</ref> Fandom je bio meme nakon puštanja emisije, ali njegova je popularnost na internetu postupno propadala, uprkos nastavku emisije.<ref>https://www.polygon.com/2018/8/28/17788132/my-little-pony-friendship-is-magic-ending-bronies-fandom</ref> == Vanjske veze == * {{Imdb title|id=1751105}} == Napomene == {{Notelist}} == Reference == <references responsive="" />{{My Little Pony: Friendship Is Magic}} [[Kategorija:Američke TV-emisije]] [[Kategorija:Kanadske TV-emisije]] [[Kategorija:Animirane TV-serije]] [[Kategorija:TV serije započete 2010.]] [[Kategorija:My Little Pony: Friendship Is Magic]] pbtg6pshllu0hv4x257iqw4vqse897l 42586774 42586772 2026-05-02T08:25:12Z ~2026-26538-42 348306 /* Srpske verzije */ 42586774 wikitext text/x-wiki {{Infokutija TV|bgcolour=purple|br_epizoda=222|color text=white|slika=[[Slika:My Little Pony Friendship is Magic 2017 logo.png]]|opis=Logo serije od 2017.|žanr=Avantura<br>Magična fantastika<ref>https://www.denofgeek.com/us/tv/my-little-pony/238807/why-my-little-pony-friendship-is-magic-is-serious-fantasy</ref><ref>https://www.cbr.com/my-little-pony-friendship-magic-finale-trailer/</ref>|kreator=[[Lauren Faust]]|website=https://mylittlepony.hasbro.com/|naziv_emisije={{PAGENAME}}|glasovi=[[Tara Strong]]<br>[[Ashleigh Ball]]<br>[[Andrea Libman]]<br>[[Tabitha St. Germain]]<br>[[Cathy Weseluck]]<br>[[Rebecca Shoichet]]<br>[[Shannon Chan-Kent]]<br>[[Kazumi Evans]]|lista_epizoda=Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic|kompozitor_muzičke_teme=[[Daniel Ingram]]|kanal=[[Treehouse TV]]|prethodi=[[My Little Pony (serija)|My Little Pony]]<br>[[My Little Pony Tales]]|slijedi=[[My Little Pony: Pony Life]]|zemlja=[[Kanada]]<br>[[SAD]]|početak=10. 10. 2010.|kraj=12. 10. 2019.|naziv_emisije_2=My Little Pony: Čarobno prijateljstvo (Hrvatski demo)<br>Maj Litl Poni: Čarobno drugarstvo (Srpski demo)}} {{Naslov u kurzivu}} '''''{{PAGENAME}}''''' ({{jez-sh|Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija}}{{Efn|Naslov ''Drugarstvo je magija'' se također koristi}}) je kanadsko-američka animirana televizijska serija iz 2010. godine. Seriju je razvila Lauren Faust kao dio nove linije medija [[Hasbro]]ve franšize ''[[My Little Pony]]''. Lauren Faust poznato je radila na mnogim crtanim serijama kao ''[[The Powerpuff Girls]]'' i ''[[Foster's Home for Imaginary Friends]]''. Prva epizoda serije je bila premijerno prikazana na kanalu The Hub, sad zvan Discovery Family. Serija je bila prvi program na kanalu. Serija je poznata kao Generation 4, skračeno G4 ({{jez-sh|Generacija 4}}) jer je četvrta inkarnacija franšize ''My Little Pony''. Glavni likovi serije jesu [[Princeza Twilight Sparkle|Twilight Sparkle]] i Zmaj Spike, duo koji je živio u [[Kraljevina|kraljevstvu]] Canterlot, u dalekoj zemlji [[Equestria|Equestriji]]. Twilight je učenica Princeze Celestije, i, kada je započela jubilarna Proslava ljetnog Sunca, Celestia je poslala Twilight i Spikea u grad Ponyville da pronađu prijatelje. Tamo se Twilight sprijatelji s pet ponija (Pinkie Pie, Applejack, Rainbow Dash, Rarity, i Fluttershy) i preseli se u knjižnicu. Ostatak serije skupa šire čaroliju prijateljstva, i na kraju Twilight Sparkle zamjeni Celestiju i njenu sestru Lunu kada postane vladarica Equestrije. Serija je postala velik hit čim je započela s emitiranjem na Kanadskom kanalu [[Discovery Family]]. [[Srbija]] i [[Hrvatska]] obje imaju po dvije sinkronizacije, s demo DVD-om koji je izašao 2011. U [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]] se emitira srpska verzija, te bosanska sinkronizacija (koja se sastoji od treće i četvrte sezone). Emisija je dobila spin-off franšizu ''[[My Little Pony: Equestria Girls|Equestria Girls]]'', [[My Little Pony: The Movie (film, 2017.)|dugometražni film]], spin-off seriju ''[[My Little Pony: Pony Life|Pony Life]]'', i [[My Little Pony (IDW Publishing)|stripove]] kompanije [[IDW Publishing]]. == Premisa == {{Glavni|:Kategorija:Epizode iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} Jednom davno, u dalekoj zemlji Equestriji, dvije sestre, Luna i Celestia, živjele su u skladu i vladale Equestrijom. Princeza Luna je postala ljubomorna na sestru jer joj je posao bio dizati Mjesec, dok je sestra Celestia dizala Sunce. Poniji bi se zabavljali tijekom Celestijinog dana, ali bi spavali tijekom Lunine noči. Zato se Luna pretvorila u strašnu Nightmare Moon i obečala da će zauvijek širiti tamu. Zato ju je Celestia potjerala na mjesec. Tisuću godina je prošlo od tog događaja, i o njemu čita glavni lik, jednorog Twilight Sparkle. Twilight obavijesti Celestiju da misli da će se Nightmare Moon vratiti. Celestiju nije bilo briga, i poslala ju je u Ponyville da motri pripreme za proslavu ljetnog Sunca. Tamo upozne [[Domaći konj|kobile]] Pinkie Pie i Applejack, [[jednorog]]a Rarity, i [[pegaz]]e Rainbow Dash i Fluttershy. Tijekom proslave se Nightmare Moon vrati, i Celestia nestane. Twilight, uz pomoć novih prijateljica, spasi Celestiju i starim relikvijama, Elementima sklada, vrati Nightmare Moon u normalu. Nakon što napokon pronađe nove prijatelje, Twilight ostane u Ponyvilleu i pomognu svima, nekad i svojoj grupi, s problemima prijateljstva. Serija također ima mnogo sporednih i pozadinskih likova, koji su dobili glavnu ulogu u epizodi ''[[Slice of Life (My Little Pony: Friendship Is Magic)|Slice of Life]]''. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 3)|trećoj sezoni]], Twilight postane princeza prijateljstva i narastu joj krila. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 4)|četvrtoj sezoni]] dobije svoj dvorac. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 5)|petoj sezoni]] se grupi pridruži novi poni, Starlight Glimmer. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 8)|osmoj sezoni]] prijateljice otvore školu prijateljstva, Spikeu narastu krila i šest mlađih učenika škole stvore grupu i nazovu se mlađih glavnih šest. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 9)|devetoj sezoni]], Twilight postane vladarica Equestrije i, uz pomoć prijatelja, uništi svo zlo u Equestriji. == Likovi == {{Main|Lista likova iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} * Twilight Sparkle (element čarolije) — Jednorog, kasnije Alicorn, kojoj je dužnost podučavati i širiti prijateljstvo sa svima u Equestriji i dalje. Twilight glas daje Tara Strong, i njene pjesme pjeva Rebecca Shoichet. * Spike — Zmaj čije je jaje magijom otvorila Twilight. Spikeove epizode su večinom o njegovoj nesigurnosti i savladanju strahova. Spikeu glas daje Cathy Weseluck. * Pinkie Pie (element smijeha) — Kobila koja obožava zabave, slatkiše i smijeh. Pinkie glas daje Andrea Libman, a pjesme pjeva Shannon Chan-Kent. * Applejack (element iskrenosti) — Snažna kobila koja živi na farmi jabuka s obitelji Apple. Applejack glas daje Ashleigh Ball. * Rainbow Dash (element odanosti) — Brza sportašica koja se voli hvaliti i letjeti. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 7)|sedmoj sezoni]] se pridruži njenom omiljenom sportskom timu, Wonderboltima. Rainbow glas daje Ashleigh Ball. * Rarity (element velikodušnosti) — Otmjeni jednorog koji ima butike u Ponyvilleu, Manehattanu i Canterlotu. Rarity voli dizajnirati haljine i skupljati dragulje. Glas joj daje Tabitha St. Germain, i njene songove izvodi Kazumi Evans. * Fluttershy (element dobrote) — Sramežljivi pegaz koji voli životinje. Mnoge epizode u kojoj je ona glavni lik su o savladanju njenih strahova i nesigurnosti. Glas joj daje Andrea Libman. * Princeze Celestia i Luna — Celestia i Luna su bivše vladarice Equestrije. One su visoki Alicorni i kontroliraju dizanje i spuštanje Mjeseca i Sunca. Celestiji glas daje [[Nicole Oliver]], a Luni Tabitha St. Germain. * Princeza Mi Amore Cadenza "Cadance", Princ Shining Armor i Flurry Heart — Cadance je Twilightina stara dadilja, Shining Armor je Twilightin brat i Flurry Heart je beba Cadance i Shining Armora. Oni su obitelj i zaštitnici Kristalnog Carstva. Cadance glas daje [[Britt McKillip]], Shining Armoru [[Andrew Francis]] i Flurry Heart Tabitha St. Germain. * Cutie Mark Crusaders — Klub tri mlada ponija, Apple Bloom, Scootaloo i Sweetie Belle, koji pokušavaju osvojiti Cutie Marke ({{Jez-sh|Slatke biljege/Slatke belege}}), i osvoje ih u petoj sezoni. U trećoj sezoni im se pridruži Apple Bloomina rođakinja Babs Seed, i u [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 6)|šestoj sezoni]] im se pridruži [[grifon]] Gabby. Apple Bloom daje glas [[Michelle Creber]], Scootaloo [[Madeleine Peters]], Sweetie Belle [[Claire Corlett]], Babs Seed Brynna Drummond, i Gabby [[Erin Matthews]]. == Epizode == {{V. također|Kategorija:Sezone iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" rowspan="2" |Sezona ! rowspan="2" |Epizoda ! colspan="2" |Originalna premijera |- !Prvo prikazana !Posljednje prikazana |- ! style="background:red;" | <span style="color:red"> 1 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 1 (2010.–11.)|1]] |26 |10. 10. 2010. |6. 5. 2011. |- ! style="background:orange;" | <span style="color:orange"> 2 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 2 (2011.–12.)|2]] |26 |17. 9. 2011. |21. 4. 2012. |- ! style="background:yellow;" | <span style="color:yellow"> 3 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 3 (2012.–13.)|3]] |13 |10. 11. 2012. |16. 2. 2013. |- ! style="background:green;" | <span style="color:green"> 4 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 4 (2013.–14.)|4]] |26 |23. 11. 2013. |10. 3. 2014. |- ! style="background:blue;" | <span style="color:blue"> 5 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 5 (2015.)|5]] |26 |4. 4. 2015. |28. 11. 2015. |- ! style="background:cyan;" | <span style="color:cyan"> 6 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 6 (2016.)|6]] |26 |26. 3. 2016. |22. 10. 2016. |- ! style="background:darkblue;" | <span style="color:darkblue"> 7 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 7 (2017.)|7]] |26 |15. 4. 2017. |28. 10. 2017. |- ! style="background:purple;" | <span style="color:purple"> F </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Film (2017.)|Film]] | colspan="2" |6. 10. 2017. |- ! style="background:hotpink;" | <span style="color:hotpink"> 8 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 8 (2018.)|8]] |26 |24. 3. 2018. |13. 10. 2018. |- ! style="background:violet;" | <span style="color:violet"> B </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Božićni specijal (2018.)|Božićni specijal]] | colspan="2" |27. 10. 2018. |- ! style="background:pink;" | <span style="color:pink"> 9 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 9 (2019.)|9]] |26 |6. 4. 2019. |12. 10. 2019. |- ! style="background:tan;" | <span style="color:tan"> S </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Specijal (2019.)|Specijal]] | colspan="2" |29. 6. 2019. |} </onlyinclude> == Glasovi == === Srpske verzije === Postoje dvije srpske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na Minimaxu u 2011.-oj, i sinkronizirao ju je studio Studio. Sve sezone su sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na mnogim kanalima, najpoznatije na Mini Ultri i Dexy TV-u. Emitiranje je započelo u 2013.-oj, i prve dvi sezone sinkronizirao je studio Loudworks, a ostatak serije studio Blue House. Samo je 6 sezona sinkronizirano. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="3" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (Studio) ! colspan="2" |Glas (Loudworks) ! colspan="2" |Glas (Blue House) |- !Englesko ime !Srpsko ime (Demo, Studio) !Srpsko ime (Loudworks, Blue House) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Tvajlajt Sparkl |Većernja Iskra | rowspan="2" |Mila Manojlović | colspan="2" |[[Mariana Aranđelović]] | colspan="2" |[[Milena Moravčević]] | colspan="2" |[[Mina Lazarević]] |- |Rainbow Dash |Rejnbou Deš |Šarenlota | colspan="2" |[[Aleksandra Širkić]] | rowspan="1" |Jelena Petrović | [[Ana Milenković]] |[[Ana Simić Korać]] |Mina Lazarević |- |Applejack |Epldžek |Jabuklina |Ana Marković |Aleksandra Širkić |Aleksandra Širkić (većina pjesama) [[Jelena Jovičić]] (S6E8) |Jelena Petrović | rowspan="2" |Ana Milenković | rowspan="2" |Nataša Balog |Mina Lazarević |- |Rarity |Reriti |Divna |Mariana Vodeničar | colspan="2" |[[Snežana Jeremić Nešković|Snežana Jeremić]] (osim S3) [[Milena Živanović]] (S3) |[[Dragana Milošević]] |Mina Lazarević |- |Pinkie Pie |Pinki Paj |Rozeta | rowspan="2" |[[Andrijana Oliverić]] | colspan="2" rowspan="2" |Jelena Jovičić | colspan="2" |Milena Moravčević | colspan="2" rowspan="2" |Mirjana Stojanović (S3, 4) Milena Moravčević (S5, 6) |- |Fluttershy |Flateršaj |Tihana |Aleksandra Tomić |Ivana Aleksandrović Ivee |- |Spike |Spajk |Bodlja |Dragana Zrnić |Snežana Jeremić (osim S3) Milena Živanović (S3) |Milena Živanović (S3) Melanija Milenković (S6) Snežana Jeremić (ostale pjesme) |Dragana Milošević |''ne pjeva'' | colspan="2" |Snežana Jeremić (S3, 4) Dragana Milošević (S5, 6) |} === Hrvatske verzije === Postoje dvije hrvatske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na kanalu [[HRT 2]] u 2014.-oj, i sinkronizirao ju je studio Novi Mediji. Samo su dvije sezone sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na [[RTL Kockici]]. Emitiranje je započelo u 2017.-oj, i prikazane su sezone 1, 4 i 5. Studio je Livada Produkcija. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (NM) ! colspan="2" |Glas (LP) |- !Englesko ime, Hrvatsko ime (Demo, LP) !Hrvatsko ime (NM) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Iskra Sumrak |Jelena Majić |[[Katarina Perica Kirin]] |[[Andrea Baković]] (jedna pjesma) Tina Bukić (većina pjesama) |Monika Berberović |Vida Manestar |- |Rainbow Dash |Duga Jurić |Danijela Večerinović |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) | rowspan="4" |Andrea Baković |Mima Karaula (S1) Maja Kovač (S4, 5) |Mima Karaula (jedna pjesma) Vida Manestar (ostatak) |- |Applejack |Ivka |[[Sanja Hrenar]] |[[Jasna Odorčić]] (do S1E21) ??? (S1E21 nadalje) | colspan="2" |[[Mia Krajcar]] |- |Rarity |Ljubica |[[Vanda Winter]] |Matilda Sorić (S1) ??? (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) |Anja Nigović |Anja Nigović (većina pjesama) Vida Manestar (S5E14) |- |Pinkie Pie |Roza Slatki |Sandra Hrenar |Andrea Baković |Kristina Habuš |Kristina Habuš (S1, 5) Vida Manestar (S4) |- |Fluttershy |Plahuljica |Ivana Hajder |Tina Bukić |[[Andrea Baković]] (neke pjesme) Tina Bukić (većina pjesama) | colspan="2" |Anabela Barić |- |Spike |Piko |Aleksandra Naumov |Adnan Prohić (večina epizoda) Zdravko Valentin |''ne pjeva'' | colspan="2" |Sandra Hrenar |} === Bosanska verzija === Bosanska verzija se emitirala na [[Hayatovci]]ma, [[Federalna televizija|Federalnoj TV]] i [[Nova BH|Pink BH]]. Sinkronizirane su treća i četvrta sezona. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! colspan="2" |Glas |- !Englesko ime !Bosansko ime !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Ponoćna Iskra | colspan="2" |[[Mirna Kreso|Mirna Jogunčić Kreso]] |- |Rainbow Dash |Šarenlota | colspan="2" rowspan="2" |[[Anita Memović|Anita Kajasa Memović]] |- |Applejack |Jabuklina |- |Rarity |Divna |[[Alma Merunka|Alma Kobilić Merunka]] |Alma Merunka i Mirna Kreso |- |Pinkie Pie |Rozeta | rowspan="2" |Anita Kajasa Memović |Anita Memović Mirna Kreso (jedna pjesma) |- |Fluttershy |Tihana |Mirna Kreso Anita Memović (neke pjesme) |- |Spike |Bodlja | colspan="2" |??? |} == Produkcija == Seriju je razvila Lauren Faust za Hasbro kao [[Reboot (fikcija)|reboot]] franšize ''My Little Pony''. Faust je radila na svojoj liniji igračaka zvana ''Milky Way and the Galaxy Girls'' uz animiranu televizijsku seriju koju je predstavljala Lisi Licht od [[Allspark|Hasbro Studiosa]], kad ju je Licht pitala da izmisli novu verziju franšize ''My Little Pony''.<ref>https://www.awn.com/blog/ponies-and-bronies</ref> Razvoj je započeo 2008. godine, i produkcija prve sezone trajala je cijelu 2009.-u godinu.<ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/buy-original-MLP-art-and-help-Japan-220111226</ref><ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/Galaxy-Girls-My-Little-Pony-and-2010-228911071</ref> [[Jayson Thiessen]] je skicirao i animirao kratkometražnu epizodu koja je trajala dvije minute za odobrenje Faust i Hasbra.<ref>https://twitter.com/goldenrusset/status/573933161102598144</ref> U kratkoj epizodi je Tara Strong posudila glas Pinkie Pie.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |access-date=2020-09-11 |archivedate=2021-04-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210403165805/https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |deadurl=yes }}</ref> Serija je bila napravljena za djevojčice s između 4-12 godina,<ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/557057507341115392</ref><ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/548292262325518336</ref> i Faust je dizajnirala seriju da roditelji mogu gledati seriju s kčerima.<ref>https://www.deviantart.com/comments/4/1603670/1783488885</ref> Serija ima puno odraslih fanova, uključujući muškarce između 15-35 godina koji se zovu broniji, i odrasle žene koje se zovu pegasisters. Fiskalni izvještaji kažu da su [[WildBrain|DHX Media]] možda dobili oko 6 miliona Kanadskih dolara svaku godinu za produkciju prvih triju sezona.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908141740/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908135807/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2013-07-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130718020646/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |deadurl=yes }}</ref> === Igračke i roba === ''MLP:FIM'' povezan je sa ponovnim pokretanjem linije igračaka ''My Little Pony'' iz 2010. godine, s figuricama i setovima na osnovu ''MLP-a''.<ref name="wsj.com">https://www.wsj.com/articles/{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Odjeljak web stranice Hasbra daje informacije o ''MLP:FIM'' za djecu i njihove roditelje, uključujući pozadine likova, video zapise i interaktivne igre i medije. Djelomično se zahvaljujući starijim fanovima, Hasbro je ''MLP'' doživio kao brend životnog stila, s preko 200 licenci u 15 kategorija proizvoda, uključujući odjeću, kućni pribor i digitalne medije. Brend je prikupio preko 650 milijuna Američkih dolara prodajama u 2013. godini,<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 |access-date=2020-09-11 |archive-date=2015-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515165545/http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 }}</ref> te milijardu Američkih dolara godišnje prodajama u 2014. i 2015. godini.<ref>https://web.archive.org/web/20150523020156/http://investor.hasbro.com/eventdetail.cfm?eventid=155016</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20170707002738/http://investor.hasbro.com/common/download/download.cfm?companyid=HAS&fileid=819559&filekey=8A09F66A-4137-45A9-88BA-C16F08E1AF90&filename=Annual_Report_Website_FINAL.pdf</ref> === Međunarodno emitiranje === {| class="wikitable" |+Međunarodni lokalizirani naslovi serije !Jezik !Naslov !Prijevod |- |[[Albanski jezik|Albanski]] |''Miqësia është magjike me ponin tim të vogël'' |Prijateljstvo je čarobno s mojim malim ponijem |- |[[Arapski jezik|Arapski]] |''<nowiki>ماي ليتل بوني | مهرتي الصغيرة</nowiki>'' |<nowiki>My Little Pony | Moj mali poni</nowiki> |- |[[Armenski jezik|Armenski]] |''Իմ փոքրիկ պոնին: Ընկերությունը հրաշք է'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Azerski jezik|Azerbajdžanski]] |''Mənim balaca ponim'' |Moj mali poni |- |[[Bjeloruski jezik|Bjeloruski]] |''Mой маленькі поні: дружба гэта магія'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Bosanski]] | colspan="2" |''Moj mali poni'' |- |[[Bugarski jezik|Bugarski]] |''Малкото пони: Приятелството е магия'' |Mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Češki jezik|Češki]] (Demo) |''My Little Pony: Magické přátelství'' |My Little Pony: Magično prijateljstvo |- |Češki (TV) |''Můj malý pony: Přátelství je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Danski jezik|Danski]] |''My Little Pony: Venskab er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |[[Engleski jezik|Engleski]], [[Farski jezik|Ferojski]], [[Hindski jezik|Hindski]], [[Malajski jezik|Malajski]], [[Tagaloški jezik|Tagaloški]], [[Tamilski jezik|Tamilski]] |''My Little Pony: Friendship Is Magic'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Estonski jezik|Estonski]] (Demo) |''My Little Pony: Sõprus on imepärane'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno |- |Estonski (TV) |''Minu väike poni: Sõprus on imeline/maagiline'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno/čarobno |- |[[Finski jezik|Finski]] |''My Little Pony: Ystävyyden taikaa'' | rowspan="2" |Moj mali poni: Čarolija prijateljstva |- |[[Francuski jezik|Francuski]] (Kanada) |''Mon Petit Poney: La Magie de L'amitié'' |- |Francuski ([[Evropa|Europa]]) |''My Little Pony: Les amies, c'est Magique'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Grčki jezik|Grčki]] |''My Little Pony: Η Φιλία είναι μαγική'' |Moj Mali Poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Gruzijski jezik|Gruzijski]] |''ჩემი პატარა პონი'' |Moj mali poni |- |[[Hebrejski jezik|Hebrejski]] |''הפוני הקטן שלי: חברות היא קסם'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Hrvatski (Demo) | colspan="2" |''My Little Pony: Čarobno prijateljstvo'' |- |Hrvatski (HRT2) | colspan="2" |''Moj mali Poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Hrvatski (RTL Kockica) | colspan="2" |''My little pony – Prijateljstvo je čarolija'' |- |[[Indonežanski jezik|Indonezijski]] |''My Little Pony: Keajaiban Persahabatan'' |Moj mali poni: Magija prijateljstva |- |[[Japanski jezik|Japanski]] |''マイリトルポニー ～トモダチは魔法～'' |Moj mali poni: Prijatelji su magični |- |[[Kantonski kineski jezik|Kantonski]] |''小馬寶莉：友情就是魔法'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Kineski jezik|Kineski]] |''小马宝莉'' |Moj mali poni |- |[[Kmerski jezik|Kmerski]] |''ប៉ូនីជាទីស្រលាញ់'' |Dragi poni |- |[[Korejski jezik|Korejski]] |''마이리틀포니'' |Moj mali poni |- |[[Letonski jezik|Latvijski]] |''Mans mazais ponijs: Draudzība ir brīnums'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudesno |- |[[Litvanski jezik|Litavski]] |''Mano mažasis ponis: Stebuklinga draugystė'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Magično prijateljstvo |- |[[Mađarski jezik|Mađarski]] (Demo) |''My Little Pony: Varázslatos barátság'' |- |Mađarski (TV) |''Én kicsi pónim: Varázslatos barátság'' |- |[[Makedonski jezik|Makedonski]] |''Моето мало пони'' | rowspan="2" |Moj mali poni |- |[[Mongolski jezik|Mongolski]] |''Миний бяцхан одой морь'' |- |[[Nizozemski jezik|Nizozemski]] |''My Little Pony: Vriendschap is betoverend'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je očaravajuće |- |[[Norveški jezik|Norveški]] |''My Little Pony: Vennskap er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista čarolija |- |[[Njemački jezik|Njemački]] |''My Little Pony – Freundschaft ist Magie'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarolija |- |[[Perzijski jezik|Perzijski]] (DVD) |''پونی کوچولو-یک کلاغ چهل کلاغ'' |Mali poni |- |Perzijski (prva verzija) |''پونی کوچولوها'' |Mali poniji |- |Perzijski (druga verzija) |''پونی کوچولو'' |Mali poni |- |[[Poljski jezik|Poljski]] |''My Little Pony: Przyjaźń to magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Portugalski jezik|Portugalski]] (DVD) |''My Little Pony: Amizade é Pura Magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |Portugalski (TV) |''My Little Pony: A Amizade é Mágica'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Rumunski jezik|Rumunski]] |''My Little Pony/Micul meu ponei: Prietenia este magică'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Ruski jezik|Ruski]] (DVD) |''My Little Pony: Дружба — это волшебство'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Ruski (TV, [[Estonija]]) |''Мой маленький пони: Дружба это волшебство'' |- |Ruski (TV, [[Rusija]]) |''Мои маленькие пони: Дружба — это чудо'' |- |[[Slovački jezik|Slovački]] |''My Little Pony: Priateľstvo je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Slovenski jezik|Slovenski]] (Minimax) | colspan="2" |''Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Slovenski (POP) | colspan="2" |''Moj mali poni: Čarobno prijateljstvo'' |- |Srpski (DVD) | colspan="2" |''My Little Pony: Чаробно другарство (Čarobno drugarstvo)'' |- |Srpski (Studio) | colspan="2" |''Мој Мали Пони: пријатељство је чаролија (Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija)'' |- |Srpski (Loudworks, Blue House) | colspan="2" |''Мој мали пони: Пријатељство/Другарство је магија (Moj mali poni: Prijateljstvo/Drugarstvo je magija)'' |- |[[Španski jezik|Španjolski]] |''My Little Pony: La magia de la amistad'' |My Little Pony: Magija drugarstva |- |[[Švedski jezik|Švedski]] |''My Little Pony: Vänskap är magiskt'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Tajlandski jezik|Tajlandski]] (MCOT Family) | colspan="2" |''My Little Pony'' |- |Tajlandski (VCD, DVD, CTV, LTV) |''My Little Pony'' – มหัศจรรย์แห่งมิตรภาพ |Moj mali poni – Čudo prijateljstva |- |[[Pojednostavljeno kinesko pismo|Tajvanski]] |''彩虹小馬'' |Moj mali poni |- |[[Italijanski jezik|Talijanski]] |''My Little Pony – L'amicizia è magica'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarobno |- |[[Turski jezik|Turski]] |''My Little Pony: Arkadaşlık Sihirlidir'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Ukrajinski jezik|Ukrajinski]] |''My Little Pony: Дружба – це диво'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Vijetnamski jezik|Vijetnamski]] (SAOTV/SCTV3) |''My Little Pony: Tình bạn diệu kỳ'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |Vijetnamski (VTC11/ZTV) |''Pony bé nhỏ – Tình bạn diệu kỳ'' |Mali poni – Magično drugarstvo |} === Muzika === {{Main|Lista pjesama iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} == Nasljeđe == {{Main|Obožavatelji serije My Little Pony: Friendship Is Magic|Bronies: The Extremely Unexpected Adult Fans of My Little Pony}} Serija je dobila pozitivne recenzije kritičara. Emily VanDerWerff ''A.V. Cluba'' je istakla serijinu „čistu i krajnju radost“ i nedostatak cinizma, za razliku od mnogih drugih emisija koje su prikupljale kultno praćenje roditelja i odraslih. Pohvalila je stilizirani izgled likova, relativnu složenost priča za dječju televiziju i čvrste šale zbog kojih je emisija ugodna za roditelje i djecu. Dala je seriji B+.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307225554/https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 }}</ref> Brian Truitt iz ''USA Todaya'' pohvalio je emisiju zbog svog humora i moralnih pogleda.<ref>https://www.usatoday.com/story/life/2012/11/26/my-little-pony/1725375/</ref> Genevieve Koski iz ''A.V. Cluba'' je kasnije komentirala da je ''Friendship Is Magic'' primjer emisije koja je, iako se smatra „djevojačkom“, uspjela ući u štrebersku kulturu kako bi joj omogućila šire prihvaćanje od ostalih uporedivih oblika.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603083311/https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 }}</ref> Emily Ashby iz organizacije [[Common Sense Media]], organizacija koja se fokusira na roditeljski aspekt dječijih medija, dala je emisiji ocjenu četiri od pet zvijezda, naglašavajući njezine poruke prijateljstva, tolerancije i poštovanja, ali je savjetovala roditeljima da budu oprezni od "utjecaja koji bi likovi mogli imati na želje njihove djece, s obzirom da je ukorijenjena u dobro poznatoj liniji proizvoda knjiga, igračaka i gotovo svega između."<ref>https://www.commonsensemedia.org/tv-reviews/my-little-pony-friendship-is-magic</ref> Liz Ohanesian, za ''[[L.A. Weekly]]'', rekla je da je emisija "apsolutno iskrena u svojim porukama o prijateljstvu, ali nikada nije pre ozbiljna". Matt Morgan, pišući za stupac "GeekDad" Wireda, pohvalio je emisiju zbog toga što je "ponovo pokrenula Hasbrovo imanje koje je pomješala sa štreberskim podtobovima" i što je jedna od rijetkih "serija usmjerenih na djevojke u kojoj štreberski može uživati s kćeri".<ref>https://www.wired.com/2011/09/could-my-little-pony-be-raising-the-next-generation-of-geeks/</ref> Kritičar ''[[Los Angeles Times]]''a Robert Lloyd nazvao je emisiju "pametnijom i estetski sofisticiranijom" od bilo kojeg prethodnog crtanog filma franšize "My Little Pony" i pohvalio njenu sposobnost da se dopadne i djeci i njihovim roditeljima, jer je "pametna i razgovijetna i dobro inscenirana, i nikada strašno slatka".<ref>https://www.latimes.com/entertainment/tv/showtracker/la-et-st-tv-picks-my-little-pony-sondheim-improv-doc-martin-20131205-story.html</ref> ''[[TV Guide]]'' naveo je seriju kao jednu od šezdeset najboljih animiranih emisija svih vremena na spisku septembra 2013. godine. Ostale pohvale emisiji uključivale su njen stil, priče, karakterizaciju i diskusiju o feminizmu.<ref>http://arts.brighton.ac.uk/whats-on/research-events/research-conferences/my-little-pony</ref> Kathleen Richter magazina ''[[Ms. (časopis)|Ms.]]'' je vjerovala da ''Friendship Is Magic'' nije promijenio narav starijih animacija za djevojčice, što je smatrala "tako seksističkim i rasističkim i heteronormativnim". Na primjer, sugerirala je da emisija, kroz lik Rainbow Dash, promovira stereotip da su "sve feministkinje ljute, neumorne lezbijke". Također je smatrala da su jedini poniji tamnije boje prikazani do sada u položaju slušnosti prema "bijelom poniju nadmoćniku (Celestiji)".<ref>https://msmagazine.com/2010/12/09/my-little-homophobic-racist-smarts-shaming-pony/</ref> Lauren Faust odgovorila je na ove tvrdnje izjavljujući da, iako je Rainbow Dash bila ''[[tomboy]]'', „nigdje se u emisiji ne spominje njena seksualna orijentacija“ i „pretpostavljajući da su [''tomboyke''] lezbijke krajnje nepravedno i prema heteroseksualnim i lezbijskim tomboykama“, i dalje navodeći da "Boja nikada, nikada nije bila prikazivana kao pokazatelj rase za ponije."<ref>https://msmagazine.com/2010/12/24/my-little-non-homophobic-non-racist-non-smart-shaming-pony-a-rebuttal/</ref> Amid Amidi, tko piše za animacijsku web stranicu ''[[Cartoon Brew]]'', bio je kritičniji prema konceptu emisije, nazivajući ju znakom "kraja ere koju su tvorci pokrenuli u TV animaciji". Amidijev esej izrazio je zabrinutost da je dodjela talenta poput Faust na seriju fokusiranu na igračke bila dio trenda usmjerenosti profitabilnim žanrovima animacije, poput vezanja igračaka, kako bi se pozabavio fragmentiranom gledališnom publikom i sveukupno "priznanjem poraza za cijeli pokret, trenutak koji maše [[Bela zastava|bijelom zastavom]] za industriju TV animacije."<ref>https://www.cartoonbrew.com/ideas-commentary/the-end-of-the-creator-driven-era-29614.html</ref> Unatoč Hasbrovoj ciljanoj demografiji mladih djevojčica i njihovih roditelja,<ref name="wsj.com"/><ref>https://www.tvguide.com/news/bronies-my-little-pony-friendship-magic-1068692/</ref> ''Friendship Is Magic'' postao je kulturni i internetski fenomen, s mnogim obožavateljima od 13 do 35 godina.<ref name="wired.com">https://www.wired.com/2011/06/bronies-my-little-ponys/</ref> Interes u seriju je počeo rasti kad su fanovi animacija i crtića odgovorili Amidijevom eseju na [[4chan]]u.<ref>https://stage.cartoonbrew.com/tv/weve-created-a-bronster-50220.html{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Muški obožavatelji usvojili su ime "brony" ([[portmanteau]] riječi "bro" i "pony") kako bi se opisali.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |access-date=2020-09-27 |archivedate=2012-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314002516/http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |deadurl=yes }}</ref> Starija obožavalačka grupa iznenadila je Hasbro i druge koji su zaposleni u programu.<ref name="wired.com"/><ref>https://www.rollingstone.com/movies/movie-news/behind-the-music-of-pop-culture-smash-my-little-pony-friendship-is-magic-247311/</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20110804051912/http://arts.nationalpost.com/2011/08/03/all-ages-show-hipsters-love-childrens-programming/</ref><ref>https://www.csmonitor.com/The-Culture/TV/2012/0320/Is-TV-paying-too-much-attention-to-fans</ref> Oni su cijenili i prihvatili fandom dodajući reference fanovima unutar emisije i igračaka, dok su, u ranoj fazi, omogućili da kreativni elementi fandoma procvjetaju bez zakonskog uplitanja.<ref>https://www.forbes.com/sites/danielnyegriffiths/2012/01/19/skyrim-ponies-sopa/</ref> Fandom je bio meme nakon puštanja emisije, ali njegova je popularnost na internetu postupno propadala, uprkos nastavku emisije.<ref>https://www.polygon.com/2018/8/28/17788132/my-little-pony-friendship-is-magic-ending-bronies-fandom</ref> == Vanjske veze == * {{Imdb title|id=1751105}} == Napomene == {{Notelist}} == Reference == <references responsive="" />{{My Little Pony: Friendship Is Magic}} [[Kategorija:Američke TV-emisije]] [[Kategorija:Kanadske TV-emisije]] [[Kategorija:Animirane TV-serije]] [[Kategorija:TV serije započete 2010.]] [[Kategorija:My Little Pony: Friendship Is Magic]] huawu4cd33onivxzewqown1rkdes39t 42586775 42586774 2026-05-02T08:29:34Z ~2026-26538-42 348306 /* Hrvatske verzije */ 42586775 wikitext text/x-wiki {{Infokutija TV|bgcolour=purple|br_epizoda=222|color text=white|slika=[[Slika:My Little Pony Friendship is Magic 2017 logo.png]]|opis=Logo serije od 2017.|žanr=Avantura<br>Magična fantastika<ref>https://www.denofgeek.com/us/tv/my-little-pony/238807/why-my-little-pony-friendship-is-magic-is-serious-fantasy</ref><ref>https://www.cbr.com/my-little-pony-friendship-magic-finale-trailer/</ref>|kreator=[[Lauren Faust]]|website=https://mylittlepony.hasbro.com/|naziv_emisije={{PAGENAME}}|glasovi=[[Tara Strong]]<br>[[Ashleigh Ball]]<br>[[Andrea Libman]]<br>[[Tabitha St. Germain]]<br>[[Cathy Weseluck]]<br>[[Rebecca Shoichet]]<br>[[Shannon Chan-Kent]]<br>[[Kazumi Evans]]|lista_epizoda=Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic|kompozitor_muzičke_teme=[[Daniel Ingram]]|kanal=[[Treehouse TV]]|prethodi=[[My Little Pony (serija)|My Little Pony]]<br>[[My Little Pony Tales]]|slijedi=[[My Little Pony: Pony Life]]|zemlja=[[Kanada]]<br>[[SAD]]|početak=10. 10. 2010.|kraj=12. 10. 2019.|naziv_emisije_2=My Little Pony: Čarobno prijateljstvo (Hrvatski demo)<br>Maj Litl Poni: Čarobno drugarstvo (Srpski demo)}} {{Naslov u kurzivu}} '''''{{PAGENAME}}''''' ({{jez-sh|Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija}}{{Efn|Naslov ''Drugarstvo je magija'' se također koristi}}) je kanadsko-američka animirana televizijska serija iz 2010. godine. Seriju je razvila Lauren Faust kao dio nove linije medija [[Hasbro]]ve franšize ''[[My Little Pony]]''. Lauren Faust poznato je radila na mnogim crtanim serijama kao ''[[The Powerpuff Girls]]'' i ''[[Foster's Home for Imaginary Friends]]''. Prva epizoda serije je bila premijerno prikazana na kanalu The Hub, sad zvan Discovery Family. Serija je bila prvi program na kanalu. Serija je poznata kao Generation 4, skračeno G4 ({{jez-sh|Generacija 4}}) jer je četvrta inkarnacija franšize ''My Little Pony''. Glavni likovi serije jesu [[Princeza Twilight Sparkle|Twilight Sparkle]] i Zmaj Spike, duo koji je živio u [[Kraljevina|kraljevstvu]] Canterlot, u dalekoj zemlji [[Equestria|Equestriji]]. Twilight je učenica Princeze Celestije, i, kada je započela jubilarna Proslava ljetnog Sunca, Celestia je poslala Twilight i Spikea u grad Ponyville da pronađu prijatelje. Tamo se Twilight sprijatelji s pet ponija (Pinkie Pie, Applejack, Rainbow Dash, Rarity, i Fluttershy) i preseli se u knjižnicu. Ostatak serije skupa šire čaroliju prijateljstva, i na kraju Twilight Sparkle zamjeni Celestiju i njenu sestru Lunu kada postane vladarica Equestrije. Serija je postala velik hit čim je započela s emitiranjem na Kanadskom kanalu [[Discovery Family]]. [[Srbija]] i [[Hrvatska]] obje imaju po dvije sinkronizacije, s demo DVD-om koji je izašao 2011. U [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]] se emitira srpska verzija, te bosanska sinkronizacija (koja se sastoji od treće i četvrte sezone). Emisija je dobila spin-off franšizu ''[[My Little Pony: Equestria Girls|Equestria Girls]]'', [[My Little Pony: The Movie (film, 2017.)|dugometražni film]], spin-off seriju ''[[My Little Pony: Pony Life|Pony Life]]'', i [[My Little Pony (IDW Publishing)|stripove]] kompanije [[IDW Publishing]]. == Premisa == {{Glavni|:Kategorija:Epizode iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} Jednom davno, u dalekoj zemlji Equestriji, dvije sestre, Luna i Celestia, živjele su u skladu i vladale Equestrijom. Princeza Luna je postala ljubomorna na sestru jer joj je posao bio dizati Mjesec, dok je sestra Celestia dizala Sunce. Poniji bi se zabavljali tijekom Celestijinog dana, ali bi spavali tijekom Lunine noči. Zato se Luna pretvorila u strašnu Nightmare Moon i obečala da će zauvijek širiti tamu. Zato ju je Celestia potjerala na mjesec. Tisuću godina je prošlo od tog događaja, i o njemu čita glavni lik, jednorog Twilight Sparkle. Twilight obavijesti Celestiju da misli da će se Nightmare Moon vratiti. Celestiju nije bilo briga, i poslala ju je u Ponyville da motri pripreme za proslavu ljetnog Sunca. Tamo upozne [[Domaći konj|kobile]] Pinkie Pie i Applejack, [[jednorog]]a Rarity, i [[pegaz]]e Rainbow Dash i Fluttershy. Tijekom proslave se Nightmare Moon vrati, i Celestia nestane. Twilight, uz pomoć novih prijateljica, spasi Celestiju i starim relikvijama, Elementima sklada, vrati Nightmare Moon u normalu. Nakon što napokon pronađe nove prijatelje, Twilight ostane u Ponyvilleu i pomognu svima, nekad i svojoj grupi, s problemima prijateljstva. Serija također ima mnogo sporednih i pozadinskih likova, koji su dobili glavnu ulogu u epizodi ''[[Slice of Life (My Little Pony: Friendship Is Magic)|Slice of Life]]''. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 3)|trećoj sezoni]], Twilight postane princeza prijateljstva i narastu joj krila. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 4)|četvrtoj sezoni]] dobije svoj dvorac. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 5)|petoj sezoni]] se grupi pridruži novi poni, Starlight Glimmer. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 8)|osmoj sezoni]] prijateljice otvore školu prijateljstva, Spikeu narastu krila i šest mlađih učenika škole stvore grupu i nazovu se mlađih glavnih šest. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 9)|devetoj sezoni]], Twilight postane vladarica Equestrije i, uz pomoć prijatelja, uništi svo zlo u Equestriji. == Likovi == {{Main|Lista likova iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} * Twilight Sparkle (element čarolije) — Jednorog, kasnije Alicorn, kojoj je dužnost podučavati i širiti prijateljstvo sa svima u Equestriji i dalje. Twilight glas daje Tara Strong, i njene pjesme pjeva Rebecca Shoichet. * Spike — Zmaj čije je jaje magijom otvorila Twilight. Spikeove epizode su večinom o njegovoj nesigurnosti i savladanju strahova. Spikeu glas daje Cathy Weseluck. * Pinkie Pie (element smijeha) — Kobila koja obožava zabave, slatkiše i smijeh. Pinkie glas daje Andrea Libman, a pjesme pjeva Shannon Chan-Kent. * Applejack (element iskrenosti) — Snažna kobila koja živi na farmi jabuka s obitelji Apple. Applejack glas daje Ashleigh Ball. * Rainbow Dash (element odanosti) — Brza sportašica koja se voli hvaliti i letjeti. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 7)|sedmoj sezoni]] se pridruži njenom omiljenom sportskom timu, Wonderboltima. Rainbow glas daje Ashleigh Ball. * Rarity (element velikodušnosti) — Otmjeni jednorog koji ima butike u Ponyvilleu, Manehattanu i Canterlotu. Rarity voli dizajnirati haljine i skupljati dragulje. Glas joj daje Tabitha St. Germain, i njene songove izvodi Kazumi Evans. * Fluttershy (element dobrote) — Sramežljivi pegaz koji voli životinje. Mnoge epizode u kojoj je ona glavni lik su o savladanju njenih strahova i nesigurnosti. Glas joj daje Andrea Libman. * Princeze Celestia i Luna — Celestia i Luna su bivše vladarice Equestrije. One su visoki Alicorni i kontroliraju dizanje i spuštanje Mjeseca i Sunca. Celestiji glas daje [[Nicole Oliver]], a Luni Tabitha St. Germain. * Princeza Mi Amore Cadenza "Cadance", Princ Shining Armor i Flurry Heart — Cadance je Twilightina stara dadilja, Shining Armor je Twilightin brat i Flurry Heart je beba Cadance i Shining Armora. Oni su obitelj i zaštitnici Kristalnog Carstva. Cadance glas daje [[Britt McKillip]], Shining Armoru [[Andrew Francis]] i Flurry Heart Tabitha St. Germain. * Cutie Mark Crusaders — Klub tri mlada ponija, Apple Bloom, Scootaloo i Sweetie Belle, koji pokušavaju osvojiti Cutie Marke ({{Jez-sh|Slatke biljege/Slatke belege}}), i osvoje ih u petoj sezoni. U trećoj sezoni im se pridruži Apple Bloomina rođakinja Babs Seed, i u [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 6)|šestoj sezoni]] im se pridruži [[grifon]] Gabby. Apple Bloom daje glas [[Michelle Creber]], Scootaloo [[Madeleine Peters]], Sweetie Belle [[Claire Corlett]], Babs Seed Brynna Drummond, i Gabby [[Erin Matthews]]. == Epizode == {{V. također|Kategorija:Sezone iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" rowspan="2" |Sezona ! rowspan="2" |Epizoda ! colspan="2" |Originalna premijera |- !Prvo prikazana !Posljednje prikazana |- ! style="background:red;" | <span style="color:red"> 1 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 1 (2010.–11.)|1]] |26 |10. 10. 2010. |6. 5. 2011. |- ! style="background:orange;" | <span style="color:orange"> 2 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 2 (2011.–12.)|2]] |26 |17. 9. 2011. |21. 4. 2012. |- ! style="background:yellow;" | <span style="color:yellow"> 3 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 3 (2012.–13.)|3]] |13 |10. 11. 2012. |16. 2. 2013. |- ! style="background:green;" | <span style="color:green"> 4 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 4 (2013.–14.)|4]] |26 |23. 11. 2013. |10. 3. 2014. |- ! style="background:blue;" | <span style="color:blue"> 5 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 5 (2015.)|5]] |26 |4. 4. 2015. |28. 11. 2015. |- ! style="background:cyan;" | <span style="color:cyan"> 6 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 6 (2016.)|6]] |26 |26. 3. 2016. |22. 10. 2016. |- ! style="background:darkblue;" | <span style="color:darkblue"> 7 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 7 (2017.)|7]] |26 |15. 4. 2017. |28. 10. 2017. |- ! style="background:purple;" | <span style="color:purple"> F </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Film (2017.)|Film]] | colspan="2" |6. 10. 2017. |- ! style="background:hotpink;" | <span style="color:hotpink"> 8 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 8 (2018.)|8]] |26 |24. 3. 2018. |13. 10. 2018. |- ! style="background:violet;" | <span style="color:violet"> B </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Božićni specijal (2018.)|Božićni specijal]] | colspan="2" |27. 10. 2018. |- ! style="background:pink;" | <span style="color:pink"> 9 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 9 (2019.)|9]] |26 |6. 4. 2019. |12. 10. 2019. |- ! style="background:tan;" | <span style="color:tan"> S </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Specijal (2019.)|Specijal]] | colspan="2" |29. 6. 2019. |} </onlyinclude> == Glasovi == === Srpske verzije === Postoje dvije srpske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na Minimaxu u 2011.-oj, i sinkronizirao ju je studio Studio. Sve sezone su sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na mnogim kanalima, najpoznatije na Mini Ultri i Dexy TV-u. Emitiranje je započelo u 2013.-oj, i prve dvi sezone sinkronizirao je studio Loudworks, a ostatak serije studio Blue House. Samo je 6 sezona sinkronizirano. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="3" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (Studio) ! colspan="2" |Glas (Loudworks) ! colspan="2" |Glas (Blue House) |- !Englesko ime !Srpsko ime (Demo, Studio) !Srpsko ime (Loudworks, Blue House) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Tvajlajt Sparkl |Većernja Iskra | rowspan="2" |Mila Manojlović | colspan="2" |[[Mariana Aranđelović]] | colspan="2" |[[Milena Moravčević]] | colspan="2" |[[Mina Lazarević]] |- |Rainbow Dash |Rejnbou Deš |Šarenlota | colspan="2" |[[Aleksandra Širkić]] | rowspan="1" |Jelena Petrović | [[Ana Milenković]] |[[Ana Simić Korać]] |Mina Lazarević |- |Applejack |Epldžek |Jabuklina |Ana Marković |Aleksandra Širkić |Aleksandra Širkić (većina pjesama) [[Jelena Jovičić]] (S6E8) |Jelena Petrović | rowspan="2" |Ana Milenković | rowspan="2" |Nataša Balog |Mina Lazarević |- |Rarity |Reriti |Divna |Mariana Vodeničar | colspan="2" |[[Snežana Jeremić Nešković|Snežana Jeremić]] (osim S3) [[Milena Živanović]] (S3) |[[Dragana Milošević]] |Mina Lazarević |- |Pinkie Pie |Pinki Paj |Rozeta | rowspan="2" |[[Andrijana Oliverić]] | colspan="2" rowspan="2" |Jelena Jovičić | colspan="2" |Milena Moravčević | colspan="2" rowspan="2" |Mirjana Stojanović (S3, 4) Milena Moravčević (S5, 6) |- |Fluttershy |Flateršaj |Tihana |Aleksandra Tomić |Ivana Aleksandrović Ivee |- |Spike |Spajk |Bodlja |Dragana Zrnić |Snežana Jeremić (osim S3) Milena Živanović (S3) |Milena Živanović (S3) Melanija Milenković (S6) Snežana Jeremić (ostale pjesme) |Dragana Milošević |''ne pjeva'' | colspan="2" |Snežana Jeremić (S3, 4) Dragana Milošević (S5, 6) |} === Hrvatske verzije === Postoje dvije hrvatske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na kanalu [[HRT 2]] u 2014.-oj, i sinkronizirao ju je studio Novi Mediji. Samo su dvije sezone sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na [[RTL Kockici]]. Emitiranje je započelo u 2017.-oj, i prikazane su sezone 1, 4 i 5. Studio je Livada Produkcija. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (NM) ! colspan="2" |Glas (LP) |- !Englesko ime, Hrvatsko ime (Demo, LP) !Hrvatsko ime (NM) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Iskra Sumrak |Jelena Majić |[[Katarina Perica Kirin]] |[[Andrea Baković]] (jedna pjesma) Tina Bukić (većina pjesama) |Monika Berberović |Vida Manestar |- |Rainbow Dash |Duga Jurić |Danijela Večerinović |Matilda Sorić (S1) Nina Sabo (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) | rowspan="4" |Andrea Baković |Mima Karaula (S1) Sanja Crljen (S4, 5) |Mima Karaula (jedna pjesma) Vida Manestar (ostatak) |- |Applejack |Ivka |[[Sanja Hrenar]] |[[Jasna Odorčić]] (do S1E21) Lada Bonacci (S1E21 nadalje) | colspan="2" |[[Mia Krajcar]] |- |Rarity |Ljubica |[[Vanda Winter]] |Matilda Sorić (S1) Nina Sabo (S2E1 do E21) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) |Anja Nigović |Anja Nigović (većina pjesama) Vida Manestar (S5E14) |- |Pinkie Pie |Roza Slatki |Sandra Hrenar |Andrea Baković |Kristina Habuš |Kristina Habuš (S1, 5) Vida Manestar (S4) |- |Fluttershy |Plahuljica |Ivana Hajder |Tina Bukić |[[Andrea Baković]] (neke pjesme) Tina Bukić (većina pjesama) | colspan="2" |Anabela Barić |- |Spike |Piko |Aleksandra Naumov |Adnan Prohić (večina epizoda) Zdravko Valentin |''ne pjeva'' | colspan="2" |Sandra Hrenar |} === Bosanska verzija === Bosanska verzija se emitirala na [[Hayatovci]]ma, [[Federalna televizija|Federalnoj TV]] i [[Nova BH|Pink BH]]. Sinkronizirane su treća i četvrta sezona. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! colspan="2" |Glas |- !Englesko ime !Bosansko ime !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Ponoćna Iskra | colspan="2" |[[Mirna Kreso|Mirna Jogunčić Kreso]] |- |Rainbow Dash |Šarenlota | colspan="2" rowspan="2" |[[Anita Memović|Anita Kajasa Memović]] |- |Applejack |Jabuklina |- |Rarity |Divna |[[Alma Merunka|Alma Kobilić Merunka]] |Alma Merunka i Mirna Kreso |- |Pinkie Pie |Rozeta | rowspan="2" |Anita Kajasa Memović |Anita Memović Mirna Kreso (jedna pjesma) |- |Fluttershy |Tihana |Mirna Kreso Anita Memović (neke pjesme) |- |Spike |Bodlja | colspan="2" |??? |} == Produkcija == Seriju je razvila Lauren Faust za Hasbro kao [[Reboot (fikcija)|reboot]] franšize ''My Little Pony''. Faust je radila na svojoj liniji igračaka zvana ''Milky Way and the Galaxy Girls'' uz animiranu televizijsku seriju koju je predstavljala Lisi Licht od [[Allspark|Hasbro Studiosa]], kad ju je Licht pitala da izmisli novu verziju franšize ''My Little Pony''.<ref>https://www.awn.com/blog/ponies-and-bronies</ref> Razvoj je započeo 2008. godine, i produkcija prve sezone trajala je cijelu 2009.-u godinu.<ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/buy-original-MLP-art-and-help-Japan-220111226</ref><ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/Galaxy-Girls-My-Little-Pony-and-2010-228911071</ref> [[Jayson Thiessen]] je skicirao i animirao kratkometražnu epizodu koja je trajala dvije minute za odobrenje Faust i Hasbra.<ref>https://twitter.com/goldenrusset/status/573933161102598144</ref> U kratkoj epizodi je Tara Strong posudila glas Pinkie Pie.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |access-date=2020-09-11 |archivedate=2021-04-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210403165805/https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |deadurl=yes }}</ref> Serija je bila napravljena za djevojčice s između 4-12 godina,<ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/557057507341115392</ref><ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/548292262325518336</ref> i Faust je dizajnirala seriju da roditelji mogu gledati seriju s kčerima.<ref>https://www.deviantart.com/comments/4/1603670/1783488885</ref> Serija ima puno odraslih fanova, uključujući muškarce između 15-35 godina koji se zovu broniji, i odrasle žene koje se zovu pegasisters. Fiskalni izvještaji kažu da su [[WildBrain|DHX Media]] možda dobili oko 6 miliona Kanadskih dolara svaku godinu za produkciju prvih triju sezona.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908141740/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908135807/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2013-07-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130718020646/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |deadurl=yes }}</ref> === Igračke i roba === ''MLP:FIM'' povezan je sa ponovnim pokretanjem linije igračaka ''My Little Pony'' iz 2010. godine, s figuricama i setovima na osnovu ''MLP-a''.<ref name="wsj.com">https://www.wsj.com/articles/{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Odjeljak web stranice Hasbra daje informacije o ''MLP:FIM'' za djecu i njihove roditelje, uključujući pozadine likova, video zapise i interaktivne igre i medije. Djelomično se zahvaljujući starijim fanovima, Hasbro je ''MLP'' doživio kao brend životnog stila, s preko 200 licenci u 15 kategorija proizvoda, uključujući odjeću, kućni pribor i digitalne medije. Brend je prikupio preko 650 milijuna Američkih dolara prodajama u 2013. godini,<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 |access-date=2020-09-11 |archive-date=2015-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515165545/http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 }}</ref> te milijardu Američkih dolara godišnje prodajama u 2014. i 2015. godini.<ref>https://web.archive.org/web/20150523020156/http://investor.hasbro.com/eventdetail.cfm?eventid=155016</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20170707002738/http://investor.hasbro.com/common/download/download.cfm?companyid=HAS&fileid=819559&filekey=8A09F66A-4137-45A9-88BA-C16F08E1AF90&filename=Annual_Report_Website_FINAL.pdf</ref> === Međunarodno emitiranje === {| class="wikitable" |+Međunarodni lokalizirani naslovi serije !Jezik !Naslov !Prijevod |- |[[Albanski jezik|Albanski]] |''Miqësia është magjike me ponin tim të vogël'' |Prijateljstvo je čarobno s mojim malim ponijem |- |[[Arapski jezik|Arapski]] |''<nowiki>ماي ليتل بوني | مهرتي الصغيرة</nowiki>'' |<nowiki>My Little Pony | Moj mali poni</nowiki> |- |[[Armenski jezik|Armenski]] |''Իմ փոքրիկ պոնին: Ընկերությունը հրաշք է'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Azerski jezik|Azerbajdžanski]] |''Mənim balaca ponim'' |Moj mali poni |- |[[Bjeloruski jezik|Bjeloruski]] |''Mой маленькі поні: дружба гэта магія'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Bosanski]] | colspan="2" |''Moj mali poni'' |- |[[Bugarski jezik|Bugarski]] |''Малкото пони: Приятелството е магия'' |Mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Češki jezik|Češki]] (Demo) |''My Little Pony: Magické přátelství'' |My Little Pony: Magično prijateljstvo |- |Češki (TV) |''Můj malý pony: Přátelství je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Danski jezik|Danski]] |''My Little Pony: Venskab er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |[[Engleski jezik|Engleski]], [[Farski jezik|Ferojski]], [[Hindski jezik|Hindski]], [[Malajski jezik|Malajski]], [[Tagaloški jezik|Tagaloški]], [[Tamilski jezik|Tamilski]] |''My Little Pony: Friendship Is Magic'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Estonski jezik|Estonski]] (Demo) |''My Little Pony: Sõprus on imepärane'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno |- |Estonski (TV) |''Minu väike poni: Sõprus on imeline/maagiline'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno/čarobno |- |[[Finski jezik|Finski]] |''My Little Pony: Ystävyyden taikaa'' | rowspan="2" |Moj mali poni: Čarolija prijateljstva |- |[[Francuski jezik|Francuski]] (Kanada) |''Mon Petit Poney: La Magie de L'amitié'' |- |Francuski ([[Evropa|Europa]]) |''My Little Pony: Les amies, c'est Magique'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Grčki jezik|Grčki]] |''My Little Pony: Η Φιλία είναι μαγική'' |Moj Mali Poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Gruzijski jezik|Gruzijski]] |''ჩემი პატარა პონი'' |Moj mali poni |- |[[Hebrejski jezik|Hebrejski]] |''הפוני הקטן שלי: חברות היא קסם'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Hrvatski (Demo) | colspan="2" |''My Little Pony: Čarobno prijateljstvo'' |- |Hrvatski (HRT2) | colspan="2" |''Moj mali Poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Hrvatski (RTL Kockica) | colspan="2" |''My little pony – Prijateljstvo je čarolija'' |- |[[Indonežanski jezik|Indonezijski]] |''My Little Pony: Keajaiban Persahabatan'' |Moj mali poni: Magija prijateljstva |- |[[Japanski jezik|Japanski]] |''マイリトルポニー ～トモダチは魔法～'' |Moj mali poni: Prijatelji su magični |- |[[Kantonski kineski jezik|Kantonski]] |''小馬寶莉：友情就是魔法'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Kineski jezik|Kineski]] |''小马宝莉'' |Moj mali poni |- |[[Kmerski jezik|Kmerski]] |''ប៉ូនីជាទីស្រលាញ់'' |Dragi poni |- |[[Korejski jezik|Korejski]] |''마이리틀포니'' |Moj mali poni |- |[[Letonski jezik|Latvijski]] |''Mans mazais ponijs: Draudzība ir brīnums'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudesno |- |[[Litvanski jezik|Litavski]] |''Mano mažasis ponis: Stebuklinga draugystė'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Magično prijateljstvo |- |[[Mađarski jezik|Mađarski]] (Demo) |''My Little Pony: Varázslatos barátság'' |- |Mađarski (TV) |''Én kicsi pónim: Varázslatos barátság'' |- |[[Makedonski jezik|Makedonski]] |''Моето мало пони'' | rowspan="2" |Moj mali poni |- |[[Mongolski jezik|Mongolski]] |''Миний бяцхан одой морь'' |- |[[Nizozemski jezik|Nizozemski]] |''My Little Pony: Vriendschap is betoverend'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je očaravajuće |- |[[Norveški jezik|Norveški]] |''My Little Pony: Vennskap er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista čarolija |- |[[Njemački jezik|Njemački]] |''My Little Pony – Freundschaft ist Magie'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarolija |- |[[Perzijski jezik|Perzijski]] (DVD) |''پونی کوچولو-یک کلاغ چهل کلاغ'' |Mali poni |- |Perzijski (prva verzija) |''پونی کوچولوها'' |Mali poniji |- |Perzijski (druga verzija) |''پونی کوچولو'' |Mali poni |- |[[Poljski jezik|Poljski]] |''My Little Pony: Przyjaźń to magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Portugalski jezik|Portugalski]] (DVD) |''My Little Pony: Amizade é Pura Magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |Portugalski (TV) |''My Little Pony: A Amizade é Mágica'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Rumunski jezik|Rumunski]] |''My Little Pony/Micul meu ponei: Prietenia este magică'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Ruski jezik|Ruski]] (DVD) |''My Little Pony: Дружба — это волшебство'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Ruski (TV, [[Estonija]]) |''Мой маленький пони: Дружба это волшебство'' |- |Ruski (TV, [[Rusija]]) |''Мои маленькие пони: Дружба — это чудо'' |- |[[Slovački jezik|Slovački]] |''My Little Pony: Priateľstvo je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Slovenski jezik|Slovenski]] (Minimax) | colspan="2" |''Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Slovenski (POP) | colspan="2" |''Moj mali poni: Čarobno prijateljstvo'' |- |Srpski (DVD) | colspan="2" |''My Little Pony: Чаробно другарство (Čarobno drugarstvo)'' |- |Srpski (Studio) | colspan="2" |''Мој Мали Пони: пријатељство је чаролија (Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija)'' |- |Srpski (Loudworks, Blue House) | colspan="2" |''Мој мали пони: Пријатељство/Другарство је магија (Moj mali poni: Prijateljstvo/Drugarstvo je magija)'' |- |[[Španski jezik|Španjolski]] |''My Little Pony: La magia de la amistad'' |My Little Pony: Magija drugarstva |- |[[Švedski jezik|Švedski]] |''My Little Pony: Vänskap är magiskt'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Tajlandski jezik|Tajlandski]] (MCOT Family) | colspan="2" |''My Little Pony'' |- |Tajlandski (VCD, DVD, CTV, LTV) |''My Little Pony'' – มหัศจรรย์แห่งมิตรภาพ |Moj mali poni – Čudo prijateljstva |- |[[Pojednostavljeno kinesko pismo|Tajvanski]] |''彩虹小馬'' |Moj mali poni |- |[[Italijanski jezik|Talijanski]] |''My Little Pony – L'amicizia è magica'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarobno |- |[[Turski jezik|Turski]] |''My Little Pony: Arkadaşlık Sihirlidir'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Ukrajinski jezik|Ukrajinski]] |''My Little Pony: Дружба – це диво'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Vijetnamski jezik|Vijetnamski]] (SAOTV/SCTV3) |''My Little Pony: Tình bạn diệu kỳ'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |Vijetnamski (VTC11/ZTV) |''Pony bé nhỏ – Tình bạn diệu kỳ'' |Mali poni – Magično drugarstvo |} === Muzika === {{Main|Lista pjesama iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} == Nasljeđe == {{Main|Obožavatelji serije My Little Pony: Friendship Is Magic|Bronies: The Extremely Unexpected Adult Fans of My Little Pony}} Serija je dobila pozitivne recenzije kritičara. Emily VanDerWerff ''A.V. Cluba'' je istakla serijinu „čistu i krajnju radost“ i nedostatak cinizma, za razliku od mnogih drugih emisija koje su prikupljale kultno praćenje roditelja i odraslih. Pohvalila je stilizirani izgled likova, relativnu složenost priča za dječju televiziju i čvrste šale zbog kojih je emisija ugodna za roditelje i djecu. Dala je seriji B+.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307225554/https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 }}</ref> Brian Truitt iz ''USA Todaya'' pohvalio je emisiju zbog svog humora i moralnih pogleda.<ref>https://www.usatoday.com/story/life/2012/11/26/my-little-pony/1725375/</ref> Genevieve Koski iz ''A.V. Cluba'' je kasnije komentirala da je ''Friendship Is Magic'' primjer emisije koja je, iako se smatra „djevojačkom“, uspjela ući u štrebersku kulturu kako bi joj omogućila šire prihvaćanje od ostalih uporedivih oblika.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603083311/https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 }}</ref> Emily Ashby iz organizacije [[Common Sense Media]], organizacija koja se fokusira na roditeljski aspekt dječijih medija, dala je emisiji ocjenu četiri od pet zvijezda, naglašavajući njezine poruke prijateljstva, tolerancije i poštovanja, ali je savjetovala roditeljima da budu oprezni od "utjecaja koji bi likovi mogli imati na želje njihove djece, s obzirom da je ukorijenjena u dobro poznatoj liniji proizvoda knjiga, igračaka i gotovo svega između."<ref>https://www.commonsensemedia.org/tv-reviews/my-little-pony-friendship-is-magic</ref> Liz Ohanesian, za ''[[L.A. Weekly]]'', rekla je da je emisija "apsolutno iskrena u svojim porukama o prijateljstvu, ali nikada nije pre ozbiljna". Matt Morgan, pišući za stupac "GeekDad" Wireda, pohvalio je emisiju zbog toga što je "ponovo pokrenula Hasbrovo imanje koje je pomješala sa štreberskim podtobovima" i što je jedna od rijetkih "serija usmjerenih na djevojke u kojoj štreberski može uživati s kćeri".<ref>https://www.wired.com/2011/09/could-my-little-pony-be-raising-the-next-generation-of-geeks/</ref> Kritičar ''[[Los Angeles Times]]''a Robert Lloyd nazvao je emisiju "pametnijom i estetski sofisticiranijom" od bilo kojeg prethodnog crtanog filma franšize "My Little Pony" i pohvalio njenu sposobnost da se dopadne i djeci i njihovim roditeljima, jer je "pametna i razgovijetna i dobro inscenirana, i nikada strašno slatka".<ref>https://www.latimes.com/entertainment/tv/showtracker/la-et-st-tv-picks-my-little-pony-sondheim-improv-doc-martin-20131205-story.html</ref> ''[[TV Guide]]'' naveo je seriju kao jednu od šezdeset najboljih animiranih emisija svih vremena na spisku septembra 2013. godine. Ostale pohvale emisiji uključivale su njen stil, priče, karakterizaciju i diskusiju o feminizmu.<ref>http://arts.brighton.ac.uk/whats-on/research-events/research-conferences/my-little-pony</ref> Kathleen Richter magazina ''[[Ms. (časopis)|Ms.]]'' je vjerovala da ''Friendship Is Magic'' nije promijenio narav starijih animacija za djevojčice, što je smatrala "tako seksističkim i rasističkim i heteronormativnim". Na primjer, sugerirala je da emisija, kroz lik Rainbow Dash, promovira stereotip da su "sve feministkinje ljute, neumorne lezbijke". Također je smatrala da su jedini poniji tamnije boje prikazani do sada u položaju slušnosti prema "bijelom poniju nadmoćniku (Celestiji)".<ref>https://msmagazine.com/2010/12/09/my-little-homophobic-racist-smarts-shaming-pony/</ref> Lauren Faust odgovorila je na ove tvrdnje izjavljujući da, iako je Rainbow Dash bila ''[[tomboy]]'', „nigdje se u emisiji ne spominje njena seksualna orijentacija“ i „pretpostavljajući da su [''tomboyke''] lezbijke krajnje nepravedno i prema heteroseksualnim i lezbijskim tomboykama“, i dalje navodeći da "Boja nikada, nikada nije bila prikazivana kao pokazatelj rase za ponije."<ref>https://msmagazine.com/2010/12/24/my-little-non-homophobic-non-racist-non-smart-shaming-pony-a-rebuttal/</ref> Amid Amidi, tko piše za animacijsku web stranicu ''[[Cartoon Brew]]'', bio je kritičniji prema konceptu emisije, nazivajući ju znakom "kraja ere koju su tvorci pokrenuli u TV animaciji". Amidijev esej izrazio je zabrinutost da je dodjela talenta poput Faust na seriju fokusiranu na igračke bila dio trenda usmjerenosti profitabilnim žanrovima animacije, poput vezanja igračaka, kako bi se pozabavio fragmentiranom gledališnom publikom i sveukupno "priznanjem poraza za cijeli pokret, trenutak koji maše [[Bela zastava|bijelom zastavom]] za industriju TV animacije."<ref>https://www.cartoonbrew.com/ideas-commentary/the-end-of-the-creator-driven-era-29614.html</ref> Unatoč Hasbrovoj ciljanoj demografiji mladih djevojčica i njihovih roditelja,<ref name="wsj.com"/><ref>https://www.tvguide.com/news/bronies-my-little-pony-friendship-magic-1068692/</ref> ''Friendship Is Magic'' postao je kulturni i internetski fenomen, s mnogim obožavateljima od 13 do 35 godina.<ref name="wired.com">https://www.wired.com/2011/06/bronies-my-little-ponys/</ref> Interes u seriju je počeo rasti kad su fanovi animacija i crtića odgovorili Amidijevom eseju na [[4chan]]u.<ref>https://stage.cartoonbrew.com/tv/weve-created-a-bronster-50220.html{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Muški obožavatelji usvojili su ime "brony" ([[portmanteau]] riječi "bro" i "pony") kako bi se opisali.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |access-date=2020-09-27 |archivedate=2012-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314002516/http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |deadurl=yes }}</ref> Starija obožavalačka grupa iznenadila je Hasbro i druge koji su zaposleni u programu.<ref name="wired.com"/><ref>https://www.rollingstone.com/movies/movie-news/behind-the-music-of-pop-culture-smash-my-little-pony-friendship-is-magic-247311/</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20110804051912/http://arts.nationalpost.com/2011/08/03/all-ages-show-hipsters-love-childrens-programming/</ref><ref>https://www.csmonitor.com/The-Culture/TV/2012/0320/Is-TV-paying-too-much-attention-to-fans</ref> Oni su cijenili i prihvatili fandom dodajući reference fanovima unutar emisije i igračaka, dok su, u ranoj fazi, omogućili da kreativni elementi fandoma procvjetaju bez zakonskog uplitanja.<ref>https://www.forbes.com/sites/danielnyegriffiths/2012/01/19/skyrim-ponies-sopa/</ref> Fandom je bio meme nakon puštanja emisije, ali njegova je popularnost na internetu postupno propadala, uprkos nastavku emisije.<ref>https://www.polygon.com/2018/8/28/17788132/my-little-pony-friendship-is-magic-ending-bronies-fandom</ref> == Vanjske veze == * {{Imdb title|id=1751105}} == Napomene == {{Notelist}} == Reference == <references responsive="" />{{My Little Pony: Friendship Is Magic}} [[Kategorija:Američke TV-emisije]] [[Kategorija:Kanadske TV-emisije]] [[Kategorija:Animirane TV-serije]] [[Kategorija:TV serije započete 2010.]] [[Kategorija:My Little Pony: Friendship Is Magic]] oif8qg0q02qa5ds15zrmz68fkvwd8gf 42586776 42586775 2026-05-02T08:30:24Z ~2026-26538-42 348306 /* Bosanska verzija */ 42586776 wikitext text/x-wiki {{Infokutija TV|bgcolour=purple|br_epizoda=222|color text=white|slika=[[Slika:My Little Pony Friendship is Magic 2017 logo.png]]|opis=Logo serije od 2017.|žanr=Avantura<br>Magična fantastika<ref>https://www.denofgeek.com/us/tv/my-little-pony/238807/why-my-little-pony-friendship-is-magic-is-serious-fantasy</ref><ref>https://www.cbr.com/my-little-pony-friendship-magic-finale-trailer/</ref>|kreator=[[Lauren Faust]]|website=https://mylittlepony.hasbro.com/|naziv_emisije={{PAGENAME}}|glasovi=[[Tara Strong]]<br>[[Ashleigh Ball]]<br>[[Andrea Libman]]<br>[[Tabitha St. Germain]]<br>[[Cathy Weseluck]]<br>[[Rebecca Shoichet]]<br>[[Shannon Chan-Kent]]<br>[[Kazumi Evans]]|lista_epizoda=Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic|kompozitor_muzičke_teme=[[Daniel Ingram]]|kanal=[[Treehouse TV]]|prethodi=[[My Little Pony (serija)|My Little Pony]]<br>[[My Little Pony Tales]]|slijedi=[[My Little Pony: Pony Life]]|zemlja=[[Kanada]]<br>[[SAD]]|početak=10. 10. 2010.|kraj=12. 10. 2019.|naziv_emisije_2=My Little Pony: Čarobno prijateljstvo (Hrvatski demo)<br>Maj Litl Poni: Čarobno drugarstvo (Srpski demo)}} {{Naslov u kurzivu}} '''''{{PAGENAME}}''''' ({{jez-sh|Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija}}{{Efn|Naslov ''Drugarstvo je magija'' se također koristi}}) je kanadsko-američka animirana televizijska serija iz 2010. godine. Seriju je razvila Lauren Faust kao dio nove linije medija [[Hasbro]]ve franšize ''[[My Little Pony]]''. Lauren Faust poznato je radila na mnogim crtanim serijama kao ''[[The Powerpuff Girls]]'' i ''[[Foster's Home for Imaginary Friends]]''. Prva epizoda serije je bila premijerno prikazana na kanalu The Hub, sad zvan Discovery Family. Serija je bila prvi program na kanalu. Serija je poznata kao Generation 4, skračeno G4 ({{jez-sh|Generacija 4}}) jer je četvrta inkarnacija franšize ''My Little Pony''. Glavni likovi serije jesu [[Princeza Twilight Sparkle|Twilight Sparkle]] i Zmaj Spike, duo koji je živio u [[Kraljevina|kraljevstvu]] Canterlot, u dalekoj zemlji [[Equestria|Equestriji]]. Twilight je učenica Princeze Celestije, i, kada je započela jubilarna Proslava ljetnog Sunca, Celestia je poslala Twilight i Spikea u grad Ponyville da pronađu prijatelje. Tamo se Twilight sprijatelji s pet ponija (Pinkie Pie, Applejack, Rainbow Dash, Rarity, i Fluttershy) i preseli se u knjižnicu. Ostatak serije skupa šire čaroliju prijateljstva, i na kraju Twilight Sparkle zamjeni Celestiju i njenu sestru Lunu kada postane vladarica Equestrije. Serija je postala velik hit čim je započela s emitiranjem na Kanadskom kanalu [[Discovery Family]]. [[Srbija]] i [[Hrvatska]] obje imaju po dvije sinkronizacije, s demo DVD-om koji je izašao 2011. U [[Bosna i Hercegovina|Bosni i Hercegovini]] se emitira srpska verzija, te bosanska sinkronizacija (koja se sastoji od treće i četvrte sezone). Emisija je dobila spin-off franšizu ''[[My Little Pony: Equestria Girls|Equestria Girls]]'', [[My Little Pony: The Movie (film, 2017.)|dugometražni film]], spin-off seriju ''[[My Little Pony: Pony Life|Pony Life]]'', i [[My Little Pony (IDW Publishing)|stripove]] kompanije [[IDW Publishing]]. == Premisa == {{Glavni|:Kategorija:Epizode iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} Jednom davno, u dalekoj zemlji Equestriji, dvije sestre, Luna i Celestia, živjele su u skladu i vladale Equestrijom. Princeza Luna je postala ljubomorna na sestru jer joj je posao bio dizati Mjesec, dok je sestra Celestia dizala Sunce. Poniji bi se zabavljali tijekom Celestijinog dana, ali bi spavali tijekom Lunine noči. Zato se Luna pretvorila u strašnu Nightmare Moon i obečala da će zauvijek širiti tamu. Zato ju je Celestia potjerala na mjesec. Tisuću godina je prošlo od tog događaja, i o njemu čita glavni lik, jednorog Twilight Sparkle. Twilight obavijesti Celestiju da misli da će se Nightmare Moon vratiti. Celestiju nije bilo briga, i poslala ju je u Ponyville da motri pripreme za proslavu ljetnog Sunca. Tamo upozne [[Domaći konj|kobile]] Pinkie Pie i Applejack, [[jednorog]]a Rarity, i [[pegaz]]e Rainbow Dash i Fluttershy. Tijekom proslave se Nightmare Moon vrati, i Celestia nestane. Twilight, uz pomoć novih prijateljica, spasi Celestiju i starim relikvijama, Elementima sklada, vrati Nightmare Moon u normalu. Nakon što napokon pronađe nove prijatelje, Twilight ostane u Ponyvilleu i pomognu svima, nekad i svojoj grupi, s problemima prijateljstva. Serija također ima mnogo sporednih i pozadinskih likova, koji su dobili glavnu ulogu u epizodi ''[[Slice of Life (My Little Pony: Friendship Is Magic)|Slice of Life]]''. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 3)|trećoj sezoni]], Twilight postane princeza prijateljstva i narastu joj krila. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 4)|četvrtoj sezoni]] dobije svoj dvorac. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 5)|petoj sezoni]] se grupi pridruži novi poni, Starlight Glimmer. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 8)|osmoj sezoni]] prijateljice otvore školu prijateljstva, Spikeu narastu krila i šest mlađih učenika škole stvore grupu i nazovu se mlađih glavnih šest. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 9)|devetoj sezoni]], Twilight postane vladarica Equestrije i, uz pomoć prijatelja, uništi svo zlo u Equestriji. == Likovi == {{Main|Lista likova iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} * Twilight Sparkle (element čarolije) — Jednorog, kasnije Alicorn, kojoj je dužnost podučavati i širiti prijateljstvo sa svima u Equestriji i dalje. Twilight glas daje Tara Strong, i njene pjesme pjeva Rebecca Shoichet. * Spike — Zmaj čije je jaje magijom otvorila Twilight. Spikeove epizode su večinom o njegovoj nesigurnosti i savladanju strahova. Spikeu glas daje Cathy Weseluck. * Pinkie Pie (element smijeha) — Kobila koja obožava zabave, slatkiše i smijeh. Pinkie glas daje Andrea Libman, a pjesme pjeva Shannon Chan-Kent. * Applejack (element iskrenosti) — Snažna kobila koja živi na farmi jabuka s obitelji Apple. Applejack glas daje Ashleigh Ball. * Rainbow Dash (element odanosti) — Brza sportašica koja se voli hvaliti i letjeti. U [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 7)|sedmoj sezoni]] se pridruži njenom omiljenom sportskom timu, Wonderboltima. Rainbow glas daje Ashleigh Ball. * Rarity (element velikodušnosti) — Otmjeni jednorog koji ima butike u Ponyvilleu, Manehattanu i Canterlotu. Rarity voli dizajnirati haljine i skupljati dragulje. Glas joj daje Tabitha St. Germain, i njene songove izvodi Kazumi Evans. * Fluttershy (element dobrote) — Sramežljivi pegaz koji voli životinje. Mnoge epizode u kojoj je ona glavni lik su o savladanju njenih strahova i nesigurnosti. Glas joj daje Andrea Libman. * Princeze Celestia i Luna — Celestia i Luna su bivše vladarice Equestrije. One su visoki Alicorni i kontroliraju dizanje i spuštanje Mjeseca i Sunca. Celestiji glas daje [[Nicole Oliver]], a Luni Tabitha St. Germain. * Princeza Mi Amore Cadenza "Cadance", Princ Shining Armor i Flurry Heart — Cadance je Twilightina stara dadilja, Shining Armor je Twilightin brat i Flurry Heart je beba Cadance i Shining Armora. Oni su obitelj i zaštitnici Kristalnog Carstva. Cadance glas daje [[Britt McKillip]], Shining Armoru [[Andrew Francis]] i Flurry Heart Tabitha St. Germain. * Cutie Mark Crusaders — Klub tri mlada ponija, Apple Bloom, Scootaloo i Sweetie Belle, koji pokušavaju osvojiti Cutie Marke ({{Jez-sh|Slatke biljege/Slatke belege}}), i osvoje ih u petoj sezoni. U trećoj sezoni im se pridruži Apple Bloomina rođakinja Babs Seed, i u [[My Little Pony: Friendship Is Magic (sezona 6)|šestoj sezoni]] im se pridruži [[grifon]] Gabby. Apple Bloom daje glas [[Michelle Creber]], Scootaloo [[Madeleine Peters]], Sweetie Belle [[Claire Corlett]], Babs Seed Brynna Drummond, i Gabby [[Erin Matthews]]. == Epizode == {{V. također|Kategorija:Sezone iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" rowspan="2" |Sezona ! rowspan="2" |Epizoda ! colspan="2" |Originalna premijera |- !Prvo prikazana !Posljednje prikazana |- ! style="background:red;" | <span style="color:red"> 1 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 1 (2010.–11.)|1]] |26 |10. 10. 2010. |6. 5. 2011. |- ! style="background:orange;" | <span style="color:orange"> 2 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 2 (2011.–12.)|2]] |26 |17. 9. 2011. |21. 4. 2012. |- ! style="background:yellow;" | <span style="color:yellow"> 3 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 3 (2012.–13.)|3]] |13 |10. 11. 2012. |16. 2. 2013. |- ! style="background:green;" | <span style="color:green"> 4 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 4 (2013.–14.)|4]] |26 |23. 11. 2013. |10. 3. 2014. |- ! style="background:blue;" | <span style="color:blue"> 5 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 5 (2015.)|5]] |26 |4. 4. 2015. |28. 11. 2015. |- ! style="background:cyan;" | <span style="color:cyan"> 6 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 6 (2016.)|6]] |26 |26. 3. 2016. |22. 10. 2016. |- ! style="background:darkblue;" | <span style="color:darkblue"> 7 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 7 (2017.)|7]] |26 |15. 4. 2017. |28. 10. 2017. |- ! style="background:purple;" | <span style="color:purple"> F </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Film (2017.)|Film]] | colspan="2" |6. 10. 2017. |- ! style="background:hotpink;" | <span style="color:hotpink"> 8 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 8 (2018.)|8]] |26 |24. 3. 2018. |13. 10. 2018. |- ! style="background:violet;" | <span style="color:violet"> B </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Božićni specijal (2018.)|Božićni specijal]] | colspan="2" |27. 10. 2018. |- ! style="background:pink;" | <span style="color:pink"> 9 </span> ![[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Sezona 9 (2019.)|9]] |26 |6. 4. 2019. |12. 10. 2019. |- ! style="background:tan;" | <span style="color:tan"> S </span> ! colspan="2" |[[Lista epizoda iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic#Specijal (2019.)|Specijal]] | colspan="2" |29. 6. 2019. |} </onlyinclude> == Glasovi == === Srpske verzije === Postoje dvije srpske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na Minimaxu u 2011.-oj, i sinkronizirao ju je studio Studio. Sve sezone su sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na mnogim kanalima, najpoznatije na Mini Ultri i Dexy TV-u. Emitiranje je započelo u 2013.-oj, i prve dvi sezone sinkronizirao je studio Loudworks, a ostatak serije studio Blue House. Samo je 6 sezona sinkronizirano. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="3" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (Studio) ! colspan="2" |Glas (Loudworks) ! colspan="2" |Glas (Blue House) |- !Englesko ime !Srpsko ime (Demo, Studio) !Srpsko ime (Loudworks, Blue House) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Tvajlajt Sparkl |Većernja Iskra | rowspan="2" |Mila Manojlović | colspan="2" |[[Mariana Aranđelović]] | colspan="2" |[[Milena Moravčević]] | colspan="2" |[[Mina Lazarević]] |- |Rainbow Dash |Rejnbou Deš |Šarenlota | colspan="2" |[[Aleksandra Širkić]] | rowspan="1" |Jelena Petrović | [[Ana Milenković]] |[[Ana Simić Korać]] |Mina Lazarević |- |Applejack |Epldžek |Jabuklina |Ana Marković |Aleksandra Širkić |Aleksandra Širkić (većina pjesama) [[Jelena Jovičić]] (S6E8) |Jelena Petrović | rowspan="2" |Ana Milenković | rowspan="2" |Nataša Balog |Mina Lazarević |- |Rarity |Reriti |Divna |Mariana Vodeničar | colspan="2" |[[Snežana Jeremić Nešković|Snežana Jeremić]] (osim S3) [[Milena Živanović]] (S3) |[[Dragana Milošević]] |Mina Lazarević |- |Pinkie Pie |Pinki Paj |Rozeta | rowspan="2" |[[Andrijana Oliverić]] | colspan="2" rowspan="2" |Jelena Jovičić | colspan="2" |Milena Moravčević | colspan="2" rowspan="2" |Mirjana Stojanović (S3, 4) Milena Moravčević (S5, 6) |- |Fluttershy |Flateršaj |Tihana |Aleksandra Tomić |Ivana Aleksandrović Ivee |- |Spike |Spajk |Bodlja |Dragana Zrnić |Snežana Jeremić (osim S3) Milena Živanović (S3) |Milena Živanović (S3) Melanija Milenković (S6) Snežana Jeremić (ostale pjesme) |Dragana Milošević |''ne pjeva'' | colspan="2" |Snežana Jeremić (S3, 4) Dragana Milošević (S5, 6) |} === Hrvatske verzije === Postoje dvije hrvatske verzije serije. Prva verzija je bila emitirana na kanalu [[HRT 2]] u 2014.-oj, i sinkronizirao ju je studio Novi Mediji. Samo su dvije sezone sinkronizirane. Druga verzija je bila emitirana na [[RTL Kockici]]. Emitiranje je započelo u 2017.-oj, i prikazane su sezone 1, 4 i 5. Studio je Livada Produkcija. U 2011.-oj je također izašla verzija na Demo DVD-u. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! rowspan="2" |Glas (Demo) ! colspan="2" |Glas (NM) ! colspan="2" |Glas (LP) |- !Englesko ime, Hrvatsko ime (Demo, LP) !Hrvatsko ime (NM) !Dijalozi !Songovi !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Iskra Sumrak |Jelena Majić |[[Katarina Perica Kirin]] |[[Andrea Baković]] (jedna pjesma) Tina Bukić (većina pjesama) |Monika Berberović |Vida Manestar |- |Rainbow Dash |Duga Jurić |Danijela Večerinović |Matilda Sorić (S1) Nina Sabo (S2) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) | rowspan="4" |Andrea Baković |Mima Karaula (S1) Sanja Crljen (S4, 5) |Mima Karaula (jedna pjesma) Vida Manestar (ostatak) |- |Applejack |Ivka |[[Sanja Hrenar]] |[[Jasna Odorčić]] (do S1E21) Lada Bonacci (S1E21 nadalje) | colspan="2" |[[Mia Krajcar]] |- |Rarity |Ljubica |[[Vanda Winter]] |Matilda Sorić (S1) Nina Sabo (S2E1 do E21) Katarina Perica Kirin (S2E21 nadalje) |Anja Nigović |Anja Nigović (većina pjesama) Vida Manestar (S5E14) |- |Pinkie Pie |Roza Slatki |Sandra Hrenar |Andrea Baković |Kristina Habuš |Kristina Habuš (S1, 5) Vida Manestar (S4) |- |Fluttershy |Plahuljica |Ivana Hajder |Tina Bukić |[[Andrea Baković]] (neke pjesme) Tina Bukić (većina pjesama) | colspan="2" |Anabela Barić |- |Spike |Piko |Aleksandra Naumov |Adnan Prohić (večina epizoda) Zdravko Valentin |''ne pjeva'' | colspan="2" |Sandra Hrenar |} === Bosanska verzija === Bosanska verzija se emitirala na [[Hayatovci]]ma, [[Federalna televizija|Federalnoj TV]] i [[Nova BH|Pink BH]]. Sinkronizirane su treća i četvrta sezona. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Ime lika ! colspan="2" |Glas |- !Englesko ime !Bosansko ime !Dijalozi !Songovi |- |Twilight Sparkle |Ponoćna Iskra | colspan="2" |[[Mirna Kreso|Mirna Jogunčić Kreso]] |- |Rainbow Dash |Šarenlota | colspan="2" rowspan="2" |[[Anita Memović|Anita Kajasa Memović]] |- |Applejack |Jabuklina |- |Rarity |Divna |[[Alma Merunka|Alma Kobilić Merunka]] |Alma Merunka i Mirna Kreso |- |Pinkie Pie |Rozeta | rowspan="2" |Anita Kajasa Memović |Anita Memović Mirna Kreso (jedna pjesma) |- |Fluttershy |Tihana |Mirna Kreso Anita Memović (neke pjesme) |- |Spike |Bodlja | colspan="2" |nepoznato |} == Produkcija == Seriju je razvila Lauren Faust za Hasbro kao [[Reboot (fikcija)|reboot]] franšize ''My Little Pony''. Faust je radila na svojoj liniji igračaka zvana ''Milky Way and the Galaxy Girls'' uz animiranu televizijsku seriju koju je predstavljala Lisi Licht od [[Allspark|Hasbro Studiosa]], kad ju je Licht pitala da izmisli novu verziju franšize ''My Little Pony''.<ref>https://www.awn.com/blog/ponies-and-bronies</ref> Razvoj je započeo 2008. godine, i produkcija prve sezone trajala je cijelu 2009.-u godinu.<ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/buy-original-MLP-art-and-help-Japan-220111226</ref><ref>https://www.deviantart.com/fyre-flye/journal/Galaxy-Girls-My-Little-Pony-and-2010-228911071</ref> [[Jayson Thiessen]] je skicirao i animirao kratkometražnu epizodu koja je trajala dvije minute za odobrenje Faust i Hasbra.<ref>https://twitter.com/goldenrusset/status/573933161102598144</ref> U kratkoj epizodi je Tara Strong posudila glas Pinkie Pie.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |access-date=2020-09-11 |archivedate=2021-04-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210403165805/https://www.allspark.com/forums/topic/87302-tara-strong-once-again-confirmed-for-coolest-person-ever/page-11 |deadurl=yes }}</ref> Serija je bila napravljena za djevojčice s između 4-12 godina,<ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/557057507341115392</ref><ref>https://twitter.com/thebiggestjim/status/548292262325518336</ref> i Faust je dizajnirala seriju da roditelji mogu gledati seriju s kčerima.<ref>https://www.deviantart.com/comments/4/1603670/1783488885</ref> Serija ima puno odraslih fanova, uključujući muškarce između 15-35 godina koji se zovu broniji, i odrasle žene koje se zovu pegasisters. Fiskalni izvještaji kažu da su [[WildBrain|DHX Media]] možda dobili oko 6 miliona Kanadskih dolara svaku godinu za produkciju prvih triju sezona.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908141740/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/100929_MDA%20-%20English.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2015-09-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908135807/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA%20-%202011.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |access-date=2020-09-11 |archivedate=2013-07-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130718020646/http://investorrelations.dhxmedia.com/docs/investorrelations/Financials_and_MDA/MDA_-_English_10_1_12.pdf |deadurl=yes }}</ref> === Igračke i roba === ''MLP:FIM'' povezan je sa ponovnim pokretanjem linije igračaka ''My Little Pony'' iz 2010. godine, s figuricama i setovima na osnovu ''MLP-a''.<ref name="wsj.com">https://www.wsj.com/articles/{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Odjeljak web stranice Hasbra daje informacije o ''MLP:FIM'' za djecu i njihove roditelje, uključujući pozadine likova, video zapise i interaktivne igre i medije. Djelomično se zahvaljujući starijim fanovima, Hasbro je ''MLP'' doživio kao brend životnog stila, s preko 200 licenci u 15 kategorija proizvoda, uključujući odjeću, kućni pribor i digitalne medije. Brend je prikupio preko 650 milijuna Američkih dolara prodajama u 2013. godini,<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 |access-date=2020-09-11 |archive-date=2015-05-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515165545/http://www.licensemag.com/license-global/top-150-global-licensors-0 }}</ref> te milijardu Američkih dolara godišnje prodajama u 2014. i 2015. godini.<ref>https://web.archive.org/web/20150523020156/http://investor.hasbro.com/eventdetail.cfm?eventid=155016</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20170707002738/http://investor.hasbro.com/common/download/download.cfm?companyid=HAS&fileid=819559&filekey=8A09F66A-4137-45A9-88BA-C16F08E1AF90&filename=Annual_Report_Website_FINAL.pdf</ref> === Međunarodno emitiranje === {| class="wikitable" |+Međunarodni lokalizirani naslovi serije !Jezik !Naslov !Prijevod |- |[[Albanski jezik|Albanski]] |''Miqësia është magjike me ponin tim të vogël'' |Prijateljstvo je čarobno s mojim malim ponijem |- |[[Arapski jezik|Arapski]] |''<nowiki>ماي ليتل بوني | مهرتي الصغيرة</nowiki>'' |<nowiki>My Little Pony | Moj mali poni</nowiki> |- |[[Armenski jezik|Armenski]] |''Իմ փոքրիկ պոնին: Ընկերությունը հրաշք է'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Azerski jezik|Azerbajdžanski]] |''Mənim balaca ponim'' |Moj mali poni |- |[[Bjeloruski jezik|Bjeloruski]] |''Mой маленькі поні: дружба гэта магія'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Bosanski]] | colspan="2" |''Moj mali poni'' |- |[[Bugarski jezik|Bugarski]] |''Малкото пони: Приятелството е магия'' |Mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Češki jezik|Češki]] (Demo) |''My Little Pony: Magické přátelství'' |My Little Pony: Magično prijateljstvo |- |Češki (TV) |''Můj malý pony: Přátelství je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Danski jezik|Danski]] |''My Little Pony: Venskab er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |[[Engleski jezik|Engleski]], [[Farski jezik|Ferojski]], [[Hindski jezik|Hindski]], [[Malajski jezik|Malajski]], [[Tagaloški jezik|Tagaloški]], [[Tamilski jezik|Tamilski]] |''My Little Pony: Friendship Is Magic'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Estonski jezik|Estonski]] (Demo) |''My Little Pony: Sõprus on imepärane'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno |- |Estonski (TV) |''Minu väike poni: Sõprus on imeline/maagiline'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je predivno/čarobno |- |[[Finski jezik|Finski]] |''My Little Pony: Ystävyyden taikaa'' | rowspan="2" |Moj mali poni: Čarolija prijateljstva |- |[[Francuski jezik|Francuski]] (Kanada) |''Mon Petit Poney: La Magie de L'amitié'' |- |Francuski ([[Evropa|Europa]]) |''My Little Pony: Les amies, c'est Magique'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Grčki jezik|Grčki]] |''My Little Pony: Η Φιλία είναι μαγική'' |Moj Mali Poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Gruzijski jezik|Gruzijski]] |''ჩემი პატარა პონი'' |Moj mali poni |- |[[Hebrejski jezik|Hebrejski]] |''הפוני הקטן שלי: חברות היא קסם'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Hrvatski (Demo) | colspan="2" |''My Little Pony: Čarobno prijateljstvo'' |- |Hrvatski (HRT2) | colspan="2" |''Moj mali Poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Hrvatski (RTL Kockica) | colspan="2" |''My little pony – Prijateljstvo je čarolija'' |- |[[Indonežanski jezik|Indonezijski]] |''My Little Pony: Keajaiban Persahabatan'' |Moj mali poni: Magija prijateljstva |- |[[Japanski jezik|Japanski]] |''マイリトルポニー ～トモダチは魔法～'' |Moj mali poni: Prijatelji su magični |- |[[Kantonski kineski jezik|Kantonski]] |''小馬寶莉：友情就是魔法'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Kineski jezik|Kineski]] |''小马宝莉'' |Moj mali poni |- |[[Kmerski jezik|Kmerski]] |''ប៉ូនីជាទីស្រលាញ់'' |Dragi poni |- |[[Korejski jezik|Korejski]] |''마이리틀포니'' |Moj mali poni |- |[[Letonski jezik|Latvijski]] |''Mans mazais ponijs: Draudzība ir brīnums'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudesno |- |[[Litvanski jezik|Litavski]] |''Mano mažasis ponis: Stebuklinga draugystė'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Magično prijateljstvo |- |[[Mađarski jezik|Mađarski]] (Demo) |''My Little Pony: Varázslatos barátság'' |- |Mađarski (TV) |''Én kicsi pónim: Varázslatos barátság'' |- |[[Makedonski jezik|Makedonski]] |''Моето мало пони'' | rowspan="2" |Moj mali poni |- |[[Mongolski jezik|Mongolski]] |''Миний бяцхан одой морь'' |- |[[Nizozemski jezik|Nizozemski]] |''My Little Pony: Vriendschap is betoverend'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je očaravajuće |- |[[Norveški jezik|Norveški]] |''My Little Pony: Vennskap er ren magi'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista čarolija |- |[[Njemački jezik|Njemački]] |''My Little Pony – Freundschaft ist Magie'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarolija |- |[[Perzijski jezik|Perzijski]] (DVD) |''پونی کوچولو-یک کلاغ چهل کلاغ'' |Mali poni |- |Perzijski (prva verzija) |''پونی کوچولوها'' |Mali poniji |- |Perzijski (druga verzija) |''پونی کوچولو'' |Mali poni |- |[[Poljski jezik|Poljski]] |''My Little Pony: Przyjaźń to magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Portugalski jezik|Portugalski]] (DVD) |''My Little Pony: Amizade é Pura Magia'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čista magija |- |Portugalski (TV) |''My Little Pony: A Amizade é Mágica'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |[[Rumunski jezik|Rumunski]] |''My Little Pony/Micul meu ponei: Prietenia este magică'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Ruski jezik|Ruski]] (DVD) |''My Little Pony: Дружба — это волшебство'' | rowspan="3" |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija |- |Ruski (TV, [[Estonija]]) |''Мой маленький пони: Дружба это волшебство'' |- |Ruski (TV, [[Rusija]]) |''Мои маленькие пони: Дружба — это чудо'' |- |[[Slovački jezik|Slovački]] |''My Little Pony: Priateľstvo je magické'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magično |- |[[Slovenski jezik|Slovenski]] (Minimax) | colspan="2" |''Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno'' |- |Slovenski (POP) | colspan="2" |''Moj mali poni: Čarobno prijateljstvo'' |- |Srpski (DVD) | colspan="2" |''My Little Pony: Чаробно другарство (Čarobno drugarstvo)'' |- |Srpski (Studio) | colspan="2" |''Мој Мали Пони: пријатељство је чаролија (Moj mali poni: Prijateljstvo je čarolija)'' |- |Srpski (Loudworks, Blue House) | colspan="2" |''Мој мали пони: Пријатељство/Другарство је магија (Moj mali poni: Prijateljstvo/Drugarstvo je magija)'' |- |[[Španski jezik|Španjolski]] |''My Little Pony: La magia de la amistad'' |My Little Pony: Magija drugarstva |- |[[Švedski jezik|Švedski]] |''My Little Pony: Vänskap är magiskt'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |[[Tajlandski jezik|Tajlandski]] (MCOT Family) | colspan="2" |''My Little Pony'' |- |Tajlandski (VCD, DVD, CTV, LTV) |''My Little Pony'' – มหัศจรรย์แห่งมิตรภาพ |Moj mali poni – Čudo prijateljstva |- |[[Pojednostavljeno kinesko pismo|Tajvanski]] |''彩虹小馬'' |Moj mali poni |- |[[Italijanski jezik|Talijanski]] |''My Little Pony – L'amicizia è magica'' |Moj mali poni – Prijateljstvo je čarobno |- |[[Turski jezik|Turski]] |''My Little Pony: Arkadaşlık Sihirlidir'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je magija |- |[[Ukrajinski jezik|Ukrajinski]] |''My Little Pony: Дружба – це диво'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čudo |- |[[Vijetnamski jezik|Vijetnamski]] (SAOTV/SCTV3) |''My Little Pony: Tình bạn diệu kỳ'' |Moj mali poni: Prijateljstvo je čarobno |- |Vijetnamski (VTC11/ZTV) |''Pony bé nhỏ – Tình bạn diệu kỳ'' |Mali poni – Magično drugarstvo |} === Muzika === {{Main|Lista pjesama iz serije My Little Pony: Friendship Is Magic}} == Nasljeđe == {{Main|Obožavatelji serije My Little Pony: Friendship Is Magic|Bronies: The Extremely Unexpected Adult Fans of My Little Pony}} Serija je dobila pozitivne recenzije kritičara. Emily VanDerWerff ''A.V. Cluba'' je istakla serijinu „čistu i krajnju radost“ i nedostatak cinizma, za razliku od mnogih drugih emisija koje su prikupljale kultno praćenje roditelja i odraslih. Pohvalila je stilizirani izgled likova, relativnu složenost priča za dječju televiziju i čvrste šale zbog kojih je emisija ugodna za roditelje i djecu. Dala je seriji B+.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307225554/https://tv.avclub.com/my-little-pony-friendship-is-magic-1798168083 }}</ref> Brian Truitt iz ''USA Todaya'' pohvalio je emisiju zbog svog humora i moralnih pogleda.<ref>https://www.usatoday.com/story/life/2012/11/26/my-little-pony/1725375/</ref> Genevieve Koski iz ''A.V. Cluba'' je kasnije komentirala da je ''Friendship Is Magic'' primjer emisije koja je, iako se smatra „djevojačkom“, uspjela ući u štrebersku kulturu kako bi joj omogućila šire prihvaćanje od ostalih uporedivih oblika.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 |access-date=2020-09-27 |archive-date=2020-06-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603083311/https://music.avclub.com/why-should-grown-women-be-ashamed-of-holding-onto-their-1798226359 }}</ref> Emily Ashby iz organizacije [[Common Sense Media]], organizacija koja se fokusira na roditeljski aspekt dječijih medija, dala je emisiji ocjenu četiri od pet zvijezda, naglašavajući njezine poruke prijateljstva, tolerancije i poštovanja, ali je savjetovala roditeljima da budu oprezni od "utjecaja koji bi likovi mogli imati na želje njihove djece, s obzirom da je ukorijenjena u dobro poznatoj liniji proizvoda knjiga, igračaka i gotovo svega između."<ref>https://www.commonsensemedia.org/tv-reviews/my-little-pony-friendship-is-magic</ref> Liz Ohanesian, za ''[[L.A. Weekly]]'', rekla je da je emisija "apsolutno iskrena u svojim porukama o prijateljstvu, ali nikada nije pre ozbiljna". Matt Morgan, pišući za stupac "GeekDad" Wireda, pohvalio je emisiju zbog toga što je "ponovo pokrenula Hasbrovo imanje koje je pomješala sa štreberskim podtobovima" i što je jedna od rijetkih "serija usmjerenih na djevojke u kojoj štreberski može uživati s kćeri".<ref>https://www.wired.com/2011/09/could-my-little-pony-be-raising-the-next-generation-of-geeks/</ref> Kritičar ''[[Los Angeles Times]]''a Robert Lloyd nazvao je emisiju "pametnijom i estetski sofisticiranijom" od bilo kojeg prethodnog crtanog filma franšize "My Little Pony" i pohvalio njenu sposobnost da se dopadne i djeci i njihovim roditeljima, jer je "pametna i razgovijetna i dobro inscenirana, i nikada strašno slatka".<ref>https://www.latimes.com/entertainment/tv/showtracker/la-et-st-tv-picks-my-little-pony-sondheim-improv-doc-martin-20131205-story.html</ref> ''[[TV Guide]]'' naveo je seriju kao jednu od šezdeset najboljih animiranih emisija svih vremena na spisku septembra 2013. godine. Ostale pohvale emisiji uključivale su njen stil, priče, karakterizaciju i diskusiju o feminizmu.<ref>http://arts.brighton.ac.uk/whats-on/research-events/research-conferences/my-little-pony</ref> Kathleen Richter magazina ''[[Ms. (časopis)|Ms.]]'' je vjerovala da ''Friendship Is Magic'' nije promijenio narav starijih animacija za djevojčice, što je smatrala "tako seksističkim i rasističkim i heteronormativnim". Na primjer, sugerirala je da emisija, kroz lik Rainbow Dash, promovira stereotip da su "sve feministkinje ljute, neumorne lezbijke". Također je smatrala da su jedini poniji tamnije boje prikazani do sada u položaju slušnosti prema "bijelom poniju nadmoćniku (Celestiji)".<ref>https://msmagazine.com/2010/12/09/my-little-homophobic-racist-smarts-shaming-pony/</ref> Lauren Faust odgovorila je na ove tvrdnje izjavljujući da, iako je Rainbow Dash bila ''[[tomboy]]'', „nigdje se u emisiji ne spominje njena seksualna orijentacija“ i „pretpostavljajući da su [''tomboyke''] lezbijke krajnje nepravedno i prema heteroseksualnim i lezbijskim tomboykama“, i dalje navodeći da "Boja nikada, nikada nije bila prikazivana kao pokazatelj rase za ponije."<ref>https://msmagazine.com/2010/12/24/my-little-non-homophobic-non-racist-non-smart-shaming-pony-a-rebuttal/</ref> Amid Amidi, tko piše za animacijsku web stranicu ''[[Cartoon Brew]]'', bio je kritičniji prema konceptu emisije, nazivajući ju znakom "kraja ere koju su tvorci pokrenuli u TV animaciji". Amidijev esej izrazio je zabrinutost da je dodjela talenta poput Faust na seriju fokusiranu na igračke bila dio trenda usmjerenosti profitabilnim žanrovima animacije, poput vezanja igračaka, kako bi se pozabavio fragmentiranom gledališnom publikom i sveukupno "priznanjem poraza za cijeli pokret, trenutak koji maše [[Bela zastava|bijelom zastavom]] za industriju TV animacije."<ref>https://www.cartoonbrew.com/ideas-commentary/the-end-of-the-creator-driven-era-29614.html</ref> Unatoč Hasbrovoj ciljanoj demografiji mladih djevojčica i njihovih roditelja,<ref name="wsj.com"/><ref>https://www.tvguide.com/news/bronies-my-little-pony-friendship-magic-1068692/</ref> ''Friendship Is Magic'' postao je kulturni i internetski fenomen, s mnogim obožavateljima od 13 do 35 godina.<ref name="wired.com">https://www.wired.com/2011/06/bronies-my-little-ponys/</ref> Interes u seriju je počeo rasti kad su fanovi animacija i crtića odgovorili Amidijevom eseju na [[4chan]]u.<ref>https://stage.cartoonbrew.com/tv/weve-created-a-bronster-50220.html{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Muški obožavatelji usvojili su ime "brony" ([[portmanteau]] riječi "bro" i "pony") kako bi se opisali.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |access-date=2020-09-27 |archivedate=2012-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314002516/http://www.cbsnews.com/8301-505123_162-49640313/my-little-pony-the-hip-new-trend-among-the-geekerati/ |deadurl=yes }}</ref> Starija obožavalačka grupa iznenadila je Hasbro i druge koji su zaposleni u programu.<ref name="wired.com"/><ref>https://www.rollingstone.com/movies/movie-news/behind-the-music-of-pop-culture-smash-my-little-pony-friendship-is-magic-247311/</ref><ref>https://wayback.archive-it.org/all/20110804051912/http://arts.nationalpost.com/2011/08/03/all-ages-show-hipsters-love-childrens-programming/</ref><ref>https://www.csmonitor.com/The-Culture/TV/2012/0320/Is-TV-paying-too-much-attention-to-fans</ref> Oni su cijenili i prihvatili fandom dodajući reference fanovima unutar emisije i igračaka, dok su, u ranoj fazi, omogućili da kreativni elementi fandoma procvjetaju bez zakonskog uplitanja.<ref>https://www.forbes.com/sites/danielnyegriffiths/2012/01/19/skyrim-ponies-sopa/</ref> Fandom je bio meme nakon puštanja emisije, ali njegova je popularnost na internetu postupno propadala, uprkos nastavku emisije.<ref>https://www.polygon.com/2018/8/28/17788132/my-little-pony-friendship-is-magic-ending-bronies-fandom</ref> == Vanjske veze == * {{Imdb title|id=1751105}} == Napomene == {{Notelist}} == Reference == <references responsive="" />{{My Little Pony: Friendship Is Magic}} [[Kategorija:Američke TV-emisije]] [[Kategorija:Kanadske TV-emisije]] [[Kategorija:Animirane TV-serije]] [[Kategorija:TV serije započete 2010.]] [[Kategorija:My Little Pony: Friendship Is Magic]] 4qqr9obrj3213xkl8fh3o25ovvhh6g0 0 4675732 42586688 42514951 2026-05-01T18:20:21Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586688 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime = Barranquilla | ime_genitiv = Barranquille | izvorno_ime = | slika_panorama =Panoramic_of_Plaza_San_Nicolás.jpg | veličina_slike = 260px | opis_slike =[[Trg]] sv.Nikole | slika_zastava = | slika_zastava_veličina = | slika_pečat = | slika_pečat_veličina = | slika_grb = | slika_grb_veličina = | slika_lokacijska_karta_država = Colombia | slika_lokacijska_karta_opis= Barranquilla na karti Kolumbije | utemeljenje_ime=[[gradska prava]] | utemeljenje_datum =[[1813]].<ref name=brit/> | širina-stupnjevi =10 | širina-minute =59 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi =74 | dužina-minute =48 | dužina-oznaka = W | lokacija_ime = [[Lista država|Država]] | lokacija_info = {{flag|Kolumbija}} | lokacija1_ime =[[Departmani Kolumbije|Departman]] | lokacija1_info = [[Atlantico (departman)|Atlantico]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | vrsta_vlasti = | vlast_bilješke = | titula_vođe = [[Gradonačelnik]] | ime_vođe=Jaime Pumarejo Heins | stranka_vođe = | površina_bilješke = | površina_ukupna = | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža=101 [[km²]]<ref name=cita/> | površina_šira =154 [[km²]]<ref name=city/> | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina =18 [[metar|m]]<ref name=city/> | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina = [[2018]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo = | stanovništvo_gustoća = | stanovništvo_uže=1,205,284<ref name=cita/> | stanovništvo_uže_gustoća =11,891 stan./[[km²]]<ref name=cita/> | stanovništvo_šire=1,274,250<ref name=city/> | stanovništvo_šire_gustoća =8,264 stan./[[km²]]<ref name=city/> | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | vremenska_zona= [[UTC+5]] | utc_pomak = | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST = | poštanski_broj =0800<ref name=city/> | pozivni_broj = | gradovi_prijatelji = | web_stranica = | bilješke = }} '''Barranquilla''' je [[općina]] od 1,274,250 [[Stanovništvo|stanovnika]]<ref name=city>{{cite web | url =https://www.citypopulation.de/en/colombia/admin/ | title =''Colombia: Administrative Division'' | accessdate =7.12.2022. | language=engleski | publisher=City population}}</ref> i [[grad]] od 1,205,284 [[Stanovništvo|st.]]<ref name=cita>{{cite web | url =https://www.citypopulation.de/en/colombia/atlantico/barranquilla/08001000__barranquilla/ | title =''Barranquilla in Barranquilla (Atlántico)'' | accessdate =7.12.2022. | language=engleski | publisher=City population}}</ref> na [[sjever]]u [[Kolumbija|Kolumbije]] u [[Atlantico (departman)|Departmanu Atlantico]], čiji je [[glavni grad|administrativni centar]].<ref name=city/> Barranquilla je četvrti je po veličini grad u Kolumbiji, najveći i najznačajniji [[industrija|industrijski]] centar u tom dijelu zemlje, koji se od [[1993]]. službeno zove ''Distrito Especial, Industrial y Portuario de Barranquilla'' (Specijalni industrijski i lučki distrikt Barranquilla).<ref name=his/> == Geografija == Barranquilla leži duž lijeve ([[zapad]]ne) [[obala|obale]] rijeke [[Magdalena (rijeka)|Magdalene]], 7,5 [[km]] prije njena [[ušće|ušća]] u [[Karipsko more]].<ref name=brit/> == Historija == Za razliku od ostalih većih gradova u Kolumbiji, Barranquilla je osnovana tek nakon [[Špansko Carstvo|španjolskog kolonijalnog carstva]] i [[gradska prava|proglašena gradom]] u [[april]]u [[1813]].<ref name=brit/> [[datoteka:PuentePumarejoBAQ2020.jpg|thumb|left|240px|[[Fotografija]] iz [[avion]]a]] [[Strategija|Strateška]] i [[ekonomija|ekonomska]] važnost grada porasla je od druge polovice [[19. vijek]]a, kad je započela redovna plovidba [[parobrod]]ima rijekom Magdalenom, što mu je omogućilo da postane glavna [[luka]] u zemlji sve do prve polovice [[20. vijek]]a.<ref name=his/> Krajem [[19. vijek]]a zvana je ''Zlatna vrata Kolumbije'', jer su preko njene luke ušle hiljade [[imigracija|imigranata]] iz [[Španjolska|Španjolske]], [[Njemačka|Njemačke]], [[Italija|talije]], [[Francuska|Francuske]], [[Kina|Kine]] i [[Bliski Istok|Bliskog istoka]].<ref name=his>{{cite web | url =https://www.asocapitales.co/nueva/barranquilla/ | title =''Historia Barranquilla'' | accessdate =7.12.2022. | language =španjolski | publisher =Asocapitales }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[Željeznička pruga]] izgrađena je do grada [[1871]]., a [[1885]]. do grada je stigao i [[telefon]].<ref name=brit>{{cite web | url =https://venvivebarranquilla.co/ciudad/historia-de-barranquilla/ | title =''Historia de Barranquilla'' | accessdate =7.12.2022. | language =španjolski | publisher =Venvive Barranquilla | archive-date =2023-02-04 | archive-url =https://web.archive.org/web/20230204121744/https://venvivebarranquilla.co/ciudad/historia-de-barranquilla/ | dead-url =yes }}</ref> U Barranquilli je [[1919]]. započela sa radom prva kolumbijska [[avio-kompanija]] ''Scatda'' (današnja Avianca), a [[1928]]. i prva [[Radio-stanica]].<ref name=brit/> Barranquilla je [[1940-e|1940-ih]] izrasla u drugi po veličini grad u Kolumbiji i jedan od najmodernijih u [[Karibi]]ma i [[Južna Amerika|Južnoj Americi]].<ref name=brit/> Grad je domaćin najvećeg kulturnog događaja u Kolumbiji, [[karneval]]a u Barranquilli, kog je [[UNESCO]] - [[2008]]. uvrstio na [[Lista nematerijalne svjetske baštine u Americi|Listu nematerijalne svjetske baštine u Americi]].<ref name=un>{{cite web | url =https://ich.unesco.org/en/RL/carnival-of-barranquilla-00051 | title =''Carnival of Barranquilla'' | accessdate =7.12.2022. | language=engleski | publisher=Unesco}}</ref> == Privreda i transport == Današnja Barranquilla je velik [[industrija|industrijski]] centar, koji pored [[luka|luke]] ima i [[aerodrom]] ''Ernesto Cortissoz'' ([[ICAO]]: ''SKBQ'', [[IATA]]: ''BAQ'').<ref name=geo>{{cite web | url =https://skybrary.aero/airports/skbq | title =''Ernesto Cortissoz International Airport'' | accessdate =7.12.2022. | language=engleski | publisher=Skybrary}}</ref> == Značajne osobe == * [[Shakira]], [[pjevačica]] * [[Gabriel García Márquez]], [[pisac]] * [[Teófilo Gutiérrez]], nogometaš == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Barranquilla}} * [https://www.barranquilla.gov.co/ ''Alcaldía de Barranquilla'' (Službene stranice grada)] {{es icon}} {{Svjetska baština u Kolumbiji}} [[Kategorija:Gradovi u Kolumbiji]] edfdgdc6vko198y7yh0cvm2uf0mk8ie 0 4676058 42586778 42401266 2026-05-02T09:19:18Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586778 wikitext text/x-wiki {{Naselje | ime = Bucaramanga | ime_genitiv =Bucaramange | izvorno_ime = | slika_panorama =Bucaramanga_3_Sder_Col_enr_2022.jpg | veličina_slike = 260px | opis_slike =[[Panorama]] grada | slika_zastava = | slika_zastava_veličina = | slika_pečat = | slika_pečat_veličina = | slika_grb = | slika_grb_veličina = | slika_lokacijska_karta_država = Colombia | slika_lokacijska_karta_opis= Bucaramanga na karti Kolumbije | utemeljenje_ime=Osnovan | utemeljenje_datum =[[1622]].<ref name=city/> | širina-stupnjevi =7 | širina-minute =8 | širina-oznaka = N | dužina-stupnjevi =73 | dužina-minute =0 | dužina-oznaka = W | lokacija_ime = [[Lista država|Država]] | lokacija_info = {{flag|Kolumbija}} | lokacija1_ime =[[Departmani Kolumbije|Departman]] | lokacija1_info = [[Santander (departman)|Santander]] | lokacija2_ime = | lokacija2_info = | lokacija3_ime = | lokacija3_info = | vrsta_vlasti = | vlast_bilješke = | titula_vođe = [[Gradonačelnik]] | ime_vođe=Juan Carlos Cárdenas Rey | stranka_vođe = | površina_bilješke = | površina_ukupna =152[[km²]]<ref name=city/> | površina_kopna = | površina_vode = | postotak_vode = | površina_uža= | površina_šira = | površina_prazno1_ime = | površina_prazno1 = | površina_prazno2_ime = | površina_prazno2 = | visina =959 [[metar|m]]<ref name=city/> | visina_izvor = | visina_max = | visina_min = | stanovništvo_godina = [[2018]]. | stanovništvo_bilješke = | stanovništvo =607,428<ref name=city/> | stanovništvo_gustoća =3,972stan./[[km²]]<ref name=city/> | stanovništvo_uže= | stanovništvo_uže_gustoća = | stanovništvo_šire= | stanovništvo_šire_gustoća = | stanovništvo_prazno1_ime = | stanovništvo_prazno1 = | stanovništvo_gustoća_prazno1 = | stanovništvo_prazno2_ime = | stanovništvo_prazno2 = | stanovništvo_gustoća_prazno2 = | vremenska_zona= [[UTC+5]] | utc_pomak = | vremenska_zona_DST = | utc_pomak_DST = | poštanski_broj =680001–680011<ref name=city/> | pozivni_broj =0057 7<ref name=city/> | gradovi_prijatelji = | web_stranica = | bilješke = }} '''Bucaramanga''' je [[grad]] i [[općina]] od 607,428 [[Stanovništvo|stanovnika]]<ref name=city>{{cite web | url =https://www.citypopulation.de/en/colombia/admin/santander/68001__bucaramanga/ | title =''Bucaramanga Municipality'' | accessdate =9.12.2022. | language=engleski | publisher=City population}}</ref> na [[sjeveroistok]]u [[Kolumbija|Kolumbije]] u [[Santander (departman)|Departmanu Santander]], čiji je [[glavni grad|administrativni centar]].<ref name=city/> == Geografija == Bucaramanga se prostire u [[kotlina|kotlini]] [[rijeka|riječice]] Oro u [[Istočni Kordiljeri (Kolumbija)|Kolumbijskim Istočnim Kordiljerima]], udaljena 424 [[km]] [[sjever]]no od [[glavni grad|glavnog grada]] [[Bogota|Bogote]]. == Historija == Za razliku od većine ostalih kolumbijskih gradova -Bucaramanga, nije nikad službeno osnovana već se računa da postoji od [[1622]]. kad su [[španjolci|španjolski]] [[kolonizacija|kolonisti]] došli do [[naselje|naselja]] [[Indijanci#Južnoamerički Indijanci|indijanaca]]. Ono je do [[1778]]. toliko naraslo da je postalo sjedište [[župa|župe]].<ref name=his/> Krajem [[19. vijek]]a od tadašnjih četiri susjedna grada -Bucaramanga je izrasla u [[ekonomija|ekonomski]], [[politika|politički]] i [[kultura|kulturni]] centar, pa je bilo logično da [[1886]]. postane i administrativni centar Departmana Santander.<ref name=his>{{cite web | url =https://www.asocapitales.co/nueva/bucaramanga/ | title =''Historia '' | accessdate =9.12.2022. | language =španjolski | publisher =Asocapitales }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Bucaramanga je od [[1952]] i [[univerzitet]]ski centar, tad je počeo sa radom ''Instituto Caldas'' iz kog je nastao današnji Universidad Autónoma de Bucaramanga.<ref name=un>{{cite web | url =https://unab.edu.co/unab-57-anos-de-historia-y-doctorado-a-uribe-velez/ | title =''UNAB, 57 años de historia y Doctorado a Uribe Vélez'' | accessdate =9.12.2022. | language=španjolski | publisher=Universidad Autónoma de Bucaramanga}}</ref> == Privreda, trasport== Kako se nalazi u kraju gdje se uzgaja [[kava]] i [[duhan]], od [[industrija|industrije]] ima [[tvornica|tvornice]] [[cigareta]] i [[cigara]], [[tekstil]]a i [[metal]]nih proizvoda.<ref name=brit/> Grad je povezan [[željeznička pruga|željezničkom prugom]] sa [[luka|lukom]] [[Puerto Wilches]] na rijeci [[Magdalena (rijeka)|Magdaleni]], [[autoput]]em i [[cesta]]ma sa većim gradovima Kolumbije i [[Venezuela|Venezuele]].<ref name=brit>{{cite web | url =https://www.britannica.com/place/Bucaramanga | title =''Bucaramanga'' | accessdate =9.12.2022. | language=engleski | publisher=Encyclopaedia Britannica}}</ref> == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commonscat|Bucaramanga}} * [https://www.Bucaramanga.gov.co/ ''Alcaldía de Santiago de Bucaramanga'' (Službene stranice grada)] {{es icon}} [[Kategorija:Gradovi u Kolumbiji]] l4c9r9w8egs1y33hdfofv2wiyqsiby0 2 4676787 42586695 42586512 2026-05-01T18:53:22Z Zavičajac 76707 42586695 wikitext text/x-wiki https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard https://www.krnjeusa.net/tragovi-starih-naselja/5-arheolosko-nalaziste-u-vrtocu/ https://www.hbsume.ba/show_page/131/drvar-povijesni-podaci https://katera.news/lat/zaboravljeni-partizanski-spomen-kompleks-korcanica-na-grmecu https://www.spomenikdatabase.org/map-directory https://www.dinarskogorje.com/klekova269a.html http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/uploads/odluke_srp/Novi%20Travnik_nekropola%20Bistro%20SR.pdf http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/nacionalnispomenici?sort=idgrad&rows=50&page=18 [[File:Spomenik Medeno Polje.jpg|mini|lijevo|Natpisna ploča kod aviona]] '''Spomenik u Medenom Polju ''' Spomenik je podignut u znak sjećanja i odavanja počasti ratnim naporima tokom Drugog svjetskog rata. Smješten je uz put Bosanski Petrovac - Bihać (izvorno nazvan Put AVNOJ-a). Glavni element kompleksa je apstraktna memorijalna skulptura sastavljena od dva široka betonska luka spojena zajedno u obliku slova "U", usmjeren prema gore, visoka oko 8 m. jedan krak ove skulpture dijeli se na dva dijela prema kraju svoje završne točke. Cijeli ovaj raspored stoji na širokom betonskom postolju, unutar kojeg se izvorno nalazila kripta s posmrtnim ostacima lokalnih partizanskih boraca i stanovnika koji su poginuli tokom Drugog svjetskog rata. Na betonskoj kripti postavljeno je nekoliko poliranih spomen-ploča od crnog kamena sa imenima poginulih tijekom rata. Nema informacija o tačnim okolnostima pod kojima je ovaj spomenik podignut, niti ime njegovog autora. Zna se da je spomenik otkriveno u julu 1974. godine. Nekoliko godina kasnije, 1980. godine, dodatni memorijalni dio kompleksa je avion tipa Douglas C-47 (DC-3).<ref name="cspomenik">{{Cite web |url= https://www.spomenikdatabase.org/medeno-polje |title= Spomenik partizanskom aerodromu u Medenom Polju |work= www.spomenikdatabase.org |accessdate= 30. april 2026.}}</ref> [[File:Bihac 1984 Partisan plane.jpg|mini|desno|DC-3, kao dio spomenika]] [[File:Bihac Partisan Monument 1982.jpeg|mini|lijevo|Natpisna ploča kod aviona]] <ref name="cicva">{{Cite web |url= https://www.bastabalkana.com/2014/03/cicvara-recept-kako-se-pravi-starinska-cicvara/ |title= Cicvara – recept kako se pravi starinska cicvara |work= www.bastabalkana.com - 2014. |accessdate= 17. april 2026}}</ref> == Izvori == {{Reflista|2}} [[Kategorija:Bosanski Petrovac u Narodnooslobodilačkoj borbi] l876gnjwv13c6gp3xrt6d41om3y9om5 42586696 42586695 2026-05-01T18:56:45Z Zavičajac 76707 42586696 wikitext text/x-wiki https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard https://www.krnjeusa.net/tragovi-starih-naselja/5-arheolosko-nalaziste-u-vrtocu/ https://www.hbsume.ba/show_page/131/drvar-povijesni-podaci https://katera.news/lat/zaboravljeni-partizanski-spomen-kompleks-korcanica-na-grmecu https://www.spomenikdatabase.org/map-directory https://www.dinarskogorje.com/klekova269a.html http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/uploads/odluke_srp/Novi%20Travnik_nekropola%20Bistro%20SR.pdf http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/nacionalnispomenici?sort=idgrad&rows=50&page=18 [[File:Spomenik Medeno Polje.jpg|mini|lijevo|Spomenik u Medenom Polju]] '''Spomenik u Medenom Polju ''' Spomenik je podignut u znak sjećanja i odavanja počasti ratnim naporima tokom Drugog svjetskog rata. Smješten je uz put Bosanski Petrovac - Bihać (izvorno nazvan Put AVNOJ-a). Glavni element kompleksa je apstraktna memorijalna skulptura sastavljena od dva široka betonska luka spojena zajedno u obliku slova "U", usmjeren prema gore, visoka oko 8 m. jedan krak ove skulpture dijeli se na dva dijela prema kraju svoje završne točke. Cijeli ovaj raspored stoji na širokom betonskom postolju, unutar kojeg se izvorno nalazila kripta s posmrtnim ostacima lokalnih partizanskih boraca i stanovnika koji su poginuli tokom Drugog svjetskog rata. Na betonskoj kripti postavljeno je nekoliko poliranih spomen-ploča od crnog kamena sa imenima poginulih tijekom rata. Nema informacija o tačnim okolnostima pod kojima je ovaj spomenik podignut, niti ime njegovog autora. Zna se da je spomenik otkriveno u julu 1974. godine. Nekoliko godina kasnije, 1980. godine, dodatni memorijalni dio kompleksa je avion tipa Douglas C-47 (DC-3).<ref name="cspomenik">{{Cite web |url= https://www.spomenikdatabase.org/medeno-polje |title= Spomenik partizanskom aerodromu u Medenom Polju |work= www.spomenikdatabase.org |accessdate= 30. april 2026.}}</ref> [[File:Bihac 1984 Partisan plane.jpg|mini|lijevo|DC-3, kao dio spomenika]] [[File:Bihac Partisan Monument 1982.jpeg|mini|lijevo|Natpisna ploča kod aviona]] <ref name="Aerodrom">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Slavko Ševo: Na partizanskom aerodromu |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> <ref name="Petrovac u Nob">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Dimitrije Kovijanić: NA AERODROMU KOD BOSANSKOG PETROVCA |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> == Izvori == {{Reflista|2}} [[Kategorija:Bosanski Petrovac u Narodnooslobodilačkoj borbi] 0gjng9ujfr7drg0ue02zzsvk7ja5u1y 42586697 42586696 2026-05-01T18:57:11Z Zavičajac 76707 42586697 wikitext text/x-wiki https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard https://www.krnjeusa.net/tragovi-starih-naselja/5-arheolosko-nalaziste-u-vrtocu/ https://www.hbsume.ba/show_page/131/drvar-povijesni-podaci https://katera.news/lat/zaboravljeni-partizanski-spomen-kompleks-korcanica-na-grmecu https://www.spomenikdatabase.org/map-directory https://www.dinarskogorje.com/klekova269a.html http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/uploads/odluke_srp/Novi%20Travnik_nekropola%20Bistro%20SR.pdf http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/nacionalnispomenici?sort=idgrad&rows=50&page=18 [[File:Spomenik Medeno Polje.jpg|mini|desno|Spomenik u Medenom Polju]] '''Spomenik u Medenom Polju ''' Spomenik je podignut u znak sjećanja i odavanja počasti ratnim naporima tokom Drugog svjetskog rata. Smješten je uz put Bosanski Petrovac - Bihać (izvorno nazvan Put AVNOJ-a). Glavni element kompleksa je apstraktna memorijalna skulptura sastavljena od dva široka betonska luka spojena zajedno u obliku slova "U", usmjeren prema gore, visoka oko 8 m. jedan krak ove skulpture dijeli se na dva dijela prema kraju svoje završne točke. Cijeli ovaj raspored stoji na širokom betonskom postolju, unutar kojeg se izvorno nalazila kripta s posmrtnim ostacima lokalnih partizanskih boraca i stanovnika koji su poginuli tokom Drugog svjetskog rata. Na betonskoj kripti postavljeno je nekoliko poliranih spomen-ploča od crnog kamena sa imenima poginulih tijekom rata. Nema informacija o tačnim okolnostima pod kojima je ovaj spomenik podignut, niti ime njegovog autora. Zna se da je spomenik otkriveno u julu 1974. godine. Nekoliko godina kasnije, 1980. godine, dodatni memorijalni dio kompleksa je avion tipa Douglas C-47 (DC-3).<ref name="cspomenik">{{Cite web |url= https://www.spomenikdatabase.org/medeno-polje |title= Spomenik partizanskom aerodromu u Medenom Polju |work= www.spomenikdatabase.org |accessdate= 30. april 2026.}}</ref> [[File:Bihac 1984 Partisan plane.jpg|mini|lijevo|DC-3, kao dio spomenika]] [[File:Bihac Partisan Monument 1982.jpeg|mini|lijevo|Natpisna ploča kod aviona]] <ref name="Aerodrom">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Slavko Ševo: Na partizanskom aerodromu |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> <ref name="Petrovac u Nob">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Dimitrije Kovijanić: NA AERODROMU KOD BOSANSKOG PETROVCA |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> == Izvori == {{Reflista|2}} [[Kategorija:Bosanski Petrovac u Narodnooslobodilačkoj borbi] n9mdmgmncohvtp8bclaaedglrbcfcoz 42586698 42586697 2026-05-01T18:59:17Z Zavičajac 76707 42586698 wikitext text/x-wiki https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard https://www.krnjeusa.net/tragovi-starih-naselja/5-arheolosko-nalaziste-u-vrtocu/ https://www.hbsume.ba/show_page/131/drvar-povijesni-podaci https://katera.news/lat/zaboravljeni-partizanski-spomen-kompleks-korcanica-na-grmecu https://www.dinarskogorje.com/klekova269a.html http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/uploads/odluke_srp/Novi%20Travnik_nekropola%20Bistro%20SR.pdf http://aplikacija.kons.gov.ba/kons/public/nacionalnispomenici?sort=idgrad&rows=50&page=18 [[File:Spomenik Medeno Polje.jpg|mini|desno|Spomenik u Medenom Polju]] '''Spomenik u Medenom Polju ''' Spomenik je podignut u znak sjećanja i odavanja počasti ratnim naporima tokom Drugog svjetskog rata. Smješten je uz put Bosanski Petrovac - Bihać (izvorno nazvan Put AVNOJ-a). Glavni element kompleksa je apstraktna memorijalna skulptura sastavljena od dva široka betonska luka spojena zajedno u obliku slova "U", usmjeren prema gore, visoka oko 8 m. jedan krak ove skulpture dijeli se na dva dijela prema kraju svoje završne točke. Cijeli ovaj raspored stoji na širokom betonskom postolju, unutar kojeg se izvorno nalazila kripta s posmrtnim ostacima lokalnih partizanskih boraca i stanovnika koji su poginuli tokom Drugog svjetskog rata. Na betonskoj kripti postavljeno je nekoliko poliranih spomen-ploča od crnog kamena sa imenima poginulih tijekom rata. Nema informacija o tačnim okolnostima pod kojima je ovaj spomenik podignut, niti ime njegovog autora. Zna se da je spomenik otkriveno u julu 1974. godine. Nekoliko godina kasnije, 1980. godine, dodatni memorijalni dio kompleksa je avion tipa Douglas C-47 (DC-3).<ref name="cspomenik">{{Cite web |url= https://www.spomenikdatabase.org/medeno-polje |title= Spomenik partizanskom aerodromu u Medenom Polju |work= www.spomenikdatabase.org |accessdate= 30. april 2026.}}</ref> [[File:Bihac 1984 Partisan plane.jpg|mini|lijevo|DC-3, kao dio spomenika]] [[File:Bihac Partisan Monument 1982.jpeg|mini|lijevo|Natpisna ploča kod aviona]] <ref name="Aerodrom">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Slavko Ševo: Na partizanskom aerodromu |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> <ref name="Petrovac u Nob">{{Cite web |url= https://www.znaci.org/00003/687.htm |title= Dimitrije Kovijanić: NA AERODROMU KOD BOSANSKOG PETROVCA |work= Opštinski odbor SUBNOR, 1974 -PETROVAC U NOB, knjiga 7 |accessdate= 9. 2. 2016}}</ref> == Izvori == {{Reflista|2}} [[Kategorija:Bosanski Petrovac u Narodnooslobodilačkoj borbi] dishme8q6ahwf22juvmmb3ox6ehesdi 0 4687904 42586734 41853751 2026-05-01T23:56:10Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586734 wikitext text/x-wiki {{Infokutija rijeka | ime = Bioštica | slika = Biostica54.jpg | opis_slike = Izvor Bioštice | dužina = 30 | nadmorska visina izvora = | prosječni protok = | površina sliva = 411 | izvor = Planina Devetak, kod [[Sokolac|Sokolca]] | ušće = Sastavnica [[Krivaja|Krivaje]], zajedno sa Stupčanicom | pritoke = Kaljina, Kruševica, Dobrača i Razmjena | države kroz koje protiče = {{flag|Bosna i Hercegovina}} | gradovi kroz koje protiče = [[Olovo (Bosna i Hercegovina)|Olovo]] | sliv = [[Crno more|crnomorski]] | plovnost = nije plovna }} '''Bioštica''' je [[rijeka]] u središnjem dijelu [[Bosna i Hercegovina|Bosne i Hercegovine]], sastavnica [[Krivaja|Krivaje]], zajedno sa Stupčanicom. == Izvor Bioštice == Rijeka izvire ispod [[Planina|planine]] [[Devetak (planina)|Devetak]], u opštini [[Sokolac]], oko 4&nbsp;km uzvodno od sela [[Knežina|Knežine]]. Izvor je jedna neistražena pećina sa tri ulaza i iz jednog od ulaza u pećinu ističe rijeka. Cestovni prilaz izvoru Bioštice je regionalnom cestom R-468 (Sokolac-Olovo). Oko 7&nbsp;km sjeverozapadno od Sokoca, u šumi Maluš, sa regionalne ceste se odvaja šljunčana cesta, koja nakon 2&nbsp;km dovodi do izvora. <ref name="Bioštica vreloa">{{Cite web |url= https://www.sportskiribolov.co.rs/zapis-sa-bio%C5%A1tice-i-drinjace |title= Vrelo Bioštice |work= www.sportskiribolov.co.rs, 2013 |accessdate= 13. 2. 2024 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Tok == Bioštica teče u pravcu sjeverozapada u dužini od oko 5 km, kroz livade, praveći na mahove blage okuke sa dubljim pasažima. Zatim ulazi u kanjonski dio, dugačak više od 10 km. To je jedan od najatraktivnijih i najljepših kanjona u Bosni i Hercegovini, obrastao stoljetnim [[bor]]ovima i [[Smreka|smrekom]], izuzetne visine. Pri srednjem vodostaju kanjon je prohodan cijelim tokom, a za većih vodostaja moraju se praviti zaskoci kroz šumu, što uključuje i penjanje po okomitim stijenama. Nizvodno od kanjona, Bioštica sa lijeve strane prima jake vode [[Romanija|romanijske]] rijeke Kaljine. Ostale pritoke su Kruševica, Dobrača i Razmjena, tako da do grada Olova postaje dosta jaka rijeka. Na 2–3 km od centra grada Olova nalazi se izletište i kupalište Zeleni vir. Upravo na ovom lokalitetu rijeka Bioštica je usporena branom koja stvara bazen. Pedesetih godina prošlog vijeka rijeka je poribljena sa par stotina primjeraka [[lipljen]]a pa je danas Bioštica lipljenska voda i mušičarski revir. U rijeci se kriju krupne [[Pastrmka|potočare]] i poneka solidna mladica. == MHE == Godine 2020, Vlada [[Federacija Bosne i Hercegovine|Federacije Bosne i Hercegovine]] zaustavila je razvoj dvije hidroelektrane na rijeci Bioštici, MHE Kruševo i MHE Zeleni vir. Odluka je donesena svega nekoliko mjeseci nakon što je 31 organizacija, uključujući i WWF, potpisala Deklaraciju o zaštiti rijeka Zapadnog Balkana.<ref name="Bioštica">{{Cite web |url= https://www.wwf.mg/?361173/Kako-je-spaena-rijeka-Biotica |title= Kako je spašena rijeka Bioštica |work= www.wwf.mg, 2020. |accessdate= 13. 2. 2024}}</ref> ==Izvori== {{Izvori}} {{Commonscat|Bioštica}} [[Kategorija:Rijeke u Bosni i Hercegovini]] [[Kategorija:Krivaja]] [[Kategorija:Sokolac]] [[Kategorija:Olovo]] m088vmdcwmtudb9c91sbk0a3co9dc1w 0 4690760 42586730 42586265 2026-05-01T23:42:13Z ~2026-13681-46 333099 42586730 wikitext text/x-wiki {{Sređivanje|razlog=Preterana upotreba citata}} [[File:Lukačević i Nemci.jpg|thumb|Četnički potpukovnik [[Vojislav Lukačević]], dvojica nemačkih oficira i neidentifikovani četnički komandant. Fotografija je verovatno nastala tokom [[Bitka za Konjic 1943.|bitke za Konjic]], od 19. do 26. februara 1943. godine, kada su snage pod Lukačevićevom komandom sadejstvovale s Nemcima.]] [[File:Četnici i Nemci u okupiranoj Jugoslaviji.jpg|thumb|Četnici i Nijemci u okupiranoj Jugoslaviji.]] '''Kolaboracija četnika s Nemcima''' odvijala se, sa manjim ili većim intenzitetom, tokom većeg dijela perioda [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije u Drugom svetskom ratu]]. Glavna usluga koju su četnici vršili Nemcima bila je borba protiv [[Narodnooslobodilačka vojska i partizanski odredi Jugoslavije|partizanskih jedinica]], hvatanje pripadnika [[Narodnooslobodilački pokret Jugoslavije|pokreta otpora]] po naseljenim mestima, te njihovo likvidiranje ili slanje u logore pod kontrolom okupacionih ili kvislinških vlasti. Zbog njegovog inicijalnog učešća u [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanku u Srbiji 1941]], Nemci su [[Draža Mihailović|Dražu Mihailovića]] dugo smatrali neprijateljem, za kojim je raspisana poternica.<ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D0%B4%D0%B5%D1%86%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941.</ref><ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D1%98%D1%83%D0%BB%D0%B0_1943.</ref> Istovremeno, njegovi odredi širom okupiranog područja sarađivali su sa nemačkom vlašću na razne načine (npr. [[legalizacija četnika u Srbiji]] 1941–1943). Saradnja četnika sa Vermahtom postala je sveobuhvatna nakon novembra 1943. godine, kada je politički vrh u [[Berlin]]u konačno odlučio da prihvati Dražu Mihailovića za saradnika, što je rezultiralo potpisivanjem niza [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovora o saradnji]] sa njegovim glavnim komandantima u Srbiji. Nakon potpisivanja ugovora o primirju i saradnji, okupator je počeo isporučivati municiju i vojnu opremu četničkim jedinicama koje su se, zajedno sa njemačkim trupama i pod nadzorom njemačkih oficira, borile protiv jedinica [[NOVJ]] u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] i [[Sandžak]]u.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 12058.</ref> U [[NDH]], četnici su služili Nemcima za razne namene: dostavljanje obaveštenja o komunistima, pomoć nemačkim nabavkama stoke, pomoć trupama u svojstvu vodiča, pomoć u ljudstvu, učestvovanje u osovinskim operacijama (na primer [[operacija Citen|operacija Ziethen]], [[operacija Bora]]), i druge potrebne radnje za gušenje ustaničkog pokreta.<ref name="ReferenceA">[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u Dalmaciji i zapadnoj Bosni]</ref> Nemci su četnike snabdevali oružjem i opremom i dozvoljavali im da po potrebi koriste njihove garnizone za smeštaj i motorizaciju za transport. Partizanske pokrete po Bosni i Hercegovini te Hrvatskoj Nijemci su u mnogo navrata doznavali na osnovu četničkih dojava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1071&rec=314&roll=563 NAW, T-314, Roll 563, frames 001061-1062: Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa (31. januar 1944.)]</ref> Prve dve godine rata, četnici su formalno bili deo [[Savezničke sile u Drugom svjetskom ratu|savezničke]] koalicije, ali zbog stavljanja [[Četnički odredi Jugoslovenske vojske|četničkih odreda Jugoslovenske vojske]] pod komandu Vermahta, krajem 1943. je došlo do konačnog napuštanja Draže Mihailovića od strane Saveznika, a potom 1944. godine i do napuštanja i osude četnika od strane jugoslovenskog kralja.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B8%D0%B2_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%99%D0%B0_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%B0_II_%D0%BD%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%83%D0%BF%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%98_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D1%81%D1%86%D0%B8_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%98%D0%B5 Poziv kralja Petra II na pristupanje Narodnooslobodilačkoj vojsci Jugoslavije]</ref> Zbog kolaboracije sa nemačkim okupatorom, mnogim je četničkim vođama, uključujući samog Dražu Mihailovića, suđeno u [[Beogradski proces|beogradskom]] i drugim procesima. Pored kolaboracije sa Nemcima, četnici na teritoriji italijanske okupacione zone su tesno [[Kolaboracija četnika s fašističkom Italijom|sarađivali sa fašističkom Italijom]]. == Nemačka politika prema četnicima == Česte njemačke promjene kursa u odnosu prema četnicima Draže Mihailovića (npr. [[Sastanak u Divcima|pregovori u Divcima]] u novembru, pa [[Operacija Mihailović|napad na štab Draže Mihailovića]] u decembru 1941, zatim ponovna obustava progona Mihailovićevih četnika i skidanje ucjene na njegovu glavu u proljeće 1942. godine, itd.) tokom čitavog ratnog perioda, bile su u potpunosti u skladu sa politikom koja je vođena u okupiranim zemljama. Najplastičniji prikaz ove politike prezentovao je [[Felix Benzler]], opunomoćenik Ministarstva vanjskih poslova [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]] u Beogradu, u izvještaju koji je poslao u [[Berlin]] 11. marta 1942. godine njemačkom ministru vanjskih poslova [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]]: {{izdvojeni citat|To što nemačka vojna mesta vode pregovore s pojedinim četničkim vođama, nije ništa neobično u srpskom prostoru. To se zbiva svesno, u okviru naše politike, uslovljene slabošću naših vojn[ičk]ih snaga i dosad ne bez uspeha vođene, da Srbe, a naročito ustanike usmeri jedne protiv drugih (komuniste protiv četnika, četnike među sobom, vladine dobrovoljce protiv komunista i četnika) i da se time po mogućnosti omete obrazovanje jednog jedinstvenog fronta.<ref>AVII, NAV, N-T-120, 200/153555-58.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/154_4.pdf Milan Borković, Kontrarevolucija u Srbiji: Kvislinška uprava 1941-1944, I-II, Beograd, 1979.], str. I/272.</ref><ref>Branislav Božović – Mladen Stefanović: MILAN AĆIMOVIĆ – DRAGI JOVANOVIĆ – DIMITRIJE LJOTIĆ, Centar za informacije i publicitet, Zagreb, 1985, str. 90.</ref>}} Njemačko konstantno opiranje uspostavi saradnje s četnicima Draže Mihailovića bilo je generirano sa samog političkog vrha. U ratnom dnevniku Vrhovne komande Wehrmachta prenesena je informacija da je 23. septembra 1942. održan sastanak vođe Trećeg Reicha [[Adolf Hitler|Adolfa Hitler]]a s predsjednikom [[Rumunija|rumunjske]] vlade [[Ion Antonescu|Ionom Antonescuom]] i poglavnikom [[NDH]] [[Ante Pavelić|Antom Pavelićem]]. Na sastanku se uglavnom raspravljalo „o hrvatskim problemima“. Pored njemačkog veleposlanika u [[Zagreb]]u [[Siegfried Kasche|Siegfrieda Kaschea]], sastanku je prisustvovao i opunomoćeni general u NDH [[Edmund Glaise von Horstenau]] koji se nije ustručavao da „otvoreno kritikuje hrvatsku vlast“, ali je i „skrenuo pažnju na četnike, koje su naoružali Italijani“. General von Horstenau je predložio da bi četnike trebalo „upotrebiti da na svom području [tj. u njemačkoj okupacionoj zoni] postanu organi reda“: {{izdvojeni citat|Hitler je na taj predlog negativno odgovorio, jer da mu se čini veoma opasno da se četnicima pruži podrška. Četnici su pre svega srpske patriote, koji zastupaju velikosrpsku misao. Time hranimo zmiju koja će jednoga dana da poraste. Istina, danas je ona još mala, ali jednog dana mogla bi da bude opasna.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2022-11-04 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |dead-url=yes }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Nakon sagledavanja situacije na Balkanu u jesen 1943, Nemci su jugoslovenske partizane proglasili najvećim neprijateljima.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_156.htm PROCENA KOMANDANTA JUGOISTOKA FELDMARŠALA VAJKSA OD 1. NOVEMBRA 1943. VOJNO-POLITIČKE SITUACIJE NA BALKANU KRAJEM OKTOBRA 1943. GODINE</ref> U cilju borbe protiv partizana, tolerisali su i koristili četnike kao antikomunističku miliciju, iako im je bilo dobro poznato da oni održavaju veze sa [[London]]om. == Hronologija == === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1941) === {{main|Ustanak u Srbiji 1941.|Sastanak u Divcima}} {{izdvojeni citat|Četnički odredi jugoslovenske vojske pod komandom pukovnika Draže Mihailovića stavljaju se na raspolaganje za borbu protiv komunista u saradnji sa nemačkim Vermahtom.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%99%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_30._%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941._%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0 Извештај капетана Матла претпостављенима од 30. октобра 1941. о разговорима са представницима Драже Михаиловића]</ref>|Dražina ponuda Nemcima iz oktobra 1941.}} {{Wikisource|Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} {{Wikisource|Izveštaj kapetana Matla pretpostavljenima od 30. oktobra 1941. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića}} {{Wikisource|Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.}} Nemci su za gušenje [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanka u Srbiji 1941.]] angažovali dodatne trupe i sproveli drastične represalije nad stanovništvom, što je Mihailovića navelo da se povuče iz ustanka, napadne partizane i zatraži kontakt sa nemačkom upravom radi prekida neprijateljstva. Vezu je uspostavio preko pukovnika [[Branislav Pantić|Branislava Pantića]], njegovog predstavnika i obaveštajca u [[Beograd]]u. Pukovnik Pantić je nakon rata svjedočio da je odluka o pregovorima s predstavnicima njemačkih okupacionih snagâ donijeta krajem oktobra 1941. godine, i to na sastanku održanom u kući [[Živojin Mišić|vojvode Mišića]] u [[Struganik]]u. Sastanku su, pored Draže Mihailovića i Branislava Pantića, prisustvovali i [[Dragiša Vasić]], potpukovnik [[Dragoslav Pavlović]], major [[Aleksandar Mišić]] i kapetan [[Nenad Mitrović]]. Pukovnik Pantić piše: {{izdvojeni citat|O potrebi pregovora nije bilo reči. Situacija je svima bila jasna. Ona ih je neodstupno zahtevala. Sporno je bilo: sa kime treba razgovarati, da li sa Nemcima ili sa Nedićem? Posle duže diskusije većina se složila da treba pregovarati sa Nedićem. Ovome se odsudno usprotivio Draža i major Mišić. Njegov zaključak po ovom pitanju bio je izražen rečima: – KAD JE SITUACIJA TAKVA DA MORAM DA PREGOVARAM, ONDA ĆU DA PREGOVARAM SA NEPRIJATELJEM. NA TO ME OVLAŠĆUJE I MEĐUNARODNO RATNO PRAVO. UOSTALOM, ŠTA MI MOŽEMO DA DOBIJEMO OD NEDIĆA? SVE ŠTO NAMA TREBA, ORUŽJE I MUNICIJA, NEDIĆ MORA TRAŽITI OD NEMACA. JER OVDE NISU U PITANJU MALE I SITNE KOLIČINE. ZAŠTO IĆI POSREDNO, KAD MOŽEMO NEPOSREDNO? Njegovo odsudno držanje, po ovom pitanju, odnelo je prevagu... Isto tako bilo je sporno pitanje da li da se o pregovorima obavesti Nedić. Posle kraće diskusije, a pošto sam ja izložio da kapetan g. dr. Matl nalazi da Nedića treba obavestiti, doneta je odluka da se tako i učini. Tako je doneta odluka da se pregovara sa Nemcima.<ref>[https://sr.m.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D1%98%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BE_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D1%98_%D0%BE%D0%B4%D0%BB%D1%83%D1%86%D0%B8_%D0%B4%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%81_%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima]</ref><ref>Jovan Marjanović, Draža Mihailović između Britanaca i Nemaca, knjiga I, Britanski štićenik, Globus/Narodna knjiga/Prosveta, Zagreb—Beograd, 1979, str. 138.</ref><ref>Боривоје М. Карапанџић, Грађански рат у Србији 1941—1945. Друштво Хиландар, Ваљево, 2010, стр. 115.</ref>|Izjava pukovnika [[Branislava Pantića]] o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} 1. novembra 1941. godine, pukovnik Draža Mihailović je uputio generalu [[Walteru Hinghoferu]], komandantu [[342. divizija|342. pješadijske divizije]], ponudu sljedeće sadržine: {{izdvojeni citat|1) Na kolubarskom frontu nema komunista. Ukoliko ih je bilo oni su postali bezopasni. <br /> 2) Organizacija četnika je u stanju da održava red na području zapadne Srbije. <br /> 3) Komunistička opasnost će prestati od momenta kada se četničkoj organizaciji pruži mogućnost da neometano radi. Broj nacionalista je tako veliki da komunista ima samo 5%. Uz pomoć svoje brojne nadmoćnosti nacionalni elemenat pod komandom četnika može rešiti komunistička pitanja bez obostrane borbe. <br /> Uslov je: dovoljno naoružanje, koje nedostaje. <br /> 4) Ulazak u pojedine gradove je bio neophodan da se ne bi komunističke jedinice predstavljale kao oslobodioci i da ne bi povukle za sobom narodne mase. To se moralo događati i radi toga da bi se sprečili komunisti da vrše teror nad stanovništvom. <br /> 5) Četnička akcija nije usmerena protiv nemačkih jedinica, ukoliko one ne napadaju četnike i narod. <br /> 6) Naš narod voli slobodu i radovao bi se kada se na njegovoj teritoriji ne bi nalazile nemačke jedinice. To odgovara četničkom načinu vođenja rata, bez obzira na žrtve koje donosi. Oblast zapadne Srbije nema nikakav vojni značaj za nemačke jedinice, i trebalo bi da bude slobodna zona, u kojoj četnici održavaju red, pod uslovom da ih se u tome ne sprečava i da su dovoljno naoružani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_240.htm Izjava Draže Mihailovića od 1. novembra 1941. komandi nemačke 342. pešadijske divizije]</ref>}} Prethodno, general Hinghofer je 30. X 1941. obavijestio njemačkog opunomoćenog generala i zapovjednika u Srbiji [[Franz Böhme|Franza Böhmea]] da lokalni četnički komandanti u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] nude saradnju, očekujući zauzvrat pomoć u oružju od okupatora: „Četničke vođe iz [[Valjevo|Valjeva]], [[Slovac|Slovca]] i [[Lajkovac|Lajkovca]] daju važne podatke o organizaciji i izjavljuju spremnost da se sa nemačkim trupama bore protiv komunista. Traže oružje.“<ref>BA-MA, RH 26-342/14, 10-odnevni Hinghoferov izvještaj Bemeu, 30. 10. 1941.</ref> Odmah po pristizanju Mihailovićeve ponude, štab 342. pješadijske divizije je istoga dana (1. XI) dostavio izvještaj svojoj pretpostavljenoj komandi u kome, između ostalog, stoji i sljedeće: {{izdvojeni citat|Masa četnika, koja se nalazi u rejonu Valjeva, do sada se držala potpuno lojalno. Oni su prema komunistima zauzeli jasan odbijajući, takoreći, neprijateljski stav i može se reći uspešno se protiv njih borili. Oni su spremni i voljni da zajedno sa Vermahtom razbiju komuniste, kao i da u zemlji ponovo uspostave red i mir i zato traže nemačku pomoć.<ref>AVII, NAV—N—T—315, rolna 2130, snimci 626—632.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_10.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje MIHAILOVIĆ TRAŽI POMOĆ OD OKUPATORA]</ref>}} No, na samom početku sastanka sa nemačkim predstavnicima u selu [[Divci]] 11.11.1941. pukovniku Mihailoviću je rečeno: {{izdvojeni citat|Pre dve nedelje poručili ste nam preko Vaših poverenika u Beogradu da je Vaša namera "da nećete više dozvoliti da se srpska krv beskorisno proliva i srpska imovina dalje uništava". Istovremeno ste ponudili da se zajedno sa nemačkim Vermahtom i organima Nedićeve vlade borite protiv komunizma. Ponuda je od strane Glavne komande odbijena jer: 1) Nemački Vermaht će sam u najkraćem vremenu okončati sa komunizmom i 2) glavni komandant ne može imati poverenja prema Vama kao savezniku.}} Nemci su procenili da Draža zna za dolazak njihovih oklopnih trupa, da kao generalštabni oficir pravilno ocenjuje da će se nastavak nemačkih operacija rđavo završiti po njega, i stoga "nemački Vermaht ne može da se optereti takvim saveznicima koji mu se privremeno priključuju iz razloga oportuniteta".<ref name="Divci">[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%97%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D1%81%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%83_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%83_%D0%94%D0%B8%D0%B2%D1%86%D0%B8_11.11.1941. Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.]</ref> U daljem razgovoru pukovnik Mihailović se pravdao nacistima zbog učešća u ustanku: {{izdvojeni citat|Nije moja namera da ratujem protiv okupatora, jer kao generalštabni oficir poznajem snage obeju snaga.<ref name="Divci"/>}} On se pravdao da je morao uzeti neke gradove od Nemaca da ih komunisti ne bi uzeli<ref>"Moji ljudi su [[Bitka za Loznicu 1941.|krenuli na Loznicu]] zato da je komunisti ne zauzmu."</ref> i tvrdio da nije na strani ustanika, "onih koji žele da isteraju Nemce".<ref name="Divci"/> Draža Mihailović je izjavljivao Nemcima lojalnost i tražio da mu daju municiju da nastavi borbu protiv partizana.<ref>"Neophodno je imati municiju! Računajući s tim, došao sam ovamo."</ref> Ali, želeo je da njegovo "delovanje na nacionalnoj osnovi" ostane potajno da ne bi prošao kao [[Kosta Pećanac]], koji je sklopio otvoreni sporazum sa okupatorom, čime je izgubio ugled u narodu i stekao oznaku izdajnika.<ref name="Divci"/> Uprkos svim njegovim predlozima, Nemci mu nisu ostavili drugu mogućnost do da položi oružje: {{izdvojeni citat|„Ponuda pukovnika Mihailovića da stavi svoje snage na raspolaganje za borbu protiv komunista je odbijena i zatražena je bezuslovna predaja. Mihailović je tražio da se konsultuje sa svojim komandatima. Mihailović također tražio oružje za borbu protiv komunista. Ovo je igra, borba između bandi za izvor oružja. Ipak, čini se da jedan dio Mihailovićevih bandi iskreno želi da se bori protiv komunista.“<ref>NAW, T-311, Roll 175, 000121-2: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka 17.11.41.}} {{izdvojeni citat|Mihailović treba da sada pokrene akciju protiv Užica, gde se navodno nalazi celokupno rukovodstvo komunista, a zbog čega treba da se stavi u izgled i bombardovanje sa nemačke strane. U kontaktima sa nemačkim okupacionim vlastima koji su niže opisani, Mihailović je navodno molio da mu se stavi na raspolaganje 100.000 metaka da bi mogao nastupiti protiv Užica.|IZVEŠTAJ OBAVEŠTAJNOG CENTRA VERMAHTA U BEOGRADU OD 14. NOVEMBRA 1941. VRHOVNOJ KOMANDI VERMAHTA O ODNOSU ČETNIKA DRAŽE MIHAILOVIĆA PREMA NOP-u, O PREGOVORIMA PREDSTAVNIKA VERMAHTA I DRAŽE MIHAILOVIĆA I O VOJNO-POLITICKOJ SITUACIJI U SRBIJI}} Za njim je decembra 1941. godine raspisana poternica, nakon čega je bio u bekstvu. === Predaja zarobljenih partizana Nijemcima (1941) === {{main|Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.}} [[File:Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima.jpg|thumb|Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima]] Iako je njegov prijedlog okupacionim vlastima u Divcima odbijen, pukovnik Mihailović je želio pružiti njemačkom okupatoru dokaz četničke gotovosti za saradnju. Stoga su četnici Draže Mihailovića, uz posredstvo samozvanog vojvode [[Jovan Škavović|Jovana Škavovića]], predali 13. novembra 1941. Njemcima oko [[Predaja zarobljenih partizana Nemcima novembra 1941.|365 zarobljenih partizana]]. [[Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.|Predaja zarobljenih partizana Nemcima]] se desila tokom [[ustanak u Srbiji 1941|ustanka u Srbiji]] novembra [[1941]]. godine. Tokom [[Četničko-partizanski sukob|sukoba]] između [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] četnika i partizana u zapadnoj [[Srbija|Srbiji]] početkom novembra [[1941]], četnici su zarobili više stotina partizana. Jednu veću grupu od oko 500 zarobljenika, među kojima su bili partizani na prevaru zarobljeni u [[Gornji Milanovac|Gornjem Milanovcu]],<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_110.htm Relacija Takovskog četničkog odreda od 17. juna 1942, Zbornik NOR-a, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, dokument 110]</ref> Kosjeriću,<ref>[https://www.znaci.org/00001/59_2_124.pdf Užička republika, Zapisi i sećanja, Narodni muzej, Užice 1981]</ref> Karanu i Planinici, četnici su prikupili na [[Ravna Gora|Ravnoj Gori]]. Oko [[13. novembar|13. novembra]] [[1941]]. četnici su grupu od 365 zarobljenika odveli u [[Mionica|Mionicu]], i zatim u [[Slovac]]. Tu su prihvaćeni od [[Milan Nedić|Nedićevih]] i nemačkih snaga i prebačeni kamionima u [[Valjevo]]. Transport zarobljenika do [[Valjevo|Valjeva]] je pratio četnički vođ Jovan Škavović Škava, koji je prethodno bio [[Kosta Pećanac|Pećančev]] četovođa, dok je u tom periodu priznavao [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevu]] komandu. U predaji zarobljenika učestvovao je i ravnogorski oficir [[Pavle Mešković]]. Predaji partizana prethodio je [[Sastanak u Divcima 1941.|sastanak Draže sa Nemcima u selu Divci]]. Od ove grupe zarobljenika, Nemci su 263 streljali dana [[27. novembar|27. novembra]] [[1941]]. godine na Krušiku u Valjevu.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_21.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Streljanja na Krušiku u Valjevu]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44_4.pdf Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009: Krušik, Valjevo streljanje po grupama]</ref> Ostali zarobljenici su delom streljani naknadno, delom deportovani u [[Koncentracioni logor|logore]], a delom pušteni na slobodu. Predaja zarobljenih partizana nastavila se i posle ovoga, i bila je naročito intenzivna u decembru 1941.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_24.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Decembarski pokolj]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44.htm Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009]</ref> === Legalizacija četnika i hvatanje ustanika (1941-1942) === {{main|Legalizovani četnici}} [[Datoteka:Legalizovani četnici u Srbiji 1942.jpg|minijatura|Legalizovani četnici Draže Mihailovića čuvaju [[Logor Metino brdo|logor na Metinom brdu]] kod [[Kragujevac|Kragujevca]] [[1942]].]] Četnički odredi u Srbiji su delom raspustili regrute kućama i ostali u ilegali na kadrovskom sastavu, a delom se legalizovali kao pripadnici zvaničnih Nedićevih formacija. Krajem 1941. i početkom 1942. godine, pripadnici [[Legalizovani četnici|legalizovanih ravnogorskih odreda]] pružili su najznačajniji doprinos u hvatanju nekoliko hiljada odbjeglih ili pasiviziranih partizana i njihovih saradnika u [[Zapadna Srbija|zapadnoj]] i djelovima [[Centralna Srbija|centralne Srbije]], kao i u njihovoj predaji Njemcima. Učešćem u masovnom hvatanju i likvidaciji pripadnika partizanskih odreda i njihovih saradnika, čak i ako se zanemari aktivna borba protiv partizana, legalizovani ravnogorski četnici su učinili krupne usluge njemačkom okupatoru u uništenju partizanskog pokreta na području dotadašnje [[Užička Republika|Užičke republike]].<ref name="yuhistorija.com">[http://www.yuhistorija.com/serbian/drugi_sr_txt01c4.html Milan Radanović: Kolaboracija JVuO sa nemačkim okupatorom u Srbiji 1941-1944.]</ref> Već krajem novembra 1941. godine na Metinom brdu kod Kragujevca je formiran [[Logor na Metinom brdu|logor]] za zarobljene srpske ustanike i civilne taoce. Prvi dovedeni u logor bili su taoci iz Kragujevca, komunisti, odbornici narodnooslobodilačkog odbora, Romi, Jevreji i svi oni koji su nemačkim fašistima bili sumnjivi. Osim svakodnevnih likvidacija, veća masovna streljanja su vršena 2. i 19. marta 1942. godine.<ref>[http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1322 Metino brdo]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hvatani borci su predavani nemačkom sudu, ili prekom sudu [[Nikola Kalabić|Nikole Kalabića]]. Većina pohvatanih je bila iz okoline Rače, Topole i Aranđelovca. 2. marta 1942. godine na Metinom brdu je streljano 173 rodoljuba i simpatizera oslobodilačkog pokreta sa teritorije Kragujevca i okolnih opština.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |access-date=2014-05-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304191846/http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |deadurl=yes }}</ref> Logor je rasformiran u junu 1942. Preostali logoraši su transportovani u [[Koncentracijski logor Banjica|logor na Banjici]], gde je većina streljana, kao i u logore u Nemačkoj, Norveškoj i Grčkoj.<ref>http://www.ikragujevac.com/kultura/15517-istorija-zrtve-fasizma-na-metinom-brdu-i-deo.html</ref> Nakon likvidacije partizanskih ostataka, četnici Draže Mihailovića su stekli faktičku kontrolu nad ruralnim područjima Srbije, dok je okupator držao gradove. Mihailovićev stav u odnosu na njemačkog okupatora jasno je izražen u depeši, koju je opunomoćeni poslanik Ministarstva inostranih poslova Trećeg Rajha u Beogradu [[Felix Benzler]], 31. marta 1942. godine, uputio centrali u Berlinu: {{izdvojeni citat|Sve dosad se nije postiglo da se ličnost pukovnika Mihailovića stavi pod kontrolu. Po svoj prilici ni on nije u stanju ili nije voljan da na srpskom području nešto preduzme, već je, naprotiv, preko jednog posrednika ovih dana ponudio vladi Nedića da prihvata da se objavi: 1) da on ne namerava da se bori protiv Nemaca; 2) da neće ništa da preduzima protiv Nedićeve vlade; 3) da se zalaže za održanje mira i reda u zemlji; 4) da poziva na borbu protiv komunista. Posredniku je ponovo odgovoreno da za Mihailovića jedino u obzir dolazi da se bezuslovno potčini.<ref>[https://znaci.org/00001/11_18.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje POD ZAŠTITOM LEGALIZOVANIH ODREDA]</ref>}} Nemački dokument od [[15. maj]]a 1942. godine navodi četničkog majora [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubu Jovanovića]] kao jednog od njihovih lokalnih saradnika za [[Zaječar]].<ref>NAW, T501, roll 248 frames 0121-0126; dostupno na http://znaci.net/temp/T-501_R-248-0126.jpg</ref> [[Datoteka:SS-Obergruppenführer Werner Lorenz accompanied with unknown chetnik officer in NE Bosnia.JPG|mini|[[SS]]-[[Obergruppenführer]] [[Werner Lorenz]] u društvu neimenovanog četničkog oficira u sjeveroistočnoj [[Bosna (oblast)|Bosni]], jesen 1942. godine]] U junu 1942. Mihailović je prešao u Crnu Goru, italijansku okupacionu zonu, na teritoriju koju su držali crnogorski četnici [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom|uz dopuštenje Italijana]]. Aktivnosti četničkih odreda u Srbiji svedene su na najmanju meru da se ne bi izazivao okupator, i uglavnom su ograničene na organizacionu i obaveštajnu delatnost i sitnije diverzije. Uprkos tome, nemački okupator je veoma ozbiljno shvatao četničku aktivnost i povremeno organizovao racije protiv preostalih Mihailovićevih odreda, koji su se trudili da izbegnu dodir sa neprijateljem. U Srbiji, znatan broj Mihailovićevih snaga se legalizovao. Nemački popis glavnih vladinih legalnih odreda od [[15. maj]]a 1942, pod rednim brojevima 1 do 18 navodi Ljotićeve odrede, od 19 do 39 su Mihailovićevi, a od 40 do 100 Pećančevi. Tu na okupatorskom spisku snaga su neki od glavnih Mihailovićevih četnika: [[Predrag Raković]], [[Miloje Mojsilović]], [[Dušan Smiljanić]], [[Vučko Ignjatović]], [[Miloš Glišić]], [[Ljuba Jovanović]]... Do početka 1942. godine "ravnogorski pokret istopio se u redovima Nedićeve milicije i konačno se ponovo pojavio, umanjen, u Crnoj Gori."<ref name="Deakin2">[https://www.znaci.org/00001/5_3.htm William Deakin, BOJOVNA PLANINA]</ref> Kako ne bi izgubio podršku naroda kao saradnik okupatora, Mihailović je odsustvo oružane borbe u Srbiji sredinom [[1942]]. godine nastojao da nadoknadi činjenjem smicalica nemačkim vojnicima po gradovima, ubacivanjem "smrdljivih bombi", "svrabećih praškova", "praškova za kijanje", upućivanjem pretećih pisama, uznemiravanjem telefonom...<ref name="Kosta Nikolić 2004"/> Ovo nije ostalo neprimećeno. Britanski kapetan Bil Hadson je u drugoj polovini 1942. ponovo uspostavio vezu i javio da "Mihailović još sarađuje s Osovinom u Crnoj Gori i Sandžaku i miruje u Srbiji", da su "u Dalmaciji Trifunovićevi četnici legalizovani" te, podsticani od Italijana, sanjaju o nekoj "Srbo-Sloveniji i Dalmaciji". Na osnovu stanja na terenu on izvlači zaključak: {{izdvojeni citat|U trenutku kada je Mihailović u velikom stepenu igrao ulogu kvislinga bio je nagrađen najjačom britanskom propagandom.... Mihailoviću bi trebalo konačno reći da Britanci pretpostavljaju komuniste kvislinzima.<ref name="Deakin2"/>|Britanski kapetan Bil Hadson}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Lopare 1942.jpg|mini|[[Radivoje Kerović]] (u sredini u bijeloj košulji) sa njemačkim tenkistima, [[Lopare]] 1942.]] Posljednjeg dana kolovoza 1942, održan je sastanak kod načelnika štaba Komande Jugoistoka. Ovom prilikom je podijeljena informacija da se oko [[Banja Luka|Banje Luke]] vode žestoke borbe s partizanima, u kojima okupatoru pomažu četnici (“srpski nacionalisti“), bez preciziranja o kom odredu JVuO iz [[Bosna (oblast)|Bosne]] je riječ: {{izdvojeni citat|Velike borbe su izbile u blizini Banje Luke. Ustanici su upotrijebili teško naoružanje, topove, minobacače itd., kao i tenkove. Hiljadu srpskih nacionalista je sudjelovalo u borbi protiv ustanika na našoj strani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=490&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000485.] <br /> ({{jez-njem|"Bei Banja Luka größeres Gefecht, Aufständische traten mit schweren Waffen, Geschützten, Minenwerfern u.sw. auf, auch mit Panzer. 1000 serbische Nationalisten haben sich dort auf unserer Seite im Kampfe gegen die Aufständischen beteiligt."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka održanog 31. augusta 1942.}} U drugom njemačkom izvještaju iz istog perioda se navodi da je 26. augusta jedan bataljun Wehrmachta južno od Banje Luke bio priklješten od strane nadmoćnijeg neprijatelja (i ovdje se napominje da su partizani raspolagali teškim naoružanjem), kao i da je Nijemcima u pomoć priskočilo čak „2000 bosanskih četnikâ“, što će rezultirati potiskivanjem jedinicâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOP i DVJ]] prema jugu do kraja mjeseca.<ref>BA/MA, RH 19 XI/81 (Die Bekämpfung der Aufstandsbewegung im Südostraum, Teil I), S. 244.</ref><ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 155. <br /> ({{jez-njem|"Bereits am 26. August sah sich ein deutsches Bataillon bei dem Versuch, südlich von Banja Luka den ersten dieser Einfälle abzublocken, weit überlegenen, auch mit erbeuteten Panzern und Geschützen bewaffneten Verbänden gegenüber; nur mit Hilfe von 2.000 bosnischen Cetniks, die den Deutschen zu Hilfe eilten, gelang es bis Ende des Monats, die Partisanen wieder nach Süden abzudrängen."}})</ref> Takođe, u jednom izvještaju upućenom iz štaba njemačkih trupa u [[NDH]] od 18. novembra 1942. o četnicima se, između ostalog, navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|U zoni 714. pješadijske divizije nalazi se 6-8.000 četnika, naoružanih puškama i nešto automatskog oružja. Diviziji su dosad pružili vrijedne usluge time što su branili svoju teritoriju od partizana i time oslobodili njemačke i trupe NDH za dejstvo na drugim sektorima. K tome obezbjeđuju i željeznicu i pribavljaju važna obavještenja njemačkim trupama. Četnici su pri zajedničkim akcijama snabdjevani od strane NDH; također im pripada i naknada od otprilike 3 Rajshsmarke dnevno, čiju isplatu oni, međutim, dosad nisu tražili.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=361&rec=314&roll=566 Nacionalni arhiv Vašington, T-314, rolna 566, frejm 000357; Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj-/Veza sa neprijateljski orijentisanim krugovima u Srbiji/ (18. novembar 1942.).] <br /> ({{jez-njem|"Bei 714.Div. haben die im Div.–Bereich beheimateten Cetnikverbände eine ungefähre Stärke von 6–8000 Mann. Sie sind mit Gewehren und verhältnissmässig wenig automatischen Waffen ausgestattet. Sie leisten der Div. wertvolle Dienste, indem sie ihr Heimatgebiet gegen Einfälle der Partisanen schützen, sodass, von grösseren Unternehmen abgesehen, in diesem Raume weder deutsche noch kroatische Truppen gebunden werden. Sie entlasten hiedurch den Bahnschutz und versorgen die deutsche Führung mit wertvollen Feindnachrichten. </br> Die Cetnikverbände werden durch den kroatischen Staat bei Einsätzen mit Munition versorgt und verpflegt. Vertragsmässig steht ihnen neben anderen Zusagen /z.B. Versorgungsansprüchen/ auch Wehrsold von etwa RM 3.— täglich zu, den sie jedoch bisher nicht beansprucht haben."}})</ref>|Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj (18. novembar 1942. godine)}} === Operacija Weiss i bitka na Neretvi (1943) === {{main|Operacija Weiss|Bitka za Konjic 1943.}} [[File:Četnici i Nemci na Neretvi.jpg|thumb|Četnici i Nemci tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] 1943.]] Van Srbije, postojala je intenzivna saradnja četnika i Nemaca. Iako su mnogi četnici na lokalu pomagali nemačkim trupama protiv partizana, [[Hitler]] je do sredine 1943. godine strogo branio svojim jedinicama svaku saradnju sa četnicima.<ref>Nacionalni arhiv Vašington, Mikrofilm T-311, rolna 175, snimka 378: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka za novembar 1942 (30. novembar 1942.). „Svaka, pa i privremena, veza sa antikomunistički nastrojenim četnicima u Hrvatskoj je protivna naređenju Fuehrera, Ia 3071/42 o borbi protiv bandi.“</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=383 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000378.] <br /> ({{jez-njem|"Haltung gegenüber feindluch eingestellten Kreisen in Serbien/Kroatien: An Bev.Kmdr.Gen. in Serbien, Befehlshaber der dt. Truppen in Kroatien, Kdr.Gen. in Kroatien und Dt.Verb.Kdo. bei Supersloda ergeht ein Befehl betreffend klarer und eindeutiger militärischer Haltung gegenüber allen uns feindlich eingestellten Kreisen. Jede – wenn auch nur vorübergehende – Bindung mit antikommunistisch eingestellten Cetniks in Kroatien steht im Widerspruch zu den bzgl. Bandenkämpfung gegebenen Befehlen des Führers Ia Nr. 3071/42 g.K."}})</ref> Za vrijeme izvođenja [[Operacija Weiss|operacije Weiss]], njemački komandanti na terenu su bili u nedoumici da li da se povinuju naređenjima svojih viših vojnih komandi, ali i političkih instanci, ili da nastave sarađivati s četnicima Draže Mihailovića: {{izdvojeni citat|Uprkos borbenoj pomoći hrabrih četnika, koja je doprinijela deblokadi opkoljenih dijelova 718. pješadijske divizije, njemačke trupe imaju zadatak da se brzo probiju do boksitne oblasti. One imaju instrukcije da smatraju četnike neprijateljima. Sada se ispostavilo da se situacija kod mjesta Dobro (?), čija se posada sastojala od Nijemaca, Italijana i četnika, poboljšala zahvaljujući četničkom prodoru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=549 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000544.] <br /> ({{jez-njem|"Trotz der Waffenhilfe tapferer Cetnik, die auch zur Befreiung der eingeschlossenen Gruppe der 718.I.D. mit beigetragen haben, ergibt sich für die deutschen Truppen die Aufgabe, möglichst schnell in das Bauxitgebiet von Mostar vorzustoßen. Die deutschen Truppen haben den Auftrag die Cetniks als Feind anzusehen. Es ergab sich nun das Bild, daß die Besatzung von Dobro (?), die aus Deutschen, Italiener und Cetniks bestand durch den Vorstoß der Cetniks Luft bekam."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka (1. mart 1943.).}} Major [[Slavoljub Vranješević]], komandant Zapadne Bosne JVuO, šalje 2. marta 1943. godine dopis »bratu« [[Uroš Drenović|Urošu Drenoviću]] kojim ga obavještava da je od strane njemačke komande u [[Banja Luka|Banjoj Luci]] zakazana konferencija na koju su pozvani najvažniji četnički zapovjednici u [[Bosanska krajina|Bosanskoj krajini]]: {{izdvojeni citat|Pre nekoliko časova primio sam izveštaj od Komandanta Bosanskih četničkih odreda brata Rade Radića, u kome mi javlja, da su Nemci pozvali na konferenciju u Banja Luci sve Komandante i to: Radića, Tešanovića, Drenovića, Marčetića, Mišića radi rešavanja važnih pitanja. Konferencija će se održati u nemačkoj komandi u B. Luci. Ovoj konferenciji neće prisustvovati pretstavnici hrvatskih ni vojnih ni civilnih vlasti. Komandant mi je naredio, da pozovem sve Komandante na predkonferenciju, koja će se održati u Karanovcu na dan 4 o.m. u 12 časova.— Prema napred izloženom pozivam te, da bez ikakvog izgovora i odlaganja bez obzira na situaciju na položaju, dođeš 4 o.m. do određenog časa u Karanovac.— Ovo smatraj vrlo važnim i NAJHITNIJIM. Molim Te koristi sva moguća prevozna sredstva, pa i motorcikl i na vreme dođi na predkonferenciju.<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 31, str. 64.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_64.htm Naređenje Komande bosanskih četničkih odreda od 2. marta 1943. komandantu odreda »Kočić« za prisustvovanje konferenciji radi usaglašavanja stavova o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Već 3. februara 1943. godine, major Vranješević je upoznao Vrhovnu komandu JVuO o činjenici da se bosanski četnici nalaze u službi njemačkog okupatora, ali i da su potpisali [[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|sporazume o saradnji sa vlastima NDH]]: {{izdvojeni citat| NEMCI Četnički odredi učestvuju u borbi zajedno sa Nemcima češće puta, ali na zasebnim sektorima. Pre našeg dolaska, Nemci su uspeli da u borbu protiv komunista uvode četnike tako, da im ovi osiguravaju krila i da se mešaju u komandovanje. Ovome se je odmah stalo na put, ma da sa dosta poteškoća. Po sebi se razume da se mnogo interesuju o tome, da li mi imamo kakve veze sa Dražom Mihailovićem — što mi odbijamo, navodeći da je to samo komunistička propaganda kako bi izazvali Nemce protiv nas, pa nas tako priklještene, uveli u svoje redove. Ipak, često puta Nemci čuju kako svi četnici pevaju »Od Topole pa do Ravne Gore« ili »Od Manjače pa do Ravne Gore«, »sve su straže generala Draže« itd., dakle jasno primećuju, ali moraju da trpe. Njihova nemoć oseća se. HRVATI Ovi se redovno predaju komunistima, gde god ovi na njih udare. Hrvatski oficiri nalaze spas u komunizmu. Zbog sporazuma sa Hrvatima, koji su ovi [četnički — prim.] odredi sklopili pre našeg dolaska, borbe sa Hrvatima ne vode se. Naprotiv, za većinu starešina i boraca može se reći, da su taj sporazum shvatili kao definitivan svršetak rata, pa i otuda javašluk i slaba disciplina. Sada, dok se ne raščisti sa komunistima, ovakvo stanje mora da ostane.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_27.htm Izveštaj majora Slavoljuba Vranješevića od 3. februara 1943. majoru Zahariju Ostojiću o vojno-političkoj situaciji u četničkim odredima zapadne Bosne i saradnji sa nemačkim i ustaško-domobranskim jedinicama]</ref>}} Vojvoda [[Vukašin Marčetić]], komandant puka »Manjača«, bio je takođe jedan od potpisnikâ sporazuma sa vlastima satelitske NDH. Tokom operacije »Weiss«, Marčetić uspostavlja vezu s njemačkim okupatorom, konkretno sa [[117. lovačka divizija (Nemačka)|117. divizijom]]: {{izdvojeni citat|Posebno: [...] [[369. legionarska divizija|369. pješ. div.]] će prvo dovršiti borbe na [[Grmeč]]u. Uspostavljena veza sa četničkom grupom Marčetića, koja će preuzeti osiguranje vlastitog istočnog boka.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=315&roll=2263 NARA, T315, Roll 2263, frame no. 000670.] <br /> ({{jez-njem|"369. J.D. führt vorerst Kampfhandlungen in der Grmec durch. Verbindung mit Cetnikgruppe Marcetic aufgenommem, die Schutz der eigenen Ostflanke übernehmen will."}})</ref>|Ratni dnevnik 117. divizije, unos za 5. februar 1943.}} O (nevoljnom) sadjejstvu 117. divizije sa četničkim odredima u [[Bitka za Konjic 1943.|bici za Konjic]], u februaru 1943. godine, nakon rata će posvjedočiti i general [[Alexander Löhr]]: {{izdvojeni citat|117. lovačka divizija, koja je prodirala od Ivan-sedla ka severozapadu, vodila je od početka teške borbe, pa je na kraju odbijena i odbačena. Jedan njen deo morao je da se spasava u Konjicu, koji je bio utvrđen i posednut od Italijana i četnika. Ovo mesto su partizani okružili i tako je došlo do toga da su se ovde, pod pritiskom događaja, borili na istom frontu Nemci i četnici – doduše odvojeni jedni od drugih italijanskim jedinicama. Konjic je doduše bio oslobođen iz okruženja sa trupama iz [[Sarajevo|Sarajeva]], ali je partizanima uspelo da se probiju preko Neretve i povuku svi bez izuzetka u severnu [[Crna Gora|Crnu Goru]].<ref>{{cite web|url=http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html | title = Записи Александра Лера, часопис СРПСКО НАСЛЕЂЕ, број 7/1998 | publisher = Srpsko-nasledje.co.rs |date=3. 1. 1943. | accessdate=4. 1. 2023. | archive-url = https://web.archive.org/web/20130216202528/http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html# | archive-date=16. 2. 2013 |url-status=dead | df = }}</ref>|General [[Alexander Löhr]], komandant Jugoistoka}} Tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]], četnici su bili obilno snabdijevani streljivom i hranom iz italijanskih i njemačkih magacina. Kapetan [[Vojislav Lukačević]], koji se zajedno sa svojim četnicima tukao uz borbenu grupu »Anacker«, [[5. mart]]a iz [[Konjic]]a je javio majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] da mu »11« (tj. Nijemci) daju municiju, kao i da je vojvoda [[Dobroslav Jevđević]], sa svoje strane, zadužen za obezbjeđivanje logistike: {{izdvojeni citat|Vidim da je glavna tvoja briga kako ćemo sa 11. Verujem da si o njima dobio preterane izveštaje. Svaka njihova kolona koja nastupa ima najviše jednu trećinu Nemaca a ostalo su domobrani i po nešto ustaša. Oni sami ne mogu ništa da urade, toga su svesni. Ja mislim da je nama najpreči za sada cilj uništenje komunista i to što brže. Ne sme nas zateći iskrcavanje u borbi sa komunistima, a isto tako ne smemo početi borbu sa 11 dok komunisti nisu likvidirani a oni nisu likvidirani i pored uspeha koje smo postigli. Čvrsto sam ubeđen da nas 11 neće napasti sve dok se vode borbe sa komunistima te je strahovanje u tom pravcu preterano... Najvažnije i najbolje snabdevanje preko [[Sarajevo|Sarajeva]] koje neka Jevđo forsira. Dobio sam sinoć preko 11, 30.000 metaka obećali još čim im stigne neki transport koji očekuju u Sarajevo.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_2_71.htm IZVEŠTAJ KOMANDANTA KONJIČKE GRUPE OD 5. MARTA 1943. KOMANDANTU ISTAKNUTOG DELA ŠTABA DRAŽE MIHAILOVIĆA O BORBENOM RASPOREDU ČETNIKA I NEMACA NA SEKTORU KONJIC—JABLANICA]</ref>}} O isporuci municije jedinicama JVuO (najvjerovatnije o onoj koja je data kapetanu Lukačeviću), Komanda Jugoistoka je 7. marta javila vojnom vrhu u [[Berlin]]u: {{izdvojeni citat|– 7. mart 1943: Municija za četnike. Vrhovna komanda je obaviještena telegramom o isporuci 30.000 metaka četničkim jedinicama.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=453 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000448.] <br /> ({{jez-njem|"Munition für die Cetniks: </br> An OKW/WFSt. ergeht eine Meldung betraf. der Übergabe von 30.000 Schuß Inft. Munition an Cetnikverbände."}})</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja Komande Jugostoka za mart 1943. godine (31.3.43.)}} [[File:Chetniks and German Officers meet in Bosnia, 1943.jpg|thumb|Sastanak njemačkih oficira sa četnicima u [[Bosna (regija)|Bosni]], [[1943]]. godina]] 9. [[Mart|ožujka]] 1943. godine, [[Fašizam|fašistički]] [[Poglavnik|duce]] [[Benito Mussolini]] šalje pismo [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]],<ref>''Tajna pisma Hitler – Mussolini (1940—1943)'', edicija Dokumenti i svjedočanstva (priredio i preveo: Dr Bogdan Krizman), Novinarsko izdavačko poduzeće (NIP), Zagreb, 1953, str. 78.</ref> vođi [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]], u kom navodi da je upoznat sa suradnjom njemačkih okupacionih trupa s četnicima: {{izdvojeni citat|Više tisuća četnika naoružali su, na lokalnoj bazi, komandanti talijanskih jedinica, da vode gerilu, za koju imaju, kao svi stanovnici Balkana, naročite sklonosti. Do danas su ti četnici suzbijali partizane vrlo odlučno. Upravo sam primio izvještaj. U njemu mi javljaju, da su njemačke snage, koje su uspostavile dodir sa četnicima u dolini gornje Neretve, pristale da surađuju s njima i da su naoružale četnike metcima i ručnim bombama.|[[Benito Mussolini]] u pismu [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]] (9. III 1943)}} O pristizanju Mussolinijeva pisma istog je dana javila i Vrhovna komanda njemačkih oružanih snaga: {{izdvojeni citat|''9. mart'' </br> Duče poslao pismo Hitleru, u kome zastupa mišljenje da su četnici i partizani neprijatelji Osovine. O tome je razgovarao i sa nemačkim ministrom spoljnih poslova. Priznaje da su Italijani do sada naoružali nekoliko hiljada četnika za gerilski rat protiv komunista i oni su se do sada energično borili protiv partizana. Ali, sada je Duče izdao energičnu naredbu, da se četnicima više ne daje oružje i da njih, nakon što se partizani poraze, treba razoružati. Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.}} Pošto је za katastrofalni poraz četnika u bici na Neretvi optužio Jevđevića, [[Petar Baćović|Baćovića]] i [[Bajo Stanišić|Baja Stanišića]] a istakao za primjer Vojislava Lukačevića, major Ostojić im је 10. marta naredio da se kod Italijana zauzmu za dozvolu o prebacivanju četnika na zapadnu obalu Neretve. Odgovarajući na optužbe, Jevđević i Ваćоvić istoga dana izvještavaju Mihailovića da је za proboj operativne grupe NOVJ kriv upravo Lukačević, te da Ostojić, komandujući iz [[Kalinovik]]a, nema pravu predstavu о toku događaja. Jevđević navodi: „Kada sam zvao delove Vrhovne komande da komanduju nа licu mesta, odgovorili su neljubazno da neće da radе sa okupatorom, tražeći u isto doba hranu, municiju, topove i vojsku od okupatora.“ Као argument da četnici moraju bespogovorno slušati naređenja okupatorskih oficirâ, vojvoda Jevđević navodi podatak da Nijemci i Italijani hrane i snabdijevaju municijom cjelokupnu masu četnikâ od 13.200 ljudi. Riječ je o 2000 četnika pod komandom Вајa Stanišića, 4.000 iz Lukačevićeve konjičke gruре, 6.000 pod komandom majora Petra Baćovića (hercegovački četnici) i 1.200 četnika kojima komanduje major Andrija Vesković. Jevđević Mihailoviću piše i da su okupatori dali toliko hrane da је on, na osnovu lažnog brojnog stanja, uspio da uštedi 110.000 obroka, kao i da su mu za posljednjih nekoliko dana isporučili 1.100.000 metaka.<ref>AVII, reg. br. 3/1, kut. 293, dep. 2248.</ref><ref>Branko Latas, Saradnja četnika i Nemaca u borbama protiv Glavne operativne grupe divizija NOVJ u dolini Neretve (februar — mart 1943), Prilozi Instituta za istoriju (br. 17), Sarajevo, 1980, str. 214.</ref> General [[Rudolf Lüters]], zapovjednik njemačkih trupa u NDH, piše u procjeni situacije od 16. marta 1943. da je „neprijateljski otpor protiv nemačkih divizija koje su napadale uglavnom slomljen“, te da je „operacija „[[Operacija Weiss|Vajs II]]“ u suštini završena“. O četničkim snagama u njemačkoj zoni operacija, general Lüters navodi: {{izdvojeni citat|Četničko pitanje nije se dalje zaoštrilo. U području [[114. lovačka divizija (Njemačka)|714. divizije]] nisu zabeležena nikakva prekoračenja u tuđu nadležnost. Četničko rukovodstvo se potčinilo naređenjima nemačkog Vermahta i potvrdilo svoju lojalnost. Četnici koji se nalaze na području [[118. lovačka divizija (Njemačka)|718. pešadijske divizije]], naročito u rejonu [[Zenica|Zenice]] i [[Han-Pijesak|Han-Pijeska]], neprijateljski se suprotstavljaju hrvatskoj državi i nemačkom Vermahtu i pokušavaju da izazovu nemire putem sabotaža i razoružavanja hrvatskih odreda. Divizije koje su učestvovale u operaciji „Vajs II“ jedinstveno se povoljno izražavaju o držanju četničkih jedinica. Dragocenim izviđačkim podacima i napadima za rasterećenje pomagali su našim jedinicama, mada ni u jednom slučaju nije sa nemačke strane tražena podrška.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_3_38.htm Procena vojno-političke situacije komandanta nemačkih trupa u NDH od 16. marta 1943. za period od 1. do 15. marta 1943. godine]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=372&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 000366—000367.] <br /> ({{jez-njem|"Die Cetnikfrage hat sich nicht weiter zugespitzt. Im Bereich der 714.J.D. sind keine Übergriffe zu verzeichen. Die Cetnikführung hat sich den Befehlen der deutschen Wehrmacht untergeordnet und ihre Loyalität versichert. Die im Bereich der 718.J.D. befindlichen Cetniks, besonders im Raum ZENICA und HAN PIJESAK stehen kroat. Staat und deutscher Wehrmacht feindlich gegenüber und versuchen durch Sabotageakte und Entwaffnung kroat. Abteilungen Unruhe zu stiften. Die im "Weiss II"–Einsatz befindlichen Divisionen äussern sich übereinstimmend günstig über das Verhalten der Cetnikverbände. Durch wortwolle Kundschafterdienste und Entlastungsangriffe haben sie der Truppe geholfen, obwohl in keinem Falle deutscherseits Unterstützung orboten worden war."}})</ref>}} U iscrpnom izvještaju<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, str. 1015—1018.</ref> koji je [[5. maj]]a 1943. godine podnio [[SAD|američki]] [[Ured za strateške usluge]] (preteča današnje [[Centralna obaveštajna agencija|Centralne obavještajne agencije]]), sumiraju se rezultati netom završene operacije »Weiss«: {{izdvojeni citat|Krajem januara 1943. godine zajedničke nemačke, hrvatske, italijanske i četničke snage povele su veliku ofanzivu protiv jugoslovenske oslobodilačke armije. Neprijatelj je potpomognut od Drenovićevih četnika uspeo da potisne jugoslovenske patriote u Hercegovini i jugoistočnoj Bosni. Glavni udar u sadašnjoj neprijateljskoj ofanzivi vrše kombinovane četničke snage u Hercegovini (V.[ojislav] Lukačević, član Mihailovićevog glavnog štaba), u Crnoj Gori (Bajo Stanišić) i u Sandžaku (Pavle Đurišić, član Mihailovićevog glavnog štaba). Ishod ove borbe je još neizvestan. Partizani govore da su oni odneli pobedu, dok četnici insistiraju na tome da su gotovo potpuno očistili ove jugoslovenske krajeve od antifašističkih snaga. Tačno je, međutim, da su jugoslovenski antifašistički gerilci pretrpeli teške teritorijalne gubitke, ali daleko je od toga da su njihove snage uništene ili razbijene. Na drugoj strani, mnogo slavljeni četnici generala Mihailovića danas su angažovani u jednoj od najžešćih ofanziva za uništenje jugoslovenskih demokratskih snaga.}} === Četnički teror u Srbiji (1943) === {{main|Srbija u Drugom svetskom ratu|Zločini četnika u Drugom svjetskom ratu}} Mihailovićeva taktika u Srbiji se početkom 1943. sastojala u tome da organizuje i štedi svoje snage za "planirani narodni ustanak". Nemci navode da je izbjegavao svaki konflikt sa okupacionim trupama.<ref>NAW, T-78, Roll 332, 6289915, 919: Procjena situacije komande Jugoistoka za feburar 1943 (2. mart 1943.).</ref> Izveštaji Nedićeve vlade konstatuju da je četnička akcija gotovo svuda upravljena na obračunavanje sa komunistima, koje se sprovodi beskompromisno, do istrebljenja. Inače, četnici na sastancima sa narodom naređuju lojalno držanje prema domaćim vlastima i okupatorskoj vojnoj sili kao i "odricanje svake pomoći partizansko-komunističkim bandama".<ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 59/1—1, k. 22.</ref><ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 54/5—1, k. 22.</ref> 12. februara 1943. godine, kapetan [[Miloš B. Marković]], komandant Ariljske brigade iz sastava Požeškog korpusa JVuO, prenosi Mihailoviću ideju poručnika [[Zvonimir Vučković|Zvonka Vučkovića]] da iskoristi vezu sa njemačkim oficirom u cilju »gonjenja komunista«: {{izdvojeni citat|U srezu Kačerskom nalaze se dve komunističke grupe, prva jačine 60 a druga oko 150 ljudi. Ove se grupe prebacuju i u Oplenački srez. Za likvidaciju ovih grupa potrebno mu je oko 300 ljudi, no kada bi ih skupio izazvao bi potere od strane okupatora. Ima jednu drugu mogućnost a to je da uputi Nemce da gone ove grupe. Posredno, no obazrivo ima vezu sa jednim od nemačkih komandanata, koji je izjavio gotovost za usluge svake vrste a naročito u gonjenju komunista.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_33.htm Izveštaj komandanta Ariljske brigade od 12. februara 1943. Draži Mihailoviću o borbama protiv pripadnika NOP-a u zimu 1942. godine i dostignutoj organizaciji u brigadi]</ref>}} Poručnik [[Predrag Raković]], u svojstvu komandanta 2. ravnogorskog korpusa JVuO, informiše 3. marta 1943. generala Mihailovića o tajnom sastanku sa nemačkim potporučnikom Krigerom: {{izdvojeni citat|Okupator, kako Nemci tako i Bugari svu svoju akciju uputili su na komuniste, na njihovo gonjenje i istrebljenje. U smislu depeše koju sam podneo G. Ministru, sastao sam se 2 marta t.g. na Savincu u jednoj šumi sa Nemačkim komandantom potporučnikom Krigerom iz Gor. Milanovca. Sastanak je izveden potpuno tajno. Na sastanak je od strane Nemaca došao potporučnik Kriger i njegov tumač. A sa naše strane bio sam ja i moj Načelnik štaba p.por. Lazarević. Tema razgovora bila je isključivo uništenje komunističkih bandi, na teritoriji koju obezbeđuje Nemačka jedinica iz Gor. Milanovca. Uglavnom dolazi u obzir komunistički vođa [[Milorad Labudović|Labud]] koji ima oko 150 komunista pod svojom komandom u okolini Rudnika, u srezovima: Kačerskom i Orašačkom. Utvrdili smo plan za ovaj rad. O izvođenju ove akcije detaljno sam se dogovorio sa Zvonkom noću između 2/3 - III t.g., u čemu smo postigli potpunu saglasnost.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 127, reg. br. 7/3 (S-X-12/4).</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_67.htm Izveštaj komandanta 2. ravnogorskog korpusa od 3. marta 1943. Draži Mihailoviću o borbi protiv pripadnika NOP-a i pregovora sa predstavnicima nemačkih okupacionih trupa]</ref>}} I u depeši od 23. marta, Raković piše da se ponovo sastao sa nemačkim komandantom iz G. Milanovca, te je dogovoreno da se za ubijene Nemce neće više paliti kuće redom, već "samo po našem spisku", partizanske, i samo će se partizani ubijati: {{izdvojeni citat|Hapšenje naših ljudi više neće biti na reonu nemačke komande G. Milanovac. Ako pogine okupatorski vojnik na ovome terenu neće se paliti redom kuće, već samo po našem spisku i to partizanske i samo će se partizani ubijati. [...] Dobio sam 5000 metaka za čišćenje moga reona od komunista.<ref>Zbornik dokumenata i podataka o Narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, tom XIV, knjiga 2, Dokumenti jedinica, komandi i ustanova četničkog pokreta Draže Mihailovića: 1. januar — 8. septembar 1943, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 113, str. 550.</ref>}} [[Datoteka:Četnici batinaju narod.jpg|thumb|Četnici batinaju seljaka u Srbiji.]] Koliki je bio teror koji su četnici sprovodili nad pristalicama [[NOP|pokreta otpora]] u području doline Zapadne Morave, Dragačeva i Takova, svedoči konstatacija u biltenu kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova: {{izdvojeni citat|Ilegalni odredi poručnika Vlaste Antonijevića, Dače Simovića, Milutina Jankovića, poručnika Vasića i kapetana Rakovića nemilosrdno ubijaju sve one koji su makar i jedan dan bili i sarađivali sa partizanima. Neki od ovih odreda vode tako bezumnu akciju da se njihova delatnost može ravnati sa radom običnih odmetnika.<ref>http://www.e-novine.com/srbija/srbija-tema/102680-aak-Gornji-Milanovac-Luani.html</ref>|Izveštaj kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova (april 1943)}} Četnici su, poput okupatora, prema partizanima, njihovim simpatizerima i porodicama, primenjivali najsvirepije mere: {{izdvojeni citat|1) Protiv zaludele, potpuno obezglavljene i pomahnitale komunističke bande u šumi, sve određene starešine i svo nacionalno naoružano ljudstvo ima povesti beskompromisnu borbu za njihovo potpuno uništenje. Izuzetka u ovome pogledu ne može biti. 4) Ko se uhvati da nosi hranu ili druge potrebe komunistima, a to se tačno utvrdi, komandant brigade sa čije bi teritorije bio takav krivac, odmah će ga streljati i porodicu potpuno uništiti. Kuću spaliti, a stoku zapleniti za izdržavanje gorskih jedinica. 5) Ko se uhvati, a to se od strane komandanta brigade utvrdi, da je krio komuniste, primio u svoju kuću ili im slao makakva obaveštenja, biće najstrožije kažnjen. 6) Ko se uhvati i bude dokazano, da je neko lice videlo komuniste, a nije na najbrži način izvestilo najbližu četničku komandu, biće takođe kažnjeno, u čemu se komandantima brigada ostavlja puna inicijativa. 7) '''Ako u nekom selu bude ubijen makoji četnik, komandant brigade dotične teritorije odmah će streljati deset simpatizera'''.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%B5%D1%92%D0%B5%D1%9A%D0%B5_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%BF%D1%83%D1%81%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%80%D0%B4%D0%BD%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%B8_%D1%9A%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D1%86%D0%B0_4.9.1943. Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 4.9.1943.]</ref>|Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica (4.9.1943).}} Zbog svega navedenog, mnogi ljudi koji su prišli četnicima na početku ustanka protiv sila Osovine, bili su razočarani preusmerenjem dejstava u borbu protiv partizana. Tako je britanski oficir za vezu Hadson zabeležio: "Nekoliko četničkih jedinica tražilo je da bude oslobođeno zadatka borbe protiv partizana".<ref name="Deakin2"/> === Zabrana sabotaža u Srbiji i učvršćivanje veze s Nijemcima na području NDH (1943) === {{main|Sabotaže u Srbiji u Drugom svjetskom ratu|Neil Selby}} [[Datoteka:Plakat o streljanju DM pristalica iz 1942.jpg|mini|Plakat o streljanju „50 DM pristalica“ zbog rušenja mosta na pruzi Požarevac - Petrovac na Mlavi iz decembra [[1942]].]] U Srbiji, iako su neke četničke pristalice vršile sabotaže, trpeći nemačke odmazde zbog toga, četničko vođstvo je posebno branilo ozbiljnije sabotaža na bitnim saobraćajnicama, pa su čak sprečavali britanske komandose na terenu da ih vrše: {{izdvojeni citat|[[Neil Selby|Major Selby]] imao zadatak da organizuje sabotaže i dotur materijala za iste; „Prema Selbyevim navodima, '''do sabotaža nije došlo zato što ih D.M., odn. njegovi komandanti na terenu na terenu još nisu odobrili'''.“<ref>NAW, T-313, Roll 482, 000544: Izvještaj obavještajnog odjeljenja Vojnog komandanta Jugoistoka o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca u noći 18./19. augusta 1943 (26. august 1943.).</ref>|Izvještaj nemačkog obavještajnog odjeljenja o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca (26. august 1943).}} U izvještaju potpukovnika Klamrotha iz Generalštaba njemačkih oružanih snaga, nakon inspekcijskog putovanja po Balkanu u avgustu 1943. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> konstatuje se da je general Mihailović najstrožije zabranio izvođenje sabotažâ protiv okupacione sile prije eventualnog savezničkog iskrcavanja. Pored toga, pominje se i to da su njemačke obavještajne strukture detaljno upoznate sa kretanjem četničkog komandanta i Vrhovne komande JVuO po Srbiji: {{izdvojeni citat|Pokret Draže Mihailovića: U Srbiji tinja latentni ustanak. Draža Mihailović je liderska priroda i veoma je aktivan. Svaki preuranjeni napad protiv okupacionih snaga u startu je strogo zabranjen. Trenutno se jedino vodi borba protiv komunista. Mora se očekivati jedinstveni napad na okupacione snage, uključujući sabotaže i prepade. Pretpostavlja se da je angloameričko iskrcavanje na Jadranu trenutak za to. Stav Draže Mihailovića prema Angloamerikancima opisan je na sledeći način: „Kao pomagači ste dobrodošli, ali ja ću sâm obnoviti Jugoslaviju!“ Nadzor nad Dražom Mihailovićem je dobar. Nemačke službe vrlo brzo saznaju za njegova boravišta koja neprestano menja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=638&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289888.] </br> ({{jez-njem|"b) Draga [sic!] Mihailowitsch Bewegung: </br> In Serbien schwelt der latente Aufstand. Draga Mihailowitsch ist eine Führernatur und sehr aktiv. Jedes vorzeitige Losschlagen gegen die Besatzungstruppen ist zunächst streng verboten. Zur Zeit nur Kampf gegen Kommunisten. </br> Mit dem einheitlichen Beginn von Sabotage, Überfallen usw. auf Besatzungstruppen muss gerechnet werden. Als Zeitpunkt dafür wird die Landung der Anglo–Amerikaner in der Adria vermutet. Die Einstellung des Draga Mihailowitsch den Anglo–Amerikanern gegenüber wird geschildert: "Als Helfer willkommen, aber ich selbst baue Jugoslawien wieder auf!" Die Überwachung des Draga Mihailowitsch ist gut. Die deutschen Dienststellen kennen sehr bald seine ständig wechselnden Standorte."}})</ref>}} Ipak, kako bi i dalje stvarao privid otpora i zadržao status saveznika, povremeno je inicirao bezazlene diverzije, koje neće izazvati nemačku odmazdu: {{citiranje|Udružite se sa apotekarima. Uzmite od njih praškova za kijanje, suzavce i supervodonik. Na igrankama svrabeće praškove. Upućujte preteća pisma, uznemiravajte telefonom, stvarajte svuda strah i zabunu.<ref name="Kosta Nikolić 2004">Bojan Dimitrijević - Kosta Nikolić: Đeneral Mihailović - biografija, Beograd : Institut za savremenu istoriju, 2004, str 378-9.</ref>|[[Draža Mihailović]] naređuje „misteriozne” sabotaže po gradovima septembra 1943.}} 18. rujna 1943. godine, poručnik Lippert iz Obavještajnog odjela [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] sastavlja izvještaj o posjetu poručnika [[Milana Cvjetićanina]], komandanta Bosanskog korpusa „Gavrilo Princip” [[Dinarska četnička divizija|Dinarske četničke divizije]] JVuO, kojega je [[Kapitulacija Italije|kapitulacija Italije]] zatekla na liječenju u [[Split]]u. Tom prilikom, Cvjetićanin nedvosmisleno poentira: {{izdvojeni citat|Mi četnici znamo da se samo uz pomoć njemačkih trupa može postići efikasno uništenje bandita, jer smo mi četnici za to isuviše slabi.<ref>[https://znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.], str. 273.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=984&rec=313&roll=483 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000981.] <br /> ({{jez-njem|"Wir Cetniks wissen, dass nur durch die deutschen Truppen eine wirksame Vernichtung der Banditen erfolgen kann, da wir Cetniks hierzu zu schwach sind."}})</ref><ref>[https://pescanik.net/pismo-citateljima-blica-i-gledateljima-serije-ravna-gora/ Boris Dežulović: Pismo čitateljima Blica i gledateljima serije “Ravna gora”]</ref>}} [[Datoteka:Marsz wojsk niemieckich w Dalmacji (2-515).jpg|mini|Četnici Dinarske divizije u mimohodu pored motorizovane kolone njemačke 114. divizije (Dalmacija, septembar 1943).<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2018/01/bk0306.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0306 | Photo | 114. Jäger-Division]</ref>]] Nakon [[Kapitulacija Italije u Jugoslaviji|kapitulacije Italije]] [[8. septembar|8. septembra]] [[1943]]. sve četničke snage iz italijanske okupacione zone su, nakon [[Antiosovinska ofanziva JVuO 1943.|sporadičnih sukoba]], uspostavile punu saradnju sa novouspostavljenim nemačkim okupacionim vlastima.<ref>Vidi: [[s:Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade|Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade]], [[s:Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.|Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.]], [[s:Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.|Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.]], itd.</ref> Mihailović je 7. oktobra 1943. naređivao svojim četnicima borbu protiv partizana u Sandžaku "po svaku cenu" i nesukobljavanje sa Nemcima "po svaku cenu".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_9.htm Naređenje Draže Mihailovića od 7. oktobra 1943. komandantima kopusa u zapadnoj Srbiji za mobilizaciju ljudstva i borbu protiv NOVJ u Sandžaku]</ref> Poručnik [[Jovan Pupavac]] pojašnjava u pismu upućenom 10. februara 1944. komandantu Zapadne Bosne JVuO majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]] kako je tekao proces prilaženja četnikâ pod komandom vojvode Momčila Đujića njemačkoj okupacionoj sili: {{izdvojeni citat|Dinarsku oblast sam napustio iz sledećih razloga: 1) Posle propasti Italije u Dalmaciju su došli Nemci. Komandant Dinarske oblasti pop Đujić stupio je u saradnju sa njima, najpre preko [[Mane Rokvić|Mane Rokvića]] koji je došao sa njima iz [[Bosanski Petrovac|Bosanskog Petrovca]]. Kasnije je delegirao kod štaba 114. Nemačke divizije svoga načelnika štaba kapetana Mijovića Novaka. Ljudstvo je postalo Nemačka milicija, primajući od njih redovnu hranu, municiju i dopunu oružja. Nemci su vrlo rado primili saradnju četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_73.htm Izveštaj komandanta 1. brigade Bosanskokrajiškog četničkog korpusa od 10. februara 1944. komandantu korpusa o saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji]</ref>}} U odgovoru koje je 4. oktobra 1943. poslalo Obavještajno odjeljenje 114. lovačke divizije, odbacuju se navodi iz telegrama poslatog od strane štaba 15. brdskog korpusa, u kojem se vojvoda [[Momčilo Đujić]] optužuje za prepade na njemačke trupe i u kojem se traži njegovo hapšenje. Nasuprot takvom zahtjevu, za komandanta [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]] se tvrdi sljedeće: „Uvjerljiva obavještenja i dokumenti nedvojbeno ukazuju da se Đujićeva četnička grupa u dosadašnjoj borbi protiv komunizma pokazala kao pouzdana... Sabotažni akti i prepadi na njemačke trupe dosad se nijesu događali.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=792&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000788.] <br /> ({{jez-njem|"Nach hiesigen sicheren Nachrichten und einwandfreien Unterlagen ist die Cetnikgruppe des Vojvoden Djujic im Kampf gegen die kommunistische Aufstandsbewegung bisher als zuverlässig zu bezeichnen. </br> Sabotageakte und Überfälle gegen die Deutsche Wehrmacht sind bisher nicht erfolgt."}})</ref> U poređenju sa oružanim snagama NDH, obavještajni oficiri 114. divizije Wehrmachta daju i mnogo povoljniju ocjenu za učinkovitost četnika: „Hrvatske trupe i ustaše, već zbog svoje brojnosti, ne mogu predstavljati značajniju podršku; osim toga, njihova borbena vrijednost je poznata. Četnički odredi su se dosad svuda pokazali kao izuzetno aktivni i pouzdani.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=793&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000789.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroatische Wehrmacht und Ustaschaverbände im Bereich sind schon rein zahlenmässig keine nennenswerte Unterstützung; darüber hinaus ist deren Kampfwert hinreichend bekannt. Die Cetnikverbände erweisen sich bisher überall als äusserst rege und zuverlässig."}})</ref> [[File:Četnički komandant u zapadnoj Bosni Uroš Drenović s nemačkim oficirima na terenu.jpg|thumb|Vojvoda [[Uroš Drenović]] (desno), četnički zapovjednik u [[Zapadna Bosna|zapadnoj Bosni]], zajedno sa njemačkim oficirima na terenu.]] U jesen 1943. godine, Vrhovna komanda Vermahta konstatuje prestanak bilo kakve aktivnosti DM protiv njih: {{izdvojeni citat|U jesen 1943. Titov pokret sve je više uzimao maha, a Mihailovićev pokret bio je potisnut na teritoriju Srbije. Komunisti nisu primali samo pomoć od sovjetske Rusije, nego sve više i od Engleza. Italijanska armija je kapitulirala. U ovakvoj novonastaloj situaciji četnički pokret bio je prisiljen da preispita svoj stav prema nemačkoj okupacionoj sili… Bilo kako, od tog vremena prestali su svi napadi Mihailovićevih ljudi protiv nemačke okupacione sile.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Četnici u Hercegovini su počeli sarađivati sa njemačkim nadležnim komandama odmah po ulasku njihovih trupa u bivšu italijansku okupacionu zonu: {{izdvojeni citat|Banda koja je napadala u području sjeverno od [[Bileća|Bileće]] i ojačana na oko 1200 ljudi ([[10. hercegovačka udarna brigada|X herceg. brigada]]), uz potporu 800 četnika je odbačena natrag na sjever.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1081&rec=313&roll=190 NARA, T311, Roll 195, frame no. 7450860.] <br /> ({{jez-njem|"Die im Raum N Bileca angreifende und auf etwa 1200 Mann verstärkte Bande (X.He.Brig.) mit Unterstützung von 800 Cetniks nach N zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 18. septembar 1943. godine}} {{izdvojeni citat|SS-divizija „Prinz Eugen“: Komunistička grupa (jačine 1.200 ljudi), koja je sa sjevera nastupala ka Bileći, odbačena je ka sjeveru akcijom 6. čete 2. SS brdskog puka ojačane sa 800 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=483&broj=293 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000290.] <br /> ({{jez-njem|"Von Norden gegen Bileca vordringende komm. Gruppe (1200) durch herangeführte 6./SS 2 und 800 Cetniks nach Norden zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj 15. brdskog korpusa za 18. septembar 1943.}} {{izdvojeni citat|U oblasti [[Stolac|Stoca]], kao što je već napomenuto, Stolačka i [[Ljubinje|Ljubinjska]] četnička brigada su u saradnji sa našim trupama postigle uspjeh protiv glavnine Desete herceg. brigade.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=636&rec=314&roll=559 NARA, T314, Roll 559, frame no. 000631.] <br /> ({{jez-njem|"b.) Cetniks: </br> Im Raum von STOLAC hat, wie bereits erwähnt, im Zusammengehen mit eigenen Truppen die Cetnikbrig. von STOLAC und LUBINJE gegen die Hauptkräfte der X-herzeg.Brig. Erfolge erzielt."}})</ref>|Komanda 21. brdskog korpusa, Obaveštajno odeljenje, izveštaj o stanju, 27. septembar 1943.}} U izvještaju [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS brdske divizije Prinz Eugen]] od 10. oktobra 1943. godine, poslatom štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], pohvaljuje se lojalno držanje koje su, do tog trenutka, formacije [[Hercegovina|hercegovačkih]] četnikâ pokazale spram njemačkih okupacionih jedinica: {{izdvojeni citat|Četnici: Za borbu protiv komunista u istočnoj Hercegovini mobilisane su jače snage u okruzima [[Trebinje]], [[Bileća]], [[Stolac]] i [[Nevesinje]]. Dosadašnja iskustva s hercegovačkim četnicima mogu se ocijeniti dobrim, a njihovo držanje prema vlastitim trupama lojalnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1335&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001329.] <br /> ({{jez-njem|"Cetniks: Zur Bekämpfung der Kommunisten in der Ost–Herzegowina wurden in den Bezirken Trebinje, Bileca, Stolac u. Nevesinje stärkere Kräfte mobilisiert. Die bisherigen Erfahrungen mit den herzegowinischen Cetniks können als gut, das Verhalten gegenüber der eigenen Truppe kann als loyal bezeichnet werden."}})</ref>}} U odlomku iz mjesečnog izvješća SS divizije »Prinz Eugen«, inače njemačke elitne postrojbe na teritoriji okupirane Jugoslavije, sastavljenog 5. septembra 1943, blagonaklon stav četnika na divizijskom području (Hercegovina) opisan je na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Srbi [četnici — prim.] su se, djelimično, nastavili dokazivati ​​kao '''najpouzdaniji saveznici u borbi protiv crvenih bandi''', a time i protiv komunizma. U borbi protiv bandita uvijek su spremni sarađivati ​​s njemačkim Wehrmachtom, pa čak i podvrgnuti se njegovoj komandi.<ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 307.</ref><ref>[https://www.znaci.org/NARA/T315.php?broj=1272&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001266.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben haben sich z.T. weiterhin als die zuverlässigsten Verbündeten im Kampf gegen die roten Banden und damit gegen den Kommunismus erwiesen. Im Kampf gegen die Banditen sind sie jederzeit bereit, mit der deutschen Wehrmacht zusammenzugehen und sich ihr sogar zu unterstellen."}})</ref>|Mjesečni izvještaj 7. SS divizije XV brdskom armijskom korpusu za avgust 1943. godine}} U četničkim izvorima se potvrda ovih navodâ nalazi u naređenju koje je kapetanu Dušanu Đakoviću 6. septembra 1943. uputio potpukovnik [[Slavko Bjelajac]] (pseudonim »Nikola Dekić«), komandant Ličko-kordunaške četničke oblasti. Informišući svog podređenog oficira o ogromnim partizanskim gubicima u [[Bitka na Sutjesci|bici na Sutjesci]], Bjelajac zapisuje: {{izdvojeni citat|Po podatcima koje imamo partizani su kod Sutjeske strašno tučeni. Tvrdi se da su imali 5.000 mrtvih te da su samo naši s mrtvih lješeva partizanskih skinuli oko 200 puškomitraljeza. Četnici u Hercegovini drže pored ostalih mjesta i [[Kalinovik]], [[Foča|Foču]], i [[Čajniče]]. Ustaše su u [[Goražde|Goraždu]]. Njemci se također nalaze u Hercegovini. Dozvolili su bez ikakovih uslova da se na reonu svakog sreza može nalaziti i kretati 400 četnika (jednoj četničkoj grupi dali su 300 pušaka). <br /> U opšte izuzev situacija Hercegovine, Crne Gore, i Istočne Bosne stoji vrlo dobro. <br /> Ove podatke iz Hercegovine javljam Vam radi orjentacije. A u koliko se tiče Njemaca tek da naše stanovništvo zna da ih se ne treba plašiti i da neće vršiti represalije nad mirnim stanovništvom. <br /> Njemci govore u Hercegovini protiv Italijana i kažu da su oni spriječili širenje Srbije do rijeke Bosne protiv volje Njemaca. Optužuju Italiju da je ona dovela Pavelića na vlast. (To sve može i nemora biti tačno). <br /> Naši su zarobili čuvenog [[Nurija Pozderac|Nuriju Pozderca]] i [[Simo Milošević|Simu Miloševića]] u Hercegovini i streljali ih.<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 202, str. 946.</ref>}} Novembra 1943, Nijemci nabrajaju koje su se sve četničke vojvode u NDH upustile u saradnju s njima, kao npr: [[Mane Rokvić]] („izjašnjava se za Nemačku i u slučaju neprijateljskog iskrcavanja stoji sigurno na našoj strani“), [[Momčilo Đujić]] („Ljotićev pristalica“ čijim „prisluškivanjem je više puta dokazano da je slao lažne izveštaje D. M. kako bi se izvukao ispod njegovog uticaja“), [[Uroš Drenović]] („nepomirljiv protivnik komunista“; „više od godinu dana sarađuje otvoreno sa nemačkim Vermahtom“) i drugi.<ref name="ReferenceA"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Cetnikführer, mit denen zusammengearbeitet wurde: </br> Vojvode Rokvic. Energischer Führer der ohne Unterbrechung rückhaltlos mit der deutschen Truppe zusammenarbeitet. Bekennt sich zu Deutschland und steht im Falle einer feindlichen Landung sicher auf unsere Seite. </br> Vojvode Djujic, Ljotic–Anhänger. DM. sucht ihn durch ständigen Druck zu beeinflussen. Durch Überwachung ist bereits mehrfach nachgewiesen, dass Djujic falsche Meldungen an DM. abgesetzt hat, um sich seinem Einfluss zu entziehen. Djujic wird seitens der. Div. im bewusster Übertreibung als besonders aktiver Kämpfer gegen den Kommunismus in Verbindung mit der deutschen Wehrmacht herausgestellt. </br> Vojvode Drenovic. Gerade Persönlichkeit, unversöhnlicher Kommunistengegner (kommunistische Untaten an seiner Ehefrau, die den Tod herbeiführten), bezeichnet sich als Beschützer seiner pravoslavischen Volksgenossen. Arbeitet länger als 1 Jahr offen mit deutscher Wehrmacht zusammen. Von DM. angestrebte Beeinflussung bisher ohne Erfolg."}})</ref> U ovom strogo povjerljivom izvještaju, obavještajni oficiri XV brdskog armijskog korpusa dopisuju još i sljedeće: „Čitav niz drugih četničkih vođâ na području južno od [[Bihać]]a, neumoljivi su protivnici komunizma i dobri vojnici. Svi su se istakli u saradnji sa [našim] trupama, a kao svoj zadatak označavaju zaštitu pravoslavnog stanovništva od uništenja.“<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 44, str. 86.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Eine Reihe weiterer Cetnikführer im Raum südl. Bihac unerbittliche Kommunistengegner und gute Soldaten haben sich in der Zusammenarbeit mit der Truppe bewährt, und sehen es als ihr Ziel an, den pravoslavischen Volksteil vor der Ausrottung zu bewahren."}})</ref> U izvještaju [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. godine zaključuje se da bi osiguranje dugih linija snabdijevanja bez četnika bilo „nezamislivo“.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=343&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000339.] <br /> ({{jez-njem|"Die Sicherung der langen Nachschubwege der Division ist ohne Unterstützung det zugeteilten Cetnik–Stützpunkte, wenn nicht ausreichend deutsche Kräfte oder kampffähige kroatische Truppen zur Verfügung gestellt werden, undenkbar."}})</ref> 19. novembra 1943. potpisani su i na snagu stupaju prvi [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta]], koji četnicima nameću obavezu "da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih".<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm</ref> 30. novembra 1943. godine [[Dragoljub Draža Mihailović|general Mihailović]] naređuje [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubi Patku]], komandantu Timočkog korpusa, da protera britanskog majora Erika Grinvuda koji hoće da vrši akcije protiv Nemaca bez njegovog dopuštenja: {{izdvojeni citat|Kod vas je tamo engleski major Grinvud sa telegrafistom. To je posledica prosjačenja materijala. Nije došao da vas pomogne u materijalu već da uništi naša sela za neku sitnu sabotažu. '''Naređujem da Grinvuda sa celom pratnjom najurite kao kučku''' po mom naređenju jer je pošao na teren bez mog odobrenja. Ponavljam najurite ga kao kučku i izvestite.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_14_3_42.htm</ref>|Depeša generala Mihailovića Ljubi Patku od 30. novembra 1943.}} Saveznički komandant Sredozemlja uskoro i sam uviđa da se Mihailović bavi sporednim aktivnostima, uz izbegavanje da preduzme nešto na komunikacijama vitalnim za [[Saveznici|Saveznike]] i za Nemce. Stoga je [[9. decembar|9. decembra]] [[1943]]. poslao [[Dragoljub Mihailović|Mihailoviću]] telegram kojim zahteva izvršenje specifikovanih napada na komunikacije, a koji počinje rečima: {{izdvojeni citat|Sloboda kojom se Nemci služe železničkim prugama od Grčke do Beograda za prevoz i izdržavanje trupa nepodnošljiva je.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_250.htm, Obaveštenje brigadira Armstronga od 9. decembra 1943. Draži Mihailoviću o zahtevu Komande britanskih trupa na Srednjem istoku da četnici izvrše dve sabotaže protiv Nemaca]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, Vojnoistorijski institut, Beograd - prilog II</ref>}} === Potpisivanje ugovora o saradnji četnika i Vermahta u Srbiji (1943-1944) === {{Poseban članak|Ugovori o saradnji četnika i Vermahta}} [[Datoteka:Zone odgovornosti četnika, prema sporazumu sa Nemcima.png|thumb|Zone odgovornosti četničkih komandanata u okupiranoj Srbiji, prema sporazumu sa Nemcima 1943. [[Jevrem Simić]] i [[Nikola Kalabić]] (roze), [[Vojislav Lukačević]] (plavo), [[Ljuba Jovanović Patak]] (zeleno) i [[Mihailo Čačić]] (sivo).]] [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za Jugoistok, inicirao je pregovore koji će rezultirati potpisivanjem [[Ugovori o saradnji između JVuO i komande Jugoistoka|ugovora o zajedničkoj borbi]]. Mihailović je polovinom novembra 1943. svojim komandantima naredio da sarađuju sa Nemcima; on sam nije mogao javno da stupi u saradnju "zbog raspoloženja naroda".<ref>https://www.znaci.org/images/ktb_okw_III_6_1304.jpg KTB OKW (Kriegstagebuch des Oberkommando der Wehrmacht) - Ratni dnevnik vrhovne komande Vermahta, šesta knjiga</ref> Ugovore su to potpisivali ovlašćeni Mihailovićevi komandanti i ljudi iz vojnog rukovodstva. Prvi ugovor o saradnji potpisan je 19. 11. 1943. između [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]], komandanta Mileševskog korpusa JVuO i nemačkog komandanta Jugoistoka koga je predstavljao fon Frede, glasio je: {{Wikisource|Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.}} {{izdvojeni citat| 2) Primirje treba da bude pretpostavka za zajedničku borbu protiv komunista. 4) Obaveza Lukačevića da nijedan pripadnik njemu potčinjenih jedinica neće delovati na strani sila koje su u ratu sa Nemačkom. 5) Prepuštanje područja borbenih dejstava četničkim odredima radi samostalnog vođenja borbe, koju vodi i nemački Vermaht. 6) Uključivanje četničkih odreda prilikom većih zajedničkih operacija pod nemačko zapovedništvo. U tom periodu nemačko vodstvo izdaje borbene naloge četničkim odredima. 8) Razmena štabova za vezu. 9) Isporuke nemačke municije radi sprovođenja zajedničkih borbenih zadataka u skladu sa vojnim potrebama. 10) Sporazum se mora držati u tajnosti.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_260.htm SPORAZUM IZMEĐU KOMANDANTA JUGOISTOKA I MAJORA VOJISLAVA LUKAČEVIĆA OD 19. NOVEMBRA 1943. O SARADNJI ČETNIKA SA NEMAČKIM TRUPAMA U BORBAMA PROTIV NARODNOOSLOBODILACKE VOJSKE JUGOSLAVIJE]</ref>|Sporazum Nemaca i majora [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]] (19. 11. 43.)}} 27. novembra je potpisan ugovor sa [[Nikola Kalabić|Nikolom Kalabićem]].<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_262.htm Sporazum od 27. novembra 1943. između pukovnika Jevrema Simića i kapetana Nikole Kalabića sa nemačkim predstavnikom o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> U narednim nedeljama ugovori su potpisani i sa drugim komandantima korpusa od operativne važnosti. Iako Mihailović lično nije potpisao ni jedan ugovor, ovim ugovorima je bio pokriven veći deo nemačke okupacione zone u Srbiji. {{izdvojeni citat|Ovaj ugovor, kao i buduće mjere, trebalo bi da se baziraju na međusobnom povjerenju i volji da se komunizam uništi, zemlja umiri a Srbiji omogući stabilna budućnost u okvirima Evrope oslobođene od komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=974&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frames no. 000969—000970: Sporazum između Krajskomandanture Zaječar i potpukovnika Ljube Jovanovića Patka o nenapadanju i saradnji u borbi protiv NOVJ (23./25. decembar 1943.)] </br> ({{jez-njem|"Diese Vereinbarung sowie die zukünftigen Massnahmen sollen getragen sein vom gegenseitigen Vertrauen und dem Willen, den Kommunismus zu vernichten, das Land zu befrieden und Serbien einer geordneten Zukunft im Rahmen eines vom Kommunismus befreiten Europas entgegenzuführen."}})</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Ljuba Jovanović Patak|Ljube Jovanovića Patka]] o borbi protiv partizana u Srbiji (decembar [[1943]]).}} 30. novembra 1943. godine i poručnik Milorad Vasić moli generala Mihailovića da mu odobri vezu sa Nijemcima, u cilju opskrbe streljivom, garantujući mu potpunu diskreciju u radu: {{izdvojeni citat|Molim da mi dozvolite da ovu priliku iskoristim i dobijem municiju i ostalo, što mi je neophodno potrebno, a da pritom čast organizacije i Vaš autoritet u narodu ne bude ničim povređen.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 11690—11691.</ref><ref>Branko Latas, Četničko-nemački sporazumi o saradnji u Srbiji (1943-1944), Vojnoistorijski glasnik br. 2/1978, Beograd, str. 344.</ref>}} Ugovori su bili u znatnoj meri tipizirani, nalik na sporazum između vojnog zapovednika Jugoistoka i inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića: {{izdvojeni citat|Cilj sporazuma je zajednička borba protiv komunističkih partizana, pa će stoga sve jedinice DM-četnika, potčinjene pukovniku Jevremu Simiću, biti uključene u borbu nemačke i bugarske vojske, kao i srpskih vladinih trupa, protiv komunista. U vezi s tim predviđa se uspostavljanje zajedničke obaveštajne službe kao i uzajamna podrška.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B7%D1%83%D0%BC_%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%BE%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B0_%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%B8_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D0%BD%D0%BE%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_23.1.1944 Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.]</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]] (januara [[1944]]).}} Komandant Jugoistoka i [[Armijska grupa F|Armijske grupe F]] [[Maksimilijan fon Vajhs|fon Vajhs]] izdao je [[21. novembra]] [[1943]]. uputstvo o saradnji sa četnicima koje, između ostalog, predviđa izručenje Saveznika ("da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih"). Fon Vajhs upozorava da se "lojalna orijentacija pojedinih četničkih odreda ne sme uopštiti", jer neki još uvek izvode prepade i sabotaže, ali "propagandu protiv četničkog pokreta treba obustaviti", do daljnjeg.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm Objašnjenje komandanta Jugoistoka od 21. novembra 1943. o cilju i načinu sklapanja sporazuma sa četničkim komandantima]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/291.htm Karl Hnilicka: DAS ENDE AUF DEM BALKAN 1944/45], Musterschmidt-Verlag Göttingen, strana 268</ref> Sporazum između Vermahta i četničkog komandanta [[Mihajlo Čačić|Mihajla Čačića]], komandanta četničke Ravaničke brigade, uključuje i hvatanje [[rudar]]a koji su pobegli u šumu, i njihovo vraćanje u [[rudnik]]e uglja.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_264.htm Sporazum komandanta Jugoistoka sa komandantom Ravaničke brigade od 14. decembra 1943. o saradnji četnika sa nemačkim trupama u borbama protiv NOVJ]</ref> Sporazum Vermahta i [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]], inspektora odreda Draže Mihailovića, predviđa da "četnici DM stavljaju na raspolaganje snagama poretka svoje podatke i svoju obaveštajnu službu" za borbu protiv partizanskog pokreta.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_267.htm Izveštaj Abver-grupe od 23. januara 1944. o sklopljenom sporazumu između vojnoupravnog komandanta Jugoistoka i inspektora četničkih jedinica u Srbiji]</ref> Sporazum Vermahta i potpukovnika Ljube Jovanovića, vođe Dražinih odreda u okrugu [[Zaječar]], četnicima omogućuje punu sloboda kretanja "danju i noću na celom području na koje se odnosi sporazum".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_266.htm Sporazum između Krajskomandanture u Zaječaru i komandanta Timočkog korpusa od 25. decembra 1943. o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> {{izdvojeni citat|Srbija i Hrvatska: kao i ranije, na ovom prostoru stoje dva suprotstavljena tabora — komunistički pod Titom i nacionalistički pod generalom Mihailovićem. Zbog brojčane premoći i veće borbene vrijednosti, komunisti su u posljednje vrijeme zadali nacionalistima niz teških udaraca. To je rezultiralo u traženju njemačke pomoći od strane nekoliko D.M.-komandanata. Već je došlo i do niza sporazuma, kojim se D.M.-jedinice obavezuju na obustavljanje neprijateljstava protiv Wehrmachta, čime im se omogućuje nesmetana borba protiv komunista.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=900&rec=311&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000895: Prikaz neprijateljskog stanja u Sredozemlju od strane generalštabnog majora Warnstorff-a (dodatak zabilješki sa sastanka kod načelnika štaba Grupe armija „E“ od 9. decembra 1943.).] </br> ({{jez-njem|"Serbien–Kroatien: Hier stehen sich nach wie vor die nationalen Kräfte des Draca Michaylovic[sic!] und die kommunistischen Kräfte des Tito gegenüber. Infolge der zahlenmässigen und in Bezug auf die Kampfstärke starken Uberlegenheit der kommunistischen Verbände ist in der letzten Zeit DM mit seinen Kräften stark angeschlagen worden. Dies hatte zur Folge, dass verschiedene DM–Führer mit ihren Verbänden Anlehnung an die deutsche Besatzungsmacht suchten. Es sind bereits Abmachungen zu Stande gekommen, auf Grund deren DM–Verbände ihre Kampfhandlungen der deutschen Wehrmacht gegenüber einstellen und ihnen ungestörte Kampfführung den Kommunisten gegenüber zugesichert wurde."}})</ref>|Nemački prikaz stanja u Sredozemlju od 9. decembra 1943.}} I prije nego je došlo do parafiranja ugovorâ, kapetan [[Dušan Radović (četnik)|Dušan Radović]], komandant Zlatiborskog korpusa JVuO, obavijestio je 18. novembra 1943. generala Mihailovića da njemačke i bugarske okupacione trupe, uz velike poteškoće, nastoje zaustaviti ofanzivu snaga NOVJ nadomak [[Užice|Užica]], kao i da im četničke jedinice pod njegovom komandom pružaju značajnu borbenu pomoć, tj. napadaju partizane kako bi oslabili njihov pritisak na okupatora. Iz izvještaja se vidi i da je ravnogorski kapetan Milorad Mitić bio zadužen za održavanje kontakatâ s Nijemcima: {{izdvojeni citat|Noću, 17/18 ov.m-ca oko 21,30 časova, komunisti su jačim snagama napali Bugare i Nemce u Kremnima i posle osmočasovne borbe komunisti su potpuno razbili oko 1800 Bugara i 200 Nemaca... Bugari se u najvećem neredu i bez oružja povlače za Užice. Beže glavom bez obzira. Tenkove su odvukli za Užice, dok je izgleda bugarska artilerija pala u ruke partizanima. U momentu pisanja ovog izveštaja jedan izvesni deo Bugara, koji se organizovano povlači, vodi borbu sa komunistima u Biosci. Naši delovi stupili su u borbu kod Bioske iz pravca s. Kneževići. Mišljenja sam da će u toku današnjeg dana pasti i Bioska i da će komunisti navaliti za Užice. Ja gde god mogu napadaću. Stanje je vrlo ozbiljno! Kapetan Mitić, presvučen u civilno odelo, viđen je u Užicu sa Nemcima. Posle je u jednom nemačkom automobilu otišao kako kažu za Beograd kamo ga Vi šaljete radi hvatanja neke veze i sporazuma. Ova se vest širi naglo.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_34.htm Izveštaj komandanta Zlatiborskog korpusa od 18. novembra 1943. Draži Mihailoviću o borbama četnika i nemačkih i bugarskih jedinica protiv NOVJ kod Kremana]</ref>}} U depeši od 28. decembra 1943. poslatoj Vrhovnoj komandi JVuO od strane potpukovnika [[Petar Baćović|Petra Baćovića]], govori se o sastanku koji je [[Todor Perović]], predstavnik Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine, održao u [[Sarajevo|Sarajevu]] sa njemačkim generalom Wernerom Frommom: {{izdvojeni citat|Perović se vratio iz Sarajeva. U Sarajevu bio je kod generala Froma, komandanta pozadine celog Balkana. Između ostalog rekao mu je: »Srbi su istinski borci protivu partizana, mi Nemci cenimo borbu vaših ljudi. U tome se ističe naročito vaš kraj. Naročito cenimo saradnju majora Lukačevića. U kratko vreme prisajediniće se srpski krajevi Srbiji i u tom slučaju srpski će narod dobiti punu ekonomsku pomoć. U najkraćem roku dolazi još 12 divizija naših na teritoriju Jugoslavije radi potpunog likvidiranja partizana. Imamo jedan letak koji je izdao potpukovnik Borota za istočnu Bosnu, gde poziva narod da ga sluša kao novog komandanta, ali mi znamo da je komandant Baćović. Budite uvereni da će do proleća biti raščišćeno sa partizanima«.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_52.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 16-30. decembra 1943. godine]</ref>}} Iako je Draža Mihailović sugerisao svojim komandantima da »koriste jedne neprijatelje protiv drugih«,<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 1a/1, depeša br. 361.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_58.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 14. januara 1944. godine]</ref> u praksi se ova floskula isključivo odnosila na borbu četnika protiv partizana, skupa sa okupatorima i kvislinzima. U depeši majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] (pseudonim »Sto-Sto«) od 30. januara 1944. godine, poslatoj u povodu pokušaja snagâ [[NOV i POJ]] da prodru u [[Sandžak]], general Dragoljub Mihailović otkriva što je zapravo pravi cilj četničke kolaboracije: {{izdvojeni citat|Vodite računa o Nemcima i Bugarima i iskoristite njihovu akciju protiv crvenih do krajnjih mogućnosti. Napad na [[Pljevlja|Pljevlje]] iskoristite za napad s leđa na komuniste.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} Vrlo moguće da je general Mihailović samo usvojio prijedloge koje mu je major Ostojić uputio u pismu od 6. decembra 1943. godine, gdje apostrofira sljedeće: {{izdvojeni citat|Koristeći se akcijom okupatora protiv komunista, mi ćemo verovatno u roku od mesec-dva dana opet imati situaciju u Sandžaku, Crnoj Gori, Hercegovini i Bosni u našim rukama. [...] Učeći se na sopstvenim greškama, smatram da se mora najhitnije preduzeti sledeće: 1) Stvoriti u najkraćem roku što jače pokretne borbene snage — leteće brigade i korpuse — a naročito tamo gde se za to ima mogućnosti. 2) '''Koristeći se akcijom okupatora i satelita, upotrebiti sve raspoložive snage za potpuno čišćenje od komunista svih srpskih pokrajina'''. 3) U radu pod 2) ostvariti međusobno potpomaganje iz susednih pokrajina do maksimuma.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_43.htm Pismo majora Zaharija Ostojića od 6. decembra 1943. Draži Mihailoviću o potrebi većeg angažovanja četnika s okupatorskim trupama radi sprečavanja prodora jedinica NOVJ u Srbiju]</ref>|Pismo majora Ostojića generalu Mihailoviću od 6. decembra 1943. godine}} Četničko-njemački odnosi bili su opterećeni međusobnim nepovjerenjem i sviješću o suprotstavljenosti ciljeva i interesa dviju stranâ. U telegramu koji je 29. januara [[1944]]. godine [[Joachim von Ribbentrop]], njemački ministar vanjskih poslova, uputio specijalnom opunomoćeniku za Jugoistočnu Evropu [[Hermann Neubacher|Hermannu Neubacheru]], reflektuje se jasan stav političkog i vojnog vrha u [[Berlin]]u o generalu Draži Mihailoviću, dok su podređenima date precizne smjernice za držanje prema četničkom pokretu: {{izdvojeni citat|Jedino se mogu ćuteći trpeti privremeni aranžmani nižih vojnih komandi sa Dražom Mihailovićem s ciljem suzbijanja zajedničkog neprijatelja Tita. On i njegovi ljudi ostaju i dalje, na kraju, naši neprijatelji. Zato je sada, kao i do sada, potrebno biti krajnje oprezan prema Draži Mihailoviću i njegovim četnicima, a naročito se ne sme nijednog trenutka izgubiti iz vida da će pomoć koju mu mi sada direktno ili indirektno pružamo radi vođenja borbe protiv Tita, kasnije najverovatnije biti upotrebljena protiv nas... Rat na Balkanu Nemačka je vodila zato da bi jednom zauvek uništila srpsko žarište nemira... Mi nemamo, otud, nikakvog interesa da ponovo razbuktavamo velikosrpski duh.<ref>Akten zur deutschen auswartigen Politik — ADAP/E/VII, s. 374–375.</ref><ref>Vasa Kazimirović, NDH u svetlosti dokumenata, Nova knjiga/Narodna knjiga, Beograd, 1987, str. 169.</ref><ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005. str. 20.</ref>}} Izveštaje o sklapanju ugovora četnika sa Wehrmachtom presrele su i dešifrovale savezničke obaveštajne službe, što je imalo bitnu ulogu u konačnom opredeljivanju [[Čerčil]]a za Tita, a protiv Mihailovića.<ref>Cripps, John (2001). "Mihailović or Tito? How the Codebreakers Helped Churchill Choose". {{ISBN|0593 049101}}</ref> No, Nemci nisu bili zadovoljni primenom nekih sporazuma, jer je uprkos njima dolazilo do incidenata, odnosno diverzija i napada na pripadnike [[Srpska Državna Straža|Srpske Državne Straže]] od strane četnika, usled čega je general [[Hans Felber]] pokrenuo nekoliko hapšenja i racija protiv četnika počev od februara [[1944]]. === Borbe pod nemačkom komandom (1943) === {{main|Operacija Kugelblic}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Herzegovina in 1943.jpg|minijatura|Četnici i Nemci u Hercegovini 1943.]] [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 101I-005-0018-07, Jugoslawien, Polizeieinsatz mit Spähpanzer.jpg|thumb|Nemačka lokalna milicija sa italijanskim bornim kolima (izvor: ''Bundesarchiv'', [[1943]]).]] {{izdvojeni citat|„Borbeno sadejstvo sa četničkim grupama duž glavne saobraćajnice [[Bihać]] — [[Gračac]] — [[Knin]] — [[Drniš]] — [[Šibenik]] sastoji se u tome što su četnici okupljeni u posebnim uporištima uz oslonac na nemačke trupe. Četničke vođe primaju naloge i uputstva o vršenju zadataka obezbeđenja i izviđanja od zapovednika nemačkih uporišta.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=346&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Kampfgemeinschaften mit Cetnikgruppen bestehen entlang der Hauptversorgungsstrasse Bihac – Gracac – Knin – Drnis – Sibenik derart, dass die Cetniks in besonderen Stützpunkten in Anlehnung an deutsche Truppen zusammengefasst sind. Die Cetnikführer erhalten Aufträge und Weisungen für Sicherungs– und Aufklärungsaufgaben durch deutsche Stützpunktführer."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u NDH]</ref>|Njemački izveštaj o saradnji sa četnicima protiv partizana u Dalmaciji i Bosni (19. novembar [[1943]]).}} Kratko po zauzimanju italijanske okupacione zone od strane njemačkih trupâ, četnici s teritorije [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] stupaju u borbeno savezništvo sa njima. Kako javlja obavještajno odjeljenje [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], u blizini [[Plitvička Jezera (općina)|Plitvičkih Jezera]] došlo je krajem septembra 1943. godine do prvog krupnijeg angažiranja lokalnih četničkih jedinicâ na njemačkoj strani. Ovom prilikom su četnici nanijeli partizanima ozbiljne gubitke: {{izdvojeni citat|Agent za vezu javlja o izviđanju od 27. IX: Jaka skupina lojalnih četnika s njemačkom opremom provalila je 20. septembra na područje [[Korenica|Korenice]], [[Prijeboj (Plitvička jezera)|Prijeboj]]a (16 km zap. od [[Bihać]]a), Babinog Potoka (28 km z. od Bihaća), [[Krbavica|Krbavice]] (23 km jz. do Bihaća), te uništila sve komunističke prometne veze. Četnici su nanijeli velike gubitke komunistima kod Mirić Štropine (3 sjz. od Prijeboja), 350 mrtvih.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=196&broj=390 NARA, T313, Roll 196, frame no. 7457118.] <br /> ({{jez-njem|"29.9. V–Mann meldet Beobachtung vom 27.9.: </br> Starke Gruppe loyaler Cetniks mit deutscher Ausrüstung an 20.9. in Raum Korenica (1558), Prijeboj (16 W), Babin Potok (28 W), Krbavica (23 SW), alles Bihac, eingebrochen und haben alle Verkehrsverbindungen der Kommunisten vernichtet. Cetniks haben bei Miric Stropina (3 NW Prijeboj) den Kommunisten große Verluste, 350 Tote, beigebracht."}})</ref>|Dodatak dnevnom izvještaju obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 3. oktobar 1943.}} U izvorima njemačke provenijencije iz ovog perioda navodi se da su četničke jedinice asistirale okupatoru i pri izbacivanju partizana iz [[Bosansko Grahovo|Bosanskog Grahova]]: {{izdvojeni citat|Četnici na putu za snabdijevanje Gospić — Gračac, Knin — Vrlika i Knin — Drniš, i pored oprečnih poruka DM-u, nikad ne pokazuju neprijateljstvo; naprotiv, dobro su sarađivali sa 114. lovačkom divizijom u zasjedama i [zajedno] zauzeli Bos. Grahovo.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=98&rec=314&roll=560 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000093.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Lagebericht vom 27.9. bis 27.10.1943. </br> Die Cetniks an den Nachschubstrassen Gospic – Gracac, Knin – Vrlika und Knin – Drnis sind bisher trotz abweichender Meldungen an DM. nirgends feindselig aufgetreten, haben vielmehr in Hinterhalten mit der 114.Jäg.Div. gut zusammengearbeitet und Bos.Grahovo genommen."}})</ref>|Obavještajno odjeljenje [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], izvještaj za period od 27. septembra do 27. oktobra 1943.}} U naređenju poslatom 23. oktobra 1943. iz [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] Wehrmachta, koja je bila smještena na teritoriji kvislinške NDH, navodi se sljedeće: {{izdvojeni citat|Od 1. novembra 1943. svi pripadnici domaćih jedinica (četnici, ustaše i hrvatska žandarmerija) moraju imati njemačke propusnice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=315&roll=1295&broj=606 NARA, T315, Roll 1295, frame no. 000600.] <br /> ({{jez-njem|"Ab 1.11.43 müssen sämtliche Cetnik–, Ustascha–, und kroatische Gendarmerie–Angehörige im Besitz von Ausweisen der Abteilung Ic sein."}})</ref>|Divizijska naredba br. 122 od 23. X 1943. godine}} U jednoj procjeni stanja snabdijevanja, poslatoj 25. oktobra 1943. štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]] iz 114. divizije, razmotreni su modaliteti „skladištenja zalihâ [hrane] tokom zime i opskrbe za 9.500 četnika, ustaša, zarobljenika i civilnog stanovništva“, i data je projekcija da bi tovarni prostor zapremine 12 [[Tona|tona]] bio dovoljan za podmirenje dnevnih potrebâ ove grupe („9.500 ustaša, četnika, itd.“).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1362&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 001356—001357.] <br /> ({{jez-njem|"Anlage 1 zur Beurteilung der Versorgungslage vom 25. Oktober 1943. </br> a.) Berücksichtigung der Winterbevorratung und Versorgung der 9500 Cetniks, Ustaschen, Gefangenen und Zivilbevölkerung; </br> Dabei ist die Versorgung der 9.500 Ustaschen, Cetniks usw. im hiesigen Raum nicht in Rechnung gestellt. Es würden also hierfür noch täglich 12 to Laderaum möglich sein."}})</ref> Takođe, u naredbi o snabdijevanju iz 114. divizije Wehrmachta s početka decembra 1943. godine, precizno je određeno dnevno sljedovanje četničkih jedinicâ u zoni odgovornosti divizije (najvjerovatnije je riječ o [[Dinarska divizija JVuO|Dinarskoj diviziji JVuO]] pod [[Momčilo Đujić|Đujićevom]] komandom): {{izdvojeni citat|Od sada se četnicima izdaje sljedovanje koje se sastoji od: </br> 1 porcija hljeba; 1 porcija povrća; 1 porcija namaza (mast ili marmelada); 1 porcija soli; 2 porcije napitka; 1 porcija duhana.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=822&rec=315&roll=1295 NARA, T315, Roll 1295, frames no. 000815—000816.] <br /> ({{jez-njem|"Verpflegung der Cetniks: </br> Als Verpflegung für Cetniks sind ab sofort nur folgende Portionen auszugeben bezw. zu empfangen: </br> 1 Brotportion, </br> 1 Gemüseportion, </br> 1 Brotaufstrichportion (Fett oder Marmelade), </br> 1 Salzportion, </br> 2 Getränkeportionen, </br> 1 Tabakportion."}})</ref>|Posebna direktiva za snabdijevanje br. 65/43 (2.12.43)}} {{izdvojeni citat|Četnici dobijaju snabdijevanje u skladu sa listama imena koje se stalno kontrolišu; municija za pješadijsko naoružanje se izdaje povremeno, uz strogu kontrolu potrošnje; svaki četnik nosi zvaničnu iskaznicu – oni bez iskaznice se hapse i razoružavaju.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=342&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000338.] ({{jez-njem|"Die Division gewährt den nach eigenen Wünschen beweglich und abseits ihrer Wohnorte eingesetzten Cetniks Verpflegungszuschüsse. Der Verpflegungsempfang wird nach namentlichen Listen getätigt, die Verteilung wird überwacht. Nach den gleichen Richtlinien werden von Zeit zu Zeit Gewehr– und MG–Munition im Rahmen des nachgewiesenen Verschusses ausgegeben. Der Verbrauch wird nach der jeweiligen Lage auch einigermassen genau überprüft. Jeder Cetnik muss einen namentlichen Ausweis mit der Nummer seiner Handwaffe (Gewehr– oder Pistolen–Nr.), der Unterschrift des zuständigen Kommandanten und des Ic der Division versehen, besitzen. Ohne Ausweis angetroffene Cetniks werden im Einvernehmen mit den Cetnik–Führern festgenommen und entwaffnet."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima (5. novembar 1943).}} U izvještaju [[114. lovačka divizija|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. detaljno se opisuje saradnja jedinica [[Wehrmacht]]a sa snagama pod komandom vojvodâ [[Momčilo Đujić|Momčila Đujića]], [[Mane Rokvić|Maneta Rokvića]] i [[Radomira Ðekića Ðeda]]. Njemački oficiri zaključuju da okupator ima veliku korist od četnika: {{izdvojeni citat|Četnički vojvoda Mane Rokvić može se opisati kao apsolutno pouzdan. Već je pružio vrijedne usluge u oblasti [[Bosanski Petrovac|Bos. Petrovca]] gdje je bio raspoređen u prethodnici tokom čitavog napredovanja divizije, svuda uspostavljajući kontakt sa lokalnim četničkim jedinicama i značajno doprinoseći uspostavljanju povjerenja civilnog stanovništva u njemački Vermaht. Njegove mjere za održavanje discipline među četnicima i njegov oštar obračun sa sumnjivim [licima] i banditima dobro su poznati. [...] Iako se Đujić ne može smatrati potpuno pouzdanim, njegova podrška u borbi protiv komunizma trenutno je dragocjena. Divizija će učiniti sve što je u njenoj moći da ga u javnosti prikaže toliko pronjemački nastrojenim kako bi njegov povratak u neprijateljski tabor jednog dana bio onemogućen. [...] Četnički vojvoda Ðedo potiče iz Crne Gore i pristalica je pokreta Koste Pećanca, koji je, na osnovu prethodnog iskustva, održavao jasnu distancu od pokreta DM. Ðedo ostavlja veoma dobar lični utisak, izrazito je drzak [u borbi] protiv bandita i sumnjivih, i jasno je naklonjen njemačkom Vermahtu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=341&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000337—000341.] </br> ({{jez-njem|"Der Cetnik–Vojvode Mane Rockvic [sic!] ist als unbedingt zuverlässig zu bezeichnen. Er hat bereits im Raum Bos. Petrovac wertvolle Dienst geleistet und war auch während des ganzen Vormarsches der Division bei der Spitze eingesetzt, stellte überall die Verbindung mit den örtlichen Cetnik–Einheiten her und hat in starken Masse für die Begründung des Vertrauens der Zivilbevölkerung zur deutschen Wehrmacht beigetragen. Seine Massnahmen zur Erhaltung der Disziplin unter den Cetniks, sein scharfes Durchgreifen gegen Verdächtige und Banditen, sind bekannt. </br> Wenn auch Djujic als nicht voll zuverlässig angesehen werden kann, so ist aber seine Unterstützung im Kampf gegen den Kommunismus z.Zt. wertvoll. Seitens der Division wird alles versucht werden, um ihm in der Öffentlichkeit soweit als deutschfreundlich herauszustellen, dass ihm eines Tages der Rückzug in das feindliche Lager unmöglich gemacht wird. </br> Der Cetnik–Vojvode Dzedo stammt aus Montenegro, ist Anhänger Richtung Kosta Pecanac, die nach bisherigen Erfahrungen klaren Abstand zur D.M.–Bewegung gehalten hat. Dzedo macht persönlich einen sehr guten Eindruck, ist ein ausgesprochener Draufgänger gegen Banditen wie Verdächtige und der Deutschen Wehrmacht eindeutig zugeneigt."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima od 5. novembra 1943.}} {{izdvojeni citat|Glavna komanda predlaže stvaranje oficirske ispostave pri štabu XV brd. korpusa za nadzor i vođenje četničkih grupâ koje se koriste za zaštitu cesta za snabdijevanje, željezničkih pruga i važnijih ratnih pogona.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=554&broj=90 NARA, T314, Roll 554, frame no. 000084.] </br> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. beantragt Schaffung einer Offz.–Planstelle beim Stab XV.Geb.A.K. zur Überwachung und Anleitung der Cetnikverbände, die zur Sicherung von Nachschubstrassen, Eisenbahnen und kriegswichtiger Anlagen eingesetzt sind."}})</ref>}} Jedan od četničkih komandanata koji se dosljedno isticao kontinuiranom kolaboracijom sa njemačkim okupatorom bio je vojvoda [[Uroš Drenović]]. Nadležni okupacioni organi bili su zadovoljni ostvarenim stepenom saradnje s Drenovićem, što se vidi i iz izvještaja XV brdskog armijskog korpusa od 26. XI 1943, u kom se pohvaljuje njegovo „lojalno držanje“: {{izdvojeni citat|Predmet: </br> Nemačka komanda za vezu kod četničkog vođe Drenovića: </br> Četnička grupa Drenović z. i j-z od Banje Luke od jedno 1500 ljudi ima već godinu i po prema nemačkom Vermahtu i prema hrvatskoj državi lojalno držanje, i naše izviđačke i bezbednosne akcije korisno podržava. U nekim slučajeva bili su podržani sa nešto municije. Hrvatska vlada razmatrala je ideju da dovede Drenovića u Sabor za predstavnika svih pravoslavnih. Komanda Kirhner (puk Brandenburg) poslala je u dogovoru sa obaveštajnim odeljenjem [korpusa] Drenoviću komandu za vezu, i postigla je značajne rezultate u pogledu specijalnih misija.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=560&broj=390 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000384.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. XV G.A.K, Abt.Ic, Betr.: Dtsch.Verb.Kdo. bei Cetnikführer Drenovic. An Pz.A.O.K.2.Ic/AO, 26.11.43: Die Cetnikgruppe Drenovic w. u. sw. Banja Luka mit etwa 1500 Mann hat seit über 1 1/2 Jahre der deutschen Wehmacht und dem kroat. Staat gegenüber eine loyale Haltung eingenommen und die eigene Aufklärung und Sicherung stets wertvoll unterstützt. In einzelnen Fällen wurde sie mit Inf.Mun. unterstützt. Die kroatische Regierung hat die Berufung des Drenovic in den Sabor (Landtag) als Vertreter aller Pravoslaven erwogen. Das Kdo. Kirchner (Rgt.Brandenburg) hat im Einvernehmen mit der Abt.Ic für seine Zwecke ein Verbindungs–Kommando zu Drenovic entsandt und in kürzester Zeit wertvolle Ergebnisse im Sinne des Sonder–Auftrages erzielt."