විකිපීඩියා siwiki https://si.wikipedia.org/wiki/%E0%B6%B8%E0%B7%94%E0%B6%BD%E0%B7%8A_%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B7%94%E0%B7%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.15 first-letter මාධ්‍යය විශේෂ සාකච්ඡාව පරිශීලක පරිශීලක සාකච්ඡාව විකිපීඩියා විකිපීඩියා සාකච්ඡාව ගොනුව ගොනුව සාකච්ඡාව මාධ්‍යවිකි මාධ්‍යවිකි සාකච්ඡාව සැකිල්ල සැකිලි සාකච්ඡාව උදවු උදවු සාකච්ඡාව ප්‍රවර්ගය ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව ද්වාරය ද්වාරය සාකච්ඡාව MOS MOS talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk කාවා 0 8646 797720 788693 2026-08-16T04:16:46Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797720 wikitext text/x-wiki :''.'' {{Taxobox | name = කාවා | image = Tineola.bisselliella.7218.jpg | image_caption = | regnum = සත්ව | phylum = ඇන්තත්‍රොෙපා්ඩා | classis = කෘබි | ordo = ලෙපිඩොප්ටෙරා | superfamilia = ටිනිඔයිඩියා | familia = ටිනෙයිඩේ | genus = ටිනියෝලියා | species = '''''ටී. බිසෙල්ලිල්ලා''''' | binomial = ''ටිනිඔලා බිසෙල්ලිඑලා'' | binomial_authority = ([[Arvid David Hummel|Hummel]], 1823) | synonyms = ''Tinea lanariella''<br /> ''Tineola furciferella''<br /> ''Tinea flavifrontella''<br /> ''Tinea destructor''<br /> ''Tinea crinella'' }} '''කාවා Clothing Moth''' ''(Tineola bisselliella)'' යනු පියාපත් සහිත පියාසැරීමට දක්ෂ කෘබියෙකි, මෙම කෘබියා ප්‍රබල පළිබොධකයෙකු ලෙස ප්‍රකටය.කාව කීට අවස්ථාවේදී විශේෂයෙන් ඇඳුම් ආහාරයට ගනී.එහෙත් මොවුන්ගේ එකම ආහාරය ඇඳුම් නොවේ. == උප වර්ග == '''දැළ් කාවා(Webbing Clothing Moth)''' (''Tineola bisselliella'') බහුලව දක්නට ලැබෙන විශේෂයයි '''කොෂ සාදන කාවා (Casemaking Clothes Moth)''' (''Tinea pellionella'') දැළ් සාදන කාවාට වඩා අඩු වශයෙන් දක්නට ලැබේ.මෙම කාවා අඟල් 1/8 ත් 1/4 අතර ප්‍රමාණයකට විශාලව වැඩේ.කාවා තම කෝෂය සේද වැනි කෙඳි විශේෂයක් යොදාගනිමින් සකසයි.එමගින් මෙම සත්වයා බාහිර උපදුව වලින් මිදී වාසය කරයි. '''ටැපැස්ට්‍රි කාවා(Tapestry''' or '''Carpet Moth)''' කලින් සදහන් කළ දැළ් කාවා හා කොෂ සාදන කාවා සිටින පරිසරයන්හිම වාසය කාරයි.මෙම කාවා අවුරුද්දක පමණ ජීවන චක්‍රයක් පසුකරයි. මොවුන්ගේ වර්ධන වේගය හා පැතිරීම උෂ්ණත්වය ආද්‍රතාවය සහ ආහාර ප්‍රභවයන් මත තීරණය වෙයි. == පෝෂණය == The '''Clothing Moth''' ''(Tineola bisselliella)'' and the Case-bearing Clothes Moth ''(Tinea pellionella)'' are notorious for feeding on clothing and natural fibres; they have the ability to turn keratin, a protein present in hair and wool, into food. Clothing moths prefer dirty fabric and are particularly attracted to carpeting and clothing that contain human sweat or other liquids which have been spilled onto them. They are attracted to these areas not for the food but for the moisture. Moth larvae do not drink water; consequently their food must contain moisture. == වර්ධනය == [[ගොනුව:XN Tineola bisselliella 0.jpg|thumb|200px]] '''The Development Cycle of the Clothing Moth'''. Eggs hatch into larvae, which then begin to feed. Once they get their fill, they pupate and undergo metamorphosis to emerge as adults. Adults do not eat: male adults look for females and adult females look for places to lay eggs. Once their job is done, they die. Contrary to what most people believe, adult clothing moths do not eat or cause any damage to clothing or fabric. It is the larvae which are solely responsible for this, spending their entire time eating and foraging for food. Both adults and larvae prefer low light conditions. Whereas most other moths are drawn to light, clothing moths seem to prefer dim or dark areas. If larvae find themselves in a well-lit room, they will try to relocate under furniture or carpet edges. Hand made rugs are a favorite because it is easy for them to crawl underneath and do their damage from below. They will also crawl under moldings at the edges of rooms in search of darkened areas which hold good food. The most common clothing moth is the '''Webbing Clothes Moth'''. It prefers moist conditions, although low humidity will merely slow development. Webbing Clothes Moths are small moths whose adults grow to between 1 and 2 cm. Their eggs are tiny, most being under 1 mm long and barely visible. A female will lay several hundred during her lifetime; egg placement is carefully chosen in locations where they will have the best chance for survival. The eggs are attached with a glue-like substance and can be quite difficult to remove. After the egg hatches, the larva will immediately look for food. Larvae can obtain their required food in less than two months, but if conditions are not favorable they will feed on and off for a long time. Whether it takes two months or two years, each larva will eventually spin a cocoon in which it will change into an adult. Larvae stay in these cocoons for between one and two months and then emerge as adults ready to mate and to lay eggs. == Infestation == Fabric pests such as clothes moths, although not particularly dangerous, can sometimes cause irreparable damage to personal belongings. These moths are able to digest animal hairs and, therefore, feed on almost any item made of natural fibers, particularly wool and cashmere<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://nopests.com/bug_moth.shtml |access-date=2008-08-31 |archive-date=2008-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080805104529/http://nopests.com/bug_moth.shtml }}</ref> == පාලනය == '''Control measures''' can include the following: '''Clothing Moth Traps''' - This step can help monitor the current infestation and prevent males from mating with females. '''Vacuuming''' - Since moths like to hide in carpeting and baseboards, this is an important step towards full eradication. '''Dry cleaning''' - This step kills moths on existing clothing and helps remove moisture from clothes. '''Sunlight''' - has a limited effect '''Heat''' - Extreme high temperatures (120 degrees Fahrenheit or 50 degrees Celsius for 30 minutes plus). These conditions may possibly be achieved by placing infested materials in an attic, or by washing clothes at or above this temperature. '''Freezing''' - Freezing the object for several days at temperatures below 32&nbsp;°F or 0&nbsp;°C '''Dry ice fumigation''' - Fumigating an object with dry ice, that is enclosing an object with dry ice so it is effectively bathed in a high concentration of carbon dioxide, will kill all stages of clothing moths. For details,see:[http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/PESTNOTES/pn7435.html Clothes Moths Management Guidelines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070625180637/http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/PESTNOTES/pn7435.html |date=2007-06-25 }}, under "Household Furnishings". '''[[Permethrin]]''' - Typically an aerosol or spray works best here. '''[[Nylar]]''' - Stops the life cycle. '''[[Mothballs]]''' - There are two types of mothball. Older types are based on [[napthalene]] while more recent ones use [[paradichlorobenzene]]. Both decay into a gaseous state. They fall to the lowest point as a gas and need to reach a high concentration to be effective. '''[[Cedar]]''' is of questionable value as a deterrent. While the volatile oil of [[Juniperus virginiana|eastern red cedar]], is able to kill small larvae, it is difficult to maintain sufficient concentrations of it around stored articles to be effective. Also, cedar loses this quality after a few years. Apply the chemical using a sprayer. Be sure to get proper coverage and don't spread it too thinly. Treat once a month for the first three months and then once a quarter for the next year to ensure the infestation is under control. == References == {{Reflist}} == External links == {{commons|Tineola bisselliella}} * [http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/PESTNOTES/pn7435.html Clothes Moths Management Guidelines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070625180637/http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/PESTNOTES/pn7435.html |date=2007-06-25 }} * [http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/2000/2107.html Ohio State University Extension Fact Sheet] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080617204004/http://ohioline.osu.edu/hyg-fact/2000/2107.html |date=2008-06-17 }} * [http://www.oznet.ksu.edu/library/entml2/ep122.pdf Clothes Moths, Kansas State University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060901231805/http://www.oznet.ksu.edu/library/entml2/ep122.pdf |date=2006-09-01 }} * [http://nopests.com/bug_moth.shtml No Pests] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080805104529/http://nopests.com/bug_moth.shtml |date=2008-08-05 }} [[ප්‍රවර්ගය:පරිවර්තනය වෙමින් පවතින ලිපි]] 74wqwlm5llt9ieuj7wh08wqedq7ck2k භූකාරක තැටි වාදය 0 19818 797734 793840 2026-08-16T11:31:46Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797734 wikitext text/x-wiki [[File:Tectonic plates 2022.svg|upright=1.35|thumb|පෘථිවියේ ප්‍රධාන භූකාරක තැටි දහසයෙහි (16) සිතියම<br /> Divergent: {{legend-line|#a50f15 solid 2px|Spreading center}} {{legend-line|#e7298a solid 2px|Extension zone}} Convergent: {{legend-line|#08519c solid 2px|Subduction zone}} {{legend-line|#8c6bb1 solid 2px|Collision zone}} Transform: {{legend-line|#fe9929 solid 2px|Dextral transform}} {{legend-line|#006837 solid 2px|Sinistral transform}}]] [[File:Earth cutaway schematic-en.svg|thumb|upright=1.35|Diagram of the internal layering of Earth showing the lithosphere above the asthenosphere (not to scale)]] {{Geology sidebar}} '''භූකාරක තැටි වාදයට''' අනුව පෘථිවියේ පිටතම කොටස තැනි ඇත්තේ ස්ථාර දෙකකිනි. ශිලාගෝලය තැනී ඇත්තේ ‍කබොල්ලෙන් සහ ප්‍රාවරණය හි සනීභවනය වු ඉහළ කොටසයි. ශිලාගෝලයට පහළින් ඇති අධෝගෝලය සෑදී ඇත්තේ ඉහළ ප්‍රාවර්ණයේ ඇතුල් කොටසිනි. අධෝ‍ගෝලය සුපිරි තාපනය ද්‍රව්‍යයක් මෙන් අර්ධ ද්‍රවීය ප්ලාස්ටික් වැනි තත්ත්වයක පවතී. ශිලාගෝලය අධෝ ගෝලය මත පාවෙමින් පවතින අතර එය භූකාරක තල වශයෙන් කොටස් වලට බෙදේ. මෙම තල දැඩි වන අතර එකිනෙකට සාපේක්ෂව කාල සිමා තුන් ආකාරයකින් චලනය වේ. ඒවා නම් === '''අපසාරී (නිර්මාණ තැටි මායිම්)''' === උදාහරණ: මධ්‍ය සාගරික වැටිය. තැටි දෙකක් එකිනෙකාට විරැද්ධ දිශා වලට ගමන් කිරීම නිසා ඈත් වේ. මෙම ඈත් වීම හේතු කොට ගෙන මැදින් සෑදෙන හිඩසට ප්‍රාවණයේ පිහිටි ද්‍රවීභූත පාෂාණ වන ලාවා මතුපිටට විදාරණය වේ. මතු පිට උෂ්ණත්වය අඩු බැවින් එවා සිසිල් වේ. මෙම ක්‍රියාවලිය අඛණ්ඩව සිදු වන බැවින් අපසාරි චලන සිදු වන තැටි මායිම් වල පෘථිවි කබොල නැවත නැවතත් නිර්මාණය වේ. මධ්‍ය සාගරික වැටිය වාර්ෂිකව සෙන්ටි මීටර 2.5 ක් පමණ වර්ධනය වන අතර වසර මිලියනයක දී එය කිලෝ මීටර 25 ක් පමණ වර්ධනය වන බව සොයා ගෙන ඇත. එමෙන් ම පසුගිය වසර මිලියනය100-200 පමණ කාලයක් තුළ ඇමරිකාව, යුරෝපය හා අප්‍රිකාවෙන් වෙන් වී නූතන තත්ත්වයට පත්වී ඇති බව ඇති බව විද්වතුන් ගේ අදහසයි.මේවා නිර්මාණාත්මක තැටි මායිම් ලෙසද හැදින්වේ.හේතුව,එම තැටි දෙපසට යනවිට පෘථිවි ප්‍රාවරණයේ ඉහළ කොටසේ සිට මැග්මා මතුපිටට පැමිණ අලුත් සාගරික පත්ල නිර්මාණය කිරීමයි. උදා; මධ්‍ය සාගරික කදු වැටිය === ''අභීසාරී (කිඳා බහින විනාශකාරී මායිම්)'' === උදාහරණ: දකුණු ඇමරිකානු තැටියේ බටහිර වෙරළ හා නැස්කා තැටිය අතර මායිම. මේ වර්ගයේ චලනයකදී තැටි දෙක එකම දිශාව ගමන් කරනු ලැබේ. මේ නිසා ඒවා එකිනෙක හා ගැටේ. මෙසේ ගැටීමෙන් ඉතා විනාශකාරී දේ සිදු විය හැක. භූමි කම්පා ඇතිවීම, ගිනිකඳු විදාරණය වීම, දුපත් චාප ඇතිවීම, සාගරික ආගාධ ඇති වීම, නැමි කඳු ඇති වීම, ආදිය සිදු වේ. මෙම තැටි මායිම් ආශ්රීයතව සිදුවන තවත් විශේෂ සිදු වීමක් වන්නේ එක් තැටියක් යටින් තවත් තැටියක් ගිලා බැසීම ය. ඉහත උදාහරණයක් ලෙස දී ඇති නස්කා සාගරික තැටි මායිම දකුණු ඇමරිකානු තැටි මායිම ඉදිරියේ මෙසේ මෙසේ කිඳා බසිනු ලැබේ. මෙවැනි තැටි මායිමක සිදු විය හැකි තවත් සිදු වීමක් වන්නේ මහද්වීපික තැටියක් තවත් මහද්වීපික තැටියක් හා ගැටිය හැක. මෙවැනි ගැටිමක් හේතුවෙන් හිමාලය කඳු වැටිය නිර්මාණය වී ඇත. මෙවැනි මායිම් නිසා ඇති වු සුප්‍රකට නැමි කඳු රාශියක් ලොව පුරා ඇත. === ''පරිණාමන (පරිවර්තන මායිම්)'' === උදාහරණ: පැසිෆික් තැටිය හා උතුරු ඇමරිකානු තැටිය හේතුවෙන් සැන් ඇන්ඩ්‍රියාස් විභේදය ඇති වීම. මෙහිදි තැටි දෙක ආංශිකව චලනය වේ. මේවා බොහොමයක් පිහිටා ඇත්තේ සාගර පතුල් වල ය.මෙමගින් තැටි දෙකක් අතර විභේදයක් හටගනී. මෙම විභේදය නිසා ශිලා ගෝලයට අලුත් ද්‍රව්‍ය එකතු වීමක් හෝ ශිලා ගෝලය විනාශ වී යාමක් සිදු නොවේ. ===ප්‍රධාන තල වන්නේ=== {| class="wikitable sortable" |- ! තල නාමය !! වර්ග ප්‍රදේශය !! වාරණය කරන ප්‍රදේශය |- | අප්‍රිකානු තැටිය || 61.3 || [[අප්‍රිකාව]] |- | ඇන්ටාර්ටික් තැටිය || 60.9 || [[ඇන්ටාර්ටිකාව]] |- | ඔස්ටේලියානු තැටිය || 47.2 || [[ඔස්ට්‍රලියාව]] |- | යුරේඩියානු තැටිය || 67.8 || [[ආසියාව]] හා [[යුරෝපය]] |- | උතුරැ ඇමරිකානු තැ‍ටිය || 75.9 || උතුරැ ඇමරිකාව හා ඊසාන දිග සම්බීරියාව |- | දකුණු ඇමෙරිකානු තැටිය || 43.6 || දකුණු ඇමරිකාව |- | පැසිෆික් තලය || 103.3 || [[පැසිෆික්]] සාගරය |} ===අප්‍රධාන තැටි 7කි.=== අරාබියානු තැටිය ජුවාන් ඩි ෆැකා තැටිය නස්කා තැටිය ස්කොටියා තැටිය කැරිබියානු තැටිය කොකොස් තැටිය පිලීපින සාගරික තැටිය වසර මිලියන 50-55 අතර කාලයකදී ඔස්ට්‍රේලියානු හා ඉන්දියානු තල එකිනෙක සම්බන්ධ විය. වඩාත්ම වේගයෙන් චලනය වන්නේ සාගර තල වනඅතර Cocos තලය වර්ෂයකට 52-69mmවේගයෙන්ද, [[පැසිෆික්]] තලය වර්ෂයකට ප්‍රමාණයකින්ද චලනය වේ. අනෙක් අත්තල සලකා බැලුව විට යුරේසියානු තලය අවම වේගයකින් චලනය වන තලය වන තඅර එය වර්ෂයකට 21mm කින් චලනය වේ. == ආශ්‍රිත ලිපි == {{Div col |colwidth=27em}} * {{annotated link|Atmospheric circulation}} * {{annotated link|Conservation of angular momentum}} * {{annotated link|Geological history of Earth}} * {{annotated link|Geodynamics}} * {{annotated link|Geosyncline}} * {{annotated link|GPlates}} * {{annotated link|Outline of plate tectonics}} * {{annotated link|List of submarine topographical features}} * {{annotated link|Supercontinent cycle}} * {{annotated link|Tectonics}} {{Div col end}} == මූලාශ්‍ර == === උපහරණ === {{reflist}} === ප්‍රභව === ==== බ්ලොග් ==== {{refbegin|33em}} * {{Cite book |url=http://mahapolawa.blogspot.com/2012/07/blog-post.html }} {{refend}} ==== පොත් ==== {{refbegin|33em}} * {{Cite book |last=එපිටවත්ත |first=සෙනවි |title=භූ රූප විද්‍යාව |publisher=ස්ටැම්ෆඩ් ලේක් ප්‍රකාශන |year=2006 }} * {{Cite book |title=පාරිසරික භූ ගෝල විද්‍යාව |publisher=අධ්‍යාපන ප්‍රකාශන දෙපාර්තමේන්තුව |year=1996 }} * {{Cite book |title=ඛනිජ පාෂාණ හා පරිසරය |publisher=භූ විද්‍යා සංගමයේ ප්‍රකාශන |year=1997 }} {{refend}} == භාහිර සබැඳි == {{Wikibooks|Historical Geology|Plate tectonics: overview}} {{Commons category|Plate tectonics}} * [http://pubs.usgs.gov/gip/dynamic/dynamic.html This Dynamic Earth: The Story of Plate Tectonics]. [[USGS]]. * [http://pubs.usgs.gov/publications/text/understanding.html Understanding Plate Tectonics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060207093949/http://pubs.usgs.gov/publications/text/understanding.html |date=2006-02-07 }}. [[USGS]]. * [http://www.tectonic-forces.org/ An explanation of tectonic forces] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170912092633/http://www.tectonic-forces.org/ |date=2017-09-12 }}. Example of calculations to show that Earth Rotation could be a driving force. * [http://peterbird.name/publications/2003_PB2002/2003_PB2002.htm Bird, P. (2003); An updated digital model of plate boundaries]. * [http://snobear.colorado.edu/Markw/Mountains/03/week3.html Map of tectonic plates] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170112143308/http://snobear.colorado.edu/Markw/Mountains/03/week3.html |date=2017-01-12 }}. * [http://www.geology.wisc.edu/~chuck/MORVEL/ MORVEL plate velocity estimates and information]{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. C. DeMets, D. Argus, & R. Gordon. * [https://ocre-geoscience.com/ocre-geomap/ Plate Model of Bird 2003 in Google Maps] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231203193804/https://ocre-geoscience.com/ocre-geomap/ |date=2023-12-03 }} * {{In Our Time|Plate Tectonics|b008q0sp}} '''වීඩියෝ''' * [[Khan Academy]] [https://www.youtube.com/watch?v=6EdsBabSZ4g Explanation of evidence] * [http://www.ucmp.berkeley.edu/geology/tectonics.html 750 million years of global tectonic activity]. Movie. * [http://qz.com/577842/scientists-have-used-groundbreaking-technology-to-figure-out-how-the-earth-looked-a-billion-years-ago/ Multiple videos of plate tectonic movements] [[Quartz (publication)|Quartz]] December 31, 2015 {{Earth}} {{Geologic Principles}} {{Geology}} {{Nature}} {{Tectonic plates}} {{Triple Junctions}} {{Authority control}} [[ප්‍රවර්ගය:භූකාරක තැටි වාදය| ]] [[Category:Geodynamics]] [[Category:Geology theories]] [[Category:Seismology]] [[ප්‍රවර්ගය:ශිලා ගෝලය]] ngs9ju793z8f8qwz9vzumb6s1b35cim කුමාර් සංගක්කාර 0 24091 797722 797638 2026-08-16T04:31:13Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797722 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව ක්‍රිකට්ක්‍රීඩකයා චරිතාපදානය | playername = කුමාර් සංගක්කාර | country = ශ්‍රී ලංකාව | country_adj = ශ්‍රී ලංකා | fullname = කුමාර් චොක්ශානද සංගක්කාර | image = Kumar Sangakkara bat in hand.JPG | caption = | nickname = සංගා {{!}} GOAT of Cricket (GOAT යනු Greatest Of All Time එනම් සදාකාලිකවම ශ්‍රේෂ්ඨ) | living = true | dayofbirth = 27 | monthofbirth = 10 | yearofbirth = 1977 | placeofbirth = [[මාතලේ]] | countryofbirth = [[ශ්‍රී ලංකාව]] | height= මීටර් 1.78 | batting = වමත් | bowling = දකුණත් [[පිට දඟ|පා දඟ]] | role = [[කඩුළු රකින්නා]], පිතිකරු | international = true | testdebutdate =ජූලි 20 | testdebutyear = 2000 | testdebutagainst = දකුණු අප්‍රිකාව | testcap = 84 | lasttestdate = ජනවාරි 3-7 | lasttestyear = 2015 | lasttestagainst = නවසීලන්තය | odidebutdate = ජූලි 5 | odidebutyear = 2000 | odidebutagainst = පකිස්ථානය | odicap = 93 | lastodidate = මාර්තු 18 | lastodiyear = 2015 | lastodiagainst = දකුණු අප්‍රිකාව | odishirt = 11 | club1 = [[නොන්ඩෙස්ක්‍රිප්ට්ස් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා සංගමය|එන්සීසී]] | year1 = 1997–වර්තමානය | club2 = [[කිංග්ස් XI පංජාබ්]] | year2 = 2008–2010 | club3 = [[වොර්වික්ෂයර් ප්‍රාන්ත ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා සංගමය|වෝර්වික්ෂයර්]] | year3 = 2007 | club4 = [[ඩෙකෑන් චාර්ජර්ස්]] | year4 = 2011 | club5 = [[සරේ ප්‍රාන්ත පිළ]] | year5 = 2015–වර්තමානය | columns = 4 | column1 = [[ටෙස්ට් ක්‍රිකට්|ටෙස්ට්]] තරග | matches1 = 130 | runs1 = 12,203 | bat avg1 = 58.66 | 100s/50s1 = 38/51 | top score1 = 319 | deliveries1 = 84 | wickets1 = 0 | bowl avg1 = – | fivefor1 = – | tenfor1 = – | best bowling1 = – | catches/stumpings1 = 178/20 | column2 = [[එක් දින ජාත්‍යන්තරය|එදිජා]] | matches2 = 404 | runs2 = 14,234 | bat avg2 = 41.98 | 100s/50s2 = 25/93 | top score2 = 169 | deliveries2 = – | wickets2 = – | bowl avg2 = – | fivefor2 = – | tenfor2 = – | best bowling2 = – | catches/stumpings2 = 402/99 | column3 = [[පළමු-පෙල ක්‍රිකට්|පපෙ]] | matches3 = 230 | runs3 = 17,829 | bat avg3 = 51.07 | 100s/50s3 = 52/76 | top score3 = 319 | deliveries3 = 246 | wickets3 = 1 | bowl avg3 = 150.00 | fivefor3 = 0 | tenfor3 = 0 | best bowling3 = 1/13 | catches/stumpings3 = 347/33 | column4 = [[ලැයිස්තු ඒ ක්‍රිකට්|ලැඒ]] | matches4 = 504 | runs4 = 18,141 | bat avg4 = 42.68 | 100s/50s4 = 34/114 | top score4 = 169 | deliveries4 = – | wickets4 = – | bowl avg4 = – | fivefor4 = – | tenfor4 = – | best bowling4 = – | catches/stumpings4 = 506/124 | date = 11 ජුනි | year = 2015 | source = http://www.espncricinfo.com/srilanka/content/player/50710.html ඊඑස්පීඑන්ක්‍රික්ඉන්ෆෝ |Caption=කුමාර් සංගක්කාර වර්ෂ 2012දී ICC සම්මාන උළෙලේදී වසරේ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා, වසරේ ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා සහ ලොව ජනප්‍රියම ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා යන සම්මාන ත්‍රිත්වයෙන් පිදුම් ලැබූ අවස්තාව.}} '''[[කුමාර්]] සංගක්කාර''' (උපත 27 ඔක්තෝම්බර් 1977, [[මාතලේ]], ශ්‍රී ලංකාව) යනු [[ශ්‍රී ලංකා ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම]]හි සාමාජිකයෙක් මෙන්ම හිටපු නායකයාද වේ. ඔහු මුල් පෙළ වමත් පිතිකරුවෙකි. ඔහු කඩුළු රකින්නා හා මුල් පෙළ පිතිකරුවෙක් ලෙස ක්‍රීඩා කිරීමට පුරුදුව සිටියත්, ටෙස්ට් ක්‍රීඩාවේ කඩුළු රැකීමෙන් ඉවත්වීමත් සමගම ඔහුගේ පිතිකරණයේ සැලකිය යුතු වෙනසක් ඇති විය. ඔහුගේ ක්‍රීඩා දිවියේ අවස්ථා කීපයකදිම ලොව අංක 1 ටෙස්ට් පිතිකරු බවට පත් වීමට ඔහුට හැකි විය.<ref>http://www.espncricinfo.com/ci-icc/content/story/489668.html</ref> ලෝක කුසලානයේදි ඉන්දියාවට එරෙහිව ලද පරාජයත් සමගම ඔහු නායකත්වයෙන් ඉවත් විය. ඩොනල්ඩ් බ්‍රැඩ්මන් ට(12) පසුව ලොව වැඩිම ටෙස්ට් ද්විතව ශතක ගණනක් රැස්කර ඇත්තේ සංගක්කාර (11) වේ. ඔහු සිය 11වන ටෙස්ට් ද්විත්ව ශතකය 2015 ජනවාරි 4 දින නවසීලන්තයෙ වෙලින්ටන් හිදී [[නවසීලන්ත ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම|නවසීලන්තයට]] ඒරෙහිව ලබාගන්නා ලදී.<ref>http://uk.eurosport.yahoo.com/22102011/63/sangakkara-hits-double-century.html</ref> ==මුල් කාලය== කුමාරි වෙදආරච්චි චොක්ශන්ද්‍රා මුදලිගේ සහ චොක්ශාන්ද වෙදාඅරච්චි සංගක්කාරට දාව 1977දී [[මාතලේ]] දී කුමාර සංගක්කාර උපත ලබන ලදි. සංගක්කාර ඔහුගේ මූලික හා ද්වීතීක අධ්‍යාපනය ලැබුවේ [[නුවර]] නගරයේ තිබෙන ප්‍රමුඛතම පාසලක් මෙන්ම ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනයක් (අස්ගිරිය ක්‍රීඩාංගණය) හිමි ලෝකයේ එකම පාසල වන ත්‍රිත්ව විද්‍යාලයෙනි. වරක් ඔහු වසරේ විශිෂ්ඨම ශිෂ්‍යයාට පිරිනමන The Ryde Gold Medal සම්මානයෙන්ද පිදුම් ලැබීය.<ref name=teacher/> 1996 වසරේ පාසලේ ප්‍රධාන ශිෂ්‍ය නායක දූරය දැරීමටද ඔහුට හැකි විය. සංගක්කාර පාසල් සමයේදී ක්‍රිකට් හා ටෙනිස් ක්‍රීඩා සඳහා විශේෂ දක්ෂතාවක් පෙන්වූ අතර ඒ හේතුවෙන් වරක් පාසලේ එවකට විදුහල්පතිව සිටි ලෙනාඩ් ද අල්විස් මහතා විසින් සංගක්කාරගේ මවට ඔහුව ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවෙන්ම ඉහලට යවන ලෙසද ඉල්ලීමක්ද කොට ඇත.<ref name=teacher>[http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 Cricket world.com | ''Principal Delighted With Former Student Sangakkara''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} retrieved 3 March 2008 {{Wayback | url=http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071202092104/http://www.cricketworld.com/sri_lanka/article/?aid=12329 |date=2007-12-02 }} <!-- Bot retrieved archive --> | date=20071202092104}</ref> මොහු පිලිබඳ අමුතුවෙන් සඳහන් කිරීම අනවශ්‍යය.මේ වන විට ලොව හොදම පිතිකරුවන් අතරින් පෙරමුණ ගෙන සිටී.2015 ලෝක කුසලානයේදී තරග හතරකදී පිට පිට ශතක 4 ක් වාර්තා කරමින් , ක්‍රිකට් වාර්තා පොත මෙතෙක් සටහන් නොවූ කඩ ඉමක් කරා ගෙනයාමට සමත්ව සිටී . == ආශ්‍රිත== මොහු පිලිබඳ අමුතුවෙන් සඳහන් කිරීම අනවශ්‍යය.මේ වන විට ලොව හොදම පිතිකරුවන් අතරින් පෙරමුණ ගෙන කුසලානයේදී තරග හතරකදී පිට පිට ශතක 4 ක් වාර්තා කරමින් , ක්‍රිකට් වාර්තා පොත මෙතෙක් සටහන් නොවූ කඩ ඉමක් කරා ගෙනයාමට සමත්ව සිටී . hw7e5nb1ypmzvqbvleqg0nelbi3sgjd මලීෂ වගන්තිය 0 32262 797735 797662 2026-08-16T11:48:43Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797735 wikitext text/x-wiki {{autobiography|date=සැප්තැම්බර් 2011}} <!-- Please do not remove or change this AfD message until the issue is settled --> <!-- The nomination page for this article already existed when this tag was added. If this was because the article had been nominated for deletion before, and you wish to renominate it, please replace "page=මලීෂ පැතුම් වීරමන්ත්‍රී Maleesha Weeramanthri" with "page=මලීෂ පැතුම් වීරමන්ත්‍රී Maleesha Weeramanthri (2nd nomination)" below before proceeding with the nomination. -->{{AfDM|page=මලීෂ පැතුම් වීරමන්ත්‍රී Maleesha Weeramanthri|year=2011|month=සැප්තැම්බර්|day=1|substed=yes|help=off}} <!-- For administrator use only: {{Old AfD multi|page=මලීෂ පැතුම් වීරමන්ත්‍රී Maleesha Weeramanthri|date=1 සැප්තැම්බර් 2011|result='''keep'''}} --> <!-- End of AfD message, feel free to edit beyond this point --> '''තද පැහැති අකුරු පෙළ'''==රෙවෝ පැතුම් වීරමන්ත්‍රී Revo Pathum Weeramanthri== [[ගොනුව:උදාහරණ.jpg]] '''කෙට් චිත්‍රපට නිර්මාණකරැවෙක්'''<nowiki> වශයෙන් ජංගම දුරකථනය භාවිතා කරමින් විකල්ප සිනමා මාධ්‍ය තුළින් කේෂ්ත්‍රයට පිවිසුනු අයෙකි. 2008 වසරේ ශ්‍රී ලංකාවේ පැවැත් වූ Digital Stories - 2008 තරගයේ අවසන් වටයේ හොදම නිර්මාණ අතරට නිර්මාණ දෙකක් ජයහණය කරන අතර {{</nowiki>http://www.adicsrilanka.org/Digital_stories_2011_Home.html}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<nowiki/>} 2009 වසරේ ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ කෙටි චිත්‍රපට උළලේ දෙවන ස්ථානය හා විශිෂ්ටතා සම්මාන {{http://www.lightofasiafoundation.com/index.php/light-of-asia-projects/buddhist-film-festival}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<nowiki/>}හිමිකර ගනියි. 2011 වසරේද පළමු ස්ථානය හා විශිෂ්ටතා සම්මානයක් දිනාගැනීමට හැකිවිය[Light of Asia foundation |http://ylanka.com/lightofasia/wesak.php]ආසියාලෝකය{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} පදනම- ජාතික චිත්‍රරපට සංස්ථාව හා බීඑම්අයිසීඑච් යන ආයතන තරග සංවිධානය කෙරින. 2013 වසරේද ජාතික චිත්‍රපට සංස්ථාවේ වාර්ෂික කෙටි චිත්‍රපට තරගයේද ඔහුගේ ‘‘කවුද?“ කෙටි චිත්‍රපටයට ජයග්‍රහණයක් හිමි විය. riga2yuekurh6ndh7xwtzgazsnn50yg කුම්භකර්ණ 0 35542 797730 457469 2026-08-16T08:48:14Z ~2026-45056-48 80574 797730 wikitext text/x-wiki '''කුම්බකර්ණ''' යනු [[රාවණ රජු]] ගේ සොහොයුරෙකි. යුද්ධයට දක්ෂ මොහු ව මායා බලය මගින් නිදි ගන්වා [[රාම]] කුමරු සටනට පැමිණ ඇත. (තවත් විස්තර පහලින්...) කවුද ඇත්තටම මේ කුම්භකර්ණ කියන්නේ??????? සාමාන්‍යයෙන් වැඩිපුර නිදා ගන්න කැමති කෙනෙක්ට කුම්භකර්ණයෙක් කියල කියන එක අපේ අතීතයෙ ඉඳන් පැවතෙන දෙයක්නෙ. ඒත් ඇත්තටම කාටද මේ කුම්භකර්ණ කියන්නෙ කියලයි අද බදුලු පුත්‍රයා කියන්න යන්නෙ. සමහරු නම් (ඔය කිවුවට හැමෝම වගේ) අහලත් ඇති කුම්භකර්ණ ගැන. අහල තියෙන අයටයි නැති අයටයි හැමෝටම දැන ගන්නත් එක්ක පොඩ්ඩක් කියවල බලන්නකෝ. කුම්භකර්ණ ගැනත් මුලින්ම සඳහනක් වෙන්නේ රාමායනයෙයි. රාවණ රජතුමාගේ බාල සහෝදරය තමයි කුම්භකර්ණ කියන්නෙ. අති විශාල ශරීරයක් තිබුනු කෙනෙක් තමයි කුම්භකර්ණ (යෝධයෙක් විදියටයි හැන්දින්වෙන්නෙ) ඉතින් ඔහු අතට අහුවෙන ඕනිම දෙයක් ගිල දමනවලු බඩගින්න නිසා. කුම්භකර්ණ මිනිසුන්ට කරදර කිරීම නිසා ඉන්ද්‍ර (දෙවියන්ගෙ නායකයා) කෝපයෙනුයි ඉඳල තියෙන්නෙ. ඒ නිසාම කුම්භකර්ණව පරාජය කරල විනාශ කරන්න ඉන්ද්‍ර ඔහුට පහර දීල තියෙනව. ඉන්ද්‍ර තමන්ගෙ සෙන්කෝලයෙන් (යගදාව) කුම්භකරණට ගහල තියෙනව කුම්භකර්ණ ක්ෂනිකව මේක ගිල දාල තියෙනව.ඒත් එක්කම කුම්භකර්ණ ඉදිරියට ඇවිත් ඉන්ද්‍ර ඉඳගෙන හිටපු ඇතාගෙ හොඬවැලෙන් අල්ලල ඈතට විසික් කරල තියෙනව. ඉතින් ඉන්ද්‍රවත් මේ විදිහට පරාජය කරන්න පුලුවන් කෙනෙක් තමයි කුම්භකර්ණ. කොහොමහරි රාවණා රජතුමාට තමන්ගේ බලය වැඩි කරගන්න ඕනිවෙලා තියෙනව තුන් ලෝකයම තමන් යටතට ගන්න. ඉතින් ඒකට බ්‍රහ්ම වෙනුවෙන් යාඥා කරන්න ඔහු තීරනය කරල විභීශනත් කුම්භකර්ණත් එක්ක භාවනා කරන්න පටන් අරගෙන තියෙනවා. අවසානයේදි බ්‍රහ්ම ඔවුන් ගැන පැහැදිලා ඔවුන් කැමති දේවල් වරයන් විදිහට ඉල්ලන්න කියල තියෙනව. ඔය වෙලාවෙදි රාවණ ඉල්ලල තියෙන්න තමන්ට තුන් ලෝකයම යටත් කරගන්න බලයක් දෙන්න කියලයි.ඒ වරය බ්‍රහ්ම දීල තියෙනව. මෙතනදි ඉන්ද්‍ර හිතල තියෙනව කුම්භකර්ණටත් මේ විදිහෙම බලයක් දුන්නොත් එහෙම ඔහුව ලේසියෙන් පරාජය කරන්න බැරි වෙනව කියල. ඒ නිසා ඔහු සරස්වතී ලඟට ගිහින් මේ ගැන කියල මෝඩ විදිහෙ වරයක් ඉල්ලන්න කුම්භකර්ණව පොළඹවන්න කියල ඉල්ලීමක් කරල තියෙනව. ඉතින් කුම්භකර්ණ තමන්ගෙ වරය කියද්දි සරස්වතී විසින් ඔහුව පොළඹවල තියෙනව තමන්ට හැමදාම නිදාගෙන ඉන්න ඕනි කියල ඉල්ලන්න. මේ වරයත් බ්‍රහ්ම විසින් ඉටුකරල දීල තියෙනව. හැබැයි රාවණ මේ ගැන කලබල වෙලා තියෙනව මොකද ඔහුට කුම්භකර්ණගෙ සහයෝගය අනිවාරයයෙන්ම ඕනි නිසා. රාවණ ඉල්ලීමක් කරල තියෙනව බ්‍රහ්මගෙන් කුම්භකර්ණට දීපු වරය ඉවත් කරන්න කියල ඒත් බ්‍රහ්ම ඒක ප්‍රතික්ෂේප කරල තියෙනව. කොහොමහරි රාවණගේ ඉල්ලීම නිසා කුම්භකර්ණට මාස හයකට එක දවසක් ඇහැරල ඉන්න විදිහට වරය වෙනස් කරල තියෙනව. ඒ වගේම තමයි ඒ අතරතුර කවුරුහරි ඔහුව ඇහැරුවොත් ඔහුගේ ජීවිතයට අනතුරක් කියලත් බ්‍රහ්ම කියල තියෙනව. කුම්භකර්ණ ඔන්න ඔය විදිහට තමයි කුම්භකර්ණයෙක් උනේ. රාම-රාවණ යුද්දෙදි රාවණ රජතුමාට කුම්භකර්ණගෙ සහයෝගය අවශ්‍යම වෙලා තියෙනව. ඉතින් කොහොමහරි කුම්භකර්ණව නින්දෙන් නැගිට්ටවන්න ඔහුට හැකිවෙලා තියෙනව. ඔහුට මේ යුද්දය ගැන කිවුවයෙන් පස්සෙ තමන්ගේ රටට තියෙන ආදරයත්, සොහොයුරාට තියෙන භක්තියත් නිසා කුම්භකර්ණ යුද්දයට යන්න ඉදිරිපත් වෙලා තියෙනව. කුම්භකර්ණට විවිධ වේෂයන් ගන්න පුලුවන් වීම නිසාත් තමන්ව තැන් ගනනාවක මවන්න තිබුනු හැකියාවත් නිසා රාමට අපහසු වෙලා තියෙනව ඇත්ත කුම්භකර්ණට පහර දෙන්න. ඒ වගේම තමයි කුම්භකර්ණ ගිනි වර්ෂාවක්, කලුගල් වර්ෂාවක් ඇතිකරල තියෙනව රාමගේ සේනාවට පහර දෙන්න. මේවායෙන් රාමගේ සේනාව විශාල වශයෙන් විනාශ වෙලා තියෙනව. අවසානයේදී රාමා තමන් සතුව තිබු ප්‍රභලතම ඊතලයක් පාවිච්චි කරල තමයි කුම්භකර්ණව විනාශ කරල තියෙන්නෙ. රාමායනයේ සඳහන් වෙන විදිහට නම් කුම්භකර්ණ කියන්නෙ බොහොම හොඳ හිතක් තිබුනු කෙනෙක්. ඔහු මුලින් රාවණට කියල තියෙනව යුද්ද කරන එක නතර කරල රාමගෙන් සමාව ගන්න කියල. කොහොමවුනත් රාමයනය ලියද්දි වාල්මිකි විසින් රාමට තරමක් හෝ පක්ෂපාති අයව හොඳ පුද්ගලයන් කරල තියෙන නිසා මෙහෙම ලියවුනා වෙන්නත් පුලුවන්. විභීෂනව හොඳ පුද්ගලයෙක් කරල තියෙන්නෙත් ඔය හේතුව නිසාමනෙ. කොහොම උනත් තමන්ගේ රටට, සහෝදරයට පක්ෂපාතී වෙලා වැඩකරපු කුම්භකර්ණ විභීෂනට වඩානම් රට ජාතිය ගැන කැක්කුමක් තිබ්බ පුද්ගලයෙක් කියලයි බදුලු පුත්‍රයටනම් හිතෙන්නෙ. ඔන්න ඕකයි අපි වැඩිපුර නිදාගන්න කෙනෙකුට කුම්භකර්ණයෙක් කියල කියන්නෙ.. c4eko0gvv2fvny6x5ygmxffuexurwcz 797731 797730 2026-08-16T08:49:05Z Quinlan83 51945 Restored revision 457469 by [[Special:Contributions/Mili977|Mili977]] ([[User talk:Mili977|talk]]): Rb (TwinkleGlobal) 797731 wikitext text/x-wiki '''කුම්බකර්ණ''' යනු [[රාවණ රජු]] ගේ සොහොයුරෙකි. යුද්ධයට දක්ෂ මොහු ව මායා බලය මගින් නිදි ගන්වා [[රාම]] කුමරු සටනට පැමිණ ඇත . 1qxrheevfslrv14jvj3xzmi122u09zv ජොර්ජ් වොෂින්ටන් 0 37795 797729 791422 2026-08-16T07:03:48Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797729 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = ජෝර්ජ් වොෂිංටන් |image = Gilbert Stuart Williamstown Portrait of George Washington.jpg |office = ඇමෙරිකාවේ පළමු ජනාධිපති |vicepresident = ජෝන් ඇඩම්ස් |term_start = 1789 අප්‍රේල් 30 |term_end = 1797 මාර්තු 4 {{note|a}} |predecessor = අලුතින් පිහිටුවන තනතුරකි |successor = [[ජෝන් ඇඩම්ස්]] |office1 = එක්සත් ජනපද හමුදාවේ අණදෙන හමුදාපති|හමුදාවේ ඉහළ නිලධාරි |appointer1 = ජෝන් ඇඩම්ස් |term_start1 = 1798 ජූලි 13 |term_end1 = 1799 දෙසැම්බර් 14 |predecessor1 = ජේම්ස් විල්කින්සන් |successor1 = ඇලෙක්සැන්ඩර් හැමිල්ටන් |office2 = කොන්ටිනෙන්ටල් හමුදාවේ ප්‍රධාන අණ දෙන නිලධාරියා |appointer2 = කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසය |term_start2 = 1775 ජූලි 15 |term_end2 = 1783 දෙසැම්බර් 23 |predecessor2 = අලුතින් පිහිටුවන තනතුරකි |successor2 = හෙන්රි නොක්ස් <small> එක්සත් ජනපද හමුදාවේ අණදෙන හමුදාපති|හමුදාවේ ඉහළ නිලධාරි </small> |office3 = දෙවැනි කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසයට වර්ජිනියාව නියෝජනය |term_start3 = 1775 මැයි 10 |term_end3 = 1775 ජූනි 15 |predecessor3 = අලුතින් පිහිටුවන තනතුරකි |successor3 = තෝමස් ජෙෆර්සන් |office4 = පළමු කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසයට වර්ජිනියාව නියෝජනය |term_start4 = 1774 සැප්තැම්බර් 5 |term_end4 = 1774 ඔක්තෝබර් 26 |predecessor4 = අලුතින් පිහිටුවන තනතුරකි |successor4 = තනතුර ආලෝපනය කරන ලදි |birth_date = {{birth date|1732|2|22}} |birth_place = වර්ජිනියාවේ වෙස්ට්මෝර්ලන්ඩ් කවුන්ටිය, වර්ජිනියා, වෙස්ට්මෝර්ලන්ඩ්, යටත් විජිත වර්ජිනියාව, බ්‍රිතාන්‍ය ඇමෙරිකාව |death_date = 1799 දෙසැම්බර් 14 (වයස 67) |death_place = මවුන්ට් වර්නන්, වර්ජිනියා |party = ස්වාධීන |spouse = මාර්තා වොෂිංටන්|මාර්තා ඩැන්ඩ්‍රිජ් කස්ටිස් |religion = දේවවාදී, ඇමෙරිකන් එපිස්කොපල් පල්ලිය |profession = වතු වැවිලිකරණය, යුද හමුදාවේ නිලධාරි |signature = George Washington signature.svg |signature_alt = Cursive signature in ink |allegiance = මහා බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍ය්‍ය, මහා බ්‍රිතාන්‍යය<br>{{flagicon|United States of America|1777}}ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය |branch =වර්ජිනියා ප්‍රාන්ත මිලීෂියාව<br>කොන්ටිනෙන්ටල් හමුදාව<br>ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද හමුදාව |serviceyears = මිලීෂියාව: 1752–1758<br>කොන්ටිනෙන්ටල් හමුදාව: 1775–1783<br>හමුදාව: 1798–1799 |rank = [[File:US-O9 insignia.svg|30px]] ලුතිනන් ජනරාල්<br>හමුදාපති <small>(මළ පසු: 1976) |commands = යටත්විජිත වර්ජිනියා රෙජිමේන්තුව<br>කොන්ටිනෙන්ටල් හමුදාව<br>ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද හමුදාව |battles = ප්‍රංශ ඉන්දියානු යුද්ධය<br>ග්ලෙන් ජුමොන්විල් යුද්ධය<br>නෙසැසිටි බලකොටුවේ යුද්ධය<br>බ්‍රැඩ්ඩොක් ගවේෂණාත්මක ගමන<br>මොනොන්ගහෙලා යුද්ධය<br>ෆෝර්බ්ස් ගවේෂණාත්මක ගමන<br> ඇමෙරිකන් විප්ලවීය යුද්ධය<br>බොස්ටන් මෙහෙයුම<br>නිව් යෝර්ක් හා නිව් ජර්සි සංග්‍රාමය<br>ෆිලඩෙල්ෆියා සංග්‍රාමය<br>යෝර්ක්ටවුන් සංග්‍රාමය |awards = කොංග්‍රසය ප්‍රදානය කළ රත්තරන් පදක්කම, කොංග්‍රසයේ ස්තූතිය |footnotes = {{note|a}} මාර්තු 4 වැනි දිනය පළමු ජනාධිපති වාරය නිල වශයෙන් පටන් ගත් දිනයයි. කොංග්‍රසය විසින් චන්ද කොට්ඨාශ වල චන්ද ගණන් කර අනතුරුව ජනාධිපති වශයෙන් සහතකිය ලැබෙන්නේ අප්‍රේල් 6 වැනිදා ය. ඇමෙරිකන් එක්සත් ජනපදයේ ජනාධිපති වශයෙන් දිවුරුම් දීමේ උත්සවය පැවැත්වුනේ අප්‍රේල් 30 වැනිදා ය. }} [[Image:Washington 1772.jpg|thumb|ජෝර්ජ් වොෂිංටන් (1772 ඡායාරූපය) හැඳ සිටින්නේ වර්ජීනියා රෙජිමේන්තුවේ කර්නල් නිල ඇඳුමයි. ඔහු මිලීෂියාවට අප්‍රසාදය දැක්වූයේය. ප්‍රංශ ඉන්දියානු යුද්ධයේ දී සහ ඇමෙරිකන් නිදහස් අරගලයේ දී ඔහු වෙහෙසුනේ පූර්ණකාලීන, වෘත්තීමය හමුදාවක් පිහිටුවීම සඳහා ය.]] [[File:මවුන්ට් වර්නන්.jpg|thumb|ජෝර්ජ් වොෂිංටන් නිවස -අද]] [[File:මවුන්ට් වර්නන් හි උද්‍යානය.jpg|thumb|මවුන්ට් වර්නන් හි උද්‍යානය -අද]] [[File:ගොවිතැන් උපකරණ.jpg|thumb|එදා ගොවිතැන් සඳහා පාවිච්චි කරන ලද උපකරණ]] [[File:ලිපිකරු නවාතැන.jpg|thumb|වොෂිංටන්ගේ ලිපිකරුවාගේ නවාතැන]] [[File:රෙදි අපුල්ලන ලද කාමරය.jpg|thumb|රෙදි අපුල්ලන ලද කාමරය]] [[File:අශ්ව කරත්තය.jpg|thumb|වොෂිංටන් පවුලේ අශ්ව කරත්තය]] [[File:සූසාන පෙට්ටි.jpg|thumb|ජෝර්ජ් හා මාර්තා ගේ සූසාන පෙට්ටි]] [[File:වහල් සේවකයන් පිණිස ඉදි කරන ලද ස්මාරකය.jpg|thumb|මවුන්ට් වර්නන් වතුයායේ මියගිය වහල් සේවකයන් සඳහා ඉදි වූ ස්මාරකය]] '''ජෝර්ජ් වොෂිංටන්''' ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයෙහි ප්‍රථම ජනාධිපතිවරයා විය. වතු වැවිලි කරුවෙක් හා මිනින්දෝරුවෙක් වූ ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය, ජනරජයක් ලෙසින් පිහිටුවීමේ දී එහි මූලිකත්වය ගත් ආදී පීතෘවරුන් අතරින් අයෙක් ලෙසින් ද සැලකේ. ඔහු ඇමෙරිකන් නිදහස් අරගලයේ දී යුද වැදුණු කොන්ටිනෙන්ටල් හමුදාවේ ප්‍රධානියා ද විය. එසේම ඇමෙරිකන් ව්‍යවස්ථාව නිර්මාණයේ දී ඒ සාකච්ඡා සියල්ලේ ම සභාපතිවරයෙක් ලෙසින් ද කටයුතු කළේය. ඒකමතික තෝරා ගැනීමෙන් ඔහු නව ජනරජයේ මුල් ම ජනාධිපතිවරයා බවට පත්විය. ඔහු වාර දෙකක් ජනාධිපති ධූරය දැරීය. ආර්ථිකයෙන් ශක්තිමත් භාණ්ඩාගාරයක් ද, යුරෝපයේ වූ යුද කැළඹීම් වලට සහභාගී නොවී සිටීමෙන් ද, විස්කි කැරැල්ල මැඬ පවත්වා ගත හැකිවීමෙන් ද යහපත් පාලනයක් ගෙන ගිය ඔහු ජනතාව අතර ජනප්‍රියත්වයට හා ප්‍රසාදයට ලක් වූ ජනාධිපතිවරයෙක් විය. ඔහුට තවත් බලයේ ඉන්නට යැයි ඉල්ලා සිටිය දී ඔහු තෙවැනි වාරයක් ප්‍රතික්ෂේප කර, ගොවිතැන් කටයුතු සඳහා කාලය යොදවන්නට අවශ්‍ය්‍ය යැයි කියා විශ්‍රාම ගියේය. ==ළමා කාලය== ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ගේ පියා ඔගස්ටීන් වොෂිංටන් දුම්කොළ වගාවේ නියුතු වතු වැවිලිකරුවෙකි. ඔහුට ජේන් බට්ලර් නැමති පළමු විවාහයේ බිරිඳ ගෙන් ලැබි දරුවන් හතර දෙනෙක් සිටියහ. ලෝරන්ස් හා ඔගස්ටීන් යන පුතුන් දෙදෙනා හැරෙන්නට අනිත් දරුවන් දෙදෙනා ළමා කාලයේ දී මිය ගියහ. ජේන් ද උණක් වැළඳී මිය ගියාය. ඔග්ස්ටීන්ගේ දෙවැනි විවාහය මේරි බෝල් නැමැත්තිය සමඟ සිද්ධ වුණි. ඇය රෑමත් බව කියැවේ. ඔවුන් දෙදෙනාගේ වැඩිමහල් පුතුනුවන් වනුයේ ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ය. ජෝර්ජ් වොෂිංටන්ට සහෝදරයන් තිදෙනෙක් සහ සහෝදරියන් දෙදෙනෙක් ද වූහ. නොයෙක් පළාත් වල ජීවත්වෙමින් කාලය ගෙවන පවුල අනතුරුව වර්ජිනියාවේ ෆෙඩරික්ස්බර්ග් ගමේ රැෆහැනෙක් ගඟ අසල අක්කර 260 ක වත්තක පදිංචියට යති. ජෝර්ජ්ගේ පියාගේ වැඩිමහල් පුතුනුවන් වූ ලෝරන්ස් හා ඔගස්ටීන් දෙදෙනා එංගලන්තයේ අධ්‍යාපනය ලැබූහ. ඔගස්ටීන්ගේ පළමු දරුවා වූ ලෝරන්ස් පවුලේ වස්තුව සඳහා සම්ප්‍රදායික උරුමක්කාරයා ද විය. ජෝර්ජ් වොෂිංටන් අධ්‍යාපනය ලැබුවේ ගමේ එක් පංති කාමරයක් තිබි පාසැලක ය. එහි ගුරුවරුයා වූයේ හොබී නැමැත්තෙකි. ගුරුවරයාගේ දැනුම එතරම් ප්‍රමාණවත් නැතැයි ජෝර්ජ් මැසිවිලි කී බව සටහන් වෙයි. එසේම දුර බැහැර ගොස් ඉගෙනීමක් ලබා ගැනීමට මිල මුදල් නොමැති වූවා යැයි ඔහු කළකිරුණු ළමා කාලයක් ද ගෙවි බව සටහන් වෙයි. ක්‍රමවත් අධ්‍යාපනයක් නොලැබූ නිසා අද ඉතිරි වී ඇති, විශාල හා දැකුම්කළු අකුරු වලින් ලියැවී ඇති ඔහුගේ ලිපි ලේඛන හා සටහන් වල අක්ෂර වින්‍යාස දෝෂයන් දකින්නට ලැබේ. සිය පියාගේ ගෙදර වූ පුස්තකාලයේ පොත් බොහොමයකින් ඔහු පරිපාලනය හා වගා කටයුතු ගැන ඉගෙන ගත්තේ ය. ඔහු කුඩා කාලයේ දී වත්තේ වූ චෙරි ගස කපා දැමුවා යැයි දෝෂාරෝපණයකට ලක් වූ විට "මට බොරු කියන්න බැහැ, මම ඒක කළේ මගේ කුඩා කැත්තෙන්" යැයි කියා වැරැද්දේ වගකීම ගත්තා යන්න සුප්‍රසිද්ධ කට කතාවක් මිසක සත්‍ය්‍ය සිදුවීමක් නොවේ.<ref>en.wikipedia.org/wiki/Parson_Weems#The_cherry-tree_anecdote</ref> දේහ ශක්තියෙන් හා ජවයෙන් පිරි කඩවසම් හැඩිදැඩි තරුණයෙක් වූ ජෝර්ජ් ක්‍රීඩාවන්ට හපනෙක් විය. එසේම නොදත් දෑ පොත පතින් තනිවම උගත්තේ ය. දක්ෂ අශ්වාරෝහකයෙකු මෙන් ම අශ්වයන් පුහුණුවට ද ඔහු දස්කම් දැක්විය. ජෝර්ජ් වොෂිංටන්ට වයස අවුරුදු අටක් වෙද්දී ලන්ඩන් අධ්‍යාපනය හමාර කළ වැඩිමහල් සුළු සොහොයුරා වූ ලෝරන්ස් ආපසු වර්ජිනියාව බලා පැමිණියේය. උගත් ලෝරන්ස් ගේ මනා හැදියාවන් හා නුවණ දැක වොෂිංටන් ඔහු හා වැඩියෙන් කාලය ගත කිරීම ප්‍රිය කළේය. ලෝරන්ස් ජෝර්ජ්ට වඩා වසර දාහතරකින් වැඩිමහල් විය. ස්පාඤ්ඤය සහ මහා බ්‍රිතාන්‍ය අතර වෙළඳ සබඳතා වල දී පටන් ගත් අරගල යුද්ධ වලට හැරෙද්දී වයස 22 වූ ලෝරන්ස් කපිතන්වරයෙක් ලෙසින් වර්ජීනියාවේ ස්වේච්ඡා භට හමුදාවක් සමඟින් කොලොම්බියා රටේ කාර්තහේනා නැමති ස්පාඤ්ඤ [[බලකොටුකරණය|බලකොටුව]] වැටලීමට පිටත් වී ගියේය. සටන අසාර්ථක වූවත් ලෝරන්ස් ආපහු එන්නේ දස්කම් හා නීර්භීතත්වය දැක්වූ යුද වීරයෙක් ලෙසිනි. ලෝරන්ස් බෙදාගත් යුධ පිටියේ තොරතුරු අසන්නට ජෝර්ජ් ඉතා කැමැත්ත දැක්වූයෙකි. යුද වික්‍රමයන් දැක්වීම නිසා ලෝරන්ස් වර්ජීනියා ප්‍රාන්තයේ සහකාර ජනරාල් විදියට උසස් වීමක් ලබයි. ලෝරන්ස්ගේ කාර්ය භාරය වූයේ මිලීෂියා භටයන් පුහුණු කිරීම විය. ජෝර්ජ් ට වයස අවුරුදු 11 සම්පූර්ණ වෙද්දී ඔහුගේ පියා වූ ඔගස්ටීන් මිය ගියේය. පියාගේ අන්තිම කැමති පත්‍රයෙන් දේපලෙන් වැඩි උරුමය ලෝරන්ස්ට පැවරුණි. ජෝර්ජ්ට ලැබුනේ ඔහු විසු නිවස පිහිටි ෆෙරී නම් කුඩා වතුයායක් සහ තවත් ඉඩම් කැබලි කිහිපයකුත් සමඟ වහලුන් දහ දෙනෙකි. වයස අවුරුදු 21 වෙන තුරු එහි පාලනය ඔහුගේ මව සතු විය. ජෝර්ජ් වැඩියෙන් කාලය ගෙවූයේ ලෝරන්ස් සමඟිනි. ලෝරන්ස් ජීවත් වූ මවුන්ට් වර්නන් වතුයායේ ය. එය පසු කලක දී ජෝර්ජ් විසින් ඥාතීන්ගෙන් මිල දී ගෙන තම නිවහන කර ගනියි. ==තුරුණු විය== ලෝරන්ස් ගේ නිවහනට නිතර යන එන ජෝර්ජ් ට ලෝර්න්සේ ගේ බිරිඳගේ පියා කර්නල් විලියම් ෆෙයාර්ෆැක්ස් සහ පසුව කර්නල් ගේ ළඟ නෑදැයෙක් වූ ලෝර්ඩ් තෝමස් ෆෙයාර්ෆැක්ස් හමුවෙයි . ලෝර්ඩ් තෝමස් ෆෙයැර්ෆැක්ස් ඇමරිකාවේ ඉඩම් වරප්‍රසාද අයිතිය ලබන්නේ 1649 දී සිට ය. ඔහුට පටෝමික් සහ රෆාහැනෙක් ගංඟා අසල බඩ ඝන වනාන්තර භූමි පෙදෙස් වලින් අක්කර මිලියන පහකට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක අයිතිය තිබිණ. 1747 දී ලෝර්ඩ් ෆෙයාර්ෆැක්ස් එංගලන්තයේ සිට වර්ජීනියාවට පැමිණෙන්නේ තම ඉඩකඩම් දැක බලා ගන්නට හා ඒවා කොටස් කඩා විකිණීම සඳහාත් ය. තම උරුමය වූ ඉඩම් හි මායිම් දැන නොසිටි හෙයින් ලෝර්ඩ් ෆෙයාර්ෆැක්ස්ට මිනින්දෝරුවෙකුගේ අවශ්‍යතාවයක් දැඩිව තිබිණ. ජෝර්ජ් පොත පතින් මිනින්දෝරු ශාස්ත්‍රය ඉගෙන ගෙන තිබුණි. ආදායමක් ලබා ගැනීමට මිසක එය වෘත්තියක් ලෙසින් කිරීම ජෝර්ජ්ගේ බලාපොරොත්තුවක් ද නොවීය. ජෝර්ජ් කර්නල් විලියම් ෆෙයාර්ෆැක්ස් ගේ පුතා සමඟින් මිනින්දෝරු වැඩ සඳහා ගොස් පුහුණුවක් ද ලබා සිටිය බැවින් ඔවුන්ගේ රෙකමදාරු වලින් ලෝර්ඩ් තෝමස් ෆෙයාර්ෆැක්ස් ගේ ඉඩම් මනින්නට අවස්ථාව ලැබීය. වයස අවුරුදු 18 දී ඔහු වසරකට මිනින්දෝරු වැඩ වලින් බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් 125 ක් උපයන්නට සමත් විය. එසේම ඝන කැලෑවන් තුලින් ගමන් කිරීමත්, නුහුරු එළිමහන් පෙදෙස් වල රාත්‍රියන් ගෙවීමෙන් ද ඔහු දුෂ්කර ජීවන රටාවක් ගැනත් පරිසරයේ පිහිටීම් ගැනත් මනා අවබෝධයක් අත්දැකීමෙන් ලද්දේ ය. එසේම සිතියම් කියවන්නට හා සිතියම් හදන්නට ද හේ උත්සුක විය. මිනින්දෝරු කටයුතු වල දී ද, මිලීෂීයා හමුදාවේ ගමන් බිමන් වල දී සහ පසුව විප්ලවීය හමුදාව මෙහෙවන කාලය තුල දීත් ඔහු සිතියම් හැදීම කළ බව සඳහන් වෙයි.<ref>http://memory.loc.gov/ammem/gmdhtml/gwmaps.html</ref> මිනින්දෝරු වෘත්තියට එතරම් ලැදියාවක් නොමැති වුව ද එය මුදල් උපයා ගන්නට තිබි කදිම මඟකි. ජෝර්ජ් ගේ අභිප්‍රාය වූයේ සිය සහෝදරයා වූ ලෝරන්ස් මෙන් හමුදාවට එකතු වීමට ය. එහෙත් රදළ උරුමයෙන් ආ තනතුරක් හෝ ගෙවා ලබා ගත හැකි තනතුරකට ප්‍රමාණවත් මුදල් ඔහු සතු නොවූයෙන් ඔහු වෙහෙසුනේ මිනින්දෝරු රැකියාවෙන් හමුදා නිලයක් ගන්නට තරම් ප්‍රමාණවත් මුදලක් එකතු කර ගැනීමටයි. නමුත් ඊට බාධා පැමිණියේ ලෝරන්ස් හදිසියේ ම ක්ෂය රෝගයෙන් පෙළෙන්නට පටන් ගැනීම ය. ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ලෝරන්ස් සමඟ වර්ජීනියාවේ සීතල පරිසරයෙන් නික්ම වී උණුසුම් දේශගුණයෙන් සිය සුළු සහෝදරයාට සහනයක් ලැබෙතැයි සිතා බාර්බඩෝස් [[දූපත්|දූපත]] බලා ගියේය. 1751 දී ගිය ඒ බාර්බඩෝස් ගමන ජෝර්ජ් වොෂිංටන් රටින් පිට වී ගිය එක ම සංචාරයයි. එහි දී ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ට වසූරිය වැළඳුනි. සහෝදරයාගේ තත්වය යහපත් අතට හැරුනේ ද නැත. ජෝර්ජ් ආපසු වර්ජීනියාව බලා ගිය අතර ලෝරන්ස් තමාට බර්මියුඩා දූපතේ දී සහනයක් ලැබිය හැකි දැයි විමසනු පිණිස එහි ගියේය. 1752 දී කිසිත් සුවයක් නොලැබි ලෝරන්ස් ආපසු වර්ජීනියාව බලා පැමිණියේය. ඔහු මිය යද්දී ජෝර්ජ් ඔහු අසල සිටි බව සඳහන් වෙයි. ලෝරන්ස් සිය අන්තිම කැමති පත්‍රයෙන් තම භාර්යාවගේ කැමැත්ත අනුව, ඇයගේ අභාවයෙන් ද පසුව, මවුන්ට් වර්නන් වත්ත ජෝර්ජ් වෙතට ලියා තිබිණ. ලෝරන්ස් ගේ අන්තිම කැමති පත්‍රය ක්‍රියාවට නැංවූ ජෝර්ජ් එහි සටහන් සියල්ල විමසා බලද්දී දැනගත්තේ සිය සුළු සහෝදරයා තමන් සිතූ තරම් ධනවත් නොවන, එසේම මිල මුදල් තත්වය නිසි පිරික්සාවෙන් නොයුතු බැවින් අවුල් ජාලයකින් පවතින බවත් ය. ජෝර්ජ් පසු කාලයේ දී තමන් කරන සියළු ගණුදෙනු විධිමත් ලෙසින් සටහන් තබන්නට ඉතා සුපරීක්ෂාකාරී වෙයි. මවුන්ට් වර්නන් වතු යායේ ඇති ඔහුගේ නිවහනේ තිබෙන කාර්යාල කාමරයේ තමන් ලියන හැම ලිපියක ම කොපියක් ලියැවෙන ලී පෙට්ටියක් ද මේසයේ ඇත. පාලනයේ දී වූ වියදම්, ගණුදෙනු හා ලිය කියැවිලි සියල්ල ක්‍රමවත් ව හසුරුවන්නට ඔහු විසින් වේතනයක් ගෙවා, කාමරයක් දී, පූර්ණකාලීනව තබාගත් ලිපිකරුවෙක් ද විය. ==වර්ජීනියා ප්‍රාන්තයේ සහකාර දිස්ත්‍රික්ක නිලධාරී== 1753 පෙබරවාරි 1 වැනිදා ජෝර්ජ් වොෂිංටන් වර්ජිනියා ප්‍රාන්ත මිලීෂීයාවේ සහකාර දිස්ත්‍රික්ක නිලධාරියෙක් හැටියට තනතුර ලැබීය. ඒ සිය සහෝදරයාගේ අභාවයෙන් හිස් වූ පදවිය කොටස් හතරකට බෙදී යෑමෙන් ඔහුට ලැබි තනතුරකි. එයින් ඔහුට මේජර් නිල නාමයක් ලැබිණ. එය ඔහු බලාපොරොත්තුවෙන් සිටි බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ කොමිසම නොවීය. බ්‍රිතාන්‍ය සොල්දාදුවෙකුට ආබාධිත හා විශ්‍රාම වැටුප් වේතනයෙන් හරි අඩක් දිවි තිබෙන තුරා ලැබිණ. නිල නිවාස, නිල ඇඳුම්, ආහාර හා බෙහෙත් ද ලැබිණ. එකල ලුතිනන්වරයෙකුගේ කොමිසමක් උරුමයෙන් නැතිනම් මිල දී ගන්නට බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් 500 ක් ද, කර්නල්වරයෙකුගේ කොමිසමක් ගන්නට බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් 3,500 ක් ද අවශ්‍ය විය. ජෝර්ජ් ලැබි තනතුරට මාසයකට බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් 15 ක් ගෙවීම කිසිසේත් ම ප්‍රමාණවත් නැති බව ජෝර්ජ් ගේ මතය විය. ඔහු සිය තනතුරෙන් ඉල්ලා අස්වන්නට ද සිතූ බවත්, කර්නල් ෆෙයාර්ෆැක්ස් ඒ ගැන විමසා බලන්නට පොරොන්දු වූ නිසා අස්වූයේ නැති බවත් සඳහන් වෙයි. වයස 21 දී ජෝර්ජ් ට අක්කර 1400 කට වඩා ඉඩම් අයිතියක් සතු වූවත්, ඒ බිම් වල වගා කටයුතු පටන් ගැනීම සඳහා ප්‍රාග් ධනයක් නොතිබුණි. 