}})</ref>|Komanda 15. brd. korpusa, Obaveštajno odeljenje, za obav. odeljenje komande 2. okl. armije, 26.11.43.}} Četnički su odredi na teritoriji marionetske NDH pružali veoma značajnu potporu njemačkim vlastima, bez koje ove ne bi uspjele efikasno održavati okupacioni sistem. U izvještaju [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] [[Wehrmacht]]a iz prve nedjelje decembra 1943. provijava upravo ovakvo gledište; istaknuto je, pak, da bi četnike trebalo (zbog „ispadâ prema hrvatskom stanovništvu“) ograničiti „na rad u srpskim selima“: {{izdvojeni citat|Budući da vlastite snage i ustaše nisu dovoljne da same umire i osiguraju golemo područje, divizija se ne može odreći suradnje četnika. Trenutačno, drugačije rješenje ne bi bilo moguće zbog nedostatka dodatnih snaga. No, ne zanemaruje se da se suradnja s četnicima ne čini dugoročno održivom zbog njihovih političkih ciljeva. Stoga će se i dalje jačati utjecaj ustaša, a time i hrvatske države, kako bi se postupno udaljili od četničkih snaga i deportirali oni [četnici] koji nisu mještani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=788&rec=314&roll=555 NARA, T314, Roll 555, frames no. 000782—000783.] <br /> ({{jez-njem|"Da die eigene Kräfte und die Ustascha allein zur Befriedung und Sicherung des weiten Raumes nicht ausreichen, kann auf eine Mitarbeit der Cetniks noch nicht verzichtet werden. Im Augenblick wäre eine Lösung von ihnen mangels anderer Kräfte nicht möglich. Es wird jedoch nicht verkannt, dass auf die Dauer eine Zusammenarbeit mit den Cetniks auf Grund ihrer politischen Zielsetzung nicht tragbar orscheint. Es wird daher der Einfluss der Ustascha und damit des kroatischen Staates weiterhin gestärkt werden, um allmählich von den Cetnik–Verbänden abrücken zu können, die nicht ortsansässigen abzuschieben. Der Anfang hierzu ist gemacht. Um die Unzuträglichkeiten zu beenden, die sich daraus ergeben, dass in rein kroatischen Gegenden die eingesetaten Cetnik–Verbände die Bevölkerung belästigen und auch ausplündern, ist in Durchführung, sie aus diesen Gebieten herauszuziehen und nur noch in Orten mit pravoslavischer Bevölkerung zu Sicherungszwecken einzusetzen."}})</ref>|Procjena situacije 264. pješadijske divizije (7.12.43)}} Komanda Jugoistoka je istog dana izvijestila Vrhovnu komandu njemačkog Wehrmachta o sadjejstvu [[114. lovačka divizija (Nemačka)|114. lovačke divizije]] i četnika u borbi protiv snaga [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]: {{izdvojeni citat|114. lovačka divizija: čišćenje prostora oko [[Vrlika|Vrlike]] u saradnji sa četnicima završeno; neprijatelj je izgubio 22 mrtva i 20 zarobljenih; veliki plen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=78&broj=89&roll=331 NARA, T78, Roll 331, frame no. 6287993.] <br /> ({{jez-njem|"114. JG. DIV: SAEUBERUNG IN RAUMES VRLIKA IM ZUSAMMENWIRKEN MIT CETNIKS NACH WEITEREN 22 FEINDTOTEN U. 20 GEFANGENEN BEI EINBRINGUNG GROESSERER BEUTE ABGESCHLOSSEN."}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 6. decembra 1943 (7. decembar 1943.).}} === Borbe pod njemačkom komandom u Crnoj Gori (1943-1944) === {{main|Operacija Frühlingserwachen (1944)}} [[File:Collaborationist Jakov Jovović with Germans on Cetinje.jpg|thumb|Četnički komandant [[Jakov Jovović]] sa svojim saborcima i Nemcima na [[Cetinje|Cetinju]], jesen 1943.]] Od 17. do 24. oktobra [[1943]]. godine, njemačke okupacione snage su organizovale [[Operacija Balkanski klanac|operaciju Balkanski klanac]] (njem. ''Balkanschlucht''). Osnovni cilj operacije je bio likvidacija snagâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] i [[Divizija Garibaldi|Italijana]] koji su prešli na stranu partizana u Crnoj Gori, kao i ovladavanje [[Jadransko more|jadranskim]] zaleđem. Pored sopstvenih snaga, njemački okupator je za ovu priliku angažovao dva italijanska fašistička puka (oko devet bataljona), čiji su štabovi bili u [[Bar]]u i [[Podgorica|Podgorici]], kao i muslimansku fašističku miliciju i ostatke četnika Draže Mihailovića.<ref>https://www.znaci.org/00001/151_5.pdf</ref> Dakle, pored dvije divizije [[Wehrmacht]]a, u operaciji je učestvovalo i oko 5.000 [[Balli Kombëtar|balista]], talijanskih fašista i četnika.<ref>https://www.znaci.org/00001/33_9.pdf</ref> U depeši Vrhovnoj komandi JVuO od 20. oktobra 1943,<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, Knjiga predatih depeša CG—3, Depeša br. 211.</ref><ref>Др Радоје Пајовић, Контрареволуција у Црној Гори: Четнички и федералистички покрет 1941—1945, Обод, Цетиње, 1977, стр. 408.</ref> delegat VK JVuO u Crnoj Gori i [[Sandžak]]u major [[Rudolf Perhinek]] piše o učešću crnogorskih četnika na strani okupatora u ovoj [[Sile Osovine|osovinskoj]] operaciji: {{izdvojeni citat|Žalosno ali tačno. Da nisu Nemci angažovali ovolike snage, nas ovde više ne bi bilo, jer se više niko nije hteo boriti, već samo begati, ali nije se više imalo kud... Mi se izvlačimo i gledamo da smo pozadi njih, da bi iskoristili njihovu borbu sa komunistima i uništavanje istih.}} Informacija o potpunoj potčinjenosti četničkih jedinica u okupiranoj Crnoj Gori njemačkim vlastima, kao i tijesnim vezama sa kvislinškom ''Narodnom upravom'' koju je okupator formirao, Draži Mihailoviću je bila dostavljena 1. decembra 1943. godine iz štaba majora [[Petar Baćović|Petra Baćovića]] (pseudonim »Nav-Nav«): {{izdvojeni citat|Nemci daju oružje i odelo s a s d j k a c a m a [nedešifrovana riječ; moguće "žandarmima" — prim.] i nešto plate. Milicija će biti formirana kao prava vojska. Za komandanta cetinjskog bataljona major Zdravko Kasalović. Za nikšićki bataljon Boško Pavić, a mene su naimenovali za komandanta žandarmerijskog bataljona za srez šavnički. Pojava Narodne uprave i svega ovoga što se sada stvara, nije izraz želje niti naroda niti naša, već je ovo nužno zlo, između dva zla, jer drugog izlaza nema. Mi nismo u stanju samo pomoću naroda da ma šta učinimo bez pomoći Nemaca.<ref>AVII, kut. 276, reg. br. 7/1-35.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 47, str. 89.</ref>}} [[Ljubomir Lazarević]], inženjer iz [[Kolašin]]a (pseudonim »Bene«), 28. januara 1944. godine obavještava Dražu Mihailovića da četnici u Crnoj Gori sarađuju sa njemačkim okupacionim vlastima u svakom obliku: {{izdvojeni citat|Svi komandanti u Crnoj Gori primili su saradnju sa Nemcima, potpisali obavezu a sa ostatcima vojske nalaze se u žici, ili u neposrednoj blizini nje. Nema ni jedne grupe u šumi koja bi pretstavljala našu borbu, oko koje bi se moglo okupljati. Vukadinović isto tako nalazi se u Podgorici ili u okolini. Nagovešteni dolazak Srbijanske vojske pozdravljen je burno svuda, ali dolazak Ljotićevaca učinio je Ljotićevce vrlo aktivnim i prete da ko god ne bude s njima, on je komunista. Po varošima teško će se iko održati jer ta formula svakoga će staviti pod udar okupatora kao komunistu. Ovaka saradnja sa njima je nemoguća, jer ovi traže prilazak njima, ne saradnju. Po selima Crne Gore gospodare komunisti. Naše akcije vrše se samo u cilju osiguranja ili odbrane nemačkih kolona. Nemačke snage na ovom terenu vrlo su male i nesposobne za ma kakvu širu akciju. Do sada nema ni izgleda na akciju. Svako dalje čekanje, pogoršava našu situaciju. Narod gubi veru u našu dobru volju i našu sposobnost.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_67.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 15. do 31. januara 1944. godine]</ref>}} [[File:Chetniks and Germans in Podgorica 1944.jpg|thumb|Četnički komandanti i njemački okupatori u [[Crna Gora|Crnoj Gori]]. [[Đorđije Lašić]] (prvi zdesna), šef njemačke uprave za Crnu Goru pukovnik Hajnke (treći zdesna) i Jakov Jovović (drugi slijeva) u [[Podgorica|Podgorici]], proljeće 1944.]] [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. nemački korpus]] u Crnoj Gori pokrenuo je [[10. april]]a [[1944]]. [[Operacija "Frilingservahen" (april-maj 1944)|operaciju "Frilingservahen"]], uz masovno učešće četnika. Operacija je pripremljena u saradnji sa [[Pavle Đurišić|Pavlom Đurišićem]] i započeta tako što su četnici zajedno sa Nemcima iz nemačkih garnizona napali na slobodnu teritoriju. Plan napada je bio sledeći: {{izdvojeni citat|'''Đurišićeve snage''': Prva borbena grupa, 700 ljudi, iz si. pravca preko rejona 5 km j. Bijelo Polje za Mojkovac. Druga borbena grupa, 1200 ljudi, pod komandom Đurišićevog Operativnog štaba, od Brodareva preko Šahovića za Mojkovac — Kolašin. Treća borbena grupa, 1000 ljudi, od sredine puta Pljevlja — Prijepolje pravcem Mojkovac. Četvrta borbena grupa, 1500 ljudi, od Pljevalja pravcem Mojkovac. Mojkovac treba da bude dostignut za 2 dana. Posle toga skretanje glavnine u rejon z. Tara — sz. Kolašin — Mojkovac. '''Nemačke snage''': 1 ojač. mot. č. prodire od Brodareva do Bijelog Polja. 1 ojač. mot. č. od Pljevalja do prelaza preko Tare 22 jjz. Pljevlja. Bat. [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]], 600 ljudi, sledi nemačke snage za Bijelo Polje, onda skreće za Mojkovac. Milicija iz Brodareva, 700 ljudi, čisti svoj rejon i prodire od Brodareva ka jjz. Početak napada: 10. 4. 44. [[181. pešadijska divizija (Nemačka)|181. peš. div.]] obezbediće odgovarajuće informisanje četničke Grupe "Jug" (major Lašić i Bukatonović [pogreška; vjerovatno je u pitanju major [[Savo Vukadinović]] — prim.] u Podgorici) kao i Grupe "Nikšić".<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=364&rec=314&roll=663 NARA, T314, Roll 663, frame no. 000357.]</ref><ref>Obaveštenje Komande 21. brdskog korpusa Komandi 181. brdske divizije od 08.04.1944., Vojnoistorijski institut, NAV--T-314, r. 663, s. 357.</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u NDH (1944) === [[File:August Šmidhuber, komandant 7. SS divizije, Todor Perović, lekar Trebinjskog korpusa i kapetan Milorad Vidačić, komandant Trebinjskog korpusa JVuO.jpg|thumb|Žena u crnini moli za milost Milorada Vidačića, komandanta Trebinjskog korpusa JVuO. Prisutni su još [[August Schmidhuber]], komandant 2. puka [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS divizije]] (prvi lijevo), Todor Perović, predstavnik četničke komande istočne Bosne i Hercegovine (drugi lijevo) i neimenovani oficir [[Schutzstaffel|SS]]-a. Fotografija je nastala tokom njemačke [[Operacija Gama|operacije Gama]] protiv partizana u [[Istočna Hercegovina|istočnoj Hercegovini]] (ljeto/jesen 1943. godine).<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2015/08/bk0034.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0034 | Photo | SS-Freiwilligen-Gebirgs-Division "Prinz Eugen"]</ref>]] Kolaboracija četnika u [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] sa njemačkim okupacionim snagama postala je intenzivnija tokom zime 1943-1944, makar u slučaju hrvatskih kvislinških snaga i četnika bila pod neprestanom tenzijom. Podaci navedeni u izvještaju generala [[Edmund Glaise von Horstenau|Glaisea von Horstenaua]] od 26. februara 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=236&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000236.]</ref> zasnovani na službenim podacima NDH otkrivaju opseg kolaboracije: 11. februara bilo je na teritoriju NDH trideset i pet posebno imenovanih četničkih grupa sa procijenjenih 23.300 ljudi pod oružjem. Neke manje jedinice su brojale od 200 do 400 pripadnika, dok su ostale, poput [[Momčilo Đujić|Đujić]]eve grupe, imale i do 2.500 vojnika i oficira. Od toga je s Nijemcima i vlastima NDH kolaboriralo devetnaest grupa (ukupno 17.500 ljudi); šesnaest ostalih grupa s oko 5.800 ljudi ubrajane su u pobunjene četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=237&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000237—000240.]</ref> S iznimkom odreda vojvode [[Uroš Drenović|Uroša Drenovića]] u sjeverozapadnoj Bosni (oko 400 ljudi), kojeg su vlasti NDH smatrale potpuno lojalnim, za sve druge četničke kolaborirajuće grupe ustaške su vlasti držale da se prema Nijemcima odnose osobito prijateljski kako bi od njih izvukle što više oružja i municije, dok se istovremeno drže neprijateljski prema NDH.<ref>[https://znaci.org/00001/40_64.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje KOLABORACIJA IZVAN SRBIJE DO OKTOBRA 1944.]</ref> Iako se vojvoda [[Radivoje Kerović]], komandant [[Majevica|majevičkih]] četnika, u Horstenauovom izvještaju ubraja među »pobunjene četnike« (i to kao prvi na spisku, dok se za njegov odred tvrdi da ima 1000 ljudi, tj. da je najbrojniji), u dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 18. februar 1944. godine njegova lojalnost uopšte nije dovedena u pitanje: {{izdvojeni citat|Upit kod [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]] u vezi snabdijevanja municijom Kerovića koji se smatra lojalnim, i 200 ljudi zelenog kadra, koji se bore protiv crvenih zapadno od [[Koviljača|Koviljače]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=17&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000013.] <br /> ({{jez-njem|"Beim Pz.AOK. 2 wird angefragt, ob Bedenken bestehen gegen Unterstützung mit Munition der im Raume westlich Koviljaca stehenden Cetniks des Kerovic, die als loyal angesehen werden und 200 Mann des sog. "Grünen Kaders" in Kampf gegen die Roten."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnog zapovjednika Jugoistoka (18. februar 1944.)}} Od 23. do 25. januara 1944. godine, na području između [[Knin]]a i [[Kistanje|Kistanja]] organizovana je [[Operacija Frühlingswetter|operacija »Frühlingsgewitter«]]. Vodeći borbe protiv jedinicâ iz sastava [[19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ|19. divizije NOVJ]], operaciju su izveli dijelovi [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] Wehrmachta, zatim 92. motorizovani grenadirski puk i 3. bataljon 98. brdskog lovačkog puka [[1. brdska divizija (Njemačka)|1. brdske divizije]]. Njemačkom okupatoru pridružile su se snage lokalnih četnikâ, najvjerovatnije iz [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]]. U izvještaju 264. pješadijske divizije od 25. januara 1944, poslatom Komandi [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|15. brdskog armijskog korpusa]], njemačkim gubicima tokom operacije pribrojani su oni iz četničkih redovâ: {{izdvojeni citat| Sumarni izveštaj »Frilingsgeviter«: 1.) Delimičan ogorčeni otpor neprijatelja kod Ervenika, Bratiškovaca, Kistanja, Radučića slomljen je energičnim zahvatom. Banditi iznenađeni prodorom 92. gren. p. (mot.) od sz. prema Kistanju. 2.) Gubici: A.) sopstveni: 1 poginuo, 3 ranjena, 1 četnik poginuo. B.) neprijatelj: 66 poginulih izbrojano, procenjuje se daljih 60 do 70 poginulih i ranjenih. 35 zarobljenika u eng. uniformama iz Štaba 19. dalm. div. i 5. brig. C.) Zaplenjeno: 1 mitr., 3 puš. mitr., 42 autom., 2 pt puške, 1 l. minob., 1 telefon, 46 karab., 30 eng. mina, 10.000 metaka peš. mun., 60 kom. mina za 1. minob., 3 engl. bicikla.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_21.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 25. januara 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o sopstvenim i neprijateljskim gubicima u operaciji »Frilingsgeviter« na prostoru Knin — Kistanje]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=293&rec=314&roll=561 NARA, T314, Roll 561, frame no. 000287.] <br /> ({{jez-njem|"ABSCHLUSSMELDUNG ”FRUEHLINGSGEWITTER”: </br> 1.) TEILWEISE HEFTIGER FEINDWIDERSTAND BEI ERVENIK, BRATISKOVCI, KISTANJE, RADUCIC WURDE IM ENERGISCHEN ZUGREIFEN GEBROCHEN. BANDITEN DURCH EINBRUCH GREN. RGT. (MOT) 92 VON NW NACH KISTANJE UEBERRASCHT. </br> 2.) VERLUSTE: </br> A.) EIGENE: 1 TOTER, 3 VERWUNDETE, 1 CETNIK TOT. </br> B.) FEIND: 66 GEZAEHLTE TOTE, 60 BIS 70 WEITERE TOTE UND VERWUNDETE GESCHAETZT. 35 GEFANGENE IN ENGL. UNIFORM VON STAB 19. DALM. DIV. UND ROEM. 5. BRIG. </br> C.) BEUTE: 1 S.MG., 3 LE. MG., 42 MP., 2 PZ. BUECHSEN, 1 LE. GR. W., 1 FERNSCHRECHGERAET, 46 KARAB., 30 ENGL. MINEN, 10000 SCHUSS INF. MUN., 60 SCHUSS LE. GR.W. MUN., 3 ENGL. FAHRRAEDER."}})</ref>}} [[File:Hercegovački četnici i njemački vojnici s narodnim herojem Miletom Okiljevićem uoči njegovog strijeljanja juna 1944.jpg|thumb|Pripadnici [[369. legionarska divizija|369. „Vražje“ divizije]] i četnici Gatačke brigade Nevesinjskog korpusa JVuO sa vezanim [[Miletom Okiljevićem]], zamjenikom političkog komesara II čete I bataljona XI hercegovačke brigade, zarobljenim u borbama za Gat 15. maja 1944. godine (istog mjeseca je i strijeljan). Okiljević je proglašen 1951. godine za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]].<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2017/10/bk0272.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0272 | Photo | 369. (kroatische) Infanterie-Division]</ref>]] Vojvoda [[Dobroslav Jevđević]] je, pored Momčila Đujića i [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], vjerovatno najdalje otišao u kolaboraciji s njemačkim okupatorom, kada su u pitanju četničke jedinice van teritorije okupirane Srbije. Nakon kapitulacije Italije, boravio je u Rimu okupiranom od nacista. Nakon toga, našao se u Trstu, gdje je uspostavio čvrste veze s njemačkom obaveštajnom službom: {{izdvojeni citat|Ja sam javio Đujiću da preko naših ljudi u Sušaku i Trstu prihvate naše oficire koji idu iz Italije i upućuje u Liku i zap. Bosnu. Ovo sam javio i našima u Rim. Kap. Đaković javlja da su Nemci pobili oko 14000 partizana na prostoriji Crikvenica — Sušak — Rijeka, od kapitulacije Italije do danas.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} U izvještaju od 20. februara 1944, poslatom majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]], komandantu Zapadne Bosne JVuO, kapetan [[Ilija Jevtić]] piše o totalnoj subordinaciji [[Dinarska divizija|Dinarske divizije]] Nijemcima, koji u potpunosti kontrolišu četnike pod komandom vojvode Đujića: {{izdvojeni citat|Sem samog vojvode Đujića i jednog malog broja četnika, svi četnici Dinarske oblasti (oko hiljadu devet stotina i nekoliko) nalaze se pod nemačkom komandom. Hranu, odeću, obuću, cigarete i novac svaki četnik i njegov starešina prima kao i nemački vojnik odn. oficir. Svu municiju i oružje primaju takođe od Nemaca. Četnici pod nemačkom komandom nalaze se po bunkerima počev od Knina do Šibenika i Splita. U pojedinim bunkerima su izmešani, pola četnici pola ustaše. Nemački oficiri dolaze na Kosovo polje u četničku diviziju, a isto tako naši četnički oficiri i ostale starešine na čelu sa Đujićevim načelnikom štaba odlaze u Nemačku diviziju. Voze se na nemačkim automobilima kroz Knin i t.d. Jednom rečju između četnika i Nemaca postoji najtešnja saradnja i nemačka puna kontrola nad radom četnika. Jedino se pop Đujić, kao komandant divizije, sa svojom užom pratnjom ne pojavljuje pred njima.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_78.htm Izveštaj kapetana Ilije Jevtića od 20. februara 1944. komandantu zapadne Bosne o svom radu i saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji i Lici]</ref>}} Njemački poručnik [[Reinhard Kopps]], poznatiji kao ''Konrad'', bio je šef jedne obavještajne grupe [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]]. Kada je 3. marta 1944. došao iz [[Beograd]]a u [[Dalmacija|Dalmaciju]], sobom je doveo nekoliko [[ZBOR|ljotićevaca]], između ostalih i Roka Kaleba, pripadnika antikomunističke organizacije »[[Beli Orlovi]]«. Od ostataka Đačkog bataljona (ranije: Splitsko-šibenska četa), koji su uglavnom bili ljotićevci, i dijela četnika koje mu je ustupio vojvoda Đujić, poručnik Kopps je formirao odred »Konrad« čiji je zadatak bio da vrši diverzije na partizanske štabove, organe narodne vlasti, ubija simpatizere NOP-a i da spriječi veze iz unutrašnjosti sa jedinicama i štabovima NOVJ na otocima. Grupa »Konrad« brojila je oko 30 ljudi — četnika i Nijemaca, sa sjedištem u selu [[Zablaće]], pokraj [[Šibenik]]a.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_167.htm Izveštaj Štaba Dinarske četničke oblasti od 29. maja 1944. komandantu oblasti o akciji Grupe "Konrad" protiv pripadnika NOP-a na području Dalmacije]</ref> U izvještaju koji je 11. marta 1944. godine uputio komandi [[2. oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]], o suradnji sa četnicima vojvode Đujića Kopps je zapisao sljedeće: {{izdvojeni citat|''Predmet: Četničke jedinice u sjevernoj Dalmaciji.'' Četnici su u sjevernoj Dalmaciji grupisani u jednu [[Dinarska divizija JVuO|diviziju »Dinara«]], čiji se štab nalazi u [[Kosovo polje (Dalmacija)|Kosovu]], 11 km južno od Knina. Komandovanje je u rukama vojvode Momčila Đujića, uz podršku majora Kapetanovića i kapetana Mijovića. Jačina grupâ, podređenih ovoj komandi, trenutno iznosi oko 6500 ljudi. Utjecajna zona se poklapa sa rajonom naseljenim Srbima unutar trokuta [[Knin]]—[[Šibenik]]—[[Zadar]] i doseže do zone [[Lika|Like]]. Operaciona zona je cijeli ovaj trokut, a naročito veće komunističke, partizanske oblasti, koje su naseljene Hrvatima. Do sada su vojne operacije izvođene u suradnji sa njemačkim divizijama, o čijim su rezultatima ove izvještavane. Znatni dijelovi ovih četničkih jedinica angažirani su na osiguranju njemačkih puteva za dotur. Posmatrano s vojne strane, trenutno se četnička suradnja sa njemačkim jedinicama ocjenjuje kao pozitivna. Na osnovu snaga, koje nam se ovdje nude, može se zaključiti da ona nije iskorištena u potpunosti, ali i ono što je do sada učinjeno upućuje na činjenicu, da bi njihovo dalje angažiranje u vojnom pogledu za nas bilo povoljno.<ref>[https://znaci.org/zb/4_21_10.pdf#page=1414 Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu, Narodnooslobodilačka borba u Dalmaciji, knjiga 10: siječanj—ožujak 1944. godine (tom 21, dokument br. 402, str. 1414—1418.)]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=696&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000692.] <br /> ({{jez-njem|"Betr. Cetnik–Verbaende Norddalmatien. </br> In Norddalmatien sind die Cetniks in einer Division "Dinara" zusammengefasst, deren Hauptquartier in Kosovo, 11 km s. Knin, liegt. Die Fuehrung liegt in den Haenden des Wojwoden Momcilo Djujitsch, der seinerseits unterstuetzt wird von Major Kapetanowitsch und Hauptmann Miowitsch. Die Staerke der diesem Kommando unterstellten Gruppen belaeuft sich z.Zt. auf etwa 6500 Mann. Das Einflussgebiet stimmt ueberein mit dem serbischen Siedlungsraum innerhalb des Dreiecks Knin–Sibenik–Zara und reicht bis ins Lika–Gebiet hinein. Operationsgebiet ist dieses gesamte Dreieck, insbesondere die in ihm liegenden groesseren, kroatisch besiedelten kommunistischen Partisanbereiche. Militaerische Operationen wurden bislang in Zusammenarbeit mit deutschen Divisionen durchgefuehrt und deren Ergebnisse dorthin gemeldet. Darueber hinaus sind wesentliche Teile dieser Cetnik–Verbaende zur Sicherung deutscher Nachschubstrassen eingesetzt. </br> Militaerisch gesehen ist somit die Zusammenarbeit der Cetniks mit deutschen Verbaenden zur Zeit positiv zu beurteilen. Sie fuehrt wohl noch keineswegs zu voller Ausnutzung der sich hier uns anbietenden Kraefte, doch berechtigt das bisher Geleistete zu der Auffassung, dass ein weiterer Einsatz sich fuer uns militaerisch guenstig auswirken muss."}})</ref>|Izvještaj jedinice »Konrad« od 11. ožujka 1944. Komandi Druge oklopne armije o četničkim jedinicama u sjevernoj Dalmaciji}} Na osnovu svega iznesenog, poručnik Konrad predlaže nadređenim: „Što se tiče upotrebe četničkih jedinica sjeverne Dalmacije u vojne svrhe, treba reći da one predstavljaju samo nastavak prakse talijanskih jedinica. Uz to se prije svega mora dodati i to, da se Talijani nikada nisu usuđivali — i pored svih hrvatskih suprotnih tvrdnji — da u većem obimu sprovedu vojnu suradnju, jer oni nisu željeli da se ojačaju četnici, tada još neoprobani u težoj političkoj situaciji. Dok su Talijani sprovodili samo djelomične operacije, danas je, uz strogu kontrolu i rukovođenje, moguća mnogo obimnija mobilizacija četničkih jedinica. Đujić nam je rekao da će se njegove jedinice, nakon čišćenja partizanskih oblasti u dalmatinskom području, angažirati tako što će u suradnji sa njemačkim komandama izvršiti zapriječavanja Titovih kanala za snabdijevanje. Na osnovu ovdje poznatih činjenica ovo izgleda apsolutno moguće.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=700&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000696.] <br /> ({{jez-njem|"Zur militaerischen Verwendung der Cetnikverbaende Norddalmatiens ist zu sagen, dass sie nur eine Fortsetzung der italienischen Verbindungen darstellen wuerde. Dazu muss allerdings hinzugefuegt werden, dass die Italiener es niemals gewagt haben – trotz aller gegenteiligen wiederholten kroatischen Behauptungen – in grossem Stil militaerische Zusammenarbeit durchzufuehren, da sie die damals noch nicht erprobten Cetniks in einer im uebrigen noch unreiferen groesseren politischen Lage nicht zu stark werden lassen wollten. Waehrend somit die Italiener nur Teilunternehmen durchfuehrten, waere bei straffer Kontrolle und Steuerung der Cetnikverbaende heute ein Heranziehen in weit groesserem Umfang moeglich. Djujitsch hat sich uns gegenueber bereiterklaert, seine Verbaende nach Saeuberung der Partisanengebiete im dalmatinischen Raum so einzusetzen, dass in Zusammenarbeit mit deutschen Dienststellen eine Sperrung der Versorgungskanaele Titos erfolgt. Auf Grund der hier bekannten Unterlagen erscheint dies vollkommen moeglich."}})</ref> [[File:Helmuth von Pannwitz and Chetniks.jpg|thumb|Njemački general [[Helmuth von Pannwitz]], zapovjednik [[15. SS kozački konjanički korpus|15. SS kozačkog korpusa]], u društvu četničkih oficirâ s teritorije NDH.]] U izvještaju Višeg SS i policijskog vođe u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj ''[[Gruppenführer]]a'' [[Konstantina Kammerhofera]] za mjesec mart 1944. godine, iskazano je stanovito nezadovoljstvo učinkovitošću četnikâ u Bosni i Hercegovini u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Policijska oblast II ([[Sarajevo]]): [...] </br> Borbena vrijednost četnika stacioniranih u policijskoj oblasti Sarajevo nastavila je opadati; borbe u okolici [[Višegrad]]a i [[Trebinje|Trebinja]] pokazale su da se oni mogu uspješno oduprijeti [neprijatelju] samo uz njemačku podršku. U [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], četnici nisu pokazali nikakvu vlastitu inicijativu tijekom izvještajnog perioda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=228&rec=314&roll=1548 NARA, T314, Roll 1548, frame no. 000222.] <br /> ({{jez-njem|"Polizeigebiet II (Sarajevo): </br> Der Kampfwert der im Polizeigebiet Sarajevo stehenden Cetniks ist weiter gesunken, bei den Kämpfen im Raum von Visegrad und Trebinje hat sich gezeigt, daß sie sich nur mit deutscher Unterstützung erfolgreich zur Wehr setzen können. In Ostbosnien zeigten sich die Cetniks im Berichtsmonat ohne eigene Initiative."}})</ref>|Mjesečni izvještaj za mart 1944. godine Višeg SS i policijskog vođe u Hrvatskoj (6. IV 1944).}} Njemački nadležni organi su ukazivali svojim višim komandama i na vidljivu diskrepanciju u domaćem antikomunističkom taboru u kontekstu »borbe protiv bandi«. Tako se u izvještaju 264. pješadijske divizije od 10. aprila 1944. na jednoj strani tvrdi da „hrvatske vlasti očigledno poseduju vrlo malo poverenja u trajno postojanje vlastite vlade“,<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_43.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji]</ref> dok se za četnike Dinarske divizije pod Đujićevom komandom navodi: {{izdvojeni citat|Nasuprot ovom, četnike treba ceniti kao jedini pouzdani faktor borbe protiv komunističkih bandi. Oni raspolažu, pored jednog boljeg rukovođenja i organizacije, i potrebnom inicijativom u borbi protiv bandi za sopstvena obaveštavanja i poduhvate i redovno javljaju upotrebljive rezultate izviđanja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=494&rec=314&roll=562 NARA, T314, Roll 562, frames no. 000489—000490.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroat. Behoerden besitzen anscheinend nur geringes Vertrauen in der dauernden Bestand der eigenen Regierung. </br> Im Gegensatz hierzu sind die Cetniks als einzig zuverlaessiger Faktor im Kampf gegen die kommunistischen Banden zu werten. Sie verfuegen neben einer besseren Fuehrung und Organisation ueber die im Bandenkampf notwendige Initiative zu eigenen Erkundungen und Unternehmen und melden regelmaessig brauchbare Aufklaerungsergebnisse."}})</ref>|Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. [[V SS korpusu]] iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], o držanju vojvode Momčila Đujića je data veoma povoljna ocjena: {{izdvojeni citat|Đujić neupitni pristalica DM. Hrvatski državljanin, lojalno radi sa vlastitim trupama protiv komunista, nasilno mobiliše pravoslavce. Prema povjerljivom izvještaju, nedavno je više puta izrazio antibritanska osjećanja. Jačina: 7000. Jesu li Đujićeve jedinice na području V SS korpusa?<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1208&rec=314&roll=565 NARA, T314, Roll 565, frame no. 001203.] <br /> ({{jez-njem|"Djujic einwandfrei DM Anhänger. Kroat. Staatsangehöriger, arbeitet mit eigener Truppe gegen Kommunisten loyal zusammen, zwangsmobilisiert Pravoslaven. In letzter Zeit nach V—Meldungen wiederholt englandfeindlich geäussert. Stärke 7000. Sind Djujic—Verbände im Bereich V. SS—Korps?"}})</ref>}} U izvještaju od 10. maja 1944, oficiri 15. brdskog korpusa navode da Nijemci snabdijevaju ukupno 6.318 četnika u NDH („Hrvatska borbena zajednica“). Za skrb 4.421 četnika starala se [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. divizija]], dok se o ostalih 1.897 brinula [[373. legionarska divizija|373. divizija]] Wehrmachta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=828&rec=314&roll=565 NAW, T-314, Roll 565, frame 000823: Zabilješka o broju četnika koje snabdijeva 15. brdski korpus (10. maj 1944.).]</ref> Nemački izveštaj iz jula 1944. godine, ocenjuje da četnici popa Đujića imaju oko 8.000 ljudi, od čega 7.000 naoružanih; dobro su organizovani, neprijateljski orijentisani prema Englezima i bez engleske pomoći. Nijemci zaključuju da im oni zamjenjuju jednu do dvije divizije u Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Jedinica Konrad [srednja Dalmacija]: Saradnja sa četnicima izvanredna. '''Oni zamenjuju jednu do dve divizije'''. Samo se oni bore — ustaše manje aktivne.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=790 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000781.] <br /> ({{jez-njem|"Zusammenarbeit der Truppe mit Cetniks hervorragend. Cetniks ersetzen 1 — 2 Divisionen. Nur sie kämpfen. Ustascha wenig aktiv."}})</ref>|Izveštaj kapetana Merrema, drugog obaveštajnog oficira Komande Jugoistoka (Armijske grupe F) o inspekcijskom putu po Srbiji, Bosni i Hercegovini i Hrvatskoj u periodu 20. jun — 4. juli 1944.}} Kapetan Merrem, njemački oficir koji je sastavio ovaj izvještaj, imao je samo riječi hvale na račun četnikâ Dinarske divizije JVuO i vojvode Momčila Đujića: {{izdvojeni citat|[[373. legionarska divizija|373. pešadijska divizija]]: Saradnja sa četnicima vrlo dobra (1. lički korpus sa sedištem u [[Gračac]]u). Oni nemaju direktnu vezu sa Đujićem. Rukovođenje njima direktno od strane obaveštajnog odjeljenja divizije. Njihovim akcijama uvek prisustvuje nekoliko Nemaca koji kontrolišu isporuke municije i snabdevanja. [...] '''Oni su jedini stvarno korisni saborci''' [podvučeno u originalu — prim.]. Jedino od njih dolaze korisna obaveštenja o neprijatelju. [...] Jedan četnički komandant odaje utisak potpuno pouzdanog saborca, koji je i neprijateljski nastrojen prema Englezima. [...] Četnici su vrlo častoljubivi i drago im je kada Nemci primete njihove podvige. [...] Podoficir Bartl poznaje lično vojvodu Đujića. Đujić mu šalje čak i sopstvene naredbe u vezi s područjem [[Donji Lapac|Lapca]]. [Najbolja taktika protiv partizana sastoji se u upotrebi specijalnih jedinica] i kombinovanju četnika u jedinice snage jednog bataljona sa jednim nemačkim vodom sa radio stanicom i, po mogućstvu, teškim oružjem.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=793 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Aussenstelle der 373. (kroat.) Div. – Uffz. Bartl. </br> Sehr gute Zusammenarbeit mit Cetniks. (1. Lika–Korps Sitz Gracac.) Kein unmittelbarer Einfluss Djuic. Direkte Führung durch Ic–Aussenstelle. Bei Cetnik–Einsatz nehmen meist einige deutsche Soldaten teil. Dadurch Kontrolle der Munitions– und Verpflegungslieferung gewährleistet. "Kroatische Kampfgemeinschaft" bezeichnet Bartl nur als Ausdruck im deutschen Schriftverkehr. Cetniks können diesen Begriff nicht und würden bei Bekanntgabe feindselige Haltung einnehmen. Cetniks sind die einzigen brauchbaren Mitkämpfer. Diese allein liefern auch brauchbare Feindmeldungen. </br> Kurze Rücksprache mit einem örtlichen Cetnik–Führer ergab den Eindruck eines absolut zuverlässigen, sogar englandfeindlichen Mitkämpfer. </br> Cetniks sind sehr ehrgeizig und sehen es gerne, wann ihre Taten von Deutschen beobachtet werden. Geschriebenes Wort (Flugblätter) gilt bei ihnen wenig. Das gesprochene Wort ist alles. Gute Flüsterpropaganda hat grossen Einfluss. </br> Von Invasion sprechen Cetniks kaum. </br> Uffz. Bartl kennt den Vojvoden Djuic persönlich. Djuic schickt ihm sogar die den Raum Lapac berührenden eigenen Befehle. </br> Auf die Frage, wie man nach seiner Ansicht der kommunistischen Banden Herr werden könne, antwortete Uffz. Bartl: "Durch andauerndes Jagen mit kleinen Jagdkommandos (Kleinkrieg nach Bandenart), durch Einsatz von Tarneinheiten und durch Zusammenfassen der Cetniks in Batl.–Stärke, dabei etwa 1 deutscher Zug mit Funk und möglichst mit schweren Waffen." </br> Uffz. Bartl macht einen sehr guten Eindruck, scheint sich aber doch sehr viel zuzutrauen, wenn er behauptet, er könne die gesamten Djuic–Cetniks dahin bringen, wo wir sie haben wollen, falls er an die entsprechende Stelle gesetzt werden wurde."}})</ref>}} Visoka ocjena za doprinos četničkih formacijâ s teritorije marionetske NDH ratnim naporima njemačkog okupatora data je 25. jula 1944. godine od strane nadležnih instanci iz [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]]: {{izdvojeni citat|Hrvatska: [...] Četnici su, s obzirom na vlastitu slabost, naši prirodni saveznici u borbi protiv komunizma. '''Samo se oni bore'''! “Hrvatska borbena zajednica” postoji samo na papiru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=716&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000707.] </br> ({{jez-njem|"Cetniks unter Berücksichtigung eigener Schwäche im Kampf gegen Kommunisten unsere natürlichen Verbündeten. Sie allein kämpfen! "Kroatische Kampfgemeinschaft" steht nur auf dem Papier."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka od 25. jula 1944.}} U izvještaju od 11. avgusta 1944, nakon proputovanja koje je Vojni zapovjednik Jugoistoka poduzeo u zoni odgovornosti V SS brdskog korpusa na teritoriju NDH, o tamošnjim četnicima te suradnji s njima kazano je: {{izdvojeni citat|Dobro iskorištavanje četničkih komandanata. Zahtjev za premještaj [[369. legionarska divizija|369. pješadijske divizije]] zbog sve češćih incidenata između četnika, o čijoj suradnji divizija apsolutno ovisi, i hrvatskih pripadnika divizije. 369. pješadijska divizija se sastoji od otprilike 70% Hrvata. Zapovjednik divizije napominje da se najmanje 40% njih smatra nepouzdanim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=192&broj=445 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000440.] <br /> ({{jez-njem|"Gute Ausnutzung der Cetnikführer. Antrag auf Herauslösung der 369.I.D. da sich Zwischenfälle zwischen Cetniks, auf deren Zusammenarbeit Division unbedingt angewiesen, und kroat.Div.Angehörigen mehren. (Siehe Ic–Bericht). 369.I.D. besteht aus ca. 70 % Kroaten. Div.Kdr. bemerkt, dass hiervon minderstens 40 % als unzuverlässig anzusehen sei."}})</ref>|Izvještaj o posjeti OBSO-a zoni odgovornosti 5. SS brdskog korpusa od 7. do 11. avgusta 1944. godine (11.8.44).}} Major Adolf von Ernsthausen je bio zapovjednikom 392. artiljerijske pukovnije iz sastava [[392. legionarska divizija|392. (hrvatske) pješačke divizije]], jedne od tri njemačko-hrvatske divizije (pored [[369. legionarska divizija|369. legionarske divizije]] i [[373. pješadijska divizija|373. pješadijske divizije]]). Kao veteran [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]] sa iskustvom ratovanja na [[balkanskom bojištu]], major von Ernsthausen biva upućen [[1944]]. godine u okupiranu Jugoslaviju. Von Ernsthausen će [[1959]]. godine objaviti ratne memoare pod naslovom ''Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944'' (“Vukovi [[Lika|Like]]. Sa legionarima, ustašama, domobranima i četnicima protiv Titovih partizana. Doživljaji u Hrvatskoj 1944.”).<ref>[https://winkelried-verlag.de/buecher/landser-am-feind/744/die-woelfe-der-lika Winkelried Verlag: Adolf von Ernsthausen, Die Wölfe der Lika]</ref><ref>[https://www.booklooker.de/B%C3%BCcher/Adolf-von-Ernsthausen+Die-W%C3%B6lfe-der-Lika-Mit-Legion%C3%A4ren-Ustaschi-Domobranen-und-Tschetniks-gegen/id/A02Iwx5I01ZZ3 Ernsthausen, Adolf von — Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944 — Landser am Feind, Band 5 (www.booklooker.de)]</ref> O sveobuhvatnoj saradnji Dobroslava Jevđevića s okupacionim vlastima bio je general Mihailović, u više navrata, obaviješten i od strane Jovanke Krištof (pseudonim »Mira«), četničke obavještajke u [[Slovenija|Sloveniji]]. U veoma opširnom izvještaju od 29. juna 1944, Krištof o Jevđeviću (pseudonim »Aero«) daje nedvosmislenu ocjenu: „Aero je drugi [[Milan Nedić|Nedić]].“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_198.htm Izveštaj obaveštajnog organa od 29. juna 1944. Draži Mihailoviću o stanju četničkih organizacija u Sloveniji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Lici i saradnji sa nemačkim okupatorima]</ref> Pored toga, Krištof karakteriše Jevđevića kao „vrlo kompromitovanu osobu“ (najprije zbog „jakog sudelovanja sa okupatorom“), te zaključuje da ovaj ne bi mogao organizovati četničku ilegalu. Iz izvještaja Krištof može se zaključiti kako su vojvoda Dobroslav Jevđević i kapetan [[Dušan Đaković]], komandant 4. brigade iz sastava Ličko-kordunaške oblasti JVuO, bili podređeni okupatoru i suštinski i u simboličkoj ravni: {{izdvojeni citat|Odred u Ab.[aciji, tj. [[Opatija|Opatiji]] — prim.] likvidiran. 19 ljudi otišlo u [[Postojna|Postojnu]], a 10 ih ide u Nem.[ačku] kom. na [[Rijeka|Reci]], gde će služiti kao [[Gestapo]]. Tu će biti sa njima i Aero i kap. Đak., pa čak i r. stanica. [...] Svi su ti odredi pod Nem. kom. i bez međusobne veze, razbacani po [[Istra|Istri]], da se pokaže celom narodu, kako su Srbi Nem. sluge. Plaćeni su — vojnici 360 L.[ira] mesečno, podnar. 450 naredn. 525 podpor. mislim 3.000 a kap. Đak. 5.800 L. [...] U Josipdol je poslao Aero 11 ljudi, navodno da osnuju tamo četničku komandu. Međutim ti su ljudi Nem. tajna policija, a od četnika iz šume, koji su im dolazili u vezi, da je to četn. komanda, napravili Nem. radni bataljon, koji vode Nem. Tu je oko 40 ljudi, ostali su prestali dolaziti kad su videli šta se sa ovima desilo. [...] Kud ćemo veće poniženje za našu vojsku nego da komanduje Nem. poručnik našem kapetanu, pa i vojvodi, samo sreća, da je taj vojv. surogat, inače propadosmo od bruke... Sve ove i slične akcije vodi kap. Đaković, naravno pod komandom Nem. poručnika. Odluke o njima donosi Aero u dogovoru sa Nem. Upravo je gnusno gledati, kako se obojica klanjaju pred Nem. potpor. i por., pa kaplarima. Đak. sve pozdravlja fašistički uzdignutom rukom, a Aero samo veće činove oficire, inače našim pozdravom. [...] U Lici saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi — tamo mora okupator popuštati, jer inače odoše ljudi u šumu, a vođe su potpuno Nem. sluge i nemaju kamo bežati. [...] '''U krvi im je šurovanje sa okupatorom, a nama prikazuju kako vode vele politiku i kolike žrtve za narod s tim pridonašaju — dok u stvari nisu ništa drugo nego ponizne Nem. sluge'''. [...] Potrebno je već jednom započeti sa ozbiljnim i poštenim radom, jer će nas katastrofa preteći. Saradnju sa okupatorom trebalo bi napraviti na čisto drugoj bazi i ne sme biti vidna. Bar ovde.}} Na drugoj strani, Jovanka Krištof izdvaja kao pozitivan primjer vojvodu Momčila Ðujića: „Ovi ljudi ovde vide jedini spas u vojv. Đujiću, jer ga smatraju poštenim i iskrenim borcem za našu stvar. Isto ima org. dobro sprovedenu. Pljačkati i krasti ne dozvoljava o čemu su se uverili iz njegove prop. gde su imena poubijanih ljudi zbog nediscipline i raznih prekršaja. To ljudima imponira — pošten rad i samo to žele, a i zaslužuju, jer ih nepoštenje tuče već 3 1/2 god. I pored svega toga, ostali su verni našoj ideji. Isto saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi i ne vodi se trgovina sa ljudima, kao ovde. Ovo vodstvo se jako boji Đujića i gaji mržnju prema njemu zato hoće ljudima dokazati, da Đujić nema ništa odnosno samo par sto vojnika bez oružja koji kao čudo gledaju mitraljez. A isto, da su pod Nem. kao ovi ovde.“ U pokušaju da prebaci teret odgovornosti za sopstvenu kolaboraciju s okupatorom na komandanta Dinarske divizije JVuO, vojvoda Jevđević piše Mihailoviću 8. avgusta 1944. godine: „Garantujem i imam stotine dokaza da trupe Đujića u velikom delu stoje u tešnjoj vezi od mene, ali to niko ne vidi. Vi bi se začudili, kad bi vam sve ispričao kakve mi izveštaje pokazuju Nemci o svojim vezama sa našim jedinicama, naročito kod [[Uroš Drenović|Drenovića]] i ostalih, prebacujući mi da ih mi sabotiramo i podmuklo rušimo.“<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 156, reg. br. 51/1—1.</ref> I u izvještaju od 10. avgusta 1944, Jovanka Krištof je upozorila Mihailovića na činjenicu da se [[Lika|lički]] četnici pod komandom vojvode Jevđevića nalaze u [[Istra|Istri]] u službi okupatora, kao i da su pred [[Nacionalsocijalistička njemačka radnička partija|nacistima]] (»broj 11«) dužni salutirati [[Rimski pozdrav|fašističkim pozdravom]]: {{izdvojeni citat|Kolben [potpukovnik [[Karl Novak]] — prim.] se povratio 3 ov. meseca. Zgrozio se nad ovim radom. Nije mogao svega verovati kad su mu referisali oficiri i vojnici, dok nije neke stvari i na vlastite oči video. Mislim, da je dosta ako Vam kažem da stalno uzdiše i govori pri svakoj prilici: »Jadni Čiča, kako ga upropastiše, zar [[Vermaht]] i [[Gestapo]], da predstavlja Čičinu vojsku.« Prebleđuje slušajući i gledajući ovo. 3. mu referiraše četnici da su dobili naređenje da moraju svi nacistički pozdravljati. A jučer se sam uverio da ima oficira, koji profaniraju našu uniformu, te u njoj putuju iz [[Postojna|Postojne]] u Trst i daju povoda komun. za prop. Isti oficir Korać je tako i u Ab.[aciju] došao samo da je još imao natpis na rukavu i kapi »Lika« što po naređenju moraju svi u Postojni nositi. Ja sam ga napala zbog toga, a isto tako i Jovanovog brata, te su jučer svi na putu skinuli te sramotne natpise. [...] Čujem da Jovan sad ostaje kod Vas. Neka Vam ispriča kako su part.[izani] u okolici Post.[ojne] natiskali plakate o četn. banditima sa natpisom »Lika« na rukavu i kapi, koji su pljačkali selo sa br. 11 i odveli x ljudi i t.d. [...] Nadam se da će sad sigurno uspeti četnicima, da se odele od br. 11. Samo mnogi su od njih mišljenja da su ovim radom upropas[ti]li i ovde i Liku.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_21.htm Izveštaj Jovanke Krištof od 10. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o stanju ličkih četnika u Istri, njihovoj saradnji sa Nemcima i ponašanju Dobrosava Jevđevića u vezi sa problemom vraćanja četnika u Liku]</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u Srbiji (1944) === {{main|Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|Topličko-jablanička operacija}} [[File:Nemci predaju minobacač četnicima.jpg|thumb|Nemci predaju minobacač četnicima u Srbiji 1944.]] {{Quote box | citat = „D.M.-bande dosada nisu nikad napale okupacione trupe.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1115&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001111: Izvještaj o bandama u okolini katarakti Dunava (bez datuma, približno mart 1944).] <br /> ({{jez-njem|"Bisher haben die D.M.Banden die Besatzungstruppen noch nie angegriffen."}})</ref> | izvor = Nemački izvještaj o četnicima u okolini katarakti Dunava od marta 1944. | width = 40% | align = right}} {{Quote box | citat = „Titove bande imaju se napasti i uništiti, odn. zarobiti. Pristalice D.M.-a (četnici) ne smatrati neprijateljima.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1264&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001260: Naredba 923. Landeschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ (29. Juli 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"Angetroffene Titobanden sind anzugreifen und zu vernichten bzw. gefangen zu nehmen. DM—Anhänger (Cetniks) sind nicht als Feind anzusehen."}})</ref> | izvor = Naredba 923. Landesschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ od 29. jula 1944. | width = 40% | align = right}} Kad je sredinom marta 1944. operativna grupa sastavljena od [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge]] i [[Peta krajiška divizija NOVJ|Pete divizije]] NOVJ iz [[Sandžak]]a [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|prodrla u zapadnu Srbiju]], nesuglasice između četnika i Nijemaca u Srbiji potisnute su u drugi plan. Trupe sastavljene od jedinica [[Vermaht]]a i [[Vafen-SS|SS]], korpusâ JVUO, bugarskog okupacionog korpusa, [[Srpska državna straža|SDS]], [[Srpski Doborvoljački Korpus|SDK]] i [[Ruski Zaštitni Korpus|Ruskog zaštitnog korpusa]] pod objedinjenom nemačkom komandom generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] funkcionisale su kao jedinstvena operativna grupa u [[Operacija Kamerjeger|operaciji »Kammerjäger«]]. Kod nadležne je četničke komande majora [[Neško Nedić|Neška Nedića]] bio akreditovan nemački kapetan Vajel kao oficir za vezu. Zajedničke operacije trajale su nešto duže od dva meseca.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj Vojnoupravnog komandanta jugoistoka od 13. maja 1944.]</ref> Kao znak otopljavanja odnosa na liniji četnici–okupator, nakon unilateralnog raskidanja (sa njemačke strane) [[Ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta|sporazuma potpisanih]] u zimu 1943/1944. godine te organiziranja [[Operacija Treibjagd|operacije »Hajka«]] protiv [[Nikola Kalabić|Kalabićevih]] četnika, u drugoj polovini marta 1944. upriličen je sastanak komandanta Drugog ravnogorskog korpusa kapetana [[Predrag Raković|Predraga Rakovića]] sa oficirom [[Schutzstaffel|SS]]-a Biermannom, inače njemačkim zapovjednikom [[Čačak|Čačka]]. Tom prilikom je kapetan Raković garantovao „da ne postoje ni najmanje namere da se planira opšti ustanak ili da se sprovedu sabotažne akcije“ protiv Nijemaca, odnosno da će „na teritoriji Srbije“ iznova nastupiti primirje. U Mihailovićevo ime, četnički komandant je iskazao spremnost „za borbu protiv komunista i izvan Srbije, uz isporuke municije“, a nije čak odbacio ni mogućnost angažovanja „na drugim evropskim frontovima“.<ref>[https://web.archive.org/web/20221206140940/https://znaci.org/00001/4_14_3_269.htm Izveštaj Feldkomandanture u Čačku od 25. marta 1944. komandantu Jugoistoka o pregovorima sa komandantom 2. ravnogorskog korpusa]</ref> U izvještaju Komandi Jugoistoka, [[obersturmführer]] Biermann navodi da Draža Mihailović od njemačke strane očekuje diskretnost u održavanju kontakata, naročito stoga što bi srpske kvislinške vlasti u JVuO mogle vidjeti konkurenciju: {{izdvojeni citat|Kapetan Raković mi je kazao lično, takoreći u povjerenju kao prijatelju, da sve što mi je do sada rekao i sve što sam ja zapisao, on rekao po nalogu Draže Mihailovića, s kojim je imao svakodnevnu radio-vezu i od koga je dobivao stalna uputstva o predmetu prethodnih razgovora. Pritom me uvjerava da će sa strane Mihailovića, naravno, sve biti demantirano, ukoliko se o sadržaju razgovorâ ponovno dozna u [[Beograd|beogradskim]] krugovima ([[Milan Nedić|Nedić]], [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]). Sasvim je prirodno da ovi krugovi pokušavaju svim sredstvima osujetiti sporazum između njemačke okupacijske vlasti i Draže Mihailovića, jer trenutno su oni legalni predstavnici srpskog naroda te bi možda mogli strahovati za svoje pozicije. Pregovore između DM–pokreta i njemačkih vlasti ovi bi krugovi odmah iskoristili u propagandne svrhe i predstavili ih kao kraj ili slabost DM–pokreta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=281&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000268—000269.] <br /> ({{jez-njem|"Hauptmann Rakovic sagte mit persönlich, sozusagen vetraulich zu einem Freund, dass alles, was er mir bisher gesagt und ich aufgeschrieben habe, von ihm im Auftrage von DM gesagt worden sei, mit dem er tägliche Funkverbindung habe und von dem er laufend Anweisungen für den Stoff der bisherigen Besprechungen erhalten habe. Er versichert mir gleichzeitig dass selbverstandlich von DM–Seite alles abgestritten werde, falls wieder der Inhalt der Besprechungen in Belgrader Kreisen (Nedic, Ljotic) bekannt werde. Es sei zu natürlich, dass diese Kreise mit allen Mitteln eine Verständigung zwischen der deutschen Besatzungsmacht und DM zu hintertreiben versuchen, denn sie seien ja gegenwärtig die legalen Vertreter des serbischen Volkes und müssten evtl. um ihren Posten fürchten. Verhandlungen der DM–Bewegung mit deutschen Behörden würden sofort von diesen Kreisen propagandistisch aufgeschlachtet und als Ende bezw. Schwäche der DM–Bewegung hingestellt."}})</ref>|Njemački izvještaj od 25. marta 1944. o pregovorima šefa [[Sicherheitsdienst]]a u Čačku obersturmführera Biermanna sa kapetanom [[Predrag Raković|Predragom Rakovićem]], komandantom 2. ravnogorskog korpusa JVuO}} Kapetan Predrag Raković, jedan od glavnih četničkih komandanata zaduženih za održavanje [[Saradnja četnika sa Nedićevom vladom|veze s Milanom Nedićem]] i Nijemcima, ponovo se sastaje sa Biermannom u Čačku 26. aprila.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=331&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000314.]</ref> Raković je tada naveo da mu je general Mihailović povukao punomoć za obavljanje poslovâ s Nijemcima i da zbog toga na ovom sastanku ne sudjeluje kao njegov predstavnik. Očigledno da je Draža Mihailović bio sasvim upoznat sa ovim kontaktima i davao je za njih odobrenja, dok je Raković održavao kontakte i obavljao poslove s Nijemcima, iako su mu ovlaštenja bila povučena.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Ubrzo je uslijedilo potčinjavanje Rakovićevog Drugog ravnogorskog korpusa JVuO (kao i Javorskog korpusa pod komandom majora [[Radomir Cvetić|Radomira Cvetića]]) njemačkim trupama u jugozapadnoj Srbiji, što se može zaključiti iz jednog izvještaja Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka s početka aprila 1944: {{izdvojeni citat|Cvetićevi četnici osiguravaju lijevi bok grupe Jug i izviđaju u pravcu [[Golija|Golije]] od Drinića ka sjeveru. Zadatak Rakovićeve grupe nepromijenjen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=413 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000408—000409.] </br> ({{jez-njem|"Die Cvetic–Cetniks sind zum Schutz der linken Flanke der Angriffsgruppe Süd und zur Aufklärung über das Golija–Gebirge über Dramici nach Norden vorzuführen. Auftrag für Rakovic–Cetniks bleibt unverändert."}})</ref>|Izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka svim potčinjenim jedinicama za 3. april 1944. godine}} U dnevnom izvještaju iz Komande Jugoistoka za 18. april 1944, predviđa se koji će sektor zauzeti jedinice pod Rakovićevom komandom u vrijeme izvođenja operacije »Kammerjäger«, kojom prilikom je okupator s uspjehom osujetio [[Drugi prodor NOVJ u Srbiju|drugi prodor NOVJ u Srbiju]]: {{izdvojeni citat|Rakovićeva grupa dobila zadatak da postavi osiguranja prema jugu na sjevernoj obali Studenice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=514&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000510.] <br/> ({{jez-njem|"Unternehmen Kamerjägger. II. Eigene Lage: </br> F/ Cetnik–Gruppe Rakovic erhielt Auftrag zur Abschirmung nach S gegen Feind auf dem nördl. Studenica–Ufer."}})</ref>|Dnevni izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka tokom operacije Kammerjäger, 18. april 1944.}} Iz jednog razgovora na visokom nivou (prisutni: general [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka i [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova), održanom 11. aprila 1944. godine, može se nazrijeti koliko su okupacioni dužnosnici bili zadovoljni saradnjom sa četnicima i ostalim [[Kolaboracija|kolaboracionističkim]] snagama na [[Balkan]]u: {{izdvojeni citat|Neubacherovo mišljenje o vrijednosti srpskih formacijâ: [[Srpska državna straža|SDS]] loša, Hipo (pomoćna policija) isto, [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]] dobar, četnici veoma različito. U Crnoj Gori se dobro tuku [[Crnogorski dobrovoljački korpus|dobrovoljci pod njemačkim vođstvom]]. Kosovski Albanci se bore s nama. Evzoni u Grčkoj nijesu za odbranu obale, ali su korisni u unutrašnjosti zemlje i sigurno neće pucati na nas.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=462&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000458.] <br/> ({{jez-njem|"Auffassung Neubacher über den Wert der serbischen Verbände: SSW schlecht, Hipo desgleichen, SFK gut, Cetniks sehr unterschiedlich. In Montenegro schlügen sich die Freiwilligen unter deutscher Führung gut. Die Kosovoalbaner kämpfen mit uns. Evzonen in Griechenland sind nichts für Küstenverteidigung, brauchbar wohl aber im Innern des Landes, werden bestimmt nicht auf uns schiessen."}})</ref>|Vojni zapovjednik Jugoistoka (Razgovor Felber-Neubacher, 11. april 1944.)}} U izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera (u odjeljku naslovljenom „Stanje kod neprijatelja“), sačinjenom 22. aprila iste godine, ambivalento držanje jedinicâ JVuO prema okupatorskim vlastima smatra se glavnom karakteristikom četničkog pokreta u Srbiji: {{izdvojeni citat|Srbija: <br /> Pokret DM je podijeljen unutar sebe. Dok se neki aktivno bore na strani njemačkog Wehrmachta protiv komunista — a da nijesu odustali od temeljnih rezervi prema svakom okupatoru — manje bande DM u centralnoj i istočnoj Srbiji spremne su činiti štetu. Izvještaji koji se stalno pojavljuju o pregovorima Draže Mihailovića i Tita nijesu potvrđeni i takođe se doimaju nevjerovatnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=556 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000552.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist in sich aufgespalten. Während ein Teil aktiv an der Seite der deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten kampft – ohne dadurch die grundsätzlichen gegen jeden Okkupator vorhandenen Vorbehalte aufgegeben zu haben – treiben kleinere DM–Banden in Mittel–und Ostserbien nach wir vor ihr Unwesen. Immer wieder auftauchende Meldungen über Verhandlungen zwischen DM und Tito bestätigen sich nicht und erscheinen auch unglaubwürdig."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka o stanju u periodu od 16. marta do 15. aprila 1944. godine}} 12. aprila 1944. godine, pukovnik [[Jevrem Simić]] izdaje jednom četničkom nižem oficiru objavu o kretanju na terenu brigade kojom komanduje, kako bi ovaj mogao što efikasnije uništavati jatake i simpatizere [[Narodnooslobodilački pokret|NOP]]-a: {{izdvojeni citat|OBJAVA Za G. Milića Majstorovića p.poručnika, komandanta II bataljona III leteće kosmajske brigade, koja mu se izdaje s tim da može slobodno da se kreće sam ili sa svojom vojskom po terenu koji je ugovoren sa našim saveznicima Nemcima i Bugarima i da u ime Kralja Petra II Karađorđevića oduzima svu rekviziciju i kolje sve partizanske jatake i simpatizere zbog čega će dobiti čin majora.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_115.htm Objava komandanta četničke oblasti u Srbiji od 12. aprila 1944. komandantu 2. bataljona 3. kosmajske brigade za nesmetano kretanje od okupatora i klanje simpatizera narodnooslobodilačkog pokreta]</ref>}} 1. maja 1944. godine, u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka, koji potpisuje načelnik štaba general [[Kurt Geitner]], navodi se cifra od nekoliko hiljada pripadnika JVuO koji pomažu okupatoru u zaustavljanju ofenzive NOVJ: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje u sopstvenim redovima: </br> Borbena grupa Weyel: 500. SS padobranski lovački bataljon, sa otprilike 1.000 četnika, odbacio je neprijatelja kod [[Seča Reka|Seče Reke]] (6 km zap. od [[Kosjerić]]a) i sa manjom borbenom grupom vrši napad na neprijatelja kod Varde. Izbrojano 10 mrtvih neprijatelja; vjerovatni veći gubici. [...] </br> Četnici su raspoređeni duž linije [[Požega]]—Kosjerić—[[Ražana]]—[[Povlen]], sa ukupnom jačinom od približno 5.000 ljudi. Pojedine grupe su poslale oficire za vezu. Draža Mihailović, koji je preuzeo jedinstveno zapovjedništvo, namjerava uspostaviti radio-vezu s njemačkom komandom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=673&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000669—000670.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. Eigene Lage. </br> B. Kampfgruppe Weyel. Fg.Abt. 696 bis Kostojevici an Straße 4 OSO Rogacica durchgestossen. SS–Fallschirmjäger–Btl. hat mit etwa 1000 Cetniks Feind bei Sjecareka [sic!] (6 W Kosjerici) geworfen und steht mit einer schwächeren Kampfgruppe im Angriff gegen Feind bei Varda. 10 gezählte Feindtote, weitere Feindverluste wahrscheinlich. </br> F. Cetniks stehen im allg. Linie Pozega–Kosjerici–Razana–Povlen in Gesamtstärke ca. 5000 Mann. Einzelen Gruppen haben V.Offz. abgestellt. DM., der Gesamtführung übernommen hat, will Funkverbindung zu deutschem Kommando herstellen."}})</ref>}} U monografiji “Četnici u Drugom svjetskom ratu 1941—1945” [[Jozo Tomašević]] zaključuje: „Ne mogu ipak dati nikakvu potvrdu toj slutnji da je Mihailović održavao direktnu radio-vezu s Nijemcima, a uzimajući u obzir njegov način ponašanja u cijelom ratu, malo je vjerojatno da jest.“<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Međutim, Hermann Neubacher svjedoči u memoarima kako je, makar tokom nekoliko dana u zimu [[1945]], održavao izravnu radio-vezu s Mihailovićevim štabom.<ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005, str. 161—162.</ref> U ratnom dnevniku Vojnog zapovjednika Jugoistoka od 2. maja 1944, sa pohvalom se ističe kooperacija onih snagâ JVuO u zapadnoj Srbiji koje sačinjavaju taktički sklop pod komandom majora [[Ericha Weyela]]: {{izdvojeni citat|Borbena grupa Weyel: SS padobranski lovački bataljon, zajedno sa četnicima, razbio [[Peta krajiška divizija|Petu diviziju]] kod Varde. Veliki neprijateljski gubici. Četnici su postrijeljali sve zarobljenike. Brojke će biti objavljene naknadno.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=677&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000673.] <br /> ({{jez-njem|"Kampfgruppe Weyel. SS–Fallschirmjägger–Btl. hat mit Cetniks bei Varda Tross[?] der 5.Div. zerschlagen. Hohe blutige Feindverluste. Cetniks haben sämtl. Gefangene erschossen. Zahlen werden nachgemeldet."}})</ref>}} U izvodu iz ratnog dnevnika generala Hansa-Gustava Felbera za 3. maj 1944. godine, navodi se da je načelnik štaba Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka general Kurt Geitner išao u posjetu njemačkim trupama na ratištu u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]]: {{izdvojeni citat|(3.5.44) 6,00: Putovanje do Parišta [svakako je riječ o [[Donje Vardište|Vardištu]] — prim.] zbog razgovora sa majorom Weyelom i nekim četničkim vođama o formiranju zajedničkog štaba za borbu protiv komunista. Povratak za Beograd 3. maja u 15 časova.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=807&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000803.] <br /> ({{jez-njem|"3.5.44 6.oo Uhr Fahrt nach Pariste zur Besprechung mit Major Weyel und einigen Cetnik–Führern über Bildung eines gemeinsamen Stabes zur Bekämpfung der Kommunisten. Rückkehr nach Belgrad am 3.5., nachmittags 15.oo Uhr."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka, 3. maj 1944. godine}} Kolike je razmjere poprimila kolaboracija četnikâ Draže Mihailovića sa njemačkim Wehrmachtom i srpskim kvislinškim jedinicama u proljeće 1944. godine, postaje očigledno i iz navodâ u izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja, u kom su snage JVuO ubrojane u vlastite formacije: {{izdvojeni citat| I. Sopstvene snage A) Grupa “Holman” 696. bat. feldžand. krenuo je jutros sa četnicima u napad duž puta Nova Varoš — Ljubiš. 11/4. p. “Brand.” na maršu Sjenica — Maskova. Komandno mesto grupe “Holman” — Nova Varoš. I I/4. p. “Brand.” na maršu Užice — Ivanjica — Maskova. B) Grupa “Vajel” Napad Severne četničke grupe na jakog neprijatelja jugoistočno od Rožanstva nije uspeo uprkos visokih gubitaka i na strani četnika i na strani neprijatelja, pa će jutros biti ponovljen sa I/“Brand.”. Podređeni 1. bataljon 63. puka u obezbeđenju na visovima između Čajetine i Rožanstva. C) 24. bug. div. I I /64. nije uspeo u noći 11/12. 5. da kod Mokre Gore spreči neprijateljske zaštitnice da izmaknu ka jugu. Danas je sa 1/1. srp. puka i 1.000 četnika počelo čišćenje prostora Semegnjevo — Čajetina. 8. bataljon teških mitraljeza na maršu Požega — Arilje. 11/63. biće naknadno privučen. D) Grupa “Tatalović” Srpski dobrovoljački korpus uključio se kod Ljubovije u borbe na hrvatskoj obali Drine i prihvatio četnike koji su se povlačili. Kod Rogačice 4 prebeglice.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja 1944. Vrhovnoj komandi Vermahta o borbama sa 2. i 5. NOU divizijom na komunikaciji Užice — Višegrad]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000732—000733.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. II. Eigene Lage. </br> A) Gruppe Hollmann. Fg.Abt.696 heute morgen mit Cetniks zum Angriff entlang Str. Nova Varos–Ljubis angetreten. II./4.Brdbg. auf Marsch Sjenica–Maskovo. Gefechtsstand Gruppe Hollmann Nova Varos. III./4.Brdbg. auf Marsch Uzice–Ivanjica–Maskovo. </br> B) Gruppe Weyel. Angriff nördl. Cetnik–Gruppe gegen starken Feind SO Rozanstvo drang bei hohen Cetnik–u. Feindverlusten nicht durch und wird seit heute morgen mit I./Brdbg. wiederholt. Unterstelltes I./63 sichert auf Höhen zwischen Cajetina u. Rozanstvo. </br> C) 24.bulg.Div. III./64 konnte in der Nacht 11./12.5. bei Mokra Gora Ausweichen feindl. Nachhuten nach S nicht verhindern und tritt heute mit I./Serb.Rgt.1 u. 1000 Cetniks zur Säuberung des Raumes Semegnjevo–Cajetina an. 8.sMG.Btl. auf Marsch Pozega–Arilje. II./63 wird nachgezogen. </br> D) Gruppe Tatalovic. Bei Ljubovija griff SFK in Kämpfe auf kroat.Drina–Ufer ein u. nahm ausweichende Cetniks auf. Bei Rogacica 4 Überläufer."}})</ref>}} U istom izvještaju je prenijeta i sljedeća informacija: {{izdvojeni citat|Prema pouzdanom izvoru, četnički komandant [[Dragoslav Račić|Račić]], koji je učestvovao u borbi protiv Grupe “[[Milutin Morača|Morača]]” u [[Valjevo|valjevskom]] kraju, zatražio je da se vrati u svoje dotadašnje operacijsko područje, jer ne želi više da se „prlja“ saradnjom sa okupatorom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000732.] <br /> ({{jez-njem|"Nach s.Qu. hat Cetnikführer Racic, der im Kampf gegen Gruppe Moraca im Raume Valjevo beteiligt war, die Rückkehr in sein bisheriges Einsatzgebiet beantragt, da er sich durch Zusammenarbeit mit der Okkupator nicht länger "beschmutzen" wolle."}})</ref>}} Istog dana, u izvještaju koji je poslao Glavnom komandantu Jugoistoka feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|von Weichsu]], general Felber zapaža kako formiranje ''Borbene grupe Weyel'' označava novu etapu u četničko-njemačkim odnosima s ciljem saradnje u borbi protiv NOVJ, koja u tom obimu nije bila izvodiva u prethodnom periodu: {{izdvojeni citat|Utisak o upotrebljivosti pojedinih potčinjenih narodâ i jedinicâ: [...] Četnici uvjeravaju da će se uzdržati od bilo kakvog neprijateljstva prema njemačkim trupama i da će učestvovati u borbi protiv komunista do konačne pobjede. U operacijama četničke jedinice predvodi [[Neško Nedić]], a s njemačke strane major Weyel. Razgovori na bojnom polju pokazuju da su četničke vođe poput Kalabića i Rakovića spremne sarađivati sa Nijemcima. Kod ljudstva preovlađuje prijateljski pristup, uz samo nekoliko neprijateljskih lica. Naoružanje im je skromno; manjak mitraljeza. Situacija sa zalihama municije, kao i dosad, nejasna.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=727&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000723—000724.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Eindruck über die Brauchbarkeit der einzelnen unterstellten Nationen und Verbände: </br> f) Cetniks versichern jede Feindseligkeit mit deutschen Truppen auszugeben und sich am Kampf gegen die Kommunisten bis zum Endsieg zu beteiligen. Leitung der Cetnik–Verbände durch Nesko Neditsch, deutscherseits durch Major Weyel. Besprechungen auf dem Gefechtsfeld zeigen, daß die Führer der Cetniks wie Kalabic und Rakovic gewillt sind, mit den Deutschen zusammenzuarbeiten. Unter den Leuten vielfach freundliches Entgegenkommen, nur zum Teil feindselige Gesichter. Ausrüstung mit Waffen mäßig, wenig Maschinenwaffen. Über Munitionslage nach wie vor Unklarheit."}})</ref>|Raport generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|Maximilianu von Weichsu]] od 13. maja 1944. godine}} Draža Mihailović je imenovao [[Milorad Mitić|Milorada Mitića]] za oficira za vezu između svojih jedinica i njemačke komande, kako bi saradnja četničkih komandanata sa okupatorom dobila organizovaniju formu. General Mihailović je preko kapetana Mitića dostavljao svoje zahtjeve njemačkoj komandi koja je snabdijevala municijom i hranom njegove jedinice, angažovane u borbi protiv NOVJ. Mitić je o situaciji na frontovima, o svome radu i o količini pomoći primljenoj od okupatora gotovo svakodnevno izvještavao generala Mihailovića. U depeši od 28. marta 1944, između ostalog, kapetan Mitić piše: {{izdvojeni citat|O nekoj akciji Bugara ili Br. 11 (šifra koja označava Njemce — nap.) protivu crvenih dublje na terenu nema ni govora. Doručak i večera su uvek u garnizonu. Ako se hoće uništenje komunista, onda to moramo mi da uradimo. Možemo da računamo na pomoć uzduž komunikacija, na municiju i avijaciju, mada ona ne može mnogo da pomogne. Ali moraju biti hitno bačene masovne snage i lično da vodite operacije, naravno kao 'siva eminencija', inače [[Peko Dapčević|Peko]] ode u Toplicu i dalje... Moral kod naših ljudi u reonima gde su prošli komunisti je mnogo opao. Sve veća sumnja u snagu naših i Br. 11 i sve veći respekt prema crvenima... Pred svim ovim mi ne možemo da zatvorimo oči. Ovoga puta opasnost je stvarno velika, skoro ogromna...<ref>AVII, arhivski fond Draže Mihailovića, S—X—57/2.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_62.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje KORPUSI DRAŽE MIHAILOVIĆA POLAŽU ISPIT PRED OKUPATOROM U SRBIJI]</ref>}} 18. aprila 1944. godine, glavni inspektor Vrhovne komande JVuO pukovnik Jevrem Simić izvještava generala Mihailovića da se kapetan [[Zvonimir Vučković]], komandant Prvog ravnogorskog korpusa, nalazi pod izravnom komandom njemačkih oficira: {{izdvojeni citat|Zvonkov odred pod komandom poručnika Nenadića zajedno sa Nemcima je u Negbini.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_120.htm Pismo delegata Vrhovne komande od 18. aprila 1944. Draži Mihailoviću o saradnji četnika sa nemačkim i bugarskim trupama u borbama protiv NOVJ u jugozapadnom delu Srbije]</ref>}} U telegramu od 20. IV 1944. pukovnik Simić piše generalu Mihailoviću: {{izdvojeni citat|Vučković sa 130 odabranih četnika stavio se pod komandu nemačkog poručnika Kerpera i nalazi se južno od Jasenova na Beloj Glavi.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kutija 277, registarski broj 4/1—56.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 99—100.</ref>}} Istog dana kada je došlo do formiranja ''Borbene grupe Weyel'' (28. IV 1944), u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka zapisano je: {{izdvojeni citat|Srbija: Stanje kod neprijatelja: </br> A) Divizijska grupa Morača nalazi se sa istočnom kolonom u oblasti južno od Kosjerića u borbi sa vlastitim snagama i četnicima, koji su izgleda predvođeni lično od strane D. Mihailovića.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000628.] <br /> ({{jez-njem|"Tagesmeldung von 28.4.1944. </br> Serbien. </br> I. Feindlage. </br> A) Div.Gruppe Moraca steht mit O–Kollone im Raum S Kosjerici im Kampf mit eigenen Kräften u. Cetniks, die von DM angeblich persönlich geführt werden."}})</ref>}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. godine generalu Mihailoviću, kapetan [[Neško Nedić]] piše o uspostavljanju fronta prema snagama NOVJ u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], odnosno da je stvoren jedinstveni borbeni sklop koji sačinjavaju četnici, [[Srpski dobrovoljački korpus|srpski dobrovoljci]] i njemačke okupacione trupe: {{izdvojeni citat|Snage potčinjene meni prešle su trenutno u odbranu na liniji Bačevci—Kosjerić i to: valjevski korpus sa delom Nemaca drži levo obalu Graca u visini Lipa—Ravan. Juče su na ovom odseku odbijeni svi napadi komunista. Ajdačić sa delom Nemaca zatvara položaj Bukovi—Ražana. Na prostoru Ražana—Kosjerić ima jedan bataljon Nemaca. Brigada Negovanova kao rezerva drži Divčibare. Rakovićev korpus u Kosjeriću sa ofanzivnom ulogom. Moja težnja je da sa naslonom na Nemce, stvorim čvrstu odbranu linije Bačevci—Kosjerić, dok se snage ne prikupe i ne stvore preduslovi za uništavajući udar, a tada uništi prva, druga a potom peta divizija. U ovom cilju front ostaje prema drugoj diviziji danas u odbrani dok na ovu diviziju sa zapada napadaju jedan bataljon Nemaca i tri bataljona ljotićevaca a mi je dočekujemo. Prema petoj diviziji preduzima se napad danas sa angažovanjem.<ref>AVII, Ča, kut. 276, reg. br. 2/1—11.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 100.</ref>}} U prvoj polovini maja 1944. godine, Vrhovna komanda JVuO je javljala o zajedničkim borbama četnikâ i Nijemaca širom okupirane Jugoslavije: „Naši i nemački delovi zatvorili put Užice — Kokin Brod. Isto tako zatvorena i Limska dolina. Od strane Nemaca i naših 2. maja počela ofanziva od Podgorice. Komunisti u oblasti Bijelog Polja. Nemci u Šavniku, Žabljaku i Brodarevu. U Istočnoj Bosni šesnaesta, sedamnaesta i tridesetšesta komunistička divizija pri uništenju od dve nemačke divizije.“ General Mihailović je naređivao i majoru Dragiši Rakiću (pseudonim »Gis-Gis«), komandantu Vojvodine JVuO, da pokuša dobiti municiju od okupatora, koristeći se pritom i srpskim kvislinškim strukturama, budući da je [[Banat]] formalno bio dijelom [[Vojna uprava u Srbiji|Nedićeve Srbije]]: „Postarajte se za nabavku municije kako ste predvideli. Iskoristite raspoloženje Nemaca u Banatu za jačanje naše organizacije. Isto tako iskoristite i Nacionalnu službu rada.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> 11. maja 1944, general Mihailović (pseudonim »Hans«) piše da je naredio »Viktoru« (major [[Mladen Mladenović]], komandant Čegarskog korpusa JVuO), »Hermanu« (potpukovnik [[Radoslav Đurić]], komandant Južne Srbije JVuO), »Orelu« (potpukovnik [[Dragutin Keserović]], komandant Rasinsko-topličkog korpusa JVuO) i »Minču« (major [[Branivoj Petrović]], komandant Deligradskog korpusa JVuO) da „iskoriste akciju“ okupatora protiv snaga NOVJ u [[Južna Srbija|južnoj Srbiji]], kao i da „na pogodan način“ nabave naoružanje i municiju: {{izdvojeni citat|Po podacima od Viktora, Hermana i Georgija [potpukovnik Milutin Radojević, delegat VK JVuO za područje Jablanice i Toplice — prim.] jedna nemačka divizija jačine oko 15.000 nalazi se u [[Kuršumlija|Kuršumliji]], [[Prokuplje|Prokuplju]], [[Žitorađa|Žitorađi]], [[Pukovac|Pukovcu]] i [[Leskovac|Leskovcu]]. Ima 70 tenkova. Pripremaju se za akciju protiv komunista. [[Gestapo]]vci iz [[Niš]]a traže Viktora i nude oružje i municiju i da ne diraju naše. Keserović 8 i 9 napadao na komuniste u okolini [[Ribarska Banja|Ribarske Banje]] sa [[Jastrebac|Jastrepca]] i od sela Zdravinja. Crveni dobili pojačanje i Orel se povukao na polazni položaj [[Zdravinje]] — [[Veliki Šiljegovac]]. Orel se sprema za ponovni napad. Naredio sam: Viktoru: Da Knjaževački korpus uputi Orelu za akciju na Jastrepcu i Moravskom srezu, ako ga već nije uputio. Sa ostalim snagama da zatvori prelaze na [[Morava|Moravi]] od Niša do Leskovca. Da iskoristi na pogodan način ponudu oružja i municije, jer sada moramo tući komuniste i treba iskoristiti nemačku akciju. 2. — Hermanu: Treba iskoristiti akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice. Da prikupi svoje snage u Jablanici i da dejstvuje najpogodnijim pravcem protivu komunista imajući u vidu akciju Nemaca. Na pogodan način da dođe do municije. 3. — Orelu: Da iskoristi akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice i da mu se stavlja pod komandu Knjaževački i Deligradski korpus. Na pogodan način da dođe do municije. 4. — Minču: Da odmah pomogne Orela u akciji na Jastrepcu i Moravskom srezu kako je već naređeno i da je pod komandom Orela.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref>}} 12. maja 1944, Draža Mihailović obavještava potpukovnika [[Zaharije Ostojić|Zaharija Ostojića]] (pseudonim »Sto-Sto«) sljedeće: „2 i 5 divizija su sada u srezu Zlatiborskom. Napadi se vrše sa svih strana.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> Napad su vršile njemačke i bugarske trupe, zajedno sa ljotićevcima i četnicima. U depešama<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 2/1—28.</ref> koje je komandant Cersko-majevičke grupe korpusa major [[Dragoslav Račić]] poslao Mihailoviću prethodnog dana o saradnji četnika i Njemaca, između ostalog, stoji: {{izdvojeni citat|Saznajem da su [[Užice]] pune Jankovićevih [Milutin — prim.] četnika i da [[Predrag Raković|Raković]], [[Neško Nedić|Neško]], Ajdačić, Janković i Mitić drže neke konferencije sa Nemcima. Ako boga znate sprečavajte ovo... Ako dalje budem vodio borbu protiv komunista zajedno sa Nemcima, ja ću duboko zaglaviti... Zbog ovoga molim da mi odobrite da se vratim na moj teren i povedem samo štabnu akciju u [[Istočna Bosna|Istočnoj Bosni]] i [[Srem]]u. Neko od nas mora ostati čist.}} U proljeće 1944. godine, prilikom njemačke kontraofanzive protiv partizana u jugozapadnoj Srbiji u kojoj su učestvovale i značajne četničke snage, zabilježena je i fotografija komandanta 1. ravnogorskog korpusa JVuO sa njemačkim oficirom, vjerovatno iz Wehrmachtove divizije [[Brandenburger|''Brandenburg'']].<ref name="yuhistorija.com"/> [[Datoteka:Zvonimir_Vuckovic_i_Nemci.jpg|minijatura|Kapetan [[Zvonimir Vučković]] (desno), komandant 1. ravnogorskog korpusa JVuO, pozira sa njemačkim oficirom tokom [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|partizanskog prodora u Srbiju]] (april/maj 1944. godine)]] General [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka, 16. maja 1944. godine podvlači svojim potčinjenim: „'''Pokret DM bio je i ostaje neprijateljski.'''”<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=758&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000754.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist und bleibt Feind."}})</ref> Felber podsjeća kako četnička saradnja u borbi protiv »crvenih« proističe samo iz činjenice da su komunisti njihov neprijatelj br. 1, ali neprijatelj br. 2 i dalje ostaje okupaciona sila. General Felber stoga preporučuje da se »borba protiv partizanskih bandi« oprezno nastavi voditi skupa s jedinicama generala Mihailovića: {{izdvojeni citat|Četničke grupe koje se nalaze u borbi protiv komunista, ne treba nikako ometati niti ih napadati, već ih podupirati u borbi. Saradnja s četnicima u borbi protiv komunista, uz najštedljiviju isporuku municije i pod nadzorom okupacione sile, može biti samo lokalna i radi akutne borbe protiv partizanskih bandi. U tom slučaju potrebno je isporučivati i sanitetski materijal i negovati ranjenike. Za svaku isporuku potrebno je odobrenje Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka. Preporučujemo da se u svim prilikama obraća nesmanjena pažnja pokretu DM i njegovim postupcima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=759&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000755.] <br /> ({{jez-njem|"Cetnikgruppen, die sich im Kampf mit Ko. befinden, sind dagegen nicht zu hindern und nicht anzugreifen, sondern in ihrem Kampf zu fördern. Ein Zusammengehen mit Cetniks im Kampf gegen die Ko. unter sparsamter Lieferung von Munition unter Aufsicht der Besatzungsmacht darf nur örtlich und nur zum Zwecke des akuten Kampfes gegen die Partisanenbanden erfolgen. In diesem Falle ist auch Lieferung von Sanitätsmaterial und Pflege der Verwundeten erforderlich. Munitionslieferung bedarf in jedem Falle der Zustimmung des Mil.Befh. Südost. Ungeschwächte Aufmerksamkeit gegenüber der DM–Bewegung und deren Maßnahmen ist nach wie vor überall geboten."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_272.htm Informacije Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 16. maja 1944. potčinjenim komandama i štabovima o držanju prema četnicima]</ref>}} U zapisniku generala Felbera s kraja maja 1944, apostofira se korištenje Mihailovićevih četnika i Ljotićevih dobrovoljaca za odbranu jugozapadne granice okupirane Srbije od partizanskog prodora: {{izdvojeni citat|Predviđeno je da se veći dio četnikâ Draže Mihailovića pošalje kući, da se najpouzdaniji koriste kao izviđači na granici, i da se dobrovoljci (SDK), poslije apsolutno neophodnog odmora i osvježenja, kasnije iskoriste kao graničari.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=817&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000813.] <br /> ({{jez-njem|"Es ist beabsichtigt, von den DM–Cetniks einen größeren Teil nach Hause zu schicken, die Zuverlässigsten als Aufklärer an der Grenze zu verwenden, und später das SFK nach einer unbedingt notwendigen Ruhepause und Auffrischung als Grenzschutz einzusetzen."}})</ref>|Zapisnik o putovanju za Niš i Sofiju 25-28.05.1944.}} General [[Edmund Glaise von Horstenau]], vršio je od 15. juna do 25. juna 1944. dužnost komandanta Jugoistoka, zamjenjujući generala Hansa Felbera, koji se po službenom zadatku nalazio u Njemačkoj. Opisujući u svom ratnom dnevniku stanje u Srbiji, tj. odnose između njemačkih i bugarskih okupacionih trupa, s jedne, kao i četnika i kvislinga, s druge strane, Horstenau navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|'''Nemci gotovo da nemaju svojih trupa u Srbiji'''. Postoji samo nekoliko policijskih jedinica. Najveći deo Srbije nalazi se pod kontrolom bugarskog okupacionog korpusa. Bugarskih vojnika nema samo u severozapadnom delu Srbije i Banata. No, bugarske trupe u Srbiji jesu najlošije bugarske jedinice. Tek što sam na kratko vreme preuzeo Vrhovnu komandu u Beogradu, dve bugarske čete, zajedno sa svojim oficirima, prebegle su partizanima kod Leskovca. Jedine trupe na koje je čovek mogao da se osloni u borbi protiv partizana bili su srpski dobrovoljci, a donekle i ruski. Upotrebljivi za borbu protiv partizana bili su i ljudi Draže Mihailovića. Vezu sa njim za mene je održavao jedan nemački major [Erich Weyel], nosilac odlikovanja „viteškog krsta“.<ref>Glez fon Horstenau, Između Hitlera i Pavelića: Memoari kontroverznog generala, Nolit, Beograd, 2007, str. 508.</ref>}} U vrijeme izvođenja [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Trumpf«]], u kojoj se [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pridružila njemačkim trupama u borbi protiv partizana, došlo je 14. jula 1944. u [[Kruševac|Kruševcu]] do sastanka vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera sa kapetanom [[Neško Nedić|Neškom Nedićem]], načelnikom štaba ove četničke formacije. Tom prilikom, Nedić je istaknuo da su „četnici u Englesku izgubili svako poverenje, pošto su ih Englezi izdali“, ponudivši svoje usluge u „borbi protiv komunizma“. General Felber je ocijenio da je riječ „o potpuno ozbiljnoj ponudi četnika koju treba prihvatiti“, s čim se složio i major Erich Weyel, oficir za vezu kod kapetana Nedića: {{izdvojeni citat|Neško Nedić je sada načelnik štaba četničke grupe koja se sa nama bori u akciji »Trumpf« i čija se jačina može proceniti na oko 10.000 ljudi. [...] Pošto su oni sami u borbi protiv komunizma i suviše slabi, uvideli su da moraju tražiti oslonac u nemačke oružane snage, ''kojima će se bezuslovno potčiniti sa puno poverenja''. Oni su spremni da se bore protiv komunizma svuda tamo gde bih ih ja postavio. Na drugoj strani, Nedić je molio ponovnu pomoć u vidu ''isporuke municije i naoružanja, a naročito teškog naoružanja''. Četnici su spremni da daju svaku garanciju da će se isporučeno naoružanje i municija upotrebiti samo protiv komunizma. [...] Neško Nedić je još jednom molio za poverenje ne samo ovdašnjih nemačkih komandi nego i čitavog nemačkog naroda, kao i za priznanje srpskog naroda kao najvećeg neprijatelja komunizma na Balkanu. ''Kao dokaz svog unutarnjeg raspoloženja ponudio je da se lično dalje bori na [[Istočni front|istočnom frontu]] posle čišćenja Srbije od komunizma'' i siguran je da bi to, slično njemu, učinio i jedan veliki broj četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_93.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 15. jula 1944. Komandi Grupe armija »F« o razgovoru vođenom 14. jula 1944. u Kruševcu, sa četničkim komandantom Neškom Nedićem u vezi zajedničkih dejstava protiv jedinica NOV i POJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=734&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frames no. 000725—000726.] <br /> ({{jez-njem|"Nesko Nedić ist z.Zt. Chef des Stabes der beim Unternehmen "Trumpf" mit uns kämpfenden Cetnikgruppe, deren Stärke auf etwa 10 000 Mann zu schätzen ist. </br> Da sie im Kampf gegen den Kommunismus alleine zu schwach seien, sähen sie ein, dass sie Anlehnung an die deutsche Wehrmacht suchen müssten, der sie sich voller Vertrauen bedingungslos unterstellten. Sie seien bereit, gegen den Kommunismus zu kämpfen überall da, wo ich sie hinstellen würde. Auf der anderen Seite erbat Nedić erneut Unterstützung durch Lieferung von Munition und Waffen, insbesondere schweren Waffen. Die Cetniks seien bereit, jegliche Garantie zu bieten, dass das Gelieferte nur gegen den Kommunismus verwendet würde. </br> Nesko Nedić bat nochmals um Vertrauen nicht nur der hiesigen deutschen Stellen, sondern des ganzen deutschen Volkes und um Anerkennung des serbischen Volkes als stärksten Feind des Kommunismus auf dem Balkan. Als Beweis seiner inneren Haltung bot er sich an, nach Säuberung Serbiens vom Kommunismus für seine Person an der Ostfront weiterzukämpfen, und er sei sicher, dass auch eine grosse Anzahl Cetniks es ihm gleich tun würde."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka Komandi Grupe armija »F« od 15. jula 1944. godine}} Major Weyel je još od kraja aprila 1944. godine tijesno surađivao s kapetanom Neškom Nedićem (general Kurt von Geitner je 28. IV zabilježio da je formirana „nova Borbena grupa major[a] Vajel[a]“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000628—000629.] <br /> ({{jez-njem|"Neue Kampfgruppe Major Weyel."}})</ref>) u koordiniranju njemačko-četničkih operacija protiv partizana.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> U izvodu iz ratnog dnevnika Armijske grupe »F« za 18. jul 1944.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=978&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000837.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Major v.Geitner unterrichtet Oberst i.G. Selmayr über neue Lage in Serbien: Am 17.7. eröffneten rote Kräfte südl. Korsumlja [sic!] (S–Serbien) Angriff gegen Cetnikverband. unter Major Weyel. Cetnik zum Ausweichen in NW–Richtung gezwungen. Zielsetzung der Kommunisten wahrscheinlich lokale Verschiebung einer Division, da für Offensive Richtung Ibartal, vorherige Versammlung stärkerer Kräfte notwendig gewesen wäre. Abwehr nur durch Cetnik, nach Ibartal ein weiteres Russenbtl. als Sicherheitskoeffizient unter Schwächung der neu aufgebauten Drinaverteidigung verschoben."}})</ref> navedeno je da je ovo savezništvo, makar taktičko, još uvijek na snazi: {{izdvojeni citat|''General fon Gajtner obaveštava generalštabnog pukovnika Zelmajera o novoj situaciji u Srbiji'': </br> Dana 17. 7. crvene snage otpočele su napad južno od Kuršumlije (južni deo Srbije) na četničke jedinice pod komandom majora Vajela. Četnici su bili prinuđeni da se povuku u pravcu severozapada. Cilj komunista je verovatno lokalno pomeranje jedne divizije, pošto bi za ofanzivu u pravcu Ibarske doline bilo potrebno prethodno prikupljanje jačih snaga. Odbrana počiva samo na četnicima, a upućen je još jedan bataljon Rusa kao koeficijent sigurnosti, uz slabljenje organizovane odbrane na Drini.}} U dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 26. jul 1944. godine, četničkim se jedinicama odaje priznanje za krupne usluge koje su u vrijeme [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Kehraus«]] učinili okupatoru defanzivnim dejstvima pri zadržavanju glavnine snagâ NOVJ: {{izdvojeni citat|''Srbija: Operacija »Kehraus«'' [Čistka]: </br> Očigledno da je glavnina neprijateljskih snaga snažno potučena i kao takva povukla se preko srpsko-albanske demarkacione linije. Dodir sa neprijateljem održava se samo sa zaštitnicama. Operacija je time završena, naknadno čišćenje se produžava borbenim grupama koje učestvuju. Mada se u toku operacije nije uspelo u razbijanju glavnine neprijateljskih snaga, ipak je pošlo za rukom, naročito masovnom upotrebom četnika, da se osujeti namera neprijatelja da prodre u pravcu Ibra. U prostoru Sokobanje, pod pritiskom naših i četničkih snaga, delovi bandi prešli su, pod borbom sa jedinicama iz pripravnosti za zaštitu železnice, prugu Zaječar — Knjaževac u pravcu bugarske granice, dok je glavnina, uz velike gubitke u borbama sa četnicima, prodrla u prostor Aleksinca. Od 23. 7. četničke grupe su prodrle preko Save u Srem i tamo se od tog vremena nalaze u borbi sa komunistima. U ostalim delovima Srbije lokalna delatnost bandi, dok se u Banatu vrše neprekidne sabotaže u žetvi.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=204&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289457—6289458.] <br /> ({{jez-njem|"SERBIEN: ”KEHRAUS” MASSE FD–KRAEFTE ANSCHEIN. STARK ANGESCHLAGEN, UEBER SERB–ALB. DEMARKATIONSLINIE AUSGEWICHEN. FD–BERUEHRUNG NUR NOCH MIT NACHHUTEN. UNTERNEHMEN DAMIT ABGESCHLOSSEN, NACHSAEUBERUNG DURCH BETEILIGTE KGRN. FORTGESETZT. WENN ES IM VERLAUF DES UNTERNEHMENS NICHT GELANG MASSE FD–KRAEFTE ZU SCHLAGEN, SO IST ES DOCH, INSBESOND. DURCH MASSENEINSATZ DER CETNIKS GELUNGEN, FD–ABSICHT, IN RICHTUNG IBAR VORZUSTOSSEN, ZU VEREITELN. UNTER DRUCK EIG. UND CETNIK KRAEFTE BANDEN RAUM SOKOBANJA MIT TLN. UNTER KAMPF MIT ALARMEINHEITEN BAHNLINIE ZAJEZAR KNJAZEVAC RICHTUNG BULGAR GRENZE UEBERSCHRITTEN, MIT MASSE UNTER VERLUSTREICHEN KAEMPFEN MIT CETNIKS BIS IN RAUM ALEKSINAC VORGEDRUNGEN. SEIT 23.7. CETNIKS–GRUPPEN UEBER SAVE NACH SYRMIEN VORGEDRUNGEN UND DORT SEITDEM IM KAMPF MIT KOMM. IM UEBRIGEN SERBIEN OERTL. BANDENTAETIGKEIT, BANAT ANHALTENDE ERNSTSABOTAGE.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (26. VII 1944)}} Nakon dva dana, poslat je iz Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Wehrmachta sljedeći dopis: {{izdvojeni citat|Srbija: </br> Završni izvještaj [o operaciji] „Kehraus“: Uz približno 70 sopstvenih poginulih iz svih borbenih grupa koje su učestvovale (uključujući četnike), 363 poginula neprijatelja, 464 zarobljenika i dezertera.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000242.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: </br> Abschlussmeldung "Kehraus": Bei etwa 70 eig. Toten aller beteiligten Kgrn. (einschl. Cetniks) 363. gez. Fd.–Tote, 464 Gefangene und Überläufer.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (28. VII 1944)}} 27. jula 1944, centrali u Berlinu javljali su iz komande Grupe armija »F«: „Srbija: Glavnina snažno potučenih neprijateljskih snaga u operaciji »Keraus«, koja se povukla ka jugu, ponovo je, posle neuspelog pokušaja da se povuče u oblast Albanije, napadnuta od strane Borbene grupe »Dizener« i četnika u prostoru jugoistočno od [[Medveđa|Medveđe]]. Gubici neprijatelja u akciji »Keraus« na dan 24. i 25. 7.: 29 mrtvih, 302 zarobljena, 8 mitraljeza, 2 minobacača i preko 200 pušaka.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=210&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289463.] <br /> ({{jez-njem|3.) SERBIEN </br> MASSE DER BEI ”KEHRAUS” STARK ANGESCHLAGENEN UND NACH S AUSGEWICHENEN FD.– KRAEFTE NACH MISSLUNGEN VERSUCH IN ALBAN. GEBIET AUSZUWEICHEN, IM RAUM SO MEDVEDJA DURCH. KGR. DIESENER UND CETNIKS ERNEUT ANGEGRIFFEN. FEINDVERLUSTE "KEHRAUS" AM 24. U. 25.7.: 29 GEZ. TOTE, 302 GEFANGENE, 8 M. G., 2 GR. W. UEBER 200 GEWEHR.}})</ref> Sjutradan, sumirani su rezultati ove operacije: „U Srbiji operacija »Keraus« je postigla potpuni uspeh; neprijatelj je bio prinuđen da izmakne u pravcu juga. Pošlo nam je za rukom da prodorom u pravcu Ibarske doline osujetimo njegovu nameru.“<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref> Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka za 30. jul 1944, takođe upućen Vrhovnoj komandi njemačkog Wehrmachta, bilježi da jedinice JVuO nastavljaju davati doprinos naporima okupatora u slamanju ofanzive koju je NOVJ poduzela u južnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|Prilikom nastavljanja čišćenja u operaciji »Keraus«, dijelovi neprijateljskih snaga istočno od [[Lebane|Lebana]] prodrli su u pravcu sjevera. Glavnina je napadnuta u prostoru Lebana od strane Borbene grupe »Dizener« i četnikâ. 5. policijski puk (bez III bataljona) stupio je u akciju sa istoka. Borbene grupe 27. bugarske divizije (5 bataljona) ponovo će stupiti u akciju 31. 7. u cilju naknadnog čišćenja iz doline Toplice u pravcu juga. Neprijateljski gubici — 27. 29. jul: Od strane Borbene grupe »Dizener« i četničke grupe »Vajel« neprijatelju nanijeti gubici od 117 mrtvih (izbrojani), 604 zarobljenih; zaplijenjeno 9 mitraljeza, 5 automobila, 5 minobacača, 560 pušaka, 6 radio-uređaja, velike količine municije i [vojne] opreme svake vrste.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=221&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289474—6289475.] <br /> ({{jez-njem|"3.) SERBIEN: </br> BEI NACHSAEUBERUNG ”KEHRAUS” TLE. FD–KRAEFTE O LEBANE NACH N VORGEDRUNGEN. MASSE RAUM S LEBANE DURCH KGR. DIESENER UND CETNIKS ANGEGRIFFEN. POL. RGT. 5 OHNE ROEM 3. ) VN O ANGESETZT. </br> KGR. 27. BULG. DIV. (5 BTLNE) ANTRITT 31. 7. ERNEUT ZUR NACHSAEUBERUNG AUS TOPLICA – TAL NACH S. FEINDVERLUSTE 27.</br> 29.7.: BEI KGR. DIESENER UND CETNIK–GRUP[P]E WEYEL: 117 GEZ. TOTE, 604 GEFANGENE, 9 MG, 5 M PI, 5 GR W., 560 GEWEHRE, 6 FUNKGERAETE, GROSZE [sic!] MENGEN MUN. UND GERAET ALLER ART.}})</ref>}} Komanda Jugoistoka obavještava 11. avgusta 1944. da se Rasinsko-toplička grupa korpusa JVuO, pod komandom potpukovnika Dragutina Keserovića, i zvanično stavila pod komandu njemačkog Wehrmachta tokom [[Topličko-jablanička operacija 1944|Topličko-jablaničke operacije]]: {{izdvojeni citat|Situacija kod Borbene grupe Diesener mirna. Četnička grupa Keserovića se dobrovoljno stavila pod komandu Borbene grupe Diesener. Ponovni napad protiv neprijateljskih snaga južno od Lebana počinje 13. VIII.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=288&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289541: Dnevni izvještaj komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 10. augusta 1944 (11. august 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"C ) LAGE BEI KGR. DIESENER RUHIG. </br> CETNIK–GRUPPE KESEROVIC FREIW. UNTER BEFEHL KGR. DIESENER GETRETEN. </br> ERNEUTER ANGRIFF GEGEN FD– KRAEFTE S LEBANE LAEUFT AM 13.8. AN."}})</ref>|Izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Vermahta za 10. avgust 1944. godine}} Neposredna četničko-nemačka operativna saradnja ponovila se i prilikom nemačkih operacija [[Operacija "Trumpf"|"Trumpf"]] i [[Operacija "Halali"|"Hallali"]] u jablaničko-topličkoj oblasti protiv [[21. srpska divizija NOVJ|21]]. [[22. srpska divizija NOVJ|22]]. [[24. srpska divizija NOVJ|24]]. i [[25. srpska divizija NOVJ|25]]. divizije NOVJ tokom jula i avgusta 1944. {{izdvojeni citat|Ministar [[Nojbaher]] konstatuje da je premijer [[Milan Nedić|Nedić]] — ukazujući na neudovoljene zahteve za oružjem ponovno izrazio nameru da demisionira — verno služio nemačkim interesima. Slično je i s Mihailovićem, koji se do danas trudio da ne zauzme neprijateljsko držanje prema okupatoru. To isto Važi i za ostale vodeće Srbe, koji su se, pod parolom »Dajte nam oružje — onda pripadamo Vama«, lojalno držali.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_231.htm Zabeleška obaveštajne grupe nemačkih komandi na Jugoistoku od 30. avgusta 1944. sa savetovanja u štabu komande Jugoistoka o aktuelnim pitanjima saradnje sa Dražom Mihailovićem i razvoju celokupne situacije na području Jugoistoka]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=980&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000974—000978.] <br /> ({{jez-njem|"Hierzu stellt Minister Neubacher fest, dass Ministerpräsident Nedic – der unter Hinweis auf die unerfüllten Waffenwünsche erneut Rücktrittsabsichten geäussert habe – in gutem Glauben zur deutschen Sache handelte. Ähnlich verhält es sich bei DM, der sich bis heute bemüht habe, keine feindselige Haltung dem Okkupator gegenüber einzunehmen. Das gleiche gilt für die anderen führenden Serben, die sich unter dem Motto: "Gebt uns Waffen – dann gehören wir zu Euch!" loyal verhalten hätten."}})</ref>|Nemački obaveštajni izveštaj od 30. avgusta 1944.}} === Desant na Drvar (1944) === {{main|Desant na Drvar}} Za [[Desant na Drvar]] (operacija »Rösselsprung«), preduzet maja i juna 1944, komanda [[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druge oklopne armije]] je angažirala oko 16.000 njemačkih vojnika i tri hiljade [[Momčilo Đujić|Đujićevih]] četnika.<ref name="Pop izdaje">[https://www.znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.]</ref> Četnici su bili dragoceni kao nemački informatori, pa su upravo oni doneli Nemcima tačan podatak o lokaciji Titovog štaba: {{izdvojeni citat|Prema četničkim podacima, Tito se nalazi u drvarskoj pećini, prema drugim izvorima u Oštrelju sjeverno od Drvara.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=459&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000455.] </br> ({{jez-njem|"IIc: Tito nach Cetnikmeldg. in Höhle Drvarska Pecina bei Drvar, nach anderer Meldg. in Ostrelj N Drvar."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja [[15. brdski armijski korpus (Nemačka)|15. brdskog korpusa]] za 10. mart 1944.}} U izvještaju 2. oklopnoj armiji iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], poslatom 19. maja 1944. godine, navedeno je da će četničke jedinice biti u potpunosti podređene njemačkom Wehrmachtu u ovoj operaciji: {{izdvojeni citat|''Telegram K-di 2. okl. armije'' Tiče se: »Reselšprunga« [...] 7) Ojačani 105. SS-izv. bat. sa potčinjenim 369. izv. bat. napada X-dana, nastupajući od Livna duž Livanjskog polja preko Bosanskog Grahova na Drvar, sprečava neprijateljske proboje prema jugoistoku i razbija neprijateljski komandni aparat. U Bosanskom Grahovu naši četnici, u Drvaru naši padobranci.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_63.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. maja 1944. Komandi 2. oklopne armije o izvršenim pripremama i zadacima potčinjenih jedinica za operaciju »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=724&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frames no. 000715—000716.] </br> ({{jez-njem|"Fernschreiben An PzAOK 2 </br> Betr. Rösselsprung </br> 7.) Verstärkte SS–AA 105 mit unterstellter AA 369 stösst am X–Tag antretend von Livno entlang Livanskopolje über Bosn.Grahovo auf Drvar vor, verhindet feindl. Ausbruch nach Südosten und zerschlägt feindl. Führungsapparat. In Bosn.Grahovo eigene Cetniks, in Drvar eigene Fallschirmjäger."}})</ref>}} Komanda Druge oklopne armije je uzvratila XV brdskom armijskom korpusu dopisom od 21. maja 1944. iz kojeg se zaključuje da se četnici nalaze pod komandom majora Ernsta Benescha iz divizije [[Brandenburger]], kao i da se za njih počeo koristiti službeni naziv »[[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|Hrvatska borbena zajednica]]«: {{izdvojeni citat|1) Crveni komandni centar u Drvaru (po svoj prilici Vrhovni štab Tito, u Drvaru, na staroj stočnoj pijaci, Američka vojna misija Trninić Breg, u Prnjavoru Engleska vojna misija, preostala Ruska misija neotkrivena). Treba računati sa mesnim obezbeđenjem, pre svega na visovima severoistočno, istočno i zapadno od Drvara, u datom slučaju i na protivvazdušnu odbranu. Dalji podaci o neprijatelju postepeno se saopštavaju komandantu 500. padobranskog lov. bat. od strane Ic K-de 2 okl. armije i majora Beneša. 2) Operacija »Reselšprung« treba da ukloni crveni komandni centar oko Drvara. Komandovanje »Reselšprung«: XV brd. AK, istaknuto komandno mesto Bihać. Za operaciju »Reselšprung« nastupaju X-dana (spuštanje padobranskog lov. bat.) na Drvar: [...] d) Ojačana Borbena grupa 1. puka »Brandenburg« (bez 1. bat.) sa potčinjenom Hrvat. borbenom zajednicom, od Knina na Bosansko Grahovo, odatle u više borbenih grupa protiv linije Prekaja (14 km ji. od Drvara) — Drvar. Zadatak: Doček bandi i štabova koji se povlače prema jugu. Grupe nose maskirno odelo. 3) 500. SS-padobranski lov. bat., komandant šturmbanfirer Ribka, sa potčinjenom SS-padob. nast[avnom] četom (očekuje se konačno odobrenje [[Heinrich Himmler|rajhsfirera SS]]), 40 ljudi odreda »Beneš« i 6 ljudi kontraobaveštajne službe spuštaju se X-dana, u trenutku što je moguće ranije, u crveni komandni centar Drvar i uklanjaju munjevitim napadom naročito Vrhovni štab Tito, kao i ostale crvene komandne štabove i savezničke, odnosno ruske vojne misije.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_66.htm Naređenje Komande 2. oklopne armije od 21. maja 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa za dejstva u operaciji »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=698&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frame no. 000690.] </br> ({{jez-njem|"1.) Rotes Führungszentrum in DRVAR (voraussichtlich Hauptstab TITO DRVAR am alten Viehmarkt, amerik.Mil.Missionen TRNIC BREG, in PRNJAVOR engl.Mil.Mission, Verbleib russ.Mission nicht geklärt). Mit örtlichen Sicherungen, vor allem auch auf den Höhen NO, O und W DRVAR, gegebenenfalls auch mit Flak, ist zu rechnen. Weitere Feindfeststellungen werden an Kdr. Fallschirmjäg.Btl.500 durch Pz.AOK.2 I c und Major BENESCH laufend übermittelt. </br> 2.) Das rote Führungszentrum um DRVAR soll durch das Unternehmen "RÖSSELSPRUNG" ausgeschaltet werden. </br> Führung "RÖSSELSPRUNG": XV.Geb.AK., vorgeschobener Gefechtsstand BIHAC. </br> Zu "RÖSSELSPRUNG" treten am x–Tag (Absprungtag des Fallschirmjäg–Btl.) auf DRVAR an: </br> d) Kampfgruppe verst. 1.Rgt.Brandenburg (ohne I.Btl.) mit unterstellten kroat. Kampfgemeinschaften von KNIN auf BOS.GRAHOVO, von dort in mehreren Kampfgruppen gegen Linie PREKAJA (14 SO DRVAR) – DRVAR. Auftrag: Auffangen von nach Süd ausweichenden Banden und Stäben. Gruppe trägt Tarnbekleidung. </br> 3.) SS–Fallschirmjäg.Btl.500, Führer Sturmbannführer RYBKA mit unterstellter SS–Fallsch.Ausb.Komp. (endgültige Genehmigung Reichsführer SS steht noch aus), 40 Mann Abt. BENESCH und 6 Mann Abwehr landet am X–Tag zum frühest möglichen Zeitpunkt in roten Führungszentrum DRVAR und schaltet in blitzatrigem Zugriff insbesondere den Hauptstab TITO sowie weitere rote Führungsstäbe und allierte bzw. russ.Mil.Missionen aus."}})</ref>}} Nemci su nakon operacije ocenili da četnici izviđačke zadatke izvršavaju besprijekorno, vođstvo im je dobro, ljudstvo naviklo na fizičke napore. Nemci zaključuju da su im četnici "neophodni su pri osiguranju komunikacija, posebno zbog pomanjkanja vlastitih trupa".<ref>NAW, T-314, Roll 566, 000048-9: Izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa o rezultatima formiranja „Hrvatskih borbenih grupa“ (30. juni 1944).</ref> === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1944) === {{Poseban članak|Ponuda Draže Mihailovića Adolfu Hitleru}} [[Datoteka:First Vrede sa četnicima.jpg|thumb|Nemački kapetan von Wrede i četnički komandanti kapetan [[Nikola Kalabić]], major [[Dragoslav Račić]] i kapetan [[Neško Nedić]], nakon potpisanog sporazuma o zajedničkoj borbi protiv partizana, u Topoli 11. avgusta 1944. (''nemački izvor'')<ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_536.jpg Wredeova zabeleška str.1]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_537.jpg Wredeova zabeleška str.2]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_538.jpg Wredeova zabeleška str.3]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_539.jpg Wredeova zabeleška str.4]</ref>]] Tokom jula i avgusta [[1944]]. intenzivirani su kontakti između predstavnika nemačke komande Jugoistoka [[Herman Nojbaher|Nojbahera]], predsednika vlade [[Milan Nedić|Nedića]] i predstavnika Mihailovića.<ref>[http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B8%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D1%83_%D1%81_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_14.7.1944. Nemački izveštaj o razgovoru s četnicima od 14.7.1944]</ref> Njemačka strana je nakon sastanka između predstavnika Obavještajnog odjeljenja komandanta Jugoistoka i trojice visokih oficira JVuO, Mihailovićevih izaslanika ([[Dragoslav Račić]], [[Neško Nedić]] i [[Nikola Kalabić]]), održanom u Topoli 11. avgusta 1944, na osnovu ponude JVuO zaključila da se „političko zauzimanje stava Draže Mihailovića i njegovog pokreta potpuno izmenilo. Oni su spremni da u potpunosti sa nama sarađuju“. Mihailovićevi izaslanici su stavili do znanja da je za JVuO najvažnije objedinjavanje domaćih antikomunističkih snaga, opšta mobilizacija i „stvaranje jedne srpske nacionalne armije za uništenje komunizma u Srbiji“. Pošto je za ostvarenje tog cilja bila neophodna njemačka dozvola i naoružanje, JVuO je bila spremna da se obaveže na lojalnost i vjernost okupatoru.<ref name="yuhistorija.com"/> Rittmeister Fürst von Wrede citira riječi četničkih oficira sa sastanka: {{izdvojeni citat|»Srbi, koje vi niste poznavali, ipak se bore za vas. Mi se obavezujemo našom časnom oficirskom rečju da ćemo biti verni. Pokret Draže Mihailovića je spreman da dâ sve garancije koje Nemci budu zahtevali. '''Naše smrtno neprijateljstvo protiv komunizma je najbolja garancija naše vernosti'''. Nas ne interesuje budućnost, svejedno kako će se rat završiti, mi smo odlučili, ako tako mora biti, da viteški propadamo.«<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_227.htm Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 11. avgusta 1944. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića o uslovima za sastanak Draže Mihailovića sa Nojbaherom]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000502.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben, die Ihr nicht bekannt habt, aber kämpfen für Euch. Wir verpflichten uns mit unserem Offz.Ehrenwort, dass wir treu sein werden. Die DM—Bewegung ist bereit, sämtliche von den Deutschen verlangten Garantien zu geben. Unser Todfeindschaft gegen den Kommunismus ist die beste Garantie für unsere Treue. Die Zukunft interessiert uns nicht, gleichgültig wie der Krieg ausgehen mag, wir sind entschlossen, wenn es sein muss, ritterlich zugrunde zu gehen."}})</ref>}} Rittmeister Fürst Wrede je sumirao predloge predstavnika Draže Mihailovića na sledeći način: {{izdvojeni citat| 1. DM želi da razgovara sa opunomoćenikom [[Hitler|firera]] za jugoistočni prostor. 2. On teži okupljanju svih nacionalnih srpskih snaga. 3. Mobilizacija i naoružavanje svih za oružje sposobnih Srba za borbu protiv komunizma. Naoružavanje i vođstvo pod nemačkim Vermahtom. 4. DM moli da sam ostane u ilegali. 5. Pripadnici DM—pokreta ne treba da budu u nemačkim uniformama. 6) Mesto sastanka ne treba ni u kom slučaju da bude Beograd ili neki veći grad.<ref name="B0_11 1944">[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_11.8.1944. Nemački zapisnik sa pregovora sa četnicima 11.8.1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000502—000503.] <br /> ({{jez-njem|"1.) DM wünscht mit dem Bevollm. des Führers für den Südostraum zu sprechen. </br> 2.) Er fordert Zusammenschluss aller nat. serb. Kräfte. </br> 3.) Mobilisierung und Bewaffnung aller waffenfähigen nat. Serben zum Kampf gegen den Kommunismus. Ausrüstung und Führung durch die deutsche Wehrmacht. </br> 4.) DM bittet selbst illegal bleiben zu können </br> 5.) Die Angeh. der DM–Bewegung sollen nicht in dt. Uniform gekleidet werden. </br> 6.) Ort der Zusammenkunft soll keinesfalls Belgrad oder eine grössere Stadt sein."}})</ref>}} O saradnji sa četnicima Draže Mihailovića u jednoj se njemačkoj preporuci s početka avgusta 1944. navodi: {{izdvojeni citat| ''Saradnja sa četničkim bandama'' Komandantu Jugoistoka upućen je dopis Ob. od./oficir Abvera str. pov. br. 6161/44, u vidu naređenja, o isporuci oružja i municije četničkim bandama i o saradnji između nemačkih operativnih jedinica i pojedinih lojalnih četničkih bandi u cilju zajedničke borbe protiv komunističkog neprijatelja. Postavljanjem oficira za vezu u četničkim bandama treba njihovo držanje stalno nadzirati.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1035&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000893.] ({{jez-njem|"Zusammenarbeit mit Cetnik—Banden. An den Mil.Befh. Südost ergeht mit Ic/AO Nr. 6161/44 g. Kdos. v. 2.8.44 ein Befehlschreiben über die Belieferung der Cetnikbanden mit Waffen und Munition und über die Zusammenarbeit zwischen deutschen Verbänden und einzelnen lojal erscheinen den Cetnik—Banden für Zwecke des gemeinsamen Kampfes gegen den kommunistischen Feind. Durch Abstellung von Verbindungsoffzen.zu den Cetnik—Banden ist deren Verhalten laufend zu überwachen."}})</ref>}} U večernjem izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 16. avgusta 1944, prenosi se vijest da je general Draža Mihailović, u koordinaciji sa predsjednikom srpske vlade generalom Milanom Nedićem, pred okupacione vlasti iznio ponudu o »potpunom potčinjavanju četničkih jedinica«: {{izdvojeni citat| Srbija: Sporazumno sa Nedićem, Draža Mihailović je ponudio nemačkom komandovanju potpuno potčinjavanje četničkih jedinica. Pored postojanja problema davanja talaca, unutrašnjih srpskih suprotnosti i ponude za lični dogovor Draže Mihailovića sa specijalnim opunomoćenikom Ministarstva inostranih poslova, sada postoji samo zahtev za oružje za zajedničku borbu. Srpska vlada je jednovremeno zamolila prijem kod komandanta Jugoistoka i verovatno će tom prilikom biti iznesena i namera o njenoj ostavci.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1090&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000948.] <br /> ({{jez-njem|"In Übereinstimmung mit Nedic hat DM dtsch. Führung volle Unterstellung der Cetnik Verbände angeboten. Bei Geiselgestellung, Einstellung alle Innerserbischen Gegensätze und Angebot persönlicher Aussprache DM mit Sonderbevollm.Ausw.Amtes liegt allein Waffenforderung für den gemeinsamen Kampf vor. Serbische Regierung hat zugleich um Empfang bei Mil.Befh. Südost ersucht und wird dabei voraussichtl. Rücktrittsabsicht vortragen."}})</ref>}} Povodom Mihailovićevog predloga, 17. i 18. avgusta je održan sastanak na najvišem nivou u nemačkoj komandi Jugoistoka. Tu su još jednom sumirani Dražini predlozi: {{izdvojeni citat| a) Bezuslovno obećanje, da nijedan nemački vojnik neće biti napadnut od četnika. Davanje talaca. b) Zajednička borba isključivo protiv komunista u cilju uspostavljanja mira i reda. Nemci i četnici ne moraju biti neprijatelji. c) Neprijatelj br. 1 su komunisti i svi oni koji ih podržavaju ili ne sadejstvuju u borbi protiv komunista. d) Draža Mihajlović moli da ga se privuče organizovanju Srpskog dobrovoljačkog korpusa i organizovanju Dobrovoljačkog korpusa. e) Bilo kakva veza s partizanima je nemoguća. f) Draža Mihailović moli da se stvori prijateljskije raspoloženje, da bi se oslobodilo četnike, koji su uhapšeni u Srbiji, bez posredovanja četnika. g) U slučaju invazije nema borbe protiv Nemaca. Borba protiv komunista će se produžiti. Četnici hoće da spreče vezu partizana s invazionim trupama. h) Draža Mihajlović nema veze s Englezima. On i ne želi više da je ima, odgovarajući engleskom držanju prema srpskom narodu.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=581&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000576—000577.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Das Verhandlungsangebot des DM sieht folgende wesentlichen Punkte vor: </br> a) Unbedingtes Versprechen, kein deutscher Soldat werde von Cetniken überfällen. Geiselgestellung. </br> b) Gemeinsamer Kampf ausschliesslich gegen Kommunisten zur Herstellung von Ruhe und Ordnung. Deutsche und Cetniken brauchen nicht Feinde zu sein. </br> c) Feind Nr. 1 sind Kommunisten und alle, die sie unterstützen oder im Kampfe gegen Kommunisten nicht mitwirken. </br> d) DM bittet, ihn zu Ausbau des SFK und Aufbau Freikorps heranzuziehen. </br> e) Irgendeine Verbindung mit Partisanen ist unmöglich. </br> f) DM bittet zur Hebung freundschaftlicher Stimmung um Freilassung der in Serbien verhafteten Cetniken ohne Vermittlung der Cetniken. </br> g) Im Invasionsfall kein Kampf gegen Deutsche. Kampf gegen Kommunisten wird weitergeführt. Verbindung der Partisanen zu Invasionstruppen wollen Cetniken verhindern. </br> h) DM ohne Verbindung zu Engländern. Er will auch keine mehr haben, entsprechend engl. Verhalten gegen serb. Volk."}})</ref>}} Jedan iskaz<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=585&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000580.] ({{jez-njem|"Durchführung der Zusammenarbeit mit dem Cetnik–Banden, Ausbildung und Führung im Kampf wird den in erster Linie hierfür zuständigen Sicherheitsdienst und SD übertragen. Dieser ist allein für die politische Kampfführung vorgesehen, hat die engsten Verbindungen zu den Cetniks und führt in einem Raume, der als eine Art Heeresgebiet Domäne des Sicherheitsdienstes und des SD ist."}})</ref> sa ovog sastanka ubjedljivo svjedoči o uspostavljenim tijesnim vezama između [[Sicherheitsdienst|njemačkih obavještajnih struktura]] i četničke Vrhovne komande: {{izdvojeni citat|Sprovođenje sadejstva s četničkim bandama, obuka i komandovanje u borbi biće preneti Službi obezbeđenja i SD koji su u prvom redu nadležni za ovo. Ta je služba isključivo predviđena za političko vođenje rata, '''ima najuže veze s četnicima''' i komanduje na jednom određenom području, koje je, kao neka vrsta vojnog područja, domen Službe obezbeđenja i SD.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref>|Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 18. avgusta 1944. povodom ponude Draže Mihailovića za saradnju u borbi protiv NOVJ}} U izvještaju poslatom 20. avgusta 1944. godine iz Operativnog odjeljenja [[Beograd]] [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], navodi se da je za prijem kod vođe [[Treći Reich|Reich]]a [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] pripremljen zajednički referat feldmaršala [[Maximilian von Weichs|Maximiliana von Weichsa]], komandanta Jugoistoka i specijalnog opunomoćenika Ministarstva inostranih poslova na Jugoistoku [[Hermann Neubacher|Hermanna Neubachera]], na temu ''saradnje sa Dražom Mihailovićem i buduće politike u Srbiji'', kao i da je sa ovim upoznat feldmaršal [[Wilhelm Keitel]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frames no. 000971—000972.]</ref> Tog je dana sačinjena i službena bilješka u kojoj je sadržan sljedeći prijedlog: {{izdvojeni citat|Po predmetu ponude Nedić — Draža Mihailović, ministar Nojbaher predlaže da se organizacija četničkih jedinica prenese u nadležnost Višeg SS i policijskog vođe u Srbiji. Načelnik štaba komandanta Jugoistoka se saglasio s ovim predlogom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000972.] <br /> ({{jez-njem|"In der Angelegenheit Angebot Nedic – DM schlagt Minister Neubacher vor, die Organisation der Cetnik–Verbände dem Höh.SS–Pol.Führer in Serbien zu übertragen. Chef des Gen.Stabes–O.B.Südost ist mit diesem Vorschlag einverstanden."}})</ref>}} Sâm Neubacher je 20. avgusta uputio opširan izvještaj ministru vanjskih poslova Velikonjemačkog Reicha [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]], u kojem je urgirao za prihvatanje ponude Nedić—Mihailović, navodeći da je Nedić garantirao da će se „pokret DM uzdržati od svake neprijateljske radnje protiv Nemaca i da ni u slučaju povlačenja Nemaca iz Srbije neće na Nemce biti ispaljen nijedan metak“. O odnosu Mihailovića i JVuO prema okupatoru od trenutka kada ga je Hitler imenovao ''Specijalnim izaslanikom Ministarstva vanjskih djela za Jugoistok'', Hermann Neubacher piše: {{izdvojeni citat|U pogledu Draže Mihailovića, upućujem na svoje mnogobrojne ranije telegrame. Svoje dosledno antikomunističko držanje dokazao je nedvosmisleno, uprkos najvećem pritisku od strane Engleza, odrekavši se njihove pomoći u naoružanju dok su Englezi istovremeno, preteći naoružavali Tita. Iskustva poslednjih 12 meseci u pogledu njegovog držanja prema nemačkim oružanim snagama, dosadašnje zajedničke borbe na antikomunističkom frontu i dosadašnja ozbiljna ugroženost srpske nacije, koju on priznaje u punom opsegu, smatram dovoljnim osnovom za to da će D. M. održati reč koju nam je dao ako u ovom odlučujućem trenutku budemo pružili preko Nedića odlučujuću pomoć. Spreman sam, posle jednog ličnog razgovora sa D. M., da preuzmem odgovornost za to da nas taj čovek neće napasti s leđa i da će on sam učiniti bezopasnim one elemente svoga pokreta koji su nepouzdani u pogledu nas.<ref>AVII, Mikroteka, NAV, N—T—312, rol. 780, f. 371746.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_69.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje PORAZ MIHAILOVIĆEVIH SNAGA U SRBIJI I NOVI SPORAZUMI SA OKUPATOROM I KVISLINGOM MILANOM NEDIĆEM]</ref>}} Specijalni nemački izaslanik Hermann Neubacher je ocenio da obećanja Draže Mihajlovića u pogledu lojalnog držanja treba uzeti ozbiljno, pošto je dokazao on "da je toliki antikomunista, da je '''usprkos engleskim ponudama dao prednost prosjačenju kod okupatora''' pred slogom s crvenom stranom".<ref name="ReferenceB"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=575&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000570.] <br /> ({{jez-njem|"D.M. habe zweifellos bewiesen, dass er <br /> 1. Burgfrieden mit Besatzungsmacht halten will und <br /> 2. So sehr Antikommunist ist, dass er trotz Angeboten von englischer Seite einen Bettelgang beim Okkupator der Einigung mit der roten Seite vorgezegen hat. <br /> Zusicherungen D.M.'s auf loyale Einstellung sind ernst zu nehmen, da D.M. in antikommunistischer Frage stets konsequente Haltung eingenommen hat."}})</ref> Ovi pregovori završili su formulisanjem inicijative za formiranje srpske armije od 50.000 ljudi za borbu protiv komunizma kojom bi rukovodio [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]], a koju bi opremila nacistička Nemačka. Ali [[Hitler]] je odbacio inicijativu, uz naglasak da će dato oružje "jednom kasnijom prilikom biti upravljeno protiv Nemaca". Vođa [[Treći Reich|Velikonjemačkog Reicha]] je formulisao svoju konačnu odluku na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Zaključujući, Führer je ustanovio, da on a) nema ništa protiv “malih taktičkih manevara“ s pokretom DM, b) da zatraženo formiranje armije, koja bi bila jačine 50.000 ljudi, nikako ne bi moglo doći u obzir.<ref name="znaci.org">[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm Službena beleška sa referisanja Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22.8.1944]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=814&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000811.] <br /> ({{jez-njem|"Abschliessend, stellte der Führer fest, daß er <br /> a) gegen "kleine taktische Manöver" mit der DM–Bewegung keine Bedenke habe, <br /> b) daß die Aufstellung der gefordeten 50 000 Mann starken Armee auf keinen Fall in Frage kommen könne."}})</ref>|Službena beleška sa referisanja komandanta Jugoistoka Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22. avgusta 1944. godine}} Ipak, u skladu sa idejom o formiranju srpskog korpusa pod komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]] koji bi se borio na strani Nemaca, [[6. septembra]] [[1944]]. [[Srpska državna straža]] i [[Srpska granična straža]] (ukupno oko 13.000 ljudi) stavljene su pod komandu Mihailovićevog komandanta Srbije generala [[Miroslav Trifunović|Trifunovića]]. Potom su jedinice [[Srpska državna straža|Srpske državne straže]] i [[Srpska granična straža|Srpske granične straže]] 6. oktobra [[1944]]. sabrane su u Jagodini gde je od njih formiran [[Srpski udarni korpus]] sa tri divizije, koji je brojao oko 6.800 ljudi. Komanda Srpske straže i Granične straže predana je naredbom generala Felbera generalu [[Miodrag Damjanović|Miodragu Damjanoviću]], šefu Nedićevog kabineta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=875&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000871.] <br /> ({{jez-njem|"An den Präsidenten den serbischen Ministerrates Herrn Generaloberst Nedić. Herr Ministerpräsident! <br /> Ich bin damit einverstanden, dass der Generalmajor Damjanović mit der Führung der serbischen bewaffneten Verbände mit Ausnahme des SFK betraut wird. Dieses Korps muss meiner Auffassung noch in den bewährten Händen des General Mušićki [sic] bleiben. Mit dem Ausdruck meiner vorzüglichen Hochachtung."}})</ref> Damjanović je bio i glavni Mihailovićev pouzdanik u Nedićevoj upravi, te su se on i komandanti Straže odmah stavili pod Mihailovićevu komandu. Ove jedinice, preimenovane u Srpski udarni korpus Jugoslovenske vojske u otadžbini, pridružile su se tako drugim četnicima u povlačenju prema Sandžaku. Njihovo je savezništvo ipak bilo nesigurno i ubrzo će se raspasti.<ref>[https://znaci.org/00001/40_74.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNICI SE POVLAČE IZ SRBIJE]</ref> === Bitka za Srbiju (1944) === {{Poseban članak|Bitka za Srbiju 1944.}} [[Datoteka:Četnici i Nemci u Srbiji 1944.jpg|minijatura|Grupa nemačkih vojnika i četnika Draže Mihailovića u vreme proboja u Srbiju 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ.]] U povjerljivom izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 26. avgusta 1944. godine, analizirano je stanje na [[Balkansko poluostrvo|Balkanu]] nakon objave rata Trećem Reichu od strane [[Bugarska|Bugarske]] te proglašenja neutralnosti [[Rumunija|Rumunjske]] (i jedna i druga su do tada bile potpisnicama [[Trojni pakt|Trojnog pakta]]), neposredno po ulasku jedinica [[Crvena armija|Crvene armije]] na teritorij dvije države. Oficiri Wehrmachta anticipiraju držanje četnika Draže Mihailovića u novonastaloj, kompliciranoj situaciji: {{izdvojeni citat|Ustanički pokreti na području Balkana – izuzev pokreta Draže Mihailovića – dobit će pojačan zamah, tako da ubrzo treba očekivati prekid svih vlastitih veza s cijelim južnim Balkanom. '''Pokret Draže Mihailovića predstavlja jedinu antiboljševičku organizaciju koja, uz odgovarajuću potporu, može biti dugoročno korisna našim interesima u borbi protiv boljševizma'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=874&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000870—000871.] ({{jez-njem|"Darüber hinaus werden die Aufstandsbewegungen im Balkan–Raum – abgesehen von der DM–Bewegung – verstärkten Auftrieb erhalten, so dass in Kürze mit einer Unterbrechung sämtlicher eigenen Verbindungen nach gesamtem Süd–Balkan gerechnet werden muss. Die DM–Bewegung stellt bei entsprechender Unterstüzung die einzige antibolschewistische Organisation dar, die im Kampf gegen den Bolschewismus auf längere Sicht unseren Interessen nutzbar gemacht werden kann."}})</ref>}} [[Bitka za Srbiju 1944.]] je bila zajednički saveznički poduhvat sa ciljem ovladavanja središnjim komunikacijskim prostorom nemačkih snaga na Balkanu. Dejstva na tlu izvršavala je [[NOVJ]], a [[Saveznici]] su obezbeđivali borbeno sadejstvo, snabdevanje i pomoć iz vazduha. Četnici su se u ovim borbama našli direktno na strani [[Wehrmacht]]a. U to vreme, Saveznici su već promenili odnos prema [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevim]] snagama, a njihov prioritet u Jugoslaviji postalo je jačanje snaga [[NOVJ]] u Srbiji.<ref>{{Cite web |title=Ficroj Meklejn: RAT NA BALKANU, glava 11 - NOVI DOGOVOR |url=http://www.znaci.org/00001/1_11.htm |access-date=2023-08-14 |archive-date=2023-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230902100016/https://www.znaci.org/00001/1_11.htm }}</ref> Vrhovni štab NOVJ nameravao je da partizanske snage u Srbiji pomogne prodorom jačih snaga iz [[Bosna|Bosne]] i [[Crna Gora|Crne Gore]]. Nemačka komanda, kao i Mihailović, bili su rešeni da to spreče. Ključnu fazu bitke za Srbiju predstavlja [[Durmitorska operacija|operacija »Rübezahl«]]. Njemačka Komanda Jugoistoka prikupila je za ovu operaciju sljedeće raspoložive snage: {{izdvojeni citat|''Predmet'': Planiranje »Ribecal«,  1.) Snage koje učestvuju: a) Južna grupa: glavni deo 1. brd. div., albanska milicija i delovi SS-divizije »Skenderbeg«, b) Bor[bena] grupa »Jugozapad«: 2 ojačana bataljona 181. peš. divizije sa III/13. SS-puka, c) S[evero] z[apadna] grupa: 2. puk Brandenburg (bez 1 bat.), 3/12. tenk. bat. z. b. V., CDK i četnici (Drinski korpus), d) S[everna] grupa: 14. SS-puk (bez III), e) I[stočna] grupa: Viša k-da III/363. puka, 696. bat. feldžandarmerije, delovi 297. izv. bat., 2/201. brig. jur. topova, f) Grupa »Krempler«, g) Padobranski lov. bat. »Brandenburg«<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=491&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000486.] <br /> ({{jez-njem|"Betr.: Plannung "Rübezahl". </br> 1.) Beteiligte Kräfte: </br> a) Südgruppe: Masse 1. Geb. Div., alban. Milizen und Tle. SS–Div. Skanderbeg. </br> b) Kgr. Südwest: 2 verst. Btlne. 181 J.D. mit III./SS–13 </br> c) NW–Gruppe: 2. Rgt. Brandenburg (o. 1 Btln.) 3./Pz. Abt. z.b.V. 12, MFK, und Cetniks (Drina–Korps). </br> d) N–Gruppe: SS–Rgt. 14 (ohne III.). </br> e) O–Gruppe: Höh. Kdo. mit III./363, Feld Gend.Abt. 696, Tle. A.A. 297, 2./Stu. Gesch.Brig 201. </br> f) Gruppe Krempler. </br> g) Fallschirm–Jg.Btl. Brandenburg."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_108.htm Izveštaj Komandanta Jugoistoka od 12. avgusta 1944. Vrhovnoj Komandi Vermahta o sastavu borbenih grupa i njihovim pravcima napada u operaciji »Ribecal«], Zbornik NOR-a, tom XII, knjiga 4, dokument br. 108.</ref>}} [[NOVJ]] je nastojala da koncentriše snage na levoj strani [[Lim (reka)|Lima]] za proboj u [[Srbija|Srbiju]]. Nemačka [[Komanda Jugoistoka (Nemačka)|Komanda Jugoistoka]] je rešila da brani [[Srbija|Srbiju]] aktivnim dejstvima - sprečavanjem pokreta jedinica [[NOVJ]] kroz [[Bosna|Bosnu]] prema zapadu, kao i nizom krupnih i ambicioznih operacija u [[Sandžak]]u i istočnoj [[Bosna|Bosni]] sračunatih na razbijanje koncentracija [[NOVJ]] i njihovo onesposobljavanje za ofanzivna dejstva. Snage [[JVuO]] sa velikim entuzijazmom učestvovale su u ovim operacijama, kao i u onim koje je organizovao nemački komandant [[Srbija|Srbije]] protiv lokalnih partizana i povremenih prodora. Vrhunac ovog sadejstva nastupio je u avgustu [[1944]],<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[Službena beleška oficira Abvera Komande Jugoistoka od 22. avgusta 1944. sa referisanja komandanta Jugoistoka Adolfu Hitleru, http://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230814062743/https://znaci.org/00001/4_12_4_112.htm |date=2023-08-14 }}] Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 112</ref> kada su se odvijala najintenzivnija i najmasovnija dejstva. U izvještaju Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. godine upućenom Vojnoupravnom komandantu Jugoistoka, konstatuje se ozbiljna političko-bezbjednosna kriza uzrokovana uspješnim partizanskim manevrom, tj. prodorom u Srbiju: {{izdvojeni citat|Započeo je očekivani veliki Titov napad na Srbiju. Dok su u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], na [[Drina|Drini]], pripremljene jedinice bile tako desetkovane našim akcijama da mu tamo samo slabe snage stoje na raspolaganju, dotle je jačim delovima Titovih jedinica, koje su bile u centralnom delu [[Crna Gora|Crne Gore]], oko 3 divizije, pošlo za rukom da upadnu u [[Južna Srbija|južnu Srbiju]] i da pređu dolinu [[Ibar|Ibra]]. One sada u rejonu između Ibra i [[Južna Morava|Južne Morave]], po sjedinjavanju sa tamošnje 3 srpske crvene divizije, ugrožavaju obe glavne saobraćajne arterije prema jugu. Slobodu pokreta ovih, oko 10.000 ljudi jakih i dobro naoružanih, združenih jedinica uspeli smo, istina u teškim borbama i uz mnogo gubitaka, pomoću nemačkih, bugarskih i srpskih snaga (četnici i [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]]) da suzimo; ipak, one su preslabe da bi, s obzirom na otkazivanje bugarskih jedinica, izborile odlučujuće uspehe.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_109.htm Izveštaj Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. komandantu Jugoistoka o vojno-političkoj i privrednoj situaciji u Srbiji]</ref>}} Koliki su značaj najviši okupacioni dužnosnici u Jugoslaviji pridavali upotrebi četničkih jedinicâ u borbi protiv snaga NOVJ, može se zaključiti i na osnovu jedne naredbe od 26. avgusta 1944. godine, koju potpisuje feldmaršal [[Maximilian von Weichs]]: {{izdvojeni citat| ''Naređenje komandanta Jugoistoka'' Suštinski zadatak [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]] i Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od sada pa nadalje jeste dovesti i držati sve četničke jedinice u Srbiji i Crnoj Gori u borbenom dodiru s crvenim snagama, kako im ne bi bilo dopušteno preuzimanje vlastite inicijative, koja bi zbog cjelokupne situacije mogla biti uperena i protiv Njemačke. Odbijanje borbe protiv komunista mora se odmah prijaviti kao prijeteći simptom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=13&rec=311&roll=191 NARA, T311, Roll 191, frame no. 000007.] <br /> ({{jez-njem|"Befehle OB.Südost <br /> Eine wesentl. Aufgabe Pz.AOk 2 und Mil.Befh.Südost ist ab sofort sämtl. in Serbien und Montenegro stehenden Cetnikverbände in Gefechtsberührung mit roten Kräften zu bringen und zu halten, um sie nicht zu einer eigenen Initiative die in Auswirkung der Gesamtlage auch gegen Deutschland gerichtet sein könnte gelangen zu lassen. Weigerung, dem Kampf gegen den Komm. aufzunehmen, ist als bedrohliches Symptom sofort zu melden."}})</ref>}} Uoči bitke sa partizanima, nemački Wehrmacht je snabdeo četnike svim raspoloživim zalihama italijanskog pešadijskog oružja i municije: {{izdvojeni citat|U nadovezi na dogovor od 15. 8. saopštava se, da se za izdavanje četničkim jedinicama mogu staviti na raspolaganje, u najboljem slučaju, sledeća oružja: 7.000 pušaka 6,5 mm (ital.) sa po 100 metaka, <br /> 50 teš. mitraljeza 8 mm (ital.) sa po 13.000 metaka, <br /> 42 laka bacača 4,5 mm (ital.) sa po 250 metaka. Upozorava se na to, da je time iscrpljena celokupna zaliha italijanske pešadijske municije u domenu Komandanta Jugoistoka i da se nove pošiljke mogu očekivati tek od oktobra 1944. godine i to u ograničenom obimu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=587&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000582.] </br> ({{jez-njem|"Im Nachgang zur Besprechung vom 15.8. wird mitgeteilt, dass für Ausgabe an Cetnik–Einheiten äusserstenfalls folgende Waffen zur Verfügung gestellt werden können: </br> 7 000 Gewehre 6,5 mm (i) mit je 100 Schuss, </br> 50 s.M.G. 8 mm (i) mit je 13 000 Schuss, </br> 42 le.Gr.W. 4,5 cm (i) mit je 250 Schuss. </br> Es wird darauf aufmerksam gemacht, dass damit der gesamte Bestand an ital. Inf. Munition im Bereich O.B.Südost erschöpft ist und Neulieferung in beschränktem Maße erst ab Oktober 44 erwartet werden darf."}})</ref><ref>[http://www.znaci.org/00001/4_14_4_228.htm Obaveštenje operativnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 16. avgusta 1944. obaveštajnom odeljenju o odobrenim količinama oružja i municije četničkim jedinicama]</ref>|Obaveštenje komande Jugoistoka o odobravanju oružja i municije četnicima (16. avgust 1944.)}} U nacrtu jednog izvještaja, sastavljenog od strane oficirâ Armijske grupe »F« u ljeto 1944. godine, sumira se iskustvo njemačkih okupacionih organa sa Mihailovićevim četnicima u [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupiranoj Jugoslaviji]]: {{izdvojeni citat|Dosadašnje držanje D.M.-a ima sljedeće karakteristike: a) Aktivna borba protiv komunista u Srbiji, Crnoj Gori i Hrvatskoj, s tim što je ova borba zbog brojčane, a naročito materijalno-tehničke nadmoći komunista, uvijek rizična za snage D.M.-a, b) Neispunjavanje od Saveznika postavljenih specijalnih zadataka, c) Lokalna, ponekad vrlo aktivna saradnja sa njemačkim trupama, obavještajnim i ostalim okupacionim organima, d) Potpuna spremnost za izvršavanje taktičkih instrukcija izdatih od strane njemačkih oficira za vezu, e) Stalno ponavljanje zahtjeva za municijom i oružjem radi borbe protiv komunista, kao nagrada za dokazanu lojalnost.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=970&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000960.] <br /> ({{jez-njem|"Das bisherige Verhalten der DM–Bewegung ist gekennzeichnet: </br> a) durch eine aktive Kampfführung gegen den kommunistischen Feind in Serbien, Kroatien und Montenegro, die bei zahlenmässiger und vor allem waffentechnischer Überlegenheit der kommunistischen Banden in jedem Falle mit einem besonderen Risiko für die DM–Kräfte verbunden ist, </br> b) durch die Nichtausführung der von den Allierten generell und im Form von Spezialaufgaben gegebenen Sabotageaufträge, </br> c) durch eine örtliche, z.Zt. sehr rege Zusammenarbeit der DM–Cetniks mit der deutschen Sicherungstruppe, den Abwehrorganen und den für Ausnutzung des Landes eingesetzten deutschen Dienststellen bezw. deren Organisationen, </br> d) durch eine absolute Bereitwilligkeit, sich den taktischen Weisungen der deutschen Verbindungsoffiziere zu unterwerfen, </br> e) durch die wiederholten Versuche, für bewiesene Loyalität Munition und Waffen zum Kampf gegen den kommunistischen Feind zu erhalten."}})</ref>}} Kada su partizani konačno uspeli da se probiju u Srbiju i krenu ka Beogradu, nastupila je panika u redovima okupatora i kvislinga/kolaboracionista: {{izdvojeni citat|Titovi partizani upali su u septembru 1944. u Srbiju i to na više mesta. Zapadni deo Srbije bio je potpuno nezaštićen. Tamo je bio stacioniran samo mali broj nemačkih policijskih jedinica, koje su, zajedno sa četnicima, tu i tamo još vodile borbe. Sa svih strana neprijatelj je krenuo ka Beogradu. U gradu je vladao mir. Mi smo sedeli u Beogradu ne na buretu baruta, nego smo se nalazili u njemu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>|[[Hermann Neubacher]], “Sonderauftrag Südost”}} U izveštaju od 18. septembra 1944, komandant Jugoistoka feldmaršal Maximilian von Weichs jasno sagledava težinu situacije u kojoj su se našle okupacione snage u Srbiji usljed nezadržive partizanske ofanzive. Von Weichs smatra da se njemačkom vođstvu poput imperativa nameće nastavak saradnje sa Mihailovićevim četnicima: {{izdvojeni citat|Loša situacija u Srbiji: zbog pomanjkanja vlastitih snaga, napredovanje partizana se može još samo usporiti; politika upotreba četnika pri tome je od nesmanjene važnosti, te će biti nastavljena svim sredstvima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=763&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000758.] <br /> ({{jez-njem|"Es kommt also darauf an, gegenüber den Banden in Serbien weiterhin mit unterlegenen Kräften eine Verzögerungstaktik zu betreiben in der Hoffnung, daß durch innerpolit. Gegensätze oder Versorgungsschwierigkeiten ihre Stoßkraft geschwächt wird. Ein Einspannen noch kampfbereiter Cetniks ist dabei von unverminderter Bedeutung u. wird mit allem Mitteln betrieben."}})</ref>|V. Weichs-ova ocjena situacije od 17.9.44 (18.9.44)}} Četnici su nudili okupatoru sadjejstvo u borbi protiv snaga NOVJ u zamjenu za municiju i naoružanje: {{izdvojeni citat|Više četničkih vođa s područja Beograda nudi se za borbu protiv komunista pri isporuci oružja i municije od strane Nijemaca.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=789&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: Kampfangebote mehrerer Cetnik–Führer Raum Belgrad gegen Kommunisten bei Waffen– und Munitionslieferung durch Deutsche."}})</ref>|Večernji izvještaj obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 19. septembar 1944. godine}} Krajem septembra 1944, četnici učestvuju s njemačkim jedinicama u borbi protiv partizana u raznim dijelovima Srbije. Tako u zapadnoj Srbiji, [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pod komandom potpukovnika [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]] i trupe Wehrmachta pokušavaju spriječiti prodor snaga NOVJ: {{izdvojeni citat|Zapadna i centralna Srbija: [...] Dijelovi Borbene grupe fon Jungenfeld prebačeni u Šabac, odakle su 26. septembra, u sadejstvu sa četničkom formacijom Račića, vršili napad na [[12. vojvođanski korpus NOVJ|12. korpus NOVJ]] koji nadire s juga.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1027&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 001015.] <br /> ({{jez-njem|"West– und Mittel– Serbien: </br> Tle. Kgr. v. Jungenfeld nach Sabac verlegt, von dort 26.9. im Zusammenwirken mit Cetnik–Verband Racic Angriff auf von Süd vordringendes XII. rotes Korps."}})</ref>}} Već početkom septembra, ova je elitna četnička formacija pomagala okupatoru u zapadnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|[[Požega (Srbija)|Požegu]] zauzele vlastite trupe u sadejstvu sa četnicima (Račić).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000246.] <br /> ({{jez-njem|"Pozega durch eigene Truppe in Zusammenwirken mit Cetniks (Racic) genommen."}})</ref>|Večernji izvještaj Obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 6. septembar 1944. godine}} Pukovnik von Jungenfeld se nalazio na čelu 5. policijskog puka, sa štabom u [[Šabac|Šapcu]]. O saradnji visokih četničkih oficira sa Jungenfeldom, poput komandanta Kolubarskog korpusa JVuO kapetana Milorada Lapčevića, generala [[Svetomira Đukića]], komandanta Severnih pokrajina JVuO (tj. [[Vojvodina|Vojvodine]] i [[Slavonija|Slavonije]]) ili majora Ilije Orelja, u vezi sa planiranjem krupnije operacije protiv snagâ [[NOV i POJ]] u [[Srem]]u avgusta 1944. godine, general Dragoljub Mihailović je bio obaviješten od strane pukovnika Dragomira Radovanovića, delegata Vrhovne komande Jugoslovenske vojske u otadžbini za Vojvodinu: {{izdvojeni citat|Dobro je što je kapetan Lapčević postavljen za komandanta Sremske jurišne grupe, no on je svojim radom za poslednji mesec dana stalno radio sa nemačkim komandantom iz [[Šabac|Šapca]]. On — kapetan Lapčević je izvodio akciju u [[Kupinovo|Kupinskom]] kutu po zapovesti nemačkog komandanta iz Šabca, javno sa njim sedeo obilazio Kupinski kut naravno da su u ovom pogledu sudelovali đeneral Đukić i major Orelj. Major Orelj je potpuno zabrljao. Nezgodno je što se svuda prestavlja za Vašeg Delegata te u ime Vaše onako pijan naređuje i govori. Sve ovo vide ovi naši mladi komandanti koji vode ljude i koji treba da nose ceo teret borbe na svojim leđima. Oni nemogu da dozvole da im neko prebaci da su saradnici Nemaca. Kapetan Lapčević, đeneral Đukić i major Orelj mogli su i trebali da rade, ali samo tajno, a nikako javno svakog dana sedeti u kafani u s. [[Ušće (Obrenovac)|Ušće]] pored puta [[Obrenovac]]—Šabac, još đeneral Đukić sa đeneralskom kapom i t.d. Da umirim ove mlade ljude i da im objasnim da će se ovo zabraniti i da će se ako se šta radi, u buduće tajno raditi, trebalo je dosta vremena i muke.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_37.htm Izveštaj delegata Vrhovne komande za Vojvodinu od 22. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o akcijama protiv NOV i POJ u Sremu i o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Istovremeno, Nijemci otpočinju s izvođenjem [[Operacija Cirkus|operacije »Cirkus«]] ({{jez-njem|Zirkus}}), čiji je cilj bio ovlađivanje [[Kolubara|kolubarskim]] pobrđem. Operacija je počela 24. septembra 1944, uz učešće [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS-divizije »Prinz Eugen«]], [[Brandenburger|1. puka »Brandenburg«]] (bez 1. bataljona), 202. tenkovskog bataljona, dijelova 5. policijskog puka i pripadnikâ Šumadijske i Kolubarske grupe korpusa JVuO.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.pdf Pregled dejstava potčinjenih jedinica vojnoupravnog komandanta Jugoistoka (Armijske grupe »Srbija«) od 23. avgusta do 4. novembra 1944. godine]</ref> Prethodnog dana, ispred Komande Jugoistoka je načelnik štaba Armijske grupe »F« general [[Arthur Winter]] uputio izvještaj kojim najavljuje početak operacije, napominjući da će se i brojne četničke jedinice boriti na strani Wehrmachta: {{izdvojeni citat|Početak "Cirkusa" 24. septembra. [...] Sve naše snage u sjeverozapadnoj Srbiji potčinjene su Borbenoj grupi fon Jungenfeld. U kruševačkom kraju uspješno napredovanje većih četničkih snaga, uz podršku 12. bataljona iz sastava [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], protiv crvenih bandi u području sjeverozapadno od Kruševca. Pothvat će biti nastavljen sa 6.000 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=941&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000931.] <br /> ({{jez-njem|"Beginn "Zirkus" 24.9. Durch Aufkl.– Vorstoss 1. Rgt. Brandenburg Arandjelovac stark feindbesetzt festgestellt. Sämtl. eig. Kräfte in NW–Serbien Kgr. v. Jungenfeld unterstellt. Raum Krusevac erfolgreicher Vorstoss stärkerer Cetnik–Kräfte, unterstützt durch 2./Pz.Abt.z.b.V.12 gegen rote Banden Raum NW Krusevac. Unternehmen wird mit 6000 Cetniks fortgeführt."}})</ref>|Povjerljivi izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 23. IX 1944.}} U septembru su kvislinške formacije [[Srpska državna straža|Srpska državna]] i [[Srpska granična straža|granična straža]] preformirane u [[Srpski udarni korpus]] (jačine 6.800), stavljen pod Mihailovićevu komandu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.htm Izveštaj komandanta Armijske grupe "Srbija" od 4. novembra 1944] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230714172817/https://znaci.org/00001/4_12_4_168.htm |date=2023-07-14 }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 168</ref> U prvoj polovini septembra, četničko-nemačka odbrana [[Srbija|Srbije]] sa zapada doživela je slom usled prodora [[NOVJ]]. Bitka za [[Srbija|Srbiju]] definitivno je rešena tokom oktobra [[Beogradska operacija 1944.|Beogradskom operacijom]], uz sadejstvo [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije]] sa oklopnim snagama [[Crvena armija|Crvene armije]]. No, i pored toga, JVuO je nastavila sadejstvovati sa Vermahtom: {{izdvojeni citat|Usljed jakog komunističkog pritiska, još četničkih jedinica, uključujući i one iz istočne Srbije, izrazile su spremnost za dalju borbu protiv komunista u saradnji sa njem. Wehrmachtom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=101&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame 000095: Izvještaj o neprijatelju u Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori i Albaniji (Dodatak za savjetovanje kod načelnika štaba jugoistoka od 2. oktobra 1944.)] <br /> ({{jez-njem|"Unter dem starken kommunistischen Druck haben sich weitere Cetnik–Führer, auch aus O–Serbien bereit erklärt, gemeinsam mit der Deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten zu kämpfen."}})</ref>|Izvještaj [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 2. oktobra 1944.}} {{izdvojeni citat|Četnička grupa Ocokoljića iz istočne Srbije osiguravala je pozadinu Müllerovom korpusu prilikom borbi protiv Rusa u rejonu okuka Dunava–Zaječar.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000562-000564: Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)] </br> ({{jez-njem|"Die ostserbische Cetnikgruppe des Ocokoljic hat dem Korps Müller bei den Verteidigungskämpfen gegen die Russen im Raum Donauschleife–Zajecar Dienste zur Freihaltung der rückwärtigen Verbindungen geleistet."}})</ref>|Njemački izvještaj od 19. oktobra 1944.}} Opšta (pozitivna) ocjena o doprinosu četničkih snaga u borbi na strani njemačkog Wehrmachta tokom bitke za Srbiju, data je u izvještaju štaba [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], poslatom 21. avgusta 1944. godine Vojnom zapovjedniku Jugoistoka generalu [[Hans Felber|Felberu]]: {{izdvojeni citat|Njemačko vođstvo u Srbiji je stoga moralo tražiti pomoć većih dijelova četnika Draže Mihailovića. Oni su slabo naoružani i nedavno su teško pogođeni usljed izostanka obuke samih boraca. Ipak, dobro su se borili, pretrpjeli su znatne krvave gubitke i mogu se označiti kao bezuslovno antikomunistički [nastrojeni].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=985&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000975.] ({{jez-njem|"Die deutsche Führung in Serbien mußte sich daher schon bisher der Mithilfe stärkerer Teile der DM–Cetniks bedienen. Diese sind schlecht bewaffnet und infolge geringer Ausbildung des Einzelkämpfers in der letzten Zeit stark angeschlagen worden. Sie haben sich aber gut geschlagen, erhebliche blutige Verluste zu verzeichnen und können als unbedingt antikommunistisch bezeichnet werden."}})</ref>|Njemačka procjena brojnosti partizanskih, njemačkih i kvislinških jedinica u Srbiji (21. august 1944).}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije|Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)}} [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 183-J28413, Jugoslawien, deutscher Rückzug.jpg|thumb|Nemački vojnici se povlače iz Srbije.]] Tokom septembra [[1944]]. glavna četnička mobilna formacija u centralnoj i zapadnoj Srbiji, [[Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa]] pod komandom [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]], skupa sa drugim pridruženim jedinicama, poražena je od nadirućih snaga [[NOVJ]] i potisnuta prema [[Beograd]]u. Ove su jedinice Nemci tokom [[3. oktobra|3]], [[4. oktobra|4.]] i [[5. oktobra]] 1944. vozovima prebacili sa željezničkih stanica Topčider i Ripanj do [[Kraljevo|Kraljeva]].<ref name="ReferenceC">Ratko Parežanin; MOJA MISIJA U CRNOJ GORI, Rim, 1974, str. 17-18.</ref><ref>Radomir Milošević-Čeda: ZAKASNELI RAPORT, Interprint, Beograd, 1996, str. 78-79.</ref> {{izdvojeni citat|Noću, iza ponoći, između 3. i 4. oktobra 1944, krenuli smo iz Beograda, sa železničke stanice u Topčideru... Uveče sam se oprostio sa komandantom Korpusa, generalom Kostom Mušickim... Kod Mušickog je u tom trenutku bio [[Nikola Kalabić]], a u štabu Dobrovoljačkog Korpusa sam primetio i Neška Nedića... Došli su da se dogovaraju sa Dobrovoljačkom komandom i da traže opremu i ostalo. Na brzinu progovorio sam nekoliko reči sa Neškom Nedićem. U vozu su s nama putovali i Kalabićevi četnici. Rekoše nam da idu do Kraljeva, gde se vrši koncentracija četnika za borbu.<ref name="ReferenceC"/>|Nedićev ministar [[Ratko Parežanin]]}} O oštrini borbi koje su se vodile između snaga NOVJ, s jedne, te okupatorsko-kolaboracionističkih jedinica s druge strane, svjedoči i jedan njemački izvještaj neposredno pred [[Beogradska operacija|pad Beograda]]. U izvještaju se apostofira strateški značaj koji je, za odbranu glavnog grada Srbije, predstavljala linija bojišnice u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], gdje je bila raspoređena Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO pod komandom potpukovnika Račića: {{izdvojeni citat|Račićeva jurišna grupa korpusa, koja je u septembru u teškim borbama na savskom zavoju bila potisnuta iz područja Čačak–Požega–Užice zbog napredovanja Titovih snaga u zapadnoj Srbiji ka sjeveru, probila se natrag u područje Užice–Požega–Čačak zapadno ka Drini u pojedinačnim grupama, trpeći velike gubitke, nakon što su njemačke snage raspoređene u ovom području povučene na [[Istočni front]]. Usljed nedostatka streljiva i oružja te u odsustvu njemačkih snaga koje bi ga poduprle, Račić je od tada mogao izvoditi samo manje operacije protiv komunističkih grupa. </br> Brzo napredovanje Rusa preko doline Morave do saobraćajnice Beograd–Kraljevo potpuno je promijenilo situaciju kod četnika. Čini se da je bliski kontakt s njemačkim trupama bio poremećen brzim pokretima njemačkih trupa uzrokovanim borbama, tako da se s te strane teško mogao vršiti bilo kakav kontinuirani uticaj na četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame no. 000562.] </br> ({{jez-njem|"Die im September durch den Nordvormarsch der Tito–Kräfte im westserbischen Gebiet aus dem Raum Cacak–Pozega–Uzice in harten Kämpfen gegen den Savabogen zurückgedrückte Sturmkorpsgruppe Racic hat sich nach Abzug der in diesem Raum eingesetzten deutschen Kräfte an die Ostfront wiederum unter starken Verlusten in Einzelgruppen in das Gebiet westlich der Drina und den Ausgangsraum Uzice–Pozega–Cacak durchgekämpft. Wegen Mangel an Munition und Waffen und im Hinblick auf das Fehlen deutscher Kräfte als Rückhalt hat Racic seitdem nur kleinere Aktionen gegen komm. Gruppen durchführen können. </br> Das rasche Vordringen der Russen über das Moravatal bis zur Straße Belgrad–Kraljevo hat die Lage der Cetniks völlig verändert. Die Tuchfühlung mit der deutschen Truppe scheint durch die im Kampfverlauf notwendig gewordenen raschen deutschen Truppenverschiebungen unterbrochen zu sein, sodass von dieser Seite die Möglichkeit zu laufender Einwirkung auf die Cetniks kaum mehr bestand."}})</ref>|Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)}} U mjesečnom izvještaju [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] ({{jez-njem|Heeresgruppe F}}) za oktobar 1944, poslatom Komandi Jugoistoka, konstatuje se da četnici u Srbiji nijesu u stanju održati svoje pozicije bez prisustva njemačkih okupacionih trupâ. Oficiri Wehrmachta tvrde da je „prebacivanje najvećeg dijela četničkih jedinica koje su se nalazile u sjevernoj i istočnoj Srbiji u suštini izvršeno da bi se izbjegli sukobi sa Rusima“, na čiju ih je „podmuklost“ upozorila Vrhovna komanda JVuO: {{izdvojeni citat|U borbi sa snagama 1. komun. korpusa koje su napredovale ka Beogradu, krajem septembra je Rudnički korpus [JVuO] u rejonu Lazarevca (32 km si. od Valjeva) potpuno uništen, dok je Kosmajski korpus uspio da se održi u rejonu sjeverno od Mladenovca (4 km j–ji. od Beograda). Nakon povlačenja njemačkih trupa, budući u nemogućnosti da zadrže dotadašnja operativna područja zbog premoći Rusa i komunista, četničke jedinice koje su se borile u sjeverozapadnoj i centralnoj Srbiji prebačene su do sredine oktobra na područje južno od Zapadne Morave.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001138.] <br /> ({{jez-njem|"Die Verlegung des grössten Teiles der in Nord– und Ostserbien befindlichen Cetnik–Einheiten wurde im wesentlichen zur Vermeidung von Zusammenstössen mit den Russen vorgenommem, vor deren Hinterlist das Obkdo. die Stäbe dringend warnte. <br /> Im Kampf mit den auf Belgrad vorgehenden Kräften des I.komm.Korps wurde Ende September das im Raum Lazarevac (32 NO Valjevo) stehende Rudnik–Korps völlig zerschlagen, während das Kosmaj–Korps sich im Raum Nord Mladenovac (4 SSO Belgrad) behaupten könnte. <br /> Angesichts der Unmöglichket, nach dem Abzug der deutschen Truppen die bisherigen Einsatzräume gegen die Übermacht der Russen und Kommunisten zu halten, wurden die in Nordwest– und Mittel– Serbien kämpfenden Cetnik–Einheiten biss Mitte Oktober in den Raum südlich der Westl. Morava verlegt."}})</ref>}} Izbijanje [[Crvena armija|Crvene armije]] na severoistočnu granicu Jugoslavije izazvalo je pometnju u četničkim redovima. Znatan deo četničkih trupa tokom septembra razbijen je od strane NOVJ u zapadnoj Srbiji. Sam [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]] sa manjom grupom boraca je nateran na povlačenje u Bosnu. Neki su pokušali da napadom na Nemce pred sam dolazak Crvene armije ponovo steknu saveznički status ([[Predrag Raković|Raković]], [[Dragutin Keserović|Keserović]], [[Dragoslav Račić|Račić]]), ali je i ovaj pokušaj bio kratkotrajan. Nakon neuspeha, glavnina se krajem oktobra koncentrisala u oblasti Ivanjice. Upravo u tom periodu vrh Armijske grupe E iz Grčke izbio je do [[Novi Pazar|Novog Pazara]]. Četnici su se priključili [[Proboj Armijske grupe E kroz Sandžak|prodoru Armijske grupe E kroz Sandžak]] u istočnu [[Bosna|Bosnu]]. {{Wikisource|Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.}} {{izdvojeni citat|Draža Mihailović će nastaviti borbu protiv komunizma. Njegove jedinice se već bore sa Titovim trupama i imaju djelomično vezu sa njemačkim jedinicama (pukovnik v. Jungfeld, general Müller). Sada je stvar u tome, kako upotrebiti četničke jedinice kao prethodnice i osiguranje za komunikacije prilikom predstojećeg izmještanja njemačkih trupa iz Srbije. Pritom se neće moći izbjeći da četnici, prateći moguće pokrete njemačkih trupa ka zapadu, ne dospiju na tlo Hrvatske.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=51&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"D.M. wird weiterhin Kampf gegen den Kommunismus führen. Seine Verbände stehen nach wie vor gegen den Titobanden und haben zum Teil auch die notwendige Bindung an die deutsche Truppe (Oberst von Jungfeld, General Müller). Es wird nunmehr darauf ankommen, die Cetniks bei den zu erwartenden Absatzbewegungen der deutschen Truppe in Serbien als eine Art Vorhut einzusetzen, die die rückwärtigen Verbindungen durch Kampf gegen die dortständigen kommunistischen Banden öffnen. Dabei ist nicht zu vermeiden, dass die Cetniks im Zuge möglicher Rückverlegung der deutschen Kräfte in Serbien nach Westen auf kroatisches Gebiet übertreten."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Prvog dana oktobra 1944, u Komandi Jugoistoka je održano savjetovanje na kojem je upozoreno na promjenljivo raspoloženje četnika prema njemačkoj oružanoj sili u okupiranoj Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Srbija: [...] Četničko držanje i dalje različito. Srbijanski četnici se bore zajedno sa Wehrmachtom protiv komunista. Čak je i sam Draža Mihailović tražio njemačko osiguranje za planirano prebacivanje svog štaba iz sjeverozapadne Srbije u područje jugozapadno od Beograda. Ovaj plan se ipak nije ostvario. Suprotno tome, četnici u Istočnoj Bosni, Hercegovini i južnoj Crnoj Gori su neprijateljski nastrojeni. Kreću se ka obali, kako bi u slučaju savezničkog iskrcavanja s njima uspostavili kontakt i dobili savezničku zaštitu od crvenih. Iz sigurnog izvora se doznaje da D.M. izričito osudio njihovo protivnjemačko držanje.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=111&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000105—000106.] ({{jez-njem|"Cetnik–Haltung weiterhin uneinheitlich. Serbische Cetniks kämpfen zusammen mit deutscher Truppe gegen komm. Banden. DM. selbst bat sogar um deutsche Hilfe zur Sicherung beabsichtigter Verlegung seines Hauptstabes von NW–Serbien in Raum SW Belgrad. Diese Absicht jedoch nicht durchgeführt. Demgegenüber feindselige Haltung der Cetniks im O–Bosnien, Herzegovina und S–Montenegro und Bewegung dieser Kräfte zur Küste in den Raum Dubrovnik mit dem Ziel, bei erwarteter engl.Landung Verbindung mit Allierten aufzunehmen und Schutz gegen Rote zu suchen. Nach S.Qu. bekannt, dass DM. die deutschfeidliche Haltung dieser Cetniks aussdrücklich missbilligt."}})</ref>|Izvještaj sa savjetovanja kod načelnika štaba Jugoistoka od 2. oktobra 1944 (1. oktobar 1944.).}} Koliki je stepen kontrole nad četničkim snagama u Srbiji uspjela ostvariti njemačka Komanda Jugoistoka, vidljivo je i iz zapisnika sa sastanka na vrhu, održanog neposredno pred početak [[Beogradska operacija|Beogradske operacije]] (8. X 1944), kada su zabilježene i riječi Višeg SS i policijskog vođe [[Hermanna Behrendsa]]: {{izdvojeni citat|Na pitanje g-dina feldmaršala [tj. [[Maximilian von Weichs|von Weichs]]a — prim.] postoji li mogućnost komunističkog ustanka u Beogradu, Viši SS i policijski vođa Obergruppenführer Behrends je odgovorio odrečno, ističući da su stalnim pročešljavanjem u posljednje vrijeme uklonjeni svi oni komunisti koji bi na bilo koji način mogli učestvovati u takvoj akciji. Na pitanje gdje se nalaze komunisti zatvoreni u koncentracioni logor, Behrends je odgovorio da su svi pobijeni. Na kraju je skrenuo pažnju na to da je u četničke redove uspio ubaciti dovoljno jake grupe Službe sigurnosti [SD-Sicherheitsdienst], koje imaju ostati sa četnicima i ubuduće. Na to je glavnokomandujući primijetio da je samo to dovoljan razlog zašto bi se vodstvo nad četnicima trebalo povjeriti isključivo Višem SS i policijskom vođi.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=52&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"Die Frage des Herrn Feldmarschall an den Obergruppenführer Behrends, ob er mit einem kommunistischen Aufstand in Belgrad rechne, verneinte dieser unter Hinweis darauf, dass er in letzter Zeit durch dauernde Durchkämmungen alle irgendwie für einen Putsch infrage kommenden Kommunisten beseitigt habe. Die Frage nach dem Verbleib der im Konzentrationslager erfassten Kommunisten beantwortete er dahingehend, dass diese alle umgelegt seien. Abschliessend wies Obergruppenführer Behrends noch daraufhin, dass er bei den Cetniks ausreichend starke SD—Kommandos eingebaut habe, die bei den Cetniks verbleiben würden. Von seiten O.B.Südost wurde daraufhin festgestellt, dass allein schon durch diese Tatsache die weitere Führung der Cetnikverbände durch den Höh.SS und Pol.Führer gegeben sei."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Nakon poraza u [[Bitka na Jelovoj gori|bici na Jelovoj gori]], Vrhovna komanda JVuO na čelu sa Dražom Mihailovićem obrela se u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]]. Potpukovnik [[Zaharije Ostojić]], komandant Istaknutog dela štaba Vrhovne komande, šalje 30. septembra 1944. komandantu Zlatiborskog korpusa kapetanu Dušanu Radoviću (pseudonim »Kondor«) upozoravajuću depešu: {{izdvojeni citat| ''Za Kondora — ultra urgent'' Imam obaveštenje da ste Vi, [Miloš] Marković i [Filip] Ajdačić upućeni u [[Višegrad|višegradski]] srez sa specijalnim zadatkom i da ćete isti izvršiti u punoj vezi sa [[Gestapo]]m i Švabama. Vaši ljudi pričaju da su kaznena ekspedicija. Još u toku današnjeg dana očekujem Vaše objašnjenje, jer ću u protivnom preduzeti potrebno, a narod i istorija reći će ko je izdajnik?<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_133.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 7. avgusta 1944. do 7. januara 1945. godine]</ref>}} Jedinice [[Crvena armija|Crvene armije]] i [[NOVJ]] u prvoj polovini oktobra [[1944]]. zaposele su komunikaciju dolinom [[Morava (reka)|Morave]] između [[Vranje|Vranja]] i [[Velika Plana|Velike Plane]], što je otežalo [[Proboj Armijske grupe "E" iz Grčke 1944|proboj Armijske grupe "E" iz Grčke]]. Ova formacija time je bila usmerena na komunikaciju [[Skoplje]] - [[Kosovska Mitrovica]] - [[Raška]], odnosno dolinom [[Ibar (reka)|Ibra]], i zatim na otvaranje puteva prema [[Sarajevo|Sarajevu]] pod borbom. Tokom ovog četvoromesečnog proboja saradnja između Armijske grupe "E" i četnika iz [[Srbija|Srbije]] i [[Crna Gora|Crne Gore]] imala je više vidova. U izvještaju [[91. armijskog korpusa]] Wehrmachta od 25. oktobra 1944. godine, što ga je potpisao general [[Werner von Erdmannsdorf]],<ref>NARA, T314, Roll 1360, frame no. 000889.</ref> odato je svojevrsno priznanje generalu Mihailoviću i njegovim četnicima kao najvrjednijim antikomunističkim (sa)borcima na čitavom okupiranom području [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope]]: {{izdvojeni citat|Među antikomunističke grupe u Srbiji spadaju i sljedbenici srpskog pukovnika Draže Mihailovića [Mihailović je unaprijeđen u čin generala još decembra 1941. — prim.] i neke nezavisne četničke jedinice (četnik — borac za slobodu). Pukovnik Draža Mihailović igra u Srbiji ulogu sličnu onoj koju igra general [[EDES]]-a [[Napoleon Zervas|Zervas]] u Grčkoj. On jeste anglofil, ali i apsolutno antikomunistički nastrojen. Na osnovu njegova antikomunističkog stava, saradnja [četnika i Nijemaca] u borbi protiv Titovih komunističkih bandi bila je uglavnom zadovoljavajuća. Srbin je dobar vojnik i u tom pogledu nalazi se na prvom mjestu na Balkanu. Disciplinovan je, žilav i uporan, te stoga stoji iznad prosječnog Grka. Srpske bande se bore žešće od Grka i imaju se više cijeniti od grčkih bandita. Njihovo naoružanje je dobro.|Uputstvo za srpsko-albansku teritoriju, izdato od strane obavještajnog odjeljenja 91. armijskog korpusa, 25. oktobar 1944. godine}} Prilikom proboja od [[Sjenica|Sjenice]] prema [[Prijepolje|Prijepolju]] [[24. oktobra|24]]-[[31. oktobra]] [[1944]]. Nemci su nastupali zajedno sa borcima [[Srpski udarni korpus|Srpskog udarnog korpusa]] protiv snaga [[37. sandžačka divizija|37. sandžačke divizije]]. Od Prijepolja se glavnina [[Armijska grupe "E"|Armijske grupe "E"]] kroz Sandžak usmerila na pravac Prijepolje - Višegrad - Rogatica - Sarajevo. Jednim motorizovanim bataljonom Nemci su 1. novembra otvorili su put Prijepolje - Pljevlja, i usmerili celokupne četničke snage iz [[Srbija|Srbije]] na pravac [[Sjenica]] - [[Prijepolje]] - [[Pljevlja]] - [[Goražde]]. Time su iskoristili snage [[JVUO]] iz Srbije kao svoju levu pobočnicu. Nakon toga, svojim napadom na NOVJ u pravcu Tuzle ([[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944]]) sadejstvovale su snagama [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] u njihovom proboju na sever. U dnevnom izvještaju za 13. novembar 1944. o situaciji na teritoriji okupirane Jugoslavije iz štaba Armijske grupe »F«, u paragrafu naslovljenom “Njemačke i savezničke trupe“, navodi se, očigledno na osnovu presretnute komunikacije snaga NOVJ, da se general Dragoljub Mihailović nalazi u rejonu [[Sjenica|Sjenice]] sa „aktivnim jugoslovenskim generalom” (moguće da je riječ o [[Miroslav Trifunović|Miroslavu Trifunoviću]]).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=719&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001217.] <br /> ({{jez-njem|"I. Deutsche und verbündete Truppen. </br> Draza Mihajlovic befindet sich mit einem aktiven jugosl. General im Sjenica. (VII.mont.Brig. an 3.Div. 4.11.)"}})</ref> Dok komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] general [[Aleksander Ler|Ler]] u svom pregledu brojnog stanja od [[16. novembra]] [[1944]]. ubraja 10.000 četnika Pavla Đurišića u vlastite (njemačke) trupe,<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_174.htm Pregled brojnog stanja jedinica potčinjenih Grupi armija »E« na dan 16. 11. 1944. godine, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII - dokumenti nemačkog rajha, knjiga 4], Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 174.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frames no. 000376—000377.]</ref> dotle se za četnike iz Srbije u izveštaju poslatom Vrhovnoj komandi u [[Berlin]]u kaže da se "drže u senci Vermahta". Nevoljno savezništvo veoma dobro ilustruje i sljedeći izveštaj: {{izdvojeni citat|Grupa Marković (2500—3000), u sporazumu sa nem. vojskom, osigurava odsek Mitrovica — Raška (mesta uklj.) — Novi Pazar. Izviđanje protiv Bugara, Tita i Sovjeta. Do sada nije bilo ozbiljnih incidenata. Potrebna je opreznost. [[Miroslav Trifunović|Trifunović]] sa oko 18.000 četnika [[Dragoslav Račić|Račića]] i [[Dragutin Keserović|Keserovića]], uporedno sa nem. pokretima u rejonu Prijepolje. Pravac marša Foča. U početku učešće u borbenim dejstvima na nemačkoj strani (zaštita bokova). U poslednje vreme samo saputnici. Utisak: dokle god postoje zajednički interesi — uopšte mir. Ako vide mogućnost uspeha, bezuslovno treba očekivati prepade na nemački [[Vermaht]], naročito na odvojene grupe. <br /> Moli se da se dostavi rezultat pregovora DM — [[Hermann Neubacher|zastupnik Ministarstva spoljnih poslova]].<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B5_%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%BF%D0%B5_%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%98%D0%B0_%22%D0%95%22_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D1%83_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_11.11.1944. Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.], Vojnoistorijski institut, NAV--T-311, r. 184</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=507&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000501.] <br/> ({{jez-njem|"1.) Gruppe Markovic (2500–3000) sichert im Einvernehmen mit dt. Truppe Abschnitt Mitrovica – Raska (Orte ausschl.) – Novi Pazar. Aufklärung gegen Bulgaren, Tito und Sowjets. Bis jetzt keine ernsteren Zwischenfälle. Vorsicht geboten. <br /> 2.) Trifunovic mit ca. 18000 Cetniks des Racic und Keserovic gleichlaufend mit dt. Bewegungen im Raum Prijepolje Marschrichtung Foca. Anfangs Teilnahme an Kampfhandlungen auf deutscher Seite (Flankenschutz). Neuerdings nur Mitläufer. Eindruck: Solange gleichlaufende Interessen im allgemeinen Ruhe. Wenn erfolgversprechend, Überfälle gegen deutsche Wehrmacht, besonders Splittergruppen, unbedingt zu erwarten. <br /> 3.) Um Übermittlung des Verhandlungsergebnisses DM – Vertreter AA wird gebeten."}})</ref>}} U posljednjim mjesecima okupacije Jugoslavije, dužnosnici njemačkog Wehrmachta mogli su dati konačni i zaokruženi sud o karakteru kolaboracije JVuO sa okupacionim snagama. Tako uputstvo iz štaba 91. armijskog korpusa od 26. decembra 1944. godine sadrži veoma iznijansirano tumačenje kvaliteta dosadašnje njemačko-četničke saradnje, prvenstveno uslovljene spoznajom da [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] predstavlja zajedničkog neprijatelja. Pored toga, oficiri iz štaba 91. koprusa analiziraju kako se može proći s najmanje političke štete usljed stalno prisutnog antagonizma između vlasti NDH i četnikâ, preporučajući oprez u odnosima s potonjima zbog njihovih neprekinutih veza sa [[Saveznici u Drugom svjetskom ratu|Saveznicima]]: {{izdvojeni citat|Srpski četnici: </br> Upotreba četničkih jedinica dala je u raznim oblastima dobre rezultate. Poznavanje zemljišta od strane četnikâ i njihove izviđačke aktivnosti protiv Titovih snaga od koristi su njemačkom Wehrmachtu. Međutim, oslanjanje četnika na njemački Wehrmacht proizilazi isključivo iz činjenice da su inferiorni u odnosu na Titove snage — [[Angloamerika|angloamerička]] oružana intervencija bi ih navela da odmah promijene kurs. Njihovi pokušaji da se svrstaju uz angloameričkog neprijatelja se nastavljaju. Stoga se savjetuje veliki oprez kada se postupa sa četnicima. Za vlastiti stav prema četnicima presudno je sljedeće: </br> 1) Upotreba četničkih jedinica mora se sprovesti na način tako da, u slučaju nagle promjene kursa, šteta ostane u granicama podnošljivog; </br> 2) Nijemci moraju iskoristiti neprijateljstvo između četnika i boljševičkih bandi; </br> 3) Saradnja s četnicima od slučaja do slučaja u zamjenu za opskrbu borbenom municijom, zdravstvenu njegu i snabdijevanje namirnicama, ukoliko su dostupne; </br> 4) Cjelokupno hrvatsko stanovništvo mrzi četnike; kompromis između njih i hrvatskih vlasti (posebno ustaša) teško da je moguć. Stoga, moramo spriječiti njihov upad na hrvatski teritorij, posebno između [[Drina|Drine]] i [[Bosna (rijeka)|Bosne]]. Prelazak [natrag] preko Drine u Srbiju, naročito od strane četnika iz Stare Srbije [misli se na teritoriju Nedićeve Srbije — prim.], treba podržati, jer se time izbjegava konflikt s NDH. Na hrvatskom tlu, taktički nužan kontakt s četnicima tokom operacija protiv Titovih snaga treba održati što je moguće više neprimjetnijim, s obzirom na odnos s ustašama; </br> 5) Postojeća mržnja između srpskih četnika i [[Bošnjaci|Muslimana]] zahtijeva poseban oprez tokom pregovora s obje strane i njihovog upošljavanja, jer će se i jedna i druga strana ili povući ili odmah zauzeti neprijateljski stav ako se za takve pregovore sazna; </br> Da li se četnici mogu iskoristiti u njemačku svrhu u borbi protiv Titovih bandi, '''čime bi se uštedjela njemačka krv''', zavisiće od razumnog i vještog pregovaranja s njima.<ref>[https://znaci.org/ok/T317.php?sta1=etni&sta2=D.M&idem=1404 NARA, T314, Roll 1630, frame no. 000770.] <br /> ({{jez-njem|"Die serbischen Cetniks. </br> Der Einsatz von Cetnik–Verbänden hat in verschiedenen Gebieten guten Ergebnissen geführt. Von Nutzen für die Deutsche Wehrmacht ist die Landeskenntnis der Cetniks und ihre Aufklärungstätigkeit den Titobanden gegenüber. </br> Anlehnung der Cetniks an die Deutsche Wehrmacht beruht jedoch nur auf die Tatsache, daß sie den Titokräften unterlegen sind: ein bewaffnetes angloameriknisches Eingreifen wird ihr sofortiges Umschwenken veranlassen, Ihre Versuche, sich dem angloamerikanischen Gegner zu nähern, laufen weiter. Große Vorsicht den Cetniks gegenüber ist daher angebracht. </br> Für die eigene Haltung den Cetniks gegenüber ist maßgebend: </br> 1.) Der Einsatz der Cetnik–Verbände ist so durchzuführen, daß bei plötzlichem Umschwenken der Schaden in erträglichen Grenzen bleibt. </br> 2.) Die Feindschaft zwischen den Cetniks und bolschewistischen Banden muß deutscherseits ausgenützt werden. </br> 3.) Zusammenarbeit mit Cetniks von Fall zu Fall gegen Bereitstellung von Gefechtsmunition, sanitäre Betreuung und Verpflegung, soweit diese vorhanden. </br> 4.) Die Cetniks sind bei der gesamten kroatischen Bevölkerung verhasst, ein Ausgleich zwischen ihnen und den kroatischen Dienststellen (bes. Ustascha) ist kaum möglich, daher muss ein Eindringen in den innerkroatischen Raum insbesondere zwischen Drina und Bosna unsererseits verhindert werden. Ein Übertritt insbesondere der altserbischen Cetniks über die Drina nach Serbien ist zu unterstützen, da so Konflikt mit Kroatien vermieden wird. Auf kroatischem Boden ist taktisch notwendige Fühlung mit Cetniks bei Einsatz gegen Titobanden im Hinblick auf Verhältnis zur Ustascha möglichst wenig in Erscheinung treten zu lassen. </br> 5.) Der bestehende Haß zwischen serbischen Cetniks und Muselmanen verpflichtet bei Verhandlungen und Einsatz beider Teile zu besonderer Vorsicht, da bei Bekanntwerden solcher Verhandlungen beide Parteien entweder abspringen oder sofort eine feindselige Haltung einnehmen werden. </br> Von einer verständnisvoll und geschickt geführten Verhandlung mit den Cetniks wird es abhängen, ob diese durch Einsatz gegen Titobanden für deutsche Zwecke nutzbar gemacht werden können, somit also deutsches Blut gespart werden kann."}})</ref>|Uputstvo načelnika štaba 91. armijskog korpusa o „srpskim četnicima“ iz decembra 1944.}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore|Pavle Đurišić|Crnogorski dobrovoljački korpus}} [[File:Spisak vlastitih trupa njemačke Armijske grupe E 1944, decembra 1944.jpg|thumb|Spisak trupa njemačke Armijske grupe »E« iz decembra 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000376.]</ref> Na spisku se nalazi i “10.000 Crnogoraca“ ({{jez-njem|"10.000 Montenegriner"}}). Riječ je o četnicima [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]] (tj. CDK), koji su se povlačili zajedno sa okupacionim snagama.]] Dok su srbijanski četnici sadjejstvovali snagama Armijske grupe »E« u njihovom proboju na sjever, četnici iz Crne Gore uzeli su učešća u [[Proboj XXI brdskog korpusa iz okruženja|proboju XXI brdskog korpusa iz okruženja]]. Jedinice crnogorskih četnika, koje su od Njemaca takođe preformirane u dobrovoljačke pukove ("[[Crnogorski dobrovoljački korpus]]"), borile su se u sastavu njemačkog [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. brdskog korpusa]] između [[Danilovgrad]]a i [[Cetinje|Cetinja]] rame uz rame sa njemačkim vojnicima. Ove snage učestvovale su zajedno sa njemačkim snagama u operacijama protiv NOVJ ([[Operacija Frilingservahen aprila 1944|Frilingservahen]], [[Operacija Ribecal avgusta 1944|Ribecal]]). Komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe "E"]] je u svom izvještaju od ove četnike ubrojao u brojno stanje svojih jedinica: {{izdvojeni citat|C. D. K. od 3 puka, pod komandom potpukovnika [[Pavle Đurišić|Đurišića]], formiran neposredno od strane K-de 2. OkA ([[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druga oklopna armija]]), bio je do sada u službenom pogledu potčinjen K-di 2. OkA a u snabdevačkom i taktičkom pogledu 181. peš. div., koja je trebalo da se obimno uključi u obuku. [...] C.D.K. se do sada dokazao u borbi protiv komunista, ali je upitna njegova pouzdanost prema njemačkom Wehrmachtu zbog Đurišićeva kontradiktornog stava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=825&rec=314&roll=664 NARA, T314, Roll 664, frame 000817.] <br /> ({{jez-njem|"M.F.K. zu 3 Rgt. unter Führung Oberstleutnant Djurisic, wurde von Pz.AOK 2 unmittelbar aufgestellt, unterstand bisher truppendienstlich Pz.AOK, versorgungsmässig und taktisch 181.Inf.Div., die sich ausbildungsmässig weitgehend einzuschalten hatte. </br> M.F.K. im Kampf gegen Kommunisten bisher bewährt, jedoch in seiner Zuverlässigskeit gegenüber der deutschen Wehrmacht durch widerspruchsvolle Haltung Djurisic fragwürdig."}})</ref>|Izvještaj Komande 21. brdskog korpusa Komandi Grupe armija "E" od 23. septembra 1944. godine}} O odluci komandanta Crne Gore, Boke i Sandžaka JVuO potpukovnika Pavla Đurišića da slijedi kolonu njemačkih armijâ pri povlačenju s Balkana, te o značajnoj pomoći pruženoj okupatoru od strane crnogorskih četnika tom prilikom, piše u svojim ratnim memoarima i [[Hermann Neubacher]]: {{izdvojeni citat|On je bio opasan nemački saveznik. Meni je uvek bilo savršeno jasno da bismo mi za Pavla Đurišića, u slučaju invazije zapadnih sila na Balkan, ponovo postali njegov najveći neprijatelj. Kada je započelo povlačenje nemačkih trupa iz Crne Gore, Pavle Đurišić je krenuo sa njima. Tokom napornih marševa po planinskom terenu, tokom operacije povlačenja prolazili smo i kroz područja koja su kontrolisali partizani. Njegove trupe vodile su borbu sa partizanima i time nemačkim trupama olakšale evakuaciju sa tog prostora. Kasnije je Pavle Đurišić sklopio ugovor sa ustaškim trupama Ante Pavelića, da bi mogao da prođe sa svojim jedinicama kroz Hrvatsku i Istru. Tamo su se već nalazile i druge četničke jedinice, kao i Ljotićevi dobrovoljci.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN], str. 176—177.</ref>|[[Hermann Neubacher]]}} === Prelazak sa Nemcima u Bosnu (1944-1945) === {{main|Proboj Armijske grupe E kroz istočnu Bosnu|Četnička ofanziva u istočnoj Bosni 1944.|Bosanska golgota}} [[File: Četnički oficir Dinarske divizije, SS-Sturmbannführer Ernst Lerch i neidentificirani SS-Hautsturmführer tokom ofanzive protiv IX. korpusa.jpg|thumb|Oficir [[Dinarska četnička divizija|Dinarske divizije JVuO]], SS-Sturmbannführer [[Ernst Lerch]] i neidentificirani SS-Hauptsturmführer tokom ofanzive protiv [[9. korpus NOVJ|9. korpusa NOVJ]] u Sloveniji, mart 1945. godine<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2016/05/bk0164.html Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0164 | Photo | Höherer SS- und Polizeiführer Adriatisches Küstenland]</ref>]] [[Armijska grupa "E"]] imala je u planu otvaranje komunikacija kroz istočnu Bosnu, pa je krajem novembra jedna njena divizija ([[11. poljska vazduhoplovna divizija (Nemačka)|11. poljska vazduhoplovna divizija]]) započela napad pravcem od [[Rogatica|Rogatice]] prema [[Zvornik]]u, protiv snaga [[Treći udarni korpus NOVJ|Trećeg udarnog korpusa]] [[NOVJ]]. Međutim, kako su tokom ofanzive [[NOVJ]] i Crvene armije od 3. decembra nemačke pozicije na [[Sremski front|Sremskom frontu]] ozbiljno ugrožene, ova divizija hitno je izvučena i transportovana prugom [[Sarajevo]] - [[Slavonski Brod]] na [[Sremski front]]. Na njeno mesto usmerena je glavnina četnika iz [[Srbija|Srbije]]. U izvještaju Operativnog odjeljenja u [[Sarajevo|Sarajevu]] Armijske grupe »E« od 10. decembra 1944, koji potpisuje potpukovnik Warnstorff, istaknuto je: {{izdvojeni citat| Telegram 34. i 91. arm. korpusu, 5. SS-brd. arm. korpusu i Korpusnoj grupi »Kibler«: 1) Četnici na maršu u širi rejon Valjeva privremeno će preći preko područja Rogatica — Ljubovija — Zvornik — Kladanj. 2) DM garantuje najlojalnije držanje prema nemačkim jedinicama i nudi saradnju. Znak raspoznavanja za saradnju između nemačkih jedinica i četnika je: Mitrovica. 3) Četnike u što većoj meri koristiti za službu izviđanja. Materijalna pomoć može im se obezbediti u ograničenim razmerama ukoliko se stave na raspolaganje za borbu protiv bandi. 4) K-da Grupe armija obavestila je hrvatske vlasti o navedenom kretanju.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_219.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »E« ZA PERIOD OD 1. OKTOBRA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=998&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000992.] ({{jez-njem| <br /> "1.) Cetniks überschreiten auf dem Marsch in den Großraum Valjevo vorübergehend das Gebiet Rogatica – Ljubovija – Zvornik – Kladanj. <br /> 2.) DM hat loyalste Haltung gegenüber deutscher Truppe zugesichert und bietet Zusammenarbeit an. Kennwort zwischen deutscher Truppe und Cetniks für Zusammenarbeit ist "Mitrovica". <br /> 3.) Die Cetniks sind weitgehend für Erkundungsaufträge zu verwenden. Materielle Hilfe darf ihnen in beschränktem Ausmaß gewährt werden, soweit sie sich zum Kampf gegen die Banden zur Verfügung stellen. <br /> 4.) Die kroatischen Behörden sind über obige Bewegung durch Okdo. unterrichtet worden."}})</ref>}} U izvještaju njemačkog opunomoćenog generala u [[NDH]] od 24. decembra 1944. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_82.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje POSLJEDNJI DANI NA VUČJAKU]</ref> navodi se da je general Draža Mihailović izrazio spremnost za suradnju i sa formacijama NDH u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Prema izvješću pouzdanog agenta, Draža Mihajlović je izrazio namjeru da se bori skupa sa ustašama i domobranima, jer je njihov zajednički glavni cilj uništenje komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=443&rec=311&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000427.] <br /> ({{jez-njem|"Nach zuverlässiger V–Mann–Meldung soll Draza Mihajlovic geäussert haben, er wolle mit den Ustascha und Domobranen zusammen kämpfen, da das gemeinsame Hauptziel die Vernichtung des Kommunismus sei."}})</ref>|Izvještaj njemačkog opunomoćenog generala u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj od 24. XII 1944.}} Četnici su, pod ličnom komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]], nakon koncentrisanja unutar nemačko-ustaških linija, izvršili [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|napad na snage NOVJ]]. 8. decembra [[1944]]. ujutro sa nemačko-ustaških položaja u okolini [[Rogatica|Rogatice]] krenuli u silovit napad prema [[Zvornik]]u. Ovaj napad bio je usklađen sa napadom nemačkog 34. armijskog korpusa sa druge strane, pravcem [[Užice]] - [[Ljubovija]] - [[Zvornik]]. Ovom prilikom četnicima su Nemci obezbedili snabdevanje municijom, kao i zbrinjavanje ranjenika u nemačkim bolnicama u [[Sarajevo|Sarajevu]]. Pošto je prodor četnika prema [[Zvornik]]u odbijen, njihova glavnina usmerila se prema oslobođenoj [[Tuzla|Tuzli]]. U [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|neizvesnim borbama od 24. do 28. decembra]] [[Treći udarni korpus NOVJ]] krajnjim naporom odbio je ovaj napad. Nakon ovog poraza, glavnina [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] snaga razmestila se u [[Modriča|Modriči]] i okolini, gde su nakon kraćeg sukoba uspostavili sporazum sa snagama NDH. Tako su se našli na za Nemce vitalnoj komunikaciji Sarajevo - Brod, vodeći zajedno sa Nemcima teške dvomesečne borbe protiv [[Druga armija JA|Druge jugoslovenske armije]], koja je nastojala da je prekine. Preko pukovnika Borote, komandanta Romanijskog korpusa JVuO, uspostavljena je saradnja sa nemačkim štabom u [[Sarajevo|Sarajevu]], od kojeg je obezbeđeno snabdevanje municijom i bolničko zbrinjavanje ranjenika.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_130.htm Opšti uslovi sporazuma o saradnji između četnika i nemačkih jedinica pripremljeni za pregovore decembra 1944. godine], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - dokument broj 130</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_219.htm Ratni dnevnik Armijske grupe E 1.10.1944-31.12.1944], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - prilog broj 2, (10. decembar 1944)</ref> [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićeva]] grupacija takođe je uspostavila vezu sa Štefanom Hedrihom ({{jez-nem|Stefan Hedrich}}), SS-oberfirerom i inspektorom u glavnom štabu SS, komandantom SS-oblasti Severozapadna Bosna.<ref>[https://www.znaci.org/00001/181.htm Roland Kaltenegger: TOTENKOPF & EDELWEIß], četvrti deo: Das Kriegsjahr 1944 (Ares verlag, Graz), strana 268.</ref> [[3. april]]a 1945. godine, kada su nemačke trupe napuštale Bijeljinu i okolinu, Mihailović je pokušao da ih pridobije da ostanu pod njegovom komandom kao jugoslovenski državljani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_192.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša štaba Vrhovne komande od 12. decembra 1944. do 7. aprila 1945. godine]</ref> [[Schutzstaffel|SS]]-Sturmbannführer (major) [[Ernst Lerch]], u izvještaju od 8. marta 1945. godine, piše da je [[Aleksandar Nikolić (četnik)|Aleksandar Nikolić]], zapovjednik Sremsko-slavonske komande JVuO, zajedno sa svojim trupama (za koje navodi da broje oko 80 ljudi, ali i da bi po pristizanju ostatka jedinice ta cifra mogla dostići i 400) došao u [[Istra|Istru]], tj. u [[Operativna zona Jadransko primorje|Operativnu zonu Jadransko primorje]], gdje se stavlja na raspolaganje njemačkim vlastima. Ernst Lerch moli nadređene da naznače rejon u kojem bi »grupa pukovnika Nikolića« mogla da bude »upotrebljena«: {{izdvojeni citat|1.) U prostor [[Jurdani]], prov. [[Rijeka (grad)|Rijeka]], stigli su delovi četničke grupe pukovnika Nikoliča u jačini oko 80 ljudi. 2.) Prema telegr. Glavnog ureda SS od 7. 2. 45, delovodn. pov. br. 375/45, grupa Nikolić potčinjena je komandantu SS i policije u [Operativnoj zoni] Jadr. primorje. [...] 6.) Pukovnik Nikolić je samostalni četnički komandant i njegov načelnik Štaba major Miladinović je izjavio da ova grupa ne želi nikakvu zavisnost od ministra [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]a, odn. od drugih četničkih grupa. <br /> Oni obećavaju da će se stoprocentno zajedno s Nemcima boriti kako protiv komunista tako i protiv regularnih engleskih trupa koje oni navodno preziru iz dubine duše. <br /> Ovaj osnovni stav oni će zadržati u svakoj situaciji pa ma šta se desilo.<ref>[https://znaci.org/zb/4_6_19.htm Zbornik NOR-a – tom VI – Borbe u Sloveniji – knjiga 19. – 1. III – 15. V 1945. godine, Vojnoistorijski institut], Beograd, 1975, dokument br. 161, str. 822–823.</ref>|Obaveštenje komandanta SS i policije u Operativnoj zoni Jadransko primorje od 8. marta 1945. o pristizanju četnika pukovnika Nikolića u Istru}} [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za [[Jugoistočna Evropa|jugoistočnu Evropu]], u svojim poslijeratnim memoarima ističe da je sa četničkim komandantom održavao vezu sve do aprila 1945, tj. do [[Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)|zajedničkog povlačenja Nijemaca i četnika]] pred jedinicama NOVJ i [[Crvena armija|Crvene armije]]. Neubacher navodi da je postojala i zamisao o susretu između njega i generala Mihailovića, ali [[Joachim von Ribbentrop]] nije dao dopuštenje za taj sastanak: {{izdvojeni citat|Tokom sukoba četnika sa Englezima, stiglo je do mene pitanje da li bih bio spreman da razgovaram sa Dražom Mihailovićem. Ovu sam molbu prosledio ministru spoljnih poslova Ribentropu, tražeći od njega da mi dozvoli da do takvog susreta dođe. U principu, nije mi bilo zabranjeno da uspostavim kontakt. Ali, za vođenje razgovora morao sam da dobijem specijalnu dozvolu. Bilo mi je, međutim, zabranjeno da stupim na teren koji kontroliše Draža Mihailović. Moja spremnost i želja da se sretnem sa njim bili su veliki, te sam uskoro morao da sam sebi priznam da je moj glavni motiv bio – radoznalost. Da se sretnem sa četničkim vođom, a da se prethodno ne izvrše potrebne pripreme, razgovor bi bio besmislen, i jedino bi doneo neugodnost i neprilike za Dražu Mihailovića, jer bi dobio etiketu „kolaboratera“. Trebalo je susret dobro organizovati, kako bi bilo sigurno da će doneti senzacionalan rezultat. Verovatno je i sam Draža Mihailović tako razmišljao, pa zato, najzad, nije nikada ni došlo do našeg susreta. Ali, ostali smo u vezi preko naših posrednika. I jedna i druga strana bila je u tim kontaktima veoma oprezna. Jedan moj poverljiv čovek čak je tri puta bio u Dražinom glavnom štabu. Da ne bih bio suviše opširan, zadovoljiću se samo tvrdnjom da Draža Mihailović svoju politiku sve do kraja rata nije menjao. Tek početkom 1945, u vreme naših poslednjih borbi u Hrvatskoj, kada je povlačenje naših trupa sa tog prostora bilo samo pitanje dana, Draža Mihailović mi se obratio direktnom molbom – i to preko svojih poverljivih ljudi u Beču – da mu pružim pomoć u vezi sa naoružanjem njegovih jedinica. Tokom nekoliko dana ja sam čak imao direktnu radio-vezu sa njegovim glavnim štabom u Bosni. Moj poverljiv čovek bio je poslednji put kod Draže u aprilu 1945.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>}} General Mihailović je odbijao da osobno uđe u bilo kakav aranžman s okupatorom, i od ove je politike odstupio samo u četiri ili pet navrata tokom rata. Riječ je o [[Sastanak u Divcima|sastanku u Divcima]] sredinom novembra 1941. godine, zatim o dva sastanka s predstavnikom Hermanna Neubachera, [[Rudolfom Stärkerom]], u jesen 1944 (prvi u zapadnoj Srbiji na kojem je Mihailovića pratio pukovnik [[Robert H. McDowell]], šef američke vojne misije pri njegovu štabu, a drugi u sjeveroistočnoj Bosni), kao i o posljednjem sastanku sa Stärkerom na planini [[Vučjak]], početkom aprila 1945. Neubacher pokušava u svojoj knjizi ekskulpirati Mihailovića od odgovornosti za kolaboraciju.<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> == Nemci o generalu Mihailoviću i JVuO == [[Datoteka:Draža pred sudom.jpg|mini|desno|Optuženi [[Dragoljub Mihailović]] na [[Beogradski proces|suđenju u Beogradu]] [[1946]].]] {{izdvojeni citat|'''Njemačka je za D.M.-a neprijatelj br. 2 – neprijatelj br. 1 su komunisti'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=695&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000686.] <br /> ({{jez-njem|"Deutschland ist für D.M. nur noch der Feind No. 2. Feind No. 1 sind die Kommunisten."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka Armijske grupe »F« sa izaslanikom Neubacherom održanog 30. jula 1944.}} Prilikom ispitivanja od strane istražitelja 7. američke armije avgusta 1945. godine, pisanu izjavu o svojim aktivnostima u ratnom periodu sastavio je i [[feldmaršal]] [[Maximilian von Weichs]], koji je avgusta 1943. naslijedio generala Löhra na mjestu glavnokomandujućeg Jugoistoka. U odjeljku naslovljenom »Grupe koje pomažu Njemačkoj«, von Weichs o četnicima Draže Mihailovića piše sljedeće: {{izdvojeni citat|Mihailovićeve trupe su se nekada borile protiv naših okupacionih trupa iz lojalnosti prema svome kralju. U isto vreme su se borile protiv Tita, zbog svojih antikomunističkih ubeđenja. Ovaj rat na dva fronta nije mogao dugo potrajati, posebno kada je britanska podrška počela favorizovati Tita. Sledstveno, Mihailović je pokazao pronemačka stremljenja. Bilo je angažmana tokom kojih su se srpski četnici borili protiv Tita zajedno sa nemačkim trupama. Sa druge strane, dešavalo se da neprijateljski raspoložene četničke grupe napadnu nemačke vozove za snabdevanje da bi popunili sopstvene zalihe. Mihailović je voleo da ostane u pozadini, i prepusti takve poslove svojim podređenima. On se nadao da će dočekati svoje vreme ovom igrom moći, dok mu anglo-američko iskrcavanje ne obezbedi dovoljnu podršku protiv Tita. Nemačka je prigrlila njegovu podršku, koliko god privremenu. Četničke izviđačke aktivnosti naši komandanti su visoko cenili.<ref>http://znaci.org/00002/318_4.htm ({{jez-eng|"MIHAILOVIC's troops once fought against our occupation troops out of loyalty to their King. At the same time they fought against TITO, because of anti—Communist convictions. This two front war could not last long, particularly when British support favored TITO. Consequently MIHAILOVIC showed pro-German leanings. There were engagements during which Serbian Chetniks fought TITO alongside German troops. On the other hand, hostile Chetnik groups were known to attack German supply trains in order to replenish their own stocks. ''MIHAILOVIC liked to remain in the background, and leave such affairs up to his subordinates. He hoped to bide his time with this play of power until an Anglo—American landing would provide sufficient support against TITO. Germany welcomed his support, however temporary. Chetnik reconnaissance activities were valued highly by our commanders''."}})</ref>}} Takođe, feldmaršal von Weichs na drugom mjestu podcrtava da, dok se general Mihailović nastojao držati po strani, taktička je njemačko-četnička kolaboracija na terenu poprimala sve veći obim: {{izdvojeni citat|Iako se on sâm [Mihailović] oštroumno suzdržavao od iznošenja svog ličnog stava u javnosti, bez sumnje kako bi imao odriješene ruke za svaku eventualnost (npr. savezničko iskrcavanje na Balkanu), dopustio je svojim komandantima da pregovaraju s Nijemcima te da s njima sarađuju. I oni su to činili, sve više i više...<ref>Röhr, Werner, ed. (1994). Europa unterm Hakenkreuz: Okkupation und Kollaboration (1938–1945). Berlin: Hüthig. s. 358. <br/ > ({{jez-eng|"Though he himself [Draža Mihailović] shrewdly refrained from giving his personal view in public, no doubt to have a free hand for every eventuality (e.g. Allied landing on the Balkans), he allowed his commanders to negotiate with Germans and to co-operate with them. And they did so, more and more..."}})</ref>|[[Maximilian von Weichs]]}} Specijalni [[Adolf Hitler|Hitler]]ov izaslanik [[Hermann Neubacher]] u svojim memoarima tumači politiku Draže Mihailovića. On piše da je Mihailović „ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva”. Neubacher primjećuje da su Mihailovićevi komandanti sarađivali sa Nijemcima, dočim je on nastavio voditi antiokupatorsku propagandu: {{izdvojeni citat|Politiku Draže Mihailovića nije bilo teško razumeti. On je bio impresioniran nemačkim vojnim podvizima. Pa ipak, sa sigurnošću je računao na to da će Nemačka izgubiti rat. Dovoljno sam čuo od pouzdanih izvora, koji su me obavestili o Dražinom stavu prema Rajhu. On je ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva. Saveznici su Dražu ostavili na cedilu, pa je zato pokušao da od Nemaca – koji su za njega sada bili samo neprijatelj broj dva – dobije što je moguće više oružja. Namera četničkog vođe bila je ova: da se, kada započne nemačko povlačenje, bez borbe dokopa nemačkih strateških pozicija i da se na njima utvrdi. On se spremao za konačan obračun sa Titom, koji je trebalo da se vodi beskompromisno, na život ili smrt, a u pitanju je bila budućnost Jugoslavije. Dok su, dakle, Dražini podređeni komandanti tu i tamo sarađivali sa Nemcima, on je sam nastavio da i dalje vodi propagandu protiv Nemaca.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 160–161.</ref>}} Čak i kada je odobravao kolaboraciju svojih komandanata sa okupatorima, general Mihailović je strogo vodio računa da se na taj način lično ne kompromituje, prvenstveno iz straha od negativne reakcije stanovništva okupirane Jugoslavije. Presretanjem komunikacije između Mihailovića i vojvode Đujića ujesen 1943, njemački nadležni organi su registrovali ovu tendenciju kod četničkog vođstva: {{izdvojeni citat|18.11. Radio-naređenje D.M. Đujiću da još više nego do sada ratuje zajedno sa njemačkim Wehrmachom protiv komunista, jer su oni izdali srpsku nacionalnu stvar. On sam ne može tako postupiti zbog stava naroda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=235&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000223.] <br /> ({{jez-njem|"18. 11. FUNKBEFEHL D. M. AN DJUJIC, MIT DEUTSCHER WEHRMACHT GEGEN KOMMUNISTEN MEHR ALS BISHER ZU KAEMPFEN, DA NATIONALE SACHE SERBIENS VERRATEN. ER SELBST KOENNE WEGEN VOLKSMEINUNG NICHT MITMACHEN."}})</ref>|Depeša komande Druge oklopne armije komandi [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 21. novembra 1943. godine}} General [[Schutzstaffel|SS]]-a [[Otto Kumm]], treći komandant [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS dobrovoljačke brdske divizije »Prinz Eugen«]], u knjizi ratnih memoara naslovljenoj ''Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"'' („Naprijed, Prinz Eugen! Istorija 7. SS dobrovoljačke divizije Prinz Eugen”), ostavio je svoje tumačenje prirode odnosâ između JVuO i njemačkog okupatora: {{izdvojeni citat|Kao ostatak „u šumi“ regularne armije nakon okupacije Jugoslavije, oni su nosili stare uniforme – i nove brade, jer su se zakleli da se neće brijati dok okupator ne bude isteran iz zemlje. Oni su bili verni kraljevini i borili su se za svog mladog kralja Petra II, ali radije su se držali udaljenih sela i oblasti, ne napadajući naše jedinice, osim ako se nisu osećali dovoljno nadmoćnim. Disciplina i naoružanje bilo im je relativno dobro, a u odnosu prema drugim jugoslovenskim narodnim i verskim grupama bili su nepredvidljivi – što je često išlo do napada na hrvatska sela i muslimanske žene. Kao prijatelje još su imali Engleze – i njihov radio. Na volovskim kolima ili na konjskim leđima oni su se povremeno prebacivali u druge oblasti, najčešće neuzdrmani, jer smo ih mi puštali, smatrajući da ih dugoročno možemo pridobiti za nas – kao '''braću po oružju protiv komunizma'''. To je donekle nejasna situacija, oni nisu prijatelji, ali ni neprijatelji, i situacija se menja s vremena na vreme.<ref>[http://www.znaci.org/00001/200.htm Otto Kumm: VORWÄRTS, PRINZ EUGEN! - Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"], [http://www.znaci.org/00001/200_5.pdf Aufstellung der Division "Prinz Eugen"] str. 52. <br /> ({{jez-njem|"Als Reste der nach der Besetzung Jugoslawiens 'in den Wald' gegangenen regulären Armee tragen sie die alte Uniform – und neue Bärte, da sie geschworen haben, sich nicht früher zu rasieren, bevor nicht der Okkupator aus dem Land gejagt ist. Sie sind königstreu und kämpfen für ihren Jung-König Peter II., doch weichen sie lieber aus in abseits gelegene Dörfer und Gebiete und stellen sich nur selten unseren Verbänden, es sei denn, sie fühlen sich in ausreichender Ubermacht. Disziplin und Bewaffnung sind relativ gut, gegenüber den anderen jugoslawischen Volks- und Glaubensgruppen sind sie unberechenbar, weshalb es oft zu Ubergriffen gegen kroatische Dörfer oder muselmanische Frauen kommt. Als stille Freunde haben sie die Engländer – und ihre Funkgeräte. Auf Ochsenkarren oder hoch zu Roß verlegen sie manchmal in eine andere Gegend, meist ungeschoren, da wir sie ziehen lassen und sie auf lange Sicht für uns gewinnen wollen – als Waffengefährten gegen den Kommunismus. Es ist eine etwas unklare Situation, sie sind nicht Freund, auch nicht Feind, die Lage wechselt von mal zu mal."}})</ref>}} Saradnju sa četničkim formacijama generala Mihailovića u borbi protiv zajedničkog neprijatelja pominje u svojim memoarima i [[Schutzstaffel|SS]]-potpukovnik [[Otto Skorzeny]], vođa njemačkih komandosa, zaslužan za izvođenje brojnih specijalnih operacija tokom rata. Neposredno pred [[Kapitulacija Nacističke Njemačke|kapitulaciju nacističke Njemačke]], ''Obersturmbannführer'' Skorzeny je tri dana (od 5. do 8. maja [[1945]]. godine) vršio dužnost šefa njemačke vojno-obavještajne službe ''[[Abwehr]]''. Po osobnom ''[[Adolf Hitler|Führer]]ovom'' naređenju, potpukovnik Skorzeny biva upućen proljeća 1944. godine u okupiranu Jugoslaviju, kako bi koordinirao [[Operacija Konjićev skok|operacijom uništenja]] [[Vrhovni štab NOVJ|Vrhovnog štaba NOVJ]] i zarobljavanja [[Josip Broz Tito|maršala Tita]]: {{izdvojeni citat|U proljeće 1944. dobio sam naredbu Vrhovne komande Wehrmachta da lociram [[Josip Broz Tito|Titov]] štab, uništim ga i uhvatim Tita, koji je, prema [[Winston Churchill|Churchill]]ovoj volji, već bio zamijenio generala Mihailovića. Mihailović, ratni ministar mladog kralja [[Petar II Karađorđević|Petra II]] od Jugoslavije, koji je živio u egzilu u [[London]]u, bio je uplašen sve većim uticajem komunizma. Na njegovo zaprepaštenje, njegovi su se četnici ponekad borili zajedno čak s mađarskim trupama, Hrvatima [[Ante Pavelić]]a, pa čak i sa našim vojnicima protiv Titovih trupâ.<ref>Otto Skorzeny, ''Meine Kommandounternehmen. Krieg ohne Fronten'', Universitas Verlag in F.A. Herbig Verlagsbuchhandlung GmbH, München, 1993, s. 201. <br /> ({{jez-njem|"Im Frühjahr 1944 bekam ich den Befehl vom OKW, das Hauptquartier Titos ausfindig zu machen, es zu zerstören und Tito gefangenzunehmen, der nach dem Willen Churchills schon den General Mihailowitsch abgelöst hatte. Der Kriegsminister des im Exil in London lebenden jungen Königs Peter II. von Jugoslawien, Mihailowitsch, war über den fortschreitenden Einfluß des Kommunismus erschreckt. Seine Tschetniks schlugen sich zu seinem Erstaunen manchmal sogar gemeinsam mit den ungarischen Truppen, den Kroaten des Ante Pawelitsch und selbst unseren Soldaten gegen die Truppen Titos."}})</ref>}} == Reference == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Kolaboracija četnika sa silama Osovine]] * [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom]] == Vanjske veze == {{commonscat|Chetnik collaboration with Axis occupation}} * [https://www.znaci.org/00001/40.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945 (Stanford University Press 1975)] {{Kolaboracija u Jugoslaviji}} {{Authority control}} [[Kategorija:Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu| ]] gk8n54lywhzvxxo8d54l0h60ch9pjr7 42586731 42586730 2026-05-01T23:45:52Z ~2026-13681-46 333099 42586731 wikitext text/x-wiki {{Sređivanje|razlog=Preterana upotreba citata}} [[File:Lukačević i Nemci.jpg|thumb|Četnički potpukovnik [[Vojislav Lukačević]], dvojica nemačkih oficira i neidentifikovani četnički komandant. Fotografija je verovatno nastala tokom [[Bitka za Konjic 1943.|bitke za Konjic]], od 19. do 26. februara 1943. godine, kada su snage pod Lukačevićevom komandom sadejstvovale s Nemcima.]] [[File:Četnici i Nemci u okupiranoj Jugoslaviji.jpg|thumb|Četnici i Nijemci u okupiranoj Jugoslaviji.]] '''Kolaboracija četnika s Nemcima''' odvijala se, sa manjim ili većim intenzitetom, tokom većeg dijela perioda [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije u Drugom svetskom ratu]]. Glavna usluga koju su četnici vršili Nemcima bila je borba protiv [[Narodnooslobodilačka vojska i partizanski odredi Jugoslavije|partizanskih jedinica]], hvatanje pripadnika [[Narodnooslobodilački pokret Jugoslavije|pokreta otpora]] po naseljenim mestima, te njihovo likvidiranje ili slanje u logore pod kontrolom okupacionih ili kvislinških vlasti. Zbog njegovog inicijalnog učešća u [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanku u Srbiji 1941]], Nemci su [[Draža Mihailović|Dražu Mihailovića]] dugo smatrali neprijateljem, za kojim je raspisana poternica.<ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D0%B4%D0%B5%D1%86%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941.</ref><ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D1%98%D1%83%D0%BB%D0%B0_1943.</ref> Istovremeno, njegovi odredi širom okupiranog područja sarađivali su sa nemačkom vlašću na razne načine (npr. [[legalizacija četnika u Srbiji]] 1941–1943). Saradnja četnika sa Vermahtom postala je sveobuhvatna nakon novembra 1943. godine, kada je politički vrh u [[Berlin]]u konačno odlučio da prihvati Dražu Mihailovića za saradnika, što je rezultiralo potpisivanjem niza [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovora o saradnji]] sa njegovim glavnim komandantima u Srbiji. Nakon potpisivanja ugovora o primirju i saradnji, okupator je počeo isporučivati municiju i vojnu opremu četničkim jedinicama koje su se, zajedno sa njemačkim trupama i pod nadzorom njemačkih oficira, borile protiv jedinica [[NOVJ]] u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] i [[Sandžak]]u.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 12058.</ref> U [[NDH]], četnici su služili Nemcima za razne namene: dostavljanje obaveštenja o komunistima, pomoć nemačkim nabavkama stoke, pomoć trupama u svojstvu vodiča, pomoć u ljudstvu, učestvovanje u osovinskim operacijama (na primer [[operacija Citen|operacija Ziethen]], [[operacija Bora]]), i druge potrebne radnje za gušenje ustaničkog pokreta.<ref name="ReferenceA">[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u Dalmaciji i zapadnoj Bosni]</ref> Nemci su četnike snabdevali oružjem i opremom i dozvoljavali im da po potrebi koriste njihove garnizone za smeštaj i motorizaciju za transport. Partizanske pokrete po Bosni i Hercegovini te Hrvatskoj Nijemci su u mnogo navrata doznavali na osnovu četničkih dojava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1071&rec=314&roll=563 NAW, T-314, Roll 563, frames 001061-1062: Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa (31. januar 1944.)]</ref> Prve dve godine rata, četnici su formalno bili deo [[Savezničke sile u Drugom svjetskom ratu|savezničke]] koalicije, ali zbog stavljanja [[Četnički odredi Jugoslovenske vojske|četničkih odreda Jugoslovenske vojske]] pod komandu Vermahta, krajem 1943. je došlo do konačnog napuštanja Draže Mihailovića od strane Saveznika, a potom 1944. godine i do napuštanja i osude četnika od strane jugoslovenskog kralja.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B8%D0%B2_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%99%D0%B0_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%B0_II_%D0%BD%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%83%D0%BF%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%98_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D1%81%D1%86%D0%B8_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%98%D0%B5 Poziv kralja Petra II na pristupanje Narodnooslobodilačkoj vojsci Jugoslavije]</ref> Zbog kolaboracije sa nemačkim okupatorom, mnogim je četničkim vođama, uključujući samog Dražu Mihailovića, suđeno u [[Beogradski proces|beogradskom]] i drugim procesima. Pored kolaboracije sa Nemcima, četnici na teritoriji italijanske okupacione zone su tesno [[Kolaboracija četnika s fašističkom Italijom|sarađivali sa fašističkom Italijom]]. == Nemačka politika prema četnicima == Česte njemačke promjene kursa u odnosu prema četnicima Draže Mihailovića (npr. [[Sastanak u Divcima|pregovori u Divcima]] u novembru, pa [[Operacija Mihailović|napad na štab Draže Mihailovića]] u decembru 1941, zatim ponovna obustava progona Mihailovićevih četnika i skidanje ucjene na njegovu glavu u proljeće 1942. godine, itd.) tokom čitavog ratnog perioda, bile su u potpunosti u skladu sa politikom koja je vođena u okupiranim zemljama. Najplastičniji prikaz ove politike prezentovao je [[Felix Benzler]], opunomoćenik Ministarstva vanjskih poslova [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]] u Beogradu, u izvještaju koji je poslao u [[Berlin]] 11. marta 1942. godine njemačkom ministru vanjskih poslova [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]]: {{izdvojeni citat|To što nemačka vojna mesta vode pregovore s pojedinim četničkim vođama, nije ništa neobično u srpskom prostoru. To se zbiva svesno, u okviru naše politike, uslovljene slabošću naših vojn[ičk]ih snaga i dosad ne bez uspeha vođene, da Srbe, a naročito ustanike usmeri jedne protiv drugih (komuniste protiv četnika, četnike među sobom, vladine dobrovoljce protiv komunista i četnika) i da se time po mogućnosti omete obrazovanje jednog jedinstvenog fronta.<ref>AVII, NAV, N-T-120, 200/153555-58.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/154_4.pdf Milan Borković, Kontrarevolucija u Srbiji: Kvislinška uprava 1941-1944, I-II, Beograd, 1979.], str. I/272.</ref><ref>Branislav Božović – Mladen Stefanović: MILAN AĆIMOVIĆ – DRAGI JOVANOVIĆ – DIMITRIJE LJOTIĆ, Centar za informacije i publicitet, Zagreb, 1985, str. 90.</ref>}} Njemačko konstantno opiranje uspostavi saradnje s četnicima Draže Mihailovića bilo je generirano sa samog političkog vrha. U ratnom dnevniku Vrhovne komande Wehrmachta prenesena je informacija da je 23. septembra 1942. održan sastanak vođe Trećeg Reicha [[Adolf Hitler|Adolfa Hitler]]a s predsjednikom [[Rumunija|rumunjske]] vlade [[Ion Antonescu|Ionom Antonescuom]] i poglavnikom [[NDH]] [[Ante Pavelić|Antom Pavelićem]]. Na sastanku se uglavnom raspravljalo „o hrvatskim problemima“. Pored njemačkog veleposlanika u [[Zagreb]]u [[Siegfried Kasche|Siegfrieda Kaschea]], sastanku je prisustvovao i opunomoćeni general u NDH [[Edmund Glaise von Horstenau]] koji se nije ustručavao da „otvoreno kritikuje hrvatsku vlast“, ali je i „skrenuo pažnju na četnike, koje su naoružali Italijani“. General von Horstenau je predložio da bi četnike trebalo „upotrebiti da na svom području [tj. u njemačkoj okupacionoj zoni] postanu organi reda“: {{izdvojeni citat|Hitler je na taj predlog negativno odgovorio, jer da mu se čini veoma opasno da se četnicima pruži podrška. Četnici su pre svega srpske patriote, koji zastupaju velikosrpsku misao. Time hranimo zmiju koja će jednoga dana da poraste. Istina, danas je ona još mala, ali jednog dana mogla bi da bude opasna.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2022-11-04 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |dead-url=yes }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Nakon sagledavanja situacije na Balkanu u jesen 1943, Nemci su jugoslovenske partizane proglasili najvećim neprijateljima.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_156.htm PROCENA KOMANDANTA JUGOISTOKA FELDMARŠALA VAJKSA OD 1. NOVEMBRA 1943. VOJNO-POLITIČKE SITUACIJE NA BALKANU KRAJEM OKTOBRA 1943. GODINE</ref> U cilju borbe protiv partizana, tolerisali su i koristili četnike kao antikomunističku miliciju, iako im je bilo dobro poznato da oni održavaju veze sa [[London]]om. == Hronologija == === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1941) === {{main|Ustanak u Srbiji 1941.|Sastanak u Divcima}} {{izdvojeni citat|Četnički odredi jugoslovenske vojske pod komandom pukovnika Draže Mihailovića stavljaju se na raspolaganje za borbu protiv komunista u saradnji sa nemačkim Vermahtom.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%99%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_30._%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941._%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0 Извештај капетана Матла претпостављенима од 30. октобра 1941. о разговорима са представницима Драже Михаиловића]</ref>|Dražina ponuda Nemcima iz oktobra 1941.}} {{Wikisource|Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} {{Wikisource|Izveštaj kapetana Matla pretpostavljenima od 30. oktobra 1941. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića}} {{Wikisource|Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.}} Nemci su za gušenje [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanka u Srbiji 1941.]] angažovali dodatne trupe i sproveli drastične represalije nad stanovništvom, što je Mihailovića navelo da se povuče iz ustanka, napadne partizane i zatraži kontakt sa nemačkom upravom radi prekida neprijateljstva. Vezu je uspostavio preko pukovnika [[Branislav Pantić|Branislava Pantića]], njegovog predstavnika i obaveštajca u [[Beograd]]u. Pukovnik Pantić je nakon rata svjedočio da je odluka o pregovorima s predstavnicima njemačkih okupacionih snagâ donijeta krajem oktobra 1941. godine, i to na sastanku održanom u kući [[Živojin Mišić|vojvode Mišića]] u [[Struganik]]u. Sastanku su, pored Draže Mihailovića i Branislava Pantića, prisustvovali i [[Dragiša Vasić]], potpukovnik [[Dragoslav Pavlović]], major [[Aleksandar Mišić]] i kapetan [[Nenad Mitrović]]. Pukovnik Pantić piše: {{izdvojeni citat|O potrebi pregovora nije bilo reči. Situacija je svima bila jasna. Ona ih je neodstupno zahtevala. Sporno je bilo: sa kime treba razgovarati, da li sa Nemcima ili sa Nedićem? Posle duže diskusije većina se složila da treba pregovarati sa Nedićem. Ovome se odsudno usprotivio Draža i major Mišić. Njegov zaključak po ovom pitanju bio je izražen rečima: – KAD JE SITUACIJA TAKVA DA MORAM DA PREGOVARAM, ONDA ĆU DA PREGOVARAM SA NEPRIJATELJEM. NA TO ME OVLAŠĆUJE I MEĐUNARODNO RATNO PRAVO. UOSTALOM, ŠTA MI MOŽEMO DA DOBIJEMO OD NEDIĆA? SVE ŠTO NAMA TREBA, ORUŽJE I MUNICIJA, NEDIĆ MORA TRAŽITI OD NEMACA. JER OVDE NISU U PITANJU MALE I SITNE KOLIČINE. ZAŠTO IĆI POSREDNO, KAD MOŽEMO NEPOSREDNO? Njegovo odsudno držanje, po ovom pitanju, odnelo je prevagu... Isto tako bilo je sporno pitanje da li da se o pregovorima obavesti Nedić. Posle kraće diskusije, a pošto sam ja izložio da kapetan g. dr. Matl nalazi da Nedića treba obavestiti, doneta je odluka da se tako i učini. Tako je doneta odluka da se pregovara sa Nemcima.<ref>[https://sr.m.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D1%98%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BE_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D1%98_%D0%BE%D0%B4%D0%BB%D1%83%D1%86%D0%B8_%D0%B4%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%81_%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima]</ref><ref>Jovan Marjanović, Draža Mihailović između Britanaca i Nemaca, knjiga I, Britanski štićenik, Globus/Narodna knjiga/Prosveta, Zagreb—Beograd, 1979, str. 138.</ref><ref>Боривоје М. Карапанџић, Грађански рат у Србији 1941—1945. Друштво Хиландар, Ваљево, 2010, стр. 115.</ref>|Izjava pukovnika [[Branislava Pantića]] o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} 1. novembra 1941. godine, pukovnik Draža Mihailović je uputio generalu [[Walteru Hinghoferu]], komandantu [[342. divizija|342. pješadijske divizije]], ponudu sljedeće sadržine: {{izdvojeni citat|1) Na kolubarskom frontu nema komunista. Ukoliko ih je bilo oni su postali bezopasni. <br /> 2) Organizacija četnika je u stanju da održava red na području zapadne Srbije. <br /> 3) Komunistička opasnost će prestati od momenta kada se četničkoj organizaciji pruži mogućnost da neometano radi. Broj nacionalista je tako veliki da komunista ima samo 5%. Uz pomoć svoje brojne nadmoćnosti nacionalni elemenat pod komandom četnika može rešiti komunistička pitanja bez obostrane borbe. <br /> Uslov je: dovoljno naoružanje, koje nedostaje. <br /> 4) Ulazak u pojedine gradove je bio neophodan da se ne bi komunističke jedinice predstavljale kao oslobodioci i da ne bi povukle za sobom narodne mase. To se moralo događati i radi toga da bi se sprečili komunisti da vrše teror nad stanovništvom. <br /> 5) Četnička akcija nije usmerena protiv nemačkih jedinica, ukoliko one ne napadaju četnike i narod. <br /> 6) Naš narod voli slobodu i radovao bi se kada se na njegovoj teritoriji ne bi nalazile nemačke jedinice. To odgovara četničkom načinu vođenja rata, bez obzira na žrtve koje donosi. Oblast zapadne Srbije nema nikakav vojni značaj za nemačke jedinice, i trebalo bi da bude slobodna zona, u kojoj četnici održavaju red, pod uslovom da ih se u tome ne sprečava i da su dovoljno naoružani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_240.htm Izjava Draže Mihailovića od 1. novembra 1941. komandi nemačke 342. pešadijske divizije]</ref>}} Prethodno, general Hinghofer je 30. X 1941. obavijestio njemačkog opunomoćenog generala i zapovjednika u Srbiji [[Franz Böhme|Franza Böhmea]] da lokalni četnički komandanti u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] nude saradnju, očekujući zauzvrat pomoć u oružju od okupatora: „Četničke vođe iz [[Valjevo|Valjeva]], [[Slovac|Slovca]] i [[Lajkovac|Lajkovca]] daju važne podatke o organizaciji i izjavljuju spremnost da se sa nemačkim trupama bore protiv komunista. Traže oružje.“<ref>BA-MA, RH 26-342/14, 10-odnevni Hinghoferov izvještaj Bemeu, 30. 10. 1941.</ref> Odmah po pristizanju Mihailovićeve ponude, štab 342. pješadijske divizije je istoga dana (1. XI) dostavio izvještaj svojoj pretpostavljenoj komandi u kome, između ostalog, stoji i sljedeće: {{izdvojeni citat|Masa četnika, koja se nalazi u rejonu Valjeva, do sada se držala potpuno lojalno. Oni su prema komunistima zauzeli jasan odbijajući, takoreći, neprijateljski stav i može se reći uspešno se protiv njih borili. Oni su spremni i voljni da zajedno sa Vermahtom razbiju komuniste, kao i da u zemlji ponovo uspostave red i mir i zato traže nemačku pomoć.<ref>AVII, NAV—N—T—315, rolna 2130, snimci 626—632.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_10.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje MIHAILOVIĆ TRAŽI POMOĆ OD OKUPATORA]</ref>}} No, na samom početku sastanka sa nemačkim predstavnicima u selu [[Divci]] 11.11.1941. pukovniku Mihailoviću je rečeno: {{izdvojeni citat|Pre dve nedelje poručili ste nam preko Vaših poverenika u Beogradu da je Vaša namera "da nećete više dozvoliti da se srpska krv beskorisno proliva i srpska imovina dalje uništava". Istovremeno ste ponudili da se zajedno sa nemačkim Vermahtom i organima Nedićeve vlade borite protiv komunizma. Ponuda je od strane Glavne komande odbijena jer: 1) Nemački Vermaht će sam u najkraćem vremenu okončati sa komunizmom i 2) glavni komandant ne može imati poverenja prema Vama kao savezniku.}} Nemci su procenili da Draža zna za dolazak njihovih oklopnih trupa, da kao generalštabni oficir pravilno ocenjuje da će se nastavak nemačkih operacija rđavo završiti po njega, i stoga "nemački Vermaht ne može da se optereti takvim saveznicima koji mu se privremeno priključuju iz razloga oportuniteta".<ref name="Divci">[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%97%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D1%81%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%83_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%83_%D0%94%D0%B8%D0%B2%D1%86%D0%B8_11.11.1941. Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.]</ref> U daljem razgovoru pukovnik Mihailović se pravdao nacistima zbog učešća u ustanku: {{izdvojeni citat|Nije moja namera da ratujem protiv okupatora, jer kao generalštabni oficir poznajem snage obeju snaga.<ref name="Divci"/>}} On se pravdao da je morao uzeti neke gradove od Nemaca da ih komunisti ne bi uzeli<ref>"Moji ljudi su [[Bitka za Loznicu 1941.|krenuli na Loznicu]] zato da je komunisti ne zauzmu."</ref> i tvrdio da nije na strani ustanika, "onih koji žele da isteraju Nemce".<ref name="Divci"/> Draža Mihailović je izjavljivao Nemcima lojalnost i tražio da mu daju municiju da nastavi borbu protiv partizana.<ref>"Neophodno je imati municiju! Računajući s tim, došao sam ovamo."</ref> Ali, želeo je da njegovo "delovanje na nacionalnoj osnovi" ostane potajno da ne bi prošao kao [[Kosta Pećanac]], koji je sklopio otvoreni sporazum sa okupatorom, čime je izgubio ugled u narodu i stekao oznaku izdajnika.<ref name="Divci"/> Uprkos svim njegovim predlozima, Nemci mu nisu ostavili drugu mogućnost do da položi oružje: {{izdvojeni citat|„Ponuda pukovnika Mihailovića da stavi svoje snage na raspolaganje za borbu protiv komunista je odbijena i zatražena je bezuslovna predaja. Mihailović je tražio da se konsultuje sa svojim komandatima. Mihailović također tražio oružje za borbu protiv komunista. Ovo je igra, borba između bandi za izvor oružja. Ipak, čini se da jedan dio Mihailovićevih bandi iskreno želi da se bori protiv komunista.“<ref>NAW, T-311, Roll 175, 000121-2: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka 17.11.41.}} {{izdvojeni citat|Mihailović treba da sada pokrene akciju protiv Užica, gde se navodno nalazi celokupno rukovodstvo komunista, a zbog čega treba da se stavi u izgled i bombardovanje sa nemačke strane. U kontaktima sa nemačkim okupacionim vlastima koji su niže opisani, Mihailović je navodno molio da mu se stavi na raspolaganje 100.000 metaka da bi mogao nastupiti protiv Užica.|IZVEŠTAJ OBAVEŠTAJNOG CENTRA VERMAHTA U BEOGRADU OD 14. NOVEMBRA 1941. VRHOVNOJ KOMANDI VERMAHTA O ODNOSU ČETNIKA DRAŽE MIHAILOVIĆA PREMA NOP-u, O PREGOVORIMA PREDSTAVNIKA VERMAHTA I DRAŽE MIHAILOVIĆA I O VOJNO-POLITICKOJ SITUACIJI U SRBIJI}} Za njim je decembra 1941. godine raspisana poternica, nakon čega je bio u bekstvu. === Predaja zarobljenih partizana Nijemcima (1941) === {{main|Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.}} [[File:Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima.jpg|thumb|Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima]] Iako je njegov prijedlog okupacionim vlastima u Divcima odbijen, pukovnik Mihailović je želio pružiti njemačkom okupatoru dokaz četničke gotovosti za saradnju. Stoga su četnici Draže Mihailovića, uz posredstvo samozvanog vojvode [[Jovan Škavović|Jovana Škavovića]], predali 13. novembra 1941. Njemcima oko [[Predaja zarobljenih partizana Nemcima novembra 1941.|365 zarobljenih partizana]]. [[Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.|Predaja zarobljenih partizana Nemcima]] se desila tokom [[ustanak u Srbiji 1941|ustanka u Srbiji]] novembra [[1941]]. godine. Tokom [[Četničko-partizanski sukob|sukoba]] između [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] četnika i partizana u zapadnoj [[Srbija|Srbiji]] početkom novembra [[1941]], četnici su zarobili više stotina partizana. Jednu veću grupu od oko 500 zarobljenika, među kojima su bili partizani na prevaru zarobljeni u [[Gornji Milanovac|Gornjem Milanovcu]],<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_110.htm Relacija Takovskog četničkog odreda od 17. juna 1942, Zbornik NOR-a, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, dokument 110]</ref> Kosjeriću,<ref>[https://www.znaci.org/00001/59_2_124.pdf Užička republika, Zapisi i sećanja, Narodni muzej, Užice 1981]</ref> Karanu i Planinici, četnici su prikupili na [[Ravna Gora|Ravnoj Gori]]. Oko [[13. novembar|13. novembra]] [[1941]]. četnici su grupu od 365 zarobljenika odveli u [[Mionica|Mionicu]], i zatim u [[Slovac]]. Tu su prihvaćeni od [[Milan Nedić|Nedićevih]] i nemačkih snaga i prebačeni kamionima u [[Valjevo]]. Transport zarobljenika do [[Valjevo|Valjeva]] je pratio četnički vođ Jovan Škavović Škava, koji je prethodno bio [[Kosta Pećanac|Pećančev]] četovođa, dok je u tom periodu priznavao [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevu]] komandu. U predaji zarobljenika učestvovao je i ravnogorski oficir [[Pavle Mešković]]. Predaji partizana prethodio je [[Sastanak u Divcima 1941.|sastanak Draže sa Nemcima u selu Divci]]. Od ove grupe zarobljenika, Nemci su 263 streljali dana [[27. novembar|27. novembra]] [[1941]]. godine na Krušiku u Valjevu.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_21.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Streljanja na Krušiku u Valjevu]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44_4.pdf Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009: Krušik, Valjevo streljanje po grupama]</ref> Ostali zarobljenici su delom streljani naknadno, delom deportovani u [[Koncentracioni logor|logore]], a delom pušteni na slobodu. Predaja zarobljenih partizana nastavila se i posle ovoga, i bila je naročito intenzivna u decembru 1941.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_24.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Decembarski pokolj]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44.htm Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009]</ref> === Legalizacija četnika i hvatanje ustanika (1941-1942) === {{main|Legalizovani četnici}} [[Datoteka:Legalizovani četnici u Srbiji 1942.jpg|minijatura|Legalizovani četnici Draže Mihailovića čuvaju [[Logor Metino brdo|logor na Metinom brdu]] kod [[Kragujevac|Kragujevca]] [[1942]].]] Četnički odredi u Srbiji su delom raspustili regrute kućama i ostali u ilegali na kadrovskom sastavu, a delom se legalizovali kao pripadnici zvaničnih Nedićevih formacija. Krajem 1941. i početkom 1942. godine, pripadnici [[Legalizovani četnici|legalizovanih ravnogorskih odreda]] pružili su najznačajniji doprinos u hvatanju nekoliko hiljada odbjeglih ili pasiviziranih partizana i njihovih saradnika u [[Zapadna Srbija|zapadnoj]] i djelovima [[Centralna Srbija|centralne Srbije]], kao i u njihovoj predaji Njemcima. Učešćem u masovnom hvatanju i likvidaciji pripadnika partizanskih odreda i njihovih saradnika, čak i ako se zanemari aktivna borba protiv partizana, legalizovani ravnogorski četnici su učinili krupne usluge njemačkom okupatoru u uništenju partizanskog pokreta na području dotadašnje [[Užička Republika|Užičke republike]].<ref name="yuhistorija.com">[http://www.yuhistorija.com/serbian/drugi_sr_txt01c4.html Milan Radanović: Kolaboracija JVuO sa nemačkim okupatorom u Srbiji 1941-1944.]</ref> Već krajem novembra 1941. godine na Metinom brdu kod Kragujevca je formiran [[Logor na Metinom brdu|logor]] za zarobljene srpske ustanike i civilne taoce. Prvi dovedeni u logor bili su taoci iz Kragujevca, komunisti, odbornici narodnooslobodilačkog odbora, Romi, Jevreji i svi oni koji su nemačkim fašistima bili sumnjivi. Osim svakodnevnih likvidacija, veća masovna streljanja su vršena 2. i 19. marta 1942. godine.<ref>[http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1322 Metino brdo]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hvatani borci su predavani nemačkom sudu, ili prekom sudu [[Nikola Kalabić|Nikole Kalabića]]. Većina pohvatanih je bila iz okoline Rače, Topole i Aranđelovca. 2. marta 1942. godine na Metinom brdu je streljano 173 rodoljuba i simpatizera oslobodilačkog pokreta sa teritorije Kragujevca i okolnih opština.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |access-date=2014-05-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304191846/http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |deadurl=yes }}</ref> Logor je rasformiran u junu 1942. Preostali logoraši su transportovani u [[Koncentracijski logor Banjica|logor na Banjici]], gde je većina streljana, kao i u logore u Nemačkoj, Norveškoj i Grčkoj.<ref>http://www.ikragujevac.com/kultura/15517-istorija-zrtve-fasizma-na-metinom-brdu-i-deo.html</ref> Nakon likvidacije partizanskih ostataka, četnici Draže Mihailovića su stekli faktičku kontrolu nad ruralnim područjima Srbije, dok je okupator držao gradove. Mihailovićev stav u odnosu na njemačkog okupatora jasno je izražen u depeši, koju je opunomoćeni poslanik Ministarstva inostranih poslova Trećeg Rajha u Beogradu [[Felix Benzler]], 31. marta 1942. godine, uputio centrali u Berlinu: {{izdvojeni citat|Sve dosad se nije postiglo da se ličnost pukovnika Mihailovića stavi pod kontrolu. Po svoj prilici ni on nije u stanju ili nije voljan da na srpskom području nešto preduzme, već je, naprotiv, preko jednog posrednika ovih dana ponudio vladi Nedića da prihvata da se objavi: 1) da on ne namerava da se bori protiv Nemaca; 2) da neće ništa da preduzima protiv Nedićeve vlade; 3) da se zalaže za održanje mira i reda u zemlji; 4) da poziva na borbu protiv komunista. Posredniku je ponovo odgovoreno da za Mihailovića jedino u obzir dolazi da se bezuslovno potčini.<ref>[https://znaci.org/00001/11_18.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje POD ZAŠTITOM LEGALIZOVANIH ODREDA]</ref>}} Nemački dokument od [[15. maj]]a 1942. godine navodi četničkog majora [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubu Jovanovića]] kao jednog od njihovih lokalnih saradnika za [[Zaječar]].<ref>NAW, T501, roll 248 frames 0121-0126; dostupno na http://znaci.net/temp/T-501_R-248-0126.jpg</ref> [[Datoteka:SS-Obergruppenführer Werner Lorenz accompanied with unknown chetnik officer in NE Bosnia.JPG|mini|[[SS]]-[[Obergruppenführer]] [[Werner Lorenz]] u društvu neimenovanog četničkog oficira u sjeveroistočnoj [[Bosna (oblast)|Bosni]], jesen 1942. godine]] U junu 1942. Mihailović je prešao u Crnu Goru, italijansku okupacionu zonu, na teritoriju koju su držali crnogorski četnici [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom|uz dopuštenje Italijana]]. Aktivnosti četničkih odreda u Srbiji svedene su na najmanju meru da se ne bi izazivao okupator, i uglavnom su ograničene na organizacionu i obaveštajnu delatnost i sitnije diverzije. Uprkos tome, nemački okupator je veoma ozbiljno shvatao četničku aktivnost i povremeno organizovao racije protiv preostalih Mihailovićevih odreda, koji su se trudili da izbegnu dodir sa neprijateljem. U Srbiji, znatan broj Mihailovićevih snaga se legalizovao. Nemački popis glavnih vladinih legalnih odreda od [[15. maj]]a 1942, pod rednim brojevima 1 do 18 navodi Ljotićeve odrede, od 19 do 39 su Mihailovićevi, a od 40 do 100 Pećančevi. Tu na okupatorskom spisku snaga su neki od glavnih Mihailovićevih četnika: [[Predrag Raković]], [[Miloje Mojsilović]], [[Dušan Smiljanić]], [[Vučko Ignjatović]], [[Miloš Glišić]], [[Ljuba Jovanović]]... Do početka 1942. godine "ravnogorski pokret istopio se u redovima Nedićeve milicije i konačno se ponovo pojavio, umanjen, u Crnoj Gori."<ref name="Deakin2">[https://www.znaci.org/00001/5_3.htm William Deakin, BOJOVNA PLANINA]</ref> Kako ne bi izgubio podršku naroda kao saradnik okupatora, Mihailović je odsustvo oružane borbe u Srbiji sredinom [[1942]]. godine nastojao da nadoknadi činjenjem smicalica nemačkim vojnicima po gradovima, ubacivanjem "smrdljivih bombi", "svrabećih praškova", "praškova za kijanje", upućivanjem pretećih pisama, uznemiravanjem telefonom...<ref name="Kosta Nikolić 2004"/> Ovo nije ostalo neprimećeno. Britanski kapetan Bil Hadson je u drugoj polovini 1942. ponovo uspostavio vezu i javio da "Mihailović još sarađuje s Osovinom u Crnoj Gori i Sandžaku i miruje u Srbiji", da su "u Dalmaciji Trifunovićevi četnici legalizovani" te, podsticani od Italijana, sanjaju o nekoj "Srbo-Sloveniji i Dalmaciji". Na osnovu stanja na terenu on izvlači zaključak: {{izdvojeni citat|U trenutku kada je Mihailović u velikom stepenu igrao ulogu kvislinga bio je nagrađen najjačom britanskom propagandom.... Mihailoviću bi trebalo konačno reći da Britanci pretpostavljaju komuniste kvislinzima.<ref name="Deakin2"/>|Britanski kapetan Bil Hadson}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Lopare 1942.jpg|mini|[[Radivoje Kerović]] (u sredini u bijeloj košulji) sa njemačkim tenkistima, [[Lopare]] 1942.]] Posljednjeg dana kolovoza 1942, održan je sastanak kod načelnika štaba Komande Jugoistoka. Ovom prilikom je podijeljena informacija da se oko [[Banja Luka|Banje Luke]] vode žestoke borbe s partizanima, u kojima okupatoru pomažu četnici (“srpski nacionalisti“), bez preciziranja o kom odredu JVuO iz [[Bosna (oblast)|Bosne]] je riječ: {{izdvojeni citat|Velike borbe su izbile u blizini Banje Luke. Ustanici su upotrijebili teško naoružanje, topove, minobacače itd., kao i tenkove. Hiljadu srpskih nacionalista je sudjelovalo u borbi protiv ustanika na našoj strani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=490&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000485.] <br /> ({{jez-njem|"Bei Banja Luka größeres Gefecht, Aufständische traten mit schweren Waffen, Geschützten, Minenwerfern u.sw. auf, auch mit Panzer. 1000 serbische Nationalisten haben sich dort auf unserer Seite im Kampfe gegen die Aufständischen beteiligt."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka održanog 31. augusta 1942.}} U drugom njemačkom izvještaju iz istog perioda se navodi da je 26. augusta jedan bataljun Wehrmachta južno od Banje Luke bio priklješten od strane nadmoćnijeg neprijatelja (i ovdje se napominje da su partizani raspolagali teškim naoružanjem), kao i da je Nijemcima u pomoć priskočilo čak „2000 bosanskih četnikâ“, što će rezultirati potiskivanjem jedinicâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOP i DVJ]] prema jugu do kraja mjeseca.<ref>BA/MA, RH 19 XI/81 (Die Bekämpfung der Aufstandsbewegung im Südostraum, Teil I), S. 244.</ref><ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 155. <br /> ({{jez-njem|"Bereits am 26. August sah sich ein deutsches Bataillon bei dem Versuch, südlich von Banja Luka den ersten dieser Einfälle abzublocken, weit überlegenen, auch mit erbeuteten Panzern und Geschützen bewaffneten Verbänden gegenüber; nur mit Hilfe von 2.000 bosnischen Cetniks, die den Deutschen zu Hilfe eilten, gelang es bis Ende des Monats, die Partisanen wieder nach Süden abzudrängen."}})</ref> Takođe, u jednom izvještaju upućenom iz štaba njemačkih trupa u [[NDH]] od 18. novembra 1942. o četnicima se, između ostalog, navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|U zoni 714. pješadijske divizije nalazi se 6-8.000 četnika, naoružanih puškama i nešto automatskog oružja. Diviziji su dosad pružili vrijedne usluge time što su branili svoju teritoriju od partizana i time oslobodili njemačke i trupe NDH za dejstvo na drugim sektorima. K tome obezbjeđuju i željeznicu i pribavljaju važna obavještenja njemačkim trupama. Četnici su pri zajedničkim akcijama snabdjevani od strane NDH; također im pripada i naknada od otprilike 3 Rajshsmarke dnevno, čiju isplatu oni, međutim, dosad nisu tražili.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=361&rec=314&roll=566 Nacionalni arhiv Vašington, T-314, rolna 566, frejm 000357; Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj-/Veza sa neprijateljski orijentisanim krugovima u Srbiji/ (18. novembar 1942.).] <br /> ({{jez-njem|"Bei 714.Div. haben die im Div.–Bereich beheimateten Cetnikverbände eine ungefähre Stärke von 6–8000 Mann. Sie sind mit Gewehren und verhältnissmässig wenig automatischen Waffen ausgestattet. Sie leisten der Div. wertvolle Dienste, indem sie ihr Heimatgebiet gegen Einfälle der Partisanen schützen, sodass, von grösseren Unternehmen abgesehen, in diesem Raume weder deutsche noch kroatische Truppen gebunden werden. Sie entlasten hiedurch den Bahnschutz und versorgen die deutsche Führung mit wertvollen Feindnachrichten. </br> Die Cetnikverbände werden durch den kroatischen Staat bei Einsätzen mit Munition versorgt und verpflegt. Vertragsmässig steht ihnen neben anderen Zusagen /z.B. Versorgungsansprüchen/ auch Wehrsold von etwa RM 3.— täglich zu, den sie jedoch bisher nicht beansprucht haben."}})</ref>|Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj (18. novembar 1942. godine)}} === Operacija Weiss i bitka na Neretvi (1943) === {{main|Operacija Weiss|Bitka za Konjic 1943.}} [[File:Četnici i Nemci na Neretvi.jpg|thumb|Četnici i Nemci tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] 1943.]] Van Srbije, postojala je intenzivna saradnja četnika i Nemaca. Iako su mnogi četnici na lokalu pomagali nemačkim trupama protiv partizana, [[Hitler]] je do sredine 1943. godine strogo branio svojim jedinicama svaku saradnju sa četnicima.<ref>Nacionalni arhiv Vašington, Mikrofilm T-311, rolna 175, snimka 378: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka za novembar 1942 (30. novembar 1942.). „Svaka, pa i privremena, veza sa antikomunistički nastrojenim četnicima u Hrvatskoj je protivna naređenju Fuehrera, Ia 3071/42 o borbi protiv bandi.“</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=383 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000378.] <br /> ({{jez-njem|"Haltung gegenüber feindluch eingestellten Kreisen in Serbien/Kroatien: An Bev.Kmdr.Gen. in Serbien, Befehlshaber der dt. Truppen in Kroatien, Kdr.Gen. in Kroatien und Dt.Verb.Kdo. bei Supersloda ergeht ein Befehl betreffend klarer und eindeutiger militärischer Haltung gegenüber allen uns feindlich eingestellten Kreisen. Jede – wenn auch nur vorübergehende – Bindung mit antikommunistisch eingestellten Cetniks in Kroatien steht im Widerspruch zu den bzgl. Bandenkämpfung gegebenen Befehlen des Führers Ia Nr. 3071/42 g.K."}})</ref> Za vrijeme izvođenja [[Operacija Weiss|operacije Weiss]], njemački komandanti na terenu su bili u nedoumici da li da se povinuju naređenjima svojih viših vojnih komandi, ali i političkih instanci, ili da nastave sarađivati s četnicima Draže Mihailovića: {{izdvojeni citat|Uprkos borbenoj pomoći hrabrih četnika, koja je doprinijela deblokadi opkoljenih dijelova 718. pješadijske divizije, njemačke trupe imaju zadatak da se brzo probiju do boksitne oblasti. One imaju instrukcije da smatraju četnike neprijateljima. Sada se ispostavilo da se situacija kod mjesta Dobro (?), čija se posada sastojala od Nijemaca, Italijana i četnika, poboljšala zahvaljujući četničkom prodoru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=549 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000544.] <br /> ({{jez-njem|"Trotz der Waffenhilfe tapferer Cetnik, die auch zur Befreiung der eingeschlossenen Gruppe der 718.I.D. mit beigetragen haben, ergibt sich für die deutschen Truppen die Aufgabe, möglichst schnell in das Bauxitgebiet von Mostar vorzustoßen. Die deutschen Truppen haben den Auftrag die Cetniks als Feind anzusehen. Es ergab sich nun das Bild, daß die Besatzung von Dobro (?), die aus Deutschen, Italiener und Cetniks bestand durch den Vorstoß der Cetniks Luft bekam."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka (1. mart 1943.).}} Major [[Slavoljub Vranješević]], komandant Zapadne Bosne JVuO, šalje 2. marta 1943. godine dopis »bratu« [[Uroš Drenović|Urošu Drenoviću]] kojim ga obavještava da je od strane njemačke komande u [[Banja Luka|Banjoj Luci]] zakazana konferencija na koju su pozvani najvažniji četnički zapovjednici u [[Bosanska krajina|Bosanskoj krajini]]: {{izdvojeni citat|Pre nekoliko časova primio sam izveštaj od Komandanta Bosanskih četničkih odreda brata Rade Radića, u kome mi javlja, da su Nemci pozvali na konferenciju u Banja Luci sve Komandante i to: Radića, Tešanovića, Drenovića, Marčetića, Mišića radi rešavanja važnih pitanja. Konferencija će se održati u nemačkoj komandi u B. Luci. Ovoj konferenciji neće prisustvovati pretstavnici hrvatskih ni vojnih ni civilnih vlasti. Komandant mi je naredio, da pozovem sve Komandante na predkonferenciju, koja će se održati u Karanovcu na dan 4 o.m. u 12 časova.— Prema napred izloženom pozivam te, da bez ikakvog izgovora i odlaganja bez obzira na situaciju na položaju, dođeš 4 o.m. do određenog časa u Karanovac.— Ovo smatraj vrlo važnim i NAJHITNIJIM. Molim Te koristi sva moguća prevozna sredstva, pa i motorcikl i na vreme dođi na predkonferenciju.<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 31, str. 64.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_64.htm Naređenje Komande bosanskih četničkih odreda od 2. marta 1943. komandantu odreda »Kočić« za prisustvovanje konferenciji radi usaglašavanja stavova o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Već 3. februara 1943. godine, major Vranješević je upoznao Vrhovnu komandu JVuO o činjenici da se bosanski četnici nalaze u službi njemačkog okupatora, ali i da su potpisali [[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|sporazume o saradnji sa vlastima NDH]]: {{izdvojeni citat| NEMCI Četnički odredi učestvuju u borbi zajedno sa Nemcima češće puta, ali na zasebnim sektorima. Pre našeg dolaska, Nemci su uspeli da u borbu protiv komunista uvode četnike tako, da im ovi osiguravaju krila i da se mešaju u komandovanje. Ovome se je odmah stalo na put, ma da sa dosta poteškoća. Po sebi se razume da se mnogo interesuju o tome, da li mi imamo kakve veze sa Dražom Mihailovićem — što mi odbijamo, navodeći da je to samo komunistička propaganda kako bi izazvali Nemce protiv nas, pa nas tako priklještene, uveli u svoje redove. Ipak, često puta Nemci čuju kako svi četnici pevaju »Od Topole pa do Ravne Gore« ili »Od Manjače pa do Ravne Gore«, »sve su straže generala Draže« itd., dakle jasno primećuju, ali moraju da trpe. Njihova nemoć oseća se. HRVATI Ovi se redovno predaju komunistima, gde god ovi na njih udare. Hrvatski oficiri nalaze spas u komunizmu. Zbog sporazuma sa Hrvatima, koji su ovi [četnički — prim.] odredi sklopili pre našeg dolaska, borbe sa Hrvatima ne vode se. Naprotiv, za većinu starešina i boraca može se reći, da su taj sporazum shvatili kao definitivan svršetak rata, pa i otuda javašluk i slaba disciplina. Sada, dok se ne raščisti sa komunistima, ovakvo stanje mora da ostane.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_27.htm Izveštaj majora Slavoljuba Vranješevića od 3. februara 1943. majoru Zahariju Ostojiću o vojno-političkoj situaciji u četničkim odredima zapadne Bosne i saradnji sa nemačkim i ustaško-domobranskim jedinicama]</ref>}} Vojvoda [[Vukašin Marčetić]], komandant puka »Manjača«, bio je takođe jedan od potpisnikâ sporazuma sa vlastima satelitske NDH. Tokom operacije »Weiss«, Marčetić uspostavlja vezu s njemačkim okupatorom, konkretno sa [[117. lovačka divizija (Nemačka)|117. divizijom]]: {{izdvojeni citat|Posebno: [...] [[369. legionarska divizija|369. pješ. div.]] će prvo dovršiti borbe na [[Grmeč]]u. Uspostavljena veza sa četničkom grupom Marčetića, koja će preuzeti osiguranje vlastitog istočnog boka.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=315&roll=2263 NARA, T315, Roll 2263, frame no. 000670.] <br /> ({{jez-njem|"369. J.D. führt vorerst Kampfhandlungen in der Grmec durch. Verbindung mit Cetnikgruppe Marcetic aufgenommem, die Schutz der eigenen Ostflanke übernehmen will."}})</ref>|Ratni dnevnik 117. divizije, unos za 5. februar 1943.}} O (nevoljnom) sadjejstvu 117. divizije sa četničkim odredima u [[Bitka za Konjic 1943.|bici za Konjic]], u februaru 1943. godine, nakon rata će posvjedočiti i general [[Alexander Löhr]]: {{izdvojeni citat|117. lovačka divizija, koja je prodirala od Ivan-sedla ka severozapadu, vodila je od početka teške borbe, pa je na kraju odbijena i odbačena. Jedan njen deo morao je da se spasava u Konjicu, koji je bio utvrđen i posednut od Italijana i četnika. Ovo mesto su partizani okružili i tako je došlo do toga da su se ovde, pod pritiskom događaja, borili na istom frontu Nemci i četnici – doduše odvojeni jedni od drugih italijanskim jedinicama. Konjic je doduše bio oslobođen iz okruženja sa trupama iz [[Sarajevo|Sarajeva]], ali je partizanima uspelo da se probiju preko Neretve i povuku svi bez izuzetka u severnu [[Crna Gora|Crnu Goru]].<ref>{{cite web|url=http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html | title = Записи Александра Лера, часопис СРПСКО НАСЛЕЂЕ, број 7/1998 | publisher = Srpsko-nasledje.co.rs |date=3. 1. 1943. | accessdate=4. 1. 2023. | archive-url = https://web.archive.org/web/20130216202528/http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html# | archive-date=16. 2. 2013 |url-status=dead | df = }}</ref>|General [[Alexander Löhr]], komandant Jugoistoka}} Tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]], četnici su bili obilno snabdijevani streljivom i hranom iz italijanskih i njemačkih magacina. Kapetan [[Vojislav Lukačević]], koji se zajedno sa svojim četnicima tukao uz borbenu grupu »Anacker«, [[5. mart]]a iz [[Konjic]]a je javio majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] da mu »11« (tj. Nijemci) daju municiju, kao i da je vojvoda [[Dobroslav Jevđević]], sa svoje strane, zadužen za obezbjeđivanje logistike: {{izdvojeni citat|Vidim da je glavna tvoja briga kako ćemo sa 11. Verujem da si o njima dobio preterane izveštaje. Svaka njihova kolona koja nastupa ima najviše jednu trećinu Nemaca a ostalo su domobrani i po nešto ustaša. Oni sami ne mogu ništa da urade, toga su svesni. Ja mislim da je nama najpreči za sada cilj uništenje komunista i to što brže. Ne sme nas zateći iskrcavanje u borbi sa komunistima, a isto tako ne smemo početi borbu sa 11 dok komunisti nisu likvidirani a oni nisu likvidirani i pored uspeha koje smo postigli. Čvrsto sam ubeđen da nas 11 neće napasti sve dok se vode borbe sa komunistima te je strahovanje u tom pravcu preterano... Najvažnije i najbolje snabdevanje preko [[Sarajevo|Sarajeva]] koje neka Jevđo forsira. Dobio sam sinoć preko 11, 30.000 metaka obećali još čim im stigne neki transport koji očekuju u Sarajevo.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_2_71.htm IZVEŠTAJ KOMANDANTA KONJIČKE GRUPE OD 5. MARTA 1943. KOMANDANTU ISTAKNUTOG DELA ŠTABA DRAŽE MIHAILOVIĆA O BORBENOM RASPOREDU ČETNIKA I NEMACA NA SEKTORU KONJIC—JABLANICA]</ref>}} O isporuci municije jedinicama JVuO (najvjerovatnije o onoj koja je data kapetanu Lukačeviću), Komanda Jugoistoka je 7. marta javila vojnom vrhu u [[Berlin]]u: {{izdvojeni citat|– 7. mart 1943: Municija za četnike. Vrhovna komanda je obaviještena telegramom o isporuci 30.000 metaka četničkim jedinicama.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=453 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000448.] <br /> ({{jez-njem|"Munition für die Cetniks: </br> An OKW/WFSt. ergeht eine Meldung betraf. der Übergabe von 30.000 Schuß Inft. Munition an Cetnikverbände."}})</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja Komande Jugostoka za mart 1943. godine (31.3.43.)}} [[File:Chetniks and German Officers meet in Bosnia, 1943.jpg|thumb|Sastanak njemačkih oficira sa četnicima u [[Bosna (regija)|Bosni]], [[1943]]. godina]] 9. [[Mart|ožujka]] 1943. godine, [[Fašizam|fašistički]] [[Poglavnik|duce]] [[Benito Mussolini]] šalje pismo [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]],<ref>''Tajna pisma Hitler – Mussolini (1940—1943)'', edicija Dokumenti i svjedočanstva (priredio i preveo: Dr Bogdan Krizman), Novinarsko izdavačko poduzeće (NIP), Zagreb, 1953, str. 78.</ref> vođi [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]], u kom navodi da je upoznat sa suradnjom njemačkih okupacionih trupa s četnicima: {{izdvojeni citat|Više tisuća četnika naoružali su, na lokalnoj bazi, komandanti talijanskih jedinica, da vode gerilu, za koju imaju, kao svi stanovnici Balkana, naročite sklonosti. Do danas su ti četnici suzbijali partizane vrlo odlučno. Upravo sam primio izvještaj. U njemu mi javljaju, da su njemačke snage, koje su uspostavile dodir sa četnicima u dolini gornje Neretve, pristale da surađuju s njima i da su naoružale četnike metcima i ručnim bombama.|[[Benito Mussolini]] u pismu [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]] (9. III 1943)}} O pristizanju Mussolinijeva pisma istog je dana javila i Vrhovna komanda njemačkih oružanih snaga: {{izdvojeni citat|''9. mart'' </br> Duče poslao pismo Hitleru, u kome zastupa mišljenje da su četnici i partizani neprijatelji Osovine. O tome je razgovarao i sa nemačkim ministrom spoljnih poslova. Priznaje da su Italijani do sada naoružali nekoliko hiljada četnika za gerilski rat protiv komunista i oni su se do sada energično borili protiv partizana. Ali, sada je Duče izdao energičnu naredbu, da se četnicima više ne daje oružje i da njih, nakon što se partizani poraze, treba razoružati. Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.}} Pošto је za katastrofalni poraz četnika u bici na Neretvi optužio Jevđevića, [[Petar Baćović|Baćovića]] i [[Bajo Stanišić|Baja Stanišića]] a istakao za primjer Vojislava Lukačevića, major Ostojić im је 10. marta naredio da se kod Italijana zauzmu za dozvolu o prebacivanju četnika na zapadnu obalu Neretve. Odgovarajući na optužbe, Jevđević i Ваćоvić istoga dana izvještavaju Mihailovića da је za proboj operativne grupe NOVJ kriv upravo Lukačević, te da Ostojić, komandujući iz [[Kalinovik]]a, nema pravu predstavu о toku događaja. Jevđević navodi: „Kada sam zvao delove Vrhovne komande da komanduju nа licu mesta, odgovorili su neljubazno da neće da radе sa okupatorom, tražeći u isto doba hranu, municiju, topove i vojsku od okupatora.“ Као argument da četnici moraju bespogovorno slušati naređenja okupatorskih oficirâ, vojvoda Jevđević navodi podatak da Nijemci i Italijani hrane i snabdijevaju municijom cjelokupnu masu četnikâ od 13.200 ljudi. Riječ je o 2000 četnika pod komandom Вајa Stanišića, 4.000 iz Lukačevićeve konjičke gruре, 6.000 pod komandom majora Petra Baćovića (hercegovački četnici) i 1.200 četnika kojima komanduje major Andrija Vesković. Jevđević Mihailoviću piše i da su okupatori dali toliko hrane da је on, na osnovu lažnog brojnog stanja, uspio da uštedi 110.000 obroka, kao i da su mu za posljednjih nekoliko dana isporučili 1.100.000 metaka.<ref>AVII, reg. br. 3/1, kut. 293, dep. 2248.</ref><ref>Branko Latas, Saradnja četnika i Nemaca u borbama protiv Glavne operativne grupe divizija NOVJ u dolini Neretve (februar — mart 1943), Prilozi Instituta za istoriju (br. 17), Sarajevo, 1980, str. 214.</ref> General [[Rudolf Lüters]], zapovjednik njemačkih trupa u NDH, piše u procjeni situacije od 16. marta 1943. da je „neprijateljski otpor protiv nemačkih divizija koje su napadale uglavnom slomljen“, te da je „operacija „[[Operacija Weiss|Vajs II]]“ u suštini završena“. O četničkim snagama u njemačkoj zoni operacija, general Lüters navodi: {{izdvojeni citat|Četničko pitanje nije se dalje zaoštrilo. U području [[114. lovačka divizija (Njemačka)|714. divizije]] nisu zabeležena nikakva prekoračenja u tuđu nadležnost. Četničko rukovodstvo se potčinilo naređenjima nemačkog Vermahta i potvrdilo svoju lojalnost. Četnici koji se nalaze na području [[118. lovačka divizija (Njemačka)|718. pešadijske divizije]], naročito u rejonu [[Zenica|Zenice]] i [[Han-Pijesak|Han-Pijeska]], neprijateljski se suprotstavljaju hrvatskoj državi i nemačkom Vermahtu i pokušavaju da izazovu nemire putem sabotaža i razoružavanja hrvatskih odreda. Divizije koje su učestvovale u operaciji „Vajs II“ jedinstveno se povoljno izražavaju o držanju četničkih jedinica. Dragocenim izviđačkim podacima i napadima za rasterećenje pomagali su našim jedinicama, mada ni u jednom slučaju nije sa nemačke strane tražena podrška.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_3_38.htm Procena vojno-političke situacije komandanta nemačkih trupa u NDH od 16. marta 1943. za period od 1. do 15. marta 1943. godine]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=372&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 000366—000367.] <br /> ({{jez-njem|"Die Cetnikfrage hat sich nicht weiter zugespitzt. Im Bereich der 714.J.D. sind keine Übergriffe zu verzeichen. Die Cetnikführung hat sich den Befehlen der deutschen Wehrmacht untergeordnet und ihre Loyalität versichert. Die im Bereich der 718.J.D. befindlichen Cetniks, besonders im Raum ZENICA und HAN PIJESAK stehen kroat. Staat und deutscher Wehrmacht feindlich gegenüber und versuchen durch Sabotageakte und Entwaffnung kroat. Abteilungen Unruhe zu stiften. Die im "Weiss II"–Einsatz befindlichen Divisionen äussern sich übereinstimmend günstig über das Verhalten der Cetnikverbände. Durch wortwolle Kundschafterdienste und Entlastungsangriffe haben sie der Truppe geholfen, obwohl in keinem Falle deutscherseits Unterstützung orboten worden war."}})</ref>}} U iscrpnom izvještaju<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, str. 1015—1018.</ref> koji je [[5. maj]]a 1943. godine podnio [[SAD|američki]] [[Ured za strateške usluge]] (preteča današnje [[Centralna obaveštajna agencija|Centralne obavještajne agencije]]), sumiraju se rezultati netom završene operacije »Weiss«: {{izdvojeni citat|Krajem januara 1943. godine zajedničke nemačke, hrvatske, italijanske i četničke snage povele su veliku ofanzivu protiv jugoslovenske oslobodilačke armije. Neprijatelj je potpomognut od Drenovićevih četnika uspeo da potisne jugoslovenske patriote u Hercegovini i jugoistočnoj Bosni. Glavni udar u sadašnjoj neprijateljskoj ofanzivi vrše kombinovane četničke snage u Hercegovini (V.[ojislav] Lukačević, član Mihailovićevog glavnog štaba), u Crnoj Gori (Bajo Stanišić) i u Sandžaku (Pavle Đurišić, član Mihailovićevog glavnog štaba). Ishod ove borbe je još neizvestan. Partizani govore da su oni odneli pobedu, dok četnici insistiraju na tome da su gotovo potpuno očistili ove jugoslovenske krajeve od antifašističkih snaga. Tačno je, međutim, da su jugoslovenski antifašistički gerilci pretrpeli teške teritorijalne gubitke, ali daleko je od toga da su njihove snage uništene ili razbijene. Na drugoj strani, mnogo slavljeni četnici generala Mihailovića danas su angažovani u jednoj od najžešćih ofanziva za uništenje jugoslovenskih demokratskih snaga.}} === Četnički teror u Srbiji (1943) === {{main|Srbija u Drugom svetskom ratu|Zločini četnika u Drugom svjetskom ratu}} Mihailovićeva taktika u Srbiji se početkom 1943. sastojala u tome da organizuje i štedi svoje snage za "planirani narodni ustanak". Nemci navode da je izbjegavao svaki konflikt sa okupacionim trupama.<ref>NAW, T-78, Roll 332, 6289915, 919: Procjena situacije komande Jugoistoka za feburar 1943 (2. mart 1943.).</ref> Izveštaji Nedićeve vlade konstatuju da je četnička akcija gotovo svuda upravljena na obračunavanje sa komunistima, koje se sprovodi beskompromisno, do istrebljenja. Inače, četnici na sastancima sa narodom naređuju lojalno držanje prema domaćim vlastima i okupatorskoj vojnoj sili kao i "odricanje svake pomoći partizansko-komunističkim bandama".<ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 59/1—1, k. 22.</ref><ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 54/5—1, k. 22.</ref> 12. februara 1943. godine, kapetan [[Miloš B. Marković]], komandant Ariljske brigade iz sastava Požeškog korpusa JVuO, prenosi Mihailoviću ideju poručnika [[Zvonimir Vučković|Zvonka Vučkovića]] da iskoristi vezu sa njemačkim oficirom u cilju »gonjenja komunista«: {{izdvojeni citat|U srezu Kačerskom nalaze se dve komunističke grupe, prva jačine 60 a druga oko 150 ljudi. Ove se grupe prebacuju i u Oplenački srez. Za likvidaciju ovih grupa potrebno mu je oko 300 ljudi, no kada bi ih skupio izazvao bi potere od strane okupatora. Ima jednu drugu mogućnost a to je da uputi Nemce da gone ove grupe. Posredno, no obazrivo ima vezu sa jednim od nemačkih komandanata, koji je izjavio gotovost za usluge svake vrste a naročito u gonjenju komunista.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_33.htm Izveštaj komandanta Ariljske brigade od 12. februara 1943. Draži Mihailoviću o borbama protiv pripadnika NOP-a u zimu 1942. godine i dostignutoj organizaciji u brigadi]</ref>}} Poručnik [[Predrag Raković]], u svojstvu komandanta 2. ravnogorskog korpusa JVuO, informiše 3. marta 1943. generala Mihailovića o tajnom sastanku sa nemačkim potporučnikom Krigerom: {{izdvojeni citat|Okupator, kako Nemci tako i Bugari svu svoju akciju uputili su na komuniste, na njihovo gonjenje i istrebljenje. U smislu depeše koju sam podneo G. Ministru, sastao sam se 2 marta t.g. na Savincu u jednoj šumi sa Nemačkim komandantom potporučnikom Krigerom iz Gor. Milanovca. Sastanak je izveden potpuno tajno. Na sastanak je od strane Nemaca došao potporučnik Kriger i njegov tumač. A sa naše strane bio sam ja i moj Načelnik štaba p.por. Lazarević. Tema razgovora bila je isključivo uništenje komunističkih bandi, na teritoriji koju obezbeđuje Nemačka jedinica iz Gor. Milanovca. Uglavnom dolazi u obzir komunistički vođa [[Milorad Labudović|Labud]] koji ima oko 150 komunista pod svojom komandom u okolini Rudnika, u srezovima: Kačerskom i Orašačkom. Utvrdili smo plan za ovaj rad. O izvođenju ove akcije detaljno sam se dogovorio sa Zvonkom noću između 2/3 - III t.g., u čemu smo postigli potpunu saglasnost.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 127, reg. br. 7/3 (S-X-12/4).</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_67.htm Izveštaj komandanta 2. ravnogorskog korpusa od 3. marta 1943. Draži Mihailoviću o borbi protiv pripadnika NOP-a i pregovora sa predstavnicima nemačkih okupacionih trupa]</ref>}} I u depeši od 23. marta, Raković piše da se ponovo sastao sa nemačkim komandantom iz G. Milanovca, te je dogovoreno da se za ubijene Nemce neće više paliti kuće redom, već "samo po našem spisku", partizanske, i samo će se partizani ubijati: {{izdvojeni citat|Hapšenje naših ljudi više neće biti na reonu nemačke komande G. Milanovac. Ako pogine okupatorski vojnik na ovome terenu neće se paliti redom kuće, već samo po našem spisku i to partizanske i samo će se partizani ubijati. [...] Dobio sam 5000 metaka za čišćenje moga reona od komunista.<ref>Zbornik dokumenata i podataka o Narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, tom XIV, knjiga 2, Dokumenti jedinica, komandi i ustanova četničkog pokreta Draže Mihailovića: 1. januar — 8. septembar 1943, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 113, str. 550.</ref>}} [[Datoteka:Četnici batinaju narod.jpg|thumb|Četnici batinaju seljaka u Srbiji.]] Koliki je bio teror koji su četnici sprovodili nad pristalicama [[NOP|pokreta otpora]] u području doline Zapadne Morave, Dragačeva i Takova, svedoči konstatacija u biltenu kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova: {{izdvojeni citat|Ilegalni odredi poručnika Vlaste Antonijevića, Dače Simovića, Milutina Jankovića, poručnika Vasića i kapetana Rakovića nemilosrdno ubijaju sve one koji su makar i jedan dan bili i sarađivali sa partizanima. Neki od ovih odreda vode tako bezumnu akciju da se njihova delatnost može ravnati sa radom običnih odmetnika.<ref>http://www.e-novine.com/srbija/srbija-tema/102680-aak-Gornji-Milanovac-Luani.html</ref>|Izveštaj kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova (april 1943)}} Četnici su, poput okupatora, prema partizanima, njihovim simpatizerima i porodicama, primenjivali najsvirepije mere: {{izdvojeni citat|1) Protiv zaludele, potpuno obezglavljene i pomahnitale komunističke bande u šumi, sve određene starešine i svo nacionalno naoružano ljudstvo ima povesti beskompromisnu borbu za njihovo potpuno uništenje. Izuzetka u ovome pogledu ne može biti. 4) Ko se uhvati da nosi hranu ili druge potrebe komunistima, a to se tačno utvrdi, komandant brigade sa čije bi teritorije bio takav krivac, odmah će ga streljati i porodicu potpuno uništiti. Kuću spaliti, a stoku zapleniti za izdržavanje gorskih jedinica. 5) Ko se uhvati, a to se od strane komandanta brigade utvrdi, da je krio komuniste, primio u svoju kuću ili im slao makakva obaveštenja, biće najstrožije kažnjen. 6) Ko se uhvati i bude dokazano, da je neko lice videlo komuniste, a nije na najbrži način izvestilo najbližu četničku komandu, biće takođe kažnjeno, u čemu se komandantima brigada ostavlja puna inicijativa. 7) '''Ako u nekom selu bude ubijen makoji četnik, komandant brigade dotične teritorije odmah će streljati deset simpatizera'''.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%B5%D1%92%D0%B5%D1%9A%D0%B5_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%BF%D1%83%D1%81%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%80%D0%B4%D0%BD%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%B8_%D1%9A%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D1%86%D0%B0_4.9.1943. Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 4.9.1943.]</ref>|Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica (4.9.1943).}} Zbog svega navedenog, mnogi ljudi koji su prišli četnicima na početku ustanka protiv sila Osovine, bili su razočarani preusmerenjem dejstava u borbu protiv partizana. Tako je britanski oficir za vezu Hadson zabeležio: "Nekoliko četničkih jedinica tražilo je da bude oslobođeno zadatka borbe protiv partizana".<ref name="Deakin2"/> === Zabrana sabotaža u Srbiji i učvršćivanje veze s Nijemcima na području NDH (1943) === {{main|Sabotaže u Srbiji u Drugom svjetskom ratu|Neil Selby}} [[Datoteka:Plakat o streljanju DM pristalica iz 1942.jpg|mini|Plakat o streljanju „50 DM pristalica“ zbog rušenja mosta na pruzi Požarevac - Petrovac na Mlavi iz decembra [[1942]].]] U Srbiji, iako su neke četničke pristalice vršile sabotaže, trpeći nemačke odmazde zbog toga, četničko vođstvo je posebno branilo ozbiljnije sabotaža na bitnim saobraćajnicama, pa su čak sprečavali britanske komandose na terenu da ih vrše: {{izdvojeni citat|[[Neil Selby|Major Selby]] imao zadatak da organizuje sabotaže i dotur materijala za iste; „Prema Selbyevim navodima, '''do sabotaža nije došlo zato što ih D.M., odn. njegovi komandanti na terenu na terenu još nisu odobrili'''.“<ref>NAW, T-313, Roll 482, 000544: Izvještaj obavještajnog odjeljenja Vojnog komandanta Jugoistoka o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca u noći 18./19. augusta 1943 (26. august 1943.).</ref>|Izvještaj nemačkog obavještajnog odjeljenja o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca (26. august 1943).}} U izvještaju potpukovnika Klamrotha iz Generalštaba njemačkih oružanih snaga, nakon inspekcijskog putovanja po Balkanu u avgustu 1943. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> konstatuje se da je general Mihailović najstrožije zabranio izvođenje sabotažâ protiv okupacione sile prije eventualnog savezničkog iskrcavanja. Pored toga, pominje se i to da su njemačke obavještajne strukture detaljno upoznate sa kretanjem četničkog komandanta i Vrhovne komande JVuO po Srbiji: {{izdvojeni citat|Pokret Draže Mihailovića: U Srbiji tinja latentni ustanak. Draža Mihailović je liderska priroda i veoma je aktivan. Svaki preuranjeni napad protiv okupacionih snaga u startu je strogo zabranjen. Trenutno se jedino vodi borba protiv komunista. Mora se očekivati jedinstveni napad na okupacione snage, uključujući sabotaže i prepade. Pretpostavlja se da je angloameričko iskrcavanje na Jadranu trenutak za to. Stav Draže Mihailovića prema Angloamerikancima opisan je na sledeći način: „Kao pomagači ste dobrodošli, ali ja ću sâm obnoviti Jugoslaviju!“ Nadzor nad Dražom Mihailovićem je dobar. Nemačke službe vrlo brzo saznaju za njegova boravišta koja neprestano menja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=638&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289888.] </br> ({{jez-njem|"b) Draga [sic!] Mihailowitsch Bewegung: </br> In Serbien schwelt der latente Aufstand. Draga Mihailowitsch ist eine Führernatur und sehr aktiv. Jedes vorzeitige Losschlagen gegen die Besatzungstruppen ist zunächst streng verboten. Zur Zeit nur Kampf gegen Kommunisten. </br> Mit dem einheitlichen Beginn von Sabotage, Überfallen usw. auf Besatzungstruppen muss gerechnet werden. Als Zeitpunkt dafür wird die Landung der Anglo–Amerikaner in der Adria vermutet. Die Einstellung des Draga Mihailowitsch den Anglo–Amerikanern gegenüber wird geschildert: "Als Helfer willkommen, aber ich selbst baue Jugoslawien wieder auf!" Die Überwachung des Draga Mihailowitsch ist gut. Die deutschen Dienststellen kennen sehr bald seine ständig wechselnden Standorte."}})</ref>}} Ipak, kako bi i dalje stvarao privid otpora i zadržao status saveznika, povremeno je inicirao bezazlene diverzije, koje neće izazvati nemačku odmazdu: {{citiranje|Udružite se sa apotekarima. Uzmite od njih praškova za kijanje, suzavce i supervodonik. Na igrankama svrabeće praškove. Upućujte preteća pisma, uznemiravajte telefonom, stvarajte svuda strah i zabunu.<ref name="Kosta Nikolić 2004">Bojan Dimitrijević - Kosta Nikolić: Đeneral Mihailović - biografija, Beograd : Institut za savremenu istoriju, 2004, str 378-9.</ref>|[[Draža Mihailović]] naređuje „misteriozne” sabotaže po gradovima septembra 1943.}} 18. rujna 1943. godine, poručnik Lippert iz Obavještajnog odjela [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] sastavlja izvještaj o posjetu poručnika [[Milana Cvjetićanina]], komandanta Bosanskog korpusa „Gavrilo Princip” [[Dinarska četnička divizija|Dinarske četničke divizije]] JVuO, kojega je [[Kapitulacija Italije|kapitulacija Italije]] zatekla na liječenju u [[Split]]u. Tom prilikom, Cvjetićanin nedvosmisleno poentira: {{izdvojeni citat|Mi četnici znamo da se samo uz pomoć njemačkih trupa može postići efikasno uništenje bandita, jer smo mi četnici za to isuviše slabi.<ref>[https://znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.], str. 273.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=984&rec=313&roll=483 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000981.] <br /> ({{jez-njem|"Wir Cetniks wissen, dass nur durch die deutschen Truppen eine wirksame Vernichtung der Banditen erfolgen kann, da wir Cetniks hierzu zu schwach sind."}})</ref><ref>[https://pescanik.net/pismo-citateljima-blica-i-gledateljima-serije-ravna-gora/ Boris Dežulović: Pismo čitateljima Blica i gledateljima serije “Ravna gora”]</ref>}} [[Datoteka:Marsz wojsk niemieckich w Dalmacji (2-515).jpg|mini|Četnici Dinarske divizije u mimohodu pored motorizovane kolone njemačke 114. divizije (Dalmacija, septembar 1943).<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2018/01/bk0306.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0306 | Photo | 114. Jäger-Division]</ref>]] Nakon [[Kapitulacija Italije u Jugoslaviji|kapitulacije Italije]] [[8. septembar|8. septembra]] [[1943]]. sve četničke snage iz italijanske okupacione zone su, nakon [[Antiosovinska ofanziva JVuO 1943.|sporadičnih sukoba]], uspostavile punu saradnju sa novouspostavljenim nemačkim okupacionim vlastima.<ref>Vidi: [[s:Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade|Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade]], [[s:Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.|Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.]], [[s:Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.|Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.]], itd.</ref> Mihailović je 7. oktobra 1943. naređivao svojim četnicima borbu protiv partizana u Sandžaku "po svaku cenu" i nesukobljavanje sa Nemcima "po svaku cenu".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_9.htm Naređenje Draže Mihailovića od 7. oktobra 1943. komandantima kopusa u zapadnoj Srbiji za mobilizaciju ljudstva i borbu protiv NOVJ u Sandžaku]</ref> Poručnik [[Jovan Pupavac]] pojašnjava u pismu upućenom 10. februara 1944. komandantu Zapadne Bosne JVuO majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]] kako je tekao proces prilaženja četnikâ pod komandom vojvode Momčila Đujića njemačkoj okupacionoj sili: {{izdvojeni citat|Dinarsku oblast sam napustio iz sledećih razloga: 1) Posle propasti Italije u Dalmaciju su došli Nemci. Komandant Dinarske oblasti pop Đujić stupio je u saradnju sa njima, najpre preko [[Mane Rokvić|Mane Rokvića]] koji je došao sa njima iz [[Bosanski Petrovac|Bosanskog Petrovca]]. Kasnije je delegirao kod štaba 114. Nemačke divizije svoga načelnika štaba kapetana Mijovića Novaka. Ljudstvo je postalo Nemačka milicija, primajući od njih redovnu hranu, municiju i dopunu oružja. Nemci su vrlo rado primili saradnju četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_73.htm Izveštaj komandanta 1. brigade Bosanskokrajiškog četničkog korpusa od 10. februara 1944. komandantu korpusa o saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji]</ref>}} U odgovoru koje je 4. oktobra 1943. poslalo Obavještajno odjeljenje 114. lovačke divizije, odbacuju se navodi iz telegrama poslatog od strane štaba 15. brdskog korpusa, u kojem se vojvoda [[Momčilo Đujić]] optužuje za prepade na njemačke trupe i u kojem se traži njegovo hapšenje. Nasuprot takvom zahtjevu, za komandanta [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]] se tvrdi sljedeće: „Uvjerljiva obavještenja i dokumenti nedvojbeno ukazuju da se Đujićeva četnička grupa u dosadašnjoj borbi protiv komunizma pokazala kao pouzdana... Sabotažni akti i prepadi na njemačke trupe dosad se nijesu događali.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=792&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000788.] <br /> ({{jez-njem|"Nach hiesigen sicheren Nachrichten und einwandfreien Unterlagen ist die Cetnikgruppe des Vojvoden Djujic im Kampf gegen die kommunistische Aufstandsbewegung bisher als zuverlässig zu bezeichnen. </br> Sabotageakte und Überfälle gegen die Deutsche Wehrmacht sind bisher nicht erfolgt."}})</ref> U poređenju sa oružanim snagama NDH, obavještajni oficiri 114. divizije Wehrmachta daju i mnogo povoljniju ocjenu za učinkovitost četnika: „Hrvatske trupe i ustaše, već zbog svoje brojnosti, ne mogu predstavljati značajniju podršku; osim toga, njihova borbena vrijednost je poznata. Četnički odredi su se dosad svuda pokazali kao izuzetno aktivni i pouzdani.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=793&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000789.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroatische Wehrmacht und Ustaschaverbände im Bereich sind schon rein zahlenmässig keine nennenswerte Unterstützung; darüber hinaus ist deren Kampfwert hinreichend bekannt. Die Cetnikverbände erweisen sich bisher überall als äusserst rege und zuverlässig."}})</ref> [[File:Četnički komandant u zapadnoj Bosni Uroš Drenović s nemačkim oficirima na terenu.jpg|thumb|Vojvoda [[Uroš Drenović]] (desno), četnički zapovjednik u [[Zapadna Bosna|zapadnoj Bosni]], zajedno sa njemačkim oficirima na terenu.]] U jesen 1943. godine, Vrhovna komanda Vermahta konstatuje prestanak bilo kakve aktivnosti DM protiv njih: {{izdvojeni citat|U jesen 1943. Titov pokret sve je više uzimao maha, a Mihailovićev pokret bio je potisnut na teritoriju Srbije. Komunisti nisu primali samo pomoć od sovjetske Rusije, nego sve više i od Engleza. Italijanska armija je kapitulirala. U ovakvoj novonastaloj situaciji četnički pokret bio je prisiljen da preispita svoj stav prema nemačkoj okupacionoj sili… Bilo kako, od tog vremena prestali su svi napadi Mihailovićevih ljudi protiv nemačke okupacione sile.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Četnici u Hercegovini su počeli sarađivati sa njemačkim nadležnim komandama odmah po ulasku njihovih trupa u bivšu italijansku okupacionu zonu: {{izdvojeni citat|Banda koja je napadala u području sjeverno od [[Bileća|Bileće]] i ojačana na oko 1200 ljudi ([[10. hercegovačka udarna brigada|X herceg. brigada]]), uz potporu 800 četnika je odbačena natrag na sjever.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1081&rec=313&roll=190 NARA, T311, Roll 195, frame no. 7450860.] <br /> ({{jez-njem|"Die im Raum N Bileca angreifende und auf etwa 1200 Mann verstärkte Bande (X.He.Brig.) mit Unterstützung von 800 Cetniks nach N zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 18. septembar 1943. godine}} {{izdvojeni citat|SS-divizija „Prinz Eugen“: Komunistička grupa (jačine 1.200 ljudi), koja je sa sjevera nastupala ka Bileći, odbačena je ka sjeveru akcijom 6. čete 2. SS brdskog puka ojačane sa 800 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=483&broj=293 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000290.] <br /> ({{jez-njem|"Von Norden gegen Bileca vordringende komm. Gruppe (1200) durch herangeführte 6./SS 2 und 800 Cetniks nach Norden zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj 15. brdskog korpusa za 18. septembar 1943.}} {{izdvojeni citat|U oblasti [[Stolac|Stoca]], kao što je već napomenuto, Stolačka i [[Ljubinje|Ljubinjska]] četnička brigada su u saradnji sa našim trupama postigle uspjeh protiv glavnine Desete herceg. brigade.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=636&rec=314&roll=559 NARA, T314, Roll 559, frame no. 000631.] <br /> ({{jez-njem|"b.) Cetniks: </br> Im Raum von STOLAC hat, wie bereits erwähnt, im Zusammengehen mit eigenen Truppen die Cetnikbrig. von STOLAC und LUBINJE gegen die Hauptkräfte der X-herzeg.Brig. Erfolge erzielt."}})</ref>|Komanda 21. brdskog korpusa, Obaveštajno odeljenje, izveštaj o stanju, 27. septembar 1943.}} U izvještaju [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS brdske divizije Prinz Eugen]] od 10. oktobra 1943. godine, poslatom štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], pohvaljuje se lojalno držanje koje su, do tog trenutka, formacije [[Hercegovina|hercegovačkih]] četnikâ pokazale spram njemačkih okupacionih jedinica: {{izdvojeni citat|Četnici: Za borbu protiv komunista u istočnoj Hercegovini mobilisane su jače snage u okruzima [[Trebinje]], [[Bileća]], [[Stolac]] i [[Nevesinje]]. Dosadašnja iskustva s hercegovačkim četnicima mogu se ocijeniti dobrim, a njihovo držanje prema vlastitim trupama lojalnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1335&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001329.] <br /> ({{jez-njem|"Cetniks: Zur Bekämpfung der Kommunisten in der Ost–Herzegowina wurden in den Bezirken Trebinje, Bileca, Stolac u. Nevesinje stärkere Kräfte mobilisiert. Die bisherigen Erfahrungen mit den herzegowinischen Cetniks können als gut, das Verhalten gegenüber der eigenen Truppe kann als loyal bezeichnet werden."}})</ref>}} U odlomku iz mjesečnog izvješća SS divizije »Prinz Eugen«, inače njemačke elitne postrojbe na teritoriji okupirane Jugoslavije, sastavljenog 5. septembra 1943, blagonaklon stav četnika na divizijskom području (Hercegovina) opisan je na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Srbi [četnici — prim.] su se, djelimično, nastavili dokazivati ​​kao '''najpouzdaniji saveznici u borbi protiv crvenih bandi''', a time i protiv komunizma. U borbi protiv bandita uvijek su spremni sarađivati ​​s njemačkim Wehrmachtom, pa čak i podvrgnuti se njegovoj komandi.<ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 307.</ref><ref>[https://www.znaci.org/NARA/T315.php?broj=1272&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001266.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben haben sich z.T. weiterhin als die zuverlässigsten Verbündeten im Kampf gegen die roten Banden und damit gegen den Kommunismus erwiesen. Im Kampf gegen die Banditen sind sie jederzeit bereit, mit der deutschen Wehrmacht zusammenzugehen und sich ihr sogar zu unterstellen."}})</ref>|Mjesečni izvještaj 7. SS divizije XV brdskom armijskom korpusu za avgust 1943. godine}} U četničkim izvorima se potvrda ovih navodâ nalazi u naređenju koje je kapetanu Dušanu Đakoviću 6. septembra 1943. uputio potpukovnik [[Slavko Bjelajac]] (pseudonim »Nikola Dekić«), komandant Ličko-kordunaške četničke oblasti. Informišući svog podređenog oficira o ogromnim partizanskim gubicima u [[Bitka na Sutjesci|bici na Sutjesci]], Bjelajac zapisuje: {{izdvojeni citat|Po podatcima koje imamo partizani su kod Sutjeske strašno tučeni. Tvrdi se da su imali 5.000 mrtvih te da su samo naši s mrtvih lješeva partizanskih skinuli oko 200 puškomitraljeza. Četnici u Hercegovini drže pored ostalih mjesta i [[Kalinovik]], [[Foča|Foču]], i [[Čajniče]]. Ustaše su u [[Goražde|Goraždu]]. Njemci se također nalaze u Hercegovini. Dozvolili su bez ikakovih uslova da se na reonu svakog sreza može nalaziti i kretati 400 četnika (jednoj četničkoj grupi dali su 300 pušaka). <br /> U opšte izuzev situacija Hercegovine, Crne Gore, i Istočne Bosne stoji vrlo dobro. <br /> Ove podatke iz Hercegovine javljam Vam radi orjentacije. A u koliko se tiče Njemaca tek da naše stanovništvo zna da ih se ne treba plašiti i da neće vršiti represalije nad mirnim stanovništvom. <br /> Njemci govore u Hercegovini protiv Italijana i kažu da su oni spriječili širenje Srbije do rijeke Bosne protiv volje Njemaca. Optužuju Italiju da je ona dovela Pavelića na vlast. (To sve može i nemora biti tačno). <br /> Naši su zarobili čuvenog [[Nurija Pozderac|Nuriju Pozderca]] i [[Simo Milošević|Simu Miloševića]] u Hercegovini i streljali ih.<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 202, str. 946.</ref>}} Novembra 1943, Nijemci nabrajaju koje su se sve četničke vojvode u NDH upustile u saradnju s njima, kao npr: [[Mane Rokvić]] („izjašnjava se za Nemačku i u slučaju neprijateljskog iskrcavanja stoji sigurno na našoj strani“), [[Momčilo Đujić]] („Ljotićev pristalica“ čijim „prisluškivanjem je više puta dokazano da je slao lažne izveštaje D. M. kako bi se izvukao ispod njegovog uticaja“), [[Uroš Drenović]] („nepomirljiv protivnik komunista“; „više od godinu dana sarađuje otvoreno sa nemačkim Vermahtom“) i drugi.<ref name="ReferenceA"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Cetnikführer, mit denen zusammengearbeitet wurde: </br> Vojvode Rokvic. Energischer Führer der ohne Unterbrechung rückhaltlos mit der deutschen Truppe zusammenarbeitet. Bekennt sich zu Deutschland und steht im Falle einer feindlichen Landung sicher auf unsere Seite. </br> Vojvode Djujic, Ljotic–Anhänger. DM. sucht ihn durch ständigen Druck zu beeinflussen. Durch Überwachung ist bereits mehrfach nachgewiesen, dass Djujic falsche Meldungen an DM. abgesetzt hat, um sich seinem Einfluss zu entziehen. Djujic wird seitens der. Div. im bewusster Übertreibung als besonders aktiver Kämpfer gegen den Kommunismus in Verbindung mit der deutschen Wehrmacht herausgestellt. </br> Vojvode Drenovic. Gerade Persönlichkeit, unversöhnlicher Kommunistengegner (kommunistische Untaten an seiner Ehefrau, die den Tod herbeiführten), bezeichnet sich als Beschützer seiner pravoslavischen Volksgenossen. Arbeitet länger als 1 Jahr offen mit deutscher Wehrmacht zusammen. Von DM. angestrebte Beeinflussung bisher ohne Erfolg."}})</ref> U ovom strogo povjerljivom izvještaju, obavještajni oficiri XV brdskog armijskog korpusa dopisuju još i sljedeće: „Čitav niz drugih četničkih vođâ na području južno od [[Bihać]]a, neumoljivi su protivnici komunizma i dobri vojnici. Svi su se istakli u saradnji sa [našim] trupama, a kao svoj zadatak označavaju zaštitu pravoslavnog stanovništva od uništenja.“<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 44, str. 86.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Eine Reihe weiterer Cetnikführer im Raum südl. Bihac unerbittliche Kommunistengegner und gute Soldaten haben sich in der Zusammenarbeit mit der Truppe bewährt, und sehen es als ihr Ziel an, den pravoslavischen Volksteil vor der Ausrottung zu bewahren."}})</ref> U izvještaju [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. godine zaključuje se da bi osiguranje dugih linija snabdijevanja bez četnika bilo „nezamislivo“.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=343&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000339.] <br /> ({{jez-njem|"Die Sicherung der langen Nachschubwege der Division ist ohne Unterstützung det zugeteilten Cetnik–Stützpunkte, wenn nicht ausreichend deutsche Kräfte oder kampffähige kroatische Truppen zur Verfügung gestellt werden, undenkbar."}})</ref> 19. novembra 1943. potpisani su i na snagu stupaju prvi [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta]], koji četnicima nameću obavezu "da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih".<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm</ref> 30. novembra 1943. godine [[Dragoljub Draža Mihailović|general Mihailović]] naređuje [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubi Patku]], komandantu Timočkog korpusa, da protera britanskog majora Erika Grinvuda koji hoće da vrši akcije protiv Nemaca bez njegovog dopuštenja: {{izdvojeni citat|Kod vas je tamo engleski major Grinvud sa telegrafistom. To je posledica prosjačenja materijala. Nije došao da vas pomogne u materijalu već da uništi naša sela za neku sitnu sabotažu. '''Naređujem da Grinvuda sa celom pratnjom najurite kao kučku''' po mom naređenju jer je pošao na teren bez mog odobrenja. Ponavljam najurite ga kao kučku i izvestite.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_14_3_42.htm</ref>|Depeša generala Mihailovića Ljubi Patku od 30. novembra 1943.}} Saveznički komandant Sredozemlja uskoro i sam uviđa da se Mihailović bavi sporednim aktivnostima, uz izbegavanje da preduzme nešto na komunikacijama vitalnim za [[Saveznici|Saveznike]] i za Nemce. Stoga je [[9. decembar|9. decembra]] [[1943]]. poslao [[Dragoljub Mihailović|Mihailoviću]] telegram kojim zahteva izvršenje specifikovanih napada na komunikacije, a koji počinje rečima: {{izdvojeni citat|Sloboda kojom se Nemci služe železničkim prugama od Grčke do Beograda za prevoz i izdržavanje trupa nepodnošljiva je.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_250.htm, Obaveštenje brigadira Armstronga od 9. decembra 1943. Draži Mihailoviću o zahtevu Komande britanskih trupa na Srednjem istoku da četnici izvrše dve sabotaže protiv Nemaca]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, Vojnoistorijski institut, Beograd - prilog II</ref>}} === Potpisivanje ugovora o saradnji četnika i Vermahta u Srbiji (1943-1944) === {{Poseban članak|Ugovori o saradnji četnika i Vermahta}} [[Datoteka:Zone odgovornosti četnika, prema sporazumu sa Nemcima.png|thumb|Zone odgovornosti četničkih komandanata u okupiranoj Srbiji, prema sporazumu sa Nemcima 1943. [[Jevrem Simić]] i [[Nikola Kalabić]] (roze), [[Vojislav Lukačević]] (plavo), [[Ljuba Jovanović Patak]] (zeleno) i [[Mihailo Čačić]] (sivo).]] [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za Jugoistok, inicirao je pregovore koji će rezultirati potpisivanjem [[Ugovori o saradnji između JVuO i komande Jugoistoka|ugovora o zajedničkoj borbi]]. Mihailović je polovinom novembra 1943. svojim komandantima naredio da sarađuju sa Nemcima; on sam nije mogao javno da stupi u saradnju "zbog raspoloženja naroda".<ref>https://www.znaci.org/images/ktb_okw_III_6_1304.jpg KTB OKW (Kriegstagebuch des Oberkommando der Wehrmacht) - Ratni dnevnik vrhovne komande Vermahta, šesta knjiga</ref> Ugovore su to potpisivali ovlašćeni Mihailovićevi komandanti i ljudi iz vojnog rukovodstva. Prvi ugovor o saradnji potpisan je 19. 11. 1943. između [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]], komandanta Mileševskog korpusa JVuO i nemačkog komandanta Jugoistoka koga je predstavljao fon Frede, glasio je: {{Wikisource|Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.}} {{izdvojeni citat| 2) Primirje treba da bude pretpostavka za zajedničku borbu protiv komunista. 4) Obaveza Lukačevića da nijedan pripadnik njemu potčinjenih jedinica neće delovati na strani sila koje su u ratu sa Nemačkom. 5) Prepuštanje područja borbenih dejstava četničkim odredima radi samostalnog vođenja borbe, koju vodi i nemački Vermaht. 6) Uključivanje četničkih odreda prilikom većih zajedničkih operacija pod nemačko zapovedništvo. U tom periodu nemačko vodstvo izdaje borbene naloge četničkim odredima. 8) Razmena štabova za vezu. 9) Isporuke nemačke municije radi sprovođenja zajedničkih borbenih zadataka u skladu sa vojnim potrebama. 10) Sporazum se mora držati u tajnosti.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_260.htm SPORAZUM IZMEĐU KOMANDANTA JUGOISTOKA I MAJORA VOJISLAVA LUKAČEVIĆA OD 19. NOVEMBRA 1943. O SARADNJI ČETNIKA SA NEMAČKIM TRUPAMA U BORBAMA PROTIV NARODNOOSLOBODILACKE VOJSKE JUGOSLAVIJE]</ref>|Sporazum Nemaca i majora [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]] (19. 11. 43.)}} 27. novembra je potpisan ugovor sa [[Nikola Kalabić|Nikolom Kalabićem]].<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_262.htm Sporazum od 27. novembra 1943. između pukovnika Jevrema Simića i kapetana Nikole Kalabića sa nemačkim predstavnikom o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> U narednim nedeljama ugovori su potpisani i sa drugim komandantima korpusa od operativne važnosti. Iako Mihailović lično nije potpisao ni jedan ugovor, ovim ugovorima je bio pokriven veći deo nemačke okupacione zone u Srbiji. {{izdvojeni citat|Ovaj ugovor, kao i buduće mjere, trebalo bi da se baziraju na međusobnom povjerenju i volji da se komunizam uništi, zemlja umiri a Srbiji omogući stabilna budućnost u okvirima Evrope oslobođene od komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=974&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frames no. 000969—000970: Sporazum između Krajskomandanture Zaječar i potpukovnika Ljube Jovanovića Patka o nenapadanju i saradnji u borbi protiv NOVJ (23./25. decembar 1943.)] </br> ({{jez-njem|"Diese Vereinbarung sowie die zukünftigen Massnahmen sollen getragen sein vom gegenseitigen Vertrauen und dem Willen, den Kommunismus zu vernichten, das Land zu befrieden und Serbien einer geordneten Zukunft im Rahmen eines vom Kommunismus befreiten Europas entgegenzuführen."}})</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Ljuba Jovanović Patak|Ljube Jovanovića Patka]] o borbi protiv partizana u Srbiji (decembar [[1943]]).}} 30. novembra 1943. godine i poručnik Milorad Vasić moli generala Mihailovića da mu odobri vezu sa Nijemcima, u cilju opskrbe streljivom, garantujući mu potpunu diskreciju u radu: {{izdvojeni citat|Molim da mi dozvolite da ovu priliku iskoristim i dobijem municiju i ostalo, što mi je neophodno potrebno, a da pritom čast organizacije i Vaš autoritet u narodu ne bude ničim povređen.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 11690—11691.</ref><ref>Branko Latas, Četničko-nemački sporazumi o saradnji u Srbiji (1943-1944), Vojnoistorijski glasnik br. 2/1978, Beograd, str. 344.</ref>}} Ugovori su bili u znatnoj meri tipizirani, nalik na sporazum između vojnog zapovednika Jugoistoka i inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića: {{izdvojeni citat|Cilj sporazuma je zajednička borba protiv komunističkih partizana, pa će stoga sve jedinice DM-četnika, potčinjene pukovniku Jevremu Simiću, biti uključene u borbu nemačke i bugarske vojske, kao i srpskih vladinih trupa, protiv komunista. U vezi s tim predviđa se uspostavljanje zajedničke obaveštajne službe kao i uzajamna podrška.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B7%D1%83%D0%BC_%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%BE%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B0_%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%B8_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D0%BD%D0%BE%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_23.1.1944 Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.]</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]] (januara [[1944]]).}} Komandant Jugoistoka i [[Armijska grupa F|Armijske grupe F]] [[Maksimilijan fon Vajhs|fon Vajhs]] izdao je [[21. novembra]] [[1943]]. uputstvo o saradnji sa četnicima koje, između ostalog, predviđa izručenje Saveznika ("da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih"). Fon Vajhs upozorava da se "lojalna orijentacija pojedinih četničkih odreda ne sme uopštiti", jer neki još uvek izvode prepade i sabotaže, ali "propagandu protiv četničkog pokreta treba obustaviti", do daljnjeg.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm Objašnjenje komandanta Jugoistoka od 21. novembra 1943. o cilju i načinu sklapanja sporazuma sa četničkim komandantima]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/291.htm Karl Hnilicka: DAS ENDE AUF DEM BALKAN 1944/45], Musterschmidt-Verlag Göttingen, strana 268</ref> Sporazum između Vermahta i četničkog komandanta [[Mihajlo Čačić|Mihajla Čačića]], komandanta četničke Ravaničke brigade, uključuje i hvatanje [[rudar]]a koji su pobegli u šumu, i njihovo vraćanje u [[rudnik]]e uglja.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_264.htm Sporazum komandanta Jugoistoka sa komandantom Ravaničke brigade od 14. decembra 1943. o saradnji četnika sa nemačkim trupama u borbama protiv NOVJ]</ref> Sporazum Vermahta i [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]], inspektora odreda Draže Mihailovića, predviđa da "četnici DM stavljaju na raspolaganje snagama poretka svoje podatke i svoju obaveštajnu službu" za borbu protiv partizanskog pokreta.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_267.htm Izveštaj Abver-grupe od 23. januara 1944. o sklopljenom sporazumu između vojnoupravnog komandanta Jugoistoka i inspektora četničkih jedinica u Srbiji]</ref> Sporazum Vermahta i potpukovnika Ljube Jovanovića, vođe Dražinih odreda u okrugu [[Zaječar]], četnicima omogućuje punu sloboda kretanja "danju i noću na celom području na koje se odnosi sporazum".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_266.htm Sporazum između Krajskomandanture u Zaječaru i komandanta Timočkog korpusa od 25. decembra 1943. o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> {{izdvojeni citat|Srbija i Hrvatska: kao i ranije, na ovom prostoru stoje dva suprotstavljena tabora — komunistički pod Titom i nacionalistički pod generalom Mihailovićem. Zbog brojčane premoći i veće borbene vrijednosti, komunisti su u posljednje vrijeme zadali nacionalistima niz teških udaraca. To je rezultiralo u traženju njemačke pomoći od strane nekoliko D.M.-komandanata. Već je došlo i do niza sporazuma, kojim se D.M.-jedinice obavezuju na obustavljanje neprijateljstava protiv Wehrmachta, čime im se omogućuje nesmetana borba protiv komunista.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=900&rec=311&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000895: Prikaz neprijateljskog stanja u Sredozemlju od strane generalštabnog majora Warnstorff-a (dodatak zabilješki sa sastanka kod načelnika štaba Grupe armija „E“ od 9. decembra 1943.).] </br> ({{jez-njem|"Serbien–Kroatien: Hier stehen sich nach wie vor die nationalen Kräfte des Draca Michaylovic[sic!] und die kommunistischen Kräfte des Tito gegenüber. Infolge der zahlenmässigen und in Bezug auf die Kampfstärke starken Uberlegenheit der kommunistischen Verbände ist in der letzten Zeit DM mit seinen Kräften stark angeschlagen worden. Dies hatte zur Folge, dass verschiedene DM–Führer mit ihren Verbänden Anlehnung an die deutsche Besatzungsmacht suchten. Es sind bereits Abmachungen zu Stande gekommen, auf Grund deren DM–Verbände ihre Kampfhandlungen der deutschen Wehrmacht gegenüber einstellen und ihnen ungestörte Kampfführung den Kommunisten gegenüber zugesichert wurde."}})</ref>|Nemački prikaz stanja u Sredozemlju od 9. decembra 1943.}} I prije nego je došlo do parafiranja ugovorâ, kapetan [[Dušan Radović (četnik)|Dušan Radović]], komandant Zlatiborskog korpusa JVuO, obavijestio je 18. novembra 1943. generala Mihailovića da njemačke i bugarske okupacione trupe, uz velike poteškoće, nastoje zaustaviti ofanzivu snaga NOVJ nadomak [[Užice|Užica]], kao i da im četničke jedinice pod njegovom komandom pružaju značajnu borbenu pomoć, tj. napadaju partizane kako bi oslabili njihov pritisak na okupatora. Iz izvještaja se vidi i da je ravnogorski kapetan Milorad Mitić bio zadužen za održavanje kontakatâ s Nijemcima: {{izdvojeni citat|Noću, 17/18 ov.m-ca oko 21,30 časova, komunisti su jačim snagama napali Bugare i Nemce u Kremnima i posle osmočasovne borbe komunisti su potpuno razbili oko 1800 Bugara i 200 Nemaca... Bugari se u najvećem neredu i bez oružja povlače za Užice. Beže glavom bez obzira. Tenkove su odvukli za Užice, dok je izgleda bugarska artilerija pala u ruke partizanima. U momentu pisanja ovog izveštaja jedan izvesni deo Bugara, koji se organizovano povlači, vodi borbu sa komunistima u Biosci. Naši delovi stupili su u borbu kod Bioske iz pravca s. Kneževići. Mišljenja sam da će u toku današnjeg dana pasti i Bioska i da će komunisti navaliti za Užice. Ja gde god mogu napadaću. Stanje je vrlo ozbiljno! Kapetan Mitić, presvučen u civilno odelo, viđen je u Užicu sa Nemcima. Posle je u jednom nemačkom automobilu otišao kako kažu za Beograd kamo ga Vi šaljete radi hvatanja neke veze i sporazuma. Ova se vest širi naglo.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_34.htm Izveštaj komandanta Zlatiborskog korpusa od 18. novembra 1943. Draži Mihailoviću o borbama četnika i nemačkih i bugarskih jedinica protiv NOVJ kod Kremana]</ref>}} U depeši od 28. decembra 1943. poslatoj Vrhovnoj komandi JVuO od strane potpukovnika [[Petar Baćović|Petra Baćovića]], govori se o sastanku koji je [[Todor Perović]], predstavnik Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine, održao u [[Sarajevo|Sarajevu]] sa njemačkim generalom Wernerom Frommom: {{izdvojeni citat|Perović se vratio iz Sarajeva. U Sarajevu bio je kod generala Froma, komandanta pozadine celog Balkana. Između ostalog rekao mu je: »Srbi su istinski borci protivu partizana, mi Nemci cenimo borbu vaših ljudi. U tome se ističe naročito vaš kraj. Naročito cenimo saradnju majora Lukačevića. U kratko vreme prisajediniće se srpski krajevi Srbiji i u tom slučaju srpski će narod dobiti punu ekonomsku pomoć. U najkraćem roku dolazi još 12 divizija naših na teritoriju Jugoslavije radi potpunog likvidiranja partizana. Imamo jedan letak koji je izdao potpukovnik Borota za istočnu Bosnu, gde poziva narod da ga sluša kao novog komandanta, ali mi znamo da je komandant Baćović. Budite uvereni da će do proleća biti raščišćeno sa partizanima«.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_52.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 16-30. decembra 1943. godine]</ref>}} Iako je Draža Mihailović sugerisao svojim komandantima da »koriste jedne neprijatelje protiv drugih«,<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 1a/1, depeša br. 361.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_58.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 14. januara 1944. godine]</ref> u praksi se ova floskula isključivo odnosila na borbu četnika protiv partizana, skupa sa okupatorima i kvislinzima. U depeši majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] (pseudonim »Sto-Sto«) od 30. januara 1944. godine, poslatoj u povodu pokušaja snagâ [[NOV i POJ]] da prodru u [[Sandžak]], general Dragoljub Mihailović otkriva što je zapravo pravi cilj četničke kolaboracije: {{izdvojeni citat|Vodite računa o Nemcima i Bugarima i iskoristite njihovu akciju protiv crvenih do krajnjih mogućnosti. Napad na [[Pljevlja|Pljevlje]] iskoristite za napad s leđa na komuniste.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} Vrlo moguće da je general Mihailović samo usvojio prijedloge koje mu je major Ostojić uputio u pismu od 6. decembra 1943. godine, gdje apostrofira sljedeće: {{izdvojeni citat|Koristeći se akcijom okupatora protiv komunista, mi ćemo verovatno u roku od mesec-dva dana opet imati situaciju u Sandžaku, Crnoj Gori, Hercegovini i Bosni u našim rukama. [...] Učeći se na sopstvenim greškama, smatram da se mora najhitnije preduzeti sledeće: 1) Stvoriti u najkraćem roku što jače pokretne borbene snage — leteće brigade i korpuse — a naročito tamo gde se za to ima mogućnosti. 2) '''Koristeći se akcijom okupatora i satelita, upotrebiti sve raspoložive snage za potpuno čišćenje od komunista svih srpskih pokrajina'''. 3) U radu pod 2) ostvariti međusobno potpomaganje iz susednih pokrajina do maksimuma.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_43.htm Pismo majora Zaharija Ostojića od 6. decembra 1943. Draži Mihailoviću o potrebi većeg angažovanja četnika s okupatorskim trupama radi sprečavanja prodora jedinica NOVJ u Srbiju]</ref>|Pismo majora Ostojića generalu Mihailoviću od 6. decembra 1943. godine}} Četničko-njemački odnosi bili su opterećeni međusobnim nepovjerenjem i sviješću o suprotstavljenosti ciljeva i interesa dviju stranâ. U telegramu koji je 29. januara [[1944]]. godine [[Joachim von Ribbentrop]], njemački ministar vanjskih poslova, uputio specijalnom opunomoćeniku za Jugoistočnu Evropu [[Hermann Neubacher|Hermannu Neubacheru]], reflektuje se jasan stav političkog i vojnog vrha u [[Berlin]]u o generalu Draži Mihailoviću, dok su podređenima date precizne smjernice za držanje prema četničkom pokretu: {{izdvojeni citat|Jedino se mogu ćuteći trpeti privremeni aranžmani nižih vojnih komandi sa Dražom Mihailovićem s ciljem suzbijanja zajedničkog neprijatelja Tita. On i njegovi ljudi ostaju i dalje, na kraju, naši neprijatelji. Zato je sada, kao i do sada, potrebno biti krajnje oprezan prema Draži Mihailoviću i njegovim četnicima, a naročito se ne sme nijednog trenutka izgubiti iz vida da će pomoć koju mu mi sada direktno ili indirektno pružamo radi vođenja borbe protiv Tita, kasnije najverovatnije biti upotrebljena protiv nas... Rat na Balkanu Nemačka je vodila zato da bi jednom zauvek uništila srpsko žarište nemira... Mi nemamo, otud, nikakvog interesa da ponovo razbuktavamo velikosrpski duh.<ref>Akten zur deutschen auswartigen Politik — ADAP/E/VII, s. 374–375.</ref><ref>Vasa Kazimirović, NDH u svetlosti dokumenata, Nova knjiga/Narodna knjiga, Beograd, 1987, str. 169.</ref><ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005. str. 20.</ref>}} Izveštaje o sklapanju ugovora četnika sa Wehrmachtom presrele su i dešifrovale savezničke obaveštajne službe, što je imalo bitnu ulogu u konačnom opredeljivanju [[Čerčil]]a za Tita, a protiv Mihailovića.<ref>Cripps, John (2001). "Mihailović or Tito? How the Codebreakers Helped Churchill Choose". {{ISBN|0593 049101}}</ref> No, Nemci nisu bili zadovoljni primenom nekih sporazuma, jer je uprkos njima dolazilo do incidenata, odnosno diverzija i napada na pripadnike [[Srpska Državna Straža|Srpske Državne Straže]] od strane četnika, usled čega je general [[Hans Felber]] pokrenuo nekoliko hapšenja i racija protiv četnika počev od februara [[1944]]. === Borbe pod nemačkom komandom (1943) === {{main|Operacija Kugelblic}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Herzegovina in 1943.jpg|minijatura|Četnici i Nemci u Hercegovini 1943.]] [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 101I-005-0018-07, Jugoslawien, Polizeieinsatz mit Spähpanzer.jpg|thumb|Nemačka lokalna milicija sa italijanskim bornim kolima (izvor: ''Bundesarchiv'', [[1943]]).]] {{izdvojeni citat|„Borbeno sadejstvo sa četničkim grupama duž glavne saobraćajnice [[Bihać]] — [[Gračac]] — [[Knin]] — [[Drniš]] — [[Šibenik]] sastoji se u tome što su četnici okupljeni u posebnim uporištima uz oslonac na nemačke trupe. Četničke vođe primaju naloge i uputstva o vršenju zadataka obezbeđenja i izviđanja od zapovednika nemačkih uporišta.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=346&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Kampfgemeinschaften mit Cetnikgruppen bestehen entlang der Hauptversorgungsstrasse Bihac – Gracac – Knin – Drnis – Sibenik derart, dass die Cetniks in besonderen Stützpunkten in Anlehnung an deutsche Truppen zusammengefasst sind. Die Cetnikführer erhalten Aufträge und Weisungen für Sicherungs– und Aufklärungsaufgaben durch deutsche Stützpunktführer."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u NDH]</ref>|Njemački izveštaj o saradnji sa četnicima protiv partizana u Dalmaciji i Bosni (19. novembar [[1943]]).}} Kratko po zauzimanju italijanske okupacione zone od strane njemačkih trupâ, četnici s teritorije [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] stupaju u borbeno savezništvo sa njima. Kako javlja obavještajno odjeljenje [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], u blizini [[Plitvička Jezera (općina)|Plitvičkih Jezera]] došlo je krajem septembra 1943. godine do prvog krupnijeg angažiranja lokalnih četničkih jedinicâ na njemačkoj strani. Ovom prilikom su četnici nanijeli partizanima ozbiljne gubitke: {{izdvojeni citat|Agent za vezu javlja o izviđanju od 27. IX: Jaka skupina lojalnih četnika s njemačkom opremom provalila je 20. septembra na područje [[Korenica|Korenice]], [[Prijeboj (Plitvička jezera)|Prijeboj]]a (16 km zap. od [[Bihać]]a), Babinog Potoka (28 km z. od Bihaća), [[Krbavica|Krbavice]] (23 km jz. do Bihaća), te uništila sve komunističke prometne veze. Četnici su nanijeli velike gubitke komunistima kod Mirić Štropine (3 sjz. od Prijeboja), 350 mrtvih.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=196&broj=390 NARA, T313, Roll 196, frame no. 7457118.] <br /> ({{jez-njem|"29.9. V–Mann meldet Beobachtung vom 27.9.: </br> Starke Gruppe loyaler Cetniks mit deutscher Ausrüstung an 20.9. in Raum Korenica (1558), Prijeboj (16 W), Babin Potok (28 W), Krbavica (23 SW), alles Bihac, eingebrochen und haben alle Verkehrsverbindungen der Kommunisten vernichtet. Cetniks haben bei Miric Stropina (3 NW Prijeboj) den Kommunisten große Verluste, 350 Tote, beigebracht."}})</ref>|Dodatak dnevnom izvještaju obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 3. oktobar 1943.}} U izvorima njemačke provenijencije iz ovog perioda navodi se da su četničke jedinice asistirale okupatoru i pri izbacivanju partizana iz [[Bosansko Grahovo|Bosanskog Grahova]]: {{izdvojeni citat|Četnici na putu za snabdijevanje Gospić — Gračac, Knin — Vrlika i Knin — Drniš, i pored oprečnih poruka DM-u, nikad ne pokazuju neprijateljstvo; naprotiv, dobro su sarađivali sa 114. lovačkom divizijom u zasjedama i [zajedno] zauzeli Bos. Grahovo.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=98&rec=314&roll=560 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000093.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Lagebericht vom 27.9. bis 27.10.1943. </br> Die Cetniks an den Nachschubstrassen Gospic – Gracac, Knin – Vrlika und Knin – Drnis sind bisher trotz abweichender Meldungen an DM. nirgends feindselig aufgetreten, haben vielmehr in Hinterhalten mit der 114.Jäg.Div. gut zusammengearbeitet und Bos.Grahovo genommen."}})</ref>|Obavještajno odjeljenje [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], izvještaj za period od 27. septembra do 27. oktobra 1943.}} U naređenju poslatom 23. oktobra 1943. iz [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] Wehrmachta, koja je bila smještena na teritoriji kvislinške NDH, navodi se sljedeće: {{izdvojeni citat|Od 1. novembra 1943. svi pripadnici domaćih jedinica (četnici, ustaše i hrvatska žandarmerija) moraju imati njemačke propusnice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=315&roll=1295&broj=606 NARA, T315, Roll 1295, frame no. 000600.] <br /> ({{jez-njem|"Ab 1.11.43 müssen sämtliche Cetnik–, Ustascha–, und kroatische Gendarmerie–Angehörige im Besitz von Ausweisen der Abteilung Ic sein."}})</ref>|Divizijska naredba br. 122 od 23. X 1943. godine}} U jednoj procjeni stanja snabdijevanja, poslatoj 25. oktobra 1943. štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]] iz 114. divizije, razmotreni su modaliteti „skladištenja zalihâ [hrane] tokom zime i opskrbe za 9.500 četnika, ustaša, zarobljenika i civilnog stanovništva“, i data je projekcija da bi tovarni prostor zapremine 12 [[Tona|tona]] bio dovoljan za podmirenje dnevnih potrebâ ove grupe („9.500 ustaša, četnika, itd.“).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1362&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 001356—001357.] <br /> ({{jez-njem|"Anlage 1 zur Beurteilung der Versorgungslage vom 25. Oktober 1943. </br> a.) Berücksichtigung der Winterbevorratung und Versorgung der 9500 Cetniks, Ustaschen, Gefangenen und Zivilbevölkerung; </br> Dabei ist die Versorgung der 9.500 Ustaschen, Cetniks usw. im hiesigen Raum nicht in Rechnung gestellt. Es würden also hierfür noch täglich 12 to Laderaum möglich sein."}})</ref> Takođe, u naredbi o snabdijevanju iz 114. divizije Wehrmachta s početka decembra 1943. godine, precizno je određeno dnevno sljedovanje četničkih jedinicâ u zoni odgovornosti divizije (najvjerovatnije je riječ o [[Dinarska divizija JVuO|Dinarskoj diviziji JVuO]] pod [[Momčilo Đujić|Đujićevom]] komandom): {{izdvojeni citat|Od sada se četnicima izdaje sljedovanje koje se sastoji od: </br> 1 porcija hljeba; 1 porcija povrća; 1 porcija namaza (mast ili marmelada); 1 porcija soli; 2 porcije napitka; 1 porcija duhana.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=822&rec=315&roll=1295 NARA, T315, Roll 1295, frames no. 000815—000816.] <br /> ({{jez-njem|"Verpflegung der Cetniks: </br> Als Verpflegung für Cetniks sind ab sofort nur folgende Portionen auszugeben bezw. zu empfangen: </br> 1 Brotportion, </br> 1 Gemüseportion, </br> 1 Brotaufstrichportion (Fett oder Marmelade), </br> 1 Salzportion, </br> 2 Getränkeportionen, </br> 1 Tabakportion."}})</ref>|Posebna direktiva za snabdijevanje br. 65/43 (2.12.43)}} {{izdvojeni citat|Četnici dobijaju snabdijevanje u skladu sa listama imena koje se stalno kontrolišu; municija za pješadijsko naoružanje se izdaje povremeno, uz strogu kontrolu potrošnje; svaki četnik nosi zvaničnu iskaznicu – oni bez iskaznice se hapse i razoružavaju.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=342&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000338.] ({{jez-njem|"Die Division gewährt den nach eigenen Wünschen beweglich und abseits ihrer Wohnorte eingesetzten Cetniks Verpflegungszuschüsse. Der Verpflegungsempfang wird nach namentlichen Listen getätigt, die Verteilung wird überwacht. Nach den gleichen Richtlinien werden von Zeit zu Zeit Gewehr– und MG–Munition im Rahmen des nachgewiesenen Verschusses ausgegeben. Der Verbrauch wird nach der jeweiligen Lage auch einigermassen genau überprüft. Jeder Cetnik muss einen namentlichen Ausweis mit der Nummer seiner Handwaffe (Gewehr– oder Pistolen–Nr.), der Unterschrift des zuständigen Kommandanten und des Ic der Division versehen, besitzen. Ohne Ausweis angetroffene Cetniks werden im Einvernehmen mit den Cetnik–Führern festgenommen und entwaffnet."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima (5. novembar 1943).}} U izvještaju [[114. lovačka divizija|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. detaljno se opisuje saradnja jedinica [[Wehrmacht]]a sa snagama pod komandom vojvodâ [[Momčilo Đujić|Momčila Đujića]], [[Mane Rokvić|Maneta Rokvića]] i [[Radomira Ðekića Ðeda]]. Njemački oficiri zaključuju da okupator ima veliku korist od četnika: {{izdvojeni citat|Četnički vojvoda Mane Rokvić može se opisati kao apsolutno pouzdan. Već je pružio vrijedne usluge u oblasti [[Bosanski Petrovac|Bos. Petrovca]] gdje je bio raspoređen u prethodnici tokom čitavog napredovanja divizije, svuda uspostavljajući kontakt sa lokalnim četničkim jedinicama i značajno doprinoseći uspostavljanju povjerenja civilnog stanovništva u njemački Vermaht. Njegove mjere za održavanje discipline među četnicima i njegov oštar obračun sa sumnjivim [licima] i banditima dobro su poznati. [...] Iako se Đujić ne može smatrati potpuno pouzdanim, njegova podrška u borbi protiv komunizma trenutno je dragocjena. Divizija će učiniti sve što je u njenoj moći da ga u javnosti prikaže toliko pronjemački nastrojenim kako bi njegov povratak u neprijateljski tabor jednog dana bio onemogućen. [...] Četnički vojvoda Ðedo potiče iz Crne Gore i pristalica je pokreta Koste Pećanca, koji je, na osnovu prethodnog iskustva, održavao jasnu distancu od pokreta DM. Ðedo ostavlja veoma dobar lični utisak, izrazito je drzak [u borbi] protiv bandita i sumnjivih, i jasno je naklonjen njemačkom Vermahtu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=341&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000337—000341.] </br> ({{jez-njem|"Der Cetnik–Vojvode Mane Rockvic [sic!] ist als unbedingt zuverlässig zu bezeichnen. Er hat bereits im Raum Bos. Petrovac wertvolle Dienst geleistet und war auch während des ganzen Vormarsches der Division bei der Spitze eingesetzt, stellte überall die Verbindung mit den örtlichen Cetnik–Einheiten her und hat in starken Masse für die Begründung des Vertrauens der Zivilbevölkerung zur deutschen Wehrmacht beigetragen. Seine Massnahmen zur Erhaltung der Disziplin unter den Cetniks, sein scharfes Durchgreifen gegen Verdächtige und Banditen, sind bekannt. </br> Wenn auch Djujic als nicht voll zuverlässig angesehen werden kann, so ist aber seine Unterstützung im Kampf gegen den Kommunismus z.Zt. wertvoll. Seitens der Division wird alles versucht werden, um ihm in der Öffentlichkeit soweit als deutschfreundlich herauszustellen, dass ihm eines Tages der Rückzug in das feindliche Lager unmöglich gemacht wird. </br> Der Cetnik–Vojvode Dzedo stammt aus Montenegro, ist Anhänger Richtung Kosta Pecanac, die nach bisherigen Erfahrungen klaren Abstand zur D.M.–Bewegung gehalten hat. Dzedo macht persönlich einen sehr guten Eindruck, ist ein ausgesprochener Draufgänger gegen Banditen wie Verdächtige und der Deutschen Wehrmacht eindeutig zugeneigt."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima od 5. novembra 1943.}} {{izdvojeni citat|Glavna komanda predlaže stvaranje oficirske ispostave pri štabu XV brd. korpusa za nadzor i vođenje četničkih grupâ koje se koriste za zaštitu cesta za snabdijevanje, željezničkih pruga i važnijih ratnih pogona.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=554&broj=90 NARA, T314, Roll 554, frame no. 000084.] </br> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. beantragt Schaffung einer Offz.–Planstelle beim Stab XV.Geb.A.K. zur Überwachung und Anleitung der Cetnikverbände, die zur Sicherung von Nachschubstrassen, Eisenbahnen und kriegswichtiger Anlagen eingesetzt sind."}})</ref>}} Jedan od četničkih komandanata koji se dosljedno isticao kontinuiranom kolaboracijom sa njemačkim okupatorom bio je vojvoda [[Uroš Drenović]]. Nadležni okupacioni organi bili su zadovoljni ostvarenim stepenom saradnje s Drenovićem, što se vidi i iz izvještaja XV brdskog armijskog korpusa od 26. XI 1943, u kom se pohvaljuje njegovo „lojalno držanje“: {{izdvojeni citat|Predmet: </br> Nemačka komanda za vezu kod četničkog vođe Drenovića: </br> Četnička grupa Drenović z. i j-z od Banje Luke od jedno 1500 ljudi ima već godinu i po prema nemačkom Vermahtu i prema hrvatskoj državi lojalno držanje, i naše izviđačke i bezbednosne akcije korisno podržava. U nekim slučajeva bili su podržani sa nešto municije. Hrvatska vlada razmatrala je ideju da dovede Drenovića u Sabor za predstavnika svih pravoslavnih. Komanda Kirhner (puk Brandenburg) poslala je u dogovoru sa obaveštajnim odeljenjem [korpusa] Drenoviću komandu za vezu, i postigla je značajne rezultate u pogledu specijalnih misija.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=560&broj=390 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000384.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. XV G.A.K, Abt.Ic, Betr.: Dtsch.Verb.Kdo. bei Cetnikführer Drenovic. An Pz.A.O.K.2.Ic/AO, 26.11.43: Die Cetnikgruppe Drenovic w. u. sw. Banja Luka mit etwa 1500 Mann hat seit über 1 1/2 Jahre der deutschen Wehmacht und dem kroat. Staat gegenüber eine loyale Haltung eingenommen und die eigene Aufklärung und Sicherung stets wertvoll unterstützt. In einzelnen Fällen wurde sie mit Inf.Mun. unterstützt. Die kroatische Regierung hat die Berufung des Drenovic in den Sabor (Landtag) als Vertreter aller Pravoslaven erwogen. Das Kdo. Kirchner (Rgt.Brandenburg) hat im Einvernehmen mit der Abt.Ic für seine Zwecke ein Verbindungs–Kommando zu Drenovic entsandt und in kürzester Zeit wertvolle Ergebnisse im Sinne des Sonder–Auftrages erzielt."}})</ref>|Komanda 15. brd. korpusa, Obaveštajno odeljenje, za obav. odeljenje komande 2. okl. armije, 26.11.43.}} Četnički su odredi na teritoriji marionetske NDH pružali veoma značajnu potporu njemačkim vlastima, bez koje ove ne bi uspjele efikasno održavati okupacioni sistem. U izvještaju [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] [[Wehrmacht]]a iz prve nedjelje decembra 1943. provijava upravo ovakvo gledište; istaknuto je, pak, da bi četnike trebalo (zbog „ispadâ prema hrvatskom stanovništvu“) ograničiti „na rad u srpskim selima“: {{izdvojeni citat|Budući da vlastite snage i ustaše nisu dovoljne da same umire i osiguraju golemo područje, divizija se ne može odreći suradnje četnika. Trenutačno, drugačije rješenje ne bi bilo moguće zbog nedostatka dodatnih snaga. No, ne zanemaruje se da se suradnja s četnicima ne čini dugoročno održivom zbog njihovih političkih ciljeva. Stoga će se i dalje jačati utjecaj ustaša, a time i hrvatske države, kako bi se postupno udaljili od četničkih snaga i deportirali oni [četnici] koji nisu mještani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=788&rec=314&roll=555 NARA, T314, Roll 555, frames no. 000782—000783.] <br /> ({{jez-njem|"Da die eigene Kräfte und die Ustascha allein zur Befriedung und Sicherung des weiten Raumes nicht ausreichen, kann auf eine Mitarbeit der Cetniks noch nicht verzichtet werden. Im Augenblick wäre eine Lösung von ihnen mangels anderer Kräfte nicht möglich. Es wird jedoch nicht verkannt, dass auf die Dauer eine Zusammenarbeit mit den Cetniks auf Grund ihrer politischen Zielsetzung nicht tragbar orscheint. Es wird daher der Einfluss der Ustascha und damit des kroatischen Staates weiterhin gestärkt werden, um allmählich von den Cetnik–Verbänden abrücken zu können, die nicht ortsansässigen abzuschieben. Der Anfang hierzu ist gemacht. Um die Unzuträglichkeiten zu beenden, die sich daraus ergeben, dass in rein kroatischen Gegenden die eingesetaten Cetnik–Verbände die Bevölkerung belästigen und auch ausplündern, ist in Durchführung, sie aus diesen Gebieten herauszuziehen und nur noch in Orten mit pravoslavischer Bevölkerung zu Sicherungszwecken einzusetzen."}})</ref>|Procjena situacije 264. pješadijske divizije (7.12.43)}} Komanda Jugoistoka je istog dana izvijestila Vrhovnu komandu njemačkog Wehrmachta o sadjejstvu [[114. lovačka divizija (Nemačka)|114. lovačke divizije]] i četnika u borbi protiv snaga [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]: {{izdvojeni citat|114. lovačka divizija: čišćenje prostora oko [[Vrlika|Vrlike]] u saradnji sa četnicima završeno; neprijatelj je izgubio 22 mrtva i 20 zarobljenih; veliki plen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=78&broj=89&roll=331 NARA, T78, Roll 331, frame no. 6287993.] <br /> ({{jez-njem|"114. JG. DIV: SAEUBERUNG IN RAUMES VRLIKA IM ZUSAMMENWIRKEN MIT CETNIKS NACH WEITEREN 22 FEINDTOTEN U. 20 GEFANGENEN BEI EINBRINGUNG GROESSERER BEUTE ABGESCHLOSSEN."}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 6. decembra 1943 (7. decembar 1943.).}} === Borbe pod njemačkom komandom u Crnoj Gori (1943-1944) === {{main|Operacija Frühlingserwachen (1944)}} [[File:Collaborationist Jakov Jovović with Germans on Cetinje.jpg|thumb|Četnički komandant [[Jakov Jovović]] sa svojim saborcima i Nemcima na [[Cetinje|Cetinju]], jesen 1943.]] Od 17. do 24. oktobra [[1943]]. godine, njemačke okupacione snage su organizovale [[Operacija Balkanski klanac|operaciju Balkanski klanac]] (njem. ''Balkanschlucht''). Osnovni cilj operacije je bio likvidacija snagâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] i [[Divizija Garibaldi|Italijana]] koji su prešli na stranu partizana u Crnoj Gori, kao i ovladavanje [[Jadransko more|jadranskim]] zaleđem. Pored sopstvenih snaga, njemački okupator je za ovu priliku angažovao dva italijanska fašistička puka (oko devet bataljona), čiji su štabovi bili u [[Bar]]u i [[Podgorica|Podgorici]], kao i muslimansku fašističku miliciju i ostatke četnika Draže Mihailovića.<ref>https://www.znaci.org/00001/151_5.pdf</ref> Dakle, pored dvije divizije [[Wehrmacht]]a, u operaciji je učestvovalo i oko 5.000 [[Balli Kombëtar|balista]], talijanskih fašista i četnika.<ref>https://www.znaci.org/00001/33_9.pdf</ref> U depeši Vrhovnoj komandi JVuO od 20. oktobra 1943,<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, Knjiga predatih depeša CG—3, Depeša br. 211.</ref><ref>Др Радоје Пајовић, Контрареволуција у Црној Гори: Четнички и федералистички покрет 1941—1945, Обод, Цетиње, 1977, стр. 408.</ref> delegat VK JVuO u Crnoj Gori i [[Sandžak]]u major [[Rudolf Perhinek]] piše o učešću crnogorskih četnika na strani okupatora u ovoj [[Sile Osovine|osovinskoj]] operaciji: {{izdvojeni citat|Žalosno ali tačno. Da nisu Nemci angažovali ovolike snage, nas ovde više ne bi bilo, jer se više niko nije hteo boriti, već samo begati, ali nije se više imalo kud... Mi se izvlačimo i gledamo da smo pozadi njih, da bi iskoristili njihovu borbu sa komunistima i uništavanje istih.}} Informacija o potpunoj potčinjenosti četničkih jedinica u okupiranoj Crnoj Gori njemačkim vlastima, kao i tijesnim vezama sa kvislinškom ''Narodnom upravom'' koju je okupator formirao, Draži Mihailoviću je bila dostavljena 1. decembra 1943. godine iz štaba majora [[Petar Baćović|Petra Baćovića]] (pseudonim »Nav-Nav«): {{izdvojeni citat|Nemci daju oružje i odelo s a s d j k a c a m a [nedešifrovana riječ; moguće "žandarmima" — prim.] i nešto plate. Milicija će biti formirana kao prava vojska. Za komandanta cetinjskog bataljona major Zdravko Kasalović. Za nikšićki bataljon Boško Pavić, a mene su naimenovali za komandanta žandarmerijskog bataljona za srez šavnički. Pojava Narodne uprave i svega ovoga što se sada stvara, nije izraz želje niti naroda niti naša, već je ovo nužno zlo, između dva zla, jer drugog izlaza nema. Mi nismo u stanju samo pomoću naroda da ma šta učinimo bez pomoći Nemaca.<ref>AVII, kut. 276, reg. br. 7/1-35.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 47, str. 89.</ref>}} [[Ljubomir Lazarević]], inženjer iz [[Kolašin]]a (pseudonim »Bene«), 28. januara 1944. godine obavještava Dražu Mihailovića da četnici u Crnoj Gori sarađuju sa njemačkim okupacionim vlastima u svakom obliku: {{izdvojeni citat|Svi komandanti u Crnoj Gori primili su saradnju sa Nemcima, potpisali obavezu a sa ostatcima vojske nalaze se u žici, ili u neposrednoj blizini nje. Nema ni jedne grupe u šumi koja bi pretstavljala našu borbu, oko koje bi se moglo okupljati. Vukadinović isto tako nalazi se u Podgorici ili u okolini. Nagovešteni dolazak Srbijanske vojske pozdravljen je burno svuda, ali dolazak Ljotićevaca učinio je Ljotićevce vrlo aktivnim i prete da ko god ne bude s njima, on je komunista. Po varošima teško će se iko održati jer ta formula svakoga će staviti pod udar okupatora kao komunistu. Ovaka saradnja sa njima je nemoguća, jer ovi traže prilazak njima, ne saradnju. Po selima Crne Gore gospodare komunisti. Naše akcije vrše se samo u cilju osiguranja ili odbrane nemačkih kolona. Nemačke snage na ovom terenu vrlo su male i nesposobne za ma kakvu širu akciju. Do sada nema ni izgleda na akciju. Svako dalje čekanje, pogoršava našu situaciju. Narod gubi veru u našu dobru volju i našu sposobnost.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_67.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 15. do 31. januara 1944. godine]</ref>}} [[File:Chetniks and Germans in Podgorica 1944.jpg|thumb|Četnički komandanti i njemački okupatori u [[Crna Gora|Crnoj Gori]]. [[Đorđije Lašić]] (prvi zdesna), šef njemačke uprave za Crnu Goru pukovnik Hajnke (treći zdesna) i Jakov Jovović (drugi slijeva) u [[Podgorica|Podgorici]], proljeće 1944.]] [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. nemački korpus]] u Crnoj Gori pokrenuo je [[10. april]]a [[1944]]. [[Operacija "Frilingservahen" (april-maj 1944)|operaciju "Frilingservahen"]], uz masovno učešće četnika. Operacija je pripremljena u saradnji sa [[Pavle Đurišić|Pavlom Đurišićem]] i započeta tako što su četnici zajedno sa Nemcima iz nemačkih garnizona napali na slobodnu teritoriju. Plan napada je bio sledeći: {{izdvojeni citat|'''Đurišićeve snage''': Prva borbena grupa, 700 ljudi, iz si. pravca preko rejona 5 km j. Bijelo Polje za Mojkovac. Druga borbena grupa, 1200 ljudi, pod komandom Đurišićevog Operativnog štaba, od Brodareva preko Šahovića za Mojkovac — Kolašin. Treća borbena grupa, 1000 ljudi, od sredine puta Pljevlja — Prijepolje pravcem Mojkovac. Četvrta borbena grupa, 1500 ljudi, od Pljevalja pravcem Mojkovac. Mojkovac treba da bude dostignut za 2 dana. Posle toga skretanje glavnine u rejon z. Tara — sz. Kolašin — Mojkovac. '''Nemačke snage''': 1 ojač. mot. č. prodire od Brodareva do Bijelog Polja. 1 ojač. mot. č. od Pljevalja do prelaza preko Tare 22 jjz. Pljevlja. Bat. [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]], 600 ljudi, sledi nemačke snage za Bijelo Polje, onda skreće za Mojkovac. Milicija iz Brodareva, 700 ljudi, čisti svoj rejon i prodire od Brodareva ka jjz. Početak napada: 10. 4. 44. [[181. pešadijska divizija (Nemačka)|181. peš. div.]] obezbediće odgovarajuće informisanje četničke Grupe "Jug" (major Lašić i Bukatonović [pogreška; vjerovatno je u pitanju major [[Savo Vukadinović]] — prim.] u Podgorici) kao i Grupe "Nikšić".<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=364&rec=314&roll=663 NARA, T314, Roll 663, frame no. 000357.]</ref><ref>Obaveštenje Komande 21. brdskog korpusa Komandi 181. brdske divizije od 08.04.1944., Vojnoistorijski institut, NAV--T-314, r. 663, s. 357.</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u NDH (1944) === [[File:August Šmidhuber, komandant 7. SS divizije, Todor Perović, lekar Trebinjskog korpusa i kapetan Milorad Vidačić, komandant Trebinjskog korpusa JVuO.jpg|thumb|Žena u crnini moli za milost Milorada Vidačića, komandanta Trebinjskog korpusa JVuO. Prisutni su još [[August Schmidhuber]], komandant 2. puka [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS divizije]] (prvi lijevo), Todor Perović, predstavnik četničke komande istočne Bosne i Hercegovine (drugi lijevo) i neimenovani oficir [[Schutzstaffel|SS]]-a. Fotografija je nastala tokom njemačke [[Operacija Gama|operacije Gama]] protiv partizana u [[Istočna Hercegovina|istočnoj Hercegovini]] (ljeto/jesen 1943. godine).<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2015/08/bk0034.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0034 | Photo | SS-Freiwilligen-Gebirgs-Division "Prinz Eugen"]</ref>]] Kolaboracija četnika u [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] sa njemačkim okupacionim snagama postala je intenzivnija tokom zime 1943-1944, makar u slučaju hrvatskih kvislinških snaga i četnika bila pod neprestanom tenzijom. Podaci navedeni u izvještaju generala [[Edmund Glaise von Horstenau|Glaisea von Horstenaua]] od 26. februara 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=236&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000236.]</ref> zasnovani na službenim podacima NDH otkrivaju opseg kolaboracije: 11. februara bilo je na teritoriju NDH trideset i pet posebno imenovanih četničkih grupa sa procijenjenih 23.300 ljudi pod oružjem. Neke manje jedinice su brojale od 200 do 400 pripadnika, dok su ostale, poput [[Momčilo Đujić|Đujić]]eve grupe, imale i do 2.500 vojnika i oficira. Od toga je s Nijemcima i vlastima NDH kolaboriralo devetnaest grupa (ukupno 17.500 ljudi); šesnaest ostalih grupa s oko 5.800 ljudi ubrajane su u pobunjene četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=237&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000237—000240.]</ref> S iznimkom odreda vojvode [[Uroš Drenović|Uroša Drenovića]] u sjeverozapadnoj Bosni (oko 400 ljudi), kojeg su vlasti NDH smatrale potpuno lojalnim, za sve druge četničke kolaborirajuće grupe ustaške su vlasti držale da se prema Nijemcima odnose osobito prijateljski kako bi od njih izvukle što više oružja i municije, dok se istovremeno drže neprijateljski prema NDH.<ref>[https://znaci.org/00001/40_64.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje KOLABORACIJA IZVAN SRBIJE DO OKTOBRA 1944.]</ref> Iako se vojvoda [[Radivoje Kerović]], komandant [[Majevica|majevičkih]] četnika, u Horstenauovom izvještaju ubraja među »pobunjene četnike« (i to kao prvi na spisku, dok se za njegov odred tvrdi da ima 1000 ljudi, tj. da je najbrojniji), u dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 18. februar 1944. godine njegova lojalnost uopšte nije dovedena u pitanje: {{izdvojeni citat|Upit kod [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]] u vezi snabdijevanja municijom Kerovića koji se smatra lojalnim, i 200 ljudi zelenog kadra, koji se bore protiv crvenih zapadno od [[Koviljača|Koviljače]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=17&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000013.] <br /> ({{jez-njem|"Beim Pz.AOK. 2 wird angefragt, ob Bedenken bestehen gegen Unterstützung mit Munition der im Raume westlich Koviljaca stehenden Cetniks des Kerovic, die als loyal angesehen werden und 200 Mann des sog. "Grünen Kaders" in Kampf gegen die Roten."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnog zapovjednika Jugoistoka (18. februar 1944.)}} Od 23. do 25. januara 1944. godine, na području između [[Knin]]a i [[Kistanje|Kistanja]] organizovana je [[Operacija Frühlingswetter|operacija »Frühlingsgewitter«]]. Vodeći borbe protiv jedinicâ iz sastava [[19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ|19. divizije NOVJ]], operaciju su izveli dijelovi [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] Wehrmachta, zatim 92. motorizovani grenadirski puk i 3. bataljon 98. brdskog lovačkog puka [[1. brdska divizija (Njemačka)|1. brdske divizije]]. Njemačkom okupatoru pridružile su se snage lokalnih četnikâ, najvjerovatnije iz [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]]. U izvještaju 264. pješadijske divizije od 25. januara 1944, poslatom Komandi [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|15. brdskog armijskog korpusa]], njemačkim gubicima tokom operacije pribrojani su oni iz četničkih redovâ: {{izdvojeni citat| Sumarni izveštaj »Frilingsgeviter«: 1.) Delimičan ogorčeni otpor neprijatelja kod Ervenika, Bratiškovaca, Kistanja, Radučića slomljen je energičnim zahvatom. Banditi iznenađeni prodorom 92. gren. p. (mot.) od sz. prema Kistanju. 2.) Gubici: A.) sopstveni: 1 poginuo, 3 ranjena, 1 četnik poginuo. B.) neprijatelj: 66 poginulih izbrojano, procenjuje se daljih 60 do 70 poginulih i ranjenih. 35 zarobljenika u eng. uniformama iz Štaba 19. dalm. div. i 5. brig. C.) Zaplenjeno: 1 mitr., 3 puš. mitr., 42 autom., 2 pt puške, 1 l. minob., 1 telefon, 46 karab., 30 eng. mina, 10.000 metaka peš. mun., 60 kom. mina za 1. minob., 3 engl. bicikla.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_21.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 25. januara 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o sopstvenim i neprijateljskim gubicima u operaciji »Frilingsgeviter« na prostoru Knin — Kistanje]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=293&rec=314&roll=561 NARA, T314, Roll 561, frame no. 000287.] <br /> ({{jez-njem|"ABSCHLUSSMELDUNG ”FRUEHLINGSGEWITTER”: </br> 1.) TEILWEISE HEFTIGER FEINDWIDERSTAND BEI ERVENIK, BRATISKOVCI, KISTANJE, RADUCIC WURDE IM ENERGISCHEN ZUGREIFEN GEBROCHEN. BANDITEN DURCH EINBRUCH GREN. RGT. (MOT) 92 VON NW NACH KISTANJE UEBERRASCHT. </br> 2.) VERLUSTE: </br> A.) EIGENE: 1 TOTER, 3 VERWUNDETE, 1 CETNIK TOT. </br> B.) FEIND: 66 GEZAEHLTE TOTE, 60 BIS 70 WEITERE TOTE UND VERWUNDETE GESCHAETZT. 35 GEFANGENE IN ENGL. UNIFORM VON STAB 19. DALM. DIV. UND ROEM. 5. BRIG. </br> C.) BEUTE: 1 S.MG., 3 LE. MG., 42 MP., 2 PZ. BUECHSEN, 1 LE. GR. W., 1 FERNSCHRECHGERAET, 46 KARAB., 30 ENGL. MINEN, 10000 SCHUSS INF. MUN., 60 SCHUSS LE. GR.W. MUN., 3 ENGL. FAHRRAEDER."}})</ref>}} [[File:Hercegovački četnici i njemački vojnici s narodnim herojem Miletom Okiljevićem uoči njegovog strijeljanja juna 1944.jpg|thumb|Pripadnici [[369. legionarska divizija|369. „Vražje“ divizije]] i četnici Gatačke brigade Nevesinjskog korpusa JVuO sa vezanim [[Miletom Okiljevićem]], zamjenikom političkog komesara II čete I bataljona XI hercegovačke brigade, zarobljenim u borbama za Gat 15. maja 1944. godine (istog mjeseca je i strijeljan). Okiljević je proglašen 1951. godine za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]].<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2017/10/bk0272.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0272 | Photo | 369. (kroatische) Infanterie-Division]</ref>]] Vojvoda [[Dobroslav Jevđević]] je, pored Momčila Đujića i [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], vjerovatno najdalje otišao u kolaboraciji s njemačkim okupatorom, kada su u pitanju četničke jedinice van teritorije okupirane Srbije. Nakon kapitulacije Italije, boravio je u Rimu okupiranom od nacista. Nakon toga, našao se u Trstu, gdje je uspostavio čvrste veze s njemačkom obaveštajnom službom: {{izdvojeni citat|Ja sam javio Đujiću da preko naših ljudi u Sušaku i Trstu prihvate naše oficire koji idu iz Italije i upućuje u Liku i zap. Bosnu. Ovo sam javio i našima u Rim. Kap. Đaković javlja da su Nemci pobili oko 14000 partizana na prostoriji Crikvenica — Sušak — Rijeka, od kapitulacije Italije do danas.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} U izvještaju od 20. februara 1944, poslatom majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]], komandantu Zapadne Bosne JVuO, kapetan [[Ilija Jevtić]] piše o totalnoj subordinaciji [[Dinarska divizija|Dinarske divizije]] Nijemcima, koji u potpunosti kontrolišu četnike pod komandom vojvode Đujića: {{izdvojeni citat|Sem samog vojvode Đujića i jednog malog broja četnika, svi četnici Dinarske oblasti (oko hiljadu devet stotina i nekoliko) nalaze se pod nemačkom komandom. Hranu, odeću, obuću, cigarete i novac svaki četnik i njegov starešina prima kao i nemački vojnik odn. oficir. Svu municiju i oružje primaju takođe od Nemaca. Četnici pod nemačkom komandom nalaze se po bunkerima počev od Knina do Šibenika i Splita. U pojedinim bunkerima su izmešani, pola četnici pola ustaše. Nemački oficiri dolaze na Kosovo polje u četničku diviziju, a isto tako naši četnički oficiri i ostale starešine na čelu sa Đujićevim načelnikom štaba odlaze u Nemačku diviziju. Voze se na nemačkim automobilima kroz Knin i t.d. Jednom rečju između četnika i Nemaca postoji najtešnja saradnja i nemačka puna kontrola nad radom četnika. Jedino se pop Đujić, kao komandant divizije, sa svojom užom pratnjom ne pojavljuje pred njima.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_78.htm Izveštaj kapetana Ilije Jevtića od 20. februara 1944. komandantu zapadne Bosne o svom radu i saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji i Lici]</ref>}} Njemački poručnik [[Reinhard Kopps]], poznatiji kao ''Konrad'', bio je šef jedne obavještajne grupe [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]]. Kada je 3. marta 1944. došao iz [[Beograd]]a u [[Dalmacija|Dalmaciju]], sobom je doveo nekoliko [[ZBOR|ljotićevaca]], između ostalih i Roka Kaleba, pripadnika antikomunističke organizacije »[[Beli Orlovi]]«. Od ostataka Đačkog bataljona (ranije: Splitsko-šibenska četa), koji su uglavnom bili ljotićevci, i dijela četnika koje mu je ustupio vojvoda Đujić, poručnik Kopps je formirao odred »Konrad« čiji je zadatak bio da vrši diverzije na partizanske štabove, organe narodne vlasti, ubija simpatizere NOP-a i da spriječi veze iz unutrašnjosti sa jedinicama i štabovima NOVJ na otocima. Grupa »Konrad« brojila je oko 30 ljudi — četnika i Nijemaca, sa sjedištem u selu [[Zablaće]], pokraj [[Šibenik]]a.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_167.htm Izveštaj Štaba Dinarske četničke oblasti od 29. maja 1944. komandantu oblasti o akciji Grupe "Konrad" protiv pripadnika NOP-a na području Dalmacije]</ref> U izvještaju koji je 11. marta 1944. godine uputio komandi [[2. oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]], o suradnji sa četnicima vojvode Đujića Kopps je zapisao sljedeće: {{izdvojeni citat|''Predmet: Četničke jedinice u sjevernoj Dalmaciji.'' Četnici su u sjevernoj Dalmaciji grupisani u jednu [[Dinarska divizija JVuO|diviziju »Dinara«]], čiji se štab nalazi u [[Kosovo polje (Dalmacija)|Kosovu]], 11 km južno od Knina. Komandovanje je u rukama vojvode Momčila Đujića, uz podršku majora Kapetanovića i kapetana Mijovića. Jačina grupâ, podređenih ovoj komandi, trenutno iznosi oko 6500 ljudi. Utjecajna zona se poklapa sa rajonom naseljenim Srbima unutar trokuta [[Knin]]—[[Šibenik]]—[[Zadar]] i doseže do zone [[Lika|Like]]. Operaciona zona je cijeli ovaj trokut, a naročito veće komunističke, partizanske oblasti, koje su naseljene Hrvatima. Do sada su vojne operacije izvođene u suradnji sa njemačkim divizijama, o čijim su rezultatima ove izvještavane. Znatni dijelovi ovih četničkih jedinica angažirani su na osiguranju njemačkih puteva za dotur. Posmatrano s vojne strane, trenutno se četnička suradnja sa njemačkim jedinicama ocjenjuje kao pozitivna. Na osnovu snaga, koje nam se ovdje nude, može se zaključiti da ona nije iskorištena u potpunosti, ali i ono što je do sada učinjeno upućuje na činjenicu, da bi njihovo dalje angažiranje u vojnom pogledu za nas bilo povoljno.<ref>[https://znaci.org/zb/4_21_10.pdf#page=1414 Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu, Narodnooslobodilačka borba u Dalmaciji, knjiga 10: siječanj—ožujak 1944. godine (tom 21, dokument br. 402, str. 1414—1418.)]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=696&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000692.] <br /> ({{jez-njem|"Betr. Cetnik–Verbaende Norddalmatien. </br> In Norddalmatien sind die Cetniks in einer Division "Dinara" zusammengefasst, deren Hauptquartier in Kosovo, 11 km s. Knin, liegt. Die Fuehrung liegt in den Haenden des Wojwoden Momcilo Djujitsch, der seinerseits unterstuetzt wird von Major Kapetanowitsch und Hauptmann Miowitsch. Die Staerke der diesem Kommando unterstellten Gruppen belaeuft sich z.Zt. auf etwa 6500 Mann. Das Einflussgebiet stimmt ueberein mit dem serbischen Siedlungsraum innerhalb des Dreiecks Knin–Sibenik–Zara und reicht bis ins Lika–Gebiet hinein. Operationsgebiet ist dieses gesamte Dreieck, insbesondere die in ihm liegenden groesseren, kroatisch besiedelten kommunistischen Partisanbereiche. Militaerische Operationen wurden bislang in Zusammenarbeit mit deutschen Divisionen durchgefuehrt und deren Ergebnisse dorthin gemeldet. Darueber hinaus sind wesentliche Teile dieser Cetnik–Verbaende zur Sicherung deutscher Nachschubstrassen eingesetzt. </br> Militaerisch gesehen ist somit die Zusammenarbeit der Cetniks mit deutschen Verbaenden zur Zeit positiv zu beurteilen. Sie fuehrt wohl noch keineswegs zu voller Ausnutzung der sich hier uns anbietenden Kraefte, doch berechtigt das bisher Geleistete zu der Auffassung, dass ein weiterer Einsatz sich fuer uns militaerisch guenstig auswirken muss."}})</ref>|Izvještaj jedinice »Konrad« od 11. ožujka 1944. Komandi Druge oklopne armije o četničkim jedinicama u sjevernoj Dalmaciji}} Na osnovu svega iznesenog, poručnik Konrad predlaže nadređenim: „Što se tiče upotrebe četničkih jedinica sjeverne Dalmacije u vojne svrhe, treba reći da one predstavljaju samo nastavak prakse talijanskih jedinica. Uz to se prije svega mora dodati i to, da se Talijani nikada nisu usuđivali — i pored svih hrvatskih suprotnih tvrdnji — da u većem obimu sprovedu vojnu suradnju, jer oni nisu željeli da se ojačaju četnici, tada još neoprobani u težoj političkoj situaciji. Dok su Talijani sprovodili samo djelomične operacije, danas je, uz strogu kontrolu i rukovođenje, moguća mnogo obimnija mobilizacija četničkih jedinica. Đujić nam je rekao da će se njegove jedinice, nakon čišćenja partizanskih oblasti u dalmatinskom području, angažirati tako što će u suradnji sa njemačkim komandama izvršiti zapriječavanja Titovih kanala za snabdijevanje. Na osnovu ovdje poznatih činjenica ovo izgleda apsolutno moguće.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=700&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000696.] <br /> ({{jez-njem|"Zur militaerischen Verwendung der Cetnikverbaende Norddalmatiens ist zu sagen, dass sie nur eine Fortsetzung der italienischen Verbindungen darstellen wuerde. Dazu muss allerdings hinzugefuegt werden, dass die Italiener es niemals gewagt haben – trotz aller gegenteiligen wiederholten kroatischen Behauptungen – in grossem Stil militaerische Zusammenarbeit durchzufuehren, da sie die damals noch nicht erprobten Cetniks in einer im uebrigen noch unreiferen groesseren politischen Lage nicht zu stark werden lassen wollten. Waehrend somit die Italiener nur Teilunternehmen durchfuehrten, waere bei straffer Kontrolle und Steuerung der Cetnikverbaende heute ein Heranziehen in weit groesserem Umfang moeglich. Djujitsch hat sich uns gegenueber bereiterklaert, seine Verbaende nach Saeuberung der Partisanengebiete im dalmatinischen Raum so einzusetzen, dass in Zusammenarbeit mit deutschen Dienststellen eine Sperrung der Versorgungskanaele Titos erfolgt. Auf Grund der hier bekannten Unterlagen erscheint dies vollkommen moeglich."}})</ref> [[File:Helmuth von Pannwitz and Chetniks.jpg|thumb|Njemački general [[Helmuth von Pannwitz]], zapovjednik [[15. SS kozački konjanički korpus|15. SS kozačkog korpusa]], u društvu četničkih oficirâ s teritorije NDH.]] U izvještaju Višeg SS i policijskog vođe u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj ''[[Gruppenführer]]a'' [[Konstantina Kammerhofera]] za mjesec mart 1944. godine, iskazano je stanovito nezadovoljstvo učinkovitošću četnikâ u Bosni i Hercegovini u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Policijska oblast II ([[Sarajevo]]): [...] </br> Borbena vrijednost četnika stacioniranih u policijskoj oblasti Sarajevo nastavila je opadati; borbe u okolici [[Višegrad]]a i [[Trebinje|Trebinja]] pokazale su da se oni mogu uspješno oduprijeti [neprijatelju] samo uz njemačku podršku. U [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], četnici nisu pokazali nikakvu vlastitu inicijativu tijekom izvještajnog perioda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=228&rec=314&roll=1548 NARA, T314, Roll 1548, frame no. 000222.] <br /> ({{jez-njem|"Polizeigebiet II (Sarajevo): </br> Der Kampfwert der im Polizeigebiet Sarajevo stehenden Cetniks ist weiter gesunken, bei den Kämpfen im Raum von Visegrad und Trebinje hat sich gezeigt, daß sie sich nur mit deutscher Unterstützung erfolgreich zur Wehr setzen können. In Ostbosnien zeigten sich die Cetniks im Berichtsmonat ohne eigene Initiative."}})</ref>|Mjesečni izvještaj za mart 1944. godine Višeg SS i policijskog vođe u Hrvatskoj (6. IV 1944).}} Njemački nadležni organi su ukazivali svojim višim komandama i na vidljivu diskrepanciju u domaćem antikomunističkom taboru u kontekstu »borbe protiv bandi«. Tako se u izvještaju 264. pješadijske divizije od 10. aprila 1944. na jednoj strani tvrdi da „hrvatske vlasti očigledno poseduju vrlo malo poverenja u trajno postojanje vlastite vlade“,<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_43.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji]</ref> dok se za četnike Dinarske divizije pod Đujićevom komandom navodi: {{izdvojeni citat|Nasuprot ovom, četnike treba ceniti kao jedini pouzdani faktor borbe protiv komunističkih bandi. Oni raspolažu, pored jednog boljeg rukovođenja i organizacije, i potrebnom inicijativom u borbi protiv bandi za sopstvena obaveštavanja i poduhvate i redovno javljaju upotrebljive rezultate izviđanja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=494&rec=314&roll=562 NARA, T314, Roll 562, frames no. 000489—000490.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroat. Behoerden besitzen anscheinend nur geringes Vertrauen in der dauernden Bestand der eigenen Regierung. </br> Im Gegensatz hierzu sind die Cetniks als einzig zuverlaessiger Faktor im Kampf gegen die kommunistischen Banden zu werten. Sie verfuegen neben einer besseren Fuehrung und Organisation ueber die im Bandenkampf notwendige Initiative zu eigenen Erkundungen und Unternehmen und melden regelmaessig brauchbare Aufklaerungsergebnisse."}})</ref>|Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. [[V SS korpusu]] iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], o držanju vojvode Momčila Đujića je data veoma povoljna ocjena: {{izdvojeni citat|Đujić neupitni pristalica DM. Hrvatski državljanin, lojalno radi sa vlastitim trupama protiv komunista, nasilno mobiliše pravoslavce. Prema povjerljivom izvještaju, nedavno je više puta izrazio antibritanska osjećanja. Jačina: 7000. Jesu li Đujićeve jedinice na području V SS korpusa?<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1208&rec=314&roll=565 NARA, T314, Roll 565, frame no. 001203.] <br /> ({{jez-njem|"Djujic einwandfrei DM Anhänger. Kroat. Staatsangehöriger, arbeitet mit eigener Truppe gegen Kommunisten loyal zusammen, zwangsmobilisiert Pravoslaven. In letzter Zeit nach V—Meldungen wiederholt englandfeindlich geäussert. Stärke 7000. Sind Djujic—Verbände im Bereich V. SS—Korps?"}})</ref>}} U izvještaju od 10. maja 1944, oficiri 15. brdskog korpusa navode da Nijemci snabdijevaju ukupno 6.318 četnika u NDH („Hrvatska borbena zajednica“). Za skrb 4.421 četnika starala se [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. divizija]], dok se o ostalih 1.897 brinula [[373. legionarska divizija|373. divizija]] Wehrmachta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=828&rec=314&roll=565 NAW, T-314, Roll 565, frame 000823: Zabilješka o broju četnika koje snabdijeva 15. brdski korpus (10. maj 1944.).]</ref> Nemački izveštaj iz jula 1944. godine, ocenjuje da četnici popa Đujića imaju oko 8.000 ljudi, od čega 7.000 naoružanih; dobro su organizovani, neprijateljski orijentisani prema Englezima i bez engleske pomoći. Nijemci zaključuju da im oni zamjenjuju jednu do dvije divizije u Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Jedinica Konrad [srednja Dalmacija]: Saradnja sa četnicima izvanredna. '''Oni zamenjuju jednu do dve divizije'''. Samo se oni bore — ustaše manje aktivne.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=790 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000781.] <br /> ({{jez-njem|"Zusammenarbeit der Truppe mit Cetniks hervorragend. Cetniks ersetzen 1 — 2 Divisionen. Nur sie kämpfen. Ustascha wenig aktiv."}})</ref>|Izveštaj kapetana Merrema, drugog obaveštajnog oficira Komande Jugoistoka (Armijske grupe F) o inspekcijskom putu po Srbiji, Bosni i Hercegovini i Hrvatskoj u periodu 20. jun — 4. juli 1944.}} Kapetan Merrem, njemački oficir koji je sastavio ovaj izvještaj, imao je samo riječi hvale na račun četnikâ Dinarske divizije JVuO i vojvode Momčila Đujića: {{izdvojeni citat|[[373. legionarska divizija|373. pešadijska divizija]]: Saradnja sa četnicima vrlo dobra (1. lički korpus sa sedištem u [[Gračac]]u). Oni nemaju direktnu vezu sa Đujićem. Rukovođenje njima direktno od strane obaveštajnog odjeljenja divizije. Njihovim akcijama uvek prisustvuje nekoliko Nemaca koji kontrolišu isporuke municije i snabdevanja. [...] '''Oni su jedini stvarno korisni saborci''' [podvučeno u originalu — prim.]. Jedino od njih dolaze korisna obaveštenja o neprijatelju. [...] Jedan četnički komandant odaje utisak potpuno pouzdanog saborca, koji je i neprijateljski nastrojen prema Englezima. [...] Četnici su vrlo častoljubivi i drago im je kada Nemci primete njihove podvige. [...] Podoficir Bartl poznaje lično vojvodu Đujića. Đujić mu šalje čak i sopstvene naredbe u vezi s područjem [[Donji Lapac|Lapca]]. [Najbolja taktika protiv partizana sastoji se u upotrebi specijalnih jedinica] i kombinovanju četnika u jedinice snage jednog bataljona sa jednim nemačkim vodom sa radio stanicom i, po mogućstvu, teškim oružjem.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=793 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Aussenstelle der 373. (kroat.) Div. – Uffz. Bartl. </br> Sehr gute Zusammenarbeit mit Cetniks. (1. Lika–Korps Sitz Gracac.) Kein unmittelbarer Einfluss Djuic. Direkte Führung durch Ic–Aussenstelle. Bei Cetnik–Einsatz nehmen meist einige deutsche Soldaten teil. Dadurch Kontrolle der Munitions– und Verpflegungslieferung gewährleistet. "Kroatische Kampfgemeinschaft" bezeichnet Bartl nur als Ausdruck im deutschen Schriftverkehr. Cetniks können diesen Begriff nicht und würden bei Bekanntgabe feindselige Haltung einnehmen. Cetniks sind die einzigen brauchbaren Mitkämpfer. Diese allein liefern auch brauchbare Feindmeldungen. </br> Kurze Rücksprache mit einem örtlichen Cetnik–Führer ergab den Eindruck eines absolut zuverlässigen, sogar englandfeindlichen Mitkämpfer. </br> Cetniks sind sehr ehrgeizig und sehen es gerne, wann ihre Taten von Deutschen beobachtet werden. Geschriebenes Wort (Flugblätter) gilt bei ihnen wenig. Das gesprochene Wort ist alles. Gute Flüsterpropaganda hat grossen Einfluss. </br> Von Invasion sprechen Cetniks kaum. </br> Uffz. Bartl kennt den Vojvoden Djuic persönlich. Djuic schickt ihm sogar die den Raum Lapac berührenden eigenen Befehle. </br> Auf die Frage, wie man nach seiner Ansicht der kommunistischen Banden Herr werden könne, antwortete Uffz. Bartl: "Durch andauerndes Jagen mit kleinen Jagdkommandos (Kleinkrieg nach Bandenart), durch Einsatz von Tarneinheiten und durch Zusammenfassen der Cetniks in Batl.–Stärke, dabei etwa 1 deutscher Zug mit Funk und möglichst mit schweren Waffen." </br> Uffz. Bartl macht einen sehr guten Eindruck, scheint sich aber doch sehr viel zuzutrauen, wenn er behauptet, er könne die gesamten Djuic–Cetniks dahin bringen, wo wir sie haben wollen, falls er an die entsprechende Stelle gesetzt werden wurde."}})</ref>}} Visoka ocjena za doprinos četničkih formacijâ s teritorije marionetske NDH ratnim naporima njemačkog okupatora data je 25. jula 1944. godine od strane nadležnih instanci iz [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]]: {{izdvojeni citat|Hrvatska: [...] Četnici su, s obzirom na vlastitu slabost, naši prirodni saveznici u borbi protiv komunizma. '''Samo se oni bore'''! “Hrvatska borbena zajednica” postoji samo na papiru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=716&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000707.] </br> ({{jez-njem|"Cetniks unter Berücksichtigung eigener Schwäche im Kampf gegen Kommunisten unsere natürlichen Verbündeten. Sie allein kämpfen! "Kroatische Kampfgemeinschaft" steht nur auf dem Papier."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka od 25. jula 1944.}} U izvještaju od 11. avgusta 1944, nakon proputovanja koje je Vojni zapovjednik Jugoistoka poduzeo u zoni odgovornosti V SS brdskog korpusa na teritoriju NDH, o tamošnjim četnicima te suradnji s njima kazano je: {{izdvojeni citat|Dobro iskorištavanje četničkih komandanata. Zahtjev za premještaj [[369. legionarska divizija|369. pješadijske divizije]] zbog sve češćih incidenata između četnika, o čijoj suradnji divizija apsolutno ovisi, i hrvatskih pripadnika divizije. 369. pješadijska divizija se sastoji od otprilike 70% Hrvata. Zapovjednik divizije napominje da se najmanje 40% njih smatra nepouzdanim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=192&broj=445 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000440.] <br /> ({{jez-njem|"Gute Ausnutzung der Cetnikführer. Antrag auf Herauslösung der 369.I.D. da sich Zwischenfälle zwischen Cetniks, auf deren Zusammenarbeit Division unbedingt angewiesen, und kroat.Div.Angehörigen mehren. (Siehe Ic–Bericht). 369.I.D. besteht aus ca. 70 % Kroaten. Div.Kdr. bemerkt, dass hiervon minderstens 40 % als unzuverlässig anzusehen sei."}})</ref>|Izvještaj o posjeti OBSO-a zoni odgovornosti 5. SS brdskog korpusa od 7. do 11. avgusta 1944. godine (11.8.44).}} Major Adolf von Ernsthausen je bio zapovjednikom 392. artiljerijske pukovnije iz sastava [[392. legionarska divizija|392. (hrvatske) pješačke divizije]], jedne od tri njemačko-hrvatske divizije (pored [[369. legionarska divizija|369. legionarske divizije]] i [[373. pješadijska divizija|373. pješadijske divizije]]). Kao veteran [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]] sa iskustvom ratovanja na [[balkanskom bojištu]], major von Ernsthausen biva upućen [[1944]]. godine u okupiranu Jugoslaviju. Von Ernsthausen će [[1959]]. godine objaviti ratne memoare pod naslovom ''Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944'' (“Vukovi [[Lika|Like]]. Sa legionarima, ustašama, domobranima i četnicima protiv Titovih partizana. Doživljaji u Hrvatskoj 1944.”).<ref>[https://winkelried-verlag.de/buecher/landser-am-feind/744/die-woelfe-der-lika Winkelried Verlag: Adolf von Ernsthausen, Die Wölfe der Lika]</ref><ref>[https://www.booklooker.de/B%C3%BCcher/Adolf-von-Ernsthausen+Die-W%C3%B6lfe-der-Lika-Mit-Legion%C3%A4ren-Ustaschi-Domobranen-und-Tschetniks-gegen/id/A02Iwx5I01ZZ3 Ernsthausen, Adolf von — Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944 — Landser am Feind, Band 5 (www.booklooker.de)]</ref> O sveobuhvatnoj saradnji Dobroslava Jevđevića s okupacionim vlastima bio je general Mihailović, u više navrata, obaviješten i od strane Jovanke Krištof (pseudonim »Mira«), četničke obavještajke u [[Slovenija|Sloveniji]]. U veoma opširnom izvještaju od 29. juna 1944, Krištof o Jevđeviću (pseudonim »Aero«) daje nedvosmislenu ocjenu: „Aero je drugi [[Milan Nedić|Nedić]].“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_198.htm Izveštaj obaveštajnog organa od 29. juna 1944. Draži Mihailoviću o stanju četničkih organizacija u Sloveniji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Lici i saradnji sa nemačkim okupatorima]</ref> Pored toga, Krištof karakteriše Jevđevića kao „vrlo kompromitovanu osobu“ (najprije zbog „jakog sudelovanja sa okupatorom“), te zaključuje da ovaj ne bi mogao organizovati četničku ilegalu. Iz izvještaja Krištof može se zaključiti kako su vojvoda Dobroslav Jevđević i kapetan [[Dušan Đaković]], komandant 4. brigade iz sastava Ličko-kordunaške oblasti JVuO, bili podređeni okupatoru i suštinski i u simboličkoj ravni: {{izdvojeni citat|Odred u Ab.[aciji, tj. [[Opatija|Opatiji]] — prim.] likvidiran. 19 ljudi otišlo u [[Postojna|Postojnu]], a 10 ih ide u Nem.[ačku] kom. na [[Rijeka|Reci]], gde će služiti kao [[Gestapo]]. Tu će biti sa njima i Aero i kap. Đak., pa čak i r. stanica. [...] Svi su ti odredi pod Nem. kom. i bez međusobne veze, razbacani po [[Istra|Istri]], da se pokaže celom narodu, kako su Srbi Nem. sluge. Plaćeni su — vojnici 360 L.[ira] mesečno, podnar. 450 naredn. 525 podpor. mislim 3.000 a kap. Đak. 5.800 L. [...] U Josipdol je poslao Aero 11 ljudi, navodno da osnuju tamo četničku komandu. Međutim ti su ljudi Nem. tajna policija, a od četnika iz šume, koji su im dolazili u vezi, da je to četn. komanda, napravili Nem. radni bataljon, koji vode Nem. Tu je oko 40 ljudi, ostali su prestali dolaziti kad su videli šta se sa ovima desilo. [...] Kud ćemo veće poniženje za našu vojsku nego da komanduje Nem. poručnik našem kapetanu, pa i vojvodi, samo sreća, da je taj vojv. surogat, inače propadosmo od bruke... Sve ove i slične akcije vodi kap. Đaković, naravno pod komandom Nem. poručnika. Odluke o njima donosi Aero u dogovoru sa Nem. Upravo je gnusno gledati, kako se obojica klanjaju pred Nem. potpor. i por., pa kaplarima. Đak. sve pozdravlja fašistički uzdignutom rukom, a Aero samo veće činove oficire, inače našim pozdravom. [...] U Lici saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi — tamo mora okupator popuštati, jer inače odoše ljudi u šumu, a vođe su potpuno Nem. sluge i nemaju kamo bežati. [...] '''U krvi im je šurovanje sa okupatorom, a nama prikazuju kako vode vele politiku i kolike žrtve za narod s tim pridonašaju — dok u stvari nisu ništa drugo nego ponizne Nem. sluge'''. [...] Potrebno je već jednom započeti sa ozbiljnim i poštenim radom, jer će nas katastrofa preteći. Saradnju sa okupatorom trebalo bi napraviti na čisto drugoj bazi i ne sme biti vidna. Bar ovde.}} Na drugoj strani, Jovanka Krištof izdvaja kao pozitivan primjer vojvodu Momčila Ðujića: „Ovi ljudi ovde vide jedini spas u vojv. Đujiću, jer ga smatraju poštenim i iskrenim borcem za našu stvar. Isto ima org. dobro sprovedenu. Pljačkati i krasti ne dozvoljava o čemu su se uverili iz njegove prop. gde su imena poubijanih ljudi zbog nediscipline i raznih prekršaja. To ljudima imponira — pošten rad i samo to žele, a i zaslužuju, jer ih nepoštenje tuče već 3 1/2 god. I pored svega toga, ostali su verni našoj ideji. Isto saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi i ne vodi se trgovina sa ljudima, kao ovde. Ovo vodstvo se jako boji Đujića i gaji mržnju prema njemu zato hoće ljudima dokazati, da Đujić nema ništa odnosno samo par sto vojnika bez oružja koji kao čudo gledaju mitraljez. A isto, da su pod Nem. kao ovi ovde.“ U pokušaju da prebaci teret odgovornosti za sopstvenu kolaboraciju s okupatorom na komandanta Dinarske divizije JVuO, vojvoda Jevđević piše Mihailoviću 8. avgusta 1944. godine: „Garantujem i imam stotine dokaza da trupe Đujića u velikom delu stoje u tešnjoj vezi od mene, ali to niko ne vidi. Vi bi se začudili, kad bi vam sve ispričao kakve mi izveštaje pokazuju Nemci o svojim vezama sa našim jedinicama, naročito kod [[Uroš Drenović|Drenovića]] i ostalih, prebacujući mi da ih mi sabotiramo i podmuklo rušimo.“<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 156, reg. br. 51/1—1.</ref> I u izvještaju od 10. avgusta 1944, Jovanka Krištof je upozorila Mihailovića na činjenicu da se [[Lika|lički]] četnici pod komandom vojvode Jevđevića nalaze u [[Istra|Istri]] u službi okupatora, kao i da su pred [[Nacionalsocijalistička njemačka radnička partija|nacistima]] (»broj 11«) dužni salutirati [[Rimski pozdrav|fašističkim pozdravom]]: {{izdvojeni citat|Kolben [potpukovnik [[Karl Novak]] — prim.] se povratio 3 ov. meseca. Zgrozio se nad ovim radom. Nije mogao svega verovati kad su mu referisali oficiri i vojnici, dok nije neke stvari i na vlastite oči video. Mislim, da je dosta ako Vam kažem da stalno uzdiše i govori pri svakoj prilici: »Jadni Čiča, kako ga upropastiše, zar [[Vermaht]] i [[Gestapo]], da predstavlja Čičinu vojsku.« Prebleđuje slušajući i gledajući ovo. 3. mu referiraše četnici da su dobili naređenje da moraju svi nacistički pozdravljati. A jučer se sam uverio da ima oficira, koji profaniraju našu uniformu, te u njoj putuju iz [[Postojna|Postojne]] u Trst i daju povoda komun. za prop. Isti oficir Korać je tako i u Ab.[aciju] došao samo da je još imao natpis na rukavu i kapi »Lika« što po naređenju moraju svi u Postojni nositi. Ja sam ga napala zbog toga, a isto tako i Jovanovog brata, te su jučer svi na putu skinuli te sramotne natpise. [...] Čujem da Jovan sad ostaje kod Vas. Neka Vam ispriča kako su part.[izani] u okolici Post.[ojne] natiskali plakate o četn. banditima sa natpisom »Lika« na rukavu i kapi, koji su pljačkali selo sa br. 11 i odveli x ljudi i t.d. [...] Nadam se da će sad sigurno uspeti četnicima, da se odele od br. 11. Samo mnogi su od njih mišljenja da su ovim radom upropas[ti]li i ovde i Liku.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_21.htm Izveštaj Jovanke Krištof od 10. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o stanju ličkih četnika u Istri, njihovoj saradnji sa Nemcima i ponašanju Dobrosava Jevđevića u vezi sa problemom vraćanja četnika u Liku]</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u Srbiji (1944) === {{main|Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|Topličko-jablanička operacija}} [[File:Nemci predaju minobacač četnicima.jpg|thumb|Nemci predaju minobacač četnicima u Srbiji 1944.]] {{Quote box | citat = „D.M.-bande dosada nisu nikad napale okupacione trupe.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1115&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001111: Izvještaj o bandama u okolini katarakti Dunava (bez datuma, približno mart 1944).] <br /> ({{jez-njem|"Bisher haben die D.M.Banden die Besatzungstruppen noch nie angegriffen."}})</ref> | izvor = Nemački izvještaj o četnicima u okolini katarakti Dunava od marta 1944. | width = 40% | align = right}} {{Quote box | citat = „Titove bande imaju se napasti i uništiti, odn. zarobiti. Pristalice D.M.-a (četnici) ne smatrati neprijateljima.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1264&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001260: Naredba 923. Landeschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ (29. Juli 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"Angetroffene Titobanden sind anzugreifen und zu vernichten bzw. gefangen zu nehmen. DM—Anhänger (Cetniks) sind nicht als Feind anzusehen."}})</ref> | izvor = Naredba 923. Landesschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ od 29. jula 1944. | width = 40% | align = right}} Kad je sredinom marta 1944. operativna grupa sastavljena od [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge]] i [[Peta krajiška divizija NOVJ|Pete divizije]] NOVJ iz [[Sandžak]]a [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|prodrla u zapadnu Srbiju]], nesuglasice između četnika i Nijemaca u Srbiji potisnute su u drugi plan. Trupe sastavljene od jedinica [[Vermaht]]a i [[Vafen-SS|SS]], korpusâ JVUO, bugarskog okupacionog korpusa, [[Srpska državna straža|SDS]], [[Srpski Doborvoljački Korpus|SDK]] i [[Ruski Zaštitni Korpus|Ruskog zaštitnog korpusa]] pod objedinjenom nemačkom komandom generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] funkcionisale su kao jedinstvena operativna grupa u [[Operacija Kamerjeger|operaciji »Kammerjäger«]]. Kod nadležne je četničke komande majora [[Neško Nedić|Neška Nedića]] bio akreditovan nemački kapetan Vajel kao oficir za vezu. Zajedničke operacije trajale su nešto duže od dva meseca.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj Vojnoupravnog komandanta jugoistoka od 13. maja 1944.]</ref> Kao znak otopljavanja odnosa na liniji četnici–okupator, nakon unilateralnog raskidanja (sa njemačke strane) [[Ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta|sporazuma potpisanih]] u zimu 1943/1944. godine te organiziranja [[Operacija Treibjagd|operacije »Hajka«]] protiv [[Nikola Kalabić|Kalabićevih]] četnika, u drugoj polovini marta 1944. upriličen je sastanak komandanta Drugog ravnogorskog korpusa kapetana [[Predrag Raković|Predraga Rakovića]] sa oficirom [[Schutzstaffel|SS]]-a Biermannom, inače njemačkim zapovjednikom [[Čačak|Čačka]]. Tom prilikom je kapetan Raković garantovao „da ne postoje ni najmanje namere da se planira opšti ustanak ili da se sprovedu sabotažne akcije“ protiv Nijemaca, odnosno da će „na teritoriji Srbije“ iznova nastupiti primirje. U Mihailovićevo ime, četnički komandant je iskazao spremnost „za borbu protiv komunista i izvan Srbije, uz isporuke municije“, a nije čak odbacio ni mogućnost angažovanja „na drugim evropskim frontovima“.<ref>[https://web.archive.org/web/20221206140940/https://znaci.org/00001/4_14_3_269.htm Izveštaj Feldkomandanture u Čačku od 25. marta 1944. komandantu Jugoistoka o pregovorima sa komandantom 2. ravnogorskog korpusa]</ref> U izvještaju Komandi Jugoistoka, [[obersturmführer]] Biermann navodi da Draža Mihailović od njemačke strane očekuje diskretnost u održavanju kontakata, naročito stoga što bi srpske kvislinške vlasti u JVuO mogle vidjeti konkurenciju: {{izdvojeni citat|Kapetan Raković mi je kazao lično, takoreći u povjerenju kao prijatelju, da sve što mi je do sada rekao i sve što sam ja zapisao, on rekao po nalogu Draže Mihailovića, s kojim je imao svakodnevnu radio-vezu i od koga je dobivao stalna uputstva o predmetu prethodnih razgovora. Pritom me uvjerava da će sa strane Mihailovića, naravno, sve biti demantirano, ukoliko se o sadržaju razgovorâ ponovno dozna u [[Beograd|beogradskim]] krugovima ([[Milan Nedić|Nedić]], [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]). Sasvim je prirodno da ovi krugovi pokušavaju svim sredstvima osujetiti sporazum između njemačke okupacijske vlasti i Draže Mihailovića, jer trenutno su oni legalni predstavnici srpskog naroda te bi možda mogli strahovati za svoje pozicije. Pregovore između DM–pokreta i njemačkih vlasti ovi bi krugovi odmah iskoristili u propagandne svrhe i predstavili ih kao kraj ili slabost DM–pokreta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=281&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000268—000269.] <br /> ({{jez-njem|"Hauptmann Rakovic sagte mit persönlich, sozusagen vetraulich zu einem Freund, dass alles, was er mir bisher gesagt und ich aufgeschrieben habe, von ihm im Auftrage von DM gesagt worden sei, mit dem er tägliche Funkverbindung habe und von dem er laufend Anweisungen für den Stoff der bisherigen Besprechungen erhalten habe. Er versichert mir gleichzeitig dass selbverstandlich von DM–Seite alles abgestritten werde, falls wieder der Inhalt der Besprechungen in Belgrader Kreisen (Nedic, Ljotic) bekannt werde. Es sei zu natürlich, dass diese Kreise mit allen Mitteln eine Verständigung zwischen der deutschen Besatzungsmacht und DM zu hintertreiben versuchen, denn sie seien ja gegenwärtig die legalen Vertreter des serbischen Volkes und müssten evtl. um ihren Posten fürchten. Verhandlungen der DM–Bewegung mit deutschen Behörden würden sofort von diesen Kreisen propagandistisch aufgeschlachtet und als Ende bezw. Schwäche der DM–Bewegung hingestellt."}})</ref>|Njemački izvještaj od 25. marta 1944. o pregovorima šefa [[Sicherheitsdienst]]a u Čačku obersturmführera Biermanna sa kapetanom [[Predrag Raković|Predragom Rakovićem]], komandantom 2. ravnogorskog korpusa JVuO}} Kapetan Predrag Raković, jedan od glavnih četničkih komandanata zaduženih za održavanje [[Saradnja četnika sa Nedićevom vladom|veze s Milanom Nedićem]] i Nijemcima, ponovo se sastaje sa Biermannom u Čačku 26. aprila.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=331&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000314.]</ref> Raković je tada naveo da mu je general Mihailović povukao punomoć za obavljanje poslovâ s Nijemcima i da zbog toga na ovom sastanku ne sudjeluje kao njegov predstavnik. Očigledno da je Draža Mihailović bio sasvim upoznat sa ovim kontaktima i davao je za njih odobrenja, dok je Raković održavao kontakte i obavljao poslove s Nijemcima, iako su mu ovlaštenja bila povučena.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Ubrzo je uslijedilo potčinjavanje Rakovićevog Drugog ravnogorskog korpusa JVuO (kao i Javorskog korpusa pod komandom majora [[Radomir Cvetić|Radomira Cvetića]]) njemačkim trupama u jugozapadnoj Srbiji, što se može zaključiti iz jednog izvještaja Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka s početka aprila 1944: {{izdvojeni citat|Cvetićevi četnici osiguravaju lijevi bok grupe Jug i izviđaju u pravcu [[Golija|Golije]] od Drinića ka sjeveru. Zadatak Rakovićeve grupe nepromijenjen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=413 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000408—000409.] </br> ({{jez-njem|"Die Cvetic–Cetniks sind zum Schutz der linken Flanke der Angriffsgruppe Süd und zur Aufklärung über das Golija–Gebirge über Dramici nach Norden vorzuführen. Auftrag für Rakovic–Cetniks bleibt unverändert."}})</ref>|Izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka svim potčinjenim jedinicama za 3. april 1944. godine}} U dnevnom izvještaju iz Komande Jugoistoka za 18. april 1944, predviđa se koji će sektor zauzeti jedinice pod Rakovićevom komandom u vrijeme izvođenja operacije »Kammerjäger«, kojom prilikom je okupator s uspjehom osujetio [[Drugi prodor NOVJ u Srbiju|drugi prodor NOVJ u Srbiju]]: {{izdvojeni citat|Rakovićeva grupa dobila zadatak da postavi osiguranja prema jugu na sjevernoj obali Studenice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=514&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000510.] <br/> ({{jez-njem|"Unternehmen Kamerjägger. II. Eigene Lage: </br> F/ Cetnik–Gruppe Rakovic erhielt Auftrag zur Abschirmung nach S gegen Feind auf dem nördl. Studenica–Ufer."}})</ref>|Dnevni izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka tokom operacije Kammerjäger, 18. april 1944.}} Iz jednog razgovora na visokom nivou (prisutni: general [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka i [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova), održanom 11. aprila 1944. godine, može se nazrijeti koliko su okupacioni dužnosnici bili zadovoljni saradnjom sa četnicima i ostalim [[Kolaboracija|kolaboracionističkim]] snagama na [[Balkan]]u: {{izdvojeni citat|Neubacherovo mišljenje o vrijednosti srpskih formacijâ: [[Srpska državna straža|SDS]] loša, Hipo (pomoćna policija) isto, [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]] dobar, četnici veoma različito. U Crnoj Gori se dobro tuku [[Crnogorski dobrovoljački korpus|dobrovoljci pod njemačkim vođstvom]]. Kosovski Albanci se bore s nama. Evzoni u Grčkoj nijesu za odbranu obale, ali su korisni u unutrašnjosti zemlje i sigurno neće pucati na nas.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=462&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000458.] <br/> ({{jez-njem|"Auffassung Neubacher über den Wert der serbischen Verbände: SSW schlecht, Hipo desgleichen, SFK gut, Cetniks sehr unterschiedlich. In Montenegro schlügen sich die Freiwilligen unter deutscher Führung gut. Die Kosovoalbaner kämpfen mit uns. Evzonen in Griechenland sind nichts für Küstenverteidigung, brauchbar wohl aber im Innern des Landes, werden bestimmt nicht auf uns schiessen."}})</ref>|Vojni zapovjednik Jugoistoka (Razgovor Felber-Neubacher, 11. april 1944.)}} U izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera (u odjeljku naslovljenom „Stanje kod neprijatelja“), sačinjenom 22. aprila iste godine, ambivalento držanje jedinicâ JVuO prema okupatorskim vlastima smatra se glavnom karakteristikom četničkog pokreta u Srbiji: {{izdvojeni citat|Srbija: <br /> Pokret DM je podijeljen unutar sebe. Dok se neki aktivno bore na strani njemačkog Wehrmachta protiv komunista — a da nijesu odustali od temeljnih rezervi prema svakom okupatoru — manje bande DM u centralnoj i istočnoj Srbiji spremne su činiti štetu. Izvještaji koji se stalno pojavljuju o pregovorima Draže Mihailovića i Tita nijesu potvrđeni i takođe se doimaju nevjerovatnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=556 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000552.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist in sich aufgespalten. Während ein Teil aktiv an der Seite der deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten kampft – ohne dadurch die grundsätzlichen gegen jeden Okkupator vorhandenen Vorbehalte aufgegeben zu haben – treiben kleinere DM–Banden in Mittel–und Ostserbien nach wir vor ihr Unwesen. Immer wieder auftauchende Meldungen über Verhandlungen zwischen DM und Tito bestätigen sich nicht und erscheinen auch unglaubwürdig."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka o stanju u periodu od 16. marta do 15. aprila 1944. godine}} 12. aprila 1944. godine, pukovnik [[Jevrem Simić]] izdaje jednom četničkom nižem oficiru objavu o kretanju na terenu brigade kojom komanduje, kako bi ovaj mogao što efikasnije uništavati jatake i simpatizere [[Narodnooslobodilački pokret|NOP]]-a: {{izdvojeni citat|OBJAVA Za G. Milića Majstorovića p.poručnika, komandanta II bataljona III leteće kosmajske brigade, koja mu se izdaje s tim da može slobodno da se kreće sam ili sa svojom vojskom po terenu koji je ugovoren sa našim saveznicima Nemcima i Bugarima i da u ime Kralja Petra II Karađorđevića oduzima svu rekviziciju i kolje sve partizanske jatake i simpatizere zbog čega će dobiti čin majora.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_115.htm Objava komandanta četničke oblasti u Srbiji od 12. aprila 1944. komandantu 2. bataljona 3. kosmajske brigade za nesmetano kretanje od okupatora i klanje simpatizera narodnooslobodilačkog pokreta]</ref>}} 1. maja 1944. godine, u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka, koji potpisuje načelnik štaba general [[Kurt Geitner]], navodi se cifra od nekoliko hiljada pripadnika JVuO koji pomažu okupatoru u zaustavljanju ofenzive NOVJ: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje u sopstvenim redovima: </br> Borbena grupa Weyel: 500. SS padobranski lovački bataljon, sa otprilike 1.000 četnika, odbacio je neprijatelja kod [[Seča Reka|Seče Reke]] (6 km zap. od [[Kosjerić]]a) i sa manjom borbenom grupom vrši napad na neprijatelja kod Varde. Izbrojano 10 mrtvih neprijatelja; vjerovatni veći gubici. [...] </br> Četnici su raspoređeni duž linije [[Požega]]—Kosjerić—[[Ražana]]—[[Povlen]], sa ukupnom jačinom od približno 5.000 ljudi. Pojedine grupe su poslale oficire za vezu. Draža Mihailović, koji je preuzeo jedinstveno zapovjedništvo, namjerava uspostaviti radio-vezu s njemačkom komandom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=673&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000669—000670.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. Eigene Lage. </br> B. Kampfgruppe Weyel. Fg.Abt. 696 bis Kostojevici an Straße 4 OSO Rogacica durchgestossen. SS–Fallschirmjäger–Btl. hat mit etwa 1000 Cetniks Feind bei Sjecareka [sic!] (6 W Kosjerici) geworfen und steht mit einer schwächeren Kampfgruppe im Angriff gegen Feind bei Varda. 10 gezählte Feindtote, weitere Feindverluste wahrscheinlich. </br> F. Cetniks stehen im allg. Linie Pozega–Kosjerici–Razana–Povlen in Gesamtstärke ca. 5000 Mann. Einzelen Gruppen haben V.Offz. abgestellt. DM., der Gesamtführung übernommen hat, will Funkverbindung zu deutschem Kommando herstellen."}})</ref>}} U monografiji “Četnici u Drugom svjetskom ratu 1941—1945” [[Jozo Tomašević]] zaključuje: „Ne mogu ipak dati nikakvu potvrdu toj slutnji da je Mihailović održavao direktnu radio-vezu s Nijemcima, a uzimajući u obzir njegov način ponašanja u cijelom ratu, malo je vjerojatno da jest.“<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Međutim, Hermann Neubacher svjedoči u memoarima kako je, makar tokom nekoliko dana u zimu [[1945]], održavao izravnu radio-vezu s Mihailovićevim štabom.<ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005, str. 161—162.</ref> U ratnom dnevniku Vojnog zapovjednika Jugoistoka od 2. maja 1944, sa pohvalom se ističe kooperacija onih snagâ JVuO u zapadnoj Srbiji koje sačinjavaju taktički sklop pod komandom majora [[Ericha Weyela]]: {{izdvojeni citat|Borbena grupa Weyel: SS padobranski lovački bataljon, zajedno sa četnicima, razbio [[Peta krajiška divizija|Petu diviziju]] kod Varde. Veliki neprijateljski gubici. Četnici su postrijeljali sve zarobljenike. Brojke će biti objavljene naknadno.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=677&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000673.] <br /> ({{jez-njem|"Kampfgruppe Weyel. SS–Fallschirmjägger–Btl. hat mit Cetniks bei Varda Tross[?] der 5.Div. zerschlagen. Hohe blutige Feindverluste. Cetniks haben sämtl. Gefangene erschossen. Zahlen werden nachgemeldet."}})</ref>}} U izvodu iz ratnog dnevnika generala Hansa-Gustava Felbera za 3. maj 1944. godine, navodi se da je načelnik štaba Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka general Kurt Geitner išao u posjetu njemačkim trupama na ratištu u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]]: {{izdvojeni citat|(3.5.44) 6,00: Putovanje do Parišta [svakako je riječ o [[Donje Vardište|Vardištu]] — prim.] zbog razgovora sa majorom Weyelom i nekim četničkim vođama o formiranju zajedničkog štaba za borbu protiv komunista. Povratak za Beograd 3. maja u 15 časova.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=807&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000803.] <br /> ({{jez-njem|"3.5.44 6.oo Uhr Fahrt nach Pariste zur Besprechung mit Major Weyel und einigen Cetnik–Führern über Bildung eines gemeinsamen Stabes zur Bekämpfung der Kommunisten. Rückkehr nach Belgrad am 3.5., nachmittags 15.oo Uhr."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka, 3. maj 1944. godine}} Kolike je razmjere poprimila kolaboracija četnikâ Draže Mihailovića sa njemačkim Wehrmachtom i srpskim kvislinškim jedinicama u proljeće 1944. godine, postaje očigledno i iz navodâ u izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja, u kom su snage JVuO ubrojane u vlastite formacije: {{izdvojeni citat| I. Sopstvene snage A) Grupa “Holman” 696. bat. feldžand. krenuo je jutros sa četnicima u napad duž puta Nova Varoš — Ljubiš. 11/4. p. “Brand.” na maršu Sjenica — Maskova. Komandno mesto grupe “Holman” — Nova Varoš. I I/4. p. “Brand.” na maršu Užice — Ivanjica — Maskova. B) Grupa “Vajel” Napad Severne četničke grupe na jakog neprijatelja jugoistočno od Rožanstva nije uspeo uprkos visokih gubitaka i na strani četnika i na strani neprijatelja, pa će jutros biti ponovljen sa I/“Brand.”. Podređeni 1. bataljon 63. puka u obezbeđenju na visovima između Čajetine i Rožanstva. C) 24. bug. div. I I /64. nije uspeo u noći 11/12. 5. da kod Mokre Gore spreči neprijateljske zaštitnice da izmaknu ka jugu. Danas je sa 1/1. srp. puka i 1.000 četnika počelo čišćenje prostora Semegnjevo — Čajetina. 8. bataljon teških mitraljeza na maršu Požega — Arilje. 11/63. biće naknadno privučen. D) Grupa “Tatalović” Srpski dobrovoljački korpus uključio se kod Ljubovije u borbe na hrvatskoj obali Drine i prihvatio četnike koji su se povlačili. Kod Rogačice 4 prebeglice.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja 1944. Vrhovnoj komandi Vermahta o borbama sa 2. i 5. NOU divizijom na komunikaciji Užice — Višegrad]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000732—000733.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. II. Eigene Lage. </br> A) Gruppe Hollmann. Fg.Abt.696 heute morgen mit Cetniks zum Angriff entlang Str. Nova Varos–Ljubis angetreten. II./4.Brdbg. auf Marsch Sjenica–Maskovo. Gefechtsstand Gruppe Hollmann Nova Varos. III./4.Brdbg. auf Marsch Uzice–Ivanjica–Maskovo. </br> B) Gruppe Weyel. Angriff nördl. Cetnik–Gruppe gegen starken Feind SO Rozanstvo drang bei hohen Cetnik–u. Feindverlusten nicht durch und wird seit heute morgen mit I./Brdbg. wiederholt. Unterstelltes I./63 sichert auf Höhen zwischen Cajetina u. Rozanstvo. </br> C) 24.bulg.Div. III./64 konnte in der Nacht 11./12.5. bei Mokra Gora Ausweichen feindl. Nachhuten nach S nicht verhindern und tritt heute mit I./Serb.Rgt.1 u. 1000 Cetniks zur Säuberung des Raumes Semegnjevo–Cajetina an. 8.sMG.Btl. auf Marsch Pozega–Arilje. II./63 wird nachgezogen. </br> D) Gruppe Tatalovic. Bei Ljubovija griff SFK in Kämpfe auf kroat.Drina–Ufer ein u. nahm ausweichende Cetniks auf. Bei Rogacica 4 Überläufer."}})</ref>}} U istom izvještaju je prenijeta i sljedeća informacija: {{izdvojeni citat|Prema pouzdanom izvoru, četnički komandant [[Dragoslav Račić|Račić]], koji je učestvovao u borbi protiv Grupe “[[Milutin Morača|Morača]]” u [[Valjevo|valjevskom]] kraju, zatražio je da se vrati u svoje dotadašnje operacijsko područje, jer ne želi više da se „prlja“ saradnjom sa okupatorom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000732.] <br /> ({{jez-njem|"Nach s.Qu. hat Cetnikführer Racic, der im Kampf gegen Gruppe Moraca im Raume Valjevo beteiligt war, die Rückkehr in sein bisheriges Einsatzgebiet beantragt, da er sich durch Zusammenarbeit mit der Okkupator nicht länger "beschmutzen" wolle."}})</ref>}} Istog dana, u izvještaju koji je poslao Glavnom komandantu Jugoistoka feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|von Weichsu]], general Felber zapaža kako formiranje ''Borbene grupe Weyel'' označava novu etapu u četničko-njemačkim odnosima s ciljem saradnje u borbi protiv NOVJ, koja u tom obimu nije bila izvodiva u prethodnom periodu: {{izdvojeni citat|Utisak o upotrebljivosti pojedinih potčinjenih narodâ i jedinicâ: [...] Četnici uvjeravaju da će se uzdržati od bilo kakvog neprijateljstva prema njemačkim trupama i da će učestvovati u borbi protiv komunista do konačne pobjede. U operacijama četničke jedinice predvodi [[Neško Nedić]], a s njemačke strane major Weyel. Razgovori na bojnom polju pokazuju da su četničke vođe poput Kalabića i Rakovića spremne sarađivati sa Nijemcima. Kod ljudstva preovlađuje prijateljski pristup, uz samo nekoliko neprijateljskih lica. Naoružanje im je skromno; manjak mitraljeza. Situacija sa zalihama municije, kao i dosad, nejasna.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=727&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000723—000724.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Eindruck über die Brauchbarkeit der einzelnen unterstellten Nationen und Verbände: </br> f) Cetniks versichern jede Feindseligkeit mit deutschen Truppen auszugeben und sich am Kampf gegen die Kommunisten bis zum Endsieg zu beteiligen. Leitung der Cetnik–Verbände durch Nesko Neditsch, deutscherseits durch Major Weyel. Besprechungen auf dem Gefechtsfeld zeigen, daß die Führer der Cetniks wie Kalabic und Rakovic gewillt sind, mit den Deutschen zusammenzuarbeiten. Unter den Leuten vielfach freundliches Entgegenkommen, nur zum Teil feindselige Gesichter. Ausrüstung mit Waffen mäßig, wenig Maschinenwaffen. Über Munitionslage nach wie vor Unklarheit."}})</ref>|Raport generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|Maximilianu von Weichsu]] od 13. maja 1944. godine}} Draža Mihailović je imenovao [[Milorad Mitić|Milorada Mitića]] za oficira za vezu između svojih jedinica i njemačke komande, kako bi saradnja četničkih komandanata sa okupatorom dobila organizovaniju formu. General Mihailović je preko kapetana Mitića dostavljao svoje zahtjeve njemačkoj komandi koja je snabdijevala municijom i hranom njegove jedinice, angažovane u borbi protiv NOVJ. Mitić je o situaciji na frontovima, o svome radu i o količini pomoći primljenoj od okupatora gotovo svakodnevno izvještavao generala Mihailovića. U depeši od 28. marta 1944, između ostalog, kapetan Mitić piše: {{izdvojeni citat|O nekoj akciji Bugara ili Br. 11 (šifra koja označava Njemce — nap.) protivu crvenih dublje na terenu nema ni govora. Doručak i večera su uvek u garnizonu. Ako se hoće uništenje komunista, onda to moramo mi da uradimo. Možemo da računamo na pomoć uzduž komunikacija, na municiju i avijaciju, mada ona ne može mnogo da pomogne. Ali moraju biti hitno bačene masovne snage i lično da vodite operacije, naravno kao 'siva eminencija', inače [[Peko Dapčević|Peko]] ode u Toplicu i dalje... Moral kod naših ljudi u reonima gde su prošli komunisti je mnogo opao. Sve veća sumnja u snagu naših i Br. 11 i sve veći respekt prema crvenima... Pred svim ovim mi ne možemo da zatvorimo oči. Ovoga puta opasnost je stvarno velika, skoro ogromna...<ref>AVII, arhivski fond Draže Mihailovića, S—X—57/2.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_62.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje KORPUSI DRAŽE MIHAILOVIĆA POLAŽU ISPIT PRED OKUPATOROM U SRBIJI]</ref>}} 18. aprila 1944. godine, glavni inspektor Vrhovne komande JVuO pukovnik Jevrem Simić izvještava generala Mihailovića da se kapetan [[Zvonimir Vučković]], komandant Prvog ravnogorskog korpusa, nalazi pod izravnom komandom njemačkih oficira: {{izdvojeni citat|Zvonkov odred pod komandom poručnika Nenadića zajedno sa Nemcima je u Negbini.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_120.htm Pismo delegata Vrhovne komande od 18. aprila 1944. Draži Mihailoviću o saradnji četnika sa nemačkim i bugarskim trupama u borbama protiv NOVJ u jugozapadnom delu Srbije]</ref>}} U telegramu od 20. IV 1944. pukovnik Simić piše generalu Mihailoviću: {{izdvojeni citat|Vučković sa 130 odabranih četnika stavio se pod komandu nemačkog poručnika Kerpera i nalazi se južno od Jasenova na Beloj Glavi.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kutija 277, registarski broj 4/1—56.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 99—100.</ref>}} Istog dana kada je došlo do formiranja ''Borbene grupe Weyel'' (28. IV 1944), u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka zapisano je: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje kod neprijatelja: </br> A) Divizijska grupa “Morača” nalazi se sa istočnom kolonom u oblasti južno od Kosjerića u borbi sa vlastitim snagama i četnicima, koji su izgleda lično predvođeni od strane DM.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000628.] <br /> ({{jez-njem|"Tagesmeldung von 28.4.1944. </br> Serbien. </br> I. Feindlage. </br> A) Div.Gruppe Moraca steht mit O–Kollone im Raum S Kosjerici im Kampf mit eigenen Kräften u. Cetniks, die von DM angeblich persönlich geführt werden."}})</ref>}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. godine generalu Mihailoviću, kapetan [[Neško Nedić]] piše o uspostavljanju fronta prema snagama NOVJ u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], odnosno da je stvoren jedinstveni borbeni sklop koji sačinjavaju četnici, [[Srpski dobrovoljački korpus|srpski dobrovoljci]] i njemačke okupacione trupe: {{izdvojeni citat|Snage potčinjene meni prešle su trenutno u odbranu na liniji Bačevci—Kosjerić i to: valjevski korpus sa delom Nemaca drži levo obalu Graca u visini Lipa—Ravan. Juče su na ovom odseku odbijeni svi napadi komunista. Ajdačić sa delom Nemaca zatvara položaj Bukovi—Ražana. Na prostoru Ražana—Kosjerić ima jedan bataljon Nemaca. Brigada Negovanova kao rezerva drži Divčibare. Rakovićev korpus u Kosjeriću sa ofanzivnom ulogom. Moja težnja je da sa naslonom na Nemce, stvorim čvrstu odbranu linije Bačevci—Kosjerić, dok se snage ne prikupe i ne stvore preduslovi za uništavajući udar, a tada uništi prva, druga a potom peta divizija. U ovom cilju front ostaje prema drugoj diviziji danas u odbrani dok na ovu diviziju sa zapada napadaju jedan bataljon Nemaca i tri bataljona ljotićevaca a mi je dočekujemo. Prema petoj diviziji preduzima se napad danas sa angažovanjem.<ref>AVII, Ča, kut. 276, reg. br. 2/1—11.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 100.</ref>}} U prvoj polovini maja 1944. godine, Vrhovna komanda JVuO je javljala o zajedničkim borbama četnikâ i Nijemaca širom okupirane Jugoslavije: „Naši i nemački delovi zatvorili put Užice — Kokin Brod. Isto tako zatvorena i Limska dolina. Od strane Nemaca i naših 2. maja počela ofanziva od Podgorice. Komunisti u oblasti Bijelog Polja. Nemci u Šavniku, Žabljaku i Brodarevu. U Istočnoj Bosni šesnaesta, sedamnaesta i tridesetšesta komunistička divizija pri uništenju od dve nemačke divizije.“ General Mihailović je naređivao i majoru Dragiši Rakiću (pseudonim »Gis-Gis«), komandantu Vojvodine JVuO, da pokuša dobiti municiju od okupatora, koristeći se pritom i srpskim kvislinškim strukturama, budući da je [[Banat]] formalno bio dijelom [[Vojna uprava u Srbiji|Nedićeve Srbije]]: „Postarajte se za nabavku municije kako ste predvideli. Iskoristite raspoloženje Nemaca u Banatu za jačanje naše organizacije. Isto tako iskoristite i Nacionalnu službu rada.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> 11. maja 1944, general Mihailović (pseudonim »Hans«) piše da je naredio »Viktoru« (major [[Mladen Mladenović]], komandant Čegarskog korpusa JVuO), »Hermanu« (potpukovnik [[Radoslav Đurić]], komandant Južne Srbije JVuO), »Orelu« (potpukovnik [[Dragutin Keserović]], komandant Rasinsko-topličkog korpusa JVuO) i »Minču« (major [[Branivoj Petrović]], komandant Deligradskog korpusa JVuO) da „iskoriste akciju“ okupatora protiv snaga NOVJ u [[Južna Srbija|južnoj Srbiji]], kao i da „na pogodan način“ nabave naoružanje i municiju: {{izdvojeni citat|Po podacima od Viktora, Hermana i Georgija [potpukovnik Milutin Radojević, delegat VK JVuO za područje Jablanice i Toplice — prim.] jedna nemačka divizija jačine oko 15.000 nalazi se u [[Kuršumlija|Kuršumliji]], [[Prokuplje|Prokuplju]], [[Žitorađa|Žitorađi]], [[Pukovac|Pukovcu]] i [[Leskovac|Leskovcu]]. Ima 70 tenkova. Pripremaju se za akciju protiv komunista. [[Gestapo]]vci iz [[Niš]]a traže Viktora i nude oružje i municiju i da ne diraju naše. Keserović 8 i 9 napadao na komuniste u okolini [[Ribarska Banja|Ribarske Banje]] sa [[Jastrebac|Jastrepca]] i od sela Zdravinja. Crveni dobili pojačanje i Orel se povukao na polazni položaj [[Zdravinje]] — [[Veliki Šiljegovac]]. Orel se sprema za ponovni napad. Naredio sam: Viktoru: Da Knjaževački korpus uputi Orelu za akciju na Jastrepcu i Moravskom srezu, ako ga već nije uputio. Sa ostalim snagama da zatvori prelaze na [[Morava|Moravi]] od Niša do Leskovca. Da iskoristi na pogodan način ponudu oružja i municije, jer sada moramo tući komuniste i treba iskoristiti nemačku akciju. 2. — Hermanu: Treba iskoristiti akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice. Da prikupi svoje snage u Jablanici i da dejstvuje najpogodnijim pravcem protivu komunista imajući u vidu akciju Nemaca. Na pogodan način da dođe do municije. 3. — Orelu: Da iskoristi akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice i da mu se stavlja pod komandu Knjaževački i Deligradski korpus. Na pogodan način da dođe do municije. 4. — Minču: Da odmah pomogne Orela u akciji na Jastrepcu i Moravskom srezu kako je već naređeno i da je pod komandom Orela.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref>}} 12. maja 1944, Draža Mihailović obavještava potpukovnika [[Zaharije Ostojić|Zaharija Ostojića]] (pseudonim »Sto-Sto«) sljedeće: „2 i 5 divizija su sada u srezu Zlatiborskom. Napadi se vrše sa svih strana.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> Napad su vršile njemačke i bugarske trupe, zajedno sa ljotićevcima i četnicima. U depešama<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 2/1—28.</ref> koje je komandant Cersko-majevičke grupe korpusa major [[Dragoslav Račić]] poslao Mihailoviću prethodnog dana o saradnji četnika i Njemaca, između ostalog, stoji: {{izdvojeni citat|Saznajem da su [[Užice]] pune Jankovićevih [Milutin — prim.] četnika i da [[Predrag Raković|Raković]], [[Neško Nedić|Neško]], Ajdačić, Janković i Mitić drže neke konferencije sa Nemcima. Ako boga znate sprečavajte ovo... Ako dalje budem vodio borbu protiv komunista zajedno sa Nemcima, ja ću duboko zaglaviti... Zbog ovoga molim da mi odobrite da se vratim na moj teren i povedem samo štabnu akciju u [[Istočna Bosna|Istočnoj Bosni]] i [[Srem]]u. Neko od nas mora ostati čist.}} U proljeće 1944. godine, prilikom njemačke kontraofanzive protiv partizana u jugozapadnoj Srbiji u kojoj su učestvovale i značajne četničke snage, zabilježena je i fotografija komandanta 1. ravnogorskog korpusa JVuO sa njemačkim oficirom, vjerovatno iz Wehrmachtove divizije [[Brandenburger|''Brandenburg'']].<ref name="yuhistorija.com"/> [[Datoteka:Zvonimir_Vuckovic_i_Nemci.jpg|minijatura|Kapetan [[Zvonimir Vučković]] (desno), komandant 1. ravnogorskog korpusa JVuO, pozira sa njemačkim oficirom tokom [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|partizanskog prodora u Srbiju]] (april/maj 1944. godine)]] General [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka, 16. maja 1944. godine podvlači svojim potčinjenim: „'''Pokret DM bio je i ostaje neprijateljski.'''”<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=758&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000754.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist und bleibt Feind."}})</ref> Felber podsjeća kako četnička saradnja u borbi protiv »crvenih« proističe samo iz činjenice da su komunisti njihov neprijatelj br. 1, ali neprijatelj br. 2 i dalje ostaje okupaciona sila. General Felber stoga preporučuje da se »borba protiv partizanskih bandi« oprezno nastavi voditi skupa s jedinicama generala Mihailovića: {{izdvojeni citat|Četničke grupe koje se nalaze u borbi protiv komunista, ne treba nikako ometati niti ih napadati, već ih podupirati u borbi. Saradnja s četnicima u borbi protiv komunista, uz najštedljiviju isporuku municije i pod nadzorom okupacione sile, može biti samo lokalna i radi akutne borbe protiv partizanskih bandi. U tom slučaju potrebno je isporučivati i sanitetski materijal i negovati ranjenike. Za svaku isporuku potrebno je odobrenje Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka. Preporučujemo da se u svim prilikama obraća nesmanjena pažnja pokretu DM i njegovim postupcima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=759&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000755.] <br /> ({{jez-njem|"Cetnikgruppen, die sich im Kampf mit Ko. befinden, sind dagegen nicht zu hindern und nicht anzugreifen, sondern in ihrem Kampf zu fördern. Ein Zusammengehen mit Cetniks im Kampf gegen die Ko. unter sparsamter Lieferung von Munition unter Aufsicht der Besatzungsmacht darf nur örtlich und nur zum Zwecke des akuten Kampfes gegen die Partisanenbanden erfolgen. In diesem Falle ist auch Lieferung von Sanitätsmaterial und Pflege der Verwundeten erforderlich. Munitionslieferung bedarf in jedem Falle der Zustimmung des Mil.Befh. Südost. Ungeschwächte Aufmerksamkeit gegenüber der DM–Bewegung und deren Maßnahmen ist nach wie vor überall geboten."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_272.htm Informacije Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 16. maja 1944. potčinjenim komandama i štabovima o držanju prema četnicima]</ref>}} U zapisniku generala Felbera s kraja maja 1944, apostofira se korištenje Mihailovićevih četnika i Ljotićevih dobrovoljaca za odbranu jugozapadne granice okupirane Srbije od partizanskog prodora: {{izdvojeni citat|Predviđeno je da se veći dio četnikâ Draže Mihailovića pošalje kući, da se najpouzdaniji koriste kao izviđači na granici, i da se dobrovoljci (SDK), poslije apsolutno neophodnog odmora i osvježenja, kasnije iskoriste kao graničari.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=817&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000813.] <br /> ({{jez-njem|"Es ist beabsichtigt, von den DM–Cetniks einen größeren Teil nach Hause zu schicken, die Zuverlässigsten als Aufklärer an der Grenze zu verwenden, und später das SFK nach einer unbedingt notwendigen Ruhepause und Auffrischung als Grenzschutz einzusetzen."}})</ref>|Zapisnik o putovanju za Niš i Sofiju 25-28.05.1944.}} General [[Edmund Glaise von Horstenau]], vršio je od 15. juna do 25. juna 1944. dužnost komandanta Jugoistoka, zamjenjujući generala Hansa Felbera, koji se po službenom zadatku nalazio u Njemačkoj. Opisujući u svom ratnom dnevniku stanje u Srbiji, tj. odnose između njemačkih i bugarskih okupacionih trupa, s jedne, kao i četnika i kvislinga, s druge strane, Horstenau navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|'''Nemci gotovo da nemaju svojih trupa u Srbiji'''. Postoji samo nekoliko policijskih jedinica. Najveći deo Srbije nalazi se pod kontrolom bugarskog okupacionog korpusa. Bugarskih vojnika nema samo u severozapadnom delu Srbije i Banata. No, bugarske trupe u Srbiji jesu najlošije bugarske jedinice. Tek što sam na kratko vreme preuzeo Vrhovnu komandu u Beogradu, dve bugarske čete, zajedno sa svojim oficirima, prebegle su partizanima kod Leskovca. Jedine trupe na koje je čovek mogao da se osloni u borbi protiv partizana bili su srpski dobrovoljci, a donekle i ruski. Upotrebljivi za borbu protiv partizana bili su i ljudi Draže Mihailovića. Vezu sa njim za mene je održavao jedan nemački major [Erich Weyel], nosilac odlikovanja „viteškog krsta“.<ref>Glez fon Horstenau, Između Hitlera i Pavelića: Memoari kontroverznog generala, Nolit, Beograd, 2007, str. 508.</ref>}} U vrijeme izvođenja [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Trumpf«]], u kojoj se [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pridružila njemačkim trupama u borbi protiv partizana, došlo je 14. jula 1944. u [[Kruševac|Kruševcu]] do sastanka vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera sa kapetanom [[Neško Nedić|Neškom Nedićem]], načelnikom štaba ove četničke formacije. Tom prilikom, Nedić je istaknuo da su „četnici u Englesku izgubili svako poverenje, pošto su ih Englezi izdali“, ponudivši svoje usluge u „borbi protiv komunizma“. General Felber je ocijenio da je riječ „o potpuno ozbiljnoj ponudi četnika koju treba prihvatiti“, s čim se složio i major Erich Weyel, oficir za vezu kod kapetana Nedića: {{izdvojeni citat|Neško Nedić je sada načelnik štaba četničke grupe koja se sa nama bori u akciji »Trumpf« i čija se jačina može proceniti na oko 10.000 ljudi. [...] Pošto su oni sami u borbi protiv komunizma i suviše slabi, uvideli su da moraju tražiti oslonac u nemačke oružane snage, ''kojima će se bezuslovno potčiniti sa puno poverenja''. Oni su spremni da se bore protiv komunizma svuda tamo gde bih ih ja postavio. Na drugoj strani, Nedić je molio ponovnu pomoć u vidu ''isporuke municije i naoružanja, a naročito teškog naoružanja''. Četnici su spremni da daju svaku garanciju da će se isporučeno naoružanje i municija upotrebiti samo protiv komunizma. [...] Neško Nedić je još jednom molio za poverenje ne samo ovdašnjih nemačkih komandi nego i čitavog nemačkog naroda, kao i za priznanje srpskog naroda kao najvećeg neprijatelja komunizma na Balkanu. ''Kao dokaz svog unutarnjeg raspoloženja ponudio je da se lično dalje bori na [[Istočni front|istočnom frontu]] posle čišćenja Srbije od komunizma'' i siguran je da bi to, slično njemu, učinio i jedan veliki broj četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_93.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 15. jula 1944. Komandi Grupe armija »F« o razgovoru vođenom 14. jula 1944. u Kruševcu, sa četničkim komandantom Neškom Nedićem u vezi zajedničkih dejstava protiv jedinica NOV i POJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=734&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frames no. 000725—000726.] <br /> ({{jez-njem|"Nesko Nedić ist z.Zt. Chef des Stabes der beim Unternehmen "Trumpf" mit uns kämpfenden Cetnikgruppe, deren Stärke auf etwa 10 000 Mann zu schätzen ist. </br> Da sie im Kampf gegen den Kommunismus alleine zu schwach seien, sähen sie ein, dass sie Anlehnung an die deutsche Wehrmacht suchen müssten, der sie sich voller Vertrauen bedingungslos unterstellten. Sie seien bereit, gegen den Kommunismus zu kämpfen überall da, wo ich sie hinstellen würde. Auf der anderen Seite erbat Nedić erneut Unterstützung durch Lieferung von Munition und Waffen, insbesondere schweren Waffen. Die Cetniks seien bereit, jegliche Garantie zu bieten, dass das Gelieferte nur gegen den Kommunismus verwendet würde. </br> Nesko Nedić bat nochmals um Vertrauen nicht nur der hiesigen deutschen Stellen, sondern des ganzen deutschen Volkes und um Anerkennung des serbischen Volkes als stärksten Feind des Kommunismus auf dem Balkan. Als Beweis seiner inneren Haltung bot er sich an, nach Säuberung Serbiens vom Kommunismus für seine Person an der Ostfront weiterzukämpfen, und er sei sicher, dass auch eine grosse Anzahl Cetniks es ihm gleich tun würde."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka Komandi Grupe armija »F« od 15. jula 1944. godine}} Major Weyel je još od kraja aprila 1944. godine tijesno surađivao s kapetanom Neškom Nedićem (general Kurt von Geitner je 28. IV zabilježio da je formirana „nova Borbena grupa major[a] Vajel[a]“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000628—000629.] <br /> ({{jez-njem|"Neue Kampfgruppe Major Weyel."}})</ref>) u koordiniranju njemačko-četničkih operacija protiv partizana.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> U izvodu iz ratnog dnevnika Armijske grupe »F« za 18. jul 1944.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=978&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000837.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Major v.Geitner unterrichtet Oberst i.G. Selmayr über neue Lage in Serbien: Am 17.7. eröffneten rote Kräfte südl. Korsumlja [sic!] (S–Serbien) Angriff gegen Cetnikverband. unter Major Weyel. Cetnik zum Ausweichen in NW–Richtung gezwungen. Zielsetzung der Kommunisten wahrscheinlich lokale Verschiebung einer Division, da für Offensive Richtung Ibartal, vorherige Versammlung stärkerer Kräfte notwendig gewesen wäre. Abwehr nur durch Cetnik, nach Ibartal ein weiteres Russenbtl. als Sicherheitskoeffizient unter Schwächung der neu aufgebauten Drinaverteidigung verschoben."}})</ref> navedeno je da je ovo savezništvo, makar taktičko, još uvijek na snazi: {{izdvojeni citat|''General fon Gajtner obaveštava generalštabnog pukovnika Zelmajera o novoj situaciji u Srbiji'': </br> Dana 17. 7. crvene snage otpočele su napad južno od Kuršumlije (južni deo Srbije) na četničke jedinice pod komandom majora Vajela. Četnici su bili prinuđeni da se povuku u pravcu severozapada. Cilj komunista je verovatno lokalno pomeranje jedne divizije, pošto bi za ofanzivu u pravcu Ibarske doline bilo potrebno prethodno prikupljanje jačih snaga. Odbrana počiva samo na četnicima, a upućen je još jedan bataljon Rusa kao koeficijent sigurnosti, uz slabljenje organizovane odbrane na Drini.}} U dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 26. jul 1944. godine, četničkim se jedinicama odaje priznanje za krupne usluge koje su u vrijeme [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Kehraus«]] učinili okupatoru defanzivnim dejstvima pri zadržavanju glavnine snagâ NOVJ: {{izdvojeni citat|''Srbija: Operacija »Kehraus«'' [Čistka]: </br> Očigledno da je glavnina neprijateljskih snaga snažno potučena i kao takva povukla se preko srpsko-albanske demarkacione linije. Dodir sa neprijateljem održava se samo sa zaštitnicama. Operacija je time završena, naknadno čišćenje se produžava borbenim grupama koje učestvuju. Mada se u toku operacije nije uspelo u razbijanju glavnine neprijateljskih snaga, ipak je pošlo za rukom, naročito masovnom upotrebom četnika, da se osujeti namera neprijatelja da prodre u pravcu Ibra. U prostoru Sokobanje, pod pritiskom naših i četničkih snaga, delovi bandi prešli su, pod borbom sa jedinicama iz pripravnosti za zaštitu železnice, prugu Zaječar — Knjaževac u pravcu bugarske granice, dok je glavnina, uz velike gubitke u borbama sa četnicima, prodrla u prostor Aleksinca. Od 23. 7. četničke grupe su prodrle preko Save u Srem i tamo se od tog vremena nalaze u borbi sa komunistima. U ostalim delovima Srbije lokalna delatnost bandi, dok se u Banatu vrše neprekidne sabotaže u žetvi.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=204&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289457—6289458.] <br /> ({{jez-njem|"SERBIEN: ”KEHRAUS” MASSE FD–KRAEFTE ANSCHEIN. STARK ANGESCHLAGEN, UEBER SERB–ALB. DEMARKATIONSLINIE AUSGEWICHEN. FD–BERUEHRUNG NUR NOCH MIT NACHHUTEN. UNTERNEHMEN DAMIT ABGESCHLOSSEN, NACHSAEUBERUNG DURCH BETEILIGTE KGRN. FORTGESETZT. WENN ES IM VERLAUF DES UNTERNEHMENS NICHT GELANG MASSE FD–KRAEFTE ZU SCHLAGEN, SO IST ES DOCH, INSBESOND. DURCH MASSENEINSATZ DER CETNIKS GELUNGEN, FD–ABSICHT, IN RICHTUNG IBAR VORZUSTOSSEN, ZU VEREITELN. UNTER DRUCK EIG. UND CETNIK KRAEFTE BANDEN RAUM SOKOBANJA MIT TLN. UNTER KAMPF MIT ALARMEINHEITEN BAHNLINIE ZAJEZAR KNJAZEVAC RICHTUNG BULGAR GRENZE UEBERSCHRITTEN, MIT MASSE UNTER VERLUSTREICHEN KAEMPFEN MIT CETNIKS BIS IN RAUM ALEKSINAC VORGEDRUNGEN. SEIT 23.7. CETNIKS–GRUPPEN UEBER SAVE NACH SYRMIEN VORGEDRUNGEN UND DORT SEITDEM IM KAMPF MIT KOMM. IM UEBRIGEN SERBIEN OERTL. BANDENTAETIGKEIT, BANAT ANHALTENDE ERNSTSABOTAGE.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (26. VII 1944)}} Nakon dva dana, poslat je iz Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Wehrmachta sljedeći dopis: {{izdvojeni citat|Srbija: </br> Završni izvještaj [o operaciji] „Kehraus“: Uz približno 70 sopstvenih poginulih iz svih borbenih grupa koje su učestvovale (uključujući četnike), 363 poginula neprijatelja, 464 zarobljenika i dezertera.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000242.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: </br> Abschlussmeldung "Kehraus": Bei etwa 70 eig. Toten aller beteiligten Kgrn. (einschl. Cetniks) 363. gez. Fd.–Tote, 464 Gefangene und Überläufer.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (28. VII 1944)}} 27. jula 1944, centrali u Berlinu javljali su iz komande Grupe armija »F«: „Srbija: Glavnina snažno potučenih neprijateljskih snaga u operaciji »Keraus«, koja se povukla ka jugu, ponovo je, posle neuspelog pokušaja da se povuče u oblast Albanije, napadnuta od strane Borbene grupe »Dizener« i četnika u prostoru jugoistočno od [[Medveđa|Medveđe]]. Gubici neprijatelja u akciji »Keraus« na dan 24. i 25. 7.: 29 mrtvih, 302 zarobljena, 8 mitraljeza, 2 minobacača i preko 200 pušaka.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=210&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289463.] <br /> ({{jez-njem|3.) SERBIEN </br> MASSE DER BEI ”KEHRAUS” STARK ANGESCHLAGENEN UND NACH S AUSGEWICHENEN FD.– KRAEFTE NACH MISSLUNGEN VERSUCH IN ALBAN. GEBIET AUSZUWEICHEN, IM RAUM SO MEDVEDJA DURCH. KGR. DIESENER UND CETNIKS ERNEUT ANGEGRIFFEN. FEINDVERLUSTE "KEHRAUS" AM 24. U. 25.7.: 29 GEZ. TOTE, 302 GEFANGENE, 8 M. G., 2 GR. W. UEBER 200 GEWEHR.}})</ref> Sjutradan, sumirani su rezultati ove operacije: „U Srbiji operacija »Keraus« je postigla potpuni uspeh; neprijatelj je bio prinuđen da izmakne u pravcu juga. Pošlo nam je za rukom da prodorom u pravcu Ibarske doline osujetimo njegovu nameru.“<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref> Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka za 30. jul 1944, takođe upućen Vrhovnoj komandi njemačkog Wehrmachta, bilježi da jedinice JVuO nastavljaju davati doprinos naporima okupatora u slamanju ofanzive koju je NOVJ poduzela u južnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|Prilikom nastavljanja čišćenja u operaciji »Keraus«, dijelovi neprijateljskih snaga istočno od [[Lebane|Lebana]] prodrli su u pravcu sjevera. Glavnina je napadnuta u prostoru Lebana od strane Borbene grupe »Dizener« i četnikâ. 5. policijski puk (bez III bataljona) stupio je u akciju sa istoka. Borbene grupe 27. bugarske divizije (5 bataljona) ponovo će stupiti u akciju 31. 7. u cilju naknadnog čišćenja iz doline Toplice u pravcu juga. Neprijateljski gubici — 27. 29. jul: Od strane Borbene grupe »Dizener« i četničke grupe »Vajel« neprijatelju nanijeti gubici od 117 mrtvih (izbrojani), 604 zarobljenih; zaplijenjeno 9 mitraljeza, 5 automobila, 5 minobacača, 560 pušaka, 6 radio-uređaja, velike količine municije i [vojne] opreme svake vrste.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=221&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289474—6289475.] <br /> ({{jez-njem|"3.) SERBIEN: </br> BEI NACHSAEUBERUNG ”KEHRAUS” TLE. FD–KRAEFTE O LEBANE NACH N VORGEDRUNGEN. MASSE RAUM S LEBANE DURCH KGR. DIESENER UND CETNIKS ANGEGRIFFEN. POL. RGT. 5 OHNE ROEM 3. ) VN O ANGESETZT. </br> KGR. 27. BULG. DIV. (5 BTLNE) ANTRITT 31. 7. ERNEUT ZUR NACHSAEUBERUNG AUS TOPLICA – TAL NACH S. FEINDVERLUSTE 27.</br> 29.7.: BEI KGR. DIESENER UND CETNIK–GRUP[P]E WEYEL: 117 GEZ. TOTE, 604 GEFANGENE, 9 MG, 5 M PI, 5 GR W., 560 GEWEHRE, 6 FUNKGERAETE, GROSZE [sic!] MENGEN MUN. UND GERAET ALLER ART.}})</ref>}} Komanda Jugoistoka obavještava 11. avgusta 1944. da se Rasinsko-toplička grupa korpusa JVuO, pod komandom potpukovnika Dragutina Keserovića, i zvanično stavila pod komandu njemačkog Wehrmachta tokom [[Topličko-jablanička operacija 1944|Topličko-jablaničke operacije]]: {{izdvojeni citat|Situacija kod Borbene grupe Diesener mirna. Četnička grupa Keserovića se dobrovoljno stavila pod komandu Borbene grupe Diesener. Ponovni napad protiv neprijateljskih snaga južno od Lebana počinje 13. VIII.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=288&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289541: Dnevni izvještaj komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 10. augusta 1944 (11. august 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"C ) LAGE BEI KGR. DIESENER RUHIG. </br> CETNIK–GRUPPE KESEROVIC FREIW. UNTER BEFEHL KGR. DIESENER GETRETEN. </br> ERNEUTER ANGRIFF GEGEN FD– KRAEFTE S LEBANE LAEUFT AM 13.8. AN."}})</ref>|Izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Vermahta za 10. avgust 1944. godine}} Neposredna četničko-nemačka operativna saradnja ponovila se i prilikom nemačkih operacija [[Operacija "Trumpf"|"Trumpf"]] i [[Operacija "Halali"|"Hallali"]] u jablaničko-topličkoj oblasti protiv [[21. srpska divizija NOVJ|21]]. [[22. srpska divizija NOVJ|22]]. [[24. srpska divizija NOVJ|24]]. i [[25. srpska divizija NOVJ|25]]. divizije NOVJ tokom jula i avgusta 1944. {{izdvojeni citat|Ministar [[Nojbaher]] konstatuje da je premijer [[Milan Nedić|Nedić]] — ukazujući na neudovoljene zahteve za oružjem ponovno izrazio nameru da demisionira — verno služio nemačkim interesima. Slično je i s Mihailovićem, koji se do danas trudio da ne zauzme neprijateljsko držanje prema okupatoru. To isto Važi i za ostale vodeće Srbe, koji su se, pod parolom »Dajte nam oružje — onda pripadamo Vama«, lojalno držali.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_231.htm Zabeleška obaveštajne grupe nemačkih komandi na Jugoistoku od 30. avgusta 1944. sa savetovanja u štabu komande Jugoistoka o aktuelnim pitanjima saradnje sa Dražom Mihailovićem i razvoju celokupne situacije na području Jugoistoka]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=980&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000974—000978.] <br /> ({{jez-njem|"Hierzu stellt Minister Neubacher fest, dass Ministerpräsident Nedic – der unter Hinweis auf die unerfüllten Waffenwünsche erneut Rücktrittsabsichten geäussert habe – in gutem Glauben zur deutschen Sache handelte. Ähnlich verhält es sich bei DM, der sich bis heute bemüht habe, keine feindselige Haltung dem Okkupator gegenüber einzunehmen. Das gleiche gilt für die anderen führenden Serben, die sich unter dem Motto: "Gebt uns Waffen – dann gehören wir zu Euch!" loyal verhalten hätten."}})</ref>|Nemački obaveštajni izveštaj od 30. avgusta 1944.}} === Desant na Drvar (1944) === {{main|Desant na Drvar}} Za [[Desant na Drvar]] (operacija »Rösselsprung«), preduzet maja i juna 1944, komanda [[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druge oklopne armije]] je angažirala oko 16.000 njemačkih vojnika i tri hiljade [[Momčilo Đujić|Đujićevih]] četnika.<ref name="Pop izdaje">[https://www.znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.]</ref> Četnici su bili dragoceni kao nemački informatori, pa su upravo oni doneli Nemcima tačan podatak o lokaciji Titovog štaba: {{izdvojeni citat|Prema četničkim podacima, Tito se nalazi u drvarskoj pećini, prema drugim izvorima u Oštrelju sjeverno od Drvara.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=459&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000455.] </br> ({{jez-njem|"IIc: Tito nach Cetnikmeldg. in Höhle Drvarska Pecina bei Drvar, nach anderer Meldg. in Ostrelj N Drvar."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja [[15. brdski armijski korpus (Nemačka)|15. brdskog korpusa]] za 10. mart 1944.}} U izvještaju 2. oklopnoj armiji iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], poslatom 19. maja 1944. godine, navedeno je da će četničke jedinice biti u potpunosti podređene njemačkom Wehrmachtu u ovoj operaciji: {{izdvojeni citat|''Telegram K-di 2. okl. armije'' Tiče se: »Reselšprunga« [...] 7) Ojačani 105. SS-izv. bat. sa potčinjenim 369. izv. bat. napada X-dana, nastupajući od Livna duž Livanjskog polja preko Bosanskog Grahova na Drvar, sprečava neprijateljske proboje prema jugoistoku i razbija neprijateljski komandni aparat. U Bosanskom Grahovu naši četnici, u Drvaru naši padobranci.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_63.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. maja 1944. Komandi 2. oklopne armije o izvršenim pripremama i zadacima potčinjenih jedinica za operaciju »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=724&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frames no. 000715—000716.] </br> ({{jez-njem|"Fernschreiben An PzAOK 2 </br> Betr. Rösselsprung </br> 7.) Verstärkte SS–AA 105 mit unterstellter AA 369 stösst am X–Tag antretend von Livno entlang Livanskopolje über Bosn.Grahovo auf Drvar vor, verhindet feindl. Ausbruch nach Südosten und zerschlägt feindl. Führungsapparat. In Bosn.Grahovo eigene Cetniks, in Drvar eigene Fallschirmjäger."}})</ref>}} Komanda Druge oklopne armije je uzvratila XV brdskom armijskom korpusu dopisom od 21. maja 1944. iz kojeg se zaključuje da se četnici nalaze pod komandom majora Ernsta Benescha iz divizije [[Brandenburger]], kao i da se za njih počeo koristiti službeni naziv »[[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|Hrvatska borbena zajednica]]«: {{izdvojeni citat|1) Crveni komandni centar u Drvaru (po svoj prilici Vrhovni štab Tito, u Drvaru, na staroj stočnoj pijaci, Američka vojna misija Trninić Breg, u Prnjavoru Engleska vojna misija, preostala Ruska misija neotkrivena). Treba računati sa mesnim obezbeđenjem, pre svega na visovima severoistočno, istočno i zapadno od Drvara, u datom slučaju i na protivvazdušnu odbranu. Dalji podaci o neprijatelju postepeno se saopštavaju komandantu 500. padobranskog lov. bat. od strane Ic K-de 2 okl. armije i majora Beneša. 2) Operacija »Reselšprung« treba da ukloni crveni komandni centar oko Drvara. Komandovanje »Reselšprung«: XV brd. AK, istaknuto komandno mesto Bihać. Za operaciju »Reselšprung« nastupaju X-dana (spuštanje padobranskog lov. bat.) na Drvar: [...] d) Ojačana Borbena grupa 1. puka »Brandenburg« (bez 1. bat.) sa potčinjenom Hrvat. borbenom zajednicom, od Knina na Bosansko Grahovo, odatle u više borbenih grupa protiv linije Prekaja (14 km ji. od Drvara) — Drvar. Zadatak: Doček bandi i štabova koji se povlače prema jugu. Grupe nose maskirno odelo. 3) 500. SS-padobranski lov. bat., komandant šturmbanfirer Ribka, sa potčinjenom SS-padob. nast[avnom] četom (očekuje se konačno odobrenje [[Heinrich Himmler|rajhsfirera SS]]), 40 ljudi odreda »Beneš« i 6 ljudi kontraobaveštajne službe spuštaju se X-dana, u trenutku što je moguće ranije, u crveni komandni centar Drvar i uklanjaju munjevitim napadom naročito Vrhovni štab Tito, kao i ostale crvene komandne štabove i savezničke, odnosno ruske vojne misije.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_66.htm Naređenje Komande 2. oklopne armije od 21. maja 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa za dejstva u operaciji »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=698&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frame no. 000690.] </br> ({{jez-njem|"1.) Rotes Führungszentrum in DRVAR (voraussichtlich Hauptstab TITO DRVAR am alten Viehmarkt, amerik.Mil.Missionen TRNIC BREG, in PRNJAVOR engl.Mil.Mission, Verbleib russ.Mission nicht geklärt). Mit örtlichen Sicherungen, vor allem auch auf den Höhen NO, O und W DRVAR, gegebenenfalls auch mit Flak, ist zu rechnen. Weitere Feindfeststellungen werden an Kdr. Fallschirmjäg.Btl.500 durch Pz.AOK.2 I c und Major BENESCH laufend übermittelt. </br> 2.) Das rote Führungszentrum um DRVAR soll durch das Unternehmen "RÖSSELSPRUNG" ausgeschaltet werden. </br> Führung "RÖSSELSPRUNG": XV.Geb.AK., vorgeschobener Gefechtsstand BIHAC. </br> Zu "RÖSSELSPRUNG" treten am x–Tag (Absprungtag des Fallschirmjäg–Btl.) auf DRVAR an: </br> d) Kampfgruppe verst. 1.Rgt.Brandenburg (ohne I.Btl.) mit unterstellten kroat. Kampfgemeinschaften von KNIN auf BOS.GRAHOVO, von dort in mehreren Kampfgruppen gegen Linie PREKAJA (14 SO DRVAR) – DRVAR. Auftrag: Auffangen von nach Süd ausweichenden Banden und Stäben. Gruppe trägt Tarnbekleidung. </br> 3.) SS–Fallschirmjäg.Btl.500, Führer Sturmbannführer RYBKA mit unterstellter SS–Fallsch.Ausb.Komp. (endgültige Genehmigung Reichsführer SS steht noch aus), 40 Mann Abt. BENESCH und 6 Mann Abwehr landet am X–Tag zum frühest möglichen Zeitpunkt in roten Führungszentrum DRVAR und schaltet in blitzatrigem Zugriff insbesondere den Hauptstab TITO sowie weitere rote Führungsstäbe und allierte bzw. russ.Mil.Missionen aus."}})</ref>}} Nemci su nakon operacije ocenili da četnici izviđačke zadatke izvršavaju besprijekorno, vođstvo im je dobro, ljudstvo naviklo na fizičke napore. Nemci zaključuju da su im četnici "neophodni su pri osiguranju komunikacija, posebno zbog pomanjkanja vlastitih trupa".<ref>NAW, T-314, Roll 566, 000048-9: Izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa o rezultatima formiranja „Hrvatskih borbenih grupa“ (30. juni 1944).</ref> === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1944) === {{Poseban članak|Ponuda Draže Mihailovića Adolfu Hitleru}} [[Datoteka:First Vrede sa četnicima.jpg|thumb|Nemački kapetan von Wrede i četnički komandanti kapetan [[Nikola Kalabić]], major [[Dragoslav Račić]] i kapetan [[Neško Nedić]], nakon potpisanog sporazuma o zajedničkoj borbi protiv partizana, u Topoli 11. avgusta 1944. (''nemački izvor'')<ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_536.jpg Wredeova zabeleška str.1]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_537.jpg Wredeova zabeleška str.2]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_538.jpg Wredeova zabeleška str.3]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_539.jpg Wredeova zabeleška str.4]</ref>]] Tokom jula i avgusta [[1944]]. intenzivirani su kontakti između predstavnika nemačke komande Jugoistoka [[Herman Nojbaher|Nojbahera]], predsednika vlade [[Milan Nedić|Nedića]] i predstavnika Mihailovića.<ref>[http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B8%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D1%83_%D1%81_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_14.7.1944. Nemački izveštaj o razgovoru s četnicima od 14.7.1944]</ref> Njemačka strana je nakon sastanka između predstavnika Obavještajnog odjeljenja komandanta Jugoistoka i trojice visokih oficira JVuO, Mihailovićevih izaslanika ([[Dragoslav Račić]], [[Neško Nedić]] i [[Nikola Kalabić]]), održanom u Topoli 11. avgusta 1944, na osnovu ponude JVuO zaključila da se „političko zauzimanje stava Draže Mihailovića i njegovog pokreta potpuno izmenilo. Oni su spremni da u potpunosti sa nama sarađuju“. Mihailovićevi izaslanici su stavili do znanja da je za JVuO najvažnije objedinjavanje domaćih antikomunističkih snaga, opšta mobilizacija i „stvaranje jedne srpske nacionalne armije za uništenje komunizma u Srbiji“. Pošto je za ostvarenje tog cilja bila neophodna njemačka dozvola i naoružanje, JVuO je bila spremna da se obaveže na lojalnost i vjernost okupatoru.<ref name="yuhistorija.com"/> Rittmeister Fürst von Wrede citira riječi četničkih oficira sa sastanka: {{izdvojeni citat|»Srbi, koje vi niste poznavali, ipak se bore za vas. Mi se obavezujemo našom časnom oficirskom rečju da ćemo biti verni. Pokret Draže Mihailovića je spreman da dâ sve garancije koje Nemci budu zahtevali. '''Naše smrtno neprijateljstvo protiv komunizma je najbolja garancija naše vernosti'''. Nas ne interesuje budućnost, svejedno kako će se rat završiti, mi smo odlučili, ako tako mora biti, da viteški propadamo.«<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_227.htm Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 11. avgusta 1944. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića o uslovima za sastanak Draže Mihailovića sa Nojbaherom]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000502.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben, die Ihr nicht bekannt habt, aber kämpfen für Euch. Wir verpflichten uns mit unserem Offz.Ehrenwort, dass wir treu sein werden. Die DM—Bewegung ist bereit, sämtliche von den Deutschen verlangten Garantien zu geben. Unser Todfeindschaft gegen den Kommunismus ist die beste Garantie für unsere Treue. Die Zukunft interessiert uns nicht, gleichgültig wie der Krieg ausgehen mag, wir sind entschlossen, wenn es sein muss, ritterlich zugrunde zu gehen."}})</ref>}} Rittmeister Fürst Wrede je sumirao predloge predstavnika Draže Mihailovića na sledeći način: {{izdvojeni citat| 1. DM želi da razgovara sa opunomoćenikom [[Hitler|firera]] za jugoistočni prostor. 2. On teži okupljanju svih nacionalnih srpskih snaga. 3. Mobilizacija i naoružavanje svih za oružje sposobnih Srba za borbu protiv komunizma. Naoružavanje i vođstvo pod nemačkim Vermahtom. 4. DM moli da sam ostane u ilegali. 5. Pripadnici DM—pokreta ne treba da budu u nemačkim uniformama. 6) Mesto sastanka ne treba ni u kom slučaju da bude Beograd ili neki veći grad.<ref name="B0_11 1944">[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_11.8.1944. Nemački zapisnik sa pregovora sa četnicima 11.8.1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000502—000503.] <br /> ({{jez-njem|"1.) DM wünscht mit dem Bevollm. des Führers für den Südostraum zu sprechen. </br> 2.) Er fordert Zusammenschluss aller nat. serb. Kräfte. </br> 3.) Mobilisierung und Bewaffnung aller waffenfähigen nat. Serben zum Kampf gegen den Kommunismus. Ausrüstung und Führung durch die deutsche Wehrmacht. </br> 4.) DM bittet selbst illegal bleiben zu können </br> 5.) Die Angeh. der DM–Bewegung sollen nicht in dt. Uniform gekleidet werden. </br> 6.) Ort der Zusammenkunft soll keinesfalls Belgrad oder eine grössere Stadt sein."}})</ref>}} O saradnji sa četnicima Draže Mihailovića u jednoj se njemačkoj preporuci s početka avgusta 1944. navodi: {{izdvojeni citat| ''Saradnja sa četničkim bandama'' Komandantu Jugoistoka upućen je dopis Ob. od./oficir Abvera str. pov. br. 6161/44, u vidu naređenja, o isporuci oružja i municije četničkim bandama i o saradnji između nemačkih operativnih jedinica i pojedinih lojalnih četničkih bandi u cilju zajedničke borbe protiv komunističkog neprijatelja. Postavljanjem oficira za vezu u četničkim bandama treba njihovo držanje stalno nadzirati.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1035&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000893.] ({{jez-njem|"Zusammenarbeit mit Cetnik—Banden. An den Mil.Befh. Südost ergeht mit Ic/AO Nr. 6161/44 g. Kdos. v. 2.8.44 ein Befehlschreiben über die Belieferung der Cetnikbanden mit Waffen und Munition und über die Zusammenarbeit zwischen deutschen Verbänden und einzelnen lojal erscheinen den Cetnik—Banden für Zwecke des gemeinsamen Kampfes gegen den kommunistischen Feind. Durch Abstellung von Verbindungsoffzen.zu den Cetnik—Banden ist deren Verhalten laufend zu überwachen."}})</ref>}} U večernjem izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 16. avgusta 1944, prenosi se vijest da je general Draža Mihailović, u koordinaciji sa predsjednikom srpske vlade generalom Milanom Nedićem, pred okupacione vlasti iznio ponudu o »potpunom potčinjavanju četničkih jedinica«: {{izdvojeni citat| Srbija: Sporazumno sa Nedićem, Draža Mihailović je ponudio nemačkom komandovanju potpuno potčinjavanje četničkih jedinica. Pored postojanja problema davanja talaca, unutrašnjih srpskih suprotnosti i ponude za lični dogovor Draže Mihailovića sa specijalnim opunomoćenikom Ministarstva inostranih poslova, sada postoji samo zahtev za oružje za zajedničku borbu. Srpska vlada je jednovremeno zamolila prijem kod komandanta Jugoistoka i verovatno će tom prilikom biti iznesena i namera o njenoj ostavci.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1090&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000948.] <br /> ({{jez-njem|"In Übereinstimmung mit Nedic hat DM dtsch. Führung volle Unterstellung der Cetnik Verbände angeboten. Bei Geiselgestellung, Einstellung alle Innerserbischen Gegensätze und Angebot persönlicher Aussprache DM mit Sonderbevollm.Ausw.Amtes liegt allein Waffenforderung für den gemeinsamen Kampf vor. Serbische Regierung hat zugleich um Empfang bei Mil.Befh. Südost ersucht und wird dabei voraussichtl. Rücktrittsabsicht vortragen."}})</ref>}} Povodom Mihailovićevog predloga, 17. i 18. avgusta je održan sastanak na najvišem nivou u nemačkoj komandi Jugoistoka. Tu su još jednom sumirani Dražini predlozi: {{izdvojeni citat| a) Bezuslovno obećanje, da nijedan nemački vojnik neće biti napadnut od četnika. Davanje talaca. b) Zajednička borba isključivo protiv komunista u cilju uspostavljanja mira i reda. Nemci i četnici ne moraju biti neprijatelji. c) Neprijatelj br. 1 su komunisti i svi oni koji ih podržavaju ili ne sadejstvuju u borbi protiv komunista. d) Draža Mihajlović moli da ga se privuče organizovanju Srpskog dobrovoljačkog korpusa i organizovanju Dobrovoljačkog korpusa. e) Bilo kakva veza s partizanima je nemoguća. f) Draža Mihailović moli da se stvori prijateljskije raspoloženje, da bi se oslobodilo četnike, koji su uhapšeni u Srbiji, bez posredovanja četnika. g) U slučaju invazije nema borbe protiv Nemaca. Borba protiv komunista će se produžiti. Četnici hoće da spreče vezu partizana s invazionim trupama. h) Draža Mihajlović nema veze s Englezima. On i ne želi više da je ima, odgovarajući engleskom držanju prema srpskom narodu.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=581&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000576—000577.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Das Verhandlungsangebot des DM sieht folgende wesentlichen Punkte vor: </br> a) Unbedingtes Versprechen, kein deutscher Soldat werde von Cetniken überfällen. Geiselgestellung. </br> b) Gemeinsamer Kampf ausschliesslich gegen Kommunisten zur Herstellung von Ruhe und Ordnung. Deutsche und Cetniken brauchen nicht Feinde zu sein. </br> c) Feind Nr. 1 sind Kommunisten und alle, die sie unterstützen oder im Kampfe gegen Kommunisten nicht mitwirken. </br> d) DM bittet, ihn zu Ausbau des SFK und Aufbau Freikorps heranzuziehen. </br> e) Irgendeine Verbindung mit Partisanen ist unmöglich. </br> f) DM bittet zur Hebung freundschaftlicher Stimmung um Freilassung der in Serbien verhafteten Cetniken ohne Vermittlung der Cetniken. </br> g) Im Invasionsfall kein Kampf gegen Deutsche. Kampf gegen Kommunisten wird weitergeführt. Verbindung der Partisanen zu Invasionstruppen wollen Cetniken verhindern. </br> h) DM ohne Verbindung zu Engländern. Er will auch keine mehr haben, entsprechend engl. Verhalten gegen serb. Volk."}})</ref>}} Jedan iskaz<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=585&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000580.] ({{jez-njem|"Durchführung der Zusammenarbeit mit dem Cetnik–Banden, Ausbildung und Führung im Kampf wird den in erster Linie hierfür zuständigen Sicherheitsdienst und SD übertragen. Dieser ist allein für die politische Kampfführung vorgesehen, hat die engsten Verbindungen zu den Cetniks und führt in einem Raume, der als eine Art Heeresgebiet Domäne des Sicherheitsdienstes und des SD ist."}})</ref> sa ovog sastanka ubjedljivo svjedoči o uspostavljenim tijesnim vezama između [[Sicherheitsdienst|njemačkih obavještajnih struktura]] i četničke Vrhovne komande: {{izdvojeni citat|Sprovođenje sadejstva s četničkim bandama, obuka i komandovanje u borbi biće preneti Službi obezbeđenja i SD koji su u prvom redu nadležni za ovo. Ta je služba isključivo predviđena za političko vođenje rata, '''ima najuže veze s četnicima''' i komanduje na jednom određenom području, koje je, kao neka vrsta vojnog područja, domen Službe obezbeđenja i SD.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref>|Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 18. avgusta 1944. povodom ponude Draže Mihailovića za saradnju u borbi protiv NOVJ}} U izvještaju poslatom 20. avgusta 1944. godine iz Operativnog odjeljenja [[Beograd]] [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], navodi se da je za prijem kod vođe [[Treći Reich|Reich]]a [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] pripremljen zajednički referat feldmaršala [[Maximilian von Weichs|Maximiliana von Weichsa]], komandanta Jugoistoka i specijalnog opunomoćenika Ministarstva inostranih poslova na Jugoistoku [[Hermann Neubacher|Hermanna Neubachera]], na temu ''saradnje sa Dražom Mihailovićem i buduće politike u Srbiji'', kao i da je sa ovim upoznat feldmaršal [[Wilhelm Keitel]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frames no. 000971—000972.]</ref> Tog je dana sačinjena i službena bilješka u kojoj je sadržan sljedeći prijedlog: {{izdvojeni citat|Po predmetu ponude Nedić — Draža Mihailović, ministar Nojbaher predlaže da se organizacija četničkih jedinica prenese u nadležnost Višeg SS i policijskog vođe u Srbiji. Načelnik štaba komandanta Jugoistoka se saglasio s ovim predlogom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000972.] <br /> ({{jez-njem|"In der Angelegenheit Angebot Nedic – DM schlagt Minister Neubacher vor, die Organisation der Cetnik–Verbände dem Höh.SS–Pol.Führer in Serbien zu übertragen. Chef des Gen.Stabes–O.B.Südost ist mit diesem Vorschlag einverstanden."}})</ref>}} Sâm Neubacher je 20. avgusta uputio opširan izvještaj ministru vanjskih poslova Velikonjemačkog Reicha [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]], u kojem je urgirao za prihvatanje ponude Nedić—Mihailović, navodeći da je Nedić garantirao da će se „pokret DM uzdržati od svake neprijateljske radnje protiv Nemaca i da ni u slučaju povlačenja Nemaca iz Srbije neće na Nemce biti ispaljen nijedan metak“. O odnosu Mihailovića i JVuO prema okupatoru od trenutka kada ga je Hitler imenovao ''Specijalnim izaslanikom Ministarstva vanjskih djela za Jugoistok'', Hermann Neubacher piše: {{izdvojeni citat|U pogledu Draže Mihailovića, upućujem na svoje mnogobrojne ranije telegrame. Svoje dosledno antikomunističko držanje dokazao je nedvosmisleno, uprkos najvećem pritisku od strane Engleza, odrekavši se njihove pomoći u naoružanju dok su Englezi istovremeno, preteći naoružavali Tita. Iskustva poslednjih 12 meseci u pogledu njegovog držanja prema nemačkim oružanim snagama, dosadašnje zajedničke borbe na antikomunističkom frontu i dosadašnja ozbiljna ugroženost srpske nacije, koju on priznaje u punom opsegu, smatram dovoljnim osnovom za to da će D. M. održati reč koju nam je dao ako u ovom odlučujućem trenutku budemo pružili preko Nedića odlučujuću pomoć. Spreman sam, posle jednog ličnog razgovora sa D. M., da preuzmem odgovornost za to da nas taj čovek neće napasti s leđa i da će on sam učiniti bezopasnim one elemente svoga pokreta koji su nepouzdani u pogledu nas.<ref>AVII, Mikroteka, NAV, N—T—312, rol. 780, f. 371746.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_69.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje PORAZ MIHAILOVIĆEVIH SNAGA U SRBIJI I NOVI SPORAZUMI SA OKUPATOROM I KVISLINGOM MILANOM NEDIĆEM]</ref>}} Specijalni nemački izaslanik Hermann Neubacher je ocenio da obećanja Draže Mihajlovića u pogledu lojalnog držanja treba uzeti ozbiljno, pošto je dokazao on "da je toliki antikomunista, da je '''usprkos engleskim ponudama dao prednost prosjačenju kod okupatora''' pred slogom s crvenom stranom".<ref name="ReferenceB"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=575&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000570.] <br /> ({{jez-njem|"D.M. habe zweifellos bewiesen, dass er <br /> 1. Burgfrieden mit Besatzungsmacht halten will und <br /> 2. So sehr Antikommunist ist, dass er trotz Angeboten von englischer Seite einen Bettelgang beim Okkupator der Einigung mit der roten Seite vorgezegen hat. <br /> Zusicherungen D.M.'s auf loyale Einstellung sind ernst zu nehmen, da D.M. in antikommunistischer Frage stets konsequente Haltung eingenommen hat."}})</ref> Ovi pregovori završili su formulisanjem inicijative za formiranje srpske armije od 50.000 ljudi za borbu protiv komunizma kojom bi rukovodio [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]], a koju bi opremila nacistička Nemačka. Ali [[Hitler]] je odbacio inicijativu, uz naglasak da će dato oružje "jednom kasnijom prilikom biti upravljeno protiv Nemaca". Vođa [[Treći Reich|Velikonjemačkog Reicha]] je formulisao svoju konačnu odluku na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Zaključujući, Führer je ustanovio, da on a) nema ništa protiv “malih taktičkih manevara“ s pokretom DM, b) da zatraženo formiranje armije, koja bi bila jačine 50.000 ljudi, nikako ne bi moglo doći u obzir.<ref name="znaci.org">[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm Službena beleška sa referisanja Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22.8.1944]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=814&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000811.] <br /> ({{jez-njem|"Abschliessend, stellte der Führer fest, daß er <br /> a) gegen "kleine taktische Manöver" mit der DM–Bewegung keine Bedenke habe, <br /> b) daß die Aufstellung der gefordeten 50 000 Mann starken Armee auf keinen Fall in Frage kommen könne."}})</ref>|Službena beleška sa referisanja komandanta Jugoistoka Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22. avgusta 1944. godine}} Ipak, u skladu sa idejom o formiranju srpskog korpusa pod komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]] koji bi se borio na strani Nemaca, [[6. septembra]] [[1944]]. [[Srpska državna straža]] i [[Srpska granična straža]] (ukupno oko 13.000 ljudi) stavljene su pod komandu Mihailovićevog komandanta Srbije generala [[Miroslav Trifunović|Trifunovića]]. Potom su jedinice [[Srpska državna straža|Srpske državne straže]] i [[Srpska granična straža|Srpske granične straže]] 6. oktobra [[1944]]. sabrane su u Jagodini gde je od njih formiran [[Srpski udarni korpus]] sa tri divizije, koji je brojao oko 6.800 ljudi. Komanda Srpske straže i Granične straže predana je naredbom generala Felbera generalu [[Miodrag Damjanović|Miodragu Damjanoviću]], šefu Nedićevog kabineta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=875&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000871.] <br /> ({{jez-njem|"An den Präsidenten den serbischen Ministerrates Herrn Generaloberst Nedić. Herr Ministerpräsident! <br /> Ich bin damit einverstanden, dass der Generalmajor Damjanović mit der Führung der serbischen bewaffneten Verbände mit Ausnahme des SFK betraut wird. Dieses Korps muss meiner Auffassung noch in den bewährten Händen des General Mušićki [sic] bleiben. Mit dem Ausdruck meiner vorzüglichen Hochachtung."}})</ref> Damjanović je bio i glavni Mihailovićev pouzdanik u Nedićevoj upravi, te su se on i komandanti Straže odmah stavili pod Mihailovićevu komandu. Ove jedinice, preimenovane u Srpski udarni korpus Jugoslovenske vojske u otadžbini, pridružile su se tako drugim četnicima u povlačenju prema Sandžaku. Njihovo je savezništvo ipak bilo nesigurno i ubrzo će se raspasti.<ref>[https://znaci.org/00001/40_74.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNICI SE POVLAČE IZ SRBIJE]</ref> === Bitka za Srbiju (1944) === {{Poseban članak|Bitka za Srbiju 1944.}} [[Datoteka:Četnici i Nemci u Srbiji 1944.jpg|minijatura|Grupa nemačkih vojnika i četnika Draže Mihailovića u vreme proboja u Srbiju 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ.]] U povjerljivom izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 26. avgusta 1944. godine, analizirano je stanje na [[Balkansko poluostrvo|Balkanu]] nakon objave rata Trećem Reichu od strane [[Bugarska|Bugarske]] te proglašenja neutralnosti [[Rumunija|Rumunjske]] (i jedna i druga su do tada bile potpisnicama [[Trojni pakt|Trojnog pakta]]), neposredno po ulasku jedinica [[Crvena armija|Crvene armije]] na teritorij dvije države. Oficiri Wehrmachta anticipiraju držanje četnika Draže Mihailovića u novonastaloj, kompliciranoj situaciji: {{izdvojeni citat|Ustanički pokreti na području Balkana – izuzev pokreta Draže Mihailovića – dobit će pojačan zamah, tako da ubrzo treba očekivati prekid svih vlastitih veza s cijelim južnim Balkanom. '''Pokret Draže Mihailovića predstavlja jedinu antiboljševičku organizaciju koja, uz odgovarajuću potporu, može biti dugoročno korisna našim interesima u borbi protiv boljševizma'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=874&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000870—000871.] ({{jez-njem|"Darüber hinaus werden die Aufstandsbewegungen im Balkan–Raum – abgesehen von der DM–Bewegung – verstärkten Auftrieb erhalten, so dass in Kürze mit einer Unterbrechung sämtlicher eigenen Verbindungen nach gesamtem Süd–Balkan gerechnet werden muss. Die DM–Bewegung stellt bei entsprechender Unterstüzung die einzige antibolschewistische Organisation dar, die im Kampf gegen den Bolschewismus auf längere Sicht unseren Interessen nutzbar gemacht werden kann."}})</ref>}} [[Bitka za Srbiju 1944.]] je bila zajednički saveznički poduhvat sa ciljem ovladavanja središnjim komunikacijskim prostorom nemačkih snaga na Balkanu. Dejstva na tlu izvršavala je [[NOVJ]], a [[Saveznici]] su obezbeđivali borbeno sadejstvo, snabdevanje i pomoć iz vazduha. Četnici su se u ovim borbama našli direktno na strani [[Wehrmacht]]a. U to vreme, Saveznici su već promenili odnos prema [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevim]] snagama, a njihov prioritet u Jugoslaviji postalo je jačanje snaga [[NOVJ]] u Srbiji.<ref>{{Cite web |title=Ficroj Meklejn: RAT NA BALKANU, glava 11 - NOVI DOGOVOR |url=http://www.znaci.org/00001/1_11.htm |access-date=2023-08-14 |archive-date=2023-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230902100016/https://www.znaci.org/00001/1_11.htm }}</ref> Vrhovni štab NOVJ nameravao je da partizanske snage u Srbiji pomogne prodorom jačih snaga iz [[Bosna|Bosne]] i [[Crna Gora|Crne Gore]]. Nemačka komanda, kao i Mihailović, bili su rešeni da to spreče. Ključnu fazu bitke za Srbiju predstavlja [[Durmitorska operacija|operacija »Rübezahl«]]. Njemačka Komanda Jugoistoka prikupila je za ovu operaciju sljedeće raspoložive snage: {{izdvojeni citat|''Predmet'': Planiranje »Ribecal«,  1.) Snage koje učestvuju: a) Južna grupa: glavni deo 1. brd. div., albanska milicija i delovi SS-divizije »Skenderbeg«, b) Bor[bena] grupa »Jugozapad«: 2 ojačana bataljona 181. peš. divizije sa III/13. SS-puka, c) S[evero] z[apadna] grupa: 2. puk Brandenburg (bez 1 bat.), 3/12. tenk. bat. z. b. V., CDK i četnici (Drinski korpus), d) S[everna] grupa: 14. SS-puk (bez III), e) I[stočna] grupa: Viša k-da III/363. puka, 696. bat. feldžandarmerije, delovi 297. izv. bat., 2/201. brig. jur. topova, f) Grupa »Krempler«, g) Padobranski lov. bat. »Brandenburg«<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=491&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000486.] <br /> ({{jez-njem|"Betr.: Plannung "Rübezahl". </br> 1.) Beteiligte Kräfte: </br> a) Südgruppe: Masse 1. Geb. Div., alban. Milizen und Tle. SS–Div. Skanderbeg. </br> b) Kgr. Südwest: 2 verst. Btlne. 181 J.D. mit III./SS–13 </br> c) NW–Gruppe: 2. Rgt. Brandenburg (o. 1 Btln.) 3./Pz. Abt. z.b.V. 12, MFK, und Cetniks (Drina–Korps). </br> d) N–Gruppe: SS–Rgt. 14 (ohne III.). </br> e) O–Gruppe: Höh. Kdo. mit III./363, Feld Gend.Abt. 696, Tle. A.A. 297, 2./Stu. Gesch.Brig 201. </br> f) Gruppe Krempler. </br> g) Fallschirm–Jg.Btl. Brandenburg."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_108.htm Izveštaj Komandanta Jugoistoka od 12. avgusta 1944. Vrhovnoj Komandi Vermahta o sastavu borbenih grupa i njihovim pravcima napada u operaciji »Ribecal«], Zbornik NOR-a, tom XII, knjiga 4, dokument br. 108.</ref>}} [[NOVJ]] je nastojala da koncentriše snage na levoj strani [[Lim (reka)|Lima]] za proboj u [[Srbija|Srbiju]]. Nemačka [[Komanda Jugoistoka (Nemačka)|Komanda Jugoistoka]] je rešila da brani [[Srbija|Srbiju]] aktivnim dejstvima - sprečavanjem pokreta jedinica [[NOVJ]] kroz [[Bosna|Bosnu]] prema zapadu, kao i nizom krupnih i ambicioznih operacija u [[Sandžak]]u i istočnoj [[Bosna|Bosni]] sračunatih na razbijanje koncentracija [[NOVJ]] i njihovo onesposobljavanje za ofanzivna dejstva. Snage [[JVuO]] sa velikim entuzijazmom učestvovale su u ovim operacijama, kao i u onim koje je organizovao nemački komandant [[Srbija|Srbije]] protiv lokalnih partizana i povremenih prodora. Vrhunac ovog sadejstva nastupio je u avgustu [[1944]],<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[Službena beleška oficira Abvera Komande Jugoistoka od 22. avgusta 1944. sa referisanja komandanta Jugoistoka Adolfu Hitleru, http://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230814062743/https://znaci.org/00001/4_12_4_112.htm |date=2023-08-14 }}] Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 112</ref> kada su se odvijala najintenzivnija i najmasovnija dejstva. U izvještaju Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. godine upućenom Vojnoupravnom komandantu Jugoistoka, konstatuje se ozbiljna političko-bezbjednosna kriza uzrokovana uspješnim partizanskim manevrom, tj. prodorom u Srbiju: {{izdvojeni citat|Započeo je očekivani veliki Titov napad na Srbiju. Dok su u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], na [[Drina|Drini]], pripremljene jedinice bile tako desetkovane našim akcijama da mu tamo samo slabe snage stoje na raspolaganju, dotle je jačim delovima Titovih jedinica, koje su bile u centralnom delu [[Crna Gora|Crne Gore]], oko 3 divizije, pošlo za rukom da upadnu u [[Južna Srbija|južnu Srbiju]] i da pređu dolinu [[Ibar|Ibra]]. One sada u rejonu između Ibra i [[Južna Morava|Južne Morave]], po sjedinjavanju sa tamošnje 3 srpske crvene divizije, ugrožavaju obe glavne saobraćajne arterije prema jugu. Slobodu pokreta ovih, oko 10.000 ljudi jakih i dobro naoružanih, združenih jedinica uspeli smo, istina u teškim borbama i uz mnogo gubitaka, pomoću nemačkih, bugarskih i srpskih snaga (četnici i [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]]) da suzimo; ipak, one su preslabe da bi, s obzirom na otkazivanje bugarskih jedinica, izborile odlučujuće uspehe.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_109.htm Izveštaj Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. komandantu Jugoistoka o vojno-političkoj i privrednoj situaciji u Srbiji]</ref>}} Koliki su značaj najviši okupacioni dužnosnici u Jugoslaviji pridavali upotrebi četničkih jedinicâ u borbi protiv snaga NOVJ, može se zaključiti i na osnovu jedne naredbe od 26. avgusta 1944. godine, koju potpisuje feldmaršal [[Maximilian von Weichs]]: {{izdvojeni citat| ''Naređenje komandanta Jugoistoka'' Suštinski zadatak [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]] i Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od sada pa nadalje jeste dovesti i držati sve četničke jedinice u Srbiji i Crnoj Gori u borbenom dodiru s crvenim snagama, kako im ne bi bilo dopušteno preuzimanje vlastite inicijative, koja bi zbog cjelokupne situacije mogla biti uperena i protiv Njemačke. Odbijanje borbe protiv komunista mora se odmah prijaviti kao prijeteći simptom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=13&rec=311&roll=191 NARA, T311, Roll 191, frame no. 000007.] <br /> ({{jez-njem|"Befehle OB.Südost <br /> Eine wesentl. Aufgabe Pz.AOk 2 und Mil.Befh.Südost ist ab sofort sämtl. in Serbien und Montenegro stehenden Cetnikverbände in Gefechtsberührung mit roten Kräften zu bringen und zu halten, um sie nicht zu einer eigenen Initiative die in Auswirkung der Gesamtlage auch gegen Deutschland gerichtet sein könnte gelangen zu lassen. Weigerung, dem Kampf gegen den Komm. aufzunehmen, ist als bedrohliches Symptom sofort zu melden."}})</ref>}} Uoči bitke sa partizanima, nemački Wehrmacht je snabdeo četnike svim raspoloživim zalihama italijanskog pešadijskog oružja i municije: {{izdvojeni citat|U nadovezi na dogovor od 15. 8. saopštava se, da se za izdavanje četničkim jedinicama mogu staviti na raspolaganje, u najboljem slučaju, sledeća oružja: 7.000 pušaka 6,5 mm (ital.) sa po 100 metaka, <br /> 50 teš. mitraljeza 8 mm (ital.) sa po 13.000 metaka, <br /> 42 laka bacača 4,5 mm (ital.) sa po 250 metaka. Upozorava se na to, da je time iscrpljena celokupna zaliha italijanske pešadijske municije u domenu Komandanta Jugoistoka i da se nove pošiljke mogu očekivati tek od oktobra 1944. godine i to u ograničenom obimu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=587&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000582.] </br> ({{jez-njem|"Im Nachgang zur Besprechung vom 15.8. wird mitgeteilt, dass für Ausgabe an Cetnik–Einheiten äusserstenfalls folgende Waffen zur Verfügung gestellt werden können: </br> 7 000 Gewehre 6,5 mm (i) mit je 100 Schuss, </br> 50 s.M.G. 8 mm (i) mit je 13 000 Schuss, </br> 42 le.Gr.W. 4,5 cm (i) mit je 250 Schuss. </br> Es wird darauf aufmerksam gemacht, dass damit der gesamte Bestand an ital. Inf. Munition im Bereich O.B.Südost erschöpft ist und Neulieferung in beschränktem Maße erst ab Oktober 44 erwartet werden darf."}})</ref><ref>[http://www.znaci.org/00001/4_14_4_228.htm Obaveštenje operativnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 16. avgusta 1944. obaveštajnom odeljenju o odobrenim količinama oružja i municije četničkim jedinicama]</ref>|Obaveštenje komande Jugoistoka o odobravanju oružja i municije četnicima (16. avgust 1944.)}} U nacrtu jednog izvještaja, sastavljenog od strane oficirâ Armijske grupe »F« u ljeto 1944. godine, sumira se iskustvo njemačkih okupacionih organa sa Mihailovićevim četnicima u [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupiranoj Jugoslaviji]]: {{izdvojeni citat|Dosadašnje držanje D.M.-a ima sljedeće karakteristike: a) Aktivna borba protiv komunista u Srbiji, Crnoj Gori i Hrvatskoj, s tim što je ova borba zbog brojčane, a naročito materijalno-tehničke nadmoći komunista, uvijek rizična za snage D.M.-a, b) Neispunjavanje od Saveznika postavljenih specijalnih zadataka, c) Lokalna, ponekad vrlo aktivna saradnja sa njemačkim trupama, obavještajnim i ostalim okupacionim organima, d) Potpuna spremnost za izvršavanje taktičkih instrukcija izdatih od strane njemačkih oficira za vezu, e) Stalno ponavljanje zahtjeva za municijom i oružjem radi borbe protiv komunista, kao nagrada za dokazanu lojalnost.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=970&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000960.] <br /> ({{jez-njem|"Das bisherige Verhalten der DM–Bewegung ist gekennzeichnet: </br> a) durch eine aktive Kampfführung gegen den kommunistischen Feind in Serbien, Kroatien und Montenegro, die bei zahlenmässiger und vor allem waffentechnischer Überlegenheit der kommunistischen Banden in jedem Falle mit einem besonderen Risiko für die DM–Kräfte verbunden ist, </br> b) durch die Nichtausführung der von den Allierten generell und im Form von Spezialaufgaben gegebenen Sabotageaufträge, </br> c) durch eine örtliche, z.Zt. sehr rege Zusammenarbeit der DM–Cetniks mit der deutschen Sicherungstruppe, den Abwehrorganen und den für Ausnutzung des Landes eingesetzten deutschen Dienststellen bezw. deren Organisationen, </br> d) durch eine absolute Bereitwilligkeit, sich den taktischen Weisungen der deutschen Verbindungsoffiziere zu unterwerfen, </br> e) durch die wiederholten Versuche, für bewiesene Loyalität Munition und Waffen zum Kampf gegen den kommunistischen Feind zu erhalten."}})</ref>}} Kada su partizani konačno uspeli da se probiju u Srbiju i krenu ka Beogradu, nastupila je panika u redovima okupatora i kvislinga/kolaboracionista: {{izdvojeni citat|Titovi partizani upali su u septembru 1944. u Srbiju i to na više mesta. Zapadni deo Srbije bio je potpuno nezaštićen. Tamo je bio stacioniran samo mali broj nemačkih policijskih jedinica, koje su, zajedno sa četnicima, tu i tamo još vodile borbe. Sa svih strana neprijatelj je krenuo ka Beogradu. U gradu je vladao mir. Mi smo sedeli u Beogradu ne na buretu baruta, nego smo se nalazili u njemu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>|[[Hermann Neubacher]], “Sonderauftrag Südost”}} U izveštaju od 18. septembra 1944, komandant Jugoistoka feldmaršal Maximilian von Weichs jasno sagledava težinu situacije u kojoj su se našle okupacione snage u Srbiji usljed nezadržive partizanske ofanzive. Von Weichs smatra da se njemačkom vođstvu poput imperativa nameće nastavak saradnje sa Mihailovićevim četnicima: {{izdvojeni citat|Loša situacija u Srbiji: zbog pomanjkanja vlastitih snaga, napredovanje partizana se može još samo usporiti; politika upotreba četnika pri tome je od nesmanjene važnosti, te će biti nastavljena svim sredstvima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=763&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000758.] <br /> ({{jez-njem|"Es kommt also darauf an, gegenüber den Banden in Serbien weiterhin mit unterlegenen Kräften eine Verzögerungstaktik zu betreiben in der Hoffnung, daß durch innerpolit. Gegensätze oder Versorgungsschwierigkeiten ihre Stoßkraft geschwächt wird. Ein Einspannen noch kampfbereiter Cetniks ist dabei von unverminderter Bedeutung u. wird mit allem Mitteln betrieben."}})</ref>|V. Weichs-ova ocjena situacije od 17.9.44 (18.9.44)}} Četnici su nudili okupatoru sadjejstvo u borbi protiv snaga NOVJ u zamjenu za municiju i naoružanje: {{izdvojeni citat|Više četničkih vođa s područja Beograda nudi se za borbu protiv komunista pri isporuci oružja i municije od strane Nijemaca.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=789&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: Kampfangebote mehrerer Cetnik–Führer Raum Belgrad gegen Kommunisten bei Waffen– und Munitionslieferung durch Deutsche."}})</ref>|Večernji izvještaj obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 19. septembar 1944. godine}} Krajem septembra 1944, četnici učestvuju s njemačkim jedinicama u borbi protiv partizana u raznim dijelovima Srbije. Tako u zapadnoj Srbiji, [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pod komandom potpukovnika [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]] i trupe Wehrmachta pokušavaju spriječiti prodor snaga NOVJ: {{izdvojeni citat|Zapadna i centralna Srbija: [...] Dijelovi Borbene grupe fon Jungenfeld prebačeni u Šabac, odakle su 26. septembra, u sadejstvu sa četničkom formacijom Račića, vršili napad na [[12. vojvođanski korpus NOVJ|12. korpus NOVJ]] koji nadire s juga.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1027&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 001015.] <br /> ({{jez-njem|"West– und Mittel– Serbien: </br> Tle. Kgr. v. Jungenfeld nach Sabac verlegt, von dort 26.9. im Zusammenwirken mit Cetnik–Verband Racic Angriff auf von Süd vordringendes XII. rotes Korps."}})</ref>}} Već početkom septembra, ova je elitna četnička formacija pomagala okupatoru u zapadnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|[[Požega (Srbija)|Požegu]] zauzele vlastite trupe u sadejstvu sa četnicima (Račić).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000246.] <br /> ({{jez-njem|"Pozega durch eigene Truppe in Zusammenwirken mit Cetniks (Racic) genommen."}})</ref>|Večernji izvještaj Obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 6. septembar 1944. godine}} Pukovnik von Jungenfeld se nalazio na čelu 5. policijskog puka, sa štabom u [[Šabac|Šapcu]]. O saradnji visokih četničkih oficira sa Jungenfeldom, poput komandanta Kolubarskog korpusa JVuO kapetana Milorada Lapčevića, generala [[Svetomira Đukića]], komandanta Severnih pokrajina JVuO (tj. [[Vojvodina|Vojvodine]] i [[Slavonija|Slavonije]]) ili majora Ilije Orelja, u vezi sa planiranjem krupnije operacije protiv snagâ [[NOV i POJ]] u [[Srem]]u avgusta 1944. godine, general Dragoljub Mihailović je bio obaviješten od strane pukovnika Dragomira Radovanovića, delegata Vrhovne komande Jugoslovenske vojske u otadžbini za Vojvodinu: {{izdvojeni citat|Dobro je što je kapetan Lapčević postavljen za komandanta Sremske jurišne grupe, no on je svojim radom za poslednji mesec dana stalno radio sa nemačkim komandantom iz [[Šabac|Šapca]]. On — kapetan Lapčević je izvodio akciju u [[Kupinovo|Kupinskom]] kutu po zapovesti nemačkog komandanta iz Šabca, javno sa njim sedeo obilazio Kupinski kut naravno da su u ovom pogledu sudelovali đeneral Đukić i major Orelj. Major Orelj je potpuno zabrljao. Nezgodno je što se svuda prestavlja za Vašeg Delegata te u ime Vaše onako pijan naređuje i govori. Sve ovo vide ovi naši mladi komandanti koji vode ljude i koji treba da nose ceo teret borbe na svojim leđima. Oni nemogu da dozvole da im neko prebaci da su saradnici Nemaca. Kapetan Lapčević, đeneral Đukić i major Orelj mogli su i trebali da rade, ali samo tajno, a nikako javno svakog dana sedeti u kafani u s. [[Ušće (Obrenovac)|Ušće]] pored puta [[Obrenovac]]—Šabac, još đeneral Đukić sa đeneralskom kapom i t.d. Da umirim ove mlade ljude i da im objasnim da će se ovo zabraniti i da će se ako se šta radi, u buduće tajno raditi, trebalo je dosta vremena i muke.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_37.htm Izveštaj delegata Vrhovne komande za Vojvodinu od 22. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o akcijama protiv NOV i POJ u Sremu i o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Istovremeno, Nijemci otpočinju s izvođenjem [[Operacija Cirkus|operacije »Cirkus«]] ({{jez-njem|Zirkus}}), čiji je cilj bio ovlađivanje [[Kolubara|kolubarskim]] pobrđem. Operacija je počela 24. septembra 1944, uz učešće [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS-divizije »Prinz Eugen«]], [[Brandenburger|1. puka »Brandenburg«]] (bez 1. bataljona), 202. tenkovskog bataljona, dijelova 5. policijskog puka i pripadnikâ Šumadijske i Kolubarske grupe korpusa JVuO.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.pdf Pregled dejstava potčinjenih jedinica vojnoupravnog komandanta Jugoistoka (Armijske grupe »Srbija«) od 23. avgusta do 4. novembra 1944. godine]</ref> Prethodnog dana, ispred Komande Jugoistoka je načelnik štaba Armijske grupe »F« general [[Arthur Winter]] uputio izvještaj kojim najavljuje početak operacije, napominjući da će se i brojne četničke jedinice boriti na strani Wehrmachta: {{izdvojeni citat|Početak "Cirkusa" 24. septembra. [...] Sve naše snage u sjeverozapadnoj Srbiji potčinjene su Borbenoj grupi fon Jungenfeld. U kruševačkom kraju uspješno napredovanje većih četničkih snaga, uz podršku 12. bataljona iz sastava [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], protiv crvenih bandi u području sjeverozapadno od Kruševca. Pothvat će biti nastavljen sa 6.000 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=941&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000931.] <br /> ({{jez-njem|"Beginn "Zirkus" 24.9. Durch Aufkl.– Vorstoss 1. Rgt. Brandenburg Arandjelovac stark feindbesetzt festgestellt. Sämtl. eig. Kräfte in NW–Serbien Kgr. v. Jungenfeld unterstellt. Raum Krusevac erfolgreicher Vorstoss stärkerer Cetnik–Kräfte, unterstützt durch 2./Pz.Abt.z.b.V.12 gegen rote Banden Raum NW Krusevac. Unternehmen wird mit 6000 Cetniks fortgeführt."}})</ref>|Povjerljivi izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 23. IX 1944.}} U septembru su kvislinške formacije [[Srpska državna straža|Srpska državna]] i [[Srpska granična straža|granična straža]] preformirane u [[Srpski udarni korpus]] (jačine 6.800), stavljen pod Mihailovićevu komandu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.htm Izveštaj komandanta Armijske grupe "Srbija" od 4. novembra 1944] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230714172817/https://znaci.org/00001/4_12_4_168.htm |date=2023-07-14 }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 168</ref> U prvoj polovini septembra, četničko-nemačka odbrana [[Srbija|Srbije]] sa zapada doživela je slom usled prodora [[NOVJ]]. Bitka za [[Srbija|Srbiju]] definitivno je rešena tokom oktobra [[Beogradska operacija 1944.|Beogradskom operacijom]], uz sadejstvo [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije]] sa oklopnim snagama [[Crvena armija|Crvene armije]]. No, i pored toga, JVuO je nastavila sadejstvovati sa Vermahtom: {{izdvojeni citat|Usljed jakog komunističkog pritiska, još četničkih jedinica, uključujući i one iz istočne Srbije, izrazile su spremnost za dalju borbu protiv komunista u saradnji sa njem. Wehrmachtom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=101&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame 000095: Izvještaj o neprijatelju u Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori i Albaniji (Dodatak za savjetovanje kod načelnika štaba jugoistoka od 2. oktobra 1944.)] <br /> ({{jez-njem|"Unter dem starken kommunistischen Druck haben sich weitere Cetnik–Führer, auch aus O–Serbien bereit erklärt, gemeinsam mit der Deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten zu kämpfen."}})</ref>|Izvještaj [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 2. oktobra 1944.}} {{izdvojeni citat|Četnička grupa Ocokoljića iz istočne Srbije osiguravala je pozadinu Müllerovom korpusu prilikom borbi protiv Rusa u rejonu okuka Dunava–Zaječar.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000562-000564: Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)] </br> ({{jez-njem|"Die ostserbische Cetnikgruppe des Ocokoljic hat dem Korps Müller bei den Verteidigungskämpfen gegen die Russen im Raum Donauschleife–Zajecar Dienste zur Freihaltung der rückwärtigen Verbindungen geleistet."}})</ref>|Njemački izvještaj od 19. oktobra 1944.}} Opšta (pozitivna) ocjena o doprinosu četničkih snaga u borbi na strani njemačkog Wehrmachta tokom bitke za Srbiju, data je u izvještaju štaba [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], poslatom 21. avgusta 1944. godine Vojnom zapovjedniku Jugoistoka generalu [[Hans Felber|Felberu]]: {{izdvojeni citat|Njemačko vođstvo u Srbiji je stoga moralo tražiti pomoć većih dijelova četnika Draže Mihailovića. Oni su slabo naoružani i nedavno su teško pogođeni usljed izostanka obuke samih boraca. Ipak, dobro su se borili, pretrpjeli su znatne krvave gubitke i mogu se označiti kao bezuslovno antikomunistički [nastrojeni].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=985&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000975.] ({{jez-njem|"Die deutsche Führung in Serbien mußte sich daher schon bisher der Mithilfe stärkerer Teile der DM–Cetniks bedienen. Diese sind schlecht bewaffnet und infolge geringer Ausbildung des Einzelkämpfers in der letzten Zeit stark angeschlagen worden. Sie haben sich aber gut geschlagen, erhebliche blutige Verluste zu verzeichnen und können als unbedingt antikommunistisch bezeichnet werden."}})</ref>|Njemačka procjena brojnosti partizanskih, njemačkih i kvislinških jedinica u Srbiji (21. august 1944).}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije|Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)}} [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 183-J28413, Jugoslawien, deutscher Rückzug.jpg|thumb|Nemački vojnici se povlače iz Srbije.]] Tokom septembra [[1944]]. glavna četnička mobilna formacija u centralnoj i zapadnoj Srbiji, [[Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa]] pod komandom [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]], skupa sa drugim pridruženim jedinicama, poražena je od nadirućih snaga [[NOVJ]] i potisnuta prema [[Beograd]]u. Ove su jedinice Nemci tokom [[3. oktobra|3]], [[4. oktobra|4.]] i [[5. oktobra]] 1944. vozovima prebacili sa željezničkih stanica Topčider i Ripanj do [[Kraljevo|Kraljeva]].<ref name="ReferenceC">Ratko Parežanin; MOJA MISIJA U CRNOJ GORI, Rim, 1974, str. 17-18.</ref><ref>Radomir Milošević-Čeda: ZAKASNELI RAPORT, Interprint, Beograd, 1996, str. 78-79.</ref> {{izdvojeni citat|Noću, iza ponoći, između 3. i 4. oktobra 1944, krenuli smo iz Beograda, sa železničke stanice u Topčideru... Uveče sam se oprostio sa komandantom Korpusa, generalom Kostom Mušickim... Kod Mušickog je u tom trenutku bio [[Nikola Kalabić]], a u štabu Dobrovoljačkog Korpusa sam primetio i Neška Nedića... Došli su da se dogovaraju sa Dobrovoljačkom komandom i da traže opremu i ostalo. Na brzinu progovorio sam nekoliko reči sa Neškom Nedićem. U vozu su s nama putovali i Kalabićevi četnici. Rekoše nam da idu do Kraljeva, gde se vrši koncentracija četnika za borbu.<ref name="ReferenceC"/>|Nedićev ministar [[Ratko Parežanin]]}} O oštrini borbi koje su se vodile između snaga NOVJ, s jedne, te okupatorsko-kolaboracionističkih jedinica s druge strane, svjedoči i jedan njemački izvještaj neposredno pred [[Beogradska operacija|pad Beograda]]. U izvještaju se apostofira strateški značaj koji je, za odbranu glavnog grada Srbije, predstavljala linija bojišnice u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], gdje je bila raspoređena Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO pod komandom potpukovnika Račića: {{izdvojeni citat|Račićeva jurišna grupa korpusa, koja je u septembru u teškim borbama na savskom zavoju bila potisnuta iz područja Čačak–Požega–Užice zbog napredovanja Titovih snaga u zapadnoj Srbiji ka sjeveru, probila se natrag u područje Užice–Požega–Čačak zapadno ka Drini u pojedinačnim grupama, trpeći velike gubitke, nakon što su njemačke snage raspoređene u ovom području povučene na [[Istočni front]]. Usljed nedostatka streljiva i oružja te u odsustvu njemačkih snaga koje bi ga poduprle, Račić je od tada mogao izvoditi samo manje operacije protiv komunističkih grupa. </br> Brzo napredovanje Rusa preko doline Morave do saobraćajnice Beograd–Kraljevo potpuno je promijenilo situaciju kod četnika. Čini se da je bliski kontakt s njemačkim trupama bio poremećen brzim pokretima njemačkih trupa uzrokovanim borbama, tako da se s te strane teško mogao vršiti bilo kakav kontinuirani uticaj na četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame no. 000562.] </br> ({{jez-njem|"Die im September durch den Nordvormarsch der Tito–Kräfte im westserbischen Gebiet aus dem Raum Cacak–Pozega–Uzice in harten Kämpfen gegen den Savabogen zurückgedrückte Sturmkorpsgruppe Racic hat sich nach Abzug der in diesem Raum eingesetzten deutschen Kräfte an die Ostfront wiederum unter starken Verlusten in Einzelgruppen in das Gebiet westlich der Drina und den Ausgangsraum Uzice–Pozega–Cacak durchgekämpft. Wegen Mangel an Munition und Waffen und im Hinblick auf das Fehlen deutscher Kräfte als Rückhalt hat Racic seitdem nur kleinere Aktionen gegen komm. Gruppen durchführen können. </br> Das rasche Vordringen der Russen über das Moravatal bis zur Straße Belgrad–Kraljevo hat die Lage der Cetniks völlig verändert. Die Tuchfühlung mit der deutschen Truppe scheint durch die im Kampfverlauf notwendig gewordenen raschen deutschen Truppenverschiebungen unterbrochen zu sein, sodass von dieser Seite die Möglichkeit zu laufender Einwirkung auf die Cetniks kaum mehr bestand."}})</ref>|Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)}} U mjesečnom izvještaju [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] ({{jez-njem|Heeresgruppe F}}) za oktobar 1944, poslatom Komandi Jugoistoka, konstatuje se da četnici u Srbiji nijesu u stanju održati svoje pozicije bez prisustva njemačkih okupacionih trupâ. Oficiri Wehrmachta tvrde da je „prebacivanje najvećeg dijela četničkih jedinica koje su se nalazile u sjevernoj i istočnoj Srbiji u suštini izvršeno da bi se izbjegli sukobi sa Rusima“, na čiju ih je „podmuklost“ upozorila Vrhovna komanda JVuO: {{izdvojeni citat|U borbi sa snagama 1. komun. korpusa koje su napredovale ka Beogradu, krajem septembra je Rudnički korpus [JVuO] u rejonu Lazarevca (32 km si. od Valjeva) potpuno uništen, dok je Kosmajski korpus uspio da se održi u rejonu sjeverno od Mladenovca (4 km j–ji. od Beograda). Nakon povlačenja njemačkih trupa, budući u nemogućnosti da zadrže dotadašnja operativna područja zbog premoći Rusa i komunista, četničke jedinice koje su se borile u sjeverozapadnoj i centralnoj Srbiji prebačene su do sredine oktobra na područje južno od Zapadne Morave.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001138.] <br /> ({{jez-njem|"Die Verlegung des grössten Teiles der in Nord– und Ostserbien befindlichen Cetnik–Einheiten wurde im wesentlichen zur Vermeidung von Zusammenstössen mit den Russen vorgenommem, vor deren Hinterlist das Obkdo. die Stäbe dringend warnte. <br /> Im Kampf mit den auf Belgrad vorgehenden Kräften des I.komm.Korps wurde Ende September das im Raum Lazarevac (32 NO Valjevo) stehende Rudnik–Korps völlig zerschlagen, während das Kosmaj–Korps sich im Raum Nord Mladenovac (4 SSO Belgrad) behaupten könnte. <br /> Angesichts der Unmöglichket, nach dem Abzug der deutschen Truppen die bisherigen Einsatzräume gegen die Übermacht der Russen und Kommunisten zu halten, wurden die in Nordwest– und Mittel– Serbien kämpfenden Cetnik–Einheiten biss Mitte Oktober in den Raum südlich der Westl. Morava verlegt."}})</ref>}} Izbijanje [[Crvena armija|Crvene armije]] na severoistočnu granicu Jugoslavije izazvalo je pometnju u četničkim redovima. Znatan deo četničkih trupa tokom septembra razbijen je od strane NOVJ u zapadnoj Srbiji. Sam [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]] sa manjom grupom boraca je nateran na povlačenje u Bosnu. Neki su pokušali da napadom na Nemce pred sam dolazak Crvene armije ponovo steknu saveznički status ([[Predrag Raković|Raković]], [[Dragutin Keserović|Keserović]], [[Dragoslav Račić|Račić]]), ali je i ovaj pokušaj bio kratkotrajan. Nakon neuspeha, glavnina se krajem oktobra koncentrisala u oblasti Ivanjice. Upravo u tom periodu vrh Armijske grupe E iz Grčke izbio je do [[Novi Pazar|Novog Pazara]]. Četnici su se priključili [[Proboj Armijske grupe E kroz Sandžak|prodoru Armijske grupe E kroz Sandžak]] u istočnu [[Bosna|Bosnu]]. {{Wikisource|Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.}} {{izdvojeni citat|Draža Mihailović će nastaviti borbu protiv komunizma. Njegove jedinice se već bore sa Titovim trupama i imaju djelomično vezu sa njemačkim jedinicama (pukovnik v. Jungfeld, general Müller). Sada je stvar u tome, kako upotrebiti četničke jedinice kao prethodnice i osiguranje za komunikacije prilikom predstojećeg izmještanja njemačkih trupa iz Srbije. Pritom se neće moći izbjeći da četnici, prateći moguće pokrete njemačkih trupa ka zapadu, ne dospiju na tlo Hrvatske.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=51&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"D.M. wird weiterhin Kampf gegen den Kommunismus führen. Seine Verbände stehen nach wie vor gegen den Titobanden und haben zum Teil auch die notwendige Bindung an die deutsche Truppe (Oberst von Jungfeld, General Müller). Es wird nunmehr darauf ankommen, die Cetniks bei den zu erwartenden Absatzbewegungen der deutschen Truppe in Serbien als eine Art Vorhut einzusetzen, die die rückwärtigen Verbindungen durch Kampf gegen die dortständigen kommunistischen Banden öffnen. Dabei ist nicht zu vermeiden, dass die Cetniks im Zuge möglicher Rückverlegung der deutschen Kräfte in Serbien nach Westen auf kroatisches Gebiet übertreten."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Prvog dana oktobra 1944, u Komandi Jugoistoka je održano savjetovanje na kojem je upozoreno na promjenljivo raspoloženje četnika prema njemačkoj oružanoj sili u okupiranoj Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Srbija: [...] Četničko držanje i dalje različito. Srbijanski četnici se bore zajedno sa Wehrmachtom protiv komunista. Čak je i sam Draža Mihailović tražio njemačko osiguranje za planirano prebacivanje svog štaba iz sjeverozapadne Srbije u područje jugozapadno od Beograda. Ovaj plan se ipak nije ostvario. Suprotno tome, četnici u Istočnoj Bosni, Hercegovini i južnoj Crnoj Gori su neprijateljski nastrojeni. Kreću se ka obali, kako bi u slučaju savezničkog iskrcavanja s njima uspostavili kontakt i dobili savezničku zaštitu od crvenih. Iz sigurnog izvora se doznaje da D.M. izričito osudio njihovo protivnjemačko držanje.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=111&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000105—000106.] ({{jez-njem|"Cetnik–Haltung weiterhin uneinheitlich. Serbische Cetniks kämpfen zusammen mit deutscher Truppe gegen komm. Banden. DM. selbst bat sogar um deutsche Hilfe zur Sicherung beabsichtigter Verlegung seines Hauptstabes von NW–Serbien in Raum SW Belgrad. Diese Absicht jedoch nicht durchgeführt. Demgegenüber feindselige Haltung der Cetniks im O–Bosnien, Herzegovina und S–Montenegro und Bewegung dieser Kräfte zur Küste in den Raum Dubrovnik mit dem Ziel, bei erwarteter engl.Landung Verbindung mit Allierten aufzunehmen und Schutz gegen Rote zu suchen. Nach S.Qu. bekannt, dass DM. die deutschfeidliche Haltung dieser Cetniks aussdrücklich missbilligt."}})</ref>|Izvještaj sa savjetovanja kod načelnika štaba Jugoistoka od 2. oktobra 1944 (1. oktobar 1944.).}} Koliki je stepen kontrole nad četničkim snagama u Srbiji uspjela ostvariti njemačka Komanda Jugoistoka, vidljivo je i iz zapisnika sa sastanka na vrhu, održanog neposredno pred početak [[Beogradska operacija|Beogradske operacije]] (8. X 1944), kada su zabilježene i riječi Višeg SS i policijskog vođe [[Hermanna Behrendsa]]: {{izdvojeni citat|Na pitanje g-dina feldmaršala [tj. [[Maximilian von Weichs|von Weichs]]a — prim.] postoji li mogućnost komunističkog ustanka u Beogradu, Viši SS i policijski vođa Obergruppenführer Behrends je odgovorio odrečno, ističući da su stalnim pročešljavanjem u posljednje vrijeme uklonjeni svi oni komunisti koji bi na bilo koji način mogli učestvovati u takvoj akciji. Na pitanje gdje se nalaze komunisti zatvoreni u koncentracioni logor, Behrends je odgovorio da su svi pobijeni. Na kraju je skrenuo pažnju na to da je u četničke redove uspio ubaciti dovoljno jake grupe Službe sigurnosti [SD-Sicherheitsdienst], koje imaju ostati sa četnicima i ubuduće. Na to je glavnokomandujući primijetio da je samo to dovoljan razlog zašto bi se vodstvo nad četnicima trebalo povjeriti isključivo Višem SS i policijskom vođi.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=52&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"Die Frage des Herrn Feldmarschall an den Obergruppenführer Behrends, ob er mit einem kommunistischen Aufstand in Belgrad rechne, verneinte dieser unter Hinweis darauf, dass er in letzter Zeit durch dauernde Durchkämmungen alle irgendwie für einen Putsch infrage kommenden Kommunisten beseitigt habe. Die Frage nach dem Verbleib der im Konzentrationslager erfassten Kommunisten beantwortete er dahingehend, dass diese alle umgelegt seien. Abschliessend wies Obergruppenführer Behrends noch daraufhin, dass er bei den Cetniks ausreichend starke SD—Kommandos eingebaut habe, die bei den Cetniks verbleiben würden. Von seiten O.B.Südost wurde daraufhin festgestellt, dass allein schon durch diese Tatsache die weitere Führung der Cetnikverbände durch den Höh.SS und Pol.Führer gegeben sei."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Nakon poraza u [[Bitka na Jelovoj gori|bici na Jelovoj gori]], Vrhovna komanda JVuO na čelu sa Dražom Mihailovićem obrela se u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]]. Potpukovnik [[Zaharije Ostojić]], komandant Istaknutog dela štaba Vrhovne komande, šalje 30. septembra 1944. komandantu Zlatiborskog korpusa kapetanu Dušanu Radoviću (pseudonim »Kondor«) upozoravajuću depešu: {{izdvojeni citat| ''Za Kondora — ultra urgent'' Imam obaveštenje da ste Vi, [Miloš] Marković i [Filip] Ajdačić upućeni u [[Višegrad|višegradski]] srez sa specijalnim zadatkom i da ćete isti izvršiti u punoj vezi sa [[Gestapo]]m i Švabama. Vaši ljudi pričaju da su kaznena ekspedicija. Još u toku današnjeg dana očekujem Vaše objašnjenje, jer ću u protivnom preduzeti potrebno, a narod i istorija reći će ko je izdajnik?<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_133.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 7. avgusta 1944. do 7. januara 1945. godine]</ref>}} Jedinice [[Crvena armija|Crvene armije]] i [[NOVJ]] u prvoj polovini oktobra [[1944]]. zaposele su komunikaciju dolinom [[Morava (reka)|Morave]] između [[Vranje|Vranja]] i [[Velika Plana|Velike Plane]], što je otežalo [[Proboj Armijske grupe "E" iz Grčke 1944|proboj Armijske grupe "E" iz Grčke]]. Ova formacija time je bila usmerena na komunikaciju [[Skoplje]] - [[Kosovska Mitrovica]] - [[Raška]], odnosno dolinom [[Ibar (reka)|Ibra]], i zatim na otvaranje puteva prema [[Sarajevo|Sarajevu]] pod borbom. Tokom ovog četvoromesečnog proboja saradnja između Armijske grupe "E" i četnika iz [[Srbija|Srbije]] i [[Crna Gora|Crne Gore]] imala je više vidova. U izvještaju [[91. armijskog korpusa]] Wehrmachta od 25. oktobra 1944. godine, što ga je potpisao general [[Werner von Erdmannsdorf]],<ref>NARA, T314, Roll 1360, frame no. 000889.</ref> odato je svojevrsno priznanje generalu Mihailoviću i njegovim četnicima kao najvrjednijim antikomunističkim (sa)borcima na čitavom okupiranom području [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope]]: {{izdvojeni citat|Među antikomunističke grupe u Srbiji spadaju i sljedbenici srpskog pukovnika Draže Mihailovića [Mihailović je unaprijeđen u čin generala još decembra 1941. — prim.] i neke nezavisne četničke jedinice (četnik — borac za slobodu). Pukovnik Draža Mihailović igra u Srbiji ulogu sličnu onoj koju igra general [[EDES]]-a [[Napoleon Zervas|Zervas]] u Grčkoj. On jeste anglofil, ali i apsolutno antikomunistički nastrojen. Na osnovu njegova antikomunističkog stava, saradnja [četnika i Nijemaca] u borbi protiv Titovih komunističkih bandi bila je uglavnom zadovoljavajuća. Srbin je dobar vojnik i u tom pogledu nalazi se na prvom mjestu na Balkanu. Disciplinovan je, žilav i uporan, te stoga stoji iznad prosječnog Grka. Srpske bande se bore žešće od Grka i imaju se više cijeniti od grčkih bandita. Njihovo naoružanje je dobro.|Uputstvo za srpsko-albansku teritoriju, izdato od strane obavještajnog odjeljenja 91. armijskog korpusa, 25. oktobar 1944. godine}} Prilikom proboja od [[Sjenica|Sjenice]] prema [[Prijepolje|Prijepolju]] [[24. oktobra|24]]-[[31. oktobra]] [[1944]]. Nemci su nastupali zajedno sa borcima [[Srpski udarni korpus|Srpskog udarnog korpusa]] protiv snaga [[37. sandžačka divizija|37. sandžačke divizije]]. Od Prijepolja se glavnina [[Armijska grupe "E"|Armijske grupe "E"]] kroz Sandžak usmerila na pravac Prijepolje - Višegrad - Rogatica - Sarajevo. Jednim motorizovanim bataljonom Nemci su 1. novembra otvorili su put Prijepolje - Pljevlja, i usmerili celokupne četničke snage iz [[Srbija|Srbije]] na pravac [[Sjenica]] - [[Prijepolje]] - [[Pljevlja]] - [[Goražde]]. Time su iskoristili snage [[JVUO]] iz Srbije kao svoju levu pobočnicu. Nakon toga, svojim napadom na NOVJ u pravcu Tuzle ([[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944]]) sadejstvovale su snagama [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] u njihovom proboju na sever. U dnevnom izvještaju za 13. novembar 1944. o situaciji na teritoriji okupirane Jugoslavije iz štaba Armijske grupe »F«, u paragrafu naslovljenom “Njemačke i savezničke trupe“, navodi se, očigledno na osnovu presretnute komunikacije snaga NOVJ, da se general Dragoljub Mihailović nalazi u rejonu [[Sjenica|Sjenice]] sa „aktivnim jugoslovenskim generalom” (moguće da je riječ o [[Miroslav Trifunović|Miroslavu Trifunoviću]]).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=719&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001217.] <br /> ({{jez-njem|"I. Deutsche und verbündete Truppen. </br> Draza Mihajlovic befindet sich mit einem aktiven jugosl. General im Sjenica. (VII.mont.Brig. an 3.Div. 4.11.)"}})</ref> Dok komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] general [[Aleksander Ler|Ler]] u svom pregledu brojnog stanja od [[16. novembra]] [[1944]]. ubraja 10.000 četnika Pavla Đurišića u vlastite (njemačke) trupe,<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_174.htm Pregled brojnog stanja jedinica potčinjenih Grupi armija »E« na dan 16. 11. 1944. godine, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII - dokumenti nemačkog rajha, knjiga 4], Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 174.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frames no. 000376—000377.]</ref> dotle se za četnike iz Srbije u izveštaju poslatom Vrhovnoj komandi u [[Berlin]]u kaže da se "drže u senci Vermahta". Nevoljno savezništvo veoma dobro ilustruje i sljedeći izveštaj: {{izdvojeni citat|Grupa Marković (2500—3000), u sporazumu sa nem. vojskom, osigurava odsek Mitrovica — Raška (mesta uklj.) — Novi Pazar. Izviđanje protiv Bugara, Tita i Sovjeta. Do sada nije bilo ozbiljnih incidenata. Potrebna je opreznost. [[Miroslav Trifunović|Trifunović]] sa oko 18.000 četnika [[Dragoslav Račić|Račića]] i [[Dragutin Keserović|Keserovića]], uporedno sa nem. pokretima u rejonu Prijepolje. Pravac marša Foča. U početku učešće u borbenim dejstvima na nemačkoj strani (zaštita bokova). U poslednje vreme samo saputnici. Utisak: dokle god postoje zajednički interesi — uopšte mir. Ako vide mogućnost uspeha, bezuslovno treba očekivati prepade na nemački [[Vermaht]], naročito na odvojene grupe. <br /> Moli se da se dostavi rezultat pregovora DM — [[Hermann Neubacher|zastupnik Ministarstva spoljnih poslova]].<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B5_%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%BF%D0%B5_%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%98%D0%B0_%22%D0%95%22_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D1%83_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_11.11.1944. Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.], Vojnoistorijski institut, NAV--T-311, r. 184</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=507&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000501.] <br/> ({{jez-njem|"1.) Gruppe Markovic (2500–3000) sichert im Einvernehmen mit dt. Truppe Abschnitt Mitrovica – Raska (Orte ausschl.) – Novi Pazar. Aufklärung gegen Bulgaren, Tito und Sowjets. Bis jetzt keine ernsteren Zwischenfälle. Vorsicht geboten. <br /> 2.) Trifunovic mit ca. 18000 Cetniks des Racic und Keserovic gleichlaufend mit dt. Bewegungen im Raum Prijepolje Marschrichtung Foca. Anfangs Teilnahme an Kampfhandlungen auf deutscher Seite (Flankenschutz). Neuerdings nur Mitläufer. Eindruck: Solange gleichlaufende Interessen im allgemeinen Ruhe. Wenn erfolgversprechend, Überfälle gegen deutsche Wehrmacht, besonders Splittergruppen, unbedingt zu erwarten. <br /> 3.) Um Übermittlung des Verhandlungsergebnisses DM – Vertreter AA wird gebeten."