1754 දී වර්ජිනීයාවේ යටත්විජිත ආණ්ඩුකාරයා වූ රොබට් ඩින්විඩී විසින් එහි මිලීෂියා රෙජිමේන්තුවක් පිහිටුවන ලදි. එහි ලුතිනන් කර්නල් පදවිය සඳහා ජෝර්ජ් උසස් වීමක් ලැබීය. ඔහු අයිති වූ මිලීෂීයා හමුදාවේ වැඩ බලන නිලධාරියා වූයේ විශ්ව විද්‍යාල කථිකාචාර්යවරයෙක් වූ ජොසුවා ෆ්‍රයි නැමැත්තා ය. කර්නල්වරයෙකු වූ ෆ්‍රයිගේ අභාවයෙන් පසුව වොෂිංටන්ට කර්නල් පදවිය ලැබී එහි අණ දෙන නිලධාරියා බවට පත්විය. ප්‍රංශය හා බ්‍රිතාන්‍ය අතර යුද උත්සන්න වෙද්දී, කැනඩාවේ ආණ්ඩුකාරයා වූ ප්‍රංශ ජාතික මාර්කි ඩ්‍යුකෙස්නි ස්වදේශී ඉන්දියානුවන් සමඟ එක් වී බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයන්ට රටෙන් පිටවෙන්නට යැයි අණ කළේය. සත්ව දඩයමේ ගිය ඇමෙරිකානු පදිංචිකරුවන් උතුරු පෙදෙස්වල ප්‍රංශ හමුදාවන් බලකොටු ශක්තිමත් කරනවා යැයි ආරංචි ගෙනාහ. එයින් බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාව කළබල වූහ. වර්ජිනීයාවේ යටත්විජිත ආණ්ඩුකාරයා වූ රොබට් ඩින්විඩී හට බ්‍රිතාන්‍යයෙන් අණක් ලැබුනේ ප්‍රංශ හමුදාවන්ට තවත් පහළට එන්නට ඉඩ නොදෙන්න යැයි අවවාද කරන්නට කියාය. එහෙත් ඒ පණිවුඩය ප්‍රංශ හමුදා නායකයා වෙත ගෙන යන්නට අයෙක් නොවීය. කිසිවෙක් ගමන් කළ නොමැති උතුරට ගොඩබිමින් ගමන් කරන්නට අයෙක් හොයනා බව ජෝර්ජ් වොෂිංටන්ට දැන ගන්නට ලැබිණ. ඒ පැතිවල ජීවත් වූ ස්වදේශී ඉන්දියානුවන් සුදුහම ඇති අයගේ හිස් කබල ගලවන බව ආරංචි පැතිර ගියෙන් කිසිවෙක් හමුදා රැකවරණයක් නැතිව උතුරට යන්නට ද පසුබට විය. ජෝර්ජ්ගේ වයස අවුරුදු විසිදෙකකි. ඔහු අඩි හයක් සහ අඟල් දෙකක් උස විය. ඉදිරිපත් වූ වෙන අයෙක් නැති බැවින් ජෝර්ජ්ට ඒ මෙහෙය බාර වුණි. කුලියට බඳවා ගත් පිරිමි හය දෙනෙක් ද එකතු කරගත් ජෝර්ජ් ගමනාරම්භ කරන්නේ 1753 ඔක්තෝබර් මාසයේ දී ය. පණිවිඩය දීම පමණක් නොව, ප්‍රංශ හමුදාවන්හි ශක්තිමත් බව සොයන්නටත්, ඔහායෝ පෙදෙස් හි සිතියම් හදන්නටත්, ඉංග්‍රීසි බලකොටු සඳහා සුදුසු තැන් සොයාගෙන එන්නටත් ඔහුට බාර විය. ජෝර්ජ් ඇතුළු පිරිස සැතපුම් නවසියයක් ගමන් කර ල බෆ් නම් ප්‍රංශ බලකොටුව ඇති ප්‍රදේශයට ළඟා වෙන්නේ 1753 දෙසැම්බර් 11 දා ය. <ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.warforempire.org/relive/the_history.aspx |access-date=2012-09-07 |archive-date=2012-01-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120120015650/http://www.warforempire.org/relive/the_history.aspx }}</ref> ඔවුන්ගේ කණ්ඩායමේ ඕලන්ද ජාතික හමුදා නිලධාරියෙක් විය. ජෝර්ජ් ප්‍රංශ භාෂාව කතා කරන්නට නොදත් නිසා ඒ ඕලන්ද ජාතිකයා වූ ජේකොබ් වෑන් බ්‍රාම් ජෝර්ජ්ගේ සහායට පැමිණියෙකි. තමන් ගෙනා බ්‍රිතාන්‍ය පණිවිඩය ප්‍රංශ හමුදාවේ අණ දෙන නිලධාරියා අතට දුන් පසු ඔවුන් සමඟ රාත්‍රී භෝජන සංග්‍රහයකට සහභාගී වන්නට ද ජෝර්ජ්ට අවස්ථාව ලැබුණි. ඔහායෝ ගඟ දිගේ දකුණට එන්නට ප්‍රංශ ඔරු දෙසියයක් පමණ ලැහැස්ති වී ඉන්නා ආකාරය දකින්නට ජෝර්ජ් ට හැකිවිය. ආපසු එන ගමනේ දී සීතල පරිසරයෙන් මහත් බැට කෑ ඔවුන් ස්වදේශී ඉන්දියානුවන්ට අහු වී එහෙත් පණ බේරාගෙන එති. ඔහුට මෙහෙය සඳහා ලැබුනේ බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් පනහකි. එය තමන් ගිය ගමනේ වැය පියවන්නට කිසිසේත් ප්‍රමාණවත් නැතැයි ජෝර්ජ් වොෂිංටන් සිය දිනපොතේ සටහන් කරයි.<ref>http://memory.loc.gov/ammem/gwhtml/7gwintro.html</ref> තමන් යටතේ වූ මිලීෂියා භටයන්ගේ වේතනයන් ද ප්‍රමාණවත් නැතැයි ජෝර්ජ් වොෂිංටන් දුටුවේය. වගා කටයුතු වලින් ලැබෙන ආදායම අඩුවෙන බැවින් මිලීෂීයාවට බැඳීමට වැඩි පිරිසක් අකමැති වූහ. එහෙත් ප්‍රංශ භටයන් දකුණට එනවා යැයි වාර්තා ලැබි නිසා හමුදාව තර කරන්නට යටත්විජිත ආණ්ඩුකාරයාට උවමනා විය. අනතුරුව මුළු මිලීෂියා හමුදාවේ ම අණදෙන නිලධාරියා හැටියට කර්නල් ජොසුවා ෆ්‍රයි නැමති විශ්ව විද්‍යාල කථිකාචාර්යවරයෙක් ආණ්ඩුකාරයා විසින් පත් කරන ලදි. කිසිත් හමුදා පුහුණුවක් නොතිබි මිනිසුන් රැසක් සමඟින් ප්‍රංශ හමුදාව නවත්වන මෙහෙයට ජෝර්ජ් වොෂිංටන් එක්වෙයි. සහකාර දිස්ත්‍රික් නායකයන් පොරොන්දු වූ අශ්වයන්, ආහාර, ගැල් හා අවි ආයුධ කිසිවක් ඔවුනට මඟ දිග දී ලැබුනේ ද නැත. කැලෑ පෙදෙස්වල ආහාරයට ඔවුන්ට දඩයම් කරගත්තක් අනුභව කරන්නට සිද්ධ විය. ප්‍රංශ ජාතිකයන්ට විරුද්ධ වූ ස්වදේශී ඉන්දියානු ටැනචැරිසන් නොහොත් "බාග රජු" යැයි නම් දැරුවා<ref>http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=28267426</ref> මෙහි දී ජෝර්ජ්ගේ සහායට ආවේය. ප්‍රංශ ඉන්දියානු යුද්ධය අරඹමින් ඔවුන් වැදි සටන [[ජුමොන්විල් ග්ලෙන් හි සටන]] ලෙස සටහන් වෙයි. ප්‍රංශයන් ප්‍රතිප්‍රහාර එල්ල කළහ. 1754 දී නෙසැසිටි බලකොටුවේ දී ජෝර්ජ් ඇතුළු පිරිසට පහර දී ඔවුන් සිරබාරයට ගන්නට ප්‍රංශ හමුදාව සමත් විය. එහෙත් සිය මිලීෂියා කණ්ඩායම සමඟින් ආපසු වර්ජීනියාව බලා එන්නට ඔවුන් ඉඩ දුන්හ. 1755 [[උතුරු ඇමෙරිකාව|උතුරු ඇමෙරිකාවට]] ප්‍රංශයත් බ්‍රිතාන්‍ය්‍යත් දෙකම විසින් හමුදාවන් එවන ලද වසරයි. නිල වශයෙන් යුද්ධ ඇරඹෙන්නේ 1756 දී ය. == බ්‍රැඩ්ඩොක් ව්‍යසනය 1755 == බ්‍රිතාන්‍ය ජනරාල්වරයෙකු වූ එඩ්වර්ඩ් බ්‍රැඩ්ඩොක් උපනිවේෂ ප්‍රාන්ත 13 හි ප්‍රධාන අණ දෙන නිලධාරියා ලෙසින් පත් වී ඇමෙරිකාව බලා ආවේය. එහෙත් ඔහු ඇමෙරිකාවේ භූගෝලය ගැන දැන සිටියේ නැත. එසේම ඇමෙරිකානු ස්වදේශී ඉන්දියානුවන්ගේ ගෝත්‍රික සටන් හා යුධ උපායයන් ගැන දැන සිටියේ ද නැත. බ්‍රැඩ්ඩොක්ගේ හමුදා විනය හා යුද පුහුණුව බ්‍රිතාන්‍ය වූ ද, යුරෝපීය වූ ද, යුධ ක්‍රම සහ විධි වලට සීමා වී තිබිණ. මිලීෂීයාවෙන් සමුගෙන මවුන්ට් වර්නන් හි වගා කටයුතු වල නිරත වී සිටි ජෝර්ජ් වොෂිංටන් පටෝමික් ගඟ දිගේ රැගෙන යන්නා වූ අවි ආයුධ පිරි නැව් බලමින්, තුවක්කු වලින් නැඟෙනා වෙඩි හඬ අසමින් තවමත් බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවට එක් වන්නට බලා සිටියේය. මුදල් නොගෙවා සිය පළපුරුද්ද හා අතීත දස්කම් වලට හමුදාවේ කොමිසමක් හේ බලාපොරොත්තු වූයේය. එහෙත් අවසානයේ හේ වේතනයක් නැතිව ස්වේච්ඡා සේවයට එක්විය. ඔහුට වර්ජීනියා මිලීෂියාවේ කර්නල් පදවියෙන් යුතුව යුද පිටියේ පුහුණුව ලබන්නට අවස්ථාවක් උදාවිය. 1775 මැයි 10 වැනිදා ජෝර්ජ්, ජනරාල් බ්‍රැඩ්ඩොක් ඇතුළු පිරිසක් සමඟ කම්බර්ලන්ඩ් බලකොටුව බලා පිටත් විය. බ්‍රිතාන්‍ය රාජකීය රෙජිමේන්තුවේ බල ඇණි දෙකෙහි පිරිස එක් දහස් හාරසීයයක් විය. වඩු කාර්මිකයන් හා යටත්විජිත මිලීෂීයා කණ්ඩායම් දෙකෙහි පිරිස හැට දෙනෙකි. මාර්ගය පෙන්වන්නට අය ද, තවත් හමුදා බල ඇණි ද මග දී ඔවුනට එකතු වූහ. බ්‍රිතාන්‍ය යුද සිරිත් අනුව නලා හා බෙර වාදනයෙන් ගමන් කරන ඔවුනට කැලෑව මැදින් යන ගමන් වල දී දිනකට සැතපුම් දෙකකට වඩා යන්නට නොහැකි විය. ජෝර්ජ් ඒ සිරිත් ගැන ඉතා අකමැත්තෙන් සිටියේය. අතරමග දී උණකින් පෙළුනු ජෝර්ජ් සුවය ලබන්නට විවේක ගෙන ඔවුනට යළි එකතු වෙද්දී ඔවුන් ඩ්‍යුකෙස්නි බලකොටුවට නුදුරින් මොනොන්ග්හෙලා ගඟ අසල වාඩියක් ගසා ගෙන නැවතී සිටියහ. ප්‍රංශ හමුදාවට පහර දෙන්නට ගිය බ්‍රැඩ්ඩොක් ඇතුළු පිරිස ඉන්දියානුවන් සමඟ ආ ප්‍රංශ හමුදාවට වට කරගන්නට හැකිවිය. ජනරාල් බ්‍රැඩ්ඩොක්ගේ පෙනහළුවක වෙඩි උණ්ඩයක් රැඳිණ. යුද පිටියේ අණ දීම් හා මෙහෙයවීම් බොහොමයක් කරන්නට සිද්ධ වූයේ ජෝර්ජ්ටයි. ඔහුගේ වර්ජීනියා හමුදාව සහමුලින් විනාශ විය. දින හතරකට පසුව ජනරාල් බ්‍රැඩ්ඩොක් අවසන් සුසුම් හෙළීය. සෞඛ්‍ය තත්වයෙන් පීඩා විඳි ජෝර්ජ් මවුන්ට් වර්නන් බලා ගියේය. එක පැත්තකින් ප්‍රංශ භටයන් පහර දුන්හ. අනිත් පැත්තෙන් ගෝත්‍රික ස්වදේශී ඉන්දියානුවන් පහර දුන්හ. වර්ජීනියා ආණ්ඩුකාර ඩින්විඩී නැවතත් ප්‍රාන්ත ආරක්ෂාවට මිලීෂීයා භටයන් සහ ජෝර්ජ්ව කැඳවා ගත්තේය. අණ දෙන නිලධාරියෙකු ගෙන් ද, හමුදා නඩත්තුව සඳහා ප්‍රමාණවත් මුදල් ද නොමැතිව සටන් වැදිය නොහැකි යැයි ජෝර්ජ් කියූ බැවින් ආණ්ඩුකාරයා හා මෙතෙක් තිබි හොඳ හිත ද පළුදු වී ගියේය. එහෙත් වෙනත් කිසිවෙක් ඉදිරිපත් වූයේ නැති හෙයින් 1755 වසර අවසන් භාගයේ දී ඔහු වර්ජීනියා මිලීෂියා හමුදාවේ අණදෙන නිලධාරියා ලෙසින් පත්වීම බාරගත්තේ ය. ප්‍රමාණවත් හමුදාවක්, අශ්වයන් ගැල් යනාදී උපකරණ, ආහාර හෝ අවි ආයුධ පවා ඔවුනට නොතිබුණි. ෂෙනන්ඩෝහා මිටියාවතේ ගෝත්‍රික ස්වදේශී ඉන්දියානුවන් විසින් වැවිලි යායවන් පුළුස්සා එහි පදිංචිකරුවන් මරා දමනා බව ඔවුනට ආරංචි විය. හැම අත යන ජෝර්ජ් නිතරම ක්‍රියාත්මක කළේ තමන්ට ඉහළින් ලැබුණු විධි විධානයන්ය. ඔහුගේ අදහස් වලට කිසිවෙක් සවන් නොදුන්හ. ප්‍රංශ ඉන්දියානු යුද්ධය 1756 සිට 1763 දක්වා වසර හතක් පැවතිණ. ප්‍රංශ ඉන්දියන් යුද්ධයෙන් ප්‍රංශය පරාද විය. මහා බ්‍රිතාන්‍ය්‍ය ජය ලැබීය. රණ විරුවෙක් ලෙසින් ජෝර්ජ් කීර්තියක් අත්කර ගත්තේය. එහෙත් ඔහුට පදක්කම් හෝ බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා කොමිසමක් ලැබුනේ නැත. 1758 දෙසැම්බර් 26 වැනිදා ඔහු සිය තනතුරෙන් ඉල්ලා අස්විය. == මාර්තා කස්ටිස් සමඟ විවාහය== වර්ජීනියා වතු යායක උපන් මාර්තා ඩැන්ඩ්‍රිජ් වයස අවුරුදු දහතුනේ දී ඩැනියෙල් පාකර් කස්ටිස් හා විවාහ විය. ඔවුනට දරුවන් හතර දෙනෙක් ලැබුන ද එයින් දෙදෙනෙක් ළාබාල වියේ දී ම මිය ගියහ. 1757 දී ඩැනියෙල් කස්ටිස් ද මිය ගියේය. වයස අවුරුදු විසිපහක වැන්දඹුවක් වූ මාර්තාට අක්කර හය දහසක භූමියත් සමඟින් බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් දොළොස්දහසක මුදල් වත්කමක් ද හිමිවිය. ජෝර්ජ් හා මාර්තා මුණ ගැසි ආකාරය හෝ ඔවුන් අතර සබඳතාවය ගොඩනැඟි ආකාරය ගැන වැඩි විස්තර සොයාගත නොහැකිය. 1759 ජනවාරි 6 වැනිදා ඔවුන් අතිනත ගන්නේ ඇයගේ නිවහනේ දී ය. ඇය ඔහු ඇමතුවේ "ඕල්ඩ් මෑන්" සහ "පපා" යන නාම වලිනි. ඔහු ඇය අමතා ඇත්තේ "ඩියර් පැට්සි" කියාය. ඔවුන් දෙදෙනා සතුටු යුග දිවියක් ගත කළ බව කියැවේ. මාර්තාගේ පළමු විවාහයේ දරුවන් වූ ජැකී හා පැට්සි යන දෙදෙනාට ජෝර්ජ් තම දරුවන්ට සේ සලකන ලදැයි කියැවේ. බාර්බාඩෝස් හි ජෝර්ජ්ට වැළඳුන වසුරියත්, මාර්තාට විවාහයෙන් පසුව වැළඳුන සරම්ප රෝගයත් ඔවුන් දෙදෙනාට දරුවන් නොසිටීමේ හේතු හැටියට පෙන්වා දෙති. මාර්තා සමඟ විවාහයෙන් පසු ලැබෙන මුදල් ආයෝජනයෙන් වගා කටයුතු මනාව කරගෙන යන ජෝර්ජ් සියළු වියදම් හා ලාභයන් සටහන් කර තබයි. මවුන්ට් වර්නන් වත්තේ වැවුන දුම්කොළ ප්‍රමාණය වසරකට රාත්තල් අසූදහසක් යැයි සටහනක ඇත. ඔහු පොලියට ණය මුදල් දුන්නේ ය. විලියම්ස්බර්ග් හා ඇලෙක්ස්සැන්ඩ්‍රියා වල තම ඉඩම් වල හැදූ නිවෙස් කුලියට ද දුන්නේය. තම පියා වෙතින් උරුම වු වහල් සේවකයන් 10 දෙනාට අමතරව ඔහුට මාර්තා ගෙන් වහල් සේවකයන් 150 ක් ද ලැබිණ. ඔවුන් වෙනුවෙන් ඉදි කරන ලද නවාතැන් අදත් මවුන්ට් වර්නන් වතුයායේ දකින්නට ඇත. == විප්ලවීය හමුදාවේ හමුදාපති== බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුව යටත්විජිත යුද්ධ වල දී තමන් ගත් ණය පියවා ගනු නොහැකිව ඒ මුදල් යටත්විජිත ඇමෙරිකාවේ බදු වලින් අය කරගැනීමට පටන් ගති. ඇමෙරිකාවේ වැසියන් මෙතෙක් බදු ගෙව්වේ තම ප්‍රාන්ත පාලක නියෝජිත මඬුල්ල වෙත ය. එහෙත් මුද්දර බද්ද නම් වූ ඇමෙරිකාවේ භාවිතා වූ භාණ්ඩ 43 කට බදු පැනවිණ. බදු වලට එරෙහි වූ ජනතාව වර්ජීනියාවේ බර්ජෙසස් මඬුල්ලේ රැස් වී බ්‍රිතාන්‍ය්‍යට බදු ගැන අකමැත්ත ප්‍රකාශ කළහ. ජෝර්ජ් ද ඊට එකතු විය. දේශප්‍රේමී සංවාද පටන් ගැණින. "මුදල් ලබා ගන්නට ඔබගේ පසුම්බියට අත දැමීමට ඔබගේ අනුමැතිය නැතිව මට වරම් නැත්තා සේ මගේ අනුමැතිය නොමැතිව මගේ පොකැට්ටුවට අත දැමීමට බ්‍රිතාන්‍ය රජයට ද වරම් නැත. මෙය දැනටමත් කිහිප වතාවක් ම යටත් විජිත ප්‍රාන්ත එම රජයට කාරුණිකව මෙන් ම ස්ථිර ලෙසින් දන්වා ඇත. එසේ පවතිද්දී ඔවුන් ගෙන් අපි කෙසේ සාධාරණත්වයක් බලාපොරොත්තු වෙමු ද?" යැයි ජෝර්ජ් වොෂිංටන් 1774 දී ලියූ ලිපියක සඳහන් වෙයි.<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://gwpapers.virginia.edu/documents/revolution/letters/bfairfax2.html |access-date=2012-09-08 |archive-date=2008-10-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081020043311/http://gwpapers.virginia.edu/documents/revolution/letters/bfairfax2.html }}</ref> යටත්විජිත ප්‍රාන්තයන් හි පාලන මණ්ඩල වලට නියෝජිතයන් තෝරා පත් වූයේ ඡන්දයකිනි. එය එකල ලොව කිසිම රටක සිද්ධ නොවූ ක්‍රමයකි. මුද්දර බද්දකින් ඇමෙරිකාවේ භාවිත වූ භාණ්ඩ හා සේවවාන් 43 කට බදු වැටෙද්දී නියෝජනයක් නොමැතිව තමන් වෙනුවෙන් තීරණ ගන්නවා යැයි විරෝධතාවය තැන තැනින් පටන් ගැනුණි. වර්ජීනියා බර්ජෙසස් මඩුල්ලේ දී ප්‍රැටික් හෙන්රි විසින් මුද්දර බද්ද හෙළා දකින ප්‍රකාශයක් ඉදිරිපත් කළේය. මුද්දර බද්ද පැනවූ භාණ්ඩ පරිහරණය සමහර යටත්විජිත ඇමෙරිකානුවන් ප්‍රතික්ෂේප කරන්නට පටන් ගති. බ්‍රිතාන්‍යයට ගෙවන බදු නිසා දුම්කොළ වගාව අවාසිදායක යැයි දැකි ජෝර්ජ් සිය වතුයායේ එය වගා කිරීම නවතා තිරිඟු, ෆ්ලැක්ස්, ඕට්ස්, පීචස්, ඇපල් හා චෙරි යනාදිය වගා කරන්නට පටන් ගති. යුරෝපයේ වෙළඳාමේ දී ද බදු වැදෙන නිසා රට ඇතුලත වැඩි ඵලදාව අලෙවියට සමත් විය. 1774 සැප්තැම්බර් මාසයේ දී ෆිලඩෙල්ෆියාවේ දී හමුවන සියළු ප්‍රාන්ත නියෝජිතයන් බ්‍රිතාන්‍ය්‍යේ බදු පිළිවෙත් හමුවේ කුමක් කරන්න දැයි කතාබහ කළහ. එය පළමු කොන්ටිනෙන්ටල් (මහා ද්වීප) කොංග්‍රසය නමින් හැඳින්වෙයි. පළමු කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසය අවසන් වූයේ බ්‍රිතාන්‍යයෙන් ආනයන කෙරෙන සෑම භාණ්ඩයක් ම වර්ජනය කරන තීරණයකිනි. එසේම යටත්විජිතයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය්‍යට යවන අපනයනයන් ද නවතන්නට ඔවුන් තීරණය කළහ. වර්ජීනියාවට පැමිණි ජෝර්ජ් නිදහස් විප්ලවයට සූදානම් වූයේ තම ස්වේච්ඡා මිලීෂීයා හමුදාවට තම මුදල් වලින් ආයුධ සැපයීමෙනි. හමුදාවක් ලෙසින් පුහුණු වන්නට පටන් ගැනීමෙනි. 1775 මැයි 10 වැනි දින දෙවැනි කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසය හමුවූහ. ඊට හමුදා වර්ජීනියා මිලීෂීයා හමුදාවේ නිල ඇඳුමෙන් සැරසී ගියේ ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ය. ඔහු හමුදා නිල ඇඳුමකින් සැරසී පැමිණි එකම පුද්ගලයා ද විය. දෙවැනි කොංග්‍රසයේ ප්‍රධාන කාර්යය යටත් විජිත ඇමෙරිකානු හමුදාව මෙහෙයවීම සඳහා නායකයෙකු තෝරා පත් කර ගැනීමයි. කොංග්‍රසය ඇමතූ ජෝන් ඇඩම්ස් සියළු ඇමෙරිකානුවන් ප්‍රසාදය දක්වන පුද්ගලයෙක් වර්ජීනියාවෙන් සහභාගී වෙන නියෝජිත කණ්ඩායමේ සිටිනවා යැයි කියා ජෝර්ජ් වොෂිංටන්ව හමුදාපති තනතුර වෙනුවෙන් යෝජනා කළේය. එය සම්මත විය. ඇමෙරිකන් නිදහස වෙනුවෙන් දැනට රැස් වී ඇති සහ ඉදිරියේ දී රැස් කරන සියළු හමුදාවල හමුදාපති ජනරාල්වරයා ලෙසින් ජෝර්ජ් වොෂිංටන් පත් කරන්නට සභාව තීරණය කළහ. වාද විවාද සියල්ලෙන් පසුව 1775 ජූනි 15 වැනිදා ඇමෙරිකන් මහාද්වීප හමුදාවේ ජනරාල්වරයා ලෙස ඒකමතික චන්දයකින් ජෝර්ජ් ව තෝරා ගැනිණ. තනතුරට වේතනයක් වශයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් 500 ක් යෝජනා වී තිබිණ. ඔහු එය එපා යැයි කියා තනතුර බාර ගත්තේ ය. එවක දී ඔහු සියළු ණය පියවා සාර්ථක වූ වතු වැවිලිකරුවෙක් වී සිටියේය. දක්ෂ හා උගත් කථිකයන් අතර සබකෝලයෙන් හා වෙව්ලමින් ලියාගත් කොළයක් දිහා බලාගෙන කතාව පැවැත්වූ එකම පුද්ගලයා ජෝර්ජ් විය. ඔහු තනතුර පිළිගන්නවා යැයි ද, වේතනයක් එපා යැයි ද, වියදම් ගණන් තබා එය පමණක් පසු කාලයක දී පියවන ලෙස සභාවෙන් ඉල්ලා සිටියේය. දෙවන කොන්ටිනෙන්ටල් කොංග්‍රසයට එනවිට තම අසිපත, නිල ඇඳුම් හා ගමන් මළු සියල්ල රැගෙන ආ ජෝර්ජ් වහාම හමුදාවේ වැඩ පටන් ගන්නට සූදානම් වී සිටියේය. ඔහු හෝ ඇමෙරිකන් හමුදාවේ වූ ස්වේච්ඡා හා මිලීෂීයා භටයන් කාල තුවක්කු ශිල්ප, බල ඇණි විධි විධාන යනාදී මෙහෙයවීමේ කටයුතු කිසිත් දැන නොසිටියහ. ජනරාල් බ්‍රැඩ්ඩොක් හා එක්ව වැදි සටන් වලින් ජෝර්ජ් බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාවේ ශක්තිය මෙන් ම දුර්වලකම් ගැන ද දැන සිටියේය. ඇමෙරිකන් නිදහස් අරගලයේ තීරණාත්මක සටන් මෙසේය. [[1775 ලෙක්සින්ග්ටන් හා කොන්කෝර්ඩ් සටන]] ඇමෙරිකාව දිනුවේය. [[1775 බන්කර් හිල් සටන]] බ්‍රිතාන්‍ය ජය ලැබීය. [[1776 නිව් යෝර්ක් සටන]] ද බ්‍රිතාන්‍ය්‍ය ජය ලබන්නට සමත් විය. [[1776 ට්‍රෙන්ඩන් සටන]] ඇමෙරිකාව දිනාගති. [[1777 සරටෝගා සටන]] ද ඇමෙරිකාව දිනාගති. [[1779 සැවෑනාහ් සටන]] බ්‍රතාන්‍ය දිනුවේය. [[1780 චාල්ස්ටන් සටන]] ද බ්‍රිතාන්‍ය දිනුවේය. [[1781 කව්පෙන්ස් සටන]] ඇමෙරිකාව ජයගති. [[1781 යෝර්ක්ටවුන් සටන]] ඇමෙරිකාවට ජය ලබාදුනි. හමුදාවේ නායකයා ලෙස පත් වූ දිනයේ සිට යුද්ධය ජය ගන්නා තෙක් යුද පිටියේ රැඳී සිටි ජෝර්ජ් 1783 දෙසැම්බර් 23 වැනිදා තමන්ට බාර වී තිබි හමුදාපති කොමිසම මැනවින් ඉටු කර එය ආපසු නිල වශයෙන් කොංග්‍රසයට බාර දෙයි. ආපසු මවුන්ට් වර්නන් බලා එන යුද්ධය ජයගත් වීරයාගේ වයස එවිට වසර පනස් එකකි. == ප්‍රථම ජනාධිපති== ඔහු යුද්ධයේ නිරත වූ කාලයේ දී තම වතුපිටි පාලනය අකාර්යක්ෂම වී ඇති ආකාරය ඔහුට දැක ගන්නට හැකිවෙයි. ඔහුගේ ආර්ථික තත්වය අයහපත් බව දැකි වර්ජීනියා ප්‍රාන්ත ආණ්ඩුව ඔහුට මුදල් ත්‍යාග පිරිනමන්නට උත්සාහ කළ ද ඔහු ඊට ඉඩ නොදුන්නේ ය. ඉඩකඩම් කුලියට දී, සමහර ඉඩම් කෑලි කර විකුණා ඔහු මුදල් උපයා ගති. ඔහු නැවතත් වගා කටයුතු වලට බැස්සේ ය. එහෙත් වැඩි කලක් නොගිහින් රටේ ප්‍රාන්ත ආණ්ඩු වලට ෆෙඩරල් ආණ්ඩුවක අවශ්‍යතාවය දැඩිව දැනුනෙන් ඔවුන් රටෙහි ආණ්ඩුවක් පිහිටීම ගැන කතාබහ කරන්නට පටන් ගති. ෆිලඩෙල්ෆියාවේ දී ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංස්ථාපන සම්මන්ත්‍රණය පැවැත්විණ. රට මෙහෙයවන පොදු යාන්ත්‍රණයක් තුල එහි නායකයා කවුදැයි ද කතාබහ විය. ජනාධිපති යන තනතුර පිහිටුවන්නටත්, ඊට පැවරෙන බලතල ගැන කතාබහ කරන්නටත් විය. එයට සුදුසු කවුදැයි, ඒ පුද්ගලයා තෝරා ගන්නේ කෙසේදැයි සාකච්ඡාවන්ට ලක්විය. විවිධ ප්‍රාන්ත නියෝජනය කරමින් කොංග්‍රස සභිකයන් 55 දෙනෙකු විසින් ෆිලඩෙල්ෆියාවේ දී පැවැත් වූ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංස්ථාපන සම්මන්ත්‍රණය 1787 මැයි 25 වැනිදා පැවැත්වෙන්නේ නූතනයේ "නිදහස් ශාලාව" නම් හැඳින්වෙන එදා පෙන්සිල්වේනියාවේ ප්‍රාන්ත නිවසෙහි ය. සම්මන්ත්‍රණයේ සභාපති ලෙසින් කටයුතු කළ ජෝර්ජ් සියළු සාකච්ඡා වලට සහභාගී වූවත් කිසි පැත්තකට පක්ෂපාතීව අදහස් ඉදිරිපත් කළේ නැත. ඒ කාලය තුල ඔහු සිය දිනපොතේ ද කිසිවක් සඳහන් නොකර සිටියි. ප්‍රාන්ත 13 කින් ආණ්ඩු නියෝජිතයන් එකතු වී ෆෙඩරල් ආණ්ඩුවක් පිහිටුවා 1787 සැප්තැම්බර් 17 වැනිදා ඔවුන් ව්‍යවස්ථාව අනුමත කළහ. නියෝජිතයන්ට තම ප්‍රාන්ත වල අනුමැතිය ලබාගන්නට ද, අනතුරුව සමාජයේ කැමැත්ත ලබාගැනීම ද බාර විය. ආපසු මවුන්ට් වර්නන් බලා එන ජෝර්ජ්ට විශ්‍රාම යන්නට ඉඩ නොදී නව ඇමෙරිකන් කොංග්‍රසය එහි උසස් ම තනතුර වූ ජනාධිපති ධූරයට ඒකමතික චන්දයකින් ඔහුව තෝරා ගැනිණ. 1789 අප්‍රේල් 30 වැනිදා ඔහු ජනාධිපති ලෙසින් දිවුරුම් දුන්නේ ය. නව ආණ්ඩුවේ උසස් හා සුළු නිලධාරීන් බොහොමයක් පත් කරන ලද්දේ ජෝර්ජ් විසිනි. දහසකට ආසන්න පිරිසක් ඔහු අතින් තේරී පත් වී ඇත. ජනතාව අතින් තේරී පත් වූ ලොව එකම නායකයා ලෙසින් ඔහු සිය වගකීම රකින්නට හා ආදර්ශයක් ලෙසින් හැසිරෙන්නට හැම විටෙක ම වග බලාගත්තේය. තමාට එක්සත් ජනපදයේ ජනාධිපති යැයි කියන්නටත්, කෙටියෙන් කියද්දී "ජනාධිපති මහත්මයාණෙනි," යැයි අමතන්නටත් කියූ ඔහු එය රජෙකුගේ අධිරාජ්‍ය්‍යක් නොව සමූහාණ්ඩුවක් බව පැහැදිලි කළේය. ඔහු කොංග්‍රස සාමාජිකයන් හා සමීප ඇසුරක් පැවැත්වූයේ නැත. එහෙත් රට ගැනත් එහි ජනතාව ගැනත් සොයා බලන්නට සංචාරය කළේය. 1789 දී ඔහු වර්මොන්ට් හා රෝඩ් අයිලන්ඩ් හැරෙන්නට අනිකුත් නව එංගලන්ත පෙදෙස් යැයි සැලකෙන නැගෙනහිර වෙරළබඩ උතුරු ප්‍රාන්ත සියල්ල ම දැකබලා ගෙන තිබුණි. ඔහු වර්මොන්ට් හා රෝඩ් අයිලන්ඩ් නොගියේ ඒවා එතෙක් ජනපදය හා එකතු වී නොතිබුණ බැවිනි. 1791 දී ජෝර්ජ් දකුණු ප්‍රාන්තයන් නරඹන්නට ගියේය. මේ දිනවල නව ආණ්ඩුවේ ජාතික ණය පියැවීම පිණිස විස්කි බද්දක් භාණ්ඩාගාරය විසින් පනවන ලදි. රටේ බටහිර පැතිවල විස්කි හදන්නන් වෙතින් ඒ බදු එකතු කර ගැනීම අපහසු විය. එහෙත් ඊට විරුද්ධතාවය දැක්වූවන් රට පුරා ම කෙමෙන් වැඩි වූහ. [[ප්‍රංශ විප්ලවය]] ගැන ඇසූ ජෝර්ජ් සිය සංවේගය ප්‍රකාශ කළා යැයි සඳහන් වෙයි. ජෝර්ජ් හා ඇමෙරිකන් නිදහස් විප්ලවයේ සටන් වැදි ලාෆායෙට්ට අනතුරු ඇඟ වූ ලිපි ජෝර්ජ් විසින් යවන ලදි. ඇමෙරිකන් නිදහස් විප්ලවයට අත දුන් නිසා ප්‍රංශයේ සහායට යා යුතු යැයි කොංග්‍රසයේ සමහරු කියා සිටියත් ජනාධිපති වශයෙන් ජෝර්ජ් කියා සිටියේ විදේශ අරගල මඟහැර ආර්ථික සබඳතා පමණක් වර්ධනය කළ යුතු යැයි කියාය. දේශපාලන පක්ෂ ඇරඹෙන්නේ මේ සමයේ ය. තෝමස් ජෙෆර්සන් ප්‍රමුඛ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමූහාණ්ඩු පක්ෂය ද, ඇලෙක්සැන්ඩර් හැමිල්ටන් ප්‍රමුඛ ෆෙඩරලිස්ට් පක්ෂය ද බිහිවිය. ඒ පක්ෂ දෙකට ම අයත් නොවූ ජෝර්ජ් ව තවත් පාලන සමයක ජනාධිපති වශයෙන් කටයුතු කරන්න යැයි සමස්ත කොංග්‍රසය ඉල්ලා සිටියහ. නැවත වරක් කොංග්‍රසයේ ඒකමතික තීරණයෙන් ජෝර්ජ් 1793 මාර්තු 4 වැනි දා දෙවන වාරයට ජනාධිපති වශයෙන් පත්විය. 1793 අප්‍රේල් මස ජෝර්ජ් විසින් "මධ්‍යසථ නිවේදනය" යනු ප්‍රකාශය කොංග්‍රසයට ඉදිරිපත් කළේය. ඉන් කොංග්‍රසය අනුමත නොකරන කිසිම යුද්ධයකට සහභාගී වන්නට ඇමෙරිකානුවන්ට තහනම් කෙරුණි. 1794 ජූලි මාසයේ දී බටහිර පෙන්සිල්වේනියාවේ ඉස්කාර අයිති වූවන් බදු නොගෙව්වා යැයි ඔවුන්ට රිට් ආඥාවන් බාර දෙන්නට මාර්ෂල්වරු ගියහ. අවිගත් ජනතාව පහර දුන්හ. එක පැත්තකින් කතාබහ කර අර්බූදය නිරාකරණයට සාම කොමිසාරිස්වරු යැවූ ජෝර්ජ් වොෂිංටන් අනිත් පැත්තෙන් කැරැල්ල මර්ධනයට නොයෙක් ප්‍රාන්ත වලින් කැඳවූ මිලීෂීයා හමුදා සමඟ තමන් ද අසුපිට නැඟී ඉදිරියෙන් ම එහි ගියේය. මිනිසුන් විසි දෙනෙක් පමණක් අත් අඩංගුවට ගෙන කැරැල්ල මර්ධනයට හැකිවිය. ඔවුන්ව පසුව නිදහස් කර හැරුණි. 1801 දී විස්කි බද්ද අහෝසි කරන ලදි. එසේම ඉතිහාසඥයන් පෙන්වා දෙන්නේ නව ආණ්ඩුවේ නීති අනුගමනයට රට වැසියන් යොමු කරවා ගන්නට හැකි වූ නිසා මෙම ගැටළුව මෙසේ නිරාකරණය කර ගැනීමට හැකිවීම ජෝර්ජ් වොෂිංටන්ගේ පාලනයේ දක්ෂතාවයක් වූවක් බවයි.<ref>http://en.wikipedia.org/wiki/Whiskey_Rebellion</ref> තුන්වැනි වාරයක් ද ජෝර්ජ් වොෂිංටන් වෙත පැවරීමට කොංග්‍රසය කැමති වූහ. ඒත් ඊට ජෝර්ජ් අකමැති විය. 1796 සැප්තැම්බර් 19 වැනිදා "දිනපතා ඇමෙරිකන් දැන්වීම්කරු" නම් වූ පුවත්පතෙහි තම සමුගැන්මේ ඇමතීම පළ කළ ජෝර්ජ් තනතුර ප්‍රතික්ෂේප කර මවුන්ට් වර්නන් බලා ගියේය. 1799 දී ජෝර්ජ් සිය අන්තිම කැමති පත්‍රයෙන් සිය උරුමය මාර්තා වෙත පැවරීය. තම මරණයෙන් පසුව වහල් සේවකයන් නිදහස් කරන්න යැයි ඉන් ඔහු ඉල්ලා සිටියේය. 1799 දෙසැම්බර් 14 වැනි දා ජෝර්ජ් අවදි වූයේ උගුරේ වේදනාවකිනි. ඔහුට හුස්ම ඉහළ පහළ ගැනීම අසීරු විය. ඔහු සිය නිදියහනේ මිය යන්නේ එදින ය. "මුළු ලෝක ඉතිහාසයේ ම බලය නිසා වෙනස් නොවුනු අය ටික දෙනෙකු අතරට ජෝර්ජ් වොෂිංටන් ද අයිතියි," යැයි කියන්නේ විසිවන සියවසේ කවියෙක් වන රොබට් ෆ්‍රොස්ට් විසිනි.<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.brainyquote.com/quotes/quotes/r/robertfros151822.html |access-date=2012-09-08 |archive-date=2012-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120615142007/http://www.brainyquote.com/quotes/quotes/r/robertfros151822.html }}</ref> == මූලාශ්‍ර == {{reflist}} * http://en.wikipedia.org/wiki/George_Washington<br> * http://en.wikipedia.org/wiki/Virginia_Regiment<br> * මැලගොඩ, නයනි (2006) ජෝර්ජ් වොෂිංටන්, කර්තෘ ප්‍රකාශනයකි. ISBN 955-96557-5-2<br> * Alden, John R. (1984). "George Washington: A Biography." Louisiana State University Press. ISBN13: 9780788151583<br> * Chadwick, Bruce (2004). "George Washington's War: The Forging of a Revolutionary Leader and the American President." Naperville, Illinois: Sourcebooks Inc.<br> * Ferling, John E. (1988) "First of Men: A Life of George Washington." Knoxville: The University of Tennessee Press. {{DEFAULTSORT:වොෂින්ටන්, ජොර්ජ් }} [[ප්‍රවර්ගය:ජනාධිපතිවරු - අ.එ.ජ.]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇමෙරිකානුවෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:ජනාධිපතිවරු]] gr5vvq3fid1i1tah159x0nv0eit5euv මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය 0 47377 797707 782479 2026-08-15T14:05:24Z Shwetha 6574 සංස්කරණය 797707 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව සාන්තුවර | approval = 12 වන පියුස් පාප්වහන්සේ | attributes = දේවදූතයන් හෝ ශුද්ධවන්තයන් විසින් වටකරනු ලැබ, මරියතුමිය, ස්වර්ගයට ඔසවනු ලැබීම හෝ ස්වර්ගාරෝපණය වීම සිදුවිය | image = Tizian 041.jpg | caption = බටහිිර කලාවෙහි ජනප්‍රිය සිත්තමක්, [[කන්‍යාමරියාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය (ටිෂන්)|ටිෂන්ගේ ''ස්වර්ගාරෝපණය'']], 1516–1518 | name = මරියතුමිය ස්වර්ගය වෙත <br>ස්වර්ගාරෝපණය වීම|patronage = [[අෂුන්සියන්, පැරගුවේ]]<br> [[මෝල්ටා ජනරජය]]<br> [[තායිලන්තයේ රෝමානු කතෝලික ආගම]]<br>[[ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ අගරදගුරු වසම]]<br> [[ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය රදගුරු වසම]] | venerated_in = [[රෝමානු කතෝලික සභාව]]<br>[[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]] | feast_day = අගෝස්තු 15 (ලෝක ව්‍යාප්ත) }} [[රෝමානු කතෝලික සභාව]], [[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], [[පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], සහ [[ඇංග්ලිකානු වාදය|ඇංග්ලිකානු ආගමෙහි]] කොටස් යන්නන්ගේ විශ්වාසයන් පරිදී, අවිධිමත් ලෙසින් '''ස්වර්ගාරෝපණය''' ලෙසින් හැඳින්වෙන, ස්වර්ගය වෙත '''කන්‍යා මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය''' යනු, ඕතොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, [[ස්වර්ගය (ක්‍රිස්තියානි ආගම)|ස්වර්ගය ]] වෙත [[මරියතුමිය (ජේසුස් වහන්සේගේ මෑණියෝ)|කන්‍යා මරිය තුමිය]] [[සජීවී ලෙසින් ස්වර්ගයට ඇතුළු වීම|ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම]] විය. === '''ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය''' === සාන්ත සභා මාතාව නිකිණි මස 15 වන දින ඉමහත් ආනන්දයෙන් යුතුව දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපනය වීමේ මංගල්‍යය සමරන්නීය. ක්‍රි.ව. 5 වන සියවසේ මැද භාගයේ සිට ජෙරුසලෙම් දේවවන්දනා පිළිවෙත් සහ සම්ප්‍රදායෙන් මෙම මංගල්‍යය ආරම්භවූ බවට තොරතුරු ලැබී ඇත. මෙය බිසන්තීනු පිළිවෙත් වල හඳුන්වන්නේ “දේවමාතාවන්ගේ නිද්‍රාගතවීම ” ලෙසටය. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු කතෝලික සභාව, නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ආගම, පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් ආගම, සහ එංගලන්ත සභාව .... ආදී සභාවන් ද සිය විශ්වාසයේ ඉගැන්වීමක් ලෙස ස්වර්ගය වෙත කන්‍යා මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් ඕ තොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, ස්වර්ගය වෙත ආත්මිකව සහ ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම විශ්වාස කරයි. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු ජනවන්දනාවට එක්වුයේ ක්‍රි.ව. 6 -7 සියවස් අතර කාලයේදී ය. එනමුඳු මෙම සැමරම සාන්ත සභාවේ වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශ කරනු ලැබුවේ 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසිනි. මෙහි මුලික අරුත වන්නේ මරියෝත්තමාවන් ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගනු ලැබීමය. එතුමිය දුබල මනුෂ්‍ය අප විලසින් මිය යාම වෙනුවට තම මෙලොව දිවිය නිමවූ පසු ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගැනීම මෙයින් ගම්‍ය වේ. ==== '''“ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ”''' ==== “ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ” අතර වෙනසක් ඇත. “ස්වර්ගාරෝහණය ” යනු තම බලයෙන් සහ මහිමයෙන් ද බලපරාක්‍රමයෙන් ද ස්වර්ගය වෙත පිවිසීමය. මෙහිදී “ස්වර්ගාරෝපණය ” යම් කෙනෙකුගේ බලය හෝ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය ඇතිව ස්වර්ගය කරා යෑම හෝ ඔසවා ගැනිමය. මේ අනුව ස්වකීය බලපරාක්‍රමය , මහිමය සහ දේවත්වය තුළ දේවපුත්‍ර ජේසු සමිදාණෝ (පිලිප්පි 2/ 6 - 11 ) ස්වර්ගාරෝහණය වූ සේක. (මාක් 16/ 19 -20 ), (ලුක් 24/ 50 - 53 ) , (ක්‍රියා 1/ 6 - 10) එහෙත් මරියෝත්තමාවන් ස්වර්ගාරෝපණය වුයේ සිය ප්‍රේමනීය පුත්‍රයාණන් වූ ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය සහ මහිමය හේතුකොට ගෙන බව ශු. සභා සම්ප්‍රදායේ එන්නාවූ ඉගැන්වීම් තුලින් පැහැදිලි ලෙස විග්‍රහ කරයි. ====== '''ජනප්‍රවාදයේ එන්නාවූ කථා පුවත''' ====== ජනප්‍රවාදයේ සහ ඇතැම් අසම්මත සුභාරංචි තුළ මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය හෙවත් නිද්‍රාගත වීම පිළිබදව විස්තර කර ඇත. ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ ස්වර්ගාරෝහණයෙන් පසු එතුමිය ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් සමග විසු බවත් එක් දිනක් ඕතොමෝ රෝගීව ඔත්පලව සිටි බවත් , පසුව එතුමිය මිය බවත් සදහන් කරයි. ජුදා සිරිතට අනුව ඉතා ඉක්මනින් ඕතොමන්ගේ ශරීරය ගල්ලෙනක තැම්පත් කල බවත් , ඇගේ මියයාම සෙසු අපොස්තුළුවරුන්ට සැලවී ( ශු. තෝමස් අපෝස්තුළු තුමා ) ඔවුන් ලහි ලහියේ ජෙරුසලමට පැමිණ අවසන් වරට හෝ ඔතොමන්ගේ මුව මඩල දකින්නට අවස්ථාවක් ලබා දෙන ලෙස ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් ගෙන් ඉල්ලු බවත් එතුමන් ඔවුන්ගේ බලවත් අවිලිල්ලට අනුව සොහොන් ගැබ විවෘත කල විට ඕතොමන්ගේ ශරීරය සතප්වා තිබු ස්ථානයේ මෘත දේහය වෙනුවට රෝස මල් යහනාවක් තිබු බව සදහන් කරයි. එම ජනප්‍රවාදය මුල් කිතුනු සභා සම්ප්‍රදායේ සිටම පැවත එයි. අදත් ජෙරුසලමේ ඔලීව කන්දේ කිදොන් වැලි හි එතුමිය ස්වර්ගාරෝපණය නොහොත් නිද්‍රාගතවූ බවට සැලකෙන ස්ථානයක් පවතී. ====== '''සභා පිය ඉගැන්වීම්''' ====== මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව පළමු සභා පිය සාක්ෂි යක් හමුවන්නේ පෙරදිග සභාවේ තෙයෝටෙක්නොස් රදගුරුතුමාගේ වාර්තාගත දේශනයක් තුළිනි. එහිදී සෙසු පෙරදිග සභාවන් දක්වන ආකාරයට “ නිද්‍රාගතවිමක් ” නොව සෘජුවම “ ස්වර්ගාරෝපණ වීමක් ” සිදුවු බව හඳුන්වා දී තිබේ. ක්‍රි.ව. 431 දී එපීස මන්ත්‍රණ සභාවේ සහ ක්‍රි.ව. 451 දී කැල්සිඩොන් මන්ත්‍රණ සභාවේදී මරියෝත්තමාවන් දේවමාතාවන් ලෙස පිළිගනු ලැබුවද එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණ වීම පිළිබදව එතරම් කරුණු සදහන් කර නැත. එහෙත් මුල් කාලයේ සිටම සභා පියවරු නව ගිවිසුමේ “ නව ඒව ” ලෙස ඕතෝමන් පෙන්වා දී ඇත. විශේෂයෙන් ශු. ජුවාම් දමසේනු මුනිතුමා සහ පාදුවාහි ශු. අන්තෝනි යන මුනිවරුන් සිය ඉගැන්වීම් සහ දේශනා තුළ දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව සෘජුවම සිය ලේඛන සහ දේශනා තුළ කරුණු ගෙනහැර පායි. ====== '''වේද සත්‍ය ප්‍රකාශනය''' ====== ක්‍රි.ව. 1854 දෙසැම්බර් මස 08 වන දින 9 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ නිර්මල පිළිසිඳීම පිළිබද වේද සත්‍යතාව ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳව ඉගැන්වීම ද වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලෙස දේව ජනතාව ප්‍රමුඛ රදගුරු තුමන්ලා ශුද්ධාසනයෙන් අයැද සිටි අතර , මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ලෝ පුරා විසු සියලුම රදගුරුතුමන්ලාගෙන් විමසීමෙන් පසුව 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින, රෝමයේ ශා. පීතර බැසිලිකා චතුරශ්‍රයේ දී ලක්ෂ 04 ක් වූ දේවජනතාවක් හමුවේ 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. '''''“ නිර්දෝෂවූ දේවමාතාවන් වූ නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් තමන්ගේ මෙලොව ජීවිතය අවසන් කළ පසු , ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගාරෝපණය වූ බව , දෙවියන් වහන්සේ විසින් අනාවරණය කරන ලද සත්‍යතාවක් බව මෙයින් ප්‍රකාශනය කර සිටිමු ...”''''' ====== '''ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ සදහන් ශු. ලියවිලි පදනම''' ====== දේවවචනයේ සදහන් ආකාරයට පුරාණ ගිවිසුමේ ඇතැම් පුද්ගලයෝ දෙවිසමිදුන්ගේ අනුග්‍රහය තුළ ස්වර්ගාරෝපණය වුහ. 1. ඒනොක්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “ඒනොක් දෙවියන් වහන්සේ සමඟ සුහදතාවෙන් හැසුරුණේ ය. උන් වහන්සේ ඔහු රැගත් බැවින් ඔහු අතුරුදහන් විය.” ( උත්පත්ති 5/ 24) 2. මෝසෙස්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “මෙසේ සමිඳාණන් වහන්සේගේ සේවක මෝසෙස්, උන් වහන්සේ වදාළ පරිදි මෝවබ් දේශයේ දී මියගියේ ය. උන් වහන්සේ බෙත්-පෙයොර් නම් නගරයට ඉදිරියෙන් වූ මෝවබ් දේශයෙහි තැනිතලාවක ඔහු භූමදාන කළ සේක. කිසිවෙක් අද දක්වා ඔහුගේ සොහොන් පළ නොදනිති.” ( ද්විතීය නීති සංග්‍රහය 34/ 5-6 ) 3. එලියාගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “තවද, ඔවුන් කතා කරමින් යද්දී, ගිනි අශ්ව රථයක් ද ගිනි අශ්වයෝ ද පෙනී ඔවුන් දෙදෙනා වෙන් කළෝ ය. එලියා සුළි සුළඟකින් ස්වර්ගයට නැඟී ගියේ ය. එලිෂා ඒ දැක, ”ඉශ්රායෙල්හි රථ සහ අසරුවන් වැනි බලසම්පන්න මාගේ පියාණෙනි, මාගේ පියාණෙනි”යි කී ය. ඔහු තවත් එලියා නුදුටුවේ ය.” ( 2 රාජාවලිය 2/ 11 - 12 ) ජුදා සම්ප්‍රදායට අනුව ඒනොක්, මෝසෙස් සහ එලියා දෙවිසමිඳුන්ට ප්‍රසන්න පුද්ගලයන් ලෙස ක්‍රියා කළ නිසා ඔවුන් වහන්සේ ඔවුන් ස්වකීය ආත්ම සහ ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගත බව සදහන් වේ. පුරාණ ගිවිසුමේ පුර්ණත්වය වූ නව ගිවිසුම තුළ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබද ඉගැන්වීම් අපට හමුවන්නේ ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ ඉගැන්වීම් පාදක කර ගනිමිනි. එය ඔවුන්වහන්සේ විසින් විසින් තම ශ්‍රාවකයන් ප්‍රමුඛ සභාවට ලබාදුන් අති ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ද , දයාබර වුද , පොරොන්දුවකි. “මා සිටින තැන ඔබත් සිටින පිණිස ඔබ කැඳවාගෙන යාමට මම නැවත එන්නෙමි...( ජොහාන් 14/ 3 ) “පියාණෙනි, ලෝකය මැවීමට පෙර ඔබ මට ප්‍රේම කළ නිසා මට පැවරූ තේජශ්‍රීය, ඔබ මට දුන් අය විසින් දකින පිණිස, මා සිටින තැන ඔවුනුත් සිටිනවාට කැමැත්තෙමි....” ( ජොහාන් 17/ 24 ) මෙහිදී ඔවුන්වහන්සේ වදාළ එම පොරොන්දුව පුර්ණත්වයට පත් කරනු මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් බව ශු. සභාවේ පිළිගැනිම සහ ඉගැන්වීම වේ. මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව කතා කිරිමේදී ශු. පාවුළුතුමාගේ ඉගැන්වීම් තුළ මෙලෙස අපට හමුවේ. “...... හැම දෙනාට ම පළමුවෙන් ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ ය. ඉන්පසු ව, උන්වහන්සේගේ ආගමනයේ දී උන් වහන්සේ සන්තක අය ය. පසුව අවසානය පැමිණේ. එවිට උන් වහන්සේ සියලු අධිපතිකම් ද බලය ද පරාක්‍රමය ද අභිබවා උන් වහන්සේගේ රාජ්‍යය දෙවි පියාණන් වහන්සේට භාර දෙන සේක. මන්ද, දෙවියන් වහන්සේ සියලු සතුරන් උන් වහන්සේගේ පාද යට දමන තුරු ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ රජකම් කළ යුතු ම ය. නැති කිරීමට සිටින අන්තිම සතුරා මරණය වේ.....” ( 1 කොරෙන්ති 15/ 23 - 26 ) එය සභා සම්ප්‍රදාය තුළ අපට ප්‍රබලව කරුණු ගෙනහැර පායි. ඒ මන්දයත් වචනයේ දාසියක ලෙස අසම්මත වූ දේව සැලැස්මට හිස නමා, එය තමන්ගේ හදින් ද, ගතින් ද, මනසින් ද පිළිගත් ඕ තොමෝ පියාණන් වහන්සේගේ ප්‍රිය දියණිය ලෙස ද, පුත්‍රයාණන් වහන්සේට කරුණාබර මාතාවක ලෙසට ද ශුද්ධාත්මයාණන් වහන්සේට ඔබින වාසස්ථානයක් හා ප්‍රිය කාන්තාවක ලෙසට ද ගැලවීමේ ඉතිහාසයට සෘජුවම දායක වෙමින් ශ්‍රී වචනයාණන් වූ කිතු සමිඳාණන් තම කුස දරා බාධක, කරදර, කම්කටොΩ`ඵ මැද ඇදහිල්ලේ මවක වූවාය. තම පුත්‍රයාණන්ගේ ගැලවීමේ ක්‍රියාදාමයට සෘජුවම හා නිහඬ ව හා සියල්ල සිත්හි නිදන් කර ගනිමින් ක්‍රියා කළ ඕතුමිය කුරුසිය මත මානව වංශයේ ගැලවීම උදාකළ අවස්ථාවේදී අප සැමගේ සදාදර ස්වර්ගීය මව වූවාය. “මෙන්න ඔබේ අම්මා” (ජොහාන් 19) ලෙස ජේසු සමිඳාණෝ ප්‍රේමවන්ත ශ්‍රාවකයා තුළින් අප වෙත දායාද කළ ශු. සභාවේ මාතෘත්වය කෙසේ නම් විස්තර කරනෙමුද? මෙහිදී දේවපුත්‍ර ජේසුස් සමිඳුන්ගේ ඉගැන්වීම් ප්‍රකාර එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය මඟින් අපට කරුණු දැක්වේ. ඒ මන්දයයත් දෙවිදාණෝ ගාබි්‍රයෙල් දේවදුතයා මගින් එතුමියට අනාවරණය වූ ප්‍රකාර එතුමිය දෙවිඳුන් විසින් තෝරාගත් නිසාද එතුමිය තුළ දේව වරප්‍රසාද වලින් පුර්ණව පැවතීම නිසාද ( ලුක් 1/ 26 - 38 ) මරියෝත්තමාවන් පාපයේ ප්‍රතිඵලයකට ලක් නොවුවාය. එම නිසා ලෝකාරම්භයේ සිට ඇතිවූ පාපයේ රුද්‍ර භාවය එතුමිය කෙරේ බලපවතුනේ නැත. “දුවිල්ලෙන් වූ නුඹ දූවිල්ලට ම යන්නෙහි ය.” ( උත්පත්ති 3/ 19) යන වදන එතුමිය කෙරේ නොපැවතුනි . එනමුඳු තමන් මෙලොව වඩාත් ම ප්‍රේම කළ තම මෑණියන්ගේ සිරි සිරුර දිරා යන්නට ඔවුන්වහන්සේ කිසි දිනක ඉඩ නොහරින බව එකාන්තවම අපට ප්‍රකාශ කල හැක. ====== '''කොළඹ අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය''' ====== ක්‍රි.ව. 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය ශු. සභාවේ වේද සත්‍යතාවක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කිරීමෙන් පසුව සමස්ථ සභාව තුළ මෙන්ම ලාංකේය ශු. සභාව තුළ ද ඕතොමන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ කතිකා වන්නට විය. මෙම භක්ති ප්‍රණාමය දුටු එවකට කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරුප්‍රසාදී දේවසේවක අති උතුම් තෝමස් බෙන්ජමින් කුරේ ( නි.ම.නි.) හිමිපාණෝ සසුන් අවසරය ඇතිව ක්‍රි.ව. 1954 ජුනි මස 28 වන දින “ භාග්‍යවත් නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය ” ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. තවද යාපනය රදගුරු වසමේ ද නාම සාන්තුවරිය ලෙස ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නම් කර ඇති අතර , ලක්දිව පස් වන වසම සහ ආසන දෙව්මැදුර වන ත්‍රිකුණාමලයේ ද , ලක්දිව 12 වන රදගුරු වසම වන මඩකලපුව රදගුරු වසමේ ආසන දෙව්මැදුර ද ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නමින් නම් කර ඇත. ===ඇංග්ලිකානු දැක්ම === [[ඇංග්ලිකානු ඉගැන්වීම |ඇංග්ලිකානුවාදය]] තුලදී මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය, සමහරෙක් විසින් පිළිගන්නා අතර සමහරෙක් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කෙරෙමින් හෝ [[අතිරික්තාචාර]] ("අත්‍යවශ්‍ය නොවන ආචාරයක්") ලෙසින් සලකණු ලැබෙයි.<ref>විලියම්ස්, පෝල්(2007). පිටු. 238, 251, උපහරණය: " ඇංග්ලිකානු ලේඛකයන් ස්වර්ගාරෝපණ ඉගැන්වීම පිළිබඳ අදහස් දැක්වීමෙහිදී, එය ප්‍රතික්ෂේපිත කෙරෙනු හෝ ''අතිරික්තාචාර'' ලෙසින් සලකණු ලැබෙනු හෝ වෙයි."</ref> == අඩවියෙන් බැහැර පිටු == * [https://www.theology.lk/tag/mariology/ මරියවේදය Theology.lk] * [https://www.theology.lk/new-ark-of-the-covenant/ ගිවිසුම් කරඬුව නොහොත් නිර්මල මරියතුමිය] * [https://www.theology.lk/virgin-mary/ මරියෝත්තමාවන්ගේ නිත්‍ය කන්‍යභාවය] {{DEFAULTSORT:ස්වර්ගාරෝපණය, මරියතුමියගේ }} [[ප්‍රවර්ගය:මරියානු චිරන්තන දෘෂ්ටි]] [[ප්‍රවර්ගය:උත්කර්ෂ අභිරහස්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු ප්‍රතිහාර්ය ආඛ්‍යාන]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇංග්ලිකානු මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:සාන්තුවර දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:කතෝලික ශුද්ධවූ දින]] [[ප්‍රවර්ගය:නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ජනවන්දනාමය දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු උත්සව සහ ශුද්ධවූ දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:රෝමානු කතෝලික මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:දොළොස්වන පයස් පාප්වහන්සේ මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රොයේෂියාවේ රජයේ නිවාඩු දින]] [[ප්‍රවර්ගය:ස්ථාවර නිවාඩු දින]] 2moegqx67b4z1h7z6xzuy11zip58t8d 797709 797707 2026-08-15T15:10:02Z Shwetha 6574 සංස්කරණය 797709 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව සාන්තුවර | approval = 12 වන පියුස් පාප්වහන්සේ | attributes = දේවදූතයන් හෝ ශුද්ධවන්තයන් විසින් වටකරනු ලැබ, මරියතුමිය, ස්වර්ගයට ඔසවනු ලැබීම හෝ ස්වර්ගාරෝපණය වීම සිදුවිය | image = Tizian 041.jpg | caption = බටහිිර කලාවෙහි ජනප්‍රිය සිත්තමක්, [[කන්‍යාමරියාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය (ටිෂන්)|ටිෂන්ගේ ''ස්වර්ගාරෝපණය'']], 1516–1518 | name = මරියතුමිය ස්වර්ගය වෙත <br>ස්වර්ගාරෝපණය වීම|patronage = [[අෂුන්සියන්, පැරගුවේ]]<br> [[මෝල්ටා ජනරජය]]<br> [[තායිලන්තයේ රෝමානු කතෝලික ආගම]]<br>[[ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ අගරදගුරු වසම]]<br> [[ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය රදගුරු වසම]] | venerated_in = [[රෝමානු කතෝලික සභාව]]<br>[[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]] | feast_day = අගෝස්තු 15 (ලෝක ව්‍යාප්ත) }} [[රෝමානු කතෝලික සභාව]], [[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], [[පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], සහ [[ඇංග්ලිකානු වාදය|ඇංග්ලිකානු ආගමෙහි]] කොටස් යන්නන්ගේ විශ්වාසයන් පරිදී, අවිධිමත් ලෙසින් '''ස්වර්ගාරෝපණය''' ලෙසින් හැඳින්වෙන, ස්වර්ගය වෙත '''කන්‍යා මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය''' යනු, ඕතොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, [[ස්වර්ගය (ක්‍රිස්තියානි ආගම)|ස්වර්ගය ]] වෙත [[මරියතුමිය (ජේසුස් වහන්සේගේ මෑණියෝ)|කන්‍යා මරිය තුමිය]] [[සජීවී ලෙසින් ස්වර්ගයට ඇතුළු වීම|ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම]] විය. === '''ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය''' === සාන්ත සභා මාතාව නිකිණි මස 15 වන දින ඉමහත් ආනන්දයෙන් යුතුව දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපනය වීමේ මංගල්‍යය සමරන්නීය. ක්‍රි.ව. 5 වන සියවසේ මැද භාගයේ සිට ජෙරුසලෙම් දේවවන්දනා පිළිවෙත් සහ සම්ප්‍රදායෙන් මෙම මංගල්‍යය ආරම්භවූ බවට තොරතුරු ලැබී ඇත. මෙය බිසන්තීනු පිළිවෙත් වල හඳුන්වන්නේ “දේවමාතාවන්ගේ නිද්‍රාගතවීම ” ලෙසටය. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු කතෝලික සභාව, නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ආගම, පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් ආගම, සහ එංගලන්ත සභාව .... ආදී සභාවන් ද සිය විශ්වාසයේ ඉගැන්වීමක් ලෙස ස්වර්ගය වෙත කන්‍යා මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් ඕ තොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, ස්වර්ගය වෙත ආත්මිකව සහ ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම විශ්වාස කරයි. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු ජනවන්දනාවට එක්වුයේ ක්‍රි.ව. 6 -7 සියවස් අතර කාලයේදී ය. එනමුඳු මෙම සැමරම සාන්ත සභාවේ වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශ කරනු ලැබුවේ 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසිනි. මෙහි මුලික අරුත වන්නේ මරියෝත්තමාවන් ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගනු ලැබීමය. එතුමිය දුබල මනුෂ්‍ය අප විලසින් මිය යාම වෙනුවට තම මෙලොව දිවිය නිමවූ පසු ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගැනීම මෙයින් ගම්‍ය වේ. ==== '''“ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ”''' ==== “ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ” අතර වෙනසක් ඇත. “ස්වර්ගාරෝහණය ” යනු තම බලයෙන් සහ මහිමයෙන් ද බලපරාක්‍රමයෙන් ද ස්වර්ගය වෙත පිවිසීමය. මෙහිදී “ස්වර්ගාරෝපණය ” යම් කෙනෙකුගේ බලය හෝ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය ඇතිව ස්වර්ගය කරා යෑම හෝ ඔසවා ගැනිමය. මේ අනුව ස්වකීය බලපරාක්‍රමය , මහිමය සහ දේවත්වය තුළ දේවපුත්‍ර ජේසු සමිදාණෝ (පිලිප්පි 2/ 6 - 11 ) ස්වර්ගාරෝහණය වූ සේක. (මාක් 16/ 19 -20 ), (ලුක් 24/ 50 - 53 ) , (ක්‍රියා 1/ 6 - 10) එහෙත් මරියෝත්තමාවන් ස්වර්ගාරෝපණය වුයේ සිය ප්‍රේමනීය පුත්‍රයාණන් වූ ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය සහ මහිමය හේතුකොට ගෙන බව ශු. සභා සම්ප්‍රදායේ එන්නාවූ ඉගැන්වීම් තුලින් පැහැදිලි ලෙස විග්‍රහ කරයි. ====== '''ජනප්‍රවාදයේ එන්නාවූ කථා පුවත''' ====== ජනප්‍රවාදයේ සහ ඇතැම් අසම්මත සුභාරංචි තුළ මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය හෙවත් නිද්‍රාගත වීම පිළිබදව විස්තර කර ඇත. ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ ස්වර්ගාරෝහණයෙන් පසු එතුමිය ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් සමග විසු බවත් එක් දිනක් ඕතොමෝ රෝගීව ඔත්පලව සිටි බවත් , පසුව එතුමිය මිය බවත් සදහන් කරයි. ජුදා සිරිතට අනුව ඉතා ඉක්මනින් ඕතොමන්ගේ ශරීරය ගල්ලෙනක තැම්පත් කල බවත් , ඇගේ මියයාම සෙසු අපොස්තුළුවරුන්ට සැලවී ( ශු. තෝමස් අපෝස්තුළු තුමා ) ඔවුන් ලහි ලහියේ ජෙරුසලමට පැමිණ අවසන් වරට හෝ ඔතොමන්ගේ මුව මඩල දකින්නට අවස්ථාවක් ලබා දෙන ලෙස ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් ගෙන් ඉල්ලු බවත් එතුමන් ඔවුන්ගේ බලවත් අවිලිල්ලට අනුව සොහොන් ගැබ විවෘත කල විට ඕතොමන්ගේ ශරීරය සතප්වා තිබු ස්ථානයේ මෘත දේහය වෙනුවට රෝස මල් යහනාවක් තිබු බව සදහන් කරයි. එම ජනප්‍රවාදය මුල් කිතුනු සභා සම්ප්‍රදායේ සිටම පැවත එයි. අදත් ජෙරුසලමේ ඔලීව කන්දේ කිදොන් වැලි හි එතුමිය ස්වර්ගාරෝපණය නොහොත් නිද්‍රාගතවූ බවට සැලකෙන ස්ථානයක් පවතී. ====== '''සභා පිය ඉගැන්වීම්''' ====== මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව පළමු සභා පිය සාක්ෂි යක් හමුවන්නේ පෙරදිග සභාවේ තෙයෝටෙක්නොස් රදගුරුතුමාගේ වාර්තාගත දේශනයක් තුළිනි. එහිදී සෙසු පෙරදිග සභාවන් දක්වන ආකාරයට “ නිද්‍රාගතවිමක් ” නොව සෘජුවම “ ස්වර්ගාරෝපණ වීමක් ” සිදුවු බව හඳුන්වා දී තිබේ. ක්‍රි.ව. 431 දී එපීස මන්ත්‍රණ සභාවේ සහ ක්‍රි.ව. 451 දී කැල්සිඩොන් මන්ත්‍රණ සභාවේදී මරියෝත්තමාවන් දේවමාතාවන් ලෙස පිළිගනු ලැබුවද එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණ වීම පිළිබදව එතරම් කරුණු සදහන් කර නැත. එහෙත් මුල් කාලයේ සිටම සභා පියවරු නව ගිවිසුමේ “ නව ඒව ” ලෙස ඕතෝමන් පෙන්වා දී ඇත. විශේෂයෙන් ශු. ජුවාම් දමසේනු මුනිතුමා සහ පාදුවාහි ශු. අන්තෝනි යන මුනිවරුන් සිය ඉගැන්වීම් සහ දේශනා තුළ දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව සෘජුවම සිය ලේඛන සහ දේශනා තුළ කරුණු ගෙනහැර පායි. ====== '''වේද සත්‍ය ප්‍රකාශනය''' ====== ක්‍රි.ව. 1854 දෙසැම්බර් මස 08 වන දින 9 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ නිර්මල පිළිසිඳීම පිළිබද වේද සත්‍යතාව ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳව ඉගැන්වීම ද වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලෙස දේව ජනතාව ප්‍රමුඛ රදගුරු තුමන්ලා ශුද්ධාසනයෙන් අයැද සිටි අතර , මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ලෝ පුරා විසු සියලුම රදගුරුතුමන්ලාගෙන් විමසීමෙන් පසුව 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින, රෝමයේ ශා. පීතර බැසිලිකා චතුරශ්‍රයේ දී ලක්ෂ 04 ක් වූ දේවජනතාවක් හමුවේ 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. '''''“ නිර්දෝෂවූ දේවමාතාවන් වූ නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් තමන්ගේ මෙලොව ජීවිතය අවසන් කළ පසු , ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගාරෝපණය වූ බව , දෙවියන් වහන්සේ විසින් අනාවරණය කරන ලද සත්‍යතාවක් බව මෙයින් ප්‍රකාශනය කර සිටිමු ...”''''' ====== '''ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ සදහන් ශු. ලියවිලි පදනම''' ====== දේවවචනයේ සදහන් ආකාරයට පුරාණ ගිවිසුමේ ඇතැම් පුද්ගලයෝ දෙවිසමිදුන්ගේ අනුග්‍රහය තුළ ස්වර්ගාරෝපණය වුහ. 1. ඒනොක්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “ඒනොක් දෙවියන් වහන්සේ සමඟ සුහදතාවෙන් හැසුරුණේ ය. උන් වහන්සේ ඔහු රැගත් බැවින් ඔහු අතුරුදහන් විය.” ( උත්පත්ති 5/ 24) 2. මෝසෙස්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “මෙසේ සමිඳාණන් වහන්සේගේ සේවක මෝසෙස්, උන් වහන්සේ වදාළ පරිදි මෝවබ් දේශයේ දී මියගියේ ය. උන් වහන්සේ බෙත්-පෙයොර් නම් නගරයට ඉදිරියෙන් වූ මෝවබ් දේශයෙහි තැනිතලාවක ඔහු භූමදාන කළ සේක. කිසිවෙක් අද දක්වා ඔහුගේ සොහොන් පළ නොදනිති.” ( ද්විතීය නීති සංග්‍රහය 34/ 5-6 ) 3. එලියාගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “තවද, ඔවුන් කතා කරමින් යද්දී, ගිනි අශ්ව රථයක් ද ගිනි අශ්වයෝ ද පෙනී ඔවුන් දෙදෙනා වෙන් කළෝ ය. එලියා සුළි සුළඟකින් ස්වර්ගයට නැඟී ගියේ ය. එලිෂා ඒ දැක, ”ඉශ්රායෙල්හි රථ සහ අසරුවන් වැනි බලසම්පන්න මාගේ පියාණෙනි, මාගේ පියාණෙනි”යි කී ය. ඔහු තවත් එලියා නුදුටුවේ ය.” ( 2 රාජාවලිය 2/ 11 - 12 ) ජුදා සම්ප්‍රදායට අනුව ඒනොක්, මෝසෙස් සහ එලියා දෙවිසමිඳුන්ට ප්‍රසන්න පුද්ගලයන් ලෙස ක්‍රියා කළ නිසා ඔවුන් වහන්සේ ඔවුන් ස්වකීය ආත්ම සහ ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගත බව සදහන් වේ. පුරාණ ගිවිසුමේ පුර්ණත්වය වූ නව ගිවිසුම තුළ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබද ඉගැන්වීම් අපට හමුවන්නේ ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ ඉගැන්වීම් පාදක කර ගනිමිනි. එය ඔවුන්වහන්සේ විසින් විසින් තම ශ්‍රාවකයන් ප්‍රමුඛ සභාවට ලබාදුන් අති ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ද , දයාබර වුද , පොරොන්දුවකි. “මා සිටින තැන ඔබත් සිටින පිණිස ඔබ කැඳවාගෙන යාමට මම නැවත එන්නෙමි...( ජොහාන් 14/ 3 ) “පියාණෙනි, ලෝකය මැවීමට පෙර ඔබ මට ප්‍රේම කළ නිසා මට පැවරූ තේජශ්‍රීය, ඔබ මට දුන් අය විසින් දකින පිණිස, මා සිටින තැන ඔවුනුත් සිටිනවාට කැමැත්තෙමි....” ( ජොහාන් 17/ 24 ) මෙහිදී ඔවුන්වහන්සේ වදාළ එම පොරොන්දුව පුර්ණත්වයට පත් කරනු මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් බව ශු. සභාවේ පිළිගැනිම සහ ඉගැන්වීම වේ. මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව කතා කිරිමේදී ශු. පාවුළුතුමාගේ ඉගැන්වීම් තුළ මෙලෙස අපට හමුවේ. “...... හැම දෙනාට ම පළමුවෙන් ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ ය. ඉන්පසු ව, උන්වහන්සේගේ ආගමනයේ දී උන් වහන්සේ සන්තක අය ය. පසුව අවසානය පැමිණේ. එවිට උන් වහන්සේ සියලු අධිපතිකම් ද බලය ද පරාක්‍රමය ද අභිබවා උන් වහන්සේගේ රාජ්‍යය දෙවි පියාණන් වහන්සේට භාර දෙන සේක. මන්ද, දෙවියන් වහන්සේ සියලු සතුරන් උන් වහන්සේගේ පාද යට දමන තුරු ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ රජකම් කළ යුතු ම ය. නැති කිරීමට සිටින අන්තිම සතුරා මරණය වේ.....” ( 1 කොරෙන්ති 15/ 23 - 26 ) එය සභා සම්ප්‍රදාය තුළ අපට ප්‍රබලව කරුණු ගෙනහැර පායි. ඒ මන්දයත් වචනයේ දාසියක ලෙස අසම්මත වූ දේව සැලැස්මට හිස නමා, එය තමන්ගේ හදින් ද, ගතින් ද, මනසින් ද පිළිගත් ඕ තොමෝ පියාණන් වහන්සේගේ ප්‍රිය දියණිය ලෙස ද, පුත්‍රයාණන් වහන්සේට කරුණාබර මාතාවක ලෙසට ද ශුද්ධාත්මයාණන් වහන්සේට ඔබින වාසස්ථානයක් හා ප්‍රිය කාන්තාවක ලෙසට ද ගැලවීමේ ඉතිහාසයට සෘජුවම දායක වෙමින් ශ්‍රී වචනයාණන් වූ කිතු සමිඳාණන් තම කුස දරා බාධක, කරදර, කම්කටොΩ`ඵ මැද ඇදහිල්ලේ මවක වූවාය. තම පුත්‍රයාණන්ගේ ගැලවීමේ ක්‍රියාදාමයට සෘජුවම හා නිහඬ ව හා සියල්ල සිත්හි නිදන් කර ගනිමින් ක්‍රියා කළ ඕතුමිය කුරුසිය මත මානව වංශයේ ගැලවීම උදාකළ අවස්ථාවේදී අප සැමගේ සදාදර ස්වර්ගීය මව වූවාය. “මෙන්න ඔබේ අම්මා” (ජොහාන් 19) ලෙස ජේසු සමිඳාණෝ ප්‍රේමවන්ත ශ්‍රාවකයා තුළින් අප වෙත දායාද කළ ශු. සභාවේ මාතෘත්වය කෙසේ නම් විස්තර කරනෙමුද? මෙහිදී දේවපුත්‍ර ජේසුස් සමිඳුන්ගේ ඉගැන්වීම් ප්‍රකාර එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය මඟින් අපට කරුණු දැක්වේ. ඒ මන්දයයත් දෙවිදාණෝ ගාබි්‍රයෙල් දේවදුතයා මගින් එතුමියට අනාවරණය වූ ප්‍රකාර එතුමිය දෙවිඳුන් විසින් තෝරාගත් නිසාද එතුමිය තුළ දේව වරප්‍රසාද වලින් පුර්ණව පැවතීම නිසාද ( ලුක් 1/ 26 - 38 ) මරියෝත්තමාවන් පාපයේ ප්‍රතිඵලයකට ලක් නොවුවාය. එම නිසා ලෝකාරම්භයේ සිට ඇතිවූ පාපයේ රුද්‍ර භාවය එතුමිය කෙරේ බලපවතුනේ නැත. “දුවිල්ලෙන් වූ නුඹ දූවිල්ලට ම යන්නෙහි ය.” ( උත්පත්ති 3/ 19) යන වදන එතුමිය කෙරේ නොපැවතුනි . එනමුඳු තමන් මෙලොව වඩාත් ම ප්‍රේම කළ තම මෑණියන්ගේ සිරි සිරුර දිරා යන්නට ඔවුන්වහන්සේ කිසි දිනක ඉඩ නොහරින බව එකාන්තවම අපට ප්‍රකාශ කල හැක. ====== '''කොළඹ අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය''' ====== ක්‍රි.ව. 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය ශු. සභාවේ වේද සත්‍යතාවක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කිරීමෙන් පසුව සමස්ථ සභාව තුළ මෙන්ම ලාංකේය ශු. සභාව තුළ ද ඕතොමන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ කතිකා වන්නට විය. මෙම භක්ති ප්‍රණාමය දුටු එවකට කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරුප්‍රසාදී දේවසේවක අති උතුම් තෝමස් බෙන්ජමින් කුරේ ( නි.ම.නි.) හිමිපාණෝ සසුන් අවසරය ඇතිව ක්‍රි.ව. 1954 ජුනි මස 28 වන දින “ භාග්‍යවත් නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය ” ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. තවද යාපනය රදගුරු වසමේ ද නාම සාන්තුවරිය ලෙස ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නම් කර ඇති අතර , ලක්දිව පස් වන වසම සහ ආසන දෙව්මැදුර වන ත්‍රිකුණාමලයේ ද , ලක්දිව 12 වන රදගුරු වසම වන මඩකලපුව රදගුරු වසමේ ආසන දෙව්මැදුර ද ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නමින් නම් කර ඇත. ===ඇංග්ලිකානු දැක්ම === [[ඇංග්ලිකානු ඉගැන්වීම |ඇංග්ලිකානුවාදය]] තුලදී මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය, සමහරෙක් විසින් පිළිගන්නා අතර සමහරෙක් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කෙරෙමින් හෝ [[අතිරික්තාචාර]] ("අත්‍යවශ්‍ය නොවන ආචාරයක්") ලෙසින් සලකණු ලැබෙයි.<ref>විලියම්ස්, පෝල්(2007). පිටු. 238, 251, උපහරණය: " ඇංග්ලිකානු ලේඛකයන් ස්වර්ගාරෝපණ ඉගැන්වීම පිළිබඳ අදහස් දැක්වීමෙහිදී, එය ප්‍රතික්ෂේපිත කෙරෙනු හෝ ''අතිරික්තාචාර'' ලෙසින් සලකණු ලැබෙනු හෝ වෙයි."</ref> මෙම ඉගැන්වීම, 1549 වසරෙහිදී ඇංග්ලිකානු ඇදහීම වෙතින් එලදායී ලෙසින් අතුරුදහන්වූ අතර, 20වන සියවසෙහිදී විවිධ නම් යටතේ [[ඇංග්ලිකානු-කතෝලික]] සම්ප්‍රදායය වෙත ආංශික වශයෙන් යළි සම්ප්‍රාප්ත විය. == අඩවියෙන් බැහැර පිටු == * [https://www.theology.lk/tag/mariology/ මරියවේදය Theology.lk] * [https://www.theology.lk/new-ark-of-the-covenant/ ගිවිසුම් කරඬුව නොහොත් නිර්මල මරියතුමිය] * [https://www.theology.lk/virgin-mary/ මරියෝත්තමාවන්ගේ නිත්‍ය කන්‍යභාවය] {{DEFAULTSORT:ස්වර්ගාරෝපණය, මරියතුමියගේ }} [[ප්‍රවර්ගය:මරියානු චිරන්තන දෘෂ්ටි]] [[ප්‍රවර්ගය:උත්කර්ෂ අභිරහස්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු ප්‍රතිහාර්ය ආඛ්‍යාන]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇංග්ලිකානු මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:සාන්තුවර දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:කතෝලික ශුද්ධවූ දින]] [[ප්‍රවර්ගය:නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ජනවන්දනාමය දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු උත්සව සහ ශුද්ධවූ දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:රෝමානු කතෝලික මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:දොළොස්වන පයස් පාප්වහන්සේ මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රොයේෂියාවේ රජයේ නිවාඩු දින]] [[ප්‍රවර්ගය:ස්ථාවර නිවාඩු දින]] rtosivewt3bl6r4oyexk4w97falyf3p 797713 797709 2026-08-16T00:50:28Z Shwetha 6574 සංස්කරණය 797713 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව සාන්තුවර | approval = 12 වන පියුස් පාප්වහන්සේ | attributes = දේවදූතයන් හෝ ශුද්ධවන්තයන් විසින් වටකරනු ලැබ, මරියතුමිය, ස්වර්ගයට ඔසවනු ලැබීම හෝ ස්වර්ගාරෝපණය වීම සිදුවිය | image = Tizian 041.jpg | caption = බටහිිර කලාවෙහි ජනප්‍රිය සිත්තමක්, [[කන්‍යාමරියාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය (ටිෂන්)|ටිෂන්ගේ ''ස්වර්ගාරෝපණය'']], 1516–1518 | name = මරියතුමිය ස්වර්ගය වෙත <br>ස්වර්ගාරෝපණය වීම|patronage = [[අෂුන්සියන්, පැරගුවේ]]<br> [[මෝල්ටා ජනරජය]]<br> [[තායිලන්තයේ රෝමානු කතෝලික ආගම]]<br>[[ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ අගරදගුරු වසම]]<br> [[ශ්‍රී ලංකාවේ යාපනය රදගුරු වසම]] | venerated_in = [[රෝමානු කතෝලික සභාව]]<br>[[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]] | feast_day = අගෝස්තු 15 (ලෝක ව්‍යාප්ත) }} [[රෝමානු කතෝලික සභාව]], [[නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], [[පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් සභාව]], සහ [[ඇංග්ලිකානු වාදය|ඇංග්ලිකානු ආගමෙහි]] කොටස් යන්නන්ගේ විශ්වාසයන් පරිදී, අවිධිමත් ලෙසින් '''ස්වර්ගාරෝපණය''' ලෙසින් හැඳින්වෙන, ස්වර්ගය වෙත '''කන්‍යා මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය''' යනු, ඕතොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, [[ස්වර්ගය (ක්‍රිස්තියානි ආගම)|ස්වර්ගය ]] වෙත [[මරියතුමිය (ජේසුස් වහන්සේගේ මෑණියෝ)|කන්‍යා මරිය තුමිය]] [[සජීවී ලෙසින් ස්වර්ගයට ඇතුළු වීම|ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම]] විය. === '''ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය''' === සාන්ත සභා මාතාව නිකිණි මස 15 වන දින ඉමහත් ආනන්දයෙන් යුතුව දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපනය වීමේ මංගල්‍යය සමරන්නීය. ක්‍රි.ව. 5 වන සියවසේ මැද භාගයේ සිට ජෙරුසලෙම් දේවවන්දනා පිළිවෙත් සහ සම්ප්‍රදායෙන් මෙම මංගල්‍යය ආරම්භවූ බවට තොරතුරු ලැබී ඇත. මෙය බිසන්තීනු පිළිවෙත් වල හඳුන්වන්නේ “දේවමාතාවන්ගේ නිද්‍රාගතවීම ” ලෙසටය. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු කතෝලික සභාව, නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ආගම, පෙරදිග ඕර්තඩොක්ස් ආගම, සහ එංගලන්ත සභාව .... ආදී සභාවන් ද සිය විශ්වාසයේ ඉගැන්වීමක් ලෙස ස්වර්ගය වෙත කන්‍යා මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් ඕ තොමෝ ගේ මෙලොව ජීවිතය කෙලවර, ස්වර්ගය වෙත ආත්මිකව සහ ශාරීරික වශයෙන් ඔසවා ගැනීම විශ්වාස කරයි. මෙම මංගල්‍යය රෝමානු ජනවන්දනාවට එක්වුයේ ක්‍රි.ව. 6 -7 සියවස් අතර කාලයේදී ය. එනමුඳු මෙම සැමරම සාන්ත සභාවේ වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශ කරනු ලැබුවේ 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසිනි. මෙහි මුලික අරුත වන්නේ මරියෝත්තමාවන් ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගනු ලැබීමය. එතුමිය දුබල මනුෂ්‍ය අප විලසින් මිය යාම වෙනුවට තම මෙලොව දිවිය නිමවූ පසු ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගැනීම මෙයින් ගම්‍ය වේ. ==== '''“ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ”''' ==== “ ස්වර්ගාරෝහණය” සහ “ස්වර්ගාරෝපණය ” අතර වෙනසක් ඇත. “ස්වර්ගාරෝහණය ” යනු තම බලයෙන් සහ මහිමයෙන් ද බලපරාක්‍රමයෙන් ද ස්වර්ගය වෙත පිවිසීමය. මෙහිදී “ස්වර්ගාරෝපණය ” යම් කෙනෙකුගේ බලය හෝ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය ඇතිව ස්වර්ගය කරා යෑම හෝ ඔසවා ගැනිමය. මේ අනුව ස්වකීය බලපරාක්‍රමය , මහිමය සහ දේවත්වය තුළ දේවපුත්‍ර ජේසු සමිදාණෝ (පිලිප්පි 2/ 6 - 11 ) ස්වර්ගාරෝහණය වූ සේක. (මාක් 16/ 19 -20 ), (ලුක් 24/ 50 - 53 ) , (ක්‍රියා 1/ 6 - 10) එහෙත් මරියෝත්තමාවන් ස්වර්ගාරෝපණය වුයේ සිය ප්‍රේමනීය පුත්‍රයාණන් වූ ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ අනුග්‍රහය , බලපරාක්‍රමය සහ මහිමය හේතුකොට ගෙන බව ශු. සභා සම්ප්‍රදායේ එන්නාවූ ඉගැන්වීම් තුලින් පැහැදිලි ලෙස විග්‍රහ කරයි. ====== '''ජනප්‍රවාදයේ එන්නාවූ කථා පුවත''' ====== ජනප්‍රවාදයේ සහ ඇතැම් අසම්මත සුභාරංචි තුළ මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය හෙවත් නිද්‍රාගත වීම පිළිබදව විස්තර කර ඇත. ජේසු ක්‍රිස්තු සමිඳාණන්ගේ ස්වර්ගාරෝහණයෙන් පසු එතුමිය ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් සමග විසු බවත් එක් දිනක් ඕතොමෝ රෝගීව ඔත්පලව සිටි බවත් , පසුව එතුමිය මිය බවත් සදහන් කරයි. ජුදා සිරිතට අනුව ඉතා ඉක්මනින් ඕතොමන්ගේ ශරීරය ගල්ලෙනක තැම්පත් කල බවත් , ඇගේ මියයාම සෙසු අපොස්තුළුවරුන්ට සැලවී ( ශු. තෝමස් අපෝස්තුළු තුමා ) ඔවුන් ලහි ලහියේ ජෙරුසලමට පැමිණ අවසන් වරට හෝ ඔතොමන්ගේ මුව මඩල දකින්නට අවස්ථාවක් ලබා දෙන ලෙස ශු. ජොහාන් අපෝස්තුළුතුමන් ගෙන් ඉල්ලු බවත් එතුමන් ඔවුන්ගේ බලවත් අවිලිල්ලට අනුව සොහොන් ගැබ විවෘත කල විට ඕතොමන්ගේ ශරීරය සතප්වා තිබු ස්ථානයේ මෘත දේහය වෙනුවට රෝස මල් යහනාවක් තිබු බව සදහන් කරයි. එම ජනප්‍රවාදය මුල් කිතුනු සභා සම්ප්‍රදායේ සිටම පැවත එයි. අදත් ජෙරුසලමේ ඔලීව කන්දේ කිදොන් වැලි හි එතුමිය ස්වර්ගාරෝපණය නොහොත් නිද්‍රාගතවූ බවට සැලකෙන ස්ථානයක් පවතී. ====== '''සභා පිය ඉගැන්වීම්''' ====== මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව පළමු සභා පිය සාක්ෂි යක් හමුවන්නේ පෙරදිග සභාවේ තෙයෝටෙක්නොස් රදගුරුතුමාගේ වාර්තාගත දේශනයක් තුළිනි. එහිදී සෙසු පෙරදිග සභාවන් දක්වන ආකාරයට “ නිද්‍රාගතවිමක් ” නොව සෘජුවම “ ස්වර්ගාරෝපණ වීමක් ” සිදුවු බව හඳුන්වා දී තිබේ. ක්‍රි.ව. 431 දී එපීස මන්ත්‍රණ සභාවේ සහ ක්‍රි.ව. 451 දී කැල්සිඩොන් මන්ත්‍රණ සභාවේදී මරියෝත්තමාවන් දේවමාතාවන් ලෙස පිළිගනු ලැබුවද එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණ වීම පිළිබදව එතරම් කරුණු සදහන් කර නැත. එහෙත් මුල් කාලයේ සිටම සභා පියවරු නව ගිවිසුමේ “ නව ඒව ” ලෙස ඕතෝමන් පෙන්වා දී ඇත. විශේෂයෙන් ශු. ජුවාම් දමසේනු මුනිතුමා සහ පාදුවාහි ශු. අන්තෝනි යන මුනිවරුන් සිය ඉගැන්වීම් සහ දේශනා තුළ දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව සෘජුවම සිය ලේඛන සහ දේශනා තුළ කරුණු ගෙනහැර පායි. ====== '''වේද සත්‍ය ප්‍රකාශනය''' ====== ක්‍රි.ව. 1854 දෙසැම්බර් මස 08 වන දින 9 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ නිර්මල පිළිසිඳීම පිළිබද වේද සත්‍යතාව ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳව ඉගැන්වීම ද වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලෙස දේව ජනතාව ප්‍රමුඛ රදගුරු තුමන්ලා ශුද්ධාසනයෙන් අයැද සිටි අතර , මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ලෝ පුරා විසු සියලුම රදගුරුතුමන්ලාගෙන් විමසීමෙන් පසුව 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින, රෝමයේ ශා. පීතර බැසිලිකා චතුරශ්‍රයේ දී ලක්ෂ 04 ක් වූ දේවජනතාවක් හමුවේ 12 වන පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් දේවමාතාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය සමස්ථ සභාවටම පිළිගත යුතු වේද සත්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කරන ලදී. '''''“ නිර්දෝෂවූ දේවමාතාවන් වූ නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් තමන්ගේ මෙලොව ජීවිතය අවසන් කළ පසු , ආත්ම ශරීර පිටින් ස්වර්ගාරෝපණය වූ බව , දෙවියන් වහන්සේ විසින් අනාවරණය කරන ලද සත්‍යතාවක් බව මෙයින් ප්‍රකාශනය කර සිටිමු ...”''''' ====== '''ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ සදහන් ශු. ලියවිලි පදනම''' ====== දේවවචනයේ සදහන් ආකාරයට පුරාණ ගිවිසුමේ ඇතැම් පුද්ගලයෝ දෙවිසමිදුන්ගේ අනුග්‍රහය තුළ ස්වර්ගාරෝපණය වුහ. 1. ඒනොක්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “ඒනොක් දෙවියන් වහන්සේ සමඟ සුහදතාවෙන් හැසුරුණේ ය. උන් වහන්සේ ඔහු රැගත් බැවින් ඔහු අතුරුදහන් විය.” ( උත්පත්ති 5/ 24) 2. මෝසෙස්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “මෙසේ සමිඳාණන් වහන්සේගේ සේවක මෝසෙස්, උන් වහන්සේ වදාළ පරිදි මෝවබ් දේශයේ දී මියගියේ ය. උන් වහන්සේ බෙත්-පෙයොර් නම් නගරයට ඉදිරියෙන් වූ මෝවබ් දේශයෙහි තැනිතලාවක ඔහු භූමදාන කළ සේක. කිසිවෙක් අද දක්වා ඔහුගේ සොහොන් පළ නොදනිති.” ( ද්විතීය නීති සංග්‍රහය 34/ 5-6 ) 3. එලියාගේ ස්වර්ගාරෝපණය - “තවද, ඔවුන් කතා කරමින් යද්දී, ගිනි අශ්ව රථයක් ද ගිනි අශ්වයෝ ද පෙනී ඔවුන් දෙදෙනා වෙන් කළෝ ය. එලියා සුළි සුළඟකින් ස්වර්ගයට නැඟී ගියේ ය. එලිෂා ඒ දැක, ”ඉශ්රායෙල්හි රථ සහ අසරුවන් වැනි බලසම්පන්න මාගේ පියාණෙනි, මාගේ පියාණෙනි”යි කී ය. ඔහු තවත් එලියා නුදුටුවේ ය.” ( 2 රාජාවලිය 2/ 11 - 12 ) ජුදා සම්ප්‍රදායට අනුව ඒනොක්, මෝසෙස් සහ එලියා දෙවිසමිඳුන්ට ප්‍රසන්න පුද්ගලයන් ලෙස ක්‍රියා කළ නිසා ඔවුන් වහන්සේ ඔවුන් ස්වකීය ආත්ම සහ ශරීර පිටින් ස්වර්ගය වෙත ඔසවා ගත බව සදහන් වේ. පුරාණ ගිවිසුමේ පුර්ණත්වය වූ නව ගිවිසුම තුළ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබද ඉගැන්වීම් අපට හමුවන්නේ ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ ඉගැන්වීම් පාදක කර ගනිමිනි. එය ඔවුන්වහන්සේ විසින් විසින් තම ශ්‍රාවකයන් ප්‍රමුඛ සභාවට ලබාදුන් අති ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ද , දයාබර වුද , පොරොන්දුවකි. “මා සිටින තැන ඔබත් සිටින පිණිස ඔබ කැඳවාගෙන යාමට මම නැවත එන්නෙමි...( ජොහාන් 14/ 3 ) “පියාණෙනි, ලෝකය මැවීමට පෙර ඔබ මට ප්‍රේම කළ නිසා මට පැවරූ තේජශ්‍රීය, ඔබ මට දුන් අය විසින් දකින පිණිස, මා සිටින තැන ඔවුනුත් සිටිනවාට කැමැත්තෙමි....” ( ජොහාන් 17/ 24 ) මෙහිදී ඔවුන්වහන්සේ වදාළ එම පොරොන්දුව පුර්ණත්වයට පත් කරනු මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය තුළින් බව ශු. සභාවේ පිළිගැනිම සහ ඉගැන්වීම වේ. මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබදව කතා කිරිමේදී ශු. පාවුළුතුමාගේ ඉගැන්වීම් තුළ මෙලෙස අපට හමුවේ. “...... හැම දෙනාට ම පළමුවෙන් ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ ය. ඉන්පසු ව, උන්වහන්සේගේ ආගමනයේ දී උන් වහන්සේ සන්තක අය ය. පසුව අවසානය පැමිණේ. එවිට උන් වහන්සේ සියලු අධිපතිකම් ද බලය ද පරාක්‍රමය ද අභිබවා උන් වහන්සේගේ රාජ්‍යය දෙවි පියාණන් වහන්සේට භාර දෙන සේක. මන්ද, දෙවියන් වහන්සේ සියලු සතුරන් උන් වහන්සේගේ පාද යට දමන තුරු ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ රජකම් කළ යුතු ම ය. නැති කිරීමට සිටින අන්තිම සතුරා මරණය වේ.....” ( 1 කොරෙන්ති 15/ 23 - 26 ) එය සභා සම්ප්‍රදාය තුළ අපට ප්‍රබලව කරුණු ගෙනහැර පායි. ඒ මන්දයත් වචනයේ දාසියක ලෙස අසම්මත වූ දේව සැලැස්මට හිස නමා, එය තමන්ගේ හදින් ද, ගතින් ද, මනසින් ද පිළිගත් ඕ තොමෝ පියාණන් වහන්සේගේ ප්‍රිය දියණිය ලෙස ද, පුත්‍රයාණන් වහන්සේට කරුණාබර මාතාවක ලෙසට ද ශුද්ධාත්මයාණන් වහන්සේට ඔබින වාසස්ථානයක් හා ප්‍රිය කාන්තාවක ලෙසට ද ගැලවීමේ ඉතිහාසයට සෘජුවම දායක වෙමින් ශ්‍රී වචනයාණන් වූ කිතු සමිඳාණන් තම කුස දරා බාධක, කරදර, කම්කටොΩ`ඵ මැද ඇදහිල්ලේ මවක වූවාය. තම පුත්‍රයාණන්ගේ ගැලවීමේ ක්‍රියාදාමයට සෘජුවම හා නිහඬ ව හා සියල්ල සිත්හි නිදන් කර ගනිමින් ක්‍රියා කළ ඕතුමිය කුරුසිය මත මානව වංශයේ ගැලවීම උදාකළ අවස්ථාවේදී අප සැමගේ සදාදර ස්වර්ගීය මව වූවාය. “මෙන්න ඔබේ අම්මා” (ජොහාන් 19) ලෙස ජේසු සමිඳාණෝ ප්‍රේමවන්ත ශ්‍රාවකයා තුළින් අප වෙත දායාද කළ ශු. සභාවේ මාතෘත්වය කෙසේ නම් විස්තර කරනෙමුද? මෙහිදී දේවපුත්‍ර ජේසුස් සමිඳුන්ගේ ඉගැන්වීම් ප්‍රකාර එතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය මඟින් අපට කරුණු දැක්වේ. ඒ මන්දයයත් දෙවිදාණෝ ගාබි්‍රයෙල් දේවදුතයා මගින් එතුමියට අනාවරණය වූ ප්‍රකාර එතුමිය දෙවිඳුන් විසින් තෝරාගත් නිසාද එතුමිය තුළ දේව වරප්‍රසාද වලින් පුර්ණව පැවතීම නිසාද ( ලුක් 1/ 26 - 38 ) මරියෝත්තමාවන් පාපයේ ප්‍රතිඵලයකට ලක් නොවුවාය. එම නිසා ලෝකාරම්භයේ සිට ඇතිවූ පාපයේ රුද්‍ර භාවය එතුමිය කෙරේ බලපවතුනේ නැත. “දුවිල්ලෙන් වූ නුඹ දූවිල්ලට ම යන්නෙහි ය.” ( උත්පත්ති 3/ 19) යන වදන එතුමිය කෙරේ නොපැවතුනි . එනමුඳු තමන් මෙලොව වඩාත් ම ප්‍රේම කළ තම මෑණියන්ගේ සිරි සිරුර දිරා යන්නට ඔවුන්වහන්සේ කිසි දිනක ඉඩ නොහරින බව එකාන්තවම අපට ප්‍රකාශ කල හැක. ====== '''කොළඹ අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය''' ====== ක්‍රි.ව. 1950 නොවැම්බර් මස 01 වන දින 12 පියුස් ශුද්ධෝත්තම පියතුමා විසින් මරියෝත්තමාවන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය ශු. සභාවේ වේද සත්‍යතාවක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කිරීමෙන් පසුව සමස්ථ සභාව තුළ මෙන්ම ලාංකේය ශු. සභාව තුළ ද ඕතොමන්ගේ ස්වර්ගාරෝපණය පිළිබඳ කතිකා වන්නට විය. මෙම භක්ති ප්‍රණාමය දුටු එවකට කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරුප්‍රසාදී දේවසේවක අති උතුම් තෝමස් බෙන්ජමින් කුරේ ( නි.ම.නි.) හිමිපාණෝ සසුන් අවසරය ඇතිව ක්‍රි.ව. 1954 ජුනි මස 28 වන දින “ භාග්‍යවත් නිත්‍ය කන්‍ය මරියෝත්තමාවන් කොළොම්පුර අග්‍රරාජගුරු පදවියේ නාමසාන්තුවරිය ” ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. තවද යාපනය රදගුරු වසමේ ද නාම සාන්තුවරිය ලෙස ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නම් කර ඇති අතර , ලක්දිව පස් වන වසම සහ ආසන දෙව්මැදුර වන ත්‍රිකුණාමලයේ ද , ලක්දිව 12 වන රදගුරු වසම වන මඩකලපුව රදගුරු වසමේ ආසන දෙව්මැදුර ද ස්වර්ගාරෝපිත රාජේශ්වරිය නමින් නම් කර ඇත. ===ඇංග්ලිකානු දැක්ම === [[ඇංග්ලිකානු ඉගැන්වීම |ඇංග්ලිකානුවාදය]] තුලදී මරියතුමියගේ ස්වර්ගාරෝපණය, සමහරෙක් විසින් පිළිගන්නා අතර සමහරෙක් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කෙරෙමින් හෝ [[අතිරික්තාචාර]] ("අත්‍යවශ්‍ය නොවන ආචාරයක්") ලෙසින් සලකණු ලැබෙයි.<ref>විලියම්ස්, පෝල්(2007). පිටු. 238, 251, උපහරණය: " ඇංග්ලිකානු ලේඛකයන් ස්වර්ගාරෝපණ ඉගැන්වීම පිළිබඳ අදහස් දැක්වීමෙහිදී, එය ප්‍රතික්ෂේපිත කෙරෙනු හෝ ''අතිරික්තාචාර'' ලෙසින් සලකණු ලැබෙනු හෝ වෙයි."</ref> මෙම ඉගැන්වීම, 1549 වසරෙහිදී ඇංග්ලිකානු ඇදහීම වෙතින් එලදායී ලෙසින් අතුරුදහන්වූ අතර, 20වන සියවසෙහිදී විවිධ නම් යටතේ [[ඇංග්ලිකානු-කතෝලික]] සම්ප්‍රදායය වෙත ආංශික වශයෙන් යළි සම්ප්‍රාප්ත විය. [[එංගලන්ත සභාව]] විසින් භාග්‍යවත් කන්‍යා මරියතුමියගේ සුවිශේෂි-නොවන [[මංගල්‍යය (ඇංග්ලිකානුවාදය)|මංගල්‍යයක්]] ලෙසින් මරියානු මංගල්‍යයක්ද, [[ස්කොට්ලන්ත එපිස්කෝපල් සභාව]] විසින් සරල ලෙසින් "කන්‍යා මරියතුමිය" ලෙසින් හැඳින්වෙන මංගල්‍යයක්ද,<ref name="Williams, Paul 2007 p. 253">විලියම්ස්, පෝල් (2007). පි. 253, සටහන 54 අඩංගු.</ref><ref>එංගලන්ත සභාව, නිල වෙබ් අඩවිය: [https://www.churchofengland.org/prayer-and-worship/worship-texts-and-resources/common-worship/prayer-and-worship/worship-texts-and-resources/common-worship/churchs-year/calendar ද කැලෙන්ඩර්]. සම්ප්‍රවේශය 17 ජූලි 2018</ref><ref>ස්කොට්ලන්ත එපිස්කෝපල් සභාව, නිල වෙබ් අඩවිය: [https://www.scotland.anglican.org/wp-content/uploads/2014/01/CalendarLectionary1.pdf කැලෙන්ඩර් ඇන්ඩ් ලෙක්චනරි]. සම්ප්‍රවේශය 17 ජූලි 2018</ref> සහ එජ-පදනම්ව ක්‍රියාත්මක වන [[එපික්කෝපල් සභාව (එක්සත් ජනපදය)|එපිස්කෝපල් සභාව]] තුල "ශුද්ධවූ කන්‍යා මරියතුමිය: අපගේ ස්වාමීන්වහන්සේ වන ජේසුස් ක්‍රිස්තුස්වහන්සේගේ මෑණියන්ගේ" මංගල්‍යය ලෙසින්ද,<ref name="Episcopal2018">{{උපන්‍යාස වෙබ් |author= දි එපිස්කෝපල් චර්ච් |url= https://www.episcopalchurch.org/lectionary/saint-mary-virgin-mother-our-lord-jesus-christ |title= සෙන්ට් මේරි ද වර්ජින්: මදර් ඔෆ් අවර් ලෝඩ් ජීසස් ක්‍රයිස්ට් |work= ලිටර්ජිකල් කැලෙන්ඩර් |publisher= ද ඩොමස්ටික් ඇන්ඩ් ෆොරීන් මිෂනරි සොසයිටි, දි එපිස්කෝපල් චර්ච් |location= නිව්යෝර්ක් |access-date= 17 ජූලි 2018 |archive-date= 17 ජූලි 2018 |archive-url= https://web.archive.org/web/20180717153916/https://www.episcopalchurch.org/lectionary/saint-mary-virgin-mother-our-lord-jesus-christ |url-status= dead }}</ref> අගෝස්තු 15 දිනදී එය සැමරෙන අතර අනෙකුත් ඇංග්ලිකානු සභා පළාත් විසින් සමරනු ලබන්නේ නිද්‍රෝපගතවීම පිළිබඳ මංගල්‍යයන් වන අතර <ref name="Williams, Paul 2007 p. 253"/> – [[කැනඩාවෙහි ඇංග්ලිකානු සභාව|කැනඩාවෙහි ඇංග්ලිකානු සභාවෙහි]] පොදු යාච්ඤා පොත (1962), නිදසුනක් වශයෙන්, මෙම දිනය හඳුන්වන්නේ "භාග්‍යවත් කන්‍යා මරියතුමිය නිද්‍රෝපගතවීම" යනුවෙනි. <ref name="PrayerBook">{{උපන්‍යාස වෙබ් |url= http://prayerbook.ca/the-prayer-book-online/57-the-calendar-ix |title= ද කැලෙන්ඩර් |page= ix |publisher=Prayerbook.ca |access-date=3 නොවැම්බර් 2013 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20131104172841/http://prayerbook.ca/the-prayer-book-online/57-the-calendar-ix |archive-date=4 නොවැම්බර් 2013 }}</ref> == අඩවියෙන් බැහැර පිටු == * [https://www.theology.lk/tag/mariology/ මරියවේදය Theology.lk] * [https://www.theology.lk/new-ark-of-the-covenant/ ගිවිසුම් කරඬුව නොහොත් නිර්මල මරියතුමිය] * [https://www.theology.lk/virgin-mary/ මරියෝත්තමාවන්ගේ නිත්‍ය කන්‍යභාවය] {{DEFAULTSORT:ස්වර්ගාරෝපණය, මරියතුමියගේ }} [[ප්‍රවර්ගය:මරියානු චිරන්තන දෘෂ්ටි]] [[ප්‍රවර්ගය:උත්කර්ෂ අභිරහස්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු ප්‍රතිහාර්ය ආඛ්‍යාන]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇංග්ලිකානු මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:සාන්තුවර දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:කතෝලික ශුද්ධවූ දින]] [[ප්‍රවර්ගය:නැගෙනහිර ඕර්තඩොක්ස් ජනවන්දනාමය දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිස්තියානු උත්සව සහ ශුද්ධවූ දිනයන්]] [[ප්‍රවර්ගය:රෝමානු කතෝලික මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:දොළොස්වන පයස් පාප්වහන්සේ මරියවේදය]] [[ප්‍රවර්ගය:ක්‍රොයේෂියාවේ රජයේ නිවාඩු දින]] [[ප්‍රවර්ගය:ස්ථාවර නිවාඩු දින]] 5z1gpplre0nar32a1rvuv9y58qv2t49 මහියංගනය රජ මහා විහාරය 0 49801 797728 761471 2026-08-16T06:46:44Z ~2026-44728-36 80571 /* බුදුන් වහන්සේගේ පැමිණීම */ 797728 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building | building_name = මහියංගනය රජ මහා විහාරය | native_name = Mahiyangana Raja Maha Vihara | religious_affiliation = [[බුද්ධාගම]] | image = Mahiyangana Dagoba.jpg | alt = | caption = මහියංගන ස්තූපය පැරණි ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රථම ස්තූපයයි<ref name="Mahi">{{cite web | url=http://www.sundaytimes.lk/080629/Plus/timesplus0011.html | title=Tales from the hills of Uva | publisher=The Sunday Times | date=29 June 2008 | accessdate=30 September 2014 | author=Upali Salgado}}</ref> | map_type = | coordinates = {{coord|07|19|19.4|N|80|59|26.9|E|display=inline,title}} | map_size = | location = [[මහියංගනය]], [[ශ්‍රී ලංකාව]] | rite = | cercle = | sector = | municipality = | district = [[බදුල්ල පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය|බදුල්ල]] | territory = | prefecture = | state = | province = [[ඌව පළාත]] | region = | consecration_year = | status = | functional_status = | heritage_designation = [[ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්ෂිත ස්මාරක ලැයිස්තුව|පුරාවිද්‍යා ආරක්ෂිත ස්මාරකය]]<ref name="Archaeological">{{cite web|url=http://www.archaeology.gov.lk/web/images/pdf/protected%20monument%20list%202012-12-12.pdf|date=12 December 2012|title=Protercted Monument List 2012-12-12|publisher=[[Department of Archaeology (Sri Lanka)|Department of Archaeology]]|accessdate=27 March 2016}}</ref> (2002 නොවැම්බර් 22) | leadership = | website = | architect = | architecture_type = [[බෞද්ධ විහාර]] | architecture_style = | founded_by = | general_contractor = | groundbreaking = | year_completed = | construction_cost = | facade_direction = | capacity = | length = | width = | width_nave = | height_max = | dome_quantity = | dome_height_outer = | dome_height_inner = | dome_dia_outer = | dome_dia_inner = | minaret_quantity = | minaret_height = | spire_quantity = | spire_height = | materials = | nrhp = | designated = | added = | refnum = | designation1 =APMSL | designation1_offname = | designation1_type = | designation1_criteria = | designation1_date = | designation1_number = | designation1_free1name = | designation1_free1value = | designation1_free2name = | designation1_free2value = | infobox_width = | image_size = | architecture = yes | specifications = }} '''මයියංගන රජ මහා''' '''විහාරය''' [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලංකාවේ]] [[ඌව පළාත|ඌව පළාතේ]] [[බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කය|බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ]] [[මහියංගනය]] හෙවත් මයියංගනේ පිහිටා ඇති පන්සලකි. මෙම පන්සල සුවිශේෂී වන්නේ මෙහි ඇති බුදුන්වහන්සේගේ [[කේෂ ධාතු]] තැන්පත්කර ඇති දාගැබ නිසාවෙනි.<ref name="ruwanweliseya">{{cite news|url=http://www.dailynews.lk/2009/05/13/fea20.asp|title=Ruwanweliseya: Architectural wonder of rich cultural heritage|last=Garnier|first=Anjalie|date=2009-05-13|work=Daily News|accessdate=2009-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20091003121613/http://www.dailynews.lk/2009/05/13/fea20.asp|archive-date=2009-10-03|url-status=dead}}</ref> මෙම ඓතිහාසික ස්ථානය අතීතයේ හඳුන්වා ඇත්තේ මියුගුණ නමිණි. [[මහවැලි ගඟ]] සමීපයේ පිහිටි මහියංඟණය යන්න බිමිතැන්න යන සිංහල පදයෙන් බිඳී ආවකි. == බුදුන් වහන්සේගේ පැමිණීම == පුරාණ වංශකථාව වන [[මහාවංශය]] ඇතුළු ඓතිහාසික මූලාශ්‍රවල, බුදුන් වහන්සේ බුද්ධත්වයට පත්වී නවවැනි මාසයේ දී මහියංගන ප්‍රදේශයට වැඩම කළ බව, එය උන්වහන්සේගේ ප්‍රථම මෙරටට වැඩම කළ බවට වාර්තාවකි.<ref name="cmv">{{cite book|last=Wijesooriya|first=S.|title=A Concise Sinhala Mahavamsa|publisher=Participatory Development Forum|year=2006|pages=5–6|isbn=955-9140-31-0}}</ref> මහාවංසයට අනුව ශ්‍රී ලංකාව එකල යක්‍ෂ ජනාවාස වී ඇත. එහි සඳහන් වන්නේ බුදුන් වහන්සේ එහි සිටි [[යක්ෂ ගෝත්‍රිකයෝ|යක්ෂයන්]] දමනය කර ඔවුන්ට ධර්ම දේශනයක් පැවැත්වූ බවයි. පසුව එම යක්‍ෂයන් ගිරි නම් දූපතකට යවන ලද අතර එවිට රට "පවිත්‍ර" කර බුදුදහම එහි "සියලු තේජසින්" පවතිනු ඇත.<ref name="cmv" /> == ඉතිහාසය == [[සුමන සමන් දෙවියෝ|සමන්]] නම් යක්ක නායකයෙක් (දැන් දෙවියෙකු ලෙස සලකනු ලැබේ) බුද්ධ දේශනයට සවන් දී සෝතාපන්න (සෝවාන්) ඵලය ලබා, බුදුපියාණන් වහන්සේ නොමැති විට වන්දනා කළ හැකි පූජනීය වස්තුවක් බුදුන් වහන්සේගෙන් ඉල්ලා සිටියේය. බුදුන් වහන්සේ හිස පිරිමැද කේෂ ධාතූන් වහන්සේ, සුමන සමන් යක්ක නායකයා වෙත ලබා දී ඇති අතර, පසුව එතුමන් විසින් අඩි 10 (මීටර් 3.0 ) උසකින් යුත් මැණික් වලින් ඉදිකරන ලද  ස්තූපයක තැන්පත් කරන ලදී. මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ ඉදිකළ ප්‍රථම ස්තූපය විය.<ref name="mahiyangana">{{cite news|url=http://www.lakehouse.lk/budusarana/2002/01/28/Budu01.pdf|title=Mahiyangana Cetiya - The first of its kind in Sri Lanka|last=Ratnasinghe|first=Aryadasa|date=2002-01-28|work=Budusarana|accessdate=2009-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20110727070610/http://www.lakehouse.lk/budusarana/2002/01/28/Budu01.pdf|archive-date=2011-07-27|format=.pdf|url-status=dead}}</ref> මහාවංසයට අනුව දේවානම්පියතිස්ස රජු විසින් තම සොහොයුරු මූලාභය විසින් ග්‍රීවාහ්-ඩව්ටෝ (ගෙල ඇටයක්) ධාතුව තැන්පත් කර රියන් 30ක් උසට විශාල කරවීමට කටයුතු කළේය. එතැන් පටන් රජවරු කිහිප දෙනෙක් මෙම ස්තූපය ප්‍රතිසංස්කරණය කර විශාල කර ඇති අතර, දුටුගැමුණු මහරජතුමා <ref name="aves">{{cite book|last=Aves|first=Edward|title=Sri Lanka|publisher=Footprint Travel Guides|year=2003|pages=292|isbn=978-1-903471-78-4|url=https://books.google.com/books?id=s1eObyRxgc8C&pg=PA292}}</ref> එය අඩි 120 (මීටර් 37 ) උසකට ඔසවා ඇත. වෝහාරික තිස්ස, දෙවන සේන, I වන විජයබාහු, කිර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ වැනි අනෙකුත් රජවරුන්  විසින් විහාරස්ථානයේ අලුත්වැඩියා හා නඩත්තු කටයුතු සිදු කර ඇත. 1942 දී [[ඩී.එස්. සේනානායක]] මැතිඳුන් යටතේ විහාරස්ථානයේ ප්‍රතිසංස්කරණය සඳහා සමිතියක් පිහිටුවන ලදී. ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු 1953 දී ආරම්භ වූ අතර 1980 දී ස්ථූපය සඳහා නව කුළුණක් නිම කිරීමත් සමඟ අවසන් විය.<ref name="mahiyangana2">{{cite news|url=http://www.lakehouse.lk/budusarana/2002/01/28/Budu01.pdf|title=Mahiyangana Cetiya - The first of its kind in Sri Lanka|last=Ratnasinghe|first=Aryadasa|date=2002-01-28|work=Budusarana|accessdate=2009-09-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20110727070610/http://www.lakehouse.lk/budusarana/2002/01/28/Budu01.pdf|archive-date=2011-07-27|format=.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name="philanthropist">{{cite news|url=http://archives.dailynews.lk/2002/03/30/fea03.html|title=113th Birth Anniversary : Sir Bennet Soysa - the philanthropist of the hills|last=Dassanayake|first=M. B.|date=2002-03-30|work=Daily News|accessdate=2015-01-11}}</ref> ==දාගැබ== ක්‍රිස්තුපූර්ව හයවන සියවසේ බුදුන් වහන්සේ බුද්ධත්වයෙන් නවවෙනි මස මහියංගනයට වැඩමවා මහානාග වනෝද්‍යානයේදී යක්ෂයන් දමනය කල බව මහා වංශයේ සඳහන්වේ. එහිදී ධර්මය ඇසූ සුමන සමන් දෙවියන් සෝවාන් බව ලබා බුදුරදුන්ගෙන් කේෂදාතු ලබාගෙන රන්කරඩුවක බහා සත්රියන් උසට මැණික් දාගැබක් කළ බව තවදුරටත් එහි සඳහන්වේ. පසුව බුදුරදුන් ආදාහනය කල තැනින් ග්‍රිවා ධාතුව වැඩමවා විත් එය නිදන් කොට දොළොස් රියන් දා ගැබක් ඉදි කරවා ඇත. එම දාගැබ [[දේවානම්පියතිස්ස රජ|දේවානම්පියතිස්ස රජුගේ]] සොහොයුරු උද්ද චූලාභය කුමරු තිස් රියන් කොට විශාල කරවා ඇත. එම දාගැබ දුටුගැමුණු රජු අසූ රියන් උසටද විශාල කරවා ඇත. මෙම දා ගැබ මහ විජයබා, කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ වැනි රජවරු පුතිසංස්කරණය කරවා ඇත. සොළොස්මස්ථාන අතර එක් ස්ථානයක්වන මහියංඟනය රුහුණේ සිට රජරට දක්වා වැටී තිබූ ඓතිහාසික මාර්ගයේ පිහිටා තිබූ නිසා මෙම ස්ථානය ආගමික වශයෙන් මෙන්ම දේශපාලණික වශයෙන් ද වැදගත්කමක් උසුලා ඇත. මෙම ප්‍රදේශයේ ඈත අතීතයේ සිටම ආර්ථික වශයෙන්ද වැදගත් කමක් උසුලා ඇත. දෙවන අක්බො රජු විසින් ඉදිකළ [[මිණිපේ අමුණ]] මෙම ප්‍රදේශයේ කාෂිකාර්මික කටයුතු වලදී ඉතා වැදගත් නිර්මාණයක් විය. == පින්තූර == <gallery widths="220px"> File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_-_1.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_-_1.jpg|මහියංගන රජ මහා විහාරයේ උප දොරටුව File:Mahiyangana_Pagoda.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mahiyangana_Pagoda.jpg|මහියංගන චෛත්‍යය සමීපව File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_Bodhi_Tree.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_Bodhi_Tree.jpg|මහියංගන විහාරයේ බෝධිය File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_Museum.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mahiyangana_Raja_Maha_Viharaya_Museum.jpg|මහියංගන කෞතුකාගාරය </gallery> == මූලාශ්‍ර == {{Reflist}}{{Buddhism topics}} [[ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර]] [[ප්‍රවර්ගය:බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන]] [[ප්‍රවර්ගය:බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක]] 1q7hyzdxppxyehe2h2bsef17vl1ekhh නවයොවුන් ලිංගිකත්වය 0 54605 797732 796762 2026-08-16T09:09:47Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797732 wikitext text/x-wiki {{පරිවර්තනය}} නවයොවුන් ලිංගිකත්වය යනු නවයෞවනයන්ගේ ලිංගික හැගීම්, හැසිරීම් සහ මනෝලිංගික සංවර්ධනය ඇතුළත් කරගත් මානව ලිංගිකත්වයේ නිශ්චිත අවධියක් වේ. ලිංගිකත්වය නවයොවුන් දිවිය තුළ නිරන්තර ව සක්‍රීය භූමිකාවකට හිමිකම් කියන්නකි. ඔවුන්ගේ සංස්කෘතික වටිනාකම් සහ සමාජ සම්මතයන්, ඔවුන්ගේ ලිංගික දිශානතිය, සහ ලිංගික ව හැසිරිය හැකි අවම නෛතික වයස් සීමාව වැනි සමාජීය සීමාකිරීම් බොහෝ අවස්ථාවන්වල දී නවයොවුන් ලිංගිකත්වය කෙරෙහි බලපෑම් කරන සාධක ලෙස දැක්විය හැකි ය. මානව විශේෂය තුළ සාමාන්‍යයෙන් පරිණත ලිංගික ආශාවක් ඇතිවනු දැකිය හැකිවන්නේ යෞවනෝදය උදාවීමත් සමග ය. ලිංගිකමය භාවයන් ස්වයං වින්දනය හෝ සහකරුවතු සමග ලිංගික හැසිරිම වැනි ස්වරූපයක් තුළ ප්‍රකාශ විය හැකි ය. වැඩිහිටියන්ගේ මෙන් ම නවයෞවනයන්ගේ ලිංගික රුචිකත්වයන් ද සෑහෙන විවිධත්වයකට හිමිකම් කියති. නවයොවුන් ලිංගික හැසිරීම් බොහෝවිට අනවශ්‍ය ගැබ්ගැනීම් සහ එච්. අයි.වී. ඇතුළු ලිංගික ව සම්ප්‍රේෂණය වන රෝග සමග බැඳී පවතී.  නවයොවුන් ලිංගිකත්වය හා සබැඳි අවදානම් තත්ත්වයන් උත්සන්න වීමට ඔවුන්ගේ මොළය නියුරෝනමය ලෙස පූර්ණසංවර්ධිත නොවීම ද හේතු විය හැකි ය. ස්වයං පාලනයට, ආශාවන් මැඩගැනීමට සහ අවදානම් හැඳිනීමට වැදගත් වන ලලාට ඛණ්ඩිකාවේ මස්තිෂ්ක වල්කයෙහි සහ හයිපොතැලමසයෙහි ප්‍රදේශ කීපයක් මෙම අවධිය වන විට ද මුළුමනින් ම විකසනය වී නැත. වයස අවුරුදු 25ක් වන තුරු ම මිනිස් මොළය පූර්ණ ලෙස සංවර්ධනය නොවේ.මෙයට හේතුව වශයෙන් තරුණ අසරණ දරුවන්ට හොඳ තීරණ ගැනීමට සහ ලිංගික හැසිරීම් වල ප්රතිවිපාක අපේක්ෂා කිරීම සඳහා වැඩිහිටියන් සාමාන්යයෙන් අඩු මට්ටමක පවතී. යෞවනයන් තුළ මොළයේ හැසිරීම් සහ චර්යාවන්ට සම්බන්ධිත සම්බන්ධතා අධ්යයනයන් විවේචනයට ලක් නොකළ අතර ඒවාට හේතුවක් නොවන බව හා ඇතැම් විට සංස්කෘතික අන්තරායන් යළි තහවුරු කර ගැනීම සඳහා විවේචනයට ලක් කර ඇත. ==Development of sexuality== නවයොවුන් ලිංගිකත්වය ඇරඹෙන්නේ යෞවනෝදයෙනි. ලිංගික ව පරිණත වීමේ ක්‍රියාවලිය ලිංගික රුචියක් සහ චින්තාවලියක් ගොඩනංවයි. හයිපොතැලමසය සහ පූර්ව පිටියුටරි ග්‍රන්ථිය විසින් හෝර්මෝන ස්‍රාවය කිරීමත් සමග ලිංගික හැසිරීම් සඳහා අවශ්‍ය ජීවවිද්‍යාත්මක වෙනස්කම් සිදු වේ. මෙම හෝර්මෝන ලිංගික ඉන්ද්රියන් ඉළක්ක කරගනිමින් ඒවා පරිණත බවට පත්කිරීම සිදු කරයි.. Increasing levels of androgen and estrogen have an effect on the thought processes of adolescents and can be described as them being in the minds "of almost all adolescents a good deal of the time".<ref name=feldman2015>{{cite book |last=Feldman |first=Robert |title=Discovering the life span |url=https://archive.org/details/discoveringlifes0000feld_l3i8 |publisher=Pearson |location=Boston |year=2015 |isbn=9780205992317}}</ref> බොහෝ නවයෞවනියන්ගේ ලිංගික ව පරිණත විමේ ක්‍රියාවලිය සාමාන්‍ය සහ අපේක්ෂිත අන්දමින් සිදු වුවද  පහත සඳහන්  තත්ත්වයන් පිළිබඳ ව මවුපියන් සහ විශේෂඥයන් විශේෂයෙන් සැලකිලිමත් වේ. * ආර්තවයේ දී වේදනාකාරී තත්ත්වයක් ඇතිවිම * ශ්‍රෝණි ප්‍රදේශයේ දැඩි වේදනාවක් ඇති වීම * ඔසප් රුධිරය මුළුමනින් ම බැහැර කළ නොහැකි වීම/අජිද්ර [[කන්‍යා පටලය|හයිමනයක්]] තිබිම * වෙනත් ශරීරාභ්‍යයන්තර අපරූපීතාවන්<ref name=marc2015>{{cite book |last=Marcdante |first=Karen |title=Nelson essentials of pediatrics |url=https://archive.org/details/nelsonessentials0000unse_b5e1 |publisher=Elsevier/Saunders |location=Philadelphia |year=2015 |isbn=9781455759804 |postscript=: Access provided by the University of Pittsburgh}}</ref> ==Behavior== {| class="infobox bordered sortable" |+ Prevalence of sexually-experienced 15-year-olds |- !Country !Boys (%) !Girls (%) |- |[[Austria]] || 21.7 || 17.9 |- |[[Canada]] || 24.1 || 23.9 |- |[[Croatia]] || 21.9 || 8.3 |- |[[England]] || 34.9 || 39.9 |- |[[Estonia]] || 18.8 || 14.1 |- |[[Finland]] || 23.1 || 32.7 |- |[[Belgium]] || 24.6 || 23 |- |[[France]] || 25.1 || 17.7 |- |[[Greece]] || 32.5 || 9.5 |- |[[Hungary]] || 25 || 16.3 |- |[[Israel]] || 31 || 8.2 |- |[[Latvia]] || 19.2 || 12.4 |- |[[Lithuania]] || 24.4 || 9.2 |- |[[Macedonia (country)|Macedonia]] || 34.2 || 2.7 |- |[[Netherlands]] || 23.3 || 20.5 |- |[[Poland]] || 20.5 || 9.3 |- |[[Portugal]] || 29.2 || 19.1 |- |[[Scotland]] || 32.1 || 34.1 |- |[[Slovenia]] || 45.2 || 23.1 |- |[[Spain]] || 17.2 || 13.9 |- |[[Sweden]] || 24.6 || 29.9 |- |[[Switzerland]] || 24.1 || 20.3 |- |[[Ukraine]] || 47.1 || 24 |- |[[Wales]] || 27.3 || 38.5 |} ===Views on sexual activity=== One study from 1996 documented the interviews of a sample of adolescent girls and boys. The girls were less likely to state that they ever had sex than adolescent boys. Among boys and girls who had experienced sexual intercourse, the proportion of girls and boys who had recently had sex and were regularly sexually active was the same.<ref name = "DeGaston" >{{cite journal |author1=De Gaston J. F. |author2=Weed S. |year=1996 |title=Understanding gender differences in adolescent sexuality |url= |journal=Adolescence |volume=31 |issue=121 |pages=217–231 |pmid=9173787}}</ref> Those conducting the study speculated that fewer girls say they have ever had sex because girls viewed teenage parenthood as more of a problem than boys. Girls were thought to be more restricted in their sexual attitudes; they were more likely than boys to believe that they would be able to control their sexual urges. Girls had a more negative association in how being sexually active could affect their future goals. In general, girls said they felt less pressure from peers to begin having sex, while boys reported feeling more pressure.<ref name = "DeGaston" /> A later study questioned the attitudes of adolescents. When asked about [[abstinence]], many girls reported they felt conflicted. They were trying to balance maintaining a good reputation with trying to maintain a romantic relationship and wanting to behave in adult-like ways. Boys viewed having sex as social capital. Many boys believed that their male peers who were abstinent would not as easily climb the social ladder as sexually active boys. Some boys said that for them, the risks that may come from having sex were not as bad as the social risks that could come from remaining abstinent.<!--awkward wording--><ref>{{cite journal |author1=Ott M. A. |author2=Pfeiffer E. J. |author3=Fortenberry J. D. |year=2006 |title=Perceptions of Sexual Abstinence among High-Risk Early and Middle Adolescents |url= |journal=Journal of Adolescent Health |volume=39 |issue=2 |pages=192–198 |doi=10.1016/j.jadohealth.2005.12.009 |pmid=16857530}}</ref> ===Birth [[control]]=== In 2002, a survey was conducted in European nations about the sexual behavior of teenagers. In a sample of fifteen year olds from 24 countries, it found that most self-reported that they had not experienced sexual intercourse. Among those who were sexually active, the majority (82%) used [[contraception]].<ref>{{cite journal |vauthors=Godeau E, Nic Gabhainn S, Vignes C, Ross J, Boyce W, Todd J |title=Contraceptive use by 15-year-old students at their last sexual intercourse: results from 24 countries |journal=Arch Pediatr Adolesc Med |volume=162 |issue=1 |pages=66–73 |date=January 2008 |pmid=18180415 |doi=10.1001/archpediatrics.2007.8 |url=http://archpedi.ama-assn.org/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=18180415}}</ref> Teenage girls who use [[combined oral contraceptive pill|the most common form of birth control pills]], combination birth control pills with both estrogen and progestin, are 80% more likely to be prescribed an antidepressant than girls who were not taking them.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://time.com/4517247/birth-control-depression-risk/|title=Your Birth Control Pill Might Raise Your Depression Risk|last=Amanda MacMillan / Health. com|website=TIME.com|access-date=2016-10-05}}</ref> Girls who take progestin-only pills are 120% more likely.<ref name=":0" /> The risk of depression is tripled for teenage girls who use non-oral forms of hormonal contraception.<ref name=":0" /> ===Concepts about loss of virginity=== {{See also|Virginity#Definitions of virginity loss}} In the United States, federally mandated programs begun in 1980, promoted adolescent abstinence from sexual intercourse, resulting in teens turning to [[Fellatio|oral sex]], which about a third of teens in a study considered a form of abstinence.<ref>{{cite book | last = Orenstein | first = Peggy | title = Girls & sex : navigating the complicated new landscape | url = https://archive.org/details/girlssexnavigati0000oren | publisher = Harper, an imprint of HarperCollinsPublishers | location = New York, NY | year = 2016 | isbn = 9780062209726 }}</ref> After their first act of sexual intercourse, adolescent girls generally see themselves in one of the following ways: as a gift, a stigma, or a normal step in development. Girls typically think of virginity as a gift, while boys think of virginity as a stigma.<ref name="Carpenter">{{cite journal |author =Carpenter L. M. |year=2002 |title=Gender and the meaning and experience of virginity loss in the contemporary United States |url= |journal=Gender and Society |volume=16 |issue= |pages=345–365 |doi=10.1177/0891243202016003005}}</ref> In interviews, girls said that they viewed giving someone their virginity like giving them a very special gift. Because of this, they often expected something in return such as increased emotional intimacy with their partners or the virginity of their partner. However, they often felt disempowered because of this; they often did not feel like they actually received what they expected in return and this made them feel like they had less power in their relationship. They felt that they had given something up and didn’t feel like this action was recognized.