}})</ref>}} U posljednjim mjesecima okupacije Jugoslavije, dužnosnici njemačkog Wehrmachta mogli su dati konačni i zaokruženi sud o karakteru kolaboracije JVuO sa okupacionim snagama. Tako uputstvo iz štaba 91. armijskog korpusa od 26. decembra 1944. godine sadrži veoma iznijansirano tumačenje kvaliteta dosadašnje njemačko-četničke saradnje, prvenstveno uslovljene spoznajom da [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] predstavlja zajedničkog neprijatelja. Pored toga, oficiri iz štaba 91. koprusa analiziraju kako se može proći s najmanje političke štete usljed stalno prisutnog antagonizma između vlasti NDH i četnikâ, preporučajući oprez u odnosima s potonjima zbog njihovih neprekinutih veza sa [[Saveznici u Drugom svjetskom ratu|Saveznicima]]: {{izdvojeni citat|Srpski četnici: </br> Upotreba četničkih jedinica dala je u raznim oblastima dobre rezultate. Poznavanje zemljišta od strane četnikâ i njihove izviđačke aktivnosti protiv Titovih snaga od koristi su njemačkom Wehrmachtu. Međutim, oslanjanje četnika na njemački Wehrmacht proizilazi isključivo iz činjenice da su inferiorni u odnosu na Titove snage — [[Angloamerika|angloamerička]] oružana intervencija bi ih navela da odmah promijene kurs. Njihovi pokušaji da se svrstaju uz angloameričkog neprijatelja se nastavljaju. Stoga se savjetuje veliki oprez kada se postupa sa četnicima. Za vlastiti stav prema četnicima presudno je sljedeće: </br> 1) Upotreba četničkih jedinica mora se sprovesti na način tako da, u slučaju nagle promjene kursa, šteta ostane u granicama podnošljivog; </br> 2) Nijemci moraju iskoristiti neprijateljstvo između četnika i boljševičkih bandi; </br> 3) Saradnja s četnicima od slučaja do slučaja u zamjenu za opskrbu borbenom municijom, zdravstvenu njegu i snabdijevanje namirnicama, ukoliko su dostupne; </br> 4) Cjelokupno hrvatsko stanovništvo mrzi četnike; kompromis između njih i hrvatskih vlasti (posebno ustaša) teško da je moguć. Stoga, moramo spriječiti njihov upad na hrvatski teritorij, posebno između [[Drina|Drine]] i [[Bosna (rijeka)|Bosne]]. Prelazak [natrag] preko Drine u Srbiju, naročito od strane četnika iz Stare Srbije [misli se na teritoriju Nedićeve Srbije — prim.], treba podržati, jer se time izbjegava konflikt s NDH. Na hrvatskom tlu, taktički nužan kontakt s četnicima tokom operacija protiv Titovih snaga treba održati što je moguće više neprimjetnijim, s obzirom na odnos s ustašama; </br> 5) Postojeća mržnja između srpskih četnika i [[Bošnjaci|Muslimana]] zahtijeva poseban oprez tokom pregovora s obje strane i njihovog upošljavanja, jer će se i jedna i druga strana ili povući ili odmah zauzeti neprijateljski stav ako se za takve pregovore sazna; </br> Da li se četnici mogu iskoristiti u njemačku svrhu u borbi protiv Titovih bandi, '''čime bi se uštedjela njemačka krv''', zavisiće od razumnog i vještog pregovaranja s njima.<ref>[https://znaci.org/ok/T317.php?sta1=etni&sta2=D.M&idem=1404 NARA, T314, Roll 1630, frame no. 000770.] <br /> ({{jez-njem|"Die serbischen Cetniks. </br> Der Einsatz von Cetnik–Verbänden hat in verschiedenen Gebieten guten Ergebnissen geführt. Von Nutzen für die Deutsche Wehrmacht ist die Landeskenntnis der Cetniks und ihre Aufklärungstätigkeit den Titobanden gegenüber. </br> Anlehnung der Cetniks an die Deutsche Wehrmacht beruht jedoch nur auf die Tatsache, daß sie den Titokräften unterlegen sind: ein bewaffnetes angloameriknisches Eingreifen wird ihr sofortiges Umschwenken veranlassen, Ihre Versuche, sich dem angloamerikanischen Gegner zu nähern, laufen weiter. Große Vorsicht den Cetniks gegenüber ist daher angebracht. </br> Für die eigene Haltung den Cetniks gegenüber ist maßgebend: </br> 1.) Der Einsatz der Cetnik–Verbände ist so durchzuführen, daß bei plötzlichem Umschwenken der Schaden in erträglichen Grenzen bleibt. </br> 2.) Die Feindschaft zwischen den Cetniks und bolschewistischen Banden muß deutscherseits ausgenützt werden. </br> 3.) Zusammenarbeit mit Cetniks von Fall zu Fall gegen Bereitstellung von Gefechtsmunition, sanitäre Betreuung und Verpflegung, soweit diese vorhanden. </br> 4.) Die Cetniks sind bei der gesamten kroatischen Bevölkerung verhasst, ein Ausgleich zwischen ihnen und den kroatischen Dienststellen (bes. Ustascha) ist kaum möglich, daher muss ein Eindringen in den innerkroatischen Raum insbesondere zwischen Drina und Bosna unsererseits verhindert werden. Ein Übertritt insbesondere der altserbischen Cetniks über die Drina nach Serbien ist zu unterstützen, da so Konflikt mit Kroatien vermieden wird. Auf kroatischem Boden ist taktisch notwendige Fühlung mit Cetniks bei Einsatz gegen Titobanden im Hinblick auf Verhältnis zur Ustascha möglichst wenig in Erscheinung treten zu lassen. </br> 5.) Der bestehende Haß zwischen serbischen Cetniks und Muselmanen verpflichtet bei Verhandlungen und Einsatz beider Teile zu besonderer Vorsicht, da bei Bekanntwerden solcher Verhandlungen beide Parteien entweder abspringen oder sofort eine feindselige Haltung einnehmen werden. </br> Von einer verständnisvoll und geschickt geführten Verhandlung mit den Cetniks wird es abhängen, ob diese durch Einsatz gegen Titobanden für deutsche Zwecke nutzbar gemacht werden können, somit also deutsches Blut gespart werden kann."}})</ref>|Uputstvo načelnika štaba 91. armijskog korpusa o „srpskim četnicima“ iz decembra 1944.}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore|Pavle Đurišić|Crnogorski dobrovoljački korpus}} [[File:Spisak vlastitih trupa njemačke Armijske grupe E 1944, decembra 1944.jpg|thumb|Spisak trupa njemačke Armijske grupe »E« iz decembra 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000376.]</ref> Na spisku se nalazi i “10.000 Crnogoraca“ ({{jez-njem|"10.000 Montenegriner"}}). Riječ je o četnicima [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]] (tj. CDK), koji su se povlačili zajedno sa okupacionim snagama.]] Dok su srbijanski četnici sadjejstvovali snagama Armijske grupe »E« u njihovom proboju na sjever, četnici iz Crne Gore uzeli su učešća u [[Proboj XXI brdskog korpusa iz okruženja|proboju XXI brdskog korpusa iz okruženja]]. Jedinice crnogorskih četnika, koje su od Njemaca takođe preformirane u dobrovoljačke pukove ("[[Crnogorski dobrovoljački korpus]]"), borile su se u sastavu njemačkog [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. brdskog korpusa]] između [[Danilovgrad]]a i [[Cetinje|Cetinja]] rame uz rame sa njemačkim vojnicima. Ove snage učestvovale su zajedno sa njemačkim snagama u operacijama protiv NOVJ ([[Operacija Frilingservahen aprila 1944|Frilingservahen]], [[Operacija Ribecal avgusta 1944|Ribecal]]). Komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe "E"]] je u svom izvještaju od ove četnike ubrojao u brojno stanje svojih jedinica: {{izdvojeni citat|C. D. K. od 3 puka, pod komandom potpukovnika [[Pavle Đurišić|Đurišića]], formiran neposredno od strane K-de 2. OkA ([[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druga oklopna armija]]), bio je do sada u službenom pogledu potčinjen K-di 2. OkA a u snabdevačkom i taktičkom pogledu 181. peš. div., koja je trebalo da se obimno uključi u obuku. [...] C.D.K. se do sada dokazao u borbi protiv komunista, ali je upitna njegova pouzdanost prema njemačkom Wehrmachtu zbog Đurišićeva kontradiktornog stava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=825&rec=314&roll=664 NARA, T314, Roll 664, frame 000817.] <br /> ({{jez-njem|"M.F.K. zu 3 Rgt. unter Führung Oberstleutnant Djurisic, wurde von Pz.AOK 2 unmittelbar aufgestellt, unterstand bisher truppendienstlich Pz.AOK, versorgungsmässig und taktisch 181.Inf.Div., die sich ausbildungsmässig weitgehend einzuschalten hatte. </br> M.F.K. im Kampf gegen Kommunisten bisher bewährt, jedoch in seiner Zuverlässigskeit gegenüber der deutschen Wehrmacht durch widerspruchsvolle Haltung Djurisic fragwürdig."}})</ref>|Izvještaj Komande 21. brdskog korpusa Komandi Grupe armija "E" od 23. septembra 1944. godine}} O odluci komandanta Crne Gore, Boke i Sandžaka JVuO potpukovnika Pavla Đurišića da slijedi kolonu njemačkih armijâ pri povlačenju s Balkana, te o značajnoj pomoći pruženoj okupatoru od strane crnogorskih četnika tom prilikom, piše u svojim ratnim memoarima i [[Hermann Neubacher]]: {{izdvojeni citat|On je bio opasan nemački saveznik. Meni je uvek bilo savršeno jasno da bismo mi za Pavla Đurišića, u slučaju invazije zapadnih sila na Balkan, ponovo postali njegov najveći neprijatelj. Kada je započelo povlačenje nemačkih trupa iz Crne Gore, Pavle Đurišić je krenuo sa njima. Tokom napornih marševa po planinskom terenu, tokom operacije povlačenja prolazili smo i kroz područja koja su kontrolisali partizani. Njegove trupe vodile su borbu sa partizanima i time nemačkim trupama olakšale evakuaciju sa tog prostora. Kasnije je Pavle Đurišić sklopio ugovor sa ustaškim trupama Ante Pavelića, da bi mogao da prođe sa svojim jedinicama kroz Hrvatsku i Istru. Tamo su se već nalazile i druge četničke jedinice, kao i Ljotićevi dobrovoljci.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN], str. 176—177.</ref>|[[Hermann Neubacher]]}} === Prelazak sa Nemcima u Bosnu (1944-1945) === {{main|Proboj Armijske grupe E kroz istočnu Bosnu|Četnička ofanziva u istočnoj Bosni 1944.|Bosanska golgota}} [[File: Četnički oficir Dinarske divizije, SS-Sturmbannführer Ernst Lerch i neidentificirani SS-Hautsturmführer tokom ofanzive protiv IX. korpusa.jpg|thumb|Oficir [[Dinarska četnička divizija|Dinarske divizije JVuO]], SS-Sturmbannführer [[Ernst Lerch]] i neidentificirani SS-Hauptsturmführer tokom ofanzive protiv [[9. korpus NOVJ|9. korpusa NOVJ]] u Sloveniji, mart 1945. godine<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2016/05/bk0164.html Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0164 | Photo | Höherer SS- und Polizeiführer Adriatisches Küstenland]</ref>]] [[Armijska grupa "E"]] imala je u planu otvaranje komunikacija kroz istočnu Bosnu, pa je krajem novembra jedna njena divizija ([[11. poljska vazduhoplovna divizija (Nemačka)|11. poljska vazduhoplovna divizija]]) započela napad pravcem od [[Rogatica|Rogatice]] prema [[Zvornik]]u, protiv snaga [[Treći udarni korpus NOVJ|Trećeg udarnog korpusa]] [[NOVJ]]. Međutim, kako su tokom ofanzive [[NOVJ]] i Crvene armije od 3. decembra nemačke pozicije na [[Sremski front|Sremskom frontu]] ozbiljno ugrožene, ova divizija hitno je izvučena i transportovana prugom [[Sarajevo]] - [[Slavonski Brod]] na [[Sremski front]]. Na njeno mesto usmerena je glavnina četnika iz [[Srbija|Srbije]]. U izvještaju Operativnog odjeljenja u [[Sarajevo|Sarajevu]] Armijske grupe »E« od 10. decembra 1944, koji potpisuje potpukovnik Warnstorff, istaknuto je: {{izdvojeni citat| Telegram 34. i 91. arm. korpusu, 5. SS-brd. arm. korpusu i Korpusnoj grupi »Kibler«: 1) Četnici na maršu u širi rejon Valjeva privremeno će preći preko područja Rogatica — Ljubovija — Zvornik — Kladanj. 2) DM garantuje najlojalnije držanje prema nemačkim jedinicama i nudi saradnju. Znak raspoznavanja za saradnju između nemačkih jedinica i četnika je: Mitrovica. 3) Četnike u što većoj meri koristiti za službu izviđanja. Materijalna pomoć može im se obezbediti u ograničenim razmerama ukoliko se stave na raspolaganje za borbu protiv bandi. 4) K-da Grupe armija obavestila je hrvatske vlasti o navedenom kretanju.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_219.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »E« ZA PERIOD OD 1. OKTOBRA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=998&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000992.] ({{jez-njem| <br /> "1.) Cetniks überschreiten auf dem Marsch in den Großraum Valjevo vorübergehend das Gebiet Rogatica – Ljubovija – Zvornik – Kladanj. <br /> 2.) DM hat loyalste Haltung gegenüber deutscher Truppe zugesichert und bietet Zusammenarbeit an. Kennwort zwischen deutscher Truppe und Cetniks für Zusammenarbeit ist "Mitrovica". <br /> 3.) Die Cetniks sind weitgehend für Erkundungsaufträge zu verwenden. Materielle Hilfe darf ihnen in beschränktem Ausmaß gewährt werden, soweit sie sich zum Kampf gegen die Banden zur Verfügung stellen. <br /> 4.) Die kroatischen Behörden sind über obige Bewegung durch Okdo. unterrichtet worden."}})</ref>}} U izvještaju njemačkog opunomoćenog generala u [[NDH]] od 24. decembra 1944. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_82.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje POSLJEDNJI DANI NA VUČJAKU]</ref> navodi se da je general Draža Mihailović izrazio spremnost za suradnju i sa formacijama NDH u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Prema izvješću pouzdanog agenta, Draža Mihajlović je izrazio namjeru da se bori skupa sa ustašama i domobranima, jer je njihov zajednički glavni cilj uništenje komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=443&rec=311&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000427.] <br /> ({{jez-njem|"Nach zuverlässiger V–Mann–Meldung soll Draza Mihajlovic geäussert haben, er wolle mit den Ustascha und Domobranen zusammen kämpfen, da das gemeinsame Hauptziel die Vernichtung des Kommunismus sei."}})</ref>|Izvještaj njemačkog opunomoćenog generala u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj od 24. XII 1944.}} Četnici su, pod ličnom komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]], nakon koncentrisanja unutar nemačko-ustaških linija, izvršili [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|napad na snage NOVJ]]. 8. decembra [[1944]]. ujutro sa nemačko-ustaških položaja u okolini [[Rogatica|Rogatice]] krenuli u silovit napad prema [[Zvornik]]u. Ovaj napad bio je usklađen sa napadom nemačkog 34. armijskog korpusa sa druge strane, pravcem [[Užice]] - [[Ljubovija]] - [[Zvornik]]. Ovom prilikom četnicima su Nemci obezbedili snabdevanje municijom, kao i zbrinjavanje ranjenika u nemačkim bolnicama u [[Sarajevo|Sarajevu]]. Pošto je prodor četnika prema [[Zvornik]]u odbijen, njihova glavnina usmerila se prema oslobođenoj [[Tuzla|Tuzli]]. U [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|neizvesnim borbama od 24. do 28. decembra]] [[Treći udarni korpus NOVJ]] krajnjim naporom odbio je ovaj napad. Nakon ovog poraza, glavnina [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] snaga razmestila se u [[Modriča|Modriči]] i okolini, gde su nakon kraćeg sukoba uspostavili sporazum sa snagama NDH. Tako su se našli na za Nemce vitalnoj komunikaciji Sarajevo - Brod, vodeći zajedno sa Nemcima teške dvomesečne borbe protiv [[Druga armija JA|Druge jugoslovenske armije]], koja je nastojala da je prekine. Preko pukovnika Borote, komandanta Romanijskog korpusa JVuO, uspostavljena je saradnja sa nemačkim štabom u [[Sarajevo|Sarajevu]], od kojeg je obezbeđeno snabdevanje municijom i bolničko zbrinjavanje ranjenika.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_130.htm Opšti uslovi sporazuma o saradnji između četnika i nemačkih jedinica pripremljeni za pregovore decembra 1944. godine], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - dokument broj 130</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_219.htm Ratni dnevnik Armijske grupe E 1.10.1944-31.12.1944], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - prilog broj 2, (10. decembar 1944)</ref> [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićeva]] grupacija takođe je uspostavila vezu sa Štefanom Hedrihom ({{jez-nem|Stefan Hedrich}}), SS-oberfirerom i inspektorom u glavnom štabu SS, komandantom SS-oblasti Severozapadna Bosna.<ref>[https://www.znaci.org/00001/181.htm Roland Kaltenegger: TOTENKOPF & EDELWEIß], četvrti deo: Das Kriegsjahr 1944 (Ares verlag, Graz), strana 268.</ref> [[3. april]]a 1945. godine, kada su nemačke trupe napuštale Bijeljinu i okolinu, Mihailović je pokušao da ih pridobije da ostanu pod njegovom komandom kao jugoslovenski državljani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_192.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša štaba Vrhovne komande od 12. decembra 1944. do 7. aprila 1945. godine]</ref> [[Schutzstaffel|SS]]-Sturmbannführer (major) [[Ernst Lerch]], u izvještaju od 8. marta 1945. godine, piše da je [[Aleksandar Nikolić (četnik)|Aleksandar Nikolić]], zapovjednik Sremsko-slavonske komande JVuO, zajedno sa svojim trupama (za koje navodi da broje oko 80 ljudi, ali i da bi po pristizanju ostatka jedinice ta cifra mogla dostići i 400) došao u [[Istra|Istru]], tj. u [[Operativna zona Jadransko primorje|Operativnu zonu Jadransko primorje]], gdje se stavlja na raspolaganje njemačkim vlastima. Ernst Lerch moli nadređene da naznače rejon u kojem bi »grupa pukovnika Nikolića« mogla da bude »upotrebljena«: {{izdvojeni citat|1.) U prostor [[Jurdani]], prov. [[Rijeka (grad)|Rijeka]], stigli su delovi četničke grupe pukovnika Nikoliča u jačini oko 80 ljudi. 2.) Prema telegr. Glavnog ureda SS od 7. 2. 45, delovodn. pov. br. 375/45, grupa Nikolić potčinjena je komandantu SS i policije u [Operativnoj zoni] Jadr. primorje. [...] 6.) Pukovnik Nikolić je samostalni četnički komandant i njegov načelnik Štaba major Miladinović je izjavio da ova grupa ne želi nikakvu zavisnost od ministra [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]a, odn. od drugih četničkih grupa. <br /> Oni obećavaju da će se stoprocentno zajedno s Nemcima boriti kako protiv komunista tako i protiv regularnih engleskih trupa koje oni navodno preziru iz dubine duše. <br /> Ovaj osnovni stav oni će zadržati u svakoj situaciji pa ma šta se desilo.<ref>[https://znaci.org/zb/4_6_19.htm Zbornik NOR-a – tom VI – Borbe u Sloveniji – knjiga 19. – 1. III – 15. V 1945. godine, Vojnoistorijski institut], Beograd, 1975, dokument br. 161, str. 822–823.</ref>|Obaveštenje komandanta SS i policije u Operativnoj zoni Jadransko primorje od 8. marta 1945. o pristizanju četnika pukovnika Nikolića u Istru}} [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za [[Jugoistočna Evropa|jugoistočnu Evropu]], u svojim poslijeratnim memoarima ističe da je sa četničkim komandantom održavao vezu sve do aprila 1945, tj. do [[Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)|zajedničkog povlačenja Nijemaca i četnika]] pred jedinicama NOVJ i [[Crvena armija|Crvene armije]]. Neubacher navodi da je postojala i zamisao o susretu između njega i generala Mihailovića, ali [[Joachim von Ribbentrop]] nije dao dopuštenje za taj sastanak: {{izdvojeni citat|Tokom sukoba četnika sa Englezima, stiglo je do mene pitanje da li bih bio spreman da razgovaram sa Dražom Mihailovićem. Ovu sam molbu prosledio ministru spoljnih poslova Ribentropu, tražeći od njega da mi dozvoli da do takvog susreta dođe. U principu, nije mi bilo zabranjeno da uspostavim kontakt. Ali, za vođenje razgovora morao sam da dobijem specijalnu dozvolu. Bilo mi je, međutim, zabranjeno da stupim na teren koji kontroliše Draža Mihailović. Moja spremnost i želja da se sretnem sa njim bili su veliki, te sam uskoro morao da sam sebi priznam da je moj glavni motiv bio – radoznalost. Da se sretnem sa četničkim vođom, a da se prethodno ne izvrše potrebne pripreme, razgovor bi bio besmislen, i jedino bi doneo neugodnost i neprilike za Dražu Mihailovića, jer bi dobio etiketu „kolaboratera“. Trebalo je susret dobro organizovati, kako bi bilo sigurno da će doneti senzacionalan rezultat. Verovatno je i sam Draža Mihailović tako razmišljao, pa zato, najzad, nije nikada ni došlo do našeg susreta. Ali, ostali smo u vezi preko naših posrednika. I jedna i druga strana bila je u tim kontaktima veoma oprezna. Jedan moj poverljiv čovek čak je tri puta bio u Dražinom glavnom štabu. Da ne bih bio suviše opširan, zadovoljiću se samo tvrdnjom da Draža Mihailović svoju politiku sve do kraja rata nije menjao. Tek početkom 1945, u vreme naših poslednjih borbi u Hrvatskoj, kada je povlačenje naših trupa sa tog prostora bilo samo pitanje dana, Draža Mihailović mi se obratio direktnom molbom – i to preko svojih poverljivih ljudi u Beču – da mu pružim pomoć u vezi sa naoružanjem njegovih jedinica. Tokom nekoliko dana ja sam čak imao direktnu radio-vezu sa njegovim glavnim štabom u Bosni. Moj poverljiv čovek bio je poslednji put kod Draže u aprilu 1945.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>}} General Mihailović je odbijao da osobno uđe u bilo kakav aranžman s okupatorom, i od ove je politike odstupio samo u četiri ili pet navrata tokom rata. Riječ je o [[Sastanak u Divcima|sastanku u Divcima]] sredinom novembra 1941. godine, zatim o dva sastanka s predstavnikom Hermanna Neubachera, [[Rudolfom Stärkerom]], u jesen 1944 (prvi u zapadnoj Srbiji na kojem je Mihailovića pratio pukovnik [[Robert H. McDowell]], šef američke vojne misije pri njegovu štabu, a drugi u sjeveroistočnoj Bosni), kao i o posljednjem sastanku sa Stärkerom na planini [[Vučjak]], početkom aprila 1945. Neubacher pokušava u svojoj knjizi ekskulpirati Mihailovića od odgovornosti za kolaboraciju.<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> == Nemci o generalu Mihailoviću i JVuO == [[Datoteka:Draža pred sudom.jpg|mini|desno|Optuženi [[Dragoljub Mihailović]] na [[Beogradski proces|suđenju u Beogradu]] [[1946]].]] {{izdvojeni citat|'''Njemačka je za D.M.-a neprijatelj br. 2 – neprijatelj br. 1 su komunisti'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=695&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000686.] <br /> ({{jez-njem|"Deutschland ist für D.M. nur noch der Feind No. 2. Feind No. 1 sind die Kommunisten."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka Armijske grupe »F« sa izaslanikom Neubacherom održanog 30. jula 1944.}} Prilikom ispitivanja od strane istražitelja 7. američke armije avgusta 1945. godine, pisanu izjavu o svojim aktivnostima u ratnom periodu sastavio je i [[feldmaršal]] [[Maximilian von Weichs]], koji je avgusta 1943. naslijedio generala Löhra na mjestu glavnokomandujućeg Jugoistoka. U odjeljku naslovljenom »Grupe koje pomažu Njemačkoj«, von Weichs o četnicima Draže Mihailovića piše sljedeće: {{izdvojeni citat|Mihailovićeve trupe su se nekada borile protiv naših okupacionih trupa iz lojalnosti prema svome kralju. U isto vreme su se borile protiv Tita, zbog svojih antikomunističkih ubeđenja. Ovaj rat na dva fronta nije mogao dugo potrajati, posebno kada je britanska podrška počela favorizovati Tita. Sledstveno, Mihailović je pokazao pronemačka stremljenja. Bilo je angažmana tokom kojih su se srpski četnici borili protiv Tita zajedno sa nemačkim trupama. Sa druge strane, dešavalo se da neprijateljski raspoložene četničke grupe napadnu nemačke vozove za snabdevanje da bi popunili sopstvene zalihe. Mihailović je voleo da ostane u pozadini, i prepusti takve poslove svojim podređenima. On se nadao da će dočekati svoje vreme ovom igrom moći, dok mu anglo-američko iskrcavanje ne obezbedi dovoljnu podršku protiv Tita. Nemačka je prigrlila njegovu podršku, koliko god privremenu. Četničke izviđačke aktivnosti naši komandanti su visoko cenili.<ref>http://znaci.org/00002/318_4.htm ({{jez-eng|"MIHAILOVIC's troops once fought against our occupation troops out of loyalty to their King. At the same time they fought against TITO, because of anti—Communist convictions. This two front war could not last long, particularly when British support favored TITO. Consequently MIHAILOVIC showed pro-German leanings. There were engagements during which Serbian Chetniks fought TITO alongside German troops. On the other hand, hostile Chetnik groups were known to attack German supply trains in order to replenish their own stocks. ''MIHAILOVIC liked to remain in the background, and leave such affairs up to his subordinates. He hoped to bide his time with this play of power until an Anglo—American landing would provide sufficient support against TITO. Germany welcomed his support, however temporary. Chetnik reconnaissance activities were valued highly by our commanders''."}})</ref>}} Takođe, feldmaršal von Weichs na drugom mjestu podcrtava da, dok se general Mihailović nastojao držati po strani, taktička je njemačko-četnička kolaboracija na terenu poprimala sve veći obim: {{izdvojeni citat|Iako se on sâm [Mihailović] oštroumno suzdržavao od iznošenja svog ličnog stava u javnosti, bez sumnje kako bi imao odriješene ruke za svaku eventualnost (npr. savezničko iskrcavanje na Balkanu), dopustio je svojim komandantima da pregovaraju s Nijemcima te da s njima sarađuju. I oni su to činili, sve više i više...<ref>Röhr, Werner, ed. (1994). Europa unterm Hakenkreuz: Okkupation und Kollaboration (1938–1945). Berlin: Hüthig. s. 358. <br/ > ({{jez-eng|"Though he himself [Draža Mihailović] shrewdly refrained from giving his personal view in public, no doubt to have a free hand for every eventuality (e.g. Allied landing on the Balkans), he allowed his commanders to negotiate with Germans and to co-operate with them. And they did so, more and more..."}})</ref>|[[Maximilian von Weichs]]}} Specijalni [[Adolf Hitler|Hitler]]ov izaslanik [[Hermann Neubacher]] u svojim memoarima tumači politiku Draže Mihailovića. On piše da je Mihailović „ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva”. Neubacher primjećuje da su Mihailovićevi komandanti sarađivali sa Nijemcima, dočim je on nastavio voditi antiokupatorsku propagandu: {{izdvojeni citat|Politiku Draže Mihailovića nije bilo teško razumeti. On je bio impresioniran nemačkim vojnim podvizima. Pa ipak, sa sigurnošću je računao na to da će Nemačka izgubiti rat. Dovoljno sam čuo od pouzdanih izvora, koji su me obavestili o Dražinom stavu prema Rajhu. On je ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva. Saveznici su Dražu ostavili na cedilu, pa je zato pokušao da od Nemaca – koji su za njega sada bili samo neprijatelj broj dva – dobije što je moguće više oružja. Namera četničkog vođe bila je ova: da se, kada započne nemačko povlačenje, bez borbe dokopa nemačkih strateških pozicija i da se na njima utvrdi. On se spremao za konačan obračun sa Titom, koji je trebalo da se vodi beskompromisno, na život ili smrt, a u pitanju je bila budućnost Jugoslavije. Dok su, dakle, Dražini podređeni komandanti tu i tamo sarađivali sa Nemcima, on je sam nastavio da i dalje vodi propagandu protiv Nemaca.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 160–161.</ref>}} Čak i kada je odobravao kolaboraciju svojih komandanata sa okupatorima, general Mihailović je strogo vodio računa da se na taj način lično ne kompromituje, prvenstveno iz straha od negativne reakcije stanovništva okupirane Jugoslavije. Presretanjem komunikacije između Mihailovića i vojvode Đujića ujesen 1943, njemački nadležni organi su registrovali ovu tendenciju kod četničkog vođstva: {{izdvojeni citat|18.11. Radio-naređenje D.M. Đujiću da još više nego do sada ratuje zajedno sa njemačkim Wehrmachom protiv komunista, jer su oni izdali srpsku nacionalnu stvar. On sam ne može tako postupiti zbog stava naroda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=235&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000223.] <br /> ({{jez-njem|"18. 11. FUNKBEFEHL D. M. AN DJUJIC, MIT DEUTSCHER WEHRMACHT GEGEN KOMMUNISTEN MEHR ALS BISHER ZU KAEMPFEN, DA NATIONALE SACHE SERBIENS VERRATEN. ER SELBST KOENNE WEGEN VOLKSMEINUNG NICHT MITMACHEN."}})</ref>|Depeša komande Druge oklopne armije komandi [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 21. novembra 1943. godine}} General [[Schutzstaffel|SS]]-a [[Otto Kumm]], treći komandant [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS dobrovoljačke brdske divizije »Prinz Eugen«]], u knjizi ratnih memoara naslovljenoj ''Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"'' („Naprijed, Prinz Eugen! Istorija 7. SS dobrovoljačke divizije Prinz Eugen”), ostavio je svoje tumačenje prirode odnosâ između JVuO i njemačkog okupatora: {{izdvojeni citat|Kao ostatak „u šumi“ regularne armije nakon okupacije Jugoslavije, oni su nosili stare uniforme – i nove brade, jer su se zakleli da se neće brijati dok okupator ne bude isteran iz zemlje. Oni su bili verni kraljevini i borili su se za svog mladog kralja Petra II, ali radije su se držali udaljenih sela i oblasti, ne napadajući naše jedinice, osim ako se nisu osećali dovoljno nadmoćnim. Disciplina i naoružanje bilo im je relativno dobro, a u odnosu prema drugim jugoslovenskim narodnim i verskim grupama bili su nepredvidljivi – što je često išlo do napada na hrvatska sela i muslimanske žene. Kao prijatelje još su imali Engleze – i njihov radio. Na volovskim kolima ili na konjskim leđima oni su se povremeno prebacivali u druge oblasti, najčešće neuzdrmani, jer smo ih mi puštali, smatrajući da ih dugoročno možemo pridobiti za nas – kao '''braću po oružju protiv komunizma'''. To je donekle nejasna situacija, oni nisu prijatelji, ali ni neprijatelji, i situacija se menja s vremena na vreme.<ref>[http://www.znaci.org/00001/200.htm Otto Kumm: VORWÄRTS, PRINZ EUGEN! - Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"], [http://www.znaci.org/00001/200_5.pdf Aufstellung der Division "Prinz Eugen"] str. 52. <br /> ({{jez-njem|"Als Reste der nach der Besetzung Jugoslawiens 'in den Wald' gegangenen regulären Armee tragen sie die alte Uniform – und neue Bärte, da sie geschworen haben, sich nicht früher zu rasieren, bevor nicht der Okkupator aus dem Land gejagt ist. Sie sind königstreu und kämpfen für ihren Jung-König Peter II., doch weichen sie lieber aus in abseits gelegene Dörfer und Gebiete und stellen sich nur selten unseren Verbänden, es sei denn, sie fühlen sich in ausreichender Ubermacht. Disziplin und Bewaffnung sind relativ gut, gegenüber den anderen jugoslawischen Volks- und Glaubensgruppen sind sie unberechenbar, weshalb es oft zu Ubergriffen gegen kroatische Dörfer oder muselmanische Frauen kommt. Als stille Freunde haben sie die Engländer – und ihre Funkgeräte. Auf Ochsenkarren oder hoch zu Roß verlegen sie manchmal in eine andere Gegend, meist ungeschoren, da wir sie ziehen lassen und sie auf lange Sicht für uns gewinnen wollen – als Waffengefährten gegen den Kommunismus. Es ist eine etwas unklare Situation, sie sind nicht Freund, auch nicht Feind, die Lage wechselt von mal zu mal."}})</ref>}} Saradnju sa četničkim formacijama generala Mihailovića u borbi protiv zajedničkog neprijatelja pominje u svojim memoarima i [[Schutzstaffel|SS]]-potpukovnik [[Otto Skorzeny]], vođa njemačkih komandosa, zaslužan za izvođenje brojnih specijalnih operacija tokom rata. Neposredno pred [[Kapitulacija Nacističke Njemačke|kapitulaciju nacističke Njemačke]], ''Obersturmbannführer'' Skorzeny je tri dana (od 5. do 8. maja [[1945]]. godine) vršio dužnost šefa njemačke vojno-obavještajne službe ''[[Abwehr]]''. Po osobnom ''[[Adolf Hitler|Führer]]ovom'' naređenju, potpukovnik Skorzeny biva upućen proljeća 1944. godine u okupiranu Jugoslaviju, kako bi koordinirao [[Operacija Konjićev skok|operacijom uništenja]] [[Vrhovni štab NOVJ|Vrhovnog štaba NOVJ]] i zarobljavanja [[Josip Broz Tito|maršala Tita]]: {{izdvojeni citat|U proljeće 1944. dobio sam naredbu Vrhovne komande Wehrmachta da lociram [[Josip Broz Tito|Titov]] štab, uništim ga i uhvatim Tita, koji je, prema [[Winston Churchill|Churchill]]ovoj volji, već bio zamijenio generala Mihailovića. Mihailović, ratni ministar mladog kralja [[Petar II Karađorđević|Petra II]] od Jugoslavije, koji je živio u egzilu u [[London]]u, bio je uplašen sve većim uticajem komunizma. Na njegovo zaprepaštenje, njegovi su se četnici ponekad borili zajedno čak s mađarskim trupama, Hrvatima [[Ante Pavelić]]a, pa čak i sa našim vojnicima protiv Titovih trupâ.<ref>Otto Skorzeny, ''Meine Kommandounternehmen. Krieg ohne Fronten'', Universitas Verlag in F.A. Herbig Verlagsbuchhandlung GmbH, München, 1993, s. 201. <br /> ({{jez-njem|"Im Frühjahr 1944 bekam ich den Befehl vom OKW, das Hauptquartier Titos ausfindig zu machen, es zu zerstören und Tito gefangenzunehmen, der nach dem Willen Churchills schon den General Mihailowitsch abgelöst hatte. Der Kriegsminister des im Exil in London lebenden jungen Königs Peter II. von Jugoslawien, Mihailowitsch, war über den fortschreitenden Einfluß des Kommunismus erschreckt. Seine Tschetniks schlugen sich zu seinem Erstaunen manchmal sogar gemeinsam mit den ungarischen Truppen, den Kroaten des Ante Pawelitsch und selbst unseren Soldaten gegen die Truppen Titos."}})</ref>}} == Reference == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Kolaboracija četnika sa silama Osovine]] * [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom]] == Vanjske veze == {{commonscat|Chetnik collaboration with Axis occupation}} * [https://www.znaci.org/00001/40.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945 (Stanford University Press 1975)] {{Kolaboracija u Jugoslaviji}} {{Authority control}} [[Kategorija:Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu| ]] tkffh3b6q91xzsvrwawr36vmxch18zl 42586732 42586731 2026-05-01T23:48:02Z ~2026-13681-46 333099 42586732 wikitext text/x-wiki {{Sređivanje|razlog=Preterana upotreba citata}} [[File:Lukačević i Nemci.jpg|thumb|Četnički potpukovnik [[Vojislav Lukačević]], dvojica nemačkih oficira i neidentifikovani četnički komandant. Fotografija je verovatno nastala tokom [[Bitka za Konjic 1943.|bitke za Konjic]], od 19. do 26. februara 1943. godine, kada su snage pod Lukačevićevom komandom sadejstvovale s Nemcima.]] [[File:Četnici i Nemci u okupiranoj Jugoslaviji.jpg|thumb|Četnici i Nijemci u okupiranoj Jugoslaviji.]] '''Kolaboracija četnika s Nemcima''' odvijala se, sa manjim ili većim intenzitetom, tokom većeg dijela perioda [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije u Drugom svetskom ratu]]. Glavna usluga koju su četnici vršili Nemcima bila je borba protiv [[Narodnooslobodilačka vojska i partizanski odredi Jugoslavije|partizanskih jedinica]], hvatanje pripadnika [[Narodnooslobodilački pokret Jugoslavije|pokreta otpora]] po naseljenim mestima, te njihovo likvidiranje ili slanje u logore pod kontrolom okupacionih ili kvislinških vlasti. Zbog njegovog inicijalnog učešća u [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanku u Srbiji 1941]], Nemci su [[Draža Mihailović|Dražu Mihailovića]] dugo smatrali neprijateljem, za kojim je raspisana poternica.<ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D0%B4%D0%B5%D1%86%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941.</ref><ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D1%98%D1%83%D0%BB%D0%B0_1943.</ref> Istovremeno, njegovi odredi širom okupiranog područja sarađivali su sa nemačkom vlašću na razne načine (npr. [[legalizacija četnika u Srbiji]] 1941–1943). Saradnja četnika sa Vermahtom postala je sveobuhvatna nakon novembra 1943. godine, kada je politički vrh u [[Berlin]]u konačno odlučio da prihvati Dražu Mihailovića za saradnika, što je rezultiralo potpisivanjem niza [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovora o saradnji]] sa njegovim glavnim komandantima u Srbiji. Nakon potpisivanja ugovora o primirju i saradnji, okupator je počeo isporučivati municiju i vojnu opremu četničkim jedinicama koje su se, zajedno sa njemačkim trupama i pod nadzorom njemačkih oficira, borile protiv jedinica [[NOVJ]] u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] i [[Sandžak]]u.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 12058.</ref> U [[NDH]], četnici su služili Nemcima za razne namene: dostavljanje obaveštenja o komunistima, pomoć nemačkim nabavkama stoke, pomoć trupama u svojstvu vodiča, pomoć u ljudstvu, učestvovanje u osovinskim operacijama (na primer [[operacija Citen|operacija Ziethen]], [[operacija Bora]]), i druge potrebne radnje za gušenje ustaničkog pokreta.<ref name="ReferenceA">[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u Dalmaciji i zapadnoj Bosni]</ref> Nemci su četnike snabdevali oružjem i opremom i dozvoljavali im da po potrebi koriste njihove garnizone za smeštaj i motorizaciju za transport. Partizanske pokrete po Bosni i Hercegovini te Hrvatskoj Nijemci su u mnogo navrata doznavali na osnovu četničkih dojava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1071&rec=314&roll=563 NAW, T-314, Roll 563, frames 001061-1062: Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa (31. januar 1944.)]</ref> Prve dve godine rata, četnici su formalno bili deo [[Savezničke sile u Drugom svjetskom ratu|savezničke]] koalicije, ali zbog stavljanja [[Četnički odredi Jugoslovenske vojske|četničkih odreda Jugoslovenske vojske]] pod komandu Vermahta, krajem 1943. je došlo do konačnog napuštanja Draže Mihailovića od strane Saveznika, a potom 1944. godine i do napuštanja i osude četnika od strane jugoslovenskog kralja.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B8%D0%B2_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%99%D0%B0_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%B0_II_%D0%BD%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%83%D0%BF%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%98_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D1%81%D1%86%D0%B8_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%98%D0%B5 Poziv kralja Petra II na pristupanje Narodnooslobodilačkoj vojsci Jugoslavije]</ref> Zbog kolaboracije sa nemačkim okupatorom, mnogim je četničkim vođama, uključujući samog Dražu Mihailovića, suđeno u [[Beogradski proces|beogradskom]] i drugim procesima. Pored kolaboracije sa Nemcima, četnici na teritoriji italijanske okupacione zone su tesno [[Kolaboracija četnika s fašističkom Italijom|sarađivali sa fašističkom Italijom]]. == Nemačka politika prema četnicima == Česte njemačke promjene kursa u odnosu prema četnicima Draže Mihailovića (npr. [[Sastanak u Divcima|pregovori u Divcima]] u novembru, pa [[Operacija Mihailović|napad na štab Draže Mihailovića]] u decembru 1941, zatim ponovna obustava progona Mihailovićevih četnika i skidanje ucjene na njegovu glavu u proljeće 1942. godine, itd.) tokom čitavog ratnog perioda, bile su u potpunosti u skladu sa politikom koja je vođena u okupiranim zemljama. Najplastičniji prikaz ove politike prezentovao je [[Felix Benzler]], opunomoćenik Ministarstva vanjskih poslova [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]] u Beogradu, u izvještaju koji je poslao u [[Berlin]] 11. marta 1942. godine njemačkom ministru vanjskih poslova [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]]: {{izdvojeni citat|To što nemačka vojna mesta vode pregovore s pojedinim četničkim vođama, nije ništa neobično u srpskom prostoru. To se zbiva svesno, u okviru naše politike, uslovljene slabošću naših vojn[ičk]ih snaga i dosad ne bez uspeha vođene, da Srbe, a naročito ustanike usmeri jedne protiv drugih (komuniste protiv četnika, četnike među sobom, vladine dobrovoljce protiv komunista i četnika) i da se time po mogućnosti omete obrazovanje jednog jedinstvenog fronta.<ref>AVII, NAV, N-T-120, 200/153555-58.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/154_4.pdf Milan Borković, Kontrarevolucija u Srbiji: Kvislinška uprava 1941-1944, I-II, Beograd, 1979.], str. I/272.</ref><ref>Branislav Božović – Mladen Stefanović: MILAN AĆIMOVIĆ – DRAGI JOVANOVIĆ – DIMITRIJE LJOTIĆ, Centar za informacije i publicitet, Zagreb, 1985, str. 90.</ref>}} Njemačko konstantno opiranje uspostavi saradnje s četnicima Draže Mihailovića bilo je generirano sa samog političkog vrha. U ratnom dnevniku Vrhovne komande Wehrmachta prenesena je informacija da je 23. septembra 1942. održan sastanak vođe Trećeg Reicha [[Adolf Hitler|Adolfa Hitler]]a s predsjednikom [[Rumunija|rumunjske]] vlade [[Ion Antonescu|Ionom Antonescuom]] i poglavnikom [[NDH]] [[Ante Pavelić|Antom Pavelićem]]. Na sastanku se uglavnom raspravljalo „o hrvatskim problemima“. Pored njemačkog veleposlanika u [[Zagreb]]u [[Siegfried Kasche|Siegfrieda Kaschea]], sastanku je prisustvovao i opunomoćeni general u NDH [[Edmund Glaise von Horstenau]] koji se nije ustručavao da „otvoreno kritikuje hrvatsku vlast“, ali je i „skrenuo pažnju na četnike, koje su naoružali Italijani“. General von Horstenau je predložio da bi četnike trebalo „upotrebiti da na svom području [tj. u njemačkoj okupacionoj zoni] postanu organi reda“: {{izdvojeni citat|Hitler je na taj predlog negativno odgovorio, jer da mu se čini veoma opasno da se četnicima pruži podrška. Četnici su pre svega srpske patriote, koji zastupaju velikosrpsku misao. Time hranimo zmiju koja će jednoga dana da poraste. Istina, danas je ona još mala, ali jednog dana mogla bi da bude opasna.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2022-11-04 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |dead-url=yes }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Nakon sagledavanja situacije na Balkanu u jesen 1943, Nemci su jugoslovenske partizane proglasili najvećim neprijateljima.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_156.htm PROCENA KOMANDANTA JUGOISTOKA FELDMARŠALA VAJKSA OD 1. NOVEMBRA 1943. VOJNO-POLITIČKE SITUACIJE NA BALKANU KRAJEM OKTOBRA 1943. GODINE</ref> U cilju borbe protiv partizana, tolerisali su i koristili četnike kao antikomunističku miliciju, iako im je bilo dobro poznato da oni održavaju veze sa [[London]]om. == Hronologija == === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1941) === {{main|Ustanak u Srbiji 1941.|Sastanak u Divcima}} {{izdvojeni citat|Četnički odredi jugoslovenske vojske pod komandom pukovnika Draže Mihailovića stavljaju se na raspolaganje za borbu protiv komunista u saradnji sa nemačkim Vermahtom.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%99%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_30._%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941._%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0 Извештај капетана Матла претпостављенима од 30. октобра 1941. о разговорима са представницима Драже Михаиловића]</ref>|Dražina ponuda Nemcima iz oktobra 1941.}} {{Wikisource|Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} {{Wikisource|Izveštaj kapetana Matla pretpostavljenima od 30. oktobra 1941. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića}} {{Wikisource|Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.}} Nemci su za gušenje [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanka u Srbiji 1941.]] angažovali dodatne trupe i sproveli drastične represalije nad stanovništvom, što je Mihailovića navelo da se povuče iz ustanka, napadne partizane i zatraži kontakt sa nemačkom upravom radi prekida neprijateljstva. Vezu je uspostavio preko pukovnika [[Branislav Pantić|Branislava Pantića]], njegovog predstavnika i obaveštajca u [[Beograd]]u. Pukovnik Pantić je nakon rata svjedočio da je odluka o pregovorima s predstavnicima njemačkih okupacionih snagâ donijeta krajem oktobra 1941. godine, i to na sastanku održanom u kući [[Živojin Mišić|vojvode Mišića]] u [[Struganik]]u. Sastanku su, pored Draže Mihailovića i Branislava Pantića, prisustvovali i [[Dragiša Vasić]], potpukovnik [[Dragoslav Pavlović]], major [[Aleksandar Mišić]] i kapetan [[Nenad Mitrović]]. Pukovnik Pantić piše: {{izdvojeni citat|O potrebi pregovora nije bilo reči. Situacija je svima bila jasna. Ona ih je neodstupno zahtevala. Sporno je bilo: sa kime treba razgovarati, da li sa Nemcima ili sa Nedićem? Posle duže diskusije većina se složila da treba pregovarati sa Nedićem. Ovome se odsudno usprotivio Draža i major Mišić. Njegov zaključak po ovom pitanju bio je izražen rečima: – KAD JE SITUACIJA TAKVA DA MORAM DA PREGOVARAM, ONDA ĆU DA PREGOVARAM SA NEPRIJATELJEM. NA TO ME OVLAŠĆUJE I MEĐUNARODNO RATNO PRAVO. UOSTALOM, ŠTA MI MOŽEMO DA DOBIJEMO OD NEDIĆA? SVE ŠTO NAMA TREBA, ORUŽJE I MUNICIJA, NEDIĆ MORA TRAŽITI OD NEMACA. JER OVDE NISU U PITANJU MALE I SITNE KOLIČINE. ZAŠTO IĆI POSREDNO, KAD MOŽEMO NEPOSREDNO? Njegovo odsudno držanje, po ovom pitanju, odnelo je prevagu... Isto tako bilo je sporno pitanje da li da se o pregovorima obavesti Nedić. Posle kraće diskusije, a pošto sam ja izložio da kapetan g. dr. Matl nalazi da Nedića treba obavestiti, doneta je odluka da se tako i učini. Tako je doneta odluka da se pregovara sa Nemcima.<ref>[https://sr.m.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D1%98%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BE_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D1%98_%D0%BE%D0%B4%D0%BB%D1%83%D1%86%D0%B8_%D0%B4%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%81_%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima]</ref><ref>Jovan Marjanović, Draža Mihailović između Britanaca i Nemaca, knjiga I, Britanski štićenik, Globus/Narodna knjiga/Prosveta, Zagreb—Beograd, 1979, str. 138.</ref><ref>Боривоје М. Карапанџић, Грађански рат у Србији 1941—1945. Друштво Хиландар, Ваљево, 2010, стр. 115.</ref>|Izjava pukovnika [[Branislava Pantića]] o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} 1. novembra 1941. godine, pukovnik Draža Mihailović je uputio generalu [[Walteru Hinghoferu]], komandantu [[342. divizija|342. pješadijske divizije]], ponudu sljedeće sadržine: {{izdvojeni citat|1) Na kolubarskom frontu nema komunista. Ukoliko ih je bilo oni su postali bezopasni. <br /> 2) Organizacija četnika je u stanju da održava red na području zapadne Srbije. <br /> 3) Komunistička opasnost će prestati od momenta kada se četničkoj organizaciji pruži mogućnost da neometano radi. Broj nacionalista je tako veliki da komunista ima samo 5%. Uz pomoć svoje brojne nadmoćnosti nacionalni elemenat pod komandom četnika može rešiti komunistička pitanja bez obostrane borbe. <br /> Uslov je: dovoljno naoružanje, koje nedostaje. <br /> 4) Ulazak u pojedine gradove je bio neophodan da se ne bi komunističke jedinice predstavljale kao oslobodioci i da ne bi povukle za sobom narodne mase. To se moralo događati i radi toga da bi se sprečili komunisti da vrše teror nad stanovništvom. <br /> 5) Četnička akcija nije usmerena protiv nemačkih jedinica, ukoliko one ne napadaju četnike i narod. <br /> 6) Naš narod voli slobodu i radovao bi se kada se na njegovoj teritoriji ne bi nalazile nemačke jedinice. To odgovara četničkom načinu vođenja rata, bez obzira na žrtve koje donosi. Oblast zapadne Srbije nema nikakav vojni značaj za nemačke jedinice, i trebalo bi da bude slobodna zona, u kojoj četnici održavaju red, pod uslovom da ih se u tome ne sprečava i da su dovoljno naoružani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_240.htm Izjava Draže Mihailovića od 1. novembra 1941. komandi nemačke 342. pešadijske divizije]</ref>}} Prethodno, general Hinghofer je 30. X 1941. obavijestio njemačkog opunomoćenog generala i zapovjednika u Srbiji [[Franz Böhme|Franza Böhmea]] da lokalni četnički komandanti u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] nude saradnju, očekujući zauzvrat pomoć u oružju od okupatora: „Četničke vođe iz [[Valjevo|Valjeva]], [[Slovac|Slovca]] i [[Lajkovac|Lajkovca]] daju važne podatke o organizaciji i izjavljuju spremnost da se sa nemačkim trupama bore protiv komunista. Traže oružje.“<ref>BA-MA, RH 26-342/14, 10-odnevni Hinghoferov izvještaj Bemeu, 30. 10. 1941.</ref> Odmah po pristizanju Mihailovićeve ponude, štab 342. pješadijske divizije je istoga dana (1. XI) dostavio izvještaj svojoj pretpostavljenoj komandi u kome, između ostalog, stoji i sljedeće: {{izdvojeni citat|Masa četnika, koja se nalazi u rejonu Valjeva, do sada se držala potpuno lojalno. Oni su prema komunistima zauzeli jasan odbijajući, takoreći, neprijateljski stav i može se reći uspešno se protiv njih borili. Oni su spremni i voljni da zajedno sa Vermahtom razbiju komuniste, kao i da u zemlji ponovo uspostave red i mir i zato traže nemačku pomoć.<ref>AVII, NAV—N—T—315, rolna 2130, snimci 626—632.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_10.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje MIHAILOVIĆ TRAŽI POMOĆ OD OKUPATORA]</ref>}} No, na samom početku sastanka sa nemačkim predstavnicima u selu [[Divci]] 11.11.1941. pukovniku Mihailoviću je rečeno: {{izdvojeni citat|Pre dve nedelje poručili ste nam preko Vaših poverenika u Beogradu da je Vaša namera "da nećete više dozvoliti da se srpska krv beskorisno proliva i srpska imovina dalje uništava". Istovremeno ste ponudili da se zajedno sa nemačkim Vermahtom i organima Nedićeve vlade borite protiv komunizma. Ponuda je od strane Glavne komande odbijena jer: 1) Nemački Vermaht će sam u najkraćem vremenu okončati sa komunizmom i 2) glavni komandant ne može imati poverenja prema Vama kao savezniku.}} Nemci su procenili da Draža zna za dolazak njihovih oklopnih trupa, da kao generalštabni oficir pravilno ocenjuje da će se nastavak nemačkih operacija rđavo završiti po njega, i stoga "nemački Vermaht ne može da se optereti takvim saveznicima koji mu se privremeno priključuju iz razloga oportuniteta".<ref name="Divci">[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%97%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D1%81%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%83_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%83_%D0%94%D0%B8%D0%B2%D1%86%D0%B8_11.11.1941. Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.]</ref> U daljem razgovoru pukovnik Mihailović se pravdao nacistima zbog učešća u ustanku: {{izdvojeni citat|Nije moja namera da ratujem protiv okupatora, jer kao generalštabni oficir poznajem snage obeju snaga.<ref name="Divci"/>}} On se pravdao da je morao uzeti neke gradove od Nemaca da ih komunisti ne bi uzeli<ref>"Moji ljudi su [[Bitka za Loznicu 1941.|krenuli na Loznicu]] zato da je komunisti ne zauzmu."</ref> i tvrdio da nije na strani ustanika, "onih koji žele da isteraju Nemce".<ref name="Divci"/> Draža Mihailović je izjavljivao Nemcima lojalnost i tražio da mu daju municiju da nastavi borbu protiv partizana.<ref>"Neophodno je imati municiju! Računajući s tim, došao sam ovamo."</ref> Ali, želeo je da njegovo "delovanje na nacionalnoj osnovi" ostane potajno da ne bi prošao kao [[Kosta Pećanac]], koji je sklopio otvoreni sporazum sa okupatorom, čime je izgubio ugled u narodu i stekao oznaku izdajnika.<ref name="Divci"/> Uprkos svim njegovim predlozima, Nemci mu nisu ostavili drugu mogućnost do da položi oružje: {{izdvojeni citat|„Ponuda pukovnika Mihailovića da stavi svoje snage na raspolaganje za borbu protiv komunista je odbijena i zatražena je bezuslovna predaja. Mihailović je tražio da se konsultuje sa svojim komandatima. Mihailović također tražio oružje za borbu protiv komunista. Ovo je igra, borba između bandi za izvor oružja. Ipak, čini se da jedan dio Mihailovićevih bandi iskreno želi da se bori protiv komunista.“<ref>NAW, T-311, Roll 175, 000121-2: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka 17.11.41.}} {{izdvojeni citat|Mihailović treba da sada pokrene akciju protiv Užica, gde se navodno nalazi celokupno rukovodstvo komunista, a zbog čega treba da se stavi u izgled i bombardovanje sa nemačke strane. U kontaktima sa nemačkim okupacionim vlastima koji su niže opisani, Mihailović je navodno molio da mu se stavi na raspolaganje 100.000 metaka da bi mogao nastupiti protiv Užica.|IZVEŠTAJ OBAVEŠTAJNOG CENTRA VERMAHTA U BEOGRADU OD 14. NOVEMBRA 1941. VRHOVNOJ KOMANDI VERMAHTA O ODNOSU ČETNIKA DRAŽE MIHAILOVIĆA PREMA NOP-u, O PREGOVORIMA PREDSTAVNIKA VERMAHTA I DRAŽE MIHAILOVIĆA I O VOJNO-POLITICKOJ SITUACIJI U SRBIJI}} Za njim je decembra 1941. godine raspisana poternica, nakon čega je bio u bekstvu. === Predaja zarobljenih partizana Nijemcima (1941) === {{main|Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.}} [[File:Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima.jpg|thumb|Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima]] Iako je njegov prijedlog okupacionim vlastima u Divcima odbijen, pukovnik Mihailović je želio pružiti njemačkom okupatoru dokaz četničke gotovosti za saradnju. Stoga su četnici Draže Mihailovića, uz posredstvo samozvanog vojvode [[Jovan Škavović|Jovana Škavovića]], predali 13. novembra 1941. Njemcima oko [[Predaja zarobljenih partizana Nemcima novembra 1941.|365 zarobljenih partizana]]. [[Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.|Predaja zarobljenih partizana Nemcima]] se desila tokom [[ustanak u Srbiji 1941|ustanka u Srbiji]] novembra [[1941]]. godine. Tokom [[Četničko-partizanski sukob|sukoba]] između [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] četnika i partizana u zapadnoj [[Srbija|Srbiji]] početkom novembra [[1941]], četnici su zarobili više stotina partizana. Jednu veću grupu od oko 500 zarobljenika, među kojima su bili partizani na prevaru zarobljeni u [[Gornji Milanovac|Gornjem Milanovcu]],<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_110.htm Relacija Takovskog četničkog odreda od 17. juna 1942, Zbornik NOR-a, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, dokument 110]</ref> Kosjeriću,<ref>[https://www.znaci.org/00001/59_2_124.pdf Užička republika, Zapisi i sećanja, Narodni muzej, Užice 1981]</ref> Karanu i Planinici, četnici su prikupili na [[Ravna Gora|Ravnoj Gori]]. Oko [[13. novembar|13. novembra]] [[1941]]. četnici su grupu od 365 zarobljenika odveli u [[Mionica|Mionicu]], i zatim u [[Slovac]]. Tu su prihvaćeni od [[Milan Nedić|Nedićevih]] i nemačkih snaga i prebačeni kamionima u [[Valjevo]]. Transport zarobljenika do [[Valjevo|Valjeva]] je pratio četnički vođ Jovan Škavović Škava, koji je prethodno bio [[Kosta Pećanac|Pećančev]] četovođa, dok je u tom periodu priznavao [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevu]] komandu. U predaji zarobljenika učestvovao je i ravnogorski oficir [[Pavle Mešković]]. Predaji partizana prethodio je [[Sastanak u Divcima 1941.|sastanak Draže sa Nemcima u selu Divci]]. Od ove grupe zarobljenika, Nemci su 263 streljali dana [[27. novembar|27. novembra]] [[1941]]. godine na Krušiku u Valjevu.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_21.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Streljanja na Krušiku u Valjevu]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44_4.pdf Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009: Krušik, Valjevo streljanje po grupama]</ref> Ostali zarobljenici su delom streljani naknadno, delom deportovani u [[Koncentracioni logor|logore]], a delom pušteni na slobodu. Predaja zarobljenih partizana nastavila se i posle ovoga, i bila je naročito intenzivna u decembru 1941.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_24.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Decembarski pokolj]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44.htm Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009]</ref> === Legalizacija četnika i hvatanje ustanika (1941-1942) === {{main|Legalizovani četnici}} [[Datoteka:Legalizovani četnici u Srbiji 1942.jpg|minijatura|Legalizovani četnici Draže Mihailovića čuvaju [[Logor Metino brdo|logor na Metinom brdu]] kod [[Kragujevac|Kragujevca]] [[1942]].]] Četnički odredi u Srbiji su delom raspustili regrute kućama i ostali u ilegali na kadrovskom sastavu, a delom se legalizovali kao pripadnici zvaničnih Nedićevih formacija. Krajem 1941. i početkom 1942. godine, pripadnici [[Legalizovani četnici|legalizovanih ravnogorskih odreda]] pružili su najznačajniji doprinos u hvatanju nekoliko hiljada odbjeglih ili pasiviziranih partizana i njihovih saradnika u [[Zapadna Srbija|zapadnoj]] i djelovima [[Centralna Srbija|centralne Srbije]], kao i u njihovoj predaji Njemcima. Učešćem u masovnom hvatanju i likvidaciji pripadnika partizanskih odreda i njihovih saradnika, čak i ako se zanemari aktivna borba protiv partizana, legalizovani ravnogorski četnici su učinili krupne usluge njemačkom okupatoru u uništenju partizanskog pokreta na području dotadašnje [[Užička Republika|Užičke republike]].<ref name="yuhistorija.com">[http://www.yuhistorija.com/serbian/drugi_sr_txt01c4.html Milan Radanović: Kolaboracija JVuO sa nemačkim okupatorom u Srbiji 1941-1944.]</ref> Već krajem novembra 1941. godine na Metinom brdu kod Kragujevca je formiran [[Logor na Metinom brdu|logor]] za zarobljene srpske ustanike i civilne taoce. Prvi dovedeni u logor bili su taoci iz Kragujevca, komunisti, odbornici narodnooslobodilačkog odbora, Romi, Jevreji i svi oni koji su nemačkim fašistima bili sumnjivi. Osim svakodnevnih likvidacija, veća masovna streljanja su vršena 2. i 19. marta 1942. godine.<ref>[http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1322 Metino brdo]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hvatani borci su predavani nemačkom sudu, ili prekom sudu [[Nikola Kalabić|Nikole Kalabića]]. Većina pohvatanih je bila iz okoline Rače, Topole i Aranđelovca. 2. marta 1942. godine na Metinom brdu je streljano 173 rodoljuba i simpatizera oslobodilačkog pokreta sa teritorije Kragujevca i okolnih opština.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |access-date=2014-05-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304191846/http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |deadurl=yes }}</ref> Logor je rasformiran u junu 1942. Preostali logoraši su transportovani u [[Koncentracijski logor Banjica|logor na Banjici]], gde je većina streljana, kao i u logore u Nemačkoj, Norveškoj i Grčkoj.<ref>http://www.ikragujevac.com/kultura/15517-istorija-zrtve-fasizma-na-metinom-brdu-i-deo.html</ref> Nakon likvidacije partizanskih ostataka, četnici Draže Mihailovića su stekli faktičku kontrolu nad ruralnim područjima Srbije, dok je okupator držao gradove. Mihailovićev stav u odnosu na njemačkog okupatora jasno je izražen u depeši, koju je opunomoćeni poslanik Ministarstva inostranih poslova Trećeg Rajha u Beogradu [[Felix Benzler]], 31. marta 1942. godine, uputio centrali u Berlinu: {{izdvojeni citat|Sve dosad se nije postiglo da se ličnost pukovnika Mihailovića stavi pod kontrolu. Po svoj prilici ni on nije u stanju ili nije voljan da na srpskom području nešto preduzme, već je, naprotiv, preko jednog posrednika ovih dana ponudio vladi Nedića da prihvata da se objavi: 1) da on ne namerava da se bori protiv Nemaca; 2) da neće ništa da preduzima protiv Nedićeve vlade; 3) da se zalaže za održanje mira i reda u zemlji; 4) da poziva na borbu protiv komunista. Posredniku je ponovo odgovoreno da za Mihailovića jedino u obzir dolazi da se bezuslovno potčini.<ref>[https://znaci.org/00001/11_18.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje POD ZAŠTITOM LEGALIZOVANIH ODREDA]</ref>}} Nemački dokument od [[15. maj]]a 1942. godine navodi četničkog majora [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubu Jovanovića]] kao jednog od njihovih lokalnih saradnika za [[Zaječar]].<ref>NAW, T501, roll 248 frames 0121-0126; dostupno na http://znaci.net/temp/T-501_R-248-0126.jpg</ref> [[Datoteka:SS-Obergruppenführer Werner Lorenz accompanied with unknown chetnik officer in NE Bosnia.JPG|mini|[[SS]]-[[Obergruppenführer]] [[Werner Lorenz]] u društvu neimenovanog četničkog oficira u sjeveroistočnoj [[Bosna (oblast)|Bosni]], jesen 1942. godine]] U junu 1942. Mihailović je prešao u Crnu Goru, italijansku okupacionu zonu, na teritoriju koju su držali crnogorski četnici [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom|uz dopuštenje Italijana]]. Aktivnosti četničkih odreda u Srbiji svedene su na najmanju meru da se ne bi izazivao okupator, i uglavnom su ograničene na organizacionu i obaveštajnu delatnost i sitnije diverzije. Uprkos tome, nemački okupator je veoma ozbiljno shvatao četničku aktivnost i povremeno organizovao racije protiv preostalih Mihailovićevih odreda, koji su se trudili da izbegnu dodir sa neprijateljem. U Srbiji, znatan broj Mihailovićevih snaga se legalizovao. Nemački popis glavnih vladinih legalnih odreda od [[15. maj]]a 1942, pod rednim brojevima 1 do 18 navodi Ljotićeve odrede, od 19 do 39 su Mihailovićevi, a od 40 do 100 Pećančevi. Tu na okupatorskom spisku snaga su neki od glavnih Mihailovićevih četnika: [[Predrag Raković]], [[Miloje Mojsilović]], [[Dušan Smiljanić]], [[Vučko Ignjatović]], [[Miloš Glišić]], [[Ljuba Jovanović]]... Do početka 1942. godine "ravnogorski pokret istopio se u redovima Nedićeve milicije i konačno se ponovo pojavio, umanjen, u Crnoj Gori."<ref name="Deakin2">[https://www.znaci.org/00001/5_3.htm William Deakin, BOJOVNA PLANINA]</ref> Kako ne bi izgubio podršku naroda kao saradnik okupatora, Mihailović je odsustvo oružane borbe u Srbiji sredinom [[1942]]. godine nastojao da nadoknadi činjenjem smicalica nemačkim vojnicima po gradovima, ubacivanjem "smrdljivih bombi", "svrabećih praškova", "praškova za kijanje", upućivanjem pretećih pisama, uznemiravanjem telefonom...<ref name="Kosta Nikolić 2004"/> Ovo nije ostalo neprimećeno. Britanski kapetan Bil Hadson je u drugoj polovini 1942. ponovo uspostavio vezu i javio da "Mihailović još sarađuje s Osovinom u Crnoj Gori i Sandžaku i miruje u Srbiji", da su "u Dalmaciji Trifunovićevi četnici legalizovani" te, podsticani od Italijana, sanjaju o nekoj "Srbo-Sloveniji i Dalmaciji". Na osnovu stanja na terenu on izvlači zaključak: {{izdvojeni citat|U trenutku kada je Mihailović u velikom stepenu igrao ulogu kvislinga bio je nagrađen najjačom britanskom propagandom.... Mihailoviću bi trebalo konačno reći da Britanci pretpostavljaju komuniste kvislinzima.<ref name="Deakin2"/>|Britanski kapetan Bil Hadson}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Lopare 1942.jpg|mini|[[Radivoje Kerović]] (u sredini u bijeloj košulji) sa njemačkim tenkistima, [[Lopare]] 1942.]] Posljednjeg dana kolovoza 1942, održan je sastanak kod načelnika štaba Komande Jugoistoka. Ovom prilikom je podijeljena informacija da se oko [[Banja Luka|Banje Luke]] vode žestoke borbe s partizanima, u kojima okupatoru pomažu četnici (“srpski nacionalisti“), bez preciziranja o kom odredu JVuO iz [[Bosna (oblast)|Bosne]] je riječ: {{izdvojeni citat|Velike borbe su izbile u blizini Banje Luke. Ustanici su upotrijebili teško naoružanje, topove, minobacače itd., kao i tenkove. Hiljadu srpskih nacionalista je sudjelovalo u borbi protiv ustanika na našoj strani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=490&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000485.] <br /> ({{jez-njem|"Bei Banja Luka größeres Gefecht, Aufständische traten mit schweren Waffen, Geschützten, Minenwerfern u.sw. auf, auch mit Panzer. 1000 serbische Nationalisten haben sich dort auf unserer Seite im Kampfe gegen die Aufständischen beteiligt."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka održanog 31. augusta 1942.}} U drugom njemačkom izvještaju iz istog perioda se navodi da je 26. augusta jedan bataljun Wehrmachta južno od Banje Luke bio priklješten od strane nadmoćnijeg neprijatelja (i ovdje se napominje da su partizani raspolagali teškim naoružanjem), kao i da je Nijemcima u pomoć priskočilo čak „2000 bosanskih četnikâ“, što će rezultirati potiskivanjem jedinicâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOP i DVJ]] prema jugu do kraja mjeseca.<ref>BA/MA, RH 19 XI/81 (Die Bekämpfung der Aufstandsbewegung im Südostraum, Teil I), S. 244.</ref><ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 155. <br /> ({{jez-njem|"Bereits am 26. August sah sich ein deutsches Bataillon bei dem Versuch, südlich von Banja Luka den ersten dieser Einfälle abzublocken, weit überlegenen, auch mit erbeuteten Panzern und Geschützen bewaffneten Verbänden gegenüber; nur mit Hilfe von 2.000 bosnischen Cetniks, die den Deutschen zu Hilfe eilten, gelang es bis Ende des Monats, die Partisanen wieder nach Süden abzudrängen."}})</ref> Takođe, u jednom izvještaju upućenom iz štaba njemačkih trupa u [[NDH]] od 18. novembra 1942. o četnicima se, između ostalog, navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|U zoni 714. pješadijske divizije nalazi se 6-8.000 četnika, naoružanih puškama i nešto automatskog oružja. Diviziji su dosad pružili vrijedne usluge time što su branili svoju teritoriju od partizana i time oslobodili njemačke i trupe NDH za dejstvo na drugim sektorima. K tome obezbjeđuju i željeznicu i pribavljaju važna obavještenja njemačkim trupama. Četnici su pri zajedničkim akcijama snabdjevani od strane NDH; također im pripada i naknada od otprilike 3 Rajshsmarke dnevno, čiju isplatu oni, međutim, dosad nisu tražili.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=361&rec=314&roll=566 Nacionalni arhiv Vašington, T-314, rolna 566, frejm 000357; Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj-/Veza sa neprijateljski orijentisanim krugovima u Srbiji/ (18. novembar 1942.).] <br /> ({{jez-njem|"Bei 714.Div. haben die im Div.–Bereich beheimateten Cetnikverbände eine ungefähre Stärke von 6–8000 Mann. Sie sind mit Gewehren und verhältnissmässig wenig automatischen Waffen ausgestattet. Sie leisten der Div. wertvolle Dienste, indem sie ihr Heimatgebiet gegen Einfälle der Partisanen schützen, sodass, von grösseren Unternehmen abgesehen, in diesem Raume weder deutsche noch kroatische Truppen gebunden werden. Sie entlasten hiedurch den Bahnschutz und versorgen die deutsche Führung mit wertvollen Feindnachrichten. </br> Die Cetnikverbände werden durch den kroatischen Staat bei Einsätzen mit Munition versorgt und verpflegt. Vertragsmässig steht ihnen neben anderen Zusagen /z.B. Versorgungsansprüchen/ auch Wehrsold von etwa RM 3.— täglich zu, den sie jedoch bisher nicht beansprucht haben."}})</ref>|Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj (18. novembar 1942. godine)}} === Operacija Weiss i bitka na Neretvi (1943) === {{main|Operacija Weiss|Bitka za Konjic 1943.}} [[File:Četnici i Nemci na Neretvi.jpg|thumb|Četnici i Nemci tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] 1943.]] Van Srbije, postojala je intenzivna saradnja četnika i Nemaca. Iako su mnogi četnici na lokalu pomagali nemačkim trupama protiv partizana, [[Hitler]] je do sredine 1943. godine strogo branio svojim jedinicama svaku saradnju sa četnicima.<ref>Nacionalni arhiv Vašington, Mikrofilm T-311, rolna 175, snimka 378: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka za novembar 1942 (30. novembar 1942.). „Svaka, pa i privremena, veza sa antikomunistički nastrojenim četnicima u Hrvatskoj je protivna naređenju Fuehrera, Ia 3071/42 o borbi protiv bandi.“</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=383 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000378.] <br /> ({{jez-njem|"Haltung gegenüber feindluch eingestellten Kreisen in Serbien/Kroatien: An Bev.Kmdr.Gen. in Serbien, Befehlshaber der dt. Truppen in Kroatien, Kdr.Gen. in Kroatien und Dt.Verb.Kdo. bei Supersloda ergeht ein Befehl betreffend klarer und eindeutiger militärischer Haltung gegenüber allen uns feindlich eingestellten Kreisen. Jede – wenn auch nur vorübergehende – Bindung mit antikommunistisch eingestellten Cetniks in Kroatien steht im Widerspruch zu den bzgl. Bandenkämpfung gegebenen Befehlen des Führers Ia Nr. 3071/42 g.K."}})</ref> Za vrijeme izvođenja [[Operacija Weiss|operacije Weiss]], njemački komandanti na terenu su bili u nedoumici da li da se povinuju naređenjima svojih viših vojnih komandi, ali i političkih instanci, ili da nastave sarađivati s četnicima Draže Mihailovića: {{izdvojeni citat|Uprkos borbenoj pomoći hrabrih četnika, koja je doprinijela deblokadi opkoljenih dijelova 718. pješadijske divizije, njemačke trupe imaju zadatak da se brzo probiju do boksitne oblasti. One imaju instrukcije da smatraju četnike neprijateljima. Sada se ispostavilo da se situacija kod mjesta Dobro (?), čija se posada sastojala od Nijemaca, Italijana i četnika, poboljšala zahvaljujući četničkom prodoru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=549 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000544.] <br /> ({{jez-njem|"Trotz der Waffenhilfe tapferer Cetnik, die auch zur Befreiung der eingeschlossenen Gruppe der 718.I.D. mit beigetragen haben, ergibt sich für die deutschen Truppen die Aufgabe, möglichst schnell in das Bauxitgebiet von Mostar vorzustoßen. Die deutschen Truppen haben den Auftrag die Cetniks als Feind anzusehen. Es ergab sich nun das Bild, daß die Besatzung von Dobro (?), die aus Deutschen, Italiener und Cetniks bestand durch den Vorstoß der Cetniks Luft bekam."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka (1. mart 1943.).}} Major [[Slavoljub Vranješević]], komandant Zapadne Bosne JVuO, šalje 2. marta 1943. godine dopis »bratu« [[Uroš Drenović|Urošu Drenoviću]] kojim ga obavještava da je od strane njemačke komande u [[Banja Luka|Banjoj Luci]] zakazana konferencija na koju su pozvani najvažniji četnički zapovjednici u [[Bosanska krajina|Bosanskoj krajini]]: {{izdvojeni citat|Pre nekoliko časova primio sam izveštaj od Komandanta Bosanskih četničkih odreda brata Rade Radića, u kome mi javlja, da su Nemci pozvali na konferenciju u Banja Luci sve Komandante i to: Radića, Tešanovića, Drenovića, Marčetića, Mišića radi rešavanja važnih pitanja. Konferencija će se održati u nemačkoj komandi u B. Luci. Ovoj konferenciji neće prisustvovati pretstavnici hrvatskih ni vojnih ni civilnih vlasti. Komandant mi je naredio, da pozovem sve Komandante na predkonferenciju, koja će se održati u Karanovcu na dan 4 o.m. u 12 časova.— Prema napred izloženom pozivam te, da bez ikakvog izgovora i odlaganja bez obzira na situaciju na položaju, dođeš 4 o.m. do određenog časa u Karanovac.— Ovo smatraj vrlo važnim i NAJHITNIJIM. Molim Te koristi sva moguća prevozna sredstva, pa i motorcikl i na vreme dođi na predkonferenciju.<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 31, str. 64.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_64.htm Naređenje Komande bosanskih četničkih odreda od 2. marta 1943. komandantu odreda »Kočić« za prisustvovanje konferenciji radi usaglašavanja stavova o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Već 3. februara 1943. godine, major Vranješević je upoznao Vrhovnu komandu JVuO o činjenici da se bosanski četnici nalaze u službi njemačkog okupatora, ali i da su potpisali [[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|sporazume o saradnji sa vlastima NDH]]: {{izdvojeni citat| NEMCI Četnički odredi učestvuju u borbi zajedno sa Nemcima češće puta, ali na zasebnim sektorima. Pre našeg dolaska, Nemci su uspeli da u borbu protiv komunista uvode četnike tako, da im ovi osiguravaju krila i da se mešaju u komandovanje. Ovome se je odmah stalo na put, ma da sa dosta poteškoća. Po sebi se razume da se mnogo interesuju o tome, da li mi imamo kakve veze sa Dražom Mihailovićem — što mi odbijamo, navodeći da je to samo komunistička propaganda kako bi izazvali Nemce protiv nas, pa nas tako priklještene, uveli u svoje redove. Ipak, često puta Nemci čuju kako svi četnici pevaju »Od Topole pa do Ravne Gore« ili »Od Manjače pa do Ravne Gore«, »sve su straže generala Draže« itd., dakle jasno primećuju, ali moraju da trpe. Njihova nemoć oseća se. HRVATI Ovi se redovno predaju komunistima, gde god ovi na njih udare. Hrvatski oficiri nalaze spas u komunizmu. Zbog sporazuma sa Hrvatima, koji su ovi [četnički — prim.] odredi sklopili pre našeg dolaska, borbe sa Hrvatima ne vode se. Naprotiv, za većinu starešina i boraca može se reći, da su taj sporazum shvatili kao definitivan svršetak rata, pa i otuda javašluk i slaba disciplina. Sada, dok se ne raščisti sa komunistima, ovakvo stanje mora da ostane.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_27.htm Izveštaj majora Slavoljuba Vranješevića od 3. februara 1943. majoru Zahariju Ostojiću o vojno-političkoj situaciji u četničkim odredima zapadne Bosne i saradnji sa nemačkim i ustaško-domobranskim jedinicama]</ref>}} Vojvoda [[Vukašin Marčetić]], komandant puka »Manjača«, bio je takođe jedan od potpisnikâ sporazuma sa vlastima satelitske NDH. Tokom operacije »Weiss«, Marčetić uspostavlja vezu s njemačkim okupatorom, konkretno sa [[117. lovačka divizija (Nemačka)|117. divizijom]]: {{izdvojeni citat|Posebno: [...] [[369. legionarska divizija|369. pješ. div.]] će prvo dovršiti borbe na [[Grmeč]]u. Uspostavljena veza sa četničkom grupom Marčetića, koja će preuzeti osiguranje vlastitog istočnog boka.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=315&roll=2263 NARA, T315, Roll 2263, frame no. 000670.] <br /> ({{jez-njem|"369. J.D. führt vorerst Kampfhandlungen in der Grmec durch. Verbindung mit Cetnikgruppe Marcetic aufgenommem, die Schutz der eigenen Ostflanke übernehmen will."}})</ref>|Ratni dnevnik 117. divizije, unos za 5. februar 1943.}} O (nevoljnom) sadjejstvu 117. divizije sa četničkim odredima u [[Bitka za Konjic 1943.|bici za Konjic]], u februaru 1943. godine, nakon rata će posvjedočiti i general [[Alexander Löhr]]: {{izdvojeni citat|117. lovačka divizija, koja je prodirala od Ivan-sedla ka severozapadu, vodila je od početka teške borbe, pa je na kraju odbijena i odbačena. Jedan njen deo morao je da se spasava u Konjicu, koji je bio utvrđen i posednut od Italijana i četnika. Ovo mesto su partizani okružili i tako je došlo do toga da su se ovde, pod pritiskom događaja, borili na istom frontu Nemci i četnici – doduše odvojeni jedni od drugih italijanskim jedinicama. Konjic je doduše bio oslobođen iz okruženja sa trupama iz [[Sarajevo|Sarajeva]], ali je partizanima uspelo da se probiju preko Neretve i povuku svi bez izuzetka u severnu [[Crna Gora|Crnu Goru]].<ref>{{cite web|url=http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html | title = Записи Александра Лера, часопис СРПСКО НАСЛЕЂЕ, број 7/1998 | publisher = Srpsko-nasledje.co.rs |date=3. 1. 1943. | accessdate=4. 1. 2023. | archive-url = https://web.archive.org/web/20130216202528/http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html# | archive-date=16. 2. 2013 |url-status=dead | df = }}</ref>|General [[Alexander Löhr]], komandant Jugoistoka}} Tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]], četnici su bili obilno snabdijevani streljivom i hranom iz italijanskih i njemačkih magacina. Kapetan [[Vojislav Lukačević]], koji se zajedno sa svojim četnicima tukao uz borbenu grupu »Anacker«, [[5. mart]]a iz [[Konjic]]a je javio majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] da mu »11« (tj. Nijemci) daju municiju, kao i da je vojvoda [[Dobroslav Jevđević]], sa svoje strane, zadužen za obezbjeđivanje logistike: {{izdvojeni citat|Vidim da je glavna tvoja briga kako ćemo sa 11. Verujem da si o njima dobio preterane izveštaje. Svaka njihova kolona koja nastupa ima najviše jednu trećinu Nemaca a ostalo su domobrani i po nešto ustaša. Oni sami ne mogu ništa da urade, toga su svesni. Ja mislim da je nama najpreči za sada cilj uništenje komunista i to što brže. Ne sme nas zateći iskrcavanje u borbi sa komunistima, a isto tako ne smemo početi borbu sa 11 dok komunisti nisu likvidirani a oni nisu likvidirani i pored uspeha koje smo postigli. Čvrsto sam ubeđen da nas 11 neće napasti sve dok se vode borbe sa komunistima te je strahovanje u tom pravcu preterano... Najvažnije i najbolje snabdevanje preko [[Sarajevo|Sarajeva]] koje neka Jevđo forsira. Dobio sam sinoć preko 11, 30.000 metaka obećali još čim im stigne neki transport koji očekuju u Sarajevo.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_2_71.htm IZVEŠTAJ KOMANDANTA KONJIČKE GRUPE OD 5. MARTA 1943. KOMANDANTU ISTAKNUTOG DELA ŠTABA DRAŽE MIHAILOVIĆA O BORBENOM RASPOREDU ČETNIKA I NEMACA NA SEKTORU KONJIC—JABLANICA]</ref>}} O isporuci municije jedinicama JVuO (najvjerovatnije o onoj koja je data kapetanu Lukačeviću), Komanda Jugoistoka je 7. marta javila vojnom vrhu u [[Berlin]]u: {{izdvojeni citat|– 7. mart 1943: Municija za četnike. Vrhovna komanda je obaviještena telegramom o isporuci 30.000 metaka četničkim jedinicama.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=453 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000448.] <br /> ({{jez-njem|"Munition für die Cetniks: </br> An OKW/WFSt. ergeht eine Meldung betraf. der Übergabe von 30.000 Schuß Inft. Munition an Cetnikverbände."}})</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja Komande Jugostoka za mart 1943. godine (31.3.43.)}} [[File:Chetniks and German Officers meet in Bosnia, 1943.jpg|thumb|Sastanak njemačkih oficira sa četnicima u [[Bosna (regija)|Bosni]], [[1943]]. godina]] 9. [[Mart|ožujka]] 1943. godine, [[Fašizam|fašistički]] [[Poglavnik|duce]] [[Benito Mussolini]] šalje pismo [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]],<ref>''Tajna pisma Hitler – Mussolini (1940—1943)'', edicija Dokumenti i svjedočanstva (priredio i preveo: Dr Bogdan Krizman), Novinarsko izdavačko poduzeće (NIP), Zagreb, 1953, str. 78.</ref> vođi [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]], u kom navodi da je upoznat sa suradnjom njemačkih okupacionih trupa s četnicima: {{izdvojeni citat|Više tisuća četnika naoružali su, na lokalnoj bazi, komandanti talijanskih jedinica, da vode gerilu, za koju imaju, kao svi stanovnici Balkana, naročite sklonosti. Do danas su ti četnici suzbijali partizane vrlo odlučno. Upravo sam primio izvještaj. U njemu mi javljaju, da su njemačke snage, koje su uspostavile dodir sa četnicima u dolini gornje Neretve, pristale da surađuju s njima i da su naoružale četnike metcima i ručnim bombama.|[[Benito Mussolini]] u pismu [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]] (9. III 1943)}} O pristizanju Mussolinijeva pisma istog je dana javila i Vrhovna komanda njemačkih oružanih snaga: {{izdvojeni citat|''9. mart'' </br> Duče poslao pismo Hitleru, u kome zastupa mišljenje da su četnici i partizani neprijatelji Osovine. O tome je razgovarao i sa nemačkim ministrom spoljnih poslova. Priznaje da su Italijani do sada naoružali nekoliko hiljada četnika za gerilski rat protiv komunista i oni su se do sada energično borili protiv partizana. Ali, sada je Duče izdao energičnu naredbu, da se četnicima više ne daje oružje i da njih, nakon što se partizani poraze, treba razoružati. Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.}} Pošto је za katastrofalni poraz četnika u bici na Neretvi optužio Jevđevića, [[Petar Baćović|Baćovića]] i [[Bajo Stanišić|Baja Stanišića]] a istakao za primjer Vojislava Lukačevića, major Ostojić im је 10. marta naredio da se kod Italijana zauzmu za dozvolu o prebacivanju četnika na zapadnu obalu Neretve. Odgovarajući na optužbe, Jevđević i Ваćоvić istoga dana izvještavaju Mihailovića da је za proboj operativne grupe NOVJ kriv upravo Lukačević, te da Ostojić, komandujući iz [[Kalinovik]]a, nema pravu predstavu о toku događaja. Jevđević navodi: „Kada sam zvao delove Vrhovne komande da komanduju nа licu mesta, odgovorili su neljubazno da neće da radе sa okupatorom, tražeći u isto doba hranu, municiju, topove i vojsku od okupatora.“ Као argument da četnici moraju bespogovorno slušati naređenja okupatorskih oficirâ, vojvoda Jevđević navodi podatak da Nijemci i Italijani hrane i snabdijevaju municijom cjelokupnu masu četnikâ od 13.200 ljudi. Riječ je o 2000 četnika pod komandom Вајa Stanišića, 4.000 iz Lukačevićeve konjičke gruре, 6.000 pod komandom majora Petra Baćovića (hercegovački četnici) i 1.200 četnika kojima komanduje major Andrija Vesković. Jevđević Mihailoviću piše i da su okupatori dali toliko hrane da је on, na osnovu lažnog brojnog stanja, uspio da uštedi 110.000 obroka, kao i da su mu za posljednjih nekoliko dana isporučili 1.100.000 metaka.<ref>AVII, reg. br. 3/1, kut. 293, dep. 2248.</ref><ref>Branko Latas, Saradnja četnika i Nemaca u borbama protiv Glavne operativne grupe divizija NOVJ u dolini Neretve (februar — mart 1943), Prilozi Instituta za istoriju (br. 17), Sarajevo, 1980, str. 214.</ref> General [[Rudolf Lüters]], zapovjednik njemačkih trupa u NDH, piše u procjeni situacije od 16. marta 1943. da je „neprijateljski otpor protiv nemačkih divizija koje su napadale uglavnom slomljen“, te da je „operacija „[[Operacija Weiss|Vajs II]]“ u suštini završena“. O četničkim snagama u njemačkoj zoni operacija, general Lüters navodi: {{izdvojeni citat|Četničko pitanje nije se dalje zaoštrilo. U području [[114. lovačka divizija (Njemačka)|714. divizije]] nisu zabeležena nikakva prekoračenja u tuđu nadležnost. Četničko rukovodstvo se potčinilo naređenjima nemačkog Vermahta i potvrdilo svoju lojalnost. Četnici koji se nalaze na području [[118. lovačka divizija (Njemačka)|718. pešadijske divizije]], naročito u rejonu [[Zenica|Zenice]] i [[Han-Pijesak|Han-Pijeska]], neprijateljski se suprotstavljaju hrvatskoj državi i nemačkom Vermahtu i pokušavaju da izazovu nemire putem sabotaža i razoružavanja hrvatskih odreda. Divizije koje su učestvovale u operaciji „Vajs II“ jedinstveno se povoljno izražavaju o držanju četničkih jedinica. Dragocenim izviđačkim podacima i napadima za rasterećenje pomagali su našim jedinicama, mada ni u jednom slučaju nije sa nemačke strane tražena podrška.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_3_38.htm Procena vojno-političke situacije komandanta nemačkih trupa u NDH od 16. marta 1943. za period od 1. do 15. marta 1943. godine]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=372&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 000366—000367.] <br /> ({{jez-njem|"Die Cetnikfrage hat sich nicht weiter zugespitzt. Im Bereich der 714.J.D. sind keine Übergriffe zu verzeichen. Die Cetnikführung hat sich den Befehlen der deutschen Wehrmacht untergeordnet und ihre Loyalität versichert. Die im Bereich der 718.J.D. befindlichen Cetniks, besonders im Raum ZENICA und HAN PIJESAK stehen kroat. Staat und deutscher Wehrmacht feindlich gegenüber und versuchen durch Sabotageakte und Entwaffnung kroat. Abteilungen Unruhe zu stiften. Die im "Weiss II"–Einsatz befindlichen Divisionen äussern sich übereinstimmend günstig über das Verhalten der Cetnikverbände. Durch wortwolle Kundschafterdienste und Entlastungsangriffe haben sie der Truppe geholfen, obwohl in keinem Falle deutscherseits Unterstützung orboten worden war."}})</ref>}} U iscrpnom izvještaju<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, str. 1015—1018.</ref> koji je [[5. maj]]a 1943. godine podnio [[SAD|američki]] [[Ured za strateške usluge]] (preteča današnje [[Centralna obaveštajna agencija|Centralne obavještajne agencije]]), sumiraju se rezultati netom završene operacije »Weiss«: {{izdvojeni citat|Krajem januara 1943. godine zajedničke nemačke, hrvatske, italijanske i četničke snage povele su veliku ofanzivu protiv jugoslovenske oslobodilačke armije. Neprijatelj je potpomognut od Drenovićevih četnika uspeo da potisne jugoslovenske patriote u Hercegovini i jugoistočnoj Bosni. Glavni udar u sadašnjoj neprijateljskoj ofanzivi vrše kombinovane četničke snage u Hercegovini (V.[ojislav] Lukačević, član Mihailovićevog glavnog štaba), u Crnoj Gori (Bajo Stanišić) i u Sandžaku (Pavle Đurišić, član Mihailovićevog glavnog štaba). Ishod ove borbe je još neizvestan. Partizani govore da su oni odneli pobedu, dok četnici insistiraju na tome da su gotovo potpuno očistili ove jugoslovenske krajeve od antifašističkih snaga. Tačno je, međutim, da su jugoslovenski antifašistički gerilci pretrpeli teške teritorijalne gubitke, ali daleko je od toga da su njihove snage uništene ili razbijene. Na drugoj strani, mnogo slavljeni četnici generala Mihailovića danas su angažovani u jednoj od najžešćih ofanziva za uništenje jugoslovenskih demokratskih snaga.}} === Četnički teror u Srbiji (1943) === {{main|Srbija u Drugom svetskom ratu|Zločini četnika u Drugom svjetskom ratu}} Mihailovićeva taktika u Srbiji se početkom 1943. sastojala u tome da organizuje i štedi svoje snage za "planirani narodni ustanak". Nemci navode da je izbjegavao svaki konflikt sa okupacionim trupama.<ref>NAW, T-78, Roll 332, 6289915, 919: Procjena situacije komande Jugoistoka za feburar 1943 (2. mart 1943.).</ref> Izveštaji Nedićeve vlade konstatuju da je četnička akcija gotovo svuda upravljena na obračunavanje sa komunistima, koje se sprovodi beskompromisno, do istrebljenja. Inače, četnici na sastancima sa narodom naređuju lojalno držanje prema domaćim vlastima i okupatorskoj vojnoj sili kao i "odricanje svake pomoći partizansko-komunističkim bandama".<ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 59/1—1, k. 22.</ref><ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 54/5—1, k. 22.</ref> 12. februara 1943. godine, kapetan [[Miloš B. Marković]], komandant Ariljske brigade iz sastava Požeškog korpusa JVuO, prenosi Mihailoviću ideju poručnika [[Zvonimir Vučković|Zvonka Vučkovića]] da iskoristi vezu sa njemačkim oficirom u cilju »gonjenja komunista«: {{izdvojeni citat|U srezu Kačerskom nalaze se dve komunističke grupe, prva jačine 60 a druga oko 150 ljudi. Ove se grupe prebacuju i u Oplenački srez. Za likvidaciju ovih grupa potrebno mu je oko 300 ljudi, no kada bi ih skupio izazvao bi potere od strane okupatora. Ima jednu drugu mogućnost a to je da uputi Nemce da gone ove grupe. Posredno, no obazrivo ima vezu sa jednim od nemačkih komandanata, koji je izjavio gotovost za usluge svake vrste a naročito u gonjenju komunista.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_33.htm Izveštaj komandanta Ariljske brigade od 12. februara 1943. Draži Mihailoviću o borbama protiv pripadnika NOP-a u zimu 1942. godine i dostignutoj organizaciji u brigadi]</ref>}} Poručnik [[Predrag Raković]], u svojstvu komandanta 2. ravnogorskog korpusa JVuO, informiše 3. marta 1943. generala Mihailovića o tajnom sastanku sa nemačkim potporučnikom Krigerom: {{izdvojeni citat|Okupator, kako Nemci tako i Bugari svu svoju akciju uputili su na komuniste, na njihovo gonjenje i istrebljenje. U smislu depeše koju sam podneo G. Ministru, sastao sam se 2 marta t.g. na Savincu u jednoj šumi sa Nemačkim komandantom potporučnikom Krigerom iz Gor. Milanovca. Sastanak je izveden potpuno tajno. Na sastanak je od strane Nemaca došao potporučnik Kriger i njegov tumač. A sa naše strane bio sam ja i moj Načelnik štaba p.por. Lazarević. Tema razgovora bila je isključivo uništenje komunističkih bandi, na teritoriji koju obezbeđuje Nemačka jedinica iz Gor. Milanovca. Uglavnom dolazi u obzir komunistički vođa [[Milorad Labudović|Labud]] koji ima oko 150 komunista pod svojom komandom u okolini Rudnika, u srezovima: Kačerskom i Orašačkom. Utvrdili smo plan za ovaj rad. O izvođenju ove akcije detaljno sam se dogovorio sa Zvonkom noću između 2/3 - III t.g., u čemu smo postigli potpunu saglasnost.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 127, reg. br. 7/3 (S-X-12/4).</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_67.htm Izveštaj komandanta 2. ravnogorskog korpusa od 3. marta 1943. Draži Mihailoviću o borbi protiv pripadnika NOP-a i pregovora sa predstavnicima nemačkih okupacionih trupa]</ref>}} I u depeši od 23. marta, Raković piše da se ponovo sastao sa nemačkim komandantom iz G. Milanovca, te je dogovoreno da se za ubijene Nemce neće više paliti kuće redom, već "samo po našem spisku", partizanske, i samo će se partizani ubijati: {{izdvojeni citat|Hapšenje naših ljudi više neće biti na reonu nemačke komande G. Milanovac. Ako pogine okupatorski vojnik na ovome terenu neće se paliti redom kuće, već samo po našem spisku i to partizanske i samo će se partizani ubijati. [...] Dobio sam 5000 metaka za čišćenje moga reona od komunista.<ref>Zbornik dokumenata i podataka o Narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, tom XIV, knjiga 2, Dokumenti jedinica, komandi i ustanova četničkog pokreta Draže Mihailovića: 1. januar — 8. septembar 1943, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 113, str. 550.</ref>}} [[Datoteka:Četnici batinaju narod.jpg|thumb|Četnici batinaju seljaka u Srbiji.]] Koliki je bio teror koji su četnici sprovodili nad pristalicama [[NOP|pokreta otpora]] u području doline Zapadne Morave, Dragačeva i Takova, svedoči konstatacija u biltenu kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova: {{izdvojeni citat|Ilegalni odredi poručnika Vlaste Antonijevića, Dače Simovića, Milutina Jankovića, poručnika Vasića i kapetana Rakovića nemilosrdno ubijaju sve one koji su makar i jedan dan bili i sarađivali sa partizanima. Neki od ovih odreda vode tako bezumnu akciju da se njihova delatnost može ravnati sa radom običnih odmetnika.<ref>http://www.e-novine.com/srbija/srbija-tema/102680-aak-Gornji-Milanovac-Luani.html</ref>|Izveštaj kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova (april 1943)}} Četnici su, poput okupatora, prema partizanima, njihovim simpatizerima i porodicama, primenjivali najsvirepije mere: {{izdvojeni citat|1) Protiv zaludele, potpuno obezglavljene i pomahnitale komunističke bande u šumi, sve određene starešine i svo nacionalno naoružano ljudstvo ima povesti beskompromisnu borbu za njihovo potpuno uništenje. Izuzetka u ovome pogledu ne može biti. 4) Ko se uhvati da nosi hranu ili druge potrebe komunistima, a to se tačno utvrdi, komandant brigade sa čije bi teritorije bio takav krivac, odmah će ga streljati i porodicu potpuno uništiti. Kuću spaliti, a stoku zapleniti za izdržavanje gorskih jedinica. 5) Ko se uhvati, a to se od strane komandanta brigade utvrdi, da je krio komuniste, primio u svoju kuću ili im slao makakva obaveštenja, biće najstrožije kažnjen. 6) Ko se uhvati i bude dokazano, da je neko lice videlo komuniste, a nije na najbrži način izvestilo najbližu četničku komandu, biće takođe kažnjeno, u čemu se komandantima brigada ostavlja puna inicijativa. 7) '''Ako u nekom selu bude ubijen makoji četnik, komandant brigade dotične teritorije odmah će streljati deset simpatizera'''.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%B5%D1%92%D0%B5%D1%9A%D0%B5_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%BF%D1%83%D1%81%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%80%D0%B4%D0%BD%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%B8_%D1%9A%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D1%86%D0%B0_4.9.1943. Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 4.9.1943.]</ref>|Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica (4.9.1943).}} Zbog svega navedenog, mnogi ljudi koji su prišli četnicima na početku ustanka protiv sila Osovine, bili su razočarani preusmerenjem dejstava u borbu protiv partizana. Tako je britanski oficir za vezu Hadson zabeležio: "Nekoliko četničkih jedinica tražilo je da bude oslobođeno zadatka borbe protiv partizana".<ref name="Deakin2"/> === Zabrana sabotaža u Srbiji i učvršćivanje veze s Nijemcima na području NDH (1943) === {{main|Sabotaže u Srbiji u Drugom svjetskom ratu|Neil Selby}} [[Datoteka:Plakat o streljanju DM pristalica iz 1942.jpg|mini|Plakat o streljanju „50 DM pristalica“ zbog rušenja mosta na pruzi Požarevac - Petrovac na Mlavi iz decembra [[1942]].]] U Srbiji, iako su neke četničke pristalice vršile sabotaže, trpeći nemačke odmazde zbog toga, četničko vođstvo je posebno branilo ozbiljnije sabotaža na bitnim saobraćajnicama, pa su čak sprečavali britanske komandose na terenu da ih vrše: {{izdvojeni citat|[[Neil Selby|Major Selby]] imao zadatak da organizuje sabotaže i dotur materijala za iste; „Prema Selbyevim navodima, '''do sabotaža nije došlo zato što ih D.M., odn. njegovi komandanti na terenu na terenu još nisu odobrili'''.“<ref>NAW, T-313, Roll 482, 000544: Izvještaj obavještajnog odjeljenja Vojnog komandanta Jugoistoka o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca u noći 18./19. augusta 1943 (26. august 1943.).</ref>|Izvještaj nemačkog obavještajnog odjeljenja o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca (26. august 1943).}} U izvještaju potpukovnika Klamrotha iz Generalštaba njemačkih oružanih snaga, nakon inspekcijskog putovanja po Balkanu u avgustu 1943. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> konstatuje se da je general Mihailović najstrožije zabranio izvođenje sabotažâ protiv okupacione sile prije eventualnog savezničkog iskrcavanja. Pored toga, pominje se i to da su njemačke obavještajne strukture detaljno upoznate sa kretanjem četničkog komandanta i Vrhovne komande JVuO po Srbiji: {{izdvojeni citat|Pokret Draže Mihailovića: U Srbiji tinja latentni ustanak. Draža Mihailović je liderska priroda i veoma je aktivan. Svaki preuranjeni napad protiv okupacionih snaga u startu je strogo zabranjen. Trenutno se jedino vodi borba protiv komunista. Mora se očekivati jedinstveni napad na okupacione snage, uključujući sabotaže i prepade. Pretpostavlja se da je angloameričko iskrcavanje na Jadranu trenutak za to. Stav Draže Mihailovića prema Angloamerikancima opisan je na sledeći način: „Kao pomagači ste dobrodošli, ali ja ću sâm obnoviti Jugoslaviju!“ Nadzor nad Dražom Mihailovićem je dobar. Nemačke službe vrlo brzo saznaju za njegova boravišta koja neprestano menja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=638&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289888.] </br> ({{jez-njem|"b) Draga [sic!] Mihailowitsch Bewegung: </br> In Serbien schwelt der latente Aufstand. Draga Mihailowitsch ist eine Führernatur und sehr aktiv. Jedes vorzeitige Losschlagen gegen die Besatzungstruppen ist zunächst streng verboten. Zur Zeit nur Kampf gegen Kommunisten. </br> Mit dem einheitlichen Beginn von Sabotage, Überfallen usw. auf Besatzungstruppen muss gerechnet werden. Als Zeitpunkt dafür wird die Landung der Anglo–Amerikaner in der Adria vermutet. Die Einstellung des Draga Mihailowitsch den Anglo–Amerikanern gegenüber wird geschildert: "Als Helfer willkommen, aber ich selbst baue Jugoslawien wieder auf!" Die Überwachung des Draga Mihailowitsch ist gut. Die deutschen Dienststellen kennen sehr bald seine ständig wechselnden Standorte."}})</ref>}} Ipak, kako bi i dalje stvarao privid otpora i zadržao status saveznika, povremeno je inicirao bezazlene diverzije, koje neće izazvati nemačku odmazdu: {{citiranje|Udružite se sa apotekarima. Uzmite od njih praškova za kijanje, suzavce i supervodonik. Na igrankama svrabeće praškove. Upućujte preteća pisma, uznemiravajte telefonom, stvarajte svuda strah i zabunu.<ref name="Kosta Nikolić 2004">Bojan Dimitrijević - Kosta Nikolić: Đeneral Mihailović - biografija, Beograd : Institut za savremenu istoriju, 2004, str 378-9.</ref>|[[Draža Mihailović]] naređuje „misteriozne” sabotaže po gradovima septembra 1943.}} 18. rujna 1943. godine, poručnik Lippert iz Obavještajnog odjela [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] sastavlja izvještaj o posjetu poručnika [[Milana Cvjetićanina]], komandanta Bosanskog korpusa „Gavrilo Princip” [[Dinarska četnička divizija|Dinarske četničke divizije]] JVuO, kojega je [[Kapitulacija Italije|kapitulacija Italije]] zatekla na liječenju u [[Split]]u. Tom prilikom, Cvjetićanin nedvosmisleno poentira: {{izdvojeni citat|Mi četnici znamo da se samo uz pomoć njemačkih trupa može postići efikasno uništenje bandita, jer smo mi četnici za to isuviše slabi.<ref>[https://znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.], str. 273.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=984&rec=313&roll=483 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000981.] <br /> ({{jez-njem|"Wir Cetniks wissen, dass nur durch die deutschen Truppen eine wirksame Vernichtung der Banditen erfolgen kann, da wir Cetniks hierzu zu schwach sind."}})</ref><ref>[https://pescanik.net/pismo-citateljima-blica-i-gledateljima-serije-ravna-gora/ Boris Dežulović: Pismo čitateljima Blica i gledateljima serije “Ravna gora”]</ref>}} [[Datoteka:Marsz wojsk niemieckich w Dalmacji (2-515).jpg|mini|Četnici Dinarske divizije u mimohodu pored motorizovane kolone njemačke 114. divizije (Dalmacija, septembar 1943).<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2018/01/bk0306.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0306 | Photo | 114. Jäger-Division]</ref>]] Nakon [[Kapitulacija Italije u Jugoslaviji|kapitulacije Italije]] [[8. septembar|8. septembra]] [[1943]]. sve četničke snage iz italijanske okupacione zone su, nakon [[Antiosovinska ofanziva JVuO 1943.|sporadičnih sukoba]], uspostavile punu saradnju sa novouspostavljenim nemačkim okupacionim vlastima.<ref>Vidi: [[s:Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade|Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade]], [[s:Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.|Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.]], [[s:Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.|Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.]], itd.</ref> Mihailović je 7. oktobra 1943. naređivao svojim četnicima borbu protiv partizana u Sandžaku "po svaku cenu" i nesukobljavanje sa Nemcima "po svaku cenu".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_9.htm Naređenje Draže Mihailovića od 7. oktobra 1943. komandantima kopusa u zapadnoj Srbiji za mobilizaciju ljudstva i borbu protiv NOVJ u Sandžaku]</ref> Poručnik [[Jovan Pupavac]] pojašnjava u pismu upućenom 10. februara 1944. komandantu Zapadne Bosne JVuO majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]] kako je tekao proces prilaženja četnikâ pod komandom vojvode Momčila Đujića njemačkoj okupacionoj sili: {{izdvojeni citat|Dinarsku oblast sam napustio iz sledećih razloga: 1) Posle propasti Italije u Dalmaciju su došli Nemci. Komandant Dinarske oblasti pop Đujić stupio je u saradnju sa njima, najpre preko [[Mane Rokvić|Mane Rokvića]] koji je došao sa njima iz [[Bosanski Petrovac|Bosanskog Petrovca]]. Kasnije je delegirao kod štaba 114. Nemačke divizije svoga načelnika štaba kapetana Mijovića Novaka. Ljudstvo je postalo Nemačka milicija, primajući od njih redovnu hranu, municiju i dopunu oružja. Nemci su vrlo rado primili saradnju četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_73.htm Izveštaj komandanta 1. brigade Bosanskokrajiškog četničkog korpusa od 10. februara 1944. komandantu korpusa o saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji]</ref>}} U odgovoru koje je 4. oktobra 1943. poslalo Obavještajno odjeljenje 114. lovačke divizije, odbacuju se navodi iz telegrama poslatog od strane štaba 15. brdskog korpusa, u kojem se vojvoda [[Momčilo Đujić]] optužuje za prepade na njemačke trupe i u kojem se traži njegovo hapšenje. Nasuprot takvom zahtjevu, za komandanta [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]] se tvrdi sljedeće: „Uvjerljiva obavještenja i dokumenti nedvojbeno ukazuju da se Đujićeva četnička grupa u dosadašnjoj borbi protiv komunizma pokazala kao pouzdana... Sabotažni akti i prepadi na njemačke trupe dosad se nijesu događali.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=792&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000788.] <br /> ({{jez-njem|"Nach hiesigen sicheren Nachrichten und einwandfreien Unterlagen ist die Cetnikgruppe des Vojvoden Djujic im Kampf gegen die kommunistische Aufstandsbewegung bisher als zuverlässig zu bezeichnen. </br> Sabotageakte und Überfälle gegen die Deutsche Wehrmacht sind bisher nicht erfolgt."}})</ref> U poređenju sa oružanim snagama NDH, obavještajni oficiri 114. divizije Wehrmachta daju i mnogo povoljniju ocjenu za učinkovitost četnika: „Hrvatske trupe i ustaše, već zbog svoje brojnosti, ne mogu predstavljati značajniju podršku; osim toga, njihova borbena vrijednost je poznata. Četnički odredi su se dosad svuda pokazali kao izuzetno aktivni i pouzdani.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=793&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000789.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroatische Wehrmacht und Ustaschaverbände im Bereich sind schon rein zahlenmässig keine nennenswerte Unterstützung; darüber hinaus ist deren Kampfwert hinreichend bekannt. Die Cetnikverbände erweisen sich bisher überall als äusserst rege und zuverlässig."}})</ref> [[File:Četnički komandant u zapadnoj Bosni Uroš Drenović s nemačkim oficirima na terenu.jpg|thumb|Vojvoda [[Uroš Drenović]] (desno), četnički zapovjednik u [[Zapadna Bosna|zapadnoj Bosni]], zajedno sa njemačkim oficirima na terenu.]] U jesen 1943. godine, Vrhovna komanda Vermahta konstatuje prestanak bilo kakve aktivnosti DM protiv njih: {{izdvojeni citat|U jesen 1943. Titov pokret sve je više uzimao maha, a Mihailovićev pokret bio je potisnut na teritoriju Srbije. Komunisti nisu primali samo pomoć od sovjetske Rusije, nego sve više i od Engleza. Italijanska armija je kapitulirala. U ovakvoj novonastaloj situaciji četnički pokret bio je prisiljen da preispita svoj stav prema nemačkoj okupacionoj sili… Bilo kako, od tog vremena prestali su svi napadi Mihailovićevih ljudi protiv nemačke okupacione sile.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Četnici u Hercegovini su počeli sarađivati sa njemačkim nadležnim komandama odmah po ulasku njihovih trupa u bivšu italijansku okupacionu zonu: {{izdvojeni citat|Banda koja je napadala u području sjeverno od [[Bileća|Bileće]] i ojačana na oko 1200 ljudi ([[10. hercegovačka udarna brigada|X herceg. brigada]]), uz potporu 800 četnika je odbačena natrag na sjever.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1081&rec=313&roll=190 NARA, T311, Roll 195, frame no. 7450860.] <br /> ({{jez-njem|"Die im Raum N Bileca angreifende und auf etwa 1200 Mann verstärkte Bande (X.He.Brig.) mit Unterstützung von 800 Cetniks nach N zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 18. septembar 1943. godine}} {{izdvojeni citat|SS-divizija „Prinz Eugen“: Komunistička grupa (jačine 1.200 ljudi), koja je sa sjevera nastupala ka Bileći, odbačena je ka sjeveru akcijom 6. čete 2. SS brdskog puka ojačane sa 800 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=483&broj=293 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000290.] <br /> ({{jez-njem|"Von Norden gegen Bileca vordringende komm. Gruppe (1200) durch herangeführte 6./SS 2 und 800 Cetniks nach Norden zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj 15. brdskog korpusa za 18. septembar 1943.}} {{izdvojeni citat|U oblasti [[Stolac|Stoca]], kao što je već napomenuto, Stolačka i [[Ljubinje|Ljubinjska]] četnička brigada su u saradnji sa našim trupama postigle uspjeh protiv glavnine Desete herceg. brigade.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=636&rec=314&roll=559 NARA, T314, Roll 559, frame no. 000631.] <br /> ({{jez-njem|"b.) Cetniks: </br> Im Raum von STOLAC hat, wie bereits erwähnt, im Zusammengehen mit eigenen Truppen die Cetnikbrig. von STOLAC und LUBINJE gegen die Hauptkräfte der X-herzeg.Brig. Erfolge erzielt."}})</ref>|Komanda 21. brdskog korpusa, Obaveštajno odeljenje, izveštaj o stanju, 27. septembar 1943.}} U izvještaju [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS brdske divizije Prinz Eugen]] od 10. oktobra 1943. godine, poslatom štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], pohvaljuje se lojalno držanje koje su, do tog trenutka, formacije [[Hercegovina|hercegovačkih]] četnikâ pokazale spram njemačkih okupacionih jedinica: {{izdvojeni citat|Četnici: Za borbu protiv komunista u istočnoj Hercegovini mobilisane su jače snage u okruzima [[Trebinje]], [[Bileća]], [[Stolac]] i [[Nevesinje]]. Dosadašnja iskustva s hercegovačkim četnicima mogu se ocijeniti dobrim, a njihovo držanje prema vlastitim trupama lojalnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1335&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001329.] <br /> ({{jez-njem|"Cetniks: Zur Bekämpfung der Kommunisten in der Ost–Herzegowina wurden in den Bezirken Trebinje, Bileca, Stolac u. Nevesinje stärkere Kräfte mobilisiert. Die bisherigen Erfahrungen mit den herzegowinischen Cetniks können als gut, das Verhalten gegenüber der eigenen Truppe kann als loyal bezeichnet werden."}})</ref>}} U odlomku iz mjesečnog izvješća SS divizije »Prinz Eugen«, inače njemačke elitne postrojbe na teritoriji okupirane Jugoslavije, sastavljenog 5. septembra 1943, blagonaklon stav četnika na divizijskom području (Hercegovina) opisan je na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Srbi [četnici — prim.] su se, djelimično, nastavili dokazivati ​​kao '''najpouzdaniji saveznici u borbi protiv crvenih bandi''', a time i protiv komunizma. U borbi protiv bandita uvijek su spremni sarađivati ​​s njemačkim Wehrmachtom, pa čak i podvrgnuti se njegovoj komandi.<ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 307.</ref><ref>[https://www.znaci.org/NARA/T315.php?broj=1272&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001266.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben haben sich z.T. weiterhin als die zuverlässigsten Verbündeten im Kampf gegen die roten Banden und damit gegen den Kommunismus erwiesen. Im Kampf gegen die Banditen sind sie jederzeit bereit, mit der deutschen Wehrmacht zusammenzugehen und sich ihr sogar zu unterstellen."}})</ref>|Mjesečni izvještaj 7. SS divizije XV brdskom armijskom korpusu za avgust 1943. godine}} U četničkim izvorima se potvrda ovih navodâ nalazi u naređenju koje je kapetanu Dušanu Đakoviću 6. septembra 1943. uputio potpukovnik [[Slavko Bjelajac]] (pseudonim »Nikola Dekić«), komandant Ličko-kordunaške četničke oblasti. Informišući svog podređenog oficira o ogromnim partizanskim gubicima u [[Bitka na Sutjesci|bici na Sutjesci]], Bjelajac zapisuje: {{izdvojeni citat|Po podatcima koje imamo partizani su kod Sutjeske strašno tučeni. Tvrdi se da su imali 5.000 mrtvih te da su samo naši s mrtvih lješeva partizanskih skinuli oko 200 puškomitraljeza. Četnici u Hercegovini drže pored ostalih mjesta i [[Kalinovik]], [[Foča|Foču]], i [[Čajniče]]. Ustaše su u [[Goražde|Goraždu]]. Njemci se također nalaze u Hercegovini. Dozvolili su bez ikakovih uslova da se na reonu svakog sreza može nalaziti i kretati 400 četnika (jednoj četničkoj grupi dali su 300 pušaka). <br /> U opšte izuzev situacija Hercegovine, Crne Gore, i Istočne Bosne stoji vrlo dobro. <br /> Ove podatke iz Hercegovine javljam Vam radi orjentacije. A u koliko se tiče Njemaca tek da naše stanovništvo zna da ih se ne treba plašiti i da neće vršiti represalije nad mirnim stanovništvom. <br /> Njemci govore u Hercegovini protiv Italijana i kažu da su oni spriječili širenje Srbije do rijeke Bosne protiv volje Njemaca. Optužuju Italiju da je ona dovela Pavelića na vlast. (To sve može i nemora biti tačno). <br /> Naši su zarobili čuvenog [[Nurija Pozderac|Nuriju Pozderca]] i [[Simo Milošević|Simu Miloševića]] u Hercegovini i streljali ih.<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 202, str. 946.</ref>}} Novembra 1943, Nijemci nabrajaju koje su se sve četničke vojvode u NDH upustile u saradnju s njima, kao npr: [[Mane Rokvić]] („izjašnjava se za Nemačku i u slučaju neprijateljskog iskrcavanja stoji sigurno na našoj strani“), [[Momčilo Đujić]] („Ljotićev pristalica“ čijim „prisluškivanjem je više puta dokazano da je slao lažne izveštaje D. M. kako bi se izvukao ispod njegovog uticaja“), [[Uroš Drenović]] („nepomirljiv protivnik komunista“; „više od godinu dana sarađuje otvoreno sa nemačkim Vermahtom“) i drugi.<ref name="ReferenceA"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Cetnikführer, mit denen zusammengearbeitet wurde: </br> Vojvode Rokvic. Energischer Führer der ohne Unterbrechung rückhaltlos mit der deutschen Truppe zusammenarbeitet. Bekennt sich zu Deutschland und steht im Falle einer feindlichen Landung sicher auf unsere Seite. </br> Vojvode Djujic, Ljotic–Anhänger. DM. sucht ihn durch ständigen Druck zu beeinflussen. Durch Überwachung ist bereits mehrfach nachgewiesen, dass Djujic falsche Meldungen an DM. abgesetzt hat, um sich seinem Einfluss zu entziehen. Djujic wird seitens der. Div. im bewusster Übertreibung als besonders aktiver Kämpfer gegen den Kommunismus in Verbindung mit der deutschen Wehrmacht herausgestellt. </br> Vojvode Drenovic. Gerade Persönlichkeit, unversöhnlicher Kommunistengegner (kommunistische Untaten an seiner Ehefrau, die den Tod herbeiführten), bezeichnet sich als Beschützer seiner pravoslavischen Volksgenossen. Arbeitet länger als 1 Jahr offen mit deutscher Wehrmacht zusammen. Von DM. angestrebte Beeinflussung bisher ohne Erfolg."}})</ref> U ovom strogo povjerljivom izvještaju, obavještajni oficiri XV brdskog armijskog korpusa dopisuju još i sljedeće: „Čitav niz drugih četničkih vođâ na području južno od [[Bihać]]a, neumoljivi su protivnici komunizma i dobri vojnici. Svi su se istakli u saradnji sa [našim] trupama, a kao svoj zadatak označavaju zaštitu pravoslavnog stanovništva od uništenja.“<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 44, str. 86.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Eine Reihe weiterer Cetnikführer im Raum südl. Bihac unerbittliche Kommunistengegner und gute Soldaten haben sich in der Zusammenarbeit mit der Truppe bewährt, und sehen es als ihr Ziel an, den pravoslavischen Volksteil vor der Ausrottung zu bewahren."}})</ref> U izvještaju [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. godine zaključuje se da bi osiguranje dugih linija snabdijevanja bez četnika bilo „nezamislivo“.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=343&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000339.] <br /> ({{jez-njem|"Die Sicherung der langen Nachschubwege der Division ist ohne Unterstützung det zugeteilten Cetnik–Stützpunkte, wenn nicht ausreichend deutsche Kräfte oder kampffähige kroatische Truppen zur Verfügung gestellt werden, undenkbar."}})</ref> 19. novembra 1943. potpisani su i na snagu stupaju prvi [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta]], koji četnicima nameću obavezu "da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih".<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm</ref> 30. novembra 1943. godine [[Dragoljub Draža Mihailović|general Mihailović]] naređuje [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubi Patku]], komandantu Timočkog korpusa, da protera britanskog majora Erika Grinvuda koji hoće da vrši akcije protiv Nemaca bez njegovog dopuštenja: {{izdvojeni citat|Kod vas je tamo engleski major Grinvud sa telegrafistom. To je posledica prosjačenja materijala. Nije došao da vas pomogne u materijalu već da uništi naša sela za neku sitnu sabotažu. '''Naređujem da Grinvuda sa celom pratnjom najurite kao kučku''' po mom naređenju jer je pošao na teren bez mog odobrenja. Ponavljam najurite ga kao kučku i izvestite.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_14_3_42.htm</ref>|Depeša generala Mihailovića Ljubi Patku od 30. novembra 1943.}} Saveznički komandant Sredozemlja uskoro i sam uviđa da se Mihailović bavi sporednim aktivnostima, uz izbegavanje da preduzme nešto na komunikacijama vitalnim za [[Saveznici|Saveznike]] i za Nemce. Stoga je [[9. decembar|9. decembra]] [[1943]]. poslao [[Dragoljub Mihailović|Mihailoviću]] telegram kojim zahteva izvršenje specifikovanih napada na komunikacije, a koji počinje rečima: {{izdvojeni citat|Sloboda kojom se Nemci služe železničkim prugama od Grčke do Beograda za prevoz i izdržavanje trupa nepodnošljiva je.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_250.htm, Obaveštenje brigadira Armstronga od 9. decembra 1943. Draži Mihailoviću o zahtevu Komande britanskih trupa na Srednjem istoku da četnici izvrše dve sabotaže protiv Nemaca]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, Vojnoistorijski institut, Beograd - prilog II</ref>}} === Potpisivanje ugovora o saradnji četnika i Vermahta u Srbiji (1943-1944) === {{Poseban članak|Ugovori o saradnji četnika i Vermahta}} [[Datoteka:Zone odgovornosti četnika, prema sporazumu sa Nemcima.png|thumb|Zone odgovornosti četničkih komandanata u okupiranoj Srbiji, prema sporazumu sa Nemcima 1943. [[Jevrem Simić]] i [[Nikola Kalabić]] (roze), [[Vojislav Lukačević]] (plavo), [[Ljuba Jovanović Patak]] (zeleno) i [[Mihailo Čačić]] (sivo).]] [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za Jugoistok, inicirao je pregovore koji će rezultirati potpisivanjem [[Ugovori o saradnji između JVuO i komande Jugoistoka|ugovora o zajedničkoj borbi]]. Mihailović je polovinom novembra 1943. svojim komandantima naredio da sarađuju sa Nemcima; on sam nije mogao javno da stupi u saradnju "zbog raspoloženja naroda".<ref>https://www.znaci.org/images/ktb_okw_III_6_1304.jpg KTB OKW (Kriegstagebuch des Oberkommando der Wehrmacht) - Ratni dnevnik vrhovne komande Vermahta, šesta knjiga</ref> Ugovore su to potpisivali ovlašćeni Mihailovićevi komandanti i ljudi iz vojnog rukovodstva. Prvi ugovor o saradnji potpisan je 19. 11. 1943. između [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]], komandanta Mileševskog korpusa JVuO i nemačkog komandanta Jugoistoka koga je predstavljao fon Frede, glasio je: {{Wikisource|Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.}} {{izdvojeni citat| 2) Primirje treba da bude pretpostavka za zajedničku borbu protiv komunista. 4) Obaveza Lukačevića da nijedan pripadnik njemu potčinjenih jedinica neće delovati na strani sila koje su u ratu sa Nemačkom. 5) Prepuštanje područja borbenih dejstava četničkim odredima radi samostalnog vođenja borbe, koju vodi i nemački Vermaht. 6) Uključivanje četničkih odreda prilikom većih zajedničkih operacija pod nemačko zapovedništvo. U tom periodu nemačko vodstvo izdaje borbene naloge četničkim odredima. 8) Razmena štabova za vezu. 9) Isporuke nemačke municije radi sprovođenja zajedničkih borbenih zadataka u skladu sa vojnim potrebama. 10) Sporazum se mora držati u tajnosti.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_260.htm SPORAZUM IZMEĐU KOMANDANTA JUGOISTOKA I MAJORA VOJISLAVA LUKAČEVIĆA OD 19. NOVEMBRA 1943. O SARADNJI ČETNIKA SA NEMAČKIM TRUPAMA U BORBAMA PROTIV NARODNOOSLOBODILACKE VOJSKE JUGOSLAVIJE]</ref>|Sporazum Nemaca i majora [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]] (19. 11. 43.)}} 27. novembra je potpisan ugovor sa [[Nikola Kalabić|Nikolom Kalabićem]].<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_262.htm Sporazum od 27. novembra 1943. između pukovnika Jevrema Simića i kapetana Nikole Kalabića sa nemačkim predstavnikom o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> U narednim nedeljama ugovori su potpisani i sa drugim komandantima korpusa od operativne važnosti. Iako Mihailović lično nije potpisao ni jedan ugovor, ovim ugovorima je bio pokriven veći deo nemačke okupacione zone u Srbiji. {{izdvojeni citat|Ovaj ugovor, kao i buduće mjere, trebalo bi da se baziraju na međusobnom povjerenju i volji da se komunizam uništi, zemlja umiri a Srbiji omogući stabilna budućnost u okvirima Evrope oslobođene od komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=974&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frames no. 000969—000970: Sporazum između Krajskomandanture Zaječar i potpukovnika Ljube Jovanovića Patka o nenapadanju i saradnji u borbi protiv NOVJ (23./25. decembar 1943.)] </br> ({{jez-njem|"Diese Vereinbarung sowie die zukünftigen Massnahmen sollen getragen sein vom gegenseitigen Vertrauen und dem Willen, den Kommunismus zu vernichten, das Land zu befrieden und Serbien einer geordneten Zukunft im Rahmen eines vom Kommunismus befreiten Europas entgegenzuführen."}})</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Ljuba Jovanović Patak|Ljube Jovanovića Patka]] o borbi protiv partizana u Srbiji (decembar [[1943]]).}} 30. novembra 1943. godine i poručnik Milorad Vasić moli generala Mihailovića da mu odobri vezu sa Nijemcima, u cilju opskrbe streljivom, garantujući mu potpunu diskreciju u radu: {{izdvojeni citat|Molim da mi dozvolite da ovu priliku iskoristim i dobijem municiju i ostalo, što mi je neophodno potrebno, a da pritom čast organizacije i Vaš autoritet u narodu ne bude ničim povređen.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 11690—11691.</ref><ref>Branko Latas, Četničko-nemački sporazumi o saradnji u Srbiji (1943-1944), Vojnoistorijski glasnik br. 2/1978, Beograd, str. 344.</ref>}} Ugovori su bili u znatnoj meri tipizirani, nalik na sporazum između vojnog zapovednika Jugoistoka i inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića: {{izdvojeni citat|Cilj sporazuma je zajednička borba protiv komunističkih partizana, pa će stoga sve jedinice DM-četnika, potčinjene pukovniku Jevremu Simiću, biti uključene u borbu nemačke i bugarske vojske, kao i srpskih vladinih trupa, protiv komunista. U vezi s tim predviđa se uspostavljanje zajedničke obaveštajne službe kao i uzajamna podrška.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B7%D1%83%D0%BC_%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%BE%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B0_%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%B8_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D0%BD%D0%BE%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_23.1.1944 Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.]</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]] (januara [[1944]]).}} Komandant Jugoistoka i [[Armijska grupa F|Armijske grupe F]] [[Maksimilijan fon Vajhs|fon Vajhs]] izdao je [[21. novembra]] [[1943]]. uputstvo o saradnji sa četnicima koje, između ostalog, predviđa izručenje Saveznika ("da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih"). Fon Vajhs upozorava da se "lojalna orijentacija pojedinih četničkih odreda ne sme uopštiti", jer neki još uvek izvode prepade i sabotaže, ali "propagandu protiv četničkog pokreta treba obustaviti", do daljnjeg.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm Objašnjenje komandanta Jugoistoka od 21. novembra 1943. o cilju i načinu sklapanja sporazuma sa četničkim komandantima]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/291.htm Karl Hnilicka: DAS ENDE AUF DEM BALKAN 1944/45], Musterschmidt-Verlag Göttingen, strana 268</ref> Sporazum između Vermahta i četničkog komandanta [[Mihajlo Čačić|Mihajla Čačića]], komandanta četničke Ravaničke brigade, uključuje i hvatanje [[rudar]]a koji su pobegli u šumu, i njihovo vraćanje u [[rudnik]]e uglja.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_264.htm Sporazum komandanta Jugoistoka sa komandantom Ravaničke brigade od 14. decembra 1943. o saradnji četnika sa nemačkim trupama u borbama protiv NOVJ]</ref> Sporazum Vermahta i [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]], inspektora odreda Draže Mihailovića, predviđa da "četnici DM stavljaju na raspolaganje snagama poretka svoje podatke i svoju obaveštajnu službu" za borbu protiv partizanskog pokreta.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_267.htm Izveštaj Abver-grupe od 23. januara 1944. o sklopljenom sporazumu između vojnoupravnog komandanta Jugoistoka i inspektora četničkih jedinica u Srbiji]</ref> Sporazum Vermahta i potpukovnika Ljube Jovanovića, vođe Dražinih odreda u okrugu [[Zaječar]], četnicima omogućuje punu sloboda kretanja "danju i noću na celom području na koje se odnosi sporazum".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_266.htm Sporazum između Krajskomandanture u Zaječaru i komandanta Timočkog korpusa od 25. decembra 1943. o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> {{izdvojeni citat|Srbija i Hrvatska: kao i ranije, na ovom prostoru stoje dva suprotstavljena tabora — komunistički pod Titom i nacionalistički pod generalom Mihailovićem. Zbog brojčane premoći i veće borbene vrijednosti, komunisti su u posljednje vrijeme zadali nacionalistima niz teških udaraca. To je rezultiralo u traženju njemačke pomoći od strane nekoliko D.M.-komandanata. Već je došlo i do niza sporazuma, kojim se D.M.-jedinice obavezuju na obustavljanje neprijateljstava protiv Wehrmachta, čime im se omogućuje nesmetana borba protiv komunista.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=900&rec=311&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000895: Prikaz neprijateljskog stanja u Sredozemlju od strane generalštabnog majora Warnstorff-a (dodatak zabilješki sa sastanka kod načelnika štaba Grupe armija „E“ od 9. decembra 1943.).] </br> ({{jez-njem|"Serbien–Kroatien: Hier stehen sich nach wie vor die nationalen Kräfte des Draca Michaylovic[sic!] und die kommunistischen Kräfte des Tito gegenüber. Infolge der zahlenmässigen und in Bezug auf die Kampfstärke starken Uberlegenheit der kommunistischen Verbände ist in der letzten Zeit DM mit seinen Kräften stark angeschlagen worden. Dies hatte zur Folge, dass verschiedene DM–Führer mit ihren Verbänden Anlehnung an die deutsche Besatzungsmacht suchten. Es sind bereits Abmachungen zu Stande gekommen, auf Grund deren DM–Verbände ihre Kampfhandlungen der deutschen Wehrmacht gegenüber einstellen und ihnen ungestörte Kampfführung den Kommunisten gegenüber zugesichert wurde."}})</ref>|Nemački prikaz stanja u Sredozemlju od 9. decembra 1943.}} I prije nego je došlo do parafiranja ugovorâ, kapetan [[Dušan Radović (četnik)|Dušan Radović]], komandant Zlatiborskog korpusa JVuO, obavijestio je 18. novembra 1943. generala Mihailovića da njemačke i bugarske okupacione trupe, uz velike poteškoće, nastoje zaustaviti ofanzivu snaga NOVJ nadomak [[Užice|Užica]], kao i da im četničke jedinice pod njegovom komandom pružaju značajnu borbenu pomoć, tj. napadaju partizane kako bi oslabili njihov pritisak na okupatora. Iz izvještaja se vidi i da je ravnogorski kapetan Milorad Mitić bio zadužen za održavanje kontakatâ s Nijemcima: {{izdvojeni citat|Noću, 17/18 ov.m-ca oko 21,30 časova, komunisti su jačim snagama napali Bugare i Nemce u Kremnima i posle osmočasovne borbe komunisti su potpuno razbili oko 1800 Bugara i 200 Nemaca... Bugari se u najvećem neredu i bez oružja povlače za Užice. Beže glavom bez obzira. Tenkove su odvukli za Užice, dok je izgleda bugarska artilerija pala u ruke partizanima. U momentu pisanja ovog izveštaja jedan izvesni deo Bugara, koji se organizovano povlači, vodi borbu sa komunistima u Biosci. Naši delovi stupili su u borbu kod Bioske iz pravca s. Kneževići. Mišljenja sam da će u toku današnjeg dana pasti i Bioska i da će komunisti navaliti za Užice. Ja gde god mogu napadaću. Stanje je vrlo ozbiljno! Kapetan Mitić, presvučen u civilno odelo, viđen je u Užicu sa Nemcima. Posle je u jednom nemačkom automobilu otišao kako kažu za Beograd kamo ga Vi šaljete radi hvatanja neke veze i sporazuma. Ova se vest širi naglo.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_34.htm Izveštaj komandanta Zlatiborskog korpusa od 18. novembra 1943. Draži Mihailoviću o borbama četnika i nemačkih i bugarskih jedinica protiv NOVJ kod Kremana]</ref>}} U depeši od 28. decembra 1943. poslatoj Vrhovnoj komandi JVuO od strane potpukovnika [[Petar Baćović|Petra Baćovića]], govori se o sastanku koji je [[Todor Perović]], predstavnik Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine, održao u [[Sarajevo|Sarajevu]] sa njemačkim generalom Wernerom Frommom: {{izdvojeni citat|Perović se vratio iz Sarajeva. U Sarajevu bio je kod generala Froma, komandanta pozadine celog Balkana. Između ostalog rekao mu je: »Srbi su istinski borci protivu partizana, mi Nemci cenimo borbu vaših ljudi. U tome se ističe naročito vaš kraj. Naročito cenimo saradnju majora Lukačevića. U kratko vreme prisajediniće se srpski krajevi Srbiji i u tom slučaju srpski će narod dobiti punu ekonomsku pomoć. U najkraćem roku dolazi još 12 divizija naših na teritoriju Jugoslavije radi potpunog likvidiranja partizana. Imamo jedan letak koji je izdao potpukovnik Borota za istočnu Bosnu, gde poziva narod da ga sluša kao novog komandanta, ali mi znamo da je komandant Baćović. Budite uvereni da će do proleća biti raščišćeno sa partizanima«.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_52.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 16-30. decembra 1943. godine]</ref>}} Iako je Draža Mihailović sugerisao svojim komandantima da »koriste jedne neprijatelje protiv drugih«,<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 1a/1, depeša br. 361.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_58.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 14. januara 1944. godine]</ref> u praksi se ova floskula isključivo odnosila na borbu četnika protiv partizana, skupa sa okupatorima i kvislinzima. U depeši majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] (pseudonim »Sto-Sto«) od 30. januara 1944. godine, poslatoj u povodu pokušaja snagâ [[NOV i POJ]] da prodru u [[Sandžak]], general Dragoljub Mihailović otkriva što je zapravo pravi cilj četničke kolaboracije: {{izdvojeni citat|Vodite računa o Nemcima i Bugarima i iskoristite njihovu akciju protiv crvenih do krajnjih mogućnosti. Napad na [[Pljevlja|Pljevlje]] iskoristite za napad s leđa na komuniste.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} Vrlo moguće da je general Mihailović samo usvojio prijedloge koje mu je major Ostojić uputio u pismu od 6. decembra 1943. godine, gdje apostrofira sljedeće: {{izdvojeni citat|Koristeći se akcijom okupatora protiv komunista, mi ćemo verovatno u roku od mesec-dva dana opet imati situaciju u Sandžaku, Crnoj Gori, Hercegovini i Bosni u našim rukama. [...] Učeći se na sopstvenim greškama, smatram da se mora najhitnije preduzeti sledeće: 1) Stvoriti u najkraćem roku što jače pokretne borbene snage — leteće brigade i korpuse — a naročito tamo gde se za to ima mogućnosti. 2) '''Koristeći se akcijom okupatora i satelita, upotrebiti sve raspoložive snage za potpuno čišćenje od komunista svih srpskih pokrajina'''. 3) U radu pod 2) ostvariti međusobno potpomaganje iz susednih pokrajina do maksimuma.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_43.htm Pismo majora Zaharija Ostojića od 6. decembra 1943. Draži Mihailoviću o potrebi većeg angažovanja četnika s okupatorskim trupama radi sprečavanja prodora jedinica NOVJ u Srbiju]</ref>|Pismo majora Ostojića generalu Mihailoviću od 6. decembra 1943. godine}} Četničko-njemački odnosi bili su opterećeni međusobnim nepovjerenjem i sviješću o suprotstavljenosti ciljeva i interesa dviju stranâ. U telegramu koji je 29. januara [[1944]]. godine [[Joachim von Ribbentrop]], njemački ministar vanjskih poslova, uputio specijalnom opunomoćeniku za Jugoistočnu Evropu [[Hermann Neubacher|Hermannu Neubacheru]], reflektuje se jasan stav političkog i vojnog vrha u [[Berlin]]u o generalu Draži Mihailoviću, dok su podređenima date precizne smjernice za držanje prema četničkom pokretu: {{izdvojeni citat|Jedino se mogu ćuteći trpeti privremeni aranžmani nižih vojnih komandi sa Dražom Mihailovićem s ciljem suzbijanja zajedničkog neprijatelja Tita. On i njegovi ljudi ostaju i dalje, na kraju, naši neprijatelji. Zato je sada, kao i do sada, potrebno biti krajnje oprezan prema Draži Mihailoviću i njegovim četnicima, a naročito se ne sme nijednog trenutka izgubiti iz vida da će pomoć koju mu mi sada direktno ili indirektno pružamo radi vođenja borbe protiv Tita, kasnije najverovatnije biti upotrebljena protiv nas... Rat na Balkanu Nemačka je vodila zato da bi jednom zauvek uništila srpsko žarište nemira... Mi nemamo, otud, nikakvog interesa da ponovo razbuktavamo velikosrpski duh.<ref>Akten zur deutschen auswartigen Politik — ADAP/E/VII, s. 374–375.</ref><ref>Vasa Kazimirović, NDH u svetlosti dokumenata, Nova knjiga/Narodna knjiga, Beograd, 1987, str. 169.</ref><ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005. str. 20.</ref>}} Izveštaje o sklapanju ugovora četnika sa Wehrmachtom presrele su i dešifrovale savezničke obaveštajne službe, što je imalo bitnu ulogu u konačnom opredeljivanju [[Čerčil]]a za Tita, a protiv Mihailovića.<ref>Cripps, John (2001). "Mihailović or Tito? How the Codebreakers Helped Churchill Choose". {{ISBN|0593 049101}}</ref> No, Nemci nisu bili zadovoljni primenom nekih sporazuma, jer je uprkos njima dolazilo do incidenata, odnosno diverzija i napada na pripadnike [[Srpska Državna Straža|Srpske Državne Straže]] od strane četnika, usled čega je general [[Hans Felber]] pokrenuo nekoliko hapšenja i racija protiv četnika počev od februara [[1944]]. === Borbe pod nemačkom komandom (1943) === {{main|Operacija Kugelblic}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Herzegovina in 1943.jpg|minijatura|Četnici i Nemci u Hercegovini 1943.]] [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 101I-005-0018-07, Jugoslawien, Polizeieinsatz mit Spähpanzer.jpg|thumb|Nemačka lokalna milicija sa italijanskim bornim kolima (izvor: ''Bundesarchiv'', [[1943]]).]] {{izdvojeni citat|„Borbeno sadejstvo sa četničkim grupama duž glavne saobraćajnice [[Bihać]] — [[Gračac]] — [[Knin]] — [[Drniš]] — [[Šibenik]] sastoji se u tome što su četnici okupljeni u posebnim uporištima uz oslonac na nemačke trupe. Četničke vođe primaju naloge i uputstva o vršenju zadataka obezbeđenja i izviđanja od zapovednika nemačkih uporišta.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=346&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Kampfgemeinschaften mit Cetnikgruppen bestehen entlang der Hauptversorgungsstrasse Bihac – Gracac – Knin – Drnis – Sibenik derart, dass die Cetniks in besonderen Stützpunkten in Anlehnung an deutsche Truppen zusammengefasst sind. Die Cetnikführer erhalten Aufträge und Weisungen für Sicherungs– und Aufklärungsaufgaben durch deutsche Stützpunktführer."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u NDH]</ref>|Njemački izveštaj o saradnji sa četnicima protiv partizana u Dalmaciji i Bosni (19. novembar [[1943]]).}} Kratko po zauzimanju italijanske okupacione zone od strane njemačkih trupâ, četnici s teritorije [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] stupaju u borbeno savezništvo sa njima. Kako javlja obavještajno odjeljenje [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], u blizini [[Plitvička Jezera (općina)|Plitvičkih Jezera]] došlo je krajem septembra 1943. godine do prvog krupnijeg angažiranja lokalnih četničkih jedinicâ na njemačkoj strani. Ovom prilikom su četnici nanijeli partizanima ozbiljne gubitke: {{izdvojeni citat|Agent za vezu javlja o izviđanju od 27. IX: Jaka skupina lojalnih četnika s njemačkom opremom provalila je 20. septembra na područje [[Korenica|Korenice]], [[Prijeboj (Plitvička jezera)|Prijeboj]]a (16 km zap. od [[Bihać]]a), Babinog Potoka (28 km z. od Bihaća), [[Krbavica|Krbavice]] (23 km jz. do Bihaća), te uništila sve komunističke prometne veze. Četnici su nanijeli velike gubitke komunistima kod Mirić Štropine (3 sjz. od Prijeboja), 350 mrtvih.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=196&broj=390 NARA, T313, Roll 196, frame no. 7457118.] <br /> ({{jez-njem|"29.9. V–Mann meldet Beobachtung vom 27.9.: </br> Starke Gruppe loyaler Cetniks mit deutscher Ausrüstung an 20.9. in Raum Korenica (1558), Prijeboj (16 W), Babin Potok (28 W), Krbavica (23 SW), alles Bihac, eingebrochen und haben alle Verkehrsverbindungen der Kommunisten vernichtet. Cetniks haben bei Miric Stropina (3 NW Prijeboj) den Kommunisten große Verluste, 350 Tote, beigebracht."}})</ref>|Dodatak dnevnom izvještaju obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 3. oktobar 1943.}} U izvorima njemačke provenijencije iz ovog perioda navodi se da su četničke jedinice asistirale okupatoru i pri izbacivanju partizana iz [[Bosansko Grahovo|Bosanskog Grahova]]: {{izdvojeni citat|Četnici na putu za snabdijevanje Gospić — Gračac, Knin — Vrlika i Knin — Drniš, i pored oprečnih poruka DM-u, nikad ne pokazuju neprijateljstvo; naprotiv, dobro su sarađivali sa 114. lovačkom divizijom u zasjedama i [zajedno] zauzeli Bos. Grahovo.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=98&rec=314&roll=560 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000093.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Lagebericht vom 27.9. bis 27.10.1943. </br> Die Cetniks an den Nachschubstrassen Gospic – Gracac, Knin – Vrlika und Knin – Drnis sind bisher trotz abweichender Meldungen an DM. nirgends feindselig aufgetreten, haben vielmehr in Hinterhalten mit der 114.Jäg.Div. gut zusammengearbeitet und Bos.Grahovo genommen."}})</ref>|Obavještajno odjeljenje [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], izvještaj za period od 27. septembra do 27. oktobra 1943.}} U naređenju poslatom 23. oktobra 1943. iz [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] Wehrmachta, koja je bila smještena na teritoriji kvislinške NDH, navodi se sljedeće: {{izdvojeni citat|Od 1. novembra 1943. svi pripadnici domaćih jedinica (četnici, ustaše i hrvatska žandarmerija) moraju imati njemačke propusnice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=315&roll=1295&broj=606 NARA, T315, Roll 1295, frame no. 000600.] <br /> ({{jez-njem|"Ab 1.11.43 müssen sämtliche Cetnik–, Ustascha–, und kroatische Gendarmerie–Angehörige im Besitz von Ausweisen der Abteilung Ic sein."}})</ref>|Divizijska naredba br. 122 od 23. X 1943. godine}} U jednoj procjeni stanja snabdijevanja, poslatoj 25. oktobra 1943. štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]] iz 114. divizije, razmotreni su modaliteti „skladištenja zalihâ [hrane] tokom zime i opskrbe za 9.500 četnika, ustaša, zarobljenika i civilnog stanovništva“, i data je projekcija da bi tovarni prostor zapremine 12 [[Tona|tona]] bio dovoljan za podmirenje dnevnih potrebâ ove grupe („9.500 ustaša, četnika, itd.“).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1362&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 001356—001357.] <br /> ({{jez-njem|"Anlage 1 zur Beurteilung der Versorgungslage vom 25. Oktober 1943. </br> a.) Berücksichtigung der Winterbevorratung und Versorgung der 9500 Cetniks, Ustaschen, Gefangenen und Zivilbevölkerung; </br> Dabei ist die Versorgung der 9.500 Ustaschen, Cetniks usw. im hiesigen Raum nicht in Rechnung gestellt. Es würden also hierfür noch täglich 12 to Laderaum möglich sein."}})</ref> Takođe, u naredbi o snabdijevanju iz 114. divizije Wehrmachta s početka decembra 1943. godine, precizno je određeno dnevno sljedovanje četničkih jedinicâ u zoni odgovornosti divizije (najvjerovatnije je riječ o [[Dinarska divizija JVuO|Dinarskoj diviziji JVuO]] pod [[Momčilo Đujić|Đujićevom]] komandom): {{izdvojeni citat|Od sada se četnicima izdaje sljedovanje koje se sastoji od: </br> 1 porcija hljeba; 1 porcija povrća; 1 porcija namaza (mast ili marmelada); 1 porcija soli; 2 porcije napitka; 1 porcija duhana.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=822&rec=315&roll=1295 NARA, T315, Roll 1295, frames no. 000815—000816.] <br /> ({{jez-njem|"Verpflegung der Cetniks: </br> Als Verpflegung für Cetniks sind ab sofort nur folgende Portionen auszugeben bezw. zu empfangen: </br> 1 Brotportion, </br> 1 Gemüseportion, </br> 1 Brotaufstrichportion (Fett oder Marmelade), </br> 1 Salzportion, </br> 2 Getränkeportionen, </br> 1 Tabakportion."}})</ref>|Posebna direktiva za snabdijevanje br. 65/43 (2.12.43)}} {{izdvojeni citat|Četnici dobijaju snabdijevanje u skladu sa listama imena koje se stalno kontrolišu; municija za pješadijsko naoružanje se izdaje povremeno, uz strogu kontrolu potrošnje; svaki četnik nosi zvaničnu iskaznicu – oni bez iskaznice se hapse i razoružavaju.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=342&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000338.] ({{jez-njem|"Die Division gewährt den nach eigenen Wünschen beweglich und abseits ihrer Wohnorte eingesetzten Cetniks Verpflegungszuschüsse. Der Verpflegungsempfang wird nach namentlichen Listen getätigt, die Verteilung wird überwacht. Nach den gleichen Richtlinien werden von Zeit zu Zeit Gewehr– und MG–Munition im Rahmen des nachgewiesenen Verschusses ausgegeben. Der Verbrauch wird nach der jeweiligen Lage auch einigermassen genau überprüft. Jeder Cetnik muss einen namentlichen Ausweis mit der Nummer seiner Handwaffe (Gewehr– oder Pistolen–Nr.), der Unterschrift des zuständigen Kommandanten und des Ic der Division versehen, besitzen. Ohne Ausweis angetroffene Cetniks werden im Einvernehmen mit den Cetnik–Führern festgenommen und entwaffnet."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima (5. novembar 1943).}} U izvještaju [[114. lovačka divizija|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. detaljno se opisuje saradnja jedinica [[Wehrmacht]]a sa snagama pod komandom vojvodâ [[Momčilo Đujić|Momčila Đujića]], [[Mane Rokvić|Maneta Rokvića]] i [[Radomira Ðekića Ðeda]]. Njemački oficiri zaključuju da okupator ima veliku korist od četnika: {{izdvojeni citat|Četnički vojvoda Mane Rokvić može se opisati kao apsolutno pouzdan. Već je pružio vrijedne usluge u oblasti [[Bosanski Petrovac|Bos. Petrovca]] gdje je bio raspoređen u prethodnici tokom čitavog napredovanja divizije, svuda uspostavljajući kontakt sa lokalnim četničkim jedinicama i značajno doprinoseći uspostavljanju povjerenja civilnog stanovništva u njemački Vermaht. Njegove mjere za održavanje discipline među četnicima i njegov oštar obračun sa sumnjivim [licima] i banditima dobro su poznati. [...] Iako se Đujić ne može smatrati potpuno pouzdanim, njegova podrška u borbi protiv komunizma trenutno je dragocjena. Divizija će učiniti sve što je u njenoj moći da ga u javnosti prikaže toliko pronjemački nastrojenim kako bi njegov povratak u neprijateljski tabor jednog dana bio onemogućen. [...] Četnički vojvoda Ðedo potiče iz Crne Gore i pristalica je pokreta Koste Pećanca, koji je, na osnovu prethodnog iskustva, održavao jasnu distancu od pokreta DM. Ðedo ostavlja veoma dobar lični utisak, izrazito je drzak [u borbi] protiv bandita i sumnjivih, i jasno je naklonjen njemačkom Vermahtu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=341&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000337—000341.] </br> ({{jez-njem|"Der Cetnik–Vojvode Mane Rockvic [sic!] ist als unbedingt zuverlässig zu bezeichnen. Er hat bereits im Raum Bos. Petrovac wertvolle Dienst geleistet und war auch während des ganzen Vormarsches der Division bei der Spitze eingesetzt, stellte überall die Verbindung mit den örtlichen Cetnik–Einheiten her und hat in starken Masse für die Begründung des Vertrauens der Zivilbevölkerung zur deutschen Wehrmacht beigetragen. Seine Massnahmen zur Erhaltung der Disziplin unter den Cetniks, sein scharfes Durchgreifen gegen Verdächtige und Banditen, sind bekannt. </br> Wenn auch Djujic als nicht voll zuverlässig angesehen werden kann, so ist aber seine Unterstützung im Kampf gegen den Kommunismus z.Zt. wertvoll. Seitens der Division wird alles versucht werden, um ihm in der Öffentlichkeit soweit als deutschfreundlich herauszustellen, dass ihm eines Tages der Rückzug in das feindliche Lager unmöglich gemacht wird. </br> Der Cetnik–Vojvode Dzedo stammt aus Montenegro, ist Anhänger Richtung Kosta Pecanac, die nach bisherigen Erfahrungen klaren Abstand zur D.M.–Bewegung gehalten hat. Dzedo macht persönlich einen sehr guten Eindruck, ist ein ausgesprochener Draufgänger gegen Banditen wie Verdächtige und der Deutschen Wehrmacht eindeutig zugeneigt."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima od 5. novembra 1943.}} {{izdvojeni citat|Glavna komanda predlaže stvaranje oficirske ispostave pri štabu XV brd. korpusa za nadzor i vođenje četničkih grupâ koje se koriste za zaštitu cesta za snabdijevanje, željezničkih pruga i važnijih ratnih pogona.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=554&broj=90 NARA, T314, Roll 554, frame no. 000084.] </br> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. beantragt Schaffung einer Offz.–Planstelle beim Stab XV.Geb.A.K. zur Überwachung und Anleitung der Cetnikverbände, die zur Sicherung von Nachschubstrassen, Eisenbahnen und kriegswichtiger Anlagen eingesetzt sind."}})</ref>}} Jedan od četničkih komandanata koji se dosljedno isticao kontinuiranom kolaboracijom sa njemačkim okupatorom bio je vojvoda [[Uroš Drenović]]. Nadležni okupacioni organi bili su zadovoljni ostvarenim stepenom saradnje s Drenovićem, što se vidi i iz izvještaja XV brdskog armijskog korpusa od 26. XI 1943, u kom se pohvaljuje njegovo „lojalno držanje“: {{izdvojeni citat|Predmet: </br> Nemačka komanda za vezu kod četničkog vođe Drenovića: </br> Četnička grupa Drenović z. i j-z od Banje Luke od jedno 1500 ljudi ima već godinu i po prema nemačkom Vermahtu i prema hrvatskoj državi lojalno držanje, i naše izviđačke i bezbednosne akcije korisno podržava. U nekim slučajeva bili su podržani sa nešto municije. Hrvatska vlada razmatrala je ideju da dovede Drenovića u Sabor za predstavnika svih pravoslavnih. Komanda Kirhner (puk Brandenburg) poslala je u dogovoru sa obaveštajnim odeljenjem [korpusa] Drenoviću komandu za vezu, i postigla je značajne rezultate u pogledu specijalnih misija.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=560&broj=390 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000384.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. XV G.A.K, Abt.Ic, Betr.: Dtsch.Verb.Kdo. bei Cetnikführer Drenovic. An Pz.A.O.K.2.Ic/AO, 26.11.43: Die Cetnikgruppe Drenovic w. u. sw. Banja Luka mit etwa 1500 Mann hat seit über 1 1/2 Jahre der deutschen Wehmacht und dem kroat. Staat gegenüber eine loyale Haltung eingenommen und die eigene Aufklärung und Sicherung stets wertvoll unterstützt. In einzelnen Fällen wurde sie mit Inf.Mun. unterstützt. Die kroatische Regierung hat die Berufung des Drenovic in den Sabor (Landtag) als Vertreter aller Pravoslaven erwogen. Das Kdo. Kirchner (Rgt.Brandenburg) hat im Einvernehmen mit der Abt.Ic für seine Zwecke ein Verbindungs–Kommando zu Drenovic entsandt und in kürzester Zeit wertvolle Ergebnisse im Sinne des Sonder–Auftrages erzielt."}})</ref>|Komanda 15. brd. korpusa, Obaveštajno odeljenje, za obav. odeljenje komande 2. okl. armije, 26.11.43.}} Četnički su odredi na teritoriji marionetske NDH pružali veoma značajnu potporu njemačkim vlastima, bez koje ove ne bi uspjele efikasno održavati okupacioni sistem. U izvještaju [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] [[Wehrmacht]]a iz prve nedjelje decembra 1943. provijava upravo ovakvo gledište; istaknuto je, pak, da bi četnike trebalo (zbog „ispadâ prema hrvatskom stanovništvu“) ograničiti „na rad u srpskim selima“: {{izdvojeni citat|Budući da vlastite snage i ustaše nisu dovoljne da same umire i osiguraju golemo područje, divizija se ne može odreći suradnje četnika. Trenutačno, drugačije rješenje ne bi bilo moguće zbog nedostatka dodatnih snaga. No, ne zanemaruje se da se suradnja s četnicima ne čini dugoročno održivom zbog njihovih političkih ciljeva. Stoga će se i dalje jačati utjecaj ustaša, a time i hrvatske države, kako bi se postupno udaljili od četničkih snaga i deportirali oni [četnici] koji nisu mještani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=788&rec=314&roll=555 NARA, T314, Roll 555, frames no. 000782—000783.] <br /> ({{jez-njem|"Da die eigene Kräfte und die Ustascha allein zur Befriedung und Sicherung des weiten Raumes nicht ausreichen, kann auf eine Mitarbeit der Cetniks noch nicht verzichtet werden. Im Augenblick wäre eine Lösung von ihnen mangels anderer Kräfte nicht möglich. Es wird jedoch nicht verkannt, dass auf die Dauer eine Zusammenarbeit mit den Cetniks auf Grund ihrer politischen Zielsetzung nicht tragbar orscheint. Es wird daher der Einfluss der Ustascha und damit des kroatischen Staates weiterhin gestärkt werden, um allmählich von den Cetnik–Verbänden abrücken zu können, die nicht ortsansässigen abzuschieben. Der Anfang hierzu ist gemacht. Um die Unzuträglichkeiten zu beenden, die sich daraus ergeben, dass in rein kroatischen Gegenden die eingesetaten Cetnik–Verbände die Bevölkerung belästigen und auch ausplündern, ist in Durchführung, sie aus diesen Gebieten herauszuziehen und nur noch in Orten mit pravoslavischer Bevölkerung zu Sicherungszwecken einzusetzen."}})</ref>|Procjena situacije 264. pješadijske divizije (7.12.43)}} Komanda Jugoistoka je istog dana izvijestila Vrhovnu komandu njemačkog Wehrmachta o sadjejstvu [[114. lovačka divizija (Nemačka)|114. lovačke divizije]] i četnika u borbi protiv snaga [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]: {{izdvojeni citat|114. lovačka divizija: čišćenje prostora oko [[Vrlika|Vrlike]] u saradnji sa četnicima završeno; neprijatelj je izgubio 22 mrtva i 20 zarobljenih; veliki plen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=78&broj=89&roll=331 NARA, T78, Roll 331, frame no. 6287993.] <br /> ({{jez-njem|"114. JG. DIV: SAEUBERUNG IN RAUMES VRLIKA IM ZUSAMMENWIRKEN MIT CETNIKS NACH WEITEREN 22 FEINDTOTEN U. 20 GEFANGENEN BEI EINBRINGUNG GROESSERER BEUTE ABGESCHLOSSEN."}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 6. decembra 1943 (7. decembar 1943.).}} === Borbe pod njemačkom komandom u Crnoj Gori (1943-1944) === {{main|Operacija Frühlingserwachen (1944)}} [[File:Collaborationist Jakov Jovović with Germans on Cetinje.jpg|thumb|Četnički komandant [[Jakov Jovović]] sa svojim saborcima i Nemcima na [[Cetinje|Cetinju]], jesen 1943.]] Od 17. do 24. oktobra [[1943]]. godine, njemačke okupacione snage su organizovale [[Operacija Balkanski klanac|operaciju Balkanski klanac]] (njem. ''Balkanschlucht''). Osnovni cilj operacije je bio likvidacija snagâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] i [[Divizija Garibaldi|Italijana]] koji su prešli na stranu partizana u Crnoj Gori, kao i ovladavanje [[Jadransko more|jadranskim]] zaleđem. Pored sopstvenih snaga, njemački okupator je za ovu priliku angažovao dva italijanska fašistička puka (oko devet bataljona), čiji su štabovi bili u [[Bar]]u i [[Podgorica|Podgorici]], kao i muslimansku fašističku miliciju i ostatke četnika Draže Mihailovića.<ref>https://www.znaci.org/00001/151_5.pdf</ref> Dakle, pored dvije divizije [[Wehrmacht]]a, u operaciji je učestvovalo i oko 5.000 [[Balli Kombëtar|balista]], talijanskih fašista i četnika.<ref>https://www.znaci.org/00001/33_9.pdf</ref> U depeši Vrhovnoj komandi JVuO od 20. oktobra 1943,<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, Knjiga predatih depeša CG—3, Depeša br. 211.</ref><ref>Др Радоје Пајовић, Контрареволуција у Црној Гори: Четнички и федералистички покрет 1941—1945, Обод, Цетиње, 1977, стр. 408.</ref> delegat VK JVuO u Crnoj Gori i [[Sandžak]]u major [[Rudolf Perhinek]] piše o učešću crnogorskih četnika na strani okupatora u ovoj [[Sile Osovine|osovinskoj]] operaciji: {{izdvojeni citat|Žalosno ali tačno. Da nisu Nemci angažovali ovolike snage, nas ovde više ne bi bilo, jer se više niko nije hteo boriti, već samo begati, ali nije se više imalo kud... Mi se izvlačimo i gledamo da smo pozadi njih, da bi iskoristili njihovu borbu sa komunistima i uništavanje istih.}} Informacija o potpunoj potčinjenosti četničkih jedinica u okupiranoj Crnoj Gori njemačkim vlastima, kao i tijesnim vezama sa kvislinškom ''Narodnom upravom'' koju je okupator formirao, Draži Mihailoviću je bila dostavljena 1. decembra 1943. godine iz štaba majora [[Petar Baćović|Petra Baćovića]] (pseudonim »Nav-Nav«): {{izdvojeni citat|Nemci daju oružje i odelo s a s d j k a c a m a [nedešifrovana riječ; moguće "žandarmima" — prim.] i nešto plate. Milicija će biti formirana kao prava vojska. Za komandanta cetinjskog bataljona major Zdravko Kasalović. Za nikšićki bataljon Boško Pavić, a mene su naimenovali za komandanta žandarmerijskog bataljona za srez šavnički. Pojava Narodne uprave i svega ovoga što se sada stvara, nije izraz želje niti naroda niti naša, već je ovo nužno zlo, između dva zla, jer drugog izlaza nema. Mi nismo u stanju samo pomoću naroda da ma šta učinimo bez pomoći Nemaca.<ref>AVII, kut. 276, reg. br. 7/1-35.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 47, str. 89.</ref>}} [[Ljubomir Lazarević]], inženjer iz [[Kolašin]]a (pseudonim »Bene«), 28. januara 1944. godine obavještava Dražu Mihailovića da četnici u Crnoj Gori sarađuju sa njemačkim okupacionim vlastima u svakom obliku: {{izdvojeni citat|Svi komandanti u Crnoj Gori primili su saradnju sa Nemcima, potpisali obavezu a sa ostatcima vojske nalaze se u žici, ili u neposrednoj blizini nje. Nema ni jedne grupe u šumi koja bi pretstavljala našu borbu, oko koje bi se moglo okupljati. Vukadinović isto tako nalazi se u Podgorici ili u okolini. Nagovešteni dolazak Srbijanske vojske pozdravljen je burno svuda, ali dolazak Ljotićevaca učinio je Ljotićevce vrlo aktivnim i prete da ko god ne bude s njima, on je komunista. Po varošima teško će se iko održati jer ta formula svakoga će staviti pod udar okupatora kao komunistu. Ovaka saradnja sa njima je nemoguća, jer ovi traže prilazak njima, ne saradnju. Po selima Crne Gore gospodare komunisti. Naše akcije vrše se samo u cilju osiguranja ili odbrane nemačkih kolona. Nemačke snage na ovom terenu vrlo su male i nesposobne za ma kakvu širu akciju. Do sada nema ni izgleda na akciju. Svako dalje čekanje, pogoršava našu situaciju. Narod gubi veru u našu dobru volju i našu sposobnost.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_67.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 15. do 31. januara 1944. godine]</ref>}} [[File:Chetniks and Germans in Podgorica 1944.jpg|thumb|Četnički komandanti i njemački okupatori u [[Crna Gora|Crnoj Gori]]. [[Đorđije Lašić]] (prvi zdesna), šef njemačke uprave za Crnu Goru pukovnik Hajnke (treći zdesna) i Jakov Jovović (drugi slijeva) u [[Podgorica|Podgorici]], proljeće 1944.]] [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. nemački korpus]] u Crnoj Gori pokrenuo je [[10. april]]a [[1944]]. [[Operacija "Frilingservahen" (april-maj 1944)|operaciju "Frilingservahen"]], uz masovno učešće četnika. Operacija je pripremljena u saradnji sa [[Pavle Đurišić|Pavlom Đurišićem]] i započeta tako što su četnici zajedno sa Nemcima iz nemačkih garnizona napali na slobodnu teritoriju. Plan napada je bio sledeći: {{izdvojeni citat|'''Đurišićeve snage''': Prva borbena grupa, 700 ljudi, iz si. pravca preko rejona 5 km j. Bijelo Polje za Mojkovac. Druga borbena grupa, 1200 ljudi, pod komandom Đurišićevog Operativnog štaba, od Brodareva preko Šahovića za Mojkovac — Kolašin. Treća borbena grupa, 1000 ljudi, od sredine puta Pljevlja — Prijepolje pravcem Mojkovac. Četvrta borbena grupa, 1500 ljudi, od Pljevalja pravcem Mojkovac. Mojkovac treba da bude dostignut za 2 dana. Posle toga skretanje glavnine u rejon z. Tara — sz. Kolašin — Mojkovac. '''Nemačke snage''': 1 ojač. mot. č. prodire od Brodareva do Bijelog Polja. 1 ojač. mot. č. od Pljevalja do prelaza preko Tare 22 jjz. Pljevlja. Bat. [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]], 600 ljudi, sledi nemačke snage za Bijelo Polje, onda skreće za Mojkovac. Milicija iz Brodareva, 700 ljudi, čisti svoj rejon i prodire od Brodareva ka jjz. Početak napada: 10. 4. 44. [[181. pešadijska divizija (Nemačka)|181. peš. div.]] obezbediće odgovarajuće informisanje četničke Grupe "Jug" (major Lašić i Bukatonović [pogreška; vjerovatno je u pitanju major [[Savo Vukadinović]] — prim.] u Podgorici) kao i Grupe "Nikšić".<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=364&rec=314&roll=663 NARA, T314, Roll 663, frame no. 000357.]</ref><ref>Obaveštenje Komande 21. brdskog korpusa Komandi 181. brdske divizije od 08.04.1944., Vojnoistorijski institut, NAV--T-314, r. 663, s. 357.</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u NDH (1944) === [[File:August Šmidhuber, komandant 7. SS divizije, Todor Perović, lekar Trebinjskog korpusa i kapetan Milorad Vidačić, komandant Trebinjskog korpusa JVuO.jpg|thumb|Žena u crnini moli za milost Milorada Vidačića, komandanta Trebinjskog korpusa JVuO. Prisutni su još [[August Schmidhuber]], komandant 2. puka [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS divizije]] (prvi lijevo), Todor Perović, predstavnik četničke komande istočne Bosne i Hercegovine (drugi lijevo) i neimenovani oficir [[Schutzstaffel|SS]]-a. Fotografija je nastala tokom njemačke [[Operacija Gama|operacije Gama]] protiv partizana u [[Istočna Hercegovina|istočnoj Hercegovini]] (ljeto/jesen 1943. godine).<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2015/08/bk0034.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0034 | Photo | SS-Freiwilligen-Gebirgs-Division "Prinz Eugen"]</ref>]] Kolaboracija četnika u [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] sa njemačkim okupacionim snagama postala je intenzivnija tokom zime 1943-1944, makar u slučaju hrvatskih kvislinških snaga i četnika bila pod neprestanom tenzijom. Podaci navedeni u izvještaju generala [[Edmund Glaise von Horstenau|Glaisea von Horstenaua]] od 26. februara 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=236&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000236.]</ref> zasnovani na službenim podacima NDH otkrivaju opseg kolaboracije: 11. februara bilo je na teritoriju NDH trideset i pet posebno imenovanih četničkih grupa sa procijenjenih 23.300 ljudi pod oružjem. Neke manje jedinice su brojale od 200 do 400 pripadnika, dok su ostale, poput [[Momčilo Đujić|Đujić]]eve grupe, imale i do 2.500 vojnika i oficira. Od toga je s Nijemcima i vlastima NDH kolaboriralo devetnaest grupa (ukupno 17.500 ljudi); šesnaest ostalih grupa s oko 5.800 ljudi ubrajane su u pobunjene četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=237&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000237—000240.]</ref> S iznimkom odreda vojvode [[Uroš Drenović|Uroša Drenovića]] u sjeverozapadnoj Bosni (oko 400 ljudi), kojeg su vlasti NDH smatrale potpuno lojalnim, za sve druge četničke kolaborirajuće grupe ustaške su vlasti držale da se prema Nijemcima odnose osobito prijateljski kako bi od njih izvukle što više oružja i municije, dok se istovremeno drže neprijateljski prema NDH.<ref>[https://znaci.org/00001/40_64.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje KOLABORACIJA IZVAN SRBIJE DO OKTOBRA 1944.]</ref> Iako se vojvoda [[Radivoje Kerović]], komandant [[Majevica|majevičkih]] četnika, u Horstenauovom izvještaju ubraja među »pobunjene četnike« (i to kao prvi na spisku, dok se za njegov odred tvrdi da ima 1000 ljudi, tj. da je najbrojniji), u dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 18. februar 1944. godine njegova lojalnost uopšte nije dovedena u pitanje: {{izdvojeni citat|Upit kod [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]] u vezi snabdijevanja municijom Kerovića koji se smatra lojalnim, i 200 ljudi zelenog kadra, koji se bore protiv crvenih zapadno od [[Koviljača|Koviljače]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=17&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000013.] <br /> ({{jez-njem|"Beim Pz.AOK. 2 wird angefragt, ob Bedenken bestehen gegen Unterstützung mit Munition der im Raume westlich Koviljaca stehenden Cetniks des Kerovic, die als loyal angesehen werden und 200 Mann des sog. "Grünen Kaders" in Kampf gegen die Roten."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnog zapovjednika Jugoistoka (18. februar 1944.)}} Od 23. do 25. januara 1944. godine, na području između [[Knin]]a i [[Kistanje|Kistanja]] organizovana je [[Operacija Frühlingswetter|operacija »Frühlingsgewitter«]]. Vodeći borbe protiv jedinicâ iz sastava [[19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ|19. divizije NOVJ]], operaciju su izveli dijelovi [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] Wehrmachta, zatim 92. motorizovani grenadirski puk i 3. bataljon 98. brdskog lovačkog puka [[1. brdska divizija (Njemačka)|1. brdske divizije]]. Njemačkom okupatoru pridružile su se snage lokalnih četnikâ, najvjerovatnije iz [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]]. U izvještaju 264. pješadijske divizije od 25. januara 1944, poslatom Komandi [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|15. brdskog armijskog korpusa]], njemačkim gubicima tokom operacije pribrojani su oni iz četničkih redovâ: {{izdvojeni citat| Sumarni izveštaj »Frilingsgeviter«: 1.) Delimičan ogorčeni otpor neprijatelja kod Ervenika, Bratiškovaca, Kistanja, Radučića slomljen je energičnim zahvatom. Banditi iznenađeni prodorom 92. gren. p. (mot.) od sz. prema Kistanju. 2.) Gubici: A.) sopstveni: 1 poginuo, 3 ranjena, 1 četnik poginuo. B.) neprijatelj: 66 poginulih izbrojano, procenjuje se daljih 60 do 70 poginulih i ranjenih. 35 zarobljenika u eng. uniformama iz Štaba 19. dalm. div. i 5. brig. C.) Zaplenjeno: 1 mitr., 3 puš. mitr., 42 autom., 2 pt puške, 1 l. minob., 1 telefon, 46 karab., 30 eng. mina, 10.000 metaka peš. mun., 60 kom. mina za 1. minob., 3 engl. bicikla.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_21.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 25. januara 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o sopstvenim i neprijateljskim gubicima u operaciji »Frilingsgeviter« na prostoru Knin — Kistanje]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=293&rec=314&roll=561 NARA, T314, Roll 561, frame no. 000287.] <br /> ({{jez-njem|"ABSCHLUSSMELDUNG ”FRUEHLINGSGEWITTER”: </br> 1.) TEILWEISE HEFTIGER FEINDWIDERSTAND BEI ERVENIK, BRATISKOVCI, KISTANJE, RADUCIC WURDE IM ENERGISCHEN ZUGREIFEN GEBROCHEN. BANDITEN DURCH EINBRUCH GREN. RGT. (MOT) 92 VON NW NACH KISTANJE UEBERRASCHT. </br> 2.) VERLUSTE: </br> A.) EIGENE: 1 TOTER, 3 VERWUNDETE, 1 CETNIK TOT. </br> B.) FEIND: 66 GEZAEHLTE TOTE, 60 BIS 70 WEITERE TOTE UND VERWUNDETE GESCHAETZT. 35 GEFANGENE IN ENGL. UNIFORM VON STAB 19. DALM. DIV. UND ROEM. 5. BRIG. </br> C.) BEUTE: 1 S.MG., 3 LE. MG., 42 MP., 2 PZ. BUECHSEN, 1 LE. GR. W., 1 FERNSCHRECHGERAET, 46 KARAB., 30 ENGL. MINEN, 10000 SCHUSS INF. MUN., 60 SCHUSS LE. GR.W. MUN., 3 ENGL. FAHRRAEDER."}})</ref>}} [[File:Hercegovački četnici i njemački vojnici s narodnim herojem Miletom Okiljevićem uoči njegovog strijeljanja juna 1944.jpg|thumb|Pripadnici [[369. legionarska divizija|369. „Vražje“ divizije]] i četnici Gatačke brigade Nevesinjskog korpusa JVuO sa vezanim [[Miletom Okiljevićem]], zamjenikom političkog komesara II čete I bataljona XI hercegovačke brigade, zarobljenim u borbama za Gat 15. maja 1944. godine (istog mjeseca je i strijeljan). Okiljević je proglašen 1951. godine za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]].<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2017/10/bk0272.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0272 | Photo | 369. (kroatische) Infanterie-Division]</ref>]] Vojvoda [[Dobroslav Jevđević]] je, pored Momčila Đujića i [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], vjerovatno najdalje otišao u kolaboraciji s njemačkim okupatorom, kada su u pitanju četničke jedinice van teritorije okupirane Srbije. Nakon kapitulacije Italije, boravio je u Rimu okupiranom od nacista. Nakon toga, našao se u Trstu, gdje je uspostavio čvrste veze s njemačkom obaveštajnom službom: {{izdvojeni citat|Ja sam javio Đujiću da preko naših ljudi u Sušaku i Trstu prihvate naše oficire koji idu iz Italije i upućuje u Liku i zap. Bosnu. Ovo sam javio i našima u Rim. Kap. Đaković javlja da su Nemci pobili oko 14000 partizana na prostoriji Crikvenica — Sušak — Rijeka, od kapitulacije Italije do danas.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} U izvještaju od 20. februara 1944, poslatom majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]], komandantu Zapadne Bosne JVuO, kapetan [[Ilija Jevtić]] piše o totalnoj subordinaciji [[Dinarska divizija|Dinarske divizije]] Nijemcima, koji u potpunosti kontrolišu četnike pod komandom vojvode Đujića: {{izdvojeni citat|Sem samog vojvode Đujića i jednog malog broja četnika, svi četnici Dinarske oblasti (oko hiljadu devet stotina i nekoliko) nalaze se pod nemačkom komandom. Hranu, odeću, obuću, cigarete i novac svaki četnik i njegov starešina prima kao i nemački vojnik odn. oficir. Svu municiju i oružje primaju takođe od Nemaca. Četnici pod nemačkom komandom nalaze se po bunkerima počev od Knina do Šibenika i Splita. U pojedinim bunkerima su izmešani, pola četnici pola ustaše. Nemački oficiri dolaze na Kosovo polje u četničku diviziju, a isto tako naši četnički oficiri i ostale starešine na čelu sa Đujićevim načelnikom štaba odlaze u Nemačku diviziju. Voze se na nemačkim automobilima kroz Knin i t.d. Jednom rečju između četnika i Nemaca postoji najtešnja saradnja i nemačka puna kontrola nad radom četnika. Jedino se pop Đujić, kao komandant divizije, sa svojom užom pratnjom ne pojavljuje pred njima.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_78.htm Izveštaj kapetana Ilije Jevtića od 20. februara 1944. komandantu zapadne Bosne o svom radu i saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji i Lici]</ref>}} Njemački poručnik [[Reinhard Kopps]], poznatiji kao ''Konrad'', bio je šef jedne obavještajne grupe [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]]. Kada je 3. marta 1944. došao iz [[Beograd]]a u [[Dalmacija|Dalmaciju]], sobom je doveo nekoliko [[ZBOR|ljotićevaca]], između ostalih i Roka Kaleba, pripadnika antikomunističke organizacije »[[Beli Orlovi]]«. Od ostataka Đačkog bataljona (ranije: Splitsko-šibenska četa), koji su uglavnom bili ljotićevci, i dijela četnika koje mu je ustupio vojvoda Đujić, poručnik Kopps je formirao odred »Konrad« čiji je zadatak bio da vrši diverzije na partizanske štabove, organe narodne vlasti, ubija simpatizere NOP-a i da spriječi veze iz unutrašnjosti sa jedinicama i štabovima NOVJ na otocima. Grupa »Konrad« brojila je oko 30 ljudi — četnika i Nijemaca, sa sjedištem u selu [[Zablaće]], pokraj [[Šibenik]]a.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_167.htm Izveštaj Štaba Dinarske četničke oblasti od 29. maja 1944. komandantu oblasti o akciji Grupe "Konrad" protiv pripadnika NOP-a na području Dalmacije]</ref> U izvještaju koji je 11. marta 1944. godine uputio komandi [[2. oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]], o suradnji sa četnicima vojvode Đujića Kopps je zapisao sljedeće: {{izdvojeni citat|''Predmet: Četničke jedinice u sjevernoj Dalmaciji.'' Četnici su u sjevernoj Dalmaciji grupisani u jednu [[Dinarska divizija JVuO|diviziju »Dinara«]], čiji se štab nalazi u [[Kosovo polje (Dalmacija)|Kosovu]], 11 km južno od Knina. Komandovanje je u rukama vojvode Momčila Đujića, uz podršku majora Kapetanovića i kapetana Mijovića. Jačina grupâ, podređenih ovoj komandi, trenutno iznosi oko 6500 ljudi. Utjecajna zona se poklapa sa rajonom naseljenim Srbima unutar trokuta [[Knin]]—[[Šibenik]]—[[Zadar]] i doseže do zone [[Lika|Like]]. Operaciona zona je cijeli ovaj trokut, a naročito veće komunističke, partizanske oblasti, koje su naseljene Hrvatima. Do sada su vojne operacije izvođene u suradnji sa njemačkim divizijama, o čijim su rezultatima ove izvještavane. Znatni dijelovi ovih četničkih jedinica angažirani su na osiguranju njemačkih puteva za dotur. Posmatrano s vojne strane, trenutno se četnička suradnja sa njemačkim jedinicama ocjenjuje kao pozitivna. Na osnovu snaga, koje nam se ovdje nude, može se zaključiti da ona nije iskorištena u potpunosti, ali i ono što je do sada učinjeno upućuje na činjenicu, da bi njihovo dalje angažiranje u vojnom pogledu za nas bilo povoljno.<ref>[https://znaci.org/zb/4_21_10.pdf#page=1414 Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu, Narodnooslobodilačka borba u Dalmaciji, knjiga 10: siječanj—ožujak 1944. godine (tom 21, dokument br. 402, str. 1414—1418.)]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=696&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000692.] <br /> ({{jez-njem|"Betr. Cetnik–Verbaende Norddalmatien. </br> In Norddalmatien sind die Cetniks in einer Division "Dinara" zusammengefasst, deren Hauptquartier in Kosovo, 11 km s. Knin, liegt. Die Fuehrung liegt in den Haenden des Wojwoden Momcilo Djujitsch, der seinerseits unterstuetzt wird von Major Kapetanowitsch und Hauptmann Miowitsch. Die Staerke der diesem Kommando unterstellten Gruppen belaeuft sich z.Zt. auf etwa 6500 Mann. Das Einflussgebiet stimmt ueberein mit dem serbischen Siedlungsraum innerhalb des Dreiecks Knin–Sibenik–Zara und reicht bis ins Lika–Gebiet hinein. Operationsgebiet ist dieses gesamte Dreieck, insbesondere die in ihm liegenden groesseren, kroatisch besiedelten kommunistischen Partisanbereiche. Militaerische Operationen wurden bislang in Zusammenarbeit mit deutschen Divisionen durchgefuehrt und deren Ergebnisse dorthin gemeldet. Darueber hinaus sind wesentliche Teile dieser Cetnik–Verbaende zur Sicherung deutscher Nachschubstrassen eingesetzt. </br> Militaerisch gesehen ist somit die Zusammenarbeit der Cetniks mit deutschen Verbaenden zur Zeit positiv zu beurteilen. Sie fuehrt wohl noch keineswegs zu voller Ausnutzung der sich hier uns anbietenden Kraefte, doch berechtigt das bisher Geleistete zu der Auffassung, dass ein weiterer Einsatz sich fuer uns militaerisch guenstig auswirken muss."}})</ref>|Izvještaj jedinice »Konrad« od 11. ožujka 1944. Komandi Druge oklopne armije o četničkim jedinicama u sjevernoj Dalmaciji}} Na osnovu svega iznesenog, poručnik Konrad predlaže nadređenim: „Što se tiče upotrebe četničkih jedinica sjeverne Dalmacije u vojne svrhe, treba reći da one predstavljaju samo nastavak prakse talijanskih jedinica. Uz to se prije svega mora dodati i to, da se Talijani nikada nisu usuđivali — i pored svih hrvatskih suprotnih tvrdnji — da u većem obimu sprovedu vojnu suradnju, jer oni nisu željeli da se ojačaju četnici, tada još neoprobani u težoj političkoj situaciji. Dok su Talijani sprovodili samo djelomične operacije, danas je, uz strogu kontrolu i rukovođenje, moguća mnogo obimnija mobilizacija četničkih jedinica. Đujić nam je rekao da će se njegove jedinice, nakon čišćenja partizanskih oblasti u dalmatinskom području, angažirati tako što će u suradnji sa njemačkim komandama izvršiti zapriječavanja Titovih kanala za snabdijevanje. Na osnovu ovdje poznatih činjenica ovo izgleda apsolutno moguće.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=700&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000696.] <br /> ({{jez-njem|"Zur militaerischen Verwendung der Cetnikverbaende Norddalmatiens ist zu sagen, dass sie nur eine Fortsetzung der italienischen Verbindungen darstellen wuerde. Dazu muss allerdings hinzugefuegt werden, dass die Italiener es niemals gewagt haben – trotz aller gegenteiligen wiederholten kroatischen Behauptungen – in grossem Stil militaerische Zusammenarbeit durchzufuehren, da sie die damals noch nicht erprobten Cetniks in einer im uebrigen noch unreiferen groesseren politischen Lage nicht zu stark werden lassen wollten. Waehrend somit die Italiener nur Teilunternehmen durchfuehrten, waere bei straffer Kontrolle und Steuerung der Cetnikverbaende heute ein Heranziehen in weit groesserem Umfang moeglich. Djujitsch hat sich uns gegenueber bereiterklaert, seine Verbaende nach Saeuberung der Partisanengebiete im dalmatinischen Raum so einzusetzen, dass in Zusammenarbeit mit deutschen Dienststellen eine Sperrung der Versorgungskanaele Titos erfolgt. Auf Grund der hier bekannten Unterlagen erscheint dies vollkommen moeglich."}})</ref> [[File:Helmuth von Pannwitz and Chetniks.jpg|thumb|Njemački general [[Helmuth von Pannwitz]], zapovjednik [[15. SS kozački konjanički korpus|15. SS kozačkog korpusa]], u društvu četničkih oficirâ s teritorije NDH.]] U izvještaju Višeg SS i policijskog vođe u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj ''[[Gruppenführer]]a'' [[Konstantina Kammerhofera]] za mjesec mart 1944. godine, iskazano je stanovito nezadovoljstvo učinkovitošću četnikâ u Bosni i Hercegovini u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Policijska oblast II ([[Sarajevo]]): [...] </br> Borbena vrijednost četnika stacioniranih u policijskoj oblasti Sarajevo nastavila je opadati; borbe u okolici [[Višegrad]]a i [[Trebinje|Trebinja]] pokazale su da se oni mogu uspješno oduprijeti [neprijatelju] samo uz njemačku podršku. U [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], četnici nisu pokazali nikakvu vlastitu inicijativu tijekom izvještajnog perioda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=228&rec=314&roll=1548 NARA, T314, Roll 1548, frame no. 000222.] <br /> ({{jez-njem|"Polizeigebiet II (Sarajevo): </br> Der Kampfwert der im Polizeigebiet Sarajevo stehenden Cetniks ist weiter gesunken, bei den Kämpfen im Raum von Visegrad und Trebinje hat sich gezeigt, daß sie sich nur mit deutscher Unterstützung erfolgreich zur Wehr setzen können. In Ostbosnien zeigten sich die Cetniks im Berichtsmonat ohne eigene Initiative."}})</ref>|Mjesečni izvještaj za mart 1944. godine Višeg SS i policijskog vođe u Hrvatskoj (6. IV 1944).}} Njemački nadležni organi su ukazivali svojim višim komandama i na vidljivu diskrepanciju u domaćem antikomunističkom taboru u kontekstu »borbe protiv bandi«. Tako se u izvještaju 264. pješadijske divizije od 10. aprila 1944. na jednoj strani tvrdi da „hrvatske vlasti očigledno poseduju vrlo malo poverenja u trajno postojanje vlastite vlade“,<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_43.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji]</ref> dok se za četnike Dinarske divizije pod Đujićevom komandom navodi: {{izdvojeni citat|Nasuprot ovom, četnike treba ceniti kao jedini pouzdani faktor borbe protiv komunističkih bandi. Oni raspolažu, pored jednog boljeg rukovođenja i organizacije, i potrebnom inicijativom u borbi protiv bandi za sopstvena obaveštavanja i poduhvate i redovno javljaju upotrebljive rezultate izviđanja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=494&rec=314&roll=562 NARA, T314, Roll 562, frames no. 000489—000490.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroat. Behoerden besitzen anscheinend nur geringes Vertrauen in der dauernden Bestand der eigenen Regierung. </br> Im Gegensatz hierzu sind die Cetniks als einzig zuverlaessiger Faktor im Kampf gegen die kommunistischen Banden zu werten. Sie verfuegen neben einer besseren Fuehrung und Organisation ueber die im Bandenkampf notwendige Initiative zu eigenen Erkundungen und Unternehmen und melden regelmaessig brauchbare Aufklaerungsergebnisse."}})</ref>|Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. [[V SS korpusu]] iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], o držanju vojvode Momčila Đujića je data veoma povoljna ocjena: {{izdvojeni citat|Đujić neupitni pristalica DM. Hrvatski državljanin, lojalno radi sa vlastitim trupama protiv komunista, nasilno mobiliše pravoslavce. Prema povjerljivom izvještaju, nedavno je više puta izrazio antibritanska osjećanja. Jačina: 7000. Jesu li Đujićeve jedinice na području V SS korpusa?<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1208&rec=314&roll=565 NARA, T314, Roll 565, frame no. 001203.] <br /> ({{jez-njem|"Djujic einwandfrei DM Anhänger. Kroat. Staatsangehöriger, arbeitet mit eigener Truppe gegen Kommunisten loyal zusammen, zwangsmobilisiert Pravoslaven. In letzter Zeit nach V—Meldungen wiederholt englandfeindlich geäussert. Stärke 7000. Sind Djujic—Verbände im Bereich V. SS—Korps?"}})</ref>}} U izvještaju od 10. maja 1944, oficiri 15. brdskog korpusa navode da Nijemci snabdijevaju ukupno 6.318 četnika u NDH („Hrvatska borbena zajednica“). Za skrb 4.421 četnika starala se [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. divizija]], dok se o ostalih 1.897 brinula [[373. legionarska divizija|373. divizija]] Wehrmachta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=828&rec=314&roll=565 NAW, T-314, Roll 565, frame 000823: Zabilješka o broju četnika koje snabdijeva 15. brdski korpus (10. maj 1944.).]</ref> Nemački izveštaj iz jula 1944. godine, ocenjuje da četnici popa Đujića imaju oko 8.000 ljudi, od čega 7.000 naoružanih; dobro su organizovani, neprijateljski orijentisani prema Englezima i bez engleske pomoći. Nijemci zaključuju da im oni zamjenjuju jednu do dvije divizije u Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Jedinica Konrad [srednja Dalmacija]: Saradnja sa četnicima izvanredna. '''Oni zamenjuju jednu do dve divizije'''. Samo se oni bore — ustaše manje aktivne.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=790 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000781.] <br /> ({{jez-njem|"Zusammenarbeit der Truppe mit Cetniks hervorragend. Cetniks ersetzen 1 — 2 Divisionen. Nur sie kämpfen. Ustascha wenig aktiv."}})</ref>|Izveštaj kapetana Merrema, drugog obaveštajnog oficira Komande Jugoistoka (Armijske grupe F) o inspekcijskom putu po Srbiji, Bosni i Hercegovini i Hrvatskoj u periodu 20. jun — 4. juli 1944.}} Kapetan Merrem, njemački oficir koji je sastavio ovaj izvještaj, imao je samo riječi hvale na račun četnikâ Dinarske divizije JVuO i vojvode Momčila Đujića: {{izdvojeni citat|[[373. legionarska divizija|373. pešadijska divizija]]: Saradnja sa četnicima vrlo dobra (1. lički korpus sa sedištem u [[Gračac]]u). Oni nemaju direktnu vezu sa Đujićem. Rukovođenje njima direktno od strane obaveštajnog odjeljenja divizije. Njihovim akcijama uvek prisustvuje nekoliko Nemaca koji kontrolišu isporuke municije i snabdevanja. [...] '''Oni su jedini stvarno korisni saborci''' [podvučeno u originalu — prim.]. Jedino od njih dolaze korisna obaveštenja o neprijatelju. [...] Jedan četnički komandant odaje utisak potpuno pouzdanog saborca, koji je i neprijateljski nastrojen prema Englezima. [...] Četnici su vrlo častoljubivi i drago im je kada Nemci primete njihove podvige. [...] Podoficir Bartl poznaje lično vojvodu Đujića. Đujić mu šalje čak i sopstvene naredbe u vezi s područjem [[Donji Lapac|Lapca]]. [Najbolja taktika protiv partizana sastoji se u upotrebi specijalnih jedinica] i kombinovanju četnika u jedinice snage jednog bataljona sa jednim nemačkim vodom sa radio stanicom i, po mogućstvu, teškim oružjem.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=793 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Aussenstelle der 373. (kroat.) Div. – Uffz. Bartl. </br> Sehr gute Zusammenarbeit mit Cetniks. (1. Lika–Korps Sitz Gracac.) Kein unmittelbarer Einfluss Djuic. Direkte Führung durch Ic–Aussenstelle. Bei Cetnik–Einsatz nehmen meist einige deutsche Soldaten teil. Dadurch Kontrolle der Munitions– und Verpflegungslieferung gewährleistet. "Kroatische Kampfgemeinschaft" bezeichnet Bartl nur als Ausdruck im deutschen Schriftverkehr. Cetniks können diesen Begriff nicht und würden bei Bekanntgabe feindselige Haltung einnehmen. Cetniks sind die einzigen brauchbaren Mitkämpfer. Diese allein liefern auch brauchbare Feindmeldungen. </br> Kurze Rücksprache mit einem örtlichen Cetnik–Führer ergab den Eindruck eines absolut zuverlässigen, sogar englandfeindlichen Mitkämpfer. </br> Cetniks sind sehr ehrgeizig und sehen es gerne, wann ihre Taten von Deutschen beobachtet werden. Geschriebenes Wort (Flugblätter) gilt bei ihnen wenig. Das gesprochene Wort ist alles. Gute Flüsterpropaganda hat grossen Einfluss. </br> Von Invasion sprechen Cetniks kaum. </br> Uffz. Bartl kennt den Vojvoden Djuic persönlich. Djuic schickt ihm sogar die den Raum Lapac berührenden eigenen Befehle. </br> Auf die Frage, wie man nach seiner Ansicht der kommunistischen Banden Herr werden könne, antwortete Uffz. Bartl: "Durch andauerndes Jagen mit kleinen Jagdkommandos (Kleinkrieg nach Bandenart), durch Einsatz von Tarneinheiten und durch Zusammenfassen der Cetniks in Batl.–Stärke, dabei etwa 1 deutscher Zug mit Funk und möglichst mit schweren Waffen." </br> Uffz. Bartl macht einen sehr guten Eindruck, scheint sich aber doch sehr viel zuzutrauen, wenn er behauptet, er könne die gesamten Djuic–Cetniks dahin bringen, wo wir sie haben wollen, falls er an die entsprechende Stelle gesetzt werden wurde."}})</ref>}} Visoka ocjena za doprinos četničkih formacijâ s teritorije marionetske NDH ratnim naporima njemačkog okupatora data je 25. jula 1944. godine od strane nadležnih instanci iz [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]]: {{izdvojeni citat|Hrvatska: [...] Četnici su, s obzirom na vlastitu slabost, naši prirodni saveznici u borbi protiv komunizma. '''Samo se oni bore'''! “Hrvatska borbena zajednica” postoji samo na papiru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=716&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000707.] </br> ({{jez-njem|"Cetniks unter Berücksichtigung eigener Schwäche im Kampf gegen Kommunisten unsere natürlichen Verbündeten. Sie allein kämpfen! "Kroatische Kampfgemeinschaft" steht nur auf dem Papier."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka od 25. jula 1944.}} U izvještaju od 11. avgusta 1944, nakon proputovanja koje je Vojni zapovjednik Jugoistoka poduzeo u zoni odgovornosti V SS brdskog korpusa na teritoriju NDH, o tamošnjim četnicima te suradnji s njima kazano je: {{izdvojeni citat|Dobro iskorištavanje četničkih komandanata. Zahtjev za premještaj [[369. legionarska divizija|369. pješadijske divizije]] zbog sve češćih incidenata između četnika, o čijoj suradnji divizija apsolutno ovisi, i hrvatskih pripadnika divizije. 369. pješadijska divizija se sastoji od otprilike 70% Hrvata. Zapovjednik divizije napominje da se najmanje 40% njih smatra nepouzdanim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=192&broj=445 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000440.] <br /> ({{jez-njem|"Gute Ausnutzung der Cetnikführer. Antrag auf Herauslösung der 369.I.D. da sich Zwischenfälle zwischen Cetniks, auf deren Zusammenarbeit Division unbedingt angewiesen, und kroat.Div.Angehörigen mehren. (Siehe Ic–Bericht). 369.I.D. besteht aus ca. 70 % Kroaten. Div.Kdr. bemerkt, dass hiervon minderstens 40 % als unzuverlässig anzusehen sei."}})</ref>|Izvještaj o posjeti OBSO-a zoni odgovornosti 5. SS brdskog korpusa od 7. do 11. avgusta 1944. godine (11.8.44).}} Major Adolf von Ernsthausen je bio zapovjednikom 392. artiljerijske pukovnije iz sastava [[392. legionarska divizija|392. (hrvatske) pješačke divizije]], jedne od tri njemačko-hrvatske divizije (pored [[369. legionarska divizija|369. legionarske divizije]] i [[373. pješadijska divizija|373. pješadijske divizije]]). Kao veteran [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]] sa iskustvom ratovanja na [[balkanskom bojištu]], major von Ernsthausen biva upućen [[1944]]. godine u okupiranu Jugoslaviju. Von Ernsthausen će [[1959]]. godine objaviti ratne memoare pod naslovom ''Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944'' (“Vukovi [[Lika|Like]]. Sa legionarima, ustašama, domobranima i četnicima protiv Titovih partizana. Doživljaji u Hrvatskoj 1944.”).<ref>[https://winkelried-verlag.de/buecher/landser-am-feind/744/die-woelfe-der-lika Winkelried Verlag: Adolf von Ernsthausen, Die Wölfe der Lika]</ref><ref>[https://www.booklooker.de/B%C3%BCcher/Adolf-von-Ernsthausen+Die-W%C3%B6lfe-der-Lika-Mit-Legion%C3%A4ren-Ustaschi-Domobranen-und-Tschetniks-gegen/id/A02Iwx5I01ZZ3 Ernsthausen, Adolf von — Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944 — Landser am Feind, Band 5 (www.booklooker.de)]</ref> O sveobuhvatnoj saradnji Dobroslava Jevđevića s okupacionim vlastima bio je general Mihailović, u više navrata, obaviješten i od strane Jovanke Krištof (pseudonim »Mira«), četničke obavještajke u [[Slovenija|Sloveniji]]. U veoma opširnom izvještaju od 29. juna 1944, Krištof o Jevđeviću (pseudonim »Aero«) daje nedvosmislenu ocjenu: „Aero je drugi [[Milan Nedić|Nedić]].“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_198.htm Izveštaj obaveštajnog organa od 29. juna 1944. Draži Mihailoviću o stanju četničkih organizacija u Sloveniji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Lici i saradnji sa nemačkim okupatorima]</ref> Pored toga, Krištof karakteriše Jevđevića kao „vrlo kompromitovanu osobu“ (najprije zbog „jakog sudelovanja sa okupatorom“), te zaključuje da ovaj ne bi mogao organizovati četničku ilegalu. Iz izvještaja Krištof može se zaključiti kako su vojvoda Dobroslav Jevđević i kapetan [[Dušan Đaković]], komandant 4. brigade iz sastava Ličko-kordunaške oblasti JVuO, bili podređeni okupatoru i suštinski i u simboličkoj ravni: {{izdvojeni citat|Odred u Ab.[aciji, tj. [[Opatija|Opatiji]] — prim.] likvidiran. 19 ljudi otišlo u [[Postojna|Postojnu]], a 10 ih ide u Nem.[ačku] kom. na [[Rijeka|Reci]], gde će služiti kao [[Gestapo]]. Tu će biti sa njima i Aero i kap. Đak., pa čak i r. stanica. [...] Svi su ti odredi pod Nem. kom. i bez međusobne veze, razbacani po [[Istra|Istri]], da se pokaže celom narodu, kako su Srbi Nem. sluge. Plaćeni su — vojnici 360 L.[ira] mesečno, podnar. 450 naredn. 525 podpor. mislim 3.000 a kap. Đak. 5.800 L. [...] U Josipdol je poslao Aero 11 ljudi, navodno da osnuju tamo četničku komandu. Međutim ti su ljudi Nem. tajna policija, a od četnika iz šume, koji su im dolazili u vezi, da je to četn. komanda, napravili Nem. radni bataljon, koji vode Nem. Tu je oko 40 ljudi, ostali su prestali dolaziti kad su videli šta se sa ovima desilo. [...] Kud ćemo veće poniženje za našu vojsku nego da komanduje Nem. poručnik našem kapetanu, pa i vojvodi, samo sreća, da je taj vojv. surogat, inače propadosmo od bruke... Sve ove i slične akcije vodi kap. Đaković, naravno pod komandom Nem. poručnika. Odluke o njima donosi Aero u dogovoru sa Nem. Upravo je gnusno gledati, kako se obojica klanjaju pred Nem. potpor. i por., pa kaplarima. Đak. sve pozdravlja fašistički uzdignutom rukom, a Aero samo veće činove oficire, inače našim pozdravom. [...] U Lici saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi — tamo mora okupator popuštati, jer inače odoše ljudi u šumu, a vođe su potpuno Nem. sluge i nemaju kamo bežati. [...] '''U krvi im je šurovanje sa okupatorom, a nama prikazuju kako vode vele politiku i kolike žrtve za narod s tim pridonašaju — dok u stvari nisu ništa drugo nego ponizne Nem. sluge'''. [...] Potrebno je već jednom započeti sa ozbiljnim i poštenim radom, jer će nas katastrofa preteći. Saradnju sa okupatorom trebalo bi napraviti na čisto drugoj bazi i ne sme biti vidna. Bar ovde.}} Na drugoj strani, Jovanka Krištof izdvaja kao pozitivan primjer vojvodu Momčila Ðujića: „Ovi ljudi ovde vide jedini spas u vojv. Đujiću, jer ga smatraju poštenim i iskrenim borcem za našu stvar. Isto ima org. dobro sprovedenu. Pljačkati i krasti ne dozvoljava o čemu su se uverili iz njegove prop. gde su imena poubijanih ljudi zbog nediscipline i raznih prekršaja. To ljudima imponira — pošten rad i samo to žele, a i zaslužuju, jer ih nepoštenje tuče već 3 1/2 god. I pored svega toga, ostali su verni našoj ideji. Isto saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi i ne vodi se trgovina sa ljudima, kao ovde. Ovo vodstvo se jako boji Đujića i gaji mržnju prema njemu zato hoće ljudima dokazati, da Đujić nema ništa odnosno samo par sto vojnika bez oružja koji kao čudo gledaju mitraljez. A isto, da su pod Nem. kao ovi ovde.“ U pokušaju da prebaci teret odgovornosti za sopstvenu kolaboraciju s okupatorom na komandanta Dinarske divizije JVuO, vojvoda Jevđević piše Mihailoviću 8. avgusta 1944. godine: „Garantujem i imam stotine dokaza da trupe Đujića u velikom delu stoje u tešnjoj vezi od mene, ali to niko ne vidi. Vi bi se začudili, kad bi vam sve ispričao kakve mi izveštaje pokazuju Nemci o svojim vezama sa našim jedinicama, naročito kod [[Uroš Drenović|Drenovića]] i ostalih, prebacujući mi da ih mi sabotiramo i podmuklo rušimo.“<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 156, reg. br. 51/1—1.</ref> I u izvještaju od 10. avgusta 1944, Jovanka Krištof je upozorila Mihailovića na činjenicu da se [[Lika|lički]] četnici pod komandom vojvode Jevđevića nalaze u [[Istra|Istri]] u službi okupatora, kao i da su pred [[Nacionalsocijalistička njemačka radnička partija|nacistima]] (»broj 11«) dužni salutirati [[Rimski pozdrav|fašističkim pozdravom]]: {{izdvojeni citat|Kolben [potpukovnik [[Karl Novak]] — prim.] se povratio 3 ov. meseca. Zgrozio se nad ovim radom. Nije mogao svega verovati kad su mu referisali oficiri i vojnici, dok nije neke stvari i na vlastite oči video. Mislim, da je dosta ako Vam kažem da stalno uzdiše i govori pri svakoj prilici: »Jadni Čiča, kako ga upropastiše, zar [[Vermaht]] i [[Gestapo]], da predstavlja Čičinu vojsku.« Prebleđuje slušajući i gledajući ovo. 3. mu referiraše četnici da su dobili naređenje da moraju svi nacistički pozdravljati. A jučer se sam uverio da ima oficira, koji profaniraju našu uniformu, te u njoj putuju iz [[Postojna|Postojne]] u Trst i daju povoda komun. za prop. Isti oficir Korać je tako i u Ab.[aciju] došao samo da je još imao natpis na rukavu i kapi »Lika« što po naređenju moraju svi u Postojni nositi. Ja sam ga napala zbog toga, a isto tako i Jovanovog brata, te su jučer svi na putu skinuli te sramotne natpise. [...] Čujem da Jovan sad ostaje kod Vas. Neka Vam ispriča kako su part.[izani] u okolici Post.[ojne] natiskali plakate o četn. banditima sa natpisom »Lika« na rukavu i kapi, koji su pljačkali selo sa br. 11 i odveli x ljudi i t.d. [...] Nadam se da će sad sigurno uspeti četnicima, da se odele od br. 11. Samo mnogi su od njih mišljenja da su ovim radom upropas[ti]li i ovde i Liku.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_21.htm Izveštaj Jovanke Krištof od 10. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o stanju ličkih četnika u Istri, njihovoj saradnji sa Nemcima i ponašanju Dobrosava Jevđevića u vezi sa problemom vraćanja četnika u Liku]</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u Srbiji (1944) === {{main|Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|Topličko-jablanička operacija}} [[File:Nemci predaju minobacač četnicima.jpg|thumb|Nemci predaju minobacač četnicima u Srbiji 1944.]] {{Quote box | citat = „D.M.-bande dosada nisu nikad napale okupacione trupe.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1115&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001111: Izvještaj o bandama u okolini katarakti Dunava (bez datuma, približno mart 1944).] <br /> ({{jez-njem|"Bisher haben die D.M.Banden die Besatzungstruppen noch nie angegriffen."}})</ref> | izvor = Nemački izvještaj o četnicima u okolini katarakti Dunava od marta 1944. | width = 40% | align = right}} {{Quote box | citat = „Titove bande imaju se napasti i uništiti, odn. zarobiti. Pristalice D.M.-a (četnici) ne smatrati neprijateljima.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1264&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001260: Naredba 923. Landeschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ (29. Juli 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"Angetroffene Titobanden sind anzugreifen und zu vernichten bzw. gefangen zu nehmen. DM—Anhänger (Cetniks) sind nicht als Feind anzusehen."}})</ref> | izvor = Naredba 923. Landesschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ od 29. jula 1944. | width = 40% | align = right}} Kad je sredinom marta 1944. operativna grupa sastavljena od [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge]] i [[Peta krajiška divizija NOVJ|Pete divizije]] NOVJ iz [[Sandžak]]a [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|prodrla u zapadnu Srbiju]], nesuglasice između četnika i Nijemaca u Srbiji potisnute su u drugi plan. Trupe sastavljene od jedinica [[Vermaht]]a i [[Vafen-SS|SS]], korpusâ JVUO, bugarskog okupacionog korpusa, [[Srpska državna straža|SDS]], [[Srpski Doborvoljački Korpus|SDK]] i [[Ruski Zaštitni Korpus|Ruskog zaštitnog korpusa]] pod objedinjenom nemačkom komandom generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] funkcionisale su kao jedinstvena operativna grupa u [[Operacija Kamerjeger|operaciji »Kammerjäger«]]. Kod nadležne je četničke komande majora [[Neško Nedić|Neška Nedića]] bio akreditovan nemački kapetan Vajel kao oficir za vezu. Zajedničke operacije trajale su nešto duže od dva meseca.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj Vojnoupravnog komandanta jugoistoka od 13. maja 1944.]</ref> Kao znak otopljavanja odnosa na liniji četnici–okupator, nakon unilateralnog raskidanja (sa njemačke strane) [[Ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta|sporazuma potpisanih]] u zimu 1943/1944. godine te organiziranja [[Operacija Treibjagd|operacije »Hajka«]] protiv [[Nikola Kalabić|Kalabićevih]] četnika, u drugoj polovini marta 1944. upriličen je sastanak komandanta Drugog ravnogorskog korpusa kapetana [[Predrag Raković|Predraga Rakovića]] sa oficirom [[Schutzstaffel|SS]]-a Biermannom, inače njemačkim zapovjednikom [[Čačak|Čačka]]. Tom prilikom je kapetan Raković garantovao „da ne postoje ni najmanje namere da se planira opšti ustanak ili da se sprovedu sabotažne akcije“ protiv Nijemaca, odnosno da će „na teritoriji Srbije“ iznova nastupiti primirje. U Mihailovićevo ime, četnički komandant je iskazao spremnost „za borbu protiv komunista i izvan Srbije, uz isporuke municije“, a nije čak odbacio ni mogućnost angažovanja „na drugim evropskim frontovima“.<ref>[https://web.archive.org/web/20221206140940/https://znaci.org/00001/4_14_3_269.htm Izveštaj Feldkomandanture u Čačku od 25. marta 1944. komandantu Jugoistoka o pregovorima sa komandantom 2. ravnogorskog korpusa]</ref> U izvještaju Komandi Jugoistoka, [[obersturmführer]] Biermann navodi da Draža Mihailović od njemačke strane očekuje diskretnost u održavanju kontakata, naročito stoga što bi srpske kvislinške vlasti u JVuO mogle vidjeti konkurenciju: {{izdvojeni citat|Kapetan Raković mi je kazao lično, takoreći u povjerenju kao prijatelju, da sve što mi je do sada rekao i sve što sam ja zapisao, on rekao po nalogu Draže Mihailovića, s kojim je imao svakodnevnu radio-vezu i od koga je dobivao stalna uputstva o predmetu prethodnih razgovora. Pritom me uvjerava da će sa strane Mihailovića, naravno, sve biti demantirano, ukoliko se o sadržaju razgovorâ ponovno dozna u [[Beograd|beogradskim]] krugovima ([[Milan Nedić|Nedić]], [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]). Sasvim je prirodno da ovi krugovi pokušavaju svim sredstvima osujetiti sporazum između njemačke okupacijske vlasti i Draže Mihailovića, jer trenutno su oni legalni predstavnici srpskog naroda te bi možda mogli strahovati za svoje pozicije. Pregovore između DM–pokreta i njemačkih vlasti ovi bi krugovi odmah iskoristili u propagandne svrhe i predstavili ih kao kraj ili slabost DM–pokreta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=281&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000268—000269.] <br /> ({{jez-njem|"Hauptmann Rakovic sagte mit persönlich, sozusagen vetraulich zu einem Freund, dass alles, was er mir bisher gesagt und ich aufgeschrieben habe, von ihm im Auftrage von DM gesagt worden sei, mit dem er tägliche Funkverbindung habe und von dem er laufend Anweisungen für den Stoff der bisherigen Besprechungen erhalten habe. Er versichert mir gleichzeitig dass selbverstandlich von DM–Seite alles abgestritten werde, falls wieder der Inhalt der Besprechungen in Belgrader Kreisen (Nedic, Ljotic) bekannt werde. Es sei zu natürlich, dass diese Kreise mit allen Mitteln eine Verständigung zwischen der deutschen Besatzungsmacht und DM zu hintertreiben versuchen, denn sie seien ja gegenwärtig die legalen Vertreter des serbischen Volkes und müssten evtl. um ihren Posten fürchten. Verhandlungen der DM–Bewegung mit deutschen Behörden würden sofort von diesen Kreisen propagandistisch aufgeschlachtet und als Ende bezw. Schwäche der DM–Bewegung hingestellt."}})</ref>|Njemački izvještaj od 25. marta 1944. o pregovorima šefa [[Sicherheitsdienst]]a u Čačku obersturmführera Biermanna sa kapetanom [[Predrag Raković|Predragom Rakovićem]], komandantom 2. ravnogorskog korpusa JVuO}} Kapetan Predrag Raković, jedan od glavnih četničkih komandanata zaduženih za održavanje [[Saradnja četnika sa Nedićevom vladom|veze s Milanom Nedićem]] i Nijemcima, ponovo se sastaje sa Biermannom u Čačku 26. aprila.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=331&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000314.]</ref> Raković je tada naveo da mu je general Mihailović povukao punomoć za obavljanje poslovâ s Nijemcima i da zbog toga na ovom sastanku ne sudjeluje kao njegov predstavnik. Očigledno da je Draža Mihailović bio sasvim upoznat sa ovim kontaktima i davao je za njih odobrenja, dok je Raković održavao kontakte i obavljao poslove s Nijemcima, iako su mu ovlaštenja bila povučena.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Ubrzo je uslijedilo potčinjavanje Rakovićevog Drugog ravnogorskog korpusa JVuO (kao i Javorskog korpusa pod komandom majora [[Radomir Cvetić|Radomira Cvetića]]) njemačkim trupama u jugozapadnoj Srbiji, što se može zaključiti iz jednog izvještaja Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka s početka aprila 1944: {{izdvojeni citat|Cvetićevi četnici osiguravaju lijevi bok grupe Jug i izviđaju u pravcu [[Golija|Golije]] od Drinića ka sjeveru. Zadatak Rakovićeve grupe nepromijenjen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=413 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000408—000409.] </br> ({{jez-njem|"Die Cvetic–Cetniks sind zum Schutz der linken Flanke der Angriffsgruppe Süd und zur Aufklärung über das Golija–Gebirge über Dramici nach Norden vorzuführen. Auftrag für Rakovic–Cetniks bleibt unverändert."}})</ref>|Izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka svim potčinjenim jedinicama za 3. april 1944. godine}} U dnevnom izvještaju iz Komande Jugoistoka za 18. april 1944, predviđa se koji će sektor zauzeti jedinice pod Rakovićevom komandom u vrijeme izvođenja operacije »Kammerjäger«, kojom prilikom je okupator s uspjehom osujetio [[Drugi prodor NOVJ u Srbiju|drugi prodor NOVJ u Srbiju]]: {{izdvojeni citat|Rakovićeva grupa dobila zadatak da postavi osiguranja prema jugu na sjevernoj obali Studenice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=514&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000510.] <br/> ({{jez-njem|"Unternehmen Kamerjägger. II. Eigene Lage: </br> F/ Cetnik–Gruppe Rakovic erhielt Auftrag zur Abschirmung nach S gegen Feind auf dem nördl. Studenica–Ufer."}})</ref>|Dnevni izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka tokom operacije Kammerjäger, 18. april 1944.}} Iz jednog razgovora na visokom nivou (prisutni: general [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka i [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova), održanom 11. aprila 1944. godine, može se nazrijeti koliko su okupacioni dužnosnici bili zadovoljni saradnjom sa četnicima i ostalim [[Kolaboracija|kolaboracionističkim]] snagama na [[Balkan]]u: {{izdvojeni citat|Neubacherovo mišljenje o vrijednosti srpskih formacijâ: [[Srpska državna straža|SDS]] loša, Hipo (pomoćna policija) isto, [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]] dobar, četnici veoma različito. U Crnoj Gori se dobro tuku [[Crnogorski dobrovoljački korpus|dobrovoljci pod njemačkim vođstvom]]. Kosovski Albanci se bore s nama. Evzoni u Grčkoj nijesu za odbranu obale, ali su korisni u unutrašnjosti zemlje i sigurno neće pucati na nas.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=462&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000458.] <br/> ({{jez-njem|"Auffassung Neubacher über den Wert der serbischen Verbände: SSW schlecht, Hipo desgleichen, SFK gut, Cetniks sehr unterschiedlich. In Montenegro schlügen sich die Freiwilligen unter deutscher Führung gut. Die Kosovoalbaner kämpfen mit uns. Evzonen in Griechenland sind nichts für Küstenverteidigung, brauchbar wohl aber im Innern des Landes, werden bestimmt nicht auf uns schiessen."}})</ref>|Vojni zapovjednik Jugoistoka (Razgovor Felber-Neubacher, 11. april 1944.)}} U izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera (u odjeljku naslovljenom „Stanje kod neprijatelja“), sačinjenom 22. aprila iste godine, ambivalento držanje jedinicâ JVuO prema okupatorskim vlastima smatra se glavnom karakteristikom četničkog pokreta u Srbiji: {{izdvojeni citat|Srbija: <br /> Pokret DM je podijeljen unutar sebe. Dok se neki aktivno bore na strani njemačkog Wehrmachta protiv komunista — a da nijesu odustali od temeljnih rezervi prema svakom okupatoru — manje bande DM u centralnoj i istočnoj Srbiji spremne su činiti štetu. Izvještaji koji se stalno pojavljuju o pregovorima Draže Mihailovića i Tita nijesu potvrđeni i takođe se doimaju nevjerovatnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=556 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000552.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist in sich aufgespalten. Während ein Teil aktiv an der Seite der deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten kampft – ohne dadurch die grundsätzlichen gegen jeden Okkupator vorhandenen Vorbehalte aufgegeben zu haben – treiben kleinere DM–Banden in Mittel–und Ostserbien nach wir vor ihr Unwesen. Immer wieder auftauchende Meldungen über Verhandlungen zwischen DM und Tito bestätigen sich nicht und erscheinen auch unglaubwürdig."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka o stanju u periodu od 16. marta do 15. aprila 1944. godine}} 12. aprila 1944. godine, pukovnik [[Jevrem Simić]] izdaje jednom četničkom nižem oficiru objavu o kretanju na terenu brigade kojom komanduje, kako bi ovaj mogao što efikasnije uništavati jatake i simpatizere [[Narodnooslobodilački pokret|NOP]]-a: {{izdvojeni citat|OBJAVA Za G. Milića Majstorovića p.poručnika, komandanta II bataljona III leteće kosmajske brigade, koja mu se izdaje s tim da može slobodno da se kreće sam ili sa svojom vojskom po terenu koji je ugovoren sa našim saveznicima Nemcima i Bugarima i da u ime Kralja Petra II Karađorđevića oduzima svu rekviziciju i kolje sve partizanske jatake i simpatizere zbog čega će dobiti čin majora.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_115.htm Objava komandanta četničke oblasti u Srbiji od 12. aprila 1944. komandantu 2. bataljona 3. kosmajske brigade za nesmetano kretanje od okupatora i klanje simpatizera narodnooslobodilačkog pokreta]</ref>}} 1. maja 1944. godine, u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka, koji potpisuje načelnik štaba general [[Kurt Geitner]], navodi se cifra od nekoliko hiljada pripadnika JVuO koji pomažu okupatoru u zaustavljanju ofenzive NOVJ: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje u sopstvenim redovima: </br> Borbena grupa Weyel: 500. SS padobranski lovački bataljon, sa otprilike 1.000 četnika, odbacio je neprijatelja kod [[Seča Reka|Seče Reke]] (6 km zap. od [[Kosjerić]]a) i sa manjom borbenom grupom vrši napad na neprijatelja kod Varde. Izbrojano 10 mrtvih neprijatelja; vjerovatni veći gubici. [...] </br> Četnici su raspoređeni duž linije [[Požega]]—Kosjerić—[[Ražana]]—[[Povlen]], sa ukupnom jačinom od približno 5.000 ljudi. Pojedine grupe su poslale oficire za vezu. Draža Mihailović, koji je preuzeo jedinstveno zapovjedništvo, namjerava uspostaviti radio-vezu s njemačkom komandom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=673&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000669—000670.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. Eigene Lage. </br> B. Kampfgruppe Weyel. Fg.Abt. 696 bis Kostojevici an Straße 4 OSO Rogacica durchgestossen. SS–Fallschirmjäger–Btl. hat mit etwa 1000 Cetniks Feind bei Sjecareka [sic!] (6 W Kosjerici) geworfen und steht mit einer schwächeren Kampfgruppe im Angriff gegen Feind bei Varda. 10 gezählte Feindtote, weitere Feindverluste wahrscheinlich. </br> F. Cetniks stehen im allg. Linie Pozega–Kosjerici–Razana–Povlen in Gesamtstärke ca. 5000 Mann. Einzelen Gruppen haben V.Offz. abgestellt. DM., der Gesamtführung übernommen hat, will Funkverbindung zu deutschem Kommando herstellen."}})</ref>}} U monografiji “Četnici u Drugom svjetskom ratu 1941—1945” [[Jozo Tomašević]] zaključuje: „Ne mogu ipak dati nikakvu potvrdu toj slutnji da je Mihailović održavao direktnu radio-vezu s Nijemcima, a uzimajući u obzir njegov način ponašanja u cijelom ratu, malo je vjerojatno da jest.“<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Međutim, Hermann Neubacher svjedoči u memoarima kako je, makar tokom nekoliko dana u zimu [[1945]], održavao izravnu radio-vezu s Mihailovićevim štabom.<ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005, str. 161—162.</ref> U ratnom dnevniku Vojnog zapovjednika Jugoistoka od 2. maja 1944, sa pohvalom se ističe kooperacija onih snagâ JVuO u zapadnoj Srbiji koje sačinjavaju taktički sklop pod komandom majora [[Ericha Weyela]]: {{izdvojeni citat|Borbena grupa Weyel: SS padobranski lovački bataljon, zajedno sa četnicima, razbio [[Peta krajiška divizija|Petu diviziju]] kod Varde. Veliki neprijateljski gubici. Četnici su postrijeljali sve zarobljenike. Brojke će biti objavljene naknadno.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=677&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000673.] <br /> ({{jez-njem|"Kampfgruppe Weyel. SS–Fallschirmjägger–Btl. hat mit Cetniks bei Varda Tross[?] der 5.Div. zerschlagen. Hohe blutige Feindverluste. Cetniks haben sämtl. Gefangene erschossen. Zahlen werden nachgemeldet."}})</ref>}} U izvodu iz ratnog dnevnika generala Hansa-Gustava Felbera za 3. maj 1944. godine, navodi se da je načelnik štaba Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka general Kurt Geitner išao u posjetu njemačkim trupama na ratištu u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]]: {{izdvojeni citat|(3.5.44) 6,00: Putovanje do Parišta [svakako je riječ o [[Donje Vardište|Vardištu]] — prim.] zbog razgovora sa majorom Weyelom i nekim četničkim vođama o formiranju zajedničkog štaba za borbu protiv komunista. Povratak za Beograd 3. maja u 15 časova.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=807&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000803.] <br /> ({{jez-njem|"3.5.44 6.oo Uhr Fahrt nach Pariste zur Besprechung mit Major Weyel und einigen Cetnik–Führern über Bildung eines gemeinsamen Stabes zur Bekämpfung der Kommunisten. Rückkehr nach Belgrad am 3.5., nachmittags 15.oo Uhr."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka, 3. maj 1944. godine}} Kolike je razmjere poprimila kolaboracija četnikâ Draže Mihailovića sa njemačkim Wehrmachtom i srpskim kvislinškim jedinicama u proljeće 1944. godine, postaje očigledno i iz navodâ u izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja, u kom su snage JVuO ubrojane u vlastite formacije: {{izdvojeni citat| I. Sopstvene snage A) Grupa “Holman” 696. bat. feldžand. krenuo je jutros sa četnicima u napad duž puta Nova Varoš — Ljubiš. 11/4. p. “Brand.” na maršu Sjenica — Maskova. Komandno mesto grupe “Holman” — Nova Varoš. I I/4. p. “Brand.” na maršu Užice — Ivanjica — Maskova. B) Grupa “Vajel” Napad Severne četničke grupe na jakog neprijatelja jugoistočno od Rožanstva nije uspeo uprkos visokih gubitaka i na strani četnika i na strani neprijatelja, pa će jutros biti ponovljen sa I/“Brand.”. Podređeni 1. bataljon 63. puka u obezbeđenju na visovima između Čajetine i Rožanstva. C) 24. bug. div. I I /64. nije uspeo u noći 11/12. 5. da kod Mokre Gore spreči neprijateljske zaštitnice da izmaknu ka jugu. Danas je sa 1/1. srp. puka i 1.000 četnika počelo čišćenje prostora Semegnjevo — Čajetina. 8. bataljon teških mitraljeza na maršu Požega — Arilje. 11/63. biće naknadno privučen. D) Grupa “Tatalović” Srpski dobrovoljački korpus uključio se kod Ljubovije u borbe na hrvatskoj obali Drine i prihvatio četnike koji su se povlačili. Kod Rogačice 4 prebeglice.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja 1944. Vrhovnoj komandi Vermahta o borbama sa 2. i 5. NOU divizijom na komunikaciji Užice — Višegrad]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000732—000733.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. II. Eigene Lage. </br> A) Gruppe Hollmann. Fg.Abt.696 heute morgen mit Cetniks zum Angriff entlang Str. Nova Varos–Ljubis angetreten. II./4.Brdbg. auf Marsch Sjenica–Maskovo. Gefechtsstand Gruppe Hollmann Nova Varos. III./4.Brdbg. auf Marsch Uzice–Ivanjica–Maskovo. </br> B) Gruppe Weyel. Angriff nördl. Cetnik–Gruppe gegen starken Feind SO Rozanstvo drang bei hohen Cetnik–u. Feindverlusten nicht durch und wird seit heute morgen mit I./Brdbg. wiederholt. Unterstelltes I./63 sichert auf Höhen zwischen Cajetina u. Rozanstvo. </br> C) 24.bulg.Div. III./64 konnte in der Nacht 11./12.5. bei Mokra Gora Ausweichen feindl. Nachhuten nach S nicht verhindern und tritt heute mit I./Serb.Rgt.1 u. 1000 Cetniks zur Säuberung des Raumes Semegnjevo–Cajetina an. 8.sMG.Btl. auf Marsch Pozega–Arilje. II./63 wird nachgezogen. </br> D) Gruppe Tatalovic. Bei Ljubovija griff SFK in Kämpfe auf kroat.Drina–Ufer ein u. nahm ausweichende Cetniks auf. Bei Rogacica 4 Überläufer."}})</ref>}} U istom izvještaju je prenijeta i sljedeća informacija: {{izdvojeni citat|Prema pouzdanom izvoru, četnički komandant [[Dragoslav Račić|Račić]], koji je učestvovao u borbi protiv Grupe “[[Milutin Morača|Morača]]” u [[Valjevo|valjevskom]] kraju, zatražio je da se vrati u svoje dotadašnje operacijsko područje, jer ne želi više da se „prlja“ saradnjom sa okupatorom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000732.] <br /> ({{jez-njem|"Nach s.Qu. hat Cetnikführer Racic, der im Kampf gegen Gruppe Moraca im Raume Valjevo beteiligt war, die Rückkehr in sein bisheriges Einsatzgebiet beantragt, da er sich durch Zusammenarbeit mit der Okkupator nicht länger "beschmutzen" wolle."}})</ref>}} Istog dana, u izvještaju koji je poslao Glavnom komandantu Jugoistoka feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|von Weichsu]], general Felber zapaža kako formiranje ''Borbene grupe Weyel'' označava novu etapu u četničko-njemačkim odnosima s ciljem saradnje u borbi protiv NOVJ, koja u tom obimu nije bila izvodiva u prethodnom periodu: {{izdvojeni citat|Utisak o upotrebljivosti pojedinih potčinjenih narodâ i jedinicâ: [...] Četnici uvjeravaju da će se uzdržati od bilo kakvog neprijateljstva prema njemačkim trupama i da će učestvovati u borbi protiv komunista do konačne pobjede. U operacijama četničke jedinice predvodi [[Neško Nedić]], a s njemačke strane major Weyel. Razgovori na bojnom polju pokazuju da su četničke vođe poput Kalabića i Rakovića spremne sarađivati sa Nijemcima. Kod ljudstva preovlađuje prijateljski pristup, uz samo nekoliko neprijateljskih lica. Naoružanje im je skromno; manjak mitraljeza. Situacija sa zalihama municije, kao i dosad, nejasna.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=727&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000723—000724.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Eindruck über die Brauchbarkeit der einzelnen unterstellten Nationen und Verbände: </br> f) Cetniks versichern jede Feindseligkeit mit deutschen Truppen auszugeben und sich am Kampf gegen die Kommunisten bis zum Endsieg zu beteiligen. Leitung der Cetnik–Verbände durch Nesko Neditsch, deutscherseits durch Major Weyel. Besprechungen auf dem Gefechtsfeld zeigen, daß die Führer der Cetniks wie Kalabic und Rakovic gewillt sind, mit den Deutschen zusammenzuarbeiten. Unter den Leuten vielfach freundliches Entgegenkommen, nur zum Teil feindselige Gesichter. Ausrüstung mit Waffen mäßig, wenig Maschinenwaffen. Über Munitionslage nach wie vor Unklarheit."}})</ref>|Raport generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|Maximilianu von Weichsu]] od 13. maja 1944. godine}} Draža Mihailović je imenovao [[Milorad Mitić|Milorada Mitića]] za oficira za vezu između svojih jedinica i njemačke komande, kako bi saradnja četničkih komandanata sa okupatorom dobila organizovaniju formu. General Mihailović je preko kapetana Mitića dostavljao svoje zahtjeve njemačkoj komandi koja je snabdijevala municijom i hranom njegove jedinice, angažovane u borbi protiv NOVJ. Mitić je o situaciji na frontovima, o svome radu i o količini pomoći primljenoj od okupatora gotovo svakodnevno izvještavao generala Mihailovića. U depeši od 28. marta 1944, između ostalog, kapetan Mitić piše: {{izdvojeni citat|O nekoj akciji Bugara ili Br. 11 (šifra koja označava Njemce — nap.) protivu crvenih dublje na terenu nema ni govora. Doručak i večera su uvek u garnizonu. Ako se hoće uništenje komunista, onda to moramo mi da uradimo. Možemo da računamo na pomoć uzduž komunikacija, na municiju i avijaciju, mada ona ne može mnogo da pomogne. Ali moraju biti hitno bačene masovne snage i lično da vodite operacije, naravno kao 'siva eminencija', inače [[Peko Dapčević|Peko]] ode u Toplicu i dalje... Moral kod naših ljudi u reonima gde su prošli komunisti je mnogo opao. Sve veća sumnja u snagu naših i Br. 11 i sve veći respekt prema crvenima... Pred svim ovim mi ne možemo da zatvorimo oči. Ovoga puta opasnost je stvarno velika, skoro ogromna...<ref>AVII, arhivski fond Draže Mihailovića, S—X—57/2.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_62.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje KORPUSI DRAŽE MIHAILOVIĆA POLAŽU ISPIT PRED OKUPATOROM U SRBIJI]</ref>}} 18. aprila 1944. godine, glavni inspektor Vrhovne komande JVuO pukovnik Jevrem Simić izvještava generala Mihailovića da se kapetan [[Zvonimir Vučković]], komandant Prvog ravnogorskog korpusa, nalazi pod izravnom komandom njemačkih oficira: {{izdvojeni citat|Zvonkov odred pod komandom poručnika Nenadića zajedno sa Nemcima je u Negbini.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_120.htm Pismo delegata Vrhovne komande od 18. aprila 1944. Draži Mihailoviću o saradnji četnika sa nemačkim i bugarskim trupama u borbama protiv NOVJ u jugozapadnom delu Srbije]</ref>}} U telegramu od 20. IV 1944. pukovnik Simić piše generalu Mihailoviću: {{izdvojeni citat|Vučković sa 130 odabranih četnika stavio se pod komandu nemačkog poručnika Kerpera i nalazi se južno od Jasenova na Beloj Glavi.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kutija 277, registarski broj 4/1—56.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 99—100.</ref>}} Istog dana kada je došlo do formiranja ''Borbene grupe Weyel'' (28. IV 1944), u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka zapisano je: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje kod neprijatelja: </br> A) Divizijska grupa “Morača” nalazi se sa istočnom kolonom u oblasti južno od Kosjerića u borbi sa vlastitim snagama i četnicima, koji su izgleda lično predvođeni od strane DM-a.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000628.] <br /> ({{jez-njem|"Tagesmeldung von 28.4.1944. </br> Serbien. </br> I. Feindlage. </br> A) Div.Gruppe Moraca steht mit O–Kollone im Raum S Kosjerici im Kampf mit eigenen Kräften u. Cetniks, die von DM angeblich persönlich geführt werden."}})</ref>}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. godine generalu Mihailoviću, kapetan [[Neško Nedić]] piše o uspostavljanju fronta prema snagama NOVJ u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], odnosno da je stvoren jedinstveni borbeni sklop koji sačinjavaju četnici, [[Srpski dobrovoljački korpus|srpski dobrovoljci]] i njemačke okupacione trupe: {{izdvojeni citat|Snage potčinjene meni prešle su trenutno u odbranu na liniji Bačevci—Kosjerić i to: valjevski korpus sa delom Nemaca drži levo obalu Graca u visini Lipa—Ravan. Juče su na ovom odseku odbijeni svi napadi komunista. Ajdačić sa delom Nemaca zatvara položaj Bukovi—Ražana. Na prostoru Ražana—Kosjerić ima jedan bataljon Nemaca. Brigada Negovanova kao rezerva drži Divčibare. Rakovićev korpus u Kosjeriću sa ofanzivnom ulogom. Moja težnja je da sa naslonom na Nemce, stvorim čvrstu odbranu linije Bačevci—Kosjerić, dok se snage ne prikupe i ne stvore preduslovi za uništavajući udar, a tada uništi prva, druga a potom peta divizija. U ovom cilju front ostaje prema drugoj diviziji danas u odbrani dok na ovu diviziju sa zapada napadaju jedan bataljon Nemaca i tri bataljona ljotićevaca a mi je dočekujemo. Prema petoj diviziji preduzima se napad danas sa angažovanjem.<ref>AVII, Ča, kut. 276, reg. br. 2/1—11.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 100.</ref>}} U prvoj polovini maja 1944. godine, Vrhovna komanda JVuO je javljala o zajedničkim borbama četnikâ i Nijemaca širom okupirane Jugoslavije: „Naši i nemački delovi zatvorili put Užice — Kokin Brod. Isto tako zatvorena i Limska dolina. Od strane Nemaca i naših 2. maja počela ofanziva od Podgorice. Komunisti u oblasti Bijelog Polja. Nemci u Šavniku, Žabljaku i Brodarevu. U Istočnoj Bosni šesnaesta, sedamnaesta i tridesetšesta komunistička divizija pri uništenju od dve nemačke divizije.“ General Mihailović je naređivao i majoru Dragiši Rakiću (pseudonim »Gis-Gis«), komandantu Vojvodine JVuO, da pokuša dobiti municiju od okupatora, koristeći se pritom i srpskim kvislinškim strukturama, budući da je [[Banat]] formalno bio dijelom [[Vojna uprava u Srbiji|Nedićeve Srbije]]: „Postarajte se za nabavku municije kako ste predvideli. Iskoristite raspoloženje Nemaca u Banatu za jačanje naše organizacije. Isto tako iskoristite i Nacionalnu službu rada.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> 11. maja 1944, general Mihailović (pseudonim »Hans«) piše da je naredio »Viktoru« (major [[Mladen Mladenović]], komandant Čegarskog korpusa JVuO), »Hermanu« (potpukovnik [[Radoslav Đurić]], komandant Južne Srbije JVuO), »Orelu« (potpukovnik [[Dragutin Keserović]], komandant Rasinsko-topličkog korpusa JVuO) i »Minču« (major [[Branivoj Petrović]], komandant Deligradskog korpusa JVuO) da „iskoriste akciju“ okupatora protiv snaga NOVJ u [[Južna Srbija|južnoj Srbiji]], kao i da „na pogodan način“ nabave naoružanje i municiju: {{izdvojeni citat|Po podacima od Viktora, Hermana i Georgija [potpukovnik Milutin Radojević, delegat VK JVuO za područje Jablanice i Toplice — prim.] jedna nemačka divizija jačine oko 15.000 nalazi se u [[Kuršumlija|Kuršumliji]], [[Prokuplje|Prokuplju]], [[Žitorađa|Žitorađi]], [[Pukovac|Pukovcu]] i [[Leskovac|Leskovcu]]. Ima 70 tenkova. Pripremaju se za akciju protiv komunista. [[Gestapo]]vci iz [[Niš]]a traže Viktora i nude oružje i municiju i da ne diraju naše. Keserović 8 i 9 napadao na komuniste u okolini [[Ribarska Banja|Ribarske Banje]] sa [[Jastrebac|Jastrepca]] i od sela Zdravinja. Crveni dobili pojačanje i Orel se povukao na polazni položaj [[Zdravinje]] — [[Veliki Šiljegovac]]. Orel se sprema za ponovni napad. Naredio sam: Viktoru: Da Knjaževački korpus uputi Orelu za akciju na Jastrepcu i Moravskom srezu, ako ga već nije uputio. Sa ostalim snagama da zatvori prelaze na [[Morava|Moravi]] od Niša do Leskovca. Da iskoristi na pogodan način ponudu oružja i municije, jer sada moramo tući komuniste i treba iskoristiti nemačku akciju. 2. — Hermanu: Treba iskoristiti akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice. Da prikupi svoje snage u Jablanici i da dejstvuje najpogodnijim pravcem protivu komunista imajući u vidu akciju Nemaca. Na pogodan način da dođe do municije. 3. — Orelu: Da iskoristi akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice i da mu se stavlja pod komandu Knjaževački i Deligradski korpus. Na pogodan način da dođe do municije. 4. — Minču: Da odmah pomogne Orela u akciji na Jastrepcu i Moravskom srezu kako je već naređeno i da je pod komandom Orela.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref>}} 12. maja 1944, Draža Mihailović obavještava potpukovnika [[Zaharije Ostojić|Zaharija Ostojića]] (pseudonim »Sto-Sto«) sljedeće: „2 i 5 divizija su sada u srezu Zlatiborskom. Napadi se vrše sa svih strana.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> Napad su vršile njemačke i bugarske trupe, zajedno sa ljotićevcima i četnicima. U depešama<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 2/1—28.</ref> koje je komandant Cersko-majevičke grupe korpusa major [[Dragoslav Račić]] poslao Mihailoviću prethodnog dana o saradnji četnika i Njemaca, između ostalog, stoji: {{izdvojeni citat|Saznajem da su [[Užice]] pune Jankovićevih [Milutin — prim.] četnika i da [[Predrag Raković|Raković]], [[Neško Nedić|Neško]], Ajdačić, Janković i Mitić drže neke konferencije sa Nemcima. Ako boga znate sprečavajte ovo... Ako dalje budem vodio borbu protiv komunista zajedno sa Nemcima, ja ću duboko zaglaviti... Zbog ovoga molim da mi odobrite da se vratim na moj teren i povedem samo štabnu akciju u [[Istočna Bosna|Istočnoj Bosni]] i [[Srem]]u. Neko od nas mora ostati čist.}} U proljeće 1944. godine, prilikom njemačke kontraofanzive protiv partizana u jugozapadnoj Srbiji u kojoj su učestvovale i značajne četničke snage, zabilježena je i fotografija komandanta 1. ravnogorskog korpusa JVuO sa njemačkim oficirom, vjerovatno iz Wehrmachtove divizije [[Brandenburger|''Brandenburg'']].<ref name="yuhistorija.com"/> [[Datoteka:Zvonimir_Vuckovic_i_Nemci.jpg|minijatura|Kapetan [[Zvonimir Vučković]] (desno), komandant 1. ravnogorskog korpusa JVuO, pozira sa njemačkim oficirom tokom [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|partizanskog prodora u Srbiju]] (april/maj 1944. godine)]] General [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka, 16. maja 1944. godine podvlači svojim potčinjenim: „'''Pokret DM bio je i ostaje neprijateljski.'''”<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=758&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000754.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist und bleibt Feind."}})</ref> Felber podsjeća kako četnička saradnja u borbi protiv »crvenih« proističe samo iz činjenice da su komunisti njihov neprijatelj br. 1, ali neprijatelj br. 2 i dalje ostaje okupaciona sila. General Felber stoga preporučuje da se »borba protiv partizanskih bandi« oprezno nastavi voditi skupa s jedinicama generala Mihailovića: {{izdvojeni citat|Četničke grupe koje se nalaze u borbi protiv komunista, ne treba nikako ometati niti ih napadati, već ih podupirati u borbi. Saradnja s četnicima u borbi protiv komunista, uz najštedljiviju isporuku municije i pod nadzorom okupacione sile, može biti samo lokalna i radi akutne borbe protiv partizanskih bandi. U tom slučaju potrebno je isporučivati i sanitetski materijal i negovati ranjenike. Za svaku isporuku potrebno je odobrenje Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka. Preporučujemo da se u svim prilikama obraća nesmanjena pažnja pokretu DM i njegovim postupcima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=759&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000755.] <br /> ({{jez-njem|"Cetnikgruppen, die sich im Kampf mit Ko. befinden, sind dagegen nicht zu hindern und nicht anzugreifen, sondern in ihrem Kampf zu fördern. Ein Zusammengehen mit Cetniks im Kampf gegen die Ko. unter sparsamter Lieferung von Munition unter Aufsicht der Besatzungsmacht darf nur örtlich und nur zum Zwecke des akuten Kampfes gegen die Partisanenbanden erfolgen. In diesem Falle ist auch Lieferung von Sanitätsmaterial und Pflege der Verwundeten erforderlich. Munitionslieferung bedarf in jedem Falle der Zustimmung des Mil.Befh. Südost. Ungeschwächte Aufmerksamkeit gegenüber der DM–Bewegung und deren Maßnahmen ist nach wie vor überall geboten."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_272.htm Informacije Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 16. maja 1944. potčinjenim komandama i štabovima o držanju prema četnicima]</ref>}} U zapisniku generala Felbera s kraja maja 1944, apostofira se korištenje Mihailovićevih četnika i Ljotićevih dobrovoljaca za odbranu jugozapadne granice okupirane Srbije od partizanskog prodora: {{izdvojeni citat|Predviđeno je da se veći dio četnikâ Draže Mihailovića pošalje kući, da se najpouzdaniji koriste kao izviđači na granici, i da se dobrovoljci (SDK), poslije apsolutno neophodnog odmora i osvježenja, kasnije iskoriste kao graničari.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=817&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000813.] <br /> ({{jez-njem|"Es ist beabsichtigt, von den DM–Cetniks einen größeren Teil nach Hause zu schicken, die Zuverlässigsten als Aufklärer an der Grenze zu verwenden, und später das SFK nach einer unbedingt notwendigen Ruhepause und Auffrischung als Grenzschutz einzusetzen."}})</ref>|Zapisnik o putovanju za Niš i Sofiju 25-28.05.1944.}} General [[Edmund Glaise von Horstenau]], vršio je od 15. juna do 25. juna 1944. dužnost komandanta Jugoistoka, zamjenjujući generala Hansa Felbera, koji se po službenom zadatku nalazio u Njemačkoj. Opisujući u svom ratnom dnevniku stanje u Srbiji, tj. odnose između njemačkih i bugarskih okupacionih trupa, s jedne, kao i četnika i kvislinga, s druge strane, Horstenau navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|'''Nemci gotovo da nemaju svojih trupa u Srbiji'''. Postoji samo nekoliko policijskih jedinica. Najveći deo Srbije nalazi se pod kontrolom bugarskog okupacionog korpusa. Bugarskih vojnika nema samo u severozapadnom delu Srbije i Banata. No, bugarske trupe u Srbiji jesu najlošije bugarske jedinice. Tek što sam na kratko vreme preuzeo Vrhovnu komandu u Beogradu, dve bugarske čete, zajedno sa svojim oficirima, prebegle su partizanima kod Leskovca. Jedine trupe na koje je čovek mogao da se osloni u borbi protiv partizana bili su srpski dobrovoljci, a donekle i ruski. Upotrebljivi za borbu protiv partizana bili su i ljudi Draže Mihailovića. Vezu sa njim za mene je održavao jedan nemački major [Erich Weyel], nosilac odlikovanja „viteškog krsta“.<ref>Glez fon Horstenau, Između Hitlera i Pavelića: Memoari kontroverznog generala, Nolit, Beograd, 2007, str. 508.</ref>}} U vrijeme izvođenja [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Trumpf«]], u kojoj se [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pridružila njemačkim trupama u borbi protiv partizana, došlo je 14. jula 1944. u [[Kruševac|Kruševcu]] do sastanka vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera sa kapetanom [[Neško Nedić|Neškom Nedićem]], načelnikom štaba ove četničke formacije. Tom prilikom, Nedić je istaknuo da su „četnici u Englesku izgubili svako poverenje, pošto su ih Englezi izdali“, ponudivši svoje usluge u „borbi protiv komunizma“. General Felber je ocijenio da je riječ „o potpuno ozbiljnoj ponudi četnika koju treba prihvatiti“, s čim se složio i major Erich Weyel, oficir za vezu kod kapetana Nedića: {{izdvojeni citat|Neško Nedić je sada načelnik štaba četničke grupe koja se sa nama bori u akciji »Trumpf« i čija se jačina može proceniti na oko 10.000 ljudi. [...] Pošto su oni sami u borbi protiv komunizma i suviše slabi, uvideli su da moraju tražiti oslonac u nemačke oružane snage, ''kojima će se bezuslovno potčiniti sa puno poverenja''. Oni su spremni da se bore protiv komunizma svuda tamo gde bih ih ja postavio. Na drugoj strani, Nedić je molio ponovnu pomoć u vidu ''isporuke municije i naoružanja, a naročito teškog naoružanja''. Četnici su spremni da daju svaku garanciju da će se isporučeno naoružanje i municija upotrebiti samo protiv komunizma. [...] Neško Nedić je još jednom molio za poverenje ne samo ovdašnjih nemačkih komandi nego i čitavog nemačkog naroda, kao i za priznanje srpskog naroda kao najvećeg neprijatelja komunizma na Balkanu. ''Kao dokaz svog unutarnjeg raspoloženja ponudio je da se lično dalje bori na [[Istočni front|istočnom frontu]] posle čišćenja Srbije od komunizma'' i siguran je da bi to, slično njemu, učinio i jedan veliki broj četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_93.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 15. jula 1944. Komandi Grupe armija »F« o razgovoru vođenom 14. jula 1944. u Kruševcu, sa četničkim komandantom Neškom Nedićem u vezi zajedničkih dejstava protiv jedinica NOV i POJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=734&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frames no. 000725—000726.] <br /> ({{jez-njem|"Nesko Nedić ist z.Zt. Chef des Stabes der beim Unternehmen "Trumpf" mit uns kämpfenden Cetnikgruppe, deren Stärke auf etwa 10 000 Mann zu schätzen ist. </br> Da sie im Kampf gegen den Kommunismus alleine zu schwach seien, sähen sie ein, dass sie Anlehnung an die deutsche Wehrmacht suchen müssten, der sie sich voller Vertrauen bedingungslos unterstellten. Sie seien bereit, gegen den Kommunismus zu kämpfen überall da, wo ich sie hinstellen würde. Auf der anderen Seite erbat Nedić erneut Unterstützung durch Lieferung von Munition und Waffen, insbesondere schweren Waffen. Die Cetniks seien bereit, jegliche Garantie zu bieten, dass das Gelieferte nur gegen den Kommunismus verwendet würde. </br> Nesko Nedić bat nochmals um Vertrauen nicht nur der hiesigen deutschen Stellen, sondern des ganzen deutschen Volkes und um Anerkennung des serbischen Volkes als stärksten Feind des Kommunismus auf dem Balkan. Als Beweis seiner inneren Haltung bot er sich an, nach Säuberung Serbiens vom Kommunismus für seine Person an der Ostfront weiterzukämpfen, und er sei sicher, dass auch eine grosse Anzahl Cetniks es ihm gleich tun würde."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka Komandi Grupe armija »F« od 15. jula 1944. godine}} Major Weyel je još od kraja aprila 1944. godine tijesno surađivao s kapetanom Neškom Nedićem (general Kurt von Geitner je 28. IV zabilježio da je formirana „nova Borbena grupa major[a] Vajel[a]“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000628—000629.] <br /> ({{jez-njem|"Neue Kampfgruppe Major Weyel."}})</ref>) u koordiniranju njemačko-četničkih operacija protiv partizana.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> U izvodu iz ratnog dnevnika Armijske grupe »F« za 18. jul 1944.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=978&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000837.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Major v.Geitner unterrichtet Oberst i.G. Selmayr über neue Lage in Serbien: Am 17.7. eröffneten rote Kräfte südl. Korsumlja [sic!] (S–Serbien) Angriff gegen Cetnikverband. unter Major Weyel. Cetnik zum Ausweichen in NW–Richtung gezwungen. Zielsetzung der Kommunisten wahrscheinlich lokale Verschiebung einer Division, da für Offensive Richtung Ibartal, vorherige Versammlung stärkerer Kräfte notwendig gewesen wäre. Abwehr nur durch Cetnik, nach Ibartal ein weiteres Russenbtl. als Sicherheitskoeffizient unter Schwächung der neu aufgebauten Drinaverteidigung verschoben."}})</ref> navedeno je da je ovo savezništvo, makar taktičko, još uvijek na snazi: {{izdvojeni citat|''General fon Gajtner obaveštava generalštabnog pukovnika Zelmajera o novoj situaciji u Srbiji'': </br> Dana 17. 7. crvene snage otpočele su napad južno od Kuršumlije (južni deo Srbije) na četničke jedinice pod komandom majora Vajela. Četnici su bili prinuđeni da se povuku u pravcu severozapada. Cilj komunista je verovatno lokalno pomeranje jedne divizije, pošto bi za ofanzivu u pravcu Ibarske doline bilo potrebno prethodno prikupljanje jačih snaga. Odbrana počiva samo na četnicima, a upućen je još jedan bataljon Rusa kao koeficijent sigurnosti, uz slabljenje organizovane odbrane na Drini.}} U dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 26. jul 1944. godine, četničkim se jedinicama odaje priznanje za krupne usluge koje su u vrijeme [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Kehraus«]] učinili okupatoru defanzivnim dejstvima pri zadržavanju glavnine snagâ NOVJ: {{izdvojeni citat|''Srbija: Operacija »Kehraus«'' [Čistka]: </br> Očigledno da je glavnina neprijateljskih snaga snažno potučena i kao takva povukla se preko srpsko-albanske demarkacione linije. Dodir sa neprijateljem održava se samo sa zaštitnicama. Operacija je time završena, naknadno čišćenje se produžava borbenim grupama koje učestvuju. Mada se u toku operacije nije uspelo u razbijanju glavnine neprijateljskih snaga, ipak je pošlo za rukom, naročito masovnom upotrebom četnika, da se osujeti namera neprijatelja da prodre u pravcu Ibra. U prostoru Sokobanje, pod pritiskom naših i četničkih snaga, delovi bandi prešli su, pod borbom sa jedinicama iz pripravnosti za zaštitu železnice, prugu Zaječar — Knjaževac u pravcu bugarske granice, dok je glavnina, uz velike gubitke u borbama sa četnicima, prodrla u prostor Aleksinca. Od 23. 7. četničke grupe su prodrle preko Save u Srem i tamo se od tog vremena nalaze u borbi sa komunistima. U ostalim delovima Srbije lokalna delatnost bandi, dok se u Banatu vrše neprekidne sabotaže u žetvi.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=204&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289457—6289458.] <br /> ({{jez-njem|"SERBIEN: ”KEHRAUS” MASSE FD–KRAEFTE ANSCHEIN. STARK ANGESCHLAGEN, UEBER SERB–ALB. DEMARKATIONSLINIE AUSGEWICHEN. FD–BERUEHRUNG NUR NOCH MIT NACHHUTEN. UNTERNEHMEN DAMIT ABGESCHLOSSEN, NACHSAEUBERUNG DURCH BETEILIGTE KGRN. FORTGESETZT. WENN ES IM VERLAUF DES UNTERNEHMENS NICHT GELANG MASSE FD–KRAEFTE ZU SCHLAGEN, SO IST ES DOCH, INSBESOND. DURCH MASSENEINSATZ DER CETNIKS GELUNGEN, FD–ABSICHT, IN RICHTUNG IBAR VORZUSTOSSEN, ZU VEREITELN. UNTER DRUCK EIG. UND CETNIK KRAEFTE BANDEN RAUM SOKOBANJA MIT TLN. UNTER KAMPF MIT ALARMEINHEITEN BAHNLINIE ZAJEZAR KNJAZEVAC RICHTUNG BULGAR GRENZE UEBERSCHRITTEN, MIT MASSE UNTER VERLUSTREICHEN KAEMPFEN MIT CETNIKS BIS IN RAUM ALEKSINAC VORGEDRUNGEN. SEIT 23.7. CETNIKS–GRUPPEN UEBER SAVE NACH SYRMIEN VORGEDRUNGEN UND DORT SEITDEM IM KAMPF MIT KOMM. IM UEBRIGEN SERBIEN OERTL. BANDENTAETIGKEIT, BANAT ANHALTENDE ERNSTSABOTAGE.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (26. VII 1944)}} Nakon dva dana, poslat je iz Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Wehrmachta sljedeći dopis: {{izdvojeni citat|Srbija: </br> Završni izvještaj [o operaciji] „Kehraus“: Uz približno 70 sopstvenih poginulih iz svih borbenih grupa koje su učestvovale (uključujući četnike), 363 poginula neprijatelja, 464 zarobljenika i dezertera.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000242.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: </br> Abschlussmeldung "Kehraus": Bei etwa 70 eig. Toten aller beteiligten Kgrn. (einschl. Cetniks) 363. gez. Fd.–Tote, 464 Gefangene und Überläufer.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (28. VII 1944)}} 27. jula 1944, centrali u Berlinu javljali su iz komande Grupe armija »F«: „Srbija: Glavnina snažno potučenih neprijateljskih snaga u operaciji »Keraus«, koja se povukla ka jugu, ponovo je, posle neuspelog pokušaja da se povuče u oblast Albanije, napadnuta od strane Borbene grupe »Dizener« i četnika u prostoru jugoistočno od [[Medveđa|Medveđe]]. Gubici neprijatelja u akciji »Keraus« na dan 24. i 25. 7.: 29 mrtvih, 302 zarobljena, 8 mitraljeza, 2 minobacača i preko 200 pušaka.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=210&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289463.] <br /> ({{jez-njem|3.) SERBIEN </br> MASSE DER BEI ”KEHRAUS” STARK ANGESCHLAGENEN UND NACH S AUSGEWICHENEN FD.– KRAEFTE NACH MISSLUNGEN VERSUCH IN ALBAN. GEBIET AUSZUWEICHEN, IM RAUM SO MEDVEDJA DURCH. KGR. DIESENER UND CETNIKS ERNEUT ANGEGRIFFEN. FEINDVERLUSTE "KEHRAUS" AM 24. U. 25.7.: 29 GEZ. TOTE, 302 GEFANGENE, 8 M. G., 2 GR. W. UEBER 200 GEWEHR.}})</ref> Sjutradan, sumirani su rezultati ove operacije: „U Srbiji operacija »Keraus« je postigla potpuni uspeh; neprijatelj je bio prinuđen da izmakne u pravcu juga. Pošlo nam je za rukom da prodorom u pravcu Ibarske doline osujetimo njegovu nameru.“<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref> Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka za 30. jul 1944, takođe upućen Vrhovnoj komandi njemačkog Wehrmachta, bilježi da jedinice JVuO nastavljaju davati doprinos naporima okupatora u slamanju ofanzive koju je NOVJ poduzela u južnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|Prilikom nastavljanja čišćenja u operaciji »Keraus«, dijelovi neprijateljskih snaga istočno od [[Lebane|Lebana]] prodrli su u pravcu sjevera. Glavnina je napadnuta u prostoru Lebana od strane Borbene grupe »Dizener« i četnikâ. 5. policijski puk (bez III bataljona) stupio je u akciju sa istoka. Borbene grupe 27. bugarske divizije (5 bataljona) ponovo će stupiti u akciju 31. 7. u cilju naknadnog čišćenja iz doline Toplice u pravcu juga. Neprijateljski gubici — 27. 29. jul: Od strane Borbene grupe »Dizener« i četničke grupe »Vajel« neprijatelju nanijeti gubici od 117 mrtvih (izbrojani), 604 zarobljenih; zaplijenjeno 9 mitraljeza, 5 automobila, 5 minobacača, 560 pušaka, 6 radio-uređaja, velike količine municije i [vojne] opreme svake vrste.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=221&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289474—6289475.] <br /> ({{jez-njem|"3.) SERBIEN: </br> BEI NACHSAEUBERUNG ”KEHRAUS” TLE. FD–KRAEFTE O LEBANE NACH N VORGEDRUNGEN. MASSE RAUM S LEBANE DURCH KGR. DIESENER UND CETNIKS ANGEGRIFFEN. POL. RGT. 5 OHNE ROEM 3. ) VN O ANGESETZT. </br> KGR. 27. BULG. DIV. (5 BTLNE) ANTRITT 31. 7. ERNEUT ZUR NACHSAEUBERUNG AUS TOPLICA – TAL NACH S. FEINDVERLUSTE 27.</br> 29.7.: BEI KGR. DIESENER UND CETNIK–GRUP[P]E WEYEL: 117 GEZ. TOTE, 604 GEFANGENE, 9 MG, 5 M PI, 5 GR W., 560 GEWEHRE, 6 FUNKGERAETE, GROSZE [sic!] MENGEN MUN. UND GERAET ALLER ART.}})</ref>}} Komanda Jugoistoka obavještava 11. avgusta 1944. da se Rasinsko-toplička grupa korpusa JVuO, pod komandom potpukovnika Dragutina Keserovića, i zvanično stavila pod komandu njemačkog Wehrmachta tokom [[Topličko-jablanička operacija 1944|Topličko-jablaničke operacije]]: {{izdvojeni citat|Situacija kod Borbene grupe Diesener mirna. Četnička grupa Keserovića se dobrovoljno stavila pod komandu Borbene grupe Diesener. Ponovni napad protiv neprijateljskih snaga južno od Lebana počinje 13. VIII.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=288&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289541: Dnevni izvještaj komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 10. augusta 1944 (11. august 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"C ) LAGE BEI KGR. DIESENER RUHIG. </br> CETNIK–GRUPPE KESEROVIC FREIW. UNTER BEFEHL KGR. DIESENER GETRETEN. </br> ERNEUTER ANGRIFF GEGEN FD– KRAEFTE S LEBANE LAEUFT AM 13.8. AN."