<ref name="Carpenter" /> Thinking of virginity as a [[Social stigma|stigma]] disempowered many boys because they felt deeply ashamed and often tried to hide the fact that they were virgins from their partners, which for some resulted in their partners teasing them and criticizing them about their limited sexual techniques. The girls who viewed virginity as a stigma did not experience this shaming. Even though they privately thought of virginity as a stigma, these girls believed that society valued their virginity because of the stereotype that women are sexually passive. This, they said, made it easier for them to lose their virginities once they wanted to because they felt society had a more positive view on female virgins and that this may have made them sexually attractive. Thinking of losing virginity as part of a natural developmental process resulted in less power imbalance between boys and girls because these individuals felt less affected by other people and were more in control of their individual sexual experience.<ref name="Carpenter" /> Adolescent boys, however, were more likely than adolescent girls to view their loss of virginity as a positive aspect of their sexuality because it is more accepted by peers.<ref name="Carpenter" /> ===Adolescent sexual functioning: gender similarities and differences=== Lucia O’Sullivan and her colleagues studied adolescent sexual functioning; they compared an adolescent sample with an adult sample and found no significant differences between them. Desire, satisfaction and sexual functioning were generally high among their sample of participants (aged 17–21). Additionally, no significant gender differences were found in the prevalence of sexual dysfunction.<ref name = "Osullivan" >{{cite journal |author1=O'Sullivan Lucia |author2=Majerovich JoAnn |year=2008 |title=Difficulties with sexual functioning in a sample of male and female late adolescent and young adult university students |url= |journal=The Canadian Journal of Human Sexuality |volume=17 |issue=3 |pages=109–121 |id={{hdl|1882/31298}} }}</ref> In terms of problems with sexual functioning mentioned by participants in this study, the most common problems listed for males were experiencing anxiety about performing sexually (81.4%) and premature ejaculation (74.4%). Other common problems included issues becoming erect and difficulties with ejaculation. Generally, most problems were not experienced on a chronic basis. Common problems for girls included difficulties with sexual climax ([[orgasm]]) (86.7%), not feeling sexually interested during a sexual situation (81.2%), unsatisfactory vaginal lubrication (75.8%) anxiety about performing sexually (75.8%) and painful intercourse (25.8%). Most problems listed by the girls were not persistent problems. However, inability to experience orgasm seemed to be an issue that was persistent for some participants.<ref name = "Osullivan" /> The authors detected four trends during their interviews: sexual pleasure increased with the amount of sexual experience the participants had; those who had experienced sexual difficulties were typically sex-avoidant; some participants continued to engage in regular sexual activity even if they had low interest; and lastly, many experienced pain when engaging in sexual activity if they experienced low arousal.<ref name = "Osullivan" /> Another study found that it was not uncommon for adolescent girls in relationships to report they felt little desire to engage in sexual activity when they were in relationships. However, many girls engaged in sexual activity even if they did not desire it, in order to avoid what they think might place strains on their relationships.<ref name = "Tolman">{{cite journal |last=Tolman |first=Deborah L. |year=2002 |title=Female adolescent sexuality: an argument for a developmental perspective on the new view of women's sexual problems |url=http://dx.doi.org/10.1300/J015v24n01_21 |journal=[[Women & Therapy]] |volume=42 |issue=1–2 |pages=195–209 |publisher=Taylor and Francis |doi=10.1300/J015v24n01_21 |ref=harv |postscript=.}}</ref> The researcher states that this may be because of society's pressure on girls to be "good girls"; the pressure to be "good" may make adolescent girls think they are not supposed to feel desire like boys do. Even when girls said they did feel sexual desire, they said that they felt like they were not supposed to, and often tried to cover up their feelings. This is an example of how societal expectations about gender can impact adolescent sexual functioning.<ref name = "Tolman" /> ===Same-sex attractions among adolescents=== Adolescent girls and boys who are attracted to others of the same sex are strongly affected by their surroundings in that adolescents often decide to express their sexualities or keep them secret depending on certain factors in their societies. These factors affect girls and boys differently. If girls’ schools and religions are against same sex attractions, they pose the greatest obstacles to girls who experience same sex attractions. These factors were not listed as affecting boys as much. The researchers suggest that maybe this is because not only are some religions against same-sex attraction, but they also encourage traditional roles for women and do not believe that women can carry out these roles as lesbians. Schools may affect girls more than boys because strong emphasis is placed on girls to date boys, and many school activities place high importance on heterosexuality (such as cheerleading).<ref name = "Waldner" >{{cite journal |author1=Waldner Haugrud |author2=Macgruder B |year=1996 |title=Homosexual identity expression among lesbian and gay adolescents: An analysis of perceived structural associations |url= |journal=Youth & Society |volume=27 |issue= |pages=313–333 |doi=10.1177/0044118X96027003003}}</ref> Additionally, the idea of not conforming to typical male gender roles inhibited many boys from openly expressing their same-sex attraction. The worry of conforming to gender roles didn’t inhibit girls from expressing their same-gender preferences as much, because society is generally more flexible about their gender expression.<ref name = "Waldner" /> Researchers such as [[Lisa Diamond]] are interested in how some adolescents depart from the socially constructed norms of gender and sexuality. She found that some girls, when faced with the option of choosing "heterosexual", "same-sex attracted" or "bisexual", preferred not to choose a label because their feelings do not fit into any of those categories.<ref>{{cite journal |author =Diamond L |year=2000 |title=Sexual identity, attractions, and behavior among young sexual-minority women over a two-year period |url= |journal=Developmental Psychology |volume=36 |issue=2 |pages=241–250 |pmid=10749081 |doi=10.1037/0012-1649.36.2.241}}</ref> ===In Brazil=== <!---fork to separate article. Insert in "see also"---> The average age Brazilians lose their virginity is 17.4 years of age, the second lowest number in the countries researched (first was Austria), according to the 2007 research finding these results, and they also ranked low at using condoms at their first time, at 47.9% (to the surprise of the researchers, people of lower socioeconomic status were far more likely to do so than those of higher ones). 58.4% of women reported that it was in a committed relationship, versus solely 18.9% of men (traditional Mediterranean cultures-descended mores tend to enforce strongly about male sexual prowess equating virility and female quality being chastity and purity upon marriage), and scored among the countries where people have the most positive feelings about their first time, feeling pleasure and more mature afterwards (versus the most negative attitudes coming from Japan).<ref>[http://g1.globo.com/Noticias/Brasil/0,,MUL63630-5598,00.html Brazilians among those who lose virginity earliest] {{pt icon}}</ref> In another research, leading the international ranking, 29.6% of Brazilian men lost their virginity before age 15 (versus 8.8% of women), but the average is really losing virginity at age 16.5 and marrying at age 24 for men, and losing virginity at age 18.5 and marrying at age 20 for women.<ref>[http://www.saudeemmovimento.com.br/reportagem/noticia_print.asp?cod_noticia=2238 Saúde em Movimento's Health Journal – 30% of Brazilian boys lose their virginity before age 15, Brazil leads ranking] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20140114222632/http://www.saudeemmovimento.com.br/reportagem/noticia_print.asp?cod_noticia=2238 |date=January 14, 2014 }} {{pt icon}}</ref> These do not differ much from national figures. In 2005, 80% of then adolescents lost their virginity before their seventeenth birthday, and about 1 in each 5 new children in the country were born to an adolescent mother,<ref>[http://revistaepoca.globo.com/Revista/Epoca/0,,EDR70422-6014,00.html Época – The Brazilian through statistics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131029210647/http://revistaepoca.globo.com/Revista/Epoca/0%2C%2CEDR70422-6014%2C00.html |date=2013-10-29 }} {{pt icon}}</ref> where the number of children per women is solely 1.7 in average, below the natural replacement and the third lowest in independent countries of the Americas, after Canada and Cuba. A 2013 report through national statistics of students of the last grade before high school, aged generally (86%) 13–15, found out 28.7% of them already had lost their virginity, with both demographics of 40.1% of boys and 18.3% of girls having reduced their rate since the last research, in 2009, that found the results as 30.5% overall, 43.7% for boys and 18.7% for girls. Further about the 2013 research, 30.9% of those studying in public schools were already sexually initiated, versus 18% in private ones; 24.7% of sexually initiated adolescents did not use a condom in their most recent sexual activity (22.9% of boys, 28.2% of girls), in spite of at the school environment 89.1% of them receiving orientation about STDs, 69.7% receiving orientation of where to acquire condoms for free (as part of a public health campaign from the Brazilian government) and 82.9% had heard of other forms of contraceptive methods.<ref>[http://noticias.terra.com.br/educacao/ibge-287-dos-estudantes-entre-13-e-15-anos-dizem-ja-ter-perdido-virgindade,a629d64ef8c5f310VgnVCM5000009ccceb0aRCRD.html IBGE: 28.7% of students aged 13-15 said they already have lost their virginity – Terra Educação] {{pt icon}}</ref> ===In Canada=== <!---fork to separate article---> One group of Canadian researchers found a relationship between self-esteem and sexual activity. They found that students, especially girls, who were verbally abused by teachers or rejected by their peers were more likely than other students to have sex by the end of the Grade 7. The researchers speculate that low self-esteem increases the likelihood of sexual activity: "low self-esteem seemed to explain the link between peer rejection and early sex. Girls with a poor self-image may see sex as a way to become 'popular', according to the researchers".<ref>[http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/news/fullstory_55689.html Peer rejection tied to early sex in pre-teens] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20071011000000/http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/news/fullstory_55689.html |date=October 11, 2007 }}</ref> ===In India=== <!---fork to separate article---> In [[India]] there is growing evidence that adolescents are becoming more sexually active. It is feared that this will lead to an increase in spread of [[AIDS|HIV/AIDS]] among adolescents, increase the number of unwanted pregnancies and [[abortion]]s, and give rise to conflict between contemporary social values. Adolescents have relatively poor access to health care and education. With cultural norms opposing extramarital sexual behavior "these implications may acquire threatening dimensions for the society and the nation".<ref name="india girls">{{Cite web |url=http://iussp2005.princeton.edu/download.aspx?submissionId=50332 |title=Socio-psychological Constructs of Premarital Sex Behavior among Adolescent Girls in India |accessdate=2007-01-21 |publisher=Princeton University |author =R.S.Goya |work=Abstract |format=pdf}}</ref> ;Motivation and frequency: Sexual relationships outside marriage are not uncommon among teenage boys and girls in India. By far, the best predictor of whether or not a girl would be having sex is if her friends were engaging in the same activities. For those girls whose friends were having a physical relationship with a boy, 84.4% were engaging in the same behavior. Only 24.8% of girls whose friends were not having a physical relationship had one themselves. In urban areas, 25.2% of girls have had intercourse and in rural areas 20.9% have. Better indicators of whether or not girls were having sex were their employment and school status. Girls who were not attending school were 14.2% (17.4% v. 31.6%) more likely and girls who were employed were 14.4%(36.0% v. 21.6%) more likely to be having sex.<ref name="india girls"/> In the Indian sociocultural milieu girls have less access to parental love, schools, opportunities for self-development and freedom of movement than boys do. It has been argued that they may rebel against this lack of access or seek out affection through physical relationships with boys. While the data reflects trends to support this theory, it is inconclusive.<ref name="india girls" /> The freedom to communicate with adolescent boys was restricted for girls regardless of whether they lived in an urban or rural setting, and regardless of whether they went to school or not. More urban girls than rural girls discussed sex with their friends. Those who did not may have felt "the subject of sexuality in itself is considered an 'adult issue' and a taboo or it may be that some respondents were wary of revealing such personal information."<ref name="india know">{{cite journal |author1=Dhoundiyal Manju |author2=Venkatesh Renuka |title=Knowledge regarding human sexuality among adolescent girls |journal=The Indian Journal of Pediatrics |year=2006 |volume=73 |issue=8 |url=http://www.ijppediatricsindia.org/article.asp?issn=0019-5456;year=2006;volume=73;issue=8;spage=743;epage=743;aulast=Dhoundiyal |pages=743 |doi=10.1007/BF02898460 |pmid=16936373 |access-date=2017-01-09 |archive-date=2007-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070928015831/http://www.ijppediatricsindia.org/article.asp?issn=0019-5456%3Byear%3D2006%3Bvolume%3D73%3Bissue%3D8%3Bspage%3D743%3Bepage%3D743%3Baulast%3DDhoundiyal |url-status=dead }}</ref> ;Contraceptive use: Among Indian girls, "misconceptions about sex, sexuality and sexual health were large. However, adolescents having sex relationships were somewhat better informed about the sources of spread of STDs and HIV/AIDS."<ref name="india girls" /> While 40.0% of sexually active girls were aware that condoms could help prevent the spread of HIV/AIDS and reduce the likelihood of pregnancy, only 10.5% used a condom during the last time they had intercourse.<ref name="india girls" /> ===In The Netherlands=== According to Advocates for Youth, the United States' teen pregnancy rate is over four times as much as it is in the Netherlands.<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.advocatesforyouth.org/publications/publications-a-z/419-adolescent-sexual-health-in-europe-and-the-us |access-date=2017-01-09 |archive-date=2015-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402114433/http://www.advocatesforyouth.org/publications/publications-a-z/419-adolescent-sexual-health-in-europe-and-the-us }}</ref> In comparison, in the documentary, ''Let's Talk About Sex'', a photographer named James Houston travels from Los Angeles to D.C. and to the Netherlands.<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.advocatesforyouth.org/press-room/1811-lets-talk-about-sex-documentary-and-campaign-take-on-sexual-health-crisis |access-date=2017-01-09 |archive-date=2015-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402095651/http://www.advocatesforyouth.org/press-room/1811-lets-talk-about-sex-documentary-and-campaign-take-on-sexual-health-crisis }}</ref> In the Netherlands, he contrasts European and American attitudes about sex. From the HIV rates to the contemplations of teen parenthood in America, Houston depicts a society in which America and the Netherlands differ. Most Dutch parents practice vigilant leniency,<ref>[https://books.google.com/books?id=hVBV86xxG10C&pg=PA153&lpg=PA153&dq=vigilant+leniency&source=bl&ots=iaZonNtOii&sig=tUo1a3pq1PeOtJWjc3V0ytt3bOs&hl=en&sa=X&ei=zaAZVdc517DIBLybgNgM&ved=0CB4Q6AEwAA#v=onepage&q=vigilant%20leniency&f=false]</ref> in which they have a strong familial bond and are open to letting their children make their own decisions. ''[[Gezelligheid]]'' is a term used by many Dutch adolescents to describe their relationship with their family. The atmosphere is open and there is little that is not discussed between parents and children. Amy Schalet, author of ''Not Under My Roof: Parents, Teens, and the Culture of Sex'' discusses in her book how the practices of Dutch parents strengthen their bonds with their children. Teenagers feel more comfortable about their sexuality and engage in discussion with their parents about it. A majority of Dutch parents feel comfortable allowing their teenagers to have their significant other spend the night.<ref>{{cite book |last1=Schalet |first1=Amy |title=Not Under My Roof: Parents, Teens, and the Culture of Sex |url=https://archive.org/details/notundermyroofpa0000scha |date=2011 |publisher=The University of Chicago Press |location=Chicago}}</ref> ==Sexually transmitted infections== Adolescents have the highest rates of sexually transmitted infections (STIs) when compared to older groups. Sexually active adolescents are more likely to believe that they will not contract a sexually transmitted infection than adults. Adolescents are more likely to have an infected partner and less likely to receive health care when an STI is suspected. They are also less likely to comply with the treatment for an STI. Coinfection is common among adolescents.<ref name=marc2015/> An STI can have a large negative physiological and psychological effect on an adolescent. The goal of the pediatrician is for early diagnosis and treatment. Early treatment is important for preventing medical complications and infertility. Prevention of STIs should be a priority for all health care providers for adolescents. Diagnosis of an STI begins the evaluation of concomitant STIs and the notification and treatment of sexual partners. Some states in the US require the reporting of STIs to the state's health department.<ref name=marc2015/> ==Media influence== Modern media contains more sexual messages than was true in the past and the effects on teen sexual behavior remain relatively unknown.<ref>{{cite journal |author =Brown JD |title=Mass media influences on sexuality |journal=J Sex Res |volume=39 |issue=1 |pages=42–5 |date=February 2002 |pmid=12476255 |doi=10.1080/00224490209552118}}</ref> Only 9% of the sex scenes on 1,300 of cable network programming discusses and deals with the negative consequences of sexual behavior.<ref>Pawlowski,Cheryl.,PH d. Glued to the Tube., Sourcebooks, INC., Naperville,Il.2000.</ref> The Internet may further provide adolescents with poor information on health issues, sexuality, and sexual violence.<ref>Subrahmanyam, Kaveri., Greenfield, Patricia,M., Tynes, Brendesha. The Internet Influences Teen Sexual Attitudes. Teen Sexuality:Opposing Viewpoints 2006.</ref> A study on examining sexual messages in popular TV shows found that 2 out of 3 programs contained sexually related actions. 1 out of 15 shows included scenes of sexual intercourse itself. Shows featured a variety of sexual messages, including characters talking about when they wanted to have sex and how to use sex to keep a relationship alive. Some researchers believe that adolescents can use these messages as well as the sexual actions they see on TV in their own sexual lives.<ref>{{cite journal |author =Brown J. D. |year=2002 |title=Mass media influences on sexuality |url= |journal=The Journal of Sex Research |volume=39 |issue=1 |pages=42–45 |pmid=12476255 |doi=10.1080/00224490209552118}}</ref> The results of a study by [[Deborah Tolman]] and her colleagues indicated that adolescent exposure to sexuality on television ''in general'' does not directly affect their sexual behaviors, rather it is the ''type'' of message they view that has the most impact.<ref name = "TolmanTV" >{{cite journal |vauthors=Tolman DL, Kim JL, Schooler D, Sorsoli CL |title=Rethinking the associations between television viewing and adolescent sexuality development: bringing gender into focus |journal=J Adolesc Health |volume=40 |issue=1 |pages=84.e9–16 |date=January 2007 |pmid=17185211 |doi=10.1016/j.jadohealth.2006.08.002 |url=}}</ref> What really affected adolescents was what type of societal gender stereotypes they were seeing enacted in the sexual scenes they saw on TV. Girls felt they had less control over their sexuality when they saw men objectifying women and behaving as if commitment wasn’t important. The consequences of this kind of influence are not minuscule. Young girls become surrounded by women that influence sexual objectification and show that it is okay to be weak and answer to men all the time. However, girls who saw women on TV who refuted men’s sexual advances usually felt more comfortable talking about their own sexual needs in their sexual experiences as well as standing up for themselves. They were comfortable setting sexual limits and therefore held more control over their sexuality. Findings for boys were less clear; those who saw dominant and aggressive men actually had less sexual experiences. Perhaps there were less effects on boys because this Heterosexual Script does not affect them as deeply as it does girls.<ref name = "TolmanTV" /> However some scholars have argued that such claims of media effects have been premature.<ref>{{cite journal |vauthors=Steinberg L, Monahan KC |title=Age differences in resistance to peer influence |journal=Dev Psychol |volume=43 |issue=6 |pages=1531–43 |date=November 2007 |pmid=18020830 |pmc=2779518 |doi=10.1037/0012-1649.43.6.1531 |url=}}</ref> Furthermore, according to US government health statistics, teens have delayed the onset of sexual intercourse in recent years, despite increasingly amounts of sexual media.<ref>childstats.gov</ref> A 2008 study wanted to find out if there was any correlation between sexual content shown in the media and teenage pregnancy. Research showed that teens who viewed high levels of sexual content were twice as likely to get pregnant within three years compared to those teens who were not exposed to as much sexual content. The study concluded that the way media portrays sex has a huge effect on adolescent sexuality.<ref>Chandra, A., Martino, S. C., Collins, R. L., Elliott, M. N., Berry, S. H., Kanouse, D. E., & Miu, A. (2008). Does Watching Sex on Television Predict Teen Pregnancy? Findings From a National Longitudinal Survey of Youth. Pediatrics, 122(5), 1047-1054. doi:10.1542/peds.2007-3066.</ref> ==Teenage pregnancy== {{Main article|Teenage pregnancy}} Adolescent girls become fertile following the [[menarche]] (first menstrual period), which occurs in the United States at an average age of 12.5, although it can vary widely between different girls. After menarche, [[sexual intercourse]] (especially without [[contraception]]) can lead to [[pregnancy]]. The pregnant teenager may then [[miscarriage|miscarry]], have an [[abortion]], or carry the child to [[birth|full term]]. Pregnant teenagers face many of the same issues of childbirth as women in their 20s and 30s. However, there are additional medical concerns for younger mothers, particularly those under 15 and those living in developing countries; for example, [[obstetric fistula]] is a particular issue for very young mothers in poorer regions.<ref name="savethechildren">[http://bmj.bmjjournals.com/cgi/content/full/328/7449/1152-a Pregnancy and childbirth are leading causes of death in teenage girls in developing countries]</ref> For mothers between 15 and 19, risks are associated more with socioeconomic factors than with the biological effects of age.<ref name=makinson>{{cite journal |author =Makinson C |title=The health consequences of teenage fertility |journal=Fam Plann Perspect |volume=17 |issue=3 |pages=132–9 |year=1985 |pmid=2431924 |doi=10.2307/2135024 |jstor=2135024}}</ref> However, research has shown that the risk of [[low birth weight]] is connected to the biological age itself, as it was observed in teen births even after controlling for other risk factors (such as utilisation of antenatal care etc.).<ref>{{cite journal |doi=10.1080/01443610410001685529 |title=Poor obstetric performance of teenagers: is it age- or quality of care-related? |year=2004 |last1=Loto |first1=OM |last2=Ezechi |first2=OC |last3=Kalu |first3=BKE |last4=Loto |first4=Anthonia B |last5=Ezechi |first5=Lilian O |last6=Ogunniyi |first6=SO |journal=Journal of Obstetrics & Gynaecology |volume=24 |issue=4 |pages=395–8 |pmid=15203579}}</ref><ref>{{cite journal |pmid=17214178 |year=1995 |last1=Abalkhail |first1=BA |title=Adolescent pregnancy: Are there biological barriers for pregnancy outcomes? |volume=70 |issue=5–6 |pages=609–25 |journal=The Journal of the Egyptian Public Health Association}}</ref> Worldwide, rates of teenage births range widely. For example, [[sub-Saharan Africa]] has a high proportion of teenage mothers whereas industrialized Asian countries such as [[South Korea]] and [[Japan]] have very low rates.<ref name="globalis">[http://globalis.gvu.unu.edu/indicator.cfm?IndicatorID=127 Indicator: Births per 1000 women (15–19 ys)&nbsp;– 2002] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070713173733/http://globalis.gvu.unu.edu/indicator.cfm?IndicatorID=127 |date=July 13, 2007 }} UNFPA, State of World Population 2003, Retrieved 22 January 2007.</ref> Teenage pregnancy in [[developed country|developed countries]] is usually outside of marriage, and carries a [[social stigma]]; teenage mothers and their children in developed countries show lower [[education]]al levels, higher rates of [[poverty]], and other poorer "life outcomes" compared with older mothers and their children.<ref name="natcamp">The National Campaign to Prevent Teen Pregnancy. (2002). {{cite web|url= http://www.teenpregnancy.org/resources/data/pdf/notjust.pdf |title=Not Just Another Single Issue: Teen Pregnancy Prevention's Link to Other Critical Social Issues }}&nbsp;{{small|(58.5&nbsp;KB)}}. Retrieved May 27, 2006.</ref> In the [[developing world]], teenage pregnancy is usually within marriage and does not carry such a stigma.<ref>{{cite journal |author=Population Council |title=Unexplored Elements of Adolescence in the Developing World |journal=Population Briefs |volume=12 |issue=1 |pages= |date=January 2006 |doi= |url=http://www.popcouncil.org/publications/popbriefs/pb12(1)_1.html |access-date=2017-01-09 |archive-date=2007-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070814074110/http://www.popcouncil.org/publications/popbriefs/pb12(1)_1.html |url-status=dead }}</ref> ==Legal aspects of adolescent sexual activity== [[File:Age of consent - Global.svg|thumb|300 px|Worldwide ages of consent for heterosexual sex by country<br /> {{Color box|#FFA07A}} – puberty<br /> {{Color box|#DC143C}} – less than 12<br /> {{Color box|#FEF592}} – 12<br /> {{Color box|#7FFFD4}} – 13<br /> {{Color box|#00CED1}} – 14<br /> {{Color box|#1E90FF}} – 15<br /> {{Color box|#0000CD}} – 16<br /> {{Color box|#808000}} – 17<br /> {{Color box|#32CD32}} – 18<br /> {{Color box|#006400}} – 19<br /> {{Color box|#EE82EE}} – 20<br /> {{Color box|#9400D3}} – 21+<br /> {{Color box|#DAA520}} – varies by state/province/region/territory<br /> {{Color box|#FF1493}} – must be married<br /> {{Color box|#808080}} – no law<br /> {{Color box|#D3D3D3}} – no data available]] {{Main article|Age of consent|Marriageable age}} {{See also|Teen marriage}} [[Statutory rape|Sexual conduct between adults and adolescents younger than the local age of consent]] is illegal, and in some [[Islam]]ic countries any kind of sexual activity outside marriage is prohibited. In many jurisdictions, sexual intercourse between adolescents with a close age difference is not prohibited. Around the world, the average age-of-consent is 16,<ref>{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.avert.org/age-of-consent.htm |access-date=2017-01-09 |archive-date=2015-10-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151015200317/http://www.avert.org/age-of-consent.htm }}</ref> but this varies from being age 12 in [[Angola]], age 16 in [[Spain]] and [[Canada]], and age 16-18 in the [[United States]]. In some jurisdictions, the age-of-consent for homosexual acts may be different from that for heterosexual acts. The age-of-consent in a particular jurisdiction is typically the same as the [[age of majority]] or several years younger. The age at which one can legally marry is also sometimes different from the legal age-of-consent. Sexual relations with a person under the age-of-consent are generally a [[criminal offense]] in the jurisdiction in which the crime was committed, with punishments ranging from token fines to life imprisonment. Many different terms exist for the charges laid and include [[statutory rape]], illegal [[carnal knowledge]], or corruption of a minor. In some cases, sexual activity with someone above the legal age-of-consent but beneath the age of majority can be punishable under laws against contributing to the [[Juvenile delinquency|delinquency]] of a [[minor (law)|minor]].{{Citation needed|date=November 2009}} ==Society’s influence on adolescent sexuality== {{Main article|Theoretical Perspectives on Gendered Sexuality}} ===Social constructionist perspective=== The social constructionist perspective (see [[social constructionism]] for a general definition) on adolescent sexuality examines how power, culture, meaning and gender interact to affect the sexualities of adolescents.<ref name = "Tolman1" >{{cite journal |author1=Tolman D. L. |author2=Diamond L. M. |year=2001 |title=Desegregating sexuality research: Cultural and biological perspectives on gender and desire |url= |journal=Annual Review of Sex Research |volume=12 |issue= |pages=33–74 |pmid=12666736}}</ref> This perspective is closely tied to [[feminist]] and [[queer theory]]. Those who believe in the social constructionist perspective state that the current meanings most people in our society tie to female and male sexuality are actually a social construction to keep [[heterosexual]] and privileged people in power.<ref>Kitzinger, C., & Wilkinson, S. (1993). ''Theorizing heterosexuality''. In S. Wilkinson & C. Kitzinger, (Eds.), Heterosexuality: A feminism and psychology reader (pp. 1-32). London: Sage Publications</ref> Researchers interested in exploring adolescent sexuality using this perspective typically investigates how gender, race, culture, [[socioeconomic status]] and [[sexual orientation]] affect how adolescent understand their own sexuality.<ref>{{cite journal |author1=Tolman D. L. |author2=Striepe M. I. |author3=Harmon T. |year=2003 |title=Gender Matters: Constructing a Model of Adolescent Sexual Health |url= |journal=Journal of sex research |volume=40 |issue=1 |pages=4–12 |doi=10.1080/00224490309552162 |pmid=12806527}}</ref> An example of how gender affects sexuality is when young adolescent girls state that they believe sex is a method used to maintain relationships when boys are emotionally unavailable. Because they are girls, they believe they ought to engage in sexual behavior in order to please their boyfriends.<ref>{{cite journal |author1=O'Sullivan L. |author2=Meyer-Bahlburg H. F. L. |year=1996 |title=African-American and Latina inner-city girls' reports of romantic and sexual development |url= |journal=Journal of Social and Personal Relationships |volume=20 |issue=2 |pages=221–238 |doi=10.1177/02654075030202006}}</ref> ===Developmental feminist perspective=== The developmental feminist perspective is closely tied to the social constructionist perspective. It is specifically interested in how society's gender norms affect adolescent development, especially for girls. For example, some researchers on the topic hold the view that adolescent girls are still strongly affected by gender roles imposed on them by society and that this in turn affects their sexuality and sexual behavior. [[Deborah Tolman]] is an advocate for this viewpoint and states that societal pressures to be "good" cause girls to pay more attention to what they think others expect of them than looking within themselves to understand their own sexuality. Tolman states that young girls learn to objectify their own bodies and end up thinking of themselves as objects of desire. This causes them to often see their own bodies as others see it, which causes them to feel a sense of detachment from their bodies and their sexualities. Tolman calls this a process of disembodiment. This process leaves young girls unassertive about their own sexual desires and needs because they focus so much on what other people expect of them rather than on what they feel inside.<ref name = "Tolman" /> Another way gender roles affect adolescent sexuality is thought the sexual double standard. This double standard occurs when others judge women for engaging in premarital sex and for embracing their sexualities, while men are rewarded for the same behavior.<ref name = "Jackson">{{cite journal |author1=Jackson S. M. |author2=Cram F. |year=2003 |title=Disrupting the sexual double standard: young women's talk about heterosexuality |url= |journal=British Journal of Social Psychology |volume=42 |issue=Pt 1 |pages=113–127 |doi=10.1348/014466603763276153 |pmid=12713759}}</ref> It is a double standard because the genders are behaving similarly, but are being judged differently for their actions because of their gender. An example of this can be seen in Tolman’s research when she interviews girls about their experiences with their sexualities. In Tolman’s interviews, girls who sought sex because they desired it felt like they had to cover it up in order (for example, they blamed their sexual behavior on drinking) to not be judged by others in their school. They were afraid of being viewed negatively for enjoying their sexuality. Many girls were thus trying to make their own solutions (like blaming their sexual behavior on something else or silencing their own desires and choosing to not engage in sexual behavior) to a problem that is actually caused by power imbalances between the genders within our societies.<ref name = "Tolman" /> Other research showed that girls were tired of being judged for their sexual behavior because of their gender. However, even these girls were strongly affected by societal gender roles and rarely talked about their own desires and instead talked about how "being ready" (rather than experiencing desire) would determine their sexual encounters.<ref name = "Jackson" /> O’Sullivan and her colleagues assessed 180 girls between the ages of 12 and 14 on their perceptions on what their first sexual encounters would be like; many girls reported feeling negative emotions towards sex before their first time. The researchers think this is because adolescent girls are taught that society views adolescent pre-marital sex in negative terms. When they reported positive feelings, the most commonly listed one was feeling attractive. This shows how many girls objectify their own bodies and often think about this before they think of their own sexual desires and needs.<ref>{{cite journal |author1=O'Sullivan L. |author2=Hear K. D. |year=2008 |title=Predicting first intercourse among urban early adolescent girls: The role of emotions |url= |journal=Cognition and Emotion |volume=22 |issue=1 |pages=168–179 |doi=10.1080/02699930701298465}}</ref> Researchers found that having an older sibling, especially an older brother, affected how girls viewed sex and sexuality.<ref name = "Kornreich" >{{cite journal |author1=Kornreich J. L. |author2=Hearn K. D. |author3=Rodriguez G. |author4=O'Sullivan L. F. |year=2003 |title=Sibling Influence, Gender Roles, and the Sexual Socialization of Unban Early Adolescent Girls |url= |journal=Journal of Sex Research |volume=40 |issue=1 |pages=101–110 |doi=10.1080/00224490309552170 |pmid=12806535}}</ref> Girls with older brothers held more traditional views about sexuality and said they were less interested in seeking sex, as well as less interested responding to the sexual advances of boys compared with girls with no older siblings. Researchers believe this is because older siblings model gender roles, so girls with older siblings (especially brothers) may have more traditional views of what society says girls and boys should be like; girls with older brothers may believe that sexual intercourse is mostly for having children, rather than for gaining sexual pleasure. This traditional view can inhibit them from focusing on their own sexualities and desires, and may keep them constrained to society’s prescribed gender roles.<ref name = "Kornreich" /> ===Social learning and the sexual self-concept=== [[File:ECamp ground.JPG|thumb|right|Group pressure can have strong effects on self-concepts of adolescents]] Developing a sexual self-concept is an important developmental step during adolescence. This is when adolescents try to make sense and organize their sexual experiences so that they understand the structures and underlying motivations for their sexual behavior.<ref name ="Andersen">{{cite journal |author1=Andersen B. L. |author2=Cyranowski J. M. |year=1994 |title=Women's sexual self-schema |url= |journal=Journal of Personality & Social Psychology |volume=67 |issue=6 |pages=1079–1100 |doi=10.1037/0022-3514.67.6.1079}}</ref> This sexual self-concept helps adolescents organize their past experiences, but also gives them information to draw on for their current and future sexual thoughts and experiences. Sexual self-concept affects sexual behavior for both men and women, but it also affects relationship development for women.<ref name ="Andersen" /> Development of one’s sexual self-concept can occur even before sexual experiences begin.<ref>{{cite journal |author1=Butler T. H. |author2=Miller K. S. |author3=Holtgrave D. R. |author4=Forehand R. |author5=Long N. |year=2006 |title=Stages of sexual readiness and six-month stage progression among African American pre-teens |url= |journal=Journal of Sex Research |volume=43 |issue=4 |pages=378–386 |doi=10.1080/00224490609552337 |pmid=17599259}}</ref> An important part of sexual self-concept is sexual esteem, which includes how one evaluates their sexuality (including their thoughts, emotions and sexual activities).<ref name = "Snell" >Snell, W. E. (1998). ''The multidimensional sexual self-concept questionnaire''. In C. M. Davis, W. L. Yarber, R. Bauserman, G. Schreer, & S. L. Davis (Eds.),Handbook of sexuality-related measures (pp. 521–524). Thousand Oaks, CA: Sage.</ref> Another aspect is sexual anxiety; this includes one’s negative evaluations of sex and sexuality.<ref name = "Snell" /> Sexual self-concept is not only developed from sexual experiences; both girls and boys can learn from a variety of social interactions such as their family, sexual education programs, depictions in the media and from their friends and peers.<ref name = "Andersen" /><ref name = "Hensel" >{{cite journal |author1=Hensel D. J. |author2=Fortenberry J. D. |author3=O'Sullivan L. F. |author4=Orr D. P. |year=2011 |title=The developmental association of sexual self-concept with sexual behavior among adolescent women |url= |journal=Journal of Adolescence |volume=34 |issue=4 |pages=675–684 |doi=10.1016/j.adolescence.2010.09.005 |pmid=20970178}}</ref> Girls with a positive self-schema are more likely to be liberal in their attitudes about sex, are more likely to view themselves as passionate and open to sexual experience and are more likely to rate sexual experiences as positive. Their views towards relationships show that they place high importance on romance, love and intimacy. Girls who have a more negative view often say they feel self-conscious about their sexuality and view sexual encounters more negatively. The sexual self-concept of girls with more negative views are highly influenced by other people; those of girls who hold more positive views are less so.<ref name = "Andersen" /> Boys are less willing to state they have negative feelings about sex than girls when they describe their sexual self-schemas.<ref name = "Andersen2" >{{cite journal |author1=Andersen B. L. |author2=Cyranowski J. M. |author3=Espindle D. |year=1999 |title=Men's sexual self-schema |url= |journal=Journal of Personality & Social Psychology |volume=76 |issue=4 |pages=645–661 |doi=10.1037/0022-3514.76.4.645}}</ref> Boys are not divided into positive and negative sexual self-concepts; they are divided into schematic and non-schematic (a schema is a cluster of ideas about a process or aspect of the world; see [[Schema (psychology)|schema]]). Boys who are sexually schematic are more sexually experienced, have higher levels of sexual arousal, and are more able to experience romantic feelings. Boys who are not schematic have fewer sexual partners, a smaller range of sexual experiences and are much less likely than schematic men to be in a romantic relationship.<ref name = "Andersen2" /> When comparing the sexual self-concepts of adolescent girls and boys, researchers found that boys experienced lower sexual self-esteem and higher sexual anxiety. The boys stated they were less able to refuse or resist sex at a greater rate than the girls reported having difficulty with this. The authors state that this may be because society places so much emphasis on teaching girls how to be resistant towards sex, that boys don’t learn these skills and are less able to use them when they want to say no to sex. They also explain how society’s stereotype that boys are always ready to desire sex and be aroused may contribute to the fact that many boys may not feel comfortable resisting sex, because it is something society tells them they should want.<ref>{{cite journal |author1=Dekhtyar O. |author2=Cupp P. |author3=Anderman E. |year=2008 |title=Sexual self-concept and sexual self-efficacy in adolescents: a possible clue to promoting sexual health? |url= |journal=Journal of Sex Research |volume=45 |issue=3 |pages=277–286 |doi=10.1080/00224490802204480 |pmid=18686156}}</ref> Because society expects adolescent boys to be assertive, dominant and in control, they are limited in how they feel it is appropriate to act within a romantic relationship. Many boys feel lower self-esteem when they can’t attain these hyper-masculine ideals that society says they should. Additionally, there is not much guidance on how boys should act within relationships and many boys do not know how to retain their masculinity while being authentic and reciprocating affection in their relationships. This difficult dilemma is called the double-edged sword of masculinity by some researchers.<ref>{{cite journal |author1=Chu J. Y. |author2=Porche M. V. |author3=Tolman D. L. |year=2005 |title=The adolescent masculinity ideology in relationships scale: Development and validation of a new measure for boys |url= |journal=Men and Masculinities |volume=8 |issue= |pages=93–115 |doi=10.1177/1097184X03257453}}</ref> Hensel and colleagues conducted a study with 387 female participants between the ages of 14 and 17 and found that as the girls got older (and learned more about their sexual self-concept), they experienced less anxiety, greater comfort with sexuality and experienced more instances of sexual activity.<ref name = "Hensel" /> Additionally, across the four years (from 14-17), sexual self-esteem increased, and sexual anxiety lessened. The researchers stated that this may indicate that the more sexual experiences the adolescent girls have had, the more confidence they hold in their sexual behavior and sexuality. Additionally, it may mean that for girls who have not yet had intercourse, they become more confident and ready to participate in an encounter for the first time.<ref name = "Osullivan3" >{{cite journal |author1=O'Sullivan L. F. |author2=Brooks-Gunn J. |year=2005 |title=The timing of changes in girls' sexual cognitions and behaviors in early adolescence: a prospective, cohort study |url= |journal=Journal of Adolescent Health |volume=37 |issue=3 |pages=211–219 |doi=10.1016/j.jadohealth.2004.08.019 |pmid=16109340}}</ref> Researchers state that these patterns indicate that adolescent sexual behavior is not at all sporadic and impulsive, rather that it is strongly affected by the adolescent girls’ sexual self-concept and changes and expands through time.<ref name = "Osullivan3" /> ==Sex education== [[Sex education]], also called "Sexuality Education" or informally "Sex Ed" is [[education]] about human [[sex organ|sexual anatomy]], [[sexual reproduction]], [[sexual intercourse]], [[human sexual behavior]], and other aspects of [[Human sexuality|sexuality]], such as [[body image]], [[sexual orientation]], [[Dating (activity)|dating]], and [[Intimate relationship|relationships]]. Common avenues for sex education are parents, caregivers, friends, school programs, religious groups, popular media, and public health campaigns. Sexual education is not always taught the same in every country. For example, in [[France]] sex education has been part of school curricula since 1973. Schools are expected to provide 30 to 40 hours of sex education, and pass out condoms to students in grades eight and nine. In January, 2000, the French government launched an information campaign on contraception with TV and radio spots and the distribution of five million leaflets on contraception to high school students.<ref name=" britsexed ">[http://www.unesco.org/courier/2000_07/uk/apprend.htm Britain: Sex Education Under Fire] ''UNESCO Courier''</ref> In [[Germany]], sex education has been part of school curricula since 1970. Since 1992 sex education is by law a governmental duty.<ref>[http://bildungsklick.de/pm/35091/sexualaufklaerung-in-europa/ Sexualaufklärung in Europa] (German)</ref> A survey by the [[World Health Organization]] concerning the habits of European teenagers in 2006 revealed that German teenagers care about contraception. The birth rate among German 15- to 19-year-olds is 11.7 per 1000 population, compared to 2.9 per 1000 population in Korea, and 55.6 per 1000 population in US.<ref>http://www.unicef-irc.org/publications/pdf/repcard3e.pdf</ref> According to [[SIECUS]], the Sexuality Information and Education Council of the United States, in most families, parents are the primary sex educators of their adolescents. They found 93% of adults they surveyed support sexuality education in high school and 84% support it in junior high school.<ref>SIECUS Report of Public Support of Sexuality Education(1999)[http://www.siecus.org/school/sex_ed/sex_ed0002.html SIECUS Report Online] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20071219012810/http://www.siecus.org/school/sex_ed/sex_ed0002.html |date=December 19, 2007 }}</ref> In fact, 88% of parents of junior high school students and 80% of parents of high school students believe that sex education in school makes it easier for them to talk to their adolescents about sex.<ref>Sex Education in America. (Washington, DC: National Public Radio, Henry J. Kaiser Family Foundation, and Kennedy School of Government, 2004), p. 5.</ref> Also, 92% of adolescents report that they want both to talk to their parents about sex and to have comprehensive in-school sex education.{{Citation needed|date=March 2008}} In America, not only do U.S. students receive [[sex education]] within school or religious programs, but they are also educated by their parents. American parents are less prone to influencing their children's actual sexual experiences than they are simply telling their children what they should ''not'' do. They promote [[abstinence]] while educating their children with things that may make their adolescents not want to engage in [[sexual activity]].<ref>{{cite book |last=Schalet |first=Amy |title=Not Under My Roof: Parents, Teens, and the Culture of Sex |url=https://archive.org/details/notundermyroofpa0000scha |publisher=The University of Chicago Press |year=2011}}</ref> Almost all U.S. students receive some form of sex education at least once between grades 7 and 12; many schools begin addressing some topics as early as grade 5 or 6.<ref>{{cite journal |vauthors=Landry DJ, Singh S, Darroch JE |title=Sexuality education in fifth and sixth grades in U.S. public schools, 1999 |journal=Fam Plann Perspect |volume=32 |issue=5 |pages=212–9 |year=2000 |pmid=11030258 |url=http://www.guttmacher.org/pubs/journals/3221200.html |doi=10.2307/2648174}}</ref> However, what students learn varies widely, because curriculum decisions are quite decentralized.<ref name="Kaiser 2002">{{cite web|url=http://www.kff.org/youthhivstds/upload/Sex-Education-in-the-U-S-Policy-and-Politics.pdf |title=Sex Education in the U.S.: Policy and Politics |accessdate=2007-05-23 |date=October 2002 |format=PDF |work=Issue Update |publisher=Kaiser Family Foundation |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20051127092023/http://www.kff.org:80/youthhivstds/upload/Sex-Education-in-the-U-S-Policy-and-Politics.pdf |archivedate=2005-11-27 |df= }}</ref> Two main forms of sex education are taught in American schools: comprehensive and [[Abstinence-only sex education|abstinence-only]]. A 2002 study conducted by the [[Kaiser Family Foundation]] found that 58% of secondary school principals describe their sex education curriculum as comprehensive, while 34% said their school's main message was abstinence-only.<ref name="Kaiser 2002"/> The difference between these two approaches, and their impact on teen behavior, remains a controversial subject in the U.S.<ref name="Advocates for Youth">{{cite web |url=http://www.advocatesforyouth.org/publications/stateevaluations/index.htm |title=Five Years of Abstinence-Only-Until-Marriage Education: Assessing the Impact |accessdate=2007-05-23 |last=Hauser |first=Debra |year=2004 |publisher=Advocates for Youth |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070528132424/http://www.advocatesforyouth.org/publications/stateevaluations/index.htm |archivedate=28 May 2007 <!--DASHBot--> |url-status=live}}</ref><ref>{{cite press release |title=Mathematica Findings Too Narrow |publisher=National Abstinence Education Association |date=2007-04-13 |url=http://www.abstinenceassociation.org/newsroom/pr_041307_mathematica.html |accessdate=2007-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070517214531/http://www.abstinenceassociation.org/newsroom/pr_041307_mathematica.html |archivedate=17 May 2007 <!--DASHBot--> |url-status=live}}</ref> Some studies have shown abstinence-only programs to have no positive effects.<ref>[http://www.topix.net/content/ap/2007/11/report-abstinence-not-curbing-teen-sex Report: Abstinence Not Curbing Teen Sex]{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Other studies have shown specific programs to result in more than 2/3 of students maintaining that they will remain abstinent until marriage months after completing such a program;<ref>{{Citation |title=Why Know Says They Are Effective In Increasing Teen Abstinence |url=http://www.chattanoogan.com/articles/article_116666.asp |access-date=2017-01-09 |archive-date=2011-05-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110522154115/http://www.chattanoogan.com/articles/article_116666.asp }}</ref> such [[virginity pledge]]s, however, are statistically ineffective,<ref>{{cite journal |vauthors=Bearman PS, Brückner H |title=Promising the future: virginity pledges and first intercourse |journal=American Journal of Sociology |volume=106 |issue=4 |pages=859–912 |year=2001 |doi=10.1086/320295 |url=}}</ref><ref>{{cite journal |vauthors=Brückner H, Bearman P |title=After the promise: the STD consequences of adolescent virginity pledges |journal=J Adolesc Health |volume=36 |issue=4 |pages=271–8 |date=April 2005 |pmid=15780782 |doi=10.1016/j.jadohealth.2005.01.005 |url=http://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S1054-139X(05)00055-8}}</ref> and over 95% of Americans do, in fact, have sex before marriage.<ref>{{cite journal |author =Finer LB |title=Trends in premarital sex in the United States, 1954–2003 |journal=Public Health Rep |volume=122 |issue=1 |pages=73–8 |year=2007 |pmid=17236611 |pmc=1802108}}</ref> In Asia the state of sex education programs are at various stages of development. [[Indonesia]], [[Mongolia]], [[South Korea]] and [[Sri Lanka]] have a systematic policy framework for teaching about sex within schools. [[Malaysia]], the [[Philippines]] and [[Thailand]] have assessed adolescent reproductive health needs with a view to developing adolescent-specific training, messages and materials. [[India]] has programs that specifically aim at school children at the age group of nine to sixteen years. These are included as subjects in the curriculum and generally involved open and frank interaction with the teachers. [[Bangladesh]], [[Nepal]] and [[Pakistan]] have no coordinated sex education programs.<ref name="escap">[http://www.unescap.org/esid/psis/population/icpd/sec7.asp Adolescents In Changing Times: Issues And Perspectives For Adolescent Reproductive Health In The ESCAP Region] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120211123000/http://www.unescap.org/esid/psis/population/icpd/sec7.asp |date=2012-02-11 }} United Nations Social and Economic Commission for Asia and the Pacific</ref> Some educators hold the view that sexuality is equated with violence. These educators think that not talking about sexuality will decrease the rate of adolescent sexuality. However, not having access to sexual education has been found to have negative effects upon students, especially groups such as adolescent girls who come from low-income families. Not receiving appropriate sexual health education increases teenage pregnancy, sexual victimization and high school dropout rates. Researchers state that it is important to educate students about all aspects of sexuality and sexual health to reduce the risk of these issues.<ref name = "Fine" >{{cite journal |author=Fine M |year=1988 |title=Sexuality, schooling, and adolescent females: the missing discourse of desire |journal=Harvard Educational Review |volume=58 |issue=1 |pages=29–53 |url=http://her.hepg.org/content/u0468k1v2n2n8242/?p=5f809288df88409fb6ee9ed3e38a4b57&pi=1 |access-date=2017-01-09 |archive-date=2013-04-14 |archive-url=https://archive.today/20130414222130/http://her.hepg.org/content/u0468k1v2n2n8242/?p=5f809288df88409fb6ee9ed3e38a4b57&pi=1 |url-status=dead }}</ref> The view that sexuality is victimization teaches girls to be careful of being sexually victimized and taken advantage of. Educators who hold this perspective encourage sexual education, but focus on teaching girls how to say no, teaching them of the risks of being victims and educate them about risks and diseases of being sexually active. This perspective teaches adolescents that boys are predators and that girls are victims of sexual victimization. Researchers state that this perspective does not address the existence of desire within girls, does not address the societal variables that influence sexual violence and teaches girls to view sex as dangerous only before marriage. In reality, sexual violence can be very prevalent within marriages too.<ref name = "Fine" /> Another perspective includes the idea that sexuality is individual morality; this encourages girls to make their own decisions, as long as their decision is to say no to sex before marriage. This education encourages self-control and chastity.<ref name = "Fine" /> Lastly, the sexual education perspective of the discourse of desire is very rare in U.S. high schools.<ref name = "Tolman1" /> This perspective encourages adolescents to learn more about their desires, gaining pleasure and feeling confident in their sexualities. Researchers state that this view would empower girls because it would place less emphasis on them as the victims and encourage them to have more control over their sexuality.<ref name = "Fine" /> Research on how gender stereotypes affect adolescent sexuality is important because researchers believe it can show sexual health educators how they can improve their programming to more accurately attend to the needs of adolescents. For example, studies have shown how the social constructed idea that girls are "supposed to" not be interested in sex have actually made it more difficult for girls to have their voices heard when they want to have safer sex.<ref>{{cite journal |author1=Holland J. |author2=Ramazanoglu C. |author3=Scott S. |author4=Sharpe S. |author5=Thompson R. |year=1992 |title=Risk, power and the possibility of pleasure: Young women and safe sex |url= |journal=AIDS Care |volume=4 |issue=3 |pages=273–283 |doi=10.1080/09540129208253099 |pmid=1525200}}</ref><ref>Thompson, SR. & Holland, J. (1994). Younger women and safer (hetero)sex: Context, constraints and strategies, In C. Kitzinger & S. Wilkinson (Eds.), Women and health: Feminist perspectives. London: Falmer</ref> At the same time, sexual educators continuously tell girls to make choices that will lead them to safer sex, but don’t always tell them ‘how’ they should go about doing this. Instances such as these show the difficulties that can arise from not exploring how society’s perspective of gender and sexuality affect adolescent sexuality.<ref>Holland, J., Ramazanoglu, C., Scott, S., Sharpe, S., & Thompson, R. (1994). Sex, gender and power: young women’s sexuality in the shadow of AIDS. In B. Rauth (Ed.), AIDS: Reading on a global crisis. London: Allyn and Bacon.</ref> ==See also== {{Commons category|Adolescent sexuality}} * [[Adolescent sexuality in Canada]] * [[Adolescent sexuality in the United Kingdom]] * [[Adolescent sexuality in the United States]] * [[Age disparity in sexual relationships]] * [[Romeo and Juliet laws]] * [[Child sexuality]] * [[Condom]] * [[Family planning]] * [[Sexual ethics]] ==References== {{Reflist|30em}} ==External links== * [http://www.theteencentre.com/forums Support for teens] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100514190953/http://www.theteencentre.com/forums/ |date=2010-05-14 }} d5a41yewgwp9w6jai054dcldgocdyy6 රියානා 0 61415 797699 663559 2026-08-15T12:08:23Z InternetArchiveBot 63598 Reformat 1 URL ([[en:User:GreenC/WaybackMedic_2.5|Wayback Medic 2.5]]-wbcanon)) #IABot (v2.0.9.5) ([[User:GreenC bot|GreenC bot]] 797699 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව පුද්ගලයා | name = රියානා<br>Rihanna | image = Rihanna, LOUD Tour, Belfast cropped 2.jpg | caption = බෙල්ෆාස්ට් හී ලඋඩ් ලෝක සවාරිය අතරතුර (2011) | alt = Photograph of Rihanna | birth_name = රොබින් රියානා ෆෙන්ටි | birth_date = {{Birth date and age|mf=yes|1988|2|20}} | birth_place = [[සෙන්ට් මයිකල්, බාර්බඩොස්|සෙන්ට් මයිකල්]], [[බාර්බඩොස්]] | occupation = {{Flat list| *ගායිකාව *මෝස්තර නිරූපිකාව *ගීත රචක <!-- She wrote three songs --> }} | net_worth = අඩො මිලියන 600 (est. 2019)<ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/sites/natalierobehmed/2019/06/04/rihanna-worth-fenty-beauty/amp/|title=How Rihanna Created A $600 Million Fortune—And Became The World’s Richest Female Musician|work=[[ෆෝබස් සගරාව]]|date=June 4, 2019|accessdate=June 4, 2019|first=Robehmed|last=Natalie}}</ref> | years_active = 2005–වර්ථමානය | website = {{URL|http://www.rihannanow.com|rihannanow.com}} | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | background = solo_singer <!-- mandatory field --> | genre = {{Flat list| *[[Contemporary R&B|R&B]] *[[පොප් සංගීතය|පොප්]] *[[රෙගේ]] *[[හිප් හොප් සංගීතය|හිප් හොප්]] *[[dance-pop]]<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/review/6516476/rihanna-bitch-better-have-my-money-review|title=රියානා ඉස් අ ට්‍රැප් ක්වීන් ඔන් 'B—h බෙටර් හෑව් මයි මනී'|first=Jason|last=Lipshutz|work=Billboard|date=March 26, 2015|accessdate=March 27, 2015}}</ref>}} | label = {{Flat list| *[[Def Jam Recordings|Def Jam]] *[[Roc Nation]] *SRP *Westbury Road }} | associated_acts = <!--PLEASE NOTE: If you are going to add to this list make sure that it is an artist who has formed a SIGNIFICANT part of Rihanna's career.-->{{Flat list| *[[ක්‍රිස් බ්‍රවුන්]] *[[ඩ්‍රේක් (රැපර්)|ඩ්‍රේක්]] *[[එමිනම්]] *[[ජේ-සි]] *Ne-Yo *Kanye West }} }} | signature = Rihanna-signature.png | signature_alt = File:Rihanna-signature.png }} '''රොබින් රියානා ෆෙන්ටි''' (1988 පෙබරවාරි 20),<ref>{{cite web|url=http://www.businessinsider.com/hard-to-pronounce-celebrity-names-2012-5?op=1|title=හාඩ්-ටු-ප්‍රනවුන්ස් සෙලිබ්‍රිටි නේම්ස්&nbsp;— බිස්නස් ඉන්සයිඩර්|date=May 18, 2012|work=බිස්නස් ඉන්සයිඩර්|accessdate=ඔක්තෝම්බර් 26, 2014}}</ref><ref name=":0">{{cite web|url = http://www.scribd.com/doc/143299252/Fenty-v-Arcadia-Group-Brands|title = ''ෆෙන්ටි v. ආර්කේඩියා ග්රූප් රෙකෝඩ්ස්''|page = 4|accessdate = මැයි 23, 2013}}</ref> යනු ලෝක ප්‍රකට [[බාර්බඩොස්]] ජාතික ගායිකාවක්, ගීත රචිකාවියක්, නිලියක් සහා නිරූපිකාවක් වේ. [[බාර්බඩොස්]] [[ශාන්ත මයිකල්, බාබඩෝස්|ශාන්ත මයිකල්]]හී උපත ලැබූ ඇයගේ සංගීත දිවියේ ආරම්භය 2003 වසර අගභාගයේ, පටිගත කිරීමේ නිෂ්පාදක [[කාල් ස්ට්‍රකන් හා ඉවන් රොජර්ස්|ඉවන් රොජර්ස්]]ගේ හමුවත් සමග සිදුවිය. ඔහුගේ මගපෙන්වීම යටතේ ඇය විසින් හඬ පටයක් පටිගත කල අතර එය කටහඬ පටිගත කිරීමේ ආයතන කිහිපයක් වෙත යවනු ලැබිණි. එම සමයේදී ඇය විසින් එවක ''ඩෙෆ් ජෑම් රෙකෝර්ඩින්ස්''හී සභාපති වූ රැප් ගායක [[ජේ-සි]] ඉදිරියේ සිදුකල සාර්ථක හඬ පරීක්ෂණයකින් අනතුරුව, එම ආයතනය සමග ගිවිසුමකට එළැඹීමටද අවස්ථාව හිමිකර ගත්තාය. ඇගේ මුල්ම ගීත ඇල්බම වූ, ''[[මියුසික් ඔෆ් ද සන්]]'' (2005) හා පසුපැමිණි ''[[අ ගර්ල් ලයික් මී (රිහානා ඇල්බමය)|අ ගර්ල් ලයික් මී]]'' (2006) යන ඇල්බම, ඇමෙරිකාවේ [[බිල්බෝර්ඩ් 200|''බිල්බෝර්ඩ්'' 200]] දර්ශකයේ මුල් දහය අතර ඉහළ ස්ථානයකට පත්විය. 2007 වසරේදී නිකුත් කරනු ලැබූ ''[[ගුඩ් ගර්ල් ගෝන් බෑඩ්]]'' නම් ඇගේ තෙවැනි ගීත ඇල්බමය හා එහි වූ "[[අම්බ්‍රෙල්ලා (ගීතය)|අම්බ්‍රෙල්ලා]]" ගීතය, ඇගේ ජනප්‍රියත්වය උපරිමයකට නැංවීමට හේතු වූ අතර, ඇල්බමය හා එහි 2008 ''[[ගුඩ් ගර්ල් ගෝන් බෑඩ්: රීලෝඩඩ්|රීලෝඩඩ්]]'' යලි නිකුතුව නමවැනි [[ග්‍රැමී සම්මාන]] උළෙලේදී නාම නිර්දේශයට හා "අම්බ්‍රෙල්ලා" ගීතය සම්මානයටද පාත්‍රවිය. 2009 හා 2012 කාලය තුලදී ඇය වාර්ෂිකව ගීත ඇල්බමය බැගින් ''[[රේටඩ් ආර් (රියානා ඇල්බමය)|රේටඩ් ආර්]]'' (2009), ''[[ලඋඩ් (රියානා ඇල්බමය)|ලඋඩ්]]'' (2010), ''[[ටෝක් දැට් ටෝක් (රියානා ඇල්බමය)|ටෝක් දැට් ටෝක්]]'' (2011) සහ ''අන්ඇපොලොජිටික්'' (2012) යන ඇල්බම හතර නිකුත් කිරීමට කටයුතු යොදන ලදී. එමෙන් ම ඇය විසින් සිය අට වෙනි ඇල්බමය ලෙස "[[ඇන්ටි]]" 2016 ජනවාරි 28 වන දින එලි දැක්වූවාය. 2016 වසරේ අංක 1 ඇල්බමය ලෙසත් එහි සිවුවන ස්තානයේ පසුවන "[[Work]]" ගීතය 2016 වසරේ වැඩිම කාලයක් අංක 1 ට පත් වූ ගීතය බවට පත් කරන්නටත් ඇය සමත් විය. බොහෝ ප්‍රසිද්ධියට පත් සිදුවීමක් වූ එවක සිය පෙම්වතා [[ක්‍රිස් බ්‍රවුන්]] සමග රියානා ඇතිකරගත් ආරවුලද මෙම සමයේ බෙහෝදෙනා අතර කතාබහට ලක්විය. 2012 වසරේදී ඇය සිය රංගනය එක්කල ප්‍රථම සිනමා පටය වූ, ''[[බැට්ල්ශිප් (චිත්‍රපටිය)|බැට්ල්ශිප්]]'' තිරගත වීම සිදුවිය. සිය පටිගත කිරීම් මිලියන 200 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් ලොව පුරා අලෙවි කරනු ලැබ තිබෙන රිහානා ලොව වැඩිම විකිණුම් ඉල්ලුමක් සහිත සංගීත කලාකාරිණියක සේද සැළකේ.<ref name=RRsold>{{cite web|url=http://www.irishmirror.ie/whats-on/music/preview-rihanna--aviva-stadium-1971078|title=ප්‍රීවීව්: රිහානා @ දි අවිවා ස්ටේඩියම්|work=[[අයිරිශ් මිරර්]]|last1=හැමිල්ටන්|first1=Sam|last2=පැටිසන්|first2=Brynmor|date=June 20, 2013|accessdate=November 10, 2015}}</ref> එමෙන්ම යූටියුබ් තුල වැඩිම සබ්ස්ක්‍රයිබර්ස් ලද කලාකාරණිය ලෙසත් අඩුම කාලෙකින් වැඩිම ගීත ප්‍රමානයක් අංක 1 ට පත් කල කලාකාරණිය ලෙසත්, යූටියුබ් තුල වැඩිම සමස්ත නැරඹුම් ඇති ගායිකාව ලෙසත්, ඇය වාර්තා පිහිටුවා ඇත. එසේම ඇගේ "[[අම්බ්‍රෙල්ලා]]", "[[ටේක් අ බෝ (රිහානා ගීතය)|ටේක් අ බෝ]]", "[[ඩිස්ටර්බියා (ගීතය)|ඩිස්ටර්බියා]]", "[[ඔන්ලි ගර්ල් (ඉන් ද වර්ල්ඩ්)]]", "[[එස්&එම් (ගීතය)|එස්&එම්]]", "[[වී ෆවුන්ඩ් ලව්]]", "[[ඩයමන්ඩ්ස් (රිහානා ගීතය)|ඩයමන්ඩ්ස්]]" හා "[[ස්ටේ (රිහානා ගීතය)|ස්ටේ]]" සහා "[[Work]]" යන ගීත ලොව වැඩිම ඉල්ලුමක් සහිත ගීත වශයෙන් පිළිගැනීමට ලක්විය. එම ගායනා වලට අමතරව ඇය විසින් අනෙකුත් සංගීත කලාකරුවන් සමග එක්ව නිර්මාණය කල "[[කාන්ට් රිමෙම්බර් ටු ෆොගොට් යූ]]" ([[ශකීරා]] සමග), "[[ලිව් යුවර් ලයිෆ් (ටී.අයි. ගීතය)|ලිව් යුවර් ලයිෆ්]]" ([[ටී.අයි.]] සමග), "[[රන් දිස් ටවුන්]]" (ජේ-සි හා Kanye West සමග), "[[ලව් ද වේ යු ලයි]]" සහ "[[ද මොන්ස්ටර් (ගීතය)|ද මොන්ස්ටර්]]" ([[එමිනම්]] සමග) සහා කෙල්වින් හැරස් සමග කල "[[දිස් ඉස් වට් යූ කේම් ෆෝ]]" වැනි ගීතද ලොව පුරා අතිශය ජනප්‍රියත්වයට පත්විය. ඇය ''[[බිල්බෝඩ් හොට් 100]]'' දර්ශකයේ පළමු ස්ථානය දහතුන්වරක් දිනාගත් ලාබාලතම හා වේගවත්ම සංගීත කලාකරුවා ලෙසද සැළකේ. ''බිල්බෝඩ්'' විසින් ඇය 2000 දශකයේ ඩිජිටල් ගීත කලාකරු ලෙස හා 2010 දශකයේ හොඳම කලාකරුවන් 100 දෙනාගෙන් එක් අයෙකු ලෙස නම් කරනු ලැබිණි.<ref name="billboard1">{{cite web|url=http://www.billboard.com/charts-decade-end?#/charts-decade-end/digital-songs-artists?year=2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100715151758/http://www.billboard.com/charts-decade-end?#/charts-decade-end/digital-songs-artists?year=2009|archivedate=2010-07-15|title=ඩිජිටල් සෝන්ග්ස් ආර්ටිස්ට් ඔෆ් ද ඩිකේඩ්|work=[[බිල්බෝඩ් (සඟරාව)|බිල්බෝඩ්]]|accessdate=July 29, 2010}}</ref><ref name="billboard2">{{cite web|url=http://www.billboard.com/#/charts-decade-end/artists-of-the-decade?year=2009&begin=11&order=position|title=ආර්ටිස්ට් ඔෆ් ද ඩිකේඩ් මියුසික් චාට්|work=බිල්බෝඩ්|accessdate=July 11, 2011}}</ref><ref name="Hot1002010s">{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/5557804/hot-100-55th-anniversary-top-100-songs-word-cloud-top-artists|title=හොට් 100 55ත් ඇනිවසරි: ටොප් 100 සෝන්ග්ස් වර්ල්ඩ් ක්ලවුඩ්, ටොප් ආර්ටිස්ට්ස් මැප් & මෝර්|work=බිල්බෝඩ්|accessdate=August 4, 2013}}</ref> රියානා සිය මෝස්තර විලාසය හා ප්‍රතිරූපය නිරතුරුවම නවආරකින් ඉදිරිපත් කරන්නියක ලෙස සැළකේ.<ref name="Hebert">{{cite news|url=http://www.elle.com/beauty/hair/rihannas-hairstyles-385221|title=රිහානා'ස් හයාර්ස්ටයිල්ස් ගැලරි|last=හබට්|first=එමිලි|date=June 3, 2010|work=Elle (magazine)|accessdate=October 19, 2012}}</ref><ref name="Rihanna's hairstyles in pictures">{{cite news|url=http://fashion.telegraph.co.uk/galleries/TMG8426687/Rihannas-hairstyles-in-pictures.html|title=රිහානා'ස් හෙයාර්ස්ටයිල්ස් ඉන් පික්චර්ස්|date=September 7, 2012|work=[[ද ඩේලි ටෙලිග්‍රාෆ්]]|accessdate=October 19, 2012|location=ලන්ඩන්|archive-date=April 30, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230430092950/http://fashion.telegraph.co.uk/galleries/TMG8426687/Rihannas-hairstyles-in-pictures.html|url-status=dead}}</ref> නිරතුරුවම පාහේ සිය සංගීත නිර්මාණ උදෙසා සම්මානයට බඳුන්වන ඇය මේ වන විට [[ග්‍රැමී සම්මාන]] නමයක්<ref>{{Cite web|url=https://www.grammy.com/grammys/artists/rihanna|title=රියානා සතු ග්‍රැමී සම්මාන හා නිර්දේශ|work=ග්‍රැමී සම්මාන|accessdate=July 17, 2019}}</ref>, [[ඇමරිකානු සංගීත සම්මාන]] අටක්, [[බිල්බෝඩ් සංගීත සම්මාන]] 23ක්, හා [[බ්‍රිට් සම්මාන]] දෙකක් හිමිකරගෙන ඇත. 2012 වර්ෂයේදී, ''[[ෆෝර්බ්ස්]]'' විසින් ඇය ලොව සිවුවන කීර්තිධර පුද්ගලයා ලෙස නම්කරනු ලැබිණි. එම වසරේදීම, ''[[ටයිම් (සඟරාව)|ටයිම්]]'' සඟරාව විසින් ඇය ලොව බලවත්ම පුදගලයන් 100 අතුරින් එක් අයෙකු ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලදී. ==මූලාශ්‍ර== {{ආශ්‍රලැයිස්තුව}} [[ප්‍රවර්ගය:1988 උපත්]] [[ප්‍රවර්ගය:අපරදිග ගායකයෝ]] hu4igwmu5duouuivsup2sd0eopcd943 797700 797699 2026-08-15T12:08:25Z KiranBOT 73220 URL වලින් AMP ලුහුබැඳීම ඉවත් කරන ලදී ([[:m:User:KiranBOT/AMP|විස්තර]]) ([[User talk:Usernamekiran|දෝෂයක් වාර්තා කරන්න]]) v3.1.1s 797700 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව පුද්ගලයා | name = රියානා<br>Rihanna | image = Rihanna, LOUD Tour, Belfast cropped 2.jpg | caption = බෙල්ෆාස්ට් හී ලඋඩ් ලෝක සවාරිය අතරතුර (2011) | alt = Photograph of Rihanna | birth_name = රොබින් රියානා ෆෙන්ටි | birth_date = {{Birth date and age|mf=yes|1988|2|20}} | birth_place = [[සෙන්ට් මයිකල්, බාර්බඩොස්|සෙන්ට් මයිකල්]], [[බාර්බඩොස්]] | occupation = {{Flat list| *ගායිකාව *මෝස්තර නිරූපිකාව *ගීත රචක <!-- She wrote three songs --> }} | net_worth = අඩො මිලියන 600 (est. 2019)<ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/sites/natalierobehmed/2019/06/04/rihanna-worth-fenty-beauty/|title=How Rihanna Created A $600 Million Fortune—And Became The World’s Richest Female Musician|work=[[ෆෝබස් සගරාව]]|date=June 4, 2019|accessdate=June 4, 2019|first=Robehmed|last=Natalie}}</ref> | years_active = 2005–වර්ථමානය | website = {{URL|http://www.rihannanow.com|rihannanow.com}} | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | background = solo_singer <!-- mandatory field --> | genre = {{Flat list| *[[Contemporary R&B|R&B]] *[[පොප් සංගීතය|පොප්]] *[[රෙගේ]] *[[හිප් හොප් සංගීතය|හිප් හොප්]] *[[dance-pop]]<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/review/6516476/rihanna-bitch-better-have-my-money-review|title=රියානා ඉස් අ ට්‍රැප් ක්වීන් ඔන් 'B—h බෙටර් හෑව් මයි මනී'|first=Jason|last=Lipshutz|work=Billboard|date=March 26, 2015|accessdate=March 27, 2015}}</ref>}} | label = {{Flat list| *[[Def Jam Recordings|Def Jam]] *[[Roc Nation]] *SRP *Westbury Road }} | associated_acts = <!--PLEASE NOTE: If you are going to add to this list make sure that it is an artist who has formed a SIGNIFICANT part of Rihanna's career.-->{{Flat list| *[[ක්‍රිස් බ්‍රවුන්]] *[[ඩ්‍රේක් (රැපර්)|ඩ්‍රේක්]] *[[එමිනම්]] *[[ජේ-සි]] *Ne-Yo *Kanye West }} }} | signature = Rihanna-signature.png | signature_alt = File:Rihanna-signature.png }} '''රොබින් රියානා ෆෙන්ටි''' (1988 පෙබරවාරි 20),<ref>{{cite web|url=http://www.businessinsider.com/hard-to-pronounce-celebrity-names-2012-5?op=1|title=හාඩ්-ටු-ප්‍රනවුන්ස් සෙලිබ්‍රිටි නේම්ස්&nbsp;— බිස්නස් ඉන්සයිඩර්|date=May 18, 2012|work=බිස්නස් ඉන්සයිඩර්|accessdate=ඔක්තෝම්බර් 26, 2014}}</ref><ref name=":0">{{cite web|url = http://www.scribd.com/doc/143299252/Fenty-v-Arcadia-Group-Brands|title = ''ෆෙන්ටි v. ආර්කේඩියා ග්රූප් රෙකෝඩ්ස්''|page = 4|accessdate = මැයි 23, 2013}}</ref> යනු ලෝක ප්‍රකට [[බාර්බඩොස්]] ජාතික ගායිකාවක්, ගීත රචිකාවියක්, නිලියක් සහා නිරූපිකාවක් වේ. [[බාර්බඩොස්]] [[ශාන්ත මයිකල්, බාබඩෝස්|ශාන්ත මයිකල්]]හී උපත ලැබූ ඇයගේ සංගීත දිවියේ ආරම්භය 2003 වසර අගභාගයේ, පටිගත කිරීමේ නිෂ්පාදක [[කාල් ස්ට්‍රකන් හා ඉවන් රොජර්ස්|ඉවන් රොජර්ස්]]ගේ හමුවත් සමග සිදුවිය. ඔහුගේ මගපෙන්වීම යටතේ ඇය විසින් හඬ පටයක් පටිගත කල අතර එය කටහඬ පටිගත කිරීමේ ආයතන කිහිපයක් වෙත යවනු ලැබිණි. එම සමයේදී ඇය විසින් එවක ''ඩෙෆ් ජෑම් රෙකෝර්ඩින්ස්''හී සභාපති වූ රැප් ගායක [[ජේ-සි]] ඉදිරියේ සිදුකල සාර්ථක හඬ පරීක්ෂණයකින් අනතුරුව, එම ආයතනය සමග ගිවිසුමකට එළැඹීමටද අවස්ථාව හිමිකර ගත්තාය. ඇගේ මුල්ම ගීත ඇල්බම වූ, ''[[මියුසික් ඔෆ් ද සන්]]'' (2005) හා පසුපැමිණි ''[[අ ගර්ල් ලයික් මී (රිහානා ඇල්බමය)|අ ගර්ල් ලයික් මී]]'' (2006) යන ඇල්බම, ඇමෙරිකාවේ [[බිල්බෝර්ඩ් 200|''බිල්බෝර්ඩ්'' 200]] දර්ශකයේ මුල් දහය අතර ඉහළ ස්ථානයකට පත්විය. 2007 වසරේදී නිකුත් කරනු ලැබූ ''[[ගුඩ් ගර්ල් ගෝන් බෑඩ්]]'' නම් ඇගේ තෙවැනි ගීත ඇල්බමය හා එහි වූ "[[අම්බ්‍රෙල්ලා (ගීතය)|අම්බ්‍රෙල්ලා]]" ගීතය, ඇගේ ජනප්‍රියත්වය උපරිමයකට නැංවීමට හේතු වූ අතර, ඇල්බමය හා එහි 2008 ''[[ගුඩ් ගර්ල් ගෝන් බෑඩ්: රීලෝඩඩ්|රීලෝඩඩ්]]'' යලි නිකුතුව නමවැනි [[ග්‍රැමී සම්මාන]] උළෙලේදී නාම නිර්දේශයට හා "අම්බ්‍රෙල්ලා" ගීතය සම්මානයටද පාත්‍රවිය. 2009 හා 2012 කාලය තුලදී ඇය වාර්ෂිකව ගීත ඇල්බමය බැගින් ''[[රේටඩ් ආර් (රියානා ඇල්බමය)|රේටඩ් ආර්]]'' (2009), ''[[ලඋඩ් (රියානා ඇල්බමය)|ලඋඩ්]]'' (2010), ''[[ටෝක් දැට් ටෝක් (රියානා ඇල්බමය)|ටෝක් දැට් ටෝක්]]'' (2011) සහ ''අන්ඇපොලොජිටික්'' (2012) යන ඇල්බම හතර නිකුත් කිරීමට කටයුතු යොදන ලදී. එමෙන් ම ඇය විසින් සිය අට වෙනි ඇල්බමය ලෙස "[[ඇන්ටි]]" 2016 ජනවාරි 28 වන දින එලි දැක්වූවාය. 2016 වසරේ අංක 1 ඇල්බමය ලෙසත් එහි සිවුවන ස්තානයේ පසුවන "[[Work]]" ගීතය 2016 වසරේ වැඩිම කාලයක් අංක 1 ට පත් වූ ගීතය බවට පත් කරන්නටත් ඇය සමත් විය. බොහෝ ප්‍රසිද්ධියට පත් සිදුවීමක් වූ එවක සිය පෙම්වතා [[ක්‍රිස් බ්‍රවුන්]] සමග රියානා ඇතිකරගත් ආරවුලද මෙම සමයේ බෙහෝදෙනා අතර කතාබහට ලක්විය. 2012 වසරේදී ඇය සිය රංගනය එක්කල ප්‍රථම සිනමා පටය වූ, ''[[බැට්ල්ශිප් (චිත්‍රපටිය)|බැට්ල්ශිප්]]'' තිරගත වීම සිදුවිය. සිය පටිගත කිරීම් මිලියන 200 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් ලොව පුරා අලෙවි කරනු ලැබ තිබෙන රිහානා ලොව වැඩිම විකිණුම් ඉල්ලුමක් සහිත සංගීත කලාකාරිණියක සේද සැළකේ.<ref name=RRsold>{{cite web|url=http://www.irishmirror.ie/whats-on/music/preview-rihanna--aviva-stadium-1971078|title=ප්‍රීවීව්: රිහානා @ දි අවිවා ස්ටේඩියම්|work=[[අයිරිශ් මිරර්]]|last1=හැමිල්ටන්|first1=Sam|last2=පැටිසන්|first2=Brynmor|date=June 20, 2013|accessdate=November 10, 2015}}</ref> එමෙන්ම යූටියුබ් තුල වැඩිම සබ්ස්ක්‍රයිබර්ස් ලද කලාකාරණිය ලෙසත් අඩුම කාලෙකින් වැඩිම ගීත ප්‍රමානයක් අංක 1 ට පත් කල කලාකාරණිය ලෙසත්, යූටියුබ් තුල වැඩිම සමස්ත නැරඹුම් ඇති ගායිකාව ලෙසත්, ඇය වාර්තා පිහිටුවා ඇත. එසේම ඇගේ "[[අම්බ්‍රෙල්ලා]]", "[[ටේක් අ බෝ (රිහානා ගීතය)|ටේක් අ බෝ]]", "[[ඩිස්ටර්බියා (ගීතය)|ඩිස්ටර්බියා]]", "[[ඔන්ලි ගර්ල් (ඉන් ද වර්ල්ඩ්)]]", "[[එස්&එම් (ගීතය)|එස්&එම්]]", "[[වී ෆවුන්ඩ් ලව්]]", "[[ඩයමන්ඩ්ස් (රිහානා ගීතය)|ඩයමන්ඩ්ස්]]" හා "[[ස්ටේ (රිහානා ගීතය)|ස්ටේ]]" සහා "[[Work]]" යන ගීත ලොව වැඩිම ඉල්ලුමක් සහිත ගීත වශයෙන් පිළිගැනීමට ලක්විය. එම ගායනා වලට අමතරව ඇය විසින් අනෙකුත් සංගීත කලාකරුවන් සමග එක්ව නිර්මාණය කල "[[කාන්ට් රිමෙම්බර් ටු ෆොගොට් යූ]]" ([[ශකීරා]] සමග), "[[ලිව් යුවර් ලයිෆ් (ටී.අයි. ගීතය)|ලිව් යුවර් ලයිෆ්]]" ([[ටී.අයි.]] සමග), "[[රන් දිස් ටවුන්]]" (ජේ-සි හා Kanye West සමග), "[[ලව් ද වේ යු ලයි]]" සහ "[[ද මොන්ස්ටර් (ගීතය)|ද මොන්ස්ටර්]]" ([[එමිනම්]] සමග) සහා කෙල්වින් හැරස් සමග කල "[[දිස් ඉස් වට් යූ කේම් ෆෝ]]" වැනි ගීතද ලොව පුරා අතිශය ජනප්‍රියත්වයට පත්විය. ඇය ''[[බිල්බෝඩ් හොට් 100]]'' දර්ශකයේ පළමු ස්ථානය දහතුන්වරක් දිනාගත් ලාබාලතම හා වේගවත්ම සංගීත කලාකරුවා ලෙසද සැළකේ. ''බිල්බෝඩ්'' විසින් ඇය 2000 දශකයේ ඩිජිටල් ගීත කලාකරු ලෙස හා 2010 දශකයේ හොඳම කලාකරුවන් 100 දෙනාගෙන් එක් අයෙකු ලෙස නම් කරනු ලැබිණි.<ref name="billboard1">{{cite web|url=http://www.billboard.com/charts-decade-end?#/charts-decade-end/digital-songs-artists?year=2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100715151758/http://www.billboard.com/charts-decade-end?#/charts-decade-end/digital-songs-artists?year=2009|archivedate=2010-07-15|title=ඩිජිටල් සෝන්ග්ස් ආර්ටිස්ට් ඔෆ් ද ඩිකේඩ්|work=[[බිල්බෝඩ් (සඟරාව)|බිල්බෝඩ්]]|accessdate=July 29, 2010}}</ref><ref name="billboard2">{{cite web|url=http://www.billboard.com/#/charts-decade-end/artists-of-the-decade?year=2009&begin=11&order=position|title=ආර්ටිස්ට් ඔෆ් ද ඩිකේඩ් මියුසික් චාට්|work=බිල්බෝඩ්|accessdate=July 11, 2011}}</ref><ref name="Hot1002010s">{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/5557804/hot-100-55th-anniversary-top-100-songs-word-cloud-top-artists|title=හොට් 100 55ත් ඇනිවසරි: ටොප් 100 සෝන්ග්ස් වර්ල්ඩ් ක්ලවුඩ්, ටොප් ආර්ටිස්ට්ස් මැප් & මෝර්|work=බිල්බෝඩ්|accessdate=August 4, 2013}}</ref> රියානා සිය මෝස්තර විලාසය හා ප්‍රතිරූපය නිරතුරුවම නවආරකින් ඉදිරිපත් කරන්නියක ලෙස සැළකේ.<ref name="Hebert">{{cite news|url=http://www.elle.com/beauty/hair/rihannas-hairstyles-385221|title=රිහානා'ස් හයාර්ස්ටයිල්ස් ගැලරි|last=හබට්|first=එමිලි|date=June 3, 2010|work=Elle (magazine)|accessdate=October 19, 2012}}</ref><ref name="Rihanna's hairstyles in pictures">{{cite news|url=http://fashion.telegraph.co.uk/galleries/TMG8426687/Rihannas-hairstyles-in-pictures.html|title=රිහානා'ස් හෙයාර්ස්ටයිල්ස් ඉන් පික්චර්ස්|date=September 7, 2012|work=[[ද ඩේලි ටෙලිග්‍රාෆ්]]|accessdate=October 19, 2012|location=ලන්ඩන්|archive-date=April 30, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230430092950/http://fashion.telegraph.co.uk/galleries/TMG8426687/Rihannas-hairstyles-in-pictures.html|url-status=dead}}</ref> නිරතුරුවම පාහේ සිය සංගීත නිර්මාණ උදෙසා සම්මානයට බඳුන්වන ඇය මේ වන විට [[ග්‍රැමී සම්මාන]] නමයක්<ref>{{Cite web|url=https://www.grammy.com/grammys/artists/rihanna|title=රියානා සතු ග්‍රැමී සම්මාන හා නිර්දේශ|work=ග්‍රැමී සම්මාන|accessdate=July 17, 2019}}</ref>, [[ඇමරිකානු සංගීත සම්මාන]] අටක්, [[බිල්බෝඩ් සංගීත සම්මාන]] 23ක්, හා [[බ්‍රිට් සම්මාන]] දෙකක් හිමිකරගෙන ඇත. 2012 වර්ෂයේදී, ''[[ෆෝර්බ්ස්]]'' විසින් ඇය ලොව සිවුවන කීර්තිධර පුද්ගලයා ලෙස නම්කරනු ලැබිණි. එම වසරේදීම, ''[[ටයිම් (සඟරාව)|ටයිම්]]'' සඟරාව විසින් ඇය ලොව බලවත්ම පුදගලයන් 100 අතුරින් එක් අයෙකු ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලදී. ==මූලාශ්‍ර== {{ආශ්‍රලැයිස්තුව}} [[ප්‍රවර්ගය:1988 උපත්]] [[ප්‍රවර්ගය:අපරදිග ගායකයෝ]] 37rnbd6xb5kznsivaab77ebdjvapag6 ආලෝක විදුලි පහන් 0 65514 797714 722597 2026-08-16T01:28:02Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797714 wikitext text/x-wiki [[ගොනුව:Floodlights.jpg|thumb|ආලෝක විදුලි පහන් ]] [[ගොනුව:Alan_higgs_centre_floodlights_17o07.JPG|thumb|පාපන්දු පිටියක් ආලෝක විදුලි පහන් මඟින් ආලෝකමත් වී.]] '''ආලෝක විදුලි පහන්''' යනු ඉතා පුළුල්,ඉහළ තීව්රතාවයකින් යුත් කෘතිම ආලෝක සැපයිමක් ලෙස සැලකිය හැක. බොහෝ විට මේවා යොදා ගැනෙන්නේ අඩු ආලෝක තත්ත්වයන් යටතේ පැවැත්වෙන ක්‍රීඩා තරඟ ආලෝකමත් කිරීමටය. වැඩි නාභිගත කරන ලද පහන් වේදිකා ආලෝක මෙවලමක් ලෙස බොහෝ සෙයින්  ප්රසංග හා වේදිකා නාට්ය වැනි සජීවී සංදර්ශන තුළ භාවිතා වේ.  රාත්‍රී කාලයේ ක්‍රීඩා තරඟ පැවැත්වීමට හා බොහෝ වෘත්තීය ක්රීඩා වල යෙදීම සඳහා ක්‍රීඩා පිටි ආලෝක විදුලි පහන් ක්‍රීඩා පිටිවල පැවතීම අනිවාර්‍ය කරුණක් ලෙස සලකනු ලබයි. දිවා කාලයේ කාර්‍ය බහුල ක්‍රීඩා ලෝලීන් හට සන්ධ්‍යා කාලය සහ රාත්‍රී කාලය ක්‍රීඩා සඳහා බෙහෙවින් යෝග්‍ය ලෙස සැලෙකේ. මෙහි ප්‍රධාන අභිප්‍රේරකය ලෙස සැලකෙන්නේ රූපවාහිනි අලෙවිකරණයයි. ස්ථාවර ආලෝක පහන් සවිකර නොමැති ක්‍රීඩා පිටි කෘතිම ආලෝකය අවශ්‍ය අවස්ථාවන් වලදී තාවකාලික ජංගම හා අතේ ගෙන යා හැකි ආලෝක පහන් භාවිත කරනු ලබයි. බොහෝ විශාල ආලෝක පහන්  (පහළ පින්තූරය බලන්න) බල්බ ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමට  සහ නඩත්තු කිරීම සඳහා දොඹකර හාවිත කරයි. මේ සඳහා සාමාන්‍යයෙන් විශේෂඥ දැනුම ලත් ඉංජිනේරුවයෙකු හෝ දෙදෙනෙකු අවශ්‍ය වේ. == විවිධ මාදිලි == බොහෝ සෙයින් සුලභ ආලෝක පහන් මාදිලියක් වන්නේ ඉතා ඉහල දීප්තතාවකින් යුත් සුදු ආලෝකයක් සහිත metal-halide  (සාමාන්‍යයෙන් 75-100 ලුමන් /වොට්)ලාම්පුවයි. සෝඩියම් වාෂ්ප ලාම්පු ( Sodium-vapor lamps) ඉතා වැඩි  ලූමන්/වොට් අනුපාතයක් (සාමාන්‍යයෙන් 80–140 ලුමන් /වොට්) සහිත බැවින් හා  ඉහල පිරිවැය එලදායිතාවකින් යුක්ත නිසා සහ අවශ්‍ය පරිදි lux අගයන් පැවතීම නිසා වැඩි වශයෙන් ක්‍රිඩා තරග ආලෝකමත් කිරීමට යොදාගනු ලබයි.<ref>{{සැකිල්ල:උපන්‍යාස වෙබ්|title=edisontechcenter.org/SodiumLamps|url=http://www.webcitation.org/6SgspoCES|website=http://www.edisontechcenter.org/SodiumLamps.html#hps}}</ref>  [[ආලෝක විමෝචක දියෝඩය|LED]] තාක්ෂණයත් සමග වර්තමානයේ ආලෝක පහන් ක්ෂේත්‍රයේ ඉතාමත් දියුණු අවදියකට පැමිණ ඇත. මේ වන විට LED ආලෝක පහන් ක්‍රීඩාංගණය ආලෝකකරණය සඳහා යොදාගනු ලබයි.<ref>[http://www.ledsolarfloodlights.com/flood-light-types/ "Flood light types"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160407130348/http://www.ledsolarfloodlights.com/flood-light-types |date=2016-04-07 }}, www.ledsolarfloodlights.com</ref> ඒ සඳහා හේතු වී ඇත්තේ LED පහන් වල ඇති වැඩි විදුලි කාර්යක්ෂමතාව හෙවත් විදුලි පිරිමැස්ම සහ වැඩි ආයු කාලයයි. 2014 මාර්තු 24 දින ලොව පළමුවතාවට එක්සත් රාජධානියේ Taunton Vale Sports Club  ක්‍රීඩාංගණය LED ආලෝකයෙන් ආලෝකමත් විය. <ref>http://www.sportengland.org/media/694946/taunton-taunton-vale-sports-club.pdf</ref> == පෝලෝ == ලොව පළමු වරට පෝලෝ ක්‍රීඩාව polo කෘතිම ආලෝක පහන් යොදා ගනිමින් 1878 ජූලි 18  දින එංගලන්තයේ, ලන්ඩනයේ, ෆුල්හැම් පෙදෙසේ දී  රෙනෙලා සංවිධානය (Ranelagh Club)හලිංග්හැම් සංවිධානයට (the Hurlingham Club) එරෙහිව පවත්වන ලදී. .<ref name="played">{{සැකිල්ල:Cite book|last=Inglis|first=Simon|authorlink=Simon Inglis|title=Played in London|publisher=[[English Heritage]]|location=[[Swindon]]|year=2014|isbn=978-1-84802-057-3|page=22}}</ref> == ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව == [[ගොනුව:Trent_Bridge_Floodlights.JPG|thumb|නොටින්ග්හැම් Trent Bridge ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගණයේදී ඇති ආලෝක පහන් ]] ලොව ප්‍රථම වතාවට 1952 අගෝස්තු 11 දින එංගලන්තයේ දී පවත්වන ලදී<ref>[http://www.cricinfo.com/columns/content/story/240292.html First D/N Cricket match by Cricinfo]</ref> එය විශාල ක්‍රීඩා ලෝලීන් පිරිසක් රූපවාහිනි ඔස්සේ නරඹන ලදී. ඉන් පසුව ලොවපුරා ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාකරන රටවල ඇති ක්‍රීඩාංගණ වලද ආලෝක පහන් සවිකිරීමට පියවර ගන්නා ලදී.ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ යොදාගන්නා ආලෝක පහන් ඉතා උස් වූ සිරස් පොල්ලක ආලෝක පහන් සවිකරනු ලබන්නේ, පිතිකරුවා විසින් පන්දුවර පහර දෙන විට ඉහළ අහසට නගින පන්දුව, පන්දු රකින පිලේ සාමාජිකයන්ට හොඳින් දර්ශනයවීම සඳහායි. කෙසේවෙතත්, බොහෝ ක්‍රීඩාංගණවල විවිධාකාර වූ aආලෝකපහන් භාවිතා කරනු ලබයි. ඩුබායි හී DSC Cricket Stadium ක්‍රීඩාංගණය මෑතදී ලොව දැනට පවතින නවීනතම වළලු ආකාර වූ (Ring of Fire) <ref>{{සැකිල්ල:උපන්‍යාස වෙබ්|url=http://www.dubaisportscity.ae/NewsDetails.asp?id=160&txt=ring|title=Dubai Sports City|publisher=Dubaisportscity.ae|date=19 August 2008|accessdate=2009-10-22}}</ref> විදුලි පහන් ස්ථාපනය කරන ලදී .