}})</ref>|Izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Vermahta za 10. avgust 1944. godine}} Neposredna četničko-nemačka operativna saradnja ponovila se i prilikom nemačkih operacija [[Operacija "Trumpf"|"Trumpf"]] i [[Operacija "Halali"|"Hallali"]] u jablaničko-topličkoj oblasti protiv [[21. srpska divizija NOVJ|21]]. [[22. srpska divizija NOVJ|22]]. [[24. srpska divizija NOVJ|24]]. i [[25. srpska divizija NOVJ|25]]. divizije NOVJ tokom jula i avgusta 1944. {{izdvojeni citat|Ministar [[Nojbaher]] konstatuje da je premijer [[Milan Nedić|Nedić]] — ukazujući na neudovoljene zahteve za oružjem ponovno izrazio nameru da demisionira — verno služio nemačkim interesima. Slično je i s Mihailovićem, koji se do danas trudio da ne zauzme neprijateljsko držanje prema okupatoru. To isto Važi i za ostale vodeće Srbe, koji su se, pod parolom »Dajte nam oružje — onda pripadamo Vama«, lojalno držali.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_231.htm Zabeleška obaveštajne grupe nemačkih komandi na Jugoistoku od 30. avgusta 1944. sa savetovanja u štabu komande Jugoistoka o aktuelnim pitanjima saradnje sa Dražom Mihailovićem i razvoju celokupne situacije na području Jugoistoka]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=980&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000974—000978.] <br /> ({{jez-njem|"Hierzu stellt Minister Neubacher fest, dass Ministerpräsident Nedic – der unter Hinweis auf die unerfüllten Waffenwünsche erneut Rücktrittsabsichten geäussert habe – in gutem Glauben zur deutschen Sache handelte. Ähnlich verhält es sich bei DM, der sich bis heute bemüht habe, keine feindselige Haltung dem Okkupator gegenüber einzunehmen. Das gleiche gilt für die anderen führenden Serben, die sich unter dem Motto: "Gebt uns Waffen – dann gehören wir zu Euch!" loyal verhalten hätten."}})</ref>|Nemački obaveštajni izveštaj od 30. avgusta 1944.}} === Desant na Drvar (1944) === {{main|Desant na Drvar}} Za [[Desant na Drvar]] (operacija »Rösselsprung«), preduzet maja i juna 1944, komanda [[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druge oklopne armije]] je angažirala oko 16.000 njemačkih vojnika i tri hiljade [[Momčilo Đujić|Đujićevih]] četnika.<ref name="Pop izdaje">[https://www.znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.]</ref> Četnici su bili dragoceni kao nemački informatori, pa su upravo oni doneli Nemcima tačan podatak o lokaciji Titovog štaba: {{izdvojeni citat|Prema četničkim podacima, Tito se nalazi u drvarskoj pećini, prema drugim izvorima u Oštrelju sjeverno od Drvara.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=459&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000455.] </br> ({{jez-njem|"IIc: Tito nach Cetnikmeldg. in Höhle Drvarska Pecina bei Drvar, nach anderer Meldg. in Ostrelj N Drvar."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja [[15. brdski armijski korpus (Nemačka)|15. brdskog korpusa]] za 10. mart 1944.}} U izvještaju 2. oklopnoj armiji iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], poslatom 19. maja 1944. godine, navedeno je da će četničke jedinice biti u potpunosti podređene njemačkom Wehrmachtu u ovoj operaciji: {{izdvojeni citat|''Telegram K-di 2. okl. armije'' Tiče se: »Reselšprunga« [...] 7) Ojačani 105. SS-izv. bat. sa potčinjenim 369. izv. bat. napada X-dana, nastupajući od Livna duž Livanjskog polja preko Bosanskog Grahova na Drvar, sprečava neprijateljske proboje prema jugoistoku i razbija neprijateljski komandni aparat. U Bosanskom Grahovu naši četnici, u Drvaru naši padobranci.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_63.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. maja 1944. Komandi 2. oklopne armije o izvršenim pripremama i zadacima potčinjenih jedinica za operaciju »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=724&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frames no. 000715—000716.] </br> ({{jez-njem|"Fernschreiben An PzAOK 2 </br> Betr. Rösselsprung </br> 7.) Verstärkte SS–AA 105 mit unterstellter AA 369 stösst am X–Tag antretend von Livno entlang Livanskopolje über Bosn.Grahovo auf Drvar vor, verhindet feindl. Ausbruch nach Südosten und zerschlägt feindl. Führungsapparat. In Bosn.Grahovo eigene Cetniks, in Drvar eigene Fallschirmjäger."}})</ref>}} Komanda Druge oklopne armije je uzvratila XV brdskom armijskom korpusu dopisom od 21. maja 1944. iz kojeg se zaključuje da se četnici nalaze pod komandom majora Ernsta Benescha iz divizije [[Brandenburger]], kao i da se za njih počeo koristiti službeni naziv »[[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|Hrvatska borbena zajednica]]«: {{izdvojeni citat|1) Crveni komandni centar u Drvaru (po svoj prilici Vrhovni štab Tito, u Drvaru, na staroj stočnoj pijaci, Američka vojna misija Trninić Breg, u Prnjavoru Engleska vojna misija, preostala Ruska misija neotkrivena). Treba računati sa mesnim obezbeđenjem, pre svega na visovima severoistočno, istočno i zapadno od Drvara, u datom slučaju i na protivvazdušnu odbranu. Dalji podaci o neprijatelju postepeno se saopštavaju komandantu 500. padobranskog lov. bat. od strane Ic K-de 2 okl. armije i majora Beneša. 2) Operacija »Reselšprung« treba da ukloni crveni komandni centar oko Drvara. Komandovanje »Reselšprung«: XV brd. AK, istaknuto komandno mesto Bihać. Za operaciju »Reselšprung« nastupaju X-dana (spuštanje padobranskog lov. bat.) na Drvar: [...] d) Ojačana Borbena grupa 1. puka »Brandenburg« (bez 1. bat.) sa potčinjenom Hrvat. borbenom zajednicom, od Knina na Bosansko Grahovo, odatle u više borbenih grupa protiv linije Prekaja (14 km ji. od Drvara) — Drvar. Zadatak: Doček bandi i štabova koji se povlače prema jugu. Grupe nose maskirno odelo. 3) 500. SS-padobranski lov. bat., komandant šturmbanfirer Ribka, sa potčinjenom SS-padob. nast[avnom] četom (očekuje se konačno odobrenje [[Heinrich Himmler|rajhsfirera SS]]), 40 ljudi odreda »Beneš« i 6 ljudi kontraobaveštajne službe spuštaju se X-dana, u trenutku što je moguće ranije, u crveni komandni centar Drvar i uklanjaju munjevitim napadom naročito Vrhovni štab Tito, kao i ostale crvene komandne štabove i savezničke, odnosno ruske vojne misije.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_66.htm Naređenje Komande 2. oklopne armije od 21. maja 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa za dejstva u operaciji »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=698&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frame no. 000690.] </br> ({{jez-njem|"1.) Rotes Führungszentrum in DRVAR (voraussichtlich Hauptstab TITO DRVAR am alten Viehmarkt, amerik.Mil.Missionen TRNIC BREG, in PRNJAVOR engl.Mil.Mission, Verbleib russ.Mission nicht geklärt). Mit örtlichen Sicherungen, vor allem auch auf den Höhen NO, O und W DRVAR, gegebenenfalls auch mit Flak, ist zu rechnen. Weitere Feindfeststellungen werden an Kdr. Fallschirmjäg.Btl.500 durch Pz.AOK.2 I c und Major BENESCH laufend übermittelt. </br> 2.) Das rote Führungszentrum um DRVAR soll durch das Unternehmen "RÖSSELSPRUNG" ausgeschaltet werden. </br> Führung "RÖSSELSPRUNG": XV.Geb.AK., vorgeschobener Gefechtsstand BIHAC. </br> Zu "RÖSSELSPRUNG" treten am x–Tag (Absprungtag des Fallschirmjäg–Btl.) auf DRVAR an: </br> d) Kampfgruppe verst. 1.Rgt.Brandenburg (ohne I.Btl.) mit unterstellten kroat. Kampfgemeinschaften von KNIN auf BOS.GRAHOVO, von dort in mehreren Kampfgruppen gegen Linie PREKAJA (14 SO DRVAR) – DRVAR. Auftrag: Auffangen von nach Süd ausweichenden Banden und Stäben. Gruppe trägt Tarnbekleidung. </br> 3.) SS–Fallschirmjäg.Btl.500, Führer Sturmbannführer RYBKA mit unterstellter SS–Fallsch.Ausb.Komp. (endgültige Genehmigung Reichsführer SS steht noch aus), 40 Mann Abt. BENESCH und 6 Mann Abwehr landet am X–Tag zum frühest möglichen Zeitpunkt in roten Führungszentrum DRVAR und schaltet in blitzatrigem Zugriff insbesondere den Hauptstab TITO sowie weitere rote Führungsstäbe und allierte bzw. russ.Mil.Missionen aus."}})</ref>}} Nemci su nakon operacije ocenili da četnici izviđačke zadatke izvršavaju besprijekorno, vođstvo im je dobro, ljudstvo naviklo na fizičke napore. Nemci zaključuju da su im četnici "neophodni su pri osiguranju komunikacija, posebno zbog pomanjkanja vlastitih trupa".<ref>NAW, T-314, Roll 566, 000048-9: Izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa o rezultatima formiranja „Hrvatskih borbenih grupa“ (30. juni 1944).</ref> === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1944) === {{Poseban članak|Ponuda Draže Mihailovića Adolfu Hitleru}} [[Datoteka:First Vrede sa četnicima.jpg|thumb|Nemački kapetan von Wrede i četnički komandanti kapetan [[Nikola Kalabić]], major [[Dragoslav Račić]] i kapetan [[Neško Nedić]], nakon potpisanog sporazuma o zajedničkoj borbi protiv partizana, u Topoli 11. avgusta 1944. (''nemački izvor'')<ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_536.jpg Wredeova zabeleška str.1]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_537.jpg Wredeova zabeleška str.2]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_538.jpg Wredeova zabeleška str.3]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_539.jpg Wredeova zabeleška str.4]</ref>]] Tokom jula i avgusta [[1944]]. intenzivirani su kontakti između predstavnika nemačke komande Jugoistoka [[Herman Nojbaher|Nojbahera]], predsednika vlade [[Milan Nedić|Nedića]] i predstavnika Mihailovića.<ref>[http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B8%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D1%83_%D1%81_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_14.7.1944. Nemački izveštaj o razgovoru s četnicima od 14.7.1944]</ref> Njemačka strana je nakon sastanka između predstavnika Obavještajnog odjeljenja komandanta Jugoistoka i trojice visokih oficira JVuO, Mihailovićevih izaslanika ([[Dragoslav Račić]], [[Neško Nedić]] i [[Nikola Kalabić]]), održanom u Topoli 11. avgusta 1944, na osnovu ponude JVuO zaključila da se „političko zauzimanje stava Draže Mihailovića i njegovog pokreta potpuno izmenilo. Oni su spremni da u potpunosti sa nama sarađuju“. Mihailovićevi izaslanici su stavili do znanja da je za JVuO najvažnije objedinjavanje domaćih antikomunističkih snaga, opšta mobilizacija i „stvaranje jedne srpske nacionalne armije za uništenje komunizma u Srbiji“. Pošto je za ostvarenje tog cilja bila neophodna njemačka dozvola i naoružanje, JVuO je bila spremna da se obaveže na lojalnost i vjernost okupatoru.<ref name="yuhistorija.com"/> Rittmeister Fürst von Wrede citira riječi četničkih oficira sa sastanka: {{izdvojeni citat|»Srbi, koje vi niste poznavali, ipak se bore za vas. Mi se obavezujemo našom časnom oficirskom rečju da ćemo biti verni. Pokret Draže Mihailovića je spreman da dâ sve garancije koje Nemci budu zahtevali. '''Naše smrtno neprijateljstvo protiv komunizma je najbolja garancija naše vernosti'''. Nas ne interesuje budućnost, svejedno kako će se rat završiti, mi smo odlučili, ako tako mora biti, da viteški propadamo.«<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_227.htm Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 11. avgusta 1944. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića o uslovima za sastanak Draže Mihailovića sa Nojbaherom]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000502.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben, die Ihr nicht bekannt habt, aber kämpfen für Euch. Wir verpflichten uns mit unserem Offz.Ehrenwort, dass wir treu sein werden. Die DM—Bewegung ist bereit, sämtliche von den Deutschen verlangten Garantien zu geben. Unser Todfeindschaft gegen den Kommunismus ist die beste Garantie für unsere Treue. Die Zukunft interessiert uns nicht, gleichgültig wie der Krieg ausgehen mag, wir sind entschlossen, wenn es sein muss, ritterlich zugrunde zu gehen."}})</ref>}} Rittmeister Fürst Wrede je sumirao predloge predstavnika Draže Mihailovića na sledeći način: {{izdvojeni citat| 1. DM želi da razgovara sa opunomoćenikom [[Hitler|firera]] za jugoistočni prostor. 2. On teži okupljanju svih nacionalnih srpskih snaga. 3. Mobilizacija i naoružavanje svih za oružje sposobnih Srba za borbu protiv komunizma. Naoružavanje i vođstvo pod nemačkim Vermahtom. 4. DM moli da sam ostane u ilegali. 5. Pripadnici DM—pokreta ne treba da budu u nemačkim uniformama. 6) Mesto sastanka ne treba ni u kom slučaju da bude Beograd ili neki veći grad.<ref name="B0_11 1944">[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_11.8.1944. Nemački zapisnik sa pregovora sa četnicima 11.8.1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000502—000503.] <br /> ({{jez-njem|"1.) DM wünscht mit dem Bevollm. des Führers für den Südostraum zu sprechen. </br> 2.) Er fordert Zusammenschluss aller nat. serb. Kräfte. </br> 3.) Mobilisierung und Bewaffnung aller waffenfähigen nat. Serben zum Kampf gegen den Kommunismus. Ausrüstung und Führung durch die deutsche Wehrmacht. </br> 4.) DM bittet selbst illegal bleiben zu können </br> 5.) Die Angeh. der DM–Bewegung sollen nicht in dt. Uniform gekleidet werden. </br> 6.) Ort der Zusammenkunft soll keinesfalls Belgrad oder eine grössere Stadt sein."}})</ref>}} O saradnji sa četnicima Draže Mihailovića u jednoj se njemačkoj preporuci s početka avgusta 1944. navodi: {{izdvojeni citat| ''Saradnja sa četničkim bandama'' Komandantu Jugoistoka upućen je dopis Ob. od./oficir Abvera str. pov. br. 6161/44, u vidu naređenja, o isporuci oružja i municije četničkim bandama i o saradnji između nemačkih operativnih jedinica i pojedinih lojalnih četničkih bandi u cilju zajedničke borbe protiv komunističkog neprijatelja. Postavljanjem oficira za vezu u četničkim bandama treba njihovo držanje stalno nadzirati.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1035&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000893.] ({{jez-njem|"Zusammenarbeit mit Cetnik—Banden. An den Mil.Befh. Südost ergeht mit Ic/AO Nr. 6161/44 g. Kdos. v. 2.8.44 ein Befehlschreiben über die Belieferung der Cetnikbanden mit Waffen und Munition und über die Zusammenarbeit zwischen deutschen Verbänden und einzelnen lojal erscheinen den Cetnik—Banden für Zwecke des gemeinsamen Kampfes gegen den kommunistischen Feind. Durch Abstellung von Verbindungsoffzen.zu den Cetnik—Banden ist deren Verhalten laufend zu überwachen."}})</ref>}} U večernjem izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 16. avgusta 1944, prenosi se vijest da je general Draža Mihailović, u koordinaciji sa predsjednikom srpske vlade generalom Milanom Nedićem, pred okupacione vlasti iznio ponudu o »potpunom potčinjavanju četničkih jedinica«: {{izdvojeni citat| Srbija: Sporazumno sa Nedićem, Draža Mihailović je ponudio nemačkom komandovanju potpuno potčinjavanje četničkih jedinica. Pored postojanja problema davanja talaca, unutrašnjih srpskih suprotnosti i ponude za lični dogovor Draže Mihailovića sa specijalnim opunomoćenikom Ministarstva inostranih poslova, sada postoji samo zahtev za oružje za zajedničku borbu. Srpska vlada je jednovremeno zamolila prijem kod komandanta Jugoistoka i verovatno će tom prilikom biti iznesena i namera o njenoj ostavci.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1090&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000948.] <br /> ({{jez-njem|"In Übereinstimmung mit Nedic hat DM dtsch. Führung volle Unterstellung der Cetnik Verbände angeboten. Bei Geiselgestellung, Einstellung alle Innerserbischen Gegensätze und Angebot persönlicher Aussprache DM mit Sonderbevollm.Ausw.Amtes liegt allein Waffenforderung für den gemeinsamen Kampf vor. Serbische Regierung hat zugleich um Empfang bei Mil.Befh. Südost ersucht und wird dabei voraussichtl. Rücktrittsabsicht vortragen."}})</ref>}} Povodom Mihailovićevog predloga, 17. i 18. avgusta je održan sastanak na najvišem nivou u nemačkoj komandi Jugoistoka. Tu su još jednom sumirani Dražini predlozi: {{izdvojeni citat| a) Bezuslovno obećanje, da nijedan nemački vojnik neće biti napadnut od četnika. Davanje talaca. b) Zajednička borba isključivo protiv komunista u cilju uspostavljanja mira i reda. Nemci i četnici ne moraju biti neprijatelji. c) Neprijatelj br. 1 su komunisti i svi oni koji ih podržavaju ili ne sadejstvuju u borbi protiv komunista. d) Draža Mihajlović moli da ga se privuče organizovanju Srpskog dobrovoljačkog korpusa i organizovanju Dobrovoljačkog korpusa. e) Bilo kakva veza s partizanima je nemoguća. f) Draža Mihailović moli da se stvori prijateljskije raspoloženje, da bi se oslobodilo četnike, koji su uhapšeni u Srbiji, bez posredovanja četnika. g) U slučaju invazije nema borbe protiv Nemaca. Borba protiv komunista će se produžiti. Četnici hoće da spreče vezu partizana s invazionim trupama. h) Draža Mihajlović nema veze s Englezima. On i ne želi više da je ima, odgovarajući engleskom držanju prema srpskom narodu.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=581&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000576—000577.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Das Verhandlungsangebot des DM sieht folgende wesentlichen Punkte vor: </br> a) Unbedingtes Versprechen, kein deutscher Soldat werde von Cetniken überfällen. Geiselgestellung. </br> b) Gemeinsamer Kampf ausschliesslich gegen Kommunisten zur Herstellung von Ruhe und Ordnung. Deutsche und Cetniken brauchen nicht Feinde zu sein. </br> c) Feind Nr. 1 sind Kommunisten und alle, die sie unterstützen oder im Kampfe gegen Kommunisten nicht mitwirken. </br> d) DM bittet, ihn zu Ausbau des SFK und Aufbau Freikorps heranzuziehen. </br> e) Irgendeine Verbindung mit Partisanen ist unmöglich. </br> f) DM bittet zur Hebung freundschaftlicher Stimmung um Freilassung der in Serbien verhafteten Cetniken ohne Vermittlung der Cetniken. </br> g) Im Invasionsfall kein Kampf gegen Deutsche. Kampf gegen Kommunisten wird weitergeführt. Verbindung der Partisanen zu Invasionstruppen wollen Cetniken verhindern. </br> h) DM ohne Verbindung zu Engländern. Er will auch keine mehr haben, entsprechend engl. Verhalten gegen serb. Volk."}})</ref>}} Jedan iskaz<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=585&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000580.] ({{jez-njem|"Durchführung der Zusammenarbeit mit dem Cetnik–Banden, Ausbildung und Führung im Kampf wird den in erster Linie hierfür zuständigen Sicherheitsdienst und SD übertragen. Dieser ist allein für die politische Kampfführung vorgesehen, hat die engsten Verbindungen zu den Cetniks und führt in einem Raume, der als eine Art Heeresgebiet Domäne des Sicherheitsdienstes und des SD ist."}})</ref> sa ovog sastanka ubjedljivo svjedoči o uspostavljenim tijesnim vezama između [[Sicherheitsdienst|njemačkih obavještajnih struktura]] i četničke Vrhovne komande: {{izdvojeni citat|Sprovođenje sadejstva s četničkim bandama, obuka i komandovanje u borbi biće preneti Službi obezbeđenja i SD koji su u prvom redu nadležni za ovo. Ta je služba isključivo predviđena za političko vođenje rata, '''ima najuže veze s četnicima''' i komanduje na jednom određenom području, koje je, kao neka vrsta vojnog područja, domen Službe obezbeđenja i SD.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref>|Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 18. avgusta 1944. povodom ponude Draže Mihailovića za saradnju u borbi protiv NOVJ}} U izvještaju poslatom 20. avgusta 1944. godine iz Operativnog odjeljenja [[Beograd]] [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], navodi se da je za prijem kod vođe [[Treći Reich|Reich]]a [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] pripremljen zajednički referat feldmaršala [[Maximilian von Weichs|Maximiliana von Weichsa]], komandanta Jugoistoka i specijalnog opunomoćenika Ministarstva inostranih poslova na Jugoistoku [[Hermann Neubacher|Hermanna Neubachera]], na temu ''saradnje sa Dražom Mihailovićem i buduće politike u Srbiji'', kao i da je sa ovim upoznat feldmaršal [[Wilhelm Keitel]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frames no. 000971—000972.]</ref> Tog je dana sačinjena i službena bilješka u kojoj je sadržan sljedeći prijedlog: {{izdvojeni citat|Po predmetu ponude Nedić — Draža Mihailović, ministar Nojbaher predlaže da se organizacija četničkih jedinica prenese u nadležnost Višeg SS i policijskog vođe u Srbiji. Načelnik štaba komandanta Jugoistoka se saglasio s ovim predlogom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000972.] <br /> ({{jez-njem|"In der Angelegenheit Angebot Nedic – DM schlagt Minister Neubacher vor, die Organisation der Cetnik–Verbände dem Höh.SS–Pol.Führer in Serbien zu übertragen. Chef des Gen.Stabes–O.B.Südost ist mit diesem Vorschlag einverstanden."}})</ref>}} Sâm Neubacher je 20. avgusta uputio opširan izvještaj ministru vanjskih poslova Velikonjemačkog Reicha [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]], u kojem je urgirao za prihvatanje ponude Nedić—Mihailović, navodeći da je Nedić garantirao da će se „pokret DM uzdržati od svake neprijateljske radnje protiv Nemaca i da ni u slučaju povlačenja Nemaca iz Srbije neće na Nemce biti ispaljen nijedan metak“. O odnosu Mihailovića i JVuO prema okupatoru od trenutka kada ga je Hitler imenovao ''Specijalnim izaslanikom Ministarstva vanjskih djela za Jugoistok'', Hermann Neubacher piše: {{izdvojeni citat|U pogledu Draže Mihailovića, upućujem na svoje mnogobrojne ranije telegrame. Svoje dosledno antikomunističko držanje dokazao je nedvosmisleno, uprkos najvećem pritisku od strane Engleza, odrekavši se njihove pomoći u naoružanju dok su Englezi istovremeno, preteći naoružavali Tita. Iskustva poslednjih 12 meseci u pogledu njegovog držanja prema nemačkim oružanim snagama, dosadašnje zajedničke borbe na antikomunističkom frontu i dosadašnja ozbiljna ugroženost srpske nacije, koju on priznaje u punom opsegu, smatram dovoljnim osnovom za to da će D. M. održati reč koju nam je dao ako u ovom odlučujućem trenutku budemo pružili preko Nedića odlučujuću pomoć. Spreman sam, posle jednog ličnog razgovora sa D. M., da preuzmem odgovornost za to da nas taj čovek neće napasti s leđa i da će on sam učiniti bezopasnim one elemente svoga pokreta koji su nepouzdani u pogledu nas.<ref>AVII, Mikroteka, NAV, N—T—312, rol. 780, f. 371746.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_69.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje PORAZ MIHAILOVIĆEVIH SNAGA U SRBIJI I NOVI SPORAZUMI SA OKUPATOROM I KVISLINGOM MILANOM NEDIĆEM]</ref>}} Specijalni nemački izaslanik Hermann Neubacher je ocenio da obećanja Draže Mihajlovića u pogledu lojalnog držanja treba uzeti ozbiljno, pošto je dokazao on "da je toliki antikomunista, da je '''usprkos engleskim ponudama dao prednost prosjačenju kod okupatora''' pred slogom s crvenom stranom".<ref name="ReferenceB"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=575&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000570.] <br /> ({{jez-njem|"D.M. habe zweifellos bewiesen, dass er <br /> 1. Burgfrieden mit Besatzungsmacht halten will und <br /> 2. So sehr Antikommunist ist, dass er trotz Angeboten von englischer Seite einen Bettelgang beim Okkupator der Einigung mit der roten Seite vorgezegen hat. <br /> Zusicherungen D.M.'s auf loyale Einstellung sind ernst zu nehmen, da D.M. in antikommunistischer Frage stets konsequente Haltung eingenommen hat."}})</ref> Ovi pregovori završili su formulisanjem inicijative za formiranje srpske armije od 50.000 ljudi za borbu protiv komunizma kojom bi rukovodio [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]], a koju bi opremila nacistička Nemačka. Ali [[Hitler]] je odbacio inicijativu, uz naglasak da će dato oružje "jednom kasnijom prilikom biti upravljeno protiv Nemaca". Vođa [[Treći Reich|Velikonjemačkog Reicha]] je formulisao svoju konačnu odluku na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Zaključujući, Führer je ustanovio, da on a) nema ništa protiv “malih taktičkih manevara“ s pokretom DM, b) da zatraženo formiranje armije, koja bi bila jačine 50.000 ljudi, nikako ne bi moglo doći u obzir.<ref name="znaci.org">[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm Službena beleška sa referisanja Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22.8.1944]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=814&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000811.] <br /> ({{jez-njem|"Abschliessend, stellte der Führer fest, daß er <br /> a) gegen "kleine taktische Manöver" mit der DM–Bewegung keine Bedenke habe, <br /> b) daß die Aufstellung der gefordeten 50 000 Mann starken Armee auf keinen Fall in Frage kommen könne."}})</ref>|Službena beleška sa referisanja komandanta Jugoistoka Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22. avgusta 1944. godine}} Ipak, u skladu sa idejom o formiranju srpskog korpusa pod komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]] koji bi se borio na strani Nemaca, [[6. septembra]] [[1944]]. [[Srpska državna straža]] i [[Srpska granična straža]] (ukupno oko 13.000 ljudi) stavljene su pod komandu Mihailovićevog komandanta Srbije generala [[Miroslav Trifunović|Trifunovića]]. Potom su jedinice [[Srpska državna straža|Srpske državne straže]] i [[Srpska granična straža|Srpske granične straže]] 6. oktobra [[1944]]. sabrane su u Jagodini gde je od njih formiran [[Srpski udarni korpus]] sa tri divizije, koji je brojao oko 6.800 ljudi. Komanda Srpske straže i Granične straže predana je naredbom generala Felbera generalu [[Miodrag Damjanović|Miodragu Damjanoviću]], šefu Nedićevog kabineta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=875&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000871.] <br /> ({{jez-njem|"An den Präsidenten den serbischen Ministerrates Herrn Generaloberst Nedić. Herr Ministerpräsident! <br /> Ich bin damit einverstanden, dass der Generalmajor Damjanović mit der Führung der serbischen bewaffneten Verbände mit Ausnahme des SFK betraut wird. Dieses Korps muss meiner Auffassung noch in den bewährten Händen des General Mušićki [sic] bleiben. Mit dem Ausdruck meiner vorzüglichen Hochachtung."}})</ref> Damjanović je bio i glavni Mihailovićev pouzdanik u Nedićevoj upravi, te su se on i komandanti Straže odmah stavili pod Mihailovićevu komandu. Ove jedinice, preimenovane u Srpski udarni korpus Jugoslovenske vojske u otadžbini, pridružile su se tako drugim četnicima u povlačenju prema Sandžaku. Njihovo je savezništvo ipak bilo nesigurno i ubrzo će se raspasti.<ref>[https://znaci.org/00001/40_74.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNICI SE POVLAČE IZ SRBIJE]</ref> === Bitka za Srbiju (1944) === {{Poseban članak|Bitka za Srbiju 1944.}} [[Datoteka:Četnici i Nemci u Srbiji 1944.jpg|minijatura|Grupa nemačkih vojnika i četnika Draže Mihailovića u vreme proboja u Srbiju 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ.]] U povjerljivom izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 26. avgusta 1944. godine, analizirano je stanje na [[Balkansko poluostrvo|Balkanu]] nakon objave rata Trećem Reichu od strane [[Bugarska|Bugarske]] te proglašenja neutralnosti [[Rumunija|Rumunjske]] (i jedna i druga su do tada bile potpisnicama [[Trojni pakt|Trojnog pakta]]), neposredno po ulasku jedinica [[Crvena armija|Crvene armije]] na teritorij dvije države. Oficiri Wehrmachta anticipiraju držanje četnika Draže Mihailovića u novonastaloj, kompliciranoj situaciji: {{izdvojeni citat|Ustanički pokreti na području Balkana – izuzev pokreta Draže Mihailovića – dobit će pojačan zamah, tako da ubrzo treba očekivati prekid svih vlastitih veza s cijelim južnim Balkanom. '''Pokret Draže Mihailovića predstavlja jedinu antiboljševičku organizaciju koja, uz odgovarajuću potporu, može biti dugoročno korisna našim interesima u borbi protiv boljševizma'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=874&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000870—000871.] ({{jez-njem|"Darüber hinaus werden die Aufstandsbewegungen im Balkan–Raum – abgesehen von der DM–Bewegung – verstärkten Auftrieb erhalten, so dass in Kürze mit einer Unterbrechung sämtlicher eigenen Verbindungen nach gesamtem Süd–Balkan gerechnet werden muss. Die DM–Bewegung stellt bei entsprechender Unterstüzung die einzige antibolschewistische Organisation dar, die im Kampf gegen den Bolschewismus auf längere Sicht unseren Interessen nutzbar gemacht werden kann."}})</ref>}} [[Bitka za Srbiju 1944.]] je bila zajednički saveznički poduhvat sa ciljem ovladavanja središnjim komunikacijskim prostorom nemačkih snaga na Balkanu. Dejstva na tlu izvršavala je [[NOVJ]], a [[Saveznici]] su obezbeđivali borbeno sadejstvo, snabdevanje i pomoć iz vazduha. Četnici su se u ovim borbama našli direktno na strani [[Wehrmacht]]a. U to vreme, Saveznici su već promenili odnos prema [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevim]] snagama, a njihov prioritet u Jugoslaviji postalo je jačanje snaga [[NOVJ]] u Srbiji.<ref>{{Cite web |title=Ficroj Meklejn: RAT NA BALKANU, glava 11 - NOVI DOGOVOR |url=http://www.znaci.org/00001/1_11.htm |access-date=2023-08-14 |archive-date=2023-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230902100016/https://www.znaci.org/00001/1_11.htm }}</ref> Vrhovni štab NOVJ nameravao je da partizanske snage u Srbiji pomogne prodorom jačih snaga iz [[Bosna|Bosne]] i [[Crna Gora|Crne Gore]]. Nemačka komanda, kao i Mihailović, bili su rešeni da to spreče. Ključnu fazu bitke za Srbiju predstavlja [[Durmitorska operacija|operacija »Rübezahl«]]. Njemačka Komanda Jugoistoka prikupila je za ovu operaciju sljedeće raspoložive snage: {{izdvojeni citat|''Predmet'': Planiranje »Ribecal«,  1.) Snage koje učestvuju: a) Južna grupa: glavni deo 1. brd. div., albanska milicija i delovi SS-divizije »Skenderbeg«, b) Bor[bena] grupa »Jugozapad«: 2 ojačana bataljona 181. peš. divizije sa III/13. SS-puka, c) S[evero] z[apadna] grupa: 2. puk Brandenburg (bez 1 bat.), 3/12. tenk. bat. z. b. V., CDK i četnici (Drinski korpus), d) S[everna] grupa: 14. SS-puk (bez III), e) I[stočna] grupa: Viša k-da III/363. puka, 696. bat. feldžandarmerije, delovi 297. izv. bat., 2/201. brig. jur. topova, f) Grupa »Krempler«, g) Padobranski lov. bat. »Brandenburg«<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=491&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000486.] <br /> ({{jez-njem|"Betr.: Plannung "Rübezahl". </br> 1.) Beteiligte Kräfte: </br> a) Südgruppe: Masse 1. Geb. Div., alban. Milizen und Tle. SS–Div. Skanderbeg. </br> b) Kgr. Südwest: 2 verst. Btlne. 181 J.D. mit III./SS–13 </br> c) NW–Gruppe: 2. Rgt. Brandenburg (o. 1 Btln.) 3./Pz. Abt. z.b.V. 12, MFK, und Cetniks (Drina–Korps). </br> d) N–Gruppe: SS–Rgt. 14 (ohne III.). </br> e) O–Gruppe: Höh. Kdo. mit III./363, Feld Gend.Abt. 696, Tle. A.A. 297, 2./Stu. Gesch.Brig 201. </br> f) Gruppe Krempler. </br> g) Fallschirm–Jg.Btl. Brandenburg."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_108.htm Izveštaj Komandanta Jugoistoka od 12. avgusta 1944. Vrhovnoj Komandi Vermahta o sastavu borbenih grupa i njihovim pravcima napada u operaciji »Ribecal«], Zbornik NOR-a, tom XII, knjiga 4, dokument br. 108.</ref>}} [[NOVJ]] je nastojala da koncentriše snage na levoj strani [[Lim (reka)|Lima]] za proboj u [[Srbija|Srbiju]]. Nemačka [[Komanda Jugoistoka (Nemačka)|Komanda Jugoistoka]] je rešila da brani [[Srbija|Srbiju]] aktivnim dejstvima - sprečavanjem pokreta jedinica [[NOVJ]] kroz [[Bosna|Bosnu]] prema zapadu, kao i nizom krupnih i ambicioznih operacija u [[Sandžak]]u i istočnoj [[Bosna|Bosni]] sračunatih na razbijanje koncentracija [[NOVJ]] i njihovo onesposobljavanje za ofanzivna dejstva. Snage [[JVuO]] sa velikim entuzijazmom učestvovale su u ovim operacijama, kao i u onim koje je organizovao nemački komandant [[Srbija|Srbije]] protiv lokalnih partizana i povremenih prodora. Vrhunac ovog sadejstva nastupio je u avgustu [[1944]],<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[Službena beleška oficira Abvera Komande Jugoistoka od 22. avgusta 1944. sa referisanja komandanta Jugoistoka Adolfu Hitleru, http://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230814062743/https://znaci.org/00001/4_12_4_112.htm |date=2023-08-14 }}] Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 112</ref> kada su se odvijala najintenzivnija i najmasovnija dejstva. U izvještaju Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. godine upućenom Vojnoupravnom komandantu Jugoistoka, konstatuje se ozbiljna političko-bezbjednosna kriza uzrokovana uspješnim partizanskim manevrom, tj. prodorom u Srbiju: {{izdvojeni citat|Započeo je očekivani veliki Titov napad na Srbiju. Dok su u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], na [[Drina|Drini]], pripremljene jedinice bile tako desetkovane našim akcijama da mu tamo samo slabe snage stoje na raspolaganju, dotle je jačim delovima Titovih jedinica, koje su bile u centralnom delu [[Crna Gora|Crne Gore]], oko 3 divizije, pošlo za rukom da upadnu u [[Južna Srbija|južnu Srbiju]] i da pređu dolinu [[Ibar|Ibra]]. One sada u rejonu između Ibra i [[Južna Morava|Južne Morave]], po sjedinjavanju sa tamošnje 3 srpske crvene divizije, ugrožavaju obe glavne saobraćajne arterije prema jugu. Slobodu pokreta ovih, oko 10.000 ljudi jakih i dobro naoružanih, združenih jedinica uspeli smo, istina u teškim borbama i uz mnogo gubitaka, pomoću nemačkih, bugarskih i srpskih snaga (četnici i [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]]) da suzimo; ipak, one su preslabe da bi, s obzirom na otkazivanje bugarskih jedinica, izborile odlučujuće uspehe.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_109.htm Izveštaj Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. komandantu Jugoistoka o vojno-političkoj i privrednoj situaciji u Srbiji]</ref>}} Koliki su značaj najviši okupacioni dužnosnici u Jugoslaviji pridavali upotrebi četničkih jedinicâ u borbi protiv snaga NOVJ, može se zaključiti i na osnovu jedne naredbe od 26. avgusta 1944. godine, koju potpisuje feldmaršal [[Maximilian von Weichs]]: {{izdvojeni citat| ''Naređenje komandanta Jugoistoka'' Suštinski zadatak [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]] i Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od sada pa nadalje jeste dovesti i držati sve četničke jedinice u Srbiji i Crnoj Gori u borbenom dodiru s crvenim snagama, kako im ne bi bilo dopušteno preuzimanje vlastite inicijative, koja bi zbog cjelokupne situacije mogla biti uperena i protiv Njemačke. Odbijanje borbe protiv komunista mora se odmah prijaviti kao prijeteći simptom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=13&rec=311&roll=191 NARA, T311, Roll 191, frame no. 000007.] <br /> ({{jez-njem|"Befehle OB.Südost <br /> Eine wesentl. Aufgabe Pz.AOk 2 und Mil.Befh.Südost ist ab sofort sämtl. in Serbien und Montenegro stehenden Cetnikverbände in Gefechtsberührung mit roten Kräften zu bringen und zu halten, um sie nicht zu einer eigenen Initiative die in Auswirkung der Gesamtlage auch gegen Deutschland gerichtet sein könnte gelangen zu lassen. Weigerung, dem Kampf gegen den Komm. aufzunehmen, ist als bedrohliches Symptom sofort zu melden."}})</ref>}} Uoči bitke sa partizanima, nemački Wehrmacht je snabdeo četnike svim raspoloživim zalihama italijanskog pešadijskog oružja i municije: {{izdvojeni citat|U nadovezi na dogovor od 15. 8. saopštava se, da se za izdavanje četničkim jedinicama mogu staviti na raspolaganje, u najboljem slučaju, sledeća oružja: 7.000 pušaka 6,5 mm (ital.) sa po 100 metaka, <br /> 50 teš. mitraljeza 8 mm (ital.) sa po 13.000 metaka, <br /> 42 laka bacača 4,5 mm (ital.) sa po 250 metaka. Upozorava se na to, da je time iscrpljena celokupna zaliha italijanske pešadijske municije u domenu Komandanta Jugoistoka i da se nove pošiljke mogu očekivati tek od oktobra 1944. godine i to u ograničenom obimu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=587&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000582.] </br> ({{jez-njem|"Im Nachgang zur Besprechung vom 15.8. wird mitgeteilt, dass für Ausgabe an Cetnik–Einheiten äusserstenfalls folgende Waffen zur Verfügung gestellt werden können: </br> 7 000 Gewehre 6,5 mm (i) mit je 100 Schuss, </br> 50 s.M.G. 8 mm (i) mit je 13 000 Schuss, </br> 42 le.Gr.W. 4,5 cm (i) mit je 250 Schuss. </br> Es wird darauf aufmerksam gemacht, dass damit der gesamte Bestand an ital. Inf. Munition im Bereich O.B.Südost erschöpft ist und Neulieferung in beschränktem Maße erst ab Oktober 44 erwartet werden darf."}})</ref><ref>[http://www.znaci.org/00001/4_14_4_228.htm Obaveštenje operativnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 16. avgusta 1944. obaveštajnom odeljenju o odobrenim količinama oružja i municije četničkim jedinicama]</ref>|Obaveštenje komande Jugoistoka o odobravanju oružja i municije četnicima (16. avgust 1944.)}} U nacrtu jednog izvještaja, sastavljenog od strane oficirâ Armijske grupe »F« u ljeto 1944. godine, sumira se iskustvo njemačkih okupacionih organa sa Mihailovićevim četnicima u [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupiranoj Jugoslaviji]]: {{izdvojeni citat|Dosadašnje držanje D.M.-a ima sljedeće karakteristike: a) Aktivna borba protiv komunista u Srbiji, Crnoj Gori i Hrvatskoj, s tim što je ova borba zbog brojčane, a naročito materijalno-tehničke nadmoći komunista, uvijek rizična za snage D.M.-a, b) Neispunjavanje od Saveznika postavljenih specijalnih zadataka, c) Lokalna, ponekad vrlo aktivna saradnja sa njemačkim trupama, obavještajnim i ostalim okupacionim organima, d) Potpuna spremnost za izvršavanje taktičkih instrukcija izdatih od strane njemačkih oficira za vezu, e) Stalno ponavljanje zahtjeva za municijom i oružjem radi borbe protiv komunista, kao nagrada za dokazanu lojalnost.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=970&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000960.] <br /> ({{jez-njem|"Das bisherige Verhalten der DM–Bewegung ist gekennzeichnet: </br> a) durch eine aktive Kampfführung gegen den kommunistischen Feind in Serbien, Kroatien und Montenegro, die bei zahlenmässiger und vor allem waffentechnischer Überlegenheit der kommunistischen Banden in jedem Falle mit einem besonderen Risiko für die DM–Kräfte verbunden ist, </br> b) durch die Nichtausführung der von den Allierten generell und im Form von Spezialaufgaben gegebenen Sabotageaufträge, </br> c) durch eine örtliche, z.Zt. sehr rege Zusammenarbeit der DM–Cetniks mit der deutschen Sicherungstruppe, den Abwehrorganen und den für Ausnutzung des Landes eingesetzten deutschen Dienststellen bezw. deren Organisationen, </br> d) durch eine absolute Bereitwilligkeit, sich den taktischen Weisungen der deutschen Verbindungsoffiziere zu unterwerfen, </br> e) durch die wiederholten Versuche, für bewiesene Loyalität Munition und Waffen zum Kampf gegen den kommunistischen Feind zu erhalten."}})</ref>}} Kada su partizani konačno uspeli da se probiju u Srbiju i krenu ka Beogradu, nastupila je panika u redovima okupatora i kvislinga/kolaboracionista: {{izdvojeni citat|Titovi partizani upali su u septembru 1944. u Srbiju i to na više mesta. Zapadni deo Srbije bio je potpuno nezaštićen. Tamo je bio stacioniran samo mali broj nemačkih policijskih jedinica, koje su, zajedno sa četnicima, tu i tamo još vodile borbe. Sa svih strana neprijatelj je krenuo ka Beogradu. U gradu je vladao mir. Mi smo sedeli u Beogradu ne na buretu baruta, nego smo se nalazili u njemu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>|[[Hermann Neubacher]], “Sonderauftrag Südost”}} U izveštaju od 18. septembra 1944, komandant Jugoistoka feldmaršal Maximilian von Weichs jasno sagledava težinu situacije u kojoj su se našle okupacione snage u Srbiji usljed nezadržive partizanske ofanzive. Von Weichs smatra da se njemačkom vođstvu poput imperativa nameće nastavak saradnje sa Mihailovićevim četnicima: {{izdvojeni citat|Loša situacija u Srbiji: zbog pomanjkanja vlastitih snaga, napredovanje partizana se može još samo usporiti; politika upotreba četnika pri tome je od nesmanjene važnosti, te će biti nastavljena svim sredstvima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=763&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000758.] <br /> ({{jez-njem|"Es kommt also darauf an, gegenüber den Banden in Serbien weiterhin mit unterlegenen Kräften eine Verzögerungstaktik zu betreiben in der Hoffnung, daß durch innerpolit. Gegensätze oder Versorgungsschwierigkeiten ihre Stoßkraft geschwächt wird. Ein Einspannen noch kampfbereiter Cetniks ist dabei von unverminderter Bedeutung u. wird mit allem Mitteln betrieben."}})</ref>|V. Weichs-ova ocjena situacije od 17.9.44 (18.9.44)}} Četnici su nudili okupatoru sadjejstvo u borbi protiv snaga NOVJ u zamjenu za municiju i naoružanje: {{izdvojeni citat|Više četničkih vođa s područja Beograda nudi se za borbu protiv komunista pri isporuci oružja i municije od strane Nijemaca.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=789&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: Kampfangebote mehrerer Cetnik–Führer Raum Belgrad gegen Kommunisten bei Waffen– und Munitionslieferung durch Deutsche."}})</ref>|Večernji izvještaj obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 19. septembar 1944. godine}} Krajem septembra 1944, četnici učestvuju s njemačkim jedinicama u borbi protiv partizana u raznim dijelovima Srbije. Tako u zapadnoj Srbiji, [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pod komandom potpukovnika [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]] i trupe Wehrmachta pokušavaju spriječiti prodor snaga NOVJ: {{izdvojeni citat|Zapadna i centralna Srbija: [...] Dijelovi Borbene grupe fon Jungenfeld prebačeni u Šabac, odakle su 26. septembra, u sadejstvu sa četničkom formacijom Račića, vršili napad na [[12. vojvođanski korpus NOVJ|12. korpus NOVJ]] koji nadire s juga.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1027&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 001015.] <br /> ({{jez-njem|"West– und Mittel– Serbien: </br> Tle. Kgr. v. Jungenfeld nach Sabac verlegt, von dort 26.9. im Zusammenwirken mit Cetnik–Verband Racic Angriff auf von Süd vordringendes XII. rotes Korps."}})</ref>}} Već početkom septembra, ova je elitna četnička formacija pomagala okupatoru u zapadnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|[[Požega (Srbija)|Požegu]] zauzele vlastite trupe u sadejstvu sa četnicima (Račić).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000246.] <br /> ({{jez-njem|"Pozega durch eigene Truppe in Zusammenwirken mit Cetniks (Racic) genommen."}})</ref>|Večernji izvještaj Obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 6. septembar 1944. godine}} Pukovnik von Jungenfeld se nalazio na čelu 5. policijskog puka, sa štabom u [[Šabac|Šapcu]]. O saradnji visokih četničkih oficira sa Jungenfeldom, poput komandanta Kolubarskog korpusa JVuO kapetana Milorada Lapčevića, generala [[Svetomira Đukića]], komandanta Severnih pokrajina JVuO (tj. [[Vojvodina|Vojvodine]] i [[Slavonija|Slavonije]]) ili majora Ilije Orelja, u vezi sa planiranjem krupnije operacije protiv snagâ [[NOV i POJ]] u [[Srem]]u avgusta 1944. godine, general Dragoljub Mihailović je bio obaviješten od strane pukovnika Dragomira Radovanovića, delegata Vrhovne komande Jugoslovenske vojske u otadžbini za Vojvodinu: {{izdvojeni citat|Dobro je što je kapetan Lapčević postavljen za komandanta Sremske jurišne grupe, no on je svojim radom za poslednji mesec dana stalno radio sa nemačkim komandantom iz [[Šabac|Šapca]]. On — kapetan Lapčević je izvodio akciju u [[Kupinovo|Kupinskom]] kutu po zapovesti nemačkog komandanta iz Šabca, javno sa njim sedeo obilazio Kupinski kut naravno da su u ovom pogledu sudelovali đeneral Đukić i major Orelj. Major Orelj je potpuno zabrljao. Nezgodno je što se svuda prestavlja za Vašeg Delegata te u ime Vaše onako pijan naređuje i govori. Sve ovo vide ovi naši mladi komandanti koji vode ljude i koji treba da nose ceo teret borbe na svojim leđima. Oni nemogu da dozvole da im neko prebaci da su saradnici Nemaca. Kapetan Lapčević, đeneral Đukić i major Orelj mogli su i trebali da rade, ali samo tajno, a nikako javno svakog dana sedeti u kafani u s. [[Ušće (Obrenovac)|Ušće]] pored puta [[Obrenovac]]—Šabac, još đeneral Đukić sa đeneralskom kapom i t.d. Da umirim ove mlade ljude i da im objasnim da će se ovo zabraniti i da će se ako se šta radi, u buduće tajno raditi, trebalo je dosta vremena i muke.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_37.htm Izveštaj delegata Vrhovne komande za Vojvodinu od 22. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o akcijama protiv NOV i POJ u Sremu i o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Istovremeno, Nijemci otpočinju s izvođenjem [[Operacija Cirkus|operacije »Cirkus«]] ({{jez-njem|Zirkus}}), čiji je cilj bio ovlađivanje [[Kolubara|kolubarskim]] pobrđem. Operacija je počela 24. septembra 1944, uz učešće [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS-divizije »Prinz Eugen«]], [[Brandenburger|1. puka »Brandenburg«]] (bez 1. bataljona), 202. tenkovskog bataljona, dijelova 5. policijskog puka i pripadnikâ Šumadijske i Kolubarske grupe korpusa JVuO.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.pdf Pregled dejstava potčinjenih jedinica vojnoupravnog komandanta Jugoistoka (Armijske grupe »Srbija«) od 23. avgusta do 4. novembra 1944. godine]</ref> Prethodnog dana, ispred Komande Jugoistoka je načelnik štaba Armijske grupe »F« general [[Arthur Winter]] uputio izvještaj kojim najavljuje početak operacije, napominjući da će se i brojne četničke jedinice boriti na strani Wehrmachta: {{izdvojeni citat|Početak "Cirkusa" 24. septembra. [...] Sve naše snage u sjeverozapadnoj Srbiji potčinjene su Borbenoj grupi fon Jungenfeld. U kruševačkom kraju uspješno napredovanje većih četničkih snaga, uz podršku 12. bataljona iz sastava [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], protiv crvenih bandi u području sjeverozapadno od Kruševca. Pothvat će biti nastavljen sa 6.000 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=941&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000931.] <br /> ({{jez-njem|"Beginn "Zirkus" 24.9. Durch Aufkl.– Vorstoss 1. Rgt. Brandenburg Arandjelovac stark feindbesetzt festgestellt. Sämtl. eig. Kräfte in NW–Serbien Kgr. v. Jungenfeld unterstellt. Raum Krusevac erfolgreicher Vorstoss stärkerer Cetnik–Kräfte, unterstützt durch 2./Pz.Abt.z.b.V.12 gegen rote Banden Raum NW Krusevac. Unternehmen wird mit 6000 Cetniks fortgeführt."}})</ref>|Povjerljivi izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 23. IX 1944.}} U septembru su kvislinške formacije [[Srpska državna straža|Srpska državna]] i [[Srpska granična straža|granična straža]] preformirane u [[Srpski udarni korpus]] (jačine 6.800), stavljen pod Mihailovićevu komandu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.htm Izveštaj komandanta Armijske grupe "Srbija" od 4. novembra 1944] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230714172817/https://znaci.org/00001/4_12_4_168.htm |date=2023-07-14 }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 168</ref> U prvoj polovini septembra, četničko-nemačka odbrana [[Srbija|Srbije]] sa zapada doživela je slom usled prodora [[NOVJ]]. Bitka za [[Srbija|Srbiju]] definitivno je rešena tokom oktobra [[Beogradska operacija 1944.|Beogradskom operacijom]], uz sadejstvo [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije]] sa oklopnim snagama [[Crvena armija|Crvene armije]]. No, i pored toga, JVuO je nastavila sadejstvovati sa Vermahtom: {{izdvojeni citat|Usljed jakog komunističkog pritiska, još četničkih jedinica, uključujući i one iz istočne Srbije, izrazile su spremnost za dalju borbu protiv komunista u saradnji sa njem. Wehrmachtom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=101&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame 000095: Izvještaj o neprijatelju u Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori i Albaniji (Dodatak za savjetovanje kod načelnika štaba jugoistoka od 2. oktobra 1944.)] <br /> ({{jez-njem|"Unter dem starken kommunistischen Druck haben sich weitere Cetnik–Führer, auch aus O–Serbien bereit erklärt, gemeinsam mit der Deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten zu kämpfen."}})</ref>|Izvještaj [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 2. oktobra 1944.}} {{izdvojeni citat|Četnička grupa Ocokoljića iz istočne Srbije osiguravala je pozadinu Müllerovom korpusu prilikom borbi protiv Rusa u rejonu okuka Dunava–Zaječar.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000562-000564: Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)] </br> ({{jez-njem|"Die ostserbische Cetnikgruppe des Ocokoljic hat dem Korps Müller bei den Verteidigungskämpfen gegen die Russen im Raum Donauschleife–Zajecar Dienste zur Freihaltung der rückwärtigen Verbindungen geleistet."}})</ref>|Njemački izvještaj od 19. oktobra 1944.}} Opšta (pozitivna) ocjena o doprinosu četničkih snaga u borbi na strani njemačkog Wehrmachta tokom bitke za Srbiju, data je u izvještaju štaba [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], poslatom 21. avgusta 1944. godine Vojnom zapovjedniku Jugoistoka generalu [[Hans Felber|Felberu]]: {{izdvojeni citat|Njemačko vođstvo u Srbiji je stoga moralo tražiti pomoć većih dijelova četnika Draže Mihailovića. Oni su slabo naoružani i nedavno su teško pogođeni usljed izostanka obuke samih boraca. Ipak, dobro su se borili, pretrpjeli su znatne krvave gubitke i mogu se označiti kao bezuslovno antikomunistički [nastrojeni].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=985&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000975.] ({{jez-njem|"Die deutsche Führung in Serbien mußte sich daher schon bisher der Mithilfe stärkerer Teile der DM–Cetniks bedienen. Diese sind schlecht bewaffnet und infolge geringer Ausbildung des Einzelkämpfers in der letzten Zeit stark angeschlagen worden. Sie haben sich aber gut geschlagen, erhebliche blutige Verluste zu verzeichnen und können als unbedingt antikommunistisch bezeichnet werden."}})</ref>|Njemačka procjena brojnosti partizanskih, njemačkih i kvislinških jedinica u Srbiji (21. august 1944).}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije|Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)}} [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 183-J28413, Jugoslawien, deutscher Rückzug.jpg|thumb|Nemački vojnici se povlače iz Srbije.]] Tokom septembra [[1944]]. glavna četnička mobilna formacija u centralnoj i zapadnoj Srbiji, [[Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa]] pod komandom [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]], skupa sa drugim pridruženim jedinicama, poražena je od nadirućih snaga [[NOVJ]] i potisnuta prema [[Beograd]]u. Ove su jedinice Nemci tokom [[3. oktobra|3]], [[4. oktobra|4.]] i [[5. oktobra]] 1944. vozovima prebacili sa željezničkih stanica Topčider i Ripanj do [[Kraljevo|Kraljeva]].<ref name="ReferenceC">Ratko Parežanin; MOJA MISIJA U CRNOJ GORI, Rim, 1974, str. 17-18.</ref><ref>Radomir Milošević-Čeda: ZAKASNELI RAPORT, Interprint, Beograd, 1996, str. 78-79.</ref> {{izdvojeni citat|Noću, iza ponoći, između 3. i 4. oktobra 1944, krenuli smo iz Beograda, sa železničke stanice u Topčideru... Uveče sam se oprostio sa komandantom Korpusa, generalom Kostom Mušickim... Kod Mušickog je u tom trenutku bio [[Nikola Kalabić]], a u štabu Dobrovoljačkog Korpusa sam primetio i Neška Nedića... Došli su da se dogovaraju sa Dobrovoljačkom komandom i da traže opremu i ostalo. Na brzinu progovorio sam nekoliko reči sa Neškom Nedićem. U vozu su s nama putovali i Kalabićevi četnici. Rekoše nam da idu do Kraljeva, gde se vrši koncentracija četnika za borbu.<ref name="ReferenceC"/>|Nedićev ministar [[Ratko Parežanin]]}} O oštrini borbi koje su se vodile između snaga NOVJ, s jedne, te okupatorsko-kolaboracionističkih jedinica s druge strane, svjedoči i jedan njemački izvještaj neposredno pred [[Beogradska operacija|pad Beograda]]. U izvještaju se apostofira strateški značaj koji je, za odbranu glavnog grada Srbije, predstavljala linija bojišnice u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], gdje je bila raspoređena Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO pod komandom potpukovnika Račića: {{izdvojeni citat|Račićeva jurišna grupa korpusa, koja je u septembru u teškim borbama na savskom zavoju bila potisnuta iz područja Čačak–Požega–Užice zbog napredovanja Titovih snaga u zapadnoj Srbiji ka sjeveru, probila se natrag u područje Užice–Požega–Čačak zapadno ka Drini u pojedinačnim grupama, trpeći velike gubitke, nakon što su njemačke snage raspoređene u ovom području povučene na [[Istočni front]]. Usljed nedostatka streljiva i oružja te u odsustvu njemačkih snaga koje bi ga poduprle, Račić je od tada mogao izvoditi samo manje operacije protiv komunističkih grupa. </br> Brzo napredovanje Rusa preko doline Morave do saobraćajnice Beograd–Kraljevo potpuno je promijenilo situaciju kod četnika. Čini se da je bliski kontakt s njemačkim trupama bio poremećen brzim pokretima njemačkih trupa uzrokovanim borbama, tako da se s te strane teško mogao vršiti bilo kakav kontinuirani uticaj na četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame no. 000562.] </br> ({{jez-njem|"Die im September durch den Nordvormarsch der Tito–Kräfte im westserbischen Gebiet aus dem Raum Cacak–Pozega–Uzice in harten Kämpfen gegen den Savabogen zurückgedrückte Sturmkorpsgruppe Racic hat sich nach Abzug der in diesem Raum eingesetzten deutschen Kräfte an die Ostfront wiederum unter starken Verlusten in Einzelgruppen in das Gebiet westlich der Drina und den Ausgangsraum Uzice–Pozega–Cacak durchgekämpft. Wegen Mangel an Munition und Waffen und im Hinblick auf das Fehlen deutscher Kräfte als Rückhalt hat Racic seitdem nur kleinere Aktionen gegen komm. Gruppen durchführen können. </br> Das rasche Vordringen der Russen über das Moravatal bis zur Straße Belgrad–Kraljevo hat die Lage der Cetniks völlig verändert. Die Tuchfühlung mit der deutschen Truppe scheint durch die im Kampfverlauf notwendig gewordenen raschen deutschen Truppenverschiebungen unterbrochen zu sein, sodass von dieser Seite die Möglichkeit zu laufender Einwirkung auf die Cetniks kaum mehr bestand."}})</ref>|Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)}} U mjesečnom izvještaju [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] ({{jez-njem|Heeresgruppe F}}) za oktobar 1944, poslatom Komandi Jugoistoka, konstatuje se da četnici u Srbiji nijesu u stanju održati svoje pozicije bez prisustva njemačkih okupacionih trupâ. Oficiri Wehrmachta tvrde da je „prebacivanje najvećeg dijela četničkih jedinica koje su se nalazile u sjevernoj i istočnoj Srbiji u suštini izvršeno da bi se izbjegli sukobi sa Rusima“, na čiju ih je „podmuklost“ upozorila Vrhovna komanda JVuO: {{izdvojeni citat|U borbi sa snagama 1. komun. korpusa koje su napredovale ka Beogradu, krajem septembra je Rudnički korpus [JVuO] u rejonu Lazarevca (32 km si. od Valjeva) potpuno uništen, dok je Kosmajski korpus uspio da se održi u rejonu sjeverno od Mladenovca (4 km j–ji. od Beograda). Nakon povlačenja njemačkih trupa, budući u nemogućnosti da zadrže dotadašnja operativna područja zbog premoći Rusa i komunista, četničke jedinice koje su se borile u sjeverozapadnoj i centralnoj Srbiji prebačene su do sredine oktobra na područje južno od Zapadne Morave.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001138.] <br /> ({{jez-njem|"Die Verlegung des grössten Teiles der in Nord– und Ostserbien befindlichen Cetnik–Einheiten wurde im wesentlichen zur Vermeidung von Zusammenstössen mit den Russen vorgenommem, vor deren Hinterlist das Obkdo. die Stäbe dringend warnte. <br /> Im Kampf mit den auf Belgrad vorgehenden Kräften des I.komm.Korps wurde Ende September das im Raum Lazarevac (32 NO Valjevo) stehende Rudnik–Korps völlig zerschlagen, während das Kosmaj–Korps sich im Raum Nord Mladenovac (4 SSO Belgrad) behaupten könnte. <br /> Angesichts der Unmöglichket, nach dem Abzug der deutschen Truppen die bisherigen Einsatzräume gegen die Übermacht der Russen und Kommunisten zu halten, wurden die in Nordwest– und Mittel– Serbien kämpfenden Cetnik–Einheiten biss Mitte Oktober in den Raum südlich der Westl. Morava verlegt."}})</ref>}} Izbijanje [[Crvena armija|Crvene armije]] na severoistočnu granicu Jugoslavije izazvalo je pometnju u četničkim redovima. Znatan deo četničkih trupa tokom septembra razbijen je od strane NOVJ u zapadnoj Srbiji. Sam [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]] sa manjom grupom boraca je nateran na povlačenje u Bosnu. Neki su pokušali da napadom na Nemce pred sam dolazak Crvene armije ponovo steknu saveznički status ([[Predrag Raković|Raković]], [[Dragutin Keserović|Keserović]], [[Dragoslav Račić|Račić]]), ali je i ovaj pokušaj bio kratkotrajan. Nakon neuspeha, glavnina se krajem oktobra koncentrisala u oblasti Ivanjice. Upravo u tom periodu vrh Armijske grupe E iz Grčke izbio je do [[Novi Pazar|Novog Pazara]]. Četnici su se priključili [[Proboj Armijske grupe E kroz Sandžak|prodoru Armijske grupe E kroz Sandžak]] u istočnu [[Bosna|Bosnu]]. {{Wikisource|Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.}} {{izdvojeni citat|Draža Mihailović će nastaviti borbu protiv komunizma. Njegove jedinice se već bore sa Titovim trupama i imaju djelomično vezu sa njemačkim jedinicama (pukovnik v. Jungfeld, general Müller). Sada je stvar u tome, kako upotrebiti četničke jedinice kao prethodnice i osiguranje za komunikacije prilikom predstojećeg izmještanja njemačkih trupa iz Srbije. Pritom se neće moći izbjeći da četnici, prateći moguće pokrete njemačkih trupa ka zapadu, ne dospiju na tlo Hrvatske.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=51&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"D.M. wird weiterhin Kampf gegen den Kommunismus führen. Seine Verbände stehen nach wie vor gegen den Titobanden und haben zum Teil auch die notwendige Bindung an die deutsche Truppe (Oberst von Jungfeld, General Müller). Es wird nunmehr darauf ankommen, die Cetniks bei den zu erwartenden Absatzbewegungen der deutschen Truppe in Serbien als eine Art Vorhut einzusetzen, die die rückwärtigen Verbindungen durch Kampf gegen die dortständigen kommunistischen Banden öffnen. Dabei ist nicht zu vermeiden, dass die Cetniks im Zuge möglicher Rückverlegung der deutschen Kräfte in Serbien nach Westen auf kroatisches Gebiet übertreten."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Prvog dana oktobra 1944, u Komandi Jugoistoka je održano savjetovanje na kojem je upozoreno na promjenljivo raspoloženje četnika prema njemačkoj oružanoj sili u okupiranoj Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Srbija: [...] Četničko držanje i dalje različito. Srbijanski četnici se bore zajedno sa Wehrmachtom protiv komunista. Čak je i sam Draža Mihailović tražio njemačko osiguranje za planirano prebacivanje svog štaba iz sjeverozapadne Srbije u područje jugozapadno od Beograda. Ovaj plan se ipak nije ostvario. Suprotno tome, četnici u Istočnoj Bosni, Hercegovini i južnoj Crnoj Gori su neprijateljski nastrojeni. Kreću se ka obali, kako bi u slučaju savezničkog iskrcavanja s njima uspostavili kontakt i dobili savezničku zaštitu od crvenih. Iz sigurnog izvora se doznaje da D.M. izričito osudio njihovo protivnjemačko držanje.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=111&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000105—000106.] ({{jez-njem|"Cetnik–Haltung weiterhin uneinheitlich. Serbische Cetniks kämpfen zusammen mit deutscher Truppe gegen komm. Banden. DM. selbst bat sogar um deutsche Hilfe zur Sicherung beabsichtigter Verlegung seines Hauptstabes von NW–Serbien in Raum SW Belgrad. Diese Absicht jedoch nicht durchgeführt. Demgegenüber feindselige Haltung der Cetniks im O–Bosnien, Herzegovina und S–Montenegro und Bewegung dieser Kräfte zur Küste in den Raum Dubrovnik mit dem Ziel, bei erwarteter engl.Landung Verbindung mit Allierten aufzunehmen und Schutz gegen Rote zu suchen. Nach S.Qu. bekannt, dass DM. die deutschfeidliche Haltung dieser Cetniks aussdrücklich missbilligt."}})</ref>|Izvještaj sa savjetovanja kod načelnika štaba Jugoistoka od 2. oktobra 1944 (1. oktobar 1944.).}} Koliki je stepen kontrole nad četničkim snagama u Srbiji uspjela ostvariti njemačka Komanda Jugoistoka, vidljivo je i iz zapisnika sa sastanka na vrhu, održanog neposredno pred početak [[Beogradska operacija|Beogradske operacije]] (8. X 1944), kada su zabilježene i riječi Višeg SS i policijskog vođe [[Hermanna Behrendsa]]: {{izdvojeni citat|Na pitanje g-dina feldmaršala [tj. [[Maximilian von Weichs|von Weichs]]a — prim.] postoji li mogućnost komunističkog ustanka u Beogradu, Viši SS i policijski vođa Obergruppenführer Behrends je odgovorio odrečno, ističući da su stalnim pročešljavanjem u posljednje vrijeme uklonjeni svi oni komunisti koji bi na bilo koji način mogli učestvovati u takvoj akciji. Na pitanje gdje se nalaze komunisti zatvoreni u koncentracioni logor, Behrends je odgovorio da su svi pobijeni. Na kraju je skrenuo pažnju na to da je u četničke redove uspio ubaciti dovoljno jake grupe Službe sigurnosti [SD-Sicherheitsdienst], koje imaju ostati sa četnicima i ubuduće. Na to je glavnokomandujući primijetio da je samo to dovoljan razlog zašto bi se vodstvo nad četnicima trebalo povjeriti isključivo Višem SS i policijskom vođi.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=52&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"Die Frage des Herrn Feldmarschall an den Obergruppenführer Behrends, ob er mit einem kommunistischen Aufstand in Belgrad rechne, verneinte dieser unter Hinweis darauf, dass er in letzter Zeit durch dauernde Durchkämmungen alle irgendwie für einen Putsch infrage kommenden Kommunisten beseitigt habe. Die Frage nach dem Verbleib der im Konzentrationslager erfassten Kommunisten beantwortete er dahingehend, dass diese alle umgelegt seien. Abschliessend wies Obergruppenführer Behrends noch daraufhin, dass er bei den Cetniks ausreichend starke SD—Kommandos eingebaut habe, die bei den Cetniks verbleiben würden. Von seiten O.B.Südost wurde daraufhin festgestellt, dass allein schon durch diese Tatsache die weitere Führung der Cetnikverbände durch den Höh.SS und Pol.Führer gegeben sei."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Nakon poraza u [[Bitka na Jelovoj gori|bici na Jelovoj gori]], Vrhovna komanda JVuO na čelu sa Dražom Mihailovićem obrela se u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]]. Potpukovnik [[Zaharije Ostojić]], komandant Istaknutog dela štaba Vrhovne komande, šalje 30. septembra 1944. komandantu Zlatiborskog korpusa kapetanu Dušanu Radoviću (pseudonim »Kondor«) upozoravajuću depešu: {{izdvojeni citat| ''Za Kondora — ultra urgent'' Imam obaveštenje da ste Vi, [Miloš] Marković i [Filip] Ajdačić upućeni u [[Višegrad|višegradski]] srez sa specijalnim zadatkom i da ćete isti izvršiti u punoj vezi sa [[Gestapo]]m i Švabama. Vaši ljudi pričaju da su kaznena ekspedicija. Još u toku današnjeg dana očekujem Vaše objašnjenje, jer ću u protivnom preduzeti potrebno, a narod i istorija reći će ko je izdajnik?<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_133.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 7. avgusta 1944. do 7. januara 1945. godine]</ref>}} Jedinice [[Crvena armija|Crvene armije]] i [[NOVJ]] u prvoj polovini oktobra [[1944]]. zaposele su komunikaciju dolinom [[Morava (reka)|Morave]] između [[Vranje|Vranja]] i [[Velika Plana|Velike Plane]], što je otežalo [[Proboj Armijske grupe "E" iz Grčke 1944|proboj Armijske grupe "E" iz Grčke]]. Ova formacija time je bila usmerena na komunikaciju [[Skoplje]] - [[Kosovska Mitrovica]] - [[Raška]], odnosno dolinom [[Ibar (reka)|Ibra]], i zatim na otvaranje puteva prema [[Sarajevo|Sarajevu]] pod borbom. Tokom ovog četvoromesečnog proboja saradnja između Armijske grupe "E" i četnika iz [[Srbija|Srbije]] i [[Crna Gora|Crne Gore]] imala je više vidova. U izvještaju [[91. armijskog korpusa]] Wehrmachta od 25. oktobra 1944. godine, što ga je potpisao general [[Werner von Erdmannsdorf]],<ref>NARA, T314, Roll 1360, frame no. 000889.</ref> odato je svojevrsno priznanje generalu Mihailoviću i njegovim četnicima kao najvrjednijim antikomunističkim (sa)borcima na čitavom okupiranom području [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope]]: {{izdvojeni citat|Među antikomunističke grupe u Srbiji spadaju i sljedbenici srpskog pukovnika Draže Mihailovića [Mihailović je unaprijeđen u čin generala još decembra 1941. — prim.] i neke nezavisne četničke jedinice (četnik — borac za slobodu). Pukovnik Draža Mihailović igra u Srbiji ulogu sličnu onoj koju igra general [[EDES]]-a [[Napoleon Zervas|Zervas]] u Grčkoj. On jeste anglofil, ali i apsolutno antikomunistički nastrojen. Na osnovu njegova antikomunističkog stava, saradnja [četnika i Nijemaca] u borbi protiv Titovih komunističkih bandi bila je uglavnom zadovoljavajuća. Srbin je dobar vojnik i u tom pogledu nalazi se na prvom mjestu na Balkanu. Disciplinovan je, žilav i uporan, te stoga stoji iznad prosječnog Grka. Srpske bande se bore žešće od Grka i imaju se više cijeniti od grčkih bandita. Njihovo naoružanje je dobro.|Uputstvo za srpsko-albansku teritoriju, izdato od strane obavještajnog odjeljenja 91. armijskog korpusa, 25. oktobar 1944. godine}} Prilikom proboja od [[Sjenica|Sjenice]] prema [[Prijepolje|Prijepolju]] [[24. oktobra|24]]-[[31. oktobra]] [[1944]]. Nemci su nastupali zajedno sa borcima [[Srpski udarni korpus|Srpskog udarnog korpusa]] protiv snaga [[37. sandžačka divizija|37. sandžačke divizije]]. Od Prijepolja se glavnina [[Armijska grupe "E"|Armijske grupe "E"]] kroz Sandžak usmerila na pravac Prijepolje - Višegrad - Rogatica - Sarajevo. Jednim motorizovanim bataljonom Nemci su 1. novembra otvorili su put Prijepolje - Pljevlja, i usmerili celokupne četničke snage iz [[Srbija|Srbije]] na pravac [[Sjenica]] - [[Prijepolje]] - [[Pljevlja]] - [[Goražde]]. Time su iskoristili snage [[JVUO]] iz Srbije kao svoju levu pobočnicu. Nakon toga, svojim napadom na NOVJ u pravcu Tuzle ([[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944]]) sadejstvovale su snagama [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] u njihovom proboju na sever. U dnevnom izvještaju za 13. novembar 1944. o situaciji na teritoriji okupirane Jugoslavije iz štaba Armijske grupe »F«, u paragrafu naslovljenom “Njemačke i savezničke trupe“, navodi se, očigledno na osnovu presretnute komunikacije snaga NOVJ, da se general Dragoljub Mihailović nalazi u rejonu [[Sjenica|Sjenice]] sa „aktivnim jugoslovenskim generalom” (moguće da je riječ o [[Miroslav Trifunović|Miroslavu Trifunoviću]]).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=719&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001217.] <br /> ({{jez-njem|"I. Deutsche und verbündete Truppen. </br> Draza Mihajlovic befindet sich mit einem aktiven jugosl. General im Sjenica. (VII.mont.Brig. an 3.Div. 4.11.)"}})</ref> Dok komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] general [[Aleksander Ler|Ler]] u svom pregledu brojnog stanja od [[16. novembra]] [[1944]]. ubraja 10.000 četnika Pavla Đurišića u vlastite (njemačke) trupe,<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_174.htm Pregled brojnog stanja jedinica potčinjenih Grupi armija »E« na dan 16. 11. 1944. godine, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII - dokumenti nemačkog rajha, knjiga 4], Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 174.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frames no. 000376—000377.]</ref> dotle se za četnike iz Srbije u izveštaju poslatom Vrhovnoj komandi u [[Berlin]]u kaže da se "drže u senci Vermahta". Nevoljno savezništvo veoma dobro ilustruje i sljedeći izveštaj: {{izdvojeni citat|Grupa Marković (2500—3000), u sporazumu sa nem. vojskom, osigurava odsek Mitrovica — Raška (mesta uklj.) — Novi Pazar. Izviđanje protiv Bugara, Tita i Sovjeta. Do sada nije bilo ozbiljnih incidenata. Potrebna je opreznost. [[Miroslav Trifunović|Trifunović]] sa oko 18.000 četnika [[Dragoslav Račić|Račića]] i [[Dragutin Keserović|Keserovića]], uporedno sa nem. pokretima u rejonu Prijepolje. Pravac marša Foča. U početku učešće u borbenim dejstvima na nemačkoj strani (zaštita bokova). U poslednje vreme samo saputnici. Utisak: dokle god postoje zajednički interesi — uopšte mir. Ako vide mogućnost uspeha, bezuslovno treba očekivati prepade na nemački [[Vermaht]], naročito na odvojene grupe. <br /> Moli se da se dostavi rezultat pregovora DM — [[Hermann Neubacher|zastupnik Ministarstva spoljnih poslova]].<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B5_%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%BF%D0%B5_%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%98%D0%B0_%22%D0%95%22_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D1%83_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_11.11.1944. Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.], Vojnoistorijski institut, NAV--T-311, r. 184</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=507&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000501.] <br/> ({{jez-njem|"1.) Gruppe Markovic (2500–3000) sichert im Einvernehmen mit dt. Truppe Abschnitt Mitrovica – Raska (Orte ausschl.) – Novi Pazar. Aufklärung gegen Bulgaren, Tito und Sowjets. Bis jetzt keine ernsteren Zwischenfälle. Vorsicht geboten. <br /> 2.) Trifunovic mit ca. 18000 Cetniks des Racic und Keserovic gleichlaufend mit dt. Bewegungen im Raum Prijepolje Marschrichtung Foca. Anfangs Teilnahme an Kampfhandlungen auf deutscher Seite (Flankenschutz). Neuerdings nur Mitläufer. Eindruck: Solange gleichlaufende Interessen im allgemeinen Ruhe. Wenn erfolgversprechend, Überfälle gegen deutsche Wehrmacht, besonders Splittergruppen, unbedingt zu erwarten. <br /> 3.) Um Übermittlung des Verhandlungsergebnisses DM – Vertreter AA wird gebeten."}})</ref>}} U posljednjim mjesecima okupacije Jugoslavije, dužnosnici njemačkog Wehrmachta mogli su dati konačni i zaokruženi sud o karakteru kolaboracije JVuO sa okupacionim snagama. Tako uputstvo iz štaba 91. armijskog korpusa od 26. decembra 1944. godine sadrži veoma iznijansirano tumačenje kvaliteta dosadašnje njemačko-četničke saradnje, prvenstveno uslovljene spoznajom da [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] predstavlja zajedničkog neprijatelja. Pored toga, oficiri iz štaba 91. koprusa analiziraju kako se može proći s najmanje političke štete usljed stalno prisutnog antagonizma između vlasti NDH i četnikâ, preporučajući oprez u odnosima s potonjima zbog njihovih neprekinutih veza sa [[Saveznici u Drugom svjetskom ratu|Saveznicima]]: {{izdvojeni citat|Srpski četnici: </br> Upotreba četničkih jedinica dala je u raznim oblastima dobre rezultate. Poznavanje zemljišta od strane četnikâ i njihove izviđačke aktivnosti protiv Titovih snaga od koristi su njemačkom Wehrmachtu. Međutim, oslanjanje četnika na njemački Wehrmacht proizilazi isključivo iz činjenice da su inferiorni u odnosu na Titove snage — [[Angloamerika|angloamerička]] oružana intervencija bi ih navela da odmah promijene kurs. Njihovi pokušaji da se svrstaju uz angloameričkog neprijatelja se nastavljaju. Stoga se savjetuje veliki oprez kada se postupa sa četnicima. Za vlastiti stav prema četnicima presudno je sljedeće: </br> 1) Upotreba četničkih jedinica mora se sprovesti na način tako da, u slučaju nagle promjene kursa, šteta ostane u granicama podnošljivog; </br> 2) Nijemci moraju iskoristiti neprijateljstvo između četnika i boljševičkih bandi; </br> 3) Saradnja s četnicima od slučaja do slučaja u zamjenu za opskrbu borbenom municijom, zdravstvenu njegu i snabdijevanje namirnicama, ukoliko su dostupne; </br> 4) Cjelokupno hrvatsko stanovništvo mrzi četnike; kompromis između njih i hrvatskih vlasti (posebno ustaša) teško da je moguć. Stoga, moramo spriječiti njihov upad na hrvatski teritorij, posebno između [[Drina|Drine]] i [[Bosna (rijeka)|Bosne]]. Prelazak [natrag] preko Drine u Srbiju, naročito od strane četnika iz Stare Srbije [misli se na teritoriju Nedićeve Srbije — prim.], treba podržati, jer se time izbjegava konflikt s NDH. Na hrvatskom tlu, taktički nužan kontakt s četnicima tokom operacija protiv Titovih snaga treba održati što je moguće više neprimjetnijim, s obzirom na odnos s ustašama; </br> 5) Postojeća mržnja između srpskih četnika i [[Bošnjaci|Muslimana]] zahtijeva poseban oprez tokom pregovora s obje strane i njihovog upošljavanja, jer će se i jedna i druga strana ili povući ili odmah zauzeti neprijateljski stav ako se za takve pregovore sazna; </br> Da li se četnici mogu iskoristiti u njemačku svrhu u borbi protiv Titovih bandi, '''čime bi se uštedjela njemačka krv''', zavisiće od razumnog i vještog pregovaranja s njima.<ref>[https://znaci.org/ok/T317.php?sta1=etni&sta2=D.M&idem=1404 NARA, T314, Roll 1630, frame no. 000770.] <br /> ({{jez-njem|"Die serbischen Cetniks. </br> Der Einsatz von Cetnik–Verbänden hat in verschiedenen Gebieten guten Ergebnissen geführt. Von Nutzen für die Deutsche Wehrmacht ist die Landeskenntnis der Cetniks und ihre Aufklärungstätigkeit den Titobanden gegenüber. </br> Anlehnung der Cetniks an die Deutsche Wehrmacht beruht jedoch nur auf die Tatsache, daß sie den Titokräften unterlegen sind: ein bewaffnetes angloameriknisches Eingreifen wird ihr sofortiges Umschwenken veranlassen, Ihre Versuche, sich dem angloamerikanischen Gegner zu nähern, laufen weiter. Große Vorsicht den Cetniks gegenüber ist daher angebracht. </br> Für die eigene Haltung den Cetniks gegenüber ist maßgebend: </br> 1.) Der Einsatz der Cetnik–Verbände ist so durchzuführen, daß bei plötzlichem Umschwenken der Schaden in erträglichen Grenzen bleibt. </br> 2.) Die Feindschaft zwischen den Cetniks und bolschewistischen Banden muß deutscherseits ausgenützt werden. </br> 3.) Zusammenarbeit mit Cetniks von Fall zu Fall gegen Bereitstellung von Gefechtsmunition, sanitäre Betreuung und Verpflegung, soweit diese vorhanden. </br> 4.) Die Cetniks sind bei der gesamten kroatischen Bevölkerung verhasst, ein Ausgleich zwischen ihnen und den kroatischen Dienststellen (bes. Ustascha) ist kaum möglich, daher muss ein Eindringen in den innerkroatischen Raum insbesondere zwischen Drina und Bosna unsererseits verhindert werden. Ein Übertritt insbesondere der altserbischen Cetniks über die Drina nach Serbien ist zu unterstützen, da so Konflikt mit Kroatien vermieden wird. Auf kroatischem Boden ist taktisch notwendige Fühlung mit Cetniks bei Einsatz gegen Titobanden im Hinblick auf Verhältnis zur Ustascha möglichst wenig in Erscheinung treten zu lassen. </br> 5.) Der bestehende Haß zwischen serbischen Cetniks und Muselmanen verpflichtet bei Verhandlungen und Einsatz beider Teile zu besonderer Vorsicht, da bei Bekanntwerden solcher Verhandlungen beide Parteien entweder abspringen oder sofort eine feindselige Haltung einnehmen werden. </br> Von einer verständnisvoll und geschickt geführten Verhandlung mit den Cetniks wird es abhängen, ob diese durch Einsatz gegen Titobanden für deutsche Zwecke nutzbar gemacht werden können, somit also deutsches Blut gespart werden kann."}})</ref>|Uputstvo načelnika štaba 91. armijskog korpusa o „srpskim četnicima“ iz decembra 1944.}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore|Pavle Đurišić|Crnogorski dobrovoljački korpus}} [[File:Spisak vlastitih trupa njemačke Armijske grupe E 1944, decembra 1944.jpg|thumb|Spisak trupa njemačke Armijske grupe »E« iz decembra 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000376.]</ref> Na spisku se nalazi i “10.000 Crnogoraca“ ({{jez-njem|"10.000 Montenegriner"}}). Riječ je o četnicima [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]] (tj. CDK), koji su se povlačili zajedno sa okupacionim snagama.]] Dok su srbijanski četnici sadjejstvovali snagama Armijske grupe »E« u njihovom proboju na sjever, četnici iz Crne Gore uzeli su učešća u [[Proboj XXI brdskog korpusa iz okruženja|proboju XXI brdskog korpusa iz okruženja]]. Jedinice crnogorskih četnika, koje su od Njemaca takođe preformirane u dobrovoljačke pukove ("[[Crnogorski dobrovoljački korpus]]"), borile su se u sastavu njemačkog [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. brdskog korpusa]] između [[Danilovgrad]]a i [[Cetinje|Cetinja]] rame uz rame sa njemačkim vojnicima. Ove snage učestvovale su zajedno sa njemačkim snagama u operacijama protiv NOVJ ([[Operacija Frilingservahen aprila 1944|Frilingservahen]], [[Operacija Ribecal avgusta 1944|Ribecal]]). Komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe "E"]] je u svom izvještaju od ove četnike ubrojao u brojno stanje svojih jedinica: {{izdvojeni citat|C. D. K. od 3 puka, pod komandom potpukovnika [[Pavle Đurišić|Đurišića]], formiran neposredno od strane K-de 2. OkA ([[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druga oklopna armija]]), bio je do sada u službenom pogledu potčinjen K-di 2. OkA a u snabdevačkom i taktičkom pogledu 181. peš. div., koja je trebalo da se obimno uključi u obuku. [...] C.D.K. se do sada dokazao u borbi protiv komunista, ali je upitna njegova pouzdanost prema njemačkom Wehrmachtu zbog Đurišićeva kontradiktornog stava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=825&rec=314&roll=664 NARA, T314, Roll 664, frame 000817.] <br /> ({{jez-njem|"M.F.K. zu 3 Rgt. unter Führung Oberstleutnant Djurisic, wurde von Pz.AOK 2 unmittelbar aufgestellt, unterstand bisher truppendienstlich Pz.AOK, versorgungsmässig und taktisch 181.Inf.Div., die sich ausbildungsmässig weitgehend einzuschalten hatte. </br> M.F.K. im Kampf gegen Kommunisten bisher bewährt, jedoch in seiner Zuverlässigskeit gegenüber der deutschen Wehrmacht durch widerspruchsvolle Haltung Djurisic fragwürdig."}})</ref>|Izvještaj Komande 21. brdskog korpusa Komandi Grupe armija "E" od 23. septembra 1944. godine}} O odluci komandanta Crne Gore, Boke i Sandžaka JVuO potpukovnika Pavla Đurišića da slijedi kolonu njemačkih armijâ pri povlačenju s Balkana, te o značajnoj pomoći pruženoj okupatoru od strane crnogorskih četnika tom prilikom, piše u svojim ratnim memoarima i [[Hermann Neubacher]]: {{izdvojeni citat|On je bio opasan nemački saveznik. Meni je uvek bilo savršeno jasno da bismo mi za Pavla Đurišića, u slučaju invazije zapadnih sila na Balkan, ponovo postali njegov najveći neprijatelj. Kada je započelo povlačenje nemačkih trupa iz Crne Gore, Pavle Đurišić je krenuo sa njima. Tokom napornih marševa po planinskom terenu, tokom operacije povlačenja prolazili smo i kroz područja koja su kontrolisali partizani. Njegove trupe vodile su borbu sa partizanima i time nemačkim trupama olakšale evakuaciju sa tog prostora. Kasnije je Pavle Đurišić sklopio ugovor sa ustaškim trupama Ante Pavelića, da bi mogao da prođe sa svojim jedinicama kroz Hrvatsku i Istru. Tamo su se već nalazile i druge četničke jedinice, kao i Ljotićevi dobrovoljci.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN], str. 176—177.</ref>|[[Hermann Neubacher]]}} === Prelazak sa Nemcima u Bosnu (1944-1945) === {{main|Proboj Armijske grupe E kroz istočnu Bosnu|Četnička ofanziva u istočnoj Bosni 1944.|Bosanska golgota}} [[File: Četnički oficir Dinarske divizije, SS-Sturmbannführer Ernst Lerch i neidentificirani SS-Hautsturmführer tokom ofanzive protiv IX. korpusa.jpg|thumb|Oficir [[Dinarska četnička divizija|Dinarske divizije JVuO]], SS-Sturmbannführer [[Ernst Lerch]] i neidentificirani SS-Hauptsturmführer tokom ofanzive protiv [[9. korpus NOVJ|9. korpusa NOVJ]] u Sloveniji, mart 1945. godine<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2016/05/bk0164.html Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0164 | Photo | Höherer SS- und Polizeiführer Adriatisches Küstenland]</ref>]] [[Armijska grupa "E"]] imala je u planu otvaranje komunikacija kroz istočnu Bosnu, pa je krajem novembra jedna njena divizija ([[11. poljska vazduhoplovna divizija (Nemačka)|11. poljska vazduhoplovna divizija]]) započela napad pravcem od [[Rogatica|Rogatice]] prema [[Zvornik]]u, protiv snaga [[Treći udarni korpus NOVJ|Trećeg udarnog korpusa]] [[NOVJ]]. Međutim, kako su tokom ofanzive [[NOVJ]] i Crvene armije od 3. decembra nemačke pozicije na [[Sremski front|Sremskom frontu]] ozbiljno ugrožene, ova divizija hitno je izvučena i transportovana prugom [[Sarajevo]] - [[Slavonski Brod]] na [[Sremski front]]. Na njeno mesto usmerena je glavnina četnika iz [[Srbija|Srbije]]. U izvještaju Operativnog odjeljenja u [[Sarajevo|Sarajevu]] Armijske grupe »E« od 10. decembra 1944, koji potpisuje potpukovnik Warnstorff, istaknuto je: {{izdvojeni citat| Telegram 34. i 91. arm. korpusu, 5. SS-brd. arm. korpusu i Korpusnoj grupi »Kibler«: 1) Četnici na maršu u širi rejon Valjeva privremeno će preći preko područja Rogatica — Ljubovija — Zvornik — Kladanj. 2) DM garantuje najlojalnije držanje prema nemačkim jedinicama i nudi saradnju. Znak raspoznavanja za saradnju između nemačkih jedinica i četnika je: Mitrovica. 3) Četnike u što većoj meri koristiti za službu izviđanja. Materijalna pomoć može im se obezbediti u ograničenim razmerama ukoliko se stave na raspolaganje za borbu protiv bandi. 4) K-da Grupe armija obavestila je hrvatske vlasti o navedenom kretanju.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_219.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »E« ZA PERIOD OD 1. OKTOBRA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=998&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000992.] ({{jez-njem| <br /> "1.) Cetniks überschreiten auf dem Marsch in den Großraum Valjevo vorübergehend das Gebiet Rogatica – Ljubovija – Zvornik – Kladanj. <br /> 2.) DM hat loyalste Haltung gegenüber deutscher Truppe zugesichert und bietet Zusammenarbeit an. Kennwort zwischen deutscher Truppe und Cetniks für Zusammenarbeit ist "Mitrovica". <br /> 3.) Die Cetniks sind weitgehend für Erkundungsaufträge zu verwenden. Materielle Hilfe darf ihnen in beschränktem Ausmaß gewährt werden, soweit sie sich zum Kampf gegen die Banden zur Verfügung stellen. <br /> 4.) Die kroatischen Behörden sind über obige Bewegung durch Okdo. unterrichtet worden."}})</ref>}} U izvještaju njemačkog opunomoćenog generala u [[NDH]] od 24. decembra 1944. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_82.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje POSLJEDNJI DANI NA VUČJAKU]</ref> navodi se da je general Draža Mihailović izrazio spremnost za suradnju i sa formacijama NDH u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Prema izvješću pouzdanog agenta, Draža Mihajlović je izrazio namjeru da se bori skupa sa ustašama i domobranima, jer je njihov zajednički glavni cilj uništenje komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=443&rec=311&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000427.] <br /> ({{jez-njem|"Nach zuverlässiger V–Mann–Meldung soll Draza Mihajlovic geäussert haben, er wolle mit den Ustascha und Domobranen zusammen kämpfen, da das gemeinsame Hauptziel die Vernichtung des Kommunismus sei."}})</ref>|Izvještaj njemačkog opunomoćenog generala u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj od 24. XII 1944.}} Četnici su, pod ličnom komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]], nakon koncentrisanja unutar nemačko-ustaških linija, izvršili [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|napad na snage NOVJ]]. 8. decembra [[1944]]. ujutro sa nemačko-ustaških položaja u okolini [[Rogatica|Rogatice]] krenuli u silovit napad prema [[Zvornik]]u. Ovaj napad bio je usklađen sa napadom nemačkog 34. armijskog korpusa sa druge strane, pravcem [[Užice]] - [[Ljubovija]] - [[Zvornik]]. Ovom prilikom četnicima su Nemci obezbedili snabdevanje municijom, kao i zbrinjavanje ranjenika u nemačkim bolnicama u [[Sarajevo|Sarajevu]]. Pošto je prodor četnika prema [[Zvornik]]u odbijen, njihova glavnina usmerila se prema oslobođenoj [[Tuzla|Tuzli]]. U [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|neizvesnim borbama od 24. do 28. decembra]] [[Treći udarni korpus NOVJ]] krajnjim naporom odbio je ovaj napad. Nakon ovog poraza, glavnina [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] snaga razmestila se u [[Modriča|Modriči]] i okolini, gde su nakon kraćeg sukoba uspostavili sporazum sa snagama NDH. Tako su se našli na za Nemce vitalnoj komunikaciji Sarajevo - Brod, vodeći zajedno sa Nemcima teške dvomesečne borbe protiv [[Druga armija JA|Druge jugoslovenske armije]], koja je nastojala da je prekine. Preko pukovnika Borote, komandanta Romanijskog korpusa JVuO, uspostavljena je saradnja sa nemačkim štabom u [[Sarajevo|Sarajevu]], od kojeg je obezbeđeno snabdevanje municijom i bolničko zbrinjavanje ranjenika.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_130.htm Opšti uslovi sporazuma o saradnji između četnika i nemačkih jedinica pripremljeni za pregovore decembra 1944. godine], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - dokument broj 130</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_219.htm Ratni dnevnik Armijske grupe E 1.10.1944-31.12.1944], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - prilog broj 2, (10. decembar 1944)</ref> [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićeva]] grupacija takođe je uspostavila vezu sa Štefanom Hedrihom ({{jez-nem|Stefan Hedrich}}), SS-oberfirerom i inspektorom u glavnom štabu SS, komandantom SS-oblasti Severozapadna Bosna.<ref>[https://www.znaci.org/00001/181.htm Roland Kaltenegger: TOTENKOPF & EDELWEIß], četvrti deo: Das Kriegsjahr 1944 (Ares verlag, Graz), strana 268.</ref> [[3. april]]a 1945. godine, kada su nemačke trupe napuštale Bijeljinu i okolinu, Mihailović je pokušao da ih pridobije da ostanu pod njegovom komandom kao jugoslovenski državljani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_192.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša štaba Vrhovne komande od 12. decembra 1944. do 7. aprila 1945. godine]</ref> [[Schutzstaffel|SS]]-Sturmbannführer (major) [[Ernst Lerch]], u izvještaju od 8. marta 1945. godine, piše da je [[Aleksandar Nikolić (četnik)|Aleksandar Nikolić]], zapovjednik Sremsko-slavonske komande JVuO, zajedno sa svojim trupama (za koje navodi da broje oko 80 ljudi, ali i da bi po pristizanju ostatka jedinice ta cifra mogla dostići i 400) došao u [[Istra|Istru]], tj. u [[Operativna zona Jadransko primorje|Operativnu zonu Jadransko primorje]], gdje se stavlja na raspolaganje njemačkim vlastima. Ernst Lerch moli nadređene da naznače rejon u kojem bi »grupa pukovnika Nikolića« mogla da bude »upotrebljena«: {{izdvojeni citat|1.) U prostor [[Jurdani]], prov. [[Rijeka (grad)|Rijeka]], stigli su delovi četničke grupe pukovnika Nikoliča u jačini oko 80 ljudi. 2.) Prema telegr. Glavnog ureda SS od 7. 2. 45, delovodn. pov. br. 375/45, grupa Nikolić potčinjena je komandantu SS i policije u [Operativnoj zoni] Jadr. primorje. [...] 6.) Pukovnik Nikolić je samostalni četnički komandant i njegov načelnik Štaba major Miladinović je izjavio da ova grupa ne želi nikakvu zavisnost od ministra [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]a, odn. od drugih četničkih grupa. <br /> Oni obećavaju da će se stoprocentno zajedno s Nemcima boriti kako protiv komunista tako i protiv regularnih engleskih trupa koje oni navodno preziru iz dubine duše. <br /> Ovaj osnovni stav oni će zadržati u svakoj situaciji pa ma šta se desilo.<ref>[https://znaci.org/zb/4_6_19.htm Zbornik NOR-a – tom VI – Borbe u Sloveniji – knjiga 19. – 1. III – 15. V 1945. godine, Vojnoistorijski institut], Beograd, 1975, dokument br. 161, str. 822–823.</ref>|Obaveštenje komandanta SS i policije u Operativnoj zoni Jadransko primorje od 8. marta 1945. o pristizanju četnika pukovnika Nikolića u Istru}} [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za [[Jugoistočna Evropa|jugoistočnu Evropu]], u svojim poslijeratnim memoarima ističe da je sa četničkim komandantom održavao vezu sve do aprila 1945, tj. do [[Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)|zajedničkog povlačenja Nijemaca i četnika]] pred jedinicama NOVJ i [[Crvena armija|Crvene armije]]. Neubacher navodi da je postojala i zamisao o susretu između njega i generala Mihailovića, ali [[Joachim von Ribbentrop]] nije dao dopuštenje za taj sastanak: {{izdvojeni citat|Tokom sukoba četnika sa Englezima, stiglo je do mene pitanje da li bih bio spreman da razgovaram sa Dražom Mihailovićem. Ovu sam molbu prosledio ministru spoljnih poslova Ribentropu, tražeći od njega da mi dozvoli da do takvog susreta dođe. U principu, nije mi bilo zabranjeno da uspostavim kontakt. Ali, za vođenje razgovora morao sam da dobijem specijalnu dozvolu. Bilo mi je, međutim, zabranjeno da stupim na teren koji kontroliše Draža Mihailović. Moja spremnost i želja da se sretnem sa njim bili su veliki, te sam uskoro morao da sam sebi priznam da je moj glavni motiv bio – radoznalost. Da se sretnem sa četničkim vođom, a da se prethodno ne izvrše potrebne pripreme, razgovor bi bio besmislen, i jedino bi doneo neugodnost i neprilike za Dražu Mihailovića, jer bi dobio etiketu „kolaboratera“. Trebalo je susret dobro organizovati, kako bi bilo sigurno da će doneti senzacionalan rezultat. Verovatno je i sam Draža Mihailović tako razmišljao, pa zato, najzad, nije nikada ni došlo do našeg susreta. Ali, ostali smo u vezi preko naših posrednika. I jedna i druga strana bila je u tim kontaktima veoma oprezna. Jedan moj poverljiv čovek čak je tri puta bio u Dražinom glavnom štabu. Da ne bih bio suviše opširan, zadovoljiću se samo tvrdnjom da Draža Mihailović svoju politiku sve do kraja rata nije menjao. Tek početkom 1945, u vreme naših poslednjih borbi u Hrvatskoj, kada je povlačenje naših trupa sa tog prostora bilo samo pitanje dana, Draža Mihailović mi se obratio direktnom molbom – i to preko svojih poverljivih ljudi u Beču – da mu pružim pomoć u vezi sa naoružanjem njegovih jedinica. Tokom nekoliko dana ja sam čak imao direktnu radio-vezu sa njegovim glavnim štabom u Bosni. Moj poverljiv čovek bio je poslednji put kod Draže u aprilu 1945.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>}} General Mihailović je odbijao da osobno uđe u bilo kakav aranžman s okupatorom, i od ove je politike odstupio samo u četiri ili pet navrata tokom rata. Riječ je o [[Sastanak u Divcima|sastanku u Divcima]] sredinom novembra 1941. godine, zatim o dva sastanka s predstavnikom Hermanna Neubachera, [[Rudolfom Stärkerom]], u jesen 1944 (prvi u zapadnoj Srbiji na kojem je Mihailovića pratio pukovnik [[Robert H. McDowell]], šef američke vojne misije pri njegovu štabu, a drugi u sjeveroistočnoj Bosni), kao i o posljednjem sastanku sa Stärkerom na planini [[Vučjak]], početkom aprila 1945. Neubacher pokušava u svojoj knjizi ekskulpirati Mihailovića od odgovornosti za kolaboraciju.<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> == Nemci o generalu Mihailoviću i JVuO == [[Datoteka:Draža pred sudom.jpg|mini|desno|Optuženi [[Dragoljub Mihailović]] na [[Beogradski proces|suđenju u Beogradu]] [[1946]].]] {{izdvojeni citat|'''Njemačka je za D.M.-a neprijatelj br. 2 – neprijatelj br. 1 su komunisti'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=695&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000686.] <br /> ({{jez-njem|"Deutschland ist für D.M. nur noch der Feind No. 2. Feind No. 1 sind die Kommunisten."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka Armijske grupe »F« sa izaslanikom Neubacherom održanog 30. jula 1944.}} Prilikom ispitivanja od strane istražitelja 7. američke armije avgusta 1945. godine, pisanu izjavu o svojim aktivnostima u ratnom periodu sastavio je i [[feldmaršal]] [[Maximilian von Weichs]], koji je avgusta 1943. naslijedio generala Löhra na mjestu glavnokomandujućeg Jugoistoka. U odjeljku naslovljenom »Grupe koje pomažu Njemačkoj«, von Weichs o četnicima Draže Mihailovića piše sljedeće: {{izdvojeni citat|Mihailovićeve trupe su se nekada borile protiv naših okupacionih trupa iz lojalnosti prema svome kralju. U isto vreme su se borile protiv Tita, zbog svojih antikomunističkih ubeđenja. Ovaj rat na dva fronta nije mogao dugo potrajati, posebno kada je britanska podrška počela favorizovati Tita. Sledstveno, Mihailović je pokazao pronemačka stremljenja. Bilo je angažmana tokom kojih su se srpski četnici borili protiv Tita zajedno sa nemačkim trupama. Sa druge strane, dešavalo se da neprijateljski raspoložene četničke grupe napadnu nemačke vozove za snabdevanje da bi popunili sopstvene zalihe. Mihailović je voleo da ostane u pozadini, i prepusti takve poslove svojim podređenima. On se nadao da će dočekati svoje vreme ovom igrom moći, dok mu anglo-američko iskrcavanje ne obezbedi dovoljnu podršku protiv Tita. Nemačka je prigrlila njegovu podršku, koliko god privremenu. Četničke izviđačke aktivnosti naši komandanti su visoko cenili.<ref>http://znaci.org/00002/318_4.htm ({{jez-eng|"MIHAILOVIC's troops once fought against our occupation troops out of loyalty to their King. At the same time they fought against TITO, because of anti—Communist convictions. This two front war could not last long, particularly when British support favored TITO. Consequently MIHAILOVIC showed pro-German leanings. There were engagements during which Serbian Chetniks fought TITO alongside German troops. On the other hand, hostile Chetnik groups were known to attack German supply trains in order to replenish their own stocks. ''MIHAILOVIC liked to remain in the background, and leave such affairs up to his subordinates. He hoped to bide his time with this play of power until an Anglo—American landing would provide sufficient support against TITO. Germany welcomed his support, however temporary. Chetnik reconnaissance activities were valued highly by our commanders''."}})</ref>}} Takođe, feldmaršal von Weichs na drugom mjestu podcrtava da, dok se general Mihailović nastojao držati po strani, taktička je njemačko-četnička kolaboracija na terenu poprimala sve veći obim: {{izdvojeni citat|Iako se on sâm [Mihailović] oštroumno suzdržavao od iznošenja svog ličnog stava u javnosti, bez sumnje kako bi imao odriješene ruke za svaku eventualnost (npr. savezničko iskrcavanje na Balkanu), dopustio je svojim komandantima da pregovaraju s Nijemcima te da s njima sarađuju. I oni su to činili, sve više i više...<ref>Röhr, Werner, ed. (1994). Europa unterm Hakenkreuz: Okkupation und Kollaboration (1938–1945). Berlin: Hüthig. s. 358. <br/ > ({{jez-eng|"Though he himself [Draža Mihailović] shrewdly refrained from giving his personal view in public, no doubt to have a free hand for every eventuality (e.g. Allied landing on the Balkans), he allowed his commanders to negotiate with Germans and to co-operate with them. And they did so, more and more..."}})</ref>|[[Maximilian von Weichs]]}} Specijalni [[Adolf Hitler|Hitler]]ov izaslanik [[Hermann Neubacher]] u svojim memoarima tumači politiku Draže Mihailovića. On piše da je Mihailović „ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva”. Neubacher primjećuje da su Mihailovićevi komandanti sarađivali sa Nijemcima, dočim je on nastavio voditi antiokupatorsku propagandu: {{izdvojeni citat|Politiku Draže Mihailovića nije bilo teško razumeti. On je bio impresioniran nemačkim vojnim podvizima. Pa ipak, sa sigurnošću je računao na to da će Nemačka izgubiti rat. Dovoljno sam čuo od pouzdanih izvora, koji su me obavestili o Dražinom stavu prema Rajhu. On je ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva. Saveznici su Dražu ostavili na cedilu, pa je zato pokušao da od Nemaca – koji su za njega sada bili samo neprijatelj broj dva – dobije što je moguće više oružja. Namera četničkog vođe bila je ova: da se, kada započne nemačko povlačenje, bez borbe dokopa nemačkih strateških pozicija i da se na njima utvrdi. On se spremao za konačan obračun sa Titom, koji je trebalo da se vodi beskompromisno, na život ili smrt, a u pitanju je bila budućnost Jugoslavije. Dok su, dakle, Dražini podređeni komandanti tu i tamo sarađivali sa Nemcima, on je sam nastavio da i dalje vodi propagandu protiv Nemaca.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 160–161.</ref>}} Čak i kada je odobravao kolaboraciju svojih komandanata sa okupatorima, general Mihailović je strogo vodio računa da se na taj način lično ne kompromituje, prvenstveno iz straha od negativne reakcije stanovništva okupirane Jugoslavije. Presretanjem komunikacije između Mihailovića i vojvode Đujića ujesen 1943, njemački nadležni organi su registrovali ovu tendenciju kod četničkog vođstva: {{izdvojeni citat|18.11. Radio-naređenje D.M. Đujiću da još više nego do sada ratuje zajedno sa njemačkim Wehrmachom protiv komunista, jer su oni izdali srpsku nacionalnu stvar. On sam ne može tako postupiti zbog stava naroda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=235&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000223.] <br /> ({{jez-njem|"18. 11. FUNKBEFEHL D. M. AN DJUJIC, MIT DEUTSCHER WEHRMACHT GEGEN KOMMUNISTEN MEHR ALS BISHER ZU KAEMPFEN, DA NATIONALE SACHE SERBIENS VERRATEN. ER SELBST KOENNE WEGEN VOLKSMEINUNG NICHT MITMACHEN."}})</ref>|Depeša komande Druge oklopne armije komandi [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 21. novembra 1943. godine}} General [[Schutzstaffel|SS]]-a [[Otto Kumm]], treći komandant [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS dobrovoljačke brdske divizije »Prinz Eugen«]], u knjizi ratnih memoara naslovljenoj ''Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"'' („Naprijed, Prinz Eugen! Istorija 7. SS dobrovoljačke divizije Prinz Eugen”), ostavio je svoje tumačenje prirode odnosâ između JVuO i njemačkog okupatora: {{izdvojeni citat|Kao ostatak „u šumi“ regularne armije nakon okupacije Jugoslavije, oni su nosili stare uniforme – i nove brade, jer su se zakleli da se neće brijati dok okupator ne bude isteran iz zemlje. Oni su bili verni kraljevini i borili su se za svog mladog kralja Petra II, ali radije su se držali udaljenih sela i oblasti, ne napadajući naše jedinice, osim ako se nisu osećali dovoljno nadmoćnim. Disciplina i naoružanje bilo im je relativno dobro, a u odnosu prema drugim jugoslovenskim narodnim i verskim grupama bili su nepredvidljivi – što je često išlo do napada na hrvatska sela i muslimanske žene. Kao prijatelje još su imali Engleze – i njihov radio. Na volovskim kolima ili na konjskim leđima oni su se povremeno prebacivali u druge oblasti, najčešće neuzdrmani, jer smo ih mi puštali, smatrajući da ih dugoročno možemo pridobiti za nas – kao '''braću po oružju protiv komunizma'''. To je donekle nejasna situacija, oni nisu prijatelji, ali ni neprijatelji, i situacija se menja s vremena na vreme.<ref>[http://www.znaci.org/00001/200.htm Otto Kumm: VORWÄRTS, PRINZ EUGEN! - Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"], [http://www.znaci.org/00001/200_5.pdf Aufstellung der Division "Prinz Eugen"] str. 52. <br /> ({{jez-njem|"Als Reste der nach der Besetzung Jugoslawiens 'in den Wald' gegangenen regulären Armee tragen sie die alte Uniform – und neue Bärte, da sie geschworen haben, sich nicht früher zu rasieren, bevor nicht der Okkupator aus dem Land gejagt ist. Sie sind königstreu und kämpfen für ihren Jung-König Peter II., doch weichen sie lieber aus in abseits gelegene Dörfer und Gebiete und stellen sich nur selten unseren Verbänden, es sei denn, sie fühlen sich in ausreichender Ubermacht. Disziplin und Bewaffnung sind relativ gut, gegenüber den anderen jugoslawischen Volks- und Glaubensgruppen sind sie unberechenbar, weshalb es oft zu Ubergriffen gegen kroatische Dörfer oder muselmanische Frauen kommt. Als stille Freunde haben sie die Engländer – und ihre Funkgeräte. Auf Ochsenkarren oder hoch zu Roß verlegen sie manchmal in eine andere Gegend, meist ungeschoren, da wir sie ziehen lassen und sie auf lange Sicht für uns gewinnen wollen – als Waffengefährten gegen den Kommunismus. Es ist eine etwas unklare Situation, sie sind nicht Freund, auch nicht Feind, die Lage wechselt von mal zu mal."}})</ref>}} Saradnju sa četničkim formacijama generala Mihailovića u borbi protiv zajedničkog neprijatelja pominje u svojim memoarima i [[Schutzstaffel|SS]]-potpukovnik [[Otto Skorzeny]], vođa njemačkih komandosa, zaslužan za izvođenje brojnih specijalnih operacija tokom rata. Neposredno pred [[Kapitulacija Nacističke Njemačke|kapitulaciju nacističke Njemačke]], ''Obersturmbannführer'' Skorzeny je tri dana (od 5. do 8. maja [[1945]]. godine) vršio dužnost šefa njemačke vojno-obavještajne službe ''[[Abwehr]]''. Po osobnom ''[[Adolf Hitler|Führer]]ovom'' naređenju, potpukovnik Skorzeny biva upućen proljeća 1944. godine u okupiranu Jugoslaviju, kako bi koordinirao [[Operacija Konjićev skok|operacijom uništenja]] [[Vrhovni štab NOVJ|Vrhovnog štaba NOVJ]] i zarobljavanja [[Josip Broz Tito|maršala Tita]]: {{izdvojeni citat|U proljeće 1944. dobio sam naredbu Vrhovne komande Wehrmachta da lociram [[Josip Broz Tito|Titov]] štab, uništim ga i uhvatim Tita, koji je, prema [[Winston Churchill|Churchill]]ovoj volji, već bio zamijenio generala Mihailovića. Mihailović, ratni ministar mladog kralja [[Petar II Karađorđević|Petra II]] od Jugoslavije, koji je živio u egzilu u [[London]]u, bio je uplašen sve većim uticajem komunizma. Na njegovo zaprepaštenje, njegovi su se četnici ponekad borili zajedno čak s mađarskim trupama, Hrvatima [[Ante Pavelić]]a, pa čak i sa našim vojnicima protiv Titovih trupâ.<ref>Otto Skorzeny, ''Meine Kommandounternehmen. Krieg ohne Fronten'', Universitas Verlag in F.A. Herbig Verlagsbuchhandlung GmbH, München, 1993, s. 201. <br /> ({{jez-njem|"Im Frühjahr 1944 bekam ich den Befehl vom OKW, das Hauptquartier Titos ausfindig zu machen, es zu zerstören und Tito gefangenzunehmen, der nach dem Willen Churchills schon den General Mihailowitsch abgelöst hatte. Der Kriegsminister des im Exil in London lebenden jungen Königs Peter II. von Jugoslawien, Mihailowitsch, war über den fortschreitenden Einfluß des Kommunismus erschreckt. Seine Tschetniks schlugen sich zu seinem Erstaunen manchmal sogar gemeinsam mit den ungarischen Truppen, den Kroaten des Ante Pawelitsch und selbst unseren Soldaten gegen die Truppen Titos."}})</ref>}} == Reference == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Kolaboracija četnika sa silama Osovine]] * [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom]] == Vanjske veze == {{commonscat|Chetnik collaboration with Axis occupation}} * [https://www.znaci.org/00001/40.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945 (Stanford University Press 1975)] {{Kolaboracija u Jugoslaviji}} {{Authority control}} [[Kategorija:Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu| ]] f66nxiu25p54s5mmntnkmo2fg5pdhhz 42586733 42586732 2026-05-01T23:50:07Z ~2026-13681-46 333099 42586733 wikitext text/x-wiki {{Sređivanje|razlog=Preterana upotreba citata}} [[File:Lukačević i Nemci.jpg|thumb|Četnički potpukovnik [[Vojislav Lukačević]], dvojica nemačkih oficira i neidentifikovani četnički komandant. Fotografija je verovatno nastala tokom [[Bitka za Konjic 1943.|bitke za Konjic]], od 19. do 26. februara 1943. godine, kada su snage pod Lukačevićevom komandom sadejstvovale s Nemcima.]] [[File:Četnici i Nemci u okupiranoj Jugoslaviji.jpg|thumb|Četnici i Nijemci u okupiranoj Jugoslaviji.]] '''Kolaboracija četnika s Nemcima''' odvijala se, sa manjim ili većim intenzitetom, tokom većeg dijela perioda [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije u Drugom svetskom ratu]]. Glavna usluga koju su četnici vršili Nemcima bila je borba protiv [[Narodnooslobodilačka vojska i partizanski odredi Jugoslavije|partizanskih jedinica]], hvatanje pripadnika [[Narodnooslobodilački pokret Jugoslavije|pokreta otpora]] po naseljenim mestima, te njihovo likvidiranje ili slanje u logore pod kontrolom okupacionih ili kvislinških vlasti. Zbog njegovog inicijalnog učešća u [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanku u Srbiji 1941]], Nemci su [[Draža Mihailović|Dražu Mihailovića]] dugo smatrali neprijateljem, za kojim je raspisana poternica.<ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D0%B4%D0%B5%D1%86%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941.</ref><ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D1%98%D1%83%D0%BB%D0%B0_1943.</ref> Istovremeno, njegovi odredi širom okupiranog područja sarađivali su sa nemačkom vlašću na razne načine (npr. [[legalizacija četnika u Srbiji]] 1941–1943). Saradnja četnika sa Vermahtom postala je sveobuhvatna nakon novembra 1943. godine, kada je politički vrh u [[Berlin]]u konačno odlučio da prihvati Dražu Mihailovića za saradnika, što je rezultiralo potpisivanjem niza [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovora o saradnji]] sa njegovim glavnim komandantima u Srbiji. Nakon potpisivanja ugovora o primirju i saradnji, okupator je počeo isporučivati municiju i vojnu opremu četničkim jedinicama koje su se, zajedno sa njemačkim trupama i pod nadzorom njemačkih oficira, borile protiv jedinica [[NOVJ]] u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] i [[Sandžak]]u.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 12058.</ref> U [[NDH]], četnici su služili Nemcima za razne namene: dostavljanje obaveštenja o komunistima, pomoć nemačkim nabavkama stoke, pomoć trupama u svojstvu vodiča, pomoć u ljudstvu, učestvovanje u osovinskim operacijama (na primer [[operacija Citen|operacija Ziethen]], [[operacija Bora]]), i druge potrebne radnje za gušenje ustaničkog pokreta.<ref name="ReferenceA">[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u Dalmaciji i zapadnoj Bosni]</ref> Nemci su četnike snabdevali oružjem i opremom i dozvoljavali im da po potrebi koriste njihove garnizone za smeštaj i motorizaciju za transport. Partizanske pokrete po Bosni i Hercegovini te Hrvatskoj Nijemci su u mnogo navrata doznavali na osnovu četničkih dojava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1071&rec=314&roll=563 NAW, T-314, Roll 563, frames 001061-1062: Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa (31. januar 1944.)]</ref> Prve dve godine rata, četnici su formalno bili deo [[Savezničke sile u Drugom svjetskom ratu|savezničke]] koalicije, ali zbog stavljanja [[Četnički odredi Jugoslovenske vojske|četničkih odreda Jugoslovenske vojske]] pod komandu Vermahta, krajem 1943. je došlo do konačnog napuštanja Draže Mihailovića od strane Saveznika, a potom 1944. godine i do napuštanja i osude četnika od strane jugoslovenskog kralja.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B8%D0%B2_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%99%D0%B0_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%B0_II_%D0%BD%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%83%D0%BF%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%98_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D1%81%D1%86%D0%B8_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%98%D0%B5 Poziv kralja Petra II na pristupanje Narodnooslobodilačkoj vojsci Jugoslavije]</ref> Zbog kolaboracije sa nemačkim okupatorom, mnogim je četničkim vođama, uključujući samog Dražu Mihailovića, suđeno u [[Beogradski proces|beogradskom]] i drugim procesima. Pored kolaboracije sa Nemcima, četnici na teritoriji italijanske okupacione zone su tesno [[Kolaboracija četnika s fašističkom Italijom|sarađivali sa fašističkom Italijom]]. == Nemačka politika prema četnicima == Česte njemačke promjene kursa u odnosu prema četnicima Draže Mihailovića (npr. [[Sastanak u Divcima|pregovori u Divcima]] u novembru, pa [[Operacija Mihailović|napad na štab Draže Mihailovića]] u decembru 1941, zatim ponovna obustava progona Mihailovićevih četnika i skidanje ucjene na njegovu glavu u proljeće 1942. godine, itd.) tokom čitavog ratnog perioda, bile su u potpunosti u skladu sa politikom koja je vođena u okupiranim zemljama. Najplastičniji prikaz ove politike prezentovao je [[Felix Benzler]], opunomoćenik Ministarstva vanjskih poslova [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]] u Beogradu, u izvještaju koji je poslao u [[Berlin]] 11. marta 1942. godine njemačkom ministru vanjskih poslova [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]]: {{izdvojeni citat|To što nemačka vojna mesta vode pregovore s pojedinim četničkim vođama, nije ništa neobično u srpskom prostoru. To se zbiva svesno, u okviru naše politike, uslovljene slabošću naših vojn[ičk]ih snaga i dosad ne bez uspeha vođene, da Srbe, a naročito ustanike usmeri jedne protiv drugih (komuniste protiv četnika, četnike među sobom, vladine dobrovoljce protiv komunista i četnika) i da se time po mogućnosti omete obrazovanje jednog jedinstvenog fronta.<ref>AVII, NAV, N-T-120, 200/153555-58.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/154_4.pdf Milan Borković, Kontrarevolucija u Srbiji: Kvislinška uprava 1941-1944, I-II, Beograd, 1979.], str. I/272.</ref><ref>Branislav Božović – Mladen Stefanović: MILAN AĆIMOVIĆ – DRAGI JOVANOVIĆ – DIMITRIJE LJOTIĆ, Centar za informacije i publicitet, Zagreb, 1985, str. 90.</ref>}} Njemačko konstantno opiranje uspostavi saradnje s četnicima Draže Mihailovića bilo je generirano sa samog političkog vrha. U ratnom dnevniku Vrhovne komande Wehrmachta prenesena je informacija da je 23. septembra 1942. održan sastanak vođe Trećeg Reicha [[Adolf Hitler|Adolfa Hitler]]a s predsjednikom [[Rumunija|rumunjske]] vlade [[Ion Antonescu|Ionom Antonescuom]] i poglavnikom [[NDH]] [[Ante Pavelić|Antom Pavelićem]]. Na sastanku se uglavnom raspravljalo „o hrvatskim problemima“. Pored njemačkog veleposlanika u [[Zagreb]]u [[Siegfried Kasche|Siegfrieda Kaschea]], sastanku je prisustvovao i opunomoćeni general u NDH [[Edmund Glaise von Horstenau]] koji se nije ustručavao da „otvoreno kritikuje hrvatsku vlast“, ali je i „skrenuo pažnju na četnike, koje su naoružali Italijani“. General von Horstenau je predložio da bi četnike trebalo „upotrebiti da na svom području [tj. u njemačkoj okupacionoj zoni] postanu organi reda“: {{izdvojeni citat|Hitler je na taj predlog negativno odgovorio, jer da mu se čini veoma opasno da se četnicima pruži podrška. Četnici su pre svega srpske patriote, koji zastupaju velikosrpsku misao. Time hranimo zmiju koja će jednoga dana da poraste. Istina, danas je ona još mala, ali jednog dana mogla bi da bude opasna.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2022-11-04 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |dead-url=yes }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Nakon sagledavanja situacije na Balkanu u jesen 1943, Nemci su jugoslovenske partizane proglasili najvećim neprijateljima.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_156.htm PROCENA KOMANDANTA JUGOISTOKA FELDMARŠALA VAJKSA OD 1. NOVEMBRA 1943. VOJNO-POLITIČKE SITUACIJE NA BALKANU KRAJEM OKTOBRA 1943. GODINE</ref> U cilju borbe protiv partizana, tolerisali su i koristili četnike kao antikomunističku miliciju, iako im je bilo dobro poznato da oni održavaju veze sa [[London]]om. == Hronologija == === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1941) === {{main|Ustanak u Srbiji 1941.|Sastanak u Divcima}} {{izdvojeni citat|Četnički odredi jugoslovenske vojske pod komandom pukovnika Draže Mihailovića stavljaju se na raspolaganje za borbu protiv komunista u saradnji sa nemačkim Vermahtom.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%99%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_30._%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941._%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0 Извештај капетана Матла претпостављенима од 30. октобра 1941. о разговорима са представницима Драже Михаиловића]</ref>|Dražina ponuda Nemcima iz oktobra 1941.}} {{Wikisource|Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} {{Wikisource|Izveštaj kapetana Matla pretpostavljenima od 30. oktobra 1941. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića}} {{Wikisource|Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.}} Nemci su za gušenje [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanka u Srbiji 1941.]] angažovali dodatne trupe i sproveli drastične represalije nad stanovništvom, što je Mihailovića navelo da se povuče iz ustanka, napadne partizane i zatraži kontakt sa nemačkom upravom radi prekida neprijateljstva. Vezu je uspostavio preko pukovnika [[Branislav Pantić|Branislava Pantića]], njegovog predstavnika i obaveštajca u [[Beograd]]u. Pukovnik Pantić je nakon rata svjedočio da je odluka o pregovorima s predstavnicima njemačkih okupacionih snagâ donijeta krajem oktobra 1941. godine, i to na sastanku održanom u kući [[Živojin Mišić|vojvode Mišića]] u [[Struganik]]u. Sastanku su, pored Draže Mihailovića i Branislava Pantića, prisustvovali i [[Dragiša Vasić]], potpukovnik [[Dragoslav Pavlović]], major [[Aleksandar Mišić]] i kapetan [[Nenad Mitrović]]. Pukovnik Pantić piše: {{izdvojeni citat|O potrebi pregovora nije bilo reči. Situacija je svima bila jasna. Ona ih je neodstupno zahtevala. Sporno je bilo: sa kime treba razgovarati, da li sa Nemcima ili sa Nedićem? Posle duže diskusije većina se složila da treba pregovarati sa Nedićem. Ovome se odsudno usprotivio Draža i major Mišić. Njegov zaključak po ovom pitanju bio je izražen rečima: – KAD JE SITUACIJA TAKVA DA MORAM DA PREGOVARAM, ONDA ĆU DA PREGOVARAM SA NEPRIJATELJEM. NA TO ME OVLAŠĆUJE I MEĐUNARODNO RATNO PRAVO. UOSTALOM, ŠTA MI MOŽEMO DA DOBIJEMO OD NEDIĆA? SVE ŠTO NAMA TREBA, ORUŽJE I MUNICIJA, NEDIĆ MORA TRAŽITI OD NEMACA. JER OVDE NISU U PITANJU MALE I SITNE KOLIČINE. ZAŠTO IĆI POSREDNO, KAD MOŽEMO NEPOSREDNO? Njegovo odsudno držanje, po ovom pitanju, odnelo je prevagu... Isto tako bilo je sporno pitanje da li da se o pregovorima obavesti Nedić. Posle kraće diskusije, a pošto sam ja izložio da kapetan g. dr. Matl nalazi da Nedića treba obavestiti, doneta je odluka da se tako i učini. Tako je doneta odluka da se pregovara sa Nemcima.<ref>[https://sr.m.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D1%98%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BE_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D1%98_%D0%BE%D0%B4%D0%BB%D1%83%D1%86%D0%B8_%D0%B4%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%81_%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima]</ref><ref>Jovan Marjanović, Draža Mihailović između Britanaca i Nemaca, knjiga I, Britanski štićenik, Globus/Narodna knjiga/Prosveta, Zagreb—Beograd, 1979, str. 138.</ref><ref>Боривоје М. Карапанџић, Грађански рат у Србији 1941—1945. Друштво Хиландар, Ваљево, 2010, стр. 115.</ref>|Izjava pukovnika [[Branislava Pantića]] o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} 1. novembra 1941. godine, pukovnik Draža Mihailović je uputio generalu [[Walteru Hinghoferu]], komandantu [[342. divizija|342. pješadijske divizije]], ponudu sljedeće sadržine: {{izdvojeni citat|1) Na kolubarskom frontu nema komunista. Ukoliko ih je bilo oni su postali bezopasni. <br /> 2) Organizacija četnika je u stanju da održava red na području zapadne Srbije. <br /> 3) Komunistička opasnost će prestati od momenta kada se četničkoj organizaciji pruži mogućnost da neometano radi. Broj nacionalista je tako veliki da komunista ima samo 5%. Uz pomoć svoje brojne nadmoćnosti nacionalni elemenat pod komandom četnika može rešiti komunistička pitanja bez obostrane borbe. <br /> Uslov je: dovoljno naoružanje, koje nedostaje. <br /> 4) Ulazak u pojedine gradove je bio neophodan da se ne bi komunističke jedinice predstavljale kao oslobodioci i da ne bi povukle za sobom narodne mase. To se moralo događati i radi toga da bi se sprečili komunisti da vrše teror nad stanovništvom. <br /> 5) Četnička akcija nije usmerena protiv nemačkih jedinica, ukoliko one ne napadaju četnike i narod. <br /> 6) Naš narod voli slobodu i radovao bi se kada se na njegovoj teritoriji ne bi nalazile nemačke jedinice. To odgovara četničkom načinu vođenja rata, bez obzira na žrtve koje donosi. Oblast zapadne Srbije nema nikakav vojni značaj za nemačke jedinice, i trebalo bi da bude slobodna zona, u kojoj četnici održavaju red, pod uslovom da ih se u tome ne sprečava i da su dovoljno naoružani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_240.htm Izjava Draže Mihailovića od 1. novembra 1941. komandi nemačke 342. pešadijske divizije]</ref>}} Prethodno, general Hinghofer je 30. X 1941. obavijestio njemačkog opunomoćenog generala i zapovjednika u Srbiji [[Franz Böhme|Franza Böhmea]] da lokalni četnički komandanti u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] nude saradnju, očekujući zauzvrat pomoć u oružju od okupatora: „Četničke vođe iz [[Valjevo|Valjeva]], [[Slovac|Slovca]] i [[Lajkovac|Lajkovca]] daju važne podatke o organizaciji i izjavljuju spremnost da se sa nemačkim trupama bore protiv komunista. Traže oružje.“<ref>BA-MA, RH 26-342/14, 10-odnevni Hinghoferov izvještaj Bemeu, 30. 10. 1941.</ref> Odmah po pristizanju Mihailovićeve ponude, štab 342. pješadijske divizije je istoga dana (1. XI) dostavio izvještaj svojoj pretpostavljenoj komandi u kome, između ostalog, stoji i sljedeće: {{izdvojeni citat|Masa četnika, koja se nalazi u rejonu Valjeva, do sada se držala potpuno lojalno. Oni su prema komunistima zauzeli jasan odbijajući, takoreći, neprijateljski stav i može se reći uspešno se protiv njih borili. Oni su spremni i voljni da zajedno sa Vermahtom razbiju komuniste, kao i da u zemlji ponovo uspostave red i mir i zato traže nemačku pomoć.<ref>AVII, NAV—N—T—315, rolna 2130, snimci 626—632.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_10.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje MIHAILOVIĆ TRAŽI POMOĆ OD OKUPATORA]</ref>}} No, na samom početku sastanka sa nemačkim predstavnicima u selu [[Divci]] 11.11.1941. pukovniku Mihailoviću je rečeno: {{izdvojeni citat|Pre dve nedelje poručili ste nam preko Vaših poverenika u Beogradu da je Vaša namera "da nećete više dozvoliti da se srpska krv beskorisno proliva i srpska imovina dalje uništava". Istovremeno ste ponudili da se zajedno sa nemačkim Vermahtom i organima Nedićeve vlade borite protiv komunizma. Ponuda je od strane Glavne komande odbijena jer: 1) Nemački Vermaht će sam u najkraćem vremenu okončati sa komunizmom i 2) glavni komandant ne može imati poverenja prema Vama kao savezniku.}} Nemci su procenili da Draža zna za dolazak njihovih oklopnih trupa, da kao generalštabni oficir pravilno ocenjuje da će se nastavak nemačkih operacija rđavo završiti po njega, i stoga "nemački Vermaht ne može da se optereti takvim saveznicima koji mu se privremeno priključuju iz razloga oportuniteta".<ref name="Divci">[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%97%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D1%81%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%83_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%83_%D0%94%D0%B8%D0%B2%D1%86%D0%B8_11.11.1941. Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.]</ref> U daljem razgovoru pukovnik Mihailović se pravdao nacistima zbog učešća u ustanku: {{izdvojeni citat|Nije moja namera da ratujem protiv okupatora, jer kao generalštabni oficir poznajem snage obeju snaga.<ref name="Divci"/>}} On se pravdao da je morao uzeti neke gradove od Nemaca da ih komunisti ne bi uzeli<ref>"Moji ljudi su [[Bitka za Loznicu 1941.|krenuli na Loznicu]] zato da je komunisti ne zauzmu."</ref> i tvrdio da nije na strani ustanika, "onih koji žele da isteraju Nemce".<ref name="Divci"/> Draža Mihailović je izjavljivao Nemcima lojalnost i tražio da mu daju municiju da nastavi borbu protiv partizana.<ref>"Neophodno je imati municiju! Računajući s tim, došao sam ovamo."</ref> Ali, želeo je da njegovo "delovanje na nacionalnoj osnovi" ostane potajno da ne bi prošao kao [[Kosta Pećanac]], koji je sklopio otvoreni sporazum sa okupatorom, čime je izgubio ugled u narodu i stekao oznaku izdajnika.<ref name="Divci"/> Uprkos svim njegovim predlozima, Nemci mu nisu ostavili drugu mogućnost do da položi oružje: {{izdvojeni citat|„Ponuda pukovnika Mihailovića da stavi svoje snage na raspolaganje za borbu protiv komunista je odbijena i zatražena je bezuslovna predaja. Mihailović je tražio da se konsultuje sa svojim komandatima. Mihailović također tražio oružje za borbu protiv komunista. Ovo je igra, borba između bandi za izvor oružja. Ipak, čini se da jedan dio Mihailovićevih bandi iskreno želi da se bori protiv komunista.“<ref>NAW, T-311, Roll 175, 000121-2: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka 17.11.41.}} {{izdvojeni citat|Mihailović treba da sada pokrene akciju protiv Užica, gde se navodno nalazi celokupno rukovodstvo komunista, a zbog čega treba da se stavi u izgled i bombardovanje sa nemačke strane. U kontaktima sa nemačkim okupacionim vlastima koji su niže opisani, Mihailović je navodno molio da mu se stavi na raspolaganje 100.000 metaka da bi mogao nastupiti protiv Užica.|IZVEŠTAJ OBAVEŠTAJNOG CENTRA VERMAHTA U BEOGRADU OD 14. NOVEMBRA 1941. VRHOVNOJ KOMANDI VERMAHTA O ODNOSU ČETNIKA DRAŽE MIHAILOVIĆA PREMA NOP-u, O PREGOVORIMA PREDSTAVNIKA VERMAHTA I DRAŽE MIHAILOVIĆA I O VOJNO-POLITICKOJ SITUACIJI U SRBIJI}} Za njim je decembra 1941. godine raspisana poternica, nakon čega je bio u bekstvu. === Predaja zarobljenih partizana Nijemcima (1941) === {{main|Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.}} [[File:Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima.jpg|thumb|Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima]] Iako je njegov prijedlog okupacionim vlastima u Divcima odbijen, pukovnik Mihailović je želio pružiti njemačkom okupatoru dokaz četničke gotovosti za saradnju. Stoga su četnici Draže Mihailovića, uz posredstvo samozvanog vojvode [[Jovan Škavović|Jovana Škavovića]], predali 13. novembra 1941. Njemcima oko [[Predaja zarobljenih partizana Nemcima novembra 1941.|365 zarobljenih partizana]]. [[Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.|Predaja zarobljenih partizana Nemcima]] se desila tokom [[ustanak u Srbiji 1941|ustanka u Srbiji]] novembra [[1941]]. godine. Tokom [[Četničko-partizanski sukob|sukoba]] između [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] četnika i partizana u zapadnoj [[Srbija|Srbiji]] početkom novembra [[1941]], četnici su zarobili više stotina partizana. Jednu veću grupu od oko 500 zarobljenika, među kojima su bili partizani na prevaru zarobljeni u [[Gornji Milanovac|Gornjem Milanovcu]],<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_110.htm Relacija Takovskog četničkog odreda od 17. juna 1942, Zbornik NOR-a, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, dokument 110]</ref> Kosjeriću,<ref>[https://www.znaci.org/00001/59_2_124.pdf Užička republika, Zapisi i sećanja, Narodni muzej, Užice 1981]</ref> Karanu i Planinici, četnici su prikupili na [[Ravna Gora|Ravnoj Gori]]. Oko [[13. novembar|13. novembra]] [[1941]]. četnici su grupu od 365 zarobljenika odveli u [[Mionica|Mionicu]], i zatim u [[Slovac]]. Tu su prihvaćeni od [[Milan Nedić|Nedićevih]] i nemačkih snaga i prebačeni kamionima u [[Valjevo]]. Transport zarobljenika do [[Valjevo|Valjeva]] je pratio četnički vođ Jovan Škavović Škava, koji je prethodno bio [[Kosta Pećanac|Pećančev]] četovođa, dok je u tom periodu priznavao [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevu]] komandu. U predaji zarobljenika učestvovao je i ravnogorski oficir [[Pavle Mešković]]. Predaji partizana prethodio je [[Sastanak u Divcima 1941.|sastanak Draže sa Nemcima u selu Divci]]. Od ove grupe zarobljenika, Nemci su 263 streljali dana [[27. novembar|27. novembra]] [[1941]]. godine na Krušiku u Valjevu.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_21.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Streljanja na Krušiku u Valjevu]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44_4.pdf Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009: Krušik, Valjevo streljanje po grupama]</ref> Ostali zarobljenici su delom streljani naknadno, delom deportovani u [[Koncentracioni logor|logore]], a delom pušteni na slobodu. Predaja zarobljenih partizana nastavila se i posle ovoga, i bila je naročito intenzivna u decembru 1941.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_24.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Decembarski pokolj]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44.htm Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009]</ref> === Legalizacija četnika i hvatanje ustanika (1941-1942) === {{main|Legalizovani četnici}} [[Datoteka:Legalizovani četnici u Srbiji 1942.jpg|minijatura|Legalizovani četnici Draže Mihailovića čuvaju [[Logor Metino brdo|logor na Metinom brdu]] kod [[Kragujevac|Kragujevca]] [[1942]].]] Četnički odredi u Srbiji su delom raspustili regrute kućama i ostali u ilegali na kadrovskom sastavu, a delom se legalizovali kao pripadnici zvaničnih Nedićevih formacija. Krajem 1941. i početkom 1942. godine, pripadnici [[Legalizovani četnici|legalizovanih ravnogorskih odreda]] pružili su najznačajniji doprinos u hvatanju nekoliko hiljada odbjeglih ili pasiviziranih partizana i njihovih saradnika u [[Zapadna Srbija|zapadnoj]] i djelovima [[Centralna Srbija|centralne Srbije]], kao i u njihovoj predaji Njemcima. Učešćem u masovnom hvatanju i likvidaciji pripadnika partizanskih odreda i njihovih saradnika, čak i ako se zanemari aktivna borba protiv partizana, legalizovani ravnogorski četnici su učinili krupne usluge njemačkom okupatoru u uništenju partizanskog pokreta na području dotadašnje [[Užička Republika|Užičke republike]].<ref name="yuhistorija.com">[http://www.yuhistorija.com/serbian/drugi_sr_txt01c4.html Milan Radanović: Kolaboracija JVuO sa nemačkim okupatorom u Srbiji 1941-1944.]</ref> Već krajem novembra 1941. godine na Metinom brdu kod Kragujevca je formiran [[Logor na Metinom brdu|logor]] za zarobljene srpske ustanike i civilne taoce. Prvi dovedeni u logor bili su taoci iz Kragujevca, komunisti, odbornici narodnooslobodilačkog odbora, Romi, Jevreji i svi oni koji su nemačkim fašistima bili sumnjivi. Osim svakodnevnih likvidacija, veća masovna streljanja su vršena 2. i 19. marta 1942. godine.<ref>[http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1322 Metino brdo]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hvatani borci su predavani nemačkom sudu, ili prekom sudu [[Nikola Kalabić|Nikole Kalabića]]. Većina pohvatanih je bila iz okoline Rače, Topole i Aranđelovca. 2. marta 1942. godine na Metinom brdu je streljano 173 rodoljuba i simpatizera oslobodilačkog pokreta sa teritorije Kragujevca i okolnih opština.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |access-date=2014-05-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304191846/http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |deadurl=yes }}</ref> Logor je rasformiran u junu 1942. Preostali logoraši su transportovani u [[Koncentracijski logor Banjica|logor na Banjici]], gde je većina streljana, kao i u logore u Nemačkoj, Norveškoj i Grčkoj.<ref>http://www.ikragujevac.com/kultura/15517-istorija-zrtve-fasizma-na-metinom-brdu-i-deo.html</ref> Nakon likvidacije partizanskih ostataka, četnici Draže Mihailovića su stekli faktičku kontrolu nad ruralnim područjima Srbije, dok je okupator držao gradove. Mihailovićev stav u odnosu na njemačkog okupatora jasno je izražen u depeši, koju je opunomoćeni poslanik Ministarstva inostranih poslova Trećeg Rajha u Beogradu [[Felix Benzler]], 31. marta 1942. godine, uputio centrali u Berlinu: {{izdvojeni citat|Sve dosad se nije postiglo da se ličnost pukovnika Mihailovića stavi pod kontrolu. Po svoj prilici ni on nije u stanju ili nije voljan da na srpskom području nešto preduzme, već je, naprotiv, preko jednog posrednika ovih dana ponudio vladi Nedića da prihvata da se objavi: 1) da on ne namerava da se bori protiv Nemaca; 2) da neće ništa da preduzima protiv Nedićeve vlade; 3) da se zalaže za održanje mira i reda u zemlji; 4) da poziva na borbu protiv komunista. Posredniku je ponovo odgovoreno da za Mihailovića jedino u obzir dolazi da se bezuslovno potčini.<ref>[https://znaci.org/00001/11_18.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje POD ZAŠTITOM LEGALIZOVANIH ODREDA]</ref>}} Nemački dokument od [[15. maj]]a 1942. godine navodi četničkog majora [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubu Jovanovića]] kao jednog od njihovih lokalnih saradnika za [[Zaječar]].<ref>NAW, T501, roll 248 frames 0121-0126; dostupno na http://znaci.net/temp/T-501_R-248-0126.jpg</ref> [[Datoteka:SS-Obergruppenführer Werner Lorenz accompanied with unknown chetnik officer in NE Bosnia.JPG|mini|[[SS]]-[[Obergruppenführer]] [[Werner Lorenz]] u društvu neimenovanog četničkog oficira u sjeveroistočnoj [[Bosna (oblast)|Bosni]], jesen 1942. godine]] U junu 1942. Mihailović je prešao u Crnu Goru, italijansku okupacionu zonu, na teritoriju koju su držali crnogorski četnici [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom|uz dopuštenje Italijana]]. Aktivnosti četničkih odreda u Srbiji svedene su na najmanju meru da se ne bi izazivao okupator, i uglavnom su ograničene na organizacionu i obaveštajnu delatnost i sitnije diverzije. Uprkos tome, nemački okupator je veoma ozbiljno shvatao četničku aktivnost i povremeno organizovao racije protiv preostalih Mihailovićevih odreda, koji su se trudili da izbegnu dodir sa neprijateljem. U Srbiji, znatan broj Mihailovićevih snaga se legalizovao. Nemački popis glavnih vladinih legalnih odreda od [[15. maj]]a 1942, pod rednim brojevima 1 do 18 navodi Ljotićeve odrede, od 19 do 39 su Mihailovićevi, a od 40 do 100 Pećančevi. Tu na okupatorskom spisku snaga su neki od glavnih Mihailovićevih četnika: [[Predrag Raković]], [[Miloje Mojsilović]], [[Dušan Smiljanić]], [[Vučko Ignjatović]], [[Miloš Glišić]], [[Ljuba Jovanović]]... Do početka 1942. godine "ravnogorski pokret istopio se u redovima Nedićeve milicije i konačno se ponovo pojavio, umanjen, u Crnoj Gori."<ref name="Deakin2">[https://www.znaci.org/00001/5_3.htm William Deakin, BOJOVNA PLANINA]</ref> Kako ne bi izgubio podršku naroda kao saradnik okupatora, Mihailović je odsustvo oružane borbe u Srbiji sredinom [[1942]]. godine nastojao da nadoknadi činjenjem smicalica nemačkim vojnicima po gradovima, ubacivanjem "smrdljivih bombi", "svrabećih praškova", "praškova za kijanje", upućivanjem pretećih pisama, uznemiravanjem telefonom...<ref name="Kosta Nikolić 2004"/> Ovo nije ostalo neprimećeno. Britanski kapetan Bil Hadson je u drugoj polovini 1942. ponovo uspostavio vezu i javio da "Mihailović još sarađuje s Osovinom u Crnoj Gori i Sandžaku i miruje u Srbiji", da su "u Dalmaciji Trifunovićevi četnici legalizovani" te, podsticani od Italijana, sanjaju o nekoj "Srbo-Sloveniji i Dalmaciji". Na osnovu stanja na terenu on izvlači zaključak: {{izdvojeni citat|U trenutku kada je Mihailović u velikom stepenu igrao ulogu kvislinga bio je nagrađen najjačom britanskom propagandom.... Mihailoviću bi trebalo konačno reći da Britanci pretpostavljaju komuniste kvislinzima.<ref name="Deakin2"/>|Britanski kapetan Bil Hadson}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Lopare 1942.jpg|mini|[[Radivoje Kerović]] (u sredini u bijeloj košulji) sa njemačkim tenkistima, [[Lopare]] 1942.]] Posljednjeg dana kolovoza 1942, održan je sastanak kod načelnika štaba Komande Jugoistoka. Ovom prilikom je podijeljena informacija da se oko [[Banja Luka|Banje Luke]] vode žestoke borbe s partizanima, u kojima okupatoru pomažu četnici (“srpski nacionalisti“), bez preciziranja o kom odredu JVuO iz [[Bosna (oblast)|Bosne]] je riječ: {{izdvojeni citat|Velike borbe su izbile u blizini Banje Luke. Ustanici su upotrijebili teško naoružanje, topove, minobacače itd., kao i tenkove. Hiljadu srpskih nacionalista je sudjelovalo u borbi protiv ustanika na našoj strani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=490&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000485.] <br /> ({{jez-njem|"Bei Banja Luka größeres Gefecht, Aufständische traten mit schweren Waffen, Geschützten, Minenwerfern u.sw. auf, auch mit Panzer. 1000 serbische Nationalisten haben sich dort auf unserer Seite im Kampfe gegen die Aufständischen beteiligt."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka održanog 31. augusta 1942.}} U drugom njemačkom izvještaju iz istog perioda se navodi da je 26. augusta jedan bataljun Wehrmachta južno od Banje Luke bio priklješten od strane nadmoćnijeg neprijatelja (i ovdje se napominje da su partizani raspolagali teškim naoružanjem), kao i da je Nijemcima u pomoć priskočilo čak „2000 bosanskih četnikâ“, što će rezultirati potiskivanjem jedinicâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOP i DVJ]] prema jugu do kraja mjeseca.<ref>BA/MA, RH 19 XI/81 (Die Bekämpfung der Aufstandsbewegung im Südostraum, Teil I), S. 244.</ref><ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 155. <br /> ({{jez-njem|"Bereits am 26. August sah sich ein deutsches Bataillon bei dem Versuch, südlich von Banja Luka den ersten dieser Einfälle abzublocken, weit überlegenen, auch mit erbeuteten Panzern und Geschützen bewaffneten Verbänden gegenüber; nur mit Hilfe von 2.000 bosnischen Cetniks, die den Deutschen zu Hilfe eilten, gelang es bis Ende des Monats, die Partisanen wieder nach Süden abzudrängen."}})</ref> Takođe, u jednom izvještaju upućenom iz štaba njemačkih trupa u [[NDH]] od 18. novembra 1942. o četnicima se, između ostalog, navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|U zoni 714. pješadijske divizije nalazi se 6-8.000 četnika, naoružanih puškama i nešto automatskog oružja. Diviziji su dosad pružili vrijedne usluge time što su branili svoju teritoriju od partizana i time oslobodili njemačke i trupe NDH za dejstvo na drugim sektorima. K tome obezbjeđuju i željeznicu i pribavljaju važna obavještenja njemačkim trupama. Četnici su pri zajedničkim akcijama snabdjevani od strane NDH; također im pripada i naknada od otprilike 3 Rajshsmarke dnevno, čiju isplatu oni, međutim, dosad nisu tražili.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=361&rec=314&roll=566 Nacionalni arhiv Vašington, T-314, rolna 566, frejm 000357; Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj-/Veza sa neprijateljski orijentisanim krugovima u Srbiji/ (18. novembar 1942.).] <br /> ({{jez-njem|"Bei 714.Div. haben die im Div.–Bereich beheimateten Cetnikverbände eine ungefähre Stärke von 6–8000 Mann. Sie sind mit Gewehren und verhältnissmässig wenig automatischen Waffen ausgestattet. Sie leisten der Div. wertvolle Dienste, indem sie ihr Heimatgebiet gegen Einfälle der Partisanen schützen, sodass, von grösseren Unternehmen abgesehen, in diesem Raume weder deutsche noch kroatische Truppen gebunden werden. Sie entlasten hiedurch den Bahnschutz und versorgen die deutsche Führung mit wertvollen Feindnachrichten. </br> Die Cetnikverbände werden durch den kroatischen Staat bei Einsätzen mit Munition versorgt und verpflegt. Vertragsmässig steht ihnen neben anderen Zusagen /z.B. Versorgungsansprüchen/ auch Wehrsold von etwa RM 3.— täglich zu, den sie jedoch bisher nicht beansprucht haben."}})</ref>|Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj (18. novembar 1942. godine)}} === Operacija Weiss i bitka na Neretvi (1943) === {{main|Operacija Weiss|Bitka za Konjic 1943.}} [[File:Četnici i Nemci na Neretvi.jpg|thumb|Četnici i Nemci tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] 1943.]] Van Srbije, postojala je intenzivna saradnja četnika i Nemaca. Iako su mnogi četnici na lokalu pomagali nemačkim trupama protiv partizana, [[Hitler]] je do sredine 1943. godine strogo branio svojim jedinicama svaku saradnju sa četnicima.<ref>Nacionalni arhiv Vašington, Mikrofilm T-311, rolna 175, snimka 378: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka za novembar 1942 (30. novembar 1942.). „Svaka, pa i privremena, veza sa antikomunistički nastrojenim četnicima u Hrvatskoj je protivna naređenju Fuehrera, Ia 3071/42 o borbi protiv bandi.“</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=383 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000378.] <br /> ({{jez-njem|"Haltung gegenüber feindluch eingestellten Kreisen in Serbien/Kroatien: An Bev.Kmdr.Gen. in Serbien, Befehlshaber der dt. Truppen in Kroatien, Kdr.Gen. in Kroatien und Dt.Verb.Kdo. bei Supersloda ergeht ein Befehl betreffend klarer und eindeutiger militärischer Haltung gegenüber allen uns feindlich eingestellten Kreisen. Jede – wenn auch nur vorübergehende – Bindung mit antikommunistisch eingestellten Cetniks in Kroatien steht im Widerspruch zu den bzgl. Bandenkämpfung gegebenen Befehlen des Führers Ia Nr. 3071/42 g.K."}})</ref> Za vrijeme izvođenja [[Operacija Weiss|operacije Weiss]], njemački komandanti na terenu su bili u nedoumici da li da se povinuju naređenjima svojih viših vojnih komandi, ali i političkih instanci, ili da nastave sarađivati s četnicima Draže Mihailovića: {{izdvojeni citat|Uprkos borbenoj pomoći hrabrih četnika, koja je doprinijela deblokadi opkoljenih dijelova 718. pješadijske divizije, njemačke trupe imaju zadatak da se brzo probiju do boksitne oblasti. One imaju instrukcije da smatraju četnike neprijateljima. Sada se ispostavilo da se situacija kod mjesta Dobro (?), čija se posada sastojala od Nijemaca, Italijana i četnika, poboljšala zahvaljujući četničkom prodoru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=549 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000544.] <br /> ({{jez-njem|"Trotz der Waffenhilfe tapferer Cetnik, die auch zur Befreiung der eingeschlossenen Gruppe der 718.I.D. mit beigetragen haben, ergibt sich für die deutschen Truppen die Aufgabe, möglichst schnell in das Bauxitgebiet von Mostar vorzustoßen. Die deutschen Truppen haben den Auftrag die Cetniks als Feind anzusehen. Es ergab sich nun das Bild, daß die Besatzung von Dobro (?), die aus Deutschen, Italiener und Cetniks bestand durch den Vorstoß der Cetniks Luft bekam."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka (1. mart 1943.).}} Major [[Slavoljub Vranješević]], komandant Zapadne Bosne JVuO, šalje 2. marta 1943. godine dopis »bratu« [[Uroš Drenović|Urošu Drenoviću]] kojim ga obavještava da je od strane njemačke komande u [[Banja Luka|Banjoj Luci]] zakazana konferencija na koju su pozvani najvažniji četnički zapovjednici u [[Bosanska krajina|Bosanskoj krajini]]: {{izdvojeni citat|Pre nekoliko časova primio sam izveštaj od Komandanta Bosanskih četničkih odreda brata Rade Radića, u kome mi javlja, da su Nemci pozvali na konferenciju u Banja Luci sve Komandante i to: Radića, Tešanovića, Drenovića, Marčetića, Mišića radi rešavanja važnih pitanja. Konferencija će se održati u nemačkoj komandi u B. Luci. Ovoj konferenciji neće prisustvovati pretstavnici hrvatskih ni vojnih ni civilnih vlasti. Komandant mi je naredio, da pozovem sve Komandante na predkonferenciju, koja će se održati u Karanovcu na dan 4 o.m. u 12 časova.— Prema napred izloženom pozivam te, da bez ikakvog izgovora i odlaganja bez obzira na situaciju na položaju, dođeš 4 o.m. do određenog časa u Karanovac.— Ovo smatraj vrlo važnim i NAJHITNIJIM. Molim Te koristi sva moguća prevozna sredstva, pa i motorcikl i na vreme dođi na predkonferenciju.<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 31, str. 64.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_64.htm Naređenje Komande bosanskih četničkih odreda od 2. marta 1943. komandantu odreda »Kočić« za prisustvovanje konferenciji radi usaglašavanja stavova o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Već 3. februara 1943. godine, major Vranješević je upoznao Vrhovnu komandu JVuO o činjenici da se bosanski četnici nalaze u službi njemačkog okupatora, ali i da su potpisali [[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|sporazume o saradnji sa vlastima NDH]]: {{izdvojeni citat| NEMCI Četnički odredi učestvuju u borbi zajedno sa Nemcima češće puta, ali na zasebnim sektorima. Pre našeg dolaska, Nemci su uspeli da u borbu protiv komunista uvode četnike tako, da im ovi osiguravaju krila i da se mešaju u komandovanje. Ovome se je odmah stalo na put, ma da sa dosta poteškoća. Po sebi se razume da se mnogo interesuju o tome, da li mi imamo kakve veze sa Dražom Mihailovićem — što mi odbijamo, navodeći da je to samo komunistička propaganda kako bi izazvali Nemce protiv nas, pa nas tako priklještene, uveli u svoje redove. Ipak, često puta Nemci čuju kako svi četnici pevaju »Od Topole pa do Ravne Gore« ili »Od Manjače pa do Ravne Gore«, »sve su straže generala Draže« itd., dakle jasno primećuju, ali moraju da trpe. Njihova nemoć oseća se. HRVATI Ovi se redovno predaju komunistima, gde god ovi na njih udare. Hrvatski oficiri nalaze spas u komunizmu. Zbog sporazuma sa Hrvatima, koji su ovi [četnički — prim.] odredi sklopili pre našeg dolaska, borbe sa Hrvatima ne vode se. Naprotiv, za većinu starešina i boraca može se reći, da su taj sporazum shvatili kao definitivan svršetak rata, pa i otuda javašluk i slaba disciplina. Sada, dok se ne raščisti sa komunistima, ovakvo stanje mora da ostane.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_27.htm Izveštaj majora Slavoljuba Vranješevića od 3. februara 1943. majoru Zahariju Ostojiću o vojno-političkoj situaciji u četničkim odredima zapadne Bosne i saradnji sa nemačkim i ustaško-domobranskim jedinicama]</ref>}} Vojvoda [[Vukašin Marčetić]], komandant puka »Manjača«, bio je takođe jedan od potpisnikâ sporazuma sa vlastima satelitske NDH. Tokom operacije »Weiss«, Marčetić uspostavlja vezu s njemačkim okupatorom, konkretno sa [[117. lovačka divizija (Nemačka)|117. divizijom]]: {{izdvojeni citat|Posebno: [...] [[369. legionarska divizija|369. pješ. div.]] će prvo dovršiti borbe na [[Grmeč]]u. Uspostavljena veza sa četničkom grupom Marčetića, koja će preuzeti osiguranje vlastitog istočnog boka.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=315&roll=2263 NARA, T315, Roll 2263, frame no. 000670.] <br /> ({{jez-njem|"369. J.D. führt vorerst Kampfhandlungen in der Grmec durch. Verbindung mit Cetnikgruppe Marcetic aufgenommem, die Schutz der eigenen Ostflanke übernehmen will."}})</ref>|Ratni dnevnik 117. divizije, unos za 5. februar 1943.}} O (nevoljnom) sadjejstvu 117. divizije sa četničkim odredima u [[Bitka za Konjic 1943.|bici za Konjic]], u februaru 1943. godine, nakon rata će posvjedočiti i general [[Alexander Löhr]]: {{izdvojeni citat|117. lovačka divizija, koja je prodirala od Ivan-sedla ka severozapadu, vodila je od početka teške borbe, pa je na kraju odbijena i odbačena. Jedan njen deo morao je da se spasava u Konjicu, koji je bio utvrđen i posednut od Italijana i četnika. Ovo mesto su partizani okružili i tako je došlo do toga da su se ovde, pod pritiskom događaja, borili na istom frontu Nemci i četnici – doduše odvojeni jedni od drugih italijanskim jedinicama. Konjic je doduše bio oslobođen iz okruženja sa trupama iz [[Sarajevo|Sarajeva]], ali je partizanima uspelo da se probiju preko Neretve i povuku svi bez izuzetka u severnu [[Crna Gora|Crnu Goru]].<ref>{{cite web|url=http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html | title = Записи Александра Лера, часопис СРПСКО НАСЛЕЂЕ, број 7/1998 | publisher = Srpsko-nasledje.co.rs |date=3. 1. 1943. | accessdate=4. 1. 2023. | archive-url = https://web.archive.org/web/20130216202528/http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html# | archive-date=16. 2. 2013 |url-status=dead | df = }}</ref>|General [[Alexander Löhr]], komandant Jugoistoka}} Tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]], četnici su bili obilno snabdijevani streljivom i hranom iz italijanskih i njemačkih magacina. Kapetan [[Vojislav Lukačević]], koji se zajedno sa svojim četnicima tukao uz borbenu grupu »Anacker«, [[5. mart]]a iz [[Konjic]]a je javio majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] da mu »11« (tj. Nijemci) daju municiju, kao i da je vojvoda [[Dobroslav Jevđević]], sa svoje strane, zadužen za obezbjeđivanje logistike: {{izdvojeni citat|Vidim da je glavna tvoja briga kako ćemo sa 11. Verujem da si o njima dobio preterane izveštaje. Svaka njihova kolona koja nastupa ima najviše jednu trećinu Nemaca a ostalo su domobrani i po nešto ustaša. Oni sami ne mogu ništa da urade, toga su svesni. Ja mislim da je nama najpreči za sada cilj uništenje komunista i to što brže. Ne sme nas zateći iskrcavanje u borbi sa komunistima, a isto tako ne smemo početi borbu sa 11 dok komunisti nisu likvidirani a oni nisu likvidirani i pored uspeha koje smo postigli. Čvrsto sam ubeđen da nas 11 neće napasti sve dok se vode borbe sa komunistima te je strahovanje u tom pravcu preterano... Najvažnije i najbolje snabdevanje preko [[Sarajevo|Sarajeva]] koje neka Jevđo forsira. Dobio sam sinoć preko 11, 30.000 metaka obećali još čim im stigne neki transport koji očekuju u Sarajevo.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_2_71.htm IZVEŠTAJ KOMANDANTA KONJIČKE GRUPE OD 5. MARTA 1943. KOMANDANTU ISTAKNUTOG DELA ŠTABA DRAŽE MIHAILOVIĆA O BORBENOM RASPOREDU ČETNIKA I NEMACA NA SEKTORU KONJIC—JABLANICA]</ref>}} O isporuci municije jedinicama JVuO (najvjerovatnije o onoj koja je data kapetanu Lukačeviću), Komanda Jugoistoka je 7. marta javila vojnom vrhu u [[Berlin]]u: {{izdvojeni citat|– 7. mart 1943: Municija za četnike. Vrhovna komanda je obaviještena telegramom o isporuci 30.000 metaka četničkim jedinicama.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=453 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000448.] <br /> ({{jez-njem|"Munition für die Cetniks: </br> An OKW/WFSt. ergeht eine Meldung betraf. der Übergabe von 30.000 Schuß Inft. Munition an Cetnikverbände."}})</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja Komande Jugostoka za mart 1943. godine (31.3.43.)}} [[File:Chetniks and German Officers meet in Bosnia, 1943.jpg|thumb|Sastanak njemačkih oficira sa četnicima u [[Bosna (regija)|Bosni]], [[1943]]. godina]] 9. [[Mart|ožujka]] 1943. godine, [[Fašizam|fašistički]] [[Poglavnik|duce]] [[Benito Mussolini]] šalje pismo [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]],<ref>''Tajna pisma Hitler – Mussolini (1940—1943)'', edicija Dokumenti i svjedočanstva (priredio i preveo: Dr Bogdan Krizman), Novinarsko izdavačko poduzeće (NIP), Zagreb, 1953, str. 78.</ref> vođi [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]], u kom navodi da je upoznat sa suradnjom njemačkih okupacionih trupa s četnicima: {{izdvojeni citat|Više tisuća četnika naoružali su, na lokalnoj bazi, komandanti talijanskih jedinica, da vode gerilu, za koju imaju, kao svi stanovnici Balkana, naročite sklonosti. Do danas su ti četnici suzbijali partizane vrlo odlučno. Upravo sam primio izvještaj. U njemu mi javljaju, da su njemačke snage, koje su uspostavile dodir sa četnicima u dolini gornje Neretve, pristale da surađuju s njima i da su naoružale četnike metcima i ručnim bombama.|[[Benito Mussolini]] u pismu [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]] (9. III 1943)}} O pristizanju Mussolinijeva pisma istog je dana javila i Vrhovna komanda njemačkih oružanih snaga: {{izdvojeni citat|''9. mart'' </br> Duče poslao pismo Hitleru, u kome zastupa mišljenje da su četnici i partizani neprijatelji Osovine. O tome je razgovarao i sa nemačkim ministrom spoljnih poslova. Priznaje da su Italijani do sada naoružali nekoliko hiljada četnika za gerilski rat protiv komunista i oni su se do sada energično borili protiv partizana. Ali, sada je Duče izdao energičnu naredbu, da se četnicima više ne daje oružje i da njih, nakon što se partizani poraze, treba razoružati. Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.}} Pošto је za katastrofalni poraz četnika u bici na Neretvi optužio Jevđevića, [[Petar Baćović|Baćovića]] i [[Bajo Stanišić|Baja Stanišića]] a istakao za primjer Vojislava Lukačevića, major Ostojić im је 10. marta naredio da se kod Italijana zauzmu za dozvolu o prebacivanju četnika na zapadnu obalu Neretve. Odgovarajući na optužbe, Jevđević i Ваćоvić istoga dana izvještavaju Mihailovića da је za proboj operativne grupe NOVJ kriv upravo Lukačević, te da Ostojić, komandujući iz [[Kalinovik]]a, nema pravu predstavu о toku događaja. Jevđević navodi: „Kada sam zvao delove Vrhovne komande da komanduju nа licu mesta, odgovorili su neljubazno da neće da radе sa okupatorom, tražeći u isto doba hranu, municiju, topove i vojsku od okupatora.“ Као argument da četnici moraju bespogovorno slušati naređenja okupatorskih oficirâ, vojvoda Jevđević navodi podatak da Nijemci i Italijani hrane i snabdijevaju municijom cjelokupnu masu četnikâ od 13.200 ljudi. Riječ je o 2000 četnika pod komandom Вајa Stanišića, 4.000 iz Lukačevićeve konjičke gruре, 6.000 pod komandom majora Petra Baćovića (hercegovački četnici) i 1.200 četnika kojima komanduje major Andrija Vesković. Jevđević Mihailoviću piše i da su okupatori dali toliko hrane da је on, na osnovu lažnog brojnog stanja, uspio da uštedi 110.000 obroka, kao i da su mu za posljednjih nekoliko dana isporučili 1.100.000 metaka.<ref>AVII, reg. br. 3/1, kut. 293, dep. 2248.</ref><ref>Branko Latas, Saradnja četnika i Nemaca u borbama protiv Glavne operativne grupe divizija NOVJ u dolini Neretve (februar — mart 1943), Prilozi Instituta za istoriju (br. 17), Sarajevo, 1980, str. 214.</ref> General [[Rudolf Lüters]], zapovjednik njemačkih trupa u NDH, piše u procjeni situacije od 16. marta 1943. da je „neprijateljski otpor protiv nemačkih divizija koje su napadale uglavnom slomljen“, te da je „operacija „[[Operacija Weiss|Vajs II]]“ u suštini završena“. O četničkim snagama u njemačkoj zoni operacija, general Lüters navodi: {{izdvojeni citat|Četničko pitanje nije se dalje zaoštrilo. U području [[114. lovačka divizija (Njemačka)|714. divizije]] nisu zabeležena nikakva prekoračenja u tuđu nadležnost. Četničko rukovodstvo se potčinilo naređenjima nemačkog Vermahta i potvrdilo svoju lojalnost. Četnici koji se nalaze na području [[118. lovačka divizija (Njemačka)|718. pešadijske divizije]], naročito u rejonu [[Zenica|Zenice]] i [[Han-Pijesak|Han-Pijeska]], neprijateljski se suprotstavljaju hrvatskoj državi i nemačkom Vermahtu i pokušavaju da izazovu nemire putem sabotaža i razoružavanja hrvatskih odreda. Divizije koje su učestvovale u operaciji „Vajs II“ jedinstveno se povoljno izražavaju o držanju četničkih jedinica. Dragocenim izviđačkim podacima i napadima za rasterećenje pomagali su našim jedinicama, mada ni u jednom slučaju nije sa nemačke strane tražena podrška.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_3_38.htm Procena vojno-političke situacije komandanta nemačkih trupa u NDH od 16. marta 1943. za period od 1. do 15. marta 1943. godine]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=372&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 000366—000367.] <br /> ({{jez-njem|"Die Cetnikfrage hat sich nicht weiter zugespitzt. Im Bereich der 714.J.D. sind keine Übergriffe zu verzeichen. Die Cetnikführung hat sich den Befehlen der deutschen Wehrmacht untergeordnet und ihre Loyalität versichert. Die im Bereich der 718.J.D. befindlichen Cetniks, besonders im Raum ZENICA und HAN PIJESAK stehen kroat. Staat und deutscher Wehrmacht feindlich gegenüber und versuchen durch Sabotageakte und Entwaffnung kroat. Abteilungen Unruhe zu stiften. Die im "Weiss II"–Einsatz befindlichen Divisionen äussern sich übereinstimmend günstig über das Verhalten der Cetnikverbände. Durch wortwolle Kundschafterdienste und Entlastungsangriffe haben sie der Truppe geholfen, obwohl in keinem Falle deutscherseits Unterstützung orboten worden war."}})</ref>}} U iscrpnom izvještaju<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, str. 1015—1018.</ref> koji je [[5. maj]]a 1943. godine podnio [[SAD|američki]] [[Ured za strateške usluge]] (preteča današnje [[Centralna obaveštajna agencija|Centralne obavještajne agencije]]), sumiraju se rezultati netom završene operacije »Weiss«: {{izdvojeni citat|Krajem januara 1943. godine zajedničke nemačke, hrvatske, italijanske i četničke snage povele su veliku ofanzivu protiv jugoslovenske oslobodilačke armije. Neprijatelj je potpomognut od Drenovićevih četnika uspeo da potisne jugoslovenske patriote u Hercegovini i jugoistočnoj Bosni. Glavni udar u sadašnjoj neprijateljskoj ofanzivi vrše kombinovane četničke snage u Hercegovini (V.[ojislav] Lukačević, član Mihailovićevog glavnog štaba), u Crnoj Gori (Bajo Stanišić) i u Sandžaku (Pavle Đurišić, član Mihailovićevog glavnog štaba). Ishod ove borbe je još neizvestan. Partizani govore da su oni odneli pobedu, dok četnici insistiraju na tome da su gotovo potpuno očistili ove jugoslovenske krajeve od antifašističkih snaga. Tačno je, međutim, da su jugoslovenski antifašistički gerilci pretrpeli teške teritorijalne gubitke, ali daleko je od toga da su njihove snage uništene ili razbijene. Na drugoj strani, mnogo slavljeni četnici generala Mihailovića danas su angažovani u jednoj od najžešćih ofanziva za uništenje jugoslovenskih demokratskih snaga.}} === Četnički teror u Srbiji (1943) === {{main|Srbija u Drugom svetskom ratu|Zločini četnika u Drugom svjetskom ratu}} Mihailovićeva taktika u Srbiji se početkom 1943. sastojala u tome da organizuje i štedi svoje snage za "planirani narodni ustanak". Nemci navode da je izbjegavao svaki konflikt sa okupacionim trupama.<ref>NAW, T-78, Roll 332, 6289915, 919: Procjena situacije komande Jugoistoka za feburar 1943 (2. mart 1943.).</ref> Izveštaji Nedićeve vlade konstatuju da je četnička akcija gotovo svuda upravljena na obračunavanje sa komunistima, koje se sprovodi beskompromisno, do istrebljenja. Inače, četnici na sastancima sa narodom naređuju lojalno držanje prema domaćim vlastima i okupatorskoj vojnoj sili kao i "odricanje svake pomoći partizansko-komunističkim bandama".<ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 59/1—1, k. 22.</ref><ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 54/5—1, k. 22.</ref> 12. februara 1943. godine, kapetan [[Miloš B. Marković]], komandant Ariljske brigade iz sastava Požeškog korpusa JVuO, prenosi Mihailoviću ideju poručnika [[Zvonimir Vučković|Zvonka Vučkovića]] da iskoristi vezu sa njemačkim oficirom u cilju »gonjenja komunista«: {{izdvojeni citat|U srezu Kačerskom nalaze se dve komunističke grupe, prva jačine 60 a druga oko 150 ljudi. Ove se grupe prebacuju i u Oplenački srez. Za likvidaciju ovih grupa potrebno mu je oko 300 ljudi, no kada bi ih skupio izazvao bi potere od strane okupatora. Ima jednu drugu mogućnost a to je da uputi Nemce da gone ove grupe. Posredno, no obazrivo ima vezu sa jednim od nemačkih komandanata, koji je izjavio gotovost za usluge svake vrste a naročito u gonjenju komunista.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_33.htm Izveštaj komandanta Ariljske brigade od 12. februara 1943. Draži Mihailoviću o borbama protiv pripadnika NOP-a u zimu 1942. godine i dostignutoj organizaciji u brigadi]</ref>}} Poručnik [[Predrag Raković]], u svojstvu komandanta 2. ravnogorskog korpusa JVuO, informiše 3. marta 1943. generala Mihailovića o tajnom sastanku sa nemačkim potporučnikom Krigerom: {{izdvojeni citat|Okupator, kako Nemci tako i Bugari svu svoju akciju uputili su na komuniste, na njihovo gonjenje i istrebljenje. U smislu depeše koju sam podneo G. Ministru, sastao sam se 2 marta t.g. na Savincu u jednoj šumi sa Nemačkim komandantom potporučnikom Krigerom iz Gor. Milanovca. Sastanak je izveden potpuno tajno. Na sastanak je od strane Nemaca došao potporučnik Kriger i njegov tumač. A sa naše strane bio sam ja i moj Načelnik štaba p.por. Lazarević. Tema razgovora bila je isključivo uništenje komunističkih bandi, na teritoriji koju obezbeđuje Nemačka jedinica iz Gor. Milanovca. Uglavnom dolazi u obzir komunistički vođa [[Milorad Labudović|Labud]] koji ima oko 150 komunista pod svojom komandom u okolini Rudnika, u srezovima: Kačerskom i Orašačkom. Utvrdili smo plan za ovaj rad. O izvođenju ove akcije detaljno sam se dogovorio sa Zvonkom noću između 2/3 - III t.g., u čemu smo postigli potpunu saglasnost.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 127, reg. br. 7/3 (S-X-12/4).</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_67.htm Izveštaj komandanta 2. ravnogorskog korpusa od 3. marta 1943. Draži Mihailoviću o borbi protiv pripadnika NOP-a i pregovora sa predstavnicima nemačkih okupacionih trupa]</ref>}} I u depeši od 23. marta, Raković piše da se ponovo sastao sa nemačkim komandantom iz G. Milanovca, te je dogovoreno da se za ubijene Nemce neće više paliti kuće redom, već "samo po našem spisku", partizanske, i samo će se partizani ubijati: {{izdvojeni citat|Hapšenje naših ljudi više neće biti na reonu nemačke komande G. Milanovac. Ako pogine okupatorski vojnik na ovome terenu neće se paliti redom kuće, već samo po našem spisku i to partizanske i samo će se partizani ubijati. [...] Dobio sam 5000 metaka za čišćenje moga reona od komunista.<ref>Zbornik dokumenata i podataka o Narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, tom XIV, knjiga 2, Dokumenti jedinica, komandi i ustanova četničkog pokreta Draže Mihailovića: 1. januar — 8. septembar 1943, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 113, str. 550.</ref>}} [[Datoteka:Četnici batinaju narod.jpg|thumb|Četnici batinaju seljaka u Srbiji.]] Koliki je bio teror koji su četnici sprovodili nad pristalicama [[NOP|pokreta otpora]] u području doline Zapadne Morave, Dragačeva i Takova, svedoči konstatacija u biltenu kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova: {{izdvojeni citat|Ilegalni odredi poručnika Vlaste Antonijevića, Dače Simovića, Milutina Jankovića, poručnika Vasića i kapetana Rakovića nemilosrdno ubijaju sve one koji su makar i jedan dan bili i sarađivali sa partizanima. Neki od ovih odreda vode tako bezumnu akciju da se njihova delatnost može ravnati sa radom običnih odmetnika.<ref>http://www.e-novine.com/srbija/srbija-tema/102680-aak-Gornji-Milanovac-Luani.html</ref>|Izveštaj kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova (april 1943)}} Četnici su, poput okupatora, prema partizanima, njihovim simpatizerima i porodicama, primenjivali najsvirepije mere: {{izdvojeni citat|1) Protiv zaludele, potpuno obezglavljene i pomahnitale komunističke bande u šumi, sve određene starešine i svo nacionalno naoružano ljudstvo ima povesti beskompromisnu borbu za njihovo potpuno uništenje. Izuzetka u ovome pogledu ne može biti. 4) Ko se uhvati da nosi hranu ili druge potrebe komunistima, a to se tačno utvrdi, komandant brigade sa čije bi teritorije bio takav krivac, odmah će ga streljati i porodicu potpuno uništiti. Kuću spaliti, a stoku zapleniti za izdržavanje gorskih jedinica. 5) Ko se uhvati, a to se od strane komandanta brigade utvrdi, da je krio komuniste, primio u svoju kuću ili im slao makakva obaveštenja, biće najstrožije kažnjen. 6) Ko se uhvati i bude dokazano, da je neko lice videlo komuniste, a nije na najbrži način izvestilo najbližu četničku komandu, biće takođe kažnjeno, u čemu se komandantima brigada ostavlja puna inicijativa. 7) '''Ako u nekom selu bude ubijen makoji četnik, komandant brigade dotične teritorije odmah će streljati deset simpatizera'''.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%B5%D1%92%D0%B5%D1%9A%D0%B5_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%BF%D1%83%D1%81%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%80%D0%B4%D0%BD%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%B8_%D1%9A%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D1%86%D0%B0_4.9.1943. Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 4.9.1943.]</ref>|Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica (4.9.1943).}} Zbog svega navedenog, mnogi ljudi koji su prišli četnicima na početku ustanka protiv sila Osovine, bili su razočarani preusmerenjem dejstava u borbu protiv partizana. Tako je britanski oficir za vezu Hadson zabeležio: "Nekoliko četničkih jedinica tražilo je da bude oslobođeno zadatka borbe protiv partizana".<ref name="Deakin2"/> === Zabrana sabotaža u Srbiji i učvršćivanje veze s Nijemcima na području NDH (1943) === {{main|Sabotaže u Srbiji u Drugom svjetskom ratu|Neil Selby}} [[Datoteka:Plakat o streljanju DM pristalica iz 1942.jpg|mini|Plakat o streljanju „50 DM pristalica“ zbog rušenja mosta na pruzi Požarevac - Petrovac na Mlavi iz decembra [[1942]].]] U Srbiji, iako su neke četničke pristalice vršile sabotaže, trpeći nemačke odmazde zbog toga, četničko vođstvo je posebno branilo ozbiljnije sabotaža na bitnim saobraćajnicama, pa su čak sprečavali britanske komandose na terenu da ih vrše: {{izdvojeni citat|[[Neil Selby|Major Selby]] imao zadatak da organizuje sabotaže i dotur materijala za iste; „Prema Selbyevim navodima, '''do sabotaža nije došlo zato što ih D.M., odn. njegovi komandanti na terenu na terenu još nisu odobrili'''.“<ref>NAW, T-313, Roll 482, 000544: Izvještaj obavještajnog odjeljenja Vojnog komandanta Jugoistoka o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca u noći 18./19. augusta 1943 (26. august 1943.).</ref>|Izvještaj nemačkog obavještajnog odjeljenja o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca (26. august 1943).}} U izvještaju potpukovnika Klamrotha iz Generalštaba njemačkih oružanih snaga, nakon inspekcijskog putovanja po Balkanu u avgustu 1943. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> konstatuje se da je general Mihailović najstrožije zabranio izvođenje sabotažâ protiv okupacione sile prije eventualnog savezničkog iskrcavanja. Pored toga, pominje se i to da su njemačke obavještajne strukture detaljno upoznate sa kretanjem četničkog komandanta i Vrhovne komande JVuO po Srbiji: {{izdvojeni citat|Pokret Draže Mihailovića: U Srbiji tinja latentni ustanak. Draža Mihailović je liderska priroda i veoma je aktivan. Svaki preuranjeni napad protiv okupacionih snaga u startu je strogo zabranjen. Trenutno se jedino vodi borba protiv komunista. Mora se očekivati jedinstveni napad na okupacione snage, uključujući sabotaže i prepade. Pretpostavlja se da je angloameričko iskrcavanje na Jadranu trenutak za to. Stav Draže Mihailovića prema Angloamerikancima opisan je na sledeći način: „Kao pomagači ste dobrodošli, ali ja ću sâm obnoviti Jugoslaviju!“ Nadzor nad Dražom Mihailovićem je dobar. Nemačke službe vrlo brzo saznaju za njegova boravišta koja neprestano menja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=638&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289888.] </br> ({{jez-njem|"b) Draga [sic!] Mihailowitsch Bewegung: </br> In Serbien schwelt der latente Aufstand. Draga Mihailowitsch ist eine Führernatur und sehr aktiv. Jedes vorzeitige Losschlagen gegen die Besatzungstruppen ist zunächst streng verboten. Zur Zeit nur Kampf gegen Kommunisten. </br> Mit dem einheitlichen Beginn von Sabotage, Überfallen usw. auf Besatzungstruppen muss gerechnet werden. Als Zeitpunkt dafür wird die Landung der Anglo–Amerikaner in der Adria vermutet. Die Einstellung des Draga Mihailowitsch den Anglo–Amerikanern gegenüber wird geschildert: "Als Helfer willkommen, aber ich selbst baue Jugoslawien wieder auf!" Die Überwachung des Draga Mihailowitsch ist gut. Die deutschen Dienststellen kennen sehr bald seine ständig wechselnden Standorte."}})</ref>}} Ipak, kako bi i dalje stvarao privid otpora i zadržao status saveznika, povremeno je inicirao bezazlene diverzije, koje neće izazvati nemačku odmazdu: {{citiranje|Udružite se sa apotekarima. Uzmite od njih praškova za kijanje, suzavce i supervodonik. Na igrankama svrabeće praškove. Upućujte preteća pisma, uznemiravajte telefonom, stvarajte svuda strah i zabunu.<ref name="Kosta Nikolić 2004">Bojan Dimitrijević - Kosta Nikolić: Đeneral Mihailović - biografija, Beograd : Institut za savremenu istoriju, 2004, str 378-9.</ref>|[[Draža Mihailović]] naređuje „misteriozne” sabotaže po gradovima septembra 1943.}} 18. rujna 1943. godine, poručnik Lippert iz Obavještajnog odjela [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] sastavlja izvještaj o posjetu poručnika [[Milana Cvjetićanina]], komandanta Bosanskog korpusa „Gavrilo Princip” [[Dinarska četnička divizija|Dinarske četničke divizije]] JVuO, kojega je [[Kapitulacija Italije|kapitulacija Italije]] zatekla na liječenju u [[Split]]u. Tom prilikom, Cvjetićanin nedvosmisleno poentira: {{izdvojeni citat|Mi četnici znamo da se samo uz pomoć njemačkih trupa može postići efikasno uništenje bandita, jer smo mi četnici za to isuviše slabi.<ref>[https://znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.], str. 273.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=984&rec=313&roll=483 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000981.] <br /> ({{jez-njem|"Wir Cetniks wissen, dass nur durch die deutschen Truppen eine wirksame Vernichtung der Banditen erfolgen kann, da wir Cetniks hierzu zu schwach sind."}})</ref><ref>[https://pescanik.net/pismo-citateljima-blica-i-gledateljima-serije-ravna-gora/ Boris Dežulović: Pismo čitateljima Blica i gledateljima serije “Ravna gora”]</ref>}} [[Datoteka:Marsz wojsk niemieckich w Dalmacji (2-515).jpg|mini|Četnici Dinarske divizije u mimohodu pored motorizovane kolone njemačke 114. divizije (Dalmacija, septembar 1943).<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2018/01/bk0306.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0306 | Photo | 114. Jäger-Division]</ref>]] Nakon [[Kapitulacija Italije u Jugoslaviji|kapitulacije Italije]] [[8. septembar|8. septembra]] [[1943]]. sve četničke snage iz italijanske okupacione zone su, nakon [[Antiosovinska ofanziva JVuO 1943.|sporadičnih sukoba]], uspostavile punu saradnju sa novouspostavljenim nemačkim okupacionim vlastima.<ref>Vidi: [[s:Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade|Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade]], [[s:Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.|Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.]], [[s:Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.|Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.]], itd.</ref> Mihailović je 7. oktobra 1943. naređivao svojim četnicima borbu protiv partizana u Sandžaku "po svaku cenu" i nesukobljavanje sa Nemcima "po svaku cenu".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_9.htm Naređenje Draže Mihailovića od 7. oktobra 1943. komandantima kopusa u zapadnoj Srbiji za mobilizaciju ljudstva i borbu protiv NOVJ u Sandžaku]</ref> Poručnik [[Jovan Pupavac]] pojašnjava u pismu upućenom 10. februara 1944. komandantu Zapadne Bosne JVuO majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]] kako je tekao proces prilaženja četnikâ pod komandom vojvode Momčila Đujića njemačkoj okupacionoj sili: {{izdvojeni citat|Dinarsku oblast sam napustio iz sledećih razloga: 1) Posle propasti Italije u Dalmaciju su došli Nemci. Komandant Dinarske oblasti pop Đujić stupio je u saradnju sa njima, najpre preko [[Mane Rokvić|Mane Rokvića]] koji je došao sa njima iz [[Bosanski Petrovac|Bosanskog Petrovca]]. Kasnije je delegirao kod štaba 114. Nemačke divizije svoga načelnika štaba kapetana Mijovića Novaka. Ljudstvo je postalo Nemačka milicija, primajući od njih redovnu hranu, municiju i dopunu oružja. Nemci su vrlo rado primili saradnju četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_73.htm Izveštaj komandanta 1. brigade Bosanskokrajiškog četničkog korpusa od 10. februara 1944. komandantu korpusa o saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji]</ref>}} U odgovoru koje je 4. oktobra 1943. poslalo Obavještajno odjeljenje 114. lovačke divizije, odbacuju se navodi iz telegrama poslatog od strane štaba 15. brdskog korpusa, u kojem se vojvoda [[Momčilo Đujić]] optužuje za prepade na njemačke trupe i u kojem se traži njegovo hapšenje. Nasuprot takvom zahtjevu, za komandanta [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]] se tvrdi sljedeće: „Uvjerljiva obavještenja i dokumenti nedvojbeno ukazuju da se Đujićeva četnička grupa u dosadašnjoj borbi protiv komunizma pokazala kao pouzdana... Sabotažni akti i prepadi na njemačke trupe dosad se nijesu događali.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=792&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000788.] <br /> ({{jez-njem|"Nach hiesigen sicheren Nachrichten und einwandfreien Unterlagen ist die Cetnikgruppe des Vojvoden Djujic im Kampf gegen die kommunistische Aufstandsbewegung bisher als zuverlässig zu bezeichnen. </br> Sabotageakte und Überfälle gegen die Deutsche Wehrmacht sind bisher nicht erfolgt."}})</ref> U poređenju sa oružanim snagama NDH, obavještajni oficiri 114. divizije Wehrmachta daju i mnogo povoljniju ocjenu za učinkovitost četnika: „Hrvatske trupe i ustaše, već zbog svoje brojnosti, ne mogu predstavljati značajniju podršku; osim toga, njihova borbena vrijednost je poznata. Četnički odredi su se dosad svuda pokazali kao izuzetno aktivni i pouzdani.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=793&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000789.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroatische Wehrmacht und Ustaschaverbände im Bereich sind schon rein zahlenmässig keine nennenswerte Unterstützung; darüber hinaus ist deren Kampfwert hinreichend bekannt. Die Cetnikverbände erweisen sich bisher überall als äusserst rege und zuverlässig."}})</ref> [[File:Četnički komandant u zapadnoj Bosni Uroš Drenović s nemačkim oficirima na terenu.jpg|thumb|Vojvoda [[Uroš Drenović]] (desno), četnički zapovjednik u [[Zapadna Bosna|zapadnoj Bosni]], zajedno sa njemačkim oficirima na terenu.]] U jesen 1943. godine, Vrhovna komanda Vermahta konstatuje prestanak bilo kakve aktivnosti DM protiv njih: {{izdvojeni citat|U jesen 1943. Titov pokret sve je više uzimao maha, a Mihailovićev pokret bio je potisnut na teritoriju Srbije. Komunisti nisu primali samo pomoć od sovjetske Rusije, nego sve više i od Engleza. Italijanska armija je kapitulirala. U ovakvoj novonastaloj situaciji četnički pokret bio je prisiljen da preispita svoj stav prema nemačkoj okupacionoj sili… Bilo kako, od tog vremena prestali su svi napadi Mihailovićevih ljudi protiv nemačke okupacione sile.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Četnici u Hercegovini su počeli sarađivati sa njemačkim nadležnim komandama odmah po ulasku njihovih trupa u bivšu italijansku okupacionu zonu: {{izdvojeni citat|Banda koja je napadala u području sjeverno od [[Bileća|Bileće]] i ojačana na oko 1200 ljudi ([[10. hercegovačka udarna brigada|X herceg. brigada]]), uz potporu 800 četnika je odbačena natrag na sjever.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1081&rec=313&roll=190 NARA, T311, Roll 195, frame no. 7450860.] <br /> ({{jez-njem|"Die im Raum N Bileca angreifende und auf etwa 1200 Mann verstärkte Bande (X.He.Brig.) mit Unterstützung von 800 Cetniks nach N zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 18. septembar 1943. godine}} {{izdvojeni citat|SS-divizija „Prinz Eugen“: Komunistička grupa (jačine 1.200 ljudi), koja je sa sjevera nastupala ka Bileći, odbačena je ka sjeveru akcijom 6. čete 2. SS brdskog puka ojačane sa 800 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=483&broj=293 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000290.] <br /> ({{jez-njem|"Von Norden gegen Bileca vordringende komm. Gruppe (1200) durch herangeführte 6./SS 2 und 800 Cetniks nach Norden zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj 15. brdskog korpusa za 18. septembar 1943.}} {{izdvojeni citat|U oblasti [[Stolac|Stoca]], kao što je već napomenuto, Stolačka i [[Ljubinje|Ljubinjska]] četnička brigada su u saradnji sa našim trupama postigle uspjeh protiv glavnine Desete herceg. brigade.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=636&rec=314&roll=559 NARA, T314, Roll 559, frame no. 000631.] <br /> ({{jez-njem|"b.) Cetniks: </br> Im Raum von STOLAC hat, wie bereits erwähnt, im Zusammengehen mit eigenen Truppen die Cetnikbrig. von STOLAC und LUBINJE gegen die Hauptkräfte der X-herzeg.Brig. Erfolge erzielt."}})</ref>|Komanda 21. brdskog korpusa, Obaveštajno odeljenje, izveštaj o stanju, 27. septembar 1943.}} U izvještaju [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS brdske divizije Prinz Eugen]] od 10. oktobra 1943. godine, poslatom štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], pohvaljuje se lojalno držanje koje su, do tog trenutka, formacije [[Hercegovina|hercegovačkih]] četnikâ pokazale spram njemačkih okupacionih jedinica: {{izdvojeni citat|Četnici: Za borbu protiv komunista u istočnoj Hercegovini mobilisane su jače snage u okruzima [[Trebinje]], [[Bileća]], [[Stolac]] i [[Nevesinje]]. Dosadašnja iskustva s hercegovačkim četnicima mogu se ocijeniti dobrim, a njihovo držanje prema vlastitim trupama lojalnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1335&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001329.] <br /> ({{jez-njem|"Cetniks: Zur Bekämpfung der Kommunisten in der Ost–Herzegowina wurden in den Bezirken Trebinje, Bileca, Stolac u. Nevesinje stärkere Kräfte mobilisiert. Die bisherigen Erfahrungen mit den herzegowinischen Cetniks können als gut, das Verhalten gegenüber der eigenen Truppe kann als loyal bezeichnet werden."}})</ref>}} U odlomku iz mjesečnog izvješća SS divizije »Prinz Eugen«, inače njemačke elitne postrojbe na teritoriji okupirane Jugoslavije, sastavljenog 5. septembra 1943, blagonaklon stav četnika na divizijskom području (Hercegovina) opisan je na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Srbi [četnici — prim.] su se, djelimično, nastavili dokazivati ​​kao '''najpouzdaniji saveznici u borbi protiv crvenih bandi''', a time i protiv komunizma. U borbi protiv bandita uvijek su spremni sarađivati ​​s njemačkim Wehrmachtom, pa čak i podvrgnuti se njegovoj komandi.<ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 307.</ref><ref>[https://www.znaci.org/NARA/T315.php?broj=1272&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001266.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben haben sich z.T. weiterhin als die zuverlässigsten Verbündeten im Kampf gegen die roten Banden und damit gegen den Kommunismus erwiesen. Im Kampf gegen die Banditen sind sie jederzeit bereit, mit der deutschen Wehrmacht zusammenzugehen und sich ihr sogar zu unterstellen."}})</ref>|Mjesečni izvještaj 7. SS divizije XV brdskom armijskom korpusu za avgust 1943. godine}} U četničkim izvorima se potvrda ovih navodâ nalazi u naređenju koje je kapetanu Dušanu Đakoviću 6. septembra 1943. uputio potpukovnik [[Slavko Bjelajac]] (pseudonim »Nikola Dekić«), komandant Ličko-kordunaške četničke oblasti. Informišući svog podređenog oficira o ogromnim partizanskim gubicima u [[Bitka na Sutjesci|bici na Sutjesci]], Bjelajac zapisuje: {{izdvojeni citat|Po podatcima koje imamo partizani su kod Sutjeske strašno tučeni. Tvrdi se da su imali 5.000 mrtvih te da su samo naši s mrtvih lješeva partizanskih skinuli oko 200 puškomitraljeza. Četnici u Hercegovini drže pored ostalih mjesta i [[Kalinovik]], [[Foča|Foču]], i [[Čajniče]]. Ustaše su u [[Goražde|Goraždu]]. Njemci se također nalaze u Hercegovini. Dozvolili su bez ikakovih uslova da se na reonu svakog sreza može nalaziti i kretati 400 četnika (jednoj četničkoj grupi dali su 300 pušaka). <br /> U opšte izuzev situacija Hercegovine, Crne Gore, i Istočne Bosne stoji vrlo dobro. <br /> Ove podatke iz Hercegovine javljam Vam radi orjentacije. A u koliko se tiče Njemaca tek da naše stanovništvo zna da ih se ne treba plašiti i da neće vršiti represalije nad mirnim stanovništvom. <br /> Njemci govore u Hercegovini protiv Italijana i kažu da su oni spriječili širenje Srbije do rijeke Bosne protiv volje Njemaca. Optužuju Italiju da je ona dovela Pavelića na vlast. (To sve može i nemora biti tačno). <br /> Naši su zarobili čuvenog [[Nurija Pozderac|Nuriju Pozderca]] i [[Simo Milošević|Simu Miloševića]] u Hercegovini i streljali ih.<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 202, str. 946.</ref>}} Novembra 1943, Nijemci nabrajaju koje su se sve četničke vojvode u NDH upustile u saradnju s njima, kao npr: [[Mane Rokvić]] („izjašnjava se za Nemačku i u slučaju neprijateljskog iskrcavanja stoji sigurno na našoj strani“), [[Momčilo Đujić]] („Ljotićev pristalica“ čijim „prisluškivanjem je više puta dokazano da je slao lažne izveštaje D. M. kako bi se izvukao ispod njegovog uticaja“), [[Uroš Drenović]] („nepomirljiv protivnik komunista“; „više od godinu dana sarađuje otvoreno sa nemačkim Vermahtom“) i drugi.<ref name="ReferenceA"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Cetnikführer, mit denen zusammengearbeitet wurde: </br> Vojvode Rokvic. Energischer Führer der ohne Unterbrechung rückhaltlos mit der deutschen Truppe zusammenarbeitet. Bekennt sich zu Deutschland und steht im Falle einer feindlichen Landung sicher auf unsere Seite. </br> Vojvode Djujic, Ljotic–Anhänger. DM. sucht ihn durch ständigen Druck zu beeinflussen. Durch Überwachung ist bereits mehrfach nachgewiesen, dass Djujic falsche Meldungen an DM. abgesetzt hat, um sich seinem Einfluss zu entziehen. Djujic wird seitens der. Div. im bewusster Übertreibung als besonders aktiver Kämpfer gegen den Kommunismus in Verbindung mit der deutschen Wehrmacht herausgestellt. </br> Vojvode Drenovic. Gerade Persönlichkeit, unversöhnlicher Kommunistengegner (kommunistische Untaten an seiner Ehefrau, die den Tod herbeiführten), bezeichnet sich als Beschützer seiner pravoslavischen Volksgenossen. Arbeitet länger als 1 Jahr offen mit deutscher Wehrmacht zusammen. Von DM. angestrebte Beeinflussung bisher ohne Erfolg."}})</ref> U ovom strogo povjerljivom izvještaju, obavještajni oficiri XV brdskog armijskog korpusa dopisuju još i sljedeće: „Čitav niz drugih četničkih vođâ na području južno od [[Bihać]]a, neumoljivi su protivnici komunizma i dobri vojnici. Svi su se istakli u saradnji sa [našim] trupama, a kao svoj zadatak označavaju zaštitu pravoslavnog stanovništva od uništenja.“<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 44, str. 86.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Eine Reihe weiterer Cetnikführer im Raum südl. Bihac unerbittliche Kommunistengegner und gute Soldaten haben sich in der Zusammenarbeit mit der Truppe bewährt, und sehen es als ihr Ziel an, den pravoslavischen Volksteil vor der Ausrottung zu bewahren."}})</ref> U izvještaju [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. godine zaključuje se da bi osiguranje dugih linija snabdijevanja bez četnika bilo „nezamislivo“.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=343&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000339.] <br /> ({{jez-njem|"Die Sicherung der langen Nachschubwege der Division ist ohne Unterstützung det zugeteilten Cetnik–Stützpunkte, wenn nicht ausreichend deutsche Kräfte oder kampffähige kroatische Truppen zur Verfügung gestellt werden, undenkbar."}})</ref> 19. novembra 1943. potpisani su i na snagu stupaju prvi [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta]], koji četnicima nameću obavezu "da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih".<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm</ref> 30. novembra 1943. godine [[Dragoljub Draža Mihailović|general Mihailović]] naređuje [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubi Patku]], komandantu Timočkog korpusa, da protera britanskog majora Erika Grinvuda koji hoće da vrši akcije protiv Nemaca bez njegovog dopuštenja: {{izdvojeni citat|Kod vas je tamo engleski major Grinvud sa telegrafistom. To je posledica prosjačenja materijala. Nije došao da vas pomogne u materijalu već da uništi naša sela za neku sitnu sabotažu. '''Naređujem da Grinvuda sa celom pratnjom najurite kao kučku''' po mom naređenju jer je pošao na teren bez mog odobrenja. Ponavljam najurite ga kao kučku i izvestite.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_14_3_42.htm</ref>|Depeša generala Mihailovića Ljubi Patku od 30. novembra 1943.}} Saveznički komandant Sredozemlja uskoro i sam uviđa da se Mihailović bavi sporednim aktivnostima, uz izbegavanje da preduzme nešto na komunikacijama vitalnim za [[Saveznici|Saveznike]] i za Nemce. Stoga je [[9. decembar|9. decembra]] [[1943]]. poslao [[Dragoljub Mihailović|Mihailoviću]] telegram kojim zahteva izvršenje specifikovanih napada na komunikacije, a koji počinje rečima: {{izdvojeni citat|Sloboda kojom se Nemci služe železničkim prugama od Grčke do Beograda za prevoz i izdržavanje trupa nepodnošljiva je.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_250.htm, Obaveštenje brigadira Armstronga od 9. decembra 1943. Draži Mihailoviću o zahtevu Komande britanskih trupa na Srednjem istoku da četnici izvrše dve sabotaže protiv Nemaca]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, Vojnoistorijski institut, Beograd - prilog II</ref>}} === Potpisivanje ugovora o saradnji četnika i Vermahta u Srbiji (1943-1944) === {{Poseban članak|Ugovori o saradnji četnika i Vermahta}} [[Datoteka:Zone odgovornosti četnika, prema sporazumu sa Nemcima.png|thumb|Zone odgovornosti četničkih komandanata u okupiranoj Srbiji, prema sporazumu sa Nemcima 1943. [[Jevrem Simić]] i [[Nikola Kalabić]] (roze), [[Vojislav Lukačević]] (plavo), [[Ljuba Jovanović Patak]] (zeleno) i [[Mihailo Čačić]] (sivo).]] [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za Jugoistok, inicirao je pregovore koji će rezultirati potpisivanjem [[Ugovori o saradnji između JVuO i komande Jugoistoka|ugovora o zajedničkoj borbi]]. Mihailović je polovinom novembra 1943. svojim komandantima naredio da sarađuju sa Nemcima; on sam nije mogao javno da stupi u saradnju "zbog raspoloženja naroda".<ref>https://www.znaci.org/images/ktb_okw_III_6_1304.jpg KTB OKW (Kriegstagebuch des Oberkommando der Wehrmacht) - Ratni dnevnik vrhovne komande Vermahta, šesta knjiga</ref> Ugovore su to potpisivali ovlašćeni Mihailovićevi komandanti i ljudi iz vojnog rukovodstva. Prvi ugovor o saradnji potpisan je 19. 11. 1943. između [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]], komandanta Mileševskog korpusa JVuO i nemačkog komandanta Jugoistoka koga je predstavljao fon Frede, glasio je: {{Wikisource|Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.}} {{izdvojeni citat| 2) Primirje treba da bude pretpostavka za zajedničku borbu protiv komunista. 4) Obaveza Lukačevića da nijedan pripadnik njemu potčinjenih jedinica neće delovati na strani sila koje su u ratu sa Nemačkom. 5) Prepuštanje područja borbenih dejstava četničkim odredima radi samostalnog vođenja borbe, koju vodi i nemački Vermaht. 6) Uključivanje četničkih odreda prilikom većih zajedničkih operacija pod nemačko zapovedništvo. U tom periodu nemačko vodstvo izdaje borbene naloge četničkim odredima. 8) Razmena štabova za vezu. 9) Isporuke nemačke municije radi sprovođenja zajedničkih borbenih zadataka u skladu sa vojnim potrebama. 10) Sporazum se mora držati u tajnosti.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_260.htm SPORAZUM IZMEĐU KOMANDANTA JUGOISTOKA I MAJORA VOJISLAVA LUKAČEVIĆA OD 19. NOVEMBRA 1943. O SARADNJI ČETNIKA SA NEMAČKIM TRUPAMA U BORBAMA PROTIV NARODNOOSLOBODILACKE VOJSKE JUGOSLAVIJE]</ref>|Sporazum Nemaca i majora [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]] (19. 11. 43.)}} 27. novembra je potpisan ugovor sa [[Nikola Kalabić|Nikolom Kalabićem]].<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_262.htm Sporazum od 27. novembra 1943. između pukovnika Jevrema Simića i kapetana Nikole Kalabića sa nemačkim predstavnikom o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> U narednim nedeljama ugovori su potpisani i sa drugim komandantima korpusa od operativne važnosti. Iako Mihailović lično nije potpisao ni jedan ugovor, ovim ugovorima je bio pokriven veći deo nemačke okupacione zone u Srbiji. {{izdvojeni citat|Ovaj ugovor, kao i buduće mjere, trebalo bi da se baziraju na međusobnom povjerenju i volji da se komunizam uništi, zemlja umiri a Srbiji omogući stabilna budućnost u okvirima Evrope oslobođene od komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=974&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frames no. 000969—000970: Sporazum između Krajskomandanture Zaječar i potpukovnika Ljube Jovanovića Patka o nenapadanju i saradnji u borbi protiv NOVJ (23./25. decembar 1943.)] </br> ({{jez-njem|"Diese Vereinbarung sowie die zukünftigen Massnahmen sollen getragen sein vom gegenseitigen Vertrauen und dem Willen, den Kommunismus zu vernichten, das Land zu befrieden und Serbien einer geordneten Zukunft im Rahmen eines vom Kommunismus befreiten Europas entgegenzuführen."}})</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Ljuba Jovanović Patak|Ljube Jovanovića Patka]] o borbi protiv partizana u Srbiji (decembar [[1943]]).}} 30. novembra 1943. godine i poručnik Milorad Vasić moli generala Mihailovića da mu odobri vezu sa Nijemcima, u cilju opskrbe streljivom, garantujući mu potpunu diskreciju u radu: {{izdvojeni citat|Molim da mi dozvolite da ovu priliku iskoristim i dobijem municiju i ostalo, što mi je neophodno potrebno, a da pritom čast organizacije i Vaš autoritet u narodu ne bude ničim povređen.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 11690—11691.</ref><ref>Branko Latas, Četničko-nemački sporazumi o saradnji u Srbiji (1943-1944), Vojnoistorijski glasnik br. 2/1978, Beograd, str. 344.</ref>}} Ugovori su bili u znatnoj meri tipizirani, nalik na sporazum između vojnog zapovednika Jugoistoka i inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića: {{izdvojeni citat|Cilj sporazuma je zajednička borba protiv komunističkih partizana, pa će stoga sve jedinice DM-četnika, potčinjene pukovniku Jevremu Simiću, biti uključene u borbu nemačke i bugarske vojske, kao i srpskih vladinih trupa, protiv komunista. U vezi s tim predviđa se uspostavljanje zajedničke obaveštajne službe kao i uzajamna podrška.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B7%D1%83%D0%BC_%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%BE%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B0_%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%B8_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D0%BD%D0%BE%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_23.1.1944 Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.]</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]] (januara [[1944]]).}} Komandant Jugoistoka i [[Armijska grupa F|Armijske grupe F]] [[Maksimilijan fon Vajhs|fon Vajhs]] izdao je [[21. novembra]] [[1943]]. uputstvo o saradnji sa četnicima koje, između ostalog, predviđa izručenje Saveznika ("da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih"). Fon Vajhs upozorava da se "lojalna orijentacija pojedinih četničkih odreda ne sme uopštiti", jer neki još uvek izvode prepade i sabotaže, ali "propagandu protiv četničkog pokreta treba obustaviti", do daljnjeg.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm Objašnjenje komandanta Jugoistoka od 21. novembra 1943. o cilju i načinu sklapanja sporazuma sa četničkim komandantima]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/291.htm Karl Hnilicka: DAS ENDE AUF DEM BALKAN 1944/45], Musterschmidt-Verlag Göttingen, strana 268</ref> Sporazum između Vermahta i četničkog komandanta [[Mihajlo Čačić|Mihajla Čačića]], komandanta četničke Ravaničke brigade, uključuje i hvatanje [[rudar]]a koji su pobegli u šumu, i njihovo vraćanje u [[rudnik]]e uglja.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_264.htm Sporazum komandanta Jugoistoka sa komandantom Ravaničke brigade od 14. decembra 1943. o saradnji četnika sa nemačkim trupama u borbama protiv NOVJ]</ref> Sporazum Vermahta i [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]], inspektora odreda Draže Mihailovića, predviđa da "četnici DM stavljaju na raspolaganje snagama poretka svoje podatke i svoju obaveštajnu službu" za borbu protiv partizanskog pokreta.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_267.htm Izveštaj Abver-grupe od 23. januara 1944. o sklopljenom sporazumu između vojnoupravnog komandanta Jugoistoka i inspektora četničkih jedinica u Srbiji]</ref> Sporazum Vermahta i potpukovnika Ljube Jovanovića, vođe Dražinih odreda u okrugu [[Zaječar]], četnicima omogućuje punu sloboda kretanja "danju i noću na celom području na koje se odnosi sporazum".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_266.htm Sporazum između Krajskomandanture u Zaječaru i komandanta Timočkog korpusa od 25. decembra 1943. o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> {{izdvojeni citat|Srbija i Hrvatska: kao i ranije, na ovom prostoru stoje dva suprotstavljena tabora — komunistički pod Titom i nacionalistički pod generalom Mihailovićem. Zbog brojčane premoći i veće borbene vrijednosti, komunisti su u posljednje vrijeme zadali nacionalistima niz teških udaraca. To je rezultiralo u traženju njemačke pomoći od strane nekoliko D.M.-komandanata. Već je došlo i do niza sporazuma, kojim se D.M.-jedinice obavezuju na obustavljanje neprijateljstava protiv Wehrmachta, čime im se omogućuje nesmetana borba protiv komunista.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=900&rec=311&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000895: Prikaz neprijateljskog stanja u Sredozemlju od strane generalštabnog majora Warnstorff-a (dodatak zabilješki sa sastanka kod načelnika štaba Grupe armija „E“ od 9. decembra 1943.).] </br> ({{jez-njem|"Serbien–Kroatien: Hier stehen sich nach wie vor die nationalen Kräfte des Draca Michaylovic[sic!] und die kommunistischen Kräfte des Tito gegenüber. Infolge der zahlenmässigen und in Bezug auf die Kampfstärke starken Uberlegenheit der kommunistischen Verbände ist in der letzten Zeit DM mit seinen Kräften stark angeschlagen worden. Dies hatte zur Folge, dass verschiedene DM–Führer mit ihren Verbänden Anlehnung an die deutsche Besatzungsmacht suchten. Es sind bereits Abmachungen zu Stande gekommen, auf Grund deren DM–Verbände ihre Kampfhandlungen der deutschen Wehrmacht gegenüber einstellen und ihnen ungestörte Kampfführung den Kommunisten gegenüber zugesichert wurde."}})</ref>|Nemački prikaz stanja u Sredozemlju od 9. decembra 1943.}} I prije nego je došlo do parafiranja ugovorâ, kapetan [[Dušan Radović (četnik)|Dušan Radović]], komandant Zlatiborskog korpusa JVuO, obavijestio je 18. novembra 1943. generala Mihailovića da njemačke i bugarske okupacione trupe, uz velike poteškoće, nastoje zaustaviti ofanzivu snaga NOVJ nadomak [[Užice|Užica]], kao i da im četničke jedinice pod njegovom komandom pružaju značajnu borbenu pomoć, tj. napadaju partizane kako bi oslabili njihov pritisak na okupatora. Iz izvještaja se vidi i da je ravnogorski kapetan Milorad Mitić bio zadužen za održavanje kontakatâ s Nijemcima: {{izdvojeni citat|Noću, 17/18 ov.m-ca oko 21,30 časova, komunisti su jačim snagama napali Bugare i Nemce u Kremnima i posle osmočasovne borbe komunisti su potpuno razbili oko 1800 Bugara i 200 Nemaca... Bugari se u najvećem neredu i bez oružja povlače za Užice. Beže glavom bez obzira. Tenkove su odvukli za Užice, dok je izgleda bugarska artilerija pala u ruke partizanima. U momentu pisanja ovog izveštaja jedan izvesni deo Bugara, koji se organizovano povlači, vodi borbu sa komunistima u Biosci. Naši delovi stupili su u borbu kod Bioske iz pravca s. Kneževići. Mišljenja sam da će u toku današnjeg dana pasti i Bioska i da će komunisti navaliti za Užice. Ja gde god mogu napadaću. Stanje je vrlo ozbiljno! Kapetan Mitić, presvučen u civilno odelo, viđen je u Užicu sa Nemcima. Posle je u jednom nemačkom automobilu otišao kako kažu za Beograd kamo ga Vi šaljete radi hvatanja neke veze i sporazuma. Ova se vest širi naglo.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_34.htm Izveštaj komandanta Zlatiborskog korpusa od 18. novembra 1943. Draži Mihailoviću o borbama četnika i nemačkih i bugarskih jedinica protiv NOVJ kod Kremana]</ref>}} U depeši od 28. decembra 1943. poslatoj Vrhovnoj komandi JVuO od strane potpukovnika [[Petar Baćović|Petra Baćovića]], govori se o sastanku koji je [[Todor Perović]], predstavnik Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine, održao u [[Sarajevo|Sarajevu]] sa njemačkim generalom Wernerom Frommom: {{izdvojeni citat|Perović se vratio iz Sarajeva. U Sarajevu bio je kod generala Froma, komandanta pozadine celog Balkana. Između ostalog rekao mu je: »Srbi su istinski borci protivu partizana, mi Nemci cenimo borbu vaših ljudi. U tome se ističe naročito vaš kraj. Naročito cenimo saradnju majora Lukačevića. U kratko vreme prisajediniće se srpski krajevi Srbiji i u tom slučaju srpski će narod dobiti punu ekonomsku pomoć. U najkraćem roku dolazi još 12 divizija naših na teritoriju Jugoslavije radi potpunog likvidiranja partizana. Imamo jedan letak koji je izdao potpukovnik Borota za istočnu Bosnu, gde poziva narod da ga sluša kao novog komandanta, ali mi znamo da je komandant Baćović. Budite uvereni da će do proleća biti raščišćeno sa partizanima«.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_52.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 16-30. decembra 1943. godine]</ref>}} Iako je Draža Mihailović sugerisao svojim komandantima da »koriste jedne neprijatelje protiv drugih«,<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 1a/1, depeša br. 361.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_58.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 14. januara 1944. godine]</ref> u praksi se ova floskula isključivo odnosila na borbu četnika protiv partizana, skupa sa okupatorima i kvislinzima. U depeši majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] (pseudonim »Sto-Sto«) od 30. januara 1944. godine, poslatoj u povodu pokušaja snagâ [[NOV i POJ]] da prodru u [[Sandžak]], general Dragoljub Mihailović otkriva što je zapravo pravi cilj četničke kolaboracije: {{izdvojeni citat|Vodite računa o Nemcima i Bugarima i iskoristite njihovu akciju protiv crvenih do krajnjih mogućnosti. Napad na [[Pljevlja|Pljevlje]] iskoristite za napad s leđa na komuniste.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} Vrlo moguće da je general Mihailović samo usvojio prijedloge koje mu je major Ostojić uputio u pismu od 6. decembra 1943. godine, gdje apostrofira sljedeće: {{izdvojeni citat|Koristeći se akcijom okupatora protiv komunista, mi ćemo verovatno u roku od mesec-dva dana opet imati situaciju u Sandžaku, Crnoj Gori, Hercegovini i Bosni u našim rukama. [...] Učeći se na sopstvenim greškama, smatram da se mora najhitnije preduzeti sledeće: 1) Stvoriti u najkraćem roku što jače pokretne borbene snage — leteće brigade i korpuse — a naročito tamo gde se za to ima mogućnosti. 2) '''Koristeći se akcijom okupatora i satelita, upotrebiti sve raspoložive snage za potpuno čišćenje od komunista svih srpskih pokrajina'''. 3) U radu pod 2) ostvariti međusobno potpomaganje iz susednih pokrajina do maksimuma.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_43.htm Pismo majora Zaharija Ostojića od 6. decembra 1943. Draži Mihailoviću o potrebi većeg angažovanja četnika s okupatorskim trupama radi sprečavanja prodora jedinica NOVJ u Srbiju]</ref>|Pismo majora Ostojića generalu Mihailoviću od 6. decembra 1943. godine}} Četničko-njemački odnosi bili su opterećeni međusobnim nepovjerenjem i sviješću o suprotstavljenosti ciljeva i interesa dviju stranâ. U telegramu koji je 29. januara [[1944]]. godine [[Joachim von Ribbentrop]], njemački ministar vanjskih poslova, uputio specijalnom opunomoćeniku za Jugoistočnu Evropu [[Hermann Neubacher|Hermannu Neubacheru]], reflektuje se jasan stav političkog i vojnog vrha u [[Berlin]]u o generalu Draži Mihailoviću, dok su podređenima date precizne smjernice za držanje prema četničkom pokretu: {{izdvojeni citat|Jedino se mogu ćuteći trpeti privremeni aranžmani nižih vojnih komandi sa Dražom Mihailovićem s ciljem suzbijanja zajedničkog neprijatelja Tita. On i njegovi ljudi ostaju i dalje, na kraju, naši neprijatelji. Zato je sada, kao i do sada, potrebno biti krajnje oprezan prema Draži Mihailoviću i njegovim četnicima, a naročito se ne sme nijednog trenutka izgubiti iz vida da će pomoć koju mu mi sada direktno ili indirektno pružamo radi vođenja borbe protiv Tita, kasnije najverovatnije biti upotrebljena protiv nas... Rat na Balkanu Nemačka je vodila zato da bi jednom zauvek uništila srpsko žarište nemira... Mi nemamo, otud, nikakvog interesa da ponovo razbuktavamo velikosrpski duh.<ref>Akten zur deutschen auswartigen Politik — ADAP/E/VII, s. 374–375.</ref><ref>Vasa Kazimirović, NDH u svetlosti dokumenata, Nova knjiga/Narodna knjiga, Beograd, 1987, str. 169.</ref><ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005. str. 20.</ref>}} Izveštaje o sklapanju ugovora četnika sa Wehrmachtom presrele su i dešifrovale savezničke obaveštajne službe, što je imalo bitnu ulogu u konačnom opredeljivanju [[Čerčil]]a za Tita, a protiv Mihailovića.<ref>Cripps, John (2001). "Mihailović or Tito? How the Codebreakers Helped Churchill Choose". {{ISBN|0593 049101}}</ref> No, Nemci nisu bili zadovoljni primenom nekih sporazuma, jer je uprkos njima dolazilo do incidenata, odnosno diverzija i napada na pripadnike [[Srpska Državna Straža|Srpske Državne Straže]] od strane četnika, usled čega je general [[Hans Felber]] pokrenuo nekoliko hapšenja i racija protiv četnika počev od februara [[1944]]. === Borbe pod nemačkom komandom (1943) === {{main|Operacija Kugelblic}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Herzegovina in 1943.jpg|minijatura|Četnici i Nemci u Hercegovini 1943.]] [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 101I-005-0018-07, Jugoslawien, Polizeieinsatz mit Spähpanzer.jpg|thumb|Nemačka lokalna milicija sa italijanskim bornim kolima (izvor: ''Bundesarchiv'', [[1943]]).]] {{izdvojeni citat|„Borbeno sadejstvo sa četničkim grupama duž glavne saobraćajnice [[Bihać]] — [[Gračac]] — [[Knin]] — [[Drniš]] — [[Šibenik]] sastoji se u tome što su četnici okupljeni u posebnim uporištima uz oslonac na nemačke trupe. Četničke vođe primaju naloge i uputstva o vršenju zadataka obezbeđenja i izviđanja od zapovednika nemačkih uporišta.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=346&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Kampfgemeinschaften mit Cetnikgruppen bestehen entlang der Hauptversorgungsstrasse Bihac – Gracac – Knin – Drnis – Sibenik derart, dass die Cetniks in besonderen Stützpunkten in Anlehnung an deutsche Truppen zusammengefasst sind. Die Cetnikführer erhalten Aufträge und Weisungen für Sicherungs– und Aufklärungsaufgaben durch deutsche Stützpunktführer."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u NDH]</ref>|Njemački izveštaj o saradnji sa četnicima protiv partizana u Dalmaciji i Bosni (19. novembar [[1943]]).}} Kratko po zauzimanju italijanske okupacione zone od strane njemačkih trupâ, četnici s teritorije [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] stupaju u borbeno savezništvo sa njima. Kako javlja obavještajno odjeljenje [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], u blizini [[Plitvička Jezera (općina)|Plitvičkih Jezera]] došlo je krajem septembra 1943. godine do prvog krupnijeg angažiranja lokalnih četničkih jedinicâ na njemačkoj strani. Ovom prilikom su četnici nanijeli partizanima ozbiljne gubitke: {{izdvojeni citat|Agent za vezu javlja o izviđanju od 27. IX: Jaka skupina lojalnih četnika s njemačkom opremom provalila je 20. septembra na područje [[Korenica|Korenice]], [[Prijeboj (Plitvička jezera)|Prijeboj]]a (16 km zap. od [[Bihać]]a), Babinog Potoka (28 km z. od Bihaća), [[Krbavica|Krbavice]] (23 km jz. do Bihaća), te uništila sve komunističke prometne veze. Četnici su nanijeli velike gubitke komunistima kod Mirić Štropine (3 sjz. od Prijeboja), 350 mrtvih.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=196&broj=390 NARA, T313, Roll 196, frame no. 7457118.] <br /> ({{jez-njem|"29.9. V–Mann meldet Beobachtung vom 27.9.: </br> Starke Gruppe loyaler Cetniks mit deutscher Ausrüstung an 20.9. in Raum Korenica (1558), Prijeboj (16 W), Babin Potok (28 W), Krbavica (23 SW), alles Bihac, eingebrochen und haben alle Verkehrsverbindungen der Kommunisten vernichtet. Cetniks haben bei Miric Stropina (3 NW Prijeboj) den Kommunisten große Verluste, 350 Tote, beigebracht."}})</ref>|Dodatak dnevnom izvještaju obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 3. oktobar 1943.}} U izvorima njemačke provenijencije iz ovog perioda navodi se da su četničke jedinice asistirale okupatoru i pri izbacivanju partizana iz [[Bosansko Grahovo|Bosanskog Grahova]]: {{izdvojeni citat|Četnici na putu za snabdijevanje Gospić — Gračac, Knin — Vrlika i Knin — Drniš, i pored oprečnih poruka DM-u, nikad ne pokazuju neprijateljstvo; naprotiv, dobro su sarađivali sa 114. lovačkom divizijom u zasjedama i [zajedno] zauzeli Bos. Grahovo.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=98&rec=314&roll=560 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000093.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Lagebericht vom 27.9. bis 27.10.1943. </br> Die Cetniks an den Nachschubstrassen Gospic – Gracac, Knin – Vrlika und Knin – Drnis sind bisher trotz abweichender Meldungen an DM. nirgends feindselig aufgetreten, haben vielmehr in Hinterhalten mit der 114.Jäg.Div. gut zusammengearbeitet und Bos.Grahovo genommen."}})</ref>|Obavještajno odjeljenje [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], izvještaj za period od 27. septembra do 27. oktobra 1943.}} U naređenju poslatom 23. oktobra 1943. iz [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] Wehrmachta, koja je bila smještena na teritoriji kvislinške NDH, navodi se sljedeće: {{izdvojeni citat|Od 1. novembra 1943. svi pripadnici domaćih jedinica (četnici, ustaše i hrvatska žandarmerija) moraju imati njemačke propusnice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=315&roll=1295&broj=606 NARA, T315, Roll 1295, frame no. 000600.] <br /> ({{jez-njem|"Ab 1.11.43 müssen sämtliche Cetnik–, Ustascha–, und kroatische Gendarmerie–Angehörige im Besitz von Ausweisen der Abteilung Ic sein."}})</ref>|Divizijska naredba br. 122 od 23. X 1943. godine}} U jednoj procjeni stanja snabdijevanja, poslatoj 25. oktobra 1943. štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]] iz 114. divizije, razmotreni su modaliteti „skladištenja zalihâ [hrane] tokom zime i opskrbe za 9.500 četnika, ustaša, zarobljenika i civilnog stanovništva“, i data je projekcija da bi tovarni prostor zapremine 12 [[Tona|tona]] bio dovoljan za podmirenje dnevnih potrebâ ove grupe („9.500 ustaša, četnika, itd.“).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1362&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 001356—001357.] <br /> ({{jez-njem|"Anlage 1 zur Beurteilung der Versorgungslage vom 25. Oktober 1943. </br> a.) Berücksichtigung der Winterbevorratung und Versorgung der 9500 Cetniks, Ustaschen, Gefangenen und Zivilbevölkerung; </br> Dabei ist die Versorgung der 9.500 Ustaschen, Cetniks usw. im hiesigen Raum nicht in Rechnung gestellt. Es würden also hierfür noch täglich 12 to Laderaum möglich sein."}})</ref> Takođe, u naredbi o snabdijevanju iz 114. divizije Wehrmachta s početka decembra 1943. godine, precizno je određeno dnevno sljedovanje četničkih jedinicâ u zoni odgovornosti divizije (najvjerovatnije je riječ o [[Dinarska divizija JVuO|Dinarskoj diviziji JVuO]] pod [[Momčilo Đujić|Đujićevom]] komandom): {{izdvojeni citat|Od sada se četnicima izdaje sljedovanje koje se sastoji od: </br> 1 porcija hljeba; 1 porcija povrća; 1 porcija namaza (mast ili marmelada); 1 porcija soli; 2 porcije napitka; 1 porcija duhana.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=822&rec=315&roll=1295 NARA, T315, Roll 1295, frames no. 000815—000816.] <br /> ({{jez-njem|"Verpflegung der Cetniks: </br> Als Verpflegung für Cetniks sind ab sofort nur folgende Portionen auszugeben bezw. zu empfangen: </br> 1 Brotportion, </br> 1 Gemüseportion, </br> 1 Brotaufstrichportion (Fett oder Marmelade), </br> 1 Salzportion, </br> 2 Getränkeportionen, </br> 1 Tabakportion."}})</ref>|Posebna direktiva za snabdijevanje br. 65/43 (2.12.43)}} {{izdvojeni citat|Četnici dobijaju snabdijevanje u skladu sa listama imena koje se stalno kontrolišu; municija za pješadijsko naoružanje se izdaje povremeno, uz strogu kontrolu potrošnje; svaki četnik nosi zvaničnu iskaznicu – oni bez iskaznice se hapse i razoružavaju.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=342&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000338.] ({{jez-njem|"Die Division gewährt den nach eigenen Wünschen beweglich und abseits ihrer Wohnorte eingesetzten Cetniks Verpflegungszuschüsse. Der Verpflegungsempfang wird nach namentlichen Listen getätigt, die Verteilung wird überwacht. Nach den gleichen Richtlinien werden von Zeit zu Zeit Gewehr– und MG–Munition im Rahmen des nachgewiesenen Verschusses ausgegeben. Der Verbrauch wird nach der jeweiligen Lage auch einigermassen genau überprüft. Jeder Cetnik muss einen namentlichen Ausweis mit der Nummer seiner Handwaffe (Gewehr– oder Pistolen–Nr.), der Unterschrift des zuständigen Kommandanten und des Ic der Division versehen, besitzen. Ohne Ausweis angetroffene Cetniks werden im Einvernehmen mit den Cetnik–Führern festgenommen und entwaffnet."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima (5. novembar 1943).}} U izvještaju [[114. lovačka divizija|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. detaljno se opisuje saradnja jedinica [[Wehrmacht]]a sa snagama pod komandom vojvodâ [[Momčilo Đujić|Momčila Đujića]], [[Mane Rokvić|Maneta Rokvića]] i [[Radomira Ðekića Ðeda]]. Njemački oficiri zaključuju da okupator ima veliku korist od četnika: {{izdvojeni citat|Četnički vojvoda Mane Rokvić može se opisati kao apsolutno pouzdan. Već je pružio vrijedne usluge u oblasti [[Bosanski Petrovac|Bos. Petrovca]] gdje je bio raspoređen u prethodnici tokom čitavog napredovanja divizije, svuda uspostavljajući kontakt sa lokalnim četničkim jedinicama i značajno doprinoseći uspostavljanju povjerenja civilnog stanovništva u njemački Vermaht. Njegove mjere za održavanje discipline među četnicima i njegov oštar obračun sa sumnjivim [licima] i banditima dobro su poznati. [...] Iako se Đujić ne može smatrati potpuno pouzdanim, njegova podrška u borbi protiv komunizma trenutno je dragocjena. Divizija će učiniti sve što je u njenoj moći da ga u javnosti prikaže toliko pronjemački nastrojenim kako bi njegov povratak u neprijateljski tabor jednog dana bio onemogućen. [...] Četnički vojvoda Ðedo potiče iz Crne Gore i pristalica je pokreta Koste Pećanca, koji je, na osnovu prethodnog iskustva, održavao jasnu distancu od pokreta DM. Ðedo ostavlja veoma dobar lični utisak, izrazito je drzak [u borbi] protiv bandita i sumnjivih, i jasno je naklonjen njemačkom Vermahtu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=341&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000337—000341.] </br> ({{jez-njem|"Der Cetnik–Vojvode Mane Rockvic [sic!] ist als unbedingt zuverlässig zu bezeichnen. Er hat bereits im Raum Bos. Petrovac wertvolle Dienst geleistet und war auch während des ganzen Vormarsches der Division bei der Spitze eingesetzt, stellte überall die Verbindung mit den örtlichen Cetnik–Einheiten her und hat in starken Masse für die Begründung des Vertrauens der Zivilbevölkerung zur deutschen Wehrmacht beigetragen. Seine Massnahmen zur Erhaltung der Disziplin unter den Cetniks, sein scharfes Durchgreifen gegen Verdächtige und Banditen, sind bekannt. </br> Wenn auch Djujic als nicht voll zuverlässig angesehen werden kann, so ist aber seine Unterstützung im Kampf gegen den Kommunismus z.Zt. wertvoll. Seitens der Division wird alles versucht werden, um ihm in der Öffentlichkeit soweit als deutschfreundlich herauszustellen, dass ihm eines Tages der Rückzug in das feindliche Lager unmöglich gemacht wird. </br> Der Cetnik–Vojvode Dzedo stammt aus Montenegro, ist Anhänger Richtung Kosta Pecanac, die nach bisherigen Erfahrungen klaren Abstand zur D.M.–Bewegung gehalten hat. Dzedo macht persönlich einen sehr guten Eindruck, ist ein ausgesprochener Draufgänger gegen Banditen wie Verdächtige und der Deutschen Wehrmacht eindeutig zugeneigt."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima od 5. novembra 1943.}} {{izdvojeni citat|Glavna komanda predlaže stvaranje oficirske ispostave pri štabu XV brd. korpusa za nadzor i vođenje četničkih grupâ koje se koriste za zaštitu cesta za snabdijevanje, željezničkih pruga i važnijih ratnih pogona.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=554&broj=90 NARA, T314, Roll 554, frame no. 000084.] </br> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. beantragt Schaffung einer Offz.–Planstelle beim Stab XV.Geb.A.K. zur Überwachung und Anleitung der Cetnikverbände, die zur Sicherung von Nachschubstrassen, Eisenbahnen und kriegswichtiger Anlagen eingesetzt sind."}})</ref>}} Jedan od četničkih komandanata koji se dosljedno isticao kontinuiranom kolaboracijom sa njemačkim okupatorom bio je vojvoda [[Uroš Drenović]]. Nadležni okupacioni organi bili su zadovoljni ostvarenim stepenom saradnje s Drenovićem, što se vidi i iz izvještaja XV brdskog armijskog korpusa od 26. XI 1943, u kom se pohvaljuje njegovo „lojalno držanje“: {{izdvojeni citat|Predmet: </br> Nemačka komanda za vezu kod četničkog vođe Drenovića: </br> Četnička grupa Drenović z. i j-z od Banje Luke od jedno 1500 ljudi ima već godinu i po prema nemačkom Vermahtu i prema hrvatskoj državi lojalno držanje, i naše izviđačke i bezbednosne akcije korisno podržava. U nekim slučajeva bili su podržani sa nešto municije. Hrvatska vlada razmatrala je ideju da dovede Drenovića u Sabor za predstavnika svih pravoslavnih. Komanda Kirhner (puk Brandenburg) poslala je u dogovoru sa obaveštajnim odeljenjem [korpusa] Drenoviću komandu za vezu, i postigla je značajne rezultate u pogledu specijalnih misija.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=560&broj=390 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000384.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. XV G.A.K, Abt.Ic, Betr.: Dtsch.Verb.Kdo. bei Cetnikführer Drenovic. An Pz.A.O.K.2.Ic/AO, 26.11.43: Die Cetnikgruppe Drenovic w. u. sw. Banja Luka mit etwa 1500 Mann hat seit über 1 1/2 Jahre der deutschen Wehmacht und dem kroat. Staat gegenüber eine loyale Haltung eingenommen und die eigene Aufklärung und Sicherung stets wertvoll unterstützt. In einzelnen Fällen wurde sie mit Inf.Mun. unterstützt. Die kroatische Regierung hat die Berufung des Drenovic in den Sabor (Landtag) als Vertreter aller Pravoslaven erwogen. Das Kdo. Kirchner (Rgt.Brandenburg) hat im Einvernehmen mit der Abt.Ic für seine Zwecke ein Verbindungs–Kommando zu Drenovic entsandt und in kürzester Zeit wertvolle Ergebnisse im Sinne des Sonder–Auftrages erzielt."}})</ref>|Komanda 15. brd. korpusa, Obaveštajno odeljenje, za obav. odeljenje komande 2. okl. armije, 26.11.43.}} Četnički su odredi na teritoriji marionetske NDH pružali veoma značajnu potporu njemačkim vlastima, bez koje ove ne bi uspjele efikasno održavati okupacioni sistem. U izvještaju [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] [[Wehrmacht]]a iz prve nedjelje decembra 1943. provijava upravo ovakvo gledište; istaknuto je, pak, da bi četnike trebalo (zbog „ispadâ prema hrvatskom stanovništvu“) ograničiti „na rad u srpskim selima“: {{izdvojeni citat|Budući da vlastite snage i ustaše nisu dovoljne da same umire i osiguraju golemo područje, divizija se ne može odreći suradnje četnika. Trenutačno, drugačije rješenje ne bi bilo moguće zbog nedostatka dodatnih snaga. No, ne zanemaruje se da se suradnja s četnicima ne čini dugoročno održivom zbog njihovih političkih ciljeva. Stoga će se i dalje jačati utjecaj ustaša, a time i hrvatske države, kako bi se postupno udaljili od četničkih snaga i deportirali oni [četnici] koji nisu mještani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=788&rec=314&roll=555 NARA, T314, Roll 555, frames no. 000782—000783.] <br /> ({{jez-njem|"Da die eigene Kräfte und die Ustascha allein zur Befriedung und Sicherung des weiten Raumes nicht ausreichen, kann auf eine Mitarbeit der Cetniks noch nicht verzichtet werden. Im Augenblick wäre eine Lösung von ihnen mangels anderer Kräfte nicht möglich. Es wird jedoch nicht verkannt, dass auf die Dauer eine Zusammenarbeit mit den Cetniks auf Grund ihrer politischen Zielsetzung nicht tragbar orscheint. Es wird daher der Einfluss der Ustascha und damit des kroatischen Staates weiterhin gestärkt werden, um allmählich von den Cetnik–Verbänden abrücken zu können, die nicht ortsansässigen abzuschieben. Der Anfang hierzu ist gemacht. Um die Unzuträglichkeiten zu beenden, die sich daraus ergeben, dass in rein kroatischen Gegenden die eingesetaten Cetnik–Verbände die Bevölkerung belästigen und auch ausplündern, ist in Durchführung, sie aus diesen Gebieten herauszuziehen und nur noch in Orten mit pravoslavischer Bevölkerung zu Sicherungszwecken einzusetzen."}})</ref>|Procjena situacije 264. pješadijske divizije (7.12.43)}} Komanda Jugoistoka je istog dana izvijestila Vrhovnu komandu njemačkog Wehrmachta o sadjejstvu [[114. lovačka divizija (Nemačka)|114. lovačke divizije]] i četnika u borbi protiv snaga [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]: {{izdvojeni citat|114. lovačka divizija: čišćenje prostora oko [[Vrlika|Vrlike]] u saradnji sa četnicima završeno; neprijatelj je izgubio 22 mrtva i 20 zarobljenih; veliki plen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=78&broj=89&roll=331 NARA, T78, Roll 331, frame no. 6287993.] <br /> ({{jez-njem|"114. JG. DIV: SAEUBERUNG IN RAUMES VRLIKA IM ZUSAMMENWIRKEN MIT CETNIKS NACH WEITEREN 22 FEINDTOTEN U. 20 GEFANGENEN BEI EINBRINGUNG GROESSERER BEUTE ABGESCHLOSSEN."}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 6. decembra 1943 (7. decembar 1943.).}} === Borbe pod njemačkom komandom u Crnoj Gori (1943-1944) === {{main|Operacija Frühlingserwachen (1944)}} [[File:Collaborationist Jakov Jovović with Germans on Cetinje.jpg|thumb|Četnički komandant [[Jakov Jovović]] sa svojim saborcima i Nemcima na [[Cetinje|Cetinju]], jesen 1943.]] Od 17. do 24. oktobra [[1943]]. godine, njemačke okupacione snage su organizovale [[Operacija Balkanski klanac|operaciju Balkanski klanac]] (njem. ''Balkanschlucht''). Osnovni cilj operacije je bio likvidacija snagâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] i [[Divizija Garibaldi|Italijana]] koji su prešli na stranu partizana u Crnoj Gori, kao i ovladavanje [[Jadransko more|jadranskim]] zaleđem. Pored sopstvenih snaga, njemački okupator je za ovu priliku angažovao dva italijanska fašistička puka (oko devet bataljona), čiji su štabovi bili u [[Bar]]u i [[Podgorica|Podgorici]], kao i muslimansku fašističku miliciju i ostatke četnika Draže Mihailovića.<ref>https://www.znaci.org/00001/151_5.pdf</ref> Dakle, pored dvije divizije [[Wehrmacht]]a, u operaciji je učestvovalo i oko 5.000 [[Balli Kombëtar|balista]], talijanskih fašista i četnika.<ref>https://www.znaci.org/00001/33_9.pdf</ref> U depeši Vrhovnoj komandi JVuO od 20. oktobra 1943,<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, Knjiga predatih depeša CG—3, Depeša br. 211.</ref><ref>Др Радоје Пајовић, Контрареволуција у Црној Гори: Четнички и федералистички покрет 1941—1945, Обод, Цетиње, 1977, стр. 408.</ref> delegat VK JVuO u Crnoj Gori i [[Sandžak]]u major [[Rudolf Perhinek]] piše o učešću crnogorskih četnika na strani okupatora u ovoj [[Sile Osovine|osovinskoj]] operaciji: {{izdvojeni citat|Žalosno ali tačno. Da nisu Nemci angažovali ovolike snage, nas ovde više ne bi bilo, jer se više niko nije hteo boriti, već samo begati, ali nije se više imalo kud... Mi se izvlačimo i gledamo da smo pozadi njih, da bi iskoristili njihovu borbu sa komunistima i uništavanje istih.}} Informacija o potpunoj potčinjenosti četničkih jedinica u okupiranoj Crnoj Gori njemačkim vlastima, kao i tijesnim vezama sa kvislinškom ''Narodnom upravom'' koju je okupator formirao, Draži Mihailoviću je bila dostavljena 1. decembra 1943. godine iz štaba majora [[Petar Baćović|Petra Baćovića]] (pseudonim »Nav-Nav«): {{izdvojeni citat|Nemci daju oružje i odelo s a s d j k a c a m a [nedešifrovana riječ; moguće "žandarmima" — prim.] i nešto plate. Milicija će biti formirana kao prava vojska. Za komandanta cetinjskog bataljona major Zdravko Kasalović. Za nikšićki bataljon Boško Pavić, a mene su naimenovali za komandanta žandarmerijskog bataljona za srez šavnički. Pojava Narodne uprave i svega ovoga što se sada stvara, nije izraz želje niti naroda niti naša, već je ovo nužno zlo, između dva zla, jer drugog izlaza nema. Mi nismo u stanju samo pomoću naroda da ma šta učinimo bez pomoći Nemaca.<ref>AVII, kut. 276, reg. br. 7/1-35.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 47, str. 89.</ref>}} [[Ljubomir Lazarević]], inženjer iz [[Kolašin]]a (pseudonim »Bene«), 28. januara 1944. godine obavještava Dražu Mihailovića da četnici u Crnoj Gori sarađuju sa njemačkim okupacionim vlastima u svakom obliku: {{izdvojeni citat|Svi komandanti u Crnoj Gori primili su saradnju sa Nemcima, potpisali obavezu a sa ostatcima vojske nalaze se u žici, ili u neposrednoj blizini nje. Nema ni jedne grupe u šumi koja bi pretstavljala našu borbu, oko koje bi se moglo okupljati. Vukadinović isto tako nalazi se u Podgorici ili u okolini. Nagovešteni dolazak Srbijanske vojske pozdravljen je burno svuda, ali dolazak Ljotićevaca učinio je Ljotićevce vrlo aktivnim i prete da ko god ne bude s njima, on je komunista. Po varošima teško će se iko održati jer ta formula svakoga će staviti pod udar okupatora kao komunistu. Ovaka saradnja sa njima je nemoguća, jer ovi traže prilazak njima, ne saradnju. Po selima Crne Gore gospodare komunisti. Naše akcije vrše se samo u cilju osiguranja ili odbrane nemačkih kolona. Nemačke snage na ovom terenu vrlo su male i nesposobne za ma kakvu širu akciju. Do sada nema ni izgleda na akciju. Svako dalje čekanje, pogoršava našu situaciju. Narod gubi veru u našu dobru volju i našu sposobnost.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_67.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 15. do 31. januara 1944. godine]</ref>}} [[File:Chetniks and Germans in Podgorica 1944.jpg|thumb|Četnički komandanti i njemački okupatori u [[Crna Gora|Crnoj Gori]]. [[Đorđije Lašić]] (prvi zdesna), šef njemačke uprave za Crnu Goru pukovnik Hajnke (treći zdesna) i Jakov Jovović (drugi slijeva) u [[Podgorica|Podgorici]], proljeće 1944.]] [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. nemački korpus]] u Crnoj Gori pokrenuo je [[10. april]]a [[1944]]. [[Operacija "Frilingservahen" (april-maj 1944)|operaciju "Frilingservahen"]], uz masovno učešće četnika. Operacija je pripremljena u saradnji sa [[Pavle Đurišić|Pavlom Đurišićem]] i započeta tako što su četnici zajedno sa Nemcima iz nemačkih garnizona napali na slobodnu teritoriju. Plan napada je bio sledeći: {{izdvojeni citat|'''Đurišićeve snage''': Prva borbena grupa, 700 ljudi, iz si. pravca preko rejona 5 km j. Bijelo Polje za Mojkovac. Druga borbena grupa, 1200 ljudi, pod komandom Đurišićevog Operativnog štaba, od Brodareva preko Šahovića za Mojkovac — Kolašin. Treća borbena grupa, 1000 ljudi, od sredine puta Pljevlja — Prijepolje pravcem Mojkovac. Četvrta borbena grupa, 1500 ljudi, od Pljevalja pravcem Mojkovac. Mojkovac treba da bude dostignut za 2 dana. Posle toga skretanje glavnine u rejon z. Tara — sz. Kolašin — Mojkovac. '''Nemačke snage''': 1 ojač. mot. č. prodire od Brodareva do Bijelog Polja. 1 ojač. mot. č. od Pljevalja do prelaza preko Tare 22 jjz. Pljevlja. Bat. [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]], 600 ljudi, sledi nemačke snage za Bijelo Polje, onda skreće za Mojkovac. Milicija iz Brodareva, 700 ljudi, čisti svoj rejon i prodire od Brodareva ka jjz. Početak napada: 10. 4. 44. [[181. pešadijska divizija (Nemačka)|181. peš. div.]] obezbediće odgovarajuće informisanje četničke Grupe "Jug" (major Lašić i Bukatonović [pogreška; vjerovatno je u pitanju major [[Savo Vukadinović]] — prim.] u Podgorici) kao i Grupe "Nikšić".<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=364&rec=314&roll=663 NARA, T314, Roll 663, frame no. 000357.]</ref><ref>Obaveštenje Komande 21. brdskog korpusa Komandi 181. brdske divizije od 08.04.1944., Vojnoistorijski institut, NAV--T-314, r. 663, s. 357.</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u NDH (1944) === [[File:August Šmidhuber, komandant 7. SS divizije, Todor Perović, lekar Trebinjskog korpusa i kapetan Milorad Vidačić, komandant Trebinjskog korpusa JVuO.jpg|thumb|Žena u crnini moli za milost Milorada Vidačića, komandanta Trebinjskog korpusa JVuO. Prisutni su još [[August Schmidhuber]], komandant 2. puka [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS divizije]] (prvi lijevo), Todor Perović, predstavnik četničke komande istočne Bosne i Hercegovine (drugi lijevo) i neimenovani oficir [[Schutzstaffel|SS]]-a. Fotografija je nastala tokom njemačke [[Operacija Gama|operacije Gama]] protiv partizana u [[Istočna Hercegovina|istočnoj Hercegovini]] (ljeto/jesen 1943. godine).<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2015/08/bk0034.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0034 | Photo | SS-Freiwilligen-Gebirgs-Division "Prinz Eugen"]</ref>]] Kolaboracija četnika u [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] sa njemačkim okupacionim snagama postala je intenzivnija tokom zime 1943-1944, makar u slučaju hrvatskih kvislinških snaga i četnika bila pod neprestanom tenzijom. Podaci navedeni u izvještaju generala [[Edmund Glaise von Horstenau|Glaisea von Horstenaua]] od 26. februara 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=236&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000236.]</ref> zasnovani na službenim podacima NDH otkrivaju opseg kolaboracije: 11. februara bilo je na teritoriju NDH trideset i pet posebno imenovanih četničkih grupa sa procijenjenih 23.300 ljudi pod oružjem. Neke manje jedinice su brojale od 200 do 400 pripadnika, dok su ostale, poput [[Momčilo Đujić|Đujić]]eve grupe, imale i do 2.500 vojnika i oficira. Od toga je s Nijemcima i vlastima NDH kolaboriralo devetnaest grupa (ukupno 17.500 ljudi); šesnaest ostalih grupa s oko 5.800 ljudi ubrajane su u pobunjene četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=237&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000237—000240.]</ref> S iznimkom odreda vojvode [[Uroš Drenović|Uroša Drenovića]] u sjeverozapadnoj Bosni (oko 400 ljudi), kojeg su vlasti NDH smatrale potpuno lojalnim, za sve druge četničke kolaborirajuće grupe ustaške su vlasti držale da se prema Nijemcima odnose osobito prijateljski kako bi od njih izvukle što više oružja i municije, dok se istovremeno drže neprijateljski prema NDH.<ref>[https://znaci.org/00001/40_64.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje KOLABORACIJA IZVAN SRBIJE DO OKTOBRA 1944.]</ref> Iako se vojvoda [[Radivoje Kerović]], komandant [[Majevica|majevičkih]] četnika, u Horstenauovom izvještaju ubraja među »pobunjene četnike« (i to kao prvi na spisku, dok se za njegov odred tvrdi da ima 1000 ljudi, tj. da je najbrojniji), u dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 18. februar 1944. godine njegova lojalnost uopšte nije dovedena u pitanje: {{izdvojeni citat|Upit kod [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]] u vezi snabdijevanja municijom Kerovića koji se smatra lojalnim, i 200 ljudi zelenog kadra, koji se bore protiv crvenih zapadno od [[Koviljača|Koviljače]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=17&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000013.] <br /> ({{jez-njem|"Beim Pz.AOK. 2 wird angefragt, ob Bedenken bestehen gegen Unterstützung mit Munition der im Raume westlich Koviljaca stehenden Cetniks des Kerovic, die als loyal angesehen werden und 200 Mann des sog. "Grünen Kaders" in Kampf gegen die Roten."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnog zapovjednika Jugoistoka (18. februar 1944.)}} Od 23. do 25. januara 1944. godine, na području između [[Knin]]a i [[Kistanje|Kistanja]] organizovana je [[Operacija Frühlingswetter|operacija »Frühlingsgewitter«]]. Vodeći borbe protiv jedinicâ iz sastava [[19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ|19. divizije NOVJ]], operaciju su izveli dijelovi [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] Wehrmachta, zatim 92. motorizovani grenadirski puk i 3. bataljon 98. brdskog lovačkog puka [[1. brdska divizija (Njemačka)|1. brdske divizije]]. Njemačkom okupatoru pridružile su se snage lokalnih četnikâ, najvjerovatnije iz [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]]. U izvještaju 264. pješadijske divizije od 25. januara 1944, poslatom Komandi [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|15. brdskog armijskog korpusa]], njemačkim gubicima tokom operacije pribrojani su oni iz četničkih redovâ: {{izdvojeni citat| Sumarni izveštaj »Frilingsgeviter«: 1.) Delimičan ogorčeni otpor neprijatelja kod Ervenika, Bratiškovaca, Kistanja, Radučića slomljen je energičnim zahvatom. Banditi iznenađeni prodorom 92. gren. p. (mot.) od sz. prema Kistanju. 2.) Gubici: A.) sopstveni: 1 poginuo, 3 ranjena, 1 četnik poginuo. B.) neprijatelj: 66 poginulih izbrojano, procenjuje se daljih 60 do 70 poginulih i ranjenih. 35 zarobljenika u eng. uniformama iz Štaba 19. dalm. div. i 5. brig. C.) Zaplenjeno: 1 mitr., 3 puš. mitr., 42 autom., 2 pt puške, 1 l. minob., 1 telefon, 46 karab., 30 eng. mina, 10.000 metaka peš. mun., 60 kom. mina za 1. minob., 3 engl. bicikla.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_21.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 25. januara 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o sopstvenim i neprijateljskim gubicima u operaciji »Frilingsgeviter« na prostoru Knin — Kistanje]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=293&rec=314&roll=561 NARA, T314, Roll 561, frame no. 000287.] <br /> ({{jez-njem|"ABSCHLUSSMELDUNG ”FRUEHLINGSGEWITTER”: </br> 1.) TEILWEISE HEFTIGER FEINDWIDERSTAND BEI ERVENIK, BRATISKOVCI, KISTANJE, RADUCIC WURDE IM ENERGISCHEN ZUGREIFEN GEBROCHEN. BANDITEN DURCH EINBRUCH GREN. RGT. (MOT) 92 VON NW NACH KISTANJE UEBERRASCHT. </br> 2.) VERLUSTE: </br> A.) EIGENE: 1 TOTER, 3 VERWUNDETE, 1 CETNIK TOT. </br> B.) FEIND: 66 GEZAEHLTE TOTE, 60 BIS 70 WEITERE TOTE UND VERWUNDETE GESCHAETZT. 35 GEFANGENE IN ENGL. UNIFORM VON STAB 19. DALM. DIV. UND ROEM. 5. BRIG. </br> C.) BEUTE: 1 S.MG., 3 LE. MG., 42 MP., 2 PZ. BUECHSEN, 1 LE. GR. W., 1 FERNSCHRECHGERAET, 46 KARAB., 30 ENGL. MINEN, 10000 SCHUSS INF. MUN., 60 SCHUSS LE. GR.W. MUN., 3 ENGL. FAHRRAEDER."}})</ref>}} [[File:Hercegovački četnici i njemački vojnici s narodnim herojem Miletom Okiljevićem uoči njegovog strijeljanja juna 1944.jpg|thumb|Pripadnici [[369. legionarska divizija|369. „Vražje“ divizije]] i četnici Gatačke brigade Nevesinjskog korpusa JVuO sa vezanim [[Miletom Okiljevićem]], zamjenikom političkog komesara II čete I bataljona XI hercegovačke brigade, zarobljenim u borbama za Gat 15. maja 1944. godine (istog mjeseca je i strijeljan). Okiljević je proglašen 1951. godine za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]].<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2017/10/bk0272.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0272 | Photo | 369. (kroatische) Infanterie-Division]</ref>]] Vojvoda [[Dobroslav Jevđević]] je, pored Momčila Đujića i [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], vjerovatno najdalje otišao u kolaboraciji s njemačkim okupatorom, kada su u pitanju četničke jedinice van teritorije okupirane Srbije. Nakon kapitulacije Italije, boravio je u Rimu okupiranom od nacista. Nakon toga, našao se u Trstu, gdje je uspostavio čvrste veze s njemačkom obaveštajnom službom: {{izdvojeni citat|Ja sam javio Đujiću da preko naših ljudi u Sušaku i Trstu prihvate naše oficire koji idu iz Italije i upućuje u Liku i zap. Bosnu. Ovo sam javio i našima u Rim. Kap. Đaković javlja da su Nemci pobili oko 14000 partizana na prostoriji Crikvenica — Sušak — Rijeka, od kapitulacije Italije do danas.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} U izvještaju od 20. februara 1944, poslatom majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]], komandantu Zapadne Bosne JVuO, kapetan [[Ilija Jevtić]] piše o totalnoj subordinaciji [[Dinarska divizija|Dinarske divizije]] Nijemcima, koji u potpunosti kontrolišu četnike pod komandom vojvode Đujića: {{izdvojeni citat|Sem samog vojvode Đujića i jednog malog broja četnika, svi četnici Dinarske oblasti (oko hiljadu devet stotina i nekoliko) nalaze se pod nemačkom komandom. Hranu, odeću, obuću, cigarete i novac svaki četnik i njegov starešina prima kao i nemački vojnik odn. oficir. Svu municiju i oružje primaju takođe od Nemaca. Četnici pod nemačkom komandom nalaze se po bunkerima počev od Knina do Šibenika i Splita. U pojedinim bunkerima su izmešani, pola četnici pola ustaše. Nemački oficiri dolaze na Kosovo polje u četničku diviziju, a isto tako naši četnički oficiri i ostale starešine na čelu sa Đujićevim načelnikom štaba odlaze u Nemačku diviziju. Voze se na nemačkim automobilima kroz Knin i t.d. Jednom rečju između četnika i Nemaca postoji najtešnja saradnja i nemačka puna kontrola nad radom četnika. Jedino se pop Đujić, kao komandant divizije, sa svojom užom pratnjom ne pojavljuje pred njima.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_78.htm Izveštaj kapetana Ilije Jevtića od 20. februara 1944. komandantu zapadne Bosne o svom radu i saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji i Lici]</ref>}} Njemački poručnik [[Reinhard Kopps]], poznatiji kao ''Konrad'', bio je šef jedne obavještajne grupe [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]]. Kada je 3. marta 1944. došao iz [[Beograd]]a u [[Dalmacija|Dalmaciju]], sobom je doveo nekoliko [[ZBOR|ljotićevaca]], između ostalih i Roka Kaleba, pripadnika antikomunističke organizacije »[[Beli Orlovi]]«. Od ostataka Đačkog bataljona (ranije: Splitsko-šibenska četa), koji su uglavnom bili ljotićevci, i dijela četnika koje mu je ustupio vojvoda Đujić, poručnik Kopps je formirao odred »Konrad« čiji je zadatak bio da vrši diverzije na partizanske štabove, organe narodne vlasti, ubija simpatizere NOP-a i da spriječi veze iz unutrašnjosti sa jedinicama i štabovima NOVJ na otocima. Grupa »Konrad« brojila je oko 30 ljudi — četnika i Nijemaca, sa sjedištem u selu [[Zablaće]], pokraj [[Šibenik]]a.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_167.htm Izveštaj Štaba Dinarske četničke oblasti od 29. maja 1944. komandantu oblasti o akciji Grupe "Konrad" protiv pripadnika NOP-a na području Dalmacije]</ref> U izvještaju koji je 11. marta 1944. godine uputio komandi [[2. oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]], o suradnji sa četnicima vojvode Đujića Kopps je zapisao sljedeće: {{izdvojeni citat|''Predmet: Četničke jedinice u sjevernoj Dalmaciji.'' Četnici su u sjevernoj Dalmaciji grupisani u jednu [[Dinarska divizija JVuO|diviziju »Dinara«]], čiji se štab nalazi u [[Kosovo polje (Dalmacija)|Kosovu]], 11 km južno od Knina. Komandovanje je u rukama vojvode Momčila Đujića, uz podršku majora Kapetanovića i kapetana Mijovića. Jačina grupâ, podređenih ovoj komandi, trenutno iznosi oko 6500 ljudi. Utjecajna zona se poklapa sa rajonom naseljenim Srbima unutar trokuta [[Knin]]—[[Šibenik]]—[[Zadar]] i doseže do zone [[Lika|Like]]. Operaciona zona je cijeli ovaj trokut, a naročito veće komunističke, partizanske oblasti, koje su naseljene Hrvatima. Do sada su vojne operacije izvođene u suradnji sa njemačkim divizijama, o čijim su rezultatima ove izvještavane. Znatni dijelovi ovih četničkih jedinica angažirani su na osiguranju njemačkih puteva za dotur. Posmatrano s vojne strane, trenutno se četnička suradnja sa njemačkim jedinicama ocjenjuje kao pozitivna. Na osnovu snaga, koje nam se ovdje nude, može se zaključiti da ona nije iskorištena u potpunosti, ali i ono što je do sada učinjeno upućuje na činjenicu, da bi njihovo dalje angažiranje u vojnom pogledu za nas bilo povoljno.<ref>[https://znaci.org/zb/4_21_10.pdf#page=1414 Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu, Narodnooslobodilačka borba u Dalmaciji, knjiga 10: siječanj—ožujak 1944. godine (tom 21, dokument br. 402, str. 1414—1418.)]