<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;" contenteditable="false">&#x5B;''citation needed''&#x5D;</sup> == පාපන්දු තරඟ == [[ගොනුව:Soccer_floodlight.jpg|thumb|පාපන්දු පිටියක භාවිත කරන ලද ආලෝක පහන් ]] [[ගොනුව:Headingley_floodlight.jpg|දකුණ|thumb|එංගලන්තයේ, ලීඩ්ස් හී  Headingley Stadium රග්බි ක්‍රීඩාංගණයේ ඇති ආලෝක පහන්. මෙය එංගලන්තයේ සහ ස්කොට්ලන්තයේ බෝහෝ රගර් සහ පාපන්දු ක්‍රීඩාංගණ වල දක්නට ඇත. ]] ලොව ප්‍රථම කෘතිමාලෝකයෙන් ආලෝකමත් වූ ක්‍රීඩාංගණය වන්නේ  Bramall Lane ක්‍රීඩාංගණයයි. ඉතා අදුරු වූ ශීත ඍතුවේ දී පැවැත් වූ ක්‍රීඩා තරගයක් සදහා යොදා ගන්නා ලදී. ඒ සඳහා කලින් ආරෝපනය කරන ලද බැටරි යොදා ගන්නා ලදී.  1949 සැප්තැම්බරයේ දී පළමු වතාවට එංගලන්තයේ දකුණු ලිවර්පූල් හී  FC's Holly Park ක්‍රීඩාංගණය ස්ථාවර විදුලි ආලෝක පහන් ආධාරයෙන් පැවැත්විනි. <ref>wikipedia.org/wiki/South_Liverpool_F.</ref> 1950 වසරේදී, Southampton FC's ක්‍රීඩාංගණය එකල එංගලන්තයේ පැවැති ආලෝක පහන් සවිකල එකම ක්‍රීඩාංගණය විය. පළමු ජාත්‍යන්තර ක්‍රීඩා තරගය 1955 නොවැම්බර් 30 දින එංගලන්තයේ වෙම්බ්ලි හිදී එංගලන්තය සහ ස්පාඤ්ඤ අතර පවත්වන ලදී. එම තරගය එංගලන්තය 4-1ක් ලෙස ජයග්‍රහණය කරන ලදී. 1956 පෙබරවාරි 22 දින කෘතිමාලෝක භාවිත කරන ලද පාපන්දු ලීග (Football League) තරගාවලියික් පොර්ට්ස්මවුත් හී ෆ්රටූන් පාර්ක් (Fratton Park) හිදී  පොර්ට්ස්මවුත් හා නිව් කාර්ස්ට්ල් යුනයිටඩ් (Newcastle United) කණ්ඩායම් අතර පවත්වන ලදී.<ref name="football league official site">{{සැකිල්ල:උපන්‍යාස වෙබ්|url=http://www.football-league.premiumtv.co.uk/page/History/0,,10794,00.html|title=The History Of The Football League|publisher=The Football League|accessdate=2007-02-22|archiveurl=http://web.archive.org/web/20070211234251/http://www.football-league.premiumtv.co.uk/page/History/0%2C%2C10794%2C00.html|archivedate=2007-02-11|url-status=dead}}</ref> පසුකාලීනව බොහෝ ක්‍රීඩාංගණ තම පැරණි ආලෝක පහන් ඉවත් කර නව පහන් සවිකර ගන්නා ලදී. මීට පෙර එය කිරීමට නොහැකි වුනේ පාපන්දු ක්‍රීඩාංගණ වල වහලය ඉතා පහතින් පැවතීම හේතුකොට ගෙනය. 1990 දී මෙය මුලින්ම ක්‍රියාවට නංවන ලද්දේ Elland Road, Old Trafford සහ Anfield යන ක්‍රීඩාංගණය වේ.  == රගර් තරඟ == ප්‍රථම කෘතිමාලෝකය යටතේ පවත්වන ලද රග්බි ලීගය වන්නේ 1932 දෙසැම්බර් 14 දින එංගලන්තයේ වයිට් සිටි ක්‍රීඩාංගණයේදී,  White City Stadium වීග්න් සහ ලීඩ්ස් කණ්ඩායම් අතර පැවති ප්‍රදර්ශනාත්මක තරගයයි.<ref>{{සැකිල්ල:උපන්‍යාස වෙබ්|title=The History Of Rugby League|url=http://www.napit.co.uk/viewus/infobank/rugby/superleague/history.php|work=Rugby League Information|publisher=napit.co.uk|accessdate=2 January 2014}}</ref>  එම තරගය ලීඩ්ස් කණ්ඩායම 18-9 ක් ලෙස ක්‍රීඩා ලෝලීන් 10,000 කට අධික සංඛ්‍යාවක් ඉදිරියේ ජයග්‍රහණය කරන ලදී. එය අති සාර්ථක වූ හෙයින් වයිට් සිටි ක්‍රීඩාංගණය විසින් වියන් හයිෆීල්ඩ් ක්‍රීඩා සංවිධානය මිලදී ගෙන බදාදා දිනවල රාත්‍රී කාලයේ කෘතිමාලෝක භාවිත කර රග්බි ලීග ක්‍රීඩා සඳහාම යොදවන ලදී.  1951 ඔක්තෝබර් 31 දින බ්ර්රැඩ්ෆෝර්ඩ් හී ඔඩ්සල් ක්‍රීඩාංගණයේදී (Odsal Stadium, Bradford ) ලොව ප්‍රථම ආලෝක පහන් යොදා ගනිමින් පැවති රග්බි තරගය උතුරු බ්ර්රැඩ්ෆෝර් සහ නවසීලන්ත කණ්ඩායම් අතර ක්‍රීlඩා ලෝලීන් 29,072 ඉදිරිපිට පවත්වන ලදී. <ref>{{සැකිල්ල:උපන්‍යාස වෙබ්|title=Timeline of events at Odsal stadium|url=http://www.odsalpasttimes.org/assets/Past_Times_working_time_line_02-08-2011.pdf|work=Past Times the social history of Odsal stadium project|publisher=Bradford Bulls Foundation|accessdate=6 September 2011}}</ref> වෘතීය සුපර් ලීග (Super League ) රගර් තරගයක් පැවැත්වීමට නම් එම ක්‍රීඩා සමාජය සතුව ආලෝක පහන් සවිකරන ලද ක්‍රීඩා පිටියක් පැවතිය යුතුය. == ආධුනික භාවිත == බොහෝ නවමු හා අධුනික ක්‍රීඩා සමාජ සතුව අඩු පහසුකම් සහිත ආලෝක පහන් ඇති අතර ඒවා තරග සඳහා පුහුණුවීම් කටයුතුවල යොදා ගත හැක. එම පහන් කිසිසේත්ම තරග සඳහා ප්‍රමාණවත් නොවන බව දක්වයි. ඒවා ක්‍රීඩාංගණයේදී එක් කොටසක් පමණක් ආලෝකමත් කිරීමට ප්‍රමාණවත් වේ.<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[විකිපීඩියා:තහවුරු කිරීමක් අවශ්‍යයි|<span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2009)">citation needed</span>]]''&#x5D;</sup> == වෙනත් භාවිතයන් == රේසින්  racing, බේස් බෝල් [[බේස්බෝල්|baseball]], සහ ටෙනිස් [[ටෙනිස්|tennis]] වැනි ක්‍රීඩා සඳහාත් ආලෝක පහන් යොදාගනු ලබයි. == සඳහන් කිරීම/ පරිශීලනය (ඉංග්‍රීසි ලිපියෙන් ) == {{Reflist|2}} mf9e0goynbqq9l35p7ghlhwa1cqzyfb ෆ්‍රෝසන් 2 0 78603 797701 593996 2026-08-15T12:31:05Z Saroj 32930 Synced 2 categories from enwiki ([[:m:User:Saroj/CatSync|CatSync]]) 797701 wikitext text/x-wiki මෙය ෆ්‍රෝසන් කතා මාලාවේ දෙවන චිත්‍රපටය වන අතර [[2019]] වසරේ අග භාගයේදී එළි දැක්වීමට නියමිතයි. පළමු චිත්‍රපටයේ අධ්‍යක්ෂකවරයා වන ක්‍රිස් බක් සහ පිටපත් රචකයා වන ජෙනිෆර් ලී මෙම චිත්‍රපටය සඳහාද දායකත්වය සපයයි. <ref>[https://cdn.movieweb.com/img.news.tops/NEkUtVVkqc1Gok 1 b/Frozen-2-What-We-Know.jpg ]{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[ප්‍රවර්ගය:2019 වසර තුළ චිත්‍රපට]] [[ප්‍රවර්ගය:ඇමරිකානු අනුබන්ධ චිත්‍රපට]] 9gx5m766ciwj4asa4wolvw0t2tdxdhw රඹුක්වැල්ල වලව්ව 0 85813 797708 796602 2026-08-15T14:50:55Z W.W.M.R.M.W.L.W.Rambukwella 80037 රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ ගිහි පැවදි පාර්ශවයේ අය සහ රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ නොවන ගමේ නම ගත්ත අය පිලිබදව සදහන් කලා 797708 wikitext text/x-wiki දලදා වහන්සේගේ ආගමනයත් සමග හේමමාලි දන්ත පරපුරේන් ඇරැඹෙන දීර්ඝ ඉතිහාසයකට හිමිකම් කියන රඹුක්වැල්ලේ පෙලපත කෝට්ටේ රාජකීයන් සහ සමකාලීන මහනුවර රාජකීයන් මෙන්ම කීරවැල්ලෙ රාජකීයන්ගෙන් පැවතෙන රාජකීය පෙලපතකි. සේනාසම්මත වික්‍රමබාහු රජුගේ සහ කීරවැල්ලෙ බිසවගේ මුනුබුරා සහ මිනිබිරියගේ දුවටද අටවන වීර පරාක්‍රමබාහු රජුගේ සහ කීරවැල්ලෙ කනිශ්ට බිසවගේ මුනුබුරා සහ මිනිබිරියගේ පුතුටද දෑවැද්ද ලෙස දුම්බරින් රඹුක්වැල්ලේ දලුපත් ලැබිනි.මෙයින් ඇරබෙන පෙලපත පිලිබදව සම්පූර්ණයෙන් අවසන් සිංහල රජසමයේ ලියවුන රඹුක්වැල්ලේ විත්ති පුස්කොල පොතෙහි පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට සදහන් වෙයි.මීට අමතරව දුම්බර විත්තිය,කඩයිම් විත්ති පොත්,ලේකම් මිටි,කෙව්ලුගම ,බබරගල තුඩපත,රජමහාවිහාර සන්නස්,ලේඛන ,මහ හටන,පරංගි හටන,මන්දාරම් පුර පුවත,ලෝරිගේ ගැසටිය, ආදී වශයෙන් විශාල ලේඛන සමූහයක රඹුක්වැල්ලේ පරපුර ගැන සදහන් වේ.එමෙන්ම ලහිරු රඹුක්වැල්ල මහතා ඉදිරිපත් කර ඇති මෙම ලිපිය්‍ර්න් රඹුක්වැල්ලේ පරපුර පිලිබදව සම්පූර්ණ අවබෝධයක් ගත හැක,https://www.facebook.com/100081458516852/posts/477838581608088/?app=fbl රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ සිටි මෑතක සිටි කීර්තිමත් සාමාජිකයන් පරපුරේ ආරම්භයේ සිට සදහන් කල හැකි වුවත් එහි මෑතකාලීනව සිටි අයවලුන් පමණක් මෙහි සදහන් කරමි, මල්වතු මහාවිහාර පාර්ශවයේ රඹුක්වැල්ලේ සඝ පරපුරේ හිමිවරු පිලිවෙලින්, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත වැරසැර අනුනාහිමි, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත බුද්දරඛ්ඛිත නාහිමි, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත සෝනුත්තර අනුනාහිමි, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත සොභිතාභිදාන මහානාහිමි. රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත විපස්සාභිදාන මහානාහිමි, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත සොභිත විංශත්වර්ගික කාරක සංඝ සභික නාහිමි(දැනට මල්වතු මහාවිහාර රඹුක්වැල්ල පන්සලේ වැඩවසන), මීට අමතරව සිටි හිමිවරු, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී සිද්ධාර්ථ සුමංගල මහාලේඛකාදිකාරි නාහිමි, රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී ධම්මරක්ශිත සීලරතනාභිදාන නාහිමි. රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී සිද්ධාර්ථ නාහිමි(ශ්‍රී ලංකා විශ්වවිද්‍යාලයේ කතිකාචාර්ය ) රඹුක්වැල්ලේ ශ්‍රී සෝභිත අනුනාහිමි මෙන්ම, අස්ගිරි මහාවිහාර පාර්ශවයේ සිටි රඹුක්වැල්ලේ රතනජෝතී අනුනාහිමිද විශේෂයෙන් සදහන් කල යුතුයි. මෑතකාලීනව සිටි ගිහි පාර්ශවයේ අය ලෙස, රඹුක්වැල්ලේ දිසාව(දුම්බර රටේමහත්තයා නොහොත් මිනිපේ රජ්ජුරුවෝ,මිනිපේ ජනපදයෙන් පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත්වුන ) සීලවතී රඹුක්වැල්ල (විලියම් ගොපල්ලව මහතාගේ බිරිද) වැනි අයත් රඹුක්වැල්ලේ පරපුරට අයිති වන අතර සදහන් නොකල බොහෝ පුද්ගලයන් ඇත. විශේෂයෙන් සදහන් කලයුතු කරුණක් වන්නේ කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල හිටපු පාර්ලිමේන්තු ඇමති සහ ඔහුගේ පුතු රමිත රඹුක්වැල්ල යන අය රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ සාමාජිකයන් නොවන බවය, ඔවුන් රඹුක්වැල්ල ගමේ නම ,ඔවුන්ගේ නමට යොදාගත් අයයි,කෙහෙළිය දිසානායක නම වෙනුවට රඹුක්වැල්ල කොටස ප්‍රසිද්ධය උදෙසා යොදාගත් අයයි. කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල, රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ කෙනෙකු නොවන බව රඹුක්වැල්ලේ පරපුරේ සාමාජිකයන් මගින් විමසිය හැක. {{ප්‍රවර්ගකරණය අවැසි පිටු|date=ඔක්තෝබර් 2025}} {{අසම්පූර්ණ}} c9ju3dxxamiq617yeiy6cidgetpwl4q ඇත්දළ වෙළදාම 0 86311 797715 794890 2026-08-16T01:36:13Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797715 wikitext text/x-wiki [[ගොනුව:Fang_traders_with_ivory.jpg|alt=Group of men holding elephant tusks|දකුණ|thumb|300x300පික්| අයිවරි වෙළඳුන්, ඇ. 1912 ]] හිපපොටේමස් , වල්රස් , නර්වාල් මැමත් සහ බොහෝ විට අප්‍රිකානු හා ආසියානු අලි ඇතුන්ගේ වාණිජමය හා නීතිවිරෝධී දළ වෙළෙඳාම , ඇත්දළ වෙළෙඳාම ලෙස හැඳින්වේ අප්‍රිකාවේ සහ ආසියාවේ මිනිසුන් විසින් වසර සිය ගණනක් පුරා ඇත් දළ වෙළෙඳාම සිදුකර ඇති අතර එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සීමාවක් හා තහනම් කිරීම් පැනවිණි . මුල් අවධියේ ඇත් දළ පියානෝ යතුරු හා වෙනත් අලංකාර භාණ්ඩ සෑදීම සඳහා භාවිතා කරන ලද්දේ එම දළ වල ඇති සුදු පැහැය හේතුවෙනි . නමුත් පසු කාලීනව ප්ලාස්ටික් වැනි ආදේශක හේතුවෙන් 1980 දී පමණ ඇත් දළ භාවිතය අත් හරින ලදි. == අලි ඇත්දළ == [[ගොනුව:Tauschhandel_Grossfriedrichsburg_1690.jpg|alt=Illustration of European traders in coats, hats and wigs negotiating with African traders, with ships anchored in the background|thumb| 90 ානාවේ අයිවරි වෙළඳාම, 1690 ]] අලි ඇත් දත් සියවස් ගණනාවක් පුරා අප්‍රිකාවෙන් සහ ආසියාවෙන් ආනයනය කර ඇති අතර එහි අතීතය ක්‍රි.පූ.14 වන සියවස දක්වා දිව යයි. යටත්විජිතකරණ කාලය පුරාම ඇත් දළ අප්‍රිකාවෙන් ඉවත් කරන ලදි. බොහෝ වශයෙන් වහලුන් යොදවා මෙම දළ රැගෙන යාම සිදු කරනු ලැබූ අතර මෙම දළ පියානෝ යතුරු , බිලියඩ් බෝල සහ විදේශීය ධනය ප්‍රකාශ කිරීම සදහා භාවිතා කරන ලදි. 19 වන සියවසේ දකුණු අප්‍රිකාවේ බොහෝ ප්‍රදේශවල සහ 20 වන සියවස අග වන විට බටහිර අප්‍රිකාවේ බොහෝ ප්‍රදේශවල ඇත් දළ වෙළඳාමේ උච්චතම අවස්ථාවේ දී, 20 වන සියවසට පෙර අප්‍රිකාවේ යටත් විජිත සමයේ දී ඇත් දළ ටොන් 800 ත් 1,000 ත් අතර ප්‍රමාණයක් යුරෝපයට පමණක් යවන ලදී. .ලෝක යුද්ධ සහ ඉන් පසුව ඇති වූ ආර්ථික අවපාතයන් මෙම සුඛෝපභෝගී වෙළඳාමේ පසුබෑමකට හේතු වූ නමුත් 1970 දශකයේ මුල් භාගයේ දී සමෘද්ධිය වැඩිවීම යළිත් නැගිටීමක් පෙන්නුම් කළේය. දෙවන ලෝක සංග්‍රාමයෙන් පසුව පනවා ඇති විනිමය සීමාවන්ගෙන් නිදහස් වූ [[ජපානය]] අමු (වැඩ නොකළ) ඇත්දළ මිලදී ගැනීමට පටන් ගත්තේය. මෙය අප්‍රිකාවේ සහ ආසියාවේ වන අලි මත පීඩනය යෙදීමට පටන් ගත් අතර, මේ දෙකම ජපන් ජාතිකයින් විසින් හන්කෝස් හෝ නාම මුද්‍රා නිෂ්පාදනය සඳහා වඩාත් කැමති ඇත් දත් සැපයීම සඳහා භාවිතා කරන ලදී. මෙම කාල පරිච්ඡේදයට පෙර, බොහෝ නාම මුද්‍රා ඇත්දළ ඉඟියක් සහිත ලී වලින් සාදා ඇති අතර එය අත්සනින් කැටයම් කර ඇත, නමුත් සමෘද්ධිය වැඩිවීම නිසා පෙර හදුනා නොගත් රළු ඇත් දළ මහා පරිමාණයෙන් හන්කෝස් නිෂ්පාදනය සදහා යොදා ගැනිණි. නැගෙනහිර අප්‍රිකාවේ සහ දකුණු අප්‍රිකාවේ මෘදු ඇත්දළ සිහිවටන, ස්වර්ණාභරණ සහ ටින්කට් සඳහා වෙළඳාම් කරන ලදී. 1970 දශකය වන විට ජපානය ගෝලීය වෙළඳාමෙන් 40% ක් පමණ පරිභෝජනය කළේය; තවත් 40% ක් යුරෝපය සහ උතුරු ඇමරිකාව විසින් පරිභෝජනය කරන ලද අතර බොහෝ විට විශාලතම වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය වූ හොංකොං හි සේවය කළ අතර ඉතිරි ඒවායින් වැඩි ප්‍රමාණයක් අප්‍රිකාවේ ඉතිරිව තිබේ. අද වන විටත් ආර්ථික බලවේගය බවට පත්ව නොමැති චීනය, සිය දක්ෂ කැටයම් ව්‍යාපාරයේ තබා ගැනීම සඳහා කුඩා ඇත්දළ පරිභෝජනය කළේය. [5] [6] === අප්‍රිකානු අලියා === ==== 1980 දශකයේ දඩයම් කිරීම සහ නීති විරෝධී වෙළඳාම ==== . <ref name="Profound">[http://www.biothinking.com/applysd/profound.htm Profound changes]. Biothinkig.com. Retrieved 2011-02-02.</ref>1942 දී අප්‍රිකානු අලි ගහනය පරාසය ප්‍රාන්ත 37 ක මිලියන 1.3 ක් පමණ වනු ඇතැයි ගණන් බලා ඇති නමුත් 1989 වන විට ඉතිරිව ඇත්තේ 600,000 ක් පමණි. [7] [8] බොහෝ ඇත්දළ වෙළෙඳුන් මෙම ගැටළුව වාසස්ථාන අහිමි වීමක් බව පුන පුනා කියා සිටියද, තර්ජනය මූලික වශයෙන් ජාත්‍යන්තර ඇත්දළ වෙළඳාම බව හොදාකාරවම පැහැදිලි විය. [6] [7] මෙම දශකය පුරාවට ඇත් දළ වෙළඳාම සඳහා අප්‍රිකානු අලි 75,000 ක් පමණ වාර්ෂිකව මරා දමනු ලැබූ අතර එහි වටිනාකම ඩොලර් බිලියනයකි. මෙයින් 80% ක් පමණ පැමිණ ඇත්තේ නීතිවිරෝධී ලෙස ඝාතනය කරන ලද අලි ඇතුන්ගෙනි. [3] . අලි සංඛ්‍යාවේ බරපතල පහත වැටීම වැළැක්වීම සඳහා ගත යුතු ක්‍රියාමාර්ග පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර සාකච්ඡා සෑම විටම පාහේ අප්‍රිකාවේ මිනිස් ජීවිත අහිමිවීම, දූෂණයට ඉන්ධන සැපයීම, අවි මිලදී ගැනීමේදී ඇත්දළවල “මුදල්” සහ සාමය බිඳ වැටීම නොසලකා හැර ඇති ප්‍රදේශවල නීති විරෝධී ඇත්දළ වෙළඳාම සමෘධිමත් විය. විවාදය සාමාන්‍යයෙන් රැඳී ඇත්තේ අලි ඇතුන්ගේ සංඛ්‍යාව, දඩයම් කළ අලි ඇතුන්ගේ ඇස්තමේන්තු සහ නිල ඇත්දළ සංඛ්‍යාලේඛන මත ය. දඩයම් කරන ලද ඇත්දළ සඳහා වර්තමාන ඇත්දළ මිල ගණන් සහ සංවිධානාත්මක දඩයම් කිරීමෙන් එවැනි ක්‍රියාකාරීන් මුහුණ දෙන අන්තරායන් Jim Nyamu වැනි ක්‍රියාකාරීන් විස්තර කර ඇත. දඩයම් කිරීම සහ නීති විරෝධී වෙළඳාම පිළිබඳ ගැටළුවට විසඳුම් ලබා දී ඇත්තේ CITES (වඳවීමේ තර්ජනයට ලක්ව ඇති වන සතුන් හා ශාක විශේෂවල ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම පිළිබඳ සම්මුතිය) හරහා ජාත්‍යන්තර ඇත්දළ සංචලනය පාලනය කිරීමට උත්සාහ කිරීම මගිනි . අප්‍රිකාවේ සමහර ප්‍රදේශවල දඩයම් කිරීම සැලකිලිමත් වුවද, එහි පාළුකරයේ සැරිසරන අලි ඇතුන්ට ඇති එකම තර්ජනය එය නොවේ. ගොවිබිම් වල වැටවල් වඩ වඩාත් සුලභ වෙමින් පවතී; මෙය අලි ඇතුන්ගේ සංක්‍රමණ රටාව කඩාකප්පල් කරන අතර අලි රෑන් වෙන්වීමට හේතු වේ. ==== CITES විවාදය, පාලනය කිරීමට උත්සාහ කිරීම සහ 1989 ඇත්දළ තහනම ==== {{තහවුරු​ කරන්න|date=May 2014}}. සිම්බාබ්වේ නායකත්වයෙන් යුත් සමහර CITES පක්ෂ (සාමාජික රටවල්) කියා සිටියේ වනජීවීන්ගේ පැවැත්ම සඳහා ආර්ථික වටිනාකමක් තිබිය යුතු බවත්, ප්‍රාදේශීය ප්‍රජාවන් ඊට සම්බන්ධ විය යුතු බවත්ය. අයිවරි වනජීවීන්ගේ මාරාන්තික නොවන භාවිතය සම්බන්ධයෙන් පුළුල් ලෙස පිළිගත් නමුත් ඇත්දළ වෙළඳාමේ දී මෙන් මාරාන්තික භාවිතය පිළිබඳ විවාදයක් ඇති විය. CITES නිලධාරීන් සහ දේශීය දඩයම් කණ්ඩායම් අතර බොහෝ [උපුටා දැක්වීම්] ප්‍රචණ්ඩකාරී අරගලයක් පුපුරා ගිය අතර, සෑම පැත්තකින්ම පිරිමින් සහ කාන්තාවන් මිය ගියේය. ඇත් දළ වෙළඳාම පාලනය කළ නොහැකි නම් "වනජීවීන්ගේ තිරසාර මාරාන්තික භාවිතය" තර්කය අනතුරේ පවතින බව හඳුනාගෙන තිබේ. 1986 දී CITES විසින් CITES කඩදාසි බලපත්‍ර, විශාල ඇත්දළ තොග ලියාපදිංචි කිරීම සහ නීතිමය ඇත්දළ චලනයන් අධීක්ෂණය කිරීම ඇතුළත් නව පාලන ක්‍රමයක් හඳුන්වා දෙන ලදී. මෙම පාලනයට බොහෝ CITES පක්ෂ මෙන්ම ඇත්දළ වෙළඳාම සහ ස්වභාව ධර්මය සඳහා වූ ලෝක ව්‍යාප්ත අරමුදල (WWF), ගමනාගමනය සහ සොබාදහම සංරක්ෂණය සඳහා වූ ජාත්‍යන්තර සංගමය (IUCN) නියෝජනය කරන ස්ථාපිත සංරක්ෂණ ව්‍යාපාරය ද සහාය විය. <ref name="A System">"A System of Extinction – the African Elephant Disaster" [[Environmental Investigation Agency]] 1989</ref> . . 1986 සහ 1987 දී CITES විසින් බුරුන්ඩි සහ සිංගප්පූරුවේ පිළිවෙලින් ඇත්දළ ටොන් 89.5 සහ 297 ක් ලියාපදිංචි කරන ලදී. බුරුන්ඩි සතුව එක් සජීවී වල් අලියෙකු සිටි අතර සිංගප්පූරුවේ කිසිවෙකු සිටියේ නැත. තොග බොහෝ දුරට දඩයම් කළ අලි ඇතුන් බව හඳුනාගෙන ඇත. [9] [10] “ලියාපදිංචි කිරීම” යන පදය “පොදු සමාව” ලෙස නැවත අර්ථ දැක්වීම සඳහා CITES මහලේකම් කාර්යාලය පසුව ඇමරිකා එක්සත් ජනපද නියෝජිතයාට අවවාද කරන ලදී. මෙහි ප්‍රතිඵලය හොංකොං හි වෙළෙන්දන් හමුවූ විට කුඩා මුදල් නොගෙවූ රාජ්‍ය නොවන සංවිධානයක් වන පාරිසරික විමර්ශන ඒජන්සිය (EIA) විසින් කරන ලද රහසිගත පරීක්ෂණවලින් අවබෝධ විය. [6] [9] තොග ගබඩාවල විශාල කොටස් දඩයම් කිරීම සහ නීති විරෝධී ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම පිටුපස ජාත්‍යන්තර අපරාධකරුවන් සතු විය. හොංකොං හි සුප්‍රසිද්ධ වෙළෙන්දන් වන වැන්ග් සහ පූන් පොදු සමාව ලබා ගැනීමේ ප්‍රතිලාභීන් වූ අතර අලි විශේෂඥ ඉයන් ඩග්ලස්-හැමිල්ටන් බුරුන්ඩි සමාව පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් කියා සිටියේ එය “අවම වශයෙන් කෝටිපතියන් දෙදෙනෙකු වත් සෑදූ” බවයි. [10] මෙම සින්ඩිකේටරයන් අතිවිශාල ධනයක් උපයා ඇතිවා පමණක් නොව, ඔවුන් සතුව විශාල CITES බලපත්‍ර ද ඇති බව ඔවුන් විසින් කරන ලද විමර්ශනවලින් සනාථ කරන ලදී. CITES විසින් ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොලේ ඇත්දළවල වටිනාකම වැඩි කරන, ජාත්‍යන්තර ජාවාරම්කරුවන්ට ත්‍යාග පිරිනැමූ අතර වෙළඳාම පාලනය කිරීමට සහ නව ඇත්දළ ජාවාරම දිගටම කරගෙන යාමේ හැකියාව ලබා දී ඇත. [6] [9] [[එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය|එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ]] පූන් ඇතුළු හොංකොං වෙළඳුන් විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන ඇත් දළ කැටයම් කර්මාන්තශාලා රහසිගතව ලබා ගත් විට සහ රූපගත කිරීමේදී මෙම "පාලන" පද්ධතියේ තවදුරටත් අසාර්ථකත්වයන් අනාවරණය විය. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය, [[සිංගප්පූරුව]] සහ හොංකොං යන රටවල නිල වෙළඳ සංඛ්‍යාලේඛන, ගුවන් ගමන් බිල්පත් සහ වැඩිදුර සාක්ෂි ද ඔවුහු රැස් කළහ. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ සංඛ්‍යාලේඛනවලින් පෙනී යන්නේ 1987/88 දී මේ රට පමණක් අමු සහ සරලව සකස් කළ ඇත්දළ ටොන් 200 කට වඩා ආනයනය කර ඇති බවයි. මෙයින් අඩක් පමණ ටැන්සානියාවේ සිට ඇත්දළ තහනම් කර තිබුණි. CITES විසින් පොදු සමාව ලබා දුන් ඇත් දත් වෙළෙඳුන් පද්ධතිය වටා මුදු ධාවනය කරන බව එහි අවධාරණය විය. <ref name="A System">"A System of Extinction – the African Elephant Disaster" [[Environmental Investigation Agency]] 1989</ref> පාරිසරික බලපෑම් තක්සේරුව විසින් කරන ලද මෙම ප්‍රසිද්ධ හෙළිදරව් කිරීම් සහ අප්‍රිකානු රටවලින් මාධ්‍ය හෙළිදරව් කිරීම් සහ ලොව පුරා පිළිගත් සංවිධාන රාශියක් තිබියදීත්, WWF ඉදිරිපත් වූයේ 1989 මැද භාගයේ තහනමකට සහය පළ කිරීමෙනි. මාරාන්තික භාවිතය "WWF සහ CITES සඳහා වනජීවී මූලධර්මය; එසේ වුවද, 1989 ඔක්තෝබර් මාසයේ CITES රැස්වීමේදී කණ්ඩායම තීන්දු තීරණ ගැනීමට උත්සාහ කළහ. [[ගොනුව:Ivory_trade.jpg|alt=Refer to caption|දකුණ|thumb| ටැන්සානියාවේ ඩාර් එස් සලාම් නම් අප්‍රිකානු අලියාගේ ඇත් දළ ඇත්දළ සහිත මිනිසුන් ]] තම සමාජය දූෂිත යැයි පිළිගත් ඇත් දළ සින්ඩිකේට් බිඳ දැමීමට උත්සාහ කළ ටැන්සානියාව, අප්‍රිකානු අලියා සඳහා උපග්‍රන්ථ අංක 1 ලැයිස්තුවක් යෝජනා කළේය (international ලදායී ලෙස ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම තහනම් කිරීම). දකුණු අප්‍රිකාව, [[සිම්බාබ්වේ]] ඇතුළු සමහර දකුණු අප්‍රිකානු රටවල් දැඩි ලෙස විරුද්ධ විය. ඔවුන්ගේ අලි ගහණය මනාව කළමනාකරණය කර ඇති බවත්, ඇත් දළ අලෙවියෙන් අරමුදල් සංරක්ෂණය සඳහා ආදායමක් අවශ්‍ය බවත් ඔවුහු කියා සිටියහ. රටවල් දෙකම වෙනත් අප්‍රිකානු රටවලින් නීතිවිරෝධී ඇත්දළවලට ඇතුල් වූවන් ලෙස සම්බන්ධ වී සිටියද, දෙරට සමඟ ශක්තිමත් සබඳතා ඇති ඩබ්ලිව්.ඩබ්ලිව්.එෆ්. වෙළඳාමට ප්‍රසිද්ධියේ විරුද්ධ වූ නමුත් මෙම දකුණු අප්‍රිකානු රාජ්‍යයන් සතුටු කිරීමට පෞද්ගලිකව උත්සාහ කළ බව මනාව ලේඛනගත කර ඇත. <ref name="Profound"/> කෙසේ වෙතත්, සෝමාලියානු ජනරජයේ රජයේ නියෝජිත කණ්ඩායම විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ඊනියා සෝමාලියා-යෝජනාව, ස්වභාව ධර්ම ආරක්ෂණ විශේෂඥ මහාචාර්ය ජූලියන් බවර් නිල සාමාජිකයකු වූ අතර පසුව එම බාධාව බිඳ දැමූ අතර අලි ඇත් දත් වෙළඳාම තහනම් කිරීමත් සමඟ අලි තහනම CITES නියෝජිතයින් විසින් සම්මත කරන ලදී. උණුසුම් වාද විවාදවලින් පසු ඔක්තෝම්බර් මාසයේ CITES රැස්වීමේදී අප්‍රිකානු අලියා CITES හි උපග්‍රන්ථයේ පළ කරන ලද අතර මාස තුනකට පසුව 1990 ජනවාරි මාසයේදී මෙම තීරණය ක්‍රියාත්මක වූ විට ඇත් දත් පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම තහනම් කරන ලදී. <ref name="Profound"/> <ref name="Washington">[https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/02/26/AR2007022600932.html Increased Demand for Ivory Threatens Elephant Survival]. ''The Washington Post''. Retrieved 2011-02-02.</ref> <ref name="NPR">[https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=3879214 Lifting the Ivory Ban Called Premature]. NPR (31 October 2002). Retrieved 2011-02-02.</ref> ඇත් දත් තහනම ක්‍රියාත්මක වූ බව පිළිගැනේ. අප්‍රිකානු අලි ඇතුන්ගේ පරාසයට ගොදුරු වූ දඩයම් වසංගතය බෙහෙවින් අඩු විය. අයිවරි මිල පහත වැටුණු අතර ලොව පුරා ඇත්දළ වෙළඳපොලවල් වසා දැමූ අතර ඒවා සියල්ලම පාහේ යුරෝපයේ සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ විය. එය හුදෙක් පරිශිෂ්ය ලැයිස්තුගත කිරීමේ ක්‍රියාව හා ඒ හා සම්බන්ධ විවිධ ජාතික තහනම් කිරීම් පමණක් නොව, තීරණයට පෙර සහ ඉන් පසුව ගැටලුව වටා ඇති දැවැන්ත ප්‍රචාරය වෙළඳාමට හානිකර යැයි පුළුල් පිළිගැනීමක් ඇති කළ බව වාර්තා වේ. දැන් නීති විරෝධීයි. <ref name="Geographical Dossier">[https://web.archive.org/web/20110813072208/http://www.geographical.co.uk/Magazine/Dossiers/Ivory_Trade_-_November_2006.html Magazine / Geographical]. Geographical.co.uk. Retrieved 2011-02-02.</ref> <ref name="Washington"/> <ref>CIA released [http://www.faqs.org/cia/docs/13/0000255987/ENFORCEMENT-OF-THE-IVORY-TRADE-BAN---A-ONE-YEAR-ASSESSMENT-%28W_ATTACHMENTS%29.html memoEnforcement of the Ivory Trade Ban – 1 yr Assessment], 18 January 1991</ref> <ref name="Living">"Living Proof", [[Dave Currey (environmentalist)|Dave Currey]] & Helen Moore, A report by [[Environmental Investigation Agency]] Sept 1994</ref> <ref name="return">[https://www.independent.co.uk/environment/nature/return-of-the-ivory-trade-865797.html Return of the Ivory Trade], The Independent, 12 July 2008</ref> රිචඩ් ලීකි ප්‍රකාශ කළේ කෙන්යාවේ තොග ගබඩා කර නොමැති බවත් අලි මැරීම පාලනය කිරීම බලධාරීන්ට පහසු සහ පහසු බවත්ය. ==== තහනමට දකුණු අප්‍රිකානු විරුද්ධත්වය ==== 1990 ඇත්දළ තහනමට තුඩු දුන් විවාදය පුරාම දකුණු අප්‍රිකානු රටවල් සමූහයක් හොංකොං සහ ජපන් ඇත්දළ වෙළෙඳුන්ට වෙළඳාම පවත්වා ගැනීමට සහාය දැක්වූහ. මෙම රටවල් අලි ගහණය හොඳින් කළමනාකරණය කර ඇති බව කියා සිටි නිසාත්, ඇත් දළ අලෙවියෙන් ලැබෙන ආදායම සංරක්ෂණය සඳහා අරමුදල් අවශ්‍ය වූ නිසාත් ය. මෙම රටවල් වූයේ දකුණු අප්‍රිකාව, සිම්බාබ්වේ, බොට්ස්වානා, නැමීබියාව සහ ස්වාසිලන්තයයි. ඔවුන් උපග්‍රන්ථ 1 ලැයිස්තුවට විරුද්ධව ඡන්දය දුන් අතර තීරණය ආපසු හැරවීමට ක්‍රියාකාරීව ක්‍රියා කළහ. <ref name="Living">"Living Proof", [[Dave Currey (environmentalist)|Dave Currey]] & Helen Moore, A report by [[Environmental Investigation Agency]] Sept 1994</ref> එකඟතාව අවසන් වූ වහාම එය අවලංගු කිරීමේ උත්සාහයට නායකත්වය දුන් රටවල් දෙක වූයේ දකුණු අප්‍රිකාව සහ සිම්බාබ්වේ ය. <ref name="Under Fire">"Under Fire – elephants in the front line", Austin, [[Dave Currey (environmentalist)|Currey]], Galster, Reeve, Thornton, Watts, 1992, EIA report</ref><ref>"Train killers", New Nation (SA) 19 July 1991</ref>ය. <ref>Elephant Conservation Plan for Mozambique, AECCG, Olindo, Woodford, Oct 1991</ref> <ref>US Defense Intelligence Agency report, April 1991 "Renamo deserter talks of SA support to Renamo"</ref> <ref>"Renamo's secret SA bases", The Weekly Mail (SA) 16–22 March 1990</ref> තම අලි හොඳින් කළමනාකරණය කළ බවට දකුණු අප්‍රිකාව කළ ප්‍රකාශය බරපතල ලෙස අභියෝගයට ලක් නොවීය. කෙසේ වෙතත්, අසල්වැසි රටවල් අස්ථාවර කිරීමේ ප්‍රතිපත්තියේ කොටසක් ලෙස, අසල්වැසි රටවල නීතිවිරෝධී ඇත්දළ වෙළඳාම සහ අලි ඝතනය සම්බන්ධයෙන් එහි කාර්යභාරය එකල ප්‍රවෘත්ති ගණනාවකින් හෙළි විය. දකුණු අප්‍රිකාවේ අලි ඇතුන්ගෙන් 95% ක්ම සොයාගෙන ඇත්තේ කෘගර් ජාතික වනෝද්‍යානයෙනි [16] එය අර්ධ වශයෙන් මෙහෙයවනු ලැබුවේ දකුණු අප්‍රිකානු ආරක්ෂක බලකාය (SADF) විසිනි. RENAMO සිය හමුදාවට මුදල් යෙදවීම සඳහා මහා පරිමාණ ඇත්දළ දඩයම් කිරීම සඳහා දැඩි ලෙස සම්බන්ධ විය. [16] [18] [19] [20] <ref>New Scientist, 26 August 1989</ref>. <ref name="Under Fire">"Under Fire – elephants in the front line", Austin, [[Dave Currey (environmentalist)|Currey]], Galster, Reeve, Thornton, Watts, 1992, EIA report</ref>.සිම්බාබ්වේ සිය වනජීවීන්ගේ “තිරසාර” භාවිත ප්‍රතිපත්ති පිළිගෙන ඇති අතර සමහර රජයන් සහ WWF අනාගත සංරක්ෂණය සඳහා රටාවක් ලෙස සලකනු ලැබීය. සංරක්‍ෂකයින් සහ ජීව විද්‍යාඥයින් විසින් සිම්බාබ්වේ හි දේශීය සම්පත් සඳහා වූ වාර්ගික ප්‍රදේශ කළමනාකරණ වැඩසටහන (CAMPFIRE) සංරක්‍ෂණය කිරීමේදී ප්‍රජා සවිබල ගැන්වීම සඳහා වූ අච්චුවක් ලෙස වර්ණනා කළහ. CITES හරහා උපග්‍රන්ථ 1 ලැයිස්තුගත කිරීම වැළැක්වීමට අපොහොසත් වීම මෙම ව්‍යාපාරයට පහරක් විය. සිම්බාබ්වේ සමහර ජීව විද්‍යාඥ්යන්ගේ වෘත්තිය කර ඇති නමුත් එය එහි ප්‍රකාශ සමඟ අවංක නොවීය. ඇත් දළ වෙළඳාම සංරක්ෂණ කටයුතු සඳහා අරමුදල් සපයනු ඇතැයි රජය තර්ක කළ නමුත් ඒ වෙනුවට ආදායම මධ්‍යම භාණ්ඩාගාරයට ආපසු ලබා දෙන ලදී. එහි අලි සංගණනයට චෝදනා කළේ අලි ඇතුන් බොට්ස්වානා දේශ සීමාව හරහා කෘත්‍රිම ජල තටාක ඉදිකර දෙවරක් ගණන් කරන බවයි. සිම්බාබ්වේ ජාතික හමුදාව (ZNA) ගොනරෙෂෝ ජාතික වනෝද්‍යානයේ සහ වෙනත් ප්‍රදේශවල දඩයම් කිරීමෙහි නිරත වීමත් සමඟ ඇත් දළ වෙළඳාම ද එහි දේශසීමා තුළ පාලනයෙන් තොර විය. මොසැම්බික්හි රයිනෝසරස් සහ අලි දඩයම් කිරීම සඳහා ZNA සම්බන්ධ බව කියා සිටි කපිතාන් නෙල්යා ඇතුළු විස්ල්-බ්ලූවර් නෞකාවක් ඝාතනය කිරීම යැයි කියනු ලැබේ. නලේයා හංගේ ජාතික වනෝද්‍යානය අසල ඔහුගේ හමුදා බැරැක්කයේ එල්ලා මරා දමා ඇත. මෙම මරණය හමුදාව සියදිවි නසා ගැනීමක් ලෙස වාර්තා කළ නමුත් මහේස්ත්‍රාත්වරයකු විසින් ඝාතනයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. නලේයාගේ වැන්දඹුවට පසුව නිර්නාමික දුරකථන ඇමතුම් මගින් තර්ජනය කළ බව වාර්තා වේ. [22] [23] [24] [25] <ref>Post mortem report 189/135/89, 17 March 1989</ref> <ref>"Mystery callers torment murdered captain's widow" Parade Mag (Zim) Sept 1990</ref> <ref>"Zimbabwe smugglers kill another officer" New African Nov 1991</ref> <ref>"Nleya's enquiry 3 suspects die mysteriously" Sunday Times, 17 November 1991</ref> ඇත් දළ වෙළඳාම පිළිබඳ ආරවුලට සම්බන්ධ වන්නේ ජාතික අවශ්‍යතාවන්ට විරුද්ධ වීමයි. රටවල් 170 කට අධික සංඛ්‍යාවක් නියෝජනය කරන CITES නියෝජිතයින්ට වාර්තා කරන ලද ජීව විද්‍යාව, සංගණන ශිල්පීය ක්‍රම, ආර්ථික විද්‍යාව, ජාත්‍යන්තර වෙළඳ ගතිකතාවයන්, ගැටුම් නිරාකරණය සහ අපරාධ විද්‍යාව ඇතුළු බොහෝ අධ්‍යයන හා ප්‍රතිපත්තිමය විෂයයන් මගින් විවාදය තවදුරටත් සංකීර්ණ වේ. මෙම ගිවිසුම තුළ ගනු ලබන තීරණ බොහෝ විට අතිශයින්ම දේශපාලනික ය. නොවැළැක්විය හැකි ලෙස එය වැරදි තොරතුරු, මුග්ධකම් සහ අපරාධ ආකර්ෂණය කරයි. දකුණු අප්‍රිකානු රටවල් නීති පද්ධති හරහා ඇත්දළ විකිණීමට උත්සාහ කරති. ජාතික අවශ්‍යතා මඟහරවා ගැනීම සඳහා කරන ලද ආයාචනයක දී, අලි විද්‍යාඥයින් කණ්ඩායමක් 2002 දී විවෘත ලිපියක් මගින් ප්‍රතිචාර දැක්වූ අතර ඇත් දළ වෙළඳාමේ බලපෑම වෙනත් රටවලට පැහැදිලි විය. දකුණු අප්‍රිකාවෙන් නව වෙළඳාම සඳහා වූ යෝජනා අප්‍රිකාවේ බොහෝ ප්‍රදේශ සමඟ සැසඳිය නොහැකි බව ඔවුන් ප්‍රකාශ කළේ ඒවා පදනම් වී ඇත්තේ දකුණු අප්‍රිකානු ආකෘතියක් මත වන අතර අලි ජනගහනයෙන් 90% ක්ම ආරක්ෂිත ජාතික උද්‍යානයක වාසය කර ඇත. ඔවුන් දකුණු අප්‍රිකාවේ ධනය සහ මෙම සීමාවන් තුළ නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමට ඇති හැකියාව විස්තර කළහ. සංසන්දනය කිරීමේදී, අප්‍රිකාවේ බොහෝ අලි ජීවත් වන්නේ දුර්වල ආරක්‍ෂිත හා අනාරක්‍ෂිත පඳුරක හෝ වනාන්තරයක බව ඔවුහු පැහැදිලි කළහ. 1980 ගණන්වල ඇති වූ දඩයමේ අර්බුදය විස්තර කරමින් ඔවුන් සිය අභියාචනය අවසන් කළ අතර ඇත්දත් තහනම් කිරීමේ තීරණය දකුණු අප්‍රිකානු රටවලට ද දඬුවම් කිරීමට නොව ලෝකයේ සෙසු අලි ඇතුන් බේරා ගැනීමට බව අවධාරණය කළහ. දකුණු අප්‍රිකානු රටවල් ජාත්‍යන්තර ඇත්දළ වෙළඳාම සඳහා දිගින් දිගටම පෙළඹී ඇත. සිම්බාබ්වේ ජනාධිපති රොබට් මුගාබේගේ නායකත්වයෙන් යුත් ඔවුන් CITES හරහා යම් සාර්ථකත්වයක් ලබා ඇත. <ref name="Big Q">[https://web.archive.org/web/20081215094609/http://www.africageographic.com/magazines/africa-geographic/Desertelephants.asp "Big Question: Is it right to sell ivory, or does it just encourage the poaching of elephants"], ''The Independent'' via ''Africa Geographic'', 28 October 2008</ref> චීනය සමඟ ආයුධ සඳහා ඇත්දළ ටොන් ගණනක් හුවමාරු කිරීම සහ CITES සඳහා තම රටෙහි ඇති කැපවීම බිඳ දැමීම සම්බන්ධයෙන් මුගාබේට චෝදනා එල්ල වී තිබේ. <ref>[http://www.thezimbabwean.co.uk/index.php?option=com_content&view=article&id=12312:ivory-for-arms-deal&catid=31:top%20zimbabwe%20stories&Itemid=66 "Ivory for arms deal"]{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, The Zimbabwean, April 2008</ref> එක්සත් ජනපද ජනාධිපති [[ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්]] විසින් [[බරාක් ඔබාමා|බැරක් ඔබාමා]] විසින් ක්‍රියාත්මක කරන ලද සිම්බාබ්වේ සිට ඇත්දළ ආනයනය කිරීම සඳහා වූ තහනම ඉවත් කර ඇති බව 2017 නොවැම්බර් 16 වන දින නිවේදනය කරන ලදී. <ref>{{Cite news|url=https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/donald-trump-elephant-trophy-import-ban-lifts-zimbabwe-zambia-legal-big-game-hunting-a8058051.html|title=Donald Trump lifts ban to allow hunters to continue bringing in elephant trophies|date=2017-11-16|work=The Independent|access-date=2017-11-17|language=en-GB}}</ref> ==== අප්‍රිකානු හඬනැගීම් ==== [[ගොනුව:Ivory_1880s.jpg|alt=Men standing among piles of elephant tusks|දකුණ|thumb|287x287පික්| 1880 සහ 1890 ගණන් වලදී නැගෙනහිර අප්‍රිකාවේ අයිවරි වෙළඳාම ]] ඇත් දළ වෙළඳාම පිළිබඳ විවාදය බොහෝ විට නිරූපණය කර ඇත්තේ අප්‍රිකාවට හා බටහිරට එරෙහිව ය. {{තහවුරු​ කරන්න|date=May 2012}} ජෝසෆ් කොන්රාඩ් විසින් රචිත Heart of Darkness නවකතාව යුරෝපීය අධිරාජ්‍යවාදීන්ගේ සම්පත්-කුසගින්නෙන් පෙළෙන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිවලට සහය දැක්වීම සඳහා බලය අශෝභන ලෙස උපයෝගී කර ගැනීමක් ලෙස විස්තර කරයි. 1890 සහ 1910 අතර කොංගෝවේ තත්වය “ඉතාමත්ම දරුණු පොරබැදීම” ලෙස විස්තර කරයි. මිනිස් හෘදය සාක්ෂියේ ඉතිහාසය විකෘති කළ කොල්ලය සඳහා. <ref>[http://www.rediff.com/news/slide-show/slide-show-1-we-will-have-to-exclaim-at-the-end-the-horror-the-horror/20110711.htm 'The horror! The horror!'], 11 July 2011, Rediff.com, an excerpt from the order of the Supreme Court of India</ref> {{තහවුරු​ කරන්න|date=May 2012}} කෙසේ වෙතත්, දකුණු අප්‍රිකානුවන් අප්‍රිකානු අලි පරාසයේ සෑම විටම සුළුතරයක සිට ඇත. මෙම කරුණ නැවත අවධාරණය කිරීම සඳහා අප්‍රිකානු රටවල් 19 ක් 2006 දී “ඇක්රා ප්‍රකාශයට” අත්සන් කළේ සම්පූර්ණ ඇත් දළ වෙළඳ තහනමක් ඉල්ලා සිටි අතර පරාස 20 ක් 2007 දී කෙන්යාවේ පැවති 20 වසරක තහනමකට කැඳවන රැස්වීමකට සහභාගී විය. [31] ==== අළුත් කළ විකුණුම් ==== බොහෝ මතභේදාත්මක හා විවාද අතර 1989 CITES රැස්වීමේදී එකඟ වූ නිර්ණායක භාවිතා කරමින්, බොට්ස්වානා, නැමීබියාව සහ සිම්බාබ්වේ යන අප්‍රිකානු අලි ඇතුන්ගේ ජනගහනය උපග්‍රන්ථ අංක 2 ට “ලැයිස්තුගත” කිරීමට ඉඩ දීමට CITES පක්ෂ එකඟ විය. අලි කොටස් වලින්. කෙසේ වෙතත්, මෙම රටවල් සමඟ තොග "ලියාපදිංචි කිරීම" සහ නම් කරන ලද ඕනෑම ආනයන රටක වෙළඳ පාලනයන් පරීක්ෂා කිරීම මෙම තීරණයට හේතු විය. CITES යළිත් වරක් පාලන පද්ධතියක් සැකසීමට උත්සාහ කරමින් සිටියේය. <ref>[http://www.worldwildlife.org/what/globalmarkets/wildlifetrade/faqs-elephant.html Wildlife Trade – elephant ivory FAQs] WWF</ref> මෙම රටවල් තුනෙහි ඇත්දළ ටොන් හතළිස් නවයක් ලියාපදිංචි කර ඇති අතර, එහි ප්‍රමාණවත් පාලනයක් ඇති බවට ජපානයේ ප්‍රකාශය CITES විසින් පිළිගෙන ඇති අතර ඇත්දළ 1997 දී ජපන් වෙළෙඳුන්ට විකුණනු ලැබුවේ “අත්හදා බැලීමක්” වශයෙනි. වර්ෂ 2000 දී දකුණු අප්‍රිකාව සිය ඇත් දළ තොගය විකිණීමේ ප්‍රකාශිත අභිලාෂය ඇතිව සිය අලි ගහණය CITES උපග්‍රන්ථය 2 වෙත "ලැයිස්තුගත" කළේය. එම වර්ෂයේදීම නීතිවිරෝධී ඝාතන හා වෙළඳාමේ තත්ත්වය පිළිබඳව තම සාමාජික රටවලට දැනුම් දීම සඳහා පද්ධති දෙකක් පිහිටුවීමට CITES එකඟ විය. ඇත් දත් තොග අලෙවිය සහ දඩයම් මට්ටම් අතර කිසිදු හේතුවක් ඔප්පු කිරීමට හෝ සනාථ කිරීමට නොහැකි වීම නිසා මුදල් නාස්තියක් ලෙස අලි ඇතුන් නීති විරෝධී ලෙස ඝාතනය කිරීම (MIKE) සහ අලි වෙළඳ තොරතුරු තොරතුරු පද්ධතිය (ETIS) යන පද්ධති දෙක දැඩි ලෙස විවේචනයට ලක්ව ඇත. ඒවා ස්ථාපිත කිරීමට වඩාත්ම වැදගත් හේතුව. <ref>"Elephants, Ivory & trade" Wasser et al March 2010 Science Magazine</ref> <ref>[http://www.ssn.org/wildlife_elephants_EN.htm factsheet 2002], Species Survival Network</ref> සෑම රාජ්‍යයක්ම සවිස්තරාත්මක දත්ත ලබා නොදුනද සාමාජික රටවල් විසින් සපයනු ලබන පරිදි ඔවුන් දඩයම් කිරීම සහ අල්ලා ගැනීම පිළිබඳ තොරතුරු එකට එකතු කරයි. 2000 දී ජපානයට ඇත්දළ විකිණීමේ බලපෑම ට්‍රැෆික් සමඟ උණුසුම් ලෙස විවාදයට භාජනය විය. ඊටීඑස් සහ මයික් දත්ත සමුදායන් සම්පාදනය කළ සංවිධානයට කිසිදු සම්බන්ධයක් තීරණය කළ නොහැකි බව කියා සිටියේය. කෙසේ වෙතත්, භූමියේ සිටි බොහෝ දෙනෙක් කියා සිටියේ විකිණීමෙන් ඇත්දළ පිළිබඳ අවබෝධය වෙනස් වී ඇති අතර බොහෝ දඩයම්කරුවන් සහ වෙළඳුන් විශ්වාස කළේ ඔවුන් නැවත ව්‍යාපාරයට පිවිසෙන බවයි. 2002 දී සිංගප්පූරුවේ ඇත්දළ ටොන් 6 කට වැඩි ප්‍රමාණයක් අත්අඩංගුවට ගැනීම අප්‍රිකාවේ දඩයම් කිරීම දේශීය වෙළඳපල සඳහා පමණක් නොව 1980 දශකයේ සමහර ඇත්දළ සින්ඩිකේට් නැවත ක්‍රියාත්මක වන බවට දැඩි අනතුරු ඇඟවීමක් කළේය. ඇත් දළ යුගලයක් 532 සහ 40,000 කට වැඩි හිස් ඇත් දළ ''hankos'' භාරයට ගත් අතර, පාරිසරික බලපෑම් තක්සේරු බොහෝ විට ජපානය යන අතරමඟදී නමුත්, මෙම නඩුව වෙනත් සැක ඇත් දළ භාණ්ඩ පැටවීම 19 පෙර කර ඇති බව පෙන්නුම් කරන පරීක්ෂණ සිදු, හතර, චීනය, සිංගප්පූරුව සඳහා ඉතිරි නියම. ඇත් දත් සැම්බියාවේ ආරම්භ වූ අතර එය දකුණු අප්‍රිකාවෙන් බහාලුම් කර නැව්ගත කිරීමට පෙර මලාවි හි එකතු කරන ලදී. 1994 මාර්තු සිට 1998 මැයි දක්වා කාලය තුළ එකම සමාගම විසින් ''ෂෙන්ග් ලක්'' විසින් මලාවි සිට සිංගප්පූරුවට යවා ඇතැයි සැක කෙරේ. මෙයින් පසු ඔවුන් චීනයට යැවීමට පටන් ගත්හ. විශ්ලේෂණයන් සහ හරස් යොමු කිරීම් මගින් 1980 ගණන්වල සිදුකළ විමර්ශන වලින් දැනටමත් EIA වෙත දන්නා සමාගම් නම් සහ සමාගම් අධ්‍යක්ෂවරුන් හෙළි කරන ලදී - හොංකොං අපරාධ ඇත්දළ සින්ඩිකේට් යළිත් ක්‍රියාත්මක විය. 2002 දී දකුණු අප්‍රිකාව, බොට්ස්වානා සහ නැමීබියාවෙන් තවත් ඇත්දළ ටොන් 60 ක් විකිණීම සඳහා අනුමත කරන ලද අතර 2006 දී ඇත්දළ සඳහා ගමනාන්තයක් ලෙස ජපානය අනුමත විය. ජපානයේ ඇත් දත් පාලනයන් බරපතල ලෙස ප්‍රශ්න කරනු ලැබුවේ වෙළෙන්දන්ගෙන් 25% ක් ලියාපදිංචි නොවීම, වෙළඳුන්ගේ නෛතික අවශ්‍යතාවයට වඩා ස්වේච්ඡාවෙන් ඉදිරිපත් වීම සහ නීති විරෝධී නැව් ජපානයට ඇතුළු වීමෙනි. ජපාන වනජීවී සංරක්ෂණ සංගමයේ වාර්තාවක් අනතුරු ඇඟවූයේ ඇත්දළවලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් පාලනය කළ නිෂ්පාදකයින් සුළු පිරිසකගේ මිල නියම කිරීම හේතුවෙන් ඇත්දළවල මිල ඉහළ ගොස් ඇති බවයි. <ref name="Japan">"Destination Japan – an investigation into the Japan seizure and laundering of illegal ivory" Japan Wildlife Conservation Society, May 2007</ref> විකිණීම සිදුවීමට පෙර චීනය ඇත් දත් ගමනාන්ත රටක් ලෙස අනුමැතිය ඉල්ලා සිටියේය. <ref name="Big Q"/> 2014 දී උගන්ඩාව කියා සිටියේ තම රජය විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන වනජීවී ආරක්ෂණ ඒජන්සියේ සුරක්ෂිතාගාරයෙන් ඇත්දළ රාත්තල් 3,000 ක් පමණ සොරකම් කිරීම පිළිබඳව විමර්ශනය කරන බවයි. මධ්‍යම අප්‍රිකාවේ දඩයම් කිරීම ඉතා උග්‍ර වන අතර පසුගිය දශකය තුළ අවම වශයෙන් සියයට 60 ක් පමණ අලි ඇතුන් අහිමි වී ඇතැයි කියනු ලැබේ. <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2014/11/19/world/africa/uganda-inquiry-into-ivory-theft-opens.html|title=Uganda: Inquiry into Ivory Theft Opens|last=REUTERS|date=18 November 2014|work=The New York Times|access-date=19 November 2014}}</ref> ==== ආසියාවේ නැගීම, නූතන යුරෝපීය වෙළඳාම සහ නූතන දඩයම් අර්බුදය ==== එස්මන්ඩ් මාටින් පවසා ඇත්තේ, "දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ජපානයට පනවා තිබූ විනිමය සීමා ඉවත් කළ විට එය 1960 ගණන්වල අග භාගයේදී ජපානයට පනවා තිබූ විනිමය සීමාවන් ඉවත් කළ විට එය අමු ඇත්දළ විශාල ප්‍රමාණයක් ආනයනය කිරීමට පටන් ගත්තේය." මාටින් පැවසුවේ චීන කාර්වර්ස් ප්‍රධාන වශයෙන් ඇත් දත් නිෂ්පාදන 1990 ගණන්වල අසල්වැසියන්ට විකුණූ බවත් චීනයේ අභ්‍යන්තර ගැනුම්කරුවන්ට නොවන බවත්ය. ඇත් දත් විරෝධී සංස්කෘතිය එතරම් ශක්තිමත් නොවූ තැන ඔවුන් වැඩ කළ ඇත්දළ තොග අසල්වැසි රටවලට අපනයනය කරමින් සිටියහ. චීන ජාතිකයන් තමන් වෙනුවෙන් ඇත් දත් නිෂ්පාදන මිල දී ගත් නමුත් සුළු ප්‍රමාණයක් පමණි. බෝර්න් ෆ්‍රී ෆවුන්ඩේෂන් හි ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී විල් ට්‍රැවර්ස් පැවසුවේ “ලොව පුරා නියාමනය නොකළ සියලුම වෙළඳපලවල් වසා දැමීමට අපට හැකි වුවද චීනය, ජපානය වැනි රටවලින් නීතිවිරෝධී ඇත්දළ සඳහා ඉල්ලුමක් පවතින බවයි.” <ref name="Geographical Dossier"/> චීනයේ ඇත් දත් පාලනයේ lack නතාවය පෙන්නුම් කිරීම සඳහා, පාරිසරික ආරක්ෂණ අධිකාරිය විසින් ස්වකීය නිල තොගයෙන් (අලි 11,000 ක ඇත්දළවලට සමාන) ඇත්දළ ටොන් 121 ක් ගණනය කළ නොහැකි ආකාරය පෙන්වන අභ්‍යන්තර චීන ලේඛනයක් කාන්දු විය. ඇත්දළ තොගය විශාල වශයෙන් නීති විරෝධී ලෙස විකිණීම සිදුව තිබේ. <ref name="return"/> කෙසේ වෙතත්, CITES මෙහෙයුමක් චීනයේ ඉල්ලීම අනුමත කරන ලෙස CITES නිර්දේශ කළ අතර, මේ සඳහා WWF සහ TRAFFIC සහාය විය. 2008 ජූලි 15 වන දින CITES ස්ථාවර කමිටු රැස්වීමකදී චීනය සිය "අනුමත" තත්ත්වය ලබා ගත්තේය. <ref>CITES summary record of Standing Committee 57 2008</ref> <ref>[https://www.independent.co.uk/environment/nature/return-of-ivory-trade-as-britain-backs-china-868707.html Return of ivory trade as Britain backs China – Nature, Environment]. ''The Independent'', 16 July 2008.</ref> 2017 වසර අවසන් වන විට චීනය සියළුම ඇත්දළ වෙළඳාම සහ සැකසුම් කටයුතු තහනම් කරන බව චීනයේ රාජ්‍ය මණ්ඩලය නිවේදනය කරයි. ඇත්දළවල වාණිජ සැකසුම් හා අලෙවිය 2017 මාර්තු 31 වන විට නතර වේ. <ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-china-38470861|title=China announces ban on ivory trade by end of 2017|date=2016-12-30|work=BBC News|access-date=3 January 2017|publisher=bbc.co.uk}}</ref> මෙම නිවේදනය WWF නම් සංරක්ෂණ කණ්ඩායම විසින් සාදරයෙන් පිළිගන්නා අතර එය "ඓතිහාසික නිවේදනයක් ... ලෝකයේ ප්‍රාථමික නීතිමය ඇත්දළ වෙළඳපොළේ අවසානයක් සහ අලි දඩයම් කිරීමේ අර්බුදය විසඳීම සඳහා වන ජාත්‍යන්තර ප්‍රයත්නයන් සඳහා විශාල රුකුලක්" ලෙස නම් කළේය. චීනය සහ ජපානය 2008 නොවැම්බරයේ බොට්ස්වානා, දකුණු අප්‍රිකාව, නැමීබියාව සහ සිම්බාබ්වේ යන රටවලින් ඇත්දළ ටොන් 108 ක් මිල දී ගත්හ. එකල අදහස වූයේ මෙම නීතිමය ඇත්දළ අලෙවිය මිල පහත හෙලනු ඇති අතර එමඟින් දඩයම් කිරීමේ පීඩනය ඉවත් කළ හැකි බවයි. <ref>[http://www.economist.com/node/11751304 "Campaigners fear for elephants and their own credibility"], ''The Economist'', July 2008</ref> නීතිවිරෝධී ඇත්දළ ජපානයේ ඇත්දළ වෙළඳපොළට අඛණ්ඩව ගලා යයි, නමුත් 2012 සිට ඇත් දළ මිලදී ගැනීම සහ අලි මැරීම අතර ඇති සම්බන්ධය පිළිබඳව අධ්‍යාපනය තුළින් නව පාරිභෝගික දැනුවත් කිරීමක් හේතුවෙන් ඇත්දළ සඳහා ඇති ඉල්ලුම අඩු වී තිබේ. අප්‍රිකාවේ යටිතල පහසුකම් ව්‍යාපෘති සඳහා චීනයේ වැඩි මැදිහත්වීම සහ ස්වාභාවික සම්පත් මිලදී ගැනීම වනජීවී ශරීර කොටස් නිස්සාරණය වැඩි වේ යැයි බියෙන් සිටින බොහෝ සංරක්‍ෂකයින් බිය ගන්වයි. චීනයට CITES විසින් "අනුමත ගැනුම්කරු" තත්ත්වය ලබා දී ඇති හෙයින්, ඇත්දළ ජාවාරම භයානක ලෙස වැඩි වී ඇති බව පෙනේ. චීනයේ අලෙවියට සහාය දුන් ඩබ්ලිව්ඩබ්ලිව්එෆ් සහ ට්‍රැෆික්, නීතිවිරෝධී ඇත්දළ වෙළඳාමේ වැඩිවීම “අහම්බයක්” විය හැකි නමුත් <ref>WWF – [http://wwf.panda.org/wwf_news/?uNewsID=180702 "data shows illegal ivory trade on rise"], November 2009</ref> අනෙක් අය අඩු ප්‍රවේශම් සහගත ය. අප්‍රිකාවේ සේවය කරන චීන ජාතිකයන් බොහෝ අප්‍රිකානු රටවල ඇත්දළ ජාවාරම්වලට හසු වී ඇති අතර 2009 දී කෙන්යානු ගුවන් තොටුපලේදී අවම වශයෙන් දස දෙනෙකු අත්අඩංගුවට ගෙන තිබේ. බොහෝ අප්‍රිකානු රටවල, ඇත්දළ සඳහා පහසුවෙන් ප්‍රවේශ විය හැකි දේශීය වෙළඳපොලවල් වර්ධනය වී ඇත, නමුත් ආසියානු ඇත් දළ සින්ඩිකේට් වරකට ටොන් මිලදී ගැනීම හා නැව්ගත කිරීම වඩාත් විනාශකාරී වේ. <ref name="Threatens">[http://www.nbcnews.com/id/37167109 "Ivory Trade threatens African Elephant"], Jason Strazjuso, Michael Caesy, William Foreman, May 2010</ref> මිල අවපාත විය හැකි බවට CITES හි උපදෙස් වලට පටහැනිව සහ 2008 දී තොග අලෙවියට සහාය දුන් අය චීනයේ ඇත්දළවල මිල විශාල වශයෙන් ඉහළ ගොස් තිබේ. සමහරු විශ්වාස කරන්නේ තොගය මිලදී ගත් අය හිතාමතාම මිල නියම කිරීම, 1997 දී ජපානයට අලෙවියෙන් පසු මිල නියම කිරීම පිළිබඳ ජපාන වනජීවී සංරක්ෂණ සංගමයේ අනතුරු ඇඟවීම් දෝංකාර දීම සහ බුරුන්ඩි සහ සිංගප්පූරුවෙන් තොග මිලදී ගත් වෙළෙඳුන්ට ලබා දුන් ඒකාධිකාරය 1980 දශකය. <ref name="A System">"A System of Extinction – the African Elephant Disaster" [[Environmental Investigation Agency]] 1989</ref> <ref name="Japan">"Destination Japan – an investigation into the Japan seizure and laundering of illegal ivory" Japan Wildlife Conservation Society, May 2007</ref> <ref name="Threatens"/> සුඛෝපභෝගී භාණ්ඩ මිලදී ගැනීමට හැකි චීන ජාතිකයින්ගේ සංඛ්‍යාව පුපුරා යාම ද ඊට හේතුව විය හැකිය. <ref>[http://www.ft.com/cms/s/2/9271a266-8d21-11de-a540-00144feabdc0.html "Shopping habits of China's "suddenly wealthy"], ''FT Magazine'', August 2009</ref> Save the Elephants විසින් කරන ලද අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ ඇත් දත් තොග විනාශ කිරීම වඩාත් ජනප්‍රිය වූ 2011 න් පසු සිව් වසර තුළ චීනයේ ඇත්දළවල මිල තුන් ගුණයකින් වැඩි වූ බවයි. එම අධ්‍යයනයෙන්ම නිගමනය වූයේ මෙය දඩයම් කිරීම වැඩි කිරීමට හේතු වූ බවයි. 2019 සම වයස් සමාලෝචන අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ අප්‍රිකානු අලි දඩයම් කිරීමේ වේගය පහත වැටී ඇති බවත්, වාර්ෂික දඩයම් මරණ අනුපාතය 2011 දී 10% ඉක්මවා ඉහළ ගොස් 2017 වන විට 4% ට වඩා පහත වැටී ඇති බවත්ය. <ref name="Hauenstein">Severin Hauenstein, Mrigesh Kshatriya, Julian Blanc, Carsten F. Dormann & Colin M. Beale, [https://www.nature.com/articles/s41467-019-09993-2 African elephant poaching rates correlate with local poverty, national corruption and global ivory price], ''Nature Communications'', vol. 10, 2242 (2019), https://doi.org/10.1038/s41467-019-09993-2.</ref> "අඩවි 53 ක වාර්ෂික දඩයම් අනුපාතය ප්‍රධාන චීන වෙළඳපොලවල ඇත්දළ ඉල්ලුමේ ප්‍රොක්සි සමඟ දැඩි ලෙස සම්බන්ධ වන අතර රට අතර සහ අඩවි අතර විචලනය දූෂණය හා දරිද්‍රතාවයේ දර්ශකයන් සමඟ දැඩි ලෙස සම්බන්ධ වේ." මෙම සොයාගැනීම් මත පදනම්ව, අධ්‍යයන කතුවරුන් චීනයේ සහ අනෙකුත් ප්‍රධාන වෙළඳපොලවල ඇත්දළ සඳහා ඇති ඉල්ලුම අඩු කිරීමට සහ අප්‍රිකාවේ දූෂණය හා දරිද්‍රතාවය අඩු කිරීමට පියවර ගැනීමට නිර්දේශ කළහ. 2012 දී නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් වාර්තා කළේ ඇත් දළ දඩයම විශාල වශයෙන් ඉහළ ගොස් ඇති අතර 70% ක් පමණ චීනයට ගලා යන බවයි. [1] [2] වනජීවී අපරාධ මැඩලීම පිළිබඳ 2014 ටෝකියෝ සමුළුවේදී, එක්සත් ජාතීන්ගේ විශ්ව විද්‍යාලය සහ ESRI විසින් CITES සම්මුතිය බලාත්මක කිරීම හා අනුකූල වීම පිළිබඳ සාක්ෂි මත පදනම් වූ ප්‍රතිපත්ති සම්පාදන සිතියම් පිළිබඳ පළමු අවස්ථාව ඉදිරිපත් කරන ලදී. ඇත් දළ වෙළඳාම ක්‍රමානුකූලව අප්‍රිකානු අලි ඇතුන්ගේ ජනගහනය සහ සුදු රයිනෝව අඩුවී යලි පැන නගින ගැටලුවකි. 2013 දී ගුවැන්ෂු හි එක් අල්ලා ගැනීමකින් ඇත් දළ 1,913 ක් සොයා ගන්නා ලදී. <ref>Davies, Nick and Oliver Holmes [https://www.theguardian.com/environment/2016/sep/26/animal-trafficking-cites-criminal-industry-policed-toothless-regulator Animal trafficking: the $23bn criminal industry policed by a toothless regulator] ''The Guardian''. 