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=696&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000692.] <br /> ({{jez-njem|"Betr. Cetnik–Verbaende Norddalmatien. </br> In Norddalmatien sind die Cetniks in einer Division "Dinara" zusammengefasst, deren Hauptquartier in Kosovo, 11 km s. Knin, liegt. Die Fuehrung liegt in den Haenden des Wojwoden Momcilo Djujitsch, der seinerseits unterstuetzt wird von Major Kapetanowitsch und Hauptmann Miowitsch. Die Staerke der diesem Kommando unterstellten Gruppen belaeuft sich z.Zt. auf etwa 6500 Mann. Das Einflussgebiet stimmt ueberein mit dem serbischen Siedlungsraum innerhalb des Dreiecks Knin–Sibenik–Zara und reicht bis ins Lika–Gebiet hinein. Operationsgebiet ist dieses gesamte Dreieck, insbesondere die in ihm liegenden groesseren, kroatisch besiedelten kommunistischen Partisanbereiche. Militaerische Operationen wurden bislang in Zusammenarbeit mit deutschen Divisionen durchgefuehrt und deren Ergebnisse dorthin gemeldet. Darueber hinaus sind wesentliche Teile dieser Cetnik–Verbaende zur Sicherung deutscher Nachschubstrassen eingesetzt. </br> Militaerisch gesehen ist somit die Zusammenarbeit der Cetniks mit deutschen Verbaenden zur Zeit positiv zu beurteilen. Sie fuehrt wohl noch keineswegs zu voller Ausnutzung der sich hier uns anbietenden Kraefte, doch berechtigt das bisher Geleistete zu der Auffassung, dass ein weiterer Einsatz sich fuer uns militaerisch guenstig auswirken muss."}})</ref>|Izvještaj jedinice »Konrad« od 11. ožujka 1944. Komandi Druge oklopne armije o četničkim jedinicama u sjevernoj Dalmaciji}} Na osnovu svega iznesenog, poručnik Konrad predlaže nadređenim: „Što se tiče upotrebe četničkih jedinica sjeverne Dalmacije u vojne svrhe, treba reći da one predstavljaju samo nastavak prakse talijanskih jedinica. Uz to se prije svega mora dodati i to, da se Talijani nikada nisu usuđivali — i pored svih hrvatskih suprotnih tvrdnji — da u većem obimu sprovedu vojnu suradnju, jer oni nisu željeli da se ojačaju četnici, tada još neoprobani u težoj političkoj situaciji. Dok su Talijani sprovodili samo djelomične operacije, danas je, uz strogu kontrolu i rukovođenje, moguća mnogo obimnija mobilizacija četničkih jedinica. Đujić nam je rekao da će se njegove jedinice, nakon čišćenja partizanskih oblasti u dalmatinskom području, angažirati tako što će u suradnji sa njemačkim komandama izvršiti zapriječavanja Titovih kanala za snabdijevanje. Na osnovu ovdje poznatih činjenica ovo izgleda apsolutno moguće.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=700&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000696.] <br /> ({{jez-njem|"Zur militaerischen Verwendung der Cetnikverbaende Norddalmatiens ist zu sagen, dass sie nur eine Fortsetzung der italienischen Verbindungen darstellen wuerde. Dazu muss allerdings hinzugefuegt werden, dass die Italiener es niemals gewagt haben – trotz aller gegenteiligen wiederholten kroatischen Behauptungen – in grossem Stil militaerische Zusammenarbeit durchzufuehren, da sie die damals noch nicht erprobten Cetniks in einer im uebrigen noch unreiferen groesseren politischen Lage nicht zu stark werden lassen wollten. Waehrend somit die Italiener nur Teilunternehmen durchfuehrten, waere bei straffer Kontrolle und Steuerung der Cetnikverbaende heute ein Heranziehen in weit groesserem Umfang moeglich. Djujitsch hat sich uns gegenueber bereiterklaert, seine Verbaende nach Saeuberung der Partisanengebiete im dalmatinischen Raum so einzusetzen, dass in Zusammenarbeit mit deutschen Dienststellen eine Sperrung der Versorgungskanaele Titos erfolgt. Auf Grund der hier bekannten Unterlagen erscheint dies vollkommen moeglich."}})</ref> [[File:Helmuth von Pannwitz and Chetniks.jpg|thumb|Njemački general [[Helmuth von Pannwitz]], zapovjednik [[15. SS kozački konjanički korpus|15. SS kozačkog korpusa]], u društvu četničkih oficirâ s teritorije NDH.]] U izvještaju Višeg SS i policijskog vođe u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj ''[[Gruppenführer]]a'' [[Konstantina Kammerhofera]] za mjesec mart 1944. godine, iskazano je stanovito nezadovoljstvo učinkovitošću četnikâ u Bosni i Hercegovini u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Policijska oblast II ([[Sarajevo]]): [...] </br> Borbena vrijednost četnika stacioniranih u policijskoj oblasti Sarajevo nastavila je opadati; borbe u okolici [[Višegrad]]a i [[Trebinje|Trebinja]] pokazale su da se oni mogu uspješno oduprijeti [neprijatelju] samo uz njemačku podršku. U [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], četnici nisu pokazali nikakvu vlastitu inicijativu tijekom izvještajnog perioda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=228&rec=314&roll=1548 NARA, T314, Roll 1548, frame no. 000222.] <br /> ({{jez-njem|"Polizeigebiet II (Sarajevo): </br> Der Kampfwert der im Polizeigebiet Sarajevo stehenden Cetniks ist weiter gesunken, bei den Kämpfen im Raum von Visegrad und Trebinje hat sich gezeigt, daß sie sich nur mit deutscher Unterstützung erfolgreich zur Wehr setzen können. In Ostbosnien zeigten sich die Cetniks im Berichtsmonat ohne eigene Initiative."}})</ref>|Mjesečni izvještaj za mart 1944. godine Višeg SS i policijskog vođe u Hrvatskoj (6. IV 1944).}} Njemački nadležni organi su ukazivali svojim višim komandama i na vidljivu diskrepanciju u domaćem antikomunističkom taboru u kontekstu »borbe protiv bandi«. Tako se u izvještaju 264. pješadijske divizije od 10. aprila 1944. na jednoj strani tvrdi da „hrvatske vlasti očigledno poseduju vrlo malo poverenja u trajno postojanje vlastite vlade“,<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_43.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji]</ref> dok se za četnike Dinarske divizije pod Đujićevom komandom navodi: {{izdvojeni citat|Nasuprot ovom, četnike treba ceniti kao jedini pouzdani faktor borbe protiv komunističkih bandi. Oni raspolažu, pored jednog boljeg rukovođenja i organizacije, i potrebnom inicijativom u borbi protiv bandi za sopstvena obaveštavanja i poduhvate i redovno javljaju upotrebljive rezultate izviđanja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=494&rec=314&roll=562 NARA, T314, Roll 562, frames no. 000489—000490.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroat. Behoerden besitzen anscheinend nur geringes Vertrauen in der dauernden Bestand der eigenen Regierung. </br> Im Gegensatz hierzu sind die Cetniks als einzig zuverlaessiger Faktor im Kampf gegen die kommunistischen Banden zu werten. Sie verfuegen neben einer besseren Fuehrung und Organisation ueber die im Bandenkampf notwendige Initiative zu eigenen Erkundungen und Unternehmen und melden regelmaessig brauchbare Aufklaerungsergebnisse."}})</ref>|Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. [[V SS korpusu]] iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], o držanju vojvode Momčila Đujića je data veoma povoljna ocjena: {{izdvojeni citat|Đujić neupitni pristalica DM. Hrvatski državljanin, lojalno radi sa vlastitim trupama protiv komunista, nasilno mobiliše pravoslavce. Prema povjerljivom izvještaju, nedavno je više puta izrazio antibritanska osjećanja. Jačina: 7000. Jesu li Đujićeve jedinice na području V SS korpusa?<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1208&rec=314&roll=565 NARA, T314, Roll 565, frame no. 001203.] <br /> ({{jez-njem|"Djujic einwandfrei DM Anhänger. Kroat. Staatsangehöriger, arbeitet mit eigener Truppe gegen Kommunisten loyal zusammen, zwangsmobilisiert Pravoslaven. In letzter Zeit nach V—Meldungen wiederholt englandfeindlich geäussert. Stärke 7000. Sind Djujic—Verbände im Bereich V. SS—Korps?"}})</ref>}} U izvještaju od 10. maja 1944, oficiri 15. brdskog korpusa navode da Nijemci snabdijevaju ukupno 6.318 četnika u NDH („Hrvatska borbena zajednica“). Za skrb 4.421 četnika starala se [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. divizija]], dok se o ostalih 1.897 brinula [[373. legionarska divizija|373. divizija]] Wehrmachta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=828&rec=314&roll=565 NAW, T-314, Roll 565, frame 000823: Zabilješka o broju četnika koje snabdijeva 15. brdski korpus (10. maj 1944.).]</ref> Nemački izveštaj iz jula 1944. godine, ocenjuje da četnici popa Đujića imaju oko 8.000 ljudi, od čega 7.000 naoružanih; dobro su organizovani, neprijateljski orijentisani prema Englezima i bez engleske pomoći. Nijemci zaključuju da im oni zamjenjuju jednu do dvije divizije u Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Jedinica Konrad [srednja Dalmacija]: Saradnja sa četnicima izvanredna. '''Oni zamenjuju jednu do dve divizije'''. Samo se oni bore — ustaše manje aktivne.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=790 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000781.] <br /> ({{jez-njem|"Zusammenarbeit der Truppe mit Cetniks hervorragend. Cetniks ersetzen 1 — 2 Divisionen. Nur sie kämpfen. Ustascha wenig aktiv."}})</ref>|Izveštaj kapetana Merrema, drugog obaveštajnog oficira Komande Jugoistoka (Armijske grupe F) o inspekcijskom putu po Srbiji, Bosni i Hercegovini i Hrvatskoj u periodu 20. jun — 4. juli 1944.}} Kapetan Merrem, njemački oficir koji je sastavio ovaj izvještaj, imao je samo riječi hvale na račun četnikâ Dinarske divizije JVuO i vojvode Momčila Đujića: {{izdvojeni citat|[[373. legionarska divizija|373. pešadijska divizija]]: Saradnja sa četnicima vrlo dobra (1. lički korpus sa sedištem u [[Gračac]]u). Oni nemaju direktnu vezu sa Đujićem. Rukovođenje njima direktno od strane obaveštajnog odjeljenja divizije. Njihovim akcijama uvek prisustvuje nekoliko Nemaca koji kontrolišu isporuke municije i snabdevanja. [...] '''Oni su jedini stvarno korisni saborci''' [podvučeno u originalu — prim.]. Jedino od njih dolaze korisna obaveštenja o neprijatelju. [...] Jedan četnički komandant odaje utisak potpuno pouzdanog saborca, koji je i neprijateljski nastrojen prema Englezima. [...] Četnici su vrlo častoljubivi i drago im je kada Nemci primete njihove podvige. [...] Podoficir Bartl poznaje lično vojvodu Đujića. Đujić mu šalje čak i sopstvene naredbe u vezi s područjem [[Donji Lapac|Lapca]]. [Najbolja taktika protiv partizana sastoji se u upotrebi specijalnih jedinica] i kombinovanju četnika u jedinice snage jednog bataljona sa jednim nemačkim vodom sa radio stanicom i, po mogućstvu, teškim oružjem.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=793 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Aussenstelle der 373. (kroat.) Div. – Uffz. Bartl. </br> Sehr gute Zusammenarbeit mit Cetniks. (1. Lika–Korps Sitz Gracac.) Kein unmittelbarer Einfluss Djuic. Direkte Führung durch Ic–Aussenstelle. Bei Cetnik–Einsatz nehmen meist einige deutsche Soldaten teil. Dadurch Kontrolle der Munitions– und Verpflegungslieferung gewährleistet. "Kroatische Kampfgemeinschaft" bezeichnet Bartl nur als Ausdruck im deutschen Schriftverkehr. Cetniks können diesen Begriff nicht und würden bei Bekanntgabe feindselige Haltung einnehmen. Cetniks sind die einzigen brauchbaren Mitkämpfer. Diese allein liefern auch brauchbare Feindmeldungen. </br> Kurze Rücksprache mit einem örtlichen Cetnik–Führer ergab den Eindruck eines absolut zuverlässigen, sogar englandfeindlichen Mitkämpfer. </br> Cetniks sind sehr ehrgeizig und sehen es gerne, wann ihre Taten von Deutschen beobachtet werden. Geschriebenes Wort (Flugblätter) gilt bei ihnen wenig. Das gesprochene Wort ist alles. Gute Flüsterpropaganda hat grossen Einfluss. </br> Von Invasion sprechen Cetniks kaum. </br> Uffz. Bartl kennt den Vojvoden Djuic persönlich. Djuic schickt ihm sogar die den Raum Lapac berührenden eigenen Befehle. </br> Auf die Frage, wie man nach seiner Ansicht der kommunistischen Banden Herr werden könne, antwortete Uffz. Bartl: "Durch andauerndes Jagen mit kleinen Jagdkommandos (Kleinkrieg nach Bandenart), durch Einsatz von Tarneinheiten und durch Zusammenfassen der Cetniks in Batl.–Stärke, dabei etwa 1 deutscher Zug mit Funk und möglichst mit schweren Waffen." </br> Uffz. Bartl macht einen sehr guten Eindruck, scheint sich aber doch sehr viel zuzutrauen, wenn er behauptet, er könne die gesamten Djuic–Cetniks dahin bringen, wo wir sie haben wollen, falls er an die entsprechende Stelle gesetzt werden wurde."}})</ref>}} Visoka ocjena za doprinos četničkih formacijâ s teritorije marionetske NDH ratnim naporima njemačkog okupatora data je 25. jula 1944. godine od strane nadležnih instanci iz [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]]: {{izdvojeni citat|Hrvatska: [...] Četnici su, s obzirom na vlastitu slabost, naši prirodni saveznici u borbi protiv komunizma. '''Samo se oni bore'''! “Hrvatska borbena zajednica” postoji samo na papiru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=716&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000707.] </br> ({{jez-njem|"Cetniks unter Berücksichtigung eigener Schwäche im Kampf gegen Kommunisten unsere natürlichen Verbündeten. Sie allein kämpfen! "Kroatische Kampfgemeinschaft" steht nur auf dem Papier."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka od 25. jula 1944.}} U izvještaju od 11. avgusta 1944, nakon proputovanja koje je Vojni zapovjednik Jugoistoka poduzeo u zoni odgovornosti V SS brdskog korpusa na teritoriju NDH, o tamošnjim četnicima te suradnji s njima kazano je: {{izdvojeni citat|Dobro iskorištavanje četničkih komandanata. Zahtjev za premještaj [[369. legionarska divizija|369. pješadijske divizije]] zbog sve češćih incidenata između četnika, o čijoj suradnji divizija apsolutno ovisi, i hrvatskih pripadnika divizije. 369. pješadijska divizija se sastoji od otprilike 70% Hrvata. Zapovjednik divizije napominje da se najmanje 40% njih smatra nepouzdanim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=192&broj=445 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000440.] <br /> ({{jez-njem|"Gute Ausnutzung der Cetnikführer. Antrag auf Herauslösung der 369.I.D. da sich Zwischenfälle zwischen Cetniks, auf deren Zusammenarbeit Division unbedingt angewiesen, und kroat.Div.Angehörigen mehren. (Siehe Ic–Bericht). 369.I.D. besteht aus ca. 70 % Kroaten. Div.Kdr. bemerkt, dass hiervon minderstens 40 % als unzuverlässig anzusehen sei."}})</ref>|Izvještaj o posjeti OBSO-a zoni odgovornosti 5. SS brdskog korpusa od 7. do 11. avgusta 1944. godine (11.8.44).}} Major Adolf von Ernsthausen je bio zapovjednikom 392. artiljerijske pukovnije iz sastava [[392. legionarska divizija|392. (hrvatske) pješačke divizije]], jedne od tri njemačko-hrvatske divizije (pored [[369. legionarska divizija|369. legionarske divizije]] i [[373. pješadijska divizija|373. pješadijske divizije]]). Kao veteran [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]] sa iskustvom ratovanja na [[balkanskom bojištu]], major von Ernsthausen biva upućen [[1944]]. godine u okupiranu Jugoslaviju. Von Ernsthausen će [[1959]]. godine objaviti ratne memoare pod naslovom ''Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944'' (“Vukovi [[Lika|Like]]. Sa legionarima, ustašama, domobranima i četnicima protiv Titovih partizana. Doživljaji u Hrvatskoj 1944.”).<ref>[https://winkelried-verlag.de/buecher/landser-am-feind/744/die-woelfe-der-lika Winkelried Verlag: Adolf von Ernsthausen, Die Wölfe der Lika]</ref><ref>[https://www.booklooker.de/B%C3%BCcher/Adolf-von-Ernsthausen+Die-W%C3%B6lfe-der-Lika-Mit-Legion%C3%A4ren-Ustaschi-Domobranen-und-Tschetniks-gegen/id/A02Iwx5I01ZZ3 Ernsthausen, Adolf von — Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944 — Landser am Feind, Band 5 (www.booklooker.de)]</ref> O sveobuhvatnoj saradnji Dobroslava Jevđevića s okupacionim vlastima bio je general Mihailović, u više navrata, obaviješten i od strane Jovanke Krištof (pseudonim »Mira«), četničke obavještajke u [[Slovenija|Sloveniji]]. U veoma opširnom izvještaju od 29. juna 1944, Krištof o Jevđeviću (pseudonim »Aero«) daje nedvosmislenu ocjenu: „Aero je drugi [[Milan Nedić|Nedić]].“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_198.htm Izveštaj obaveštajnog organa od 29. juna 1944. Draži Mihailoviću o stanju četničkih organizacija u Sloveniji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Lici i saradnji sa nemačkim okupatorima]</ref> Pored toga, Krištof karakteriše Jevđevića kao „vrlo kompromitovanu osobu“ (najprije zbog „jakog sudelovanja sa okupatorom“), te zaključuje da ovaj ne bi mogao organizovati četničku ilegalu. Iz izvještaja Krištof može se zaključiti kako su vojvoda Dobroslav Jevđević i kapetan [[Dušan Đaković]], komandant 4. brigade iz sastava Ličko-kordunaške oblasti JVuO, bili podređeni okupatoru i suštinski i u simboličkoj ravni: {{izdvojeni citat|Odred u Ab.[aciji, tj. [[Opatija|Opatiji]] — prim.] likvidiran. 19 ljudi otišlo u [[Postojna|Postojnu]], a 10 ih ide u Nem.[ačku] kom. na [[Rijeka|Reci]], gde će služiti kao [[Gestapo]]. Tu će biti sa njima i Aero i kap. Đak., pa čak i r. stanica. [...] Svi su ti odredi pod Nem. kom. i bez međusobne veze, razbacani po [[Istra|Istri]], da se pokaže celom narodu, kako su Srbi Nem. sluge. Plaćeni su — vojnici 360 L.[ira] mesečno, podnar. 450 naredn. 525 podpor. mislim 3.000 a kap. Đak. 5.800 L. [...] U Josipdol je poslao Aero 11 ljudi, navodno da osnuju tamo četničku komandu. Međutim ti su ljudi Nem. tajna policija, a od četnika iz šume, koji su im dolazili u vezi, da je to četn. komanda, napravili Nem. radni bataljon, koji vode Nem. Tu je oko 40 ljudi, ostali su prestali dolaziti kad su videli šta se sa ovima desilo. [...] Kud ćemo veće poniženje za našu vojsku nego da komanduje Nem. poručnik našem kapetanu, pa i vojvodi, samo sreća, da je taj vojv. surogat, inače propadosmo od bruke... Sve ove i slične akcije vodi kap. Đaković, naravno pod komandom Nem. poručnika. Odluke o njima donosi Aero u dogovoru sa Nem. Upravo je gnusno gledati, kako se obojica klanjaju pred Nem. potpor. i por., pa kaplarima. Đak. sve pozdravlja fašistički uzdignutom rukom, a Aero samo veće činove oficire, inače našim pozdravom. [...] U Lici saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi — tamo mora okupator popuštati, jer inače odoše ljudi u šumu, a vođe su potpuno Nem. sluge i nemaju kamo bežati. [...] '''U krvi im je šurovanje sa okupatorom, a nama prikazuju kako vode vele politiku i kolike žrtve za narod s tim pridonašaju — dok u stvari nisu ništa drugo nego ponizne Nem. sluge'''. [...] Potrebno je već jednom započeti sa ozbiljnim i poštenim radom, jer će nas katastrofa preteći. Saradnju sa okupatorom trebalo bi napraviti na čisto drugoj bazi i ne sme biti vidna. Bar ovde.}} Na drugoj strani, Jovanka Krištof izdvaja kao pozitivan primjer vojvodu Momčila Ðujića: „Ovi ljudi ovde vide jedini spas u vojv. Đujiću, jer ga smatraju poštenim i iskrenim borcem za našu stvar. Isto ima org. dobro sprovedenu. Pljačkati i krasti ne dozvoljava o čemu su se uverili iz njegove prop. gde su imena poubijanih ljudi zbog nediscipline i raznih prekršaja. To ljudima imponira — pošten rad i samo to žele, a i zaslužuju, jer ih nepoštenje tuče već 3 1/2 god. I pored svega toga, ostali su verni našoj ideji. Isto saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi i ne vodi se trgovina sa ljudima, kao ovde. Ovo vodstvo se jako boji Đujića i gaji mržnju prema njemu zato hoće ljudima dokazati, da Đujić nema ništa odnosno samo par sto vojnika bez oružja koji kao čudo gledaju mitraljez. A isto, da su pod Nem. kao ovi ovde.“ U pokušaju da prebaci teret odgovornosti za sopstvenu kolaboraciju s okupatorom na komandanta Dinarske divizije JVuO, vojvoda Jevđević piše Mihailoviću 8. avgusta 1944. godine: „Garantujem i imam stotine dokaza da trupe Đujića u velikom delu stoje u tešnjoj vezi od mene, ali to niko ne vidi. Vi bi se začudili, kad bi vam sve ispričao kakve mi izveštaje pokazuju Nemci o svojim vezama sa našim jedinicama, naročito kod [[Uroš Drenović|Drenovića]] i ostalih, prebacujući mi da ih mi sabotiramo i podmuklo rušimo.“<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 156, reg. br. 51/1—1.</ref> I u izvještaju od 10. avgusta 1944, Jovanka Krištof je upozorila Mihailovića na činjenicu da se [[Lika|lički]] četnici pod komandom vojvode Jevđevića nalaze u [[Istra|Istri]] u službi okupatora, kao i da su pred [[Nacionalsocijalistička njemačka radnička partija|nacistima]] (»broj 11«) dužni salutirati [[Rimski pozdrav|fašističkim pozdravom]]: {{izdvojeni citat|Kolben [potpukovnik [[Karl Novak]] — prim.] se povratio 3 ov. meseca. Zgrozio se nad ovim radom. Nije mogao svega verovati kad su mu referisali oficiri i vojnici, dok nije neke stvari i na vlastite oči video. Mislim, da je dosta ako Vam kažem da stalno uzdiše i govori pri svakoj prilici: »Jadni Čiča, kako ga upropastiše, zar [[Vermaht]] i [[Gestapo]], da predstavlja Čičinu vojsku.« Prebleđuje slušajući i gledajući ovo. 3. mu referiraše četnici da su dobili naređenje da moraju svi nacistički pozdravljati. A jučer se sam uverio da ima oficira, koji profaniraju našu uniformu, te u njoj putuju iz [[Postojna|Postojne]] u Trst i daju povoda komun. za prop. Isti oficir Korać je tako i u Ab.[aciju] došao samo da je još imao natpis na rukavu i kapi »Lika« što po naređenju moraju svi u Postojni nositi. Ja sam ga napala zbog toga, a isto tako i Jovanovog brata, te su jučer svi na putu skinuli te sramotne natpise. [...] Čujem da Jovan sad ostaje kod Vas. Neka Vam ispriča kako su part.[izani] u okolici Post.[ojne] natiskali plakate o četn. banditima sa natpisom »Lika« na rukavu i kapi, koji su pljačkali selo sa br. 11 i odveli x ljudi i t.d. [...] Nadam se da će sad sigurno uspeti četnicima, da se odele od br. 11. Samo mnogi su od njih mišljenja da su ovim radom upropas[ti]li i ovde i Liku.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_21.htm Izveštaj Jovanke Krištof od 10. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o stanju ličkih četnika u Istri, njihovoj saradnji sa Nemcima i ponašanju Dobrosava Jevđevića u vezi sa problemom vraćanja četnika u Liku]</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u Srbiji (1944) === {{main|Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|Topličko-jablanička operacija}} [[File:Nemci predaju minobacač četnicima.jpg|thumb|Nemci predaju minobacač četnicima u Srbiji 1944.]] {{Quote box | citat = „D.M.-bande dosada nisu nikad napale okupacione trupe.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1115&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001111: Izvještaj o bandama u okolini katarakti Dunava (bez datuma, približno mart 1944).] <br /> ({{jez-njem|"Bisher haben die D.M.Banden die Besatzungstruppen noch nie angegriffen."}})</ref> | izvor = Nemački izvještaj o četnicima u okolini katarakti Dunava od marta 1944. | width = 40% | align = right}} {{Quote box | citat = „Titove bande imaju se napasti i uništiti, odn. zarobiti. Pristalice D.M.-a (četnici) ne smatrati neprijateljima.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1264&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001260: Naredba 923. Landeschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ (29. Juli 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"Angetroffene Titobanden sind anzugreifen und zu vernichten bzw. gefangen zu nehmen. DM—Anhänger (Cetniks) sind nicht als Feind anzusehen."}})</ref> | izvor = Naredba 923. Landesschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ od 29. jula 1944. | width = 40% | align = right}} Kad je sredinom marta 1944. operativna grupa sastavljena od [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge]] i [[Peta krajiška divizija NOVJ|Pete divizije]] NOVJ iz [[Sandžak]]a [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|prodrla u zapadnu Srbiju]], nesuglasice između četnika i Nijemaca u Srbiji potisnute su u drugi plan. Trupe sastavljene od jedinica [[Vermaht]]a i [[Vafen-SS|SS]], korpusâ JVUO, bugarskog okupacionog korpusa, [[Srpska državna straža|SDS]], [[Srpski Doborvoljački Korpus|SDK]] i [[Ruski Zaštitni Korpus|Ruskog zaštitnog korpusa]] pod objedinjenom nemačkom komandom generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] funkcionisale su kao jedinstvena operativna grupa u [[Operacija Kamerjeger|operaciji »Kammerjäger«]]. Kod nadležne je četničke komande majora [[Neško Nedić|Neška Nedića]] bio akreditovan nemački kapetan Vajel kao oficir za vezu. Zajedničke operacije trajale su nešto duže od dva meseca.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj Vojnoupravnog komandanta jugoistoka od 13. maja 1944.]</ref> Kao znak otopljavanja odnosa na liniji četnici–okupator, nakon unilateralnog raskidanja (sa njemačke strane) [[Ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta|sporazuma potpisanih]] u zimu 1943/1944. godine te organiziranja [[Operacija Treibjagd|operacije »Hajka«]] protiv [[Nikola Kalabić|Kalabićevih]] četnika, u drugoj polovini marta 1944. upriličen je sastanak komandanta Drugog ravnogorskog korpusa kapetana [[Predrag Raković|Predraga Rakovića]] sa oficirom [[Schutzstaffel|SS]]-a Biermannom, inače njemačkim zapovjednikom [[Čačak|Čačka]]. Tom prilikom je kapetan Raković garantovao „da ne postoje ni najmanje namere da se planira opšti ustanak ili da se sprovedu sabotažne akcije“ protiv Nijemaca, odnosno da će „na teritoriji Srbije“ iznova nastupiti primirje. U Mihailovićevo ime, četnički komandant je iskazao spremnost „za borbu protiv komunista i izvan Srbije, uz isporuke municije“, a nije čak odbacio ni mogućnost angažovanja „na drugim evropskim frontovima“.<ref>[https://web.archive.org/web/20221206140940/https://znaci.org/00001/4_14_3_269.htm Izveštaj Feldkomandanture u Čačku od 25. marta 1944. komandantu Jugoistoka o pregovorima sa komandantom 2. ravnogorskog korpusa]</ref> U izvještaju Komandi Jugoistoka, [[obersturmführer]] Biermann navodi da Draža Mihailović od njemačke strane očekuje diskretnost u održavanju kontakata, naročito stoga što bi srpske kvislinške vlasti u JVuO mogle vidjeti konkurenciju: {{izdvojeni citat|Kapetan Raković mi je kazao lično, takoreći u povjerenju kao prijatelju, da sve što mi je do sada rekao i sve što sam ja zapisao, on rekao po nalogu Draže Mihailovića, s kojim je imao svakodnevnu radio-vezu i od koga je dobivao stalna uputstva o predmetu prethodnih razgovora. Pritom me uvjerava da će sa strane Mihailovića, naravno, sve biti demantirano, ukoliko se o sadržaju razgovorâ ponovno dozna u [[Beograd|beogradskim]] krugovima ([[Milan Nedić|Nedić]], [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]). Sasvim je prirodno da ovi krugovi pokušavaju svim sredstvima osujetiti sporazum između njemačke okupacijske vlasti i Draže Mihailovića, jer trenutno su oni legalni predstavnici srpskog naroda te bi možda mogli strahovati za svoje pozicije. Pregovore između DM–pokreta i njemačkih vlasti ovi bi krugovi odmah iskoristili u propagandne svrhe i predstavili ih kao kraj ili slabost DM–pokreta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=281&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000268—000269.] <br /> ({{jez-njem|"Hauptmann Rakovic sagte mit persönlich, sozusagen vetraulich zu einem Freund, dass alles, was er mir bisher gesagt und ich aufgeschrieben habe, von ihm im Auftrage von DM gesagt worden sei, mit dem er tägliche Funkverbindung habe und von dem er laufend Anweisungen für den Stoff der bisherigen Besprechungen erhalten habe. Er versichert mir gleichzeitig dass selbverstandlich von DM–Seite alles abgestritten werde, falls wieder der Inhalt der Besprechungen in Belgrader Kreisen (Nedic, Ljotic) bekannt werde. Es sei zu natürlich, dass diese Kreise mit allen Mitteln eine Verständigung zwischen der deutschen Besatzungsmacht und DM zu hintertreiben versuchen, denn sie seien ja gegenwärtig die legalen Vertreter des serbischen Volkes und müssten evtl. um ihren Posten fürchten. Verhandlungen der DM–Bewegung mit deutschen Behörden würden sofort von diesen Kreisen propagandistisch aufgeschlachtet und als Ende bezw. Schwäche der DM–Bewegung hingestellt."}})</ref>|Njemački izvještaj od 25. marta 1944. o pregovorima šefa [[Sicherheitsdienst]]a u Čačku obersturmführera Biermanna sa kapetanom [[Predrag Raković|Predragom Rakovićem]], komandantom 2. ravnogorskog korpusa JVuO}} Kapetan Predrag Raković, jedan od glavnih četničkih komandanata zaduženih za održavanje [[Saradnja četnika sa Nedićevom vladom|veze s Milanom Nedićem]] i Nijemcima, ponovo se sastaje sa Biermannom u Čačku 26. aprila.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=331&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000314.]</ref> Raković je tada naveo da mu je general Mihailović povukao punomoć za obavljanje poslovâ s Nijemcima i da zbog toga na ovom sastanku ne sudjeluje kao njegov predstavnik. Očigledno da je Draža Mihailović bio sasvim upoznat sa ovim kontaktima i davao je za njih odobrenja, dok je Raković održavao kontakte i obavljao poslove s Nijemcima, iako su mu ovlaštenja bila povučena.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Ubrzo je uslijedilo potčinjavanje Rakovićevog Drugog ravnogorskog korpusa JVuO (kao i Javorskog korpusa pod komandom majora [[Radomir Cvetić|Radomira Cvetića]]) njemačkim trupama u jugozapadnoj Srbiji, što se može zaključiti iz jednog izvještaja Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka s početka aprila 1944: {{izdvojeni citat|Cvetićevi četnici osiguravaju lijevi bok grupe Jug i izviđaju u pravcu [[Golija|Golije]] od Drinića ka sjeveru. Zadatak Rakovićeve grupe nepromijenjen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=413 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000408—000409.] </br> ({{jez-njem|"Die Cvetic–Cetniks sind zum Schutz der linken Flanke der Angriffsgruppe Süd und zur Aufklärung über das Golija–Gebirge über Dramici nach Norden vorzuführen. Auftrag für Rakovic–Cetniks bleibt unverändert."}})</ref>|Izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka svim potčinjenim jedinicama za 3. april 1944. godine}} U dnevnom izvještaju iz Komande Jugoistoka za 18. april 1944, predviđa se koji će sektor zauzeti jedinice pod Rakovićevom komandom u vrijeme izvođenja operacije »Kammerjäger«, kojom prilikom je okupator s uspjehom osujetio [[Drugi prodor NOVJ u Srbiju|drugi prodor NOVJ u Srbiju]]: {{izdvojeni citat|Rakovićeva grupa dobila zadatak da postavi osiguranja prema jugu na sjevernoj obali Studenice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=514&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000510.] <br/> ({{jez-njem|"Unternehmen Kamerjägger. II. Eigene Lage: </br> F/ Cetnik–Gruppe Rakovic erhielt Auftrag zur Abschirmung nach S gegen Feind auf dem nördl. Studenica–Ufer."}})</ref>|Dnevni izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka tokom operacije Kammerjäger, 18. april 1944.}} Iz jednog razgovora na visokom nivou (prisutni: general [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka i [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova), održanom 11. aprila 1944. godine, može se nazrijeti koliko su okupacioni dužnosnici bili zadovoljni saradnjom sa četnicima i ostalim [[Kolaboracija|kolaboracionističkim]] snagama na [[Balkan]]u: {{izdvojeni citat|Neubacherovo mišljenje o vrijednosti srpskih formacijâ: [[Srpska državna straža|SDS]] loša, Hipo (pomoćna policija) isto, [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]] dobar, četnici veoma različito. U Crnoj Gori se dobro tuku [[Crnogorski dobrovoljački korpus|dobrovoljci pod njemačkim vođstvom]]. Kosovski Albanci se bore s nama. Evzoni u Grčkoj nijesu za odbranu obale, ali su korisni u unutrašnjosti zemlje i sigurno neće pucati na nas.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=462&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000458.] <br/> ({{jez-njem|"Auffassung Neubacher über den Wert der serbischen Verbände: SSW schlecht, Hipo desgleichen, SFK gut, Cetniks sehr unterschiedlich. In Montenegro schlügen sich die Freiwilligen unter deutscher Führung gut. Die Kosovoalbaner kämpfen mit uns. Evzonen in Griechenland sind nichts für Küstenverteidigung, brauchbar wohl aber im Innern des Landes, werden bestimmt nicht auf uns schiessen."}})</ref>|Vojni zapovjednik Jugoistoka (Razgovor Felber-Neubacher, 11. april 1944.)}} U izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera (u odjeljku naslovljenom „Stanje kod neprijatelja“), sačinjenom 22. aprila iste godine, ambivalento držanje jedinicâ JVuO prema okupatorskim vlastima smatra se glavnom karakteristikom četničkog pokreta u Srbiji: {{izdvojeni citat|Srbija: <br /> Pokret DM je podijeljen unutar sebe. Dok se neki aktivno bore na strani njemačkog Wehrmachta protiv komunista — a da nijesu odustali od temeljnih rezervi prema svakom okupatoru — manje bande DM u centralnoj i istočnoj Srbiji spremne su činiti štetu. Izvještaji koji se stalno pojavljuju o pregovorima Draže Mihailovića i Tita nijesu potvrđeni i takođe se doimaju nevjerovatnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=556 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000552.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist in sich aufgespalten. Während ein Teil aktiv an der Seite der deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten kampft – ohne dadurch die grundsätzlichen gegen jeden Okkupator vorhandenen Vorbehalte aufgegeben zu haben – treiben kleinere DM–Banden in Mittel–und Ostserbien nach wir vor ihr Unwesen. Immer wieder auftauchende Meldungen über Verhandlungen zwischen DM und Tito bestätigen sich nicht und erscheinen auch unglaubwürdig."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka o stanju u periodu od 16. marta do 15. aprila 1944. godine}} 12. aprila 1944. godine, pukovnik [[Jevrem Simić]] izdaje jednom četničkom nižem oficiru objavu o kretanju na terenu brigade kojom komanduje, kako bi ovaj mogao što efikasnije uništavati jatake i simpatizere [[Narodnooslobodilački pokret|NOP]]-a: {{izdvojeni citat|OBJAVA Za G. Milića Majstorovića p.poručnika, komandanta II bataljona III leteće kosmajske brigade, koja mu se izdaje s tim da može slobodno da se kreće sam ili sa svojom vojskom po terenu koji je ugovoren sa našim saveznicima Nemcima i Bugarima i da u ime Kralja Petra II Karađorđevića oduzima svu rekviziciju i kolje sve partizanske jatake i simpatizere zbog čega će dobiti čin majora.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_115.htm Objava komandanta četničke oblasti u Srbiji od 12. aprila 1944. komandantu 2. bataljona 3. kosmajske brigade za nesmetano kretanje od okupatora i klanje simpatizera narodnooslobodilačkog pokreta]</ref>}} 1. maja 1944. godine, u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka, koji potpisuje načelnik štaba general [[Kurt Geitner]], navodi se cifra od nekoliko hiljada pripadnika JVuO koji pomažu okupatoru u zaustavljanju ofenzive NOVJ: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje u sopstvenim redovima: </br> Borbena grupa Weyel: 500. SS padobranski lovački bataljon, sa otprilike 1.000 četnika, odbacio je neprijatelja kod [[Seča Reka|Seče Reke]] (6 km zap. od [[Kosjerić]]a) i sa manjom borbenom grupom vrši napad na neprijatelja kod Varde. Izbrojano 10 mrtvih neprijatelja; vjerovatni veći gubici. [...] </br> Četnici su raspoređeni duž linije [[Požega]]—Kosjerić—[[Ražana]]—[[Povlen]], sa ukupnom jačinom od približno 5.000 ljudi. Pojedine grupe su poslale oficire za vezu. Draža Mihailović, koji je preuzeo jedinstveno zapovjedništvo, namjerava uspostaviti radio-vezu s njemačkom komandom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=673&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000669—000670.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. Eigene Lage. </br> B. Kampfgruppe Weyel. Fg.Abt. 696 bis Kostojevici an Straße 4 OSO Rogacica durchgestossen. SS–Fallschirmjäger–Btl. hat mit etwa 1000 Cetniks Feind bei Sjecareka [sic!] (6 W Kosjerici) geworfen und steht mit einer schwächeren Kampfgruppe im Angriff gegen Feind bei Varda. 10 gezählte Feindtote, weitere Feindverluste wahrscheinlich. </br> F. Cetniks stehen im allg. Linie Pozega–Kosjerici–Razana–Povlen in Gesamtstärke ca. 5000 Mann. Einzelen Gruppen haben V.Offz. abgestellt. DM., der Gesamtführung übernommen hat, will Funkverbindung zu deutschem Kommando herstellen."}})</ref>}} U monografiji “Četnici u Drugom svjetskom ratu 1941—1945” [[Jozo Tomašević]] zaključuje: „Ne mogu ipak dati nikakvu potvrdu toj slutnji da je Mihailović održavao direktnu radio-vezu s Nijemcima, a uzimajući u obzir njegov način ponašanja u cijelom ratu, malo je vjerojatno da jest.“<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Međutim, Hermann Neubacher svjedoči u memoarima kako je, makar tokom nekoliko dana u zimu [[1945]], održavao izravnu radio-vezu s Mihailovićevim štabom.<ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005, str. 161—162.</ref> U ratnom dnevniku Vojnog zapovjednika Jugoistoka od 2. maja 1944, sa pohvalom se ističe kooperacija onih snagâ JVuO u zapadnoj Srbiji koje sačinjavaju taktički sklop pod komandom majora [[Ericha Weyela]]: {{izdvojeni citat|Borbena grupa Weyel: SS padobranski lovački bataljon, zajedno sa četnicima, razbio [[Peta krajiška divizija|Petu diviziju]] kod Varde. Veliki neprijateljski gubici. Četnici su postrijeljali sve zarobljenike. Brojke će biti objavljene naknadno.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=677&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000673.] <br /> ({{jez-njem|"Kampfgruppe Weyel. SS–Fallschirmjägger–Btl. hat mit Cetniks bei Varda Tross[?] der 5.Div. zerschlagen. Hohe blutige Feindverluste. Cetniks haben sämtl. Gefangene erschossen. Zahlen werden nachgemeldet."}})</ref>}} U izvodu iz ratnog dnevnika generala Hansa-Gustava Felbera za 3. maj 1944. godine, navodi se da je načelnik štaba Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka general Kurt Geitner išao u posjetu njemačkim trupama na ratištu u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]]: {{izdvojeni citat|(3.5.44) 6,00: Putovanje do Parišta [svakako je riječ o [[Donje Vardište|Vardištu]] — prim.] zbog razgovora sa majorom Weyelom i nekim četničkim vođama o formiranju zajedničkog štaba za borbu protiv komunista. Povratak za Beograd 3. maja u 15 časova.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=807&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000803.] <br /> ({{jez-njem|"3.5.44 6.oo Uhr Fahrt nach Pariste zur Besprechung mit Major Weyel und einigen Cetnik–Führern über Bildung eines gemeinsamen Stabes zur Bekämpfung der Kommunisten. Rückkehr nach Belgrad am 3.5., nachmittags 15.oo Uhr."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka, 3. maj 1944. godine}} Kolike je razmjere poprimila kolaboracija četnikâ Draže Mihailovića sa njemačkim Wehrmachtom i srpskim kvislinškim jedinicama u proljeće 1944. godine, postaje očigledno i iz navodâ u izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja, u kom su snage JVuO ubrojane u vlastite formacije: {{izdvojeni citat| I. Sopstvene snage A) Grupa “Holman” 696. bat. feldžand. krenuo je jutros sa četnicima u napad duž puta Nova Varoš — Ljubiš. 11/4. p. “Brand.” na maršu Sjenica — Maskova. Komandno mesto grupe “Holman” — Nova Varoš. I I/4. p. “Brand.” na maršu Užice — Ivanjica — Maskova. B) Grupa “Vajel” Napad Severne četničke grupe na jakog neprijatelja jugoistočno od Rožanstva nije uspeo uprkos visokih gubitaka i na strani četnika i na strani neprijatelja, pa će jutros biti ponovljen sa I/“Brand.”. Podređeni 1. bataljon 63. puka u obezbeđenju na visovima između Čajetine i Rožanstva. C) 24. bug. div. I I /64. nije uspeo u noći 11/12. 5. da kod Mokre Gore spreči neprijateljske zaštitnice da izmaknu ka jugu. Danas je sa 1/1. srp. puka i 1.000 četnika počelo čišćenje prostora Semegnjevo — Čajetina. 8. bataljon teških mitraljeza na maršu Požega — Arilje. 11/63. biće naknadno privučen. D) Grupa “Tatalović” Srpski dobrovoljački korpus uključio se kod Ljubovije u borbe na hrvatskoj obali Drine i prihvatio četnike koji su se povlačili. Kod Rogačice 4 prebeglice.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja 1944. Vrhovnoj komandi Vermahta o borbama sa 2. i 5. NOU divizijom na komunikaciji Užice — Višegrad]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000732—000733.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. II. Eigene Lage. </br> A) Gruppe Hollmann. Fg.Abt.696 heute morgen mit Cetniks zum Angriff entlang Str. Nova Varos–Ljubis angetreten. II./4.Brdbg. auf Marsch Sjenica–Maskovo. Gefechtsstand Gruppe Hollmann Nova Varos. III./4.Brdbg. auf Marsch Uzice–Ivanjica–Maskovo. </br> B) Gruppe Weyel. Angriff nördl. Cetnik–Gruppe gegen starken Feind SO Rozanstvo drang bei hohen Cetnik–u. Feindverlusten nicht durch und wird seit heute morgen mit I./Brdbg. wiederholt. Unterstelltes I./63 sichert auf Höhen zwischen Cajetina u. Rozanstvo. </br> C) 24.bulg.Div. III./64 konnte in der Nacht 11./12.5. bei Mokra Gora Ausweichen feindl. Nachhuten nach S nicht verhindern und tritt heute mit I./Serb.Rgt.1 u. 1000 Cetniks zur Säuberung des Raumes Semegnjevo–Cajetina an. 8.sMG.Btl. auf Marsch Pozega–Arilje. II./63 wird nachgezogen. </br> D) Gruppe Tatalovic. Bei Ljubovija griff SFK in Kämpfe auf kroat.Drina–Ufer ein u. nahm ausweichende Cetniks auf. Bei Rogacica 4 Überläufer."}})</ref>}} U istom izvještaju je prenijeta i sljedeća informacija: {{izdvojeni citat|Prema pouzdanom izvoru, četnički komandant [[Dragoslav Račić|Račić]], koji je učestvovao u borbi protiv Grupe “[[Milutin Morača|Morača]]” u [[Valjevo|valjevskom]] kraju, zatražio je da se vrati u svoje dotadašnje operacijsko područje, jer ne želi više da se „prlja“ saradnjom sa okupatorom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000732.] <br /> ({{jez-njem|"Nach s.Qu. hat Cetnikführer Racic, der im Kampf gegen Gruppe Moraca im Raume Valjevo beteiligt war, die Rückkehr in sein bisheriges Einsatzgebiet beantragt, da er sich durch Zusammenarbeit mit der Okkupator nicht länger "beschmutzen" wolle."}})</ref>}} Istog dana, u izvještaju koji je poslao Glavnom komandantu Jugoistoka feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|von Weichsu]], general Felber zapaža kako formiranje ''Borbene grupe Weyel'' označava novu etapu u četničko-njemačkim odnosima s ciljem saradnje u borbi protiv NOVJ, koja u tom obimu nije bila izvodiva u prethodnom periodu: {{izdvojeni citat|Utisak o upotrebljivosti pojedinih potčinjenih narodâ i jedinicâ: [...] Četnici uvjeravaju da će se uzdržati od bilo kakvog neprijateljstva prema njemačkim trupama i da će učestvovati u borbi protiv komunista do konačne pobjede. U operacijama četničke jedinice predvodi [[Neško Nedić]], a s njemačke strane major Weyel. Razgovori na bojnom polju pokazuju da su četničke vođe poput Kalabića i Rakovića spremne sarađivati sa Nijemcima. Kod ljudstva preovlađuje prijateljski pristup, uz samo nekoliko neprijateljskih lica. Naoružanje im je skromno; manjak mitraljeza. Situacija sa zalihama municije, kao i dosad, nejasna.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=727&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000723—000724.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Eindruck über die Brauchbarkeit der einzelnen unterstellten Nationen und Verbände: </br> f) Cetniks versichern jede Feindseligkeit mit deutschen Truppen auszugeben und sich am Kampf gegen die Kommunisten bis zum Endsieg zu beteiligen. Leitung der Cetnik–Verbände durch Nesko Neditsch, deutscherseits durch Major Weyel. Besprechungen auf dem Gefechtsfeld zeigen, daß die Führer der Cetniks wie Kalabic und Rakovic gewillt sind, mit den Deutschen zusammenzuarbeiten. Unter den Leuten vielfach freundliches Entgegenkommen, nur zum Teil feindselige Gesichter. Ausrüstung mit Waffen mäßig, wenig Maschinenwaffen. Über Munitionslage nach wie vor Unklarheit."}})</ref>|Raport generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|Maximilianu von Weichsu]] od 13. maja 1944. godine}} Draža Mihailović je imenovao [[Milorad Mitić|Milorada Mitića]] za oficira za vezu između svojih jedinica i njemačke komande, kako bi saradnja četničkih komandanata sa okupatorom dobila organizovaniju formu. General Mihailović je preko kapetana Mitića dostavljao svoje zahtjeve njemačkoj komandi koja je snabdijevala municijom i hranom njegove jedinice, angažovane u borbi protiv NOVJ. Mitić je o situaciji na frontovima, o svome radu i o količini pomoći primljenoj od okupatora gotovo svakodnevno izvještavao generala Mihailovića. U depeši od 28. marta 1944, između ostalog, kapetan Mitić piše: {{izdvojeni citat|O nekoj akciji Bugara ili Br. 11 (šifra koja označava Njemce — nap.) protivu crvenih dublje na terenu nema ni govora. Doručak i večera su uvek u garnizonu. Ako se hoće uništenje komunista, onda to moramo mi da uradimo. Možemo da računamo na pomoć uzduž komunikacija, na municiju i avijaciju, mada ona ne može mnogo da pomogne. Ali moraju biti hitno bačene masovne snage i lično da vodite operacije, naravno kao 'siva eminencija', inače [[Peko Dapčević|Peko]] ode u Toplicu i dalje... Moral kod naših ljudi u reonima gde su prošli komunisti je mnogo opao. Sve veća sumnja u snagu naših i Br. 11 i sve veći respekt prema crvenima... Pred svim ovim mi ne možemo da zatvorimo oči. Ovoga puta opasnost je stvarno velika, skoro ogromna...<ref>AVII, arhivski fond Draže Mihailovića, S—X—57/2.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_62.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje KORPUSI DRAŽE MIHAILOVIĆA POLAŽU ISPIT PRED OKUPATOROM U SRBIJI]</ref>}} 18. aprila 1944. godine, glavni inspektor Vrhovne komande JVuO pukovnik Jevrem Simić izvještava generala Mihailovića da se kapetan [[Zvonimir Vučković]], komandant Prvog ravnogorskog korpusa, nalazi pod izravnom komandom njemačkih oficira: {{izdvojeni citat|Zvonkov odred pod komandom poručnika Nenadića zajedno sa Nemcima je u Negbini.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_120.htm Pismo delegata Vrhovne komande od 18. aprila 1944. Draži Mihailoviću o saradnji četnika sa nemačkim i bugarskim trupama u borbama protiv NOVJ u jugozapadnom delu Srbije]</ref>}} U telegramu od 20. IV 1944. pukovnik Simić piše generalu Mihailoviću: {{izdvojeni citat|Vučković sa 130 odabranih četnika stavio se pod komandu nemačkog poručnika Kerpera i nalazi se južno od Jasenova na Beloj Glavi.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kutija 277, registarski broj 4/1—56.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 99—100.</ref>}} Istog dana kada je došlo do formiranja ''Borbene grupe Weyel'' (28. april 1944), u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka zapisano je: {{izdvojeni citat|Srbija — I. Stanje kod neprijatelja: </br> A) Divizijska grupa “Morača” nalazi se sa istočnom kolonom u oblasti južno od Kosjerića u borbi sa vlastitim snagama i četnicima, koji su izgleda lično predvođeni od strane DM-a.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000628.] <br /> ({{jez-njem|"Tagesmeldung von 28.4.1944. </br> Serbien. </br> I. Feindlage. </br> A) Div.Gruppe Moraca steht mit O–Kollone im Raum S Kosjerici im Kampf mit eigenen Kräften u. Cetniks, die von DM angeblich persönlich geführt werden."}})</ref>}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. godine generalu Mihailoviću, kapetan [[Neško Nedić]] piše o uspostavljanju fronta prema snagama NOVJ u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], odnosno da je stvoren jedinstveni borbeni sklop koji sačinjavaju četnici, [[Srpski dobrovoljački korpus|srpski dobrovoljci]] i njemačke okupacione trupe: {{izdvojeni citat|Snage potčinjene meni prešle su trenutno u odbranu na liniji Bačevci—Kosjerić i to: valjevski korpus sa delom Nemaca drži levo obalu Graca u visini Lipa—Ravan. Juče su na ovom odseku odbijeni svi napadi komunista. Ajdačić sa delom Nemaca zatvara položaj Bukovi—Ražana. Na prostoru Ražana—Kosjerić ima jedan bataljon Nemaca. Brigada Negovanova kao rezerva drži Divčibare. Rakovićev korpus u Kosjeriću sa ofanzivnom ulogom. Moja težnja je da sa naslonom na Nemce, stvorim čvrstu odbranu linije Bačevci—Kosjerić, dok se snage ne prikupe i ne stvore preduslovi za uništavajući udar, a tada uništi prva, druga a potom peta divizija. U ovom cilju front ostaje prema drugoj diviziji danas u odbrani dok na ovu diviziju sa zapada napadaju jedan bataljon Nemaca i tri bataljona ljotićevaca a mi je dočekujemo. Prema petoj diviziji preduzima se napad danas sa angažovanjem.<ref>AVII, Ča, kut. 276, reg. br. 2/1—11.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 100.</ref>}} U prvoj polovini maja 1944. godine, Vrhovna komanda JVuO je javljala o zajedničkim borbama četnikâ i Nijemaca širom okupirane Jugoslavije: „Naši i nemački delovi zatvorili put Užice — Kokin Brod. Isto tako zatvorena i Limska dolina. Od strane Nemaca i naših 2. maja počela ofanziva od Podgorice. Komunisti u oblasti Bijelog Polja. Nemci u Šavniku, Žabljaku i Brodarevu. U Istočnoj Bosni šesnaesta, sedamnaesta i tridesetšesta komunistička divizija pri uništenju od dve nemačke divizije.“ General Mihailović je naređivao i majoru Dragiši Rakiću (pseudonim »Gis-Gis«), komandantu Vojvodine JVuO, da pokuša dobiti municiju od okupatora, koristeći se pritom i srpskim kvislinškim strukturama, budući da je [[Banat]] formalno bio dijelom [[Vojna uprava u Srbiji|Nedićeve Srbije]]: „Postarajte se za nabavku municije kako ste predvideli. Iskoristite raspoloženje Nemaca u Banatu za jačanje naše organizacije. Isto tako iskoristite i Nacionalnu službu rada.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> 11. maja 1944, general Mihailović (pseudonim »Hans«) piše da je naredio »Viktoru« (major [[Mladen Mladenović]], komandant Čegarskog korpusa JVuO), »Hermanu« (potpukovnik [[Radoslav Đurić]], komandant Južne Srbije JVuO), »Orelu« (potpukovnik [[Dragutin Keserović]], komandant Rasinsko-topličkog korpusa JVuO) i »Minču« (major [[Branivoj Petrović]], komandant Deligradskog korpusa JVuO) da „iskoriste akciju“ okupatora protiv snaga NOVJ u [[Južna Srbija|južnoj Srbiji]], kao i da „na pogodan način“ nabave naoružanje i municiju: {{izdvojeni citat|Po podacima od Viktora, Hermana i Georgija [potpukovnik Milutin Radojević, delegat VK JVuO za područje Jablanice i Toplice — prim.] jedna nemačka divizija jačine oko 15.000 nalazi se u [[Kuršumlija|Kuršumliji]], [[Prokuplje|Prokuplju]], [[Žitorađa|Žitorađi]], [[Pukovac|Pukovcu]] i [[Leskovac|Leskovcu]]. Ima 70 tenkova. Pripremaju se za akciju protiv komunista. [[Gestapo]]vci iz [[Niš]]a traže Viktora i nude oružje i municiju i da ne diraju naše. Keserović 8 i 9 napadao na komuniste u okolini [[Ribarska Banja|Ribarske Banje]] sa [[Jastrebac|Jastrepca]] i od sela Zdravinja. Crveni dobili pojačanje i Orel se povukao na polazni položaj [[Zdravinje]] — [[Veliki Šiljegovac]]. Orel se sprema za ponovni napad. Naredio sam: Viktoru: Da Knjaževački korpus uputi Orelu za akciju na Jastrepcu i Moravskom srezu, ako ga već nije uputio. Sa ostalim snagama da zatvori prelaze na [[Morava|Moravi]] od Niša do Leskovca. Da iskoristi na pogodan način ponudu oružja i municije, jer sada moramo tući komuniste i treba iskoristiti nemačku akciju. 2. — Hermanu: Treba iskoristiti akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice. Da prikupi svoje snage u Jablanici i da dejstvuje najpogodnijim pravcem protivu komunista imajući u vidu akciju Nemaca. Na pogodan način da dođe do municije. 3. — Orelu: Da iskoristi akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice i da mu se stavlja pod komandu Knjaževački i Deligradski korpus. Na pogodan način da dođe do municije. 4. — Minču: Da odmah pomogne Orela u akciji na Jastrepcu i Moravskom srezu kako je već naređeno i da je pod komandom Orela.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref>}} 12. maja 1944, Draža Mihailović obavještava potpukovnika [[Zaharije Ostojić|Zaharija Ostojića]] (pseudonim »Sto-Sto«) sljedeće: „2 i 5 divizija su sada u srezu Zlatiborskom. Napadi se vrše sa svih strana.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> Napad su vršile njemačke i bugarske trupe, zajedno sa ljotićevcima i četnicima. U depešama<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 2/1—28.</ref> koje je komandant Cersko-majevičke grupe korpusa major [[Dragoslav Račić]] poslao Mihailoviću prethodnog dana o saradnji četnika i Njemaca, između ostalog, stoji: {{izdvojeni citat|Saznajem da su [[Užice]] pune Jankovićevih [Milutin — prim.] četnika i da [[Predrag Raković|Raković]], [[Neško Nedić|Neško]], Ajdačić, Janković i Mitić drže neke konferencije sa Nemcima. Ako boga znate sprečavajte ovo... Ako dalje budem vodio borbu protiv komunista zajedno sa Nemcima, ja ću duboko zaglaviti... Zbog ovoga molim da mi odobrite da se vratim na moj teren i povedem samo štabnu akciju u [[Istočna Bosna|Istočnoj Bosni]] i [[Srem]]u. Neko od nas mora ostati čist.}} U proljeće 1944. godine, prilikom njemačke kontraofanzive protiv partizana u jugozapadnoj Srbiji u kojoj su učestvovale i značajne četničke snage, zabilježena je i fotografija komandanta 1. ravnogorskog korpusa JVuO sa njemačkim oficirom, vjerovatno iz Wehrmachtove divizije [[Brandenburger|''Brandenburg'']].<ref name="yuhistorija.com"/> [[Datoteka:Zvonimir_Vuckovic_i_Nemci.jpg|minijatura|Kapetan [[Zvonimir Vučković]] (desno), komandant 1. ravnogorskog korpusa JVuO, pozira sa njemačkim oficirom tokom [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|partizanskog prodora u Srbiju]] (april/maj 1944. godine)]] General [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka, 16. maja 1944. godine podvlači svojim potčinjenim: „'''Pokret DM bio je i ostaje neprijateljski.'''”<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=758&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000754.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist und bleibt Feind."}})</ref> Felber podsjeća kako četnička saradnja u borbi protiv »crvenih« proističe samo iz činjenice da su komunisti njihov neprijatelj br. 1, ali neprijatelj br. 2 i dalje ostaje okupaciona sila. General Felber stoga preporučuje da se »borba protiv partizanskih bandi« oprezno nastavi voditi skupa s jedinicama generala Mihailovića: {{izdvojeni citat|Četničke grupe koje se nalaze u borbi protiv komunista, ne treba nikako ometati niti ih napadati, već ih podupirati u borbi. Saradnja s četnicima u borbi protiv komunista, uz najštedljiviju isporuku municije i pod nadzorom okupacione sile, može biti samo lokalna i radi akutne borbe protiv partizanskih bandi. U tom slučaju potrebno je isporučivati i sanitetski materijal i negovati ranjenike. Za svaku isporuku potrebno je odobrenje Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka. Preporučujemo da se u svim prilikama obraća nesmanjena pažnja pokretu DM i njegovim postupcima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=759&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000755.] <br /> ({{jez-njem|"Cetnikgruppen, die sich im Kampf mit Ko. befinden, sind dagegen nicht zu hindern und nicht anzugreifen, sondern in ihrem Kampf zu fördern. Ein Zusammengehen mit Cetniks im Kampf gegen die Ko. unter sparsamter Lieferung von Munition unter Aufsicht der Besatzungsmacht darf nur örtlich und nur zum Zwecke des akuten Kampfes gegen die Partisanenbanden erfolgen. In diesem Falle ist auch Lieferung von Sanitätsmaterial und Pflege der Verwundeten erforderlich. Munitionslieferung bedarf in jedem Falle der Zustimmung des Mil.Befh. Südost. Ungeschwächte Aufmerksamkeit gegenüber der DM–Bewegung und deren Maßnahmen ist nach wie vor überall geboten."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_272.htm Informacije Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 16. maja 1944. potčinjenim komandama i štabovima o držanju prema četnicima]</ref>}} U zapisniku generala Felbera s kraja maja 1944, apostofira se korištenje Mihailovićevih četnika i Ljotićevih dobrovoljaca za odbranu jugozapadne granice okupirane Srbije od partizanskog prodora: {{izdvojeni citat|Predviđeno je da se veći dio četnikâ Draže Mihailovića pošalje kući, da se najpouzdaniji koriste kao izviđači na granici, i da se dobrovoljci (SDK), poslije apsolutno neophodnog odmora i osvježenja, kasnije iskoriste kao graničari.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=817&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000813.] <br /> ({{jez-njem|"Es ist beabsichtigt, von den DM–Cetniks einen größeren Teil nach Hause zu schicken, die Zuverlässigsten als Aufklärer an der Grenze zu verwenden, und später das SFK nach einer unbedingt notwendigen Ruhepause und Auffrischung als Grenzschutz einzusetzen."}})</ref>|Zapisnik o putovanju za Niš i Sofiju 25-28.05.1944.}} General [[Edmund Glaise von Horstenau]], vršio je od 15. juna do 25. juna 1944. dužnost komandanta Jugoistoka, zamjenjujući generala Hansa Felbera, koji se po službenom zadatku nalazio u Njemačkoj. Opisujući u svom ratnom dnevniku stanje u Srbiji, tj. odnose između njemačkih i bugarskih okupacionih trupa, s jedne, kao i četnika i kvislinga, s druge strane, Horstenau navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|'''Nemci gotovo da nemaju svojih trupa u Srbiji'''. Postoji samo nekoliko policijskih jedinica. Najveći deo Srbije nalazi se pod kontrolom bugarskog okupacionog korpusa. Bugarskih vojnika nema samo u severozapadnom delu Srbije i Banata. No, bugarske trupe u Srbiji jesu najlošije bugarske jedinice. Tek što sam na kratko vreme preuzeo Vrhovnu komandu u Beogradu, dve bugarske čete, zajedno sa svojim oficirima, prebegle su partizanima kod Leskovca. Jedine trupe na koje je čovek mogao da se osloni u borbi protiv partizana bili su srpski dobrovoljci, a donekle i ruski. Upotrebljivi za borbu protiv partizana bili su i ljudi Draže Mihailovića. Vezu sa njim za mene je održavao jedan nemački major [Erich Weyel], nosilac odlikovanja „viteškog krsta“.<ref>Glez fon Horstenau, Između Hitlera i Pavelića: Memoari kontroverznog generala, Nolit, Beograd, 2007, str. 508.</ref>}} U vrijeme izvođenja [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Trumpf«]], u kojoj se [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pridružila njemačkim trupama u borbi protiv partizana, došlo je 14. jula 1944. u [[Kruševac|Kruševcu]] do sastanka vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera sa kapetanom [[Neško Nedić|Neškom Nedićem]], načelnikom štaba ove četničke formacije. Tom prilikom, Nedić je istaknuo da su „četnici u Englesku izgubili svako poverenje, pošto su ih Englezi izdali“, ponudivši svoje usluge u „borbi protiv komunizma“. General Felber je ocijenio da je riječ „o potpuno ozbiljnoj ponudi četnika koju treba prihvatiti“, s čim se složio i major Erich Weyel, oficir za vezu kod kapetana Nedića: {{izdvojeni citat|Neško Nedić je sada načelnik štaba četničke grupe koja se sa nama bori u akciji »Trumpf« i čija se jačina može proceniti na oko 10.000 ljudi. [...] Pošto su oni sami u borbi protiv komunizma i suviše slabi, uvideli su da moraju tražiti oslonac u nemačke oružane snage, ''kojima će se bezuslovno potčiniti sa puno poverenja''. Oni su spremni da se bore protiv komunizma svuda tamo gde bih ih ja postavio. Na drugoj strani, Nedić je molio ponovnu pomoć u vidu ''isporuke municije i naoružanja, a naročito teškog naoružanja''. Četnici su spremni da daju svaku garanciju da će se isporučeno naoružanje i municija upotrebiti samo protiv komunizma. [...] Neško Nedić je još jednom molio za poverenje ne samo ovdašnjih nemačkih komandi nego i čitavog nemačkog naroda, kao i za priznanje srpskog naroda kao najvećeg neprijatelja komunizma na Balkanu. ''Kao dokaz svog unutarnjeg raspoloženja ponudio je da se lično dalje bori na [[Istočni front|istočnom frontu]] posle čišćenja Srbije od komunizma'' i siguran je da bi to, slično njemu, učinio i jedan veliki broj četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_93.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 15. jula 1944. Komandi Grupe armija »F« o razgovoru vođenom 14. jula 1944. u Kruševcu, sa četničkim komandantom Neškom Nedićem u vezi zajedničkih dejstava protiv jedinica NOV i POJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=734&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frames no. 000725—000726.] <br /> ({{jez-njem|"Nesko Nedić ist z.Zt. Chef des Stabes der beim Unternehmen "Trumpf" mit uns kämpfenden Cetnikgruppe, deren Stärke auf etwa 10 000 Mann zu schätzen ist. </br> Da sie im Kampf gegen den Kommunismus alleine zu schwach seien, sähen sie ein, dass sie Anlehnung an die deutsche Wehrmacht suchen müssten, der sie sich voller Vertrauen bedingungslos unterstellten. Sie seien bereit, gegen den Kommunismus zu kämpfen überall da, wo ich sie hinstellen würde. Auf der anderen Seite erbat Nedić erneut Unterstützung durch Lieferung von Munition und Waffen, insbesondere schweren Waffen. Die Cetniks seien bereit, jegliche Garantie zu bieten, dass das Gelieferte nur gegen den Kommunismus verwendet würde. </br> Nesko Nedić bat nochmals um Vertrauen nicht nur der hiesigen deutschen Stellen, sondern des ganzen deutschen Volkes und um Anerkennung des serbischen Volkes als stärksten Feind des Kommunismus auf dem Balkan. Als Beweis seiner inneren Haltung bot er sich an, nach Säuberung Serbiens vom Kommunismus für seine Person an der Ostfront weiterzukämpfen, und er sei sicher, dass auch eine grosse Anzahl Cetniks es ihm gleich tun würde."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka Komandi Grupe armija »F« od 15. jula 1944. godine}} Major Weyel je još od kraja aprila 1944. godine tijesno surađivao s kapetanom Neškom Nedićem (general Kurt von Geitner je 28. IV zabilježio da je formirana „nova Borbena grupa major[a] Vajel[a]“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000628—000629.] <br /> ({{jez-njem|"Neue Kampfgruppe Major Weyel."}})</ref>) u koordiniranju njemačko-četničkih operacija protiv partizana.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> U izvodu iz ratnog dnevnika Armijske grupe »F« za 18. jul 1944.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=978&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000837.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Major v.Geitner unterrichtet Oberst i.G. Selmayr über neue Lage in Serbien: Am 17.7. eröffneten rote Kräfte südl. Korsumlja [sic!] (S–Serbien) Angriff gegen Cetnikverband. unter Major Weyel. Cetnik zum Ausweichen in NW–Richtung gezwungen. Zielsetzung der Kommunisten wahrscheinlich lokale Verschiebung einer Division, da für Offensive Richtung Ibartal, vorherige Versammlung stärkerer Kräfte notwendig gewesen wäre. Abwehr nur durch Cetnik, nach Ibartal ein weiteres Russenbtl. als Sicherheitskoeffizient unter Schwächung der neu aufgebauten Drinaverteidigung verschoben."}})</ref> navedeno je da je ovo savezništvo, makar taktičko, još uvijek na snazi: {{izdvojeni citat|''General fon Gajtner obaveštava generalštabnog pukovnika Zelmajera o novoj situaciji u Srbiji'': </br> Dana 17. 7. crvene snage otpočele su napad južno od Kuršumlije (južni deo Srbije) na četničke jedinice pod komandom majora Vajela. Četnici su bili prinuđeni da se povuku u pravcu severozapada. Cilj komunista je verovatno lokalno pomeranje jedne divizije, pošto bi za ofanzivu u pravcu Ibarske doline bilo potrebno prethodno prikupljanje jačih snaga. Odbrana počiva samo na četnicima, a upućen je još jedan bataljon Rusa kao koeficijent sigurnosti, uz slabljenje organizovane odbrane na Drini.}} U dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 26. jul 1944. godine, četničkim se jedinicama odaje priznanje za krupne usluge koje su u vrijeme [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Kehraus«]] učinili okupatoru defanzivnim dejstvima pri zadržavanju glavnine snagâ NOVJ: {{izdvojeni citat|''Srbija: Operacija »Kehraus«'' [Čistka]: </br> Očigledno da je glavnina neprijateljskih snaga snažno potučena i kao takva povukla se preko srpsko-albanske demarkacione linije. Dodir sa neprijateljem održava se samo sa zaštitnicama. Operacija je time završena, naknadno čišćenje se produžava borbenim grupama koje učestvuju. Mada se u toku operacije nije uspelo u razbijanju glavnine neprijateljskih snaga, ipak je pošlo za rukom, naročito masovnom upotrebom četnika, da se osujeti namera neprijatelja da prodre u pravcu Ibra. U prostoru Sokobanje, pod pritiskom naših i četničkih snaga, delovi bandi prešli su, pod borbom sa jedinicama iz pripravnosti za zaštitu železnice, prugu Zaječar — Knjaževac u pravcu bugarske granice, dok je glavnina, uz velike gubitke u borbama sa četnicima, prodrla u prostor Aleksinca. Od 23. 7. četničke grupe su prodrle preko Save u Srem i tamo se od tog vremena nalaze u borbi sa komunistima. U ostalim delovima Srbije lokalna delatnost bandi, dok se u Banatu vrše neprekidne sabotaže u žetvi.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=204&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289457—6289458.] <br /> ({{jez-njem|"SERBIEN: ”KEHRAUS” MASSE FD–KRAEFTE ANSCHEIN. STARK ANGESCHLAGEN, UEBER SERB–ALB. DEMARKATIONSLINIE AUSGEWICHEN. FD–BERUEHRUNG NUR NOCH MIT NACHHUTEN. UNTERNEHMEN DAMIT ABGESCHLOSSEN, NACHSAEUBERUNG DURCH BETEILIGTE KGRN. FORTGESETZT. WENN ES IM VERLAUF DES UNTERNEHMENS NICHT GELANG MASSE FD–KRAEFTE ZU SCHLAGEN, SO IST ES DOCH, INSBESOND. DURCH MASSENEINSATZ DER CETNIKS GELUNGEN, FD–ABSICHT, IN RICHTUNG IBAR VORZUSTOSSEN, ZU VEREITELN. UNTER DRUCK EIG. UND CETNIK KRAEFTE BANDEN RAUM SOKOBANJA MIT TLN. UNTER KAMPF MIT ALARMEINHEITEN BAHNLINIE ZAJEZAR KNJAZEVAC RICHTUNG BULGAR GRENZE UEBERSCHRITTEN, MIT MASSE UNTER VERLUSTREICHEN KAEMPFEN MIT CETNIKS BIS IN RAUM ALEKSINAC VORGEDRUNGEN. SEIT 23.7. CETNIKS–GRUPPEN UEBER SAVE NACH SYRMIEN VORGEDRUNGEN UND DORT SEITDEM IM KAMPF MIT KOMM. IM UEBRIGEN SERBIEN OERTL. BANDENTAETIGKEIT, BANAT ANHALTENDE ERNSTSABOTAGE.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (26. VII 1944)}} Nakon dva dana, poslat je iz Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Wehrmachta sljedeći dopis: {{izdvojeni citat|Srbija: </br> Završni izvještaj [o operaciji] „Kehraus“: Uz približno 70 sopstvenih poginulih iz svih borbenih grupa koje su učestvovale (uključujući četnike), 363 poginula neprijatelja, 464 zarobljenika i dezertera.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000242.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: </br> Abschlussmeldung "Kehraus": Bei etwa 70 eig. Toten aller beteiligten Kgrn. (einschl. Cetniks) 363. gez. Fd.–Tote, 464 Gefangene und Überläufer.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (28. VII 1944)}} 27. jula 1944, centrali u Berlinu javljali su iz komande Grupe armija »F«: „Srbija: Glavnina snažno potučenih neprijateljskih snaga u operaciji »Keraus«, koja se povukla ka jugu, ponovo je, posle neuspelog pokušaja da se povuče u oblast Albanije, napadnuta od strane Borbene grupe »Dizener« i četnika u prostoru jugoistočno od [[Medveđa|Medveđe]]. Gubici neprijatelja u akciji »Keraus« na dan 24. i 25. 7.: 29 mrtvih, 302 zarobljena, 8 mitraljeza, 2 minobacača i preko 200 pušaka.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=210&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289463.] <br /> ({{jez-njem|3.) SERBIEN </br> MASSE DER BEI ”KEHRAUS” STARK ANGESCHLAGENEN UND NACH S AUSGEWICHENEN FD.– KRAEFTE NACH MISSLUNGEN VERSUCH IN ALBAN. GEBIET AUSZUWEICHEN, IM RAUM SO MEDVEDJA DURCH. KGR. DIESENER UND CETNIKS ERNEUT ANGEGRIFFEN. FEINDVERLUSTE "KEHRAUS" AM 24. U. 25.7.: 29 GEZ. TOTE, 302 GEFANGENE, 8 M. G., 2 GR. W. UEBER 200 GEWEHR.}})</ref> Sjutradan, sumirani su rezultati ove operacije: „U Srbiji operacija »Keraus« je postigla potpuni uspeh; neprijatelj je bio prinuđen da izmakne u pravcu juga. Pošlo nam je za rukom da prodorom u pravcu Ibarske doline osujetimo njegovu nameru.“<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref> Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka za 30. jul 1944, takođe upućen Vrhovnoj komandi njemačkog Wehrmachta, bilježi da jedinice JVuO nastavljaju davati doprinos naporima okupatora u slamanju ofanzive koju je NOVJ poduzela u južnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|Prilikom nastavljanja čišćenja u operaciji »Keraus«, dijelovi neprijateljskih snaga istočno od [[Lebane|Lebana]] prodrli su u pravcu sjevera. Glavnina je napadnuta u prostoru Lebana od strane Borbene grupe »Dizener« i četnikâ. 5. policijski puk (bez III bataljona) stupio je u akciju sa istoka. Borbene grupe 27. bugarske divizije (5 bataljona) ponovo će stupiti u akciju 31. 7. u cilju naknadnog čišćenja iz doline Toplice u pravcu juga. Neprijateljski gubici — 27. 29. jul: Od strane Borbene grupe »Dizener« i četničke grupe »Vajel« neprijatelju nanijeti gubici od 117 mrtvih (izbrojani), 604 zarobljenih; zaplijenjeno 9 mitraljeza, 5 automobila, 5 minobacača, 560 pušaka, 6 radio-uređaja, velike količine municije i [vojne] opreme svake vrste.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=221&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289474—6289475.] <br /> ({{jez-njem|"3.) SERBIEN: </br> BEI NACHSAEUBERUNG ”KEHRAUS” TLE. FD–KRAEFTE O LEBANE NACH N VORGEDRUNGEN. MASSE RAUM S LEBANE DURCH KGR. DIESENER UND CETNIKS ANGEGRIFFEN. POL. RGT. 5 OHNE ROEM 3. ) VN O ANGESETZT. </br> KGR. 27. BULG. DIV. (5 BTLNE) ANTRITT 31. 7. ERNEUT ZUR NACHSAEUBERUNG AUS TOPLICA – TAL NACH S. FEINDVERLUSTE 27.</br> 29.7.: BEI KGR. DIESENER UND CETNIK–GRUP[P]E WEYEL: 117 GEZ. TOTE, 604 GEFANGENE, 9 MG, 5 M PI, 5 GR W., 560 GEWEHRE, 6 FUNKGERAETE, GROSZE [sic!] MENGEN MUN. UND GERAET ALLER ART.}})</ref>}} Komanda Jugoistoka obavještava 11. avgusta 1944. da se Rasinsko-toplička grupa korpusa JVuO, pod komandom potpukovnika Dragutina Keserovića, i zvanično stavila pod komandu njemačkog Wehrmachta tokom [[Topličko-jablanička operacija 1944|Topličko-jablaničke operacije]]: {{izdvojeni citat|Situacija kod Borbene grupe Diesener mirna. Četnička grupa Keserovića se dobrovoljno stavila pod komandu Borbene grupe Diesener. Ponovni napad protiv neprijateljskih snaga južno od Lebana počinje 13. VIII.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=288&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289541: Dnevni izvještaj komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 10. augusta 1944 (11. august 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"C ) LAGE BEI KGR. DIESENER RUHIG. </br> CETNIK–GRUPPE KESEROVIC FREIW. UNTER BEFEHL KGR. DIESENER GETRETEN. </br> ERNEUTER ANGRIFF GEGEN FD– KRAEFTE S LEBANE LAEUFT AM 13.8. AN."}})</ref>|Izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Vermahta za 10. avgust 1944. godine}} Neposredna četničko-nemačka operativna saradnja ponovila se i prilikom nemačkih operacija [[Operacija "Trumpf"|"Trumpf"]] i [[Operacija "Halali"|"Hallali"]] u jablaničko-topličkoj oblasti protiv [[21. srpska divizija NOVJ|21]]. [[22. srpska divizija NOVJ|22]]. [[24. srpska divizija NOVJ|24]]. i [[25. srpska divizija NOVJ|25]]. divizije NOVJ tokom jula i avgusta 1944. {{izdvojeni citat|Ministar [[Nojbaher]] konstatuje da je premijer [[Milan Nedić|Nedić]] — ukazujući na neudovoljene zahteve za oružjem ponovno izrazio nameru da demisionira — verno služio nemačkim interesima. Slično je i s Mihailovićem, koji se do danas trudio da ne zauzme neprijateljsko držanje prema okupatoru. To isto Važi i za ostale vodeće Srbe, koji su se, pod parolom »Dajte nam oružje — onda pripadamo Vama«, lojalno držali.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_231.htm Zabeleška obaveštajne grupe nemačkih komandi na Jugoistoku od 30. avgusta 1944. sa savetovanja u štabu komande Jugoistoka o aktuelnim pitanjima saradnje sa Dražom Mihailovićem i razvoju celokupne situacije na području Jugoistoka]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=980&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000974—000978.] <br /> ({{jez-njem|"Hierzu stellt Minister Neubacher fest, dass Ministerpräsident Nedic – der unter Hinweis auf die unerfüllten Waffenwünsche erneut Rücktrittsabsichten geäussert habe – in gutem Glauben zur deutschen Sache handelte. Ähnlich verhält es sich bei DM, der sich bis heute bemüht habe, keine feindselige Haltung dem Okkupator gegenüber einzunehmen. Das gleiche gilt für die anderen führenden Serben, die sich unter dem Motto: "Gebt uns Waffen – dann gehören wir zu Euch!" loyal verhalten hätten."}})</ref>|Nemački obaveštajni izveštaj od 30. avgusta 1944.}} === Desant na Drvar (1944) === {{main|Desant na Drvar}} Za [[Desant na Drvar]] (operacija »Rösselsprung«), preduzet maja i juna 1944, komanda [[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druge oklopne armije]] je angažirala oko 16.000 njemačkih vojnika i tri hiljade [[Momčilo Đujić|Đujićevih]] četnika.<ref name="Pop izdaje">[https://www.znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.]</ref> Četnici su bili dragoceni kao nemački informatori, pa su upravo oni doneli Nemcima tačan podatak o lokaciji Titovog štaba: {{izdvojeni citat|Prema četničkim podacima, Tito se nalazi u drvarskoj pećini, prema drugim izvorima u Oštrelju sjeverno od Drvara.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=459&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000455.] </br> ({{jez-njem|"IIc: Tito nach Cetnikmeldg. in Höhle Drvarska Pecina bei Drvar, nach anderer Meldg. in Ostrelj N Drvar."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja [[15. brdski armijski korpus (Nemačka)|15. brdskog korpusa]] za 10. mart 1944.}} U izvještaju 2. oklopnoj armiji iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], poslatom 19. maja 1944. godine, navedeno je da će četničke jedinice biti u potpunosti podređene njemačkom Wehrmachtu u ovoj operaciji: {{izdvojeni citat|''Telegram K-di 2. okl. armije'' Tiče se: »Reselšprunga« [...] 7) Ojačani 105. SS-izv. bat. sa potčinjenim 369. izv. bat. napada X-dana, nastupajući od Livna duž Livanjskog polja preko Bosanskog Grahova na Drvar, sprečava neprijateljske proboje prema jugoistoku i razbija neprijateljski komandni aparat. U Bosanskom Grahovu naši četnici, u Drvaru naši padobranci.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_63.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. maja 1944. Komandi 2. oklopne armije o izvršenim pripremama i zadacima potčinjenih jedinica za operaciju »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=724&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frames no. 000715—000716.] </br> ({{jez-njem|"Fernschreiben An PzAOK 2 </br> Betr. Rösselsprung </br> 7.) Verstärkte SS–AA 105 mit unterstellter AA 369 stösst am X–Tag antretend von Livno entlang Livanskopolje über Bosn.Grahovo auf Drvar vor, verhindet feindl. Ausbruch nach Südosten und zerschlägt feindl. Führungsapparat. In Bosn.Grahovo eigene Cetniks, in Drvar eigene Fallschirmjäger."}})</ref>}} Komanda Druge oklopne armije je uzvratila XV brdskom armijskom korpusu dopisom od 21. maja 1944. iz kojeg se zaključuje da se četnici nalaze pod komandom majora Ernsta Benescha iz divizije [[Brandenburger]], kao i da se za njih počeo koristiti službeni naziv »[[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|Hrvatska borbena zajednica]]«: {{izdvojeni citat|1) Crveni komandni centar u Drvaru (po svoj prilici Vrhovni štab Tito, u Drvaru, na staroj stočnoj pijaci, Američka vojna misija Trninić Breg, u Prnjavoru Engleska vojna misija, preostala Ruska misija neotkrivena). Treba računati sa mesnim obezbeđenjem, pre svega na visovima severoistočno, istočno i zapadno od Drvara, u datom slučaju i na protivvazdušnu odbranu. Dalji podaci o neprijatelju postepeno se saopštavaju komandantu 500. padobranskog lov. bat. od strane Ic K-de 2 okl. armije i majora Beneša. 2) Operacija »Reselšprung« treba da ukloni crveni komandni centar oko Drvara. Komandovanje »Reselšprung«: XV brd. AK, istaknuto komandno mesto Bihać. Za operaciju »Reselšprung« nastupaju X-dana (spuštanje padobranskog lov. bat.) na Drvar: [...] d) Ojačana Borbena grupa 1. puka »Brandenburg« (bez 1. bat.) sa potčinjenom Hrvat. borbenom zajednicom, od Knina na Bosansko Grahovo, odatle u više borbenih grupa protiv linije Prekaja (14 km ji. od Drvara) — Drvar. Zadatak: Doček bandi i štabova koji se povlače prema jugu. Grupe nose maskirno odelo. 3) 500. SS-padobranski lov. bat., komandant šturmbanfirer Ribka, sa potčinjenom SS-padob. nast[avnom] četom (očekuje se konačno odobrenje [[Heinrich Himmler|rajhsfirera SS]]), 40 ljudi odreda »Beneš« i 6 ljudi kontraobaveštajne službe spuštaju se X-dana, u trenutku što je moguće ranije, u crveni komandni centar Drvar i uklanjaju munjevitim napadom naročito Vrhovni štab Tito, kao i ostale crvene komandne štabove i savezničke, odnosno ruske vojne misije.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_66.htm Naređenje Komande 2. oklopne armije od 21. maja 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa za dejstva u operaciji »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=698&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frame no. 000690.] </br> ({{jez-njem|"1.) Rotes Führungszentrum in DRVAR (voraussichtlich Hauptstab TITO DRVAR am alten Viehmarkt, amerik.Mil.Missionen TRNIC BREG, in PRNJAVOR engl.Mil.Mission, Verbleib russ.Mission nicht geklärt). Mit örtlichen Sicherungen, vor allem auch auf den Höhen NO, O und W DRVAR, gegebenenfalls auch mit Flak, ist zu rechnen. Weitere Feindfeststellungen werden an Kdr. Fallschirmjäg.Btl.500 durch Pz.AOK.2 I c und Major BENESCH laufend übermittelt. </br> 2.) Das rote Führungszentrum um DRVAR soll durch das Unternehmen "RÖSSELSPRUNG" ausgeschaltet werden. </br> Führung "RÖSSELSPRUNG": XV.Geb.AK., vorgeschobener Gefechtsstand BIHAC. </br> Zu "RÖSSELSPRUNG" treten am x–Tag (Absprungtag des Fallschirmjäg–Btl.) auf DRVAR an: </br> d) Kampfgruppe verst. 1.Rgt.Brandenburg (ohne I.Btl.) mit unterstellten kroat. Kampfgemeinschaften von KNIN auf BOS.GRAHOVO, von dort in mehreren Kampfgruppen gegen Linie PREKAJA (14 SO DRVAR) – DRVAR. Auftrag: Auffangen von nach Süd ausweichenden Banden und Stäben. Gruppe trägt Tarnbekleidung. </br> 3.) SS–Fallschirmjäg.Btl.500, Führer Sturmbannführer RYBKA mit unterstellter SS–Fallsch.Ausb.Komp. (endgültige Genehmigung Reichsführer SS steht noch aus), 40 Mann Abt. BENESCH und 6 Mann Abwehr landet am X–Tag zum frühest möglichen Zeitpunkt in roten Führungszentrum DRVAR und schaltet in blitzatrigem Zugriff insbesondere den Hauptstab TITO sowie weitere rote Führungsstäbe und allierte bzw. russ.Mil.Missionen aus."}})</ref>}} Nemci su nakon operacije ocenili da četnici izviđačke zadatke izvršavaju besprijekorno, vođstvo im je dobro, ljudstvo naviklo na fizičke napore. Nemci zaključuju da su im četnici "neophodni su pri osiguranju komunikacija, posebno zbog pomanjkanja vlastitih trupa".<ref>NAW, T-314, Roll 566, 000048-9: Izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa o rezultatima formiranja „Hrvatskih borbenih grupa“ (30. juni 1944).</ref> === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1944) === {{Poseban članak|Ponuda Draže Mihailovića Adolfu Hitleru}} [[Datoteka:First Vrede sa četnicima.jpg|thumb|Nemački kapetan von Wrede i četnički komandanti kapetan [[Nikola Kalabić]], major [[Dragoslav Račić]] i kapetan [[Neško Nedić]], nakon potpisanog sporazuma o zajedničkoj borbi protiv partizana, u Topoli 11. avgusta 1944. (''nemački izvor'')<ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_536.jpg Wredeova zabeleška str.1]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_537.jpg Wredeova zabeleška str.2]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_538.jpg Wredeova zabeleška str.3]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_539.jpg Wredeova zabeleška str.4]</ref>]] Tokom jula i avgusta [[1944]]. intenzivirani su kontakti između predstavnika nemačke komande Jugoistoka [[Herman Nojbaher|Nojbahera]], predsednika vlade [[Milan Nedić|Nedića]] i predstavnika Mihailovića.<ref>[http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B8%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D1%83_%D1%81_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_14.7.1944. Nemački izveštaj o razgovoru s četnicima od 14.7.1944]</ref> Njemačka strana je nakon sastanka između predstavnika Obavještajnog odjeljenja komandanta Jugoistoka i trojice visokih oficira JVuO, Mihailovićevih izaslanika ([[Dragoslav Račić]], [[Neško Nedić]] i [[Nikola Kalabić]]), održanom u Topoli 11. avgusta 1944, na osnovu ponude JVuO zaključila da se „političko zauzimanje stava Draže Mihailovića i njegovog pokreta potpuno izmenilo. Oni su spremni da u potpunosti sa nama sarađuju“. Mihailovićevi izaslanici su stavili do znanja da je za JVuO najvažnije objedinjavanje domaćih antikomunističkih snaga, opšta mobilizacija i „stvaranje jedne srpske nacionalne armije za uništenje komunizma u Srbiji“. Pošto je za ostvarenje tog cilja bila neophodna njemačka dozvola i naoružanje, JVuO je bila spremna da se obaveže na lojalnost i vjernost okupatoru.<ref name="yuhistorija.com"/> Rittmeister Fürst von Wrede citira riječi četničkih oficira sa sastanka: {{izdvojeni citat|»Srbi, koje vi niste poznavali, ipak se bore za vas. Mi se obavezujemo našom časnom oficirskom rečju da ćemo biti verni. Pokret Draže Mihailovića je spreman da dâ sve garancije koje Nemci budu zahtevali. '''Naše smrtno neprijateljstvo protiv komunizma je najbolja garancija naše vernosti'''. Nas ne interesuje budućnost, svejedno kako će se rat završiti, mi smo odlučili, ako tako mora biti, da viteški propadamo.«<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_227.htm Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 11. avgusta 1944. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića o uslovima za sastanak Draže Mihailovića sa Nojbaherom]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000502.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben, die Ihr nicht bekannt habt, aber kämpfen für Euch. Wir verpflichten uns mit unserem Offz.Ehrenwort, dass wir treu sein werden. Die DM—Bewegung ist bereit, sämtliche von den Deutschen verlangten Garantien zu geben. Unser Todfeindschaft gegen den Kommunismus ist die beste Garantie für unsere Treue. Die Zukunft interessiert uns nicht, gleichgültig wie der Krieg ausgehen mag, wir sind entschlossen, wenn es sein muss, ritterlich zugrunde zu gehen."}})</ref>}} Rittmeister Fürst Wrede je sumirao predloge predstavnika Draže Mihailovića na sledeći način: {{izdvojeni citat| 1. DM želi da razgovara sa opunomoćenikom [[Hitler|firera]] za jugoistočni prostor. 2. On teži okupljanju svih nacionalnih srpskih snaga. 3. Mobilizacija i naoružavanje svih za oružje sposobnih Srba za borbu protiv komunizma. Naoružavanje i vođstvo pod nemačkim Vermahtom. 4. DM moli da sam ostane u ilegali. 5. Pripadnici DM—pokreta ne treba da budu u nemačkim uniformama. 6) Mesto sastanka ne treba ni u kom slučaju da bude Beograd ili neki veći grad.<ref name="B0_11 1944">[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_11.8.1944. Nemački zapisnik sa pregovora sa četnicima 11.8.1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000502—000503.] <br /> ({{jez-njem|"1.) DM wünscht mit dem Bevollm. des Führers für den Südostraum zu sprechen. </br> 2.) Er fordert Zusammenschluss aller nat. serb. Kräfte. </br> 3.) Mobilisierung und Bewaffnung aller waffenfähigen nat. Serben zum Kampf gegen den Kommunismus. Ausrüstung und Führung durch die deutsche Wehrmacht. </br> 4.) DM bittet selbst illegal bleiben zu können </br> 5.) Die Angeh. der DM–Bewegung sollen nicht in dt. Uniform gekleidet werden. </br> 6.) Ort der Zusammenkunft soll keinesfalls Belgrad oder eine grössere Stadt sein."}})</ref>}} O saradnji sa četnicima Draže Mihailovića u jednoj se njemačkoj preporuci s početka avgusta 1944. navodi: {{izdvojeni citat| ''Saradnja sa četničkim bandama'' Komandantu Jugoistoka upućen je dopis Ob. od./oficir Abvera str. pov. br. 6161/44, u vidu naređenja, o isporuci oružja i municije četničkim bandama i o saradnji između nemačkih operativnih jedinica i pojedinih lojalnih četničkih bandi u cilju zajedničke borbe protiv komunističkog neprijatelja. Postavljanjem oficira za vezu u četničkim bandama treba njihovo držanje stalno nadzirati.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1035&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000893.] ({{jez-njem|"Zusammenarbeit mit Cetnik—Banden. An den Mil.Befh. Südost ergeht mit Ic/AO Nr. 6161/44 g. Kdos. v. 2.8.44 ein Befehlschreiben über die Belieferung der Cetnikbanden mit Waffen und Munition und über die Zusammenarbeit zwischen deutschen Verbänden und einzelnen lojal erscheinen den Cetnik—Banden für Zwecke des gemeinsamen Kampfes gegen den kommunistischen Feind. Durch Abstellung von Verbindungsoffzen.zu den Cetnik—Banden ist deren Verhalten laufend zu überwachen."}})</ref>}} U večernjem izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 16. avgusta 1944, prenosi se vijest da je general Draža Mihailović, u koordinaciji sa predsjednikom srpske vlade generalom Milanom Nedićem, pred okupacione vlasti iznio ponudu o »potpunom potčinjavanju četničkih jedinica«: {{izdvojeni citat| Srbija: Sporazumno sa Nedićem, Draža Mihailović je ponudio nemačkom komandovanju potpuno potčinjavanje četničkih jedinica. Pored postojanja problema davanja talaca, unutrašnjih srpskih suprotnosti i ponude za lični dogovor Draže Mihailovića sa specijalnim opunomoćenikom Ministarstva inostranih poslova, sada postoji samo zahtev za oružje za zajedničku borbu. Srpska vlada je jednovremeno zamolila prijem kod komandanta Jugoistoka i verovatno će tom prilikom biti iznesena i namera o njenoj ostavci.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1090&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000948.] <br /> ({{jez-njem|"In Übereinstimmung mit Nedic hat DM dtsch. Führung volle Unterstellung der Cetnik Verbände angeboten. Bei Geiselgestellung, Einstellung alle Innerserbischen Gegensätze und Angebot persönlicher Aussprache DM mit Sonderbevollm.Ausw.Amtes liegt allein Waffenforderung für den gemeinsamen Kampf vor. Serbische Regierung hat zugleich um Empfang bei Mil.Befh. Südost ersucht und wird dabei voraussichtl. Rücktrittsabsicht vortragen."}})</ref>}} Povodom Mihailovićevog predloga, 17. i 18. avgusta je održan sastanak na najvišem nivou u nemačkoj komandi Jugoistoka. Tu su još jednom sumirani Dražini predlozi: {{izdvojeni citat| a) Bezuslovno obećanje, da nijedan nemački vojnik neće biti napadnut od četnika. Davanje talaca. b) Zajednička borba isključivo protiv komunista u cilju uspostavljanja mira i reda. Nemci i četnici ne moraju biti neprijatelji. c) Neprijatelj br. 1 su komunisti i svi oni koji ih podržavaju ili ne sadejstvuju u borbi protiv komunista. d) Draža Mihajlović moli da ga se privuče organizovanju Srpskog dobrovoljačkog korpusa i organizovanju Dobrovoljačkog korpusa. e) Bilo kakva veza s partizanima je nemoguća. f) Draža Mihailović moli da se stvori prijateljskije raspoloženje, da bi se oslobodilo četnike, koji su uhapšeni u Srbiji, bez posredovanja četnika. g) U slučaju invazije nema borbe protiv Nemaca. Borba protiv komunista će se produžiti. Četnici hoće da spreče vezu partizana s invazionim trupama. h) Draža Mihajlović nema veze s Englezima. On i ne želi više da je ima, odgovarajući engleskom držanju prema srpskom narodu.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=581&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000576—000577.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Das Verhandlungsangebot des DM sieht folgende wesentlichen Punkte vor: </br> a) Unbedingtes Versprechen, kein deutscher Soldat werde von Cetniken überfällen. Geiselgestellung. </br> b) Gemeinsamer Kampf ausschliesslich gegen Kommunisten zur Herstellung von Ruhe und Ordnung. Deutsche und Cetniken brauchen nicht Feinde zu sein. </br> c) Feind Nr. 1 sind Kommunisten und alle, die sie unterstützen oder im Kampfe gegen Kommunisten nicht mitwirken. </br> d) DM bittet, ihn zu Ausbau des SFK und Aufbau Freikorps heranzuziehen. </br> e) Irgendeine Verbindung mit Partisanen ist unmöglich. </br> f) DM bittet zur Hebung freundschaftlicher Stimmung um Freilassung der in Serbien verhafteten Cetniken ohne Vermittlung der Cetniken. </br> g) Im Invasionsfall kein Kampf gegen Deutsche. Kampf gegen Kommunisten wird weitergeführt. Verbindung der Partisanen zu Invasionstruppen wollen Cetniken verhindern. </br> h) DM ohne Verbindung zu Engländern. Er will auch keine mehr haben, entsprechend engl. Verhalten gegen serb. Volk."}})</ref>}} Jedan iskaz<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=585&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000580.] ({{jez-njem|"Durchführung der Zusammenarbeit mit dem Cetnik–Banden, Ausbildung und Führung im Kampf wird den in erster Linie hierfür zuständigen Sicherheitsdienst und SD übertragen. Dieser ist allein für die politische Kampfführung vorgesehen, hat die engsten Verbindungen zu den Cetniks und führt in einem Raume, der als eine Art Heeresgebiet Domäne des Sicherheitsdienstes und des SD ist."}})</ref> sa ovog sastanka ubjedljivo svjedoči o uspostavljenim tijesnim vezama između [[Sicherheitsdienst|njemačkih obavještajnih struktura]] i četničke Vrhovne komande: {{izdvojeni citat|Sprovođenje sadejstva s četničkim bandama, obuka i komandovanje u borbi biće preneti Službi obezbeđenja i SD koji su u prvom redu nadležni za ovo. Ta je služba isključivo predviđena za političko vođenje rata, '''ima najuže veze s četnicima''' i komanduje na jednom određenom području, koje je, kao neka vrsta vojnog područja, domen Službe obezbeđenja i SD.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref>|Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 18. avgusta 1944. povodom ponude Draže Mihailovića za saradnju u borbi protiv NOVJ}} U izvještaju poslatom 20. avgusta 1944. godine iz Operativnog odjeljenja [[Beograd]] [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], navodi se da je za prijem kod vođe [[Treći Reich|Reich]]a [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] pripremljen zajednički referat feldmaršala [[Maximilian von Weichs|Maximiliana von Weichsa]], komandanta Jugoistoka i specijalnog opunomoćenika Ministarstva inostranih poslova na Jugoistoku [[Hermann Neubacher|Hermanna Neubachera]], na temu ''saradnje sa Dražom Mihailovićem i buduće politike u Srbiji'', kao i da je sa ovim upoznat feldmaršal [[Wilhelm Keitel]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frames no. 000971—000972.]</ref> Tog je dana sačinjena i službena bilješka u kojoj je sadržan sljedeći prijedlog: {{izdvojeni citat|Po predmetu ponude Nedić — Draža Mihailović, ministar Nojbaher predlaže da se organizacija četničkih jedinica prenese u nadležnost Višeg SS i policijskog vođe u Srbiji. Načelnik štaba komandanta Jugoistoka se saglasio s ovim predlogom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000972.] <br /> ({{jez-njem|"In der Angelegenheit Angebot Nedic – DM schlagt Minister Neubacher vor, die Organisation der Cetnik–Verbände dem Höh.SS–Pol.Führer in Serbien zu übertragen. Chef des Gen.Stabes–O.B.Südost ist mit diesem Vorschlag einverstanden."}})</ref>}} Sâm Neubacher je 20. avgusta uputio opširan izvještaj ministru vanjskih poslova Velikonjemačkog Reicha [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]], u kojem je urgirao za prihvatanje ponude Nedić—Mihailović, navodeći da je Nedić garantirao da će se „pokret DM uzdržati od svake neprijateljske radnje protiv Nemaca i da ni u slučaju povlačenja Nemaca iz Srbije neće na Nemce biti ispaljen nijedan metak“. O odnosu Mihailovića i JVuO prema okupatoru od trenutka kada ga je Hitler imenovao ''Specijalnim izaslanikom Ministarstva vanjskih djela za Jugoistok'', Hermann Neubacher piše: {{izdvojeni citat|U pogledu Draže Mihailovića, upućujem na svoje mnogobrojne ranije telegrame. Svoje dosledno antikomunističko držanje dokazao je nedvosmisleno, uprkos najvećem pritisku od strane Engleza, odrekavši se njihove pomoći u naoružanju dok su Englezi istovremeno, preteći naoružavali Tita. Iskustva poslednjih 12 meseci u pogledu njegovog držanja prema nemačkim oružanim snagama, dosadašnje zajedničke borbe na antikomunističkom frontu i dosadašnja ozbiljna ugroženost srpske nacije, koju on priznaje u punom opsegu, smatram dovoljnim osnovom za to da će D. M. održati reč koju nam je dao ako u ovom odlučujućem trenutku budemo pružili preko Nedića odlučujuću pomoć. Spreman sam, posle jednog ličnog razgovora sa D. M., da preuzmem odgovornost za to da nas taj čovek neće napasti s leđa i da će on sam učiniti bezopasnim one elemente svoga pokreta koji su nepouzdani u pogledu nas.<ref>AVII, Mikroteka, NAV, N—T—312, rol. 780, f. 371746.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_69.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje PORAZ MIHAILOVIĆEVIH SNAGA U SRBIJI I NOVI SPORAZUMI SA OKUPATOROM I KVISLINGOM MILANOM NEDIĆEM]</ref>}} Specijalni nemački izaslanik Hermann Neubacher je ocenio da obećanja Draže Mihajlovića u pogledu lojalnog držanja treba uzeti ozbiljno, pošto je dokazao on "da je toliki antikomunista, da je '''usprkos engleskim ponudama dao prednost prosjačenju kod okupatora''' pred slogom s crvenom stranom".<ref name="ReferenceB"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=575&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000570.] <br /> ({{jez-njem|"D.M. habe zweifellos bewiesen, dass er <br /> 1. Burgfrieden mit Besatzungsmacht halten will und <br /> 2. So sehr Antikommunist ist, dass er trotz Angeboten von englischer Seite einen Bettelgang beim Okkupator der Einigung mit der roten Seite vorgezegen hat. <br /> Zusicherungen D.M.'s auf loyale Einstellung sind ernst zu nehmen, da D.M. in antikommunistischer Frage stets konsequente Haltung eingenommen hat."}})</ref> Ovi pregovori završili su formulisanjem inicijative za formiranje srpske armije od 50.000 ljudi za borbu protiv komunizma kojom bi rukovodio [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]], a koju bi opremila nacistička Nemačka. Ali [[Hitler]] je odbacio inicijativu, uz naglasak da će dato oružje "jednom kasnijom prilikom biti upravljeno protiv Nemaca". Vođa [[Treći Reich|Velikonjemačkog Reicha]] je formulisao svoju konačnu odluku na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Zaključujući, Führer je ustanovio, da on a) nema ništa protiv “malih taktičkih manevara“ s pokretom DM, b) da zatraženo formiranje armije, koja bi bila jačine 50.000 ljudi, nikako ne bi moglo doći u obzir.<ref name="znaci.org">[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm Službena beleška sa referisanja Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22.8.1944]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=814&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000811.] <br /> ({{jez-njem|"Abschliessend, stellte der Führer fest, daß er <br /> a) gegen "kleine taktische Manöver" mit der DM–Bewegung keine Bedenke habe, <br /> b) daß die Aufstellung der gefordeten 50 000 Mann starken Armee auf keinen Fall in Frage kommen könne."}})</ref>|Službena beleška sa referisanja komandanta Jugoistoka Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22. avgusta 1944. godine}} Ipak, u skladu sa idejom o formiranju srpskog korpusa pod komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]] koji bi se borio na strani Nemaca, [[6. septembra]] [[1944]]. [[Srpska državna straža]] i [[Srpska granična straža]] (ukupno oko 13.000 ljudi) stavljene su pod komandu Mihailovićevog komandanta Srbije generala [[Miroslav Trifunović|Trifunovića]]. Potom su jedinice [[Srpska državna straža|Srpske državne straže]] i [[Srpska granična straža|Srpske granične straže]] 6. oktobra [[1944]]. sabrane su u Jagodini gde je od njih formiran [[Srpski udarni korpus]] sa tri divizije, koji je brojao oko 6.800 ljudi. Komanda Srpske straže i Granične straže predana je naredbom generala Felbera generalu [[Miodrag Damjanović|Miodragu Damjanoviću]], šefu Nedićevog kabineta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=875&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000871.] <br /> ({{jez-njem|"An den Präsidenten den serbischen Ministerrates Herrn Generaloberst Nedić. Herr Ministerpräsident! <br /> Ich bin damit einverstanden, dass der Generalmajor Damjanović mit der Führung der serbischen bewaffneten Verbände mit Ausnahme des SFK betraut wird. Dieses Korps muss meiner Auffassung noch in den bewährten Händen des General Mušićki [sic] bleiben. Mit dem Ausdruck meiner vorzüglichen Hochachtung."}})</ref> Damjanović je bio i glavni Mihailovićev pouzdanik u Nedićevoj upravi, te su se on i komandanti Straže odmah stavili pod Mihailovićevu komandu. Ove jedinice, preimenovane u Srpski udarni korpus Jugoslovenske vojske u otadžbini, pridružile su se tako drugim četnicima u povlačenju prema Sandžaku. Njihovo je savezništvo ipak bilo nesigurno i ubrzo će se raspasti.<ref>[https://znaci.org/00001/40_74.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNICI SE POVLAČE IZ SRBIJE]</ref> === Bitka za Srbiju (1944) === {{Poseban članak|Bitka za Srbiju 1944.}} [[Datoteka:Četnici i Nemci u Srbiji 1944.jpg|minijatura|Grupa nemačkih vojnika i četnika Draže Mihailovića u vreme proboja u Srbiju 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ.]] U povjerljivom izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 26. avgusta 1944. godine, analizirano je stanje na [[Balkansko poluostrvo|Balkanu]] nakon objave rata Trećem Reichu od strane [[Bugarska|Bugarske]] te proglašenja neutralnosti [[Rumunija|Rumunjske]] (i jedna i druga su do tada bile potpisnicama [[Trojni pakt|Trojnog pakta]]), neposredno po ulasku jedinica [[Crvena armija|Crvene armije]] na teritorij dvije države. Oficiri Wehrmachta anticipiraju držanje četnika Draže Mihailovića u novonastaloj, kompliciranoj situaciji: {{izdvojeni citat|Ustanički pokreti na području Balkana – izuzev pokreta Draže Mihailovića – dobit će pojačan zamah, tako da ubrzo treba očekivati prekid svih vlastitih veza s cijelim južnim Balkanom. '''Pokret Draže Mihailovića predstavlja jedinu antiboljševičku organizaciju koja, uz odgovarajuću potporu, može biti dugoročno korisna našim interesima u borbi protiv boljševizma'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=874&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000870—000871.] ({{jez-njem|"Darüber hinaus werden die Aufstandsbewegungen im Balkan–Raum – abgesehen von der DM–Bewegung – verstärkten Auftrieb erhalten, so dass in Kürze mit einer Unterbrechung sämtlicher eigenen Verbindungen nach gesamtem Süd–Balkan gerechnet werden muss. Die DM–Bewegung stellt bei entsprechender Unterstüzung die einzige antibolschewistische Organisation dar, die im Kampf gegen den Bolschewismus auf längere Sicht unseren Interessen nutzbar gemacht werden kann."}})</ref>}} [[Bitka za Srbiju 1944.]] je bila zajednički saveznički poduhvat sa ciljem ovladavanja središnjim komunikacijskim prostorom nemačkih snaga na Balkanu. Dejstva na tlu izvršavala je [[NOVJ]], a [[Saveznici]] su obezbeđivali borbeno sadejstvo, snabdevanje i pomoć iz vazduha. Četnici su se u ovim borbama našli direktno na strani [[Wehrmacht]]a. U to vreme, Saveznici su već promenili odnos prema [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevim]] snagama, a njihov prioritet u Jugoslaviji postalo je jačanje snaga [[NOVJ]] u Srbiji.<ref>{{Cite web |title=Ficroj Meklejn: RAT NA BALKANU, glava 11 - NOVI DOGOVOR |url=http://www.znaci.org/00001/1_11.htm |access-date=2023-08-14 |archive-date=2023-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230902100016/https://www.znaci.org/00001/1_11.htm }}</ref> Vrhovni štab NOVJ nameravao je da partizanske snage u Srbiji pomogne prodorom jačih snaga iz [[Bosna|Bosne]] i [[Crna Gora|Crne Gore]]. Nemačka komanda, kao i Mihailović, bili su rešeni da to spreče. Ključnu fazu bitke za Srbiju predstavlja [[Durmitorska operacija|operacija »Rübezahl«]]. Njemačka Komanda Jugoistoka prikupila je za ovu operaciju sljedeće raspoložive snage: {{izdvojeni citat|''Predmet'': Planiranje »Ribecal«,  1.) Snage koje učestvuju: a) Južna grupa: glavni deo 1. brd. div., albanska milicija i delovi SS-divizije »Skenderbeg«, b) Bor[bena] grupa »Jugozapad«: 2 ojačana bataljona 181. peš. divizije sa III/13. SS-puka, c) S[evero] z[apadna] grupa: 2. puk Brandenburg (bez 1 bat.), 3/12. tenk. bat. z. b. V., CDK i četnici (Drinski korpus), d) S[everna] grupa: 14. SS-puk (bez III), e) I[stočna] grupa: Viša k-da III/363. puka, 696. bat. feldžandarmerije, delovi 297. izv. bat., 2/201. brig. jur. topova, f) Grupa »Krempler«, g) Padobranski lov. bat. »Brandenburg«<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=491&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000486.] <br /> ({{jez-njem|"Betr.: Plannung "Rübezahl". </br> 1.) Beteiligte Kräfte: </br> a) Südgruppe: Masse 1. Geb. Div., alban. Milizen und Tle. SS–Div. Skanderbeg. </br> b) Kgr. Südwest: 2 verst. Btlne. 181 J.D. mit III./SS–13 </br> c) NW–Gruppe: 2. Rgt. Brandenburg (o. 1 Btln.) 3./Pz. Abt. z.b.V. 12, MFK, und Cetniks (Drina–Korps). </br> d) N–Gruppe: SS–Rgt. 14 (ohne III.). </br> e) O–Gruppe: Höh. Kdo. mit III./363, Feld Gend.Abt. 696, Tle. A.A. 297, 2./Stu. Gesch.Brig 201. </br> f) Gruppe Krempler. </br> g) Fallschirm–Jg.Btl. Brandenburg."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_108.htm Izveštaj Komandanta Jugoistoka od 12. avgusta 1944. Vrhovnoj Komandi Vermahta o sastavu borbenih grupa i njihovim pravcima napada u operaciji »Ribecal«], Zbornik NOR-a, tom XII, knjiga 4, dokument br. 108.</ref>}} [[NOVJ]] je nastojala da koncentriše snage na levoj strani [[Lim (reka)|Lima]] za proboj u [[Srbija|Srbiju]]. Nemačka [[Komanda Jugoistoka (Nemačka)|Komanda Jugoistoka]] je rešila da brani [[Srbija|Srbiju]] aktivnim dejstvima - sprečavanjem pokreta jedinica [[NOVJ]] kroz [[Bosna|Bosnu]] prema zapadu, kao i nizom krupnih i ambicioznih operacija u [[Sandžak]]u i istočnoj [[Bosna|Bosni]] sračunatih na razbijanje koncentracija [[NOVJ]] i njihovo onesposobljavanje za ofanzivna dejstva. Snage [[JVuO]] sa velikim entuzijazmom učestvovale su u ovim operacijama, kao i u onim koje je organizovao nemački komandant [[Srbija|Srbije]] protiv lokalnih partizana i povremenih prodora. Vrhunac ovog sadejstva nastupio je u avgustu [[1944]],<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[Službena beleška oficira Abvera Komande Jugoistoka od 22. avgusta 1944. sa referisanja komandanta Jugoistoka Adolfu Hitleru, http://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230814062743/https://znaci.org/00001/4_12_4_112.htm |date=2023-08-14 }}] Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 112</ref> kada su se odvijala najintenzivnija i najmasovnija dejstva. U izvještaju Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. godine upućenom Vojnoupravnom komandantu Jugoistoka, konstatuje se ozbiljna političko-bezbjednosna kriza uzrokovana uspješnim partizanskim manevrom, tj. prodorom u Srbiju: {{izdvojeni citat|Započeo je očekivani veliki Titov napad na Srbiju. Dok su u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], na [[Drina|Drini]], pripremljene jedinice bile tako desetkovane našim akcijama da mu tamo samo slabe snage stoje na raspolaganju, dotle je jačim delovima Titovih jedinica, koje su bile u centralnom delu [[Crna Gora|Crne Gore]], oko 3 divizije, pošlo za rukom da upadnu u [[Južna Srbija|južnu Srbiju]] i da pređu dolinu [[Ibar|Ibra]]. One sada u rejonu između Ibra i [[Južna Morava|Južne Morave]], po sjedinjavanju sa tamošnje 3 srpske crvene divizije, ugrožavaju obe glavne saobraćajne arterije prema jugu. Slobodu pokreta ovih, oko 10.000 ljudi jakih i dobro naoružanih, združenih jedinica uspeli smo, istina u teškim borbama i uz mnogo gubitaka, pomoću nemačkih, bugarskih i srpskih snaga (četnici i [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]]) da suzimo; ipak, one su preslabe da bi, s obzirom na otkazivanje bugarskih jedinica, izborile odlučujuće uspehe.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_109.htm Izveštaj Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. komandantu Jugoistoka o vojno-političkoj i privrednoj situaciji u Srbiji]</ref>}} Koliki su značaj najviši okupacioni dužnosnici u Jugoslaviji pridavali upotrebi četničkih jedinicâ u borbi protiv snaga NOVJ, može se zaključiti i na osnovu jedne naredbe od 26. avgusta 1944. godine, koju potpisuje feldmaršal [[Maximilian von Weichs]]: {{izdvojeni citat| ''Naređenje komandanta Jugoistoka'' Suštinski zadatak [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]] i Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od sada pa nadalje jeste dovesti i držati sve četničke jedinice u Srbiji i Crnoj Gori u borbenom dodiru s crvenim snagama, kako im ne bi bilo dopušteno preuzimanje vlastite inicijative, koja bi zbog cjelokupne situacije mogla biti uperena i protiv Njemačke. Odbijanje borbe protiv komunista mora se odmah prijaviti kao prijeteći simptom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=13&rec=311&roll=191 NARA, T311, Roll 191, frame no. 000007.] <br /> ({{jez-njem|"Befehle OB.Südost <br /> Eine wesentl. Aufgabe Pz.AOk 2 und Mil.Befh.Südost ist ab sofort sämtl. in Serbien und Montenegro stehenden Cetnikverbände in Gefechtsberührung mit roten Kräften zu bringen und zu halten, um sie nicht zu einer eigenen Initiative die in Auswirkung der Gesamtlage auch gegen Deutschland gerichtet sein könnte gelangen zu lassen. Weigerung, dem Kampf gegen den Komm. aufzunehmen, ist als bedrohliches Symptom sofort zu melden."}})</ref>}} Uoči bitke sa partizanima, nemački Wehrmacht je snabdeo četnike svim raspoloživim zalihama italijanskog pešadijskog oružja i municije: {{izdvojeni citat|U nadovezi na dogovor od 15. 8. saopštava se, da se za izdavanje četničkim jedinicama mogu staviti na raspolaganje, u najboljem slučaju, sledeća oružja: 7.000 pušaka 6,5 mm (ital.) sa po 100 metaka, <br /> 50 teš. mitraljeza 8 mm (ital.) sa po 13.000 metaka, <br /> 42 laka bacača 4,5 mm (ital.) sa po 250 metaka. Upozorava se na to, da je time iscrpljena celokupna zaliha italijanske pešadijske municije u domenu Komandanta Jugoistoka i da se nove pošiljke mogu očekivati tek od oktobra 1944. godine i to u ograničenom obimu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=587&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000582.] </br> ({{jez-njem|"Im Nachgang zur Besprechung vom 15.8. wird mitgeteilt, dass für Ausgabe an Cetnik–Einheiten äusserstenfalls folgende Waffen zur Verfügung gestellt werden können: </br> 7 000 Gewehre 6,5 mm (i) mit je 100 Schuss, </br> 50 s.M.G. 8 mm (i) mit je 13 000 Schuss, </br> 42 le.Gr.W. 4,5 cm (i) mit je 250 Schuss. </br> Es wird darauf aufmerksam gemacht, dass damit der gesamte Bestand an ital. Inf. Munition im Bereich O.B.Südost erschöpft ist und Neulieferung in beschränktem Maße erst ab Oktober 44 erwartet werden darf."}})</ref><ref>[http://www.znaci.org/00001/4_14_4_228.htm Obaveštenje operativnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 16. avgusta 1944. obaveštajnom odeljenju o odobrenim količinama oružja i municije četničkim jedinicama]</ref>|Obaveštenje komande Jugoistoka o odobravanju oružja i municije četnicima (16. avgust 1944.)}} U nacrtu jednog izvještaja, sastavljenog od strane oficirâ Armijske grupe »F« u ljeto 1944. godine, sumira se iskustvo njemačkih okupacionih organa sa Mihailovićevim četnicima u [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupiranoj Jugoslaviji]]: {{izdvojeni citat|Dosadašnje držanje D.M.-a ima sljedeće karakteristike: a) Aktivna borba protiv komunista u Srbiji, Crnoj Gori i Hrvatskoj, s tim što je ova borba zbog brojčane, a naročito materijalno-tehničke nadmoći komunista, uvijek rizična za snage D.M.-a, b) Neispunjavanje od Saveznika postavljenih specijalnih zadataka, c) Lokalna, ponekad vrlo aktivna saradnja sa njemačkim trupama, obavještajnim i ostalim okupacionim organima, d) Potpuna spremnost za izvršavanje taktičkih instrukcija izdatih od strane njemačkih oficira za vezu, e) Stalno ponavljanje zahtjeva za municijom i oružjem radi borbe protiv komunista, kao nagrada za dokazanu lojalnost.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=970&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000960.] <br /> ({{jez-njem|"Das bisherige Verhalten der DM–Bewegung ist gekennzeichnet: </br> a) durch eine aktive Kampfführung gegen den kommunistischen Feind in Serbien, Kroatien und Montenegro, die bei zahlenmässiger und vor allem waffentechnischer Überlegenheit der kommunistischen Banden in jedem Falle mit einem besonderen Risiko für die DM–Kräfte verbunden ist, </br> b) durch die Nichtausführung der von den Allierten generell und im Form von Spezialaufgaben gegebenen Sabotageaufträge, </br> c) durch eine örtliche, z.Zt. sehr rege Zusammenarbeit der DM–Cetniks mit der deutschen Sicherungstruppe, den Abwehrorganen und den für Ausnutzung des Landes eingesetzten deutschen Dienststellen bezw. deren Organisationen, </br> d) durch eine absolute Bereitwilligkeit, sich den taktischen Weisungen der deutschen Verbindungsoffiziere zu unterwerfen, </br> e) durch die wiederholten Versuche, für bewiesene Loyalität Munition und Waffen zum Kampf gegen den kommunistischen Feind zu erhalten."}})</ref>}} Kada su partizani konačno uspeli da se probiju u Srbiju i krenu ka Beogradu, nastupila je panika u redovima okupatora i kvislinga/kolaboracionista: {{izdvojeni citat|Titovi partizani upali su u septembru 1944. u Srbiju i to na više mesta. Zapadni deo Srbije bio je potpuno nezaštićen. Tamo je bio stacioniran samo mali broj nemačkih policijskih jedinica, koje su, zajedno sa četnicima, tu i tamo još vodile borbe. Sa svih strana neprijatelj je krenuo ka Beogradu. U gradu je vladao mir. Mi smo sedeli u Beogradu ne na buretu baruta, nego smo se nalazili u njemu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>|[[Hermann Neubacher]], “Sonderauftrag Südost”}} U izveštaju od 18. septembra 1944, komandant Jugoistoka feldmaršal Maximilian von Weichs jasno sagledava težinu situacije u kojoj su se našle okupacione snage u Srbiji usljed nezadržive partizanske ofanzive. Von Weichs smatra da se njemačkom vođstvu poput imperativa nameće nastavak saradnje sa Mihailovićevim četnicima: {{izdvojeni citat|Loša situacija u Srbiji: zbog pomanjkanja vlastitih snaga, napredovanje partizana se može još samo usporiti; politika upotreba četnika pri tome je od nesmanjene važnosti, te će biti nastavljena svim sredstvima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=763&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000758.] <br /> ({{jez-njem|"Es kommt also darauf an, gegenüber den Banden in Serbien weiterhin mit unterlegenen Kräften eine Verzögerungstaktik zu betreiben in der Hoffnung, daß durch innerpolit. Gegensätze oder Versorgungsschwierigkeiten ihre Stoßkraft geschwächt wird. Ein Einspannen noch kampfbereiter Cetniks ist dabei von unverminderter Bedeutung u. wird mit allem Mitteln betrieben."}})</ref>|V. Weichs-ova ocjena situacije od 17.9.44 (18.9.44)}} Četnici su nudili okupatoru sadjejstvo u borbi protiv snaga NOVJ u zamjenu za municiju i naoružanje: {{izdvojeni citat|Više četničkih vođa s područja Beograda nudi se za borbu protiv komunista pri isporuci oružja i municije od strane Nijemaca.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=789&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: Kampfangebote mehrerer Cetnik–Führer Raum Belgrad gegen Kommunisten bei Waffen– und Munitionslieferung durch Deutsche."}})</ref>|Večernji izvještaj obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 19. septembar 1944. godine}} Krajem septembra 1944, četnici učestvuju s njemačkim jedinicama u borbi protiv partizana u raznim dijelovima Srbije. Tako u zapadnoj Srbiji, [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pod komandom potpukovnika [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]] i trupe Wehrmachta pokušavaju spriječiti prodor snaga NOVJ: {{izdvojeni citat|Zapadna i centralna Srbija: [...] Dijelovi Borbene grupe fon Jungenfeld prebačeni u Šabac, odakle su 26. septembra, u sadejstvu sa četničkom formacijom Račića, vršili napad na [[12. vojvođanski korpus NOVJ|12. korpus NOVJ]] koji nadire s juga.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1027&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 001015.] <br /> ({{jez-njem|"West– und Mittel– Serbien: </br> Tle. Kgr. v. Jungenfeld nach Sabac verlegt, von dort 26.9. im Zusammenwirken mit Cetnik–Verband Racic Angriff auf von Süd vordringendes XII. rotes Korps."}})</ref>}} Već početkom septembra, ova je elitna četnička formacija pomagala okupatoru u zapadnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|[[Požega (Srbija)|Požegu]] zauzele vlastite trupe u sadejstvu sa četnicima (Račić).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000246.] <br /> ({{jez-njem|"Pozega durch eigene Truppe in Zusammenwirken mit Cetniks (Racic) genommen."}})</ref>|Večernji izvještaj Obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 6. septembar 1944. godine}} Pukovnik von Jungenfeld se nalazio na čelu 5. policijskog puka, sa štabom u [[Šabac|Šapcu]]. O saradnji visokih četničkih oficira sa Jungenfeldom, poput komandanta Kolubarskog korpusa JVuO kapetana Milorada Lapčevića, generala [[Svetomira Đukića]], komandanta Severnih pokrajina JVuO (tj. [[Vojvodina|Vojvodine]] i [[Slavonija|Slavonije]]) ili majora Ilije Orelja, u vezi sa planiranjem krupnije operacije protiv snagâ [[NOV i POJ]] u [[Srem]]u avgusta 1944. godine, general Dragoljub Mihailović je bio obaviješten od strane pukovnika Dragomira Radovanovića, delegata Vrhovne komande Jugoslovenske vojske u otadžbini za Vojvodinu: {{izdvojeni citat|Dobro je što je kapetan Lapčević postavljen za komandanta Sremske jurišne grupe, no on je svojim radom za poslednji mesec dana stalno radio sa nemačkim komandantom iz [[Šabac|Šapca]]. On — kapetan Lapčević je izvodio akciju u [[Kupinovo|Kupinskom]] kutu po zapovesti nemačkog komandanta iz Šabca, javno sa njim sedeo obilazio Kupinski kut naravno da su u ovom pogledu sudelovali đeneral Đukić i major Orelj. Major Orelj je potpuno zabrljao. Nezgodno je što se svuda prestavlja za Vašeg Delegata te u ime Vaše onako pijan naređuje i govori. Sve ovo vide ovi naši mladi komandanti koji vode ljude i koji treba da nose ceo teret borbe na svojim leđima. Oni nemogu da dozvole da im neko prebaci da su saradnici Nemaca. Kapetan Lapčević, đeneral Đukić i major Orelj mogli su i trebali da rade, ali samo tajno, a nikako javno svakog dana sedeti u kafani u s. [[Ušće (Obrenovac)|Ušće]] pored puta [[Obrenovac]]—Šabac, još đeneral Đukić sa đeneralskom kapom i t.d. Da umirim ove mlade ljude i da im objasnim da će se ovo zabraniti i da će se ako se šta radi, u buduće tajno raditi, trebalo je dosta vremena i muke.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_37.htm Izveštaj delegata Vrhovne komande za Vojvodinu od 22. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o akcijama protiv NOV i POJ u Sremu i o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Istovremeno, Nijemci otpočinju s izvođenjem [[Operacija Cirkus|operacije »Cirkus«]] ({{jez-njem|Zirkus}}), čiji je cilj bio ovlađivanje [[Kolubara|kolubarskim]] pobrđem. Operacija je počela 24. septembra 1944, uz učešće [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS-divizije »Prinz Eugen«]], [[Brandenburger|1. puka »Brandenburg«]] (bez 1. bataljona), 202. tenkovskog bataljona, dijelova 5. policijskog puka i pripadnikâ Šumadijske i Kolubarske grupe korpusa JVuO.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.pdf Pregled dejstava potčinjenih jedinica vojnoupravnog komandanta Jugoistoka (Armijske grupe »Srbija«) od 23. avgusta do 4. novembra 1944. godine]</ref> Prethodnog dana, ispred Komande Jugoistoka je načelnik štaba Armijske grupe »F« general [[Arthur Winter]] uputio izvještaj kojim najavljuje početak operacije, napominjući da će se i brojne četničke jedinice boriti na strani Wehrmachta: {{izdvojeni citat|Početak "Cirkusa" 24. septembra. [...] Sve naše snage u sjeverozapadnoj Srbiji potčinjene su Borbenoj grupi fon Jungenfeld. U kruševačkom kraju uspješno napredovanje većih četničkih snaga, uz podršku 12. bataljona iz sastava [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], protiv crvenih bandi u području sjeverozapadno od Kruševca. Pothvat će biti nastavljen sa 6.000 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=941&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000931.] <br /> ({{jez-njem|"Beginn "Zirkus" 24.9. Durch Aufkl.– Vorstoss 1. Rgt. Brandenburg Arandjelovac stark feindbesetzt festgestellt. Sämtl. eig. Kräfte in NW–Serbien Kgr. v. Jungenfeld unterstellt. Raum Krusevac erfolgreicher Vorstoss stärkerer Cetnik–Kräfte, unterstützt durch 2./Pz.Abt.z.b.V.12 gegen rote Banden Raum NW Krusevac. Unternehmen wird mit 6000 Cetniks fortgeführt."}})</ref>|Povjerljivi izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 23. IX 1944.}} U septembru su kvislinške formacije [[Srpska državna straža|Srpska državna]] i [[Srpska granična straža|granična straža]] preformirane u [[Srpski udarni korpus]] (jačine 6.800), stavljen pod Mihailovićevu komandu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.htm Izveštaj komandanta Armijske grupe "Srbija" od 4. novembra 1944] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230714172817/https://znaci.org/00001/4_12_4_168.htm |date=2023-07-14 }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 168</ref> U prvoj polovini septembra, četničko-nemačka odbrana [[Srbija|Srbije]] sa zapada doživela je slom usled prodora [[NOVJ]]. Bitka za [[Srbija|Srbiju]] definitivno je rešena tokom oktobra [[Beogradska operacija 1944.|Beogradskom operacijom]], uz sadejstvo [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije]] sa oklopnim snagama [[Crvena armija|Crvene armije]]. No, i pored toga, JVuO je nastavila sadejstvovati sa Vermahtom: {{izdvojeni citat|Usljed jakog komunističkog pritiska, još četničkih jedinica, uključujući i one iz istočne Srbije, izrazile su spremnost za dalju borbu protiv komunista u saradnji sa njem. Wehrmachtom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=101&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame 000095: Izvještaj o neprijatelju u Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori i Albaniji (Dodatak za savjetovanje kod načelnika štaba jugoistoka od 2. oktobra 1944.)] <br /> ({{jez-njem|"Unter dem starken kommunistischen Druck haben sich weitere Cetnik–Führer, auch aus O–Serbien bereit erklärt, gemeinsam mit der Deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten zu kämpfen."}})</ref>|Izvještaj [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 2. oktobra 1944.}} {{izdvojeni citat|Četnička grupa Ocokoljića iz istočne Srbije osiguravala je pozadinu Müllerovom korpusu prilikom borbi protiv Rusa u rejonu okuka Dunava–Zaječar.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000562-000564: Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)] </br> ({{jez-njem|"Die ostserbische Cetnikgruppe des Ocokoljic hat dem Korps Müller bei den Verteidigungskämpfen gegen die Russen im Raum Donauschleife–Zajecar Dienste zur Freihaltung der rückwärtigen Verbindungen geleistet."}})</ref>|Njemački izvještaj od 19. oktobra 1944.}} Opšta (pozitivna) ocjena o doprinosu četničkih snaga u borbi na strani njemačkog Wehrmachta tokom bitke za Srbiju, data je u izvještaju štaba [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], poslatom 21. avgusta 1944. godine Vojnom zapovjedniku Jugoistoka generalu [[Hans Felber|Felberu]]: {{izdvojeni citat|Njemačko vođstvo u Srbiji je stoga moralo tražiti pomoć većih dijelova četnika Draže Mihailovića. Oni su slabo naoružani i nedavno su teško pogođeni usljed izostanka obuke samih boraca. Ipak, dobro su se borili, pretrpjeli su znatne krvave gubitke i mogu se označiti kao bezuslovno antikomunistički [nastrojeni].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=985&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000975.] ({{jez-njem|"Die deutsche Führung in Serbien mußte sich daher schon bisher der Mithilfe stärkerer Teile der DM–Cetniks bedienen. Diese sind schlecht bewaffnet und infolge geringer Ausbildung des Einzelkämpfers in der letzten Zeit stark angeschlagen worden. Sie haben sich aber gut geschlagen, erhebliche blutige Verluste zu verzeichnen und können als unbedingt antikommunistisch bezeichnet werden."}})</ref>|Njemačka procjena brojnosti partizanskih, njemačkih i kvislinških jedinica u Srbiji (21. august 1944).}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije|Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)}} [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 183-J28413, Jugoslawien, deutscher Rückzug.jpg|thumb|Nemački vojnici se povlače iz Srbije.]] Tokom septembra [[1944]]. glavna četnička mobilna formacija u centralnoj i zapadnoj Srbiji, [[Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa]] pod komandom [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]], skupa sa drugim pridruženim jedinicama, poražena je od nadirućih snaga [[NOVJ]] i potisnuta prema [[Beograd]]u. Ove su jedinice Nemci tokom [[3. oktobra|3]], [[4. oktobra|4.]] i [[5. oktobra]] 1944. vozovima prebacili sa željezničkih stanica Topčider i Ripanj do [[Kraljevo|Kraljeva]].<ref name="ReferenceC">Ratko Parežanin; MOJA MISIJA U CRNOJ GORI, Rim, 1974, str. 17-18.</ref><ref>Radomir Milošević-Čeda: ZAKASNELI RAPORT, Interprint, Beograd, 1996, str. 78-79.</ref> {{izdvojeni citat|Noću, iza ponoći, između 3. i 4. oktobra 1944, krenuli smo iz Beograda, sa železničke stanice u Topčideru... Uveče sam se oprostio sa komandantom Korpusa, generalom Kostom Mušickim... Kod Mušickog je u tom trenutku bio [[Nikola Kalabić]], a u štabu Dobrovoljačkog Korpusa sam primetio i Neška Nedića... Došli su da se dogovaraju sa Dobrovoljačkom komandom i da traže opremu i ostalo. Na brzinu progovorio sam nekoliko reči sa Neškom Nedićem. U vozu su s nama putovali i Kalabićevi četnici. Rekoše nam da idu do Kraljeva, gde se vrši koncentracija četnika za borbu.<ref name="ReferenceC"/>|Nedićev ministar [[Ratko Parežanin]]}} O oštrini borbi koje su se vodile između snaga NOVJ, s jedne, te okupatorsko-kolaboracionističkih jedinica s druge strane, svjedoči i jedan njemački izvještaj neposredno pred [[Beogradska operacija|pad Beograda]]. U izvještaju se apostofira strateški značaj koji je, za odbranu glavnog grada Srbije, predstavljala linija bojišnice u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], gdje je bila raspoređena Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO pod komandom potpukovnika Račića: {{izdvojeni citat|Račićeva jurišna grupa korpusa, koja je u septembru u teškim borbama na savskom zavoju bila potisnuta iz područja Čačak–Požega–Užice zbog napredovanja Titovih snaga u zapadnoj Srbiji ka sjeveru, probila se natrag u područje Užice–Požega–Čačak zapadno ka Drini u pojedinačnim grupama, trpeći velike gubitke, nakon što su njemačke snage raspoređene u ovom području povučene na [[Istočni front]]. Usljed nedostatka streljiva i oružja te u odsustvu njemačkih snaga koje bi ga poduprle, Račić je od tada mogao izvoditi samo manje operacije protiv komunističkih grupa. </br> Brzo napredovanje Rusa preko doline Morave do saobraćajnice Beograd–Kraljevo potpuno je promijenilo situaciju kod četnika. Čini se da je bliski kontakt s njemačkim trupama bio poremećen brzim pokretima njemačkih trupa uzrokovanim borbama, tako da se s te strane teško mogao vršiti bilo kakav kontinuirani uticaj na četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame no. 000562.] </br> ({{jez-njem|"Die im September durch den Nordvormarsch der Tito–Kräfte im westserbischen Gebiet aus dem Raum Cacak–Pozega–Uzice in harten Kämpfen gegen den Savabogen zurückgedrückte Sturmkorpsgruppe Racic hat sich nach Abzug der in diesem Raum eingesetzten deutschen Kräfte an die Ostfront wiederum unter starken Verlusten in Einzelgruppen in das Gebiet westlich der Drina und den Ausgangsraum Uzice–Pozega–Cacak durchgekämpft. Wegen Mangel an Munition und Waffen und im Hinblick auf das Fehlen deutscher Kräfte als Rückhalt hat Racic seitdem nur kleinere Aktionen gegen komm. Gruppen durchführen können. </br> Das rasche Vordringen der Russen über das Moravatal bis zur Straße Belgrad–Kraljevo hat die Lage der Cetniks völlig verändert. Die Tuchfühlung mit der deutschen Truppe scheint durch die im Kampfverlauf notwendig gewordenen raschen deutschen Truppenverschiebungen unterbrochen zu sein, sodass von dieser Seite die Möglichkeit zu laufender Einwirkung auf die Cetniks kaum mehr bestand."}})</ref>|Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)}} U mjesečnom izvještaju [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] ({{jez-njem|Heeresgruppe F}}) za oktobar 1944, poslatom Komandi Jugoistoka, konstatuje se da četnici u Srbiji nijesu u stanju održati svoje pozicije bez prisustva njemačkih okupacionih trupâ. Oficiri Wehrmachta tvrde da je „prebacivanje najvećeg dijela četničkih jedinica koje su se nalazile u sjevernoj i istočnoj Srbiji u suštini izvršeno da bi se izbjegli sukobi sa Rusima“, na čiju ih je „podmuklost“ upozorila Vrhovna komanda JVuO: {{izdvojeni citat|U borbi sa snagama 1. komun. korpusa koje su napredovale ka Beogradu, krajem septembra je Rudnički korpus [JVuO] u rejonu Lazarevca (32 km si. od Valjeva) potpuno uništen, dok je Kosmajski korpus uspio da se održi u rejonu sjeverno od Mladenovca (4 km j–ji. od Beograda). Nakon povlačenja njemačkih trupa, budući u nemogućnosti da zadrže dotadašnja operativna područja zbog premoći Rusa i komunista, četničke jedinice koje su se borile u sjeverozapadnoj i centralnoj Srbiji prebačene su do sredine oktobra na područje južno od Zapadne Morave.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001138.] <br /> ({{jez-njem|"Die Verlegung des grössten Teiles der in Nord– und Ostserbien befindlichen Cetnik–Einheiten wurde im wesentlichen zur Vermeidung von Zusammenstössen mit den Russen vorgenommem, vor deren Hinterlist das Obkdo. die Stäbe dringend warnte. <br /> Im Kampf mit den auf Belgrad vorgehenden Kräften des I.komm.Korps wurde Ende September das im Raum Lazarevac (32 NO Valjevo) stehende Rudnik–Korps völlig zerschlagen, während das Kosmaj–Korps sich im Raum Nord Mladenovac (4 SSO Belgrad) behaupten könnte. <br /> Angesichts der Unmöglichket, nach dem Abzug der deutschen Truppen die bisherigen Einsatzräume gegen die Übermacht der Russen und Kommunisten zu halten, wurden die in Nordwest– und Mittel– Serbien kämpfenden Cetnik–Einheiten biss Mitte Oktober in den Raum südlich der Westl. Morava verlegt."}})</ref>}} Izbijanje [[Crvena armija|Crvene armije]] na severoistočnu granicu Jugoslavije izazvalo je pometnju u četničkim redovima. Znatan deo četničkih trupa tokom septembra razbijen je od strane NOVJ u zapadnoj Srbiji. Sam [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]] sa manjom grupom boraca je nateran na povlačenje u Bosnu. Neki su pokušali da napadom na Nemce pred sam dolazak Crvene armije ponovo steknu saveznički status ([[Predrag Raković|Raković]], [[Dragutin Keserović|Keserović]], [[Dragoslav Račić|Račić]]), ali je i ovaj pokušaj bio kratkotrajan. Nakon neuspeha, glavnina se krajem oktobra koncentrisala u oblasti Ivanjice. Upravo u tom periodu vrh Armijske grupe E iz Grčke izbio je do [[Novi Pazar|Novog Pazara]]. Četnici su se priključili [[Proboj Armijske grupe E kroz Sandžak|prodoru Armijske grupe E kroz Sandžak]] u istočnu [[Bosna|Bosnu]]. {{Wikisource|Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.}} {{izdvojeni citat|Draža Mihailović će nastaviti borbu protiv komunizma. Njegove jedinice se već bore sa Titovim trupama i imaju djelomično vezu sa njemačkim jedinicama (pukovnik v. Jungfeld, general Müller). Sada je stvar u tome, kako upotrebiti četničke jedinice kao prethodnice i osiguranje za komunikacije prilikom predstojećeg izmještanja njemačkih trupa iz Srbije. Pritom se neće moći izbjeći da četnici, prateći moguće pokrete njemačkih trupa ka zapadu, ne dospiju na tlo Hrvatske.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=51&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"D.M. wird weiterhin Kampf gegen den Kommunismus führen. Seine Verbände stehen nach wie vor gegen den Titobanden und haben zum Teil auch die notwendige Bindung an die deutsche Truppe (Oberst von Jungfeld, General Müller). Es wird nunmehr darauf ankommen, die Cetniks bei den zu erwartenden Absatzbewegungen der deutschen Truppe in Serbien als eine Art Vorhut einzusetzen, die die rückwärtigen Verbindungen durch Kampf gegen die dortständigen kommunistischen Banden öffnen. Dabei ist nicht zu vermeiden, dass die Cetniks im Zuge möglicher Rückverlegung der deutschen Kräfte in Serbien nach Westen auf kroatisches Gebiet übertreten."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Prvog dana oktobra 1944, u Komandi Jugoistoka je održano savjetovanje na kojem je upozoreno na promjenljivo raspoloženje četnika prema njemačkoj oružanoj sili u okupiranoj Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Srbija: [...] Četničko držanje i dalje različito. Srbijanski četnici se bore zajedno sa Wehrmachtom protiv komunista. Čak je i sam Draža Mihailović tražio njemačko osiguranje za planirano prebacivanje svog štaba iz sjeverozapadne Srbije u područje jugozapadno od Beograda. Ovaj plan se ipak nije ostvario. Suprotno tome, četnici u Istočnoj Bosni, Hercegovini i južnoj Crnoj Gori su neprijateljski nastrojeni. Kreću se ka obali, kako bi u slučaju savezničkog iskrcavanja s njima uspostavili kontakt i dobili savezničku zaštitu od crvenih. Iz sigurnog izvora se doznaje da D.M. izričito osudio njihovo protivnjemačko držanje.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=111&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000105—000106.] ({{jez-njem|"Cetnik–Haltung weiterhin uneinheitlich. Serbische Cetniks kämpfen zusammen mit deutscher Truppe gegen komm. Banden. DM. selbst bat sogar um deutsche Hilfe zur Sicherung beabsichtigter Verlegung seines Hauptstabes von NW–Serbien in Raum SW Belgrad. Diese Absicht jedoch nicht durchgeführt. Demgegenüber feindselige Haltung der Cetniks im O–Bosnien, Herzegovina und S–Montenegro und Bewegung dieser Kräfte zur Küste in den Raum Dubrovnik mit dem Ziel, bei erwarteter engl.Landung Verbindung mit Allierten aufzunehmen und Schutz gegen Rote zu suchen. Nach S.Qu. bekannt, dass DM. die deutschfeidliche Haltung dieser Cetniks aussdrücklich missbilligt."}})</ref>|Izvještaj sa savjetovanja kod načelnika štaba Jugoistoka od 2. oktobra 1944 (1. oktobar 1944.).}} Koliki je stepen kontrole nad četničkim snagama u Srbiji uspjela ostvariti njemačka Komanda Jugoistoka, vidljivo je i iz zapisnika sa sastanka na vrhu, održanog neposredno pred početak [[Beogradska operacija|Beogradske operacije]] (8. X 1944), kada su zabilježene i riječi Višeg SS i policijskog vođe [[Hermanna Behrendsa]]: {{izdvojeni citat|Na pitanje g-dina feldmaršala [tj. [[Maximilian von Weichs|von Weichs]]a — prim.] postoji li mogućnost komunističkog ustanka u Beogradu, Viši SS i policijski vođa Obergruppenführer Behrends je odgovorio odrečno, ističući da su stalnim pročešljavanjem u posljednje vrijeme uklonjeni svi oni komunisti koji bi na bilo koji način mogli učestvovati u takvoj akciji. Na pitanje gdje se nalaze komunisti zatvoreni u koncentracioni logor, Behrends je odgovorio da su svi pobijeni. Na kraju je skrenuo pažnju na to da je u četničke redove uspio ubaciti dovoljno jake grupe Službe sigurnosti [SD-Sicherheitsdienst], koje imaju ostati sa četnicima i ubuduće. Na to je glavnokomandujući primijetio da je samo to dovoljan razlog zašto bi se vodstvo nad četnicima trebalo povjeriti isključivo Višem SS i policijskom vođi.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=52&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"Die Frage des Herrn Feldmarschall an den Obergruppenführer Behrends, ob er mit einem kommunistischen Aufstand in Belgrad rechne, verneinte dieser unter Hinweis darauf, dass er in letzter Zeit durch dauernde Durchkämmungen alle irgendwie für einen Putsch infrage kommenden Kommunisten beseitigt habe. Die Frage nach dem Verbleib der im Konzentrationslager erfassten Kommunisten beantwortete er dahingehend, dass diese alle umgelegt seien. Abschliessend wies Obergruppenführer Behrends noch daraufhin, dass er bei den Cetniks ausreichend starke SD—Kommandos eingebaut habe, die bei den Cetniks verbleiben würden. Von seiten O.B.Südost wurde daraufhin festgestellt, dass allein schon durch diese Tatsache die weitere Führung der Cetnikverbände durch den Höh.SS und Pol.Führer gegeben sei."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Nakon poraza u [[Bitka na Jelovoj gori|bici na Jelovoj gori]], Vrhovna komanda JVuO na čelu sa Dražom Mihailovićem obrela se u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]]. Potpukovnik [[Zaharije Ostojić]], komandant Istaknutog dela štaba Vrhovne komande, šalje 30. septembra 1944. komandantu Zlatiborskog korpusa kapetanu Dušanu Radoviću (pseudonim »Kondor«) upozoravajuću depešu: {{izdvojeni citat| ''Za Kondora — ultra urgent'' Imam obaveštenje da ste Vi, [Miloš] Marković i [Filip] Ajdačić upućeni u [[Višegrad|višegradski]] srez sa specijalnim zadatkom i da ćete isti izvršiti u punoj vezi sa [[Gestapo]]m i Švabama. Vaši ljudi pričaju da su kaznena ekspedicija. Još u toku današnjeg dana očekujem Vaše objašnjenje, jer ću u protivnom preduzeti potrebno, a narod i istorija reći će ko je izdajnik?<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_133.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 7. avgusta 1944. do 7. januara 1945. godine]</ref>}} Jedinice [[Crvena armija|Crvene armije]] i [[NOVJ]] u prvoj polovini oktobra [[1944]]. zaposele su komunikaciju dolinom [[Morava (reka)|Morave]] između [[Vranje|Vranja]] i [[Velika Plana|Velike Plane]], što je otežalo [[Proboj Armijske grupe "E" iz Grčke 1944|proboj Armijske grupe "E" iz Grčke]]. Ova formacija time je bila usmerena na komunikaciju [[Skoplje]] - [[Kosovska Mitrovica]] - [[Raška]], odnosno dolinom [[Ibar (reka)|Ibra]], i zatim na otvaranje puteva prema [[Sarajevo|Sarajevu]] pod borbom. Tokom ovog četvoromesečnog proboja saradnja između Armijske grupe "E" i četnika iz [[Srbija|Srbije]] i [[Crna Gora|Crne Gore]] imala je više vidova. U izvještaju [[91. armijskog korpusa]] Wehrmachta od 25. oktobra 1944. godine, što ga je potpisao general [[Werner von Erdmannsdorf]],<ref>NARA, T314, Roll 1360, frame no. 000889.</ref> odato je svojevrsno priznanje generalu Mihailoviću i njegovim četnicima kao najvrjednijim antikomunističkim (sa)borcima na čitavom okupiranom području [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope]]: {{izdvojeni citat|Među antikomunističke grupe u Srbiji spadaju i sljedbenici srpskog pukovnika Draže Mihailovića [Mihailović je unaprijeđen u čin generala još decembra 1941. — prim.] i neke nezavisne četničke jedinice (četnik — borac za slobodu). Pukovnik Draža Mihailović igra u Srbiji ulogu sličnu onoj koju igra general [[EDES]]-a [[Napoleon Zervas|Zervas]] u Grčkoj. On jeste anglofil, ali i apsolutno antikomunistički nastrojen. Na osnovu njegova antikomunističkog stava, saradnja [četnika i Nijemaca] u borbi protiv Titovih komunističkih bandi bila je uglavnom zadovoljavajuća. Srbin je dobar vojnik i u tom pogledu nalazi se na prvom mjestu na Balkanu. Disciplinovan je, žilav i uporan, te stoga stoji iznad prosječnog Grka. Srpske bande se bore žešće od Grka i imaju se više cijeniti od grčkih bandita. Njihovo naoružanje je dobro.|Uputstvo za srpsko-albansku teritoriju, izdato od strane obavještajnog odjeljenja 91. armijskog korpusa, 25. oktobar 1944. godine}} Prilikom proboja od [[Sjenica|Sjenice]] prema [[Prijepolje|Prijepolju]] [[24. oktobra|24]]-[[31. oktobra]] [[1944]]. Nemci su nastupali zajedno sa borcima [[Srpski udarni korpus|Srpskog udarnog korpusa]] protiv snaga [[37. sandžačka divizija|37. sandžačke divizije]]. Od Prijepolja se glavnina [[Armijska grupe "E"|Armijske grupe "E"]] kroz Sandžak usmerila na pravac Prijepolje - Višegrad - Rogatica - Sarajevo. Jednim motorizovanim bataljonom Nemci su 1. novembra otvorili su put Prijepolje - Pljevlja, i usmerili celokupne četničke snage iz [[Srbija|Srbije]] na pravac [[Sjenica]] - [[Prijepolje]] - [[Pljevlja]] - [[Goražde]]. Time su iskoristili snage [[JVUO]] iz Srbije kao svoju levu pobočnicu. Nakon toga, svojim napadom na NOVJ u pravcu Tuzle ([[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944]]) sadejstvovale su snagama [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] u njihovom proboju na sever. U dnevnom izvještaju za 13. novembar 1944. o situaciji na teritoriji okupirane Jugoslavije iz štaba Armijske grupe »F«, u paragrafu naslovljenom “Njemačke i savezničke trupe“, navodi se, očigledno na osnovu presretnute komunikacije snaga NOVJ, da se general Dragoljub Mihailović nalazi u rejonu [[Sjenica|Sjenice]] sa „aktivnim jugoslovenskim generalom” (moguće da je riječ o [[Miroslav Trifunović|Miroslavu Trifunoviću]]).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=719&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001217.] <br /> ({{jez-njem|"I. Deutsche und verbündete Truppen. </br> Draza Mihajlovic befindet sich mit einem aktiven jugosl. General im Sjenica. (VII.mont.Brig. an 3.Div. 4.11.)"}})</ref> Dok komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] general [[Aleksander Ler|Ler]] u svom pregledu brojnog stanja od [[16. novembra]] [[1944]]. ubraja 10.000 četnika Pavla Đurišića u vlastite (njemačke) trupe,<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_174.htm Pregled brojnog stanja jedinica potčinjenih Grupi armija »E« na dan 16. 11. 1944. godine, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII - dokumenti nemačkog rajha, knjiga 4], Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 174.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frames no. 000376—000377.]</ref> dotle se za četnike iz Srbije u izveštaju poslatom Vrhovnoj komandi u [[Berlin]]u kaže da se "drže u senci Vermahta". Nevoljno savezništvo veoma dobro ilustruje i sljedeći izveštaj: {{izdvojeni citat|Grupa Marković (2500—3000), u sporazumu sa nem. vojskom, osigurava odsek Mitrovica — Raška (mesta uklj.) — Novi Pazar. Izviđanje protiv Bugara, Tita i Sovjeta. Do sada nije bilo ozbiljnih incidenata. Potrebna je opreznost. [[Miroslav Trifunović|Trifunović]] sa oko 18.000 četnika [[Dragoslav Račić|Račića]] i [[Dragutin Keserović|Keserovića]], uporedno sa nem. pokretima u rejonu Prijepolje. Pravac marša Foča. U početku učešće u borbenim dejstvima na nemačkoj strani (zaštita bokova). U poslednje vreme samo saputnici. Utisak: dokle god postoje zajednički interesi — uopšte mir. Ako vide mogućnost uspeha, bezuslovno treba očekivati prepade na nemački [[Vermaht]], naročito na odvojene grupe. <br /> Moli se da se dostavi rezultat pregovora DM — [[Hermann Neubacher|zastupnik Ministarstva spoljnih poslova]].<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B5_%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%BF%D0%B5_%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%98%D0%B0_%22%D0%95%22_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D1%83_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_11.11.1944. Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.], Vojnoistorijski institut, NAV--T-311, r. 184</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=507&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000501.] <br/> ({{jez-njem|"1.) Gruppe Markovic (2500–3000) sichert im Einvernehmen mit dt. Truppe Abschnitt Mitrovica – Raska (Orte ausschl.) – Novi Pazar. Aufklärung gegen Bulgaren, Tito und Sowjets. Bis jetzt keine ernsteren Zwischenfälle. Vorsicht geboten. <br /> 2.) Trifunovic mit ca. 18000 Cetniks des Racic und Keserovic gleichlaufend mit dt. Bewegungen im Raum Prijepolje Marschrichtung Foca. Anfangs Teilnahme an Kampfhandlungen auf deutscher Seite (Flankenschutz). Neuerdings nur Mitläufer. Eindruck: Solange gleichlaufende Interessen im allgemeinen Ruhe. Wenn erfolgversprechend, Überfälle gegen deutsche Wehrmacht, besonders Splittergruppen, unbedingt zu erwarten. <br /> 3.) Um Übermittlung des Verhandlungsergebnisses DM – Vertreter AA wird gebeten."}})</ref>}} U posljednjim mjesecima okupacije Jugoslavije, dužnosnici njemačkog Wehrmachta mogli su dati konačni i zaokruženi sud o karakteru kolaboracije JVuO sa okupacionim snagama. Tako uputstvo iz štaba 91. armijskog korpusa od 26. decembra 1944. godine sadrži veoma iznijansirano tumačenje kvaliteta dosadašnje njemačko-četničke saradnje, prvenstveno uslovljene spoznajom da [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] predstavlja zajedničkog neprijatelja. Pored toga, oficiri iz štaba 91. koprusa analiziraju kako se može proći s najmanje političke štete usljed stalno prisutnog antagonizma između vlasti NDH i četnikâ, preporučajući oprez u odnosima s potonjima zbog njihovih neprekinutih veza sa [[Saveznici u Drugom svjetskom ratu|Saveznicima]]: {{izdvojeni citat|Srpski četnici: </br> Upotreba četničkih jedinica dala je u raznim oblastima dobre rezultate. Poznavanje zemljišta od strane četnikâ i njihove izviđačke aktivnosti protiv Titovih snaga od koristi su njemačkom Wehrmachtu. Međutim, oslanjanje četnika na njemački Wehrmacht proizilazi isključivo iz činjenice da su inferiorni u odnosu na Titove snage — [[Angloamerika|angloamerička]] oružana intervencija bi ih navela da odmah promijene kurs. Njihovi pokušaji da se svrstaju uz angloameričkog neprijatelja se nastavljaju. Stoga se savjetuje veliki oprez kada se postupa sa četnicima. Za vlastiti stav prema četnicima presudno je sljedeće: </br> 1) Upotreba četničkih jedinica mora se sprovesti na način tako da, u slučaju nagle promjene kursa, šteta ostane u granicama podnošljivog; </br> 2) Nijemci moraju iskoristiti neprijateljstvo između četnika i boljševičkih bandi; </br> 3) Saradnja s četnicima od slučaja do slučaja u zamjenu za opskrbu borbenom municijom, zdravstvenu njegu i snabdijevanje namirnicama, ukoliko su dostupne; </br> 4) Cjelokupno hrvatsko stanovništvo mrzi četnike; kompromis između njih i hrvatskih vlasti (posebno ustaša) teško da je moguć. Stoga, moramo spriječiti njihov upad na hrvatski teritorij, posebno između [[Drina|Drine]] i [[Bosna (rijeka)|Bosne]]. Prelazak [natrag] preko Drine u Srbiju, naročito od strane četnika iz Stare Srbije [misli se na teritoriju Nedićeve Srbije — prim.], treba podržati, jer se time izbjegava konflikt s NDH. Na hrvatskom tlu, taktički nužan kontakt s četnicima tokom operacija protiv Titovih snaga treba održati što je moguće više neprimjetnijim, s obzirom na odnos s ustašama; </br> 5) Postojeća mržnja između srpskih četnika i [[Bošnjaci|Muslimana]] zahtijeva poseban oprez tokom pregovora s obje strane i njihovog upošljavanja, jer će se i jedna i druga strana ili povući ili odmah zauzeti neprijateljski stav ako se za takve pregovore sazna; </br> Da li se četnici mogu iskoristiti u njemačku svrhu u borbi protiv Titovih bandi, '''čime bi se uštedjela njemačka krv''', zavisiće od razumnog i vještog pregovaranja s njima.<ref>[https://znaci.org/ok/T317.php?sta1=etni&sta2=D.M&idem=1404 NARA, T314, Roll 1630, frame no. 000770.] <br /> ({{jez-njem|"Die serbischen Cetniks. </br> Der Einsatz von Cetnik–Verbänden hat in verschiedenen Gebieten guten Ergebnissen geführt. Von Nutzen für die Deutsche Wehrmacht ist die Landeskenntnis der Cetniks und ihre Aufklärungstätigkeit den Titobanden gegenüber. </br> Anlehnung der Cetniks an die Deutsche Wehrmacht beruht jedoch nur auf die Tatsache, daß sie den Titokräften unterlegen sind: ein bewaffnetes angloameriknisches Eingreifen wird ihr sofortiges Umschwenken veranlassen, Ihre Versuche, sich dem angloamerikanischen Gegner zu nähern, laufen weiter. Große Vorsicht den Cetniks gegenüber ist daher angebracht. </br> Für die eigene Haltung den Cetniks gegenüber ist maßgebend: </br> 1.) Der Einsatz der Cetnik–Verbände ist so durchzuführen, daß bei plötzlichem Umschwenken der Schaden in erträglichen Grenzen bleibt. </br> 2.) Die Feindschaft zwischen den Cetniks und bolschewistischen Banden muß deutscherseits ausgenützt werden. </br> 3.) Zusammenarbeit mit Cetniks von Fall zu Fall gegen Bereitstellung von Gefechtsmunition, sanitäre Betreuung und Verpflegung, soweit diese vorhanden. </br> 4.) Die Cetniks sind bei der gesamten kroatischen Bevölkerung verhasst, ein Ausgleich zwischen ihnen und den kroatischen Dienststellen (bes. Ustascha) ist kaum möglich, daher muss ein Eindringen in den innerkroatischen Raum insbesondere zwischen Drina und Bosna unsererseits verhindert werden. Ein Übertritt insbesondere der altserbischen Cetniks über die Drina nach Serbien ist zu unterstützen, da so Konflikt mit Kroatien vermieden wird. Auf kroatischem Boden ist taktisch notwendige Fühlung mit Cetniks bei Einsatz gegen Titobanden im Hinblick auf Verhältnis zur Ustascha möglichst wenig in Erscheinung treten zu lassen. </br> 5.) Der bestehende Haß zwischen serbischen Cetniks und Muselmanen verpflichtet bei Verhandlungen und Einsatz beider Teile zu besonderer Vorsicht, da bei Bekanntwerden solcher Verhandlungen beide Parteien entweder abspringen oder sofort eine feindselige Haltung einnehmen werden. </br> Von einer verständnisvoll und geschickt geführten Verhandlung mit den Cetniks wird es abhängen, ob diese durch Einsatz gegen Titobanden für deutsche Zwecke nutzbar gemacht werden können, somit also deutsches Blut gespart werden kann."}})</ref>|Uputstvo načelnika štaba 91. armijskog korpusa o „srpskim četnicima“ iz decembra 1944.}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore|Pavle Đurišić|Crnogorski dobrovoljački korpus}} [[File:Spisak vlastitih trupa njemačke Armijske grupe E 1944, decembra 1944.jpg|thumb|Spisak trupa njemačke Armijske grupe »E« iz decembra 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000376.]</ref> Na spisku se nalazi i “10.000 Crnogoraca“ ({{jez-njem|"10.000 Montenegriner"}}). Riječ je o četnicima [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]] (tj. CDK), koji su se povlačili zajedno sa okupacionim snagama.]] Dok su srbijanski četnici sadjejstvovali snagama Armijske grupe »E« u njihovom proboju na sjever, četnici iz Crne Gore uzeli su učešća u [[Proboj XXI brdskog korpusa iz okruženja|proboju XXI brdskog korpusa iz okruženja]]. Jedinice crnogorskih četnika, koje su od Njemaca takođe preformirane u dobrovoljačke pukove ("[[Crnogorski dobrovoljački korpus]]"), borile su se u sastavu njemačkog [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. brdskog korpusa]] između [[Danilovgrad]]a i [[Cetinje|Cetinja]] rame uz rame sa njemačkim vojnicima. Ove snage učestvovale su zajedno sa njemačkim snagama u operacijama protiv NOVJ ([[Operacija Frilingservahen aprila 1944|Frilingservahen]], [[Operacija Ribecal avgusta 1944|Ribecal]]). Komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe "E"]] je u svom izvještaju od ove četnike ubrojao u brojno stanje svojih jedinica: {{izdvojeni citat|C. D. K. od 3 puka, pod komandom potpukovnika [[Pavle Đurišić|Đurišića]], formiran neposredno od strane K-de 2. OkA ([[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druga oklopna armija]]), bio je do sada u službenom pogledu potčinjen K-di 2. OkA a u snabdevačkom i taktičkom pogledu 181. peš. div., koja je trebalo da se obimno uključi u obuku. [...] C.D.K. se do sada dokazao u borbi protiv komunista, ali je upitna njegova pouzdanost prema njemačkom Wehrmachtu zbog Đurišićeva kontradiktornog stava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=825&rec=314&roll=664 NARA, T314, Roll 664, frame 000817.] <br /> ({{jez-njem|"M.F.K. zu 3 Rgt. unter Führung Oberstleutnant Djurisic, wurde von Pz.AOK 2 unmittelbar aufgestellt, unterstand bisher truppendienstlich Pz.AOK, versorgungsmässig und taktisch 181.Inf.Div., die sich ausbildungsmässig weitgehend einzuschalten hatte. </br> M.F.K. im Kampf gegen Kommunisten bisher bewährt, jedoch in seiner Zuverlässigskeit gegenüber der deutschen Wehrmacht durch widerspruchsvolle Haltung Djurisic fragwürdig."}})</ref>|Izvještaj Komande 21. brdskog korpusa Komandi Grupe armija "E" od 23. septembra 1944. godine}} O odluci komandanta Crne Gore, Boke i Sandžaka JVuO potpukovnika Pavla Đurišića da slijedi kolonu njemačkih armijâ pri povlačenju s Balkana, te o značajnoj pomoći pruženoj okupatoru od strane crnogorskih četnika tom prilikom, piše u svojim ratnim memoarima i [[Hermann Neubacher]]: {{izdvojeni citat|On je bio opasan nemački saveznik. Meni je uvek bilo savršeno jasno da bismo mi za Pavla Đurišića, u slučaju invazije zapadnih sila na Balkan, ponovo postali njegov najveći neprijatelj. Kada je započelo povlačenje nemačkih trupa iz Crne Gore, Pavle Đurišić je krenuo sa njima. Tokom napornih marševa po planinskom terenu, tokom operacije povlačenja prolazili smo i kroz područja koja su kontrolisali partizani. Njegove trupe vodile su borbu sa partizanima i time nemačkim trupama olakšale evakuaciju sa tog prostora. Kasnije je Pavle Đurišić sklopio ugovor sa ustaškim trupama Ante Pavelića, da bi mogao da prođe sa svojim jedinicama kroz Hrvatsku i Istru. Tamo su se već nalazile i druge četničke jedinice, kao i Ljotićevi dobrovoljci.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN], str. 176—177.</ref>|[[Hermann Neubacher]]}} === Prelazak sa Nemcima u Bosnu (1944-1945) === {{main|Proboj Armijske grupe E kroz istočnu Bosnu|Četnička ofanziva u istočnoj Bosni 1944.|Bosanska golgota}} [[File: Četnički oficir Dinarske divizije, SS-Sturmbannführer Ernst Lerch i neidentificirani SS-Hautsturmführer tokom ofanzive protiv IX. korpusa.jpg|thumb|Oficir [[Dinarska četnička divizija|Dinarske divizije JVuO]], SS-Sturmbannführer [[Ernst Lerch]] i neidentificirani SS-Hauptsturmführer tokom ofanzive protiv [[9. korpus NOVJ|9. korpusa NOVJ]] u Sloveniji, mart 1945. godine<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2016/05/bk0164.html Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0164 | Photo | Höherer SS- und Polizeiführer Adriatisches Küstenland]</ref>]] [[Armijska grupa "E"]] imala je u planu otvaranje komunikacija kroz istočnu Bosnu, pa je krajem novembra jedna njena divizija ([[11. poljska vazduhoplovna divizija (Nemačka)|11. poljska vazduhoplovna divizija]]) započela napad pravcem od [[Rogatica|Rogatice]] prema [[Zvornik]]u, protiv snaga [[Treći udarni korpus NOVJ|Trećeg udarnog korpusa]] [[NOVJ]]. Međutim, kako su tokom ofanzive [[NOVJ]] i Crvene armije od 3. decembra nemačke pozicije na [[Sremski front|Sremskom frontu]] ozbiljno ugrožene, ova divizija hitno je izvučena i transportovana prugom [[Sarajevo]] - [[Slavonski Brod]] na [[Sremski front]]. Na njeno mesto usmerena je glavnina četnika iz [[Srbija|Srbije]]. U izvještaju Operativnog odjeljenja u [[Sarajevo|Sarajevu]] Armijske grupe »E« od 10. decembra 1944, koji potpisuje potpukovnik Warnstorff, istaknuto je: {{izdvojeni citat| Telegram 34. i 91. arm. korpusu, 5. SS-brd. arm. korpusu i Korpusnoj grupi »Kibler«: 1) Četnici na maršu u širi rejon Valjeva privremeno će preći preko područja Rogatica — Ljubovija — Zvornik — Kladanj. 2) DM garantuje najlojalnije držanje prema nemačkim jedinicama i nudi saradnju. Znak raspoznavanja za saradnju između nemačkih jedinica i četnika je: Mitrovica. 3) Četnike u što većoj meri koristiti za službu izviđanja. Materijalna pomoć može im se obezbediti u ograničenim razmerama ukoliko se stave na raspolaganje za borbu protiv bandi. 4) K-da Grupe armija obavestila je hrvatske vlasti o navedenom kretanju.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_219.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »E« ZA PERIOD OD 1. OKTOBRA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=998&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000992.] ({{jez-njem| <br /> "1.) Cetniks überschreiten auf dem Marsch in den Großraum Valjevo vorübergehend das Gebiet Rogatica – Ljubovija – Zvornik – Kladanj. <br /> 2.) DM hat loyalste Haltung gegenüber deutscher Truppe zugesichert und bietet Zusammenarbeit an. Kennwort zwischen deutscher Truppe und Cetniks für Zusammenarbeit ist "Mitrovica". <br /> 3.) Die Cetniks sind weitgehend für Erkundungsaufträge zu verwenden. Materielle Hilfe darf ihnen in beschränktem Ausmaß gewährt werden, soweit sie sich zum Kampf gegen die Banden zur Verfügung stellen. <br /> 4.) Die kroatischen Behörden sind über obige Bewegung durch Okdo. unterrichtet worden."}})</ref>}} U izvještaju njemačkog opunomoćenog generala u [[NDH]] od 24. decembra 1944. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_82.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje POSLJEDNJI DANI NA VUČJAKU]</ref> navodi se da je general Draža Mihailović izrazio spremnost za suradnju i sa formacijama NDH u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Prema izvješću pouzdanog agenta, Draža Mihajlović je izrazio namjeru da se bori skupa sa ustašama i domobranima, jer je njihov zajednički glavni cilj uništenje komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=443&rec=311&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000427.] <br /> ({{jez-njem|"Nach zuverlässiger V–Mann–Meldung soll Draza Mihajlovic geäussert haben, er wolle mit den Ustascha und Domobranen zusammen kämpfen, da das gemeinsame Hauptziel die Vernichtung des Kommunismus sei."}})</ref>|Izvještaj njemačkog opunomoćenog generala u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj od 24. XII 1944.}} Četnici su, pod ličnom komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]], nakon koncentrisanja unutar nemačko-ustaških linija, izvršili [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|napad na snage NOVJ]]. 8. decembra [[1944]]. ujutro sa nemačko-ustaških položaja u okolini [[Rogatica|Rogatice]] krenuli u silovit napad prema [[Zvornik]]u. Ovaj napad bio je usklađen sa napadom nemačkog 34. armijskog korpusa sa druge strane, pravcem [[Užice]] - [[Ljubovija]] - [[Zvornik]]. Ovom prilikom četnicima su Nemci obezbedili snabdevanje municijom, kao i zbrinjavanje ranjenika u nemačkim bolnicama u [[Sarajevo|Sarajevu]]. Pošto je prodor četnika prema [[Zvornik]]u odbijen, njihova glavnina usmerila se prema oslobođenoj [[Tuzla|Tuzli]]. U [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|neizvesnim borbama od 24. do 28. decembra]] [[Treći udarni korpus NOVJ]] krajnjim naporom odbio je ovaj napad. Nakon ovog poraza, glavnina [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] snaga razmestila se u [[Modriča|Modriči]] i okolini, gde su nakon kraćeg sukoba uspostavili sporazum sa snagama NDH. Tako su se našli na za Nemce vitalnoj komunikaciji Sarajevo - Brod, vodeći zajedno sa Nemcima teške dvomesečne borbe protiv [[Druga armija JA|Druge jugoslovenske armije]], koja je nastojala da je prekine. Preko pukovnika Borote, komandanta Romanijskog korpusa JVuO, uspostavljena je saradnja sa nemačkim štabom u [[Sarajevo|Sarajevu]], od kojeg je obezbeđeno snabdevanje municijom i bolničko zbrinjavanje ranjenika.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_130.htm Opšti uslovi sporazuma o saradnji između četnika i nemačkih jedinica pripremljeni za pregovore decembra 1944. godine], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - dokument broj 130</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_219.htm Ratni dnevnik Armijske grupe E 1.10.1944-31.12.1944], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - prilog broj 2, (10. decembar 1944)</ref> [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićeva]] grupacija takođe je uspostavila vezu sa Štefanom Hedrihom ({{jez-nem|Stefan Hedrich}}), SS-oberfirerom i inspektorom u glavnom štabu SS, komandantom SS-oblasti Severozapadna Bosna.<ref>[https://www.znaci.org/00001/181.htm Roland Kaltenegger: TOTENKOPF & EDELWEIß], četvrti deo: Das Kriegsjahr 1944 (Ares verlag, Graz), strana 268.</ref> [[3. april]]a 1945. godine, kada su nemačke trupe napuštale Bijeljinu i okolinu, Mihailović je pokušao da ih pridobije da ostanu pod njegovom komandom kao jugoslovenski državljani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_192.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša štaba Vrhovne komande od 12. decembra 1944. do 7. aprila 1945. godine]</ref> [[Schutzstaffel|SS]]-Sturmbannführer (major) [[Ernst Lerch]], u izvještaju od 8. marta 1945. godine, piše da je [[Aleksandar Nikolić (četnik)|Aleksandar Nikolić]], zapovjednik Sremsko-slavonske komande JVuO, zajedno sa svojim trupama (za koje navodi da broje oko 80 ljudi, ali i da bi po pristizanju ostatka jedinice ta cifra mogla dostići i 400) došao u [[Istra|Istru]], tj. u [[Operativna zona Jadransko primorje|Operativnu zonu Jadransko primorje]], gdje se stavlja na raspolaganje njemačkim vlastima. Ernst Lerch moli nadređene da naznače rejon u kojem bi »grupa pukovnika Nikolića« mogla da bude »upotrebljena«: {{izdvojeni citat|1.) U prostor [[Jurdani]], prov. [[Rijeka (grad)|Rijeka]], stigli su delovi četničke grupe pukovnika Nikoliča u jačini oko 80 ljudi. 2.) Prema telegr. Glavnog ureda SS od 7. 2. 45, delovodn. pov. br. 375/45, grupa Nikolić potčinjena je komandantu SS i policije u [Operativnoj zoni] Jadr. primorje. [...] 6.) Pukovnik Nikolić je samostalni četnički komandant i njegov načelnik Štaba major Miladinović je izjavio da ova grupa ne želi nikakvu zavisnost od ministra [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]a, odn. od drugih četničkih grupa. <br /> Oni obećavaju da će se stoprocentno zajedno s Nemcima boriti kako protiv komunista tako i protiv regularnih engleskih trupa koje oni navodno preziru iz dubine duše. <br /> Ovaj osnovni stav oni će zadržati u svakoj situaciji pa ma šta se desilo.<ref>[https://znaci.org/zb/4_6_19.htm Zbornik NOR-a – tom VI – Borbe u Sloveniji – knjiga 19. – 1. III – 15. V 1945. godine, Vojnoistorijski institut], Beograd, 1975, dokument br. 161, str. 822–823.</ref>|Obaveštenje komandanta SS i policije u Operativnoj zoni Jadransko primorje od 8. marta 1945. o pristizanju četnika pukovnika Nikolića u Istru}} [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za [[Jugoistočna Evropa|jugoistočnu Evropu]], u svojim poslijeratnim memoarima ističe da je sa četničkim komandantom održavao vezu sve do aprila 1945, tj. do [[Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)|zajedničkog povlačenja Nijemaca i četnika]] pred jedinicama NOVJ i [[Crvena armija|Crvene armije]]. Neubacher navodi da je postojala i zamisao o susretu između njega i generala Mihailovića, ali [[Joachim von Ribbentrop]] nije dao dopuštenje za taj sastanak: {{izdvojeni citat|Tokom sukoba četnika sa Englezima, stiglo je do mene pitanje da li bih bio spreman da razgovaram sa Dražom Mihailovićem. Ovu sam molbu prosledio ministru spoljnih poslova Ribentropu, tražeći od njega da mi dozvoli da do takvog susreta dođe. U principu, nije mi bilo zabranjeno da uspostavim kontakt. Ali, za vođenje razgovora morao sam da dobijem specijalnu dozvolu. Bilo mi je, međutim, zabranjeno da stupim na teren koji kontroliše Draža Mihailović. Moja spremnost i želja da se sretnem sa njim bili su veliki, te sam uskoro morao da sam sebi priznam da je moj glavni motiv bio – radoznalost. Da se sretnem sa četničkim vođom, a da se prethodno ne izvrše potrebne pripreme, razgovor bi bio besmislen, i jedino bi doneo neugodnost i neprilike za Dražu Mihailovića, jer bi dobio etiketu „kolaboratera“. Trebalo je susret dobro organizovati, kako bi bilo sigurno da će doneti senzacionalan rezultat. Verovatno je i sam Draža Mihailović tako razmišljao, pa zato, najzad, nije nikada ni došlo do našeg susreta. Ali, ostali smo u vezi preko naših posrednika. I jedna i druga strana bila je u tim kontaktima veoma oprezna. Jedan moj poverljiv čovek čak je tri puta bio u Dražinom glavnom štabu. Da ne bih bio suviše opširan, zadovoljiću se samo tvrdnjom da Draža Mihailović svoju politiku sve do kraja rata nije menjao. Tek početkom 1945, u vreme naših poslednjih borbi u Hrvatskoj, kada je povlačenje naših trupa sa tog prostora bilo samo pitanje dana, Draža Mihailović mi se obratio direktnom molbom – i to preko svojih poverljivih ljudi u Beču – da mu pružim pomoć u vezi sa naoružanjem njegovih jedinica. Tokom nekoliko dana ja sam čak imao direktnu radio-vezu sa njegovim glavnim štabom u Bosni. Moj poverljiv čovek bio je poslednji put kod Draže u aprilu 1945.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>}} General Mihailović je odbijao da osobno uđe u bilo kakav aranžman s okupatorom, i od ove je politike odstupio samo u četiri ili pet navrata tokom rata. Riječ je o [[Sastanak u Divcima|sastanku u Divcima]] sredinom novembra 1941. godine, zatim o dva sastanka s predstavnikom Hermanna Neubachera, [[Rudolfom Stärkerom]], u jesen 1944 (prvi u zapadnoj Srbiji na kojem je Mihailovića pratio pukovnik [[Robert H. McDowell]], šef američke vojne misije pri njegovu štabu, a drugi u sjeveroistočnoj Bosni), kao i o posljednjem sastanku sa Stärkerom na planini [[Vučjak]], početkom aprila 1945. Neubacher pokušava u svojoj knjizi ekskulpirati Mihailovića od odgovornosti za kolaboraciju.<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> == Nemci o generalu Mihailoviću i JVuO == [[Datoteka:Draža pred sudom.jpg|mini|desno|Optuženi [[Dragoljub Mihailović]] na [[Beogradski proces|suđenju u Beogradu]] [[1946]].]] {{izdvojeni citat|'''Njemačka je za D.M.-a neprijatelj br. 2 – neprijatelj br. 1 su komunisti'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=695&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000686.] <br /> ({{jez-njem|"Deutschland ist für D.M. nur noch der Feind No. 2. Feind No. 1 sind die Kommunisten."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka Armijske grupe »F« sa izaslanikom Neubacherom održanog 30. jula 1944.}} Prilikom ispitivanja od strane istražitelja 7. američke armije avgusta 1945. godine, pisanu izjavu o svojim aktivnostima u ratnom periodu sastavio je i [[feldmaršal]] [[Maximilian von Weichs]], koji je avgusta 1943. naslijedio generala Löhra na mjestu glavnokomandujućeg Jugoistoka. U odjeljku naslovljenom »Grupe koje pomažu Njemačkoj«, von Weichs o četnicima Draže Mihailovića piše sljedeće: {{izdvojeni citat|Mihailovićeve trupe su se nekada borile protiv naših okupacionih trupa iz lojalnosti prema svome kralju. U isto vreme su se borile protiv Tita, zbog svojih antikomunističkih ubeđenja. Ovaj rat na dva fronta nije mogao dugo potrajati, posebno kada je britanska podrška počela favorizovati Tita. Sledstveno, Mihailović je pokazao pronemačka stremljenja. Bilo je angažmana tokom kojih su se srpski četnici borili protiv Tita zajedno sa nemačkim trupama. Sa druge strane, dešavalo se da neprijateljski raspoložene četničke grupe napadnu nemačke vozove za snabdevanje da bi popunili sopstvene zalihe. Mihailović je voleo da ostane u pozadini, i prepusti takve poslove svojim podređenima. On se nadao da će dočekati svoje vreme ovom igrom moći, dok mu anglo-američko iskrcavanje ne obezbedi dovoljnu podršku protiv Tita. Nemačka je prigrlila njegovu podršku, koliko god privremenu. Četničke izviđačke aktivnosti naši komandanti su visoko cenili.<ref>http://znaci.org/00002/318_4.htm ({{jez-eng|"MIHAILOVIC's troops once fought against our occupation troops out of loyalty to their King. At the same time they fought against TITO, because of anti—Communist convictions. This two front war could not last long, particularly when British support favored TITO. Consequently MIHAILOVIC showed pro-German leanings. There were engagements during which Serbian Chetniks fought TITO alongside German troops. On the other hand, hostile Chetnik groups were known to attack German supply trains in order to replenish their own stocks. ''MIHAILOVIC liked to remain in the background, and leave such affairs up to his subordinates. He hoped to bide his time with this play of power until an Anglo—American landing would provide sufficient support against TITO. Germany welcomed his support, however temporary. Chetnik reconnaissance activities were valued highly by our commanders''."}})</ref>}} Takođe, feldmaršal von Weichs na drugom mjestu podcrtava da, dok se general Mihailović nastojao držati po strani, taktička je njemačko-četnička kolaboracija na terenu poprimala sve veći obim: {{izdvojeni citat|Iako se on sâm [Mihailović] oštroumno suzdržavao od iznošenja svog ličnog stava u javnosti, bez sumnje kako bi imao odriješene ruke za svaku eventualnost (npr. savezničko iskrcavanje na Balkanu), dopustio je svojim komandantima da pregovaraju s Nijemcima te da s njima sarađuju. I oni su to činili, sve više i više...<ref>Röhr, Werner, ed. (1994). Europa unterm Hakenkreuz: Okkupation und Kollaboration (1938–1945). Berlin: Hüthig. s. 358. <br/ > ({{jez-eng|"Though he himself [Draža Mihailović] shrewdly refrained from giving his personal view in public, no doubt to have a free hand for every eventuality (e.g. Allied landing on the Balkans), he allowed his commanders to negotiate with Germans and to co-operate with them. And they did so, more and more..."}})</ref>|[[Maximilian von Weichs]]}} Specijalni [[Adolf Hitler|Hitler]]ov izaslanik [[Hermann Neubacher]] u svojim memoarima tumači politiku Draže Mihailovića. On piše da je Mihailović „ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva”. Neubacher primjećuje da su Mihailovićevi komandanti sarađivali sa Nijemcima, dočim je on nastavio voditi antiokupatorsku propagandu: {{izdvojeni citat|Politiku Draže Mihailovića nije bilo teško razumeti. On je bio impresioniran nemačkim vojnim podvizima. Pa ipak, sa sigurnošću je računao na to da će Nemačka izgubiti rat. Dovoljno sam čuo od pouzdanih izvora, koji su me obavestili o Dražinom stavu prema Rajhu. On je ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva. Saveznici su Dražu ostavili na cedilu, pa je zato pokušao da od Nemaca – koji su za njega sada bili samo neprijatelj broj dva – dobije što je moguće više oružja. Namera četničkog vođe bila je ova: da se, kada započne nemačko povlačenje, bez borbe dokopa nemačkih strateških pozicija i da se na njima utvrdi. On se spremao za konačan obračun sa Titom, koji je trebalo da se vodi beskompromisno, na život ili smrt, a u pitanju je bila budućnost Jugoslavije. Dok su, dakle, Dražini podređeni komandanti tu i tamo sarađivali sa Nemcima, on je sam nastavio da i dalje vodi propagandu protiv Nemaca.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 160–161.</ref>}} Čak i kada je odobravao kolaboraciju svojih komandanata sa okupatorima, general Mihailović je strogo vodio računa da se na taj način lično ne kompromituje, prvenstveno iz straha od negativne reakcije stanovništva okupirane Jugoslavije. Presretanjem komunikacije između Mihailovića i vojvode Đujića ujesen 1943, njemački nadležni organi su registrovali ovu tendenciju kod četničkog vođstva: {{izdvojeni citat|18.11. Radio-naređenje D.M. Đujiću da još više nego do sada ratuje zajedno sa njemačkim Wehrmachom protiv komunista, jer su oni izdali srpsku nacionalnu stvar. On sam ne može tako postupiti zbog stava naroda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=235&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000223.] <br /> ({{jez-njem|"18. 11. FUNKBEFEHL D. M. AN DJUJIC, MIT DEUTSCHER WEHRMACHT GEGEN KOMMUNISTEN MEHR ALS BISHER ZU KAEMPFEN, DA NATIONALE SACHE SERBIENS VERRATEN. ER SELBST KOENNE WEGEN VOLKSMEINUNG NICHT MITMACHEN."}})</ref>|Depeša komande Druge oklopne armije komandi [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 21. novembra 1943. godine}} General [[Schutzstaffel|SS]]-a [[Otto Kumm]], treći komandant [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS dobrovoljačke brdske divizije »Prinz Eugen«]], u knjizi ratnih memoara naslovljenoj ''Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"'' („Naprijed, Prinz Eugen! Istorija 7. SS dobrovoljačke divizije Prinz Eugen”), ostavio je svoje tumačenje prirode odnosâ između JVuO i njemačkog okupatora: {{izdvojeni citat|Kao ostatak „u šumi“ regularne armije nakon okupacije Jugoslavije, oni su nosili stare uniforme – i nove brade, jer su se zakleli da se neće brijati dok okupator ne bude isteran iz zemlje. Oni su bili verni kraljevini i borili su se za svog mladog kralja Petra II, ali radije su se držali udaljenih sela i oblasti, ne napadajući naše jedinice, osim ako se nisu osećali dovoljno nadmoćnim. Disciplina i naoružanje bilo im je relativno dobro, a u odnosu prema drugim jugoslovenskim narodnim i verskim grupama bili su nepredvidljivi – što je često išlo do napada na hrvatska sela i muslimanske žene. Kao prijatelje još su imali Engleze – i njihov radio. Na volovskim kolima ili na konjskim leđima oni su se povremeno prebacivali u druge oblasti, najčešće neuzdrmani, jer smo ih mi puštali, smatrajući da ih dugoročno možemo pridobiti za nas – kao '''braću po oružju protiv komunizma'''. To je donekle nejasna situacija, oni nisu prijatelji, ali ni neprijatelji, i situacija se menja s vremena na vreme.<ref>[http://www.znaci.org/00001/200.htm Otto Kumm: VORWÄRTS, PRINZ EUGEN! - Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"], [http://www.znaci.org/00001/200_5.pdf Aufstellung der Division "Prinz Eugen"] str. 52. <br /> ({{jez-njem|"Als Reste der nach der Besetzung Jugoslawiens 'in den Wald' gegangenen regulären Armee tragen sie die alte Uniform – und neue Bärte, da sie geschworen haben, sich nicht früher zu rasieren, bevor nicht der Okkupator aus dem Land gejagt ist. Sie sind königstreu und kämpfen für ihren Jung-König Peter II., doch weichen sie lieber aus in abseits gelegene Dörfer und Gebiete und stellen sich nur selten unseren Verbänden, es sei denn, sie fühlen sich in ausreichender Ubermacht. Disziplin und Bewaffnung sind relativ gut, gegenüber den anderen jugoslawischen Volks- und Glaubensgruppen sind sie unberechenbar, weshalb es oft zu Ubergriffen gegen kroatische Dörfer oder muselmanische Frauen kommt. Als stille Freunde haben sie die Engländer – und ihre Funkgeräte. Auf Ochsenkarren oder hoch zu Roß verlegen sie manchmal in eine andere Gegend, meist ungeschoren, da wir sie ziehen lassen und sie auf lange Sicht für uns gewinnen wollen – als Waffengefährten gegen den Kommunismus. Es ist eine etwas unklare Situation, sie sind nicht Freund, auch nicht Feind, die Lage wechselt von mal zu mal."}})</ref>}} Saradnju sa četničkim formacijama generala Mihailovića u borbi protiv zajedničkog neprijatelja pominje u svojim memoarima i [[Schutzstaffel|SS]]-potpukovnik [[Otto Skorzeny]], vođa njemačkih komandosa, zaslužan za izvođenje brojnih specijalnih operacija tokom rata. Neposredno pred [[Kapitulacija Nacističke Njemačke|kapitulaciju nacističke Njemačke]], ''Obersturmbannführer'' Skorzeny je tri dana (od 5. do 8. maja [[1945]]. godine) vršio dužnost šefa njemačke vojno-obavještajne službe ''[[Abwehr]]''. Po osobnom ''[[Adolf Hitler|Führer]]ovom'' naređenju, potpukovnik Skorzeny biva upućen proljeća 1944. godine u okupiranu Jugoslaviju, kako bi koordinirao [[Operacija Konjićev skok|operacijom uništenja]] [[Vrhovni štab NOVJ|Vrhovnog štaba NOVJ]] i zarobljavanja [[Josip Broz Tito|maršala Tita]]: {{izdvojeni citat|U proljeće 1944. dobio sam naredbu Vrhovne komande Wehrmachta da lociram [[Josip Broz Tito|Titov]] štab, uništim ga i uhvatim Tita, koji je, prema [[Winston Churchill|Churchill]]ovoj volji, već bio zamijenio generala Mihailovića. Mihailović, ratni ministar mladog kralja [[Petar II Karađorđević|Petra II]] od Jugoslavije, koji je živio u egzilu u [[London]]u, bio je uplašen sve većim uticajem komunizma. Na njegovo zaprepaštenje, njegovi su se četnici ponekad borili zajedno čak s mađarskim trupama, Hrvatima [[Ante Pavelić]]a, pa čak i sa našim vojnicima protiv Titovih trupâ.<ref>Otto Skorzeny, ''Meine Kommandounternehmen. Krieg ohne Fronten'', Universitas Verlag in F.A. Herbig Verlagsbuchhandlung GmbH, München, 1993, s. 201. <br /> ({{jez-njem|"Im Frühjahr 1944 bekam ich den Befehl vom OKW, das Hauptquartier Titos ausfindig zu machen, es zu zerstören und Tito gefangenzunehmen, der nach dem Willen Churchills schon den General Mihailowitsch abgelöst hatte. Der Kriegsminister des im Exil in London lebenden jungen Königs Peter II. von Jugoslawien, Mihailowitsch, war über den fortschreitenden Einfluß des Kommunismus erschreckt. Seine Tschetniks schlugen sich zu seinem Erstaunen manchmal sogar gemeinsam mit den ungarischen Truppen, den Kroaten des Ante Pawelitsch und selbst unseren Soldaten gegen die Truppen Titos."}})</ref>}} == Reference == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Kolaboracija četnika sa silama Osovine]] * [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom]] == Vanjske veze == {{commonscat|Chetnik collaboration with Axis occupation}} * [https://www.znaci.org/00001/40.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945 (Stanford University Press 1975)] {{Kolaboracija u Jugoslaviji}} {{Authority control}} [[Kategorija:Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu| ]] o4k1d0eebsxhj3lyb3y77dpv1c2nwku 42586765 42586733 2026-05-02T07:18:36Z ~2026-13681-46 333099 42586765 wikitext text/x-wiki {{Sređivanje|razlog=Preterana upotreba citata}} [[File:Lukačević i Nemci.jpg|thumb|Četnički potpukovnik [[Vojislav Lukačević]], dvojica nemačkih oficira i neidentifikovani četnički komandant. Fotografija je verovatno nastala tokom [[Bitka za Konjic 1943.|bitke za Konjic]], od 19. do 26. februara 1943. godine, kada su snage pod Lukačevićevom komandom sadejstvovale s Nemcima.]] [[File:Četnici i Nemci u okupiranoj Jugoslaviji.jpg|thumb|Četnici i Nijemci u okupiranoj Jugoslaviji.]] '''Kolaboracija četnika s Nemcima''' odvijala se, sa manjim ili većim intenzitetom, tokom većeg dijela perioda [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupacije Jugoslavije u Drugom svetskom ratu]]. Glavna usluga koju su četnici vršili Nemcima bila je borba protiv [[Narodnooslobodilačka vojska i partizanski odredi Jugoslavije|partizanskih jedinica]], hvatanje pripadnika [[Narodnooslobodilački pokret Jugoslavije|pokreta otpora]] po naseljenim mestima, te njihovo likvidiranje ili slanje u logore pod kontrolom okupacionih ili kvislinških vlasti. Zbog njegovog inicijalnog učešća u [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanku u Srbiji 1941]], Nemci su [[Draža Mihailović|Dražu Mihailovića]] dugo smatrali neprijateljem, za kojim je raspisana poternica.<ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D0%B4%D0%B5%D1%86%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941.</ref><ref>https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B0_%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%BE%D0%BC_%D0%B8%D0%B7_%D1%98%D1%83%D0%BB%D0%B0_1943.</ref> Istovremeno, njegovi odredi širom okupiranog područja sarađivali su sa nemačkom vlašću na razne načine (npr. [[legalizacija četnika u Srbiji]] 1941–1943). Saradnja četnika sa Vermahtom postala je sveobuhvatna nakon novembra 1943. godine, kada je politički vrh u [[Berlin]]u konačno odlučio da prihvati Dražu Mihailovića za saradnika, što je rezultiralo potpisivanjem niza [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovora o saradnji]] sa njegovim glavnim komandantima u Srbiji. Nakon potpisivanja ugovora o primirju i saradnji, okupator je počeo isporučivati municiju i vojnu opremu četničkim jedinicama koje su se, zajedno sa njemačkim trupama i pod nadzorom njemačkih oficira, borile protiv jedinica [[NOVJ]] u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] i [[Sandžak]]u.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 12058.</ref> U [[NDH]], četnici su služili Nemcima za razne namene: dostavljanje obaveštenja o komunistima, pomoć nemačkim nabavkama stoke, pomoć trupama u svojstvu vodiča, pomoć u ljudstvu, učestvovanje u osovinskim operacijama (na primer [[operacija Citen|operacija Ziethen]], [[operacija Bora]]), i druge potrebne radnje za gušenje ustaničkog pokreta.<ref name="ReferenceA">[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u Dalmaciji i zapadnoj Bosni]</ref> Nemci su četnike snabdevali oružjem i opremom i dozvoljavali im da po potrebi koriste njihove garnizone za smeštaj i motorizaciju za transport. Partizanske pokrete po Bosni i Hercegovini te Hrvatskoj Nijemci su u mnogo navrata doznavali na osnovu četničkih dojava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1071&rec=314&roll=563 NAW, T-314, Roll 563, frames 001061-1062: Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa (31. januar 1944.)]</ref> Prve dve godine rata, četnici su formalno bili deo [[Savezničke sile u Drugom svjetskom ratu|savezničke]] koalicije, ali zbog stavljanja [[Četnički odredi Jugoslovenske vojske|četničkih odreda Jugoslovenske vojske]] pod komandu Vermahta, krajem 1943. je došlo do konačnog napuštanja Draže Mihailovića od strane Saveznika, a potom 1944. godine i do napuštanja i osude četnika od strane jugoslovenskog kralja.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B8%D0%B2_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%99%D0%B0_%D0%9F%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%B0_II_%D0%BD%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%83%D0%BF%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%98_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D1%81%D1%86%D0%B8_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%98%D0%B5 Poziv kralja Petra II na pristupanje Narodnooslobodilačkoj vojsci Jugoslavije]</ref> Zbog kolaboracije sa nemačkim okupatorom, mnogim je četničkim vođama, uključujući samog Dražu Mihailovića, suđeno u [[Beogradski proces|beogradskom]] i drugim procesima. Pored kolaboracije sa Nemcima, četnici na teritoriji italijanske okupacione zone su tesno [[Kolaboracija četnika s fašističkom Italijom|sarađivali sa fašističkom Italijom]]. == Nemačka politika prema četnicima == Česte njemačke promjene kursa u odnosu prema četnicima Draže Mihailovića (npr. [[Sastanak u Divcima|pregovori u Divcima]] u novembru, pa [[Operacija Mihailović|napad na štab Draže Mihailovića]] u decembru 1941, zatim ponovna obustava progona Mihailovićevih četnika i skidanje ucjene na njegovu glavu u proljeće 1942. godine, itd.) tokom čitavog ratnog perioda, bile su u potpunosti u skladu sa politikom koja je vođena u okupiranim zemljama. Najplastičniji prikaz ove politike prezentovao je [[Felix Benzler]], opunomoćenik Ministarstva vanjskih poslova [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]] u Beogradu, u izvještaju koji je poslao u [[Berlin]] 11. marta 1942. godine njemačkom ministru vanjskih poslova [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]]: {{izdvojeni citat|To što nemačka vojna mesta vode pregovore s pojedinim četničkim vođama, nije ništa neobično u srpskom prostoru. To se zbiva svesno, u okviru naše politike, uslovljene slabošću naših vojn[ičk]ih snaga i dosad ne bez uspeha vođene, da Srbe, a naročito ustanike usmeri jedne protiv drugih (komuniste protiv četnika, četnike među sobom, vladine dobrovoljce protiv komunista i četnika) i da se time po mogućnosti omete obrazovanje jednog jedinstvenog fronta.<ref>AVII, NAV, N-T-120, 200/153555-58.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/154_4.pdf Milan Borković, Kontrarevolucija u Srbiji: Kvislinška uprava 1941-1944, I-II, Beograd, 1979.], str. I/272.</ref><ref>Branislav Božović – Mladen Stefanović: MILAN AĆIMOVIĆ – DRAGI JOVANOVIĆ – DIMITRIJE LJOTIĆ, Centar za informacije i publicitet, Zagreb, 1985, str. 90.</ref>}} Njemačko konstantno opiranje uspostavi saradnje s četnicima Draže Mihailovića bilo je generirano sa samog političkog vrha. U ratnom dnevniku Vrhovne komande Wehrmachta prenesena je informacija da je 23. septembra 1942. održan sastanak vođe Trećeg Reicha [[Adolf Hitler|Adolfa Hitler]]a s predsjednikom [[Rumunija|rumunjske]] vlade [[Ion Antonescu|Ionom Antonescuom]] i poglavnikom [[NDH]] [[Ante Pavelić|Antom Pavelićem]]. Na sastanku se uglavnom raspravljalo „o hrvatskim problemima“. Pored njemačkog veleposlanika u [[Zagreb]]u [[Siegfried Kasche|Siegfrieda Kaschea]], sastanku je prisustvovao i opunomoćeni general u NDH [[Edmund Glaise von Horstenau]] koji se nije ustručavao da „otvoreno kritikuje hrvatsku vlast“, ali je i „skrenuo pažnju na četnike, koje su naoružali Italijani“. General von Horstenau je predložio da bi četnike trebalo „upotrebiti da na svom području [tj. u njemačkoj okupacionoj zoni] postanu organi reda“: {{izdvojeni citat|Hitler je na taj predlog negativno odgovorio, jer da mu se čini veoma opasno da se četnicima pruži podrška. Četnici su pre svega srpske patriote, koji zastupaju velikosrpsku misao. Time hranimo zmiju koja će jednoga dana da poraste. Istina, danas je ona još mala, ali jednog dana mogla bi da bude opasna.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2022-11-04 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |dead-url=yes }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Nakon sagledavanja situacije na Balkanu u jesen 1943, Nemci su jugoslovenske partizane proglasili najvećim neprijateljima.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_156.htm PROCENA KOMANDANTA JUGOISTOKA FELDMARŠALA VAJKSA OD 1. NOVEMBRA 1943. VOJNO-POLITIČKE SITUACIJE NA BALKANU KRAJEM OKTOBRA 1943. GODINE</ref> U cilju borbe protiv partizana, tolerisali su i koristili četnike kao antikomunističku miliciju, iako im je bilo dobro poznato da oni održavaju veze sa [[London]]om. == Hronologija == === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1941) === {{main|Ustanak u Srbiji 1941.|Sastanak u Divcima}} {{izdvojeni citat|Četnički odredi jugoslovenske vojske pod komandom pukovnika Draže Mihailovića stavljaju se na raspolaganje za borbu protiv komunista u saradnji sa nemačkim Vermahtom.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%BB%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%BF%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%99%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_30._%D0%BE%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0_1941._%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0 Извештај капетана Матла претпостављенима од 30. октобра 1941. о разговорима са представницима Драже Михаиловића]</ref>|Dražina ponuda Nemcima iz oktobra 1941.}} {{Wikisource|Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} {{Wikisource|Izveštaj kapetana Matla pretpostavljenima od 30. oktobra 1941. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića}} {{Wikisource|Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.}} Nemci su za gušenje [[Ustanak u Srbiji 1941.|ustanka u Srbiji 1941.]] angažovali dodatne trupe i sproveli drastične represalije nad stanovništvom, što je Mihailovića navelo da se povuče iz ustanka, napadne partizane i zatraži kontakt sa nemačkom upravom radi prekida neprijateljstva. Vezu je uspostavio preko pukovnika [[Branislav Pantić|Branislava Pantića]], njegovog predstavnika i obaveštajca u [[Beograd]]u. Pukovnik Pantić je nakon rata svjedočio da je odluka o pregovorima s predstavnicima njemačkih okupacionih snagâ donijeta krajem oktobra 1941. godine, i to na sastanku održanom u kući [[Živojin Mišić|vojvode Mišića]] u [[Struganik]]u. Sastanku su, pored Draže Mihailovića i Branislava Pantića, prisustvovali i [[Dragiša Vasić]], potpukovnik [[Dragoslav Pavlović]], major [[Aleksandar Mišić]] i kapetan [[Nenad Mitrović]]. Pukovnik Pantić piše: {{izdvojeni citat|O potrebi pregovora nije bilo reči. Situacija je svima bila jasna. Ona ih je neodstupno zahtevala. Sporno je bilo: sa kime treba razgovarati, da li sa Nemcima ili sa Nedićem? Posle duže diskusije većina se složila da treba pregovarati sa Nedićem. Ovome se odsudno usprotivio Draža i major Mišić. Njegov zaključak po ovom pitanju bio je izražen rečima: – KAD JE SITUACIJA TAKVA DA MORAM DA PREGOVARAM, ONDA ĆU DA PREGOVARAM SA NEPRIJATELJEM. NA TO ME OVLAŠĆUJE I MEĐUNARODNO RATNO PRAVO. UOSTALOM, ŠTA MI MOŽEMO DA DOBIJEMO OD NEDIĆA? SVE ŠTO NAMA TREBA, ORUŽJE I MUNICIJA, NEDIĆ MORA TRAŽITI OD NEMACA. JER OVDE NISU U PITANJU MALE I SITNE KOLIČINE. ZAŠTO IĆI POSREDNO, KAD MOŽEMO NEPOSREDNO? Njegovo odsudno držanje, po ovom pitanju, odnelo je prevagu... Isto tako bilo je sporno pitanje da li da se o pregovorima obavesti Nedić. Posle kraće diskusije, a pošto sam ja izložio da kapetan g. dr. Matl nalazi da Nedića treba obavestiti, doneta je odluka da se tako i učini. Tako je doneta odluka da se pregovara sa Nemcima.<ref>[https://sr.m.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D1%98%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BE_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B5%D0%B2%D0%BE%D1%98_%D0%BE%D0%B4%D0%BB%D1%83%D1%86%D0%B8_%D0%B4%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%81_%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Izjava pukovnika Branislava Pantića o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima]</ref><ref>Jovan Marjanović, Draža Mihailović između Britanaca i Nemaca, knjiga I, Britanski štićenik, Globus/Narodna knjiga/Prosveta, Zagreb—Beograd, 1979, str. 138.</ref><ref>Боривоје М. Карапанџић, Грађански рат у Србији 1941—1945. Друштво Хиландар, Ваљево, 2010, стр. 115.</ref>|Izjava pukovnika [[Branislava Pantića]] o Mihailovićevoj odluci da pregovara s Nemcima}} 1. novembra 1941. godine, pukovnik Draža Mihailović je uputio generalu [[Walteru Hinghoferu]], komandantu [[342. divizija|342. pješadijske divizije]], ponudu sljedeće sadržine: {{izdvojeni citat|1) Na kolubarskom frontu nema komunista. Ukoliko ih je bilo oni su postali bezopasni. <br /> 2) Organizacija četnika je u stanju da održava red na području zapadne Srbije. <br /> 3) Komunistička opasnost će prestati od momenta kada se četničkoj organizaciji pruži mogućnost da neometano radi. Broj nacionalista je tako veliki da komunista ima samo 5%. Uz pomoć svoje brojne nadmoćnosti nacionalni elemenat pod komandom četnika može rešiti komunistička pitanja bez obostrane borbe. <br /> Uslov je: dovoljno naoružanje, koje nedostaje. <br /> 4) Ulazak u pojedine gradove je bio neophodan da se ne bi komunističke jedinice predstavljale kao oslobodioci i da ne bi povukle za sobom narodne mase. To se moralo događati i radi toga da bi se sprečili komunisti da vrše teror nad stanovništvom. <br /> 5) Četnička akcija nije usmerena protiv nemačkih jedinica, ukoliko one ne napadaju četnike i narod. <br /> 6) Naš narod voli slobodu i radovao bi se kada se na njegovoj teritoriji ne bi nalazile nemačke jedinice. To odgovara četničkom načinu vođenja rata, bez obzira na žrtve koje donosi. Oblast zapadne Srbije nema nikakav vojni značaj za nemačke jedinice, i trebalo bi da bude slobodna zona, u kojoj četnici održavaju red, pod uslovom da ih se u tome ne sprečava i da su dovoljno naoružani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_240.htm Izjava Draže Mihailovića od 1. novembra 1941. komandi nemačke 342. pešadijske divizije]</ref>}} Prethodno, general Hinghofer je 30. X 1941. obavijestio njemačkog opunomoćenog generala i zapovjednika u Srbiji [[Franz Böhme|Franza Böhmea]] da lokalni četnički komandanti u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]] nude saradnju, očekujući zauzvrat pomoć u oružju od okupatora: „Četničke vođe iz [[Valjevo|Valjeva]], [[Slovac|Slovca]] i [[Lajkovac|Lajkovca]] daju važne podatke o organizaciji i izjavljuju spremnost da se sa nemačkim trupama bore protiv komunista. Traže oružje.“<ref>BA-MA, RH 26-342/14, 10-odnevni Hinghoferov izvještaj Bemeu, 30. 10. 1941.</ref> Odmah po pristizanju Mihailovićeve ponude, štab 342. pješadijske divizije je istoga dana (1. XI) dostavio izvještaj svojoj pretpostavljenoj komandi u kome, između ostalog, stoji i sljedeće: {{izdvojeni citat|Masa četnika, koja se nalazi u rejonu Valjeva, do sada se držala potpuno lojalno. Oni su prema komunistima zauzeli jasan odbijajući, takoreći, neprijateljski stav i može se reći uspešno se protiv njih borili. Oni su spremni i voljni da zajedno sa Vermahtom razbiju komuniste, kao i da u zemlji ponovo uspostave red i mir i zato traže nemačku pomoć.<ref>AVII, NAV—N—T—315, rolna 2130, snimci 626—632.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_10.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje MIHAILOVIĆ TRAŽI POMOĆ OD OKUPATORA]</ref>}} No, na samom početku sastanka sa nemačkim predstavnicima u selu [[Divci]] 11.11.1941. pukovniku Mihailoviću je rečeno: {{izdvojeni citat|Pre dve nedelje poručili ste nam preko Vaših poverenika u Beogradu da je Vaša namera "da nećete više dozvoliti da se srpska krv beskorisno proliva i srpska imovina dalje uništava". Istovremeno ste ponudili da se zajedno sa nemačkim Vermahtom i organima Nedićeve vlade borite protiv komunizma. Ponuda je od strane Glavne komande odbijena jer: 1) Nemački Vermaht će sam u najkraćem vremenu okončati sa komunizmom i 2) glavni komandant ne može imati poverenja prema Vama kao savezniku.}} Nemci su procenili da Draža zna za dolazak njihovih oklopnih trupa, da kao generalštabni oficir pravilno ocenjuje da će se nastavak nemačkih operacija rđavo završiti po njega, i stoga "nemački Vermaht ne može da se optereti takvim saveznicima koji mu se privremeno priključuju iz razloga oportuniteta".<ref name="Divci">[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%97%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D1%81%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8%D0%BC_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D1%83_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%83_%D0%94%D0%B8%D0%B2%D1%86%D0%B8_11.11.1941. Zapisnik sa sastanka Mihailovića sa nemačkim predstavnicima u selu Divci 11.11.1941.]</ref> U daljem razgovoru pukovnik Mihailović se pravdao nacistima zbog učešća u ustanku: {{izdvojeni citat|Nije moja namera da ratujem protiv okupatora, jer kao generalštabni oficir poznajem snage obeju snaga.<ref name="Divci"/>}} On se pravdao da je morao uzeti neke gradove od Nemaca da ih komunisti ne bi uzeli<ref>"Moji ljudi su [[Bitka za Loznicu 1941.|krenuli na Loznicu]] zato da je komunisti ne zauzmu."</ref> i tvrdio da nije na strani ustanika, "onih koji žele da isteraju Nemce".<ref name="Divci"/> Draža Mihailović je izjavljivao Nemcima lojalnost i tražio da mu daju municiju da nastavi borbu protiv partizana.<ref>"Neophodno je imati municiju! Računajući s tim, došao sam ovamo."</ref> Ali, želeo je da njegovo "delovanje na nacionalnoj osnovi" ostane potajno da ne bi prošao kao [[Kosta Pećanac]], koji je sklopio otvoreni sporazum sa okupatorom, čime je izgubio ugled u narodu i stekao oznaku izdajnika.<ref name="Divci"/> Uprkos svim njegovim predlozima, Nemci mu nisu ostavili drugu mogućnost do da položi oružje: {{izdvojeni citat|„Ponuda pukovnika Mihailovića da stavi svoje snage na raspolaganje za borbu protiv komunista je odbijena i zatražena je bezuslovna predaja. Mihailović je tražio da se konsultuje sa svojim komandatima. Mihailović također tražio oružje za borbu protiv komunista. Ovo je igra, borba između bandi za izvor oružja. Ipak, čini se da jedan dio Mihailovićevih bandi iskreno želi da se bori protiv komunista.“<ref>NAW, T-311, Roll 175, 000121-2: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka 17.11.41.}} {{izdvojeni citat|Mihailović treba da sada pokrene akciju protiv Užica, gde se navodno nalazi celokupno rukovodstvo komunista, a zbog čega treba da se stavi u izgled i bombardovanje sa nemačke strane. U kontaktima sa nemačkim okupacionim vlastima koji su niže opisani, Mihailović je navodno molio da mu se stavi na raspolaganje 100.000 metaka da bi mogao nastupiti protiv Užica.|IZVEŠTAJ OBAVEŠTAJNOG CENTRA VERMAHTA U BEOGRADU OD 14. NOVEMBRA 1941. VRHOVNOJ KOMANDI VERMAHTA O ODNOSU ČETNIKA DRAŽE MIHAILOVIĆA PREMA NOP-u, O PREGOVORIMA PREDSTAVNIKA VERMAHTA I DRAŽE MIHAILOVIĆA I O VOJNO-POLITICKOJ SITUACIJI U SRBIJI}} Za njim je decembra 1941. godine raspisana poternica, nakon čega je bio u bekstvu. === Predaja zarobljenih partizana Nijemcima (1941) === {{main|Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.}} [[File:Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima.jpg|thumb|Nemci odvode na streljanje četu partizana koje su četnici na prevaru uhvatili i predali Nemcima]] Iako je njegov prijedlog okupacionim vlastima u Divcima odbijen, pukovnik Mihailović je želio pružiti njemačkom okupatoru dokaz četničke gotovosti za saradnju. Stoga su četnici Draže Mihailovića, uz posredstvo samozvanog vojvode [[Jovan Škavović|Jovana Škavovića]], predali 13. novembra 1941. Njemcima oko [[Predaja zarobljenih partizana Nemcima novembra 1941.|365 zarobljenih partizana]]. [[Predaja zarobljenih partizana Nijemcima novembra 1941.|Predaja zarobljenih partizana Nemcima]] se desila tokom [[ustanak u Srbiji 1941|ustanka u Srbiji]] novembra [[1941]]. godine. Tokom [[Četničko-partizanski sukob|sukoba]] između [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] četnika i partizana u zapadnoj [[Srbija|Srbiji]] početkom novembra [[1941]], četnici su zarobili više stotina partizana. Jednu veću grupu od oko 500 zarobljenika, među kojima su bili partizani na prevaru zarobljeni u [[Gornji Milanovac|Gornjem Milanovcu]],<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_1_110.htm Relacija Takovskog četničkog odreda od 17. juna 1942, Zbornik NOR-a, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, dokument 110]</ref> Kosjeriću,<ref>[https://www.znaci.org/00001/59_2_124.pdf Užička republika, Zapisi i sećanja, Narodni muzej, Užice 1981]</ref> Karanu i Planinici, četnici su prikupili na [[Ravna Gora|Ravnoj Gori]]. Oko [[13. novembar|13. novembra]] [[1941]]. četnici su grupu od 365 zarobljenika odveli u [[Mionica|Mionicu]], i zatim u [[Slovac]]. Tu su prihvaćeni od [[Milan Nedić|Nedićevih]] i nemačkih snaga i prebačeni kamionima u [[Valjevo]]. Transport zarobljenika do [[Valjevo|Valjeva]] je pratio četnički vođ Jovan Škavović Škava, koji je prethodno bio [[Kosta Pećanac|Pećančev]] četovođa, dok je u tom periodu priznavao [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevu]] komandu. U predaji zarobljenika učestvovao je i ravnogorski oficir [[Pavle Mešković]]. Predaji partizana prethodio je [[Sastanak u Divcima 1941.|sastanak Draže sa Nemcima u selu Divci]]. Od ove grupe zarobljenika, Nemci su 263 streljali dana [[27. novembar|27. novembra]] [[1941]]. godine na Krušiku u Valjevu.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_21.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Streljanja na Krušiku u Valjevu]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44_4.pdf Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009: Krušik, Valjevo streljanje po grupama]</ref> Ostali zarobljenici su delom streljani naknadno, delom deportovani u [[Koncentracioni logor|logore]], a delom pušteni na slobodu. Predaja zarobljenih partizana nastavila se i posle ovoga, i bila je naročito intenzivna u decembru 1941.<ref>[https://www.znaci.org/00001/38_24.htm Radoslav S. Nedović, Pantelija Vasović: ZATAMNjENA ISTINA, Čačak 2006: Decembarski pokolj]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/44.htm Radoslav S. Nedović: ČAČANSKI KRAJ I NOB - SLOBODARI NA STRATIŠTIMA, Čačak 2009]</ref> === Legalizacija četnika i hvatanje ustanika (1941-1942) === {{main|Legalizovani četnici}} [[Datoteka:Legalizovani četnici u Srbiji 1942.jpg|minijatura|Legalizovani četnici Draže Mihailovića čuvaju [[Logor Metino brdo|logor na Metinom brdu]] kod [[Kragujevac|Kragujevca]] [[1942]].]] Četnički odredi u Srbiji su delom raspustili regrute kućama i ostali u ilegali na kadrovskom sastavu, a delom se legalizovali kao pripadnici zvaničnih Nedićevih formacija. Krajem 1941. i početkom 1942. godine, pripadnici [[Legalizovani četnici|legalizovanih ravnogorskih odreda]] pružili su najznačajniji doprinos u hvatanju nekoliko hiljada odbjeglih ili pasiviziranih partizana i njihovih saradnika u [[Zapadna Srbija|zapadnoj]] i djelovima [[Centralna Srbija|centralne Srbije]], kao i u njihovoj predaji Njemcima. Učešćem u masovnom hvatanju i likvidaciji pripadnika partizanskih odreda i njihovih saradnika, čak i ako se zanemari aktivna borba protiv partizana, legalizovani ravnogorski četnici su učinili krupne usluge njemačkom okupatoru u uništenju partizanskog pokreta na području dotadašnje [[Užička Republika|Užičke republike]].<ref name="yuhistorija.com">[http://www.yuhistorija.com/serbian/drugi_sr_txt01c4.html Milan Radanović: Kolaboracija JVuO sa nemačkim okupatorom u Srbiji 1941-1944.]</ref> Već krajem novembra 1941. godine na Metinom brdu kod Kragujevca je formiran [[Logor na Metinom brdu|logor]] za zarobljene srpske ustanike i civilne taoce. Prvi dovedeni u logor bili su taoci iz Kragujevca, komunisti, odbornici narodnooslobodilačkog odbora, Romi, Jevreji i svi oni koji su nemačkim fašistima bili sumnjivi. Osim svakodnevnih likvidacija, veća masovna streljanja su vršena 2. i 19. marta 1942. godine.<ref>[http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1322 Metino brdo]{{Dead link|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hvatani borci su predavani nemačkom sudu, ili prekom sudu [[Nikola Kalabić|Nikole Kalabića]]. Većina pohvatanih je bila iz okoline Rače, Topole i Aranđelovca. 2. marta 1942. godine na Metinom brdu je streljano 173 rodoljuba i simpatizera oslobodilačkog pokreta sa teritorije Kragujevca i okolnih opština.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |access-date=2014-05-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304191846/http://www.gtokg.org.rs/sr/vest.php?id=1248 |deadurl=yes }}</ref> Logor je rasformiran u junu 1942. Preostali logoraši su transportovani u [[Koncentracijski logor Banjica|logor na Banjici]], gde je većina streljana, kao i u logore u Nemačkoj, Norveškoj i Grčkoj.<ref>http://www.ikragujevac.com/kultura/15517-istorija-zrtve-fasizma-na-metinom-brdu-i-deo.html</ref> Nakon likvidacije partizanskih ostataka, četnici Draže Mihailovića su stekli faktičku kontrolu nad ruralnim područjima Srbije, dok je okupator držao gradove. Mihailovićev stav u odnosu na njemačkog okupatora jasno je izražen u depeši, koju je opunomoćeni poslanik Ministarstva inostranih poslova Trećeg Rajha u Beogradu [[Felix Benzler]], 31. marta 1942. godine, uputio centrali u Berlinu: {{izdvojeni citat|Sve dosad se nije postiglo da se ličnost pukovnika Mihailovića stavi pod kontrolu. Po svoj prilici ni on nije u stanju ili nije voljan da na srpskom području nešto preduzme, već je, naprotiv, preko jednog posrednika ovih dana ponudio vladi Nedića da prihvata da se objavi: 1) da on ne namerava da se bori protiv Nemaca; 2) da neće ništa da preduzima protiv Nedićeve vlade; 3) da se zalaže za održanje mira i reda u zemlji; 4) da poziva na borbu protiv komunista. Posredniku je ponovo odgovoreno da za Mihailovića jedino u obzir dolazi da se bezuslovno potčini.<ref>[https://znaci.org/00001/11_18.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje POD ZAŠTITOM LEGALIZOVANIH ODREDA]</ref>}} Nemački dokument od [[15. maj]]a 1942. godine navodi četničkog majora [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubu Jovanovića]] kao jednog od njihovih lokalnih saradnika za [[Zaječar]].<ref>NAW, T501, roll 248 frames 0121-0126; dostupno na http://znaci.net/temp/T-501_R-248-0126.jpg</ref> [[Datoteka:SS-Obergruppenführer Werner Lorenz accompanied with unknown chetnik officer in NE Bosnia.JPG|mini|[[SS]]-[[Obergruppenführer]] [[Werner Lorenz]] u društvu neimenovanog četničkog oficira u sjeveroistočnoj [[Bosna (oblast)|Bosni]], jesen 1942. godine]] U junu 1942. Mihailović je prešao u Crnu Goru, italijansku okupacionu zonu, na teritoriju koju su držali crnogorski četnici [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom|uz dopuštenje Italijana]]. Aktivnosti četničkih odreda u Srbiji svedene su na najmanju meru da se ne bi izazivao okupator, i uglavnom su ograničene na organizacionu i obaveštajnu delatnost i sitnije diverzije. Uprkos tome, nemački okupator je veoma ozbiljno shvatao četničku aktivnost i povremeno organizovao racije protiv preostalih Mihailovićevih odreda, koji su se trudili da izbegnu dodir sa neprijateljem. U Srbiji, znatan broj Mihailovićevih snaga se legalizovao. Nemački popis glavnih vladinih legalnih odreda od [[15. maj]]a 1942, pod rednim brojevima 1 do 18 navodi Ljotićeve odrede, od 19 do 39 su Mihailovićevi, a od 40 do 100 Pećančevi. Tu na okupatorskom spisku snaga su neki od glavnih Mihailovićevih četnika: [[Predrag Raković]], [[Miloje Mojsilović]], [[Dušan Smiljanić]], [[Vučko Ignjatović]], [[Miloš Glišić]], [[Ljuba Jovanović]]... Do početka 1942. godine "ravnogorski pokret istopio se u redovima Nedićeve milicije i konačno se ponovo pojavio, umanjen, u Crnoj Gori."<ref name="Deakin2">[https://www.znaci.org/00001/5_3.htm William Deakin, BOJOVNA PLANINA]</ref> Kako ne bi izgubio podršku naroda kao saradnik okupatora, Mihailović je odsustvo oružane borbe u Srbiji sredinom [[1942]]. godine nastojao da nadoknadi činjenjem smicalica nemačkim vojnicima po gradovima, ubacivanjem "smrdljivih bombi", "svrabećih praškova", "praškova za kijanje", upućivanjem pretećih pisama, uznemiravanjem telefonom...<ref name="Kosta Nikolić 2004"/> Ovo nije ostalo neprimećeno. Britanski kapetan Bil Hadson je u drugoj polovini 1942. ponovo uspostavio vezu i javio da "Mihailović još sarađuje s Osovinom u Crnoj Gori i Sandžaku i miruje u Srbiji", da su "u Dalmaciji Trifunovićevi četnici legalizovani" te, podsticani od Italijana, sanjaju o nekoj "Srbo-Sloveniji i Dalmaciji". Na osnovu stanja na terenu on izvlači zaključak: {{izdvojeni citat|U trenutku kada je Mihailović u velikom stepenu igrao ulogu kvislinga bio je nagrađen najjačom britanskom propagandom.... Mihailoviću bi trebalo konačno reći da Britanci pretpostavljaju komuniste kvislinzima.<ref name="Deakin2"/>|Britanski kapetan Bil Hadson}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Lopare 1942.jpg|mini|[[Radivoje Kerović]] (u sredini u bijeloj košulji) sa njemačkim tenkistima, [[Lopare]] 1942.]] Posljednjeg dana kolovoza 1942, održan je sastanak kod načelnika štaba Komande Jugoistoka. Ovom prilikom je podijeljena informacija da se oko [[Banja Luka|Banje Luke]] vode žestoke borbe s partizanima, u kojima okupatoru pomažu četnici (“srpski nacionalisti“), bez preciziranja o kom odredu JVuO iz [[Bosna (oblast)|Bosne]] je riječ: {{izdvojeni citat|Velike borbe su izbile u blizini Banje Luke. Ustanici su upotrijebili teško naoružanje, topove, minobacače itd., kao i tenkove. Hiljadu srpskih nacionalista je sudjelovalo u borbi protiv ustanika na našoj strani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=490&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000485.] <br /> ({{jez-njem|"Bei Banja Luka größeres Gefecht, Aufständische traten mit schweren Waffen, Geschützten, Minenwerfern u.sw. auf, auch mit Panzer. 1000 serbische Nationalisten haben sich dort auf unserer Seite im Kampfe gegen die Aufständischen beteiligt."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka održanog 31. augusta 1942.}} U drugom njemačkom izvještaju iz istog perioda se navodi da je 26. augusta jedan bataljun Wehrmachta južno od Banje Luke bio priklješten od strane nadmoćnijeg neprijatelja (i ovdje se napominje da su partizani raspolagali teškim naoružanjem), kao i da je Nijemcima u pomoć priskočilo čak „2000 bosanskih četnikâ“, što će rezultirati potiskivanjem jedinicâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOP i DVJ]] prema jugu do kraja mjeseca.<ref>BA/MA, RH 19 XI/81 (Die Bekämpfung der Aufstandsbewegung im Südostraum, Teil I), S. 244.</ref><ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 155. <br /> ({{jez-njem|"Bereits am 26. August sah sich ein deutsches Bataillon bei dem Versuch, südlich von Banja Luka den ersten dieser Einfälle abzublocken, weit überlegenen, auch mit erbeuteten Panzern und Geschützen bewaffneten Verbänden gegenüber; nur mit Hilfe von 2.000 bosnischen Cetniks, die den Deutschen zu Hilfe eilten, gelang es bis Ende des Monats, die Partisanen wieder nach Süden abzudrängen."}})</ref> Takođe, u jednom izvještaju upućenom iz štaba njemačkih trupa u [[NDH]] od 18. novembra 1942. o četnicima se, između ostalog, navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|U zoni 714. pješadijske divizije nalazi se 6-8.000 četnika, naoružanih puškama i nešto automatskog oružja. Diviziji su dosad pružili vrijedne usluge time što su branili svoju teritoriju od partizana i time oslobodili njemačke i trupe NDH za dejstvo na drugim sektorima. K tome obezbjeđuju i željeznicu i pribavljaju važna obavještenja njemačkim trupama. Četnici su pri zajedničkim akcijama snabdjevani od strane NDH; također im pripada i naknada od otprilike 3 Rajshsmarke dnevno, čiju isplatu oni, međutim, dosad nisu tražili.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=361&rec=314&roll=566 Nacionalni arhiv Vašington, T-314, rolna 566, frejm 000357; Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj-/Veza sa neprijateljski orijentisanim krugovima u Srbiji/ (18. novembar 1942.).] <br /> ({{jez-njem|"Bei 714.Div. haben die im Div.–Bereich beheimateten Cetnikverbände eine ungefähre Stärke von 6–8000 Mann. Sie sind mit Gewehren und verhältnissmässig wenig automatischen Waffen ausgestattet. Sie leisten der Div. wertvolle Dienste, indem sie ihr Heimatgebiet gegen Einfälle der Partisanen schützen, sodass, von grösseren Unternehmen abgesehen, in diesem Raume weder deutsche noch kroatische Truppen gebunden werden. Sie entlasten hiedurch den Bahnschutz und versorgen die deutsche Führung mit wertvollen Feindnachrichten. </br> Die Cetnikverbände werden durch den kroatischen Staat bei Einsätzen mit Munition versorgt und verpflegt. Vertragsmässig steht ihnen neben anderen Zusagen /z.B. Versorgungsansprüchen/ auch Wehrsold von etwa RM 3.— täglich zu, den sie jedoch bisher nicht beansprucht haben."}})</ref>|Dopis štaba Komandanta njemačkih trupa u Hrvatskoj (18. novembar 1942. godine)}} === Operacija Weiss i bitka na Neretvi (1943) === {{main|Operacija Weiss|Bitka za Konjic 1943.}} [[File:Četnici i Nemci na Neretvi.jpg|thumb|Četnici i Nemci tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]] 1943.]] Van Srbije, postojala je intenzivna saradnja četnika i Nemaca. Iako su mnogi četnici na lokalu pomagali nemačkim trupama protiv partizana, [[Hitler]] je do sredine 1943. godine strogo branio svojim jedinicama svaku saradnju sa četnicima.<ref>Nacionalni arhiv Vašington, Mikrofilm T-311, rolna 175, snimka 378: Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja komande Jugostoka za novembar 1942 (30. novembar 1942.). „Svaka, pa i privremena, veza sa antikomunistički nastrojenim četnicima u Hrvatskoj je protivna naređenju Fuehrera, Ia 3071/42 o borbi protiv bandi.“</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=383 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000378.] <br /> ({{jez-njem|"Haltung gegenüber feindluch eingestellten Kreisen in Serbien/Kroatien: An Bev.Kmdr.Gen. in Serbien, Befehlshaber der dt. Truppen in Kroatien, Kdr.Gen. in Kroatien und Dt.Verb.Kdo. bei Supersloda ergeht ein Befehl betreffend klarer und eindeutiger militärischer Haltung gegenüber allen uns feindlich eingestellten Kreisen. Jede – wenn auch nur vorübergehende – Bindung mit antikommunistisch eingestellten Cetniks in Kroatien steht im Widerspruch zu den bzgl. Bandenkämpfung gegebenen Befehlen des Führers Ia Nr. 3071/42 g.K."}})</ref> Za vrijeme izvođenja [[Operacija Weiss|operacije Weiss]], njemački komandanti na terenu su bili u nedoumici da li da se povinuju naređenjima svojih viših vojnih komandi, ali i političkih instanci, ili da nastave sarađivati s četnicima Draže Mihailovića: {{izdvojeni citat|Uprkos borbenoj pomoći hrabrih četnika, koja je doprinijela deblokadi opkoljenih dijelova 718. pješadijske divizije, njemačke trupe imaju zadatak da se brzo probiju do boksitne oblasti. One imaju instrukcije da smatraju četnike neprijateljima. Sada se ispostavilo da se situacija kod mjesta Dobro (?), čija se posada sastojala od Nijemaca, Italijana i četnika, poboljšala zahvaljujući četničkom prodoru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=549 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000544.] <br /> ({{jez-njem|"Trotz der Waffenhilfe tapferer Cetnik, die auch zur Befreiung der eingeschlossenen Gruppe der 718.I.D. mit beigetragen haben, ergibt sich für die deutschen Truppen die Aufgabe, möglichst schnell in das Bauxitgebiet von Mostar vorzustoßen. Die deutschen Truppen haben den Auftrag die Cetniks als Feind anzusehen. Es ergab sich nun das Bild, daß die Besatzung von Dobro (?), die aus Deutschen, Italiener und Cetniks bestand durch den Vorstoß der Cetniks Luft bekam."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka kod načelnika štaba Jugoistoka (1. mart 1943.).}} Major [[Slavoljub Vranješević]], komandant Zapadne Bosne JVuO, šalje 2. marta 1943. godine dopis »bratu« [[Uroš Drenović|Urošu Drenoviću]] kojim ga obavještava da je od strane njemačke komande u [[Banja Luka|Banjoj Luci]] zakazana konferencija na koju su pozvani najvažniji četnički zapovjednici u [[Bosanska krajina|Bosanskoj krajini]]: {{izdvojeni citat|Pre nekoliko časova primio sam izveštaj od Komandanta Bosanskih četničkih odreda brata Rade Radića, u kome mi javlja, da su Nemci pozvali na konferenciju u Banja Luci sve Komandante i to: Radića, Tešanovića, Drenovića, Marčetića, Mišića radi rešavanja važnih pitanja. Konferencija će se održati u nemačkoj komandi u B. Luci. Ovoj konferenciji neće prisustvovati pretstavnici hrvatskih ni vojnih ni civilnih vlasti. Komandant mi je naredio, da pozovem sve Komandante na predkonferenciju, koja će se održati u Karanovcu na dan 4 o.m. u 12 časova.— Prema napred izloženom pozivam te, da bez ikakvog izgovora i odlaganja bez obzira na situaciju na položaju, dođeš 4 o.m. do određenog časa u Karanovac.— Ovo smatraj vrlo važnim i NAJHITNIJIM. Molim Te koristi sva moguća prevozna sredstva, pa i motorcikl i na vreme dođi na predkonferenciju.<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 31, str. 64.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_64.htm Naređenje Komande bosanskih četničkih odreda od 2. marta 1943. komandantu odreda »Kočić« za prisustvovanje konferenciji radi usaglašavanja stavova o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Već 3. februara 1943. godine, major Vranješević je upoznao Vrhovnu komandu JVuO o činjenici da se bosanski četnici nalaze u službi njemačkog okupatora, ali i da su potpisali [[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|sporazume o saradnji sa vlastima NDH]]: {{izdvojeni citat| NEMCI Četnički odredi učestvuju u borbi zajedno sa Nemcima češće puta, ali na zasebnim sektorima. Pre našeg dolaska, Nemci su uspeli da u borbu protiv komunista uvode četnike tako, da im ovi osiguravaju krila i da se mešaju u komandovanje. Ovome se je odmah stalo na put, ma da sa dosta poteškoća. Po sebi se razume da se mnogo interesuju o tome, da li mi imamo kakve veze sa Dražom Mihailovićem — što mi odbijamo, navodeći da je to samo komunistička propaganda kako bi izazvali Nemce protiv nas, pa nas tako priklještene, uveli u svoje redove. Ipak, često puta Nemci čuju kako svi četnici pevaju »Od Topole pa do Ravne Gore« ili »Od Manjače pa do Ravne Gore«, »sve su straže generala Draže« itd., dakle jasno primećuju, ali moraju da trpe. Njihova nemoć oseća se. HRVATI Ovi se redovno predaju komunistima, gde god ovi na njih udare. Hrvatski oficiri nalaze spas u komunizmu. Zbog sporazuma sa Hrvatima, koji su ovi [četnički — prim.] odredi sklopili pre našeg dolaska, borbe sa Hrvatima ne vode se. Naprotiv, za većinu starešina i boraca može se reći, da su taj sporazum shvatili kao definitivan svršetak rata, pa i otuda javašluk i slaba disciplina. Sada, dok se ne raščisti sa komunistima, ovakvo stanje mora da ostane.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_27.htm Izveštaj majora Slavoljuba Vranješevića od 3. februara 1943. majoru Zahariju Ostojiću o vojno-političkoj situaciji u četničkim odredima zapadne Bosne i saradnji sa nemačkim i ustaško-domobranskim jedinicama]</ref>}} Vojvoda [[Vukašin Marčetić]], komandant puka »Manjača«, bio je takođe jedan od potpisnikâ sporazuma sa vlastima satelitske NDH. Tokom operacije »Weiss«, Marčetić uspostavlja vezu s njemačkim okupatorom, konkretno sa [[117. lovačka divizija (Nemačka)|117. divizijom]]: {{izdvojeni citat|Posebno: [...] [[369. legionarska divizija|369. pješ. div.]] će prvo dovršiti borbe na [[Grmeč]]u. Uspostavljena veza sa četničkom grupom Marčetića, koja će preuzeti osiguranje vlastitog istočnog boka.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=315&roll=2263 NARA, T315, Roll 2263, frame no. 000670.] <br /> ({{jez-njem|"369. J.D. führt vorerst Kampfhandlungen in der Grmec durch. Verbindung mit Cetnikgruppe Marcetic aufgenommem, die Schutz der eigenen Ostflanke übernehmen will."}})</ref>|Ratni dnevnik 117. divizije, unos za 5. februar 1943.}} O (nevoljnom) sadjejstvu 117. divizije sa četničkim odredima u [[Bitka za Konjic 1943.|bici za Konjic]], u februaru 1943. godine, nakon rata će posvjedočiti i general [[Alexander Löhr]]: {{izdvojeni citat|117. lovačka divizija, koja je prodirala od Ivan-sedla ka severozapadu, vodila je od početka teške borbe, pa je na kraju odbijena i odbačena. Jedan njen deo morao je da se spasava u Konjicu, koji je bio utvrđen i posednut od Italijana i četnika. Ovo mesto su partizani okružili i tako je došlo do toga da su se ovde, pod pritiskom događaja, borili na istom frontu Nemci i četnici – doduše odvojeni jedni od drugih italijanskim jedinicama. Konjic je doduše bio oslobođen iz okruženja sa trupama iz [[Sarajevo|Sarajeva]], ali je partizanima uspelo da se probiju preko Neretve i povuku svi bez izuzetka u severnu [[Crna Gora|Crnu Goru]].<ref>{{cite web|url=http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html | title = Записи Александра Лера, часопис СРПСКО НАСЛЕЂЕ, број 7/1998 | publisher = Srpsko-nasledje.co.rs |date=3. 1. 1943. | accessdate=4. 1. 2023. | archive-url = https://web.archive.org/web/20130216202528/http://www.srpsko-nasledje.co.rs/sr-c/1998/07/article-14.html# | archive-date=16. 2. 2013 |url-status=dead | df = }}</ref>|General [[Alexander Löhr]], komandant Jugoistoka}} Tokom [[Bitka na Neretvi|bitke na Neretvi]], četnici su bili obilno snabdijevani streljivom i hranom iz italijanskih i njemačkih magacina. Kapetan [[Vojislav Lukačević]], koji se zajedno sa svojim četnicima tukao uz borbenu grupu »Anacker«, [[5. mart]]a iz [[Konjic]]a je javio majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] da mu »11« (tj. Nijemci) daju municiju, kao i da je vojvoda [[Dobroslav Jevđević]], sa svoje strane, zadužen za obezbjeđivanje logistike: {{izdvojeni citat|Vidim da je glavna tvoja briga kako ćemo sa 11. Verujem da si o njima dobio preterane izveštaje. Svaka njihova kolona koja nastupa ima najviše jednu trećinu Nemaca a ostalo su domobrani i po nešto ustaša. Oni sami ne mogu ništa da urade, toga su svesni. Ja mislim da je nama najpreči za sada cilj uništenje komunista i to što brže. Ne sme nas zateći iskrcavanje u borbi sa komunistima, a isto tako ne smemo početi borbu sa 11 dok komunisti nisu likvidirani a oni nisu likvidirani i pored uspeha koje smo postigli. Čvrsto sam ubeđen da nas 11 neće napasti sve dok se vode borbe sa komunistima te je strahovanje u tom pravcu preterano... Najvažnije i najbolje snabdevanje preko [[Sarajevo|Sarajeva]] koje neka Jevđo forsira. Dobio sam sinoć preko 11, 30.000 metaka obećali još čim im stigne neki transport koji očekuju u Sarajevo.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_2_71.htm IZVEŠTAJ KOMANDANTA KONJIČKE GRUPE OD 5. MARTA 1943. KOMANDANTU ISTAKNUTOG DELA ŠTABA DRAŽE MIHAILOVIĆA O BORBENOM RASPOREDU ČETNIKA I NEMACA NA SEKTORU KONJIC—JABLANICA]</ref>}} O isporuci municije jedinicama JVuO (najvjerovatnije o onoj koja je data kapetanu Lukačeviću), Komanda Jugoistoka je 7. marta javila vojnom vrhu u [[Berlin]]u: {{izdvojeni citat|– 7. mart 1943: Municija za četnike. Vrhovna komanda je obaviještena telegramom o isporuci 30.000 metaka četničkim jedinicama.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=175&broj=453 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000448.] <br /> ({{jez-njem|"Munition für die Cetniks: </br> An OKW/WFSt. ergeht eine Meldung betraf. der Übergabe von 30.000 Schuß Inft. Munition an Cetnikverbände."}})</ref>|Izvještaj o djelatnosti operativnog odjeljenja Komande Jugostoka za mart 1943. godine (31.3.43.)}} [[File:Chetniks and German Officers meet in Bosnia, 1943.jpg|thumb|Sastanak njemačkih oficira sa četnicima u [[Bosna (regija)|Bosni]], [[1943]]. godina]] 9. [[Mart|ožujka]] 1943. godine, [[Fašizam|fašistički]] [[Poglavnik|duce]] [[Benito Mussolini]] šalje pismo [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]],<ref>''Tajna pisma Hitler – Mussolini (1940—1943)'', edicija Dokumenti i svjedočanstva (priredio i preveo: Dr Bogdan Krizman), Novinarsko izdavačko poduzeće (NIP), Zagreb, 1953, str. 78.</ref> vođi [[Treći Reich|Njemačkog Reicha]], u kom navodi da je upoznat sa suradnjom njemačkih okupacionih trupa s četnicima: {{izdvojeni citat|Više tisuća četnika naoružali su, na lokalnoj bazi, komandanti talijanskih jedinica, da vode gerilu, za koju imaju, kao svi stanovnici Balkana, naročite sklonosti. Do danas su ti četnici suzbijali partizane vrlo odlučno. Upravo sam primio izvještaj. U njemu mi javljaju, da su njemačke snage, koje su uspostavile dodir sa četnicima u dolini gornje Neretve, pristale da surađuju s njima i da su naoružale četnike metcima i ručnim bombama.|[[Benito Mussolini]] u pismu [[Adolf Hitler|Adolfu Hitleru]] (9. III 1943)}} O pristizanju Mussolinijeva pisma istog je dana javila i Vrhovna komanda njemačkih oružanih snaga: {{izdvojeni citat|''9. mart'' </br> Duče poslao pismo Hitleru, u kome zastupa mišljenje da su četnici i partizani neprijatelji Osovine. O tome je razgovarao i sa nemačkim ministrom spoljnih poslova. Priznaje da su Italijani do sada naoružali nekoliko hiljada četnika za gerilski rat protiv komunista i oni su se do sada energično borili protiv partizana. Ali, sada je Duče izdao energičnu naredbu, da se četnicima više ne daje oružje i da njih, nakon što se partizani poraze, treba razoružati. Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.}} Pošto је za katastrofalni poraz četnika u bici na Neretvi optužio Jevđevića, [[Petar Baćović|Baćovića]] i [[Bajo Stanišić|Baja Stanišića]] a istakao za primjer Vojislava Lukačevića, major Ostojić im је 10. marta naredio da se kod Italijana zauzmu za dozvolu o prebacivanju četnika na zapadnu obalu Neretve. Odgovarajući na optužbe, Jevđević i Ваćоvić istoga dana izvještavaju Mihailovića da је za proboj operativne grupe NOVJ kriv upravo Lukačević, te da Ostojić, komandujući iz [[Kalinovik]]a, nema pravu predstavu о toku događaja. Jevđević navodi: „Kada sam zvao delove Vrhovne komande da komanduju nа licu mesta, odgovorili su neljubazno da neće da radе sa okupatorom, tražeći u isto doba hranu, municiju, topove i vojsku od okupatora.“ Као argument da četnici moraju bespogovorno slušati naređenja okupatorskih oficirâ, vojvoda Jevđević navodi podatak da Nijemci i Italijani hrane i snabdijevaju municijom cjelokupnu masu četnikâ od 13.200 ljudi. Riječ je o 2000 četnika pod komandom Вајa Stanišića, 4.000 iz Lukačevićeve konjičke gruре, 6.000 pod komandom majora Petra Baćovića (hercegovački četnici) i 1.200 četnika kojima komanduje major Andrija Vesković. Jevđević Mihailoviću piše i da su okupatori dali toliko hrane da је on, na osnovu lažnog brojnog stanja, uspio da uštedi 110.000 obroka, kao i da su mu za posljednjih nekoliko dana isporučili 1.100.000 metaka.<ref>AVII, reg. br. 3/1, kut. 293, dep. 2248.</ref><ref>Branko Latas, Saradnja četnika i Nemaca u borbama protiv Glavne operativne grupe divizija NOVJ u dolini Neretve (februar — mart 1943), Prilozi Instituta za istoriju (br. 17), Sarajevo, 1980, str. 214.</ref> General [[Rudolf Lüters]], zapovjednik njemačkih trupa u NDH, piše u procjeni situacije od 16. marta 1943. da je „neprijateljski otpor protiv nemačkih divizija koje su napadale uglavnom slomljen“, te da je „operacija „[[Operacija Weiss|Vajs II]]“ u suštini završena“. O četničkim snagama u njemačkoj zoni operacija, general Lüters navodi: {{izdvojeni citat|Četničko pitanje nije se dalje zaoštrilo. U području [[114. lovačka divizija (Njemačka)|714. divizije]] nisu zabeležena nikakva prekoračenja u tuđu nadležnost. Četničko rukovodstvo se potčinilo naređenjima nemačkog Vermahta i potvrdilo svoju lojalnost. Četnici koji se nalaze na području [[118. lovačka divizija (Njemačka)|718. pešadijske divizije]], naročito u rejonu [[Zenica|Zenice]] i [[Han-Pijesak|Han-Pijeska]], neprijateljski se suprotstavljaju hrvatskoj državi i nemačkom Vermahtu i pokušavaju da izazovu nemire putem sabotaža i razoružavanja hrvatskih odreda. Divizije koje su učestvovale u operaciji „Vajs II“ jedinstveno se povoljno izražavaju o držanju četničkih jedinica. Dragocenim izviđačkim podacima i napadima za rasterećenje pomagali su našim jedinicama, mada ni u jednom slučaju nije sa nemačke strane tražena podrška.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_3_38.htm Procena vojno-političke situacije komandanta nemačkih trupa u NDH od 16. marta 1943. za period od 1. do 15. marta 1943. godine]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=372&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 000366—000367.] <br /> ({{jez-njem|"Die Cetnikfrage hat sich nicht weiter zugespitzt. Im Bereich der 714.J.D. sind keine Übergriffe zu verzeichen. Die Cetnikführung hat sich den Befehlen der deutschen Wehrmacht untergeordnet und ihre Loyalität versichert. Die im Bereich der 718.J.D. befindlichen Cetniks, besonders im Raum ZENICA und HAN PIJESAK stehen kroat. Staat und deutscher Wehrmacht feindlich gegenüber und versuchen durch Sabotageakte und Entwaffnung kroat. Abteilungen Unruhe zu stiften. Die im "Weiss II"–Einsatz befindlichen Divisionen äussern sich übereinstimmend günstig über das Verhalten der Cetnikverbände. Durch wortwolle Kundschafterdienste und Entlastungsangriffe haben sie der Truppe geholfen, obwohl in keinem Falle deutscherseits Unterstützung orboten worden war."}})</ref>}} U iscrpnom izvještaju<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, str. 1015—1018.</ref> koji je [[5. maj]]a 1943. godine podnio [[SAD|američki]] [[Ured za strateške usluge]] (preteča današnje [[Centralna obaveštajna agencija|Centralne obavještajne agencije]]), sumiraju se rezultati netom završene operacije »Weiss«: {{izdvojeni citat|Krajem januara 1943. godine zajedničke nemačke, hrvatske, italijanske i četničke snage povele su veliku ofanzivu protiv jugoslovenske oslobodilačke armije. Neprijatelj je potpomognut od Drenovićevih četnika uspeo da potisne jugoslovenske patriote u Hercegovini i jugoistočnoj Bosni. Glavni udar u sadašnjoj neprijateljskoj ofanzivi vrše kombinovane četničke snage u Hercegovini (V.[ojislav] Lukačević, član Mihailovićevog glavnog štaba), u Crnoj Gori (Bajo Stanišić) i u Sandžaku (Pavle Đurišić, član Mihailovićevog glavnog štaba). Ishod ove borbe je još neizvestan. Partizani govore da su oni odneli pobedu, dok četnici insistiraju na tome da su gotovo potpuno očistili ove jugoslovenske krajeve od antifašističkih snaga. Tačno je, međutim, da su jugoslovenski antifašistički gerilci pretrpeli teške teritorijalne gubitke, ali daleko je od toga da su njihove snage uništene ili razbijene. Na drugoj strani, mnogo slavljeni četnici generala Mihailovića danas su angažovani u jednoj od najžešćih ofanziva za uništenje jugoslovenskih demokratskih snaga.}} === Četnički teror u Srbiji (1943) === {{main|Srbija u Drugom svetskom ratu|Zločini četnika u Drugom svjetskom ratu}} Mihailovićeva taktika u Srbiji se početkom 1943. sastojala u tome da organizuje i štedi svoje snage za "planirani narodni ustanak". Nemci navode da je izbjegavao svaki konflikt sa okupacionim trupama.<ref>NAW, T-78, Roll 332, 6289915, 919: Procjena situacije komande Jugoistoka za feburar 1943 (2. mart 1943.).</ref> Izveštaji Nedićeve vlade konstatuju da je četnička akcija gotovo svuda upravljena na obračunavanje sa komunistima, koje se sprovodi beskompromisno, do istrebljenja. Inače, četnici na sastancima sa narodom naređuju lojalno držanje prema domaćim vlastima i okupatorskoj vojnoj sili kao i "odricanje svake pomoći partizansko-komunističkim bandama".<ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 59/1—1, k. 22.</ref><ref>Kopija originala (pisana na mašini, ćirilicom) u Arhivu V.I.I., reg. br. 54/5—1, k. 22.</ref> 12. februara 1943. godine, kapetan [[Miloš B. Marković]], komandant Ariljske brigade iz sastava Požeškog korpusa JVuO, prenosi Mihailoviću ideju poručnika [[Zvonimir Vučković|Zvonka Vučkovića]] da iskoristi vezu sa njemačkim oficirom u cilju »gonjenja komunista«: {{izdvojeni citat|U srezu Kačerskom nalaze se dve komunističke grupe, prva jačine 60 a druga oko 150 ljudi. Ove se grupe prebacuju i u Oplenački srez. Za likvidaciju ovih grupa potrebno mu je oko 300 ljudi, no kada bi ih skupio izazvao bi potere od strane okupatora. Ima jednu drugu mogućnost a to je da uputi Nemce da gone ove grupe. Posredno, no obazrivo ima vezu sa jednim od nemačkih komandanata, koji je izjavio gotovost za usluge svake vrste a naročito u gonjenju komunista.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_33.htm Izveštaj komandanta Ariljske brigade od 12. februara 1943. Draži Mihailoviću o borbama protiv pripadnika NOP-a u zimu 1942. godine i dostignutoj organizaciji u brigadi]</ref>}} Poručnik [[Predrag Raković]], u svojstvu komandanta 2. ravnogorskog korpusa JVuO, informiše 3. marta 1943. generala Mihailovića o tajnom sastanku sa nemačkim potporučnikom Krigerom: {{izdvojeni citat|Okupator, kako Nemci tako i Bugari svu svoju akciju uputili su na komuniste, na njihovo gonjenje i istrebljenje. U smislu depeše koju sam podneo G. Ministru, sastao sam se 2 marta t.g. na Savincu u jednoj šumi sa Nemačkim komandantom potporučnikom Krigerom iz Gor. Milanovca. Sastanak je izveden potpuno tajno. Na sastanak je od strane Nemaca došao potporučnik Kriger i njegov tumač. A sa naše strane bio sam ja i moj Načelnik štaba p.por. Lazarević. Tema razgovora bila je isključivo uništenje komunističkih bandi, na teritoriji koju obezbeđuje Nemačka jedinica iz Gor. Milanovca. Uglavnom dolazi u obzir komunistički vođa [[Milorad Labudović|Labud]] koji ima oko 150 komunista pod svojom komandom u okolini Rudnika, u srezovima: Kačerskom i Orašačkom. Utvrdili smo plan za ovaj rad. O izvođenju ove akcije detaljno sam se dogovorio sa Zvonkom noću između 2/3 - III t.g., u čemu smo postigli potpunu saglasnost.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 127, reg. br. 7/3 (S-X-12/4).</ref><ref>[https://znaci.org/00001/4_14_2_67.htm Izveštaj komandanta 2. ravnogorskog korpusa od 3. marta 1943. Draži Mihailoviću o borbi protiv pripadnika NOP-a i pregovora sa predstavnicima nemačkih okupacionih trupa]</ref>}} I u depeši od 23. marta, Raković piše da se ponovo sastao sa nemačkim komandantom iz G. Milanovca, te je dogovoreno da se za ubijene Nemce neće više paliti kuće redom, već "samo po našem spisku", partizanske, i samo će se partizani ubijati: {{izdvojeni citat|Hapšenje naših ljudi više neće biti na reonu nemačke komande G. Milanovac. Ako pogine okupatorski vojnik na ovome terenu neće se paliti redom kuće, već samo po našem spisku i to partizanske i samo će se partizani ubijati. [...] Dobio sam 5000 metaka za čišćenje moga reona od komunista.<ref>Zbornik dokumenata i podataka o Narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, tom XIV, knjiga 2, Dokumenti jedinica, komandi i ustanova četničkog pokreta Draže Mihailovića: 1. januar — 8. septembar 1943, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 113, str. 550.</ref>}} [[Datoteka:Četnici batinaju narod.jpg|thumb|Četnici batinaju seljaka u Srbiji.]] Koliki je bio teror koji su četnici sprovodili nad pristalicama [[NOP|pokreta otpora]] u području doline Zapadne Morave, Dragačeva i Takova, svedoči konstatacija u biltenu kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova: {{izdvojeni citat|Ilegalni odredi poručnika Vlaste Antonijevića, Dače Simovića, Milutina Jankovića, poručnika Vasića i kapetana Rakovića nemilosrdno ubijaju sve one koji su makar i jedan dan bili i sarađivali sa partizanima. Neki od ovih odreda vode tako bezumnu akciju da se njihova delatnost može ravnati sa radom običnih odmetnika.<ref>http://www.e-novine.com/srbija/srbija-tema/102680-aak-Gornji-Milanovac-Luani.html</ref>|Izveštaj kvislinškog Ministarstva unutrašnjih poslova (april 1943)}} Četnici su, poput okupatora, prema partizanima, njihovim simpatizerima i porodicama, primenjivali najsvirepije mere: {{izdvojeni citat|1) Protiv zaludele, potpuno obezglavljene i pomahnitale komunističke bande u šumi, sve određene starešine i svo nacionalno naoružano ljudstvo ima povesti beskompromisnu borbu za njihovo potpuno uništenje. Izuzetka u ovome pogledu ne može biti. 4) Ko se uhvati da nosi hranu ili druge potrebe komunistima, a to se tačno utvrdi, komandant brigade sa čije bi teritorije bio takav krivac, odmah će ga streljati i porodicu potpuno uništiti. Kuću spaliti, a stoku zapleniti za izdržavanje gorskih jedinica. 5) Ko se uhvati, a to se od strane komandanta brigade utvrdi, da je krio komuniste, primio u svoju kuću ili im slao makakva obaveštenja, biće najstrožije kažnjen. 6) Ko se uhvati i bude dokazano, da je neko lice videlo komuniste, a nije na najbrži način izvestilo najbližu četničku komandu, biće takođe kažnjeno, u čemu se komandantima brigada ostavlja puna inicijativa. 7) '''Ako u nekom selu bude ubijen makoji četnik, komandant brigade dotične teritorije odmah će streljati deset simpatizera'''.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D0%B5%D1%92%D0%B5%D1%9A%D0%B5_%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%BF%D1%83%D1%81%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D1%81%D1%80%D0%B4%D0%BD%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D1%88%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5_%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%BE%D0%B3_%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%B8_%D1%9A%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D1%86%D0%B0_4.9.1943. Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica 4.9.1943.]</ref>|Naređenje komandanta Komskog korpusa za nemilosrdno uništavanje pripadnika narodnooslobodilačkog pokreta i njihovih porodica (4.9.1943).}} Zbog svega navedenog, mnogi ljudi koji su prišli četnicima na početku ustanka protiv sila Osovine, bili su razočarani preusmerenjem dejstava u borbu protiv partizana. Tako je britanski oficir za vezu Hadson zabeležio: "Nekoliko četničkih jedinica tražilo je da bude oslobođeno zadatka borbe protiv partizana".<ref name="Deakin2"/> === Zabrana sabotaža u Srbiji i učvršćivanje veze s Nijemcima na području NDH (1943) === {{main|Sabotaže u Srbiji u Drugom svjetskom ratu|Neil Selby}} [[Datoteka:Plakat o streljanju DM pristalica iz 1942.jpg|mini|Plakat o streljanju „50 DM pristalica“ zbog rušenja mosta na pruzi Požarevac - Petrovac na Mlavi iz decembra [[1942]].]] U Srbiji, iako su neke četničke pristalice vršile sabotaže, trpeći nemačke odmazde zbog toga, četničko vođstvo je posebno branilo ozbiljnije sabotaža na bitnim saobraćajnicama, pa su čak sprečavali britanske komandose na terenu da ih vrše: {{izdvojeni citat|[[Neil Selby|Major Selby]] imao zadatak da organizuje sabotaže i dotur materijala za iste; „Prema Selbyevim navodima, '''do sabotaža nije došlo zato što ih D.M., odn. njegovi komandanti na terenu na terenu još nisu odobrili'''.“<ref>NAW, T-313, Roll 482, 000544: Izvještaj obavještajnog odjeljenja Vojnog komandanta Jugoistoka o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca u noći 18./19. augusta 1943 (26. august 1943.).</ref>|Izvještaj nemačkog obavještajnog odjeljenja o rezultatima istrage nad zarobljenim britanskim majorom Selbyem, uhvaćenim kod Žitkovca (26. august 1943).}} U izvještaju potpukovnika Klamrotha iz Generalštaba njemačkih oružanih snaga, nakon inspekcijskog putovanja po Balkanu u avgustu 1943. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> konstatuje se da je general Mihailović najstrožije zabranio izvođenje sabotažâ protiv okupacione sile prije eventualnog savezničkog iskrcavanja. Pored toga, pominje se i to da su njemačke obavještajne strukture detaljno upoznate sa kretanjem četničkog komandanta i Vrhovne komande JVuO po Srbiji: {{izdvojeni citat|Pokret Draže Mihailovića: U Srbiji tinja latentni ustanak. Draža Mihailović je liderska priroda i veoma je aktivan. Svaki preuranjeni napad protiv okupacionih snaga u startu je strogo zabranjen. Trenutno se jedino vodi borba protiv komunista. Mora se očekivati jedinstveni napad na okupacione snage, uključujući sabotaže i prepade. Pretpostavlja se da je angloameričko iskrcavanje na Jadranu trenutak za to. Stav Draže Mihailovića prema Angloamerikancima opisan je na sledeći način: „Kao pomagači ste dobrodošli, ali ja ću sâm obnoviti Jugoslaviju!“ Nadzor nad Dražom Mihailovićem je dobar. Nemačke službe vrlo brzo saznaju za njegova boravišta koja neprestano menja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=638&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289888.] </br> ({{jez-njem|"b) Draga [sic!] Mihailowitsch Bewegung: </br> In Serbien schwelt der latente Aufstand. Draga Mihailowitsch ist eine Führernatur und sehr aktiv. Jedes vorzeitige Losschlagen gegen die Besatzungstruppen ist zunächst streng verboten. Zur Zeit nur Kampf gegen Kommunisten. </br> Mit dem einheitlichen Beginn von Sabotage, Überfallen usw. auf Besatzungstruppen muss gerechnet werden. Als Zeitpunkt dafür wird die Landung der Anglo–Amerikaner in der Adria vermutet. Die Einstellung des Draga Mihailowitsch den Anglo–Amerikanern gegenüber wird geschildert: "Als Helfer willkommen, aber ich selbst baue Jugoslawien wieder auf!" Die Überwachung des Draga Mihailowitsch ist gut. Die deutschen Dienststellen kennen sehr bald seine ständig wechselnden Standorte."}})</ref>}} Ipak, kako bi i dalje stvarao privid otpora i zadržao status saveznika, povremeno je inicirao bezazlene diverzije, koje neće izazvati nemačku odmazdu: {{citiranje|Udružite se sa apotekarima. Uzmite od njih praškova za kijanje, suzavce i supervodonik. Na igrankama svrabeće praškove. Upućujte preteća pisma, uznemiravajte telefonom, stvarajte svuda strah i zabunu.<ref name="Kosta Nikolić 2004">Bojan Dimitrijević - Kosta Nikolić: Đeneral Mihailović - biografija, Beograd : Institut za savremenu istoriju, 2004, str 378-9.</ref>|[[Draža Mihailović]] naređuje „misteriozne” sabotaže po gradovima septembra 1943.}} 18. rujna 1943. godine, poručnik Lippert iz Obavještajnog odjela [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] sastavlja izvještaj o posjetu poručnika [[Milana Cvjetićanina]], komandanta Bosanskog korpusa „Gavrilo Princip” [[Dinarska četnička divizija|Dinarske četničke divizije]] JVuO, kojega je [[Kapitulacija Italije|kapitulacija Italije]] zatekla na liječenju u [[Split]]u. Tom prilikom, Cvjetićanin nedvosmisleno poentira: {{izdvojeni citat|Mi četnici znamo da se samo uz pomoć njemačkih trupa može postići efikasno uništenje bandita, jer smo mi četnici za to isuviše slabi.<ref>[https://znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.], str. 273.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=984&rec=313&roll=483 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000981.] <br /> ({{jez-njem|"Wir Cetniks wissen, dass nur durch die deutschen Truppen eine wirksame Vernichtung der Banditen erfolgen kann, da wir Cetniks hierzu zu schwach sind."}})</ref><ref>[https://pescanik.net/pismo-citateljima-blica-i-gledateljima-serije-ravna-gora/ Boris Dežulović: Pismo čitateljima Blica i gledateljima serije “Ravna gora”]</ref>}} [[Datoteka:Marsz wojsk niemieckich w Dalmacji (2-515).jpg|mini|Četnici Dinarske divizije u mimohodu pored motorizovane kolone njemačke 114. divizije (Dalmacija, septembar 1943).<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2018/01/bk0306.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0306 | Photo | 114. Jäger-Division]</ref>]] Nakon [[Kapitulacija Italije u Jugoslaviji|kapitulacije Italije]] [[8. septembar|8. septembra]] [[1943]]. sve četničke snage iz italijanske okupacione zone su, nakon [[Antiosovinska ofanziva JVuO 1943.|sporadičnih sukoba]], uspostavile punu saradnju sa novouspostavljenim nemačkim okupacionim vlastima.<ref>Vidi: [[s:Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade|Uputstvo komandanta nevesinjskog korpusa od 30. decembra 1943. komandantu konjičke brigade]], [[s:Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.|Izveštaj majora JVUO Vasilija Marovića od 17. februara 1944.]], [[s:Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.|Izveštaj kapetana JVUO Franca Kovača od 23. februara 1944.]], itd.</ref> Mihailović je 7. oktobra 1943. naređivao svojim četnicima borbu protiv partizana u Sandžaku "po svaku cenu" i nesukobljavanje sa Nemcima "po svaku cenu".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_9.htm Naređenje Draže Mihailovića od 7. oktobra 1943. komandantima kopusa u zapadnoj Srbiji za mobilizaciju ljudstva i borbu protiv NOVJ u Sandžaku]</ref> Poručnik [[Jovan Pupavac]] pojašnjava u pismu upućenom 10. februara 1944. komandantu Zapadne Bosne JVuO majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]] kako je tekao proces prilaženja četnikâ pod komandom vojvode Momčila Đujića njemačkoj okupacionoj sili: {{izdvojeni citat|Dinarsku oblast sam napustio iz sledećih razloga: 1) Posle propasti Italije u Dalmaciju su došli Nemci. Komandant Dinarske oblasti pop Đujić stupio je u saradnju sa njima, najpre preko [[Mane Rokvić|Mane Rokvića]] koji je došao sa njima iz [[Bosanski Petrovac|Bosanskog Petrovca]]. Kasnije je delegirao kod štaba 114. Nemačke divizije svoga načelnika štaba kapetana Mijovića Novaka. Ljudstvo je postalo Nemačka milicija, primajući od njih redovnu hranu, municiju i dopunu oružja. Nemci su vrlo rado primili saradnju četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_73.htm Izveštaj komandanta 1. brigade Bosanskokrajiškog četničkog korpusa od 10. februara 1944. komandantu korpusa o saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji]</ref>}} U odgovoru koje je 4. oktobra 1943. poslalo Obavještajno odjeljenje 114. lovačke divizije, odbacuju se navodi iz telegrama poslatog od strane štaba 15. brdskog korpusa, u kojem se vojvoda [[Momčilo Đujić]] optužuje za prepade na njemačke trupe i u kojem se traži njegovo hapšenje. Nasuprot takvom zahtjevu, za komandanta [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]] se tvrdi sljedeće: „Uvjerljiva obavještenja i dokumenti nedvojbeno ukazuju da se Đujićeva četnička grupa u dosadašnjoj borbi protiv komunizma pokazala kao pouzdana... Sabotažni akti i prepadi na njemačke trupe dosad se nijesu događali.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=792&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000788.] <br /> ({{jez-njem|"Nach hiesigen sicheren Nachrichten und einwandfreien Unterlagen ist die Cetnikgruppe des Vojvoden Djujic im Kampf gegen die kommunistische Aufstandsbewegung bisher als zuverlässig zu bezeichnen. </br> Sabotageakte und Überfälle gegen die Deutsche Wehrmacht sind bisher nicht erfolgt."}})</ref> U poređenju sa oružanim snagama NDH, obavještajni oficiri 114. divizije Wehrmachta daju i mnogo povoljniju ocjenu za učinkovitost četnika: „Hrvatske trupe i ustaše, već zbog svoje brojnosti, ne mogu predstavljati značajniju podršku; osim toga, njihova borbena vrijednost je poznata. Četnički odredi su se dosad svuda pokazali kao izuzetno aktivni i pouzdani.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=793&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000789.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroatische Wehrmacht und Ustaschaverbände im Bereich sind schon rein zahlenmässig keine nennenswerte Unterstützung; darüber hinaus ist deren Kampfwert hinreichend bekannt. Die Cetnikverbände erweisen sich bisher überall als äusserst rege und zuverlässig."}})</ref> [[File:Četnički komandant u zapadnoj Bosni Uroš Drenović s nemačkim oficirima na terenu.jpg|thumb|Vojvoda [[Uroš Drenović]] (desno), četnički zapovjednik u [[Zapadna Bosna|zapadnoj Bosni]], zajedno sa njemačkim oficirima na terenu.]] U jesen 1943. godine, Vrhovna komanda Vermahta konstatuje prestanak bilo kakve aktivnosti DM protiv njih: {{izdvojeni citat|U jesen 1943. Titov pokret sve je više uzimao maha, a Mihailovićev pokret bio je potisnut na teritoriju Srbije. Komunisti nisu primali samo pomoć od sovjetske Rusije, nego sve više i od Engleza. Italijanska armija je kapitulirala. U ovakvoj novonastaloj situaciji četnički pokret bio je prisiljen da preispita svoj stav prema nemačkoj okupacionoj sili… Bilo kako, od tog vremena prestali su svi napadi Mihailovićevih ljudi protiv nemačke okupacione sile.<ref name="Živković">{{Cite web |title=Nikola Živković, Srbi u Ratnom dnevniku Vrhovne komande Vermahta |url=http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta |access-date=2024-07-08 |archive-date=2016-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160803153944/http://www.scribd.com/doc/34075047/Srbi-u-Dokumentima-Vermahta }}</ref>|Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta}} Četnici u Hercegovini su počeli sarađivati sa njemačkim nadležnim komandama odmah po ulasku njihovih trupa u bivšu italijansku okupacionu zonu: {{izdvojeni citat|Banda koja je napadala u području sjeverno od [[Bileća|Bileće]] i ojačana na oko 1200 ljudi ([[10. hercegovačka udarna brigada|X herceg. brigada]]), uz potporu 800 četnika je odbačena natrag na sjever.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1081&rec=313&roll=190 NARA, T311, Roll 195, frame no. 7450860.] <br /> ({{jez-njem|"Die im Raum N Bileca angreifende und auf etwa 1200 Mann verstärkte Bande (X.He.Brig.) mit Unterstützung von 800 Cetniks nach N zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 18. septembar 1943. godine}} {{izdvojeni citat|SS-divizija „Prinz Eugen“: Komunistička grupa (jačine 1.200 ljudi), koja je sa sjevera nastupala ka Bileći, odbačena je ka sjeveru akcijom 6. čete 2. SS brdskog puka ojačane sa 800 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=483&broj=293 NARA, T313, Roll 483, frame no. 000290.] <br /> ({{jez-njem|"Von Norden gegen Bileca vordringende komm. Gruppe (1200) durch herangeführte 6./SS 2 und 800 Cetniks nach Norden zurückgeworfen."}})</ref>|Dnevni izvještaj 15. brdskog korpusa za 18. septembar 1943.}} {{izdvojeni citat|U oblasti [[Stolac|Stoca]], kao što je već napomenuto, Stolačka i [[Ljubinje|Ljubinjska]] četnička brigada su u saradnji sa našim trupama postigle uspjeh protiv glavnine Desete herceg. brigade.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=636&rec=314&roll=559 NARA, T314, Roll 559, frame no. 000631.] <br /> ({{jez-njem|"b.) Cetniks: </br> Im Raum von STOLAC hat, wie bereits erwähnt, im Zusammengehen mit eigenen Truppen die Cetnikbrig. von STOLAC und LUBINJE gegen die Hauptkräfte der X-herzeg.Brig. Erfolge erzielt."}})</ref>|Komanda 21. brdskog korpusa, Obaveštajno odeljenje, izveštaj o stanju, 27. septembar 1943.}} U izvještaju [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS brdske divizije Prinz Eugen]] od 10. oktobra 1943. godine, poslatom štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], pohvaljuje se lojalno držanje koje su, do tog trenutka, formacije [[Hercegovina|hercegovačkih]] četnikâ pokazale spram njemačkih okupacionih jedinica: {{izdvojeni citat|Četnici: Za borbu protiv komunista u istočnoj Hercegovini mobilisane su jače snage u okruzima [[Trebinje]], [[Bileća]], [[Stolac]] i [[Nevesinje]]. Dosadašnja iskustva s hercegovačkim četnicima mogu se ocijeniti dobrim, a njihovo držanje prema vlastitim trupama lojalnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1335&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001329.] <br /> ({{jez-njem|"Cetniks: Zur Bekämpfung der Kommunisten in der Ost–Herzegowina wurden in den Bezirken Trebinje, Bileca, Stolac u. Nevesinje stärkere Kräfte mobilisiert. Die bisherigen Erfahrungen mit den herzegowinischen Cetniks können als gut, das Verhalten gegenüber der eigenen Truppe kann als loyal bezeichnet werden."}})</ref>}} U odlomku iz mjesečnog izvješća SS divizije »Prinz Eugen«, inače njemačke elitne postrojbe na teritoriji okupirane Jugoslavije, sastavljenog 5. septembra 1943, blagonaklon stav četnika na divizijskom području (Hercegovina) opisan je na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Srbi [četnici — prim.] su se, djelimično, nastavili dokazivati ​​kao '''najpouzdaniji saveznici u borbi protiv crvenih bandi''', a time i protiv komunizma. U borbi protiv bandita uvijek su spremni sarađivati ​​s njemačkim Wehrmachtom, pa čak i podvrgnuti se njegovoj komandi.<ref>Klaus Schmider, ''Partisanenkrieg in Jugoslawien 1941-1944'', Verlag E.S. Mittler & Sohn GmbH, Hamburg/Berlin/Bonn, 2002, s. 307.</ref><ref>[https://www.znaci.org/NARA/T315.php?broj=1272&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frame no. 001266.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben haben sich z.T. weiterhin als die zuverlässigsten Verbündeten im Kampf gegen die roten Banden und damit gegen den Kommunismus erwiesen. Im Kampf gegen die Banditen sind sie jederzeit bereit, mit der deutschen Wehrmacht zusammenzugehen und sich ihr sogar zu unterstellen."}})</ref>|Mjesečni izvještaj 7. SS divizije XV brdskom armijskom korpusu za avgust 1943. godine}} U četničkim izvorima se potvrda ovih navodâ nalazi u naređenju koje je kapetanu Dušanu Đakoviću 6. septembra 1943. uputio potpukovnik [[Slavko Bjelajac]] (pseudonim »Nikola Dekić«), komandant Ličko-kordunaške četničke oblasti. Informišući svog podređenog oficira o ogromnim partizanskim gubicima u [[Bitka na Sutjesci|bici na Sutjesci]], Bjelajac zapisuje: {{izdvojeni citat|Po podatcima koje imamo partizani su kod Sutjeske strašno tučeni. Tvrdi se da su imali 5.000 mrtvih te da su samo naši s mrtvih lješeva partizanskih skinuli oko 200 puškomitraljeza. Četnici u Hercegovini drže pored ostalih mjesta i [[Kalinovik]], [[Foča|Foču]], i [[Čajniče]]. Ustaše su u [[Goražde|Goraždu]]. Njemci se također nalaze u Hercegovini. Dozvolili su bez ikakovih uslova da se na reonu svakog sreza može nalaziti i kretati 400 četnika (jednoj četničkoj grupi dali su 300 pušaka). <br /> U opšte izuzev situacija Hercegovine, Crne Gore, i Istočne Bosne stoji vrlo dobro. <br /> Ove podatke iz Hercegovine javljam Vam radi orjentacije. A u koliko se tiče Njemaca tek da naše stanovništvo zna da ih se ne treba plašiti i da neće vršiti represalije nad mirnim stanovništvom. <br /> Njemci govore u Hercegovini protiv Italijana i kažu da su oni spriječili širenje Srbije do rijeke Bosne protiv volje Njemaca. Optužuju Italiju da je ona dovela Pavelića na vlast. (To sve može i nemora biti tačno). <br /> Naši su zarobili čuvenog [[Nurija Pozderac|Nuriju Pozderca]] i [[Simo Milošević|Simu Miloševića]] u Hercegovini i streljali ih.<ref>Zbornik NOR-a, tom XIV, knjiga 2, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1983, dok. 202, str. 946.</ref>}} Novembra 1943, Nijemci nabrajaju koje su se sve četničke vojvode u NDH upustile u saradnju s njima, kao npr: [[Mane Rokvić]] („izjašnjava se za Nemačku i u slučaju neprijateljskog iskrcavanja stoji sigurno na našoj strani“), [[Momčilo Đujić]] („Ljotićev pristalica“ čijim „prisluškivanjem je više puta dokazano da je slao lažne izveštaje D. M. kako bi se izvukao ispod njegovog uticaja“), [[Uroš Drenović]] („nepomirljiv protivnik komunista“; „više od godinu dana sarađuje otvoreno sa nemačkim Vermahtom“) i drugi.<ref name="ReferenceA"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Cetnikführer, mit denen zusammengearbeitet wurde: </br> Vojvode Rokvic. Energischer Führer der ohne Unterbrechung rückhaltlos mit der deutschen Truppe zusammenarbeitet. Bekennt sich zu Deutschland und steht im Falle einer feindlichen Landung sicher auf unsere Seite. </br> Vojvode Djujic, Ljotic–Anhänger. DM. sucht ihn durch ständigen Druck zu beeinflussen. Durch Überwachung ist bereits mehrfach nachgewiesen, dass Djujic falsche Meldungen an DM. abgesetzt hat, um sich seinem Einfluss zu entziehen. Djujic wird seitens der. Div. im bewusster Übertreibung als besonders aktiver Kämpfer gegen den Kommunismus in Verbindung mit der deutschen Wehrmacht herausgestellt. </br> Vojvode Drenovic. Gerade Persönlichkeit, unversöhnlicher Kommunistengegner (kommunistische Untaten an seiner Ehefrau, die den Tod herbeiführten), bezeichnet sich als Beschützer seiner pravoslavischen Volksgenossen. Arbeitet länger als 1 Jahr offen mit deutscher Wehrmacht zusammen. Von DM. angestrebte Beeinflussung bisher ohne Erfolg."}})</ref> U ovom strogo povjerljivom izvještaju, obavještajni oficiri XV brdskog armijskog korpusa dopisuju još i sljedeće: „Čitav niz drugih četničkih vođâ na području južno od [[Bihać]]a, neumoljivi su protivnici komunizma i dobri vojnici. Svi su se istakli u saradnji sa [našim] trupama, a kao svoj zadatak označavaju zaštitu pravoslavnog stanovništva od uništenja.“<ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 44, str. 86.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=347&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Eine Reihe weiterer Cetnikführer im Raum südl. Bihac unerbittliche Kommunistengegner und gute Soldaten haben sich in der Zusammenarbeit mit der Truppe bewährt, und sehen es als ihr Ziel an, den pravoslavischen Volksteil vor der Ausrottung zu bewahren."}})</ref> U izvještaju [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. godine zaključuje se da bi osiguranje dugih linija snabdijevanja bez četnika bilo „nezamislivo“.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=343&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000339.] <br /> ({{jez-njem|"Die Sicherung der langen Nachschubwege der Division ist ohne Unterstützung det zugeteilten Cetnik–Stützpunkte, wenn nicht ausreichend deutsche Kräfte oder kampffähige kroatische Truppen zur Verfügung gestellt werden, undenkbar."}})</ref> 19. novembra 1943. potpisani su i na snagu stupaju prvi [[Ugovori o saradnji četnika i Vermahta|ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta]], koji četnicima nameću obavezu "da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih".<ref>https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm</ref> 30. novembra 1943. godine [[Dragoljub Draža Mihailović|general Mihailović]] naređuje [[Ljubomir Jovanović Patak|Ljubi Patku]], komandantu Timočkog korpusa, da protera britanskog majora Erika Grinvuda koji hoće da vrši akcije protiv Nemaca bez njegovog dopuštenja: {{izdvojeni citat|Kod vas je tamo engleski major Grinvud sa telegrafistom. To je posledica prosjačenja materijala. Nije došao da vas pomogne u materijalu već da uništi naša sela za neku sitnu sabotažu. '''Naređujem da Grinvuda sa celom pratnjom najurite kao kučku''' po mom naređenju jer je pošao na teren bez mog odobrenja. Ponavljam najurite ga kao kučku i izvestite.<ref>https://www.znaci.org/00001/4_14_3_42.htm</ref>|Depeša generala Mihailovića Ljubi Patku od 30. novembra 1943.}} Saveznički komandant Sredozemlja uskoro i sam uviđa da se Mihailović bavi sporednim aktivnostima, uz izbegavanje da preduzme nešto na komunikacijama vitalnim za [[Saveznici|Saveznike]] i za Nemce. Stoga je [[9. decembar|9. decembra]] [[1943]]. poslao [[Dragoljub Mihailović|Mihailoviću]] telegram kojim zahteva izvršenje specifikovanih napada na komunikacije, a koji počinje rečima: {{izdvojeni citat|Sloboda kojom se Nemci služe železničkim prugama od Grčke do Beograda za prevoz i izdržavanje trupa nepodnošljiva je.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_250.htm, Obaveštenje brigadira Armstronga od 9. decembra 1943. Draži Mihailoviću o zahtevu Komande britanskih trupa na Srednjem istoku da četnici izvrše dve sabotaže protiv Nemaca]{{Dead link|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XIV (četnički dokumenti), knjiga 3, Vojnoistorijski institut, Beograd - prilog II</ref>}} === Potpisivanje ugovora o saradnji četnika i Vermahta u Srbiji (1943-1944) === {{Poseban članak|Ugovori o saradnji četnika i Vermahta}} [[Datoteka:Zone odgovornosti četnika, prema sporazumu sa Nemcima.png|thumb|Zone odgovornosti četničkih komandanata u okupiranoj Srbiji, prema sporazumu sa Nemcima 1943. [[Jevrem Simić]] i [[Nikola Kalabić]] (roze), [[Vojislav Lukačević]] (plavo), [[Ljuba Jovanović Patak]] (zeleno) i [[Mihailo Čačić]] (sivo).]] [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za Jugoistok, inicirao je pregovore koji će rezultirati potpisivanjem [[Ugovori o saradnji između JVuO i komande Jugoistoka|ugovora o zajedničkoj borbi]]. Mihailović je polovinom novembra 1943. svojim komandantima naredio da sarađuju sa Nemcima; on sam nije mogao javno da stupi u saradnju "zbog raspoloženja naroda".<ref>https://www.znaci.org/images/ktb_okw_III_6_1304.jpg KTB OKW (Kriegstagebuch des Oberkommando der Wehrmacht) - Ratni dnevnik vrhovne komande Vermahta, šesta knjiga</ref> Ugovore su to potpisivali ovlašćeni Mihailovićevi komandanti i ljudi iz vojnog rukovodstva. Prvi ugovor o saradnji potpisan je 19. 11. 1943. između [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]], komandanta Mileševskog korpusa JVuO i nemačkog komandanta Jugoistoka koga je predstavljao fon Frede, glasio je: {{Wikisource|Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.}} {{izdvojeni citat| 2) Primirje treba da bude pretpostavka za zajedničku borbu protiv komunista. 4) Obaveza Lukačevića da nijedan pripadnik njemu potčinjenih jedinica neće delovati na strani sila koje su u ratu sa Nemačkom. 5) Prepuštanje područja borbenih dejstava četničkim odredima radi samostalnog vođenja borbe, koju vodi i nemački Vermaht. 6) Uključivanje četničkih odreda prilikom većih zajedničkih operacija pod nemačko zapovedništvo. U tom periodu nemačko vodstvo izdaje borbene naloge četničkim odredima. 8) Razmena štabova za vezu. 9) Isporuke nemačke municije radi sprovođenja zajedničkih borbenih zadataka u skladu sa vojnim potrebama. 10) Sporazum se mora držati u tajnosti.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_260.htm SPORAZUM IZMEĐU KOMANDANTA JUGOISTOKA I MAJORA VOJISLAVA LUKAČEVIĆA OD 19. NOVEMBRA 1943. O SARADNJI ČETNIKA SA NEMAČKIM TRUPAMA U BORBAMA PROTIV NARODNOOSLOBODILACKE VOJSKE JUGOSLAVIJE]</ref>|Sporazum Nemaca i majora [[Vojislav Lukačević|Vojislava Lukačevića]] (19. 11. 43.)}} 27. novembra je potpisan ugovor sa [[Nikola Kalabić|Nikolom Kalabićem]].<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_262.htm Sporazum od 27. novembra 1943. između pukovnika Jevrema Simića i kapetana Nikole Kalabića sa nemačkim predstavnikom o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> U narednim nedeljama ugovori su potpisani i sa drugim komandantima korpusa od operativne važnosti. Iako Mihailović lično nije potpisao ni jedan ugovor, ovim ugovorima je bio pokriven veći deo nemačke okupacione zone u Srbiji. {{izdvojeni citat|Ovaj ugovor, kao i buduće mjere, trebalo bi da se baziraju na međusobnom povjerenju i volji da se komunizam uništi, zemlja umiri a Srbiji omogući stabilna budućnost u okvirima Evrope oslobođene od komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=974&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frames no. 000969—000970: Sporazum između Krajskomandanture Zaječar i potpukovnika Ljube Jovanovića Patka o nenapadanju i saradnji u borbi protiv NOVJ (23./25. decembar 1943.)] </br> ({{jez-njem|"Diese Vereinbarung sowie die zukünftigen Massnahmen sollen getragen sein vom gegenseitigen Vertrauen und dem Willen, den Kommunismus zu vernichten, das Land zu befrieden und Serbien einer geordneten Zukunft im Rahmen eines vom Kommunismus befreiten Europas entgegenzuführen."}})</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Ljuba Jovanović Patak|Ljube Jovanovića Patka]] o borbi protiv partizana u Srbiji (decembar [[1943]]).}} 30. novembra 1943. godine i poručnik Milorad Vasić moli generala Mihailovića da mu odobri vezu sa Nijemcima, u cilju opskrbe streljivom, garantujući mu potpunu diskreciju u radu: {{izdvojeni citat|Molim da mi dozvolite da ovu priliku iskoristim i dobijem municiju i ostalo, što mi je neophodno potrebno, a da pritom čast organizacije i Vaš autoritet u narodu ne bude ničim povređen.<ref>AVII, reg. br. 8/1, kut. 276, dep. 11690—11691.</ref><ref>Branko Latas, Četničko-nemački sporazumi o saradnji u Srbiji (1943-1944), Vojnoistorijski glasnik br. 2/1978, Beograd, str. 344.</ref>}} Ugovori su bili u znatnoj meri tipizirani, nalik na sporazum između vojnog zapovednika Jugoistoka i inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića: {{izdvojeni citat|Cilj sporazuma je zajednička borba protiv komunističkih partizana, pa će stoga sve jedinice DM-četnika, potčinjene pukovniku Jevremu Simiću, biti uključene u borbu nemačke i bugarske vojske, kao i srpskih vladinih trupa, protiv komunista. U vezi s tim predviđa se uspostavljanje zajedničke obaveštajne službe kao i uzajamna podrška.<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%A1%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B7%D1%83%D0%BC_%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B8%D1%85_%D0%BE%D0%B4%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5_%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%BF%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B0_%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%9B%D0%B0_%D0%B8_%D0%B2%D0%BE%D1%98%D0%BD%D0%BE%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_23.1.1944 Sporazum inspektora četničkih odreda Draže Mihailovića pukovnika Jevrema Simića i vojnoupravnog zapovednika Jugoistoka od 23.1.1944.]</ref>|Sporazum Nemaca i potpukovnika [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]] (januara [[1944]]).}} Komandant Jugoistoka i [[Armijska grupa F|Armijske grupe F]] [[Maksimilijan fon Vajhs|fon Vajhs]] izdao je [[21. novembra]] [[1943]]. uputstvo o saradnji sa četnicima koje, između ostalog, predviđa izručenje Saveznika ("da prekinu sve veze sa silama koje se nalaze u ratu sa Nemačkom i da izruče štabove za vezu tih sila koji se nalaze kod njih"). Fon Vajhs upozorava da se "lojalna orijentacija pojedinih četničkih odreda ne sme uopštiti", jer neki još uvek izvode prepade i sabotaže, ali "propagandu protiv četničkog pokreta treba obustaviti", do daljnjeg.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_3_166.htm Objašnjenje komandanta Jugoistoka od 21. novembra 1943. o cilju i načinu sklapanja sporazuma sa četničkim komandantima]</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/291.htm Karl Hnilicka: DAS ENDE AUF DEM BALKAN 1944/45], Musterschmidt-Verlag Göttingen, strana 268</ref> Sporazum između Vermahta i četničkog komandanta [[Mihajlo Čačić|Mihajla Čačića]], komandanta četničke Ravaničke brigade, uključuje i hvatanje [[rudar]]a koji su pobegli u šumu, i njihovo vraćanje u [[rudnik]]e uglja.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_264.htm Sporazum komandanta Jugoistoka sa komandantom Ravaničke brigade od 14. decembra 1943. o saradnji četnika sa nemačkim trupama u borbama protiv NOVJ]</ref> Sporazum Vermahta i [[Jevrem Simić|Jevrema Simića]], inspektora odreda Draže Mihailovića, predviđa da "četnici DM stavljaju na raspolaganje snagama poretka svoje podatke i svoju obaveštajnu službu" za borbu protiv partizanskog pokreta.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_267.htm Izveštaj Abver-grupe od 23. januara 1944. o sklopljenom sporazumu između vojnoupravnog komandanta Jugoistoka i inspektora četničkih jedinica u Srbiji]</ref> Sporazum Vermahta i potpukovnika Ljube Jovanovića, vođe Dražinih odreda u okrugu [[Zaječar]], četnicima omogućuje punu sloboda kretanja "danju i noću na celom području na koje se odnosi sporazum".<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_266.htm Sporazum između Krajskomandanture u Zaječaru i komandanta Timočkog korpusa od 25. decembra 1943. o saradnji u borbama protiv NOVJ]</ref> {{izdvojeni citat|Srbija i Hrvatska: kao i ranije, na ovom prostoru stoje dva suprotstavljena tabora — komunistički pod Titom i nacionalistički pod generalom Mihailovićem. Zbog brojčane premoći i veće borbene vrijednosti, komunisti su u posljednje vrijeme zadali nacionalistima niz teških udaraca. To je rezultiralo u traženju njemačke pomoći od strane nekoliko D.M.-komandanata. Već je došlo i do niza sporazuma, kojim se D.M.-jedinice obavezuju na obustavljanje neprijateljstava protiv Wehrmachta, čime im se omogućuje nesmetana borba protiv komunista.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=900&rec=311&roll=175 NARA, T311, Roll 175, frame no. 000895: Prikaz neprijateljskog stanja u Sredozemlju od strane generalštabnog majora Warnstorff-a (dodatak zabilješki sa sastanka kod načelnika štaba Grupe armija „E“ od 9. decembra 1943.).] </br> ({{jez-njem|"Serbien–Kroatien: Hier stehen sich nach wie vor die nationalen Kräfte des Draca Michaylovic[sic!] und die kommunistischen Kräfte des Tito gegenüber. Infolge der zahlenmässigen und in Bezug auf die Kampfstärke starken Uberlegenheit der kommunistischen Verbände ist in der letzten Zeit DM mit seinen Kräften stark angeschlagen worden. Dies hatte zur Folge, dass verschiedene DM–Führer mit ihren Verbänden Anlehnung an die deutsche Besatzungsmacht suchten. Es sind bereits Abmachungen zu Stande gekommen, auf Grund deren DM–Verbände ihre Kampfhandlungen der deutschen Wehrmacht gegenüber einstellen und ihnen ungestörte Kampfführung den Kommunisten gegenüber zugesichert wurde."}})</ref>|Nemački prikaz stanja u Sredozemlju od 9. decembra 1943.}} I prije nego je došlo do parafiranja ugovorâ, kapetan [[Dušan Radović (četnik)|Dušan Radović]], komandant Zlatiborskog korpusa JVuO, obavijestio je 18. novembra 1943. generala Mihailovića da njemačke i bugarske okupacione trupe, uz velike poteškoće, nastoje zaustaviti ofanzivu snaga NOVJ nadomak [[Užice|Užica]], kao i da im četničke jedinice pod njegovom komandom pružaju značajnu borbenu pomoć, tj. napadaju partizane kako bi oslabili njihov pritisak na okupatora. Iz izvještaja se vidi i da je ravnogorski kapetan Milorad Mitić bio zadužen za održavanje kontakatâ s Nijemcima: {{izdvojeni citat|Noću, 17/18 ov.m-ca oko 21,30 časova, komunisti su jačim snagama napali Bugare i Nemce u Kremnima i posle osmočasovne borbe komunisti su potpuno razbili oko 1800 Bugara i 200 Nemaca... Bugari se u najvećem neredu i bez oružja povlače za Užice. Beže glavom bez obzira. Tenkove su odvukli za Užice, dok je izgleda bugarska artilerija pala u ruke partizanima. U momentu pisanja ovog izveštaja jedan izvesni deo Bugara, koji se organizovano povlači, vodi borbu sa komunistima u Biosci. Naši delovi stupili su u borbu kod Bioske iz pravca s. Kneževići. Mišljenja sam da će u toku današnjeg dana pasti i Bioska i da će komunisti navaliti za Užice. Ja gde god mogu napadaću. Stanje je vrlo ozbiljno! Kapetan Mitić, presvučen u civilno odelo, viđen je u Užicu sa Nemcima. Posle je u jednom nemačkom automobilu otišao kako kažu za Beograd kamo ga Vi šaljete radi hvatanja neke veze i sporazuma. Ova se vest širi naglo.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_34.htm Izveštaj komandanta Zlatiborskog korpusa od 18. novembra 1943. Draži Mihailoviću o borbama četnika i nemačkih i bugarskih jedinica protiv NOVJ kod Kremana]</ref>}} U depeši od 28. decembra 1943. poslatoj Vrhovnoj komandi JVuO od strane potpukovnika [[Petar Baćović|Petra Baćovića]], govori se o sastanku koji je [[Todor Perović]], predstavnik Komande operativnih jedinica istočne Bosne i Hercegovine, održao u [[Sarajevo|Sarajevu]] sa njemačkim generalom Wernerom Frommom: {{izdvojeni citat|Perović se vratio iz Sarajeva. U Sarajevu bio je kod generala Froma, komandanta pozadine celog Balkana. Između ostalog rekao mu je: »Srbi su istinski borci protivu partizana, mi Nemci cenimo borbu vaših ljudi. U tome se ističe naročito vaš kraj. Naročito cenimo saradnju majora Lukačevića. U kratko vreme prisajediniće se srpski krajevi Srbiji i u tom slučaju srpski će narod dobiti punu ekonomsku pomoć. U najkraćem roku dolazi još 12 divizija naših na teritoriju Jugoslavije radi potpunog likvidiranja partizana. Imamo jedan letak koji je izdao potpukovnik Borota za istočnu Bosnu, gde poziva narod da ga sluša kao novog komandanta, ali mi znamo da je komandant Baćović. Budite uvereni da će do proleća biti raščišćeno sa partizanima«.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_52.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 16-30. decembra 1943. godine]</ref>}} Iako je Draža Mihailović sugerisao svojim komandantima da »koriste jedne neprijatelje protiv drugih«,<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 1a/1, depeša br. 361.</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_58.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 14. januara 1944. godine]</ref> u praksi se ova floskula isključivo odnosila na borbu četnika protiv partizana, skupa sa okupatorima i kvislinzima. U depeši majoru [[Zaharije Ostojić|Zahariju Ostojiću]] (pseudonim »Sto-Sto«) od 30. januara 1944. godine, poslatoj u povodu pokušaja snagâ [[NOV i POJ]] da prodru u [[Sandžak]], general Dragoljub Mihailović otkriva što je zapravo pravi cilj četničke kolaboracije: {{izdvojeni citat|Vodite računa o Nemcima i Bugarima i iskoristite njihovu akciju protiv crvenih do krajnjih mogućnosti. Napad na [[Pljevlja|Pljevlje]] iskoristite za napad s leđa na komuniste.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} Vrlo moguće da je general Mihailović samo usvojio prijedloge koje mu je major Ostojić uputio u pismu od 6. decembra 1943. godine, gdje apostrofira sljedeće: {{izdvojeni citat|Koristeći se akcijom okupatora protiv komunista, mi ćemo verovatno u roku od mesec-dva dana opet imati situaciju u Sandžaku, Crnoj Gori, Hercegovini i Bosni u našim rukama. [...] Učeći se na sopstvenim greškama, smatram da se mora najhitnije preduzeti sledeće: 1) Stvoriti u najkraćem roku što jače pokretne borbene snage — leteće brigade i korpuse — a naročito tamo gde se za to ima mogućnosti. 2) '''Koristeći se akcijom okupatora i satelita, upotrebiti sve raspoložive snage za potpuno čišćenje od komunista svih srpskih pokrajina'''. 3) U radu pod 2) ostvariti međusobno potpomaganje iz susednih pokrajina do maksimuma.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_43.htm Pismo majora Zaharija Ostojića od 6. decembra 1943. Draži Mihailoviću o potrebi većeg angažovanja četnika s okupatorskim trupama radi sprečavanja prodora jedinica NOVJ u Srbiju]</ref>|Pismo majora Ostojića generalu Mihailoviću od 6. decembra 1943. godine}} Četničko-njemački odnosi bili su opterećeni međusobnim nepovjerenjem i sviješću o suprotstavljenosti ciljeva i interesa dviju stranâ. U telegramu koji je 29. januara [[1944]]. godine [[Joachim von Ribbentrop]], njemački ministar vanjskih poslova, uputio specijalnom opunomoćeniku za Jugoistočnu Evropu [[Hermann Neubacher|Hermannu Neubacheru]], reflektuje se jasan stav političkog i vojnog vrha u [[Berlin]]u o generalu Draži Mihailoviću, dok su podređenima date precizne smjernice za držanje prema četničkom pokretu: {{izdvojeni citat|Jedino se mogu ćuteći trpeti privremeni aranžmani nižih vojnih komandi sa Dražom Mihailovićem s ciljem suzbijanja zajedničkog neprijatelja Tita. On i njegovi ljudi ostaju i dalje, na kraju, naši neprijatelji. Zato je sada, kao i do sada, potrebno biti krajnje oprezan prema Draži Mihailoviću i njegovim četnicima, a naročito se ne sme nijednog trenutka izgubiti iz vida da će pomoć koju mu mi sada direktno ili indirektno pružamo radi vođenja borbe protiv Tita, kasnije najverovatnije biti upotrebljena protiv nas... Rat na Balkanu Nemačka je vodila zato da bi jednom zauvek uništila srpsko žarište nemira... Mi nemamo, otud, nikakvog interesa da ponovo razbuktavamo velikosrpski duh.<ref>Akten zur deutschen auswartigen Politik — ADAP/E/VII, s. 374–375.</ref><ref>Vasa Kazimirović, NDH u svetlosti dokumenata, Nova knjiga/Narodna knjiga, Beograd, 1987, str. 169.</ref><ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005. str. 20.</ref>}} Izveštaje o sklapanju ugovora četnika sa Wehrmachtom presrele su i dešifrovale savezničke obaveštajne službe, što je imalo bitnu ulogu u konačnom opredeljivanju [[Čerčil]]a za Tita, a protiv Mihailovića.<ref>Cripps, John (2001). "Mihailović or Tito? How the Codebreakers Helped Churchill Choose". {{ISBN|0593 049101}}</ref> No, Nemci nisu bili zadovoljni primenom nekih sporazuma, jer je uprkos njima dolazilo do incidenata, odnosno diverzija i napada na pripadnike [[Srpska Državna Straža|Srpske Državne Straže]] od strane četnika, usled čega je general [[Hans Felber]] pokrenuo nekoliko hapšenja i racija protiv četnika počev od februara [[1944]]. === Borbe pod nemačkom komandom (1943) === {{main|Operacija Kugelblic}} [[Datoteka:Chetniks and Germans in Herzegovina in 1943.jpg|minijatura|Četnici i Nemci u Hercegovini 1943.]] [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 101I-005-0018-07, Jugoslawien, Polizeieinsatz mit Spähpanzer.jpg|thumb|Nemačka lokalna milicija sa italijanskim bornim kolima (izvor: ''Bundesarchiv'', [[1943]]).]] {{izdvojeni citat|„Borbeno sadejstvo sa četničkim grupama duž glavne saobraćajnice [[Bihać]] — [[Gračac]] — [[Knin]] — [[Drniš]] — [[Šibenik]] sastoji se u tome što su četnici okupljeni u posebnim uporištima uz oslonac na nemačke trupe. Četničke vođe primaju naloge i uputstva o vršenju zadataka obezbeđenja i izviđanja od zapovednika nemačkih uporišta.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=346&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000342—000343.] </br> ({{jez-njem|"Kampfgemeinschaften mit Cetnikgruppen bestehen entlang der Hauptversorgungsstrasse Bihac – Gracac – Knin – Drnis – Sibenik derart, dass die Cetniks in besonderen Stützpunkten in Anlehnung an deutsche Truppen zusammengefasst sind. Die Cetnikführer erhalten Aufträge und Weisungen für Sicherungs– und Aufklärungsaufgaben durch deutsche Stützpunktführer."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_259.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. novembra 1943. Štabu 2. oklopne armije o saradnji četnika sa nemačkim trupama u NDH]</ref>|Njemački izveštaj o saradnji sa četnicima protiv partizana u Dalmaciji i Bosni (19. novembar [[1943]]).}} Kratko po zauzimanju italijanske okupacione zone od strane njemačkih trupâ, četnici s teritorije [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] stupaju u borbeno savezništvo sa njima. Kako javlja obavještajno odjeljenje [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], u blizini [[Plitvička Jezera (općina)|Plitvičkih Jezera]] došlo je krajem septembra 1943. godine do prvog krupnijeg angažiranja lokalnih četničkih jedinicâ na njemačkoj strani. Ovom prilikom su četnici nanijeli partizanima ozbiljne gubitke: {{izdvojeni citat|Agent za vezu javlja o izviđanju od 27. IX: Jaka skupina lojalnih četnika s njemačkom opremom provalila je 20. septembra na područje [[Korenica|Korenice]], [[Prijeboj (Plitvička jezera)|Prijeboj]]a (16 km zap. od [[Bihać]]a), Babinog Potoka (28 km z. od Bihaća), [[Krbavica|Krbavice]] (23 km jz. do Bihaća), te uništila sve komunističke prometne veze. Četnici su nanijeli velike gubitke komunistima kod Mirić Štropine (3 sjz. od Prijeboja), 350 mrtvih.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=313&roll=196&broj=390 NARA, T313, Roll 196, frame no. 7457118.] <br /> ({{jez-njem|"29.9. V–Mann meldet Beobachtung vom 27.9.: </br> Starke Gruppe loyaler Cetniks mit deutscher Ausrüstung an 20.9. in Raum Korenica (1558), Prijeboj (16 W), Babin Potok (28 W), Krbavica (23 SW), alles Bihac, eingebrochen und haben alle Verkehrsverbindungen der Kommunisten vernichtet. Cetniks haben bei Miric Stropina (3 NW Prijeboj) den Kommunisten große Verluste, 350 Tote, beigebracht."}})</ref>|Dodatak dnevnom izvještaju obavještajnog odjeljenja 2. oklopne armije za 3. oktobar 1943.}} U izvorima njemačke provenijencije iz ovog perioda navodi se da su četničke jedinice asistirale okupatoru i pri izbacivanju partizana iz [[Bosansko Grahovo|Bosanskog Grahova]]: {{izdvojeni citat|Četnici na putu za snabdijevanje Gospić — Gračac, Knin — Vrlika i Knin — Drniš, i pored oprečnih poruka DM-u, nikad ne pokazuju neprijateljstvo; naprotiv, dobro su sarađivali sa 114. lovačkom divizijom u zasjedama i [zajedno] zauzeli Bos. Grahovo.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=98&rec=314&roll=560 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000093.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Lagebericht vom 27.9. bis 27.10.1943. </br> Die Cetniks an den Nachschubstrassen Gospic – Gracac, Knin – Vrlika und Knin – Drnis sind bisher trotz abweichender Meldungen an DM. nirgends feindselig aufgetreten, haben vielmehr in Hinterhalten mit der 114.Jäg.Div. gut zusammengearbeitet und Bos.Grahovo genommen."}})</ref>|Obavještajno odjeljenje [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], izvještaj za period od 27. septembra do 27. oktobra 1943.}} U naređenju poslatom 23. oktobra 1943. iz [[114. lovačka divizija (Njemačka)|114. lovačke divizije]] Wehrmachta, koja je bila smještena na teritoriji kvislinške NDH, navodi se sljedeće: {{izdvojeni citat|Od 1. novembra 1943. svi pripadnici domaćih jedinica (četnici, ustaše i hrvatska žandarmerija) moraju imati njemačke propusnice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=315&roll=1295&broj=606 NARA, T315, Roll 1295, frame no. 000600.] <br /> ({{jez-njem|"Ab 1.11.43 müssen sämtliche Cetnik–, Ustascha–, und kroatische Gendarmerie–Angehörige im Besitz von Ausweisen der Abteilung Ic sein."}})</ref>|Divizijska naredba br. 122 od 23. X 1943. godine}} U jednoj procjeni stanja snabdijevanja, poslatoj 25. oktobra 1943. štabu [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]] iz 114. divizije, razmotreni su modaliteti „skladištenja zalihâ [hrane] tokom zime i opskrbe za 9.500 četnika, ustaša, zarobljenika i civilnog stanovništva“, i data je projekcija da bi tovarni prostor zapremine 12 [[Tona|tona]] bio dovoljan za podmirenje dnevnih potrebâ ove grupe („9.500 ustaša, četnika, itd.“).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1362&rec=314&roll=554 NARA, T314, Roll 554, frames no. 001356—001357.] <br /> ({{jez-njem|"Anlage 1 zur Beurteilung der Versorgungslage vom 25. Oktober 1943. </br> a.) Berücksichtigung der Winterbevorratung und Versorgung der 9500 Cetniks, Ustaschen, Gefangenen und Zivilbevölkerung; </br> Dabei ist die Versorgung der 9.500 Ustaschen, Cetniks usw. im hiesigen Raum nicht in Rechnung gestellt. Es würden also hierfür noch täglich 12 to Laderaum möglich sein."}})</ref> Takođe, u naredbi o snabdijevanju iz 114. divizije Wehrmachta s početka decembra 1943. godine, precizno je određeno dnevno sljedovanje četničkih jedinicâ u zoni odgovornosti divizije (najvjerovatnije je riječ o [[Dinarska divizija JVuO|Dinarskoj diviziji JVuO]] pod [[Momčilo Đujić|Đujićevom]] komandom): {{izdvojeni citat|Od sada se četnicima izdaje sljedovanje koje se sastoji od: </br> 1 porcija hljeba; 1 porcija povrća; 1 porcija namaza (mast ili marmelada); 1 porcija soli; 2 porcije napitka; 1 porcija duhana.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=822&rec=315&roll=1295 NARA, T315, Roll 1295, frames no. 000815—000816.] <br /> ({{jez-njem|"Verpflegung der Cetniks: </br> Als Verpflegung für Cetniks sind ab sofort nur folgende Portionen auszugeben bezw. zu empfangen: </br> 1 Brotportion, </br> 1 Gemüseportion, </br> 1 Brotaufstrichportion (Fett oder Marmelade), </br> 1 Salzportion, </br> 2 Getränkeportionen, </br> 1 Tabakportion."}})</ref>|Posebna direktiva za snabdijevanje br. 65/43 (2.12.43)}} {{izdvojeni citat|Četnici dobijaju snabdijevanje u skladu sa listama imena koje se stalno kontrolišu; municija za pješadijsko naoružanje se izdaje povremeno, uz strogu kontrolu potrošnje; svaki četnik nosi zvaničnu iskaznicu – oni bez iskaznice se hapse i razoružavaju.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=342&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frame no. 000338.] ({{jez-njem|"Die Division gewährt den nach eigenen Wünschen beweglich und abseits ihrer Wohnorte eingesetzten Cetniks Verpflegungszuschüsse. Der Verpflegungsempfang wird nach namentlichen Listen getätigt, die Verteilung wird überwacht. Nach den gleichen Richtlinien werden von Zeit zu Zeit Gewehr– und MG–Munition im Rahmen des nachgewiesenen Verschusses ausgegeben. Der Verbrauch wird nach der jeweiligen Lage auch einigermassen genau überprüft. Jeder Cetnik muss einen namentlichen Ausweis mit der Nummer seiner Handwaffe (Gewehr– oder Pistolen–Nr.), der Unterschrift des zuständigen Kommandanten und des Ic der Division versehen, besitzen. Ohne Ausweis angetroffene Cetniks werden im Einvernehmen mit den Cetnik–Führern festgenommen und entwaffnet."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima (5. novembar 1943).}} U izvještaju [[114. lovačka divizija|114. lovačke divizije]] od 5. novembra 1943. detaljno se opisuje saradnja jedinica [[Wehrmacht]]a sa snagama pod komandom vojvodâ [[Momčilo Đujić|Momčila Đujića]], [[Mane Rokvić|Maneta Rokvića]] i [[Radomira Ðekića Ðeda]]. Njemački oficiri zaključuju da okupator ima veliku korist od četnika: {{izdvojeni citat|Četnički vojvoda Mane Rokvić može se opisati kao apsolutno pouzdan. Već je pružio vrijedne usluge u oblasti [[Bosanski Petrovac|Bos. Petrovca]] gdje je bio raspoređen u prethodnici tokom čitavog napredovanja divizije, svuda uspostavljajući kontakt sa lokalnim četničkim jedinicama i značajno doprinoseći uspostavljanju povjerenja civilnog stanovništva u njemački Vermaht. Njegove mjere za održavanje discipline među četnicima i njegov oštar obračun sa sumnjivim [licima] i banditima dobro su poznati. [...] Iako se Đujić ne može smatrati potpuno pouzdanim, njegova podrška u borbi protiv komunizma trenutno je dragocjena. Divizija će učiniti sve što je u njenoj moći da ga u javnosti prikaže toliko pronjemački nastrojenim kako bi njegov povratak u neprijateljski tabor jednog dana bio onemogućen. [...] Četnički vojvoda Ðedo potiče iz Crne Gore i pristalica je pokreta Koste Pećanca, koji je, na osnovu prethodnog iskustva, održavao jasnu distancu od pokreta DM. Ðedo ostavlja veoma dobar lični utisak, izrazito je drzak [u borbi] protiv bandita i sumnjivih, i jasno je naklonjen njemačkom Vermahtu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=341&rec=314&roll=566 NARA, T314, Roll 566, frames no. 000337—000341.] </br> ({{jez-njem|"Der Cetnik–Vojvode Mane Rockvic [sic!] ist als unbedingt zuverlässig zu bezeichnen. Er hat bereits im Raum Bos. Petrovac wertvolle Dienst geleistet und war auch während des ganzen Vormarsches der Division bei der Spitze eingesetzt, stellte überall die Verbindung mit den örtlichen Cetnik–Einheiten her und hat in starken Masse für die Begründung des Vertrauens der Zivilbevölkerung zur deutschen Wehrmacht beigetragen. Seine Massnahmen zur Erhaltung der Disziplin unter den Cetniks, sein scharfes Durchgreifen gegen Verdächtige und Banditen, sind bekannt. </br> Wenn auch Djujic als nicht voll zuverlässig angesehen werden kann, so ist aber seine Unterstützung im Kampf gegen den Kommunismus z.Zt. wertvoll. Seitens der Division wird alles versucht werden, um ihm in der Öffentlichkeit soweit als deutschfreundlich herauszustellen, dass ihm eines Tages der Rückzug in das feindliche Lager unmöglich gemacht wird. </br> Der Cetnik–Vojvode Dzedo stammt aus Montenegro, ist Anhänger Richtung Kosta Pecanac, die nach bisherigen Erfahrungen klaren Abstand zur D.M.–Bewegung gehalten hat. Dzedo macht persönlich einen sehr guten Eindruck, ist ein ausgesprochener Draufgänger gegen Banditen wie Verdächtige und der Deutschen Wehrmacht eindeutig zugeneigt."}})</ref>|Izvještaj 114. lovačke divizije o rezultatima saradnje sa četnicima od 5. novembra 1943.}} {{izdvojeni citat|Glavna komanda predlaže stvaranje oficirske ispostave pri štabu XV brd. korpusa za nadzor i vođenje četničkih grupâ koje se koriste za zaštitu cesta za snabdijevanje, željezničkih pruga i važnijih ratnih pogona.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=554&broj=90 NARA, T314, Roll 554, frame no. 000084.] </br> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. beantragt Schaffung einer Offz.–Planstelle beim Stab XV.Geb.A.K. zur Überwachung und Anleitung der Cetnikverbände, die zur Sicherung von Nachschubstrassen, Eisenbahnen und kriegswichtiger Anlagen eingesetzt sind."}})</ref>}} Jedan od četničkih komandanata koji se dosljedno isticao kontinuiranom kolaboracijom sa njemačkim okupatorom bio je vojvoda [[Uroš Drenović]]. Nadležni okupacioni organi bili su zadovoljni ostvarenim stepenom saradnje s Drenovićem, što se vidi i iz izvještaja XV brdskog armijskog korpusa od 26. XI 1943, u kom se pohvaljuje njegovo „lojalno držanje“: {{izdvojeni citat|Predmet: </br> Nemačka komanda za vezu kod četničkog vođe Drenovića: </br> Četnička grupa Drenović z. i j-z od Banje Luke od jedno 1500 ljudi ima već godinu i po prema nemačkom Vermahtu i prema hrvatskoj državi lojalno držanje, i naše izviđačke i bezbednosne akcije korisno podržava. U nekim slučajeva bili su podržani sa nešto municije. Hrvatska vlada razmatrala je ideju da dovede Drenovića u Sabor za predstavnika svih pravoslavnih. Komanda Kirhner (puk Brandenburg) poslala je u dogovoru sa obaveštajnim odeljenjem [korpusa] Drenoviću komandu za vezu, i postigla je značajne rezultate u pogledu specijalnih misija.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=314&roll=560&broj=390 NARA, T314, Roll 560, frame no. 000384.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Kdo. XV G.A.K, Abt.Ic, Betr.: Dtsch.Verb.Kdo. bei Cetnikführer Drenovic. An Pz.A.O.K.2.Ic/AO, 26.11.43: Die Cetnikgruppe Drenovic w. u. sw. Banja Luka mit etwa 1500 Mann hat seit über 1 1/2 Jahre der deutschen Wehmacht und dem kroat. Staat gegenüber eine loyale Haltung eingenommen und die eigene Aufklärung und Sicherung stets wertvoll unterstützt. In einzelnen Fällen wurde sie mit Inf.Mun. unterstützt. Die kroatische Regierung hat die Berufung des Drenovic in den Sabor (Landtag) als Vertreter aller Pravoslaven erwogen. Das Kdo. Kirchner (Rgt.Brandenburg) hat im Einvernehmen mit der Abt.Ic für seine Zwecke ein Verbindungs–Kommando zu Drenovic entsandt und in kürzester Zeit wertvolle Ergebnisse im Sinne des Sonder–Auftrages erzielt."}})</ref>|Komanda 15. brd. korpusa, Obaveštajno odeljenje, za obav. odeljenje komande 2. okl. armije, 26.11.43.}} Četnički su odredi na teritoriji marionetske NDH pružali veoma značajnu potporu njemačkim vlastima, bez koje ove ne bi uspjele efikasno održavati okupacioni sistem. U izvještaju [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] [[Wehrmacht]]a iz prve nedjelje decembra 1943. provijava upravo ovakvo gledište; istaknuto je, pak, da bi četnike trebalo (zbog „ispadâ prema hrvatskom stanovništvu“) ograničiti „na rad u srpskim selima“: {{izdvojeni citat|Budući da vlastite snage i ustaše nisu dovoljne da same umire i osiguraju golemo područje, divizija se ne može odreći suradnje četnika. Trenutačno, drugačije rješenje ne bi bilo moguće zbog nedostatka dodatnih snaga. No, ne zanemaruje se da se suradnja s četnicima ne čini dugoročno održivom zbog njihovih političkih ciljeva. Stoga će se i dalje jačati utjecaj ustaša, a time i hrvatske države, kako bi se postupno udaljili od četničkih snaga i deportirali oni [četnici] koji nisu mještani.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=788&rec=314&roll=555 NARA, T314, Roll 555, frames no. 000782—000783.] <br /> ({{jez-njem|"Da die eigene Kräfte und die Ustascha allein zur Befriedung und Sicherung des weiten Raumes nicht ausreichen, kann auf eine Mitarbeit der Cetniks noch nicht verzichtet werden. Im Augenblick wäre eine Lösung von ihnen mangels anderer Kräfte nicht möglich. Es wird jedoch nicht verkannt, dass auf die Dauer eine Zusammenarbeit mit den Cetniks auf Grund ihrer politischen Zielsetzung nicht tragbar orscheint. Es wird daher der Einfluss der Ustascha und damit des kroatischen Staates weiterhin gestärkt werden, um allmählich von den Cetnik–Verbänden abrücken zu können, die nicht ortsansässigen abzuschieben. Der Anfang hierzu ist gemacht. Um die Unzuträglichkeiten zu beenden, die sich daraus ergeben, dass in rein kroatischen Gegenden die eingesetaten Cetnik–Verbände die Bevölkerung belästigen und auch ausplündern, ist in Durchführung, sie aus diesen Gebieten herauszuziehen und nur noch in Orten mit pravoslavischer Bevölkerung zu Sicherungszwecken einzusetzen."}})</ref>|Procjena situacije 264. pješadijske divizije (7.12.43)}} Komanda Jugoistoka je istog dana izvijestila Vrhovnu komandu njemačkog Wehrmachta o sadjejstvu [[114. lovačka divizija (Nemačka)|114. lovačke divizije]] i četnika u borbi protiv snaga [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]: {{izdvojeni citat|114. lovačka divizija: čišćenje prostora oko [[Vrlika|Vrlike]] u saradnji sa četnicima završeno; neprijatelj je izgubio 22 mrtva i 20 zarobljenih; veliki plen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=78&broj=89&roll=331 NARA, T78, Roll 331, frame no. 6287993.] <br /> ({{jez-njem|"114. JG. DIV: SAEUBERUNG IN RAUMES VRLIKA IM ZUSAMMENWIRKEN MIT CETNIKS NACH WEITEREN 22 FEINDTOTEN U. 20 GEFANGENEN BEI EINBRINGUNG GROESSERER BEUTE ABGESCHLOSSEN."}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 6. decembra 1943 (7. decembar 1943.).}} === Borbe pod njemačkom komandom u Crnoj Gori (1943-1944) === {{main|Operacija Frühlingserwachen (1944)}} [[File:Collaborationist Jakov Jovović with Germans on Cetinje.jpg|thumb|Četnički komandant [[Jakov Jovović]] sa svojim saborcima i Nemcima na [[Cetinje|Cetinju]], jesen 1943.]] Od 17. do 24. oktobra [[1943]]. godine, njemačke okupacione snage su organizovale [[Operacija Balkanski klanac|operaciju Balkanski klanac]] (njem. ''Balkanschlucht''). Osnovni cilj operacije je bio likvidacija snagâ [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] i [[Divizija Garibaldi|Italijana]] koji su prešli na stranu partizana u Crnoj Gori, kao i ovladavanje [[Jadransko more|jadranskim]] zaleđem. Pored sopstvenih snaga, njemački okupator je za ovu priliku angažovao dva italijanska fašistička puka (oko devet bataljona), čiji su štabovi bili u [[Bar]]u i [[Podgorica|Podgorici]], kao i muslimansku fašističku miliciju i ostatke četnika Draže Mihailovića.<ref>https://www.znaci.org/00001/151_5.pdf</ref> Dakle, pored dvije divizije [[Wehrmacht]]a, u operaciji je učestvovalo i oko 5.000 [[Balli Kombëtar|balista]], talijanskih fašista i četnika.<ref>https://www.znaci.org/00001/33_9.pdf</ref> U depeši Vrhovnoj komandi JVuO od 20. oktobra 1943,<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, Knjiga predatih depeša CG—3, Depeša br. 211.</ref><ref>Др Радоје Пајовић, Контрареволуција у Црној Гори: Четнички и федералистички покрет 1941—1945, Обод, Цетиње, 1977, стр. 408.</ref> delegat VK JVuO u Crnoj Gori i [[Sandžak]]u major [[Rudolf Perhinek]] piše o učešću crnogorskih četnika na strani okupatora u ovoj [[Sile Osovine|osovinskoj]] operaciji: {{izdvojeni citat|Žalosno ali tačno. Da nisu Nemci angažovali ovolike snage, nas ovde više ne bi bilo, jer se više niko nije hteo boriti, već samo begati, ali nije se više imalo kud... Mi se izvlačimo i gledamo da smo pozadi njih, da bi iskoristili njihovu borbu sa komunistima i uništavanje istih.}} Informacija o potpunoj potčinjenosti četničkih jedinica u okupiranoj Crnoj Gori njemačkim vlastima, kao i tijesnim vezama sa kvislinškom ''Narodnom upravom'' koju je okupator formirao, Draži Mihailoviću je bila dostavljena 1. decembra 1943. godine iz štaba majora [[Petar Baćović|Petra Baćovića]] (pseudonim »Nav-Nav«): {{izdvojeni citat|Nemci daju oružje i odelo s a s d j k a c a m a [nedešifrovana riječ; moguće "žandarmima" — prim.] i nešto plate. Milicija će biti formirana kao prava vojska. Za komandanta cetinjskog bataljona major Zdravko Kasalović. Za nikšićki bataljon Boško Pavić, a mene su naimenovali za komandanta žandarmerijskog bataljona za srez šavnički. Pojava Narodne uprave i svega ovoga što se sada stvara, nije izraz želje niti naroda niti naša, već je ovo nužno zlo, između dva zla, jer drugog izlaza nema. Mi nismo u stanju samo pomoću naroda da ma šta učinimo bez pomoći Nemaca.<ref>AVII, kut. 276, reg. br. 7/1-35.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, dokument br. 47, str. 89.</ref>}} [[Ljubomir Lazarević]], inženjer iz [[Kolašin]]a (pseudonim »Bene«), 28. januara 1944. godine obavještava Dražu Mihailovića da četnici u Crnoj Gori sarađuju sa njemačkim okupacionim vlastima u svakom obliku: {{izdvojeni citat|Svi komandanti u Crnoj Gori primili su saradnju sa Nemcima, potpisali obavezu a sa ostatcima vojske nalaze se u žici, ili u neposrednoj blizini nje. Nema ni jedne grupe u šumi koja bi pretstavljala našu borbu, oko koje bi se moglo okupljati. Vukadinović isto tako nalazi se u Podgorici ili u okolini. Nagovešteni dolazak Srbijanske vojske pozdravljen je burno svuda, ali dolazak Ljotićevaca učinio je Ljotićevce vrlo aktivnim i prete da ko god ne bude s njima, on je komunista. Po varošima teško će se iko održati jer ta formula svakoga će staviti pod udar okupatora kao komunistu. Ovaka saradnja sa njima je nemoguća, jer ovi traže prilazak njima, ne saradnju. Po selima Crne Gore gospodare komunisti. Naše akcije vrše se samo u cilju osiguranja ili odbrane nemačkih kolona. Nemačke snage na ovom terenu vrlo su male i nesposobne za ma kakvu širu akciju. Do sada nema ni izgleda na akciju. Svako dalje čekanje, pogoršava našu situaciju. Narod gubi veru u našu dobru volju i našu sposobnost.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_67.htm Izvod iz knjige primljenih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 15. do 31. januara 1944. godine]</ref>}} [[File:Chetniks and Germans in Podgorica 1944.jpg|thumb|Četnički komandanti i njemački okupatori u [[Crna Gora|Crnoj Gori]]. [[Đorđije Lašić]] (prvi zdesna), šef njemačke uprave za Crnu Goru pukovnik Hajnke (treći zdesna) i Jakov Jovović (drugi slijeva) u [[Podgorica|Podgorici]], proljeće 1944.]] [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. nemački korpus]] u Crnoj Gori pokrenuo je [[10. april]]a [[1944]]. [[Operacija "Frilingservahen" (april-maj 1944)|operaciju "Frilingservahen"]], uz masovno učešće četnika. Operacija je pripremljena u saradnji sa [[Pavle Đurišić|Pavlom Đurišićem]] i započeta tako što su četnici zajedno sa Nemcima iz nemačkih garnizona napali na slobodnu teritoriju. Plan napada je bio sledeći: {{izdvojeni citat|'''Đurišićeve snage''': Prva borbena grupa, 700 ljudi, iz si. pravca preko rejona 5 km j. Bijelo Polje za Mojkovac. Druga borbena grupa, 1200 ljudi, pod komandom Đurišićevog Operativnog štaba, od Brodareva preko Šahovića za Mojkovac — Kolašin. Treća borbena grupa, 1000 ljudi, od sredine puta Pljevlja — Prijepolje pravcem Mojkovac. Četvrta borbena grupa, 1500 ljudi, od Pljevalja pravcem Mojkovac. Mojkovac treba da bude dostignut za 2 dana. Posle toga skretanje glavnine u rejon z. Tara — sz. Kolašin — Mojkovac. '''Nemačke snage''': 1 ojač. mot. č. prodire od Brodareva do Bijelog Polja. 1 ojač. mot. č. od Pljevalja do prelaza preko Tare 22 jjz. Pljevlja. Bat. [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]], 600 ljudi, sledi nemačke snage za Bijelo Polje, onda skreće za Mojkovac. Milicija iz Brodareva, 700 ljudi, čisti svoj rejon i prodire od Brodareva ka jjz. Početak napada: 10. 4. 44. [[181. pešadijska divizija (Nemačka)|181. peš. div.]] obezbediće odgovarajuće informisanje četničke Grupe "Jug" (major Lašić i Bukatonović [pogreška; vjerovatno je u pitanju major [[Savo Vukadinović]] — prim.] u Podgorici) kao i Grupe "Nikšić".<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=364&rec=314&roll=663 NARA, T314, Roll 663, frame no. 000357.]</ref><ref>Obaveštenje Komande 21. brdskog korpusa Komandi 181. brdske divizije od 08.04.1944., Vojnoistorijski institut, NAV--T-314, r. 663, s. 357.</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u NDH (1944) === [[File:August Šmidhuber, komandant 7. SS divizije, Todor Perović, lekar Trebinjskog korpusa i kapetan Milorad Vidačić, komandant Trebinjskog korpusa JVuO.jpg|thumb|Žena u crnini moli za milost Milorada Vidačića, komandanta Trebinjskog korpusa JVuO. Prisutni su još [[August Schmidhuber]], komandant 2. puka [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS divizije]] (prvi lijevo), Todor Perović, predstavnik četničke komande istočne Bosne i Hercegovine (drugi lijevo) i neimenovani oficir [[Schutzstaffel|SS]]-a. Fotografija je nastala tokom njemačke [[Operacija Gama|operacije Gama]] protiv partizana u [[Istočna Hercegovina|istočnoj Hercegovini]] (ljeto/jesen 1943. godine).<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2015/08/bk0034.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0034 | Photo | SS-Freiwilligen-Gebirgs-Division "Prinz Eugen"]</ref>]] Kolaboracija četnika u [[Nezavisna Država Hrvatska|NDH]] sa njemačkim okupacionim snagama postala je intenzivnija tokom zime 1943-1944, makar u slučaju hrvatskih kvislinških snaga i četnika bila pod neprestanom tenzijom. Podaci navedeni u izvještaju generala [[Edmund Glaise von Horstenau|Glaisea von Horstenaua]] od 26. februara 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=236&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000236.]</ref> zasnovani na službenim podacima NDH otkrivaju opseg kolaboracije: 11. februara bilo je na teritoriju NDH trideset i pet posebno imenovanih četničkih grupa sa procijenjenih 23.300 ljudi pod oružjem. Neke manje jedinice su brojale od 200 do 400 pripadnika, dok su ostale, poput [[Momčilo Đujić|Đujić]]eve grupe, imale i do 2.500 vojnika i oficira. Od toga je s Nijemcima i vlastima NDH kolaboriralo devetnaest grupa (ukupno 17.500 ljudi); šesnaest ostalih grupa s oko 5.800 ljudi ubrajane su u pobunjene četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=237&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000237—000240.]</ref> S iznimkom odreda vojvode [[Uroš Drenović|Uroša Drenovića]] u sjeverozapadnoj Bosni (oko 400 ljudi), kojeg su vlasti NDH smatrale potpuno lojalnim, za sve druge četničke kolaborirajuće grupe ustaške su vlasti držale da se prema Nijemcima odnose osobito prijateljski kako bi od njih izvukle što više oružja i municije, dok se istovremeno drže neprijateljski prema NDH.<ref>[https://znaci.org/00001/40_64.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje KOLABORACIJA IZVAN SRBIJE DO OKTOBRA 1944.]</ref> Iako se vojvoda [[Radivoje Kerović]], komandant [[Majevica|majevičkih]] četnika, u Horstenauovom izvještaju ubraja među »pobunjene četnike« (i to kao prvi na spisku, dok se za njegov odred tvrdi da ima 1000 ljudi, tj. da je najbrojniji), u dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 18. februar 1944. godine njegova lojalnost uopšte nije dovedena u pitanje: {{izdvojeni citat|Upit kod [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]] u vezi snabdijevanja municijom Kerovića koji se smatra lojalnim, i 200 ljudi zelenog kadra, koji se bore protiv crvenih zapadno od [[Koviljača|Koviljače]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=17&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000013.] <br /> ({{jez-njem|"Beim Pz.AOK. 2 wird angefragt, ob Bedenken bestehen gegen Unterstützung mit Munition der im Raume westlich Koviljaca stehenden Cetniks des Kerovic, die als loyal angesehen werden und 200 Mann des sog. "Grünen Kaders" in Kampf gegen die Roten."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnog zapovjednika Jugoistoka (18. februar 1944.)}} Od 23. do 25. januara 1944. godine, na području između [[Knin]]a i [[Kistanje|Kistanja]] organizovana je [[Operacija Frühlingswetter|operacija »Frühlingsgewitter«]]. Vodeći borbe protiv jedinicâ iz sastava [[19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ|19. divizije NOVJ]], operaciju su izveli dijelovi [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. pješadijske divizije]] Wehrmachta, zatim 92. motorizovani grenadirski puk i 3. bataljon 98. brdskog lovačkog puka [[1. brdska divizija (Njemačka)|1. brdske divizije]]. Njemačkom okupatoru pridružile su se snage lokalnih četnikâ, najvjerovatnije iz [[Dinarska divizija JVuO|Dinarske divizije JVuO]]. U izvještaju 264. pješadijske divizije od 25. januara 1944, poslatom Komandi [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|15. brdskog armijskog korpusa]], njemačkim gubicima tokom operacije pribrojani su oni iz četničkih redovâ: {{izdvojeni citat| Sumarni izveštaj »Frilingsgeviter«: 1.) Delimičan ogorčeni otpor neprijatelja kod Ervenika, Bratiškovaca, Kistanja, Radučića slomljen je energičnim zahvatom. Banditi iznenađeni prodorom 92. gren. p. (mot.) od sz. prema Kistanju. 2.) Gubici: A.) sopstveni: 1 poginuo, 3 ranjena, 1 četnik poginuo. B.) neprijatelj: 66 poginulih izbrojano, procenjuje se daljih 60 do 70 poginulih i ranjenih. 35 zarobljenika u eng. uniformama iz Štaba 19. dalm. div. i 5. brig. C.) Zaplenjeno: 1 mitr., 3 puš. mitr., 42 autom., 2 pt puške, 1 l. minob., 1 telefon, 46 karab., 30 eng. mina, 10.000 metaka peš. mun., 60 kom. mina za 1. minob., 3 engl. bicikla.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_21.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 25. januara 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o sopstvenim i neprijateljskim gubicima u operaciji »Frilingsgeviter« na prostoru Knin — Kistanje]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=293&rec=314&roll=561 NARA, T314, Roll 561, frame no. 000287.] <br /> ({{jez-njem|"ABSCHLUSSMELDUNG ”FRUEHLINGSGEWITTER”: </br> 1.) TEILWEISE HEFTIGER FEINDWIDERSTAND BEI ERVENIK, BRATISKOVCI, KISTANJE, RADUCIC WURDE IM ENERGISCHEN ZUGREIFEN GEBROCHEN. BANDITEN DURCH EINBRUCH GREN. RGT. (MOT) 92 VON NW NACH KISTANJE UEBERRASCHT. </br> 2.) VERLUSTE: </br> A.) EIGENE: 1 TOTER, 3 VERWUNDETE, 1 CETNIK TOT. </br> B.) FEIND: 66 GEZAEHLTE TOTE, 60 BIS 70 WEITERE TOTE UND VERWUNDETE GESCHAETZT. 35 GEFANGENE IN ENGL. UNIFORM VON STAB 19. DALM. DIV. UND ROEM. 5. BRIG. </br> C.) BEUTE: 1 S.MG., 3 LE. MG., 42 MP., 2 PZ. BUECHSEN, 1 LE. GR. W., 1 FERNSCHRECHGERAET, 46 KARAB., 30 ENGL. MINEN, 10000 SCHUSS INF. MUN., 60 SCHUSS LE. GR.W. MUN., 3 ENGL. FAHRRAEDER."}})</ref>}} [[File:Hercegovački četnici i njemački vojnici s narodnim herojem Miletom Okiljevićem uoči njegovog strijeljanja juna 1944.jpg|thumb|Pripadnici [[369. legionarska divizija|369. „Vražje“ divizije]] i četnici Gatačke brigade Nevesinjskog korpusa JVuO sa vezanim [[Miletom Okiljevićem]], zamjenikom političkog komesara II čete I bataljona XI hercegovačke brigade, zarobljenim u borbama za Gat 15. maja 1944. godine (istog mjeseca je i strijeljan). Okiljević je proglašen 1951. godine za [[Narodni heroj Jugoslavije|narodnog heroja Jugoslavije]].<ref>[https://bandenkampf.blogspot.com/2017/10/bk0272.html?m=1 Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0272 | Photo | 369. (kroatische) Infanterie-Division]</ref>]] Vojvoda [[Dobroslav Jevđević]] je, pored Momčila Đujića i [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]], vjerovatno najdalje otišao u kolaboraciji s njemačkim okupatorom, kada su u pitanju četničke jedinice van teritorije okupirane Srbije. Nakon kapitulacije Italije, boravio je u Rimu okupiranom od nacista. Nakon toga, našao se u Trstu, gdje je uspostavio čvrste veze s njemačkom obaveštajnom službom: {{izdvojeni citat|Ja sam javio Đujiću da preko naših ljudi u Sušaku i Trstu prihvate naše oficire koji idu iz Italije i upućuje u Liku i zap. Bosnu. Ovo sam javio i našima u Rim. Kap. Đaković javlja da su Nemci pobili oko 14000 partizana na prostoriji Crikvenica — Sušak — Rijeka, od kapitulacije Italije do danas.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_69.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 23. januara do 4. februara 1944. godine]</ref>}} U izvještaju od 20. februara 1944, poslatom majoru [[Slavoljub Vranješević|Slavoljubu Vranješeviću]], komandantu Zapadne Bosne JVuO, kapetan [[Ilija Jevtić]] piše o totalnoj subordinaciji [[Dinarska divizija|Dinarske divizije]] Nijemcima, koji u potpunosti kontrolišu četnike pod komandom vojvode Đujića: {{izdvojeni citat|Sem samog vojvode Đujića i jednog malog broja četnika, svi četnici Dinarske oblasti (oko hiljadu devet stotina i nekoliko) nalaze se pod nemačkom komandom. Hranu, odeću, obuću, cigarete i novac svaki četnik i njegov starešina prima kao i nemački vojnik odn. oficir. Svu municiju i oružje primaju takođe od Nemaca. Četnici pod nemačkom komandom nalaze se po bunkerima počev od Knina do Šibenika i Splita. U pojedinim bunkerima su izmešani, pola četnici pola ustaše. Nemački oficiri dolaze na Kosovo polje u četničku diviziju, a isto tako naši četnički oficiri i ostale starešine na čelu sa Đujićevim načelnikom štaba odlaze u Nemačku diviziju. Voze se na nemačkim automobilima kroz Knin i t.d. Jednom rečju između četnika i Nemaca postoji najtešnja saradnja i nemačka puna kontrola nad radom četnika. Jedino se pop Đujić, kao komandant divizije, sa svojom užom pratnjom ne pojavljuje pred njima.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_78.htm Izveštaj kapetana Ilije Jevtića od 20. februara 1944. komandantu zapadne Bosne o svom radu i saradnji četnika i Nemaca u Dalmaciji i Lici]</ref>}} Njemački poručnik [[Reinhard Kopps]], poznatiji kao ''Konrad'', bio je šef jedne obavještajne grupe [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]]. Kada je 3. marta 1944. došao iz [[Beograd]]a u [[Dalmacija|Dalmaciju]], sobom je doveo nekoliko [[ZBOR|ljotićevaca]], između ostalih i Roka Kaleba, pripadnika antikomunističke organizacije »[[Beli Orlovi]]«. Od ostataka Đačkog bataljona (ranije: Splitsko-šibenska četa), koji su uglavnom bili ljotićevci, i dijela četnika koje mu je ustupio vojvoda Đujić, poručnik Kopps je formirao odred »Konrad« čiji je zadatak bio da vrši diverzije na partizanske štabove, organe narodne vlasti, ubija simpatizere NOP-a i da spriječi veze iz unutrašnjosti sa jedinicama i štabovima NOVJ na otocima. Grupa »Konrad« brojila je oko 30 ljudi — četnika i Nijemaca, sa sjedištem u selu [[Zablaće]], pokraj [[Šibenik]]a.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_167.htm Izveštaj Štaba Dinarske četničke oblasti od 29. maja 1944. komandantu oblasti o akciji Grupe "Konrad" protiv pripadnika NOP-a na području Dalmacije]</ref> U izvještaju koji je 11. marta 1944. godine uputio komandi [[2. oklopna armija (Wehrmacht)|Druge oklopne armije]], o suradnji sa četnicima vojvode Đujića Kopps je zapisao sljedeće: {{izdvojeni citat|''Predmet: Četničke jedinice u sjevernoj Dalmaciji.'' Četnici su u sjevernoj Dalmaciji grupisani u jednu [[Dinarska divizija JVuO|diviziju »Dinara«]], čiji se štab nalazi u [[Kosovo polje (Dalmacija)|Kosovu]], 11 km južno od Knina. Komandovanje je u rukama vojvode Momčila Đujića, uz podršku majora Kapetanovića i kapetana Mijovića. Jačina grupâ, podređenih ovoj komandi, trenutno iznosi oko 6500 ljudi. Utjecajna zona se poklapa sa rajonom naseljenim Srbima unutar trokuta [[Knin]]—[[Šibenik]]—[[Zadar]] i doseže do zone [[Lika|Like]]. Operaciona zona je cijeli ovaj trokut, a naročito veće komunističke, partizanske oblasti, koje su naseljene Hrvatima. Do sada su vojne operacije izvođene u suradnji sa njemačkim divizijama, o čijim su rezultatima ove izvještavane. Znatni dijelovi ovih četničkih jedinica angažirani su na osiguranju njemačkih puteva za dotur. Posmatrano s vojne strane, trenutno se četnička suradnja sa njemačkim jedinicama ocjenjuje kao pozitivna. Na osnovu snaga, koje nam se ovdje nude, može se zaključiti da ona nije iskorištena u potpunosti, ali i ono što je do sada učinjeno upućuje na činjenicu, da bi njihovo dalje angažiranje u vojnom pogledu za nas bilo povoljno.<ref>[https://znaci.org/zb/4_21_10.pdf#page=1414 Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu, Narodnooslobodilačka borba u Dalmaciji, knjiga 10: siječanj—ožujak 1944. godine (tom 21, dokument br. 402, str. 1414—1418.)]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=696&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000692.] <br /> ({{jez-njem|"Betr. Cetnik–Verbaende Norddalmatien. </br> In Norddalmatien sind die Cetniks in einer Division "Dinara" zusammengefasst, deren Hauptquartier in Kosovo, 11 km s. Knin, liegt. Die Fuehrung liegt in den Haenden des Wojwoden Momcilo Djujitsch, der seinerseits unterstuetzt wird von Major Kapetanowitsch und Hauptmann Miowitsch. Die Staerke der diesem Kommando unterstellten Gruppen belaeuft sich z.Zt. auf etwa 6500 Mann. Das Einflussgebiet stimmt ueberein mit dem serbischen Siedlungsraum innerhalb des Dreiecks Knin–Sibenik–Zara und reicht bis ins Lika–Gebiet hinein. Operationsgebiet ist dieses gesamte Dreieck, insbesondere die in ihm liegenden groesseren, kroatisch besiedelten kommunistischen Partisanbereiche. Militaerische Operationen wurden bislang in Zusammenarbeit mit deutschen Divisionen durchgefuehrt und deren Ergebnisse dorthin gemeldet. Darueber hinaus sind wesentliche Teile dieser Cetnik–Verbaende zur Sicherung deutscher Nachschubstrassen eingesetzt. </br> Militaerisch gesehen ist somit die Zusammenarbeit der Cetniks mit deutschen Verbaenden zur Zeit positiv zu beurteilen. Sie fuehrt wohl noch keineswegs zu voller Ausnutzung der sich hier uns anbietenden Kraefte, doch berechtigt das bisher Geleistete zu der Auffassung, dass ein weiterer Einsatz sich fuer uns militaerisch guenstig auswirken muss."}})</ref>|Izvještaj jedinice »Konrad« od 11. ožujka 1944. Komandi Druge oklopne armije o četničkim jedinicama u sjevernoj Dalmaciji}} Na osnovu svega iznesenog, poručnik Konrad predlaže nadređenim: „Što se tiče upotrebe četničkih jedinica sjeverne Dalmacije u vojne svrhe, treba reći da one predstavljaju samo nastavak prakse talijanskih jedinica. Uz to se prije svega mora dodati i to, da se Talijani nikada nisu usuđivali — i pored svih hrvatskih suprotnih tvrdnji — da u većem obimu sprovedu vojnu suradnju, jer oni nisu željeli da se ojačaju četnici, tada još neoprobani u težoj političkoj situaciji. Dok su Talijani sprovodili samo djelomične operacije, danas je, uz strogu kontrolu i rukovođenje, moguća mnogo obimnija mobilizacija četničkih jedinica. Đujić nam je rekao da će se njegove jedinice, nakon čišćenja partizanskih oblasti u dalmatinskom području, angažirati tako što će u suradnji sa njemačkim komandama izvršiti zapriječavanja Titovih kanala za snabdijevanje. Na osnovu ovdje poznatih činjenica ovo izgleda apsolutno moguće.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=700&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000696.] <br /> ({{jez-njem|"Zur militaerischen Verwendung der Cetnikverbaende Norddalmatiens ist zu sagen, dass sie nur eine Fortsetzung der italienischen Verbindungen darstellen wuerde. Dazu muss allerdings hinzugefuegt werden, dass die Italiener es niemals gewagt haben – trotz aller gegenteiligen wiederholten kroatischen Behauptungen – in grossem Stil militaerische Zusammenarbeit durchzufuehren, da sie die damals noch nicht erprobten Cetniks in einer im uebrigen noch unreiferen groesseren politischen Lage nicht zu stark werden lassen wollten. Waehrend somit die Italiener nur Teilunternehmen durchfuehrten, waere bei straffer Kontrolle und Steuerung der Cetnikverbaende heute ein Heranziehen in weit groesserem Umfang moeglich. Djujitsch hat sich uns gegenueber bereiterklaert, seine Verbaende nach Saeuberung der Partisanengebiete im dalmatinischen Raum so einzusetzen, dass in Zusammenarbeit mit deutschen Dienststellen eine Sperrung der Versorgungskanaele Titos erfolgt. Auf Grund der hier bekannten Unterlagen erscheint dies vollkommen moeglich."}})</ref> [[File:Helmuth von Pannwitz and Chetniks.jpg|thumb|Njemački general [[Helmuth von Pannwitz]], zapovjednik [[15. SS kozački konjanički korpus|15. SS kozačkog korpusa]], u društvu četničkih oficirâ s teritorije NDH.]] U izvještaju Višeg SS i policijskog vođe u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj ''[[Gruppenführer]]a'' [[Konstantina Kammerhofera]] za mjesec mart 1944. godine, iskazano je stanovito nezadovoljstvo učinkovitošću četnikâ u Bosni i Hercegovini u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Policijska oblast II ([[Sarajevo]]): [...] </br> Borbena vrijednost četnika stacioniranih u policijskoj oblasti Sarajevo nastavila je opadati; borbe u okolici [[Višegrad]]a i [[Trebinje|Trebinja]] pokazale su da se oni mogu uspješno oduprijeti [neprijatelju] samo uz njemačku podršku. U [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], četnici nisu pokazali nikakvu vlastitu inicijativu tijekom izvještajnog perioda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=228&rec=314&roll=1548 NARA, T314, Roll 1548, frame no. 000222.] <br /> ({{jez-njem|"Polizeigebiet II (Sarajevo): </br> Der Kampfwert der im Polizeigebiet Sarajevo stehenden Cetniks ist weiter gesunken, bei den Kämpfen im Raum von Visegrad und Trebinje hat sich gezeigt, daß sie sich nur mit deutscher Unterstützung erfolgreich zur Wehr setzen können. In Ostbosnien zeigten sich die Cetniks im Berichtsmonat ohne eigene Initiative."}})</ref>|Mjesečni izvještaj za mart 1944. godine Višeg SS i policijskog vođe u Hrvatskoj (6. IV 1944).}} Njemački nadležni organi su ukazivali svojim višim komandama i na vidljivu diskrepanciju u domaćem antikomunističkom taboru u kontekstu »borbe protiv bandi«. Tako se u izvještaju 264. pješadijske divizije od 10. aprila 1944. na jednoj strani tvrdi da „hrvatske vlasti očigledno poseduju vrlo malo poverenja u trajno postojanje vlastite vlade“,<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_43.htm Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji]</ref> dok se za četnike Dinarske divizije pod Đujićevom komandom navodi: {{izdvojeni citat|Nasuprot ovom, četnike treba ceniti kao jedini pouzdani faktor borbe protiv komunističkih bandi. Oni raspolažu, pored jednog boljeg rukovođenja i organizacije, i potrebnom inicijativom u borbi protiv bandi za sopstvena obaveštavanja i poduhvate i redovno javljaju upotrebljive rezultate izviđanja.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=494&rec=314&roll=562 NARA, T314, Roll 562, frames no. 000489—000490.] <br /> ({{jez-njem|"Die kroat. Behoerden besitzen anscheinend nur geringes Vertrauen in der dauernden Bestand der eigenen Regierung. </br> Im Gegensatz hierzu sind die Cetniks als einzig zuverlaessiger Faktor im Kampf gegen die kommunistischen Banden zu werten. Sie verfuegen neben einer besseren Fuehrung und Organisation ueber die im Bandenkampf notwendige Initiative zu eigenen Erkundungen und Unternehmen und melden regelmaessig brauchbare Aufklaerungsergebnisse."}})</ref>|Izveštaj 264. pešadijske divizije od 10. aprila 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa o vojno-političkoj situaciji u srednjoj Dalmaciji}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. [[V SS korpusu]] iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], o držanju vojvode Momčila Đujića je data veoma povoljna ocjena: {{izdvojeni citat|Đujić neupitni pristalica DM. Hrvatski državljanin, lojalno radi sa vlastitim trupama protiv komunista, nasilno mobiliše pravoslavce. Prema povjerljivom izvještaju, nedavno je više puta izrazio antibritanska osjećanja. Jačina: 7000. Jesu li Đujićeve jedinice na području V SS korpusa?<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1208&rec=314&roll=565 NARA, T314, Roll 565, frame no. 001203.] <br /> ({{jez-njem|"Djujic einwandfrei DM Anhänger. Kroat. Staatsangehöriger, arbeitet mit eigener Truppe gegen Kommunisten loyal zusammen, zwangsmobilisiert Pravoslaven. In letzter Zeit nach V—Meldungen wiederholt englandfeindlich geäussert. Stärke 7000. Sind Djujic—Verbände im Bereich V. SS—Korps?"}})</ref>}} U izvještaju od 10. maja 1944, oficiri 15. brdskog korpusa navode da Nijemci snabdijevaju ukupno 6.318 četnika u NDH („Hrvatska borbena zajednica“). Za skrb 4.421 četnika starala se [[264. pešadijska divizija (Nemačka)|264. divizija]], dok se o ostalih 1.897 brinula [[373. legionarska divizija|373. divizija]] Wehrmachta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=828&rec=314&roll=565 NAW, T-314, Roll 565, frame 000823: Zabilješka o broju četnika koje snabdijeva 15. brdski korpus (10. maj 1944.).]</ref> Nemački izveštaj iz jula 1944. godine, ocenjuje da četnici popa Đujića imaju oko 8.000 ljudi, od čega 7.000 naoružanih; dobro su organizovani, neprijateljski orijentisani prema Englezima i bez engleske pomoći. Nijemci zaključuju da im oni zamjenjuju jednu do dvije divizije u Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Jedinica Konrad [srednja Dalmacija]: Saradnja sa četnicima izvanredna. '''Oni zamenjuju jednu do dve divizije'''. Samo se oni bore — ustaše manje aktivne.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=790 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000781.] <br /> ({{jez-njem|"Zusammenarbeit der Truppe mit Cetniks hervorragend. Cetniks ersetzen 1 — 2 Divisionen. Nur sie kämpfen. Ustascha wenig aktiv."}})</ref>|Izveštaj kapetana Merrema, drugog obaveštajnog oficira Komande Jugoistoka (Armijske grupe F) o inspekcijskom putu po Srbiji, Bosni i Hercegovini i Hrvatskoj u periodu 20. jun — 4. juli 1944.}} Kapetan Merrem, njemački oficir koji je sastavio ovaj izvještaj, imao je samo riječi hvale na račun četnikâ Dinarske divizije JVuO i vojvode Momčila Đujića: {{izdvojeni citat|[[373. legionarska divizija|373. pešadijska divizija]]: Saradnja sa četnicima vrlo dobra (1. lički korpus sa sedištem u [[Gračac]]u). Oni nemaju direktnu vezu sa Đujićem. Rukovođenje njima direktno od strane obaveštajnog odjeljenja divizije. Njihovim akcijama uvek prisustvuje nekoliko Nemaca koji kontrolišu isporuke municije i snabdevanja. [...] '''Oni su jedini stvarno korisni saborci''' [podvučeno u originalu — prim.]. Jedino od njih dolaze korisna obaveštenja o neprijatelju. [...] Jedan četnički komandant odaje utisak potpuno pouzdanog saborca, koji je i neprijateljski nastrojen prema Englezima. [...] Četnici su vrlo častoljubivi i drago im je kada Nemci primete njihove podvige. [...] Podoficir Bartl poznaje lično vojvodu Đujića. Đujić mu šalje čak i sopstvene naredbe u vezi s područjem [[Donji Lapac|Lapca]]. [Najbolja taktika protiv partizana sastoji se u upotrebi specijalnih jedinica] i kombinovanju četnika u jedinice snage jednog bataljona sa jednim nemačkim vodom sa radio stanicom i, po mogućstvu, teškim oružjem.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=195&broj=793 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Ic–Aussenstelle der 373. (kroat.) Div. – Uffz. Bartl. </br> Sehr gute Zusammenarbeit mit Cetniks. (1. Lika–Korps Sitz Gracac.) Kein unmittelbarer Einfluss Djuic. Direkte Führung durch Ic–Aussenstelle. Bei Cetnik–Einsatz nehmen meist einige deutsche Soldaten teil. Dadurch Kontrolle der Munitions– und Verpflegungslieferung gewährleistet. "Kroatische Kampfgemeinschaft" bezeichnet Bartl nur als Ausdruck im deutschen Schriftverkehr. Cetniks können diesen Begriff nicht und würden bei Bekanntgabe feindselige Haltung einnehmen. Cetniks sind die einzigen brauchbaren Mitkämpfer. Diese allein liefern auch brauchbare Feindmeldungen. </br> Kurze Rücksprache mit einem örtlichen Cetnik–Führer ergab den Eindruck eines absolut zuverlässigen, sogar englandfeindlichen Mitkämpfer. </br> Cetniks sind sehr ehrgeizig und sehen es gerne, wann ihre Taten von Deutschen beobachtet werden. Geschriebenes Wort (Flugblätter) gilt bei ihnen wenig. Das gesprochene Wort ist alles. Gute Flüsterpropaganda hat grossen Einfluss. </br> Von Invasion sprechen Cetniks kaum. </br> Uffz. Bartl kennt den Vojvoden Djuic persönlich. Djuic schickt ihm sogar die den Raum Lapac berührenden eigenen Befehle. </br> Auf die Frage, wie man nach seiner Ansicht der kommunistischen Banden Herr werden könne, antwortete Uffz. Bartl: "Durch andauerndes Jagen mit kleinen Jagdkommandos (Kleinkrieg nach Bandenart), durch Einsatz von Tarneinheiten und durch Zusammenfassen der Cetniks in Batl.–Stärke, dabei etwa 1 deutscher Zug mit Funk und möglichst mit schweren Waffen." </br> Uffz. Bartl macht einen sehr guten Eindruck, scheint sich aber doch sehr viel zuzutrauen, wenn er behauptet, er könne die gesamten Djuic–Cetniks dahin bringen, wo wir sie haben wollen, falls er an die entsprechende Stelle gesetzt werden wurde."}})</ref>}} Visoka ocjena za doprinos četničkih formacijâ s teritorije marionetske NDH ratnim naporima njemačkog okupatora data je 25. jula 1944. godine od strane nadležnih instanci iz [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]]: {{izdvojeni citat|Hrvatska: [...] Četnici su, s obzirom na vlastitu slabost, naši prirodni saveznici u borbi protiv komunizma. '''Samo se oni bore'''! “Hrvatska borbena zajednica” postoji samo na papiru.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=716&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000707.] </br> ({{jez-njem|"Cetniks unter Berücksichtigung eigener Schwäche im Kampf gegen Kommunisten unsere natürlichen Verbündeten. Sie allein kämpfen! "Kroatische Kampfgemeinschaft" steht nur auf dem Papier."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka od 25. jula 1944.}} U izvještaju od 11. avgusta 1944, nakon proputovanja koje je Vojni zapovjednik Jugoistoka poduzeo u zoni odgovornosti V SS brdskog korpusa na teritoriju NDH, o tamošnjim četnicima te suradnji s njima kazano je: {{izdvojeni citat|Dobro iskorištavanje četničkih komandanata. Zahtjev za premještaj [[369. legionarska divizija|369. pješadijske divizije]] zbog sve češćih incidenata između četnika, o čijoj suradnji divizija apsolutno ovisi, i hrvatskih pripadnika divizije. 369. pješadijska divizija se sastoji od otprilike 70% Hrvata. Zapovjednik divizije napominje da se najmanje 40% njih smatra nepouzdanim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&roll=192&broj=445 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000440.] <br /> ({{jez-njem|"Gute Ausnutzung der Cetnikführer. Antrag auf Herauslösung der 369.I.D. da sich Zwischenfälle zwischen Cetniks, auf deren Zusammenarbeit Division unbedingt angewiesen, und kroat.Div.Angehörigen mehren. (Siehe Ic–Bericht). 369.I.D. besteht aus ca. 70 % Kroaten. Div.Kdr. bemerkt, dass hiervon minderstens 40 % als unzuverlässig anzusehen sei."}})</ref>|Izvještaj o posjeti OBSO-a zoni odgovornosti 5. SS brdskog korpusa od 7. do 11. avgusta 1944. godine (11.8.44).}} Major Adolf von Ernsthausen je bio zapovjednikom 392. artiljerijske pukovnije iz sastava [[392. legionarska divizija|392. (hrvatske) pješačke divizije]], jedne od tri njemačko-hrvatske divizije (pored [[369. legionarska divizija|369. legionarske divizije]] i [[373. pješadijska divizija|373. pješadijske divizije]]). Kao veteran [[Prvi svjetski rat|Prvog svjetskog rata]] sa iskustvom ratovanja na [[balkanskom bojištu]], major von Ernsthausen biva upućen [[1944]]. godine u okupiranu Jugoslaviju. Von Ernsthausen će [[1959]]. godine objaviti ratne memoare pod naslovom ''Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944'' (“Vukovi [[Lika|Like]]. Sa legionarima, ustašama, domobranima i četnicima protiv Titovih partizana. Doživljaji u Hrvatskoj 1944.”).<ref>[https://winkelried-verlag.de/buecher/landser-am-feind/744/die-woelfe-der-lika Winkelried Verlag: Adolf von Ernsthausen, Die Wölfe der Lika]</ref><ref>[https://www.booklooker.de/B%C3%BCcher/Adolf-von-Ernsthausen+Die-W%C3%B6lfe-der-Lika-Mit-Legion%C3%A4ren-Ustaschi-Domobranen-und-Tschetniks-gegen/id/A02Iwx5I01ZZ3 Ernsthausen, Adolf von — Die Wölfe der Lika. Mit Legionären, Ustaschi, Domobranen und Tschetniks gegen Titos Partisanen. Erlebnisse in Kroatien 1944 — Landser am Feind, Band 5 (www.booklooker.de)]</ref> O sveobuhvatnoj saradnji Dobroslava Jevđevića s okupacionim vlastima bio je general Mihailović, u više navrata, obaviješten i od strane Jovanke Krištof (pseudonim »Mira«), četničke obavještajke u [[Slovenija|Sloveniji]]. U veoma opširnom izvještaju od 29. juna 1944, Krištof o Jevđeviću (pseudonim »Aero«) daje nedvosmislenu ocjenu: „Aero je drugi [[Milan Nedić|Nedić]].“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_198.htm Izveštaj obaveštajnog organa od 29. juna 1944. Draži Mihailoviću o stanju četničkih organizacija u Sloveniji, Hrvatskom primorju, Gorskom kotaru i Lici i saradnji sa nemačkim okupatorima]</ref> Pored toga, Krištof karakteriše Jevđevića kao „vrlo kompromitovanu osobu“ (najprije zbog „jakog sudelovanja sa okupatorom“), te zaključuje da ovaj ne bi mogao organizovati četničku ilegalu. Iz izvještaja Krištof može se zaključiti kako su vojvoda Dobroslav Jevđević i kapetan [[Dušan Đaković]], komandant 4. brigade iz sastava Ličko-kordunaške oblasti JVuO, bili podređeni okupatoru i suštinski i u simboličkoj ravni: {{izdvojeni citat|Odred u Ab.[aciji, tj. [[Opatija|Opatiji]] — prim.] likvidiran. 19 ljudi otišlo u [[Postojna|Postojnu]], a 10 ih ide u Nem.[ačku] kom. na [[Rijeka|Reci]], gde će služiti kao [[Gestapo]]. Tu će biti sa njima i Aero i kap. Đak., pa čak i r. stanica. [...] Svi su ti odredi pod Nem. kom. i bez međusobne veze, razbacani po [[Istra|Istri]], da se pokaže celom narodu, kako su Srbi Nem. sluge. Plaćeni su — vojnici 360 L.[ira] mesečno, podnar. 450 naredn. 525 podpor. mislim 3.000 a kap. Đak. 5.800 L. [...] U Josipdol je poslao Aero 11 ljudi, navodno da osnuju tamo četničku komandu. Međutim ti su ljudi Nem. tajna policija, a od četnika iz šume, koji su im dolazili u vezi, da je to četn. komanda, napravili Nem. radni bataljon, koji vode Nem. Tu je oko 40 ljudi, ostali su prestali dolaziti kad su videli šta se sa ovima desilo. [...] Kud ćemo veće poniženje za našu vojsku nego da komanduje Nem. poručnik našem kapetanu, pa i vojvodi, samo sreća, da je taj vojv. surogat, inače propadosmo od bruke... Sve ove i slične akcije vodi kap. Đaković, naravno pod komandom Nem. poručnika. Odluke o njima donosi Aero u dogovoru sa Nem. Upravo je gnusno gledati, kako se obojica klanjaju pred Nem. potpor. i por., pa kaplarima. Đak. sve pozdravlja fašistički uzdignutom rukom, a Aero samo veće činove oficire, inače našim pozdravom. [...] U Lici saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi — tamo mora okupator popuštati, jer inače odoše ljudi u šumu, a vođe su potpuno Nem. sluge i nemaju kamo bežati. [...] '''U krvi im je šurovanje sa okupatorom, a nama prikazuju kako vode vele politiku i kolike žrtve za narod s tim pridonašaju — dok u stvari nisu ništa drugo nego ponizne Nem. sluge'''. [...] Potrebno je već jednom započeti sa ozbiljnim i poštenim radom, jer će nas katastrofa preteći. Saradnju sa okupatorom trebalo bi napraviti na čisto drugoj bazi i ne sme biti vidna. Bar ovde.}} Na drugoj strani, Jovanka Krištof izdvaja kao pozitivan primjer vojvodu Momčila Ðujića: „Ovi ljudi ovde vide jedini spas u vojv. Đujiću, jer ga smatraju poštenim i iskrenim borcem za našu stvar. Isto ima org. dobro sprovedenu. Pljačkati i krasti ne dozvoljava o čemu su se uverili iz njegove prop. gde su imena poubijanih ljudi zbog nediscipline i raznih prekršaja. To ljudima imponira — pošten rad i samo to žele, a i zaslužuju, jer ih nepoštenje tuče već 3 1/2 god. I pored svega toga, ostali su verni našoj ideji. Isto saradnja sa okupatorom je na čisto drugoj bazi i ne vodi se trgovina sa ljudima, kao ovde. Ovo vodstvo se jako boji Đujića i gaji mržnju prema njemu zato hoće ljudima dokazati, da Đujić nema ništa odnosno samo par sto vojnika bez oružja koji kao čudo gledaju mitraljez. A isto, da su pod Nem. kao ovi ovde.“ U pokušaju da prebaci teret odgovornosti za sopstvenu kolaboraciju s okupatorom na komandanta Dinarske divizije JVuO, vojvoda Jevđević piše Mihailoviću 8. avgusta 1944. godine: „Garantujem i imam stotine dokaza da trupe Đujića u velikom delu stoje u tešnjoj vezi od mene, ali to niko ne vidi. Vi bi se začudili, kad bi vam sve ispričao kakve mi izveštaje pokazuju Nemci o svojim vezama sa našim jedinicama, naročito kod [[Uroš Drenović|Drenovića]] i ostalih, prebacujući mi da ih mi sabotiramo i podmuklo rušimo.“<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kut. 156, reg. br. 51/1—1.</ref> I u izvještaju od 10. avgusta 1944, Jovanka Krištof je upozorila Mihailovića na činjenicu da se [[Lika|lički]] četnici pod komandom vojvode Jevđevića nalaze u [[Istra|Istri]] u službi okupatora, kao i da su pred [[Nacionalsocijalistička njemačka radnička partija|nacistima]] (»broj 11«) dužni salutirati [[Rimski pozdrav|fašističkim pozdravom]]: {{izdvojeni citat|Kolben [potpukovnik [[Karl Novak]] — prim.] se povratio 3 ov. meseca. Zgrozio se nad ovim radom. Nije mogao svega verovati kad su mu referisali oficiri i vojnici, dok nije neke stvari i na vlastite oči video. Mislim, da je dosta ako Vam kažem da stalno uzdiše i govori pri svakoj prilici: »Jadni Čiča, kako ga upropastiše, zar [[Vermaht]] i [[Gestapo]], da predstavlja Čičinu vojsku.« Prebleđuje slušajući i gledajući ovo. 3. mu referiraše četnici da su dobili naređenje da moraju svi nacistički pozdravljati. A jučer se sam uverio da ima oficira, koji profaniraju našu uniformu, te u njoj putuju iz [[Postojna|Postojne]] u Trst i daju povoda komun. za prop. Isti oficir Korać je tako i u Ab.[aciju] došao samo da je još imao natpis na rukavu i kapi »Lika« što po naređenju moraju svi u Postojni nositi. Ja sam ga napala zbog toga, a isto tako i Jovanovog brata, te su jučer svi na putu skinuli te sramotne natpise. [...] Čujem da Jovan sad ostaje kod Vas. Neka Vam ispriča kako su part.[izani] u okolici Post.[ojne] natiskali plakate o četn. banditima sa natpisom »Lika« na rukavu i kapi, koji su pljačkali selo sa br. 11 i odveli x ljudi i t.d. [...] Nadam se da će sad sigurno uspeti četnicima, da se odele od br. 11. Samo mnogi su od njih mišljenja da su ovim radom upropas[ti]li i ovde i Liku.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_21.htm Izveštaj Jovanke Krištof od 10. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o stanju ličkih četnika u Istri, njihovoj saradnji sa Nemcima i ponašanju Dobrosava Jevđevića u vezi sa problemom vraćanja četnika u Liku]</ref>}} === Borbe pod nemačkom komandom u Srbiji (1944) === {{main|Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|Topličko-jablanička operacija}} [[File:Nemci predaju minobacač četnicima.jpg|thumb|Nemci predaju minobacač četnicima u Srbiji 1944.]] {{Quote box | citat = „D.M.-bande dosada nisu nikad napale okupacione trupe.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1115&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001111: Izvještaj o bandama u okolini katarakti Dunava (bez datuma, približno mart 1944).] <br /> ({{jez-njem|"Bisher haben die D.M.Banden die Besatzungstruppen noch nie angegriffen."}})</ref> | izvor = Nemački izvještaj o četnicima u okolini katarakti Dunava od marta 1944. | width = 40% | align = right}} {{Quote box | citat = „Titove bande imaju se napasti i uništiti, odn. zarobiti. Pristalice D.M.-a (četnici) ne smatrati neprijateljima.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1264&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 001260: Naredba 923. Landeschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ (29. Juli 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"Angetroffene Titobanden sind anzugreifen und zu vernichten bzw. gefangen zu nehmen. DM—Anhänger (Cetniks) sind nicht als Feind anzusehen."}})</ref> | izvor = Naredba 923. Landesschuetzen-bataljonu za akciju „Dunav“ od 29. jula 1944. | width = 40% | align = right}} Kad je sredinom marta 1944. operativna grupa sastavljena od [[Druga proleterska divizija NOVJ|Druge]] i [[Peta krajiška divizija NOVJ|Pete divizije]] NOVJ iz [[Sandžak]]a [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|prodrla u zapadnu Srbiju]], nesuglasice između četnika i Nijemaca u Srbiji potisnute su u drugi plan. Trupe sastavljene od jedinica [[Vermaht]]a i [[Vafen-SS|SS]], korpusâ JVUO, bugarskog okupacionog korpusa, [[Srpska državna straža|SDS]], [[Srpski Doborvoljački Korpus|SDK]] i [[Ruski Zaštitni Korpus|Ruskog zaštitnog korpusa]] pod objedinjenom nemačkom komandom generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] funkcionisale su kao jedinstvena operativna grupa u [[Operacija Kamerjeger|operaciji »Kammerjäger«]]. Kod nadležne je četničke komande majora [[Neško Nedić|Neška Nedića]] bio akreditovan nemački kapetan Vajel kao oficir za vezu. Zajedničke operacije trajale su nešto duže od dva meseca.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj Vojnoupravnog komandanta jugoistoka od 13. maja 1944.]</ref> Kao znak otopljavanja odnosa na liniji četnici–okupator, nakon unilateralnog raskidanja (sa njemačke strane) [[Ugovori o saradnji četnika i Wehrmachta|sporazuma potpisanih]] u zimu 1943/1944. godine te organiziranja [[Operacija Treibjagd|operacije »Hajka«]] protiv [[Nikola Kalabić|Kalabićevih]] četnika, u drugoj polovini marta 1944. upriličen je sastanak komandanta Drugog ravnogorskog korpusa kapetana [[Predrag Raković|Predraga Rakovića]] sa oficirom [[Schutzstaffel|SS]]-a Biermannom, inače njemačkim zapovjednikom [[Čačak|Čačka]]. Tom prilikom je kapetan Raković garantovao „da ne postoje ni najmanje namere da se planira opšti ustanak ili da se sprovedu sabotažne akcije“ protiv Nijemaca, odnosno da će „na teritoriji Srbije“ iznova nastupiti primirje. U Mihailovićevo ime, četnički komandant je iskazao spremnost „za borbu protiv komunista i izvan Srbije, uz isporuke municije“, a nije čak odbacio ni mogućnost angažovanja „na drugim evropskim frontovima“.<ref>[https://web.archive.org/web/20221206140940/https://znaci.org/00001/4_14_3_269.htm Izveštaj Feldkomandanture u Čačku od 25. marta 1944. komandantu Jugoistoka o pregovorima sa komandantom 2. ravnogorskog korpusa]</ref> U izvještaju Komandi Jugoistoka, [[obersturmführer]] Biermann navodi da Draža Mihailović od njemačke strane očekuje diskretnost u održavanju kontakata, naročito stoga što bi srpske kvislinške vlasti u JVuO mogle vidjeti konkurenciju: {{izdvojeni citat|Kapetan Raković mi je kazao lično, takoreći u povjerenju kao prijatelju, da sve što mi je do sada rekao i sve što sam ja zapisao, on rekao po nalogu Draže Mihailovića, s kojim je imao svakodnevnu radio-vezu i od koga je dobivao stalna uputstva o predmetu prethodnih razgovora. Pritom me uvjerava da će sa strane Mihailovića, naravno, sve biti demantirano, ukoliko se o sadržaju razgovorâ ponovno dozna u [[Beograd|beogradskim]] krugovima ([[Milan Nedić|Nedić]], [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]). Sasvim je prirodno da ovi krugovi pokušavaju svim sredstvima osujetiti sporazum između njemačke okupacijske vlasti i Draže Mihailovića, jer trenutno su oni legalni predstavnici srpskog naroda te bi možda mogli strahovati za svoje pozicije. Pregovore između DM–pokreta i njemačkih vlasti ovi bi krugovi odmah iskoristili u propagandne svrhe i predstavili ih kao kraj ili slabost DM–pokreta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=281&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000268—000269.] <br /> ({{jez-njem|"Hauptmann Rakovic sagte mit persönlich, sozusagen vetraulich zu einem Freund, dass alles, was er mir bisher gesagt und ich aufgeschrieben habe, von ihm im Auftrage von DM gesagt worden sei, mit dem er tägliche Funkverbindung habe und von dem er laufend Anweisungen für den Stoff der bisherigen Besprechungen erhalten habe. Er versichert mir gleichzeitig dass selbverstandlich von DM–Seite alles abgestritten werde, falls wieder der Inhalt der Besprechungen in Belgrader Kreisen (Nedic, Ljotic) bekannt werde. Es sei zu natürlich, dass diese Kreise mit allen Mitteln eine Verständigung zwischen der deutschen Besatzungsmacht und DM zu hintertreiben versuchen, denn sie seien ja gegenwärtig die legalen Vertreter des serbischen Volkes und müssten evtl. um ihren Posten fürchten. Verhandlungen der DM–Bewegung mit deutschen Behörden würden sofort von diesen Kreisen propagandistisch aufgeschlachtet und als Ende bezw. Schwäche der DM–Bewegung hingestellt."}})</ref>|Njemački izvještaj od 25. marta 1944. o pregovorima šefa [[Sicherheitsdienst]]a u Čačku obersturmführera Biermanna sa kapetanom [[Predrag Raković|Predragom Rakovićem]], komandantom 2. ravnogorskog korpusa JVuO}} Kapetan Predrag Raković, jedan od glavnih četničkih komandanata zaduženih za održavanje [[Saradnja četnika sa Nedićevom vladom|veze s Milanom Nedićem]] i Nijemcima, ponovo se sastaje sa Biermannom u Čačku 26. aprila.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=331&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000314.]</ref> Raković je tada naveo da mu je general Mihailović povukao punomoć za obavljanje poslovâ s Nijemcima i da zbog toga na ovom sastanku ne sudjeluje kao njegov predstavnik. Očigledno da je Draža Mihailović bio sasvim upoznat sa ovim kontaktima i davao je za njih odobrenja, dok je Raković održavao kontakte i obavljao poslove s Nijemcima, iako su mu ovlaštenja bila povučena.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Ubrzo je uslijedilo potčinjavanje Rakovićevog Drugog ravnogorskog korpusa JVuO (kao i Javorskog korpusa pod komandom majora [[Radomir Cvetić|Radomira Cvetića]]) njemačkim trupama u jugozapadnoj Srbiji, što se može zaključiti iz jednog izvještaja Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka s početka aprila 1944: {{izdvojeni citat|Cvetićevi četnici osiguravaju lijevi bok grupe Jug i izviđaju u pravcu [[Golija|Golije]] od Drinića ka sjeveru. Zadatak Rakovićeve grupe nepromijenjen.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=413 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000408—000409.] </br> ({{jez-njem|"Die Cvetic–Cetniks sind zum Schutz der linken Flanke der Angriffsgruppe Süd und zur Aufklärung über das Golija–Gebirge über Dramici nach Norden vorzuführen. Auftrag für Rakovic–Cetniks bleibt unverändert."}})</ref>|Izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka svim potčinjenim jedinicama za 3. april 1944. godine}} U dnevnom izvještaju iz Komande Jugoistoka za 18. april 1944, predviđa se koji će sektor zauzeti jedinice pod Rakovićevom komandom u vrijeme izvođenja operacije »Kammerjäger«, kojom prilikom je okupator s uspjehom osujetio [[Drugi prodor NOVJ u Srbiju|drugi prodor NOVJ u Srbiju]]: {{izdvojeni citat|Rakovićeva grupa dobila zadatak da postavi osiguranja prema jugu na sjevernoj obali Studenice.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=514&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000510.] <br/> ({{jez-njem|"Unternehmen Kamerjägger. II. Eigene Lage: </br> F/ Cetnik–Gruppe Rakovic erhielt Auftrag zur Abschirmung nach S gegen Feind auf dem nördl. Studenica–Ufer."}})</ref>|Dnevni izvještaj opunomoćenog komandanta Jugoistoka tokom operacije Kammerjäger, 18. april 1944.}} Iz jednog razgovora na visokom nivou (prisutni: general [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka i [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova), održanom 11. aprila 1944. godine, može se nazrijeti koliko su okupacioni dužnosnici bili zadovoljni saradnjom sa četnicima i ostalim [[Kolaboracija|kolaboracionističkim]] snagama na [[Balkan]]u: {{izdvojeni citat|Neubacherovo mišljenje o vrijednosti srpskih formacijâ: [[Srpska državna straža|SDS]] loša, Hipo (pomoćna policija) isto, [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]] dobar, četnici veoma različito. U Crnoj Gori se dobro tuku [[Crnogorski dobrovoljački korpus|dobrovoljci pod njemačkim vođstvom]]. Kosovski Albanci se bore s nama. Evzoni u Grčkoj nijesu za odbranu obale, ali su korisni u unutrašnjosti zemlje i sigurno neće pucati na nas.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=462&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000458.] <br/> ({{jez-njem|"Auffassung Neubacher über den Wert der serbischen Verbände: SSW schlecht, Hipo desgleichen, SFK gut, Cetniks sehr unterschiedlich. In Montenegro schlügen sich die Freiwilligen unter deutscher Führung gut. Die Kosovoalbaner kämpfen mit uns. Evzonen in Griechenland sind nichts für Küstenverteidigung, brauchbar wohl aber im Innern des Landes, werden bestimmt nicht auf uns schiessen."}})</ref>|Vojni zapovjednik Jugoistoka (Razgovor Felber-Neubacher, 11. april 1944.)}} U izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera (u odjeljku naslovljenom „Stanje kod neprijatelja“), sačinjenom 22. aprila iste godine, ambivalento držanje jedinicâ JVuO prema okupatorskim vlastima smatra se glavnom karakteristikom četničkog pokreta u Srbiji: {{izdvojeni citat|Srbija: <br /> Pokret DM je podijeljen unutar sebe. Dok se neki aktivno bore na strani njemačkog Wehrmachta protiv komunista — a da nijesu odustali od temeljnih rezervi prema svakom okupatoru — manje bande DM u centralnoj i istočnoj Srbiji spremne su činiti štetu. Izvještaji koji se stalno pojavljuju o pregovorima Draže Mihailovića i Tita nijesu potvrđeni i takođe se doimaju nevjerovatnim.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&roll=256&broj=556 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000552.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist in sich aufgespalten. Während ein Teil aktiv an der Seite der deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten kampft – ohne dadurch die grundsätzlichen gegen jeden Okkupator vorhandenen Vorbehalte aufgegeben zu haben – treiben kleinere DM–Banden in Mittel–und Ostserbien nach wir vor ihr Unwesen. Immer wieder auftauchende Meldungen über Verhandlungen zwischen DM und Tito bestätigen sich nicht und erscheinen auch unglaubwürdig."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka o stanju u periodu od 16. marta do 15. aprila 1944. godine}} 12. aprila 1944. godine, pukovnik [[Jevrem Simić]] izdaje jednom četničkom nižem oficiru objavu o kretanju na terenu brigade kojom komanduje, kako bi ovaj mogao što efikasnije uništavati jatake i simpatizere [[Narodnooslobodilački pokret|NOP]]-a: {{izdvojeni citat|OBJAVA Za G. Milića Majstorovića p.poručnika, komandanta II bataljona III leteće kosmajske brigade, koja mu se izdaje s tim da može slobodno da se kreće sam ili sa svojom vojskom po terenu koji je ugovoren sa našim saveznicima Nemcima i Bugarima i da u ime Kralja Petra II Karađorđevića oduzima svu rekviziciju i kolje sve partizanske jatake i simpatizere zbog čega će dobiti čin majora.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_115.htm Objava komandanta četničke oblasti u Srbiji od 12. aprila 1944. komandantu 2. bataljona 3. kosmajske brigade za nesmetano kretanje od okupatora i klanje simpatizera narodnooslobodilačkog pokreta]</ref>}} 1. maja 1944. godine, u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka, koji potpisuje načelnik štaba general [[Kurt Geitner]], navodi se cifra od nekoliko hiljada pripadnika JVuO koji pomažu okupatoru u zaustavljanju ofenzive NOVJ: {{izdvojeni citat|Srbija — Stanje u sopstvenim redovima: </br> Borbena grupa Weyel: 500. SS padobranski lovački bataljon, sa otprilike 1.000 četnika, odbacio je neprijatelja kod [[Seča Reka|Seče Reke]] (6 km zap. od [[Kosjerić]]a) i sa manjom borbenom grupom vrši napad na neprijatelja kod Varde. Izbrojano 10 mrtvih neprijatelja; vjerovatni veći gubici. [...] </br> Četnici su raspoređeni duž linije [[Požega]]—Kosjerić—[[Ražana]]—[[Povlen]], sa ukupnom jačinom od približno 5.000 ljudi. Pojedine grupe su poslale oficire za vezu. Draža Mihailović, koji je preuzeo jedinstveno zapovjedništvo, namjerava uspostaviti radio-vezu s njemačkom komandom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=673&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000669—000670.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. Eigene Lage. </br> B. Kampfgruppe Weyel. Fg.Abt. 696 bis Kostojevici an Straße 4 OSO Rogacica durchgestossen. SS–Fallschirmjäger–Btl. hat mit etwa 1000 Cetniks Feind bei Sjecareka [sic!] (6 W Kosjerici) geworfen und steht mit einer schwächeren Kampfgruppe im Angriff gegen Feind bei Varda. 10 gezählte Feindtote, weitere Feindverluste wahrscheinlich. </br> F. Cetniks stehen im allg. Linie Pozega–Kosjerici–Razana–Povlen in Gesamtstärke ca. 5000 Mann. Einzelen Gruppen haben V.Offz. abgestellt. DM., der Gesamtführung übernommen hat, will Funkverbindung zu deutschem Kommando herstellen."}})</ref>}} U monografiji “Četnici u Drugom svjetskom ratu 1941—1945” [[Jozo Tomašević]] zaključuje: „Ne mogu ipak dati nikakvu potvrdu toj slutnji da je Mihailović održavao direktnu radio-vezu s Nijemcima, a uzimajući u obzir njegov način ponašanja u cijelom ratu, malo je vjerojatno da jest.“<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> Međutim, Hermann Neubacher svjedoči u memoarima kako je, makar tokom nekoliko dana u zimu [[1945]], održavao izravnu radio-vezu s Mihailovićevim štabom.<ref>Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN — Službeni list SCG, Beograd, 2005, str. 161—162.</ref> U ratnom dnevniku Vojnog zapovjednika Jugoistoka od 2. maja 1944, sa pohvalom se ističe kooperacija onih snagâ JVuO u zapadnoj Srbiji koje sačinjavaju taktički sklop pod komandom majora [[Ericha Weyela]]: {{izdvojeni citat|Borbena grupa Weyel: SS padobranski lovački bataljon, zajedno sa četnicima, razbio [[Peta krajiška divizija|Petu diviziju]] kod Varde. Veliki neprijateljski gubici. Četnici su postrijeljali sve zarobljenike. Brojke će biti objavljene naknadno.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=501&broj=677&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000673.] <br /> ({{jez-njem|"Kampfgruppe Weyel. SS–Fallschirmjägger–Btl. hat mit Cetniks bei Varda Tross[?] der 5.Div. zerschlagen. Hohe blutige Feindverluste. Cetniks haben sämtl. Gefangene erschossen. Zahlen werden nachgemeldet."}})</ref>}} U izvodu iz ratnog dnevnika generala Hansa-Gustava Felbera za 3. maj 1944. godine, navodi se da je načelnik štaba Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka general Kurt Geitner išao u posjetu njemačkim trupama na ratištu u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]]: {{izdvojeni citat|(3.5.44) 6,00: Putovanje do Parišta [svakako je riječ o [[Donje Vardište|Vardištu]] — prim.] zbog razgovora sa majorom Weyelom i nekim četničkim vođama o formiranju zajedničkog štaba za borbu protiv komunista. Povratak za Beograd 3. maja u 15 časova.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=807&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000803.] <br /> ({{jez-njem|"3.5.44 6.oo Uhr Fahrt nach Pariste zur Besprechung mit Major Weyel und einigen Cetnik–Führern über Bildung eines gemeinsamen Stabes zur Bekämpfung der Kommunisten. Rückkehr nach Belgrad am 3.5., nachmittags 15.oo Uhr."}})</ref>|Ratni dnevnik Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka, 3. maj 1944. godine}} Kolike je razmjere poprimila kolaboracija četnikâ Draže Mihailovića sa njemačkim Wehrmachtom i srpskim kvislinškim jedinicama u proljeće 1944. godine, postaje očigledno i iz navodâ u izvještaju Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja, u kom su snage JVuO ubrojane u vlastite formacije: {{izdvojeni citat| I. Sopstvene snage A) Grupa “Holman” 696. bat. feldžand. krenuo je jutros sa četnicima u napad duž puta Nova Varoš — Ljubiš. 11/4. p. “Brand.” na maršu Sjenica — Maskova. Komandno mesto grupe “Holman” — Nova Varoš. I I/4. p. “Brand.” na maršu Užice — Ivanjica — Maskova. B) Grupa “Vajel” Napad Severne četničke grupe na jakog neprijatelja jugoistočno od Rožanstva nije uspeo uprkos visokih gubitaka i na strani četnika i na strani neprijatelja, pa će jutros biti ponovljen sa I/“Brand.”. Podređeni 1. bataljon 63. puka u obezbeđenju na visovima između Čajetine i Rožanstva. C) 24. bug. div. I I /64. nije uspeo u noći 11/12. 5. da kod Mokre Gore spreči neprijateljske zaštitnice da izmaknu ka jugu. Danas je sa 1/1. srp. puka i 1.000 četnika počelo čišćenje prostora Semegnjevo — Čajetina. 8. bataljon teških mitraljeza na maršu Požega — Arilje. 11/63. biće naknadno privučen. D) Grupa “Tatalović” Srpski dobrovoljački korpus uključio se kod Ljubovije u borbe na hrvatskoj obali Drine i prihvatio četnike koji su se povlačili. Kod Rogačice 4 prebeglice.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_57.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 13. maja 1944. Vrhovnoj komandi Vermahta o borbama sa 2. i 5. NOU divizijom na komunikaciji Užice — Višegrad]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000732—000733.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien. II. Eigene Lage. </br> A) Gruppe Hollmann. Fg.Abt.696 heute morgen mit Cetniks zum Angriff entlang Str. Nova Varos–Ljubis angetreten. II./4.Brdbg. auf Marsch Sjenica–Maskovo. Gefechtsstand Gruppe Hollmann Nova Varos. III./4.Brdbg. auf Marsch Uzice–Ivanjica–Maskovo. </br> B) Gruppe Weyel. Angriff nördl. Cetnik–Gruppe gegen starken Feind SO Rozanstvo drang bei hohen Cetnik–u. Feindverlusten nicht durch und wird seit heute morgen mit I./Brdbg. wiederholt. Unterstelltes I./63 sichert auf Höhen zwischen Cajetina u. Rozanstvo. </br> C) 24.bulg.Div. III./64 konnte in der Nacht 11./12.5. bei Mokra Gora Ausweichen feindl. Nachhuten nach S nicht verhindern und tritt heute mit I./Serb.Rgt.1 u. 1000 Cetniks zur Säuberung des Raumes Semegnjevo–Cajetina an. 8.sMG.Btl. auf Marsch Pozega–Arilje. II./63 wird nachgezogen. </br> D) Gruppe Tatalovic. Bei Ljubovija griff SFK in Kämpfe auf kroat.Drina–Ufer ein u. nahm ausweichende Cetniks auf. Bei Rogacica 4 Überläufer."}})</ref>}} U istom izvještaju je prenijeta i sljedeća informacija: {{izdvojeni citat|Prema pouzdanom izvoru, četnički komandant [[Dragoslav Račić|Račić]], koji je učestvovao u borbi protiv Grupe “[[Milutin Morača|Morača]]” u [[Valjevo|valjevskom]] kraju, zatražio je da se vrati u svoje dotadašnje operacijsko područje, jer ne želi više da se „prlja“ saradnjom sa okupatorom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=736&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000732.] <br /> ({{jez-njem|"Nach s.Qu. hat Cetnikführer Racic, der im Kampf gegen Gruppe Moraca im Raume Valjevo beteiligt war, die Rückkehr in sein bisheriges Einsatzgebiet beantragt, da er sich durch Zusammenarbeit mit der Okkupator nicht länger "beschmutzen" wolle."}})</ref>}} Istog dana, u izvještaju koji je poslao Glavnom komandantu Jugoistoka feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|von Weichsu]], general Felber zapaža kako formiranje ''Borbene grupe Weyel'' označava novu etapu u četničko-njemačkim odnosima s ciljem saradnje u borbi protiv NOVJ, koja u tom obimu nije bila izvodiva u prethodnom periodu: {{izdvojeni citat|Utisak o upotrebljivosti pojedinih potčinjenih narodâ i jedinicâ: [...] Četnici uvjeravaju da će se uzdržati od bilo kakvog neprijateljstva prema njemačkim trupama i da će učestvovati u borbi protiv komunista do konačne pobjede. U operacijama četničke jedinice predvodi [[Neško Nedić]], a s njemačke strane major Weyel. Razgovori na bojnom polju pokazuju da su četničke vođe poput Kalabića i Rakovića spremne sarađivati sa Nijemcima. Kod ljudstva preovlađuje prijateljski pristup, uz samo nekoliko neprijateljskih lica. Naoružanje im je skromno; manjak mitraljeza. Situacija sa zalihama municije, kao i dosad, nejasna.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=727&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000723—000724.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Eindruck über die Brauchbarkeit der einzelnen unterstellten Nationen und Verbände: </br> f) Cetniks versichern jede Feindseligkeit mit deutschen Truppen auszugeben und sich am Kampf gegen die Kommunisten bis zum Endsieg zu beteiligen. Leitung der Cetnik–Verbände durch Nesko Neditsch, deutscherseits durch Major Weyel. Besprechungen auf dem Gefechtsfeld zeigen, daß die Führer der Cetniks wie Kalabic und Rakovic gewillt sind, mit den Deutschen zusammenzuarbeiten. Unter den Leuten vielfach freundliches Entgegenkommen, nur zum Teil feindselige Gesichter. Ausrüstung mit Waffen mäßig, wenig Maschinenwaffen. Über Munitionslage nach wie vor Unklarheit."}})</ref>|Raport generala [[Hans Felber|Hansa Felbera]] feldmaršalu [[Maximilian von Weichs|Maximilianu von Weichsu]] od 13. maja 1944. godine}} Draža Mihailović je imenovao [[Milorad Mitić|Milorada Mitića]] za oficira za vezu između svojih jedinica i njemačke komande, kako bi saradnja četničkih komandanata sa okupatorom dobila organizovaniju formu. General Mihailović je preko kapetana Mitića dostavljao svoje zahtjeve njemačkoj komandi koja je snabdijevala municijom i hranom njegove jedinice, angažovane u borbi protiv NOVJ. Mitić je o situaciji na frontovima, o svome radu i o količini pomoći primljenoj od okupatora gotovo svakodnevno izvještavao generala Mihailovića. U depeši od 28. marta 1944, između ostalog, kapetan Mitić piše: {{izdvojeni citat|O nekoj akciji Bugara ili Br. 11 (šifra koja označava Njemce — nap.) protivu crvenih dublje na terenu nema ni govora. Doručak i večera su uvek u garnizonu. Ako se hoće uništenje komunista, onda to moramo mi da uradimo. Možemo da računamo na pomoć uzduž komunikacija, na municiju i avijaciju, mada ona ne može mnogo da pomogne. Ali moraju biti hitno bačene masovne snage i lično da vodite operacije, naravno kao 'siva eminencija', inače [[Peko Dapčević|Peko]] ode u Toplicu i dalje... Moral kod naših ljudi u reonima gde su prošli komunisti je mnogo opao. Sve veća sumnja u snagu naših i Br. 11 i sve veći respekt prema crvenima... Pred svim ovim mi ne možemo da zatvorimo oči. Ovoga puta opasnost je stvarno velika, skoro ogromna...<ref>AVII, arhivski fond Draže Mihailovića, S—X—57/2.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_62.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje KORPUSI DRAŽE MIHAILOVIĆA POLAŽU ISPIT PRED OKUPATOROM U SRBIJI]</ref>}} 18. aprila 1944. godine, glavni inspektor Vrhovne komande JVuO pukovnik Jevrem Simić izvještava generala Mihailovića da se kapetan [[Zvonimir Vučković]], komandant Prvog ravnogorskog korpusa, nalazi pod izravnom komandom njemačkih oficira: {{izdvojeni citat|Zvonkov odred pod komandom poručnika Nenadića zajedno sa Nemcima je u Negbini.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_120.htm Pismo delegata Vrhovne komande od 18. aprila 1944. Draži Mihailoviću o saradnji četnika sa nemačkim i bugarskim trupama u borbama protiv NOVJ u jugozapadnom delu Srbije]</ref>}} U telegramu od 20. IV 1944. pukovnik Simić piše generalu Mihailoviću: {{izdvojeni citat|Vučković sa 130 odabranih četnika stavio se pod komandu nemačkog poručnika Kerpera i nalazi se južno od Jasenova na Beloj Glavi.<ref>Arhiv Vojnoistorijskog instituta, Četnička arhiva, kutija 277, registarski broj 4/1—56.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 99—100.</ref>}} Istog dana kada je došlo do formiranja ''Borbene grupe Weyel'' (28. april 1944), u dnevnom izvještaju Vojnoupravnog zapovjednika Jugoistoka zapisano je: {{izdvojeni citat|Srbija — I. Stanje kod neprijatelja: </br> A) Divizijska grupa “Morača” nalazi se sa istočnom kolonom u oblasti južno od Kosjerića u borbi sa vlastitim snagama i četnicima, koji su, navodno, bili lično vođeni od strane DM-a.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000628.] <br /> ({{jez-njem|"Tagesmeldung von 28.4.1944. </br> Serbien. </br> I. Feindlage. </br> A) Div.Gruppe Moraca steht mit O–Kollone im Raum S Kosjerici im Kampf mit eigenen Kräften u. Cetniks, die von DM angeblich persönlich geführt werden."}})</ref>}} U telegramu poslatom 5. maja 1944. godine generalu Mihailoviću, kapetan [[Neško Nedić]] piše o uspostavljanju fronta prema snagama NOVJ u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], odnosno da je stvoren jedinstveni borbeni sklop koji sačinjavaju četnici, [[Srpski dobrovoljački korpus|srpski dobrovoljci]] i njemačke okupacione trupe: {{izdvojeni citat|Snage potčinjene meni prešle su trenutno u odbranu na liniji Bačevci—Kosjerić i to: valjevski korpus sa delom Nemaca drži levo obalu Graca u visini Lipa—Ravan. Juče su na ovom odseku odbijeni svi napadi komunista. Ajdačić sa delom Nemaca zatvara položaj Bukovi—Ražana. Na prostoru Ražana—Kosjerić ima jedan bataljon Nemaca. Brigada Negovanova kao rezerva drži Divčibare. Rakovićev korpus u Kosjeriću sa ofanzivnom ulogom. Moja težnja je da sa naslonom na Nemce, stvorim čvrstu odbranu linije Bačevci—Kosjerić, dok se snage ne prikupe i ne stvore preduslovi za uništavajući udar, a tada uništi prva, druga a potom peta divizija. U ovom cilju front ostaje prema drugoj diviziji danas u odbrani dok na ovu diviziju sa zapada napadaju jedan bataljon Nemaca i tri bataljona ljotićevaca a mi je dočekujemo. Prema petoj diviziji preduzima se napad danas sa angažovanjem.<ref>AVII, Ča, kut. 276, reg. br. 2/1—11.</ref><ref>''Tajna i javna saradnja četnika i okupatora 1941-1944.'' — Dokumenti (priredio Jovan Marjanović), Arhivski pregled, Beograd, 1976, str. 100.</ref>}} U prvoj polovini maja 1944. godine, Vrhovna komanda JVuO je javljala o zajedničkim borbama četnikâ i Nijemaca širom okupirane Jugoslavije: „Naši i nemački delovi zatvorili put Užice — Kokin Brod. Isto tako zatvorena i Limska dolina. Od strane Nemaca i naših 2. maja počela ofanziva od Podgorice. Komunisti u oblasti Bijelog Polja. Nemci u Šavniku, Žabljaku i Brodarevu. U Istočnoj Bosni šesnaesta, sedamnaesta i tridesetšesta komunistička divizija pri uništenju od dve nemačke divizije.“ General Mihailović je naređivao i majoru Dragiši Rakiću (pseudonim »Gis-Gis«), komandantu Vojvodine JVuO, da pokuša dobiti municiju od okupatora, koristeći se pritom i srpskim kvislinškim strukturama, budući da je [[Banat]] formalno bio dijelom [[Vojna uprava u Srbiji|Nedićeve Srbije]]: „Postarajte se za nabavku municije kako ste predvideli. Iskoristite raspoloženje Nemaca u Banatu za jačanje naše organizacije. Isto tako iskoristite i Nacionalnu službu rada.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> 11. maja 1944, general Mihailović (pseudonim »Hans«) piše da je naredio »Viktoru« (major [[Mladen Mladenović]], komandant Čegarskog korpusa JVuO), »Hermanu« (potpukovnik [[Radoslav Đurić]], komandant Južne Srbije JVuO), »Orelu« (potpukovnik [[Dragutin Keserović]], komandant Rasinsko-topličkog korpusa JVuO) i »Minču« (major [[Branivoj Petrović]], komandant Deligradskog korpusa JVuO) da „iskoriste akciju“ okupatora protiv snaga NOVJ u [[Južna Srbija|južnoj Srbiji]], kao i da „na pogodan način“ nabave naoružanje i municiju: {{izdvojeni citat|Po podacima od Viktora, Hermana i Georgija [potpukovnik Milutin Radojević, delegat VK JVuO za područje Jablanice i Toplice — prim.] jedna nemačka divizija jačine oko 15.000 nalazi se u [[Kuršumlija|Kuršumliji]], [[Prokuplje|Prokuplju]], [[Žitorađa|Žitorađi]], [[Pukovac|Pukovcu]] i [[Leskovac|Leskovcu]]. Ima 70 tenkova. Pripremaju se za akciju protiv komunista. [[Gestapo]]vci iz [[Niš]]a traže Viktora i nude oružje i municiju i da ne diraju naše. Keserović 8 i 9 napadao na komuniste u okolini [[Ribarska Banja|Ribarske Banje]] sa [[Jastrebac|Jastrepca]] i od sela Zdravinja. Crveni dobili pojačanje i Orel se povukao na polazni položaj [[Zdravinje]] — [[Veliki Šiljegovac]]. Orel se sprema za ponovni napad. Naredio sam: Viktoru: Da Knjaževački korpus uputi Orelu za akciju na Jastrepcu i Moravskom srezu, ako ga već nije uputio. Sa ostalim snagama da zatvori prelaze na [[Morava|Moravi]] od Niša do Leskovca. Da iskoristi na pogodan način ponudu oružja i municije, jer sada moramo tući komuniste i treba iskoristiti nemačku akciju. 2. — Hermanu: Treba iskoristiti akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice. Da prikupi svoje snage u Jablanici i da dejstvuje najpogodnijim pravcem protivu komunista imajući u vidu akciju Nemaca. Na pogodan način da dođe do municije. 3. — Orelu: Da iskoristi akciju Nemaca za rasčišćavanje Toplice i Jablanice i da mu se stavlja pod komandu Knjaževački i Deligradski korpus. Na pogodan način da dođe do municije. 4. — Minču: Da odmah pomogne Orela u akciji na Jastrepcu i Moravskom srezu kako je već naređeno i da je pod komandom Orela.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref>}} 12. maja 1944, Draža Mihailović obavještava potpukovnika [[Zaharije Ostojić|Zaharija Ostojića]] (pseudonim »Sto-Sto«) sljedeće: „2 i 5 divizija su sada u srezu Zlatiborskom. Napadi se vrše sa svih strana.“<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_3_165.htm Izvod iz knjige poslatih depeša štaba Draže Mihailovića u vremenu od 1. do 24. maja 1944. godine]</ref> Napad su vršile njemačke i bugarske trupe, zajedno sa ljotićevcima i četnicima. U depešama<ref>Arhiv VII, Ča, k. 276, reg. br. 2/1—28.</ref> koje je komandant Cersko-majevičke grupe korpusa major [[Dragoslav Račić]] poslao Mihailoviću prethodnog dana o saradnji četnika i Njemaca, između ostalog, stoji: {{izdvojeni citat|Saznajem da su [[Užice]] pune Jankovićevih [Milutin — prim.] četnika i da [[Predrag Raković|Raković]], [[Neško Nedić|Neško]], Ajdačić, Janković i Mitić drže neke konferencije sa Nemcima. Ako boga znate sprečavajte ovo... Ako dalje budem vodio borbu protiv komunista zajedno sa Nemcima, ja ću duboko zaglaviti... Zbog ovoga molim da mi odobrite da se vratim na moj teren i povedem samo štabnu akciju u [[Istočna Bosna|Istočnoj Bosni]] i [[Srem]]u. Neko od nas mora ostati čist.}} U proljeće 1944. godine, prilikom njemačke kontraofanzive protiv partizana u jugozapadnoj Srbiji u kojoj su učestvovale i značajne četničke snage, zabilježena je i fotografija komandanta 1. ravnogorskog korpusa JVuO sa njemačkim oficirom, vjerovatno iz Wehrmachtove divizije [[Brandenburger|''Brandenburg'']].<ref name="yuhistorija.com"/> [[Datoteka:Zvonimir_Vuckovic_i_Nemci.jpg|minijatura|Kapetan [[Zvonimir Vučković]] (desno), komandant 1. ravnogorskog korpusa JVuO, pozira sa njemačkim oficirom tokom [[Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.|partizanskog prodora u Srbiju]] (april/maj 1944. godine)]] General [[Hans Felber]], vojni zapovjednik Jugoistoka, 16. maja 1944. godine podvlači svojim potčinjenim: „'''Pokret DM bio je i ostaje neprijateljski.'''”<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=758&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000754.] <br /> ({{jez-njem|"Die DM–Bewegung ist und bleibt Feind."}})</ref> Felber podsjeća kako četnička saradnja u borbi protiv »crvenih« proističe samo iz činjenice da su komunisti njihov neprijatelj br. 1, ali neprijatelj br. 2 i dalje ostaje okupaciona sila. General Felber stoga preporučuje da se »borba protiv partizanskih bandi« oprezno nastavi voditi skupa s jedinicama generala Mihailovića: {{izdvojeni citat|Četničke grupe koje se nalaze u borbi protiv komunista, ne treba nikako ometati niti ih napadati, već ih podupirati u borbi. Saradnja s četnicima u borbi protiv komunista, uz najštedljiviju isporuku municije i pod nadzorom okupacione sile, može biti samo lokalna i radi akutne borbe protiv partizanskih bandi. U tom slučaju potrebno je isporučivati i sanitetski materijal i negovati ranjenike. Za svaku isporuku potrebno je odobrenje Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka. Preporučujemo da se u svim prilikama obraća nesmanjena pažnja pokretu DM i njegovim postupcima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=759&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000755.] <br /> ({{jez-njem|"Cetnikgruppen, die sich im Kampf mit Ko. befinden, sind dagegen nicht zu hindern und nicht anzugreifen, sondern in ihrem Kampf zu fördern. Ein Zusammengehen mit Cetniks im Kampf gegen die Ko. unter sparsamter Lieferung von Munition unter Aufsicht der Besatzungsmacht darf nur örtlich und nur zum Zwecke des akuten Kampfes gegen die Partisanenbanden erfolgen. In diesem Falle ist auch Lieferung von Sanitätsmaterial und Pflege der Verwundeten erforderlich. Munitionslieferung bedarf in jedem Falle der Zustimmung des Mil.Befh. Südost. Ungeschwächte Aufmerksamkeit gegenüber der DM–Bewegung und deren Maßnahmen ist nach wie vor überall geboten."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_3_272.htm Informacije Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 16. maja 1944. potčinjenim komandama i štabovima o držanju prema četnicima]</ref>}} U zapisniku generala Felbera s kraja maja 1944, apostofira se korištenje Mihailovićevih četnika i Ljotićevih dobrovoljaca za odbranu jugozapadne granice okupirane Srbije od partizanskog prodora: {{izdvojeni citat|Predviđeno je da se veći dio četnikâ Draže Mihailovića pošalje kući, da se najpouzdaniji koriste kao izviđači na granici, i da se dobrovoljci (SDK), poslije apsolutno neophodnog odmora i osvježenja, kasnije iskoriste kao graničari.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=817&rec=501&roll=255 NARA, T501, Roll 255, frame no. 000813.] <br /> ({{jez-njem|"Es ist beabsichtigt, von den DM–Cetniks einen größeren Teil nach Hause zu schicken, die Zuverlässigsten als Aufklärer an der Grenze zu verwenden, und später das SFK nach einer unbedingt notwendigen Ruhepause und Auffrischung als Grenzschutz einzusetzen."}})</ref>|Zapisnik o putovanju za Niš i Sofiju 25-28.05.1944.}} General [[Edmund Glaise von Horstenau]], vršio je od 15. juna do 25. juna 1944. dužnost komandanta Jugoistoka, zamjenjujući generala Hansa Felbera, koji se po službenom zadatku nalazio u Njemačkoj. Opisujući u svom ratnom dnevniku stanje u Srbiji, tj. odnose između njemačkih i bugarskih okupacionih trupa, s jedne, kao i četnika i kvislinga, s druge strane, Horstenau navodi sljedeće: {{izdvojeni citat|'''Nemci gotovo da nemaju svojih trupa u Srbiji'''. Postoji samo nekoliko policijskih jedinica. Najveći deo Srbije nalazi se pod kontrolom bugarskog okupacionog korpusa. Bugarskih vojnika nema samo u severozapadnom delu Srbije i Banata. No, bugarske trupe u Srbiji jesu najlošije bugarske jedinice. Tek što sam na kratko vreme preuzeo Vrhovnu komandu u Beogradu, dve bugarske čete, zajedno sa svojim oficirima, prebegle su partizanima kod Leskovca. Jedine trupe na koje je čovek mogao da se osloni u borbi protiv partizana bili su srpski dobrovoljci, a donekle i ruski. Upotrebljivi za borbu protiv partizana bili su i ljudi Draže Mihailovića. Vezu sa njim za mene je održavao jedan nemački major [Erich Weyel], nosilac odlikovanja „viteškog krsta“.<ref>Glez fon Horstenau, Između Hitlera i Pavelića: Memoari kontroverznog generala, Nolit, Beograd, 2007, str. 508.</ref>}} U vrijeme izvođenja [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Trumpf«]], u kojoj se [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pridružila njemačkim trupama u borbi protiv partizana, došlo je 14. jula 1944. u [[Kruševac|Kruševcu]] do sastanka vojnoupravnog komandanta Jugoistoka generala Hansa-Gustava Felbera sa kapetanom [[Neško Nedić|Neškom Nedićem]], načelnikom štaba ove četničke formacije. Tom prilikom, Nedić je istaknuo da su „četnici u Englesku izgubili svako poverenje, pošto su ih Englezi izdali“, ponudivši svoje usluge u „borbi protiv komunizma“. General Felber je ocijenio da je riječ „o potpuno ozbiljnoj ponudi četnika koju treba prihvatiti“, s čim se složio i major Erich Weyel, oficir za vezu kod kapetana Nedića: {{izdvojeni citat|Neško Nedić je sada načelnik štaba četničke grupe koja se sa nama bori u akciji »Trumpf« i čija se jačina može proceniti na oko 10.000 ljudi. [...] Pošto su oni sami u borbi protiv komunizma i suviše slabi, uvideli su da moraju tražiti oslonac u nemačke oružane snage, ''kojima će se bezuslovno potčiniti sa puno poverenja''. Oni su spremni da se bore protiv komunizma svuda tamo gde bih ih ja postavio. Na drugoj strani, Nedić je molio ponovnu pomoć u vidu ''isporuke municije i naoružanja, a naročito teškog naoružanja''. Četnici su spremni da daju svaku garanciju da će se isporučeno naoružanje i municija upotrebiti samo protiv komunizma. [...] Neško Nedić je još jednom molio za poverenje ne samo ovdašnjih nemačkih komandi nego i čitavog nemačkog naroda, kao i za priznanje srpskog naroda kao najvećeg neprijatelja komunizma na Balkanu. ''Kao dokaz svog unutarnjeg raspoloženja ponudio je da se lično dalje bori na [[Istočni front|istočnom frontu]] posle čišćenja Srbije od komunizma'' i siguran je da bi to, slično njemu, učinio i jedan veliki broj četnika.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_93.htm Izveštaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od 15. jula 1944. Komandi Grupe armija »F« o razgovoru vođenom 14. jula 1944. u Kruševcu, sa četničkim komandantom Neškom Nedićem u vezi zajedničkih dejstava protiv jedinica NOV i POJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=734&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frames no. 000725—000726.] <br /> ({{jez-njem|"Nesko Nedić ist z.Zt. Chef des Stabes der beim Unternehmen "Trumpf" mit uns kämpfenden Cetnikgruppe, deren Stärke auf etwa 10 000 Mann zu schätzen ist. </br> Da sie im Kampf gegen den Kommunismus alleine zu schwach seien, sähen sie ein, dass sie Anlehnung an die deutsche Wehrmacht suchen müssten, der sie sich voller Vertrauen bedingungslos unterstellten. Sie seien bereit, gegen den Kommunismus zu kämpfen überall da, wo ich sie hinstellen würde. Auf der anderen Seite erbat Nedić erneut Unterstützung durch Lieferung von Munition und Waffen, insbesondere schweren Waffen. Die Cetniks seien bereit, jegliche Garantie zu bieten, dass das Gelieferte nur gegen den Kommunismus verwendet würde. </br> Nesko Nedić bat nochmals um Vertrauen nicht nur der hiesigen deutschen Stellen, sondern des ganzen deutschen Volkes und um Anerkennung des serbischen Volkes als stärksten Feind des Kommunismus auf dem Balkan. Als Beweis seiner inneren Haltung bot er sich an, nach Säuberung Serbiens vom Kommunismus für seine Person an der Ostfront weiterzukämpfen, und er sei sicher, dass auch eine grosse Anzahl Cetniks es ihm gleich tun würde."}})</ref>|Izvještaj vojnoupravnog komandanta Jugoistoka Komandi Grupe armija »F« od 15. jula 1944. godine}} Major Weyel je još od kraja aprila 1944. godine tijesno surađivao s kapetanom Neškom Nedićem (general Kurt von Geitner je 28. IV zabilježio da je formirana „nova Borbena grupa major[a] Vajel[a]“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=632&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frames no. 000628—000629.] <br /> ({{jez-njem|"Neue Kampfgruppe Major Weyel."}})</ref>) u koordiniranju njemačko-četničkih operacija protiv partizana.<ref>[https://znaci.org/00001/40_63.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje NEFORMALNA KOLABORACIJA U SRBIJI]</ref> U izvodu iz ratnog dnevnika Armijske grupe »F« za 18. jul 1944.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=978&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000837.] <br /> ({{jez-njem|"Gen.Major v.Geitner unterrichtet Oberst i.G. Selmayr über neue Lage in Serbien: Am 17.7. eröffneten rote Kräfte südl. Korsumlja [sic!] (S–Serbien) Angriff gegen Cetnikverband. unter Major Weyel. Cetnik zum Ausweichen in NW–Richtung gezwungen. Zielsetzung der Kommunisten wahrscheinlich lokale Verschiebung einer Division, da für Offensive Richtung Ibartal, vorherige Versammlung stärkerer Kräfte notwendig gewesen wäre. Abwehr nur durch Cetnik, nach Ibartal ein weiteres Russenbtl. als Sicherheitskoeffizient unter Schwächung der neu aufgebauten Drinaverteidigung verschoben."}})</ref> navedeno je da je ovo savezništvo, makar taktičko, još uvijek na snazi: {{izdvojeni citat|''General fon Gajtner obaveštava generalštabnog pukovnika Zelmajera o novoj situaciji u Srbiji'': </br> Dana 17. 7. crvene snage otpočele su napad južno od Kuršumlije (južni deo Srbije) na četničke jedinice pod komandom majora Vajela. Četnici su bili prinuđeni da se povuku u pravcu severozapada. Cilj komunista je verovatno lokalno pomeranje jedne divizije, pošto bi za ofanzivu u pravcu Ibarske doline bilo potrebno prethodno prikupljanje jačih snaga. Odbrana počiva samo na četnicima, a upućen je još jedan bataljon Rusa kao koeficijent sigurnosti, uz slabljenje organizovane odbrane na Drini.}} U dnevnom izvještaju Komande Jugoistoka za 26. jul 1944. godine, četničkim se jedinicama odaje priznanje za krupne usluge koje su u vrijeme [[Topličko-jablanička operacija|operacije »Kehraus«]] učinili okupatoru defanzivnim dejstvima pri zadržavanju glavnine snagâ NOVJ: {{izdvojeni citat|''Srbija: Operacija »Kehraus«'' [Čistka]: </br> Očigledno da je glavnina neprijateljskih snaga snažno potučena i kao takva povukla se preko srpsko-albanske demarkacione linije. Dodir sa neprijateljem održava se samo sa zaštitnicama. Operacija je time završena, naknadno čišćenje se produžava borbenim grupama koje učestvuju. Mada se u toku operacije nije uspelo u razbijanju glavnine neprijateljskih snaga, ipak je pošlo za rukom, naročito masovnom upotrebom četnika, da se osujeti namera neprijatelja da prodre u pravcu Ibra. U prostoru Sokobanje, pod pritiskom naših i četničkih snaga, delovi bandi prešli su, pod borbom sa jedinicama iz pripravnosti za zaštitu železnice, prugu Zaječar — Knjaževac u pravcu bugarske granice, dok je glavnina, uz velike gubitke u borbama sa četnicima, prodrla u prostor Aleksinca. Od 23. 7. četničke grupe su prodrle preko Save u Srem i tamo se od tog vremena nalaze u borbi sa komunistima. U ostalim delovima Srbije lokalna delatnost bandi, dok se u Banatu vrše neprekidne sabotaže u žetvi.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=204&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289457—6289458.] <br /> ({{jez-njem|"SERBIEN: ”KEHRAUS” MASSE FD–KRAEFTE ANSCHEIN. STARK ANGESCHLAGEN, UEBER SERB–ALB. DEMARKATIONSLINIE AUSGEWICHEN. FD–BERUEHRUNG NUR NOCH MIT NACHHUTEN. UNTERNEHMEN DAMIT ABGESCHLOSSEN, NACHSAEUBERUNG DURCH BETEILIGTE KGRN. FORTGESETZT. WENN ES IM VERLAUF DES UNTERNEHMENS NICHT GELANG MASSE FD–KRAEFTE ZU SCHLAGEN, SO IST ES DOCH, INSBESOND. DURCH MASSENEINSATZ DER CETNIKS GELUNGEN, FD–ABSICHT, IN RICHTUNG IBAR VORZUSTOSSEN, ZU VEREITELN. UNTER DRUCK EIG. UND CETNIK KRAEFTE BANDEN RAUM SOKOBANJA MIT TLN. UNTER KAMPF MIT ALARMEINHEITEN BAHNLINIE ZAJEZAR KNJAZEVAC RICHTUNG BULGAR GRENZE UEBERSCHRITTEN, MIT MASSE UNTER VERLUSTREICHEN KAEMPFEN MIT CETNIKS BIS IN RAUM ALEKSINAC VORGEDRUNGEN. SEIT 23.7. CETNIKS–GRUPPEN UEBER SAVE NACH SYRMIEN VORGEDRUNGEN UND DORT SEITDEM IM KAMPF MIT KOMM. IM UEBRIGEN SERBIEN OERTL. BANDENTAETIGKEIT, BANAT ANHALTENDE ERNSTSABOTAGE.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (26. VII 1944)}} Nakon dva dana, poslat je iz Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Wehrmachta sljedeći dopis: {{izdvojeni citat|Srbija: </br> Završni izvještaj [o operaciji] „Kehraus“: Uz približno 70 sopstvenih poginulih iz svih borbenih grupa koje su učestvovale (uključujući četnike), 363 poginula neprijatelja, 464 zarobljenika i dezertera.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000242.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: </br> Abschlussmeldung "Kehraus": Bei etwa 70 eig. Toten aller beteiligten Kgrn. (einschl. Cetniks) 363. gez. Fd.–Tote, 464 Gefangene und Überläufer.}})</ref>|Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga (28. VII 1944)}} 27. jula 1944, centrali u Berlinu javljali su iz komande Grupe armija »F«: „Srbija: Glavnina snažno potučenih neprijateljskih snaga u operaciji »Keraus«, koja se povukla ka jugu, ponovo je, posle neuspelog pokušaja da se povuče u oblast Albanije, napadnuta od strane Borbene grupe »Dizener« i četnika u prostoru jugoistočno od [[Medveđa|Medveđe]]. Gubici neprijatelja u akciji »Keraus« na dan 24. i 25. 7.: 29 mrtvih, 302 zarobljena, 8 mitraljeza, 2 minobacača i preko 200 pušaka.“<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=210&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289463.] <br /> ({{jez-njem|3.) SERBIEN </br> MASSE DER BEI ”KEHRAUS” STARK ANGESCHLAGENEN UND NACH S AUSGEWICHENEN FD.– KRAEFTE NACH MISSLUNGEN VERSUCH IN ALBAN. GEBIET AUSZUWEICHEN, IM RAUM SO MEDVEDJA DURCH. KGR. DIESENER UND CETNIKS ERNEUT ANGEGRIFFEN. FEINDVERLUSTE "KEHRAUS" AM 24. U. 25.7.: 29 GEZ. TOTE, 302 GEFANGENE, 8 M. G., 2 GR. W. UEBER 200 GEWEHR.}})</ref> Sjutradan, sumirani su rezultati ove operacije: „U Srbiji operacija »Keraus« je postigla potpuni uspeh; neprijatelj je bio prinuđen da izmakne u pravcu juga. Pošlo nam je za rukom da prodorom u pravcu Ibarske doline osujetimo njegovu nameru.“<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref> Dnevni izvještaj Komande Jugoistoka za 30. jul 1944, takođe upućen Vrhovnoj komandi njemačkog Wehrmachta, bilježi da jedinice JVuO nastavljaju davati doprinos naporima okupatora u slamanju ofanzive koju je NOVJ poduzela u južnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|Prilikom nastavljanja čišćenja u operaciji »Keraus«, dijelovi neprijateljskih snaga istočno od [[Lebane|Lebana]] prodrli su u pravcu sjevera. Glavnina je napadnuta u prostoru Lebana od strane Borbene grupe »Dizener« i četnikâ. 5. policijski puk (bez III bataljona) stupio je u akciju sa istoka. Borbene grupe 27. bugarske divizije (5 bataljona) ponovo će stupiti u akciju 31. 7. u cilju naknadnog čišćenja iz doline Toplice u pravcu juga. Neprijateljski gubici — 27. 29. jul: Od strane Borbene grupe »Dizener« i četničke grupe »Vajel« neprijatelju nanijeti gubici od 117 mrtvih (izbrojani), 604 zarobljenih; zaplijenjeno 9 mitraljeza, 5 automobila, 5 minobacača, 560 pušaka, 6 radio-uređaja, velike količine municije i [vojne] opreme svake vrste.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=221&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frames no. 6289474—6289475.] <br /> ({{jez-njem|"3.) SERBIEN: </br> BEI NACHSAEUBERUNG ”KEHRAUS” TLE. FD–KRAEFTE O LEBANE NACH N VORGEDRUNGEN. MASSE RAUM S LEBANE DURCH KGR. DIESENER UND CETNIKS ANGEGRIFFEN. POL. RGT. 5 OHNE ROEM 3. ) VN O ANGESETZT. </br> KGR. 27. BULG. DIV. (5 BTLNE) ANTRITT 31. 7. ERNEUT ZUR NACHSAEUBERUNG AUS TOPLICA – TAL NACH S. FEINDVERLUSTE 27.</br> 29.7.: BEI KGR. DIESENER UND CETNIK–GRUP[P]E WEYEL: 117 GEZ. TOTE, 604 GEFANGENE, 9 MG, 5 M PI, 5 GR W., 560 GEWEHRE, 6 FUNKGERAETE, GROSZE [sic!] MENGEN MUN. UND GERAET ALLER ART.}})</ref>}} Komanda Jugoistoka obavještava 11. avgusta 1944. da se Rasinsko-toplička grupa korpusa JVuO, pod komandom potpukovnika Dragutina Keserovića, i zvanično stavila pod komandu njemačkog Wehrmachta tokom [[Topličko-jablanička operacija 1944|Topličko-jablaničke operacije]]: {{izdvojeni citat|Situacija kod Borbene grupe Diesener mirna. Četnička grupa Keserovića se dobrovoljno stavila pod komandu Borbene grupe Diesener. Ponovni napad protiv neprijateljskih snaga južno od Lebana počinje 13. VIII.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=288&rec=78&roll=332 NARA, T78, Roll 332, frame no. 6289541: Dnevni izvještaj komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 10. augusta 1944 (11. august 1944.).] <br /> ({{jez-njem|"C ) LAGE BEI KGR. DIESENER RUHIG. </br> CETNIK–GRUPPE KESEROVIC FREIW. UNTER BEFEHL KGR. DIESENER GETRETEN. </br> ERNEUTER ANGRIFF GEGEN FD– KRAEFTE S LEBANE LAEUFT AM 13.8. AN."}})</ref>|Izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi Vermahta za 10. avgust 1944. godine}} Neposredna četničko-nemačka operativna saradnja ponovila se i prilikom nemačkih operacija [[Operacija "Trumpf"|"Trumpf"]] i [[Operacija "Halali"|"Hallali"]] u jablaničko-topličkoj oblasti protiv [[21. srpska divizija NOVJ|21]]. [[22. srpska divizija NOVJ|22]]. [[24. srpska divizija NOVJ|24]]. i [[25. srpska divizija NOVJ|25]]. divizije NOVJ tokom jula i avgusta 1944. {{izdvojeni citat|Ministar [[Nojbaher]] konstatuje da je premijer [[Milan Nedić|Nedić]] — ukazujući na neudovoljene zahteve za oružjem ponovno izrazio nameru da demisionira — verno služio nemačkim interesima. Slično je i s Mihailovićem, koji se do danas trudio da ne zauzme neprijateljsko držanje prema okupatoru. To isto Važi i za ostale vodeće Srbe, koji su se, pod parolom »Dajte nam oružje — onda pripadamo Vama«, lojalno držali.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_231.htm Zabeleška obaveštajne grupe nemačkih komandi na Jugoistoku od 30. avgusta 1944. sa savetovanja u štabu komande Jugoistoka o aktuelnim pitanjima saradnje sa Dražom Mihailovićem i razvoju celokupne situacije na području Jugoistoka]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=980&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000974—000978.] <br /> ({{jez-njem|"Hierzu stellt Minister Neubacher fest, dass Ministerpräsident Nedic – der unter Hinweis auf die unerfüllten Waffenwünsche erneut Rücktrittsabsichten geäussert habe – in gutem Glauben zur deutschen Sache handelte. Ähnlich verhält es sich bei DM, der sich bis heute bemüht habe, keine feindselige Haltung dem Okkupator gegenüber einzunehmen. Das gleiche gilt für die anderen führenden Serben, die sich unter dem Motto: "Gebt uns Waffen – dann gehören wir zu Euch!" loyal verhalten hätten."}})</ref>|Nemački obaveštajni izveštaj od 30. avgusta 1944.}} === Desant na Drvar (1944) === {{main|Desant na Drvar}} Za [[Desant na Drvar]] (operacija »Rösselsprung«), preduzet maja i juna 1944, komanda [[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druge oklopne armije]] je angažirala oko 16.000 njemačkih vojnika i tri hiljade [[Momčilo Đujić|Đujićevih]] četnika.<ref name="Pop izdaje">[https://www.znaci.org/00001/15.pdf Jovo Popović, Marko Lolić, Branko Latas: Pop izdaje, Stvarnost, Zagreb, 1988.]</ref> Četnici su bili dragoceni kao nemački informatori, pa su upravo oni doneli Nemcima tačan podatak o lokaciji Titovog štaba: {{izdvojeni citat|Prema četničkim podacima, Tito se nalazi u drvarskoj pećini, prema drugim izvorima u Oštrelju sjeverno od Drvara.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=459&rec=314&roll=564 NARA, T314, Roll 564, frame no. 000455.] </br> ({{jez-njem|"IIc: Tito nach Cetnikmeldg. in Höhle Drvarska Pecina bei Drvar, nach anderer Meldg. in Ostrelj N Drvar."}})</ref>|Dnevni izvještaj obavještajnog odjeljenja [[15. brdski armijski korpus (Nemačka)|15. brdskog korpusa]] za 10. mart 1944.}} U izvještaju 2. oklopnoj armiji iz [[15. brdski armijski korpus (Wehrmacht)|XV brdskog armijskog korpusa]], poslatom 19. maja 1944. godine, navedeno je da će četničke jedinice biti u potpunosti podređene njemačkom Wehrmachtu u ovoj operaciji: {{izdvojeni citat|''Telegram K-di 2. okl. armije'' Tiče se: »Reselšprunga« [...] 7) Ojačani 105. SS-izv. bat. sa potčinjenim 369. izv. bat. napada X-dana, nastupajući od Livna duž Livanjskog polja preko Bosanskog Grahova na Drvar, sprečava neprijateljske proboje prema jugoistoku i razbija neprijateljski komandni aparat. U Bosanskom Grahovu naši četnici, u Drvaru naši padobranci.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_63.htm Izveštaj Komande 15. brdskog armijskog korpusa od 19. maja 1944. Komandi 2. oklopne armije o izvršenim pripremama i zadacima potčinjenih jedinica za operaciju »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=724&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frames no. 000715—000716.] </br> ({{jez-njem|"Fernschreiben An PzAOK 2 </br> Betr. Rösselsprung </br> 7.) Verstärkte SS–AA 105 mit unterstellter AA 369 stösst am X–Tag antretend von Livno entlang Livanskopolje über Bosn.Grahovo auf Drvar vor, verhindet feindl. Ausbruch nach Südosten und zerschlägt feindl. Führungsapparat. In Bosn.Grahovo eigene Cetniks, in Drvar eigene Fallschirmjäger."}})</ref>}} Komanda Druge oklopne armije je uzvratila XV brdskom armijskom korpusu dopisom od 21. maja 1944. iz kojeg se zaključuje da se četnici nalaze pod komandom majora Ernsta Benescha iz divizije [[Brandenburger]], kao i da se za njih počeo koristiti službeni naziv »[[Suradnja četnika sa Nezavisnom Državom Hrvatskom|Hrvatska borbena zajednica]]«: {{izdvojeni citat|1) Crveni komandni centar u Drvaru (po svoj prilici Vrhovni štab Tito, u Drvaru, na staroj stočnoj pijaci, Američka vojna misija Trninić Breg, u Prnjavoru Engleska vojna misija, preostala Ruska misija neotkrivena). Treba računati sa mesnim obezbeđenjem, pre svega na visovima severoistočno, istočno i zapadno od Drvara, u datom slučaju i na protivvazdušnu odbranu. Dalji podaci o neprijatelju postepeno se saopštavaju komandantu 500. padobranskog lov. bat. od strane Ic K-de 2 okl. armije i majora Beneša. 2) Operacija »Reselšprung« treba da ukloni crveni komandni centar oko Drvara. Komandovanje »Reselšprung«: XV brd. AK, istaknuto komandno mesto Bihać. Za operaciju »Reselšprung« nastupaju X-dana (spuštanje padobranskog lov. bat.) na Drvar: [...] d) Ojačana Borbena grupa 1. puka »Brandenburg« (bez 1. bat.) sa potčinjenom Hrvat. borbenom zajednicom, od Knina na Bosansko Grahovo, odatle u više borbenih grupa protiv linije Prekaja (14 km ji. od Drvara) — Drvar. Zadatak: Doček bandi i štabova koji se povlače prema jugu. Grupe nose maskirno odelo. 3) 500. SS-padobranski lov. bat., komandant šturmbanfirer Ribka, sa potčinjenom SS-padob. nast[avnom] četom (očekuje se konačno odobrenje [[Heinrich Himmler|rajhsfirera SS]]), 40 ljudi odreda »Beneš« i 6 ljudi kontraobaveštajne službe spuštaju se X-dana, u trenutku što je moguće ranije, u crveni komandni centar Drvar i uklanjaju munjevitim napadom naročito Vrhovni štab Tito, kao i ostale crvene komandne štabove i savezničke, odnosno ruske vojne misije.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_66.htm Naređenje Komande 2. oklopne armije od 21. maja 1944. Komandi 15. brdskog armijskog korpusa za dejstva u operaciji »Reselšprung«]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=698&rec=314&roll=563 NARA, T314, Roll 563, frame no. 000690.] </br> ({{jez-njem|"1.) Rotes Führungszentrum in DRVAR (voraussichtlich Hauptstab TITO DRVAR am alten Viehmarkt, amerik.Mil.Missionen TRNIC BREG, in PRNJAVOR engl.Mil.Mission, Verbleib russ.Mission nicht geklärt). Mit örtlichen Sicherungen, vor allem auch auf den Höhen NO, O und W DRVAR, gegebenenfalls auch mit Flak, ist zu rechnen. Weitere Feindfeststellungen werden an Kdr. Fallschirmjäg.Btl.500 durch Pz.AOK.2 I c und Major BENESCH laufend übermittelt. </br> 2.) Das rote Führungszentrum um DRVAR soll durch das Unternehmen "RÖSSELSPRUNG" ausgeschaltet werden. </br> Führung "RÖSSELSPRUNG": XV.Geb.AK., vorgeschobener Gefechtsstand BIHAC. </br> Zu "RÖSSELSPRUNG" treten am x–Tag (Absprungtag des Fallschirmjäg–Btl.) auf DRVAR an: </br> d) Kampfgruppe verst. 1.Rgt.Brandenburg (ohne I.Btl.) mit unterstellten kroat. Kampfgemeinschaften von KNIN auf BOS.GRAHOVO, von dort in mehreren Kampfgruppen gegen Linie PREKAJA (14 SO DRVAR) – DRVAR. Auftrag: Auffangen von nach Süd ausweichenden Banden und Stäben. Gruppe trägt Tarnbekleidung. </br> 3.) SS–Fallschirmjäg.Btl.500, Führer Sturmbannführer RYBKA mit unterstellter SS–Fallsch.Ausb.Komp. (endgültige Genehmigung Reichsführer SS steht noch aus), 40 Mann Abt. BENESCH und 6 Mann Abwehr landet am X–Tag zum frühest möglichen Zeitpunkt in roten Führungszentrum DRVAR und schaltet in blitzatrigem Zugriff insbesondere den Hauptstab TITO sowie weitere rote Führungsstäbe und allierte bzw. russ.Mil.Missionen aus."}})</ref>}} Nemci su nakon operacije ocenili da četnici izviđačke zadatke izvršavaju besprijekorno, vođstvo im je dobro, ljudstvo naviklo na fizičke napore. Nemci zaključuju da su im četnici "neophodni su pri osiguranju komunikacija, posebno zbog pomanjkanja vlastitih trupa".<ref>NAW, T-314, Roll 566, 000048-9: Izvještaj obavještajnog odjeljenja 15. brdskog korpusa o rezultatima formiranja „Hrvatskih borbenih grupa“ (30. juni 1944).</ref> === Mihailovićeva ponuda Nemcima (1944) === {{Poseban članak|Ponuda Draže Mihailovića Adolfu Hitleru}} [[Datoteka:First Vrede sa četnicima.jpg|thumb|Nemački kapetan von Wrede i četnički komandanti kapetan [[Nikola Kalabić]], major [[Dragoslav Račić]] i kapetan [[Neško Nedić]], nakon potpisanog sporazuma o zajedničkoj borbi protiv partizana, u Topoli 11. avgusta 1944. (''nemački izvor'')<ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_536.jpg Wredeova zabeleška str.1]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_537.jpg Wredeova zabeleška str.2]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_538.jpg Wredeova zabeleška str.3]</ref><ref>[https://www.znaci.org/temp/T-311-R-286_539.jpg Wredeova zabeleška str.4]</ref>]] Tokom jula i avgusta [[1944]]. intenzivirani su kontakti između predstavnika nemačke komande Jugoistoka [[Herman Nojbaher|Nojbahera]], predsednika vlade [[Milan Nedić|Nedića]] i predstavnika Mihailovića.<ref>[http://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B8%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%BE_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D1%83_%D1%81_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_14.7.1944. Nemački izveštaj o razgovoru s četnicima od 14.7.1944]</ref> Njemačka strana je nakon sastanka između predstavnika Obavještajnog odjeljenja komandanta Jugoistoka i trojice visokih oficira JVuO, Mihailovićevih izaslanika ([[Dragoslav Račić]], [[Neško Nedić]] i [[Nikola Kalabić]]), održanom u Topoli 11. avgusta 1944, na osnovu ponude JVuO zaključila da se „političko zauzimanje stava Draže Mihailovića i njegovog pokreta potpuno izmenilo. Oni su spremni da u potpunosti sa nama sarađuju“. Mihailovićevi izaslanici su stavili do znanja da je za JVuO najvažnije objedinjavanje domaćih antikomunističkih snaga, opšta mobilizacija i „stvaranje jedne srpske nacionalne armije za uništenje komunizma u Srbiji“. Pošto je za ostvarenje tog cilja bila neophodna njemačka dozvola i naoružanje, JVuO je bila spremna da se obaveže na lojalnost i vjernost okupatoru.<ref name="yuhistorija.com"/> Rittmeister Fürst von Wrede citira riječi četničkih oficira sa sastanka: {{izdvojeni citat|»Srbi, koje vi niste poznavali, ipak se bore za vas. Mi se obavezujemo našom časnom oficirskom rečju da ćemo biti verni. Pokret Draže Mihailovića je spreman da dâ sve garancije koje Nemci budu zahtevali. '''Naše smrtno neprijateljstvo protiv komunizma je najbolja garancija naše vernosti'''. Nas ne interesuje budućnost, svejedno kako će se rat završiti, mi smo odlučili, ako tako mora biti, da viteški propadamo.«<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_227.htm Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 11. avgusta 1944. o razgovorima sa predstavnicima Draže Mihailovića o uslovima za sastanak Draže Mihailovića sa Nojbaherom]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frame no. 000502.] <br /> ({{jez-njem|"Die Serben, die Ihr nicht bekannt habt, aber kämpfen für Euch. Wir verpflichten uns mit unserem Offz.Ehrenwort, dass wir treu sein werden. Die DM—Bewegung ist bereit, sämtliche von den Deutschen verlangten Garantien zu geben. Unser Todfeindschaft gegen den Kommunismus ist die beste Garantie für unsere Treue. Die Zukunft interessiert uns nicht, gleichgültig wie der Krieg ausgehen mag, wir sind entschlossen, wenn es sein muss, ritterlich zugrunde zu gehen."}})</ref>}} Rittmeister Fürst Wrede je sumirao predloge predstavnika Draže Mihailovića na sledeći način: {{izdvojeni citat| 1. DM želi da razgovara sa opunomoćenikom [[Hitler|firera]] za jugoistočni prostor. 2. On teži okupljanju svih nacionalnih srpskih snaga. 3. Mobilizacija i naoružavanje svih za oružje sposobnih Srba za borbu protiv komunizma. Naoružavanje i vođstvo pod nemačkim Vermahtom. 4. DM moli da sam ostane u ilegali. 5. Pripadnici DM—pokreta ne treba da budu u nemačkim uniformama. 6) Mesto sastanka ne treba ni u kom slučaju da bude Beograd ili neki veći grad.<ref name="B0_11 1944">[http://sr.wikisource.org/sr/%D0%9D%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D1%81%D0%B0_%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%B0_%D1%81%D0%B0_%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0_11.8.1944. Nemački zapisnik sa pregovora sa četnicima 11.8.1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=536&rec=311&roll=286 NARA, T311, Roll 286, frames no. 000502—000503.] <br /> ({{jez-njem|"1.) DM wünscht mit dem Bevollm. des Führers für den Südostraum zu sprechen. </br> 2.) Er fordert Zusammenschluss aller nat. serb. Kräfte. </br> 3.) Mobilisierung und Bewaffnung aller waffenfähigen nat. Serben zum Kampf gegen den Kommunismus. Ausrüstung und Führung durch die deutsche Wehrmacht. </br> 4.) DM bittet selbst illegal bleiben zu können </br> 5.) Die Angeh. der DM–Bewegung sollen nicht in dt. Uniform gekleidet werden. </br> 6.) Ort der Zusammenkunft soll keinesfalls Belgrad oder eine grössere Stadt sein."}})</ref>}} O saradnji sa četnicima Draže Mihailovića u jednoj se njemačkoj preporuci s početka avgusta 1944. navodi: {{izdvojeni citat| ''Saradnja sa četničkim bandama'' Komandantu Jugoistoka upućen je dopis Ob. od./oficir Abvera str. pov. br. 6161/44, u vidu naređenja, o isporuci oružja i municije četničkim bandama i o saradnji između nemačkih operativnih jedinica i pojedinih lojalnih četničkih bandi u cilju zajedničke borbe protiv komunističkog neprijatelja. Postavljanjem oficira za vezu u četničkim bandama treba njihovo držanje stalno nadzirati.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1035&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000893.] ({{jez-njem|"Zusammenarbeit mit Cetnik—Banden. An den Mil.Befh. Südost ergeht mit Ic/AO Nr. 6161/44 g. Kdos. v. 2.8.44 ein Befehlschreiben über die Belieferung der Cetnikbanden mit Waffen und Munition und über die Zusammenarbeit zwischen deutschen Verbänden und einzelnen lojal erscheinen den Cetnik—Banden für Zwecke des gemeinsamen Kampfes gegen den kommunistischen Feind. Durch Abstellung von Verbindungsoffzen.zu den Cetnik—Banden ist deren Verhalten laufend zu überwachen."}})</ref>}} U večernjem izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 16. avgusta 1944, prenosi se vijest da je general Draža Mihailović, u koordinaciji sa predsjednikom srpske vlade generalom Milanom Nedićem, pred okupacione vlasti iznio ponudu o »potpunom potčinjavanju četničkih jedinica«: {{izdvojeni citat| Srbija: Sporazumno sa Nedićem, Draža Mihailović je ponudio nemačkom komandovanju potpuno potčinjavanje četničkih jedinica. Pored postojanja problema davanja talaca, unutrašnjih srpskih suprotnosti i ponude za lični dogovor Draže Mihailovića sa specijalnim opunomoćenikom Ministarstva inostranih poslova, sada postoji samo zahtev za oružje za zajedničku borbu. Srpska vlada je jednovremeno zamolila prijem kod komandanta Jugoistoka i verovatno će tom prilikom biti iznesena i namera o njenoj ostavci.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1090&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000948.] <br /> ({{jez-njem|"In Übereinstimmung mit Nedic hat DM dtsch. Führung volle Unterstellung der Cetnik Verbände angeboten. Bei Geiselgestellung, Einstellung alle Innerserbischen Gegensätze und Angebot persönlicher Aussprache DM mit Sonderbevollm.Ausw.Amtes liegt allein Waffenforderung für den gemeinsamen Kampf vor. Serbische Regierung hat zugleich um Empfang bei Mil.Befh. Südost ersucht und wird dabei voraussichtl. Rücktrittsabsicht vortragen."}})</ref>}} Povodom Mihailovićevog predloga, 17. i 18. avgusta je održan sastanak na najvišem nivou u nemačkoj komandi Jugoistoka. Tu su još jednom sumirani Dražini predlozi: {{izdvojeni citat| a) Bezuslovno obećanje, da nijedan nemački vojnik neće biti napadnut od četnika. Davanje talaca. b) Zajednička borba isključivo protiv komunista u cilju uspostavljanja mira i reda. Nemci i četnici ne moraju biti neprijatelji. c) Neprijatelj br. 1 su komunisti i svi oni koji ih podržavaju ili ne sadejstvuju u borbi protiv komunista. d) Draža Mihajlović moli da ga se privuče organizovanju Srpskog dobrovoljačkog korpusa i organizovanju Dobrovoljačkog korpusa. e) Bilo kakva veza s partizanima je nemoguća. f) Draža Mihailović moli da se stvori prijateljskije raspoloženje, da bi se oslobodilo četnike, koji su uhapšeni u Srbiji, bez posredovanja četnika. g) U slučaju invazije nema borbe protiv Nemaca. Borba protiv komunista će se produžiti. Četnici hoće da spreče vezu partizana s invazionim trupama. h) Draža Mihajlović nema veze s Englezima. On i ne želi više da je ima, odgovarajući engleskom držanju prema srpskom narodu.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=581&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000576—000577.] <br /> ({{jez-njem|"2.) Das Verhandlungsangebot des DM sieht folgende wesentlichen Punkte vor: </br> a) Unbedingtes Versprechen, kein deutscher Soldat werde von Cetniken überfällen. Geiselgestellung. </br> b) Gemeinsamer Kampf ausschliesslich gegen Kommunisten zur Herstellung von Ruhe und Ordnung. Deutsche und Cetniken brauchen nicht Feinde zu sein. </br> c) Feind Nr. 1 sind Kommunisten und alle, die sie unterstützen oder im Kampfe gegen Kommunisten nicht mitwirken. </br> d) DM bittet, ihn zu Ausbau des SFK und Aufbau Freikorps heranzuziehen. </br> e) Irgendeine Verbindung mit Partisanen ist unmöglich. </br> f) DM bittet zur Hebung freundschaftlicher Stimmung um Freilassung der in Serbien verhafteten Cetniken ohne Vermittlung der Cetniken. </br> g) Im Invasionsfall kein Kampf gegen Deutsche. Kampf gegen Kommunisten wird weitergeführt. Verbindung der Partisanen zu Invasionstruppen wollen Cetniken verhindern. </br> h) DM ohne Verbindung zu Engländern. Er will auch keine mehr haben, entsprechend engl. Verhalten gegen serb. Volk."}})</ref>}} Jedan iskaz<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=585&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000580.] ({{jez-njem|"Durchführung der Zusammenarbeit mit dem Cetnik–Banden, Ausbildung und Führung im Kampf wird den in erster Linie hierfür zuständigen Sicherheitsdienst und SD übertragen. Dieser ist allein für die politische Kampfführung vorgesehen, hat die engsten Verbindungen zu den Cetniks und führt in einem Raume, der als eine Art Heeresgebiet Domäne des Sicherheitsdienstes und des SD ist."}})</ref> sa ovog sastanka ubjedljivo svjedoči o uspostavljenim tijesnim vezama između [[Sicherheitsdienst|njemačkih obavještajnih struktura]] i četničke Vrhovne komande: {{izdvojeni citat|Sprovođenje sadejstva s četničkim bandama, obuka i komandovanje u borbi biće preneti Službi obezbeđenja i SD koji su u prvom redu nadležni za ovo. Ta je služba isključivo predviđena za političko vođenje rata, '''ima najuže veze s četnicima''' i komanduje na jednom određenom području, koje je, kao neka vrsta vojnog područja, domen Službe obezbeđenja i SD.<ref name="ReferenceB">[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_229.htm ZABELEŠKA OBAVEŠTAJNOG ODELJENJA KOMANDE JUGOISTOKA OD 18. AVGUSTA 1944. POVODOM PONUDE DRAŽE MIHAILOVICA ZA SARADNJU U BORBI PROTIV JEDINICA NOVJ]</ref>|Zabeleška obaveštajnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 18. avgusta 1944. povodom ponude Draže Mihailovića za saradnju u borbi protiv NOVJ}} U izvještaju poslatom 20. avgusta 1944. godine iz Operativnog odjeljenja [[Beograd]] [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], navodi se da je za prijem kod vođe [[Treći Reich|Reich]]a [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]] pripremljen zajednički referat feldmaršala [[Maximilian von Weichs|Maximiliana von Weichsa]], komandanta Jugoistoka i specijalnog opunomoćenika Ministarstva inostranih poslova na Jugoistoku [[Hermann Neubacher|Hermanna Neubachera]], na temu ''saradnje sa Dražom Mihailovićem i buduće politike u Srbiji'', kao i da je sa ovim upoznat feldmaršal [[Wilhelm Keitel]].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frames no. 000971—000972.]</ref> Tog je dana sačinjena i službena bilješka u kojoj je sadržan sljedeći prijedlog: {{izdvojeni citat|Po predmetu ponude Nedić — Draža Mihailović, ministar Nojbaher predlaže da se organizacija četničkih jedinica prenese u nadležnost Višeg SS i policijskog vođe u Srbiji. Načelnik štaba komandanta Jugoistoka se saglasio s ovim predlogom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1114&rec=311&roll=190 NARA, T311, Roll 190, frame no. 000972.] <br /> ({{jez-njem|"In der Angelegenheit Angebot Nedic – DM schlagt Minister Neubacher vor, die Organisation der Cetnik–Verbände dem Höh.SS–Pol.Führer in Serbien zu übertragen. Chef des Gen.Stabes–O.B.Südost ist mit diesem Vorschlag einverstanden."}})</ref>}} Sâm Neubacher je 20. avgusta uputio opširan izvještaj ministru vanjskih poslova Velikonjemačkog Reicha [[Joachim von Ribbentrop|Joachimu von Ribbentropu]], u kojem je urgirao za prihvatanje ponude Nedić—Mihailović, navodeći da je Nedić garantirao da će se „pokret DM uzdržati od svake neprijateljske radnje protiv Nemaca i da ni u slučaju povlačenja Nemaca iz Srbije neće na Nemce biti ispaljen nijedan metak“. O odnosu Mihailovića i JVuO prema okupatoru od trenutka kada ga je Hitler imenovao ''Specijalnim izaslanikom Ministarstva vanjskih djela za Jugoistok'', Hermann Neubacher piše: {{izdvojeni citat|U pogledu Draže Mihailovića, upućujem na svoje mnogobrojne ranije telegrame. Svoje dosledno antikomunističko držanje dokazao je nedvosmisleno, uprkos najvećem pritisku od strane Engleza, odrekavši se njihove pomoći u naoružanju dok su Englezi istovremeno, preteći naoružavali Tita. Iskustva poslednjih 12 meseci u pogledu njegovog držanja prema nemačkim oružanim snagama, dosadašnje zajedničke borbe na antikomunističkom frontu i dosadašnja ozbiljna ugroženost srpske nacije, koju on priznaje u punom opsegu, smatram dovoljnim osnovom za to da će D. M. održati reč koju nam je dao ako u ovom odlučujućem trenutku budemo pružili preko Nedića odlučujuću pomoć. Spreman sam, posle jednog ličnog razgovora sa D. M., da preuzmem odgovornost za to da nas taj čovek neće napasti s leđa i da će on sam učiniti bezopasnim one elemente svoga pokreta koji su nepouzdani u pogledu nas.<ref>AVII, Mikroteka, NAV, N—T—312, rol. 780, f. 371746.</ref><ref>[https://znaci.org/00001/11_69.htm Nikola Milovanović: DRAŽA MIHAILOVIĆ, poglavlje PORAZ MIHAILOVIĆEVIH SNAGA U SRBIJI I NOVI SPORAZUMI SA OKUPATOROM I KVISLINGOM MILANOM NEDIĆEM]</ref>}} Specijalni nemački izaslanik Hermann Neubacher je ocenio da obećanja Draže Mihajlovića u pogledu lojalnog držanja treba uzeti ozbiljno, pošto je dokazao on "da je toliki antikomunista, da je '''usprkos engleskim ponudama dao prednost prosjačenju kod okupatora''' pred slogom s crvenom stranom".<ref name="ReferenceB"/><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=575&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000570.] <br /> ({{jez-njem|"D.M. habe zweifellos bewiesen, dass er <br /> 1. Burgfrieden mit Besatzungsmacht halten will und <br /> 2. So sehr Antikommunist ist, dass er trotz Angeboten von englischer Seite einen Bettelgang beim Okkupator der Einigung mit der roten Seite vorgezegen hat. <br /> Zusicherungen D.M.'s auf loyale Einstellung sind ernst zu nehmen, da D.M. in antikommunistischer Frage stets konsequente Haltung eingenommen hat."}})</ref> Ovi pregovori završili su formulisanjem inicijative za formiranje srpske armije od 50.000 ljudi za borbu protiv komunizma kojom bi rukovodio [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]], a koju bi opremila nacistička Nemačka. Ali [[Hitler]] je odbacio inicijativu, uz naglasak da će dato oružje "jednom kasnijom prilikom biti upravljeno protiv Nemaca". Vođa [[Treći Reich|Velikonjemačkog Reicha]] je formulisao svoju konačnu odluku na sljedeći način: {{izdvojeni citat|Zaključujući, Führer je ustanovio, da on a) nema ništa protiv “malih taktičkih manevara“ s pokretom DM, b) da zatraženo formiranje armije, koja bi bila jačine 50.000 ljudi, nikako ne bi moglo doći u obzir.<ref name="znaci.org">[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm Službena beleška sa referisanja Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22.8.1944]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=814&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000811.] <br /> ({{jez-njem|"Abschliessend, stellte der Führer fest, daß er <br /> a) gegen "kleine taktische Manöver" mit der DM–Bewegung keine Bedenke habe, <br /> b) daß die Aufstellung der gefordeten 50 000 Mann starken Armee auf keinen Fall in Frage kommen könne."}})</ref>|Službena beleška sa referisanja komandanta Jugoistoka Hitleru o planu saradnje sa četnicima od 22. avgusta 1944. godine}} Ipak, u skladu sa idejom o formiranju srpskog korpusa pod komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]] koji bi se borio na strani Nemaca, [[6. septembra]] [[1944]]. [[Srpska državna straža]] i [[Srpska granična straža]] (ukupno oko 13.000 ljudi) stavljene su pod komandu Mihailovićevog komandanta Srbije generala [[Miroslav Trifunović|Trifunovića]]. Potom su jedinice [[Srpska državna straža|Srpske državne straže]] i [[Srpska granična straža|Srpske granične straže]] 6. oktobra [[1944]]. sabrane su u Jagodini gde je od njih formiran [[Srpski udarni korpus]] sa tri divizije, koji je brojao oko 6.800 ljudi. Komanda Srpske straže i Granične straže predana je naredbom generala Felbera generalu [[Miodrag Damjanović|Miodragu Damjanoviću]], šefu Nedićevog kabineta.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=875&rec=501&roll=256 NARA, T501, Roll 256, frame no. 000871.] <br /> ({{jez-njem|"An den Präsidenten den serbischen Ministerrates Herrn Generaloberst Nedić. Herr Ministerpräsident! <br /> Ich bin damit einverstanden, dass der Generalmajor Damjanović mit der Führung der serbischen bewaffneten Verbände mit Ausnahme des SFK betraut wird. Dieses Korps muss meiner Auffassung noch in den bewährten Händen des General Mušićki [sic] bleiben. Mit dem Ausdruck meiner vorzüglichen Hochachtung."}})</ref> Damjanović je bio i glavni Mihailovićev pouzdanik u Nedićevoj upravi, te su se on i komandanti Straže odmah stavili pod Mihailovićevu komandu. Ove jedinice, preimenovane u Srpski udarni korpus Jugoslovenske vojske u otadžbini, pridružile su se tako drugim četnicima u povlačenju prema Sandžaku. Njihovo je savezništvo ipak bilo nesigurno i ubrzo će se raspasti.<ref>[https://znaci.org/00001/40_74.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNICI SE POVLAČE IZ SRBIJE]</ref> === Bitka za Srbiju (1944) === {{Poseban članak|Bitka za Srbiju 1944.}} [[Datoteka:Četnici i Nemci u Srbiji 1944.jpg|minijatura|Grupa nemačkih vojnika i četnika Draže Mihailovića u vreme proboja u Srbiju 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ.]] U povjerljivom izvještaju Obavještajnog odjeljenja [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 26. avgusta 1944. godine, analizirano je stanje na [[Balkansko poluostrvo|Balkanu]] nakon objave rata Trećem Reichu od strane [[Bugarska|Bugarske]] te proglašenja neutralnosti [[Rumunija|Rumunjske]] (i jedna i druga su do tada bile potpisnicama [[Trojni pakt|Trojnog pakta]]), neposredno po ulasku jedinica [[Crvena armija|Crvene armije]] na teritorij dvije države. Oficiri Wehrmachta anticipiraju držanje četnika Draže Mihailovića u novonastaloj, kompliciranoj situaciji: {{izdvojeni citat|Ustanički pokreti na području Balkana – izuzev pokreta Draže Mihailovića – dobit će pojačan zamah, tako da ubrzo treba očekivati prekid svih vlastitih veza s cijelim južnim Balkanom. '''Pokret Draže Mihailovića predstavlja jedinu antiboljševičku organizaciju koja, uz odgovarajuću potporu, može biti dugoročno korisna našim interesima u borbi protiv boljševizma'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=874&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frames no. 000870—000871.] ({{jez-njem|"Darüber hinaus werden die Aufstandsbewegungen im Balkan–Raum – abgesehen von der DM–Bewegung – verstärkten Auftrieb erhalten, so dass in Kürze mit einer Unterbrechung sämtlicher eigenen Verbindungen nach gesamtem Süd–Balkan gerechnet werden muss. Die DM–Bewegung stellt bei entsprechender Unterstüzung die einzige antibolschewistische Organisation dar, die im Kampf gegen den Bolschewismus auf längere Sicht unseren Interessen nutzbar gemacht werden kann."}})</ref>}} [[Bitka za Srbiju 1944.]] je bila zajednički saveznički poduhvat sa ciljem ovladavanja središnjim komunikacijskim prostorom nemačkih snaga na Balkanu. Dejstva na tlu izvršavala je [[NOVJ]], a [[Saveznici]] su obezbeđivali borbeno sadejstvo, snabdevanje i pomoć iz vazduha. Četnici su se u ovim borbama našli direktno na strani [[Wehrmacht]]a. U to vreme, Saveznici su već promenili odnos prema [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevim]] snagama, a njihov prioritet u Jugoslaviji postalo je jačanje snaga [[NOVJ]] u Srbiji.<ref>{{Cite web |title=Ficroj Meklejn: RAT NA BALKANU, glava 11 - NOVI DOGOVOR |url=http://www.znaci.org/00001/1_11.htm |access-date=2023-08-14 |archive-date=2023-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230902100016/https://www.znaci.org/00001/1_11.htm }}</ref> Vrhovni štab NOVJ nameravao je da partizanske snage u Srbiji pomogne prodorom jačih snaga iz [[Bosna|Bosne]] i [[Crna Gora|Crne Gore]]. Nemačka komanda, kao i Mihailović, bili su rešeni da to spreče. Ključnu fazu bitke za Srbiju predstavlja [[Durmitorska operacija|operacija »Rübezahl«]]. Njemačka Komanda Jugoistoka prikupila je za ovu operaciju sljedeće raspoložive snage: {{izdvojeni citat|''Predmet'': Planiranje »Ribecal«,  1.) Snage koje učestvuju: a) Južna grupa: glavni deo 1. brd. div., albanska milicija i delovi SS-divizije »Skenderbeg«, b) Bor[bena] grupa »Jugozapad«: 2 ojačana bataljona 181. peš. divizije sa III/13. SS-puka, c) S[evero] z[apadna] grupa: 2. puk Brandenburg (bez 1 bat.), 3/12. tenk. bat. z. b. V., CDK i četnici (Drinski korpus), d) S[everna] grupa: 14. SS-puk (bez III), e) I[stočna] grupa: Viša k-da III/363. puka, 696. bat. feldžandarmerije, delovi 297. izv. bat., 2/201. brig. jur. topova, f) Grupa »Krempler«, g) Padobranski lov. bat. »Brandenburg«<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=491&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000486.] <br /> ({{jez-njem|"Betr.: Plannung "Rübezahl". </br> 1.) Beteiligte Kräfte: </br> a) Südgruppe: Masse 1. Geb. Div., alban. Milizen und Tle. SS–Div. Skanderbeg. </br> b) Kgr. Südwest: 2 verst. Btlne. 181 J.D. mit III./SS–13 </br> c) NW–Gruppe: 2. Rgt. Brandenburg (o. 1 Btln.) 3./Pz. Abt. z.b.V. 12, MFK, und Cetniks (Drina–Korps). </br> d) N–Gruppe: SS–Rgt. 14 (ohne III.). </br> e) O–Gruppe: Höh. Kdo. mit III./363, Feld Gend.Abt. 696, Tle. A.A. 297, 2./Stu. Gesch.Brig 201. </br> f) Gruppe Krempler. </br> g) Fallschirm–Jg.Btl. Brandenburg."}})</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_108.htm Izveštaj Komandanta Jugoistoka od 12. avgusta 1944. Vrhovnoj Komandi Vermahta o sastavu borbenih grupa i njihovim pravcima napada u operaciji »Ribecal«], Zbornik NOR-a, tom XII, knjiga 4, dokument br. 108.</ref>}} [[NOVJ]] je nastojala da koncentriše snage na levoj strani [[Lim (reka)|Lima]] za proboj u [[Srbija|Srbiju]]. Nemačka [[Komanda Jugoistoka (Nemačka)|Komanda Jugoistoka]] je rešila da brani [[Srbija|Srbiju]] aktivnim dejstvima - sprečavanjem pokreta jedinica [[NOVJ]] kroz [[Bosna|Bosnu]] prema zapadu, kao i nizom krupnih i ambicioznih operacija u [[Sandžak]]u i istočnoj [[Bosna|Bosni]] sračunatih na razbijanje koncentracija [[NOVJ]] i njihovo onesposobljavanje za ofanzivna dejstva. Snage [[JVuO]] sa velikim entuzijazmom učestvovale su u ovim operacijama, kao i u onim koje je organizovao nemački komandant [[Srbija|Srbije]] protiv lokalnih partizana i povremenih prodora. Vrhunac ovog sadejstva nastupio je u avgustu [[1944]],<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[Službena beleška oficira Abvera Komande Jugoistoka od 22. avgusta 1944. sa referisanja komandanta Jugoistoka Adolfu Hitleru, http://www.znaci.org/00001/4_12_4_112.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230814062743/https://znaci.org/00001/4_12_4_112.htm |date=2023-08-14 }}] Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 112</ref> kada su se odvijala najintenzivnija i najmasovnija dejstva. U izvještaju Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. godine upućenom Vojnoupravnom komandantu Jugoistoka, konstatuje se ozbiljna političko-bezbjednosna kriza uzrokovana uspješnim partizanskim manevrom, tj. prodorom u Srbiju: {{izdvojeni citat|Započeo je očekivani veliki Titov napad na Srbiju. Dok su u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]], na [[Drina|Drini]], pripremljene jedinice bile tako desetkovane našim akcijama da mu tamo samo slabe snage stoje na raspolaganju, dotle je jačim delovima Titovih jedinica, koje su bile u centralnom delu [[Crna Gora|Crne Gore]], oko 3 divizije, pošlo za rukom da upadnu u [[Južna Srbija|južnu Srbiju]] i da pređu dolinu [[Ibar|Ibra]]. One sada u rejonu između Ibra i [[Južna Morava|Južne Morave]], po sjedinjavanju sa tamošnje 3 srpske crvene divizije, ugrožavaju obe glavne saobraćajne arterije prema jugu. Slobodu pokreta ovih, oko 10.000 ljudi jakih i dobro naoružanih, združenih jedinica uspeli smo, istina u teškim borbama i uz mnogo gubitaka, pomoću nemačkih, bugarskih i srpskih snaga (četnici i [[Srpski dobrovoljački korpus|SDK]]) da suzimo; ipak, one su preslabe da bi, s obzirom na otkazivanje bugarskih jedinica, izborile odlučujuće uspehe.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_109.htm Izveštaj Vojnoprivrednog štaba Jugoistoka od 15. avgusta 1944. komandantu Jugoistoka o vojno-političkoj i privrednoj situaciji u Srbiji]</ref>}} Koliki su značaj najviši okupacioni dužnosnici u Jugoslaviji pridavali upotrebi četničkih jedinicâ u borbi protiv snaga NOVJ, može se zaključiti i na osnovu jedne naredbe od 26. avgusta 1944. godine, koju potpisuje feldmaršal [[Maximilian von Weichs]]: {{izdvojeni citat| ''Naređenje komandanta Jugoistoka'' Suštinski zadatak [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]] i Vojnoupravnog komandanta Jugoistoka od sada pa nadalje jeste dovesti i držati sve četničke jedinice u Srbiji i Crnoj Gori u borbenom dodiru s crvenim snagama, kako im ne bi bilo dopušteno preuzimanje vlastite inicijative, koja bi zbog cjelokupne situacije mogla biti uperena i protiv Njemačke. Odbijanje borbe protiv komunista mora se odmah prijaviti kao prijeteći simptom.<ref name="ZA PERIOD OD 1 1944">[https://znaci.org/00001/4_12_4_218.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »F« ZA PERIOD OD 1. JULA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=13&rec=311&roll=191 NARA, T311, Roll 191, frame no. 000007.] <br /> ({{jez-njem|"Befehle OB.Südost <br /> Eine wesentl. Aufgabe Pz.AOk 2 und Mil.Befh.Südost ist ab sofort sämtl. in Serbien und Montenegro stehenden Cetnikverbände in Gefechtsberührung mit roten Kräften zu bringen und zu halten, um sie nicht zu einer eigenen Initiative die in Auswirkung der Gesamtlage auch gegen Deutschland gerichtet sein könnte gelangen zu lassen. Weigerung, dem Kampf gegen den Komm. aufzunehmen, ist als bedrohliches Symptom sofort zu melden."}})</ref>}} Uoči bitke sa partizanima, nemački Wehrmacht je snabdeo četnike svim raspoloživim zalihama italijanskog pešadijskog oružja i municije: {{izdvojeni citat|U nadovezi na dogovor od 15. 8. saopštava se, da se za izdavanje četničkim jedinicama mogu staviti na raspolaganje, u najboljem slučaju, sledeća oružja: 7.000 pušaka 6,5 mm (ital.) sa po 100 metaka, <br /> 50 teš. mitraljeza 8 mm (ital.) sa po 13.000 metaka, <br /> 42 laka bacača 4,5 mm (ital.) sa po 250 metaka. Upozorava se na to, da je time iscrpljena celokupna zaliha italijanske pešadijske municije u domenu Komandanta Jugoistoka i da se nove pošiljke mogu očekivati tek od oktobra 1944. godine i to u ograničenom obimu.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=587&rec=311&roll=192 NARA, T311, Roll 192, frame no. 000582.] </br> ({{jez-njem|"Im Nachgang zur Besprechung vom 15.8. wird mitgeteilt, dass für Ausgabe an Cetnik–Einheiten äusserstenfalls folgende Waffen zur Verfügung gestellt werden können: </br> 7 000 Gewehre 6,5 mm (i) mit je 100 Schuss, </br> 50 s.M.G. 8 mm (i) mit je 13 000 Schuss, </br> 42 le.Gr.W. 4,5 cm (i) mit je 250 Schuss. </br> Es wird darauf aufmerksam gemacht, dass damit der gesamte Bestand an ital. Inf. Munition im Bereich O.B.Südost erschöpft ist und Neulieferung in beschränktem Maße erst ab Oktober 44 erwartet werden darf."}})</ref><ref>[http://www.znaci.org/00001/4_14_4_228.htm Obaveštenje operativnog odeljenja komandanta Jugoistoka od 16. avgusta 1944. obaveštajnom odeljenju o odobrenim količinama oružja i municije četničkim jedinicama]</ref>|Obaveštenje komande Jugoistoka o odobravanju oružja i municije četnicima (16. avgust 1944.)}} U nacrtu jednog izvještaja, sastavljenog od strane oficirâ Armijske grupe »F« u ljeto 1944. godine, sumira se iskustvo njemačkih okupacionih organa sa Mihailovićevim četnicima u [[Okupacija Jugoslavije u Drugom svetskom ratu|okupiranoj Jugoslaviji]]: {{izdvojeni citat|Dosadašnje držanje D.M.-a ima sljedeće karakteristike: a) Aktivna borba protiv komunista u Srbiji, Crnoj Gori i Hrvatskoj, s tim što je ova borba zbog brojčane, a naročito materijalno-tehničke nadmoći komunista, uvijek rizična za snage D.M.-a, b) Neispunjavanje od Saveznika postavljenih specijalnih zadataka, c) Lokalna, ponekad vrlo aktivna saradnja sa njemačkim trupama, obavještajnim i ostalim okupacionim organima, d) Potpuna spremnost za izvršavanje taktičkih instrukcija izdatih od strane njemačkih oficira za vezu, e) Stalno ponavljanje zahtjeva za municijom i oružjem radi borbe protiv komunista, kao nagrada za dokazanu lojalnost.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=970&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000960.] <br /> ({{jez-njem|"Das bisherige Verhalten der DM–Bewegung ist gekennzeichnet: </br> a) durch eine aktive Kampfführung gegen den kommunistischen Feind in Serbien, Kroatien und Montenegro, die bei zahlenmässiger und vor allem waffentechnischer Überlegenheit der kommunistischen Banden in jedem Falle mit einem besonderen Risiko für die DM–Kräfte verbunden ist, </br> b) durch die Nichtausführung der von den Allierten generell und im Form von Spezialaufgaben gegebenen Sabotageaufträge, </br> c) durch eine örtliche, z.Zt. sehr rege Zusammenarbeit der DM–Cetniks mit der deutschen Sicherungstruppe, den Abwehrorganen und den für Ausnutzung des Landes eingesetzten deutschen Dienststellen bezw. deren Organisationen, </br> d) durch eine absolute Bereitwilligkeit, sich den taktischen Weisungen der deutschen Verbindungsoffiziere zu unterwerfen, </br> e) durch die wiederholten Versuche, für bewiesene Loyalität Munition und Waffen zum Kampf gegen den kommunistischen Feind zu erhalten."}})</ref>}} Kada su partizani konačno uspeli da se probiju u Srbiju i krenu ka Beogradu, nastupila je panika u redovima okupatora i kvislinga/kolaboracionista: {{izdvojeni citat|Titovi partizani upali su u septembru 1944. u Srbiju i to na više mesta. Zapadni deo Srbije bio je potpuno nezaštićen. Tamo je bio stacioniran samo mali broj nemačkih policijskih jedinica, koje su, zajedno sa četnicima, tu i tamo još vodile borbe. Sa svih strana neprijatelj je krenuo ka Beogradu. U gradu je vladao mir. Mi smo sedeli u Beogradu ne na buretu baruta, nego smo se nalazili u njemu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>|[[Hermann Neubacher]], “Sonderauftrag Südost”}} U izveštaju od 18. septembra 1944, komandant Jugoistoka feldmaršal Maximilian von Weichs jasno sagledava težinu situacije u kojoj su se našle okupacione snage u Srbiji usljed nezadržive partizanske ofanzive. Von Weichs smatra da se njemačkom vođstvu poput imperativa nameće nastavak saradnje sa Mihailovićevim četnicima: {{izdvojeni citat|Loša situacija u Srbiji: zbog pomanjkanja vlastitih snaga, napredovanje partizana se može još samo usporiti; politika upotreba četnika pri tome je od nesmanjene važnosti, te će biti nastavljena svim sredstvima.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=763&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000758.] <br /> ({{jez-njem|"Es kommt also darauf an, gegenüber den Banden in Serbien weiterhin mit unterlegenen Kräften eine Verzögerungstaktik zu betreiben in der Hoffnung, daß durch innerpolit. Gegensätze oder Versorgungsschwierigkeiten ihre Stoßkraft geschwächt wird. Ein Einspannen noch kampfbereiter Cetniks ist dabei von unverminderter Bedeutung u. wird mit allem Mitteln betrieben."}})</ref>|V. Weichs-ova ocjena situacije od 17.9.44 (18.9.44)}} Četnici su nudili okupatoru sadjejstvo u borbi protiv snaga NOVJ u zamjenu za municiju i naoružanje: {{izdvojeni citat|Više četničkih vođa s područja Beograda nudi se za borbu protiv komunista pri isporuci oružja i municije od strane Nijemaca.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=789&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000784.] <br /> ({{jez-njem|"Serbien: Kampfangebote mehrerer Cetnik–Führer Raum Belgrad gegen Kommunisten bei Waffen– und Munitionslieferung durch Deutsche."}})</ref>|Večernji izvještaj obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 19. septembar 1944. godine}} Krajem septembra 1944, četnici učestvuju s njemačkim jedinicama u borbi protiv partizana u raznim dijelovima Srbije. Tako u zapadnoj Srbiji, [[4. grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO]] pod komandom potpukovnika [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]] i trupe Wehrmachta pokušavaju spriječiti prodor snaga NOVJ: {{izdvojeni citat|Zapadna i centralna Srbija: [...] Dijelovi Borbene grupe fon Jungenfeld prebačeni u Šabac, odakle su 26. septembra, u sadejstvu sa četničkom formacijom Račića, vršili napad na [[12. vojvođanski korpus NOVJ|12. korpus NOVJ]] koji nadire s juga.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=1027&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 001015.] <br /> ({{jez-njem|"West– und Mittel– Serbien: </br> Tle. Kgr. v. Jungenfeld nach Sabac verlegt, von dort 26.9. im Zusammenwirken mit Cetnik–Verband Racic Angriff auf von Süd vordringendes XII. rotes Korps."}})</ref>}} Već početkom septembra, ova je elitna četnička formacija pomagala okupatoru u zapadnoj Srbiji: {{izdvojeni citat|[[Požega (Srbija)|Požegu]] zauzele vlastite trupe u sadejstvu sa četnicima (Račić).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=247&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000246.] <br /> ({{jez-njem|"Pozega durch eigene Truppe in Zusammenwirken mit Cetniks (Racic) genommen."}})</ref>|Večernji izvještaj Obavještajnog odjeljenja Armijske grupe »F« za 6. septembar 1944. godine}} Pukovnik von Jungenfeld se nalazio na čelu 5. policijskog puka, sa štabom u [[Šabac|Šapcu]]. O saradnji visokih četničkih oficira sa Jungenfeldom, poput komandanta Kolubarskog korpusa JVuO kapetana Milorada Lapčevića, generala [[Svetomira Đukića]], komandanta Severnih pokrajina JVuO (tj. [[Vojvodina|Vojvodine]] i [[Slavonija|Slavonije]]) ili majora Ilije Orelja, u vezi sa planiranjem krupnije operacije protiv snagâ [[NOV i POJ]] u [[Srem]]u avgusta 1944. godine, general Dragoljub Mihailović je bio obaviješten od strane pukovnika Dragomira Radovanovića, delegata Vrhovne komande Jugoslovenske vojske u otadžbini za Vojvodinu: {{izdvojeni citat|Dobro je što je kapetan Lapčević postavljen za komandanta Sremske jurišne grupe, no on je svojim radom za poslednji mesec dana stalno radio sa nemačkim komandantom iz [[Šabac|Šapca]]. On — kapetan Lapčević je izvodio akciju u [[Kupinovo|Kupinskom]] kutu po zapovesti nemačkog komandanta iz Šabca, javno sa njim sedeo obilazio Kupinski kut naravno da su u ovom pogledu sudelovali đeneral Đukić i major Orelj. Major Orelj je potpuno zabrljao. Nezgodno je što se svuda prestavlja za Vašeg Delegata te u ime Vaše onako pijan naređuje i govori. Sve ovo vide ovi naši mladi komandanti koji vode ljude i koji treba da nose ceo teret borbe na svojim leđima. Oni nemogu da dozvole da im neko prebaci da su saradnici Nemaca. Kapetan Lapčević, đeneral Đukić i major Orelj mogli su i trebali da rade, ali samo tajno, a nikako javno svakog dana sedeti u kafani u s. [[Ušće (Obrenovac)|Ušće]] pored puta [[Obrenovac]]—Šabac, još đeneral Đukić sa đeneralskom kapom i t.d. Da umirim ove mlade ljude i da im objasnim da će se ovo zabraniti i da će se ako se šta radi, u buduće tajno raditi, trebalo je dosta vremena i muke.<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_37.htm Izveštaj delegata Vrhovne komande za Vojvodinu od 22. avgusta 1944. Draži Mihailoviću o akcijama protiv NOV i POJ u Sremu i o saradnji sa nemačkim trupama]</ref>}} Istovremeno, Nijemci otpočinju s izvođenjem [[Operacija Cirkus|operacije »Cirkus«]] ({{jez-njem|Zirkus}}), čiji je cilj bio ovlađivanje [[Kolubara|kolubarskim]] pobrđem. Operacija je počela 24. septembra 1944, uz učešće [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS-divizije »Prinz Eugen«]], [[Brandenburger|1. puka »Brandenburg«]] (bez 1. bataljona), 202. tenkovskog bataljona, dijelova 5. policijskog puka i pripadnikâ Šumadijske i Kolubarske grupe korpusa JVuO.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.pdf Pregled dejstava potčinjenih jedinica vojnoupravnog komandanta Jugoistoka (Armijske grupe »Srbija«) od 23. avgusta do 4. novembra 1944. godine]</ref> Prethodnog dana, ispred Komande Jugoistoka je načelnik štaba Armijske grupe »F« general [[Arthur Winter]] uputio izvještaj kojim najavljuje početak operacije, napominjući da će se i brojne četničke jedinice boriti na strani Wehrmachta: {{izdvojeni citat|Početak "Cirkusa" 24. septembra. [...] Sve naše snage u sjeverozapadnoj Srbiji potčinjene su Borbenoj grupi fon Jungenfeld. U kruševačkom kraju uspješno napredovanje većih četničkih snaga, uz podršku 12. bataljona iz sastava [[Druga oklopna armija (Wehrmacht)|2. oklopne armije]], protiv crvenih bandi u području sjeverozapadno od Kruševca. Pothvat će biti nastavljen sa 6.000 četnika.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=941&rec=311&roll=193 NARA, T311, Roll 193, frame no. 000931.] <br /> ({{jez-njem|"Beginn "Zirkus" 24.9. Durch Aufkl.– Vorstoss 1. Rgt. Brandenburg Arandjelovac stark feindbesetzt festgestellt. Sämtl. eig. Kräfte in NW–Serbien Kgr. v. Jungenfeld unterstellt. Raum Krusevac erfolgreicher Vorstoss stärkerer Cetnik–Kräfte, unterstützt durch 2./Pz.Abt.z.b.V.12 gegen rote Banden Raum NW Krusevac. Unternehmen wird mit 6000 Cetniks fortgeführt."}})</ref>|Povjerljivi izvještaj Komande Jugoistoka Vrhovnoj komandi oružanih snaga od 23. IX 1944.}} U septembru su kvislinške formacije [[Srpska državna straža|Srpska državna]] i [[Srpska granična straža|granična straža]] preformirane u [[Srpski udarni korpus]] (jačine 6.800), stavljen pod Mihailovićevu komandu.<ref>[http://www.znaci.org/00001/4_12_4_168.htm Izveštaj komandanta Armijske grupe "Srbija" od 4. novembra 1944] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230714172817/https://znaci.org/00001/4_12_4_168.htm |date=2023-07-14 }}, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII (nemački dokumenti), knjiga 4, Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 168</ref> U prvoj polovini septembra, četničko-nemačka odbrana [[Srbija|Srbije]] sa zapada doživela je slom usled prodora [[NOVJ]]. Bitka za [[Srbija|Srbiju]] definitivno je rešena tokom oktobra [[Beogradska operacija 1944.|Beogradskom operacijom]], uz sadejstvo [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije]] sa oklopnim snagama [[Crvena armija|Crvene armije]]. No, i pored toga, JVuO je nastavila sadejstvovati sa Vermahtom: {{izdvojeni citat|Usljed jakog komunističkog pritiska, još četničkih jedinica, uključujući i one iz istočne Srbije, izrazile su spremnost za dalju borbu protiv komunista u saradnji sa njem. Wehrmachtom.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=101&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame 000095: Izvještaj o neprijatelju u Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori i Albaniji (Dodatak za savjetovanje kod načelnika štaba jugoistoka od 2. oktobra 1944.)] <br /> ({{jez-njem|"Unter dem starken kommunistischen Druck haben sich weitere Cetnik–Führer, auch aus O–Serbien bereit erklärt, gemeinsam mit der Deutschen Wehrmacht gegen die Kommunisten zu kämpfen."}})</ref>|Izvještaj [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 2. oktobra 1944.}} {{izdvojeni citat|Četnička grupa Ocokoljića iz istočne Srbije osiguravala je pozadinu Müllerovom korpusu prilikom borbi protiv Rusa u rejonu okuka Dunava–Zaječar.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000562-000564: Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)] </br> ({{jez-njem|"Die ostserbische Cetnikgruppe des Ocokoljic hat dem Korps Müller bei den Verteidigungskämpfen gegen die Russen im Raum Donauschleife–Zajecar Dienste zur Freihaltung der rückwärtigen Verbindungen geleistet."}})</ref>|Njemački izvještaj od 19. oktobra 1944.}} Opšta (pozitivna) ocjena o doprinosu četničkih snaga u borbi na strani njemačkog Wehrmachta tokom bitke za Srbiju, data je u izvještaju štaba [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]], poslatom 21. avgusta 1944. godine Vojnom zapovjedniku Jugoistoka generalu [[Hans Felber|Felberu]]: {{izdvojeni citat|Njemačko vođstvo u Srbiji je stoga moralo tražiti pomoć većih dijelova četnika Draže Mihailovića. Oni su slabo naoružani i nedavno su teško pogođeni usljed izostanka obuke samih boraca. Ipak, dobro su se borili, pretrpjeli su znatne krvave gubitke i mogu se označiti kao bezuslovno antikomunistički [nastrojeni].<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=985&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000975.] ({{jez-njem|"Die deutsche Führung in Serbien mußte sich daher schon bisher der Mithilfe stärkerer Teile der DM–Cetniks bedienen. Diese sind schlecht bewaffnet und infolge geringer Ausbildung des Einzelkämpfers in der letzten Zeit stark angeschlagen worden. Sie haben sich aber gut geschlagen, erhebliche blutige Verluste zu verzeichnen und können als unbedingt antikommunistisch bezeichnet werden."}})</ref>|Njemačka procjena brojnosti partizanskih, njemačkih i kvislinških jedinica u Srbiji (21. august 1944).}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Srbije|Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)}} [[Datoteka:Bundesarchiv Bild 183-J28413, Jugoslawien, deutscher Rückzug.jpg|thumb|Nemački vojnici se povlače iz Srbije.]] Tokom septembra [[1944]]. glavna četnička mobilna formacija u centralnoj i zapadnoj Srbiji, [[Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO|Četvrta grupa jurišnih korpusa]] pod komandom [[Dragoslav Račić|Dragoslava Račića]], skupa sa drugim pridruženim jedinicama, poražena je od nadirućih snaga [[NOVJ]] i potisnuta prema [[Beograd]]u. Ove su jedinice Nemci tokom [[3. oktobra|3]], [[4. oktobra|4.]] i [[5. oktobra]] 1944. vozovima prebacili sa željezničkih stanica Topčider i Ripanj do [[Kraljevo|Kraljeva]].<ref name="ReferenceC">Ratko Parežanin; MOJA MISIJA U CRNOJ GORI, Rim, 1974, str. 17-18.</ref><ref>Radomir Milošević-Čeda: ZAKASNELI RAPORT, Interprint, Beograd, 1996, str. 78-79.</ref> {{izdvojeni citat|Noću, iza ponoći, između 3. i 4. oktobra 1944, krenuli smo iz Beograda, sa železničke stanice u Topčideru... Uveče sam se oprostio sa komandantom Korpusa, generalom Kostom Mušickim... Kod Mušickog je u tom trenutku bio [[Nikola Kalabić]], a u štabu Dobrovoljačkog Korpusa sam primetio i Neška Nedića... Došli su da se dogovaraju sa Dobrovoljačkom komandom i da traže opremu i ostalo. Na brzinu progovorio sam nekoliko reči sa Neškom Nedićem. U vozu su s nama putovali i Kalabićevi četnici. Rekoše nam da idu do Kraljeva, gde se vrši koncentracija četnika za borbu.<ref name="ReferenceC"/>|Nedićev ministar [[Ratko Parežanin]]}} O oštrini borbi koje su se vodile između snaga NOVJ, s jedne, te okupatorsko-kolaboracionističkih jedinica s druge strane, svjedoči i jedan njemački izvještaj neposredno pred [[Beogradska operacija|pad Beograda]]. U izvještaju se apostofira strateški značaj koji je, za odbranu glavnog grada Srbije, predstavljala linija bojišnice u [[Zapadna Srbija|zapadnoj Srbiji]], gdje je bila raspoređena Četvrta grupa jurišnih korpusa JVuO pod komandom potpukovnika Račića: {{izdvojeni citat|Račićeva jurišna grupa korpusa, koja je u septembru u teškim borbama na savskom zavoju bila potisnuta iz područja Čačak–Požega–Užice zbog napredovanja Titovih snaga u zapadnoj Srbiji ka sjeveru, probila se natrag u područje Užice–Požega–Čačak zapadno ka Drini u pojedinačnim grupama, trpeći velike gubitke, nakon što su njemačke snage raspoređene u ovom području povučene na [[Istočni front]]. Usljed nedostatka streljiva i oružja te u odsustvu njemačkih snaga koje bi ga poduprle, Račić je od tada mogao izvoditi samo manje operacije protiv komunističkih grupa. </br> Brzo napredovanje Rusa preko doline Morave do saobraćajnice Beograd–Kraljevo potpuno je promijenilo situaciju kod četnika. Čini se da je bliski kontakt s njemačkim trupama bio poremećen brzim pokretima njemačkih trupa uzrokovanim borbama, tako da se s te strane teško mogao vršiti bilo kakav kontinuirani uticaj na četnike.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=568&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frame no. 000562.] </br> ({{jez-njem|"Die im September durch den Nordvormarsch der Tito–Kräfte im westserbischen Gebiet aus dem Raum Cacak–Pozega–Uzice in harten Kämpfen gegen den Savabogen zurückgedrückte Sturmkorpsgruppe Racic hat sich nach Abzug der in diesem Raum eingesetzten deutschen Kräfte an die Ostfront wiederum unter starken Verlusten in Einzelgruppen in das Gebiet westlich der Drina und den Ausgangsraum Uzice–Pozega–Cacak durchgekämpft. Wegen Mangel an Munition und Waffen und im Hinblick auf das Fehlen deutscher Kräfte als Rückhalt hat Racic seitdem nur kleinere Aktionen gegen komm. Gruppen durchführen können. </br> Das rasche Vordringen der Russen über das Moravatal bis zur Straße Belgrad–Kraljevo hat die Lage der Cetniks völlig verändert. Die Tuchfühlung mit der deutschen Truppe scheint durch die im Kampfverlauf notwendig gewordenen raschen deutschen Truppenverschiebungen unterbrochen zu sein, sodass von dieser Seite die Möglichkeit zu laufender Einwirkung auf die Cetniks kaum mehr bestand."}})</ref>|Držanje D.M.-četnika u Srbiji (dodatak za izvještaj o neprijateljskim namjerama od 19. oktobra 1944.)}} U mjesečnom izvještaju [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] ({{jez-njem|Heeresgruppe F}}) za oktobar 1944, poslatom Komandi Jugoistoka, konstatuje se da četnici u Srbiji nijesu u stanju održati svoje pozicije bez prisustva njemačkih okupacionih trupâ. Oficiri Wehrmachta tvrde da je „prebacivanje najvećeg dijela četničkih jedinica koje su se nalazile u sjevernoj i istočnoj Srbiji u suštini izvršeno da bi se izbjegli sukobi sa Rusima“, na čiju ih je „podmuklost“ upozorila Vrhovna komanda JVuO: {{izdvojeni citat|U borbi sa snagama 1. komun. korpusa koje su napredovale ka Beogradu, krajem septembra je Rudnički korpus [JVuO] u rejonu Lazarevca (32 km si. od Valjeva) potpuno uništen, dok je Kosmajski korpus uspio da se održi u rejonu sjeverno od Mladenovca (4 km j–ji. od Beograda). Nakon povlačenja njemačkih trupa, budući u nemogućnosti da zadrže dotadašnja operativna područja zbog premoći Rusa i komunista, četničke jedinice koje su se borile u sjeverozapadnoj i centralnoj Srbiji prebačene su do sredine oktobra na područje južno od Zapadne Morave.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=675&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001138.] <br /> ({{jez-njem|"Die Verlegung des grössten Teiles der in Nord– und Ostserbien befindlichen Cetnik–Einheiten wurde im wesentlichen zur Vermeidung von Zusammenstössen mit den Russen vorgenommem, vor deren Hinterlist das Obkdo. die Stäbe dringend warnte. <br /> Im Kampf mit den auf Belgrad vorgehenden Kräften des I.komm.Korps wurde Ende September das im Raum Lazarevac (32 NO Valjevo) stehende Rudnik–Korps völlig zerschlagen, während das Kosmaj–Korps sich im Raum Nord Mladenovac (4 SSO Belgrad) behaupten könnte. <br /> Angesichts der Unmöglichket, nach dem Abzug der deutschen Truppen die bisherigen Einsatzräume gegen die Übermacht der Russen und Kommunisten zu halten, wurden die in Nordwest– und Mittel– Serbien kämpfenden Cetnik–Einheiten biss Mitte Oktober in den Raum südlich der Westl. Morava verlegt."}})</ref>}} Izbijanje [[Crvena armija|Crvene armije]] na severoistočnu granicu Jugoslavije izazvalo je pometnju u četničkim redovima. Znatan deo četničkih trupa tokom septembra razbijen je od strane NOVJ u zapadnoj Srbiji. Sam [[Dragoljub Mihailović|Mihailović]] sa manjom grupom boraca je nateran na povlačenje u Bosnu. Neki su pokušali da napadom na Nemce pred sam dolazak Crvene armije ponovo steknu saveznički status ([[Predrag Raković|Raković]], [[Dragutin Keserović|Keserović]], [[Dragoslav Račić|Račić]]), ali je i ovaj pokušaj bio kratkotrajan. Nakon neuspeha, glavnina se krajem oktobra koncentrisala u oblasti Ivanjice. Upravo u tom periodu vrh Armijske grupe E iz Grčke izbio je do [[Novi Pazar|Novog Pazara]]. Četnici su se priključili [[Proboj Armijske grupe E kroz Sandžak|prodoru Armijske grupe E kroz Sandžak]] u istočnu [[Bosna|Bosnu]]. {{Wikisource|Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.}} {{izdvojeni citat|Draža Mihailović će nastaviti borbu protiv komunizma. Njegove jedinice se već bore sa Titovim trupama i imaju djelomično vezu sa njemačkim jedinicama (pukovnik v. Jungfeld, general Müller). Sada je stvar u tome, kako upotrebiti četničke jedinice kao prethodnice i osiguranje za komunikacije prilikom predstojećeg izmještanja njemačkih trupa iz Srbije. Pritom se neće moći izbjeći da četnici, prateći moguće pokrete njemačkih trupa ka zapadu, ne dospiju na tlo Hrvatske.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=51&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"D.M. wird weiterhin Kampf gegen den Kommunismus führen. Seine Verbände stehen nach wie vor gegen den Titobanden und haben zum Teil auch die notwendige Bindung an die deutsche Truppe (Oberst von Jungfeld, General Müller). Es wird nunmehr darauf ankommen, die Cetniks bei den zu erwartenden Absatzbewegungen der deutschen Truppe in Serbien als eine Art Vorhut einzusetzen, die die rückwärtigen Verbindungen durch Kampf gegen die dortständigen kommunistischen Banden öffnen. Dabei ist nicht zu vermeiden, dass die Cetniks im Zuge möglicher Rückverlegung der deutschen Kräfte in Serbien nach Westen auf kroatisches Gebiet übertreten."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Prvog dana oktobra 1944, u Komandi Jugoistoka je održano savjetovanje na kojem je upozoreno na promjenljivo raspoloženje četnika prema njemačkoj oružanoj sili u okupiranoj Jugoslaviji: {{izdvojeni citat|Srbija: [...] Četničko držanje i dalje različito. Srbijanski četnici se bore zajedno sa Wehrmachtom protiv komunista. Čak je i sam Draža Mihailović tražio njemačko osiguranje za planirano prebacivanje svog štaba iz sjeverozapadne Srbije u područje jugozapadno od Beograda. Ovaj plan se ipak nije ostvario. Suprotno tome, četnici u Istočnoj Bosni, Hercegovini i južnoj Crnoj Gori su neprijateljski nastrojeni. Kreću se ka obali, kako bi u slučaju savezničkog iskrcavanja s njima uspostavili kontakt i dobili savezničku zaštitu od crvenih. Iz sigurnog izvora se doznaje da D.M. izričito osudio njihovo protivnjemačko držanje.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=111&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000105—000106.] ({{jez-njem|"Cetnik–Haltung weiterhin uneinheitlich. Serbische Cetniks kämpfen zusammen mit deutscher Truppe gegen komm. Banden. DM. selbst bat sogar um deutsche Hilfe zur Sicherung beabsichtigter Verlegung seines Hauptstabes von NW–Serbien in Raum SW Belgrad. Diese Absicht jedoch nicht durchgeführt. Demgegenüber feindselige Haltung der Cetniks im O–Bosnien, Herzegovina und S–Montenegro und Bewegung dieser Kräfte zur Küste in den Raum Dubrovnik mit dem Ziel, bei erwarteter engl.Landung Verbindung mit Allierten aufzunehmen und Schutz gegen Rote zu suchen. Nach S.Qu. bekannt, dass DM. die deutschfeidliche Haltung dieser Cetniks aussdrücklich missbilligt."}})</ref>|Izvještaj sa savjetovanja kod načelnika štaba Jugoistoka od 2. oktobra 1944 (1. oktobar 1944.).}} Koliki je stepen kontrole nad četničkim snagama u Srbiji uspjela ostvariti njemačka Komanda Jugoistoka, vidljivo je i iz zapisnika sa sastanka na vrhu, održanog neposredno pred početak [[Beogradska operacija|Beogradske operacije]] (8. X 1944), kada su zabilježene i riječi Višeg SS i policijskog vođe [[Hermanna Behrendsa]]: {{izdvojeni citat|Na pitanje g-dina feldmaršala [tj. [[Maximilian von Weichs|von Weichs]]a — prim.] postoji li mogućnost komunističkog ustanka u Beogradu, Viši SS i policijski vođa Obergruppenführer Behrends je odgovorio odrečno, ističući da su stalnim pročešljavanjem u posljednje vrijeme uklonjeni svi oni komunisti koji bi na bilo koji način mogli učestvovati u takvoj akciji. Na pitanje gdje se nalaze komunisti zatvoreni u koncentracioni logor, Behrends je odgovorio da su svi pobijeni. Na kraju je skrenuo pažnju na to da je u četničke redove uspio ubaciti dovoljno jake grupe Službe sigurnosti [SD-Sicherheitsdienst], koje imaju ostati sa četnicima i ubuduće. Na to je glavnokomandujući primijetio da je samo to dovoljan razlog zašto bi se vodstvo nad četnicima trebalo povjeriti isključivo Višem SS i policijskom vođi.<ref name="sr.wikisource.org">[http://sr.wikisource.org/wiki/Zabilje%C5%A1ka_sa_savjetovanja_visokih_njema%C4%8Dkih_politi%C4%8Dkih,_vojnih_i_policijskih_li%C4%8Dnosti_o_%C4%8Detni%C4%8Dkom_pitanju_u_Srbiji,_8._oktobra_1944. Zabilješka sa savjetovanja visokih njemačkih političkih, vojnih i policijskih ličnosti o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=52&rec=311&roll=194 NARA, T311, Roll 194, frames no. 000045—000046.] ({{jez-njem|"Die Frage des Herrn Feldmarschall an den Obergruppenführer Behrends, ob er mit einem kommunistischen Aufstand in Belgrad rechne, verneinte dieser unter Hinweis darauf, dass er in letzter Zeit durch dauernde Durchkämmungen alle irgendwie für einen Putsch infrage kommenden Kommunisten beseitigt habe. Die Frage nach dem Verbleib der im Konzentrationslager erfassten Kommunisten beantwortete er dahingehend, dass diese alle umgelegt seien. Abschliessend wies Obergruppenführer Behrends noch daraufhin, dass er bei den Cetniks ausreichend starke SD—Kommandos eingebaut habe, die bei den Cetniks verbleiben würden. Von seiten O.B.Südost wurde daraufhin festgestellt, dass allein schon durch diese Tatsache die weitere Führung der Cetnikverbände durch den Höh.SS und Pol.Führer gegeben sei."}})</ref>|Zabilješka sa savjetovanja njemačkog okupacionog vrha o četničkom pitanju u Srbiji, 8. oktobra 1944.}} Nakon poraza u [[Bitka na Jelovoj gori|bici na Jelovoj gori]], Vrhovna komanda JVuO na čelu sa Dražom Mihailovićem obrela se u [[Istočna Bosna|istočnoj Bosni]]. Potpukovnik [[Zaharije Ostojić]], komandant Istaknutog dela štaba Vrhovne komande, šalje 30. septembra 1944. komandantu Zlatiborskog korpusa kapetanu Dušanu Radoviću (pseudonim »Kondor«) upozoravajuću depešu: {{izdvojeni citat| ''Za Kondora — ultra urgent'' Imam obaveštenje da ste Vi, [Miloš] Marković i [Filip] Ajdačić upućeni u [[Višegrad|višegradski]] srez sa specijalnim zadatkom i da ćete isti izvršiti u punoj vezi sa [[Gestapo]]m i Švabama. Vaši ljudi pričaju da su kaznena ekspedicija. Još u toku današnjeg dana očekujem Vaše objašnjenje, jer ću u protivnom preduzeti potrebno, a narod i istorija reći će ko je izdajnik?<ref>[https://znaci.org/00001/4_14_4_133.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša Istaknutog dela štaba Vrhovne komande od 7. avgusta 1944. do 7. januara 1945. godine]</ref>}} Jedinice [[Crvena armija|Crvene armije]] i [[NOVJ]] u prvoj polovini oktobra [[1944]]. zaposele su komunikaciju dolinom [[Morava (reka)|Morave]] između [[Vranje|Vranja]] i [[Velika Plana|Velike Plane]], što je otežalo [[Proboj Armijske grupe "E" iz Grčke 1944|proboj Armijske grupe "E" iz Grčke]]. Ova formacija time je bila usmerena na komunikaciju [[Skoplje]] - [[Kosovska Mitrovica]] - [[Raška]], odnosno dolinom [[Ibar (reka)|Ibra]], i zatim na otvaranje puteva prema [[Sarajevo|Sarajevu]] pod borbom. Tokom ovog četvoromesečnog proboja saradnja između Armijske grupe "E" i četnika iz [[Srbija|Srbije]] i [[Crna Gora|Crne Gore]] imala je više vidova. U izvještaju [[91. armijskog korpusa]] Wehrmachta od 25. oktobra 1944. godine, što ga je potpisao general [[Werner von Erdmannsdorf]],<ref>NARA, T314, Roll 1360, frame no. 000889.</ref> odato je svojevrsno priznanje generalu Mihailoviću i njegovim četnicima kao najvrjednijim antikomunističkim (sa)borcima na čitavom okupiranom području [[Jugoistočna Evropa|jugoistočne Evrope]]: {{izdvojeni citat|Među antikomunističke grupe u Srbiji spadaju i sljedbenici srpskog pukovnika Draže Mihailovića [Mihailović je unaprijeđen u čin generala još decembra 1941. — prim.] i neke nezavisne četničke jedinice (četnik — borac za slobodu). Pukovnik Draža Mihailović igra u Srbiji ulogu sličnu onoj koju igra general [[EDES]]-a [[Napoleon Zervas|Zervas]] u Grčkoj. On jeste anglofil, ali i apsolutno antikomunistički nastrojen. Na osnovu njegova antikomunističkog stava, saradnja [četnika i Nijemaca] u borbi protiv Titovih komunističkih bandi bila je uglavnom zadovoljavajuća. Srbin je dobar vojnik i u tom pogledu nalazi se na prvom mjestu na Balkanu. Disciplinovan je, žilav i uporan, te stoga stoji iznad prosječnog Grka. Srpske bande se bore žešće od Grka i imaju se više cijeniti od grčkih bandita. Njihovo naoružanje je dobro.|Uputstvo za srpsko-albansku teritoriju, izdato od strane obavještajnog odjeljenja 91. armijskog korpusa, 25. oktobar 1944. godine}} Prilikom proboja od [[Sjenica|Sjenice]] prema [[Prijepolje|Prijepolju]] [[24. oktobra|24]]-[[31. oktobra]] [[1944]]. Nemci su nastupali zajedno sa borcima [[Srpski udarni korpus|Srpskog udarnog korpusa]] protiv snaga [[37. sandžačka divizija|37. sandžačke divizije]]. Od Prijepolja se glavnina [[Armijska grupe "E"|Armijske grupe "E"]] kroz Sandžak usmerila na pravac Prijepolje - Višegrad - Rogatica - Sarajevo. Jednim motorizovanim bataljonom Nemci su 1. novembra otvorili su put Prijepolje - Pljevlja, i usmerili celokupne četničke snage iz [[Srbija|Srbije]] na pravac [[Sjenica]] - [[Prijepolje]] - [[Pljevlja]] - [[Goražde]]. Time su iskoristili snage [[JVUO]] iz Srbije kao svoju levu pobočnicu. Nakon toga, svojim napadom na NOVJ u pravcu Tuzle ([[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944]]) sadejstvovale su snagama [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] u njihovom proboju na sever. U dnevnom izvještaju za 13. novembar 1944. o situaciji na teritoriji okupirane Jugoslavije iz štaba Armijske grupe »F«, u paragrafu naslovljenom “Njemačke i savezničke trupe“, navodi se, očigledno na osnovu presretnute komunikacije snaga NOVJ, da se general Dragoljub Mihailović nalazi u rejonu [[Sjenica|Sjenice]] sa „aktivnim jugoslovenskim generalom” (moguće da je riječ o [[Miroslav Trifunović|Miroslavu Trifunoviću]]).<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=719&rec=311&roll=189 NARA, T311, Roll 189, frame no. 001217.] <br /> ({{jez-njem|"I. Deutsche und verbündete Truppen. </br> Draza Mihajlovic befindet sich mit einem aktiven jugosl. General im Sjenica. (VII.mont.Brig. an 3.Div. 4.11.)"}})</ref> Dok komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe E]] general [[Aleksander Ler|Ler]] u svom pregledu brojnog stanja od [[16. novembra]] [[1944]]. ubraja 10.000 četnika Pavla Đurišića u vlastite (njemačke) trupe,<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_174.htm Pregled brojnog stanja jedinica potčinjenih Grupi armija »E« na dan 16. 11. 1944. godine, Zbornik dokumenata i podataka o NOR-u, tom XII - dokumenti nemačkog rajha, knjiga 4], Vojnoistorijski institut, Beograd - dokument 174.</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frames no. 000376—000377.]</ref> dotle se za četnike iz Srbije u izveštaju poslatom Vrhovnoj komandi u [[Berlin]]u kaže da se "drže u senci Vermahta". Nevoljno savezništvo veoma dobro ilustruje i sljedeći izveštaj: {{izdvojeni citat|Grupa Marković (2500—3000), u sporazumu sa nem. vojskom, osigurava odsek Mitrovica — Raška (mesta uklj.) — Novi Pazar. Izviđanje protiv Bugara, Tita i Sovjeta. Do sada nije bilo ozbiljnih incidenata. Potrebna je opreznost. [[Miroslav Trifunović|Trifunović]] sa oko 18.000 četnika [[Dragoslav Račić|Račića]] i [[Dragutin Keserović|Keserovića]], uporedno sa nem. pokretima u rejonu Prijepolje. Pravac marša Foča. U početku učešće u borbenim dejstvima na nemačkoj strani (zaštita bokova). U poslednje vreme samo saputnici. Utisak: dokle god postoje zajednički interesi — uopšte mir. Ako vide mogućnost uspeha, bezuslovno treba očekivati prepade na nemački [[Vermaht]], naročito na odvojene grupe. <br /> Moli se da se dostavi rezultat pregovora DM — [[Hermann Neubacher|zastupnik Ministarstva spoljnih poslova]].<ref>[http://sr.wikisource.org/sr-el/%D0%98%D0%B7%D0%B2%D0%B5%D1%88%D1%82%D0%B0%D1%98_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B5_%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%BF%D0%B5_%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%98%D0%B0_%22%D0%95%22_%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D1%82%D1%83_%D0%88%D1%83%D0%B3%D0%BE%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%B0_%D0%BE%D0%B4_11.11.1944. Izveštaj Komande grupe armija "E" Komandantu Jugoistoka od 11.11.1944.], Vojnoistorijski institut, NAV--T-311, r. 184</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=507&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000501.] <br/> ({{jez-njem|"1.) Gruppe Markovic (2500–3000) sichert im Einvernehmen mit dt. Truppe Abschnitt Mitrovica – Raska (Orte ausschl.) – Novi Pazar. Aufklärung gegen Bulgaren, Tito und Sowjets. Bis jetzt keine ernsteren Zwischenfälle. Vorsicht geboten. <br /> 2.) Trifunovic mit ca. 18000 Cetniks des Racic und Keserovic gleichlaufend mit dt. Bewegungen im Raum Prijepolje Marschrichtung Foca. Anfangs Teilnahme an Kampfhandlungen auf deutscher Seite (Flankenschutz). Neuerdings nur Mitläufer. Eindruck: Solange gleichlaufende Interessen im allgemeinen Ruhe. Wenn erfolgversprechend, Überfälle gegen deutsche Wehrmacht, besonders Splittergruppen, unbedingt zu erwarten. <br /> 3.) Um Übermittlung des Verhandlungsergebnisses DM – Vertreter AA wird gebeten."}})</ref>}} U posljednjim mjesecima okupacije Jugoslavije, dužnosnici njemačkog Wehrmachta mogli su dati konačni i zaokruženi sud o karakteru kolaboracije JVuO sa okupacionim snagama. Tako uputstvo iz štaba 91. armijskog korpusa od 26. decembra 1944. godine sadrži veoma iznijansirano tumačenje kvaliteta dosadašnje njemačko-četničke saradnje, prvenstveno uslovljene spoznajom da [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]] predstavlja zajedničkog neprijatelja. Pored toga, oficiri iz štaba 91. koprusa analiziraju kako se može proći s najmanje političke štete usljed stalno prisutnog antagonizma između vlasti NDH i četnikâ, preporučajući oprez u odnosima s potonjima zbog njihovih neprekinutih veza sa [[Saveznici u Drugom svjetskom ratu|Saveznicima]]: {{izdvojeni citat|Srpski četnici: </br> Upotreba četničkih jedinica dala je u raznim oblastima dobre rezultate. Poznavanje zemljišta od strane četnikâ i njihove izviđačke aktivnosti protiv Titovih snaga od koristi su njemačkom Wehrmachtu. Međutim, oslanjanje četnika na njemački Wehrmacht proizilazi isključivo iz činjenice da su inferiorni u odnosu na Titove snage — [[Angloamerika|angloamerička]] oružana intervencija bi ih navela da odmah promijene kurs. Njihovi pokušaji da se svrstaju uz angloameričkog neprijatelja se nastavljaju. Stoga se savjetuje veliki oprez kada se postupa sa četnicima. Za vlastiti stav prema četnicima presudno je sljedeće: </br> 1) Upotreba četničkih jedinica mora se sprovesti na način tako da, u slučaju nagle promjene kursa, šteta ostane u granicama podnošljivog; </br> 2) Nijemci moraju iskoristiti neprijateljstvo između četnika i boljševičkih bandi; </br> 3) Saradnja s četnicima od slučaja do slučaja u zamjenu za opskrbu borbenom municijom, zdravstvenu njegu i snabdijevanje namirnicama, ukoliko su dostupne; </br> 4) Cjelokupno hrvatsko stanovništvo mrzi četnike; kompromis između njih i hrvatskih vlasti (posebno ustaša) teško da je moguć. Stoga, moramo spriječiti njihov upad na hrvatski teritorij, posebno između [[Drina|Drine]] i [[Bosna (rijeka)|Bosne]]. Prelazak [natrag] preko Drine u Srbiju, naročito od strane četnika iz Stare Srbije [misli se na teritoriju Nedićeve Srbije — prim.], treba podržati, jer se time izbjegava konflikt s NDH. Na hrvatskom tlu, taktički nužan kontakt s četnicima tokom operacija protiv Titovih snaga treba održati što je moguće više neprimjetnijim, s obzirom na odnos s ustašama; </br> 5) Postojeća mržnja između srpskih četnika i [[Bošnjaci|Muslimana]] zahtijeva poseban oprez tokom pregovora s obje strane i njihovog upošljavanja, jer će se i jedna i druga strana ili povući ili odmah zauzeti neprijateljski stav ako se za takve pregovore sazna; </br> Da li se četnici mogu iskoristiti u njemačku svrhu u borbi protiv Titovih bandi, '''čime bi se uštedjela njemačka krv''', zavisiće od razumnog i vještog pregovaranja s njima.<ref>[https://znaci.org/ok/T317.php?sta1=etni&sta2=D.M&idem=1404 NARA, T314, Roll 1630, frame no. 000770.] <br /> ({{jez-njem|"Die serbischen Cetniks. </br> Der Einsatz von Cetnik–Verbänden hat in verschiedenen Gebieten guten Ergebnissen geführt. Von Nutzen für die Deutsche Wehrmacht ist die Landeskenntnis der Cetniks und ihre Aufklärungstätigkeit den Titobanden gegenüber. </br> Anlehnung der Cetniks an die Deutsche Wehrmacht beruht jedoch nur auf die Tatsache, daß sie den Titokräften unterlegen sind: ein bewaffnetes angloameriknisches Eingreifen wird ihr sofortiges Umschwenken veranlassen, Ihre Versuche, sich dem angloamerikanischen Gegner zu nähern, laufen weiter. Große Vorsicht den Cetniks gegenüber ist daher angebracht. </br> Für die eigene Haltung den Cetniks gegenüber ist maßgebend: </br> 1.) Der Einsatz der Cetnik–Verbände ist so durchzuführen, daß bei plötzlichem Umschwenken der Schaden in erträglichen Grenzen bleibt. </br> 2.) Die Feindschaft zwischen den Cetniks und bolschewistischen Banden muß deutscherseits ausgenützt werden. </br> 3.) Zusammenarbeit mit Cetniks von Fall zu Fall gegen Bereitstellung von Gefechtsmunition, sanitäre Betreuung und Verpflegung, soweit diese vorhanden. </br> 4.) Die Cetniks sind bei der gesamten kroatischen Bevölkerung verhasst, ein Ausgleich zwischen ihnen und den kroatischen Dienststellen (bes. Ustascha) ist kaum möglich, daher muss ein Eindringen in den innerkroatischen Raum insbesondere zwischen Drina und Bosna unsererseits verhindert werden. Ein Übertritt insbesondere der altserbischen Cetniks über die Drina nach Serbien ist zu unterstützen, da so Konflikt mit Kroatien vermieden wird. Auf kroatischem Boden ist taktisch notwendige Fühlung mit Cetniks bei Einsatz gegen Titobanden im Hinblick auf Verhältnis zur Ustascha möglichst wenig in Erscheinung treten zu lassen. </br> 5.) Der bestehende Haß zwischen serbischen Cetniks und Muselmanen verpflichtet bei Verhandlungen und Einsatz beider Teile zu besonderer Vorsicht, da bei Bekanntwerden solcher Verhandlungen beide Parteien entweder abspringen oder sofort eine feindselige Haltung einnehmen werden. </br> Von einer verständnisvoll und geschickt geführten Verhandlung mit den Cetniks wird es abhängen, ob diese durch Einsatz gegen Titobanden für deutsche Zwecke nutzbar gemacht werden können, somit also deutsches Blut gespart werden kann."}})</ref>|Uputstvo načelnika štaba 91. armijskog korpusa o „srpskim četnicima“ iz decembra 1944.}} === Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore (1944) === {{Poseban članak|Proboj četnika i Nijemaca iz Crne Gore|Pavle Đurišić|Crnogorski dobrovoljački korpus}} [[File:Spisak vlastitih trupa njemačke Armijske grupe E 1944, decembra 1944.jpg|thumb|Spisak trupa njemačke Armijske grupe »E« iz decembra 1944.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=382&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000376.]</ref> Na spisku se nalazi i “10.000 Crnogoraca“ ({{jez-njem|"10.000 Montenegriner"}}). Riječ je o četnicima [[Pavle Đurišić|Pavla Đurišića]] (tj. CDK), koji su se povlačili zajedno sa okupacionim snagama.]] Dok su srbijanski četnici sadjejstvovali snagama Armijske grupe »E« u njihovom proboju na sjever, četnici iz Crne Gore uzeli su učešća u [[Proboj XXI brdskog korpusa iz okruženja|proboju XXI brdskog korpusa iz okruženja]]. Jedinice crnogorskih četnika, koje su od Njemaca takođe preformirane u dobrovoljačke pukove ("[[Crnogorski dobrovoljački korpus]]"), borile su se u sastavu njemačkog [[21. brdski armijski korpus (Nemačka)|21. brdskog korpusa]] između [[Danilovgrad]]a i [[Cetinje|Cetinja]] rame uz rame sa njemačkim vojnicima. Ove snage učestvovale su zajedno sa njemačkim snagama u operacijama protiv NOVJ ([[Operacija Frilingservahen aprila 1944|Frilingservahen]], [[Operacija Ribecal avgusta 1944|Ribecal]]). Komandant [[Armijska grupa E|Armijske grupe "E"]] je u svom izvještaju od ove četnike ubrojao u brojno stanje svojih jedinica: {{izdvojeni citat|C. D. K. od 3 puka, pod komandom potpukovnika [[Pavle Đurišić|Đurišića]], formiran neposredno od strane K-de 2. OkA ([[Druga oklopna armija (Nemačka)|Druga oklopna armija]]), bio je do sada u službenom pogledu potčinjen K-di 2. OkA a u snabdevačkom i taktičkom pogledu 181. peš. div., koja je trebalo da se obimno uključi u obuku. [...] C.D.K. se do sada dokazao u borbi protiv komunista, ali je upitna njegova pouzdanost prema njemačkom Wehrmachtu zbog Đurišićeva kontradiktornog stava.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=825&rec=314&roll=664 NARA, T314, Roll 664, frame 000817.] <br /> ({{jez-njem|"M.F.K. zu 3 Rgt. unter Führung Oberstleutnant Djurisic, wurde von Pz.AOK 2 unmittelbar aufgestellt, unterstand bisher truppendienstlich Pz.AOK, versorgungsmässig und taktisch 181.Inf.Div., die sich ausbildungsmässig weitgehend einzuschalten hatte. </br> M.F.K. im Kampf gegen Kommunisten bisher bewährt, jedoch in seiner Zuverlässigskeit gegenüber der deutschen Wehrmacht durch widerspruchsvolle Haltung Djurisic fragwürdig."}})</ref>|Izvještaj Komande 21. brdskog korpusa Komandi Grupe armija "E" od 23. septembra 1944. godine}} O odluci komandanta Crne Gore, Boke i Sandžaka JVuO potpukovnika Pavla Đurišića da slijedi kolonu njemačkih armijâ pri povlačenju s Balkana, te o značajnoj pomoći pruženoj okupatoru od strane crnogorskih četnika tom prilikom, piše u svojim ratnim memoarima i [[Hermann Neubacher]]: {{izdvojeni citat|On je bio opasan nemački saveznik. Meni je uvek bilo savršeno jasno da bismo mi za Pavla Đurišića, u slučaju invazije zapadnih sila na Balkan, ponovo postali njegov najveći neprijatelj. Kada je započelo povlačenje nemačkih trupa iz Crne Gore, Pavle Đurišić je krenuo sa njima. Tokom napornih marševa po planinskom terenu, tokom operacije povlačenja prolazili smo i kroz područja koja su kontrolisali partizani. Njegove trupe vodile su borbu sa partizanima i time nemačkim trupama olakšale evakuaciju sa tog prostora. Kasnije je Pavle Đurišić sklopio ugovor sa ustaškim trupama Ante Pavelića, da bi mogao da prođe sa svojim jedinicama kroz Hrvatsku i Istru. Tamo su se već nalazile i druge četničke jedinice, kao i Ljotićevi dobrovoljci.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN], str. 176—177.</ref>|[[Hermann Neubacher]]}} === Prelazak sa Nemcima u Bosnu (1944-1945) === {{main|Proboj Armijske grupe E kroz istočnu Bosnu|Četnička ofanziva u istočnoj Bosni 1944.|Bosanska golgota}} [[File: Četnički oficir Dinarske divizije, SS-Sturmbannführer Ernst Lerch i neidentificirani SS-Hautsturmführer tokom ofanzive protiv IX. korpusa.jpg|thumb|Oficir [[Dinarska četnička divizija|Dinarske divizije JVuO]], SS-Sturmbannführer [[Ernst Lerch]] i neidentificirani SS-Hauptsturmführer tokom ofanzive protiv [[9. korpus NOVJ|9. korpusa NOVJ]] u Sloveniji, mart 1945. godine<ref>[http://bandenkampf.blogspot.com/2016/05/bk0164.html Bandenkampf in Jugoslawien 1941–1945: </br> 0164 | Photo | Höherer SS- und Polizeiführer Adriatisches Küstenland]</ref>]] [[Armijska grupa "E"]] imala je u planu otvaranje komunikacija kroz istočnu Bosnu, pa je krajem novembra jedna njena divizija ([[11. poljska vazduhoplovna divizija (Nemačka)|11. poljska vazduhoplovna divizija]]) započela napad pravcem od [[Rogatica|Rogatice]] prema [[Zvornik]]u, protiv snaga [[Treći udarni korpus NOVJ|Trećeg udarnog korpusa]] [[NOVJ]]. Međutim, kako su tokom ofanzive [[NOVJ]] i Crvene armije od 3. decembra nemačke pozicije na [[Sremski front|Sremskom frontu]] ozbiljno ugrožene, ova divizija hitno je izvučena i transportovana prugom [[Sarajevo]] - [[Slavonski Brod]] na [[Sremski front]]. Na njeno mesto usmerena je glavnina četnika iz [[Srbija|Srbije]]. U izvještaju Operativnog odjeljenja u [[Sarajevo|Sarajevu]] Armijske grupe »E« od 10. decembra 1944, koji potpisuje potpukovnik Warnstorff, istaknuto je: {{izdvojeni citat| Telegram 34. i 91. arm. korpusu, 5. SS-brd. arm. korpusu i Korpusnoj grupi »Kibler«: 1) Četnici na maršu u širi rejon Valjeva privremeno će preći preko područja Rogatica — Ljubovija — Zvornik — Kladanj. 2) DM garantuje najlojalnije držanje prema nemačkim jedinicama i nudi saradnju. Znak raspoznavanja za saradnju između nemačkih jedinica i četnika je: Mitrovica. 3) Četnike u što većoj meri koristiti za službu izviđanja. Materijalna pomoć može im se obezbediti u ograničenim razmerama ukoliko se stave na raspolaganje za borbu protiv bandi. 4) K-da Grupe armija obavestila je hrvatske vlasti o navedenom kretanju.<ref>[https://znaci.org/00001/4_12_4_219.htm IZVOD IZ RATNOG DNEVNIKA KOMANDE GRUPE ARMIJA »E« ZA PERIOD OD 1. OKTOBRA DO 31. DECEMBRA 1944. GODINE]</ref><ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=998&rec=311&roll=184 NARA, T311, Roll 184, frame no. 000992.] ({{jez-njem| <br /> "1.) Cetniks überschreiten auf dem Marsch in den Großraum Valjevo vorübergehend das Gebiet Rogatica – Ljubovija – Zvornik – Kladanj. <br /> 2.) DM hat loyalste Haltung gegenüber deutscher Truppe zugesichert und bietet Zusammenarbeit an. Kennwort zwischen deutscher Truppe und Cetniks für Zusammenarbeit ist "Mitrovica". <br /> 3.) Die Cetniks sind weitgehend für Erkundungsaufträge zu verwenden. Materielle Hilfe darf ihnen in beschränktem Ausmaß gewährt werden, soweit sie sich zum Kampf gegen die Banden zur Verfügung stellen. <br /> 4.) Die kroatischen Behörden sind über obige Bewegung durch Okdo. unterrichtet worden."}})</ref>}} U izvještaju njemačkog opunomoćenog generala u [[NDH]] od 24. decembra 1944. godine,<ref>[https://znaci.org/00001/40_82.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje POSLJEDNJI DANI NA VUČJAKU]</ref> navodi se da je general Draža Mihailović izrazio spremnost za suradnju i sa formacijama NDH u borbi protiv NOVJ: {{izdvojeni citat|Prema izvješću pouzdanog agenta, Draža Mihajlović je izrazio namjeru da se bori skupa sa ustašama i domobranima, jer je njihov zajednički glavni cilj uništenje komunizma.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=443&rec=311&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000427.] <br /> ({{jez-njem|"Nach zuverlässiger V–Mann–Meldung soll Draza Mihajlovic geäussert haben, er wolle mit den Ustascha und Domobranen zusammen kämpfen, da das gemeinsame Hauptziel die Vernichtung des Kommunismus sei."}})</ref>|Izvještaj njemačkog opunomoćenog generala u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj od 24. XII 1944.}} Četnici su, pod ličnom komandom [[Dragoljub Mihailović|Mihailovića]], nakon koncentrisanja unutar nemačko-ustaških linija, izvršili [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|napad na snage NOVJ]]. 8. decembra [[1944]]. ujutro sa nemačko-ustaških položaja u okolini [[Rogatica|Rogatice]] krenuli u silovit napad prema [[Zvornik]]u. Ovaj napad bio je usklađen sa napadom nemačkog 34. armijskog korpusa sa druge strane, pravcem [[Užice]] - [[Ljubovija]] - [[Zvornik]]. Ovom prilikom četnicima su Nemci obezbedili snabdevanje municijom, kao i zbrinjavanje ranjenika u nemačkim bolnicama u [[Sarajevo|Sarajevu]]. Pošto je prodor četnika prema [[Zvornik]]u odbijen, njihova glavnina usmerila se prema oslobođenoj [[Tuzla|Tuzli]]. U [[Ofanziva JVuO u istočnoj Bosni decembra 1944|neizvesnim borbama od 24. do 28. decembra]] [[Treći udarni korpus NOVJ]] krajnjim naporom odbio je ovaj napad. Nakon ovog poraza, glavnina [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićevih]] snaga razmestila se u [[Modriča|Modriči]] i okolini, gde su nakon kraćeg sukoba uspostavili sporazum sa snagama NDH. Tako su se našli na za Nemce vitalnoj komunikaciji Sarajevo - Brod, vodeći zajedno sa Nemcima teške dvomesečne borbe protiv [[Druga armija JA|Druge jugoslovenske armije]], koja je nastojala da je prekine. Preko pukovnika Borote, komandanta Romanijskog korpusa JVuO, uspostavljena je saradnja sa nemačkim štabom u [[Sarajevo|Sarajevu]], od kojeg je obezbeđeno snabdevanje municijom i bolničko zbrinjavanje ranjenika.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_130.htm Opšti uslovi sporazuma o saradnji između četnika i nemačkih jedinica pripremljeni za pregovore decembra 1944. godine], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - dokument broj 130</ref><ref>[https://www.znaci.org/00001/4_12_4_219.htm Ratni dnevnik Armijske grupe E 1.10.1944-31.12.1944], Zbornik dokumenata i podataka NOR-a, tom XII, knjiga 4, Vojnoizdavački zavod, Beograd - prilog broj 2, (10. decembar 1944)</ref> [[Dragoljub Mihailović|Mihailovićeva]] grupacija takođe je uspostavila vezu sa Štefanom Hedrihom ({{jez-nem|Stefan Hedrich}}), SS-oberfirerom i inspektorom u glavnom štabu SS, komandantom SS-oblasti Severozapadna Bosna.<ref>[https://www.znaci.org/00001/181.htm Roland Kaltenegger: TOTENKOPF & EDELWEIß], četvrti deo: Das Kriegsjahr 1944 (Ares verlag, Graz), strana 268.</ref> [[3. april]]a 1945. godine, kada su nemačke trupe napuštale Bijeljinu i okolinu, Mihailović je pokušao da ih pridobije da ostanu pod njegovom komandom kao jugoslovenski državljani.<ref>[https://www.znaci.org/00001/4_14_4_192.htm Izvod iz Knjige poslatih depeša štaba Vrhovne komande od 12. decembra 1944. do 7. aprila 1945. godine]</ref> [[Schutzstaffel|SS]]-Sturmbannführer (major) [[Ernst Lerch]], u izvještaju od 8. marta 1945. godine, piše da je [[Aleksandar Nikolić (četnik)|Aleksandar Nikolić]], zapovjednik Sremsko-slavonske komande JVuO, zajedno sa svojim trupama (za koje navodi da broje oko 80 ljudi, ali i da bi po pristizanju ostatka jedinice ta cifra mogla dostići i 400) došao u [[Istra|Istru]], tj. u [[Operativna zona Jadransko primorje|Operativnu zonu Jadransko primorje]], gdje se stavlja na raspolaganje njemačkim vlastima. Ernst Lerch moli nadređene da naznače rejon u kojem bi »grupa pukovnika Nikolića« mogla da bude »upotrebljena«: {{izdvojeni citat|1.) U prostor [[Jurdani]], prov. [[Rijeka (grad)|Rijeka]], stigli su delovi četničke grupe pukovnika Nikoliča u jačini oko 80 ljudi. 2.) Prema telegr. Glavnog ureda SS od 7. 2. 45, delovodn. pov. br. 375/45, grupa Nikolić potčinjena je komandantu SS i policije u [Operativnoj zoni] Jadr. primorje. [...] 6.) Pukovnik Nikolić je samostalni četnički komandant i njegov načelnik Štaba major Miladinović je izjavio da ova grupa ne želi nikakvu zavisnost od ministra [[Dimitrije Ljotić|Ljotić]]a, odn. od drugih četničkih grupa. <br /> Oni obećavaju da će se stoprocentno zajedno s Nemcima boriti kako protiv komunista tako i protiv regularnih engleskih trupa koje oni navodno preziru iz dubine duše. <br /> Ovaj osnovni stav oni će zadržati u svakoj situaciji pa ma šta se desilo.<ref>[https://znaci.org/zb/4_6_19.htm Zbornik NOR-a – tom VI – Borbe u Sloveniji – knjiga 19. – 1. III – 15. V 1945. godine, Vojnoistorijski institut], Beograd, 1975, dokument br. 161, str. 822–823.