27 September 2016</ref> 2014 දී උගන්ඩාවේ බලධාරීන් සතුව {{Convert|1355|kg|lb}} ඇත්දළ සුරක්ෂිතව ගබඩා කර ඇති අතර පොලිසිය සහ හමුදාව විසින් ආරක්ෂා කරනු ලැබේ. ඩොලර් මිලියන 1.1 කට වඩා වැඩි වටිනාකමකින්, එය අනිවාර්යයෙන්ම සැලකිලිමත් වීමට හේතුවක් වේ. මෙම අලාභය උගන්ඩාවේ වනජීවී අධිකාරියේ විගණනයකදී අනාවරණය වී ඇති අතර, එම ඇත්දළ ප්‍රමාණය ආරක්ෂා කළ යුතු අය පිළිබඳව විමර්ශනය කිරීමට මෙය හේතු වී තිබේ. එහි ප්‍රතිඵලයල්ක් ලෙස වනජීවී අධිකාරියේ කාර්ය මණ්ඩලයේ පස් දෙනෙකු මේ වන විට අත්හිටුවා තිබේ. වියට්නාමයේ ඇත් දළ වෙළඳාමේ ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථාන වන්නේ මොන්ග් කායි, හයි ෆොන්ග් සහ ඩා නන්ග් ය. ටෝගෝ වෙතින් නීතිවිරෝධී ඇත්දළ ජාවාරම්කරුවන්ගෙන් එක් අයෙක් වියට්නාම ජාතික ඩාවෝ වැන් බීන් ය. මාස 22 ක සිර දඩුවමක් නියම විය. අලි ඇත්දළවල සිල්ලර වෙළඳාම සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, හොංකොං යනු ලොව විශාලතම වෙළඳපොල වන අතර, ප්‍රධාන වශයෙන් චීනයේ ප්‍රධාන භූමියෙන් පැමිණෙන ගනුදෙනුකරුවන්ගේ ඉල්ලුම සපුරාලීම සඳහා අලි ඝාතනයට ඉන්ධන සැපයීම සම්බන්ධයෙන් විවේචනයට ලක්විය. ''101 පෙරදිග'' වාර්තාවක් හොංකොං ලෙස නම් කර ඇති අතර එය “ලොව විශාලතම ඇත්දළ සේදීමේ මධ්‍යස්ථානයක් [වඩාත්] නපුරු හා වඩා ලාභදායී ව්‍යාපාරයක් වසං කිරීම සඳහා නීත්‍යානුකූල මෙහෙයුම් භාවිතා කරයි”. {{Convert|95|kg|lb}} අලි ඇත් දත් අඩංගුවට ගෙන සිටි වියට්නාම දෙකක් පැරීසියේ චාල්ස් ඩි ගෝල් ගුවන්තොටුපලේදී දී රාජසන්තක කරන ලදී. පිලිපීනය ඇත්දළ වෙළඳාමේ ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථානයක් වන අතර පිලිපීනයේ පූජක මොන්සිග්නෝර් ක්‍රිස්ටෝබල් ගාර්ෂියා සමඟ වෙළඳාමට සම්බන්ධ බවට ඇති වූ අපකීර්තියකට නැෂනල් ජෝග්‍රැෆික් ආයතනය විසින් සම්බන්ධ කර ඇත. <ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-19729999|title=Philippines investigates priest's 'links to ivory trade'|work=BBC News}}</ref> අප්‍රිකානු අලි ඇත් දළ තායිලන්තයේ ආසියානු අලි ඇත් දත් වෙළඳපොළට ඇතුළු වී තිබේ. ඇත්දළ විශාල ප්‍රමාණයක් තවමත් ජපානය විසින් ආනයනය කරනු ලැබේ. වියන්ටියෙන්හි, [[ලාඕසය]], ඇත් දත් විකිණීම චීන සීමා සොයා ගැනීමට අවශ්ය පෙනුමැති චීන සංචාරකයින් සඳහා ප්රධාන ක්ෂේත්රය වේ. ඇත් දත් විකිණීම සැන් ජියැන්ග් වෙළඳපොළේ, ගෝල්ඩන් ත්‍රිකෝණ විශේෂ ආර්ථික කලාපයේ සහ ලුආන් ප්‍රබාං පළාතේ විවෘතව සිදු කෙරේ. <ref>{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/2016/04/17/revealed-the-laos-market-selling-ivory-carvings-and-medicinal-rh/|title=Revealed: the Laos market selling ivory carvings and 'medicinal' rhino horn from slaughtered wildlife to Chinese buyers|last=Sherwell|first=Philip|date=30 April 2016|work=[[The Daily Telegraph]]}}</ref> 2018 දී ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්ව විද්‍යාලය විසින් අනුග්‍රහය දක්වන ආවාස් විසින් කරන ලද අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ යුරෝපීය සංගමයේ නීතිමය පෞරාණික ඇත්දළ වෙළඳාම අලි ඇතුන් දඩයම් කිරීම දිගටම කරගෙන යන බවයි. පැරණි ඇත්දළ වෙස් මුහුණු වෙළඳාම් කිරීමට ඉඩ සලසන නෛතික ලිහිල් සිදුරක් මෑතකදී ඝාතනය ලද අලි ඇතුන්ගෙන් ඇත්දළවලින් සාදන ලද භාණ්ඩ විකිණීම විශ්වාස කෙරේ. <ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-eu-ivory/campaign-group-says-illegal-ivory-trade-breezes-past-eu-law-idUSKBN1JZ2TF|title=Campaign group says illegal ivory trade breezes past EU law|date=9 July 2018|access-date=25 January 2019|agency=Reuters}}</ref> ==== ත්‍රස්තවාදී අරමුදල් සපයන ප්‍රභවයක් ලෙස ==== [[ත්‍රස්තවාදය]] සහ ඇත්දළ වෙළඳාම අතර සම්බන්ධයක් ඇති බවට රාජ්‍ය නිලධාරීන් සහ මාධ්‍ය ආයතන ගණනාවක් විසින් ප්‍රකාශ කර ඇත. අල්-ෂබාබ් නම් සටන්කාමී සංවිධානය තුළ නිර්නාමික මූලාශ්‍රයක් උපුටා දක්වමින් එන්ජීඕ වාර්තා සඳහන් කළේ මෙම කණ්ඩායම ඇත්දළ ජාවාරමේ නිරත වූ බවයි. 2013 දී කෙන්යාවේ නයිරෝබි හි වෙස්ට්ගේට් සාප්පු සංකීර්ණ ප්‍රහාරයෙන් පසුව අලි ඇත් දත් විකිණීමෙන් අල්-ෂබාබ්ට 40% ක් පමණ අරමුදල් ලැබී ඇති බවට කරන ප්‍රකාශය වැඩි අවධානයක් දිනා ගත්තේය. [80] කෙසේ වෙතත්, ඉන්ටර්පෝල් සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ පරිසර වැඩසටහන එක්ව ප්‍රකාශයට පත් කළ වාර්තාවක මෙම ප්‍රකාශ විශ්වාස කළ නොහැකි යැයි විස්තර කර ඇත. [80] [81] වාර්තාවට අනුව, අල්-ෂබාබ්ගේ මූලික ආදායම වූයේ අවිධිමත් බදුකරණය සහ [[වන විනාශය|වනාන්තර විනාශයේ]] සැලකිය යුතු ප්‍රභවයක් වන අඟුරු වෙළඳාමයි. [81] සමහර සෝමාලියානු දඩයම්කරුවන් අල්-ෂබාබ්ට බදු ගෙවා තම භූමිය හරහා ඇත්දළ ජාවාරම් කරමින් සමූහයේ මුළු ආදායමෙන් සුළු කොටසක් පමණක් නියෝජනය කළ හැකිය. [80] === ආසියානු අලියා === 1975 දී [[ආසියානු අලි]] ඇත්දළවල ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම තහනම් කරන ලද්දේ ආසියානු අලි වඳවීමේ තර්ජනයට ලක්ව ඇති විශේෂවල ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම පිළිබඳ සම්මුතියේ ( CITES ) 1 වන පරිශිෂ්යේ ය. 1980 දශකය අග භාගය වන විට වනාන්තරයේ ඉතිරිව ඇත්තේ 50,000 ක් පමණ බව විශ්වාස කෙරිණි. <ref name="Geographical Dossier"/> <ref>[http://www.cites.org/gallery/species/mammal/asianelephant.html Asian Elephant]. Cites.org. Retrieved 2011-02-02.</ref> ආසියානු අලි ඇත්දළ වෙළඳාම තහනම් කිරීමට ගත් තීරණය සම්බන්ධයෙන් එතරම් මතභේද පවතී. කෙසේ වෙතත්, ඇත් දළ වෙළඳාමෙන් මෙම විශේෂයට තවමත් තර්ජනයක් එල්ල වී ඇති අතර, බොහෝ සංරක්ෂණයින් අප්‍රිකානු ඇත්දළ වෙළඳ තහනමට සහාය දී ඇත්තේ ඇත්දළ වෙළෙඳුන් ඔවුන්ගේ අමුද්‍රව්‍ය අප්‍රිකාවෙන්ද, ආසියාවෙන්ද යන්න ගැන සැලකිල්ලක් නොදක්වන බැවිනි. ඇත් දළ වෙළඳාම පිළිබඳ CITES විසින් ගනු ලැබූ තීරණ ආසියානු අලි ඇතුන්ට බලපායි. සංකීර්ණ කැටයම් සඳහා ආසියානු ඇත්දළ බොහෝ විට වඩාත් කැමති වේ. <ref>[https://www.sciencedaily.com/releases/2009/06/090619082133.htm "Elephant sized loopholes sustain Thai ivory trade"], Science Daily, July 2009</ref> <ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7891908.stm "Ivory trade hits Asia's elephants"], BBC News, Feb 2009</ref> නීති විරෝධී වනජීවී වෙළඳාම පිළිබඳ ලන්ඩන් සමුළුව 2014 පෙබරවාරි 12 සහ 13 යන දිනවල පැවැත්විණි. මෙම සමුළුවේ පරමාර්ථය වූයේ "වනජීවී නීතිවිරෝධී වෙළඳාමේ සැලකිය යුතු පරිමාණ හා අහිතකර ආර්ථික, සමාජීය හා පාරිසරික ප්‍රතිවිපාක හඳුනා ගැනීම, පහත දැක්වෙන දේශපාලන කැපවීම සහ මෙය අවසන් කිරීම සඳහා එක්ව කටයුතු කරන ලෙස ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාවෙන් ඉල්ලා සිටීම" ය. සමුළුවේ එක් ප්‍රධාන කරුණක් වූයේ අප්‍රිකානු අලි ඇතුන් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා දැනටමත් ක්‍රියාත්මක කර ඇති ක්‍රියාමාර්ග සහ ඔවුන්ගේ ඇත්දළ නීති විරෝධී වෙළඳාම පිළිබඳව නැවත ඇගයීම ය. රටවල් 46 ක් මෙම ගිවිසුමට අත්සන් කළ අතර, අලි දඩයම් කිරීමේ අර්බුදය තවමත් අනුමත කර නොමැති බව 2015 දී ද ගාඩියන් පුවත්පත වාර්තා කළේය. එවැනි එක් ලිපියක් වාර්තා කළේ " විලියම් හේග් පැවසුවේ මෙම ගනුදෙනුව" වඳවීමේ තර්ජනයට ලක්ව ඇති විශේෂයන් බේරා ගැනීම සහ නීති විරෝධී වනජීවී වෙළඳාම අවසන් කිරීම සඳහා වන සටනේ සන්ධිස්ථානයක් වනු ඇති "බවයි. එහෙත් වනජීවී විශේෂඥයින් සහ එක්සත් රාජධානියේ රජය සඳුදා කියා සිටියේ ගිවිසුමේ ඵලදායිතාවය විනිශ්චය කිරීමට කල් වැඩියි. ” <ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/environment/2015/mar/23/elephant-poaching-crisis-unchanged a year-after-global-pledge|title=Elephant poaching crisis unchanged a year after global pledge|last=Mathiesen|first=Karl|work=The Guardian|access-date=19 September 2016}}</ref> එක්සත් රාජධානියේ ප්‍රදේශවල ඇත්දළ අලෙවිය සහ අපනයනය කිරීම තහනම් කිරීමට 2017 ඔක්තෝම්බර් 6 වන දින එක්සත් රාජධානියේ රජය නිවේදනය කළේය. ==== 2018 එක්සත් රාජධානියේ අයිවරි පනත ==== 2018 දෙසැම්බර් 20 වන දින එක්සත් රාජධානියේ අයිවරි පනත 2018 බ්‍රිතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුව විසින් සම්මත කිරීමෙන් පසු රාජකීය අවසරය ලබා ගන්නා ලදී. <ref>https://services.parliament.uk/bills/2017-19/ivory.html</ref> මෙම පනත මගින් හිපපෝ, වල්රස් සහ නාර්වාල් ඇතුළත් කිරීම සඳහා අලි ඇත් දත් තහනම දීර් s කරයි. <ref name="assenter">https://www.antiquestradegazette.com/news/2018/uk-government-s-ivory-bill-receives-royal-assent-from-queen-to-become-the-ivory-act-2018/</ref> 2019 අග දී, ක්රියාත්මක යනවා ඇති තහනම, මෙම "ලෝකයේ ස්වභාවයෙන් අයින්වෙලා සමාන්යය" ඇත් දත් තහනම් එක් විස්තර හා ඵලදායී ලෙස එක්සත් රාජධානියේ ඇත් දළ හි සියළු සුගම ආකෘති පත්රය මිලට ගැනීමේ හා විකිණීමේ තහනම් කර ඇත. <ref>https://www.bbc.co.uk/newsround/46636839</ref> [[ගොනුව:Ivorymasks.jpg|alt=Refer to caption|දකුණ|thumb| ]] [[ගොනුව:Mammoth_tusk_engraving_map.jpg|alt=Refer to caption|දකුණ|thumb| ]] == මෙයද බලන්න == * CITES * ඇත්දළ විනාශ කිරීම * [[කැපූ ක්‍ෂීරපායී දළ|අයිවරි]] * පාරිසරික අපරාධ * [[නීති විරෝධී දඩයම් කිරීම|දඩයම් කිරීම]] * තායිලන්තයේ අලි ඇතුන් * අප්‍රිකානු වනජීවී පදනම == යොමුව == {{ආශ්‍රලැයිස්තුව}} [[ප්‍රවර්ගය:කැපූ ක්‍ෂීරපායී දළ]] phehbgixbt28r0c4fyylarkx1hmmxv7 එල්ලාවල මේධානන්ද හිමි 0 98228 797717 791696 2026-08-16T02:50:29Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797717 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි |honorific-prefix=[[The Honourable|ගරු]] |name=එල්ලාවල මේධානන්ද |honorific-suffix=හිමි |image= |constituency_MP=ජාතික ලැයිස්තු |parliament=ශ්‍රී ලංකාව |majority=|predecessor=|successor=|term_start=2004 |term_end=2015 |birth_date={{birth date and age|1937|01|28|df=y}} |birth_place=|death_date= |death_place= |nationality=[[ශ්‍රී ලාංකික]] |spouse= |party=[[ජාතික හෙළ උරුමය]] |otherparty=[[එක්සත් ජනතා නිදහස් සන්ධානය]] |relations= |children= |residence= ශ්‍රී සුමංගලාරාමය, නාපාවල, ගැටහැත්ත |alma_mater= |occupation= |profession= |signature= |website= |footnotes=}} '''එල්ලාවල මේධානන්ද හිමි''' යනු [[ශ්‍රී ලාංකික]] ශ්‍රේෂ්ඨ පුරාවිද්‍යා ගවේශකයෙක් සහ [[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව|ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ]] හිටපු මන්ත්‍රීවරයෙකි. එසේම ඔහු පුරාවිද්‍යා චක්‍රවර්තී යන නාමයෙන්ද හඳුන්වයි. බොහෝ පුණ්‍යායතන සංවිධානය කර තිබූ අතර අඩු ග්‍රාමීය ප්‍රජාවන්හි අධ්‍යාපන කටයුතුවල නිරත විය. <ref>Kamalika Pieris, http://www.lankaweb.com/news/items/2020/05/24/ven-ellawala-medhananda-part-3/</ref> ශාස්ත්‍රීය විශාරදයෙකු ලෙස ( පීරිස්, ''op. cit.'' ) ඔහු ශාස්ත්‍රීය හා පුරාවිද්‍යාත්මක පර්යේෂණ පොත් 40 ක් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති අතර එහි "උතුරු සහ නැගෙනහිර පළාත්වල සිංහල-බෞද්ධ උරුමය" පිළිබඳ පොත 2003 දී කොළඹ ජයකොඩි ප්‍රකාශකයින් විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. <ref name="tops">{{Cite news|url=http://www.tops.lk/article14519-jhu-to-nominate-more-laymen-as-candidates.html/|title=JHU to nominate more laymen as candidates|work=tops.lk|access-date=10 February 2010|year=2010|archive-date=29 June 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100629131019/http://www.tops.lk/article14519-jhu-to-nominate-more-laymen-as-candidates.html|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.colombotelegraph.com/index.php/betraying-buddhism-and-undermining-sri-lanka/#_ednref1|title=Betraying Buddhism And Undermining Sri Lanka|date=26 January 2014|work=[[Colombo Telegraph]]|access-date=23 November 2022|archive-date=23 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221123021323/https://www.colombotelegraph.com/index.php/betraying-buddhism-and-undermining-sri-lanka/#_ednref1|url-status=dead}}</ref> ඔහු මුලින්ම 2004 දී පසුව 2010 දී දෙවරක් මැතිවරණයට ඉදිරිපත් විය. එතැන් සිට ඔහු ශ්‍රී ලංකාවේ ග්‍රාමීය ප්‍රදේශවල පුණ්‍ය කටයුතු, ඉගැන්වීම් සහ ශාස්ත්‍රීය කටයුතු සඳහා කැපවී ඇත == මූලාශ්‍ර == [[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික භික්ෂූහූ]] [[ප්‍රවර්ගය:1937 උපත්]] [[ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා]] [[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික පුරාවිද්‍යාඥයෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:සිංහල පුරාවිද්‍යාඥයෝ ]] 2gb9k0ot2m5zsa4jdzkioykzaol30s8 ඔස්මන්ඩ් ද සිල්වා 0 102626 797719 548566 2026-08-16T03:29:32Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797719 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි|name=Osmund de Silva|image=|birth_date=c.1901<ref>{{cite news|url=http://archives.dailynews.lk/2010/12/30/fea10.asp|title=Infamous Coup D'état|newspaper=[[Daily News (Sri Lanka)|Daily News]]|first=Ananda|last=Jayasena|date=30 December 2010|access-date=14 September 2016}}<!--- The article states that de Silva was 58 in 1959 ---></ref>|death_date=c. 1980}} '''සන්තියාගෝ විල්සන් ඔස්මන්ඩ් ද සිල්වා''' OBE (25 දෙසැම්බර් 1909 - c. 1980) යනු ලංකා පොලිස් නිලධාරියෙකි. ඔහු පොලිස්පති (1955 &#x2013; 1959) බවට පත් වූ දහතුන්වන සහ පළමු [[ශ්‍රී ලංකාව|ලංකා]] වෘත්තීය පොලිස් නිලධාරියා විය. == මුල් ජීවිතය සහ අධ්‍යාපනය == සන්තියාගෝ විල්සන් ඔස්මන්ඩ් ද සිල්වා 1909 දෙසැම්බර් 25 වන දින [[ධර්මාශෝක විද්‍යාලය|ධර්මාශෝක විද්‍යාලයේ]] ආරම්භක විදුහල්පති මුඩ්ලියාර් තෝමස් ද සිල්වාගේ පුත්‍රයා ලෙස උපත ලැබීය.<ref>{{Cite news|url=http://archives.dailynews.lk/2004/01/26/new23.html|title=Dharmasoka PPA felicitates IGP|date=26 January 2004|work=[[Daily News (Sri Lanka)|Daily News]]|access-date=14 September 2016}}</ref> ඔහු අධ්‍යාපනය ලැබුවේ ගල්කිස්සේ S. තෝමස් විද්‍යාලයෙන් සහ කොළඹ විශ්වවිද්‍යාල විද්‍යාලයෙන්ය.<ref>{{Cite news|url=http://www.island.lk/index.php?page_cat=article-details&page=article-details&code_title=75421|title=Golden Years of Police Service|last=Sivendran|first=S.|date=23 March 2013|work=[[The Island (Sri Lanka)|The Island]]|access-date=14 September 2016}}</ref> == පොලිස් වෘත්තිය == ද සිල්වා 1931 දෙසැම්බරයේදී ආණ්ඩුකාරවරයාගේ පත්වීම මත පරිවාස සහකාර පොලිස් අධිකාරිවරයකු ලෙස [[ශ්‍රී ලංකා පොලිස් සේවය|ලංකා පොලිස් බළකායට]] බැඳුණි. ඔහුගේ සේවා විභාග අවසන් වීමෙන් පසු, 1933 දෙසැම්බර් මාසයේදී [[අවිස්සාවේල්ල]] සහකාර පොලිස් අධිකාරී ලෙස පත් වූ ඔහු 1936 දී මෙට්‍රොපොලිටන් පොලිසියේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් නිලධාරි පාඨමාලාවට සහභාගි වීමට පෙර සබරගමුවේ සහ නැවත අවිස්සාවේල්ලේ සේවය කළේය. ආපසු පැමිණි ඔහු කුරුණෑගල, කෑගල්ල, පොලිස් අභ්‍යාස පාසලේ සහකාර පොලිස් අධිකාරී ලෙස සේවය කළේය. 1943 මැයි මාසයේදී ඔහු පොලිස් අධිකාරිවරයා ලෙස උසස් කර දකුණු පළාත, පොලිස් පුහුණු පාසල, උතුරු පළාත, වයඹ පළාත, මධ්‍යම පළාතේ සේවය කළේය. ඔහු 1949 දී වැඩබලන නියෝජ්‍ය පොලිස්පති (ඩීඅයිජී) ලෙස උසස් කරන ලද අතර නියෝජ්‍ය පොලිස්පති පරිපාලන, නියෝජ්‍ය පොලිස්පති පරාසය II ලෙස සේවය කළේය. එම කාලය තුළ ඔහු පොලිස් මූලස්ථානයේ පොලිස් අධිකාරීවරයා ලෙස සේවය කළේය. ඔහු 1953 රාජාභිෂේක ගෞරව සහ නිලධාරි (OBE) හිදී 1954 උපන්දින ගෞරව වලදී Order of the British Empire (MBE) සාමාජිකයෙකු ලෙස පත් කරන ලදී. ඔහු විශිෂ්ට සේවය සඳහා ලංකා පොලිස් පදක්කම, 1939-45 ආරක්ෂක පදක්කම, ලංකා පොලිස් නිදහස් පදක්කම සහ ශාන්ත ජෝන් නියෝගයේ සේවා පදක්කමෙන් පිදුම් ලැබීය. <ref>{{Cite book|date=1954|location=Colombo|page=68}}</ref> <ref>{{Cite book|date=1999|page=79}}</ref> == පොලිස්පති == 1955 දී ද සිල්වා ඔහුගේ මාමණ්ඩිය වූ ශ්‍රීමත් රිචඩ් අලුවිහාරේගෙන් පසු පොලිස්පති (IGP) ලෙස පත් විය. ඔහු පොලිසියෙන් පත් වූ පළමු පොලිස්පතිවරයා සහ පළමු බෞද්ධයා විය.<ref>{{Cite news|url=http://www.sundaytimes.lk/101128/Plus/plus_01.html|title=Salute to an Era|last=Gunawardane|first=Gamini|date=28 November 2010|work=[[Sunday Times (Sri Lanka)|Sunday Times]]|access-date=14 September 2016}}</ref> ද සිල්වා ප්‍රජා පොලිස් සේවය රටට හඳුන්වාදීමේ වගකීම දැරූ අතර,<ref>{{Cite news|url=https://www.colombotelegraph.com/index.php/the-idea-of-community-policing-then-and-now/|title=The Idea Of Community Policing: Then and Now|last=Wijesinha|first=Rajiva|date=30 September 2013|work=Colombo Telegraph|access-date=30 August 2016|archive-date=11 September 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160911123215/https://www.colombotelegraph.com/index.php/the-idea-of-community-policing-then-and-now/|url-status=dead}}</ref> එය ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයින් විසින් බෙදා නොගත් දර්ශනයකි. 1959 දී [[අග්‍රාමාත්‍ය - ශ්‍රී ලංකාව|ලංකා අග්‍රාමාත්‍ය]] [[එස්.ඩබ්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක|එස්.ඩබ්ලිව්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක මහතා]] [[කොළඹ වරාය|කොළඹ වරායේ]] වෘත්තීය ක්‍රියාමාර්ගවලට එරෙහිව පොලිසිය මැදිහත් වන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය.<ref name="PD">{{Cite journal|date=1960|title=Parliamentary Debates|publisher=[[Parliament of Sri Lanka]]|volume=36|page=115}}</ref> ද සිල්වා අගමැතිවරයාගේ ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප කළේ එම ඉල්ලීම නීත්‍යානුකූල නොවන බව ඔහු විශ්වාස කරන පදනම මතය.<ref>{{Cite journal|date=1960|title=Parliamentary Debates|publisher=[[Parliament of Sri Lanka]]|volume=36|page=162}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.dailymirror.lk/16719/operation-holdfastcontours-of-a-coup-conspiracy|title=Operation Holdfast: Contours of a Coup Conspiracy|date=2 November 2012|work=[[Daily Mirror (Sri Lanka)|Daily Mirror]]|access-date=14 September 2016}}</ref> 1959 අප්‍රේල් 24 දින ද සිල්වා පොලිස් සේවයෙන් අනිවාර්යයෙන් විශ්‍රාම ගත් අතර ඔහු වෙනුවට සිවිල් සේවකයෙකු වූ එම්. වෝල්ටර් එෆ්. අබේකෝන් පත් කරන ලදී.<ref>{{Cite news|url=http://www.sundaytimes.lk/110522/Plus/plus_20.html|title=Times of triumph and tribulation written without fear or favour|last=Abayasekara|first=Anne|date=22 May 2011|work=[[Sunday Times (Sri Lanka)|Sunday Times]]|access-date=14 September 2016}}</ref> == පවුල == 1941 දී ඔහු විවාහ වූයේ 1947 දී ප්‍රථම ලංකා පොලිස්පතිවරයා බවට පත්වන සිවිල් සේවක රිචඩ් අලුවිහාරේගේ 19 හැවිරිදි වන එනා අලුවිහාරේ සමගය.<ref>{{Cite book|date=2015|page=105}}</ref><ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |last=Robson |first=David |date=30 December 2015 |title=Ena De Silva - The Museful Fashioner |url=http://artra.lk/ena-de-silva-the-museful-fashioner/ |access-date=14 September 2016 |website=ATRA |publisher=JAZ Publishing}}</ref> == යොමු කිරීම් == {{ආශ්‍රලැයිස්තුව|30em}} [[ප්‍රවර්ගය:1980 මරණ]] [[ප්‍රවර්ගය:1909 උපත්]] [[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]] l8df7ym1ecmss7yliw8maz2mjik6j67 ඉංජිනේරුවේදය 0 115101 797716 762699 2026-08-16T02:00:03Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797716 wikitext text/x-wiki {{distinguish|ඉංජිනේරු ශිල්පය}} '''ඉංජිනේරුවේදය''' ({{en|Engineering physics හෝ engineering science}}) යනු, ස්වභාවිකවේදය සහ [[ඉංජිනේරු ශිල්පය]] යන දෙකම ඒකාබද්ධ කොට අධ්‍යයනය සිදු කරන විෂයය ක්ෂේත්‍රය හැඳින්වීමට භාවිතා වන පදය වෙයි. මෙයට [[physics]], [[mathematics]], [[chemistry]], [[biology]], and [[engineering]], විශේෂයෙන් ම පරිගණක, න්‍යෂ්ටික, විද්‍යුත්, ඉලෙක්ට්‍රොනික, ගගන, materials හෝ යාන්ත්‍රික ඉංජිනේරුවේද ඇතුළත් වෙයි. දැඩි පදනමක් ලෙස [[scientific method|විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේදය]] භාවිතයෙන් ඉංජිනේරුවේදයේ නව විසඳුම් සැලසුම් කිරීමට සහ සංවර්ධනය කිරීමට ක්‍රම සොයා බැලීම මෙහි දී සිදු වෙයි..<ref name=princeReview> {{Cite news | title =Major: Engineering Physics | newspaper =The Princeton Review | page =01 | year = 201 | url =https://www.princetonreview.com/college-majors/439/engineering-physics | access-date=June 4, 2017}}</ref><ref name=princeton> {{cite web |title=Introduction |publisher=[[Princeton University]] |url=http://engineeringphysics.princeton.edu/ |format=online |access-date=June 26, 2011 }}</ref><ref name=Khare> {{Cite book | last =Khare | first = P. |author2=A. Swarup | title =Engineering Physics: Fundamentals & Modern Applications | publisher =Jones & Bartlett Learning | edition = 13th | pages =xiii – Preface | url =https://books.google.com/books?id=UfztNNnSFckC&q=engineering+physics | isbn =978-0-7637-7374-8| date = 2009-01-26 }}</ref> == ශාඛා == {| |- | style="width:40%; vertical-align:top;"| *[[Accelerator physics]]<ref name=Michigan>{{Citation |title=Engineering Physics, University of Michigan |url=http://www.engin.umich.edu/college/academics/bulletin/depts/engin-phys |access-date=2023-09-17 |archive-date=2017-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170724100855/http://www.engin.umich.edu/college/academics/bulletin/depts/engin-phys }}</ref> *[[Acoustics]]<ref>{{Citation |title=Engineering Physics (Acoustics), University of Kettering |url=http://catalog.kettering.edu/undergrad/academic-programs/engineering-physics/ |access-date=2023-09-17 |archive-date=2023-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230627225829/https://catalog.kettering.edu/undergrad/academic-programs/engineering-physics/ }}</ref><ref name=Illinois/> *[[Aerospace|Aerospace Systems]] and [[Aerodynamics]]<ref>{{Citation |title=Engineering Physics (Aerospace Systems), University of Kansas |url=https://physics.engr.ku.edu/aerospace-systems |access-date=2023-09-17 |archive-date=2021-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210922181845/https://physics.engr.ku.edu/aerospace-systems }}</ref><ref>{{Citation |title=Engineering Physics (Aerodynamics), University of Kansas |url=https://advising.ku.edu/sites/advising.ku.edu/files/files/Engineering%20Physics-Aerospace%20Systems.pdf |access-date=2023-09-17 |archive-date=2021-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210413200037/https://advising.ku.edu/sites/advising.ku.edu/files/files/Engineering%20Physics-Aerospace%20Systems.pdf }}</ref> *[[Agrophysics]] *[[Analog electronics]] *[[Anti-gravity]]<ref>{{Cite journal | doi=10.1088/0253-6102/41/4/567| arxiv=hep-th/0307225| bibcode=2004CoTPh..41..567W| title=Gravitational Shielding Effect in Gauge Theory of Gravity| year=2004| last1=Ning| first1=Wu| journal=Communications in Theoretical Physics| volume=41| issue=4| pages=567–572| s2cid=119407101}}</ref><ref>[http://www.huffingtonpost.com/benjamin-t-solomon/hondas-gravity-modification-research_b_7531260.html Honda’s Gravity Modification Research, Huffington Post]</ref> *[[Applied mathematics]] *[[Applied mechanics]] *[[Artificial Intelligence]]<ref>{{cite web |title=Physicists Teach AI to Identify Exotic States of Matter |date=2017-02-13 |website=[[Wired (magazine)|Wired]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230627225830/https://www.wired.com/2017/02/physicists-teach-ai-identify-exotic-states-matter/ |archive-date=2023-06-27 |url-status=live |url=https://www.wired.com/2017/02/physicists-teach-ai-identify-exotic-states-matter/}}</ref><ref>{{cite web |title=Physicists Unleash AI to Devise Unthinkable Experiments |website=[[Scientific American]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230627225830/https://www.scientificamerican.com/article/physicists-unleash-ai-to-devise-unthinkable-experiments/ |archive-date=2023-06-27 |url-status=live |url=https://www.scientificamerican.com/article/physicists-unleash-ai-to-devise-unthinkable-experiments/}}</ref> *[[Astrodynamics]] *[[Atomic force microscope|Atomic Force microscopy]] and [[Molecular imaging|imaging]] *[[Audio Engineering]]<ref name=Illinois>{{Cite web |url=http://physics.illinois.edu/academics/undergraduates/ep-options.html |title=Engineering Physics Curriculum, University of Illinois at Urbana–Champaign |access-date=2017-06-30 |archive-date=2021-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717072454/https://physics.illinois.edu/academics/undergraduates/ep-options.html |url-status=dead }}</ref> *[[Ballistics]] *[[Biomechanics]] *[[Biosensors]] and [[bioelectronics]] *[[Biophysics]]<ref>[http://www.aep.cornell.edu/research/biophysics.cfm Engineering Physics (Biophysics), Cornell University]</ref> *[[Bionanotechnology]] *[[Chemical engineering]]<ref>{{Citation |title=Engineering Physics, Chemical Systems, University of Kansas |url=https://physics.engr.ku.edu/chemical-systems |access-date=2023-09-17 |archive-date=2021-06-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210620005554/http://physics.engr.ku.edu/chemical-systems }}</ref> *[[Chemical physics]] *[[Communication physics]] *[[Computational physics]] *[[Computer Engineering]]<ref name=Berkeley>[http://engineeringscience.berkeley.edu/engineering-physics Engineering Physics, Berkeley]</ref><ref name=Connecticut>[https://career.uconn.edu/wp-content/uploads/sites/7/2014/11/engineering-physics.pdf Engineering Physics (Microelectronics), University of Connecticut]</ref> *[[Computer Vision]] *[[Composite materials]] *[[Control theory]] *[[Cryogenics]]<ref>{{Cite web |url=https://www.cryogenicsociety.org/cryo_careers/universities_offering_cryogenics_and_superconductivity_education_in_the_united_states |title=Universities offering Cryogenics and Superconductivity education in the United States, Cryogenic society of America |access-date=2017-04-25 |archive-date=2021-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210707005136/https://cryogenicsociety.org/cryo_careers/universities_offering_cryogenics_and_superconductivity_education_in_the_united_states/ |url-status=dead }}</ref> *[[Cybernetical Physics]] *[[Data mining]] *[[Digital electronics]] *[[Digital signal processing]]<ref name=Illinois/> *[[Directed Energy Weapons]]<ref>[https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/defence/10303988/Golden-Eye-style-energy-beam-is-developed-by-Nato-scientists.html Golden Eye-style energy beam is developed by Nato scientists, Daily Telegraph]</ref> *[[Econophysics]] *[[Electrical engineering]] *[[Electric propulsion]] *[[Electrochemistry]] *[[Electromagnetism]] *[[Electromagnetic propulsion]] *[[Electronic Warfare]]<ref>[http://www.jhuapl.edu/OurWork Johns Hopkins, Applied Physics Laboratory]</ref> *[[Embedded Systems]]<ref>[https://www.sfu.ca/engineering/current-students/undergraduate-students/programs-and-requirements/engineering-physics/curriculum.html Engineering Physics (Embedded Systems), Simon Fraser University]</ref> *[[Energy Engineering]]<ref name=Illinois/> *[[Fiber optics]] *[[Financial Engineering]]<ref name=Illinois/> *[[Fluid dynamics]] * [[Climate engineering|Geoengineering]] *[[Geophysics]] *[[Information and communications technology|ICT]] and [[Internet]] Engineering<ref>{{Cite web|title=Course structure – Engineering Sciences|url=https://engineering-sciences.uniroma2.it/course-structure/|access-date=2020-11-26|language=en-US}}</ref> *[[Information theory]] *[[Instrumentation and control]] *[[mixed reality#Interreality physics|Interreality physics]] and [[virtual reality]] *[[Laser physics]] *[[Materials science]] *[[Mechanical engineering]] *[[Mechatronics]]<ref name=Pacific>[http://www.pacific.edu/Academics/Schools-and-Colleges/School-of-Engineering-and-Computer-Science/Academics-/Majors/Engineering-Physics-.html University of the Pacific, Engineering Physics, Curriculum]</ref> *[[Medical physics]] | style="width:40%; vertical-align:top;"| *[[Metallurgy]] *[[Metamaterials]]<ref name=Illinois/> *[[Metrology|Metrological physics]]<ref name=Illinois/> *[[Microelectronics]]<ref name=Connecticut/> *[[Microfluidics]], [[Microelectromechanical systems|MEMS]], and [[Microoptoelectromechanical systems|MOEMS]] *[[Microfabrication]] *[[Microprocessor design]]<ref name=Michigan/> *[[Microwave engineering|Microwave Engineering]] *[[Nanotechnology]] *[[Neural engineering]] *[[Neuromorphic engineering]] *[[Neurophysics]] *[[Nondestructive testing]] *[[Nuclear electromagnetic pulse]] (NEMP) engineering *[[Nuclear engineering]]<ref>[https://engineering.osu.edu/academics/bachelor-science-engineering-physics Engineering Physics (Nuclear Engineering), Ohio State University]</ref> *[[Nuclear technology]]<ref name=Illinois/> *[[Optical engineering]] *[[Photonics]] and [[Plasmonics]] *[[Physics engine]] and [[Physics processing unit]] design *[[Physical neural network]]s *[[Plasma physics]] *[[Polymer science]] *[[Power electronics]]<ref>[https://capsuleweb.ulaval.ca/pls/etprod7/y_bwckprog.p_afficher_fiche?p_type_index=4&p_code_prog=B-GPH&p_code_majr=GPH&p_code_camp= Program of Engineering physics, Laval University, Quebec]</ref> *[[Psychoacoustics]] *[[Psychophysics]] *[[Quantitative finance]]<ref>[https://www.theguardian.com/science/2013/jul/21/physics-graduates-gravitate-to-finance Physicists applying knowledge to finance, The Guardian]</ref><ref name=Illinois/> *[[Quantum electronics]] *[[Quantum information]] *[[Quantum technology]]<ref>[https://www.science.org/content/article/china-s-quantum-satellite-achieves-spooky-action-record-distance China’s quantum satellite achieves ‘spooky action’ at record distance, Science Magazine]</ref> *[[Radar]] and [[Lidar]] *[[Radio-frequency engineering|Radio-Frequency Engineering]] *[[Robotics]]<ref name=Pacific/> and [[Machine learning]]<ref>[https://phys.org/news/2017-03-physicists-quantum-machine-infinite-dimensions.html Physicists extend quantum machine learning to infinite dimensions, Phys.org]</ref> *[[Renewable Energy]] *[[Semiconductor]] physics and [[semiconductor device|devices]] *[[Sensor Fusion]] *[[Software Development]]<ref name=Berkeley/> *[[Soil physics]] *[[Solid-state physics]] *[[Sonar]] *[[Social physics]] *[[Space physics]] *[[Space technology]]<ref>{{Citation |title=Engineering Physics, Embry-Riddle Aeronautical University, Programme Options |url=http://catalog.erau.edu/daytona-beach/arts-sciences/bachelors/engineering-physics/ |access-date=2023-09-17 |archive-date=2021-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210103053632/https://catalog.erau.edu/daytona-beach/arts-sciences/bachelors/engineering-physics/ }}</ref> *[[Spacecraft Propulsion]] *[[Spintronics]], [[spin engineering]] *[[Statistical mechanics]] *[[Stealth technology]] *[[Systems engineering]]<ref>{{Cite web |url=https://engineering.stanford.edu/students-academics/academics/undergraduate-degree-programs/engineering-physics-major |title=Engineering Physics, Stanford |access-date=2018-09-16 |archive-date=2019-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190311142416/https://engineering.stanford.edu/students-academics/academics/undergraduate-degree-programs/engineering-physics-major |url-status=dead }}</ref> *[[Systems biology]] *[[Superconductivity|Superconductors]] *[[Thin films]] and nanostructured materials *[[Vehicle dynamics]] *[[Wind engineering|සුළං ඉංජිනේරු විද්‍යාව]] |} == ආශ්‍රිත ලිපි == * [[Applied physics]] * [[Engineering]] * [[Engineering science and mechanics]] * [[Environmental engineering science]] * [[Index of engineering science and mechanics articles]] == මූලාශ්‍ර == {{reflist}} == භාහිර සබැඳි == *[http://www.xavier.edu/engineering-physics/ "Engineering Physics at Xavier"] *[http://www.polymtl.ca/phys/en/physicist-engineer-profession "The Engineering Physicist Profession"] *[https://www.queensu.ca/physics/undergrad-studies/engineering-physics/careers-engineering-physics "Engineering Physicist Professional Profile"] *[http://ses.egr.uh.edu/ Society of Engineering Science Inc.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170807235911/http://ses.egr.uh.edu/ |date=2017-08-07 }} *[https://wci.llnl.gov/about-us/weapon-physics-and-design "Weapon Physics and Design Program"] {{Engineering fields}} {{Branches of physics}} {{Authority control}} [[ප්‍රවර්ගය:ව්‍යවහාරික සහ අන්තර්-ශික්ෂණ භෞතික විද්‍යාව]] [[Category:Engineering disciplines|physics]] {{අසම්පූර්ණ}} a8ih1zz7oq9qrwebqvwlhjpq8c5qmi2 ඔලිවර් ගුණතිලක 0 123072 797718 796305 2026-08-16T03:24:52Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797718 wikitext text/x-wiki '''ශ්‍රීමත් ඔලිවර් අර්නස්ට් ගුණතිලක''' {{Post-nominals|country=GBR|GCMG|KCVO|KBE|KStJ}} ( {{භාශා-si|ශ්‍රිමත් ඔලිවර් ගුණතිලක}} ) (20 ඔක්තෝබර් 1892 - 17 දෙසැම්බර් 1978) ශ්‍රී ලාංකික රාජ්‍ය නායකයෙකි. බ්‍රිතාන්‍යයෙන් ලංකාව (දැන් [[ශ්‍රී ලංකාව]] ) ක්‍රමානුකූලව නිදහස ලැබීමේ වැදගත් චරිතයක් ලෙස සේවය කළ ඔහු, ලංකාවේ තුන්වන ආණ්ඩුකාරවරයා බවට පත් විය (1954-1962). උපරාජ පදවිය දැරූ පළමු ලංකා පුද්ගලයා ඔහුය. == මුල් ජීවිතය සහ අධ්‍යාපනය == ඔලිවර් අර්නස්ට් ගුණතිලක 1892 ඔක්තෝබර් 20 වැනි දින ලංකාවේ ඊසාන දෙසින් පිහිටි [[ත්‍රිකුණාමලය|ත්‍රිකුණාමලයේ]] උපත ලැබීය. ඔහු ඇල්ෆ්‍රඩ් ගුණතිලක සහ එමිලි ජයසේකර දෙපළගේ එකම පුත්‍රයා වූ ඔහු අටදෙනාගේ පස්වැනි දරුවා විය. [[තැපැල් දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකා|ලංකා තැපැල් සේවයේ]] සේවය කළ ඔහුගේ පියා ඔහු උපත ලබන විට ත්‍රිකුණාමලයේ තැපැල් ස්ථානාධිපතිවරයා විය. [[කොළඹ]] වෙස්ලි විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය ලැබූ ඔහු එහිදී හිල් පදක්කම, ගොගර්ලි ශිෂ්‍යත්වය ඇතුළු ත්‍යාග සහ ශිෂ්‍යත්ව රැසක් දිනා ගත්තේය. ද්විතීයික අධ්‍යාපනයෙන් පසු ගුණතිලක වෙස්ලි විද්‍යාලයේ ආචාර්ය මණ්ඩලයට සහය ගුරුවරයකු ලෙස සම්බන්ධ විය. පසුව ඔහු බාහිර ශිෂ්‍යයෙකු ලෙස [[ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාලය|ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාලයෙන්]] ශාස්ත්‍රවේදී උපාධියක් ලබා ගත්තේය. <ref name="Government Heads 1945">{{Cite book|date=4 February 2014}}</ref> == මුල් කාලීන වෘත්තිය දිවිය == උපාධිය ලැබීමෙන් පසු, ඔහු පූනේ කෘෂිකර්ම විද්‍යාලයට ශිෂ්‍යත්වයක් සඳහා සමත් වූ පසු ගුරු තනතුරෙන් ඉවත් විය. ඔහු OB විජේසේකරගේ කොළඹ බැංකුවට උප ගණකාධිකාරීවරයෙකු ලෙස සම්බන්ධ වූ අතර එය වසර කිහිපයකට පසු බැංකුවේ දිවීමකින් පසු වැසී ගියේය. ඉන්පසුව ඔහු [[ඩී. ආර්. විජේවර්ධන|ඩී.ආර්. විජේවර්ධන]] විසින් [[ඩේලි නිවුස් (ශ්‍රී ලංකාව)|සිලෝන් ඩේලි නිවුස්]] හි කළමනාකරු ලෙස බඳවා ගන්නා ලද අතර එය එවකට ඔහු සතු වූ පුවත්පත් දෙකෙන් එකක් විය. ඔහු ලංකා ශිෂ්‍යභට බලකායේ ගෞරවනීය ලුතිනන්වරයෙකි . <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=1917 Fergusons Ceylon Directory |url=https://www.historyofceylontea.com/ceylon-publications/fergusons-directory/1917-fergusons-ceylon-directory/pdf/viewer.php |access-date=2 August 2021 |website=historyofceylontea.com |publisher=History of Ceylon Tea}}</ref> == රාජ්ය සේවා වෘත්තිය == 1921 දී විගණන කාර්යාලයේ දුම්රිය සහකාර විගණක තනතුරට පත් වූ ගුණතිලක රජයේ සේවයට බැඳුණු අතර පසුව සහකාර යටත් විජිත විගණක ලෙස උසස්වීම් ලැබීය. === විගණකාධිපති === 1931 ජූනි 25 වැනි දින ලංකාවේ ඔටුන්න හිමි ජනපදයේ යටත් විජිත විගණක ලෙස පත් වූ පළමු ලාංකිකයා ගුණතිලකය. [[ඩොනමෝර් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව]] ක්‍රියාත්මක කිරීමත් සමඟ විගණන කාර්යාලයේ ප්‍රධානියාගේ පදවි නාමය ලංකා විගණකාධිපති ලෙස වෙනස් කරන ලද අතර 1931 ජූලි 7 වැනි දින නව පත්වීම සිදු කළ පළමු පුද්ගලයා බවට පත්වූ ගුණතිලක 1946 පෙබරවාරි දක්වා මෙම තනතුරේ කටයුතු කළේය <ref>{{Citation |title=HISTORY OF THE AUDITOR GENERAL’S DEPARTMENT |url=http://www.auditorgeneral.gov.lk/web/images/aboutus/HistoryoftheAuditorGeneralsDepartment.pdf |access-date=2023-12-14 |archive-date=2023-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231109234025/http://www.auditorgeneral.gov.lk/web/images/aboutus/HistoryoftheAuditorGeneralsDepartment.pdf }}</ref> යටත් විජිත විගණකවරයා ලෙස, ඔහු 1931 දී [[ලංකාවේ විධායක සභාව|ලංකා විධායක සභාවේ]] නිල බලයෙන් සාමාජිකයෙකු විය. ඔහු වැටුප් හා සේවක සංඛ්‍යා කොමිෂන් සභාවේ සභාපති, සිවිල් ආරක්ෂක කොමසාරිස් සහ ආහාර කොමසාරිස් ලෙස අතිරේක රාජකාරි භාර ගත්තේය. විගණකාධිපති ලෙස සේවය කිරීම සඳහා 1941 අලුත් අවුරුදු ගෞරව උළෙලේදී ඔහු ශාන්ත මයිකල් සහ ශාන්ත ජෝර්ජ් (CMG) අනුපිළිවෙලෙහි සහකරු ලෙස පත් කරන ලදී. <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=SUPPLEMENT TO THE LONDON GAZETTE, i JANUARY, 1941 |url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/35029/supplement/5/data.pdf |access-date=2 August 2021 |website=thegazette.co.uk}}</ref> === සිවිල් ආරක්ෂක කොමසාරිස් === ඈත පෙරදිගින් [[දෙවන ලෝක යුද්ධය|දෙවන ලෝක සංග්‍රාමය]] ආරම්භ වීමත් සමඟ ලංකාවට [[ජපානය|ජපානයෙන්]] හමුදා තර්ජනයකට මුහුණ දීමට සිදුවීමත් සමඟම, අලුතින් පිහිටුවන ලද සිවිල් ආරක්ෂක දෙපාර්තමේන්තුවේ ප්‍රධානියා ලෙස ලංකා කැබිනට් මණ්ඩලයේ සිවිල් ආරක්ෂක කොමසාරිස්වරයා ලෙස ගුණතිලකට අතිරේක රාජකාරියක් ලබා දෙන ලදී. ආරක්ෂක සූදානම. 1942 වසන්තයේ දී අධිරාජ්‍ය ජපන් නාවික හමුදාව කොළඹ සහ අනෙකුත් නගරවලට ගුවන් ප්‍රහාර එල්ල කරන විට කොළඹ ගිනි කඳන් ඇති කිරීම සඳහා ගොඩනැගිලි කඩා දැමීම වැනි සමහර සිවිල් ආරක්ෂක කටයුතු ජනප්‍රිය නොවූ නමුත් එය යුක්ති සහගත බව ඔප්පු විය. මෙම තත්ත්වය තුළ ලංකා විශ්වවිද්‍යාල විද්‍යාලයේ මූලධර්මය වන අයිවර් ජෙනින්ග්ස් ගුණතිලක මහතාගේ නියෝජ්‍ය නිලධාරියා ලෙස කටයුතු කළ අතර, ඔවුන් දෙදෙනා කෘෂිකර්ම හා ඉඩම් අමාත්‍ය [[ඩී.එස්. සේනානායක|ඩී.එස්. සේනානායක මහතා]] සමඟ සමීපව කටයුතු කළහ. යුද්ධයෙන් පසු ලංකාව සම්පූර්ණ නිදහස කරා ගෙන යාමට ගත හැකි පියවර ඇතුළු සිවිල් ආරක්ෂාවට අමතරව බොහෝ දේ ගැන කතා කිරීමට පටන් ගත් නිසා මෙම කණ්ඩායම "Breakdown Gang" ලෙස හැඳින්විණි. <ref name="DN1">[http://archives.dailynews.lk/2002/12/17/fea09.html Today is his 24th death Anniversary : Sir Oliver Goonetilleke - first Ceylonese Governor-General]</ref> <ref>{{Citation |title=Sir Oliver Goonetilleke (1892 –1978): The Road To Independence |url=https://www.colombotelegraph.com/index.php/sir-oliver-goonetilleke-1892-1978-the-road-to-independence/ |access-date=2023-12-14 |archive-date=2023-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231114182358/https://www.colombotelegraph.com/index.php/sir-oliver-goonetilleke-1892-1978-the-road-to-independence/ }}</ref> ඔහු 1944 දී KBE සමඟ නයිට් පදවියක් ලබා ගත්තේ අලුත් අවුරුදු ගෞරව සඳහා සිවිල් ආරක්ෂක කොමසාරිස් ලෙස ඔහු කළ සේවය වෙනුවෙන් ය. කෙසේ වෙතත්, 1946 දෙසැම්බර් 18 වන දින, 1943-44 සහ 1944-45 සඳහා සිවිල් ආරක්ෂක වියදම් පිළිබඳ විගණකාධිපතිගේ වාර්තාවේ අක්‍රමිකතා පිළිබඳව ඩග්ලස් ඩොඩ්ස්-පාකර් විසින් මහජන මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේදී ප්‍රශ්න මතු කරන ලදී. <ref>[https://api.parliament.uk/historic-hansard/commons/1946/dec/18/ceylon-auditor-generals-report CEYLON (AUDITOR-GENERAL'S REPORT)]</ref> === ස්වාධීනත්වය සඳහා සාකච්ඡා === 1943 දී, ලංකාවේ සිවිල් පරිපාලනයේ සියලු කටයුතු සඳහා රජයේ ප්‍රදානයක් සඳහා ප්‍රකාශයක් කරන ලදී. සේනානායක, ගුණතිලක සහ ජෙනිංග්ස් විසින් "ඇමතිවරුන්ගේ කෙටුම්පත" නමින් ව්‍යවස්ථාවක් සම්පාදනය කර එය 1944 පෙබරවාරි මාසයේදී බ්‍රිතාන්‍ය රජයට ඉදිරිපත් කරන ලදී. මේ අවස්ථාවේදී ආහාර කොමසාරිස්වරයා ලෙස පත් වූ ගුණතිලක බ්‍රිතාන්‍යයට ගියේ හදිසි ආහාර සැපයුම් ගැන සාකච්ඡා කිරීමටය. එහිදී ඔහුට ලංකාවේ කොමිසමක් මෙහෙයවීමට පත්කරන ලද සෝල්බරි සාමිවරයා මුණගැසුණේ ස්වයං පාලනයක් සඳහා ඔහුගේ නඩුව බලකරමිනි. 1944 දෙසැම්බරයේදී [[සෝල්බරි කොමිෂන් සභාව|සෝල්බරි කොමිසමේ]] සාමාජිකයන් ලංකාවට පැමිණි විට ඔවුන් වෙත පැමිණෙන ලෙස ගුණතිලක සේනානායකට උපදෙස් දුන්නේය. ගුණතිලක කොමිසමේ "නිල නොවන ලේකම්" බවට පත් වූ අතර එයට සැලකිය යුතු බලපෑමක් කළේය. <ref name="DN1"/> === මූල්ය ලේකම් === යුද්ධය අවසන් වීමත් සමඟ සිවිල් ආරක්ෂක දෙපාර්තමේන්තුව වසා දැමීමත් සමඟ ගුණතිලක මහතා 1931 වසරේ සිට තමන් දැරූ යටත් විජිත විගණක තනතුරෙන් ඉවත් වී 1946 පෙබරවාරි මාසයේදී ලංකාවේ මූල්‍ය ලේකම් ධූරයට පත් විය. මූල්‍ය ලේකම්වරයා භාණ්ඩාගාරයේ ප්‍රධානියා වූ අතර යටත් විජිතයේ සියලුම මූල්‍ය ප්‍රතිපත්ති සඳහා වගකිව යුතු විය. මුදල් ලේකම්වරයා වශයෙන් ගුණතිලක මහතා අමාත්‍ය මණ්ඩලයේ අසුන් ගත්තේය. ඔහු මුල්‍ය ලේකම් ධූරය දැරූ පළමු ලාංකිකයා විය. 1947 සැප්තැම්බර් මාසයේදී ඉල්ලා අස්වන තෙක් ඔහු එම තනතුර දැරීය <ref name="DN1"/> ඔහු 1948 අලුත් අවුරුදු ගෞරව සම්මාන උළෙලේදී KCMG සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබුවේ ලංකාවේ මූල්‍ය ලේකම් ලෙස ඔහු කළ සේවය වෙනුවෙන් ය. == දේශපාලන ජීවිතය == [[ගොනුව:First_Cabinet_of_Ceylon.jpg|දකුණ|thumb| ලංකාවේ පළමු අමාත්‍ය මණ්ඩලය]] === ස්වදේශ කටයුතු සහ ග්‍රාම සංවර්ධන අමාත්‍ය === [[පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය|බ්‍රිතාන්‍ය පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලය]] තුළ ලංකාව [[ඩොමීනියන් රාජ්‍යය|ආධිපත්‍යය]] ලබා ගැනීමත් සමඟ [[ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 1947|1947 මහ මැතිවරණයෙන්]] පසු සේනානායක අගමැති ලෙස 1947 දී පළමු අමාත්‍ය මණ්ඩලය පිහිටුවන ලදී. ගුණතිලක මහතා 1947 සැප්තැම්බර් 26 දින ස්වදේශ කටයුතු හා ග්‍රාම සංවර්ධන අමාත්‍යවරයා ලෙස පත් කරන ලදී. 1948 පෙබරවාරි 4 වන දින ලංකාවේ නිදහස සනිටුහන් කරමින් ග්ලූස්ටර් ආදිපාදවරයා විසින් උත්සවාකාරයෙන් සභා දෙකම විවෘත කරන විට ඔහු පාර්ලිමේන්තුවේ අලුතින් පිහිටුවන ලද ඉහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලය [[ලංකාවේ සෙනට් සභාව|වන ලංකාවේ]] සෙනෙට් සභාවට පත් කර ඇති අතර සෙනෙට් සභාවේ නායකයා බවට පත්විය <ref>[http://www.sundaytimes.lk/090208/FunDay/fundaytimes_2.html First Parliament of Independent Sri Lanka is inaugurated]</ref> 1948 ජුලි 22 වැනි දින ඔහු අමාත්‍ය ධුරයෙන් සහ සෙනෙට් [[එඩ්වින් විජයරත්න|සභික ධූරයෙන්]] ඉල්ලා අස් වූ නිසා ඔහුගේ කැබිනට් අමාත්‍ය ධූර කාලය වැඩි කල් පැවතියේ නැත. === එක්සත් රාජධානියේ මහ කොමසාරිස් === ඉන් අනතුරුව ගුණතිලක එක්සත් රාජධානියේ පළමු ලංකා මහ කොමසාරිස්වරයා ලෙස පත් කර <ref>[https://srilankahc.uk/wpnew/about-us/ Former Sri Lankan High Commissioners in the United Kingdom] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190509193859/http://srilankahc.uk/wpnew/about-us/ |date=2019-05-09 }}. Sri Lanka High Commission in UK.</ref> === ස්වදේශ කටයුතු සහ ග්‍රාම සංවර්ධන අමාත්‍ය === ඔහු 1951 මුල් භාගයේදී ලංකාවට පැමිණ, [[එඩ්වින් විජයරත්න|එඩ්වින් විජයරත්නගෙන්]] පසු 1951 මාර්තු මාසයේදී ස්වදේශ කටයුතු සහ ග්‍රාම සංවර්ධන අමාත්‍යවරයා ලෙසත් සෙනෙට් සභාවේ නායකයා ලෙසත් සිය කැබිනට් තනතුර නැවත ආරම්භ කර 1952 අප්‍රේල් දක්වා සේවය කළේය <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=Former Ministers |url=http://www.moha.gov.lk/web/index.php?option=com_content&view=article&id=68&Itemid=188&lang=en |access-date=10 August 2021 |website=moha.gov.lk}}</ref> === මුදල් ඇමති === 1953 හර්තාලයෙන් පසු අගමැති [[ඩඩ්ලි සේනානායක]] මහතා ඉල්ලා අස්වීමෙන් පසුව ඔහුගෙන් පසුව [[ජෝන් කොතලාවල|ශ්‍රීමත් ජෝන් කොතලාවල මහතා]] පත් විය. 1953 ඔක්‌තෝබර් 14 වැනි දින සෙනට්‌ සභාවේ නායක ධුරය දරමින් සිටියදී ගුණතිලක මහතා කොතලාවල විසින් ඔහුගේ කැබිනට්‌ මණ්‌ඩලයට [[මුදල් අමාත්‍ය (ශ්‍රී ලංකා)|මුදල් හා භාණ්‌ඩාගාර අමාත්‍යාංශයට]] පත් කරන ලදී. නැවත වරක් ඔහුගේ අමාත්‍ය ධුර කාලය කෙටි වූ අතර එය පැවතියේ 1954 ජූනි දක්වා පමණි <ref>[https://books.google.com/books?id=hWLQSMPddikC&dq=Minister+of+Home+Affairs+and+Rural+Development+in+Sri+lanka&pg=PA166 Page 166 of Encyclopedia of Sri Lanka]. Encyclopedia of Sri Lanka.</ref> මෙම කාලය තුළ ඔහු රැජිනගේ රාජකීය ලංකා සංචාරයේදී ඇයගේ උපස්ථායක අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළේය. == ආණ්ඩුකාර ජනරාල් == 1954 අප්‍රේල් මාසයේදී [[දෙවන එලිසබෙත් රැජිණ|දෙවන එලිසබෙත් රැජින]] ලංකාවට පැමිණි කෙටි කලකට පසුව, සෝල්බරි සාමිවරයාගෙන් පසුව ආණ්ඩුකාර ජනරාල් තනතුරට ලංකා ජාතිකයෙකු පත් කිරීමට තීරණය විය. ඩී.එස්.සේනානායක මහතා 1952 දී අභාවප්‍රාප්ත වූ අතර ගුණතිලක මහතා අග්‍රාමාත්‍ය ධුරයට පත්වී ක්වීන්ස් හවුස් හි නවාතැන් ගන්නා විට කර්නල් [[ජෝන් කොතලාවල|ශ්‍රීමත් ජෝන් කොතලාවෙල]] මහතා අගමැති විය. ඔහු ප්‍රබල දානපතියෙකු වූ [[අර්නස්ට් ද සිල්වා|ශ්‍රීමත් අර්නස්ට් ද සිල්වාගේ]] මිත්‍රයෙකු වූ අතර ඔහු අග්‍රාණ්ඩුකාර ධූරයට පත්වීමේ දී ඔහුට සහාය විය. [[ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 1956|1956 මහ මැතිවරණයේදී]] ශ්‍රීමත් ජෝන් කොතලාවෙල පරාජය කරමින් වාමාංශික [[එස්.ඩබ්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක|එස්.