</ref>|Obaveštenje komandanta SS i policije u Operativnoj zoni Jadransko primorje od 8. marta 1945. o pristizanju četnika pukovnika Nikolića u Istru}} [[Hermann Neubacher]], specijalni izaslanik njemačkog Ministarstva vanjskih poslova za [[Jugoistočna Evropa|jugoistočnu Evropu]], u svojim poslijeratnim memoarima ističe da je sa četničkim komandantom održavao vezu sve do aprila 1945, tj. do [[Povlačenje kolaboracionista sa Nijemcima (1944–1945)|zajedničkog povlačenja Nijemaca i četnika]] pred jedinicama NOVJ i [[Crvena armija|Crvene armije]]. Neubacher navodi da je postojala i zamisao o susretu između njega i generala Mihailovića, ali [[Joachim von Ribbentrop]] nije dao dopuštenje za taj sastanak: {{izdvojeni citat|Tokom sukoba četnika sa Englezima, stiglo je do mene pitanje da li bih bio spreman da razgovaram sa Dražom Mihailovićem. Ovu sam molbu prosledio ministru spoljnih poslova Ribentropu, tražeći od njega da mi dozvoli da do takvog susreta dođe. U principu, nije mi bilo zabranjeno da uspostavim kontakt. Ali, za vođenje razgovora morao sam da dobijem specijalnu dozvolu. Bilo mi je, međutim, zabranjeno da stupim na teren koji kontroliše Draža Mihailović. Moja spremnost i želja da se sretnem sa njim bili su veliki, te sam uskoro morao da sam sebi priznam da je moj glavni motiv bio – radoznalost. Da se sretnem sa četničkim vođom, a da se prethodno ne izvrše potrebne pripreme, razgovor bi bio besmislen, i jedino bi doneo neugodnost i neprilike za Dražu Mihailovića, jer bi dobio etiketu „kolaboratera“. Trebalo je susret dobro organizovati, kako bi bilo sigurno da će doneti senzacionalan rezultat. Verovatno je i sam Draža Mihailović tako razmišljao, pa zato, najzad, nije nikada ni došlo do našeg susreta. Ali, ostali smo u vezi preko naših posrednika. I jedna i druga strana bila je u tim kontaktima veoma oprezna. Jedan moj poverljiv čovek čak je tri puta bio u Dražinom glavnom štabu. Da ne bih bio suviše opširan, zadovoljiću se samo tvrdnjom da Draža Mihailović svoju politiku sve do kraja rata nije menjao. Tek početkom 1945, u vreme naših poslednjih borbi u Hrvatskoj, kada je povlačenje naših trupa sa tog prostora bilo samo pitanje dana, Draža Mihailović mi se obratio direktnom molbom – i to preko svojih poverljivih ljudi u Beču – da mu pružim pomoć u vezi sa naoružanjem njegovih jedinica. Tokom nekoliko dana ja sam čak imao direktnu radio-vezu sa njegovim glavnim štabom u Bosni. Moj poverljiv čovek bio je poslednji put kod Draže u aprilu 1945.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 161–162.</ref>}} General Mihailović je odbijao da osobno uđe u bilo kakav aranžman s okupatorom, i od ove je politike odstupio samo u četiri ili pet navrata tokom rata. Riječ je o [[Sastanak u Divcima|sastanku u Divcima]] sredinom novembra 1941. godine, zatim o dva sastanka s predstavnikom Hermanna Neubachera, [[Rudolfom Stärkerom]], u jesen 1944 (prvi u zapadnoj Srbiji na kojem je Mihailovića pratio pukovnik [[Robert H. McDowell]], šef američke vojne misije pri njegovu štabu, a drugi u sjeveroistočnoj Bosni), kao i o posljednjem sastanku sa Stärkerom na planini [[Vučjak]], početkom aprila 1945. Neubacher pokušava u svojoj knjizi ekskulpirati Mihailovića od odgovornosti za kolaboraciju.<ref>[https://znaci.org/00001/40_62.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945, poglavlje ČETNIČKO-NJEMAČKI SPORAZUMI O KOLABORACIJI U SRBIJI]</ref> == Nemci o generalu Mihailoviću i JVuO == [[Datoteka:Draža pred sudom.jpg|mini|desno|Optuženi [[Dragoljub Mihailović]] na [[Beogradski proces|suđenju u Beogradu]] [[1946]].]] {{izdvojeni citat|'''Njemačka je za D.M.-a neprijatelj br. 2 – neprijatelj br. 1 su komunisti'''.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?broj=695&rec=311&roll=195 NARA, T311, Roll 195, frame no. 000686.] <br /> ({{jez-njem|"Deutschland ist für D.M. nur noch der Feind No. 2. Feind No. 1 sind die Kommunisten."}})</ref>|Zabilješka sa sastanka Armijske grupe »F« sa izaslanikom Neubacherom održanog 30. jula 1944.}} Prilikom ispitivanja od strane istražitelja 7. američke armije avgusta 1945. godine, pisanu izjavu o svojim aktivnostima u ratnom periodu sastavio je i [[feldmaršal]] [[Maximilian von Weichs]], koji je avgusta 1943. naslijedio generala Löhra na mjestu glavnokomandujućeg Jugoistoka. U odjeljku naslovljenom »Grupe koje pomažu Njemačkoj«, von Weichs o četnicima Draže Mihailovića piše sljedeće: {{izdvojeni citat|Mihailovićeve trupe su se nekada borile protiv naših okupacionih trupa iz lojalnosti prema svome kralju. U isto vreme su se borile protiv Tita, zbog svojih antikomunističkih ubeđenja. Ovaj rat na dva fronta nije mogao dugo potrajati, posebno kada je britanska podrška počela favorizovati Tita. Sledstveno, Mihailović je pokazao pronemačka stremljenja. Bilo je angažmana tokom kojih su se srpski četnici borili protiv Tita zajedno sa nemačkim trupama. Sa druge strane, dešavalo se da neprijateljski raspoložene četničke grupe napadnu nemačke vozove za snabdevanje da bi popunili sopstvene zalihe. Mihailović je voleo da ostane u pozadini, i prepusti takve poslove svojim podređenima. On se nadao da će dočekati svoje vreme ovom igrom moći, dok mu anglo-američko iskrcavanje ne obezbedi dovoljnu podršku protiv Tita. Nemačka je prigrlila njegovu podršku, koliko god privremenu. Četničke izviđačke aktivnosti naši komandanti su visoko cenili.<ref>http://znaci.org/00002/318_4.htm ({{jez-eng|"MIHAILOVIC's troops once fought against our occupation troops out of loyalty to their King. At the same time they fought against TITO, because of anti—Communist convictions. This two front war could not last long, particularly when British support favored TITO. Consequently MIHAILOVIC showed pro-German leanings. There were engagements during which Serbian Chetniks fought TITO alongside German troops. On the other hand, hostile Chetnik groups were known to attack German supply trains in order to replenish their own stocks. ''MIHAILOVIC liked to remain in the background, and leave such affairs up to his subordinates. He hoped to bide his time with this play of power until an Anglo—American landing would provide sufficient support against TITO. Germany welcomed his support, however temporary. Chetnik reconnaissance activities were valued highly by our commanders''."}})</ref>}} Takođe, feldmaršal von Weichs na drugom mjestu podcrtava da, dok se general Mihailović nastojao držati po strani, taktička je njemačko-četnička kolaboracija na terenu poprimala sve veći obim: {{izdvojeni citat|Iako se on sâm [Mihailović] oštroumno suzdržavao od iznošenja svog ličnog stava u javnosti, bez sumnje kako bi imao odriješene ruke za svaku eventualnost (npr. savezničko iskrcavanje na Balkanu), dopustio je svojim komandantima da pregovaraju s Nijemcima te da s njima sarađuju. I oni su to činili, sve više i više...<ref>Röhr, Werner, ed. (1994). Europa unterm Hakenkreuz: Okkupation und Kollaboration (1938–1945). Berlin: Hüthig. s. 358. <br/ > ({{jez-eng|"Though he himself [Draža Mihailović] shrewdly refrained from giving his personal view in public, no doubt to have a free hand for every eventuality (e.g. Allied landing on the Balkans), he allowed his commanders to negotiate with Germans and to co-operate with them. And they did so, more and more..."}})</ref>|[[Maximilian von Weichs]]}} Specijalni [[Adolf Hitler|Hitler]]ov izaslanik [[Hermann Neubacher]] u svojim memoarima tumači politiku Draže Mihailovića. On piše da je Mihailović „ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva”. Neubacher primjećuje da su Mihailovićevi komandanti sarađivali sa Nijemcima, dočim je on nastavio voditi antiokupatorsku propagandu: {{izdvojeni citat|Politiku Draže Mihailovića nije bilo teško razumeti. On je bio impresioniran nemačkim vojnim podvizima. Pa ipak, sa sigurnošću je računao na to da će Nemačka izgubiti rat. Dovoljno sam čuo od pouzdanih izvora, koji su me obavestili o Dražinom stavu prema Rajhu. On je ostao neprijatelj okupatoru, koji je, zbog Titovog uspona, postao njegov neprijatelj broj dva. Saveznici su Dražu ostavili na cedilu, pa je zato pokušao da od Nemaca – koji su za njega sada bili samo neprijatelj broj dva – dobije što je moguće više oružja. Namera četničkog vođe bila je ova: da se, kada započne nemačko povlačenje, bez borbe dokopa nemačkih strateških pozicija i da se na njima utvrdi. On se spremao za konačan obračun sa Titom, koji je trebalo da se vodi beskompromisno, na život ili smrt, a u pitanju je bila budućnost Jugoslavije. Dok su, dakle, Dražini podređeni komandanti tu i tamo sarađivali sa Nemcima, on je sam nastavio da i dalje vodi propagandu protiv Nemaca.<ref>[http://www.znaci.org/00001/172_7.pdf Herman Nojbaher: SPECIJALNI ZADATAK BALKAN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221015170611/https://znaci.org/00001/172_7.pdf |date=2022-10-15 }}, str. 160–161.</ref>}} Čak i kada je odobravao kolaboraciju svojih komandanata sa okupatorima, general Mihailović je strogo vodio računa da se na taj način lično ne kompromituje, prvenstveno iz straha od negativne reakcije stanovništva okupirane Jugoslavije. Presretanjem komunikacije između Mihailovića i vojvode Đujića ujesen 1943, njemački nadležni organi su registrovali ovu tendenciju kod četničkog vođstva: {{izdvojeni citat|18.11. Radio-naređenje D.M. Đujiću da još više nego do sada ratuje zajedno sa njemačkim Wehrmachom protiv komunista, jer su oni izdali srpsku nacionalnu stvar. On sam ne može tako postupiti zbog stava naroda.<ref>[https://znaci.org/NARA/T316.php?rec=311&broj=235&roll=196 NARA, T311, Roll 196, frame no. 000223.] <br /> ({{jez-njem|"18. 11. FUNKBEFEHL D. M. AN DJUJIC, MIT DEUTSCHER WEHRMACHT GEGEN KOMMUNISTEN MEHR ALS BISHER ZU KAEMPFEN, DA NATIONALE SACHE SERBIENS VERRATEN. ER SELBST KOENNE WEGEN VOLKSMEINUNG NICHT MITMACHEN."}})</ref>|Depeša komande Druge oklopne armije komandi [[Armijska grupa F|Armijske grupe »F«]] od 21. novembra 1943. godine}} General [[Schutzstaffel|SS]]-a [[Otto Kumm]], treći komandant [[7. SS dobrovoljačka gorska divizija Prinz Eugen|7. SS dobrovoljačke brdske divizije »Prinz Eugen«]], u knjizi ratnih memoara naslovljenoj ''Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"'' („Naprijed, Prinz Eugen! Istorija 7. SS dobrovoljačke divizije Prinz Eugen”), ostavio je svoje tumačenje prirode odnosâ između JVuO i njemačkog okupatora: {{izdvojeni citat|Kao ostatak „u šumi“ regularne armije nakon okupacije Jugoslavije, oni su nosili stare uniforme – i nove brade, jer su se zakleli da se neće brijati dok okupator ne bude isteran iz zemlje. Oni su bili verni kraljevini i borili su se za svog mladog kralja Petra II, ali radije su se držali udaljenih sela i oblasti, ne napadajući naše jedinice, osim ako se nisu osećali dovoljno nadmoćnim. Disciplina i naoružanje bilo im je relativno dobro, a u odnosu prema drugim jugoslovenskim narodnim i verskim grupama bili su nepredvidljivi – što je često išlo do napada na hrvatska sela i muslimanske žene. Kao prijatelje još su imali Engleze – i njihov radio. Na volovskim kolima ili na konjskim leđima oni su se povremeno prebacivali u druge oblasti, najčešće neuzdrmani, jer smo ih mi puštali, smatrajući da ih dugoročno možemo pridobiti za nas – kao '''braću po oružju protiv komunizma'''. To je donekle nejasna situacija, oni nisu prijatelji, ali ni neprijatelji, i situacija se menja s vremena na vreme.<ref>[http://www.znaci.org/00001/200.htm Otto Kumm: VORWÄRTS, PRINZ EUGEN! - Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"], [http://www.znaci.org/00001/200_5.pdf Aufstellung der Division "Prinz Eugen"] str. 52. <br /> ({{jez-njem|"Als Reste der nach der Besetzung Jugoslawiens 'in den Wald' gegangenen regulären Armee tragen sie die alte Uniform – und neue Bärte, da sie geschworen haben, sich nicht früher zu rasieren, bevor nicht der Okkupator aus dem Land gejagt ist. Sie sind königstreu und kämpfen für ihren Jung-König Peter II., doch weichen sie lieber aus in abseits gelegene Dörfer und Gebiete und stellen sich nur selten unseren Verbänden, es sei denn, sie fühlen sich in ausreichender Ubermacht. Disziplin und Bewaffnung sind relativ gut, gegenüber den anderen jugoslawischen Volks- und Glaubensgruppen sind sie unberechenbar, weshalb es oft zu Ubergriffen gegen kroatische Dörfer oder muselmanische Frauen kommt. Als stille Freunde haben sie die Engländer – und ihre Funkgeräte. Auf Ochsenkarren oder hoch zu Roß verlegen sie manchmal in eine andere Gegend, meist ungeschoren, da wir sie ziehen lassen und sie auf lange Sicht für uns gewinnen wollen – als Waffengefährten gegen den Kommunismus. Es ist eine etwas unklare Situation, sie sind nicht Freund, auch nicht Feind, die Lage wechselt von mal zu mal."}})</ref>}} Saradnju sa četničkim formacijama generala Mihailovića u borbi protiv zajedničkog neprijatelja pominje u svojim memoarima i [[Schutzstaffel|SS]]-potpukovnik [[Otto Skorzeny]], vođa njemačkih komandosa, zaslužan za izvođenje brojnih specijalnih operacija tokom rata. Neposredno pred [[Kapitulacija Nacističke Njemačke|kapitulaciju nacističke Njemačke]], ''Obersturmbannführer'' Skorzeny je tri dana (od 5. do 8. maja [[1945]]. godine) vršio dužnost šefa njemačke vojno-obavještajne službe ''[[Abwehr]]''. Po osobnom ''[[Adolf Hitler|Führer]]ovom'' naređenju, potpukovnik Skorzeny biva upućen proljeća 1944. godine u okupiranu Jugoslaviju, kako bi koordinirao [[Operacija Konjićev skok|operacijom uništenja]] [[Vrhovni štab NOVJ|Vrhovnog štaba NOVJ]] i zarobljavanja [[Josip Broz Tito|maršala Tita]]: {{izdvojeni citat|U proljeće 1944. dobio sam naredbu Vrhovne komande Wehrmachta da lociram [[Josip Broz Tito|Titov]] štab, uništim ga i uhvatim Tita, koji je, prema [[Winston Churchill|Churchill]]ovoj volji, već bio zamijenio generala Mihailovića. Mihailović, ratni ministar mladog kralja [[Petar II Karađorđević|Petra II]] od Jugoslavije, koji je živio u egzilu u [[London]]u, bio je uplašen sve većim uticajem komunizma. Na njegovo zaprepaštenje, njegovi su se četnici ponekad borili zajedno čak s mađarskim trupama, Hrvatima [[Ante Pavelić]]a, pa čak i sa našim vojnicima protiv Titovih trupâ.<ref>Otto Skorzeny, ''Meine Kommandounternehmen. Krieg ohne Fronten'', Universitas Verlag in F.A. Herbig Verlagsbuchhandlung GmbH, München, 1993, s. 201. <br /> ({{jez-njem|"Im Frühjahr 1944 bekam ich den Befehl vom OKW, das Hauptquartier Titos ausfindig zu machen, es zu zerstören und Tito gefangenzunehmen, der nach dem Willen Churchills schon den General Mihailowitsch abgelöst hatte. Der Kriegsminister des im Exil in London lebenden jungen Königs Peter II. von Jugoslawien, Mihailowitsch, war über den fortschreitenden Einfluß des Kommunismus erschreckt. Seine Tschetniks schlugen sich zu seinem Erstaunen manchmal sogar gemeinsam mit den ungarischen Truppen, den Kroaten des Ante Pawelitsch und selbst unseren Soldaten gegen die Truppen Titos."}})</ref>}} == Reference == {{izvori|2}} == Povezano == * [[Kolaboracija četnika sa silama Osovine]] * [[Saradnja četnika sa fašističkom Italijom]] == Vanjske veze == {{commonscat|Chetnik collaboration with Axis occupation}} * [https://www.znaci.org/00001/40.htm Jozo Tomasevich: ČETNICI U DRUGOM SVJETSKOM RATU 1941-1945 (Stanford University Press 1975)] {{Kolaboracija u Jugoslaviji}} {{Authority control}} [[Kategorija:Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu| ]] 3z2ndhhq5psg4idnki1eyscblmy37k0 0 4693482 42586760 42467274 2026-05-02T05:52:10Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586760 wikitext text/x-wiki {{Infokutija umjetnik|ime=Božidar Jakac|datum_rođenja={{birth date|1899|7|16}}|mjesto_rođenja={{flagicon|Austro-Ugarska}} [[Novo Mesto]], [[Vojvodina Kranjska]], [[Austro-Ugarska]]|datum_smrti={{death date and age|1989|11|20|1899|7|16}}|mjesto_smrti={{flagicon|SFRJ}} [[Ljubljana]], [[Socijalistička Republika Slovenija|Slovenija]], [[SFRJ]]|obrazovanje=[[Akademija likovnih umetnosti u Pragu]]|zanimanje=[[slikar]], [[grafičar]], [[fotograf]]|pokret=[[ekspresionizam]], [[simbolizam]]|nagrade=[[Nagrada AVNOJ-a]] (1967)<br>[[Prešernova nagrada]] (1947)<br>Prešernova nagrada (1948)<br>Prešernova nagrada (1989)|potpis=Božidar Jakac signature.jpg|slika=Božidar Jakac 1969 3.jpg|opis_slike=Jakac 1969.}} '''Božidar Jakac''' ([[Novo mesto|Novo Mesto]], 16. jul 1899 &ndash; [[Ljubljana]], 20. novembar 1989) je bio [[Slovenija|slovenački]] i [[Jugoslavija|jugoslovenski]] [[Ekspresionizam|ekspresionistički]], [[Realizam (umetnost)|realistički]] i [[Simbolizam|simbolistički]] [[Slikarstvo|slikar]], grafičar, nastavnik likovne kulture, [[fotograf]] i filmski stvaralac.<ref>{{Cite web|title=Jakac Bozidar|url=https://www.sanu.ac.rs/clan/jakac-bozidar/|website=www.sanu.ac.rs|access-date=2024-08-20}}</ref> Bio je jedan od ključnih organizatora u osnivanju [[Akademija za likovnu umetnost i oblikovanje Univerziteta u Ljubljani|Akademije za likovnu umetnost i oblikovanje Univerziteta u Ljubljani]]<ref>{{Cite web|title=Jakac Božidar|url=https://galerija-artes.si/umetniki/jakac-bozidar-sl/|website=Artes|access-date=2024-08-20|language=sl}}</ref> i [[International Biennal of Graphic Art, Ljubljana|Međunarodnog bijenala grafike]] u [[Ljubljana|Ljubljani]]. Mnogi od njegovih radova izloženi su u muzejima u [[Beograd]]u. == Biografija == [[Datoteka:Božidar Jakac 1920s.jpg|lijevo|mini|232x232px|Jakac 1920-ih]] Jakac je rođen 1899. godine u [[Novo mesto|Novom Mestu]], tada deo [[Austro-Ugarska|Austro-Ugarske]]. Slikarstvom je počeo da se bavi između 1910. i 1911. godine, kada je pohađao gimnaziju u Novom Mestu, a ozbiljnije kada je počeo da pohađa srednju tehničku školu u [[Idrija|Idriji]], koju je završio 1917. godine. Kako mu je nedostajalo novca za nastavak studija, učlanio se u vojsku i učestvovao u borbi za monarhiju. Godine 1918., nakon završetka [[Prvi svjetski rat|Prvog svetskog rata]], Ivan Vavpotič, njegov bivši profesor, upoznao ga je sa istaknutim slovenačkim [[Impresionizam|impresionistom]] [[Rihard Jakopič|Rihardom Jakopičem]], koji je izlagao Jakčeve slike i postao njegov prvi pravi učitelj. Od novembra 1919. Jakac je studirao slikarstvo i grafiku na [[Akademija likovnih umetnosti u Pragu|Akademiji likovnih umetnosti u Pragu]]<ref>{{Cite web|title=Jakac Božidar|url=https://www.sloart.si/jakac-bozidar|website=Galerija in dražbena hiša SLOART|access-date=2024-08-20|first=|last=}}</ref> kod profesora [[Jakub Obrovský|Jakuba Obrovskog]] i [[Franz Thiele|Franza Thielea]]. Tamo je došao u dodir s bogatom umetničkom tradicijom i svestranim modernim umetničkim pokretima koji su mu izuzetno proširili horizonte. U tom periodu posetio je [[Pariz]] i [[Bremen (grad)|Bremen]]. Završio je postdiplomske studije grafike kod profesora [[August Brömse|Augusta Brömsea]]. Godine 1920. Jakac se vraća u Novo Mesto i postaje član ''[[Novomeška pomlad|Novomeške pomladi]]'', [[Avangarda|avangardnog]] pokreta u [[književnost]]i i likovnoj umetnosti, čiji su članovi bili i pesnici [[Miran Jarc]] i [[Anton Podbevšek]], slikar [[Ivan Čargo]] i kompozitor [[Marij Kogoj]]. Godine 1924. preselio se u [[Ljubljana|Ljubljanu]]. Najprije je zarađivao kao ilustrator [[drvorez]]a u [[Liberalizam|liberalnom]] listu ''[[Jutro (newspaper)|Jutro]]'' i profesor [[Crtež|crtanja]] u Drugoj državnoj gimnaziji u Ljubljani. Tri godine kasnije odustaje od rada i postaje samostalni umetnik. Nastavio je da putuje i pored Pariza posetio [[Tunis]], [[Amerike]] i [[Norveška|Norvešku]], te se oženio Tatjanom Gudrunovom, koja je duboko utjecala na njegov rad. Godine 1932. objavio je svoje memoare i pisma iz Amerike u knjizi ''Odmevi rdeče zemlje'', u saradnji sa svojim prijateljem Jarcom. Septembra 1943. Jakac se pridružio [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|partizanskom otporu]] u [[Ljubljanska pokrajina|Ljubljanskoj pokrajini]], gde je promovisao kulturu i prosvetu i beležio događaje u brojnim grafikama. Oktobra 1943. godine učestvovao je kao poslanik na [[Kočevski zbor|Kočevskom zboru]], opštem ustavnom kongresu koji je organizovala [[Osvobodilna fronta|Oslobodilačka fronta slovenačkog naroda]] radi utvrđivanja pravne osnove za budući politički suverenitet Slovenaca. Te godine bio je i među slovenskim poslanicima na [[Antifašističko vijeće narodnog oslobođenja Jugoslavije|Drugoj konferenciji AVNOJ-a]] u [[Jajce|Jajcu]]. U to vrijeme značajno je doprinio osnivanju ljubljanske [[Akademija za likovnu umetnost i oblikovanje Univerziteta u Ljubljani|Akademije za likovnu umetnost i oblikovanje Univerziteta u Ljubljani]], koja je realizovana 1945. godine, a zatim je bio njen [[Dekan (titula)|dekan]] u tri mandata (1945–1947, 1947–1949, a kasnije 1959–1961) i predavao grafiku do penzionisanja 1961. godine. Godine 1949. Jakac je postao redovni član [[Slovenska akademija znanosti in umetnosti|Slovenačke akademije znanosti i umjetnosti]]. Pored toga, 1963. godine postaje dopisni član [[Hrvatska akademija znanosti i umjetnosti|Jugoslovenske akademije nauka i umetnosti]] u [[Zagreb]]u i dopisni član [[Srpska akademija nauka i umetnosti|Srpske akademije nauka i umetnosti]] u [[Beograd]]u. Bio je predsednik [[Association of Fine Artists of Yugoslavia|Saveza likovnih umetnika Jugoslavije]], republički i savezni poslanik, a 1955. inicijator međunarodnog bijenala grafike u Ljubljani. Jakac je 1989. godine umro u Ljubljani, a sahranjen je u Novom Mestu. == Umetnički rad == [[Datoteka:Božidar_Jakac_portraits_Peter_II_of_Yugoslavia_in_1934_at_Bled.jpg|mini|242x242px| Jakac slika portret [[Petar II Karađorđević|Petra II Karađorđevića]] na [[Bled]]u, 1934.|lijevo]] Jakac je svoju karijeru počeo kao svestrani umetnik. Interesovala ga je umetnost literarne i muzičke prirode, jer još nije bio siguran koju granu umjetnosti preferira. U tinejdžerskim godinama stvarao je [[akvarel]]e scena iz prirode i pejzaža Novog Mesta, kao i crteže naslikane [[pastel]]nom tehnikom. Nakon odlaska u [[Prag]] brzo je napredovao u svom umetničkom razvoju i u svoje radove uveo mnoge elemente [[Kubizam|kubizma]], [[Ekspresionizam|ekspresionizma]] i [[Apstraktna umjetnost|apstraktne umetnosti]]. Iako je voleo da slika pejzaže Češke, više je voleo poetski krajolik svoje rodne regije [[Dolenjska|Dolenjske]]. Na svojim putovanjima u inostranstvo 1930-ih, Jakac je fotografisao i slikao ono što je video, dajući svom delu dokumentarnu vrednost. Nakon rata Jakac je nastavio da slika pejzaže Donje Kranjske. Neka od najboljih Jakčevih djela potiču iz njegovog kasnog perioda, kada stvara [[Simbolizam|simbolične i alegorijske]] [[drvorez]]e. Veliki broj njegovih dela ne sadrži boje, već isključivo nijanse sive. Omiljena slikarska tehnika bila mu je pastel kredom. Jakac je takođe bio portretista koji je prikazivao niz istaknutih Slovenaca i [[Jugoslaveni|Jugoslovena]], prijatelja, a često i samog sebe. Godine 1940. naslikao je portret slovenačkog pesnika [[France Prešeren|Franceta Prešerena]], koji je postao jedna od amblematskih figura narodne poezije. Između 1949. i 1974. njegovi portreti i drugi crteži prikazani su u seriji jugoslovenskih [[Poštanska marka|poštanskih maraka]].<ref>{{Cite journal|year=1991|title=Jugoslavija|journal=Katalog poštanskih maraka jugoslovenskih zemalja|publisher=Jugomarka|pages=146-216|issn=0351-4447}}</ref> Jakac je bio i jedan od pionira slovenačke kinematografije. Snimio je nekoliko crno-belih dokumentarnih filmova [[Novo mesto|Novog Mesta]], čime je postao prvi slovenski majstor kamere. Danas su mnogi Jakčevi radovi stalno izloženi u [[Kostanjevica na Krki|Galeriji Božidar Jakac]] u [[Kostanjevica na Krki|Kostanjevici na Krki]] i [[Jakac House, Novo Mesto|Jakčevoj kući]] u Novom Mestu.<ref>{{Cite web|title=Galerija Božidar Jakac - Muzej moderne in sodobne umetnosti|url=https://www.galerija-bj.si/|website=Galerija Božidar Jakac|access-date=2024-08-20|language=sl}}</ref> Njegove filmove čuva [[Arhiv Republike Slovenije]]. == Priznanja == Jakac je za svoj rad primio brojne domaće i strane nagrade. Najprestižnija od njih bila je [[Nagrada AVNOJ-a]], koju je primio 1967. godine. Takođe je četiri puta nagrađivan [[Prešernova nagrada|Prešernovom nagradom]]: za zbirku crteža ''Po sledovih 4.'' ''in 5.'' ''ofenzive'' 1947,<ref>{{Cite journal|date=1 February 1947|year=1947|title=БЕЛЕШКЕ|url=https://istorijskenovine.unilib.rs/view/index.html#panel:pp&#124;issue:UB_00140_19470201&#124;page:65|journal=Naša književnost|issue=2|pages=65}}</ref> za ''Portret [[Oton Župančič|Otona Župančiča]]'' 1948. godine, za ilustrativni ciklus [[14. slovenska divizija NOVJ|''XIV divizija'']] ''na [[Štajerska (Slovenija)|Štajerskem]]'' 1949. godine, te za bogatu izložbenu delatnost prethodnih godina i živopisno likovno prisustvo u slovenačkom i jugoslovenskom kulturnom prostoru 1989. godine. Jakac je imenovan za počasnog akademika [[Akademija Firence|Akademije Firence]] u 1965. i za redovnog člana [[European Academy of Arts, Sciences and Humanities|Evropske akademije umjetnosti, nauke i humanističkih nauka]] u [[Pariz]]u 1982. godine. On je 1959. godine bio prva osoba kojoj je dodeljeno zvanje počasnog slobodnjaka Novog Mesta. Od juna 2012. ispred [[Univerzitet u Ljubljani|Univerziteta u Ljubljani]] stoji [[bronza]]na bista Božidara Jakca, rad akademskog skulptora [[Drago Tršar|Drage Tršara]].<ref>{{cite news|url=http://www.najdi.si/novica/Planet-Siol.Net/Kultura/Odkritje-spomenika-Bo%C5%BEidarju-Jakcu/66143a38d5dcd66e374a82dc5d91e614|title=Odkritje spomenika Božidarju Jakcu|language=sl|trans-title=|date=18 June 2012|work=Planet Siol.net|first=Boris|last=Beja}}</ref> == Galerija == <gallery widths="140" heights="150" caption="Umetnine"> Datoteka:Božidar Jakac - RANJENICI (bakrorez).jpg|''Ranjenici'' ([[Bakropis|bakrorez]]), 1943. Datoteka:Božidar Jakac - NA POHORJE 1944. (bakropis).jpg|''Na pohorje'' (bakrorez), 1944. Datoteka:Josip-Broz-Tito-1892-1980-President.jpg|Portret [[Josip Broz Tito|Josipa Broza Tita]] na poštanskoj marci, 1967. Datoteka:Stamp-Yugoslavia-1974-Tito-2dinars.jpg|Portret Josipa Broza Tita na poštanskoj marci, 1974. </gallery><gallery widths="120" heights="130" caption="Fotografije (''[[15. slovenačka divizija NOVJ|XV brigada]] na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču'', 1944.)"> Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (1).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (4).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (13).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (10).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (11).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (8).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (21).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (16).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (2).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (15).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (14).jpg Datoteka:5. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču (20).jpg Datoteka:15. brigada na pohodu proti Beli krajini skozi Srednjo vas pri Semiču.jpg </gallery> == Izvori == {{Izvori}} == Vanjske veze == {{Commons category|Božidar Jakac}} * {{Cite web|url=http://www.dolmuzej.com/en/muzej/jakac/|title=Jakčev dom|access-date=2008-04-16|publisher=Dolenjski muzej}} * {{Cite web|url=http://www.posta.si/Namizje.aspx?tabid=394&artikelid=6933|title=Art - Bozidar Jakac, painter (Novo Mesto and Self-Portrait)|publisher=[[Post of Slovenia]]|access-date=2008-04-17}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Umetnici u NOB}} {{Normativna kontrola}} [[Kategorija:Rođeni 1899.]] [[Kategorija:Umrli 1989.]] [[Kategorija:Austrougarski komandanti u Prvom svjetskom ratu]] [[Kategorija:Jugoslavenski partizani]] [[Kategorija:Vijećnici AVNOJ-a]] [[Kategorija:Slovenski slikari]] [[Kategorija:Slovenski umjetnici]] [[Kategorija:Jugoslavenski slikari]] [[Kategorija:Jugoslavenski fotografi]] [[Kategorija:Jugoslavenski umjetnici]] [[Kategorija:Slovenci]] [[Kategorija:Slovenski političari]] h4jzb2za93cvir7mkndwwu4t7ldjxmg 0 4717098 42586781 42564127 2026-05-02T10:15:48Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586781 wikitext text/x-wiki {{Italic title}} {{multiple image <!-- Layout parameters --> | align = right | direction = vertical | background color = | total_width = 220px | caption_align = | image1 = Ango Sakaguchi (cropped).jpg | alt1 = | link1 = | thumbtime1 = | caption1 = [[Ango Sakaguchi]], koji se može smartati glavnim teoretičarem ''buraiha'' pokreta. | image2 = Osamu Dazai.jpg | alt2 = | link2 = | thumbtime2 = | caption2 = [[Osamu Dazai]] obilježio je prve poslijeratne godine ''burahia'' pokreta svojom prozom. | image3 = Sakunosuke Oda.JPG | alt3 = | link3 = | thumbtime3 = | caption3 = [[Sakunosuke Oda]] bio je izrazito utjecajan esejist ''buraiha'' pokreta. }} {{nihongo|'''''Buraiha'''''|無頼派|buraiha}}, znan još i kao '''Dekadentna škola''', bio je [[modernizam|modernistički]] pokret u [[Japanska književnost|japanskoj književnosti]] koji je okupljao pisce koji su izražavali bezidejnost i besmisao praćene krizom identiteta u [[japan]]skom društvu nakon [[Drugi svjetski rat|Drugog svjetskog rata]].<ref name="cctmeal">{{cite book | last = Orbaugh | first = Sharalyn | editor = Bruce Fulton, Joshoua S. Mostow | title = The Columbia Companion to Modern East Asian Literature; Part II Japan | year = 2003 | url = https://archive.org/details/columbiacompanio00bada | publisher = Columbia University Press | isbn = 0231113145 }}</ref> Iako ''buraiha'' nije bio nikakav formalno organizirani književni pokret, autore povezuju slične tematske preokupacije i sličan stil. Likovi u ovim djelima uglavnom su dekadentni [[antijunak|antijunaci]], izgubljeni u "novom" društvu i bez jasnih ciljeva ili ideja. Autori su kroz djela kritizirali predratne vrijednosti ("staro" društvo), ali i američke društvene vrijednosti koje su prisilno uvedene u japansko društvo tijekom [[Okupacija Japana|okupacije]]. ''Buraiha'' autori nisu imali ciljanu skupinu za koju su pisali. == Terminologija == U [[japanski jezik|japanskom jeziku]], sufiks -''ha'' (派) označava grupu, odnosno u ovom slučaju umjetnički pokret (ili školu) povezan određenim zajedničkim karakteristikama. Izraz ''burai'' (無頼) doslovno znači nepouzdan, a odnosi se na osobu koja ide protiv ustaljenih društvenih vrijednosti i konvencija. Termin ''buraiha'' skovali su konzervativni kritičari koji nisu bili skloni njihovom često depresivnom stilu i neurednim životima. Izvorni termin bio je {{nihongo|'''''shingesakuha'''''|新戯作派|shingesakuha}}, odnosno '''Nova ''[[gesaku]]'' škola''', nastao prema književnom pokretu iz [[Edo period|Edo perioda]], ali taj je termin brzo izašao iz uporabe te se danas koristi kao manje poznati [[sinonim]];<ref name="cctmeal"/> smatra se da je ovaj termin skovao pisac [[Fusao Hayashi]]. ''Buraiha'' se ponekad koristi i u širem smislu, kada opisuje "dekadentne" pisce općenito, neovisno o vremenskom periodu kojem pripadaju. == Značajke == Kako ''buraiha'' nije bila organizirani pokret već skupina međusobno neovisnih autora povezanih sličnim temama i stilom, teško je u cijelosti precizirati značajke ovog pokreta. Iako je sukus ''buraiha'' djela u prikazu bezidejnosti i krize identiteta u poslijeratnom društvu u [[Japan]]u, naročito među mladima (radilo se tu i o sudaru generacija, ali i društvenih sustava općenito), korijeni pokreta sežu još u međuratni period te se mogu vidjeti u djelima kao što su esej {{nihongo|"O farsi"|FARCEに就て|FARCE ni tsuite}} [[Ango Sakaguchi|Anga Sakaguchija]] iz ožujka [[1932.]] godine ili zbirka priča {{nihongo|''[[Bannen|Pozne godine]]''|晩年|Bannen}} [[Osamu Dazai|Osamua Dazaija]] iz [[1936.]] godine. U tom pogledu, ''buraiha'' pisci bili su kritični prema japanskim književnim i društvenim tradicijama u periodu kada su sa Zapada (ponajviše Europe, u manjoj mjeri iz Sjedinjenih Država) prodirale nove društveno-umjetničke ideje. Sakaguchi, koga se može smarati glavnim teoretičarem pokreta, tako je smatrao da Nova ''[[gesaku]]'' škola, kako se pokret izvorno nazivao, treba raskinuti s tradicionalnim književnim formama, posebice onima koje je japanska tradicija preuzela iz kineske književnosti, te da treba oživjeti duh humoristične ''[[gesaku]]'' književnosti iz [[Edo period|Edo perioda]], suprostavljajući uzvišenim formama humor, dovitljivost i svjetovne teme; za njega je proza bila čisto komercijalna forma. Ove je ideje iznio u kasnijem eseju {{nihongo|"Teorija ''gesaku'' književnosti"|戯作者文学論|Gesakusha Bungaku-ron}} te u posvećenom tekstu {{nihongo|"Pobuna u Ōsaki – Smrt [[Sakunosuke Oda|Sakunosukea Ode]] –"|大阪の反逆 – 織田作之助の死 –|Ōsaka no Hangyaku – Oda Sakunosuke no Shi –}} iz [[1947.]] godine, a radilo se o teorijskom oblikovanju književnih ideja iz [[1930-e|1930-ih]] godina. Iako su se ove ideje zadržale i u poslijeratnom periodu, primjerice u djelima kao što su Dazaijeva [[parodija|satirična zbirka]] {{nihongo|''[[Otogi-zōshi]]''|お伽草紙}} iz [[1945.]] ili njegovo posljednje djelo, nedovršena novela {{nihongo|"[[Guddo・Bai|Zbogom]]"|グッド・バイ|Guddo・Bai}} iz [[1948.]] godine, ali i eseju {{nihongo|"Književnost mogućnosti"|可能性の文学|Kanōsei no Bungaku}} [[Sakunosuke Oda|Sakunosukea Ode]] iz [[1946.]] godine, one su postepeno zamijenjene temama bezidejnosti, krize identiteta i smrtnosti, koje će postati predominantne u poslijeratnim djelima. Vrhunac ''buraiha'' pokreta stigao je nakon [[Drugi svjetski rat|Drugog svjetskog rata]], kada se japansko društvo našlo u procjepu između potpunog nestanka tradicionalnih vrijednosti i prodora, u nekom smislu i nasilnog, zapadnih vrijednosti uslijed [[Okupacija Japana|američke okupacije]]. Ovo se posebice odnosilo na tadašnju mladež, koja je bila potpuno izgubljena u novom društvu; nisu se mogli osloniti na tradicionalne vrijednosti jer su krahirale i bile zastarjele, a nadolezeće vrijednosti bile su im primamljive, ali strane i zbunjujuće. Zato su pisci ''buraiha'' pokreta, ali i njihovi likovi – jer ovi su autori često pisali u prvom licu te u svojim djelima koristili autobiografske elemente – uglavnom izgubljeni i bezidejni, nesposobni adekvatno postojati u društvu koje im je strano i nesposobni steći ikakav osjećaj pripadnosti društvu u kojem žive. Stoga postaju "[[Dekadencija|dekadentnima]]" te, kao i svoji likovi, vode neuredan život, uživaju u alkoholu i drogama, promiskuitetni su i zaokupljeni idejom smisla egzistencije, [[suicid]]a i [[smrt]]i.<ref name="cctmeal"/> Ovo se posebno vidi u romanima {{nihongo|''[[Shayō|Zalazeće sunce]]''|斜陽|Shayō}} i {{nihongo|''[[Ningen Shikkaku|Nečovjek]]''|人間失格|Ningen Shikkaku}} [[Osamu Dazai|Osamua Dazaija]] iz [[1947.]], odnosno [[1948.]] godine. U kontekstu tadašnjeg japanskog društva, ovakav je životni stil za sobom povlačio izrazito negativne sudove. U svojim esejima {{nihongo|"Teorija izopačenosti"|堕落論|Daraku-ron}}, koji je "omogućio japanskom narodu, posebice japanskoj mladeži, da iskupi svijest o samima sebi i započne život u poslijeratnom periodu",<ref name="phd">{{cite book | last = Smith | first = Ian | title = "Darakuron," an essay by Sakaguchi Ango. Translated with a critical essay by Ian Smith, Sakaguchi Ango and the Morality of Decadence | publisher = Ph. D. Dissertation; University of Oregon | language = English | url = http://mcel.pacificu.edu/aspac/papers/scholars/Smith/SAKAGUCHI.html | archive-url = https://web.archive.org/web/20060212193114/http://mcel.pacificu.edu/aspac/papers/scholars/Smith/SAKAGUCHI.html | archive-date = February 12, 2006 | quote = Sakaguchi Ango viewed the end of the war as an opportunity for the Japanese people to discover their own subjective identities. But the only way they could begin to accomplish this, he insisted, was by falling to the very depths of decadence to cleanse themselves of the moral coding to which they not only submitted but actively embraced. | access-date = April 7, 2006 | url-status = live }}</ref> i {{nihongo|"Teorija dekadentne književnosti"|デカダン文学論|Dekadan Bungaku-ron}} iz [[1946.]] godine, Sakaguchi je popularizirao termin ''buraiha'' nakon rata i tako izvršio ključnu paradigmatsku promjenu koja je izvorni pokret za raskid s tradicijom pretvorila u prikaz društvene i individualne krize koja je zahvatila japansko društvo nakon Drugog svjetskog rata. == Autori == Zbog činjenice da ''buraiha'' nije bio organiziran književni pokret, autore koji mu pripadaju također je teško precizno odrediti. Tri najznačajnija imena su {{nihongo|[[Ango Sakaguchi]]|坂口 安吾|Sakaguchi Ango|extra=[[1906.]] – [[1955.]]}}, {{nihongo|[[Osamu Dazai]]|太宰 治|Dazai Osamu|extra=[[1909.]] – [[1948.]]}} i {{nihongo|[[Sakunosuke Oda]]|織田 作之助|Oda Sakunosuke|extra=[[1913.]] – [[1947.]]}}, međutim među ''buraiha'' autore uglavnom se svrstavaju i {{nihongo|[[Jun Ishikawa]]|石川 淳|Ishikawa Jun|extra=[[1899.]] – [[1987.]]}}, {{nihongo|[[Sei Itō]]|伊藤 整|Itō Sei|extra=[[1905.]] – [[1969.]]}}, {{nihongo|[[Jun Takami]]|高見 順|Takami Jun|extra=[[1907.]] – [[1965.]]}}, {{nihongo|[[Tanaka Hidemitsu]]|田中 英光|Tanaka Hidemitsu|extra=[[1913.]] – [[1949.]]}} i {{nihongo|[[Kazuo Dan]]|檀 一雄|Dan Kazuo|extra=[[1912.]] – [[1976]]}}.<ref>[[関川夏央]]によれば、「『無頼派』とは無頼な人たちのことではない。過当労働の強烈なストレスから依存症に逃避し、心身を痛めて早死にした、まじめすぎる作家たちのことだ。／彼らの依存症は「他者とつながっていたい」を動機とする」（『やむを得ず早起き』[[小学館]] [[2012年]] pp.139-143）</ref> Književni kritičar [[Takeo Okuno]] navodi i {{nihongo|[[Jūrō Miyoshi|Jūrōa Miyoshija]]|三好十郎|Miyoshi Jūrō|extra=[[1902.]] – [[1958.]]}} te {{nihongo|[[Taiko Hirabayashi]]|平林 たい子|Hirabayashi Taiko|extra=[[1905.]] – [[1972.]]}} među ''buraiha'' autore. {{nihongo|[[Kōji Aoyama]]|青山光二|Aoyama Kōji|extra=[[1913.]] – [[2008.]]}}, kog su zbog njegovih prijateljstava s Dazaijem i Odom nerijetko svrstavali među ''buraiha'' autore, kasnije je tvrdio da su Oda i Dazai bili "čisti" ili "pravi" ''burahia'' autori, dok pisci poput Kazua Dana i njega osobno nisu bili pravi ''buraiha'' pisci.<ref>[http://www1.e-hon.ne.jp/content/sp_0031_aoya.html 『純血無頼派の生きた時代』の 青山光二さん（2001年8月16日取材）] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210309193751/http://www1.e-hon.ne.jp/content/sp_0031_aoya.html |date=2021-03-09 }} 全国書店ネットワーク [[トーハン|e-hon]]</ref> U najširem tumačenju ovoga pojma, kada se on ne odnosi na pokret već na dekadenciju općenito, među ''buraiha'' autore mogu se svrstati i {{nihongo|[[Junnosuke Yoshiyuki]]|吉行 淳之介|Yoshiyuki Junnosuke|extra=[[1924.]] – [[1994.]]}}, {{nihongo|[[Takehiro Irokawa]]|色川 武大|Irokawa Takehiro|extra=[[1929.]] – [[1989.]]}}, {{nihongo|[[Kenji Nakagami]]|中上健次|''Nakagami Kenji''|extra=[[1946.]] – [[1992.]]}} i {{nihongo|[[Shizuka Ijūin]]|伊集院静|Ijūin Shizuka|extra=[[1950.]] – [[2023.]]}}. == Reference == {{reflist}} == Literatura == *Literary Mischief: Sakaguchi Ango, Culture, and the War, edited by James Dorsey and Doug Slaymaker, with translations by James Dorsey. Lanham, MA: Lexington Books, 2010. (Critical essays by Doug Slaymaker, James Dorsey, Robert Steen, Karatani Kojin, and Ogino Anna; translations of "Nihon bunka shikan" [A Personal View of Japanese Culture, 1942], "Shinju" [Pearls, 1942], "Darakuron" [Discourse on Decadence, 1946], and "Zoku darakuron" [Discourse on Decadence, Part II, 1946].) *Dorsey, James. “Culture, Nationalism, and Sakaguchi Ango,” Journal of Japanese Studies vol. 27, no. 2 (Summer 2001), pp.&nbsp;347~379. *Dorsey, James. “Sakaguchi Ango,” in Modern Japanese Writers, ed. Jay Rubin (New York: Charles Scribner's Sons, 2000), pp.&nbsp;31~48. {{Authority control}} [[Kategorija:Japanska književnost]] [[Kategorija:Književni pravci]] [[Kategorija:Modernizam]] tlky39gd9say7wucch06jqgftuligaf 0 4721034 42586642 42586477 2026-05-01T12:19:08Z Edgar Allan Poe 29250 /* Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) */ 42586642 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4" /> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === == Rivalstva == == Stil igre == == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] btg38bipy9cbkjkwt1yso3awkubtmqr 42586643 42586642 2026-05-01T12:20:19Z Edgar Allan Poe 29250 /* Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) */ 42586643 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === == Rivalstva == == Stil igre == == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] fwhf78iq43fv02l2ugn5rew0ozv4cly 42586646 42586643 2026-05-01T12:57:33Z Edgar Allan Poe 29250 /* Borba za prvo mjesto (2026. – danas) */ 42586646 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == == Stil igre == == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 39dr8s22bagq0utqpgkxwvsabwusd4z 42586647 42586646 2026-05-01T13:01:47Z Edgar Allan Poe 29250 /* Rivalstva */ 42586647 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === == Stil igre == == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 387zsvuyqe7yrwm66ruyv1bdlfde33i 42586650 42586647 2026-05-01T13:25:56Z Edgar Allan Poe 29250 /* Stil igre */ 42586650 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === == Stil igre == Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] ho0pv6k2mvw7aeqgi6tg03h7h29cdk9 42586652 42586650 2026-05-01T13:28:30Z Edgar Allan Poe 29250 /* Stil igre */ 42586652 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 1t87ptxv51q8egnajm3mvzisfnt4rmf 42586653 42586652 2026-05-01T13:45:22Z Edgar Allan Poe 29250 /* Treneri i stožer */ 42586653 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] fmexsox4bccsqfw9ythmamdqy8lc7f7 42586656 42586653 2026-05-01T13:59:15Z Edgar Allan Poe 29250 /* Carlos Alcaraz */ 42586656 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 2ek8o02803d8xab84qf6kwwgnqz3tay 42586671 42586656 2026-05-01T15:13:31Z Edgar Allan Poe 29250 /* Novak Đoković */ 42586671 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] mptlace91hpwvx8jbqm5vyby6ec2jxr 42586679 42586671 2026-05-01T15:57:23Z Edgar Allan Poe 29250 /* Danil Medvedev */ 42586679 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === Jannik Sinner i [[Danil Medvedev]] dosad su se susreli 16 puta, pri čemu Sinner vodi u međusobnim susretima 9:7.<ref name="Medvedev">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-daniil-medvedev/s0ag/mm58 |title=Jannik Sinner VS Daniil Medvedev {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Izvorno je ovo rivalstvo bilo prilično jednostrano, s obzirom na to da je Medvedev pobijedio u prvih šest međusobnih ogleda. Sinner je prekinuo Medvedevljev niz [[2023.]] godine te je u konačnici uspio izjednačiti seriju na 7:7. Od [[2023.]] godine, Medvedev je pobijedio samo jednom. Među značajnijim mečevima koje su igrali su finale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u pet setova nakon što je Medvedev imao 2:0 u setovima), četvrtfinale [[Wimbledon (tenis)|Wimbledona]] [[2024.]] godine (pobjeda Medvedeva u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2024.]] (pobjeda Sinnera u četiri seta) i finale [[BNP Paribas Open|Indian Wells Mastersa]] [[2026.]] godine (pobjeda Sinnera).<ref>{{Cite web |last=Trollope |first=Matt |date=10 July 2024 |title=Medvedev the tactician snaps Sinner's streaks |url=https://ausopen.com/articles/news/medvedev-tactician-snaps-sinners-streaks |access-date=17 July 2024 |website=ausopen.com |language=en}}</ref> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Medvedev |-style="background:#f3e6d7;" |{{nowrap|[[Grand Slam]]}} |'''2''' |1 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''2''' |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |'''3''' |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |2 |2 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |'''2''' |- |'''Ukupno'''<ref name="Medvedev"/> |'''9''' |7 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Medvedev |- |align=center| 1. |align=center| [[2020.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Drugo kolo | '''Medvedev''' |{{tennis score|1|6|-|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:20 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- |align=center| 2. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|2|-|6|4|-}} |align=center| 1:15 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 3. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|0|-|6|7|(5)|7|6|(8)}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] | | ATP 500 | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 0 |align=center| '''4''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 0 |align=center| '''5''' |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 1:35 |align=center| 0 |align=center| '''6''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''1''' |align=center| 6 |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 8. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''2''' |align=center| 6 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 9. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(4)|6|1|-}} |align=center| |align=center| '''3''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''4''' |align=center| 6 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:10 |align=center| '''5''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 5 |align=center| '''7''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''6''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 1:25 |align=center| '''7''' |align=center| 7 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 15. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:14 |align=center| '''8''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 16. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(6)|7|6|(4)}} |align=center| 1:56 |align=center| '''9''' |align=center| 7 |} === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 4e6635pf35wxqckfbqwkgnvk02c080b 42586784 42586679 2026-05-02T11:38:46Z Edgar Allan Poe 29250 /* Novak Đoković */ 42586784 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === Jannik Sinner i [[Danil Medvedev]] dosad su se susreli 16 puta, pri čemu Sinner vodi u međusobnim susretima 9:7.<ref name="Medvedev">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-daniil-medvedev/s0ag/mm58 |title=Jannik Sinner VS Daniil Medvedev {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Izvorno je ovo rivalstvo bilo prilično jednostrano, s obzirom na to da je Medvedev pobijedio u prvih šest međusobnih ogleda. Sinner je prekinuo Medvedevljev niz [[2023.]] godine te je u konačnici uspio izjednačiti seriju na 7:7. Od [[2023.]] godine, Medvedev je pobijedio samo jednom. Među značajnijim mečevima koje su igrali su finale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u pet setova nakon što je Medvedev imao 2:0 u setovima), četvrtfinale [[Wimbledon (tenis)|Wimbledona]] [[2024.]] godine (pobjeda Medvedeva u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2024.]] (pobjeda Sinnera u četiri seta) i finale [[BNP Paribas Open|Indian Wells Mastersa]] [[2026.]] godine (pobjeda Sinnera).<ref>{{Cite web |last=Trollope |first=Matt |date=10 July 2024 |title=Medvedev the tactician snaps Sinner's streaks |url=https://ausopen.com/articles/news/medvedev-tactician-snaps-sinners-streaks |access-date=17 July 2024 |website=ausopen.com |language=en}}</ref> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Medvedev |-style="background:#f3e6d7;" |{{nowrap|[[Grand Slam]]}} |'''2''' |1 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''2''' |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |'''3''' |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |2 |2 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |'''2''' |- |'''Ukupno'''<ref name="Medvedev"/> |'''9''' |7 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Medvedev |- |align=center| 1. |align=center| [[2020.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Drugo kolo | '''Medvedev''' |{{tennis score|1|6|-|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:20 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- |align=center| 2. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|2|-|6|4|-}} |align=center| 1:15 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 3. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|0|-|6|7|(5)|7|6|(8)}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] | | ATP 500 | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 0 |align=center| '''4''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 0 |align=center| '''5''' |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 1:35 |align=center| 0 |align=center| '''6''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''1''' |align=center| 6 |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 8. |align=center| [[2023.]] | | ATP 500 | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''2''' |align=center| 6 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 9. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(4)|6|1|-}} |align=center| |align=center| '''3''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''4''' |align=center| 6 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:10 |align=center| '''5''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Medvedev''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| 5 |align=center| '''7''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2024.]] | | Grand Slam | | | '''Sinner''' |{{tennis score|}} |align=center| |align=center| '''6''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 1:25 |align=center| '''7''' |align=center| 7 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 15. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:14 |align=center| '''8''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 16. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(6)|7|6|(4)}} |align=center| 1:56 |align=center| '''9''' |align=center| 7 |} === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| 1:43 |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| 3:22 |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:37 |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:16 |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] j37mel3i03rz0hf567wl9g7vwi115mw 42586785 42586784 2026-05-02T11:48:32Z Edgar Allan Poe 29250 /* Danil Medvedev */ 42586785 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === Jannik Sinner i [[Danil Medvedev]] dosad su se susreli 16 puta, pri čemu Sinner vodi u međusobnim susretima 9:7.<ref name="Medvedev">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-daniil-medvedev/s0ag/mm58 |title=Jannik Sinner VS Daniil Medvedev {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Izvorno je ovo rivalstvo bilo prilično jednostrano, s obzirom na to da je Medvedev pobijedio u prvih šest međusobnih ogleda. Sinner je prekinuo Medvedevljev niz [[2023.]] godine te je u konačnici uspio izjednačiti seriju na 7:7. Od [[2023.]] godine, Medvedev je pobijedio samo jednom. Među značajnijim mečevima koje su igrali su finale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u pet setova nakon što je Medvedev imao 2:0 u setovima), četvrtfinale [[Wimbledon (tenis)|Wimbledona]] [[2024.]] godine (pobjeda Medvedeva u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2024.]] (pobjeda Sinnera u četiri seta) i finale [[BNP Paribas Open|Indian Wells Mastersa]] [[2026.]] godine (pobjeda Sinnera).<ref>{{Cite web |last=Trollope |first=Matt |date=10 July 2024 |title=Medvedev the tactician snaps Sinner's streaks |url=https://ausopen.com/articles/news/medvedev-tactician-snaps-sinners-streaks |access-date=17 July 2024 |website=ausopen.com |language=en}}</ref> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Medvedev |-style="background:#f3e6d7;" |{{nowrap|[[Grand Slam]]}} |'''2''' |1 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''2''' |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |'''3''' |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |2 |2 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |'''2''' |- |'''Ukupno'''<ref name="Medvedev"/> |'''9''' |7 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Medvedev |- |align=center| 1. |align=center| [[2020.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Drugo kolo | '''Medvedev''' |{{tennis score|1|6|-|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:20 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- |align=center| 2. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|2|-|6|4|-}} |align=center| 1:15 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 3. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|0|-|6|7|(5)|7|6|(8)}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:31 |align=center| 0 |align=center| '''4''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|NIZ}} [[ABN AMRO Open|Rotterdam Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|5|7|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''5''' |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 1:35 |align=center| 0 |align=center| '''6''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|KIN}} [[China Open]] | ATP 500 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(2)|7|6|(2)}} |align=center| 2:02 |align=center| '''1''' |align=center| 6 |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 8. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|4|6|-|6|3|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''2''' |align=center| 6 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 9. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(4)|6|1|-}} |align=center| 2:29 |align=center| '''3''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|3|6|-|3|6|-|6|4|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 3:44 |align=center| '''4''' |align=center| 6 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:10 |align=center| '''5''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|7|(7)|6|4|-|7|6|(4)|2|6|-|6|3|-}} |align=center| 4:00 |align=center| 5 |align=center| '''7''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[US Open]] | Grand Slam | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|1|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:39 |align=center| '''6''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 1:25 |align=center| '''7''' |align=center| 7 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 15. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:14 |align=center| '''8''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 16. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(6)|7|6|(4)}} |align=center| 1:56 |align=center| '''9''' |align=center| 7 |} === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| 1:43 |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| 3:22 |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:37 |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:16 |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 9c96uuzjecst7og425vran3oe4z9wve 42586786 42586785 2026-05-02T11:50:50Z Edgar Allan Poe 29250 /* Danil Medvedev */ 42586786 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === Jannik Sinner i [[Danil Medvedev]] dosad su se susreli 16 puta, pri čemu Sinner vodi u međusobnim susretima 9:7.<ref name="Medvedev">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-daniil-medvedev/s0ag/mm58 |title=Jannik Sinner VS Daniil Medvedev {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Izvorno je ovo rivalstvo bilo prilično jednostrano, s obzirom na to da je Medvedev pobijedio u prvih šest međusobnih ogleda. Sinner je prekinuo Medvedevljev niz [[2023.]] godine te je u konačnici uspio izjednačiti seriju na 7:7. Od [[2023.]] godine, Medvedev je pobijedio samo jednom. Među značajnijim mečevima koje su igrali su finale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u pet setova nakon što je Medvedev imao 2:0 u setovima), četvrtfinale [[Wimbledon (tenis)|Wimbledona]] [[2024.]] godine (pobjeda Medvedeva u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2024.]] (pobjeda Sinnera u četiri seta) i finale [[BNP Paribas Open|Indian Wells Mastersa]] [[2026.]] godine (pobjeda Sinnera).<ref>{{Cite web |last=Trollope |first=Matt |date=10 July 2024 |title=Medvedev the tactician snaps Sinner's streaks |url=https://ausopen.com/articles/news/medvedev-tactician-snaps-sinners-streaks |access-date=17 July 2024 |website=ausopen.com |language=en}}</ref> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Medvedev |-style="background:#f3e6d7;" |{{nowrap|[[Grand Slam]]}} |'''2''' |1 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''2''' |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |'''3''' |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |2 |2 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |'''2''' |- |'''Ukupno'''<ref name="Medvedev"/> |'''9''' |7 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Medvedev |- |align=center| 1. |align=center| [[2020.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Drugo kolo | '''Medvedev''' |{{tennis score|1|6|-|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:20 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- |align=center| 2. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|2|-|6|4|-}} |align=center| 1:15 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 3. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|0|-|6|7|(5)|7|6|(8)}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:31 |align=center| 0 |align=center| '''4''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|NIZ}} [[ABN AMRO Open|Rotterdam Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|5|7|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''5''' |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 1:35 |align=center| 0 |align=center| '''6''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|KIN}} [[China Open]] | ATP 500 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(2)|7|6|(2)}} |align=center| 2:02 |align=center| '''1''' |align=center| 6 |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 8. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|4|6|-|6|3|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''2''' |align=center| 6 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 9. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(4)|6|1|-}} |align=center| 2:29 |align=center| '''3''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|3|6|-|3|6|-|6|4|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 3:44 |align=center| '''4''' |align=center| 6 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:10 |align=center| '''5''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|7|(7)|6|4|-|7|6|(4)|2|6|-|6|3|-}} |align=center| '''4:00''' |align=center| 5 |align=center| '''7''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[US Open]] | Grand Slam | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|1|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:39 |align=center| '''6''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 1:25 |align=center| '''7''' |align=center| 7 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 15. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:14 |align=center| '''8''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 16. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(6)|7|6|(4)}} |align=center| 1:56 |align=center| '''9''' |align=center| 7 |} === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| 1:43 |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| 3:22 |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:37 |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:16 |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 7kbglyivyvtoofmcq4i84y5auj9c8gn 42586787 42586786 2026-05-02T11:51:17Z Edgar Allan Poe 29250 /* Novak Đoković */ 42586787 wikitext text/x-wiki {{Infokutija teniser | ime = Jannik Sinner | slika = Jannik Sinner 2025 US Open.jpg | opis_slike = Jannik Sinner u finalu [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine | širina_slike = 220px | profesionalna karijera = [[2018.]] – ''danas'' <!-- Osobne informacije --> | država = {{flag|Italija}} | punoime = | datum rođenja = {{Datum rođenja i dob|hr=da|2001|8|16}} | mjesto rođenja = {{flagicon|ITA|1946}} [[Innichen]], [[Italija]] | datum smrti = <!-- možete koristiti {{death date and age|godina smti|mjesec smrti|dan smrti|godina rođenja|mjesec rođenja|dan rođenja}} --> | mjsto smrti = | prebivalište = {{flagicon|MNK|size=16px}} [[Monte Carlo]], [[Monako]] | nadimak = | visina = 1.91 m<ref name=ATP>{{cite web|title=Jannik Sinner {{!}} Overview |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|work=[[ATP Tour]]|access-date=21 April 2025|archive-date=29 March 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250329205650/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> | stil igre = dešnjak (dvoručni bekend) | zarada = {{nowrap|62,321,898$<ref>{{Cite web|url=https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|title=ATP Prize Money Leaders|website=Protennslive.com|access-date=30 December 2024|archive-date=30 December 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230094617/https://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|title=Jannik Sinner &#124; Overview &#124; ATP Tour &#124; Tennis|website=ATP Tour}}</ref> (6. u historiji)}} | trener = [[Simone Vagnozzi]]<br>[[Darren Cahill]] <!--Singlovi--> | pojedinačni_rekord = 346–88 | pojedinačnih_titula = 27 | najviši_pojedinačni_rang = '''[[Lista tenisera koji su bili prvi na ATP ljestvici|1.]]''' ([[10. lipnja]] [[2024.]]) | trenutni_pojedinačni_rang = 1. ([[13. travnja]] [[2026.]])<ref>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/rankings/singles | title = PIF ATP Rankings (Singles) | website = ATP Tour | access-date = 31 January 2026}}</ref> | Australian_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | Roland_Garros_rezultat = F ([[2025]]) | Wimbledon_rezultat = '''P''' ([[2025]]) | US_Open_rezultat = '''P''' ([[2024]]) | ATP_Finals_rezultat = '''P''' ([[2024]], [[2025]]) | WTA_Finals_rezultat = | Olimpijada_rezultat = <!--Parovi--> | parovi_rekord = 26–25 | parovi_titula = 1 | najviši_doubles_rang = 124. ([[27. rujna]] [[2021.]]) | trenutni_doubles_rang = | Australian_Open_parovi_rezultat = | Roland_Garros_parovi_rezultat = | Wimbledon_parovi_rezultat = | US_Open_parovi_rezultat = | ATP_Finals_parovi_rezultat = | WTA_Finals_parovi_rezultat = | Olimpijada_parovi_rezultat = <!--Mješoviti parovi--> | mješoviti_rekord = | mješoviti_titula = | Australian_Open_mješoviti_rezultat = | Roland_Garros_mješoviti_rezultat = | Wimbledon_mješoviti_rezultat = | US_Open_mješoviti_rezultat = | Olimpijada_mješoviti_rezultat = <!--Momčadski turniri--> | Davis_Cup = '''P''' ([[2023]], [[2024]]) | Fed_Cup = | Hopman_Cup = | svetsko ekipno prvenstvo = <!--Medalje--> | prikaži-medalje = <!--yes ili no--> | medalje = | medalje-naslov = <!-- Ažurirano i vanjske veze --> | ažurirano = [[5. travnja]] [[2026.]] | atp profil = | wta profil = | vebsajt = }} '''Jannik Sinner''' ({{IPA-de|ˈjanɪk ˈsɪnɐ|small=no}}, {{IPA-it|ˈjannik ˈsinner|small=no}}; [[Innichen]], [[16. kolovoza]] [[2001.]]), [[Italija|talijanski]] tenisač. Sinner je tijekom karijere bio najbolje rangirani tenisač na [[ATP ljestvica|ATP ljestvici]], a [[2024.]] godinu završio je kao prvi tenisač svijeta. Do sada je osvojio 26 titula u karijeri, uključujući četiri [[Grand Slam]]a, sedam [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000 turnira]] i dva [[ATP Finals]]a. Također je predvodio [[Davis Cup reprezentacija Italije|Italiju]] do uzastopnih naslova na [[Davis Cup]]u [[2023.]] i [[2024.]] godine. Iako kao junior nije imao previše uspjeha, Sinner se već sa 16 godina prebacio na profesionalne turnire te je bio jedan od rijetkih tenisača koju su već sa 17 godina osvajali [[ATP Challenger Tour]] turnire. Godine [[2019.]] osvojio je [[Next Generation ATP Finals]]e te je dobio nagradu za [[ATP nagrade|debitanta godine]], a dvije godine kasnije postao je prvi tenisač rođen u [[2000-e|2000-ima]] koji je ušao među deset najboljih tenisača na svijetu. Svoju prvu Masters 1000 titulu osvojio je na [[National Bank Open|Canadian Openu]] [[2023.]] godine, kada je ujedno bio i finalist na ATP Finals turniru. Na [[Australian Open]]u [[2024.]] pobijedio je tada prvog tenisača svijeta [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], a kasnije i [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] u finalu od pet setova i tako osvojio svoj prvi [[Grand Slam]] naslov. Iste godine osvojio je i [[US Open]] te [[ATP Finals]]e, završivši godinu na prvom mjestu; ujedno je tako postao i prvi talijanski tenisač u historiji koji je došao na prvo mjesto ATP ljestvice. Početkom [[2025.]] godine obranio je titulu u [[Melbourne]]u, nakon čega je odradio tromjesečnu suspenziju zbog slučajnog uzimanja [[klostebol]]a. Po povratku, igrao je finala sva tri preostala Grand Slama protiv [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]], pobijedivši na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sezonu je završio pobjednom protiv Alcaraza u [[ATP Finals]]ima. == Rani život i juniorska karijera == Jannik Sinner rođen je [[16. kolovoza]] [[2001.]] godine kao sin Hanspetera i Siglinde Sinner u [[Innichen]]u, u sjevernotalijanskoj provinciji [[Bolzano (provincija)|Južni Tirol]]. Njegov [[materinji jezik]] je [[njemački]].<ref>{{Cite web |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |date=4 April 2024 |access-date=12 September 2024 |publisher=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |author=Abby Aguirre |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911121802/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |title="It was difficult speaking Italian" – Jannik Sinner |date=24 June 2021 |access-date=1 February 2024 |archive-date=1 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201080532/https://tennistonic.com/tennis-news/302051/it-was-difficult-speaking-italian-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> Odrastao je u [[Sexten]]u u [[Dolomiti]]ma, gdje mu je otac radio kao kuhar, a majka kao konobarica u skijalištu.<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner, dallo sci al primo trionfo tennistico in Atp |trans-title=Jannik Sinner, from skiing to his first tennis triumph in the ATP |url=https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |website=Dove Sciare |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |language=it |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126200337/https://www.dovesciare.it/news/2020-11-14/jannik-sinner-dallo-sci-al-primo-trionfo-tennistico-atp |url-status=live }}</ref> Ima starijeg posvojenog brata Marka, koji je rođen u [[Rusija|Rusiji]] [[1998.]] godine.<ref>{{Cite web |date=30 January 2024 |title=The Story of Jannik Sinner's Brother |url=https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |access-date=27 June 2024 |website=ilmessaggero.it |language=en |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627200155/https://www.ilmessaggero.it/en/the_story_of_jannik_sinner_s_brother-7904038.html |url-status=live }}</ref><ref name=atp-profile>{{cite web|title=Jannik Sinner|url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|website=ATP Tour|access-date=22 April 2019|archive-date=16 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210516020601/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/overview|url-status=live}}</ref> U dobi od tri godine počeo je skijati, a na prva je natjecanja išao već s osam godina. Tenis je počeo igrati u dobi od sedam godina.<ref name=":6">{{Cite book |last1=Anderloni |first1=Enzo |title=Diventare Sinner |last2=Dell'Edera |first2=Michelangelo |last3=Mastroluca |first3=Alessandro |date=5 July 2024 |publisher=Giunti Editore |isbn=978-8809921566 |edition=1st |location=Italy |publication-date=15 May 2024 |language=it |trans-title=Becoming Sinner}}</ref> Od sedme do dvanaeste godine bio je jedan od najboljih juniorskih skijaša u [[Italija|Italiji]] – godine [[2008.]], u dobi od sedam godina, pobijedio je u nacionalnom prvenstvu u [[veleslalom]]u, a [[2012.]] godine, u dobi od jedanaest godina, bio je nacionalni doprvak.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|title=Jannik Sinner Is Ready for Tennis Superstardom|first=Mekala|last=Rajagopal|date=1 May 2023|website=Interview Magazine|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127214759/https://www.interviewmagazine.com/culture/jannik-sinner-is-ready-for-tennis-superstardom|url-status=live}}</ref><ref name=times>{{Cite news|url=https://www.thetimes.com/sport/tennis/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|title=Jannik Sinner: the rising teenage star 'like a young Federer'|first=Stuart|last=Fraser|date=17 January 2020|access-date=17 January 2020|website=The Sunday Times|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008202405/https://www.thetimes.co.uk/article/jannik-sinner-the-rising-teenage-star-like-a-young-federer-b6wzt37qb|url-status=live}}</ref><ref name=sinless>{{cite web |title=Il tennista senza peccato – Jannik Sinner |trans-title=The Sinless Tennis Player – Jannik Sinner |url=https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |website=Dagospia |access-date=15 November 2020 |language=it |date=24 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074119/https://m.dagospia.com/jannik-sinner-a-otto-anni-era-uno-sciatore-provetto-poi-arrivo-secondo-e-decise-di-219940 |url-status=live }}</ref><ref name=tv6>{{cite web | url-status = dead | last=Stonham |first=Marcus |title=Much More Than A "Sinner": Jannik Sinner, The Young Italian Who Goes For Everything At Roland Garros |url=https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20201021151854/https://tv6.news/much-more-than-a-sinner-jannik-sinner-the-young-italian-who-goes-for-everything-at-roland-garros/ | archive-date = 21 October 2020 |website=TV6 |access-date=15 November 2020 | date = 2 October 2020}}</ref> Dok je trenirao skijanje, Sinner je odustao od tenisa na jednu godinu prije nego ga je otac pogurao da se vrati tenisu.<ref name="forbes">{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Meet The Former Ski Champ Who Could Be The 'Next Roger Federer' |url=https://www.forbes.com/sites/daniellerossingh/2020/02/26/meet-the-former-ski--champ-who-could-be-the-next-roger-federer/?sh=56cbd0ef5181 |website=Forbes |access-date=15 November 2020 |date=26 February 2020 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074348/https://gum.criteo.com/syncframe?origin=publishertag&topUrl=forbes.com |url-status=live }}</ref> Kada je ponovo uzeo reket u ruke, njegov prvi redovni trener postao je Heribert Mayr.<ref>{{cite web |title=Heribert Mayr, uno dei primi coach di Sinner: "Se lo rimontavo al tie-break piangeva di rabbia" |trans-title=Heribert Mayr, one of Sinner's first coaches: "If I got him back at the tie-break he would cry with anger" |url=https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |website=Ubi Tennis |date=26 May 2020 |language=it |access-date=15 November 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611165614/https://www.ubitennis.com/blog/2020/05/26/heribert-mayr-uno-dei-primi-coach-di-sinner-se-lo-rimontavo-al-tie-break-piangeva-di-rabbia/ |url-status=live }}</ref> Djed ga je vodio u Teniski kamp San Giorgio rano ujutro gdje je imao individualne sate s Mayrom zato što nije bilo djece njegove dobi koja su bila jednako dobra kao on.<ref name=":6"/> Međutim, tenis mu je u tom periodu bio tek treći prioritet, nakon skijanja i [[nogomet]]a.<ref name="five-things">{{cite web |title=Five Things To Know About Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=23 May 2020 |archive-date=19 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119062000/https://www.atptour.com/en/news/five-things-to-know-jannik-sinner |url-status=live }}</ref><ref name="spotlight">{{cite web |title=First-Time Winner Spotlight: Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302174929/https://www.atptour.com/en/news/sinner-first-time-winner-spotlight-sofia-2020 |url-status=live }}</ref> Tijekom jutra bi se natjecao u skijanju, a poslijepodne bi igrao nogomet za lokalni AFC Sexten.<ref name=":6"/> U dobi od 13 godina, Sinner je odustao od skijanja i nogometa te se odlučio posvetiti tenisu zbog fizičke konstitucije; bio je visok, mršav i imao samo 35 kilograma.<ref name=":6"/> Također mu se više sviđalo natjecati se u individualnom sportu jer je imao više utjecaja na ishod.<ref name="spotlight"/><ref name=":1">{{Cite web |last=Aguire |first=Abby |date=4 April 2024 |title=The Stunning Rise of Tennis's Jannik Sinner |url=https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |access-date=27 June 2024 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |language=en-US |archive-date=27 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627191926/https://www.vogue.com/article/profile-jannik-sinner-june-2024 |url-status=live }}</ref> Samostalno se preselio u [[Bordighera|Bordigheru]] kako bi trenirao u [[Teniski centar Piatti|Teniskom centru Piatti]] pod [[Riccardo Piatti|Riccardom Piattijem]] i Massimom Sartorijem, što su njegovi roditelji podržali.<ref name=atp-profile/><ref name=sinless/><ref name=forbes/> Tamo je isprva živio s obitelji svog trenera, Luke Cvjetkovića, a kasnije se preselio u stan zajedno s još dvojicom dječaka.<ref name=":6"/><ref name=roland-garros>{{cite web |last=Rossingh |first=Danielle |title=Jannik Sinner: Ski champ to tennis star |url=https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |website=Roland Garros |access-date=15 November 2020 |date=29 September 2020 |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128112701/https://www.rolandgarros.com/en-us/article/jannik-sinner-interview-rg2020-ski-champ-tennis-star |url-status=live }}</ref> Prije nego se potpuno posvetio treninzima s Piattijem, Sinner je bio igrao samo dva puta tjedno. Istovremeno je završio privatnu ekonomsku školu Institut Walther u [[Bolzano|Bolzanu]].<ref name=":6"/> Juniorsku karijeru započeo je u sklopu [[ITF Junior Circuit]]a. Iako nije imao značajnih uspjeha kao junior, već je na kraju [[2017.]] godine prešao na seniorsku razinu. Kao junior, nikada nije igrao u glavnom turniru nekog turnira prve razine niti je igrao na juniorskim [[Grand Slam]] turnirima. Jedini veći juniorski turnir na kojemu je igrao bio je [[Trofeo Bonfiglio]]. Nakon što je [[2017.]] godine ispao u prvom kolu jakog juniorskog turnira u matičnoj zemlji, sljedeće je godine došao do četvrtfinala i bio je to jedini juniorski turnir koji je odigrao te godine. Zbog činjenice da nije imao zapaženih rezultata kao junior, Sinnerov je najbolji plasman na juniorskoj listi bilo 133. mjesto.<ref name="itf-junior-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Juniors Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=25 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210125105300/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/jt/s/activity/#pprofile-info-tabs |url-status=live }}</ref> == Profesionalna karijera == === Debi, NextGen naslov i ulazak u top 50 (2018. – 2020.) === Sinner je [[2018.]] godine počeo igrati u sklopu [[ITF Men's Circuit]] toura, međutim zbog lošeg je rankinga imao direktan plasman samo na [[ITF Futures]] turnire. Ipak, u drugoj polovici godine počeo je dobivati pozivnice za [[ATP Challenger Tour]] turnire;<ref name="itf-singles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Singles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116165816/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/s/activity/ |url-status=live }}</ref> godinu je završio sa samo jednim ITF naslovom i to u parovima<ref name="itf-doubles">{{cite web |title=Jannik Sinner Men's Doubles Activity |url=https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |website=ITF Tennis |access-date=15 November 2020 |archive-date=16 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201116200742/https://www.itftennis.com/en/players/jannik-sinner/800405198/ita/mt/d/activity/ |url-status=live }}</ref> te na 551. mjestu godišnje liste.<ref name="atp-rankings">{{cite web |title=Jannik Sinner Rankings History |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=14 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201014014927/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/rankings-history |url-status=live }}</ref> Prvi Challenger osvojio je [[2019.]] godine u [[Bergamo|Bergamu]] u dobi od 17 godina i 6 mjeseci, iako do tog turnira nije imao nijednu pobjedu na Challenger razini. Postao je prva osoba rođena [[2001.]] godine koja je došla do finala nekog Challengera te najmlađi Talijan s titulom; taj mu je turnir donio skok od 200 mjesta na rang listi te je došao do 324. mjesta.<ref>{{cite web|url=http://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|title=Sinner Sweeps Into Bergamo Challenger Final|date=23 February 2019|access-date=23 February 2019|website=Tennis TourTalk|archive-date=20 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210120013948/https://www.tennis-tourtalk.com/40599/sinner-sweeps-into-bergamo-challenger-final|url-status=live}}</ref><ref name=bergamo>{{cite web | url = https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | title = Sinner's Stunner: 17-Year-Old Reflects On Maiden Title | website = ATP Tour | date = 26 February 2019 | access-date = 26 February 2019 | last = Meiseles | first = Josh | archive-date = 27 July 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190727130402/https://www.atptour.com/en/news/bergamo-challenger-2019-sinner | url-status = live }}</ref> Nakon dvije ITF Futures titule, Sinnerov prvi ATP nastup bio je u svojstvu ''lucky losera'' na [[Hungarian Open]]u [[2019.]] godine, gdje je pobijedio [[Máté Valkusz|Mátéa Valkusza]], domaćeg igrača s pozivnicom.<ref name="first-match-win">{{cite web |title=On This Day In 2019: Sinner Steps Into The Spotlight |url=https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=24 April 2020 |archive-date=2 May 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200502063848/https://www.atptour.com/en/news/on-this-day-sinner-budapest-2019-first-atp-win |url-status=live }}</ref> Nakon te prve pobjede na ATP Touru, tjedan kasnije izgubio je finale Challengera u [[Ostrava|Ostravi]] od [[Kamil Majchrzak|Kamila Majchrzaka]].<ref>{{cite web |title=Majchrzak Cruises Past Sinner To Clinch Ostrava Challenger Title |url=http://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |website=Tennis TourTalk |access-date=15 November 2020 |date=5 May 2019 |archive-date=16 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116145940/https://www.tennis-tourtalk.com/43465/majchrzak-cruises-past-sinner-to-clinch-ostrava-challenger-title |url-status=live }}</ref> [[File:Jannik Sinner after winning NextGen ATP Finals in Milan, 2019.jpg|thumb|320px|Jannik Sinner s peharom pobjednika [[Next Gen ATP Finals|Next Gen ATP Finalsa]] [[2019.]] godine.]] U drugoj polovici [[2019.]] godine, Sinner je sve češće igrao na ATP razini.<ref name="atp-activity">{{cite web |title=Jannik Sinner Player Activity |url=https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=1 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200901011505/https://www.atptour.com/en/players/jannik-sinner/s0ag/player-activity |url-status=live }}</ref> Prvu [[ATP Masters 1000 turniri|Masters 1000]] pobjedu imao je na [[Italian Open]]u protiv [[Steve Johnson (teniser)|Stevea Johnsona]], a nakon sljedeće pobjede na [[Croatia Open Umag|Croatia Openu]] u [[Umag]]u, probio se u prvih 200.<ref name=atp-rankings/> Sljedećeg mjeseca osvojio je Challenger u [[Lexington, Kentucky|Lexingtonu]], postavši jedan od tek jedanaest sedamnaestogodišnjaka s više od jedne titule na Challengerima.<ref>{{cite web |title=Challenger Q&A: Sinner, 17, Joins Elite Company With Lexington Title |url=https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=21 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221201/https://www.atptour.com/en/news/lexington-challenger-2019-sinner |url-status=live }}</ref> Iste godine izborio je i svoj prvi [[Grand Slam]] nastup,<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|title=Sinner, Chung Lead US Open Qualifiers|date=24 August 2019|access-date=24 August 2019|website=ATP Tour|archive-date=18 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233916/https://www.atptour.com/en/news/us-open-qualifying-2019-day-4-sinner-chung|url-status=live}}</ref> ali je u prvom kolu [[US Open]]a ispao od [[Stan Wawrinka|Stana Wawrinke]].<ref name=atp-activity/> Uz to, imao je i vrlo snažan kraj sezone. Nakon što se nastupom na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, gdje je na putu do polufinala<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|title=Sinner In The Semis: #NextGenATP Italian Makes Breakthrough In Antwerp|date=18 October 2019|access-date=18 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=9 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201009120936/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tiafoe-antwerp-2019-friday|url-status=live}}</ref> izbacio i prvog nositelja turnira [[Gaël Monfils|Gaëla Monfilsa]],<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|title=18-Year-Old Shining: Sinner Shocks Monfils In Antwerp|date=17 October 2019|access-date=17 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=11 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011165955/https://www.atptour.com/en/news/monfils-sinner-antwerp-2019-thursday|url-status=live}}</ref> probio u prvih 100 tenisača svijeta,<ref name=atp-rankings/> dobio je pozivnicu za [[Next Gen ATP Finals]], gdje je bio najlošije rangirani tenisač.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|title=Kecmanovic, Humbert, Ymer, Sinner complete the 21-and-under field|date=25 October 2019|access-date=25 October 2019|website=ATP Tour|archive-date=13 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200913000706/https://www.atptour.com/en/news/field-is-set-next-gen-atp-finals-2019|url-status=live}}</ref> U grupnoj je fazi pobijedio [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] i [[Mikael Ymer|Mikaela Ymera]] te je, uz poraz od [[Ugo Humbert|Ugoa Humberta]], izborio polufinale. Tu je pobijedio [[Miomir Kecmanović|Miomira Kecmanovića]], nakon čega je u finalu iznenadio prvog nositelja i tada 18. igrača svijeta, [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|title=Sinner Stuns De Minaur For Milan Title|date=9 November 2019|access-date=9 November 2019|website=ATP Tour|archive-date=19 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162349/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-milan-2019-saturday|url-status=live}}</ref> Godinu je završio kao 78. tenisač svijeta, najmlađi u prvih 80 još od [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] [[2003.]] godine te je dobio nagradu za [[ATP Debitant godine|debitanta godine]]<ref name="newcomer">{{cite web |title=Sinner Honoured With Newcomer of the Year Award |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=19 December 2019 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233923/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2019-newcomer-of-the-year |url-status=live }}</ref> i [[Gazzettine sportske nagrade|Gazzettinu sportsku nagradu]] za nastup godine na račun pobjede protiv de Minaura.<ref>{{Cite web |last=Colle |first=Lorenzo |date=19 December 2019 |title=Gazzetta Sports Awards 2019: premiati Berrettini e Sinner |url=https://www.ubitennis.com/blog/2019/12/19/gazzetta-sports-awards-2019-premiati-berrettini-e-sinner/ |access-date=11 July 2024 |website=Ubitennis |language=it-IT}}</ref> Početak sljedeće sezone obilježio je prvom pobjedom na [[Grand Slam]]u, pobijedivši [[Max Purcell|Maxa Purcella]] u prvom kolu [[Australian Open]]a, odnosno prvom Top 10 pobjedom, protiv [[David Goffin|Davida Goffina]] u [[Rotterdam Open|Rotterdamu]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|title=Sinner Shines For First Top 10 Win In Rotterdam|date=13 February 2020|access-date=13 February 2020|website=ATP Tour|archive-date=8 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201008011849/https://www.atptour.com/en/news/sinner-goffin-rotterdam-2020-thursday|url-status=live}}</ref> Nakon pauze zbog [[Pandemija COVID-a 19|pandemije COVID-a 19]] i poraza u prvom kolu [[US Open]]a od [[Karen Hačanov|Karena Hačanova]] imao je nekoliko solidnih nastupa u Europi,<ref>{{cite web |title=Dimitrov Impressed By Sinner: 'He Can Only Get Better' |url=https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=18 September 2020 |archive-date=8 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201008181214/https://www.atptour.com/en/news/dimitrov-sinner-reaction-rome-2020 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Alex Zverev beats Jannik Sinner to keeps hopes of Cologne Double Alive |url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |website=Eurosport |access-date=15 November 2020 |date=25 October 2020 |archive-date=30 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130133733/https://www.eurosport.com/tennis/atp-cologne-1/2020/alex-zverev-beats-jannik-sinner-to-keeps-hopes-of-cologne-double-alive_sto7966175/story.shtml |url-status=live }}</ref> uključujući i četvrtfinale [[Roland-Garros]]a, gdje ga je pobijedio [[Rafael Nadal]].<ref>{{cite web |title=Sinner Eliminates Zverev To Reach Maiden Major Quarter-final |url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=4 October 2020 |archive-date=18 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418233919/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-roland-garros-2020-day-8 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Forget Tomorrow, Sinner is A Clear & Present Danger |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |archive-date=12 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201012122854/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2020-qf-reaction |url-status=live }}</ref> Sezonu je završio osvajanjem svoje prve ATP titule na [[Sofia Open]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Vasek Pospisil|Vaseka Pospisila]].<ref>{{cite web |title=One Year On, Sinner Earns Second De Minaur Victory |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=12 November 2020 |archive-date=24 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210124064833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-sofia-2020-thursday |url-status=live }}</ref> Sinner je tako postao najmlađi Talijan s titulom od početka Open ere te najmlađi osvajač ATP titule od [[Kei Nishikori|Keija Nishikorija]] [[2008.]] godine.<ref>{{cite web |title=Sinner Makes Italian History In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=13 November 2020 |archive-date=19 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419072654/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mannarino-sofia-2020-friday#:~:text=Jannik%20Sinner%20became%20the%20youngest,reach%20the%20Sofia%20Open%20final. |url-status=live }}</ref><ref name="maiden-title">{{cite web |title=Sinner The Winner: Jannik Clinches Maiden ATP Tour Title In Sofia |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=14 November 2020 |archive-date=2 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202031951/https://www.atptour.com/en/news/sinner-pospisil-sofia-2020-saturday-final |url-status=live }}</ref> Godinu je završio na 37. mjestu.<ref name=atp-rankings/> === Ulazak u top 10 (2021. – 2022.) === Uspjeh s kraja prethodne sezone nastavljen je početkom [[2021.]] godine kada je osvojio [[Great Ocean Road Open]],<ref name="second-title">{{cite web |title=#NextGenATP Sinner Extends Streak, Wins Great Ocean Road Open Title |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=7 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163744/https://www.atptour.com/en/news/sinner-travaglia-great-ocean-road-open-2021-sunday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Sinner Saves M.P., Gains Khachanov Revenge At Great Ocean Road Open |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=6 February 2021 |archive-date=1 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210301163833/https://www.atptour.com/en/news/sinner-khachanov-travaglia-great-ocean-road-open-2021-saturday |url-status=live }}</ref> postavši tako najmlađi igrač s dvije uzastopne ATP titule još od Nadalovog niza iz [[2005.]] godine.<ref name=second-title/> Njegova serija od deset uzastopnih pobjeda prekinuta je u prvom kolu [[Australian Open]]a, kada ga je u pet setova pobijedio [[Denis Shapovalov]].<ref>{{cite web |last=Abulleil |first=Reem |title=Match of the Day: Shapovalov sinks Sinner in epic |url=https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |website=Australian Open |access-date=16 April 2021 |date=9 February 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091733/https://ausopen.com/articles/news/match-day-shapovalov-sinks-sinner-epic |url-status=live }}</ref> Veliki uspjeh postigao je na [[Miami Open]]u, gdje je došao do svog prvog Masters 1000 finala,<ref>{{cite web |last=Eichenholz |first=Andrew |title=How Sinner Is Storming Down His 'Long Road' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |website=ATP Tour |access-date=16 April 2021 |date=2 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091730/https://www.atptour.com/en/news/sinner-miami-2021-sf-reaction |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|title=Sinner Strikes Late To Reach Maiden ATP Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|website=ATP Tour|access-date=16 April 2021|archive-date=16 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.atptour.com/en/news/bautista-agut-sinner-miami-2021-day-10|url-status=live}}</ref> ali je izgubio od [[Hubert Hurkacz|Huberta Hurkacza]].<ref>{{cite web |last=Carayol |first=Tumaini |title=Hubert Hurkacz sees off Jannik Sinner to win Masters final in Miami |url=https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |website=The Guardian |access-date=16 April 2021 |date=4 April 2021 |archive-date=16 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210416091731/https://www.theguardian.com/sport/2021/apr/04/hubert-hurkacz-sees-off-jannik-sinner-to-win-masters-final-in-miami |url-status=live }}</ref> Na [[Roland-Garros]]u ga je ponovo izbacio Nadal,<ref>{{Cite web|url = https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|title = Rafael Nadal ousts Jannik Sinner to march into 15th French Open quarter-final|date = 8 June 2021|access-date = 8 June 2021|archive-date = 8 June 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210608141537/https://indianexpress.com/article/sports/tennis/french-open-2021-nadal-vs-sinner-fourth-round-result-7348612/|url-status = live}}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] ispao u prvom kolu. [[File:Sinner RG21 (59) (51376300983).jpg|thumb|220px|left|Jannik Sinner na [[Roland-Garros 2021.|Roland-Garrosu 2021.]] godine.]] U paru s [[Reilly Opelka|Reillyjem Opelkom]] osvojio je svoj prvi naslov u parovima na [[Atlanta Open]]u,<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|title=Reilly Opelka & Jannik Sinner Make Perfect Team Debut in Atlanta |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=5 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805134851/https://www.atptour.com/en/news/atlanta-2021-doubles-final|url-status=live}}</ref> a pobjedom protiv [[Mackenzie McDonald|Mackenzieja McDonalda]] osvojio je i [[Citi Open]] u [[Washington, D.C.|Washingtonu]], što mu je bio treći turnir ukupno i prvi ATP 500 naslov.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|title=Jannik Sinner Halts Jenson Brooksby in #NextGenATP Clash to Reach Washington Final |work=ATP Tour |access-date=9 August 2021|archive-date=8 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210808130741/https://www.atptour.com/en/news/sinner-brooksby-washington-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Postao je tako prvi Talijan s titulom na Citi Openu te najmlađi ATP 500 pobjednik, odnosno prvi tinejdžer s ATP 500 pobjedom od uspostave kategorije [[2009.]] godine.<ref>{{Cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| title=Sinner Shines In Washington, Beats McDonald For First ATP 500 Title| work=ATP Tour| date=8 August 2021| access-date=9 August 2021| archive-date=9 August 2021| archive-url=https://web.archive.org/web/20210809003039/https://www.atptour.com/en/news/sinner-mcdonald-washington-2021-final| url-status=live}}</ref> Ovime je [[9. kolovoza]] [[2001.]] godine ušao među 15 najboljih tenisača svijeta. Nakon ispadanja u četvrtom kolu [[US Open]]a, Sinner je uspješno obranio naslov u [[Sofija|Sofiji]]<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |title=Sinner Beats Monfils, Retains Sofia Title |publisher=atptour.com |date=3 October 2021 |access-date=3 October 2021 |last=Jacot |first=Sam |archive-date=4 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211004204825/https://www.atptour.com/en/news/sinner-monfils-sofia-final-2021-sunday |url-status=live }}</ref> te je nadovezao naslov na [[European Open]]u u [[Antwerpen]]u, pobijedivši [[Diego Schwartzman|Diega Schwartzmana]] za svoj peti naslov u karijeri.<ref>{{Cite web|title=Jannik Sinner Marches Into Antwerp Final |url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|access-date=23 October 2021|website=ATP Tour|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023203551/https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/sinner-harris-antwerp-2021-saturday|url-status=live}}</ref> Tako je postao najmlađi tenisač s pet ATP naslova još od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]], koji je imao 19 kada je to uspio.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|title=Stat of the Day: 20-year-old Sinner becomes youngest man to win five ATP titles since 19-year-old Djokovic|access-date=17 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117002254/https://www.tennis.com/baseline/articles/stat-of-the-day-sinner-youngest-man-to-win-five-atp-titles-since-djokovic|url-status=live}}</ref> Nakon ulaska u polufinale [[Vienna Open]]a postao je prvi tenisač rođen u [[21. vijek|XXI. stoljeću]] koji je ušao među deset najboljih tenisača svijeta, što mu je donijelo status nositelja na [[Rolex Paris Masters]]u; tamo ga je porazio [[Carlos Alcaraz]], oduzevši mu tako priliku za direktan plasman na [[ATP Finals]]e.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |title=Carlos Alcaraz Stops Jannik Sinner's Nitto ATP Finals Tilt &#124; ATP Tour &#124; Tennis |work=ATP Tour |access-date=3 November 2021 |archive-date=3 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211103183139/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-paris-2021-wednesday |url-status=live }}</ref> Ipak, Sinner je bio prva alternativa te je upao u turnir nakon što se njegov sunarodnjak [[Matteo Berrettini]] povukao nakon svog prvog meča zbog ozljede abdomena.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|title=Berrettini Withdraws From Nitto ATP Finals, Sinner Steps In|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001919/https://www.atptour.com/en/news/berrettini-nitto-atp-finals-2021-withdrawal|url-status=live}}</ref> Sinner je pobijedio Hurkacza u drugom kolu te tako postao najmlađi pobjednik nekog meča na Finalsima još od [[Lleyton Hewitt|Lleytona Hewitta]] [[2000.]] godine te prva zamjena s pobjedom još od [[Janko Tipsarević|Janka Tipsarevića]] [[2011.]] godine.<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|title=Jannik Sinner Rocks Turin Debut with Hubert Hurkacz Win|website=ATP Tour|access-date=16 November 2021|archive-date=17 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211117001903/https://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-turin-2021-tuesday|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url = https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|title = ATP Finals 2021 – Jannik Sinner beats Hubert Hurkacz after replacing injured Matteo Berrettini|date = 16 November 2021|access-date = 16 November 2021|archive-date = 25 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220125194300/https://www.eurosport.com/tennis/atp-finals/2021/jannik-sinner-v-hubert-hurkacz-atp-finals-live_sto8629938/story.shtml|url-status = live}}</ref> Turnir je završio porazom od [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]], što mu je ipak bilo dovoljno da završi godinu kao 10. tenisač svijeta. U finalnom krugu [[Davis Cup]]a pobijedio je [[John Isner|Johna Isnera]] i [[Marin Čilić|Marina Čilića]], ali je Italija ispala u četvrtfinalu od Hrvatske.<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|title=Davis Cup – Draws & Results|access-date=27 November 2021|archive-date=25 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095003/https://www.daviscup.com/en/draws-results/tie.aspx?id=M-DC-2021-FLS-E-M-USA-ITA-01|url-status=live}}</ref> Sljedeća sezona donijela je generalni napredak u smislu da je na velikim turnirima stizao sve dalje, ali bila je obilježena manjkom titula. Sinner je imao sasvim solidne nastupe na [[Australian Open]]u (četvrtfinale),<ref>{{Cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|title=Sinner Stays Perfect, Downs De Minaur|work=ATP Tour |access-date=17 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920170445/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-australian-open-2022-monday|url-status=live}}</ref> [[Miami Open]]u (predaja u četvrtfinalu),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | title=Jannik Sinner Erases 5 Match Points to Edge Pablo Carreño Busta | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503195747/https://www.atptour.com/en/news/carreno-busta-sinner-miami-2022-sunday | url-status=live }}</ref> [[Monte Carlo Masters]]u (četvrtfinale),<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | title=Jannik Sinner Rallies Past Andrey Rublev, Reaches Second Straight ATP Masters 1000 QF | work=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200812/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-monte-carlo-2022-thursday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | title=Alexander Zverev Wins Decisive Tie-break to Edge Jannik Sinner in Monte Carlo Classic | website=ATP Tour | access-date=3 May 2022 | archive-date=3 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220503200811/https://www.atptour.com/en/news/zverev-sinner-monte-carlo-2022-qf | url-status=live }}</ref> [[Madrid Open]]u (treće kolo),<ref>{{cite web | url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | title=Jannik Sinner reacts to saving three MPS in stunning comeback win in Madrid | date=2 May 2022 | access-date=3 May 2022 | archive-date=2 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220502214932/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/113285/jannik-sinner-reacts-to-saving-three-mps-in-stunning-comeback-win-in-madrid/ | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|title=Felix Flies Past Sinner, Sets Zverev Showdown|publisher=[[Association of Tennis Professionals]]|date=5 May 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920173030/https://www.atptour.com/en/news/felix-sinner-zverev-musetti-madrid-2022-thursday|url-status=live}}</ref> [[Roland-Garros]]u (četvrto kolo)<ref>{{cite news | url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | title=Rublev through to French Open last eight as Sinner retires injured | newspaper=Reuters | date=30 May 2022 | last=Pretot | first=Julien | access-date=5 September 2022 | archive-date=5 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220905035540/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/rublev-through-french-open-last-eight-sinner-retires-injured-2022-05-30/ | url-status=live }}</ref> i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] (četvrtfinale).<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | title=Jannik Sinner: Skiing Sensation to Tennis Star | website=ATP Tour | access-date=28 June 2022 | archive-date=28 June 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220628001133/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ski-feature-june-2022 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | title=Novak Djokovic Recovers Two-Set Deficit to Sink Jannik Sinner at Wimbledon | website=ATP Tour | access-date=31 July 2022 | archive-date=7 July 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220707223755/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2022-tuesday | url-status=live }}</ref> U [[Madrid]]u je protiv [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] ostvario 100. pobjedu u karijeri, za što mu je trebalo samo 147 mečeva;<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | title=Jannik Sinner Captures 100th Win, Advances in Madrid | website=ATP Tour | access-date=4 May 2022 | archive-date=4 May 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220504224747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2022-wednesday | url-status=live }}</ref> jedina dva tenisača koji su brže došli do 100. pobjeda bili su [[Rafael Nadal]] (nakon 137 mečeva) i [[Novak Đoković]] (nakon 143 meča).<ref>{{cite web| url=https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| title=Tsitsipas 100 wins tribute| work=ATP Tour| access-date=19 December 2022| archive-date=19 December 2022| archive-url=https://web.archive.org/web/20221219200152/https://www.atptour.com/en/news/tsitsipas-100-wins-tribute| url-status=live}}</ref> Svoje jedino finale te sezone igrao je na [[Croatia Open Umag|turniru u Umagu]], gdje je pobijedio branitelja naslova [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]] i osvojio svoj prvi naslov na zemlji te jedini naslov u [[2022.]] godini.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | title=Jannik Sinner Rallies Past Alcaraz to Umag Crown | website=ATP Tour | access-date=2 August 2022 | archive-date=1 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220801072818/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-umag-2022-sunday-final | url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja u trećem kolu i u [[National Bank Open|Montrealu]]<ref>{{cite web|url=https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|title=Montreal Masters: Carreno Busta reaches quarter-finals defeating Sinner, quarter finals are set|website=Tennis Majors|date=12 August 2022|access-date=20 September 2022|archive-date=20 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220920172438/https://www.tennismajors.com/atp/montreal-masters-carreno-busta-reaches-quarter-finals-617509.html|url-status=live}}</ref> i u [[Cincinnati Masters|Cincinnatiju]],<ref>{{Cite web |title=Félix Auger-Aliassime Saves 2 MPs, Stuns Jannik Sinner In Cincinnati |url=https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |access-date=20 August 2022 |website=ATP Tour |archive-date=30 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220830202751/https://www.atptour.com/en/news/auger-aliassime-sinner-cincinnati-2022-thursday |url-status=live }}</ref> uspio je doći do četvrtfinala [[US Open]]a,<ref>{{cite web | url= https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | title= Sinner earns late-night win against Nakashima at the 2022 US Open | access-date= 6 September 2022 | archive-date= 6 September 2022 | archive-url= https://web.archive.org/web/20220906041336/https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-04/sinner_earns_latenight_win_against_nakashima_at_the_2022_us_open.html | url-status= live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | title=Sinner Survives Service Yips & Five-Set Scare | website=ATP Tour | access-date=6 September 2022 | archive-date=6 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220906043355/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ivashka-us-open-2022-monday | url-status=live }}</ref> gdje je ponovo igrao s Alcarazom. Alcaraz je pobijedio u pet setova nakon pet sati i petnaest minuta; meč je završio u 2:50 ujutro po lokalnom vremenu, što je rekord za najkasnije završeni meč u historiji turnira, te je postao drugi najduži meč u historiji US Opena.<ref>{{cite web | url=https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | title=Alcaraz tops Sinner at 2:50 a.m.; latest US Open finish ever | website=[[Associated Press]] | date=8 September 2022 | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912062839/https://apnews.com/article/us-open-tennis-championships-sports-new-york-jannik-sinner-49a9b96ec94a29b6deaae56dc2b54c4e | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | title=Carlos Alcaraz Saves MP, Outlasts Jannik Sinner in Historic US Open QF Thriller | website=ATP Tour | access-date=14 September 2022 | archive-date=12 September 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220912010205/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-us-open-2022-qf | url-status=live }}</ref> Kraj sezone bio je nešto lošiji. Iako je pomogao Italiji da dođe do posljednje faze [[Davis Cup]]a,<ref>{{Cite web|url=https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|title=Italy beats Argentina to book place in Final 8|access-date=17 September 2022|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017040143/https://www.daviscupfinals.com/news/group-a-italy-v-argentina|url-status=dead}}</ref> zbog ozljede u [[Sofija|Sofiji]] izbivao je s terena gotovo mjesec dana.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday | title=Holger Rune Advances Past Jannik Sinner into Sofia Final | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=10 October 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221010220432/https://www.atptour.com/en/news/sinner-rune-huesler-musetti-sofia-2022-saturday/ | url-status=live }}</ref> Igrao je još četvrfinale [[Erste Bank Open]]a,<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | title=Daniil Medvedev Sinks Jannik Sinner in Vienna | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101004045/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2022-friday | url-status=live }}</ref> dok je na [[Rolex Paris Masters]]u ispao u prvom kolu.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | title=Marc-Andrea Huesler Stuns Jannik Sinner in Paris Opener | website=ATP Tour | access-date=1 November 2022 | archive-date=1 November 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20221101002302/https://www.atptour.com/en/news/huesler-sinner-paris-2022-monday | url-status=live }}</ref> Sezonu je završio kao 15. tenisač svijeta. === Davis Cup, Grand Slam naslovi i afera s dopingom (2023. – 2024.) === Nakon ispadanja na [[Adelaide International 1]]<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |title=Red-hot Korda takes out Sinner to reach semi-finals |website=tennismajors.com |date=6 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.tennismajors.com/atp/adelaide-international-1-korda-makes-semi-finals-651723.html |url-status=live }}</ref> i [[Australian Open]] turnirima,<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |title=Stefanos Tsitsipas marches on in Australian Open despite Sinner's best efforts |work=The Guardian |date=22 January 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125225910/https://www.theguardian.com/sport/2023/jan/22/tsitsipas-into-last-eight-of-australian-open-despite-sinners-best-efforts |url-status=live }}</ref> Sinner je u [[Montpellier]]u osvojio [[Open Sud de France]], svoj sedmi naslov u karijeri.<ref>{{cite news | url=https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | title=Jannik Sinner Wins Montpellier Title | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=20 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230220030335/https://www.atptour.com/en/news/cressy-sinner-montpellier-2023-sunday | url-status=live }}</ref> U [[ABN AMRO Open|Rotterdamu]] je uspio doći do finala,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |title=Sinner Scores Tsitsipas Revenge to Reach Rotterdam QFS |website=atptour.com |date=16 February 2023 |access-date= |archive-date=16 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230216233123/https://www.atptour.com/en/news/sinner-tsitsipas-rotterdam-2023-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | title=Sinner Sails Past Wawrinka to Rotterdam SFS | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218214450/https://www.atptour.com/en/news/sinner-wawrinka-rotterdam-2023-friday | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | title=Sinner Serves Past Griekspoor, Sets Medvedev Final Clash in Rotterdam | website=ATP Tour | access-date=18 February 2023 | archive-date=18 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230218223858/https://www.atptour.com/en/news/sinner-griekspoor-rotterdam-2023-saturday | url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Danil Medvedev|Medvedeva]]. Nakon ispadanja u polufinalu [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u od [[Carlos Alcaraz|Alcaraza]],<ref>{{Cite web |date=19 March 2023 |title=Carlos Alcaraz eclipses Jannik Sinner to reach Indian Wells final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |access-date=26 March 2023 |website=The Independent |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326033228/https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-britain-neal-skupski-daniil-medvedev-b2303742.html |url-status=live }}</ref> Sinner se uspio "osvetiti" u polufinalu [[Miami Open]]a,<ref>{{cite news |url=https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |title=Jannik Sinner Defeats Andrey Rublev in Miami |website=ATP Tour |date=28 March 2023 |access-date=28 March 2023 |archive-date=28 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230328173705/https://www.atptour.com/en/news/rublev-sinner-miami-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |title=Sinner Overcomes Rain, Ruusuvuori to Reach Miami SFS |website=ATP Tour |date=29 March 2023 |access-date=29 March 2023 |archive-date=29 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230329224445/https://www.atptour.com/en/news/sinner-ruusuvuori-miami-2023-wednesday |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |title=Sinner Storms Back to Beat Alcaraz in Miami SF, Ending Spaniard's No. 1 Reign |website=ATP Tour |date=30 March 2023 |access-date=1 April 2023 |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403133737/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-miami-2023-sf |url-status=live }}</ref> čime je osujetio Alcarazove planove da se vrati na prvo mjesto;<ref>{{cite web | url=https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | title=Jannik Sinner wins the point of the year, then ends Carlos Alcaraz's hopes for a Sunshine Double | date=30 March 2023 | access-date=1 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402045713/https://www.tennis.com/news/articles/the-point-of-the-year-by-jannik-sinner-and-carlos-alcaraz | url-status=live }}</ref> u finalu je ponovo izgubio od Medvedeva, čime je omjer među njima došao do 0:6 u korist Rusa.<ref>{{cite web | url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | title=Daniil Medvedev Wins Maiden Miami Title, Fourth Trophy of 2023 | website=ATP Tour | date=31 March 2023 | access-date=2 April 2023 | archive-date=2 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230402191105/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-miami-2023-final | url-status=live }}</ref> U [[Monte Carlo Masters|Monte Carlu]] je igrao svoje treće uzastopno Masters 1000 polufinale,<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |title=Sinner Reaches Third Straight ATP Masters 1000 SF in Monte-Carlo |website=ATP Tour |date=14 April 2023 |access-date=14 April 2023 |archive-date=14 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230414210638/https://www.atptour.com/en/news/sinner-musetti-monte-carlo-2023-qf |url-status=live }}</ref> dok je na [[Roland-Garros]]u iznanađujuće izgubio od [[Daniel Altmaier|Daniela Altmaiera]] u drugom kolu;<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |title=Altmaier Saves 2 MPs To Stun Sinner At Roland Garros |website=ATP Tour |date=1 June 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=26 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926193120/https://www.atptour.com/en/news/sinner-altmaier-roland-garros-2023-thursday |url-status=live }}</ref> meč se igrao u pet setova i trajao je 5 sati i 26 minuta, čime je postao dotad najduži meč u Sinnerovoj karijeri<ref>{{cite web |url=https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |title=Sinner defeated by Altmaier in fifth longest match in Roland-Garros history |website=tennismajors.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718014218/https://www.tennismajors.com/roland-garros-news/roland-garros-altmaier-moves-into-third-round-685280.html |url-status=live }}</ref> te drugi najduži meč sezone.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |title=Daniel Altmaier outlasts Jannik Sinner in five-hour, 26-minute Roland Garros epic |website=tennis.com |date=1 June 2023 |access-date=10 July 2023 |archive-date=18 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230718013130/https://www.tennis.com/news/articles/daniel-altmaier-outlasts-jannik-sinner-in-five-hour-26-minute-roland-garros-epic |url-status=live }}</ref> Na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] je došao do četvrtfinala,<ref>{{Cite news |last=Parkinson |first=Hannah Jane |date=9 July 2023 |title=Manic Sinner is no saint as he slips and slides into Wimbledon quarter-finals |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |access-date=12 July 2023 |issn=0261-3077 |archive-date=12 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230712011140/https://www.theguardian.com/sport/2023/jul/09/livewire-jannik-sinner-beats-daniel-elahi-galan-to-progress-to-quarter-finals |url-status=live }}</ref> gdje je izgubio od [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |title=Novak Djokovic Beats Jannik Sinner At Wimbledon {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |website=ATP Tour |date=14 July 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716193727/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-wimbledon-2023-friday |url-status=live }}</ref> U kolovozu je u [[National Bank Open|Torontu]] osvojio svoj prvi Masters 1000 naslov, pobijedivši [[Alex de Minaur|Alexa de Minaura]] u finalu.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |title=Jannik Sinner Earns First Masters 1000 Crown In Toronto |website=ATP Tour |date=13 August 2023 |access-date=13 August 2023 |archive-date=13 August 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230813215835/https://www.atptour.com/en/news/de-minaur-sinner-toronto-2023-sunday-final |url-status=live }}</ref> Na [[China Open]]u je u polufinalu ponovo pobijedio Alcaraza da bi u finalu svladao Medvedeva, prvi put u sedam međusobnih mečeva.<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |title=Sinner Races Away From Alcaraz After Marathon Start In Beijing SFs |website=ATP Tour |date=3 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240105091402/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-beijing-2023-sf |url-status=live }}</ref> Tako je došao do četvrtog mjesta na ATP listi, postavši prvi Talijan u Top 5 još od vremena [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |title=Sinner Ends Medvedev Stranglehold, Clinches Beijing Crown |website=ATP Tour |date=4 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=12 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231012124338/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-beijing-2023-final |url-status=live }}</ref> Nakon ispadanja od [[Ben Shelton|Sheltona]] u [[Rolex Shanghai Masters|Šangaju]],<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |title=Shelton Stuns Sinner In Shanghai |website=ATP Tour |date=10 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104102711/https://www.atptour.com/en/news/sinner-shelton-shanghai-2023-tuesday |url-status=live }}</ref> Sinner je došao do finala turnira u [[Beč]]u, gdje je drugi put za redom pobijedio Medvedeva.<ref>{{cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |title=Sinner Claws Past Medvedev, Triumphs In Vienna |website=ATP Tour |date=29 October 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=5 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231205015106/https://www.atptour.com/en/news/medvedev-sinner-vienna-2023-singles-final |url-status=live }}</ref> Dobri nastupi osigurali su mu debitantski direktni nastup na [[ATP Finals]]ima, gdje je u grupnoj fazi pobijedio sva tri meča, uključujući i onaj protiv Đokovića;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |title='Brave' Sinner Downs Djokovic, Nears Turin SFs |website=ATP Tour |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=22 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231122013222/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-turin-2023-tuesday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |title=Sinner digs deep to down Djokovic in ATP Finals cracker |website=reuters.com |date=14 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=15 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231115181741/https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-beats-djokovic-atp-finals-cracker-2023-11-14/ |url-status=live }}</ref> ipak, u ponovnom susretu protiv Đokovića u finalu, Sinner je izgubio.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |title=Novak Djokovic wins record seventh ATP Finals title, beats Jannik Sinner in straight sets |website=Tennis.com |date=19 November 2023 |access-date=20 November 2023 |archive-date=20 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120044250/https://www.tennis.com/news/articles/imperious-djokovic-wins-record-7th-atp-finals-title-by-beating-sinner-in-straight-sets |url-status=live }}</ref> Nakon toga je nastupio za Italiju u završnoj fazi [[Davis Cup]]a, gdje je u četvrtfinalu pobijedio [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] i tako pomogao Italiji da prođe [[Davis Cup reprezentacija Nizozemske|Nizozemsku]].<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |title=Sinner Doubles Up To Lead Italy Into Davis Cup Semi-finals |website=ATP Tour |date=23 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=25 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231125230353/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-8-2023-thursday |url-status=live }}</ref> U polufinalu je uslijedio susret sa [[Davis Cup reprezentacija Srbije|Srbijom]], u sklopu kojeg je Sinner treći put u 12 dana igrao protiv Đokovića i pobijedio. Bio je to prvi Đokovićev poraz u singlu i Davis Cupu još od [[2011.]] godine kada ga je pobijedio [[Juan Martín del Potro]].<ref>{{Cite web |url=https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |title=Sinner enjoys double success over Djokovic to lead Italy into the Davis Cup final |website=apnews.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204154642/https://apnews.com/article/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-8d38c33f25774ff5e7dcefe47e52e4c0 |url-status=live }}</ref> Uz to, Sinner je u trećem setu spasio tri uzastopne meč lopte, postavši tek četvrti igrač u historiji koji je pobijedio Đokovića nakon spašavanja meč lopti te prvi koji je spasio čak tri uzastopne meč lopte;<ref>{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |title=Sinner Saves 3 MPs To Beat Djokovic, Leads Italy To Davis Cup Final |website=atptour.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=26 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231126235627/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-serbia-italy-davis-cup-2023-sf |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |title=Davis Cup: Italy's Jannik Sinner beats Novak Djokovic in both singles and doubles to secure a 2–1 victory over Serbia |website=skysports.com |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=9 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209102132/https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13016292/davis-cup-italys-jannik-sinner-beats-novak-djokovic-in-both-singles-and-doubles-to-secure-a-2-1-victory-over-serbia |url-status=live }}</ref> također je postao tek treći tenisač, nakon [[Rafael Nadal|Rafaela Nadala]] i [[Andy Murray|Andyja Murraya]] koji je dva puta pobijedio Đokovića u rasponu od 12 dana.<ref>{{Cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |title=Stat of the Day: Jannik Sinner defeats Novak Djokovic twice in 12 days, joins exclusive list |website=tennis.com |date=25 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=27 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231127014429/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-defeats-novak-djokovic-twice-in-12-days-nadal-murray |url-status=live }}</ref> Nakon toga je u paru s [[Lorenzo Sonego|Lorenzom Sonegom]] ponovo pobijedio Đokovića, koji je igrao u paru s [[Miomir Kecmanović|Kecmanovićem]], i osigurao Italiji ulazak u finale.<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |title=Italy into Davis Cup final after Sinner's stunning comeback sees off Djokovic |work=The Guardian |date=25 November 2023 |access-date=25 November 2023 |archive-date=20 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231220231255/https://www.theguardian.com/sport/2023/nov/25/italy-into-davis-cup-final-after-sinners-stunning-comeback-sees-off-djokovic |url-status=live }}</ref> Tamo su Talijani pobijedili [[Davis Cup reprezentacija Australije|Australiju]] i osvojili svoj drugi naslov, prvi nakon [[1976.]] godine.<ref name=":0">{{Cite web |url=https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |title=Scintillating Sinner Leads Italy To Davis Cup Title |website=ATP Tour |date=26 November 2023 |access-date=27 November 2023 |archive-date=28 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231128151659/https://www.atptour.com/en/news/davis-cup-final-2023-italy-australia |url-status=live }}</ref> Tijekom dodjele ATP-ovih nagrada, Sinner je dobio nagradu za igrača s najvećim napretkom i nagradu za miljenika publike,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Wins Most Improved Player Of The Year Award For 2023 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217045747/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-most-improved-player-of-the-year |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner Voted Fans' Favourite In 2023 ATP Awards |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218143517/https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-awards-2023-fans-favourite-singles |url-status=live }}</ref> dok su njegovi treneri [[Darren Cahill]] i [[Simone Vagnozzi]] podijelili nagradu za trenera godine.<ref>{{Cite web |title=2023 ATP Awards: Djokovic Joined By Sinner, Alcaraz, Auger-Aliassime, Fils Among Winners |url=http://www.atptour.com/en/news/atp-awards-2023-all-winners |access-date=2 July 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Na Supertennis Awardsima dobio je nagradu za najboljeg tenisača.<ref>{{Cite web |title=Sinner premiato come miglior giocatore dell'anno: il tennis italiano in festa |url=https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |access-date=11 July 2024 |website=Today |language=it |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711143727/https://www.today.it/sport/tennis/premi-migliori-supertennis-2023.html |url-status=live }}</ref> Početak sezone [[2024.]] godine bio je vrlo jak. Sinner je na [[Australian Open]]u prilično lako došao do novog polufinala, gdje je iznenađujuće pobijedio Đokovića, koji je tada bio prvi tenisač svijeta i branitelj naslova;<ref>{{Cite web |date=26 January 2024 |title=Sinner ends Djokovic's reign in Australian Open semifinals |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128162430/https://www.espn.com/tennis/story/_/id/39391142/jannik-sinner-ends-novak-djokovic-australian-open-reign-semifinals |archive-date=28 January 2024 |access-date=28 January 2024 |website=ESPN.com|agency=Associated Press}}</ref> bio je to Đokovićev prvi poraz na Australian Openu od [[2018.]] godine.<ref name="auto">{{Cite web|url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|title=Jannik Sinner defeats Novak Djokovic to reach 2024 Australian Open final |website=ATP Tour|access-date=27 January 2024|archive-date=27 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240127210854/https://www.atptour.com/en/news/djokovic-sinner-australian-open-2024-sf|url-status=live}}</ref> U finalu je ponovo igrao protiv Medvedeva te je okrenuo 0:2 u setovima i tako došao do svog prvog [[Grand Slam]] naslova u karijeri; postao je prvi Talijan s osvojenim Australian Openom te tek treći Talijan ukupno, odnosno drugi u Open eri s nekim Grand Slam naslovom.<ref name="AO2024">{{Cite web |title=Sinner, winner: Italian takes first major at AO 2024 {{!}} AO |url=https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |access-date=28 January 2024 |website=ausopen.com |language=en |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128231116/https://ausopen.com/articles/news/sinner-winner-italian-takes-first-major-ao-2024 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|title=Stat of the Day: Jannik Sinner becomes first Italian man to win a Grand Slam title in 48 years|access-date=28 January 2024|archive-date=28 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240128235718/https://www.tennis.com/news/articles/stat-of-the-day-jannik-sinner-becomes-first-italian-man-to-win-a-grand-slam-title-in-48-years|url-status=live}}</ref> Također je postao tek drugi tenisač koji je osvojio Australian Open nakon što je gubio 0:2 u setovima, nakon Nadala [[2022.]] godine, koji je na taj način pobijedio upravo Medvedeva. U [[Rotterdam]]u je nakon predaje [[Miloš Raonić|Miloša Raonića]] u četvrtfinalu došao do svoje 200. pobjede u karijeri, postavši prvi igrač rođen u [[21. vijek|XXI. vijeku]] kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |author-mask=TennisTV |date=16 February 2024 |title=200 ATP Wins for Jannik Sinner |url=https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |access-date=15 April 2024 |website=X |archive-date=16 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216224703/https://twitter.com/TennisTV/status/1758613115032293858 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|title=Jannik Sinner struggling a little bit but reaches Rotterdam semi finals after Milos Raonic retires with injury|access-date=16 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216230138/https://www.eurosport.com/tennis/atp-rotterdam/2024/jannik-sinner-struggling-a-little-bit-but-reaches-rotterdam-semi-finals-after-milos-raonic-retires-w_sto10025927/story.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|title=Sinner claims 200th win, reaches Rotterdam SF|access-date=17 February 2024|archive-date=16 February 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216222715/https://www.atptour.com/en/news/sinner-raonic-rotterdam-2024-friday|url-status=live}}</ref> Nakon pobjeda nad Griekspoorom i de Minaurom, Sinner je osvojio turnir i tako došao do trećeg mjesta na ATP listi, čime je postao najbolje rangirani Talijan u historiji.<ref>{{Cite web |title=Sinner continues red-hot run, clinches Rotterdam crown |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |access-date=19 February 2024 |date=18 February 2024 |website=ATPTour |archive-date=18 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240218195132/https://www.atptour.com/en/news/sinner-de-minaur-rotterdam-2024-final |url-status=live }}</ref> Tijekom [[BNP Paribas Open]]a u [[Indian Wells]]u produžio je svoju seriju na 19 uzastopnih pobjeda (16 u [[2024.]]), čime je oborio talijanski rekord u Open eri, a koja je prekinuta polufinalnim porazom od Alcaraza.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner advances to Indian Wells semi-finals |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |access-date=15 March 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=15 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315103200/https://www.atptour.com/en/news/sinner-lehecka-indian-wells-2024-thursday |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 March 2024 |title=Indian Wells: Carlos Alcaraz ends Jannik Sinner's winning run to set up Daniil Medvedev final |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |access-date=24 June 2024 |work=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912002231/https://www.bbc.com/sport/tennis/68583254 |url-status=live }}</ref> U [[Miami Open|Miamiju]] je u finalu pobijedio [[Grigor Dimitrov|Grigora Dimitrova]] i tako osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov, što mu je ujedno donijelo i skok na drugo mjesto ATP liste.<ref>{{Cite news |title=Jannik Sinner sweeps Grigor Dimitrov aside to win Miami Open |url=https://www.theguardian.com/sport/2024/mar/31/jannik-sinner-sweeps-grigor-dimitrov-aside-to-win-miami-open |access-date=31 March 2024 |work=The Guardian |date=31 March 2024 }}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|title=Jannik Sinner clinches No. 2 ranking, a new career-high, after winning Miami Open title|date=31 March 2024|access-date=31 March 2024|archive-date=31 March 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240331220913/https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-clinches-no-2-ranking-a-new-career-high-after-winning-miami-open-title|url-status=live}}</ref> Nakon poraza u drugom kolu [[Monte Carlo Masters|Monte Carla]] od [[Stefanos Cicipas|Stefanosa Cicipasa]], Sinner se povukao s turnira u [[Madrid]]u<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Madrid |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=3 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240503051225/https://www.atptour.com/en/news/sinner-madrid-2024-withdrawal |url-status=live }}</ref> i [[Rim]]u zbog ozljede kuka.<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner withdraws from Rome |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-rome-2024-withdrawal |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Nakon što se Đoković povukao s [[Roland-Garros]]a, Sinner je po završetku turnira, na kojem je ispao u polufinalu od Alcaraza,<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz defeats Jannik Sinner in five-set Roland Garros SF thriller {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609061128/https://www.atptour.com/en/news/alcaraz-sinner-roland-garros-2024-friday |url-status=live }}</ref> prvi put u karijeri postao najbolji tenisač svijeta,<ref>{{Cite web |last=Zagoria |first=Adam |title=World No. 1 Novak Djokovic Withdraws From French Open, Jannik Sinner Becomes New No. 1 |url=https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |access-date=4 June 2024 |website=Forbes |language=en |archive-date=5 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240605235249/https://www.forbes.com/sites/adamzagoria/2024/06/04/world-no-1-novak-djokovic-withdraws-from-french-open-jannik-sinner-becomes-new-no-1/ |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 June 2024 |title=Novak Djokovic injury: Defending champion withdraws from French Open |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |access-date=4 June 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604182542/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c7221343y0lo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner assured of rise to world No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |access-date=4 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=4 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240604163058/https://www.atptour.com/en/news/sinner-roland-garros-2024-world-no-1-guaranteed |url-status=live }}</ref> ujedno i prvi Talijan u historiji koji je došao do te pozicije.<ref>{{Cite news |date=4 June 2024 |last=Pinto |first=Piergiuseppe |title=Quali tennisti italiani sono stati i numeri 1 al mondo? Sinner è il primo a riuscirci, il suo Roland Garros è su DAZN |url=https://www.dazn.com/it-IT/news/tennis/quali-tennisti-italiani-sono-stati-i-numeri-1-al-mondo/1ndmfp8cz0ele1htk700n5ixs8 |access-date=9 September 2024 |work=[[DAZN]] |language=it}}</ref> Na [[Halle Open]]u je postao tek osmi tenisač u historiji koji je osvojio svoj prvi turnir nakon prvog dolaska na prvo mjesto ATP liste,<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner wins Halle title in first tournament as World No. 1 |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-hurkacz-halle-2024-final |access-date=24 June 2024 |website=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Shannuu |date=24 June 2024 |title=Jannik Sinner joins elite company with historic win as world No. 1 |url=https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |access-date=24 June 2024 |website=Tennis Tonic – News, Predictions, H2H, Live Scores, stats |language=en-US |archive-date=24 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240624093253/https://tennistonic.com/tennis-news/728448/jannik-sinner-joins-elite-company-with-historic-win-as-world-no-1/ |url-status=live }}</ref> dok je na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]] prvi put u svojoj karijeri bio prvi nositelj na nekom [[Grand Slam]]u; na turniru je ispao od Medvedeva u četvrfinalu.<ref>{{Cite web |last=McLeman |first=Neil |date=9 July 2024 |title=Daniil Medvedev upsets Jannik Sinner to win epic Wimbledon quarter-final |url=https://www.express.co.uk/sport/tennis/1921020/Jannik-Sinner-Daniil-Medvedev-Wimbledon |access-date=10 July 2024 |website=Express.co.uk |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ilic |first=Jovica |date=10 July 2024 |title=Daniil Medvedev edges ill Jannik Sinner, reaches Wimbledon semi-final |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/On_the_ATP_results_with/146418/daniil-medvedev-edges-ill-jannik-sinner-reaches-wimbledon-semifinal/ |access-date=10 July 2024 |website=Tennis World USA |language=en}}</ref> Na [[Ljetne olimpijske igre 2024.|Olimpijskim igrama]] u [[Pariz]]u nije nastupio zbog [[tonzilitis]]a.<ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Paris 2024: Jannik Sinner withdraws from tennis competition with injury, Salisbury to partner Watson in mixed doubles |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |access-date=24 July 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c3ge21gx2wdo |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=24 July 2024 |title=Tennis world No 1 Jannik Sinner forced to pull out of Olympics |url=https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |access-date=24 July 2024 |website=The Independent |language=en |archive-date=24 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240724164408/https://www.independent.co.uk/sport/olympics/jannik-sinner-olympics-withdraw-injury-tonsilitis-b2585245.html |url-status=live }}</ref> U [[Cincinnati Open|Cincinnatiju]] je osvojio svoj drugi Masters 1000 naslov u godini i peti ukupno, pobijedivši [[Frances Tiafoe|Francesa Tiafoea]] u finalu.<ref>{{cite web |last=Dietz |first=Matthew |title=World No. 1 Jannik Sinner defeats Tiafoe to win his first Cincinnati Open |date=20 August 2024 |url=https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |access-date=20 August 2024 |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820001948/https://www.wlwt.com/article/jannik-sinner-cincinnati-open-tennis-tiafoe-championship/61918680 |url-status=live }}</ref> Dana [[20. kolovoza]] [[2024.]] godine, nezavisni je sud objavio da je Sinner dva puta u ožujku imao pozitivan test na nedopuštenu supstancu [[klostebol]].<ref>{{Cite web |date=21 August 2024 |title=Why wasn't Jannik Sinner suspended after two positive steroid tests? What do other players think? |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |access-date=26 August 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826034853/https://apnews.com/article/jannik-sinner-doping-steroid-test-clostebol-fa89853c0de2969fc4aa1b4195f2a91f |url-status=live }}</ref> Sud je prihvatio Sinnerovo objašnjenje da je klostebol unesen u njegov organizam slučajno tijekom masaže, jer je njegov fizioterapeut ranije bio koristio sredstvo s klostebolom kako bi liječio vlastitu ozljedu. Krajem mjeseca, Sinner je objavio kako je dao otkaz svom kondicijskom treneru Umbertu Ferrari i fizioterapeutu Giacomu Naldiju.<ref>{{Cite news |title=US Open: Jannik Sinner confirms he has parted ways with fitness coach Umberto Ferrara and physio Giacomo Naldi over drug tests |url=https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216043239/https://www.skysports.com/tennis/news/32833/13201809/us-open-jannik-sinner-confirms-he-has-parted-ways-with-fitness-coach-umberto-ferrara-and-physio-giacomo-naldi-over-drug-tests |archive-date=16 February 2025 |access-date=24 July 2025 |work=Sky Sports |language=en-GB |url-status=live }}</ref> Sud je odlučio da Sinner nije s namjerom uzimao doping te mu nije izrekao nikakvu suspenziju, ali je morao vratiti novac i bodove koje je zaradio na turniru u [[Indian Wells]]u,<ref>{{cite web | title=Jannik Sinner cleared of wrongdoing after failed drug tests, ITIA says | website=Reuters | date=20 August 2024 | url=https://www.reuters.com/sports/tennis/world-no-1-sinner-cleared-wrongdoing-after-failed-drug-tests-itia-says-2024-08-20/ | access-date=21 August 2024}}</ref><ref>{{cite news |date=20 August 2024 |title=Jannik Sinner receives anti-doping sanction after positive tests for banned substance clostebol |url=https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |access-date=20 August 2024 |website=[[The New York Times]] |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820175758/https://www.nytimes.com/athletic/5710847/2024/08/20/jannik-sinner-doping-positive-tennis-clostebol/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=20 August 2024 |title=Independent tribunal rules 'No Fault or Negligence' in case of Jannik Sinner |url=https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |access-date=20 August 2024 |website=ITIA |archive-date=20 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240820150912/https://www.itia.tennis/news/sanctions/independent-tribunal-rules-no-fault-or-negligence-in-case-of-italian-player-jannik-sinner/ |url-status=live }}</ref> što je Sinner i učinio.<ref>{{cite news |url=https://www.cbc.ca/sports/tennis/jannik-sinner-positive-test-for-steroid-1.7299343 |title=Tennis star Jannik Sinner tested positive for a steroid twice but will not be suspended |work=CBC News |date=20 August 2024}}</ref> [[Svjetska antidopinška agencija]] žalila se na ovu odluku, a postupak je riješen nagodbom u veljači [[2025.]] godine, u sklopu koje je riješeno da je Sinner nenamjerno unio nedozvoljeno sredstvo u organizam te je prihvatio suspenziju u trajanju od tri mjeseca.<ref>{{Cite web |date=18 February 2025 |title=Jannik Sinner: Tennis world number one's case 'million miles away from doping', says Wada general counsel |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cdxexxl936vo |access-date=28 February 2025 |website=BBC Sport |language=en-GB}}</ref> Proces je bio jedna od najvrućih tema u teniskom svijetu u to vrijeme.<ref>{{cite news |url=https://www.eurosport.com/tennis/mats-wilander-jannik-sinner-anti-doping-ruling-unfair_sto20030781/story.shtml |title=Mats Wilander on 'unfair' situation over Jannik Sinner's anti-doping ruling – 'The process is obviously terrible' |publisher=ESPN |date=21 August 2024 |first=Joel |last=Kulasingham}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/cn02xp9dw02o |title=Sinner parts with physio & fitness coach after investigation |work=BBC Sport |date=23 August 2024}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Hansen |first1=James |last2=Eccleshare |first2=Charlie |date=12 November 2025 |title=Novak Djokovic's Piers Morgan interview: Sinner, Alcaraz, the tennis GOAT debate and his career |url=https://www.nytimes.com/athletic/6798363/2025/11/11/novak-djokovic-piers-morgan-interview/ |access-date=13 November 2025 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> [[File:2024 11 24 Copa Davis Tenis.jpg|thumb|320px|Sinner (drugi s lijeva) s [[Davis Cup reprezentacija Italije|reprezentativnim kolegama]] ispred trofeja pobjednika [[Davis Cup]]a [[2024.]] godine.]] Postupak nije omeo Sinnerovu igru, s obzirom na to da je na [[US Open]]u osvojio svoj drugi Grand Slam naslov u karijeri.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/41153580/jannik-sinner-defeats-jack-draper-reach-2024-us-open-final|title=Jannik Sinner overcomes injury, Jack Draper to reach US Open final|website=ESPN|date=6 September 2024}}</ref> U četvrtfinalu je izbacio Medvedeva, u polufinalu [[Jack Draper|Jacka Drapera]], a u finalu [[Taylor Fritz|Taylora Fritza]] i tako postao tek četvrti tenisač koji je osvojio dva Grand Slam naslova u godini u kojoj je osvojio svoj prvi Grand Slam naslov. Pobjedu je posvetio svojoj teti.<ref>{{cite web| url=https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| website=News24| date=8 September 2024| title=Sinner wins US Open to become Italian saint of Flushing Meadows| access-date=9 September 2024| archive-date=7 September 2024| archive-url=https://web.archive.org/web/20240907065926/https://www.news24.com/sport/tennis/live-us-open-defending-champs-djokovic-gauff-headline-day-1-20240826| url-status=live}}</ref> Na [[China Open]]u je također došao do finala, ali je izgubio od Alcaraza.<ref name=":9">{{Cite web |date=2 October 2024 |title=Alcaraz beats Sinner in dramatic China Open final |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002154343/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/ce8v6560lnro |archive-date=2 October 2024 |access-date=2 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> Nakon što je pobijedio [[Tomáš Machač|Tomáša Machača]] u polufinalu [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]], Sinner je osigurao prvo mjesto na kraju godine, postavši prvi Talijan kojemu je to uspjelo.<ref>{{cite web|url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-passes-novak-djokovic-for-fourth-longest-first-stint-at-no-1-in-atp-rankings-history|title= Jannik Sinner passes Novak Djokovic for fourth-longest first stint at No. 1 in ATP rankings history|date=16 June 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=12 October 2024 |title=Sinner clinches year-end No. 1 in PIF ATP Rankings |url=https://www.atptour.com/en/news/jannik-sinner-clinches-year-end-no-1-2024 |access-date=12 October 2024 |website=ATP Tour}}</ref> U finalu je ponovo pobijedio Đokovića i osvojio svoj treći Masters 1000 naslov u godini, postavši najmlađi pobjednik u Šangaju u historiji; bio mu je to ukupno sedmi naslov te godine.<ref>{{Cite web |date=13 October 2024 |title=Sinner wins Shanghai Masters to extend Djokovic's wait for 100th title |url=https://www.reuters.com/sports/tennis/sinner-wins-shanghai-masters-extend-djokovics-wait-100th-title-2024-10-13/ |access-date=15 October 2024 |website=Reuters}}</ref> Novu titulu dodao je na [[ATP Finals]]ima, gdje je u finalu pobijedio Fritza.<ref name=":10">{{Cite web |date=17 November 2024 |title=ATP Finals: World number one Jannik Sinner beats Taylor Fritz in Turin |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |access-date=17 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=17 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241117185706/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/cly01ee9dklo |url-status=live }}</ref> Bio je to prvi put od [[Ivan Lendl|Ivana Lendla]] [[1986.]] godine da je netko osvojio ATP Finalse bez izgubljenog seta, a Sinner je postao prvi Talijan koji je osvojio taj turnir.<ref name=":10"/><ref>{{cite web | url=https://www.thetennisgazette.com/news/jannik-sinner-breaks-38-year-record-after-defeating-taylor-fritz-to-win-the-atp-finals/ | title=Jannik Sinner breaks 38-year record after defeating Taylor Fritz to win the ATP Finals | date=17 November 2024 }}</ref> Godinu je završio obranom naslova na [[Davis Cup]]u.<ref>{{Cite news |last=Hansen |first=James |title=Italy retains Davis Cup after Jannik Sinner and Matteo Berrettini down the Netherlands |url=https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |access-date=24 November 2024 |work=The New York Times |date=24 November 2024 |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=24 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241124185926/https://www.nytimes.com/athletic/5944011/2024/11/24/italy-davis-cup-win-netherlands/ |url-status=live }}</ref> Sinner je [[2024.]] godinu završio bez ijednog poraza u kojem nije osvojio nijedan set, postavši tek drugi tenisač u historiji, nakon [[Roger Federer|Rogera Federera]] [[2005.]] godine, kojemu je to uspjelo.<ref>{{Cite web |date=24 November 2024 |title=Jannik Sinner: Italy's 'special one' completes stellar year at Davis Cup |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |access-date=28 November 2024 |website=BBC Sport |language=en-GB |archive-date=25 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241125131721/https://www.bbc.com/sport/tennis/articles/c4gpyv3z8wno |url-status=live }}</ref> === Novi Grand Slam naslovi i suspenzija (2025.) === Kao branitelj naslova, Sinner je imao relativno jednostavan put do finala [[Australian Open]]a na početku [[2025.]] godine;<ref>{{cite news |title=Sinner ousts Giron to reach Aussie 4th round |url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/43462672/defending-australian-open-champ-jannik-sinner-back-4th-round |access-date=20 January 2025 |work=ESPN.com |date=18 January 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Jannik Sinner survives Tristan Schoolkate in Melbourne |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-schoolkate-australian-open-2025-thursday |access-date=20 January 2025 |work=ATP Tour |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=McGowan |first1=Marc |title=Heartbreak for de Minaur as he exits Open after straight-sets loss to Sinner |url=https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |access-date=23 January 2025 |work=The Age |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=22 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122151059/https://www.theage.com.au/sport/tennis/heartbreak-for-de-minaur-as-he-exits-open-after-straight-set-loss-to-sinner-20250120-p5l5sk.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Jannik Sinner beats Ben Shelton to reach second Australian Open final in a row |url=https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |access-date=24 January 2025 |work=The Athletic |date=22 January 2025 |language=en |archive-date=24 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124120831/https://www.nytimes.com/athletic/6085718/2025/01/24/jannik-sinner-australian-open-semifinal-result-analysis-ben-shelton/ |url-status=live |url-access=registration }}</ref> u finalu je s 3:0 u setovima pobijedio [[Alexander Zverev|Alexandera Zvereva]] i tako uspješno obranio naslov u [[Melbourne]]u.<ref>{{Cite web |date=26 January 2025 |title=Sinner rolls to 2nd straight Australian Open title |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/43569550/jannik-sinner-wins-australian-open-second-straight-year |access-date=26 January 2025 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> U veljači je započela njegova tromjesečna suspenzija nakon nagodbe sa [[Svjetska antidopinška agencija|Svjetskom antidopinškom agencijom]],<ref>{{cite web|url=https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|title=WADA to appeal Jannik Sinner doping verdict, seeks suspension|date=28 September 2024|publisher=ESPN|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928144419/https://www.espn.co.uk/tennis/story/_/id/41487305/wada-appeal-jannik-sinner-doping-verdict-seek-suspension|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|title=Sinner 'surprised' as Wada launches doping appeal|date=28 September 2024|work=BBC Sport|access-date=28 September 2024|archive-date=28 September 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240928145241/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c4gr8433527o|url-status=live}}</ref> koja je ponovo postala vruća tema u svijetu tenisa te je potakla velik broj aktualnih i bivših tenisača da komentiraju situaciju.<ref>{{cite news |url=https://www.skysports.com/tennis/news/12110/13311621/jannik-sinner-doping-case-novak-djokovic-says-majority-of-players-dont-feel-process-is-fair |title=Jannik Sinner doping case: Novak Djokovic says majority of players don't feel process is fair |work=Sky Sports |date=17 February 2024}}</ref><ref>{{cite news |last=Harris |first=Rob |title=Jannik Sinner: Lawyer for world tennis number one hits back at 'unfair' criticism of doping case settlement |url=https://news.sky.com/story/jannik-sinner-lawyer-for-world-tennis-number-one-hits-back-at-unfair-criticism-of-doping-case-settlement-13312159 |work=[[Sky News]] |date=18 February 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=How Jannik Sinner's doping case and WADA agreement rocked the anti-doping world |url=https://www.nytimes.com/athletic/6149390/2025/02/24/jannik-sinner-wada-deal-doping-ban/ |work=The New York Times |date=24 February 2025}}</ref> Jedna od izraženijih kritika na račun Sinnera bio je izgledno vrlo pogodan trenutak njegove suspenzije, s obzirom da tromjesečni period nije obuhvatio nijedan [[Grand Slam]], odnosno samo nekoliko Masters 1000 turnira, s tim da je Sinner svejedno dobio priliku zaigrati na "pripremnim" turnirima za zemljani Grand Slam. Njegov povratnički turnir bio je [[Italian Open]] u [[Rim]]u, gdje je došao do finala, prvi Talijan kojemu je to uspjelo od [[Adriano Panatta|Adriana Panatte]] [[1978.]] godine. Bio je to Sinnerov tek drugi finale na zemlji, prvi nakon srpnja [[2022.]] godine. U finalu je izgubio 0:2 od [[Carlos Alcaraz|Carlosa Alcaraza]].<ref>{{cite news |title=Alcaraz ends Sinner's streak to win Italian Open |date=18 May 2025 |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c5y6g49le80o |work=BBC Sport}}</ref> Na [[Roland-Garros]]u je imao iznimno uspješan turnir te je do finala došao bez izgubljenog seta, pri čemu je u polufinalu pobijedio [[Novak Đoković|Novaka Đokovića]].<ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros SF: Novak Djokovic vs Jannik Sinner Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250606-M-Roland_Garros-SF-Novak_Djokovic-Jannik_Sinner.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> U finalu ga je čekao novi ogled s Alcarazom. Sinner je počeo snažno i poveo 2:0 u setovima, ali Alcaraz se vratio i izjednačio na 2:2. U petom su setu ušli u treći tie-break, a Sinner je, iako je tijekom meča imao čak tri meč lopte, izgubio u super tie-breaku 2:10, čime je Alcaraz osvojio naslov. Meč je trajao ukupno 5 sati i 29 minuta te je postao najduži finalni meč u historiji [[Roland-Garros]]a.<ref>{{Cite web |title=Carlos Alcaraz and Jannik Sinner played the match of the decade, and maybe the century, at Roland Garros |url=https://www.tennis.com/news/articles/carlos-alcaraz-jannik-sinner-french-open-final-match-of-the-decade |access-date=16 June 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=2025 Roland Garros F: Jannik Sinner vs Carlos Alcaraz Detailed Stats |url=https://www.tennisabstract.com/charting/20250608-M-Roland_Garros-F-Jannik_Sinner-Carlos_Alcaraz.html |access-date=16 June 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref> Pet tjedana kasnije, njih su dvojica igrali novo [[Grand Slam]] finale, ovoga puta na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]]. Sinner je pobijedio na [[london]]skoj travi te je tako postao prvi Talijan u historiji s naslovom na Wimbledonu.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/2025/jul/13/jannik-sinner-roars-carlos-alcaraz-first-wimbledon-final-win-tennis|title=Jannik Sinner roars back to beat Carlos Alcaraz for first Wimbledon final win|first=Tumaini|last=Carayol|work=The Guardian |date=13 July 2025}}</ref> Bio je ovo njihov ukupno drugi susret na tom turniru, nakon četvrtfinala [[2022.]] godine, te Sinnerova druga pobjeda. [[File:P20250907DT-0948 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|left|320px|Sinner tijekom finala [[US Open 2025.|US Opena 2025.]] godine.]] Nakon što je zbog zgusnutog rasporeda otkazao [[Washington Open|Washington]] i [[National Bank Open|Toronto]],<ref>{{Cite web |title=Jannik Sinner, Novak Djokovic withdraw from Toronto {{!}} ATP Tour {{!}} Tennis |url=http://www.atptour.com/en/news/djokovic-toronto-2025-withdrawal |access-date=1 October 2025 |website=ATP Tour |language=en}}</ref> Sinner je došao do finala na [[Cincinnati Open]]u, gdje ga je ponovo čekao Alcaraz. Sinner je predao meč prije kraja prvog seta zbog bolesti pri rezultatu 0:5 za Alcaraza.<ref>{{Cite news |last=Carayol |first=Tumaini |date=18 August 2025 |title=Sinner illness gives Alcaraz Cincinnati Open title and Swiatek takes women's crown |url=https://www.theguardian.com/sport/2025/aug/18/carlos-alcaraz-wins-cincinnati-open-as-sinner-retires-from-final-with-illness |access-date=1 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> Alcaraz ga je ponovo pobijedio i to u finalu [[US Open]]a,<ref>{{Cite web |date=8 September 2025 |title=Carlos Alcaraz dethrones Jannik Sinner to underline undeniable truth in US Open final |url=https://www.independent.co.uk/sport/tennis/carlos-alcaraz-jannik-sinner-us-open-final-result-b2821925.html |access-date=1 October 2025 |website=The Independent |language=en}}</ref> što je bilo njihovo treće uzastopno finale na nekom [[Grand Slam]]u i Španjolčeva druga pobjeda; time su njih dvojica završili sezonu s po dva Grand Slama svaki. Sinner je također postao najmlađi te ukupno treći tenisač, uz [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića, koji je igrao sva četiri Grand Slam finala u jednoj godini.<ref name=":4">{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner has now reached the final at all four Grand Slams and the ATP Finals this year |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-youngest-man-ever-to-reach-final-of-all-four-grand-slams-and-atp-finals-in-same-season-federer-djokovic |access-date=14 December 2025 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> Nakon što je u finalu [[China Open]]a pobijedio [[Learner Tien|Learnera Tiena]] i osvojio novi naslov,<ref>{{Cite web |date=1 October 2025 |title='Normal' Sinner thrashes Tien in Beijing for 21st title |url=https://www.france24.com/en/live-news/20251001-sinner-thrashes-tien-to-win-china-open-for-21st-title |access-date=1 October 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref> morao je predati meč trećeg kola u [[Shanghai Masters|Šangaju]] protiv [[Tallon Griekspoor|Tallona Griekspoora]] zbog snažnih grčeva, čime je završio njegov pohod ka obrani naslova.<ref>{{cite web |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-retires-with-cramps-at-shanghai-masters-against-tallon-griekspoor |title=Jannik Sinner retires with cramps at Shanghai Masters against Tallon Griekspoor |website=Tennis.com |date=5 October 2025 |access-date=6 October 2025}}</ref> U [[Vienna Open|Beču]] je osvojio svoj četvrti naslov u godini, pobijedivši Zvereva,<ref>{{Cite web |date=26 October 2025 |title=Zverev beaten, Sinner wins Vienna tournament |url=https://en.ilsole24ore.com/art/zverev-beats-sinner-to-win-vienna-tournament-AHH1dfMD |access-date=26 October 2025 |website=Il Sole 24 ORE |language=en}}</ref> a što je onda povezao i s naslovom u [[Rolex Paris Masters|Pariz]]u, gdje je pobijedio [[Felix Auger-Aliassime|Felixa Augera-Aliassimea]]. Sinner je osvojio turnir bez izgubljenog seta te je postao prvi Talijan s naslovom na pariškom Mastersu. Sinner je sezonu završio snažno obranom naslova na [[ATP Finals]]ima, gdje je pobijedio Alcaraza. Sinner je završio turnir bez izgubljenog seta drugu godinu za redom, a na cijelom je turniru protivniku prepustio samo jedan break. === Borba za prvo mjesto (2026. – ''danas'') === Godinu [[2026.]] započeo je na [[Australian Open]]u, gdje je došao kao dvostruki branitelj naslova. Imao je relativno jednostavan put do polufinala, gdje ga je u pet setova pobijedio [[Novak Đoković]].<ref name=":5">{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |date=2026-02-01 |title=Novak Djokovic stuns Jannik Sinner to reach Australian Open final against Carlos Alcaraz |url=https://www.nytimes.com/athletic/7008360/2026/01/30/jannik-sinner-novak-djokovic-australian-open-result-analysis/ |access-date=2026-02-03 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> Nakon toga je igrao na turniru u [[Qatar ExxonMobil Open|Dohi]], gdje je iznenađujuće ispao u četvrtfinalu od [[Jakub Menšík|Jakuba Menšíka]]. Međutim, Sinner se vratio pobjedničkom nizu u [[Indian Wells]]u, gdje je u finalu pobijedio [[Danil Medvedev|Danila Medvedeva]] i osvojio svoj prvi naslov na tom turniru.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-atp-masters-1000-hard-court-titles|title=Sinner joins Federer & Djokovic in hard-court history books|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Na putu do naslova nije izgubio nijedan set, postavši tako prvi tenisač u historiji koji je osvojio dva uzastopna Masters 1000 naslova bez izgubljenog seta.<ref name="IW26">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-medvedev-indian-wells-2026-final|title=Sinner completes perfect run, wins Indian Wells|publisher=ATPTour|accessdate=14 March 2026}}</ref> Isti je pothvat ponovio i u [[Miami Open|Miamiju]], gdje je u finalu pobijedio [[Jiří Lehečka|Jiříja Lehečku]], postavši tako prvi tenisač koji je osvojio [[Sunshine Double]] bez ijednog izgubljenog seta,<ref>{{Cite web |last=Tennis.com |title=Jannik Sinner becomes first tennis player ever to win Sunshine Double without losing a set |url=https://www.tennis.com/news/articles/jannik-sinner-becomes-first-tennis-player-ever-to-win-sunshine-double-without-losing-a-set-indian-wells-miami |access-date=2026-03-30 |website=Tennis.com |language=en}}</ref> odnosno prvi koji je osvojio tri uzastopna Masters 1000 turnira bez izgubljenog seta. Uspjeh je nastavio i na zemljanim Mastersima, osvojivši [[Monte Carlo Masters|Monte Carlo]] pobjedom nad [[Carlos Alcaraz|Carlosom Alcarazom]].<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-monte-carlo-2026-return-to-world-no-1|title=Jannik Sinner to return to World No. 1 Monday|publisher=ATPTour|accessdate=12 April 2026}}</ref> Tom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste ispred Alcaraza, te je postao tek treći tenisač koji je osvojio četiri Masters 1000 turnira za redom (nakon [[Roger Federer|Federera]] i Đokovića), odnosno prvi nakon Đokovića [[2015.]] godine koji je osvojio prva tri Masters 1000 turnira u kalendarskoj godini. == Rivalstva == === Carlos Alcaraz === {{main|Rivalstvo Alcaraza i Sinnera}} Jannik Sinner i [[Carlos Alcaraz]] dosad su međusobno igrali 17 puta na ATP Touru, pri čemu Alcaraz vodi u ukupnim pobjedama 7:10.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |title=Jannik Sinner VS Carlos Alcaraz {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |title=Closing Power: Alcaraz Fights off Sinner in Five for First French Open Final |date=7 June 2024 |access-date=7 June 2024 |archive-date=19 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240719023057/https://www.tennisnow.com/News/2024/June/Closing-Power-Alcaraz-Fights-off-Sinner-in-Five-f.aspx |url-status=live}}</ref> Komentatori su njihovo rivalstvo opisali kao "potencijalno definirajuće za cijelu jednu eru".<ref>{{cite web |last1=Klosok |first1=Aleks |title=Friendly rivals Jannik Sinner and Carlos Alcaraz look set to dominate men's tennis. Is it time to call them the 'Big Two?' |url=https://edition.cnn.com/2024/11/12/sport/jannik-sinner-carlos-alcaraz-atp-finals-spt-intl/index.html |website=CNN |access-date=6 September 2025 |language=en |date=12 November 2024}}</ref> Prije [[2025.]] godine, njih su dvojica već igrali nekoliko velikih mečeva, uključujući polufinale [[Roland-Garros]]a [[2024.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2022.]] godine (pobjeda Alcaraza u pet setova) i polufinale [[Miami Open]]a [[2023.]] godine (pobjeda Sinnera). Tijekom [[2024.]] godine igrali su tri puta, pri čemu je Alcaraz pobijedio sva tri puta. Tijekom [[2025.]] godine, prvi su se put susreli na [[Italian Open]]u, gdje je Alcaraz slavio 2:0 u finalu. Nakon toga je uslijedila serija od tri uzastopna [[Grand Slam]] finala, pri čemu je Sinner slavio na [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], a Alcaraz na [[Roland-Garros]]u i [[US Open]]u. Na [[ATP Finals]]ima, Sinner je pobijedio u dva seta i tako obranio naslov. Tijekom [[2026.]] godine, Sinner je slavio u finalu [[Monte Carlo Masters]]a, kojom se pobjedom vratio na prvo mjesto ATP liste. {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Alcaraz |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |2 |'''4''' |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''1''' |0 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |2 |'''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |1 |1 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Alcaraz">{{cite web |title=Carlos Alcaraz vs Jannik Sinner |url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/carlos-alcaraz-vs-jannik-sinner/a0e2/s0ag |access-date=4 June 2024 |publisher=[[Association of Tennis Professionals]]}}</ref> |7 |'''10''' |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Alcaraz |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] |{{flagicon|FRA}} [[Rolex Paris Masters]] |ATP 1000 |Tvrda (d) |Drugo kolo |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(1)|7|5|-}} |align=center| 2:08 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Osmina finala |'''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-|6|7|(8)|6|3|-}} |align=center| 3:35 |align=center| '''1''' |align=center| 1 |- |align=center| 3. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|HRV}} [[Croatia Open Umag]] |ATP 250 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(5)|6|1|-|6|1|-}} |align=center| 2:26 |align=center| '''2''' |align=center| 1 |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Četvrtfinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(7)|6|7|(0)|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 5:15 |align=center| 2 |align=center| '''2''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:52 |align=center| 2 |align=center| '''3''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|6|7|(4)|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 3:02 |align=center| '''3''' |align=center| 3 |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Polufinale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|1|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''4''' |align=center| 3 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|1|6|-|6|3|-|6|2|-}} |align=center| 2:05 |align=center| 4 |align=center| '''4''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |Polufinale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|2|6|-|6|3|-|3|6|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 4:09 |align=center| 4 |align=center| '''5''' |-style="background:#d4f1c5;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] |{{flagicon|KIN}} [[China Open]] |ATP 500 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|7|(6)|6|4|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:21 |align=center| 4 |align=center| '''6''' |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[Internazionali BNL d'Italia]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|1|-|}} |align=center| 1:43 |align=center| 4 |align=center| '''7''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] |Grand Slam |Zemlja |[[Finale Roland-Garrosa 2025. – muški singlovi|Finale]] |'''Alcaraz''' |{{nowrap|4:6, 6:7{{sup|(4:7)}}, 6:4, 7:6{{sup|(7:3)}}, 7:6{{sup|(10:2)}}}} |align=center| '''5:29''' |align=center| 4 |align=center| '''8''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] |Grand Slam |Trava |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|4|6|-|6|4|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''5''' |align=center| 8 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[Cincinnati Open]] |ATP 1000 |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{nowrap|5:0 pred.}} |align=center| 0:23 |align=center| 5 |align=center| '''9''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 15. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|SAD}} [[US Open]] |Grand Slam |Tvrda |Finale |'''Alcaraz''' |{{tennis score|6|2|-|3|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:42 |align=center| 5 |align=center| '''10''' |-style="background:#ffc;" |align=center| 16. |align=center| [[2025.]] |{{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] |ATP Finals |Tvrda (d) |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|7|5|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''6''' |align=center| 10 |-style="background:#e9e9e9;" |align=center| 17. |align=center| [[2026.]] |{{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] |ATP 1000 |Zemlja |Finale |'''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(5)|6|3|-}} |align=center| 2:15 |align=center| '''7''' |align=center| 10 |} === Danil Medvedev === Jannik Sinner i [[Danil Medvedev]] dosad su se susreli 16 puta, pri čemu Sinner vodi u međusobnim susretima 9:7.<ref name="Medvedev">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-daniil-medvedev/s0ag/mm58 |title=Jannik Sinner VS Daniil Medvedev {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Izvorno je ovo rivalstvo bilo prilično jednostrano, s obzirom na to da je Medvedev pobijedio u prvih šest međusobnih ogleda. Sinner je prekinuo Medvedevljev niz [[2023.]] godine te je u konačnici uspio izjednačiti seriju na 7:7. Od [[2023.]] godine, Medvedev je pobijedio samo jednom. Među značajnijim mečevima koje su igrali su finale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u pet setova nakon što je Medvedev imao 2:0 u setovima), četvrtfinale [[Wimbledon (tenis)|Wimbledona]] [[2024.]] godine (pobjeda Medvedeva u pet setova), četvrtfinale [[US Open]]a [[2024.]] (pobjeda Sinnera u četiri seta) i finale [[BNP Paribas Open|Indian Wells Mastersa]] [[2026.]] godine (pobjeda Sinnera).<ref>{{Cite web |last=Trollope |first=Matt |date=10 July 2024 |title=Medvedev the tactician snaps Sinner's streaks |url=https://ausopen.com/articles/news/medvedev-tactician-snaps-sinners-streaks |access-date=17 July 2024 |website=ausopen.com |language=en}}</ref> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Medvedev |-style="background:#f3e6d7;" |{{nowrap|[[Grand Slam]]}} |'''2''' |1 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |'''2''' |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |'''3''' |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |2 |2 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |'''2''' |- |'''Ukupno'''<ref name="Medvedev"/> |'''9''' |7 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Medvedev |- |align=center| 1. |align=center| [[2020.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Drugo kolo | '''Medvedev''' |{{tennis score|1|6|-|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:20 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- |align=center| 2. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|FRA}} [[Open 13|Marseille Open]] | ATP 250 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|2|-|6|4|-}} |align=center| 1:15 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 3. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|0|-|6|7|(5)|7|6|(8)}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 4. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:31 |align=center| 0 |align=center| '''4''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|NIZ}} [[ABN AMRO Open|Rotterdam Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|5|7|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 2:29 |align=center| 0 |align=center| '''5''' |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Medvedev''' |{{tennis score|7|5|-|6|3|-}} |align=center| 1:35 |align=center| 0 |align=center| '''6''' |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 7. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|KIN}} [[China Open]] | ATP 500 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(2)|7|6|(2)}} |align=center| 2:02 |align=center| '''1''' |align=center| 6 |- style="background:#d4f1c5;" |align=center| 8. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|AUT}} [[Vienna Open]] | ATP 500 | Tvrda (d) | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|4|6|-|6|3|-}} |align=center| 3:04 |align=center| '''2''' |align=center| 6 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 9. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|7|(4)|6|1|-}} |align=center| 2:29 |align=center| '''3''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|3|6|-|3|6|-|6|4|-|6|4|-|6|3|-}} |align=center| 3:44 |align=center| '''4''' |align=center| 6 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 11. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[Miami Open]] | Masters 1000 | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-}} |align=center| 1:10 |align=center| '''5''' |align=center| 6 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 12. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Medvedev''' |{{tennis score|6|7|(7)|6|4|-|7|6|(4)|2|6|-|6|3|-}} |align=center| '''4:00''' |align=center| 5 |align=center| '''7''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 13. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|SAD}} [[US Open]] | Grand Slam | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|1|6|-|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 2:39 |align=center| '''6''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 14. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Četvrtfinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|4|-}} |align=center| 1:25 |align=center| '''7''' |align=center| 7 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 15. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:14 |align=center| '''8''' |align=center| 7 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 16. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|SAD}} [[BNP Paribas Open|Indian Wells Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(6)|7|6|(4)}} |align=center| 1:56 |align=center| '''9''' |align=center| 7 |} === Novak Đoković === Jannik Sinner i [[Novak Đoković]] do sada su igrali 11 puta, a Sinner vodi u međusobnim dvobojima 6:5.<ref name="Đoković">{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/players/atp-head-2-head/jannik-sinner-vs-novak-djokovic/s0ag/d643 |title=Jannik Sinner VS Novak Djokovic {{!}} Head 2 Head |website=ATP Tour |access-date=6 June 2025 }}</ref> Njihov prvi susret odigrao se na [[Monte Carlo Masters]]u [[2021.]] godine. Đoković je pobijedio u prva tri susreta prije nego je Sinner upisao prvu pobjedu na [[ATP Finals]]ima [[2023.]] godine. Njih su dvojica igrali nekoliko značajnih mečeva, među kojima su finale [[ATP Finals]]a [[2023.]] godine (pobjeda Đokovića),<ref>{{Cite web |date=19 November 2023 |title=ATP Finals 2023 results: Novak Djokovic beats Jannik Sinner to win title |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/67468494 |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport}}</ref> polufinale [[Australian Open]]a [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u četiri seta)<ref>{{Cite web |last=Briggs |first=Simon |date=26 January 2024 |title=Novak Djokovic loses first Australian Open match since 2018 to brilliant Jannik Sinner |url=https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |access-date=16 October 2024 |website=The Telegraph |archive-date=23 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241123221016/https://www.telegraph.co.uk/tennis/2024/01/26/novak-djokovic-australian-open-win-jannik-sinner-final/ |url-status=live }}</ref> te finale [[Rolex Shanghai Masters|Šangaja]] [[2024.]] godine (pobjeda Sinnera u dva seta).<ref>{{Cite web |last=Jurejko |first=Jonathan |date=13 October 2024 |title=Djokovic denied 100th title as Sinner wins in Shanghai |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |access-date=16 October 2024 |website=BBC Sport |archive-date=30 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130075719/https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/articles/c8j72gx3kp1o |url-status=live }}</ref> Tijekom [[2025.]] godine igrali su dva uzastopna polufinala na [[Roland-Garros]]u i [[Wimbledon (tenis)|Wimbledonu]], u oba koje je pobijedio Sinner.<ref>{{cite web |last1=Mathews |first1=Max |title=French Open men's semifinals — Recap |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/french-open-2025-live-updates-semifinals-scores-results/JZNuvMaxmtWB/ |publisher=The Athletic |access-date=6 June 2025 |date=6 June 2025}}</ref> Početkom [[2026.]] godine, Đoković je pobijedio Sinnera u polufinalu [[Australian Open]]a.<ref name=":5" /> {| class="wikitable" align="right" style="text-align:center; width: 15em;" !Kategorija !Sinner !Đoković |-style="background:#f3e6d7;" |[[Grand Slam]] |3 |3 |-style="background:#ffffcc;" |[[ATP Finals]] |1 |1 |-style="background:#e9e9e9;" |[[ATP Masters 1000 turniri|ATP 1000]] |1 |1 |-style="background:#d4f1c5;" |[[ATP 500 turniri|ATP 500]] |0 |0 |- |[[ATP 250 turniri|ATP 250]] |0 |0 |- style="background:#ECF2FF;" |{{nowrap|[[Davis Cup]]}} |'''1''' |0 |- |'''Ukupno'''<ref name="Đoković"/> |'''6''' |5 |} ;Pregled međusobnih mečeva {|class="sortable wikitable" style="font-size:90%;" !Br. !Godina !Turnir !Kategorija !Podloga !Faza !Pobjednik !class="unsortable"|Rezultat !Trajanje !class="unsortable"|Sinner !class="unsortable"|Đoković |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 1. |align=center| [[2021.]] | {{flagicon|MNK}} [[Monte Carlo Masters]] | Masters 1000 | Zemlja | Drugo kolo | '''Đoković''' |{{tennis score|6|4|-|6|2|-}} |align=center| 1:34 |align=center| 0 |align=center| '''1''' |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 2. |align=center| [[2022.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Četvrtfinale | '''Đoković''' |{{tennis score|5|7|-|2|6|-|6|3|-|6|2|-|6|2|-}} |align=center| 3:35 |align=center| 0 |align=center| '''2''' |-style="background:#f3e6d7;" |align=center| 3. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|4|-|7|6|(4)}} |align=center| 2:47 |align=center| 0 |align=center| '''3''' |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 4. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Grupna faza | '''Sinner''' |{{tennis score|7|5|-|6|7|(5)|7|6|(2)}} |align=center| 3:09 |align=center| '''1''' |align=center| 3 |- style="background:#ffffcc;" |align=center| 5. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ITA}} [[ATP Finals]] | ATP Finals | Tvrda (d) | Finale | '''Đoković''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-}} |align=center| 1:43 |align=center| 1 |align=center| '''4''' |- style="background:#ECF2FF;" |align=center| 6. |align=center| [[2023.]] | {{flagicon|ŠPA}} [[Davis Cup]] | Davis Cup | Tvrda (d) | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|2|-|2|6|-|7|5|-}} |align=center| 2:32 |align=center| '''2''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 7. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|1|-|6|2|-|6|7|(6)|6|3|-}} |align=center| 3:22 |align=center| '''3''' |align=center| 4 |- style="background:#e9e9e9;" |align=center| 8. |align=center| [[2024.]] | {{flagicon|KIN}} [[Shanghai Masters]] | Masters 1000 | Tvrda | Finale | '''Sinner''' |{{tennis score|7|6|(4)|6|3|-}} |align=center| 1:37 |align=center| '''4''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 9. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|FRA}} [[Roland-Garros]] | Grand Slam | Zemlja | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|4|-|7|5|-|7|6|(3)}} |align=center| 3:16 |align=center| '''5''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 10. |align=center| [[2025.]] | {{flagicon|UK}} [[Wimbledon (tenis)|Wimbledon]] | Grand Slam | Trava | Polufinale | '''Sinner''' |{{tennis score|6|3|-|6|3|-|6|4|-}} |align=center| 1:55 |align=center| '''6''' |align=center| 4 |- style="background:#f3e6d7;" |align=center| 11. |align=center| [[2026.]] | {{flagicon|AUS}} [[Australian Open]] | Grand Slam | Tvrda | Polufinale | '''Đoković''' |{{tennis score|3|6|-|6|3|-|4|6|-|6|4|-|6|4|-}} |align=center| '''4:09''' |align=center| 6 |align=center| '''5''' |} == Stil igre == [[File:P20250907DT-0873 President Donald Trump attends the U.S. Open Men’s Championship.jpg|thumb|320px|Sinnerov dvoručni bekend često se ističe kao njegovo najjače oružje.]] Sinner je agresivni igrač s osnovne crte te je jedan od najsnažnijih udarača na Touru. Njegov je najjači udarac dvoručni bekend, koji ima više topspina u odnosu na bilo kojeg drugog igrača na Touru, dosežući 1858 okretaja u minuti uz petu prosječnu brzinu, koja iznosi 111.2 km/h.<ref>{{cite web|url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|title=Wrecking Ball: Sinner Has The Heaviest Backhand Of Them All|author=Craig O'Shannessy|date=30 April 2020|website=atptour.com|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230417075737/https://www.atptour.com/en/news/sinner-infosys-beyond-the-numbers-april-2020|archive-date=17 April 2023}}</ref> Zbog mirnoće na terenu te sveobuhvatnog kretanja, Sinner je često uspoređivan s [[Roger Federer|Rogerom Federerom]].<ref name="times"/><ref name="forbes"/><ref name="roland-garros"/> Sam Federer pohvalio je balans u Sinnerovoj igri, ističući da mu se sviđa što Sinnerovi bekend i forhend imaju gotovo istu brznu.<ref name="tv6"/> Bivši najbolji junior svijete i trener [[Claudio Pistolesi]] pohvalio je Sinnerovo lateralno kretanje, pripisujući to njegovom iskustvu sa [[skijanje]]m.<ref name="piatti-feature">{{cite web |last=Buddell |first=James |title=Sinner: 'I Want That Feeling More And More' |url=https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |website=ATP Tour |access-date=15 November 2020 |date=20 March 2020 |archive-date=10 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610225211/https://www.atptour.com/en/news/sinner-piatti-feature-2020 |url-status=live }}</ref> U tom je kontekstu uspoređivan s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]], koji je također istaknuo kako je iskustvo koje ima u skijanju pomoglo u razvijanju njegovih teniskih vještina.<ref>{{cite web |last=Boyden |first=Alex |title=How skiing will benefit Jannik Sinner as it did for Djokovic. Hoping to reach Berrettini's heights… |url=https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |website=Tennis Tonic |access-date=15 November 2020 |date=4 November 2019 |archive-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211107074121/https://tennistonic.com/tennis-news/129194/how-skiing-will-benefit-jannik-sinner-as-it-did-for-djokovic-hoping-to-reach-berrettinis-heights/ |url-status=live }}</ref> Sinner igra s kontaktnim lećama te je izjavio da bez njih uopće ne bi mogao vidjeti lopticu.<ref name=":7">{{Cite web |title=Jannik Sinner defeats Grigor Dimitrov in Miami final |url=http://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |access-date=7 June 2024 |website=ATP Tour |language=en |archive-date=31 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240331215954/https://www.atptour.com/en/news/sinner-dimitrov-miami-2024-final |url-status=live }}</ref> == Treneri i stožer == Kada se Sinner s 13 godina posvetio tenisu trenirao ga je [[Riccardo Piatti]], koji je ranije surađivao s [[Novak Đoković|Novakom Đokovićem]] i [[Miloš Raonić|Milošom Raonićem]].<ref name=roland-garros/> Istovremeno je počeo raditi i s Andreom Volpinijem i Massimom Sartorijem, potonji koji je bio dugogodišnji trener [[Andreas Seppi|Andreasa Seppija]].<ref>{{cite web |title=Jannik Sinner: "I wanted to give a present for my coach's birthday" |url=https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |website=Ubi Tennis |access-date=15 November 2020 |date=9 November 2019 |archive-date=17 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201117024238/https://www.ubitennis.net/2019/11/jannik-sinner-wanted-give-present-coachs-birthday/ |url-status=live }}</ref> Kako je napredovao, Piatti mu je bio prvi trener, a Volpini mu je pomagao kao drugi trener. U njegovom su timu tada bili i fizioterapeut Claudio Zimaglia te kondicijski trener Dalibor Širola.<ref name=spotlight/> U veljači [[2022.]] godine završio je svoju dugogodišnju suradnju s Piattijem te je započeo raditi sa [[Simone Vagnozzi|Simoneom Vagnozzijem]], bivšim trenerom [[Marco Cecchinato|Marca Cecchinata]], novim kondicijskim trenerom Umbertom Ferrarom i novim fizioterapeutom.<ref name=":1"/><ref>{{Cite news |last=Futterman |first=Matthew |title=Jannik Sinner has been biding his time. Is that time now? |url=https://www.nytimes.com/athletic/5229590/2024/01/26/jannik-sinner-australian-open-final/ |access-date=27 June 2024 |work=The New York Times |date=28 January 2024 |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{cite web |title=Jannik Sinner Hires New Coach Simone Vagnozzi, Pays Tribute To Riccardo Piatti |url=http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |website=oncuesports.com |date=17 February 2022 |access-date=18 February 2022 |archive-date=18 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220218124108/http://oncuesports.com/2022/02/17/jannik-sinner-hires-new-coach-simone-vagnozzi-pays-tribute-to-riccardo-piatti/ |url-status=live }}</ref> U srpnju iste godine, trener [[Darren Cahill]] službeno se pridružio Sinnerovom timu.<ref>{{Cite web|url=https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|title=Darren Cahill Will Join Jannik Sinner's Team Full-Time|website=tennisnow.com|access-date=9 May 2023|archive-date=3 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203052334/https://www.tennisnow.com/Blogs/NET-POSTS/July-2022/Darren-Cahill-Will-Join-Jannik-Sinner-s-Team-Full.aspx|url-status=live}}</ref> Za razliku od drugih profesionalnih tenisača, Sinner nema mentalnog trenera već koristi posebnu talijansku metodu za mentalni trening koja je razvijena za vozače [[Formula 1|Formule 1]].<ref>{{Cite web |last=Jhoty |first=Ben |date=29 January 2024 |title=How Jannik Sinner Rebuilt His Body To Get In Grand Slam Shape |url=https://menshealth.com.au/how-jannik-sinner-overhauled-his-mind-and-body-to-get-in-grand-slam-shape/ |access-date=27 June 2024 |website=Men's Health Magazine Australia |language=en-AU}}</ref> Početkom [[2023.]] godine Giacomo Naldi postao je njegov osobni fizioterapeut.<ref>{{Cite web |date=3 February 2023 |title=Lascia la Virtus e va a lavorare con Sinner, la scelta del fisioterapista Naldi |url=https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |access-date=4 July 2024 |website=la Repubblica |language=it |archive-date=13 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913114118/https://bologna.repubblica.it/sport/2023/02/03/news/ladcia_la_virtus_e_va_a_lavorare_con_sinner_la_scelta_del_fisioterapista_naldi-386236177/ |url-status=live }}</ref> U rujnu [[2024.]] godine, nakon afere s dopingom, otpustio je Ferraru i Naldija te doveo Đokovićevog bivšeg kondicijskog trenera Marca Panichija i fizioterapeuta Ulisesa Badija. Također surađuje i s [[osteopatija|osteopatom]] Andreom Cipollom.<ref>{{Cite web |date=16 September 2024 |title=US Open champion Jannik Sinner introduces 2 new trainers after firing staff members for doping case |url=https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |access-date=19 September 2024 |website=AP News |language=en |archive-date=19 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919113154/https://apnews.com/article/jannik-sinner-trainers-doping-4c0cd3247a9cc209e6a794ca67ec0c57 |url-status=live }}</ref> Dana [[23. srpnja]] [[2025.]] godine Sinner je objavio kako se Ferrara vratio u njegov tim kao kondicijski trener.<ref>{{Cite web |last=Gheorghe |first=Andreea |date=23 July 2025 |title=Jannik Sinner reappoints trainer he sacked amid doping row |url=https://www.cityam.com/jannik-sinner-reappoints-trainer-he-sacked-after-positive-doping-test/ |access-date=24 July 2025 |website=City AM |language=en-GB}}</ref> Sinnerov otac, koji je kuhar po struci, kuha za tim na velikim natjecanjima.<ref>{{Cite web |last=Ciotti |first=Lorenzo |date=12 April 2023 |title=Jannik Sinner: "My father joins the staff as a cook" |url=https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |access-date=27 August 2024 |website=Tennis World USA |language=en |archive-date=27 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240827095214/https://www.tennisworldusa.org/tennis/news/Tennis_Interviews/131008/jannik-sinner-my-father-joins-the-staff-as-a-cook-/ |url-status=live }}</ref> == Statistike == == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{Commons category}} * {{#invoke:Official website|main}} * {{ATP}} {{Top 10 tenisera i teniserki|atpsinglovi=y}} {{Broj jedan teniseri}} {{Pobjednici Australian Opena}} {{Pobjednici Wimbledona}} {{Pobjednici US Opena}} {{Pobjednici Davis Cupa}} {{Italijanski sportista godine}} {{Authority control}} {{Životni vijek|2001||Sinner, Jannik}} [[Kategorija:Italijanski teniseri]] [[Kategorija:Pobjednici Australian Opena]] [[Kategorija:Pobjednici Wimbledona]] [[Kategorija:Pobjednici US Opena]] [[Kategorija:ATP brojevi 1]] 5r8ozokvxadqn4bic7ptedevbbj8edk 0 4721433 42586641 42586637 2026-05-01T12:15:05Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586641 wikitext text/x-wiki {{Infokutija košarkaš | ime = Arvydas Sabonis | slika = Arvydas Sabonis.jpg | veličina = 240px | opis = | broj = | pozicija = [[centar (košarka)|centar]] | visina_ft = 7 | visina_in = 4 | visina_napomena = | težina_lb = | težina_footnote = | liga = | momčad = | momčad_link = | datum_rođenja = {{Datum rođenja i dob|1964|12|19|hr=da}} | mjesto_rođenja = {{flagicon|LIT}} [[Kaunas]], [[Litva]]<br>{{small|(tada {{flag|Sovjetski Savez}})}} | datum_smrti = | mjesto_smrti = | nacionalnost = [[Litvanci|Litvanac]] | srednja_škola = | sveučilište = | draft_godina = 1986. | draft_krug = 1. | draft_pick = 24 | draft_momčad = [[Portland Trail Blazers]] | karijera_start = [[1981.]] | karijera_kraj = [[2004.]] | trener_start = | trener_kraj = | godine1 = 1981 – 1989 | momčad1 = {{flagicon|SSSR}} [[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | godine2 = 1989 – 1992 | momčad2 = {{flagicon|ŠPA}} [[CB Valladolid|Fórum Valladolid]] | godine3 = 1992 – 1995 | momčad3 = {{flagicon|ŠPA}} [[Real Madrid Baloncesto|Real Madrid]] | godine4 = 1995 – 2001 | momčad4 = {{flagicon|SAD}} [[Portland Trail Blazers]] | godine5 = 2001 – 2002 | momčad5 = {{flagicon|LIT|1988}} [[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | godine6 = 2002 – 2003 | momčad6 = {{flagicon|SAD}} [[Portland Trail Blazers]] | godine7 = 2003 – 2004 | momčad7 = {{flagicon|LIT|1988}} [[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | godine8 = | momčad8 = | godine9 = | momčad9 = | godine10 = | momčad10 = | godine11 = | momčad11 = | godine12 = | momčad12 = | godine13 = | momčad13 = | godine14 = | momčad14 = | godine15 = | momčad15 = | godine16 = | momčad16 = | godine17 = | momčad17 = | godine18 = | momčad18 = | godine19 = | momčad19 = | godine20 = | momčad20 = | godine21 = | momčad21 = | godine22 = | momčad22 = | godine23 = | momčad23 = | godine24 = | momčad24 = | godine25 = | momčad25 = | godine26 = | momčad26 = | godine27 = | momčad27 = | godine28 = | momčad28 = | godine29 = | momčad29 = | godine30 = | momčad30 = | godine31 = | momčad31 = | godine32 = | momčad32 = | godine33 = | momčad33 = | godine34 = | momčad34 = | godine35 = | momčad35 = | godine36 = | momčad36 = | godine37 = | momčad37 = | godine38 = | momčad38 = | godine39 = | momčad39 = | godine40 = | momčad40 = | sgodine1 = | smomčad1 = | sgodine2 = | smomčad2 = | sgodine3 = | smomčad3 = | sgodine4 = | smomčad4 = | sgodine5 = | smomčad5 = | sgodine6 = | smomčad6 = | sgodine7 = | smomčad7 = | sgodine8 = | smomčad8 = | sgodine9 = | smomčad9 = | sgodine10 = | smomčad10 = | sgodine11 = | smomčad11 = | sgodine12 = | smomčad12 = | sgodine13 = | smomčad13 = | sgodine14 = | smomčad14 = | sgodine15 = | smomčad15 = | sgodine16 = | smomčad16 = | sgodine17 = | smomčad17 = | sgodine18 = | smomčad18 = | sgodine19 = | smomčad19 = | sgodine20 = | smomčad20 = | rgodine1 = 1982 – 1991 | rep1 = {{flagicon|SSSR}} [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Sovjetski Savez]] | rgodine2 = 1991 – 1999 | rep2 = {{flagicon|LIT|1988}} [[Košarkaška reprezentacija Litvanije|Litva]] | rgodine3 = | rep3 = | rgodine4 = | rep4 = | rgodine5 = | rep5 = | uspjesi = * Osvajač [[FIBA Interkontinentalni kup|FIBA Klupskog svjetskog prvenstva]] ([[1986.]]) * Osvajač [[Euroliga|FIBA Europske lige]] ([[1995.]]) * 3× [[Prvenstvo Sovjetskog Saveza u košarci|prvak Sovjetskog Saveza]] ([[1985.]] – [[1987.]]) * 2× [[ACB liga|prvak ACB lige]] ([[1993.]], [[1994.]]) * [[Lietuvos krepšinio lyga|prvak Litve]] ([[2004.]]) * osvajač [[Copa del Rey de Baloncesto|Kupa kralja]] ([[1993.]]) * [[FIBA-inih 50 najvećih igrača (1991.)]] * [[50 najvećih doprinositelja EuroLige]] ([[2008.]]) * 6× [[Euroscar]] ([[1984.]], [[1985.]], [[1988.]], [[1995.]], [[1997.]], [[1999.]]) * 2× [[Mr. Europa]] ([[1985.]], [[1997.]]) * 4× [[Litvanski sportaš godine]] ([[1984.]] – [[1986.]], [[1996.]]) * [[EuroBasket]] MVP ([[EuroBasket 1985.|1985.]]) * 2× [[Euroliga|Igrač godine Eurolige]] ([[1993.]], [[1995.]]) * [[Najbolja momčad novaka NBA lige]] ([[1995.]]) * Umirovljen dres s brojem 11 ([[Kauno Žalgiris|Žalgiris]]) | stat1label = | stat1vrijednost = | stat2label = | stat2vrijednost = | stat3label = | stat3vrijednost = | HOF = | HOF_igrač = arvydas-sabonis | HOF_trener = | FIBA_HOF_igrač = Arvydas-Sabonis | CBBASKHOF_godina = | medalje = {{MedalCount |[[FIBA Svjetsko prvenstvo u košarci|Svjetsko prvenstvo]]|1|1|0 |[[FIBA EuroBasket|EuroBasket]]|1|1|2 |[[Olimpijske igre]]|1|0|2 }} {{MedalCompetition|[[Košarka na Ljetnim olimpijskim igrama|Olimpijske igre]]}} {{MedalCountry|{{flag|Sovjetski Savez}}}} {{MedalGold|{{flagicon|JKO|1984}} [[Ljetne olimpijske igre 1988.|Seoul 1988.]]| [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalCountry|{{flag|Litva|1988}}}} {{MedalBronze|{{flagicon|ŠPA}} [[Ljetne olimpijske igre 1992.|Barcelona 1992.]]| [[Košarkaška reprezentacija Litve|Momčad]] }} {{MedalBronze|{{flagicon|SAD}} [[Ljetne olimpijske igre 1996.|Atlanta 1996.]]| [[Košarkaška reprezentacija Litve|Momčad]] }} {{MedalCompetition|[[FIBA Svjetsko prvenstvo u košarci|Svjetsko prvenstvo]]}} {{MedalCountry|{{flag|Sovjetski Savez}}}} {{MedalGold| {{flagicon|KOL}} [[FIBA Svjetsko prvenstvo 1982.|Kolumbija 1982.]] | [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalSilver|{{flagicon|ŠPA}} [[FIBA Svjetsko prvenstvo 1986.|Španjolska 1986.]] | [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalCompetition|[[EuroBasket]]}} {{MedalCountry|{{flag|Sovjetski Savez}}}} {{MedalBronze| {{flagicon|FRA|1976}} [[EuroBasket 1983.|Francuska 1983.]] | [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalGold| {{flagicon|ZNJE}} [[EuroBasket 1985.|Zapadna Njemačka 1985.]] | [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalBronze| {{flagicon|SFRJ}} [[EuroBasket 1989.|SFR Jugoslavija 1989.]] | [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|Momčad]] }} {{MedalCountry|{{flag|Litva|1988}}}} {{MedalSilver| {{flagicon|GRČ}} [[EuroBasket 1995.|Grčka 1995.]] | [[Košarkaška reprezentacija Litve|Momčad]] }} }} '''Arvydas Romas Sabonis''' ({{small|[[litvanski]]:}} [{{IPA|ˈaːrviːdaːs ˈsaːboːnʲɪs}}]; [[Kaunas]], [[19. prosinca]] [[1964.]]), bivši [[SSSR|sovjetski]] i [[litva]]nski košarkaš, sportski djelatnik i poslovni čovjek.<ref>{{Cite web |title=The Old College Try: The complicated recruiting sagas of Arvydas Sabonis and his son Domantas |url=http://www.si.com/longform/sabonis/index.html |access-date=3 November 2023 |website=Sports Illustrated Longform |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Staff |first=The Ringer |date=11 October 2017 |title=Our Favorite Passers in NBA History |url=https://www.theringer.com/nba/2017/10/11/16456620/favorite-passers-nba-history |access-date=3 November 2023 |website=The Ringer |language=en}}</ref> Sabonis se smatra jednim od najboljih litvanskih i svjetskih košarkaša svih vremena, a imao je uspješnu karijeru i u Europi i u [[NBA]] ligi, gdje je proveo sedam sezona. Šesterostruki je dobitnik nagrade [[Euroscar]] i dvostruki dobitnik nagrade [[Mr. Europa]]. Dominantan [[centar (košarka)|centar]], Sabonis je imao uspjeha i na reprezentativnom nivou, osvojivši olimpijsko zlato s [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|reprezentacijom Sovjetskog Saveza]] na [[Olimpijada 1988|Olimpijskim igrama 1988.]] godine u [[Seoul]]u te, kasnije, dvije bronce s [[Košarkaška reprezentacija Litvanije|reprezentacijom Litve]] ([[1992.]] i [[1996.]]). Iako je na [[NBA draft|draftu]] izabran još [[1986.]] godine, svoju prvu [[NBA]] utakmicu odigrao je tek [[1995.]] godine, kada je imao 30 godina. Dana [[20. kolovoza]] [[2010.]] godine primljen je u [[FIBA Kuća slavnih|FIBA-inu Kuću slavnih]] zbog svojih sjajnih nastupa na međunarodnom nivou.<ref>{{cite web|url=http://www.halloffame.fiba.com/pages/eng/hof/news/p/newsid/42798/arti.html |title=FIBA announces 2010 Hall of Fame Class |publisher=[[FIBA]] |date=20 August 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20101019073536/http://www.halloffame.fiba.com/pages/eng/hof/news/p/newsid/42798/arti.html |archive-date=19 October 2010 }}</ref> Sljedeće godine, točnije [[12. kolovoza]] [[2011.]] godine, primljen je i u [[Košarkaška kuća slavnih Naismith Memorial|Kuću slavnih Naismith Memorial]].<ref name=hall>{{cite web |url=http://www.nba.com/2011/news/04/04/naismith-hall-of-fame/index.html?ls=iref:nbahpt2 |title=Rodman, Mullin, Winter named to Naismith Hall of Fame |publisher=[[National Basketball Association|NBA]] |date=4 April 2011 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110407105209/http://www.nba.com/2011/news/04/04/naismith-hall-of-fame/index.html?ls=iref%3Anbahpt2 |archive-date=7 April 2011 }}</ref> Iste godine izglasan je za nasljednika [[Vladas Garastas|Vladasa Garastasa]] na mjestu predsjednika [[Litvanski košarkaški savez|Litvanskog košarkaškog saveza]], gdje je bio do [[2021.]] godine, uz kratki prekid u listopadu [[2013.]] godine kada je podnio ostavku, ali se vratio nakon osam dana. Njegov sin, [[Domantas Sabonis]], također je košarkaš i od [[2026.]] godine igra za [[Sacramento Kings]]e.<ref>{{Cite web |title=Pacers trade Domantas Sabonis to Kings in 6-player deal |url=https://www.nba.com/news/pacers-agree-to-trade-domantas-sabonis-to-kings |access-date=28 December 2022 |website=NBA.com |language=en}}</ref> == Biografija == Arvydas Sabonis rođen je [[19. prosinca]] [[1964.]] godine u [[Kaunas]]u, tada dijelu [[Litvanska SSR|Litvanske SSR]] u sklopu [[SSSR|Sovjetskog Saveza]]. Košarku je počeo trenirati s 13 godina, a već je kao petnaestogodišnjak bio član juniorske reprezentacije Sovjetskog Saveza.<ref name="NBAbio">{{cite web|url=http://www.nba.com/playerfile/arvydas_sabonis/bio.html|title=Arvydas Sabonis Bio|work=NBA.com|access-date=27 February 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20090617063005/http://www.nba.com/playerfile/arvydas_sabonis/bio.html|archive-date=17 June 2009|url-status=dead}}</ref> Kasnije se upisao na [[Poljoprivredna akademija Univerziteta Vytautas Magnus|Poljoprivredni fakultet]], što mu je omogućilo izuzeće od obveznog služenja vojnog roka.<ref>{{cite web|url=http://library.la84.org/SportsLibrary/JSH/JSH1990/JSH1701/jsh1701e.pdf|title=Perestroika and Lithuanian Basketball|website=la84.org}}</ref> === Karijera === ==== Klupska karijera ==== Sabonis je svoj profesionalni debi imao [[1981.]] godine u [[Kauno Žalgiris|Žalgirisu]], jednom od najstarijih klubova u [[Litva|Litvi]], u svom rodnom [[Kaunas]]u.<ref name="Vle">{{cite web |title=Arvydas Sabonis |url=https://www.vle.lt/straipsnis/arvydas-sabonis/ |website=[[Visuotinė lietuvių enciklopedija]] |access-date=23 January 2026 |language=lt}}</ref> S klubom je osvojio tri uzastopna sovjetska prvenstva te [[FIBA Svjetsko klupsko prvenstvo]] [[1986.]] godine, gdje je bio najbolji strijelac (26 poena) u finalnoj pobjedi protiv [[Argentina|argentinskog]] [[Ferro Carril Oeste|Ferra Carrila Oestea]].<ref name="Vle"/> Godine [[1989.]] potpisuje za španjolski [[Fórum Valladolid]], s kojim je igrao polufinale [[FIBA Kup Radivoja Koraća|Koraćevog kupa]].<ref>{{cite web |title=Blazers Lose Sabonis to Spain Again |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1990-06-05-sp-835-story.html |website=Los Angeles Times |access-date=4 May 2021 |date=4 June 1990}}</ref> Nakon tri sezone prelazi u [[Real Madrid Baloncesto]], s kojim će osvojiti dva naslova prvaka te naslov prvaka [[Euroliga|Europske lige]] [[1995.]] godine.<ref>{{cite web|title=Prisiminimai apie A. Sabonio fenomeną ispaną privertė atsiprašyti P. Gasolio|url=http://www.delfi.lt/krepsinis/herojai/prisiminimai-apie-a-sabonio-fenomena-ispana-priverte-atsiprasyti-p-gasolio.d?id=74504396|website=Krepsinis.lt|access-date=28 April 2017}}</ref> To mu je bila posljednja sezona u Realu jer je iste godine prešao u [[NBA liga|NBA ligu]]. Sabonisova NBA priča započela je još [[1985.]] godine, kada su ga [[Atlanta Hawks]]i izabrali kao 77. izbor na [[NBA draft]]u te godine. Međutim, taj je izbor poništen jer je Sabonis u to vrijeme imao manje od 21 godine. Iako je narednog proljeća imao tešku ozljedu [[Ahilova tetiva|Ahilove tetive]], svejedno je bio na draftu te su ga, kao 24. izbor u prvom krugu, izabrali [[Portland Trail Blazers]]i;<ref name="NBAbio"/> Sabonis je ostao zabilježen u historiji kao posljednji igrač koji se pojavio na draftu više od jednog puta s obzirom na to da je NBA ukinula tu mogućnost tijekom [[1980-e|1980-ih]].<ref>{{cite book|last=Bradley|first=Robert D.|title=The Basketball Draft Fact Book: A History of Professional Basketball's College Drafts|year=2013|publisher=Scarecrow Press|isbn=9780810890695}}, pg. 454</ref> No, iako je Sabonis trebao ići u NBA ligu, sovjetske vlasti nisu mu dozvolile preseljene u [[Sjedinjene Države]], iako je tadašnji trener [[LSU Tigers]]a, [[Dale Brown (košarkaški trener)|Dale Brown]], imao plan da upiše Sabonisa na [[Državni univerzitet Louisiane]] kako bi zadržao amaterski status. Ipak, otputovao je u [[Portland, Oregon|Portland]] na rehabilitaciju te je [[1988.]] godine čak i trenirao s ekipom.<ref name=si>{{cite web|url=https://www.si.com/longform/sabonis/|title=The Old College Try: The complicated recruiting sagas of Arvydas Sabonis and his son Domantas|website=Sports Illustrated Longform|access-date=2026-04-20|archive-date=2023-07-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20230711183248/https://www.si.com/longform/sabonis/|url-status=dead}}</ref> Po završetku sezone [[1994.]]/[[1995.]], Sabonis i Portland kontaktirali su se oko njegovog dolaska u NBA; Sabonis je tada imao 30 godina. Prije potpisa ugovora, tadašnji trener Portlanda, [[Bob Whitsitt]], zamolio je klupskog liječnika da pregleda snimke Sabonisovih ozljeda te se kasnije prisjetio što je ovaj rekao: "''Rekao je da bi Arvydas mogao dobiti parkirno mjesto za invalide samo na temelju ovih rentgenskih snimki"''.<ref>{{cite web|url=http://www.grantland.com/story/_/id/6867508/arvydas-sabonis-long-strange-trip |title=Arvydas Sabonis' Long, Strange Trip |first=Jonathan |last=Abrams |work=[[Grantland|Grantland.com]] |date=16 August 2011 |access-date=28 November 2011}}</ref> Unatoč tome, Trail Blazerski su potpisali Sabonisa, koji je imao vrlo uspješnu debitantsku sezonu s dobrim brojkama; uz to je izabran u [[Najbolja momčad novaka NBA lige|najbolja momčad novaka]] te godine te je bio drugi u izboru za Novaka godine i Šestog igrača godine.<ref name="NBAbio"/> Brojke u doigravanju bile su mu još bolje nego u regularnoj sezoni. Tijekom Sabonisovog prvog boravka u Portlandu, ekipa je svake godine igrala doigravanja, ali u početku bez velikih uspjeha. Tijekom [[1998.]] i [[1999.]] godine, Portland je izmijenio velik dio momčadi kako bi bio kompetitivniji u doigravanjima, međutim Sabonis je bio jedini nedodirljivi prvotimac. Nakon tih izmjena, Trail Blazersi su igrali dva uzastupna finala Zapada, ali su izgubili od kasnijih prvaka [[San Antonio Spurs]]a, odnosno [[Los Angeles Lakers]]a. Mnogi komentatori smatrali su i tada, a smatraju i danas, kako je Sabonisova NBA karijera mogla biti još bolja da je ranije došao u ligu<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/nba/news/story?page=Euro-Sabonis|first=Ian|last=Whittell|date=2 May 2008|access-date=27 February 2010|title=Best of the Euroleague and NBA: Arvydas Sabonis|work=ESPN.com}}</ref><ref>{{cite web|title=Blazers Top 40: No. 20 Arvydas Sabonis|first=Jason|last=Quick|publisher=OregonLive.com|date=27 February 2010|access-date=27 February 2010|url=http://blog.oregonlive.com/behindblazersbeat/2010/02/blazers_top_40_no_20_arvydas_s.html}}</ref> te kako bi Trail Blazersi gotovo sigurno bili prvaci da su imali Sabonisa prije [[1995.]] godine.<ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/sportsnation/chat/_/id/24592|archive-url=https://web.archive.org/web/20100412052815/http://espn.go.com/sportsnation/chat/_/id/24592|url-status=dead|archive-date=12 April 2010|title=Chat with Clyde Drexler|website=go.com}}</ref><ref name="Lyslo">{{cite web|url=http://www.nba.com/blazers/special_features/Portland_will_miss_Arvydas_Sab-84264-41.html|title=Portland Will Miss Arvydas Sabonis|first=Erik|last=Lyslo|website=[[NBA.com]]|access-date=27 February 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100629104800/http://www.nba.com/blazers/special_features/Portland_will_miss_Arvydas_Sab-84264-41.html|archive-date=29 June 2010|url-status=dead}}</ref> Po završetku sezone [[2000.]]/[[2001.]] odbio je potpisati produljenje ugovora s Portlandom, navodeći fizički i mentalni zamor kao razloge. Potpisao je jednogodišnji ugovor sa Žalgirisom za minimalnu plaću, uz dogovor da će pomoći momčadi u najvažnijim utakmicama tijekom sezone. Ipak, te sezone nije odigrao nijednu utakmicu te se vratio u Portland [[2002.]] godine, gdje je odigrao još jednu sezonu.<ref>{{cite journal|url=http://www.highbeam.com/doc/1P2-23218439.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20121105194559/http://www.highbeam.com/doc/1P2-23218439.html|url-status=dead|archive-date=5 November 2012|title=BOREDOM BRINGS SABONIS BACK TO BLAZERS|date=1 October 2002|website=highbeam.com}}</ref> Sabonis je bio omiljen među navijačima Portlanda. Sljedeće godine vratio se u Žalgiris, gdje je odigrao još jednu sezonu prije službenog i konačnog umirovljenja [[2005.]] godine. ==== Reprezentativna karijera ==== [[Image:Basketball at the 1988 Summer Olympics - URS vs. USA.JPEG|thumb|left|200px|Sabons u dresu sovjetske reprezentacije protiv [[David Robinson (košarkaš)|Davida Robinsona]] i [[Danny Manning|Dannyja Manninga]] tijekom polufinalne utakmice protiv [[Košarkaška reprezentacija Sjedinjenih Američkih Država|Amerikanaca]] na [[Olimpijske igre 1988.|Olimpijskim igrama 1988.]] u [[Seoul]]u. Sovjeti su pobijedili 82:76, a Sabonis je ubacio 13 poena i skupio 13 skokova.]] Sabonis je [[1982.]] godine bio dio [[Košarkaška reprezentacija Sovjetskog Saveza|sovjetske reprezentacije]] koja je išla na turneju po [[SAD|Sjedinjenim Državama]] i igrala protiv niza sveučilišnih momčadi.<ref name=si/> Iako mu je preporučen odmor, Sovjeti su Sabonisu dopustili da bude dio reprezentacije za [[Olimpijske igre 1988.]] u [[Seoul]]u.<ref name=si/> Sabonis je na kraju predvodio Sovjete do zlatne medalje na Igrama na kojima su u polufinalu pobijedili [[Košarkaška reprezentacija Sjedinjenih Američkih Država|Amerikance]] (iako je to bila posljednja američka vrsta u kojoj nisu igrali profesionalni NBA igrači, u njoj su bili budući All-Star igrači [[David Robinson (košarkaš)|David Robinson]], [[Mitch Richmond]] i [[Danny Manning]]), a u finalu [[Košarkaška reprezentacija SFR Jugoslavije|SFR Jugoslaviju]].<ref name="NBAbio"/> Za sovjetsku će reprezentaciju igrati i na [[FIBA Svjetsko prvenstvo 1982.|Svjestkom prvenstvu 1982.]] (zlatna medalja), [[EuroBasket 1983.|EuroBasketu 1983.]] (brončana medalja), [[EuroBasket 1985.|EuroBasketu 1985.]] (zlatna medalja), [[FIBA Svjetsko prvenstvo 1986.|Svjestkom prvenstvu 1986.]] (srebrna medalja) i [[EuroBasket 1989.|EuroBasketu 1989.]] (brončana medalja).<ref>{{cite web|url=https://archive.fiba.com/pages/eng/fa/p/rpp//q/arvydas%20sabonis/pid//_//players.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20120710051320/http://archive.fiba.com/pages/eng/fa/p/rpp/q/Arvydas%20Sabonis/pid/_/players.html|url-status=dead|archive-date=10 July 2012|title=Arvydas-Romas SABONIS.|website=fiba.com}}</ref> Bio je dio idealne momčadi EuroBasketa [[1983.]] i [[1985.]], a na potonjem je turniru bio i MVP. Period od [[1985.]] do [[1988.]] godine bio je izrazito naporan za Sabonisa zbog velikog broja utakmica te je imao značajan utjecaj na njegovo zdravlje u narednim godinama. Imao je nekoliko ozljeda nogu koje nisu uspjele potpuno zacijeliti zbog velikog broja intenzivnih međunarodnih utakmica usred [[Hladni rat|hladnoratovskih]] rivalstava te velikog rivalstva između njegovog Žalgirisa i [[PBK CSKA Moskva|CSKA Moskve]] u sovjetskom prvenstvu. Sam Sabonis je [[2011.]] u intervjuu rekao da vjeruje kako je činjenica da su ga sovjetski treneri previše koristili uvelike doprinijela pogoršanju njegove ozljede [[Ahilova tetiva|Ahilove tetive]] iz [[1986.]] godine.<ref name=Winn>[https://web.archive.org/web/20121104182811/http://sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1189174/1/index.htm Lithuania Calling] Also {{cite magazine |last=Winn |first=Luke |date=15 August 2011 |title=Lithuania Calling |magazine=[[Sports Illustrated]] |volume=115 |issue=6 |pages=52–56}}</ref> Drugi značajan trenutak u njegovoj karijeri, po pitanju ozljeda, dogodio se [[1988.]] godine kada su ga Sovjeti uvrstili u reprezentaciju nakon operacije Ahilove tetive koju je imao u [[Portland, Oregon|Portlandu]]; odluka Sovjeta da šepajućeg Sabonisa uvrste u momčad naišla je na kritike američkih liječnika.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1988/08/30/sports/sabonis-is-named-to-soviet-team.html?pagewanted=2|title=Sabonis Is Named To Soviet Team|first=Esther B. Fein and Special To the New York|last=Times|newspaper=The New York Times|date=30 August 1988}}</ref> Sljedeće je godine Sabonis dobio dozvolu države da ide u [[Sjedinjene Države]], kamo je otišao i njegov reprezentativni kolega [[Šarūnas Marčiulionis]], ali je odbio, vjerujući da zbog ozljeda neće biti u mogućnosti igrati na visokom nivou.<ref name=si/> Zbog ovih će problema razviti kronične probleme s koljenima, zglobovima i preponama koje će uvelike ograničiti njegovu pokretljivost tijekom [[1990-e|90-ih]] godina. Nakon [[Raspad Sovjetskog Saveza|raspada]] [[SSSR|Sovjetskog Saveza]], Sabonis je postao [[Košarkaška reprezentacija Litve|litvanski]] reprezentativac. S Litvom je nastupio na [[Olimpijske igre 1992.|Olimpijskim igrama 1992.]] (brončana medalja), [[EuroBasket 1995.|EuroBasketu 1995.]] (srebrna medalja), [[Olimpijske igre 1996.|Olimpijskim igrama 1996.]] (brončana medalja) i [[EuroBasket 1999.|EuroBasketu 1999.]] Bio je dio idealne momčadi EuroBasketa [[1995.]] godine. == Privatni život == Sabonis je u braku s Ingridom Mikelionytė, manekenkom i glumicom koja je bila prva [[Miss Litve]].<ref name="NBAbio"/> Zajedno imaju četvoro djece – kći Aušrinė te sinove Žygimantasa, Tautvydasa i [[Domantas Sabonis|Domantasa]]. Potonja dva rođena su u gradovima u kojima je Sabonis tada igrao košarku, odnosno [[Valladolid]]u i [[Portland, Oregon|Portlandu]]. Nakon što je Sabonis napustio [[NBA liga|NBA ligu]], obitelj se preselila u [[Málaga|Málagu]].<ref name=si/> Sva tri sina igraju košarku.<ref>{{Cite web |url=http://kiaenzona.com/mas-basket/el-otro-sabonis-mira-donde-juega-el-mayor-de-los-hijos-del-mitico-zar-18381/ |title=Archived copy |access-date=30 August 2016 |archive-date=11 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230711183157/http://kiaenzona.com/mas-basket/el-otro-sabonis-mira-donde-juega-el-mayor-de-los-hijos-del-mitico-zar-18381/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.cbssports.com/collegebasketball/eye-on-college-basketball/25545148/gonzagas-domantas-sabonis-son-of-hall-of-famer-is-ready-for-nba-draft |title=Gonzaga's Domantas Sabonis, son of Hall of Famer, is ready for NBA Draft |first=Sam |last=Vecenie |work=[[CBSSports.com]] |date=8 April 2016 |access-date=14 April 2016}}</ref> Prema rječima njegova sina Domantasa, Sabonis je veliki fan [[Boston Celtics]]a i zelene boje općenito, a najdraži mu je igrač [[Larry Bird]].<ref>{{cite web|title="Celtics" peržiūroje dalyvavęs D.Sabonis atskleidė įdomų faktą apie savo tėvą ir žaidimo elementą, kurį nori patobulinti labiausiai|url=http://www.krepsinis.net/naujiena/celtics-perziuroje-dalyvaves-d-sabonis-atskleide-idomu-fakta-apie-savo-teva-ir-zaidimo-elementa-kuri-nori-patobulinti-labiausiai/263145|website=Krepsinis.net|access-date=9 June 2016}}</ref> U rujnu [[2011.]] godine, Sabonis je pretrpio blaži [[srčani udar]] dok je igrao košarku u [[Litva|Litvi]], ali nije bio u životnoj opasnosti.<ref>{{cite web|url=http://www.newsday.com/sports/former-nba-star-sabonis-stable-after-heart-attack-1.3207143|title=Former NBA star Sabonis stable after heart attack|website=newsday.com}}</ref> Sljedeće godine sudjelovao je u litvanskom dokumentarcu ''[[Kita svajonių komanda]]'', koji je opisao put [[Košarkaška reprezentacija Litve|litvanske reprezentacije]] do bronce na [[Olimpijada 1992|Olimpijskim igrama 1992.]] godine.<ref>{{cite web |title=The Other Dream Team |url=https://www.netflix.com/title/70229271 |website=[[Netflix]] |access-date=19 September 2025}}</ref> Dvije godine kasnije bio je fokus dokumentarca ''Arvydas Sabonis. 11'', koji je pratio njegovu karijeru od [[1981.]] godine do umirovljenja.<ref>{{cite web |title=Arvydas Sabonis. 11 |url=https://epika.lrt.lt/dokumentiniai-filmai,266/arvydas-sabonis-11,771092 |website=LRT Epika |access-date=19 September 2025 |language=lt}}</ref> Kasnije se pojavio i u filmu ''Bilietas'' iz [[2023.]] godine, koji se bavio historijom Žalgirisa od [[1979.]] do [[1989.]] godine.<ref>{{cite web |title=Bilietas |url=https://go3.lt/movies/bilietas,vod-6134499 |website=Go3 |access-date=19 September 2025 |language=lt}}</ref> == Statistike == {| class="toccolours" style="white-space: nowrap;" |- ! colspan="6" style="background:#f2f2f2; border:1px solid #aaa;"| Legenda |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;&nbsp;U | Odigranih utakmica | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;&nbsp;S&nbsp; | Startanih utakmica | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;MPU&nbsp; | Minuta po utakmici |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;P%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | Postotak koševa | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;3P%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | Postotak trica | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;SB%&nbsp; | Postotak slobodnih bacanja |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;SPU&nbsp; | Skokova po utakmici | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;APU&nbsp; | Asistencija po utakmici | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;UPU&nbsp; | Ukradenih lopti po utakmici |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;BPU&nbsp; | Blokada po utakmici | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;PPU&nbsp; | Poena po utakmici | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;'''Bold'''&nbsp; | Rekord karijere |- | style="background-color: #afe6ba; border: 1px solid black;" | &nbsp;†&nbsp; | Osvojio naslov prvaka | style="background-color: #CFECEC; border: 1px solid black;" | &nbsp;*&nbsp; | Rekorder lige te sezone | style="background-color: #E0CEF2; border: 1px solid black;" | &nbsp;{{double-dagger}}&nbsp; | Rekorder lige |- |} === Regularna sezona (EuroLiga i NBA) === {| class="wikitable sortable" style="text-align:right;" ! Godina ! Momčad ! {{abbr|U|Odigranih utakmica}} ! {{abbr|S|Startanih utakmica}} ! {{abbr|MPU|Minuta po utakmici}} ! {{abbr|P%|Postotak koševa}} ! {{abbr|3P%|Postotak trica}} ! {{abbr|SB%|Postotak slobodnih bacanja}} ! {{abbr|SPU|Skokova po utakmici}} ! {{abbr|APU|Asistencija po utakmici}} ! {{abbr|UPU|Ukradenih lopti po utakmici}} ! {{abbr|BPU|Blokada po utakmici}} ! {{abbr|PPU|Poena po utakmici}} |- | style="text-align:left;"|[[1986.]] | style="text-align:left;"|[[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | 13 || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || '''24.5''' |- | style="text-align:left;"|[[1987.]] | style="text-align:left;"|[[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | 6 || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || {{sort|-|—}} || 21.3 |- | style="text-align:left;"|[[1993.]] | style="text-align:left;"|[[Real Madrid Baloncesto|Real Madrid]]<ref>[http://www.fibaeurope.com/compID_,Uz02qBnJiADOq5VntEf53.roundID_2564.season_1993.teamID_1020.playerID_7324.html ARVYDAS SABONIS REAL MADRID PPG 16.5 RPG 12.0 APG 1.9]</ref> | 20 || {{sort|-|—}} || 30.9 || .543 || .500 || .663 || style="background:#cfecec;"|'''12.0'''* || 1.9 || 1.2 || {{sort|-|—}} || 16.5 |- | style="text-align:left;"|[[1994.]] | style="text-align:left;"|[[Real Madrid Baloncesto|Real Madrid]]<ref>[http://www.fibaeurope.com/compID_,Uz02qBnJiADOq5VntEf53.season_1994.roundID_2565.playerID_7324.teamID_1020.html ARVYDAS SABONIS REAL MADRID PPG 17.4 RPG 11.9 APG 2.9]</ref> | 15 || {{sort|-|—}} || '''34.3''' || '''.577''' || .350 || .723 || 11.9 || 2.9 || 1.0 || {{sort|-|—}} || 17.4 |- | style="text-align:left; background:#afe6ba;"|[[1995.]]† | style="text-align:left;"|[[Real Madrid Baloncesto|Real Madrid]]<ref>[http://www.fibaeurope.com/compID_,Uz02qBnJiADOq5VntEf53.season_1995.roundID_2566.playerID_7324.teamID_1020.html ARVYDAS SABONIS REAL MADRID PPG 21.8 RPG 11.2 APG 2.6]</ref> | 17 || {{sort|-|—}} || 33.8 || .572 || '''.545''' || .783 || 11.2 || 2.6 || '''1.8''' || {{sort|-|—}} || 21.8 |- | style="text-align:left;"|[[1996.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 73 || 21 || 23.8 || .545 || .375 || .757 || 8.1 || 1.8 || .9 || 1.1 || 14.5 |- | style="text-align:left;"|[[1997.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 69 || 68 || 25.5 || .498 || .371 || .777 || 7.9 || 2.1 || .9 || 1.2 || 13.4 |- | style="text-align:left;"|[[1998.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 73 || '''73''' || 32.0 || .493 || .261 || .798 || 10.0 || '''3.0''' || .9 || 1.1 || 16.0 |- | style="text-align:left;"|[[1999.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | style="background:#cfecec;"| 50* || 48 || 27.0 || .485 || .292 || .771 || 7.9 || 2.4 || .7 || 1.3 || 12.1 |- | style="text-align:left;"|[[2000.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 66 || 61 || 25.6 || .505 || .368 || '''.843''' || 7.8 || 1.8 || .7 || 1.2 || 11.8 |- | style="text-align:left;"|[[2001.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 61 || 42 || 21.3 || .479 || .067 || .776 || 5.4 || 1.5 || .7 || 1.0 || 10.1 |- | style="text-align:left;"|[[2003.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | '''78''' || 1 || 15.5 || .476 || .500 || .787 || 4.3 || 1.8 || .8 || .6 || 6.1 |- | style="text-align:left;"|[[2004.]] | style="text-align:left;"|[[Kauno Žalgiris|Žalgiris]] | 18 || 14 || 28.3 || .560 || .366 || .696 || style="background:#cfecec;"|10.7* || 2.4 || 1.0 || style="background:#cfecec;"|'''1.6'''* || 16.7 |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"|EuroLiga (ukupno) | 89 || {{sort|-|—}} || 31.6 || .562 || .439 || .716 || 11.4 || 2.4 || 1.3 || 1.6 || 19.2 |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"|NBA (ukupno)<ref>{{cite web|url=https://www.basketball-reference.com/players/s/sabonar01.html|title=Arvydas Sabonis Stats - Basketball-Reference.com|website=Basketball-Reference.com}}</ref> | 470 || 314 || 24.2 || .500 || .328 || .786 || 7.3 || 2.1 || .8 || 1.1 || 12.0 |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"|'''Karijera''' | 559 || — || 27.9 || .531 || .384 || .751 || 9.4 || 2.3 || 1.1 || 1.4 || 15.6 {{s-end}} ===Playoff=== {| class="wikitable sortable" style="text-align:right;" ! Godina ! Momčad ! {{abbr|U|Odigranih utakmica}} ! {{abbr|S|Startanih utakmica}} ! {{abbr|MPU|Minuta po utakmici}} ! {{abbr|P%|Postotak koševa}} ! {{abbr|3P%|Postotak trica}} ! {{abbr|SB%|Postotak slobodnih bacanja}} ! {{abbr|SPU|Skokova po utakmici}} ! {{abbr|APU|Asistencija po utakmici}} ! {{abbr|UPU|Ukradenih lopti po utakmici}} ! {{abbr|BPU|Blokada po utakmici}} ! {{abbr|PPU|Poena po utakmici}} |- |- | style="text-align:left;"|[[1996.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 5 || 5 || '''35.4''' || .432 || '''.556''' || .717 || '''10.2''' || 1.8 || .8 || .6 || '''23.6''' |- | style="text-align:left;"|[[1997.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 4 || 4 || 27.0 || .429 || .250 || .875 || 6.5 || 2.3 || .8 || .8 || 11.3 |- | style="text-align:left;"|[[1998.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 4 || 4 || 26.8 || .450 || .500 || .857 || 7.8 || 1.5 || '''1.8''' || .8 || 12.3 |- | style="text-align:left;"|[[1999.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 13 || 13 || 30.2 || .398 || .200 || '''.907''' || 8.8 || 2.2 || 1.2 || 1.2 || 10.0 |- | style="text-align:left;"|[[2000.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | '''16''' || '''16''' || 30.8 || .453 || .286 || .796 || 6.7 || 1.9 || .9 || .8 || 11.3 |- | style="text-align:left;"|[[2001.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 3 || 3 || 34.7 || .483 || .000 || .750 || 8.3 || '''2.7''' || .3 || '''2.3''' || 11.3 |- | style="text-align:left;"|[[2003.]] | style="text-align:left;"|[[Portland Trail Blazers]] | 6 || 1 || 14.3 || '''.667''' || {{sort|-|—}} || .800 || 4.0 || .8 || .7 || .7 || 10.0 |- class="sortbottom" | style="text-align:center;" colspan="2"|'''Karijera''' | 51 || 46 || 28.8 || .452 || .319 || .802 || 7.4 || 1.9 || .9 || .9 || 12.1 |- {{S-end}} == Reference == {{reflist}} == Vanjske veze == {{commons category|Arvydas Sabonis}} *[https://web.archive.org/web/20150329075639/http://archive.fiba.com/pages/eng/fa/p/q/arvydas%20sabonis/pid/_/players.html FIBA Archive Profile] *[http://www.interbasket.net/players/sabonis.htm InterBasket Profile] *[https://www.euroleaguebasketball.net/euroleague/players/arvydas-sabonis/ayo/ Euroleague.net Profile] *[http://www.fibaeurope.com/compID_qMRZdYCZI6EoANOrUf9le2.season_1999.roundID_2267.playerID_7324.teamID_2135.html FIBAEurope.com Profile] *[http://www.acb.com/jugador/temporada-a-temporada/id/20200678/fase_id/0/competicion_id/1/tipo_id/1#cuerpo Spanish ACB Profile] {{es}} {{NBA draft 1986.}} {{Članovi FIBA Kuće slavnih}} {{Članovi Košarkaške kuće slavnih Naismith Memorial}} {{FIBA50}} {{EuroLiga50}} {{Authority control}} {{Životni vijek|1964||Sabonis, Arvydas}} [[Kategorija:Litvanski košarkaši]] [[Kategorija:Sovjetski košarkaši]] [[Kategorija:Sovjetski olimpijci]] [[Kategorija:Košarkaški centri]] [[Kategorija:Košarkaši Real Madrida]] [[Kategorija:Košarkaši Portland Trail Blazersa]] [[Kategorija:Svjetski prvaci u košarci (igrači)]] [[Kategorija:Evropski prvaci u košarci (igrači)]] [[Kategorija:Olimpijski pobjednici u košarci (igrači)]] [[Kategorija:Košarkaši na Ljetnim olimpijskim igrama 1988.]] [[Kategorija:Košarkaši na Ljetnim olimpijskim igrama 1992.]] [[Kategorija:Košarkaši na Ljetnim olimpijskim igrama 1996.]] [[Kategorija:Članovi FIBA Kuće slavnih]] [[Kategorija:Članovi Košarkaške kuće slavnih Naismith Memorial]] ar7k0sqr5k4pw7nsp8hx8au3runolaj 0 4721566 42586670 42584187 2026-05-01T15:08:44Z InternetArchiveBot 155863 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 42586670 wikitext text/x-wiki {{UNESCO-nematerijalna svjetska baština |ime baštine = Tradicionalna umjetnost azerbejdžanskog tkanja tepiha u Republici Azerbejdžan |slika = Carpet Shusha gallery1.jpg |godina = 2010. |regija = Evropa |id = 00389 |ugroženost = |poveznica = https://ich.unesco.org/en/RL/chidaoba-wrestling-in-georgia-00389 |država = {{flag|Azerbejdžan}} Azerbejdžanski tepih }} '''Tradicionalna umjetnost azerbejdžanskog tkanja tepiha''' je ručna proizvodnja tepiha, prepoznatljiva po različitim veličinama, gustoći teksture, površini sa ili bez reljefa, karakteristična za mnoga područja u [[Azerbejdžan]]u. Po umjetnosti tkanja tepiha, Azerbejdžan je jedna od vodećih zemalja u svijetu.<ref name="muzejzb">{{Cite web |url= https://aasarchitecture.com/2014/10/carpet-museum-azerbaijan.html/ |title= Muzej tepiha u Azerbejdžanu |work= web.archive.org - 2014. |accessdate= 17. april 2026 |archive-date= 2021-06-08 |archive-url= https://web.archive.org/web/20210608081313/https://aasarchitecture.com/2014/10/carpet-museum-azerbaijan.html/ |url-status= dead }}</ref> U Azerbajdžanu je tepih bio dio svakodnevnog života. Ljudi su se odmarali, jeli i primali goste na njima. Tkani su gotovo u svakoj azerbejdžanskoj kući. U toj raznolikosti tehnika tkanja i bojenja, uzoraka i ukrasa, neizbježno su se pojavile regionalne škole: Ganja-Gazakh, Guba-Shirvan, Tabriz i Karabah. Njihova umjetnička svojstva i visok kvalitet spominjali su [[Arapi|arapski]], [[Evropa|evropski]] i [[Rusi|ruski]] putopisci. Istoričar i likovni kritičar [[P. R. J. Ford|Peter Robert John Ford]] smatra: "iako se tepisi danas proizvode u [[Dagestan]]u, [[Gruzija|Gruziji]] i [[Armenija|Armeniji]], pravo mjesto nastanka kavkaskih tepiha je Azerbejdžan, a vještine i ideje azerbejdžanskih tkalaca osjećaju se na cijelom [[Kavkaz]]u".<ref name="Ford">{{Cite web |url= https://search.sl.nsw.gov.au/primo-explore/fulldisplay?vid=SLNSW&docid=SLNSW_ALMA21103482750002626&lang=en_US&context=L |title= P.R.J. Ford: Orijentalni dizajn tepiha, vodič kroz tradicionalne motive, uzorke i simbole |work= London: Thames Hudson, 1989. - search.sl.nsw.gov.au - 1989. |accessdate= 17. april 2026}}</ref> Azerbajdžanski tepisi pojavili su se u 15. stoljeću na dvorovima [[kralj]]eva i u domovima [[Zapadna Evropa|zapadnoeuropskog]] [[Feudalizam|plemstva]]. Postali su nezamjenjiv dio interijera palača i sadržaj [[Slikarstvo|slikarskih]] djela poznatih umjetnika: [[Jan van Eyck|Van Eycka]], [[Hans Memling|Hansa Memlinga]], [[Antonello de Messine|Antoneloa de Mesinea]], [[Carlo Crivelli|Karla Krivelia]], Domenica di Bartola i [[Hans Holbein Stariji|Hansa Holbein Starijeg]]. Kraljevske porodice i pripadnici plemstva naručivali su svoje portrete na pozadini azerbejdžanskih tepiha.<ref name="Tkanje">{{Cite web |url= https://unesco.preslib.az/en/page/HnJIbef9wa |title= Tradicionalna umjetnost azerbejdžanskog tkanja tepiha u Republici Azerbejdžan |work= Azerbejdžan UNESCO - unesco.preslib.az |accessdate= 16. april 2026}}</ref> Stoljećima je Azerbejdžan ostao jedan od pionira tepiha. U azerbejdžanskim tepisima bilo je mnogo tajni. Zahvaljujući izboru [[Vuna|vune]], prirodnih boja i vještinama tkalaca, struktura i boja tepiha s vremenom su dobivali veći kvalitet i sjaj. == Izrada i upotreba == Tkanje tepiha dio je porodične tradicije koja se prenosi i usmeno i kroz praktične aktivnosti. U proljeće i jesen muškarci šišaju ovce, dok žene u proljeće, ljeto i jesen skupljaju boje, predu i boje pređu. Tkanjem se tokom zime bave žene koje su članice velike porodice, dok djevojke istovremeno uče od starijih. Tepih se izrađuje na horizontalnim ili vertikalnim razbojima koristeći višebojne vune, [[Pamuk|pamučne]] ili [[Svila|svilene]] niti obojene prirodnim bojama. Uz posebne tehnike za izradu tepiha s vlaknima, tkači vežu predivo od vlakna oko osnove niti. Tepisi bez dlačica izrađuju se drugačije, prilokom čega se tkanine s različitim uzorcima isprepliću. Rezanje gotovih tepiha s tkalačkog stana iznimno je važan postupak.<ref name="Tkanje"/> Tepisi se široko koriste za ukrašavanje namještaja i domova, a posebni tepisi se tkaju u medicinske svrhe, za vjenčanja, pri rođenju djeteta, za rituale žalovanja i molitve. U većini domova, uglavnom u dnevnim boravcima i spavaćim sobama, tepisi se vješaju na zidove, a mali tepisi polažu se na pod. Tepisi imaju posebnu ulogu tokom proslave blagdana [[Novruz]]a. Postoji i vjerovanje da uzorci tepiha mogu pomoći u održavanju zdravlja i prosperitetu kuće. [[File:Azərbaycan xalça muzeyi.jpg|mini|lijevo|Zgrada Azerbejdžanskog muzeja tepiha]] == Nematerijalna kulturna baština == Tradicionalna umjetnost azerbejdžanskog tkanja tepiha se nalazi na [[UNESCO]]-ovoj Reprezentativnoj listi [[Nematerijalna kulturna baština|Nematerijalne kulturne baštine]] [[Lista nematerijalne kulturne baštine u Evropi|Azerbejdžana]]. Odluku o upisu donio je Međuvladin komitet za očuvanje nematerijalnog kulturnog naslijeđa na 5. zasjedanju koje je održano od 15. do 19. decembra 2010. u [[Nairobi]]u, [[Kenija]].<ref name="unesco">{{Cite web |url= https://ich.unesco.org/en/state/azerbaijan-AZ |title= Lista nematerijalne kulturne baštine u Azerbejdžanu |work= UNESCO- ich.unesco.org |accessdate= 16. april 2026}}</ref><ref name="Dobro">{{Cite web |url= https://ich.unesco.org/en/RL/traditional-art-of-azerbaijani-carpet-weaving-in-the-republic-of-azerbaijan-00389 |title= Tradicionalna umjetnost azerbejdžanskog tkanja tepiha |work= UNESCO- ich.unesco.org |accessdate= 16. april 2026}}</ref> Azerbajdžanski tepisi mogu se pronaći na izložbama [[Ermitaž]]a u [[Sankt Peterburg]]u, [[Victoria and Albert Museum|Viktorija i Albert muzeja]] u [[London]]u, [[Metropolitan]]skog muzeja u [[New York|Njujorku]], [[Louvre|Luvra]] i [[Vatikan]]a. Dan tkača tepiha obilježava se 5. maja prema predsjedničkoj uredbi od 25. novembra 2016. god. Nova zgrada [[Azerbejdžanski muzej tepiha|Azerbejdžanskog muzeja tepiha]], prema projektu [[Austro-Ugarska|austrougarskog]] arhitekte [[Franz Janke|Franca Janca]], izrađena je 2014. god, u obliku urolanog tepiha.<ref name="muzej">{{Cite web |url= https://www.azernews.az/culture/112540.html |title= Dan tkalja tepiha obilježen je u Bakuu |work= www.azernews.az - 2017. |accessdate= 17. april 2026}}</ref> Nova zgrada sadrži 13.300 izložbenih predmeta, uključujući tepihe, uzorke konaca, metalne predmete, tkanine, odjeću, keramiku, staklo, drvo i papir, nakit, knjige i jedinstvenu zbirku fotografija.<ref name="muzejzb"/> == Izvori == {{Reflista|2}} {{Commonscat|Rugs and carpets of Azerbaijan}} [[Kategorija:Nematerijalna kulturna baština u Azerbejdžanu]] 50gcr0209n8zoiosnz5le05nab4cm5z 0 4721768 42586675 2026-05-01T15:22:00Z Duma 16555 Preusmjereno na [[Daždevnjaci]] 42586675 wikitext text/x-wiki #PREUSMJERI [[Daždevnjaci]] ql7ssr6shedgqhhm2tvd8upjnbxi5xg 0 4721769 42586684 2026-05-01T17:11:52Z SrpskiAnonimac 101643 Preusmjereno na [[Škotska]] 42586684 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Škotska]] 5p3am7fq1y63yjgs9y198iz5orlxozv 0 4721770 42586685 2026-05-01T17:12:14Z SrpskiAnonimac 101643 Preusmjereno na [[Škotska]] 42586685 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Škotska]] 5p3am7fq1y63yjgs9y198iz5orlxozv 0 4721771 42586701 2026-05-01T19:04:37Z Duma 16555 Nova stranica: [[File:Uperoleia fusca orange.jpg|thumb|''[[Uperoleia fusca]]'' s mrljama koje su inače skrivene]] [[File:Unkenrefleks.JPG|thumb|Donja strana [[Bombina variegata|žutog mukača]]]] '''Unkenrefleks''' – poznat i kao '''unken refleks''' (''Unke'' je njemačka riječ za krastače rumenih trbuha iz roda ''[[Bombina]]'') – obrambeni je stav koji usvaja nekoliko grana klase [[vodozemci|vodozemaca]], uključujući [[daždevnjak]]e, [[krastače]] i određene vrste [[žaba]].<ref... 42586701 wikitext text/x-wiki [[File:Uperoleia fusca orange.jpg|thumb|''[[Uperoleia fusca]]'' s mrljama koje su inače skrivene]] [[File:Unkenrefleks.JPG|thumb|Donja strana [[Bombina variegata|žutog mukača]]]] '''Unkenrefleks''' – poznat i kao '''unken refleks''' (''Unke'' je njemačka riječ za krastače rumenih trbuha iz roda ''[[Bombina]]'') – obrambeni je stav koji usvaja nekoliko grana klase [[vodozemci|vodozemaca]], uključujući [[daždevnjak]]e, [[krastače]] i određene vrste [[žaba]].<ref name="Carretero et al. 2011"/> Najčešće se primjenjuje u slučaju neposrednog napada predatora, a karakterizira ga izobličenje ili savijanje tijela subjekta kako bi se otkrile prethodno skrivene svijetle boje ventralne strane tijela, repa ili unutrašnjeg uda; subjekt ostaje nepokretan dok je u unkenrefleksu.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Tokom unkenrefleksa, dotični vodozemac oslobađa [[bufotoksin]]e iz svojih parotidnih žlijezda, napreže cijelo tijelo i guta zrak kako bi se naduo u pokušaju da izgleda veći.<ref>{{Cite journal |last=Harkewicz |first=Kenneth A. |title=Maintenance of ''Bombina'' species of frogs |journal=Seminars in Avian and Exotic Pet Medicine |year=2004 |volume=13 |issue=4 |pages=229–233 |doi=10.1053/j.saep.2004.04.009}}</ref> Te izlučevine, zajedno s [[aposematizam|aposematskom]] bojom uobičajenom među vodozemcima koji pokazuju unkenrefleks, služe kao upozorenje obližnjim predatorima da bi vodozemac mogao biti otrovan.<ref>{{Cite journal |last1=Gohli |first1=Jostein |last2=Högstedt |first2=Göran |name-list-style=amp |date=2010 |title=Reliability in aposematic signaling: Thoughts on evolution and aposematic life |journal=Communicative & Integrative Biology |volume=3 |issue=1 |pages=9–11 |pmc=2881232 |pmid=20539774 |doi=10.4161/cib.3.1.9782}}</ref> Vodozemci koji pokazuju unkenrefleks nisu svi aposematske obojenosti, niti svi vodozemci pokazuju unkenrefleks u istom stepenu.<ref name="Pröhl and Ostrowski 2011"/> Određene vrste bezrepih vodozemaca, poput odraslog mužjaka ''[[Rana macrocnemis]]'', samo djelimično ostvaruju unkenrefleks (također se naziva niski intenzitet ili djelimični unkenrefleks) bilo tako što samo lagano uvijaju tijelo i ne otkrivaju cijelu boju donje strane tijela,<ref name="Carretero et al. 2011"/> tako što štite lice podignutim stopalima koja imaju dramatičnu obojenost ili tako što uvijaju rep i otkrivaju njegovu donju stranu. To djelimično okončanje unkenrefleksa može se naći i kod vrsta koje pokazuju aposematsku obojenost, kao i onih koje ju ne pokazuju; unkenrefleks nije u potpunosti ograničen samo na otrovne vodozemce.<ref>{{citation|last = Brodie|first = Edmund|title = Venomous Animals: 300 Animals in Full Color|publisher = [[Western Publishing]]|year = 1989|isbn = 0-307-24074-6|url-access = registration|url = https://archive.org/details/venomousanimals300brod}}.</ref><ref>{{cite journal |last1=Rößler |first1=Daniela C. |last2=Lötters |first2=Stefan |last3=Mappes |first3=Johanna |last4=Valkonen |first4=Janne K. |last5=Menin |first5=Marcelo |last6=Lima |first6=Albertina P. |last7=Pröhl |first7=Heike |title=Sole coloration as an unusual aposematic signal in a Neotropical toad |journal=Scientific Reports |date=4 February 2019 |volume=9 |issue=1 |pages=1128 |doi=10.1038/s41598-018-37705-1 |bibcode=2019NatSR...9.1128R |s2cid=59603566 |doi-access=free |pmid=30718568 |pmc=6362010 }}</ref> To ponašanje je nazvano po žabi sa vatrenim trbuhom iz roda ''[[Bombina]]'' (njemački: ''[[wikt:en:Unke|Unke]]''; kombinovani oblik: ''Unken-'') koja pokazuje ovaj refleks. == Povezano == * [[Teorija signalizacije]] == Reference == {{reflist|30em|refs= <ref name="Carretero et al. 2011">{{cite journal |last1=Carretero |first1=M. A. |last2=Sillero |first2=N. |last3=Corti |first3=C. |last4=Jorge |first4=F. |last5=Freitas |first5=S. |last6=Arakelyan |first6=M. |name-list-style=amp |year=2011 |title=Unkenreflex in ''Rana macrocnemis'' from Armenia |journal=Herpetology Notes |volume=4 |pages=67–69 |url=http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |archive-date=2020-07-13 |access-date=2018-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200713032607/http://www.herpetologynotes.seh-herpetology.org/Volume4_PDFs/Carretero_et_al_Herpetology_Notes_Volume4_pages067-069.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name="Pröhl and Ostrowski 2011">{{Cite journal |last1=Pröhl |first1=Heike |last2=Ostrowski |first2=Thomas |name-list-style=amp |date=2011 |title=Behavioural elements reflect phenotypic colour divergence in a poison frog |journal=Evolutionary Ecology |volume=25 |issue=5 |pages=993–1015 |doi=10.1007/s10682-010-9455-5|bibcode=2011EvEco..25..993P |s2cid=35950789 }}</ref> }} [[Kategorija:Biološka terminologija]] rir6dn63u6xh2s3f88mlcrqlausnuqk 0 4721772 42586702 2026-05-01T19:05:04Z Duma 16555 Preusmjereno na [[Unkenrefleks]] 42586702 wikitext text/x-wiki #PREUSMJERI [[Unkenrefleks]] 512kdqablurvpfdrosxq9evdjoh6y8h 2 4721773 42586706 2026-05-01T19:32:12Z Sciking 83372 Nova stranica: '''Stara Crkva''' (italijanski: ''Chiesa Vecchia'', lombardski: ''Gesa Veggia'' je katolkinja crkva 42586706 wikitext text/x-wiki '''Stara Crkva''' (italijanski: ''Chiesa Vecchia'', lombardski: ''Gesa Veggia'' je katolkinja crkva rk6u8jybgzbyl77duegg2rn4g8d69ts 0 4721774 42586723 2026-05-01T22:37:58Z Duma 16555 Preusmjereno na [[Lav]] 42586723 wikitext text/x-wiki #PREUSMJERI [[Lav]] 5hbsqsxsdki8ebax029feh4f14fo8dr 0 4721775 42586725 2026-05-01T22:46:46Z Duma 16555 Preusmjereno na [[Pitoni]] 42586725 wikitext text/x-wiki #PREUSMJERI [[Pitoni]] mm8jhwwqksl8zf6cpptto6nxunkkxs1 0 4721776 42586726 2026-05-01T22:46:59Z Duma 16555 Preusmjereno na [[Poljoprivrednik]] 42586726 wikitext text/x-wiki #PREUSMJERI [[Poljoprivrednik]] rq0peh1bsacd2obb0ekaqrzcqkw3xmb