ඩබ්ලිව්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක]] අගමැති ලෙස තේරී පත්වීමෙන් පසුවද ඔහු එම ධුරයේ රැඳී සිටියේය. ගුණතිලක ඉවත් කර ආණ්ඩුකාරවරයාගේ වැටුප අඩු කරන ලෙස බණ්ඩාරනායකට බලපෑම් කළේ ඔහුගේ වාමාංශික සභාගයේ සාමාජිකයන් විසිනි. === 1958 වර්ගවාදී කෝලාහල === 1958 මැයි 24 දින [[1958 ලංකා කෝලහාලය|ජාතිවාදී කෝලාහල]] ඇති වූ අතර අගමැති බණ්ඩාරනායක ඊට විධිමත් ප්‍රතිචාරයක් නොදැක්වීය. දිවයින පුරා ප්‍රචණ්ඩත්වය පැතිරීමත් සමඟ ගුණතිලක 1958 මැයි 27 හදිසි නීතිය ප්‍රකාශයට පත් කර කැරැල්ල මැඩපැවැත්වීම සඳහා ත්‍රිවිධ හමුදාව යෙදවූ අතර බණ්ඩාරනායක ගුණතිලකට තත්ත්වය පාලනය කර කැරැල්ල බලහත්කාරයෙන් මැඩපැවැත්වීමට ත්‍රිවිධ හමුදාවට නියෝග කළේය. . කැරලිකරුවන්ට වෙඩි තැබීමට ගුණතිලක සන්නද්ධ හමුදාවන්ට බලය පවරන ලද අතර සන්නද්ධ හමුදා දින කිහිපයකින් යථා තත්ත්වයට පත් විය. <ref>[http://www.island.lk/index.php?page_cat=article-details&page=article-details&code_title=182406 Riot control – then and now]</ref> === බණ්ඩාරනායක ඝාතනය === 1959 සැප්තැම්බර් 25 වැනි දින අගමැති බණ්ඩාරනායක මහතා මහජනතාව හමුවෙමින් සිටියදී රොස්මිඩ් පෙදෙසේ පිහිටි ඔහුගේ නිවසේදී වෙඩි තැබීමෙන් පසු නැවත වරක් තීරණාත්මක පියවරක් ගැනීමට ගුණතිලකට සිදු විය. ඉතාලි තානාපති Count Paolo di Michelis di Sloughhello ගේ අක්තපත්‍ර භාර ගනිමින් Queens House හි සිටි ගුණතිලක ඝාතන තැත ගැන සැලවීමත් සමඟ උත්සවය නවතා රොස්මිඩ් පෙදෙසට දිව ගියේය. දිගටම කරගෙන යන ලෙස ඔහු පාර්ලිමේන්තුවට දැනුම් දුන් අතර පෙරවරු 11 ට හදිසි තත්වයක් ප්‍රකාශයට පත් කළේය, හමුදාව පූර්ණ සූදානමකට ගෙන ඒම සහ රක්ෂිතයන් බලමුලු ගැන්වීම. කඩිනමින් රෝහල් ගත කර හදිසි ශල්‍යකර්මයකට භාජනය කළ බණ්ඩාරනායක වෙඩි වැදීමෙන් පැය විසි දෙකකට පසු මිය ගියේය. බණ්ඩාරනායක මහතා 1959 සැප්තැම්බර් අග එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩල සැසිවාරයට සහභාගි වීම සඳහා නිව්යෝර්ක් නුවරට යාමට නියමිතව තිබුණි. [[සභානායක (ශ්‍රී ලංකාව)|සභානායක]] [[සී. පී. ද සිල්වා|සී.පී. ද සිල්වා මහතා]] ප්‍රතිකාර ලබමින් ලන්ඩනයේ සිටින අතර, ඔහු නොමැති කාලය තුළ අධ්‍යාපන අමාත්‍ය [[විජයානන්ද දහනායක|විජයානන්ද දහනායක මහතා]] වැඩ බලන අගමැති ලෙස පත් කරන ලෙසට නිර්දේශ කරමින් බණ්ඩාරනායක මහතා ආණ්ඩුකාර ජනරාල්වරයා වෙත ලිපියක් යවා තිබුණි. මෙම ලිපිය ඉදිරිපත් කිරීමත් සමඟ ගුණතිලක විසින් 1959 සැප්තැම්බර් 26 වැනි දින දහනායක අගමැති ලෙස පත් කරන ලද අතර පසුව එය පාර්ලිමේන්තුව විසින් ස්ථිර කරන ලදී. <ref>[http://www.sundaytimes.lk/970511/news5.html The legend that was Daha]</ref> === දේශපාලන කැලඹීම === බණ්ඩාරනායක ඝාතනයෙන් පසු රට දේශපාලන අස්ථාවර සමයකට මුහුණ දුන්නේය. දහනායක මහතාගේ අග්‍රාමාත්‍ය ධූරය වසරක් පමණක් පැවති අතර, එම කාලය තුළ ඔහුගේ කැබිනට් මණ්ඩලයේ බොහෝ වෙනස්කම් සිදු විය. අලුතින් මැතිවරණ කැඳවන ලද නමුත්, [[ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 1960 මාර්තු|1960 මාර්තු මාසයේ පැවති මැතිවරණය,]] ඩඩ්ලි සේනානායක කෙටි කාලයකට ආණ්ඩුවක් පිහිටුවූ බැවින්, ඒවායේ ප්‍රතිඵලය අවිනිශ්චිත විය. අග්‍රාමාත්‍යවරයා (මෙම අවස්ථාවේදී ඩඩ්ලි සේනානායකගේ පුත්‍රයා වන ඩඩ්ලි සේනානායක මහතාගේ පුත්‍රයා වන ඩඩ්ලි සේනානායක මහතාගේ පුත්‍රයා වන පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීමද, අලුත් මැතිවරණයක් ඇති කිරීමද, නැතහොත් වෙනත් කණ්ඩායමකට ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීම සඳහා කැඳවීමද යන සම්භාව්‍ය දුෂ්කරතාවට මුහුණ දුන් ආණ්ඩුකාරවරයකුට මුහුණ දීමට සිදු වූ විට ගුණතිලක මහතාට තිබුණේය. ඔහුගේ පැරණි මිතුරා) පාර්ලිමේන්තුවේ විශ්වාසය නැති විය. මෙම අවස්ථාවේදී ඔහු පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැර නැවත මැතිවරණයක් ඉල්ලා සිටියේය. ඔහු 1960 මාර්තු 21 සිට 1960 අප්‍රේල් 23 දක්වා කෙටි කාලයක් මුදල් අමාත්‍ය ධුරය දැරීය. බණ්ඩාරනායකගේ වැන්දඹු බිරිඳ [[සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක|සිරිමා බණ්ඩාරනායක]] ඔහුගේ පක්ෂය වන ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය විසින් එහි නායකයා ලෙස තෝරාගෙන [[ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 1960 ජූලි|1960 ජූලි මැතිවරණයෙන්]] ජයග්‍රහණය කළාය. ගුණතිලක බණ්ඩාරනායක මැතිනියට ආණ්ඩුවක් පිහිටුවන ලෙස ඉල්ලා සිටි අතර, ඒ අනුව ඇය ලොව ප්‍රථම අගමැතිනිය බවට පත් වූවාය. === 1962 හමුදා කුමන්ත්‍රණයට උත්සාහ කිරීම === 1962 ජනවාරි මාසයේදී බණ්ඩාරනායක මැතිනියගේ රජයට එරෙහිව [[1962 ලාංකික රාජ්‍ය විරෝධි කුමන්ත්‍රණ ප්‍රයත්නය|හමුදා කුමන්ත්‍රණයක් කිරීමට තැත් කළ]] බවට තොරතුරු මතු විය. ෆීලික්ස් ඩයස් බණ්ඩාරනායක, ආරක්ෂක සහ විදේශ කටයුතු පිළිබඳ පාර්ලිමේන්තු ලේකම් (සහ අග්‍රාමාත්‍යවරයාගේ බෑණනුවන්) පෙබරවාරි 18 වැනි දින පාර්ලිමේන්තුවේදී ප්‍රකාශ කළේ ගුණතිලක මෙම කුමන්ත්‍රණයට සම්බන්ධ බවට විමර්ශනවලදී සඳහන් කර ඇති බවයි. තමන් එවැනි භූමිකාවක් රඟ නොදැක්වූ බව ප්‍රතික්ෂේප කළ ගුණතිලක, පොලිසියෙන් ප්‍රශ්න කිරීමට තමාගේ විරුද්ධත්වයක් නොමැති බව පෙන්වා දුන්නේය. එහෙත් හැකිනම් ඔහුව බලහත්කාරයෙන් බලයෙන් පහ කිරීමට අදිටන් කරගෙන සිටි බණ්ඩාරනායක මැතිනියට මෙය ප්‍රමාණවත් නොවීය. අග්‍රාමාත්‍ය ලේකම් බ්‍රැඩ්මන් වීරකෝන් පෞද්ගලිකව ලන්ඩනයට පිටත් කර යවන ලද්දේ නව ආණ්ඩුකාරවරයකු පත් කරන ලෙස බණ්ඩාරනායක රැජිනගේ ඉල්ලීමට එහි දී දැනුම් දීම සඳහා ය. පෙබරවාරි 26 වැනි දින රේඩියෝ සිලෝන් නිවේදනය කළේ [[විලියම් ගොපල්ලව]] නව ආණ්ඩුකාරවරයා ලෙස පත් කළ යුතු බවට අගමැතිගේ නිර්දේශය රැජින පිළිගෙන ඇති බවත්, ඔහුගේ ධුර කාලය මාර්තු 20 දින සිට බලපැවැත්වෙන බවත්ය. ගොපල්ලව බණ්ඩාරනායක මැතිනියගේ මාමා වූ අතර, ගුණතිලකට වඩා ඔහු තමාට යටත් වනු ඇතැයි ඇය බලාපොරොත්තු වූවාය. මේ අතර, ගුණතිලක මහතා මාර්තු 2 වැනි දින නිහඩව රැජිනගේ නිවසින් ඉවත් වූ අතර පසුව රට හැර ගියේය. <ref>[http://www.sundaytimes.lk/000813/news3.html The Kataragama factor and the 1962 coup]</ref> ඔහුගේ ධූර කාලය වසර අටක් පැවති අතර අගමැතිවරුන් පස් දෙනෙකු ඇතුළත් විය. == පසුකාලීන ජීවිතය == ගුණතිලක ලන්ඩනයේ විශ්‍රාමික ජීවිතයක් ගත කළේ ස්වයං පිටුවහලක ය. හමුදා කුමන්ත‍්‍රණය පිළිබඳ විමර්ශනයේ දී කිරුළ පළ කළ ඇතැම් සාක්ෂිකරුවන් ඔහු සහ හිටපු අගමැතිවරුන් වන [[ඩඩ්ලි සේනානායක|ඩඞ්ලි සේනානායක]] සහ කර්නල් සර් [[ජෝන් කොතලාවල|ජෝන් කොතලාවල යන]] අය කුමන්ත‍්‍රණය සමඟ සම්බන්ධ කිරීමට උත්සාහ කළහ. මෙය කිසි විටෙකත් ඔප්පු කර නැත. ලන්ඩනයේ විශ්‍රාම යාමේදී, ශ්‍රීමත් ඔලිවර් ඔහුගේ සැලකිය යුතු සමුච්චිත ධනය සමඟ ලන්ඩනයේ ලොයිඩ්ස් හි ප්‍රතිරක්ෂණ සාමාජිකයෙකු බවට පත් වූ අතර දවසේ සමාජ කවයන් තුළට ගියේය. ඔහු එප්සම් සහ ඇස්කොට්හි ඔහුගේ අශ්වයන් සමඟින් අශ්ව රේසිං උද්යෝගිමත් සහ අශ්ව හිමිකරු ද විය. 1964 දී, බණ්ඩාරනායක රජයට එරෙහි පියවර සම්බන්ධයෙන් [[පිලිප් ගුණවර්ධන]] විසින් ඔහුට චෝදනා කරන ලදී. විනිමය වංචා, ලංකාවෙන් සැලකිය යුතු මුදලක් ලබා ගැනීම සම්බන්ධයෙන් ගුණතිලකට ද බොහෝ චෝදනා එල්ල විය. === විනිමය පාලන වැරදි වරදකරු කිරීම === 1972 දී, ඔහු නොපැමිණීමේදී නඩු විභාගයට ලක් වූ අතර අපරාධ යුක්ති විනිශ්චය කොමිෂන් සභාව විසින් විනිමය පාලනය කිරීමේ වැරදි සම්බන්ධයෙන් ඔහුට වසර හතරක දැඩි සිරදඬුවමක් සහ රුපියල් 950,000 ($ 125,000) දඩයක් නියම කරන ලදී. ඔහු පිටුවහල් නොකළ අතර, ඔහුගේ දියණිය ශීලා සතානාන්දන්ට වසර දෙකක අත්හිටවූ සිරදඬුවමක් සහ ඩොලර් 72,000 ක දඩයක් ද, ඇගේ සැමියා වන කුමාරස්වනි සතානාන්තන්ට වසර දෙකක සිර දඬුවමක් සහ ඩොලර් 35,000 ක දඩයක් ද නියම විය. <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1976/02/08/archives/exgovernor-is-sentenced-in-absentia-by-sri-lanka.html|title=Ex‐Governor Is Sentenced In Absentia by Sri Lanka|date=8 February 1976|work=The New York Times|access-date=31 August 2020}}</ref> 1977 මහ මැතිවරණයෙන් බණ්ඩාරනායකගේ පරාජයෙන් පසු, අභිනවයෙන් තේරී පත් වූ [[ජේ.ආර්. ජයවර්ධන]] අගමැතිතුමා, ''අපරාධ යුක්ති විනිශ්චය කොමිෂන් සභා පනත'' අහෝසි කර, පනතේ විධිවිධාන යටතේ සිරගතව සිටි සියල්ලන් පොදු සමාවක් ප්‍රකාශ කර නිදහස් කළේය. මෙමගින් ගුණතිලකට නැවත ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණීමට හැකි වූ අතර එහිදී ඔහු 1978 දී කෙටි අසනීපයකින් පසු මිය ගියේය <ref>{{Citation |title=Sir Oliver Goonetilleke: Life In Exile |url=https://www.colombotelegraph.com/index.php/sir-oliver-goonetilleke-life-in-exile/ |access-date=2023-12-14 |archive-date=2018-11-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181101180745/https://www.colombotelegraph.com/index.php/sir-oliver-goonetilleke-life-in-exile/ }}</ref> == උරුමය == [[බොරැල්ල]] කනත්ත හරස් පාරේ මහජනතාව විසින් ගුණතිලකගේ පිළිරුවක් ඉදිකරන ලදී. ශ්‍රීමත් ඔලිවර් ගුණතිලක මහතාගේ 4 වැනි ගුණ සමරුව නිමිත්තෙන් ශ්‍රී ලංකා රජය 1982 දී සමරු මුද්දරයක් නිකුත් කළේය. <ref>{{Cite news|url=https://colnect.com/en/stamps/stamp/475378-4th_Death_Anniversary_of_Sir_Oliver_Goonetilleke-Sri_Lanka|title=4th Death Anniversary of Sir Oliver Goonetilleke|access-date=2 August 2021|publisher=colnect.com}}</ref> 'OEG' යන මාතෘකාව යටතේ චරිතාපදානයක් ලියා ඇත්තේ චාල්ස් ජෝශප් ජෙෆ්රිස් විසින් වන අතර, ගුණතිලකගේ ස්මාරකවලට මූර්ති ශිල්පී තිස්ස රණසිංහ විසින් අඩි හයක ලෝකඩ ප්‍රතිමාවක් ඇතුළත් වේ, ඔහුගේ පවුලේ අය විසින් පවරා දී 1967 දී කොළඹ ප්‍රධාන වටරවුමක ස්ථාපිත කරන ලදී. == පෞද්ගලික ජීවිතය == ඔලිවර් ගුණතිලක මුලින්ම විවාහ වූයේ බ්‍රිගේඩියර් ක්‍රිස්ටෝපර් ඇලන් හෙක්ටර් පෙරේරා ජයවර්ධනගේ සහෝදරිය වන එස්තර් (නී ජයවර්ධන) සමඟය. ඔවුන්ට ජොයිස් විජේසිංහ, ශීලා සතානන්දන් සහ අර්නි ගුණතිලක යන දරුවන් තිදෙනෙක් සිටියහ. එස්තර් ගුණතිලක මිය ගියේ දරුවන් තිදෙනා ඉතා කුඩා වියේදී සහ ගුණතිලක රාජ්‍ය සේවයට පැමිණීමට පෙර අසනීපයකින්. ලන්ඩනයේ තමා විසින්ම පිටුවහල් කරන ලද කාලය තුළ ගුණතිලක, [[සෝල්බරි කොමිෂන් සභාව|සෝල්බරි කොමිසමේ]] ලේකම්වරයා වූ ෆිලිස් මිලර් සමඟ විවාහ වූ අතර, ඔහු 1944 දී පමණ කොමිෂන් සභා කාලය තුළ ඔහු සමඟ මිත්‍ර වී, 14, ඇල්බියන් ගේට්, හයිඩ් පාර්ක් පෙදෙසේ මාබල් ආරුක්කුව අසල ජීවත් විය., 1978 දී ඔහුගේ මරණයට පෙර ලන්ඩන් W2. ඔහු YMCA හි අධ්‍යක්ෂවරයෙකු වූ අතර ලංකා ඇංග්ලිකන් පල්ලියේ රදගුරු පදවියේ ඉහළ තනතුරු කිහිපයක් දැරීය. == ගෞරව == ගුණතිලක මහතා විගණකාධිපතිවරයා ලෙස රාජ්‍ය සේවයේදීත්, සිවිල් ආරක්ෂක කොමසාරිස්වරයා ලෙස යුද කාලීන සේවයේදීත්, පසුකාලීන දේශපාලන ජීවිතයේදීත් ගෞරව සහ පදක්කම් කිහිපයක් ලබා ගත්තේය. {| class="wikitable" !රිබන් ! නම ! ප්‍රදානය කළ දිනය |- |[[ගොනුව:UK_Order_St-Michael_St-George_ribbon.svg|80x80පික්]]</img> |ශාන්ත මයිකල් සහ ශාන්ත ජෝර්ජ් නියෝගයේ නයිට් ග්‍රෑන්ඩ් ක්‍රොස් (GCMG) | 1954 <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=THE LONDON GAZETTE, 2 JULY, 1954 |url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/40222/page/3889/data.pdf |access-date=2 August 2021 |website=thegazette.co.uk}}</ref> (KCMG: 1948 ; CMG: 1941 ) |- |[[ගොනුව:UK_Royal_Victorian_Order_ribbon.svg|80x80පික්]]</img> | රාජකීය වික්ටෝරියානු නියෝගයේ නයිට් කමාන්ඩර් (KCVO) | 1954 <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=The London Gazette TUESDAY, 11 MAY, 1954 |url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/40170/page/2775 |access-date=28 October 2020 |website=thegazette.co.uk |publisher=[[London Gazette]]}}</ref> |- |[[ගොනුව:Order_of_the_British_Empire_(Civil)_Ribbon.svg|80x80පික්]]</img> | Knight Commander of the Order of the British Empire (KBE) | 1944 |- |[[ගොනුව:Order_of_St_John_(UK)_ribbon_-vector.svg|80x80පික්]]</img> | ජෙරුසලමේ ශාන්ත ජෝන් රෝහලේ (KStJ) අතිපූජ්‍ය නියෝගයේ විනිසුරු නයිට් | 1955 <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=THE LONDON GAZETTE, 2 JULY, 1954 |url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/40378/supplement/158 |access-date=9 May 2022 |website=thegazette.co.uk |publisher=The London Gazette}}</ref> |- |[[ගොනුව:Defence_Medal_BAR.svg|80x80පික්]]</img> | ආරක්ෂක පදක්කම | 1945 |- |[[ගොනුව:UK_King_George_V_Silver_Jubilee_Medal_ribbon.svg|80x80පික්]]</img> | පස්වන ජෝර්ජ් රජුගේ රිදී ජුබිලි පදක්කම | 1935 |- |[[ගොනුව:GeorgeVICoronationRibbon.png|80x80පික්]]</img> | හයවන ජෝර්ජ් රජු කිරීටයේ පදක්කම | 1937 |- |[[ගොනුව:UK_Queen_EII_Coronation_Medal_ribbon.svg|80x80පික්]]</img> | දෙවන එලිසබෙත් රැජින කිරීටයේ පදක්කම | 1952 |- |} == යොමු කිරීම් == {{ආශ්‍රලැයිස්තුව}}{{S-start}} {{S-gov}} {{succession box|title=[[Governor-General of Ceylon]]|before=[[Herwald Ramsbotham, 1st Viscount Soulsbury|Sir Herwald Ramsbotham]]|after=[[William Gopallawa]]|years=1954&ndash;1962}} {{S-legal}} {{අනු-පෙර}} {{s-ttl|title=[[Colonial Auditor]]|years=1931–1946}} {{S-aft | after = {{nowrap|[[E. Allen Smith]]}} }} {{s-end}} {{ලංකාවෙහි අග්‍රාණ්ඩුකාරවරු}} {{DEFAULTSORT:ගුණතිලක, ඔලිවර්}} [[ප්‍රවර්ගය:1892 උපත්]] [[ප්‍රවර්ගය:1978 මරණ]] [[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා]] [[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]] [[ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages with unreviewed translations]] aan4x3ps9wiltqoxyd1pqsgu75trubg Module:Location map/data/Greece Athens central 828 133142 797705 635461 2026-08-15T13:41:58Z Yasasuru 23090 797705 Scribunto text/plain return { name = 'ඇතන්ස්', top = 38.012, bottom = 37.954, left = 23.678, right = 23.782, image = 'Open street map Central Athens.svg' } 953ed6ciw63qlei90vc6ma2et00qiol 2025 වසරෙහි මරණ 0 178849 797711 796565 2026-08-16T00:16:29Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797711 wikitext text/x-wiki {{යාවත්කාලීන කරන්න}} 2025 දී පහත සඳහන් කැපී පෙනෙන මරණ සිදු විය. නම් මරණ දිනය යටතේ, අකාරාදී පිළිවෙලට වාර්තා කර ඇත. සාමාන්‍ය ඇතුළත් කිරීමක් පහත අනුපිළිවෙලින් තොරතුරු වාර්තා කරයි: නම, වයස, උපතේදී පුරවැසිභාවය ලැබූ රට, පසුව ජාතිකත්වය (අදාළ නම්), සටහන් කරන ලද විෂය, මරණයට හේතුව (දන්නා නම්) සහ යොමුවක්. == ජනවාරි == === 17 === === 16 === * පෝල් ඩැනන්, 46, ඉංග්‍රීසි නළුවා (හොලියෝක්ස්).<ref>[https://news.sky.com/story/hollyoaks-star-paul-danan-dies-aged-46-13289367 Hollyoaks star Paul Danan dies aged 46]</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * හ්සී ෂි-චියන්, 72, තායිවාන ගුවන් සේවා විධායක, සභාපති (2016 සිට) සහ චයිනා එයාර්ලයින්ස් හි සභාපති (2019 සිට), හෘදයාබාධය.<ref>[https://money.udn.com/money/story/5612/8494259 華航董事長 由總經理高星潢代理] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250116061636/https://money.udn.com/money/story/5612/8494259 |date=2025-01-16 }} {{in lang|zh}}</ref> === 15 === * ඇනා මාරියා ඇකර්මන්, 92, ඉතාලි නිළිය (ලෙ ඉන්චියෙස්ටේ ඩෙල් කොමිසාරියෝ මයිග්‍රෙට්, ද ස්කින්, '''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]''ඕ රේ).<ref>[https://napoli.repubblica.it/cronaca/2025/01/15/news/anna_maria_ackermann_morta_attrice_eduardo-423941427/ Teatro, morta Anna Maria Ackermann: debuttò con Eduardo] {{in lang|it}}</ref> * ස්ටෙෆනි ඒෆ්නර්, 48, ජර්මානු දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (2021 සිට).<ref>[https://www.gruene-bundestag.de/presse/pm-januar-25/wir-trauern-um-stephanie-aeffner/ Wir trauern um Stephanie Aeffner] {{in lang|de}}</ref> * ක්‍රිස්ටෝපර් බෙන්ජමින්, 9''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]''0, ඉංග්‍රීසි නළුවා (ඩොක්ටර් හූ, ජජ් ජෝන් ඩීඩ්, ද ප්ලේග් ඩෝග්ස්).<ref>[https://www.doctorwhonews.net/2025/01/christopher_benjamin_1934_2025.html Christopher Benjamin 1934–2025]</ref>''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]'' * ඇලෙක්ස් බ්‍රාෂ්, 69, ස්කොට්ලන්ත පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ෆෝෆාර් මලල ක්‍රීඩා, රයිත් රෝවර්ස්, බ්‍රෙ''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]''චින් සිටි).<ref>{{Citation |title=Alex Brash |url=https://www.forfarathletic.co.uk/item/6260-alex-brash |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250120171601/https://www.forfarathletic.co.uk/item/6260-alex-brash }}</ref> * ටොමී බ්‍රවුන්, 97, ඇමරිකානු බේස්බෝල් ක්‍රීඩිකාව (බෲක්ලින් ඩොජර්ස්, ෆිලඩෙල්ෆියා ෆිලීස්, චිකා''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]''ගෝ කබ්ස්).<ref>[https://www.si.com/mlb/tommy-brown-last-living-member-1947-brooklyn-dodgers-dies Tommy Brown, Last Living Member of 1947 Brooklyn Dodgers, Dies at 97]</ref> * ඇලෙජන්ඩ්‍රා ඩැරින්, 62, ආර්ජන්ටිනා නිළිය.<ref>[https://www.lanacion.com.ar/espectaculos/murio-alejandra-darin-a-los-58-anos-nid15012025/ Murió la actriz Alejandra Darín a los 62 años] {{in lang|es}}</ref> * එම්. අසිසුල් හක්, 84, බංග්ලාදේශ පොලිස් නිලධා''[[:en:'O_Re|<nowiki/>]]''රිනිය, පොලිස් පරීක්ෂක ජෙනරාල් (1996–1997).<ref>{{Citation |title=Former adviser Azizul Haque passes away |url=https://www.bssnews.net/others/238651 |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122030030/https://www.bssnews.net/others/238651 }}</ref> * ජැක් හොෆ්මන්, 19, ඇමරිකානු පාපන්දු ක්‍රීඩිකාව සහ පිළිකා පර්යේෂණ උපදේශක, ග්ලියෝමා.<ref>[https://nebraskapublicmedia.org/en/news/news-articles/jack-hoffman-loses-battle-with-brain-cancer/ Jack Hoffman dies after battling brain cancer for years]</ref> * ඩයෑන් ලැන්ග්ටන්, 77, ඉංග්‍රීසි නිළිය (හොලියෝක්ස්, ඔන්ලි ෆූල්ස් ඇන්ඩ් හෝර්ස්, ඊස්ට්එන්ඩර්ස්).<ref>[https://www.lbc.co.uk/news/only-fools-and-horses-star-soap-legend-diane-langton-dies-77/ Only Fools and Horses star and soap legend Diane Langton dies aged 77]</ref> * ලී කුයි-හ්සියන්, 87, තායිවාන කවියා.<ref>[https://www.cna.com.tw/news/acul/202501150408.aspx 詩人李魁賢過世 享壽87歲] {{in lang|zh}}</ref> * පැට්‍රීෂියා ලයිෆවුන්, 47, ප්‍රංශ කාටූන් ශිල්පිනිය.<ref>[https://www.livreshebdo.fr/article/patricia-lyfoung-lautrice-de-la-rose-ecarlate-est-decedee Patricia Lyfoung, l’autrice de « La Rose écarlate », est décédée] {{in lang|fr}}</ref> * ඊබ්‍රහිම් නබාවි, වයස අවුරුදු 66, ඉරාන උපහාසාත්මක ලේඛකයෙක්, ලේඛකයෙක් සහ දිනපොත් රචකයෙක්, සියදිවි නසා ගැනීම.<ref>[https://www.iranintl.com/en/202501157443 Dissident Iranian satirist Ebrahim Nabavi commits suicide in Maryland]</ref> * ලින්ඩා නෝලන්, වයස අවුරුදු 65, අයර්ලන්ත ගායිකාවක්, නිළියක් සහ රූපවාහිනී පෞරුෂයක් (ද නෝලන්ස්), ද්විත්ව නියුමෝනියාව.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/articles/c1ezlgzj4vvo Singer Linda Nolan dies aged 65]</ref> * රිචඩ් රසල්, වයස අවුරුදු 79, ජැමෙයිකානු ටෙනිස් ක්‍රීඩකයෙක්, නියුමෝනියාව.<ref>[https://jamaica-gleaner.com/article/sports/20250115/jamaican-tennis-legend-richard-russell-has-died Jamaican tennis legend Richard Russell has died]</ref> * සයිඩ් මුහම්මද් අස්ගාර් ෂා, වයස අවුරුදු 75, පකිස්ථාන දේශපාලනඥයෙක්, එම්එන්ඒ (2013–2018).<ref>[https://www.24newshd.tv/15-Jan-2025/fomer-mna-syed-asghar-shah-passes-away Fomer MNA Syed Asghar Shah passes away]{{භින්න වූ සබැඳි|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * මංජුල් සිංහ, ඉන්දියානු රූපවාහිනී අධ්‍යක්ෂක (යේ ජෝ හායි සින්ඩගි, යේ හායි මුම්බායි මේරි ජාන්), හෘදයාබාධය.<ref>[https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/tv-show-yeh-jo-hai-zindagis-veteran-filmmaker-manjul-sinha-passes-away-due-to-a-massive-heart-attack-producer-ashoke-pandit-extends-condolences/articleshow/117267578.cms TV show Yeh Jo Hai Zindagi's veteran filmmaker Manjul Sinha passes away due to a massive heart attack; Producer Ashoke Pandit extends condolences]</ref> * රොස්නි ස්මාර්ත්, වයස අවුරුදු 84, හයිටි දේශපාලනඥයෙක්, අගමැති (1996–1997).<ref>[https://www.alterpresse.org/spip.php?article31331 Haïti : Décès de l’ancien premier ministre Rosny Smarth] {{in lang|fr}}</ref> * පී. ආර්. සුන්දරම්, වයස අවුරුදු 73, ඉන්දියානු දේශපාලනඥයෙක්, තමිල්නාඩු මන්ත්‍රී (1996–2006) සහ මන්ත්‍රී (2014–2019).<ref>[https://www.dtnext.in/news/tamilnadu/former-rasipuram-mla-pr-sundaram-passes-away-at-73-819449 Former Rasipuram MLA PR Sundaram passes away at 73]</ref> * ජෙනොට් ස්වාර්ක්, වයස 85, ප්‍රංශ චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂ (ජාව්ස් 2, සුපර්ගර්ල්, සමවර් ඉන් ටයිම්).<ref>[https://thedailyjaws.com/news/jaws-2-director-jeannot-szwarc-passes-away-aged-85 Jaws 2 director Jeannot Szwarc passes away aged 85]</ref> * සරිගම විජි, වයස 76, ඉන්දියානු නළුවා (බෙලුවලද මැඩිලල්ලි, මානා මෙචිඩා සෝසේ, යමලෝකදල්ලි වීරප්පන්).<ref>[https://www.oneindia.com/entertainment/kannada-actor-sarigama-vijay-passes-away-4042811.html Kannada Actor Sarigama Viji Passes Away At 76l]</ref> * ගස් විලියම්ස්, වයස 71, ඇමරිකානු පැසිපන්දු ක්‍රීඩක (ගෝල්ඩන් ස්ටේට් වොරියර්ස්, සියැටල් සුපර්සොනික්ස්, වොෂින්ටන් බුලට්ස්), NBA ශූරයා (1979), ආඝාතයකින් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.seattletimes.com/sports/sonics/gus-williams-who-lead-sonics-to-nba-championship-dies-at-71/ Gus Williams, who led Sonics to NBA championship, dies at 71]</ref> === 14 === * නෙලෝ අල්ටෝමරේ, වයස 61, කැනේඩියානු දේශපාලනඥයෙක්, මැනිටෝබා ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ සාමාජිකයෙක් (2019 සිට), හොඩ්ග්කින් ලිම්ෆෝමාව.<ref>[https://www.winnipegfreepress.com/breakingnews/2025/01/15/education-minister-altomare-dies-at-61 Education minister Altomare dies at 61]</ref> * නසාර් බිරියා, වයස 65, ඉරාන ෂියා පූජකයෙක්.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1029959/سقای-بی-ریا-درگذشت «سقای بی ریا» درگذشت] {{in lang|fa}}</ref> * ජෝන් බ්ලේක්මෝර්, වයස 88, ඉංග්‍රීසි ඡායාරූප ශිල්පියා.<ref>[https://britishphotohistory.ning.com/profiles/blogs/john-blakemore-1936-2025 In passing: John Blakemore (1936-2025)]</ref> * ආතර් බ්ලෙසිට්, වයස 84, ඇමරිකානු ක්‍රිස්තියානි දේශකයෙක්.<ref>[https://premierchristian.news/en/news/article/arthur-blessitt-the-world-s-farthest-walking-pilgrim-dies-at-84 World's farthest walking pilgrim Arthur Blessitt dies at 84]</ref> * ෆියුරියෝ කලම්බු, 94, ඉතාලි මාධ්‍යවේදියා (L'Unità) සහ දේශපාලනඥයා, නියෝජ්‍ය (1996–2001, 2008–2013) සහ සෙනෙට් සභික (2006–2008).<ref>[https://www.ilsole24ore.com/art/morto-fuorio-colombo-giornalista-e-parlamentare-AG02RIIC Morto Furio Colombo, giornalista e parlamentare] {{in lang|it}}</ref> * ක්ජෙල් ග්ජර්සෙත්, 78, නෝර්වීජියානු නවකතාකරු සහ මාධ්‍යවේදියා.<ref>[https://www.aftenbladet.no/kultur/i/93nlk9/kjell-gjerseth-er-doed Kjell Gjerseth er død] {{in lang|nn}}</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * ඉෂාක් හලේවා, 84, තුර්කි රබ්බි, හකාම් බාෂි (2002 සිට).<ref>[https://bianet.org/haber/isak-haleva-chief-rabbi-of-turkey-dies-303602 Isak Haleva, Chief Rabbi of Turkey, dies]</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * ලැඩිස්ලාව් හුච්කෝ, 76, ස්ලෝවැක් රුතේනියානු ග්‍රීක කතෝලික ධූරාවලිය, චෙක් ජනරජයේ අපෝස්තලික එක්සාර්ච් (2003 සිට).<ref>[https://www.cirkev.cz/zemrel-apostolsky-exarcha-reckokatolicke-cirkve-biskup-ladislav-hucko_48610 Zemřel apoštolský exarcha řeckokatolické církve biskup Ladislav Hučko] {{in lang|cs}}</ref> * මිචාල් ජැනිස්වෙව්ස්කි, 70, පෝලන්ත දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (1991–1993, 1997–2001).<ref>[https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/205959,Zmarl-Michal-Janiszewski-dzialacz-NSZZ-Solidarnosc-i-KPN.html Zmarł Michał Janiszewski – działacz NSZZ „Solidarność" i KPN] {{in lang|pl}}</ref> * සුරත් සිං ඛල්සා, 91, ඉන්දියානු-ඇමරිකානු දේශපාලන ක්‍රියාකාරිකයා.<ref>[https://www.ptcnews.tv/punjab-2/sikh-activist-advocate-of-bandi-singhs-surat-singh-khalsa-passes-away-at-91-4404401 Sikh activist, advocate of Bandi Singhs Surat Singh Khalsa passes away at 91]</ref> * හයින්ස් ක්ලූට්මියර්, වයස 82, ජර්මානු ක්‍රීඩා ඡායාරූප ශිල්පියා (ක්‍රීඩා නිදර්ශනය).<ref>[https://www.si.com/media/remembering-sports-illustrated-photographer-heinz-kluetmeier-iconic-career SI Photographer Heinz Kluetmeier’s Eye for the Iconic Made Him One of a Kind]</ref> * බෙනඩිටෝ ද ලීරා, වයස 82, බ්‍රසීලියානු දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (1995–1999, 2003–2019) සහ බාරා ද සාඕ මිගෙල් නගරාධිපති (2021 සිට), පිළිකාව.<ref>[https://g1.globo.com/al/alagoas/noticia/2025/01/14/morre-benedito-de-lira-em-maceio.ghtml Benedito de Lira, prefeito da Barra de São Miguel e pai de Arthur Lira, morre aos 82 anos em Maceió] {{in lang|pt}}</ref> * තෝමස් මැක්හග්, වයස 88, ඇමරිකානු නීතිවේදියෙක්, බටහිර වර්ජිනියාවේ අභියාචනාධිකරණයේ විනිසුරු (1981–1997, 2009–2013).<ref>[https://apnews.com/article/west-virginia-supreme-court-justice-thomas-mchugh-28ff1242594e155212e6655912b96bcc Former West Virginia Supreme Court Justice Thomas McHugh dies at 88]</ref> * මයිකල් මෙඩින්ගර්, වයස 83, ලක්සම්බර්ග් ඡායාරූප ශිල්පියෙක් සහ ඔලිම්පික් මධ්‍යම දුර ධාවකයෙක් (1964).<ref>[https://infos.rtl.lu/actu/luxembourg/a/2266943.html Le photographe luxembourgeois Michel Medinger est mort à 83 ans] {{in lang|fr}}</ref> * ටෙඩි ඔසෙයි, වයස 87, ඝානා ජෑස් සැක්සෆෝනිස්ට් (ඔසිබිසා).<ref>[https://3news.com/showbiz/ghanaian-music-legend-teddy-osei-of-osibisa-passes-away-at-88/ Ghanaian music legend Teddy Osei of Osibisa passes away at 88]</ref> * හාන්ස් රීචෙල්ට්, වයස 99, ජර්මානු දේශපාලනඥයෙක්, වොක්ස්කැමර් සාමාජිකයෙක් (1950–1990).<ref>[https://www.tagesspiegel.de/berlin/im-alter-von-99-jahren-fruherer-ddr-minister-hans-reichelt-in-berlin-gestorben-13018387.html Im Alter von 99 Jahren: Früherer DDR-Minister Hans Reichelt in Berlin gestorben] {{in lang|de}}</ref> * තෝමස් පී. සැමන්, වයස 92, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, වර්මොන්ට් ආණ්ඩුකාර (1973–1977).<ref>[https://www.burlingtonfreepress.com/story/news/politics/2025/01/15/thomas-salmon-vermont-governor-uvm-president-death-obituary/77715944007/ 'He could walk with kings': Former Vermont Democratic Gov. Thomas Salmon dies at 92]</ref> * ටෝනි ස්ලැටරි, වයස 65, බ්‍රිතාන්‍ය නළුවා (ද ක්‍රයිං ගේම්, පීටර්ස් ෆ්‍රෙන්ඩ්ස්), විකට නළුවෙක් සහ රූපවාහිනී පෞරුෂයක් (කාගේ රේඛාවද එය කෙසේ වෙතත්?), හෘදයාබාධය.<ref>{{Citation |title=Comedian Tony Slattery dies aged 65 after heart attack |url=https://www.aol.co.uk/comedian-tony-slattery-dies-aged-140227095.html |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-08-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250813110919/https://www.aol.co.uk/comedian-tony-slattery-dies-aged-140227095.html }}</ref> * ජූඩි තොන්ගෝරි, කෙන්යානු නීතිඥවරියක් සහ කාන්තා අයිතිවාසිකම් ක්‍රියාකාරිනියක්.<ref>[https://www.capitalfm.co.ke/news/2025/01/renowned-family-lawyer-judy-thongori-passes-away-in-india/ Renowned Family Lawyer Judy Thongori Passes Away While Undergoing Treatment in India]</ref> * සයිමන් ටවුන්සෙන්ඩ්, වයස 79, ඕස්ට්‍රේලියානු රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නියක් (සයිමන් ටවුන්සෙන්ඩ්ගේ වොන්ඩර් වර්ල්ඩ්, ටීවීටීවී), පිළිකාව.<ref>[https://www.abc.net.au/news/2025-01-15/simon-townsend-has-died-journalist-tv-presenter/104818750 Wonder World presenter and creator Simon Townsend dies aged 79]</ref> === 13 === * එලිසියෝ ඇල්කොන්, 74, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, නිව් මෙක්සිකෝ නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (2009–2024), අක්මා පිළිකාව.<ref>{{Citation |title=Former New Mexico State Rep. Eliseo Alcon passes away |url=https://www.krqe.com/news/new-mexico/former-new-mexico-state-rep-eliseo-alcon-passes-away/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114090216/https://www.krqe.com/news/new-mexico/former-new-mexico-state-rep-eliseo-alcon-passes-away/ }}</ref> * නීල් බර්නාඩ්, 75, දකුණු අප්‍රිකානු බුද්ධි අංශ ප්‍රධානියා, ජාතික බුද්ධි සේවයේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් (1979–1992), පිළිකාව.<ref>[https://www.news24.com/news24/southafrica/news/former-spy-boss-and-first-negotiator-for-a-democratic-sa-dr-niel-barnard-dies-at-75-20250113 Former spy boss and first negotiator for a democratic SA, Dr Niël Barnard, dies at 75]</ref> * ටෝනි බුක්, 90, ඉංග්‍රීසි පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් (බාත් සිටි, මැන්චෙස්ටර් නගරය) සහ කළමනාකරු (මැන්චෙස්ටර් නගරය).<ref>[https://www.mancity.com/news/club/tony-book-obituary-63872451 Tony Book: 1934–2025]</ref> * මාරියාමා කමාරා, 66, ගිනියානු දේශපාලනඥයෙක් සහ ව්‍යාපාරික කාන්තාවක්.<ref>[https://mosaiqueguinee.com/2025/01/urgent-lancienne-ministre-de-lagriculture-mariama-camara-soguipah-est-decedee-ce-lundi-au-maroc/ Urgent: l’ancienne Ministre de l’Agriculture Mariama Camara (SOGUIPAH) est décédée ce lundi au Maroc] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250201033354/https://mosaiqueguinee.com/2025/01/urgent-lancienne-ministre-de-lagriculture-mariama-camara-soguipah-est-decedee-ce-lundi-au-maroc/ |date=2025-02-01 }} {{in lang|fr}}</ref> * වෝල්ටර් ඩොයිෂ්, 101, ඔස්ට්‍රියානු සංගීත විද්‍යාඥවරිය.<ref>[https://noe.orf.at/stories/3288844 Volksmusikforscher Walter Deutsch ist tot] {{in lang|de}}</ref> * නතාලි ඩුප්‍රී, 85, ඇමරිකානු ඉවුම් පිහුම් පොත් ලේඛිකාවක් සහ රූපවාහිනී පෞරුෂයක්.<ref>[https://roughdraftatlanta.com/2025/01/14/nathalie-dupree-southern-cookbook-author-chef-dies/ Legendary Southern cookbook author and chef Nathalie Dupree dies at 85]{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * බෙඩියා එනර් (tr), 70, තුර්කි නිළිය (යාප්‍රක් ඩොකුමු, කාරා පරා ආස්ක්, බානා සෙව්මේයි ඇන්ලට්).<ref>[https://www.anews.com.tr/celebrities/2025/01/14/turkish-actress-bedia-ener-dies-at-70 Turkish actress Bedia Ener dies at 70]</ref> * පී. ෆ්ලූයිඩ්, වයස අවුරුදු 64, ඇමරිකානු රොක් සංගීතඥ (ස්පයිස් 24-7).<ref>[https://www.yahoo.com/news/bronx-man-found-beaten-death-000100974.html Bronx man found beaten to death in ambulette was groundbreaking rocker]</ref> * ටෝනි ග්‍රේෂම්, වයස අවුරුදු 84, ඕස්ට්‍රේලියානු ගොල්ෆ් ක්‍රීඩකයා, ආධුනික ශූරයා (1977).<ref>[https://www.golfnsw.org.au/news/2025/01/13/76636/vale-tony-gresham-oam/ Vale: Tony Gresham, OAM]</ref> * කීත් ග්‍රිෆිත්, වයස අවුරුදු 77, බාබඩියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ජාතික කණ්ඩායම) සහ කළමනාකරු (ජාතික කණ්ඩායම, එක්සත් ජනපද වර්ජින් දූපත් ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://barbadostoday.bb/2025/01/14/football-legend-grel-passes-on/ Football legend Grel passes on]</ref> * ෂම්සුදීන් හන්බබයෙව්, වයස අවුරුදු 85, අසර්බයිජානියානු දේශපාලනඥයා, නක්චිවන් ස්වයං පාලන ජනරජයේ අගමැති (1993–2000).<ref>[https://oxu.az/cemiyyet/semseddin-xanbabayev-defn-olundu Şəmsəddin Xanbabayev dəfn olundu] {{in lang|az}}</ref> * එල්ගාර් හොවාර්ත්, වයස අවුරුදු 89, ඉංග්‍රීසි කොන්දොස්තර, රචක සහ හොරණෑ වාදකයා.<ref>[https://www.4barsrest.com/news/61679/death-of-elgar-howarth Death of Elgar Howarth]</ref> * චාල්ස් ඊ. ජෙෆර්සන්, වයස අවුරුදු 79, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයා, ඉලිනොයිස් නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජික (2001–2014).<ref>{{Citation |title=Former Illinois State Representative Chuck Jefferson dies at 79 |url=https://www.mystateline.com/news/local-news/former-illinois-state-representative-chuck-jefferson-dies-at-79/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250117034511/https://www.mystateline.com/news/local-news/former-illinois-state-representative-chuck-jefferson-dies-at-79/ }}</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) චාල්ස් ක්ලයිබර්, වයස අවුරුදු 82, ස්විට්සර්ලන්ත රජයේ නිලධාරියෙක්, අධ්‍යාපන රාජ්‍ය ලේකම් (1997–2007).<ref>[https://www.letemps.ch/suisse/deces-de-charles-kleiber-architecte-du-paysage-academique-suisse Décès de Charles Kleiber, architecte du paysage académique suisse] {{in lang|fr}}</ref> * ෆ්‍රැන්කෝ පිපර්නෝ, වයස අවුරුදු 82, ඉතාලි භෞතික විද්‍යාඥ සහ දේශපාලන ක්‍රියාකාරික, පොටෙරේ ඔපෙරායෝ හි සම-නිර්මාතෘ.<ref>[https://www.ilpost.it/2025/01/14/morto-franco-piperno/ È morto a 82 anni Franco Piperno, tra i fondatori del gruppo di sinistra extraparlamentare Potere operaio] {{in lang|it}}</ref> * පලවලස රාජසේකරම්, වයස අවුරුදු 80, ඉන්දියානු දේශපාලනඥයා, ආන්ද්‍ර ප්‍රදේශ් මන්ත්‍රී (1976–1982, 1994–1999).<ref>[https://www.thehansindia.com/andhra-pradesh/veteran-politician-palavalasa-rajasekharam-passes-away-937059 Veteran politician Palavalasa Rajasekharam passes away]</ref> * රොල්ෆ් ෂ්වීගර්, වයස අවුරුදු 80, ස්විස් දේශපාලනඥයා, රාජ්‍ය කවුන්සිලයේ සාමාජික (1999–2011).<ref>[https://www.watson.ch/schweiz/gesellschaft-politik/445714126-ex-fdp-praesident-rolf-schweiger-ist-tot Ex-FDP-Präsident Rolf Schweiger ist tot] {{in lang|de}}</ref> * ඇන්ඩ්‍රේ සොලී, වයස අවුරුදු 77, බෙල්ජියම් කතුවරයා සහ චිත්‍ර ශිල්පියා.<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/01/13/andre-sollie-overleden-schrijver-dichter-illustrator/ Bekroonde jeugdschrijver en illustrator André Sollie (77) overleden] {{in lang|nl-BE}}</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * මයිකයිලෝ ස්ටෙල්මාක්, වයස අවුරුදු 58, යුක්‍රේන පාපන්දු ක්‍රීඩක (ඩයිනමෝ කියෙව්, ෂක්තාර් ඩොනෙට්ස්ක්) සහ කළමනාකරු (කාර්කිව්).<ref>[https://www.ua-football.com/ua/ukrainian/news/1736779081-pomer-eksgravec-kiyivskogo-dinamo-i-shahtarya-yomu-ne-bulo-60-ti.html Помер ексгравець київського Динамо і Шахтаря. Йому не було 60-ти] {{in lang|uk}}</ref> * හිල්පාස් සුලින්, වයස අවුරුදු 90, ෆින්ලන්ත අයිස් හොකී ක්‍රීඩක සහ පුහුණුකරු (HPK).<ref>[https://hpk.fi/suru-uutinen-hpk-hall-of-fame-jasen-hilpas-sulin-on-poissa/ Suru-uutinen: HPK Hall of Fame jäsen Hilpas Sulin on poissa] {{in lang|fi}}</ref> * ක්ජෙල් ස්වින්ඩ්ලන්ඩ්, වයස අවුරුදු 91, නෝර්වීජියානු දේශපාලනඥයා, වෙස්ට්-ඇග්ඩර් ප්‍රාන්ත නගරාධිපති (1995–1999).<ref>[https://www.nrk.no/sorlandet/kjell-svindland-er-dod-1.17204237 Kjell Svindland er død] {{in lang|no}}</ref> * ඔලිවියෙරෝ ටොස්කානි, වයස අවුරුදු 82, ඉතාලි ඡායාරූප ශිල්පියා, ඇමයිලොයිඩෝසිස් සංකූලතා.<ref>[https://www.bbc.com/news/articles/c99yr0g4j17o Oliviero Toscani, Benetton's shock photographer, dies aged 82]</ref> * විසෙන්ට් වේගා, වයස අවුරුදු 69, වෙනිසියුලානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ඩිපෝර්ටිවෝ ඉතාලි කැරකස්, පෘතුගීසි ඇකරිගුවා, ජාතික කණ්ඩායම), දියවැඩියාවෙන් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.balonazos.com/fallecio-vicente-vega-gloria-del-futbol-profesional-venezolano-y-de-la-vinotinto/ Falleció Vicente Vega, gloria del futbol profesional venezolano y de la Vinotinto] {{in lang|es}}</ref> * බක් වයිට්, වයස අවුරුදු 94, ඇමරිකානු සංගීතඥයා (සුදු ජාතිකයින්).<ref>[https://savingcountrymusic.com/country-music-patriarch-buck-white-has-died-at-94/ Country Music Patriarch Buck White Has Died At 94]</ref> === 12 === * පීටර් බ්‍රවුන්, වයස අවුරුදු 83, ස්කොට්ලන්ත රග්බි සංගම් ක්‍රීඩකයා (ග්ලාස්ගෝ, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.theoffsideline.com/pc-brown/?srsltid=AfmBOophfd_boZAF-udY2mSc66IHZoJrrtcXg9CRbai30NII3SXGh7Co Scotland loses another giant with the death of Peter ‘PC’ Brown]</ref> * ලෙස්ලි චාර්ල්සන්, වයස අවුරුදු 79, ඇමරිකානු නිළිය (සාමාන්‍ය රෝහල, ආදරය යනු බොහෝ සෙයින් අලංකාර වූ දෙයක්, ඩොල්ෆින් දිනය).<ref>[https://variety.com/2025/tv/news/leslie-charleson-general-hospital-dies-79-1236272564/ Leslie Charleson, ‘General Hospital’ Icon Known as Monica Quartermaine, Dies at 79]</ref> * හස්ජිම් ජලාල්, වයස අවුරුදු 90, ඉන්දුනීසියානු රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයා.<ref>[https://en.antaranews.com/news/341158/hasjim-djalal-an-architect-of-unclos-passes-away-at-90 Hasjim Djalal, an architect of UNCLOS, passes away at 90]</ref> * ජැකී ෆැරී, වයස අවුරුදු 58, ඇමරිකානු සංගීත කළමනාකරු සහ රූපවාහිනී සත්කාරක (සුපෙරොක්), පෙනහළු රෝගය.<ref>[https://www.billboard.com/music/music-news/jackie-farry-dead-frances-bean-cobain-nanny-label-veteran-dies-obituary-1235874683/ Jackie Farry, Frances Bean Cobain’s Nanny, 1990s Music Industry Veteran, Dies at 58]</ref> * ආර්නෝල්ඩ් ෆ්‍රොලොව්, වයස අවුරුදු 74, ඕස්ට්‍රේලියානු ගුවන් විදුලි පෞරුෂය, අග්න්‍යාශය සහ අක්මා පිළිකා.<ref>[https://www.abc.net.au/news/2025-01-13/arnold-frolows-triple-j-music-director-dead-double-jay/104811632 Arnold Frolows, long time triple j music director, dies at 74]</ref> * මොනිරේ ගෝර්ජි, 95–96, ඉරාන ගුරුවරියක් සහ මුජ්තාහිඩ්, ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ අවසාන සමාලෝචනය සඳහා වූ සභාවේ සාමාජික (1979).<ref>[https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/959566-درگذشت-تنها-زن-نماینده-مجلس-خبرگان-در-ایران درگذشت تنها زن نماینده مجلس خبرگان در ایران] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250115062036/https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-6/959566-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA-%D8%AA%D9%86%D9%87%D8%A7-%D8%B2%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%AE%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 |date=2025-01-15 }} {{in lang|fa}}</ref> * මාර්ක් ඉසු, වයස අවුරුදු 70, ඇමරිකානු ජෑස් ද්විත්ව බාස් වාදකයෙක් සහ නිර්මාපකයෙක්, මහා අන්ත්‍ර පිළිකාව.<ref>[https://www.sfchronicle.com/entertainment/article/mark-izu-obit-20034770.php Mark Izu, bassist and composer at the center of the Asian American arts movement, dies at 70]</ref> * මන්දා ජගනාත්, වයස අවුරුදු 73, ඉන්දියානු දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (1998–2014).<ref>[https://www.gulte.com/political-news/334798/ex-mp-jagannadham-passes-away Ex-MP Jagannadham Passes Away]</ref> * ක්ලෝඩ් ජර්මන් ජූනියර්, වයස අවුරුදු 90, ඇමරිකානු නළුවා (ද ඉයර්ලින්, ඉන්ට්‍රූඩර් ඉන් ද ඩස්ට්, රියෝ ග්‍රෑන්ඩ්).<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/claude-jarman-dead-yearling-juvenile-oscar-1236107296/ Claude Jarman Jr., Young Star of ‘The Yearling,’ Dies at 90]</ref> * රොබට් මැක්‍රේ, වයස අවුරුදු 79, ඇමරිකානු නළුවා (චියර්ස්, තැන්ක්ස්, රැප්සිටී ස්ට්‍රීට් කිඩ්ස්: බිලීව් ඉන් සැන්ටා).<ref>[https://neptunesociety.com/obituaries/sherman-oaks-ca/robert-ward-12196502 Robert Machray Ward]</ref> * ජෙෆ්රි ඒ. මේයර්, වයස අවුරුදු 61, ඇමරිකානු නීතිවේදියෙක්, කනෙක්ටිකට් දිස්ත්‍රික්කය සඳහා එක්සත් ජනපද දිස්ත්‍රික් උසාවියේ විනිසුරු (2014 සිට).<ref>[https://www.law360.com/legalindustry/articles/2283592/u-s-district-judge-jeffrey-a-meyer-dies-at-61 U.S. District Judge Jeffrey A. Meyer Dies At 61]</ref> * ඩැරල් පියර්ස්, වයස අවුරුදු 64, ඕස්ට්‍රේලියානු පැසිපන්දු ක්‍රීඩකයා (ඇඩිලේඩ් 36ers).<ref>[https://www.adelaide36ers.com/news/vale-darryl-pearce Vale: Darryl Pearce]</ref> * ජෑන් රැන්ඩල්ස්, වයස 79, ඕස්ට්‍රේලියානු දිගු දුර ධාවකයා, පැරාලිම්පික් ශූරයා (1984).<ref>[https://australiansportreflections.com/2021/12/08/australian-first-female-paralympic-marathon-gold-medallist-jan-randles-journey/ Australian First Female Paralympic Marathon Gold Medallist: Jan Randles Journey]</ref> * කීත් රේනර්, වයස 95, ඕස්ට්‍රේලියානු ඇන්ග්ලිකන් පූජකවරයා, ඕස්ට්‍රේලියාවේ ප්‍රයිමේට් (1991–1999).<ref>[https://tma.melbourneanglican.org.au/2025/01/significant-anglican-and-instrument-of-god-bishop-keith-rayner-dies/ Significant Anglican and ‘instrument of God’: Bishop Keith Rayner dies]</ref> * ඉසාස් රොඩ්‍රිගස්, වයස 82, වෙනිසියුලානු නීතිඥ සහ දේශපාලනඥයා, උප ජනාධිපති (2000) සහ නීතිපති (2000–2007).<ref>[https://www.ntn24.com/noticias-actualidad/murio-el-exfiscal-isaias-rodriguez-el-acusador-del-regimen-chavista-y-cerebro-de-toda-la-narrativa-del-caso-anderson-532935 Murió el exfiscal Isaías Rodríguez, el acusador del régimen chavista y cerebro de toda la narrativa del caso Anderson] {{in lang|es}}</ref> * ස්ටුවර්ට් ස්පෙන්සර්, වයස 97, ඇමරිකානු දේශපාලන උපායමාර්ගික.<ref>[https://www.latimes.com/obituaries/story/2025-01-13/stuart-spencer-republican-strategist-who-helped-launch-ronald-reagan-obituary Stuart Spencer, GOP strategist who helped Reagan become California governor, 40th president, dies]</ref> * ලින් ටේලර්-කෝබට්, වයස 78, ඇමරිකානු නර්තන ශිල්පිනිය (ෆුට්ලූස්, ස්විං!, ටයිටැනික්).<ref>{{Citation |title=Famed 'Footloose' choreographer Lynne Taylor-Corbett has died |url=https://denvergazette.com/arts-entertainment/footloose-choreographer-lynne-taylor-corbett-obituary/article_0aab2ff4-d2a3-11ef-8afc-df132b4cf3c4.html |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250122110644/https://denvergazette.com/arts-entertainment/footloose-choreographer-lynne-taylor-corbett-obituary/article_0aab2ff4-d2a3-11ef-8afc-df132b4cf3c4.html }}</ref> * ඉවානා වොන්ඩ්‍රොවිකෝවා (cs), වයස 80, චෙක් නිළිය.<ref>[https://www.novinky.cz/clanek/kultura-divadlo-zemrela-herecka-ivana-vondrovicova-40504732 Zemřela herečka Ivana Vondrovicová] {{in lang|cs}}</ref> * කිම් යාරොෂෙව්ස්කායා, වයස 101, රුසියානු-උපත ලද කැනේඩියානු නිළිය (ෆැන්ෆ්‍රෙලුච්, පාස්-පාර්ට්අවුට්, හෝම් ෆයර්ස්).<ref>[https://www.lequotidien.com/arts/2025/01/12/la-comedienne-kim-yaroshevskaya-seteint-a-101-ans-2PBMB3SQ2VGJ7BUH2RKPME3TOY/ La comédienne Kim Yaroshevskaya s’éteint à 101 ans] {{in lang|fr}}</ref> === 11 === * රාʼනෝ අබ්දුල්ලායෙවා, වයස 89, උස්බෙක් ඉතිහාසඥයා.<ref>[https://vesti.uz/v-moskve-umerla-rano-abdullaeva/ В Москве умерла Рано Абдуллаева] {{in lang|ru}}</ref> * බෙරිල් ඇන්තනි ජූනියර්, වයස 86, ඇමරිකානු නීතිඥ සහ දේශපාලනඥයා, එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජික (1979–1993).<ref>[https://www.nwaonline.com/news/2025/jan/14/beryl-anthony-longtime-us-congressman-from/ Beryl Anthony, longtime U.S. congressman from Arkansas, dead at 86]</ref> * ලින්ඩා බර්න්ස් බෝල්ටන්, වයස 76, ඇමරිකානු හෙදියක් සහ සෞඛ්‍ය සේවා පරිපාලක (සීඩාර්ස්-සිනායි වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය).<ref>[https://www.cedars-sinai.org/newsroom/a-tribute-linda-burnes-bolton-drph-rn-faan-1948--2025/ A Tribute: Linda Burnes Bolton, DrPH, RN, FAAN, 1948 – 2025]</ref> * මාටි ඩිමෙරිට්, වයස 71, ඇමරිකානු බේස්බෝල් ක්‍රීඩක සහ පුහුණුකරු (සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ ජයන්ට්ස්, චිකාගෝ කබ්ස්).<ref>[https://www.newsweek.com/sports/mlb/former-bounty-hunter-turned-mlb-pitching-coach-nicknamed-mad-dog-passes-away-2013659 Former Bounty Hunter Turned MLB Pitching Coach Nicknamed 'Mad Dog' Passes Away]</ref> * කිටී ෆ්ලින්, වයස 98, අයර්ලන්ත ඉතිහාසඥ සහ කතුවරිය.<ref>[https://rip.ie/death-notice/kitty-flynn-westmeath-kilbeggan-581482 Kitty Flynn]</ref> * ගුර්ප්‍රීත් ගෝගි, වයස 57, ඉන්දියානු දේශපාලනඥයා, පන්ජාබ් මන්ත්‍රී (2022 සිට), වෙඩි තබා ඇත.<ref>[https://timesofindia.indiatimes.com/india/aap-punjab-mla-gurpreet-bassi-gogi-dies-of-gunshot-wounds/articleshow/117132567.cms AAP Punjab MLA Gurpreet Bassi Gogi dies of gunshot wounds]</ref> * ඉන්ද්‍රදාස හෙට්ටිආරච්චි, වයස 97, ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලනඥයා.<ref>[https://www.dailymirror.lk/obituaries/DESHABANDU-INDRADASA-HETTIARACHCHI/378-300007# Deshabandu Indradasa Hettiarachchi]</ref> * රයින් ජෑන් හෝක්ස්ට්‍රා, වයස 83, ලන්දේසි නීතිවේදියෙක්.<ref>[https://www.trouw.nl/politiek/rein-jan-hoekstra-1941-2025-was-jarenlang-de-meest-invloedrijke-man-van-nederland~bf521ee2/ Rein Jan Hoekstra (1941-2025) was jarenlang de ‘meest invloedrijke’ man van Nederland] {{in lang|nl}}</ref> * බොබී කෙනඩි, 87, ස්කොට්ලන්ත පාපන්දු ක්‍රීඩක (මැන්චෙස්ටර් නගරය, කිල්මර්නොක්) සහ කළමනාකරු (ග්‍රිම්ස්බි නගරය).<ref>[https://www.mancity.com/news/club/former-city-defender-bobby-kennedy-passes-away-63872199 Bobby Kennedy: 1937-2025]</ref> * මාරියෝ ක්ලෙමන්ස්, 88, චෙක් කොන්දොස්තර (චිත්‍රපට සංධ්වනි වාද්‍ය වෘන්දය) සහ මෙහෙයවීමේ අධ්‍යාපනඥයා.<ref>[https://www.memoryofnations.eu/en/klemens-mario-1936 Master of Fine Arts Mario Klemens * 1936 †︎ 2025]</ref> * සෝරා පැලෝවා, 77, ස්ලෝවැක් වීදුරු කලාකරුවා.<ref>[https://dennikn.sk/minuta/4403688/ Umelkyňa, sochárka a pedagogička Zora Palová zomrela vo veku 77 rokov] {{in lang|sk}}</ref> * කියු ඩහොං, 94, චීන වෙරළබඩ සහ අක්වෙරළ ඉංජිනේරු, චීන විද්‍යා ඇකඩමියේ සාමාජිකාව.<ref>[https://www.stdaily.com/web/gdxw/2025-01/11/content_285082.html 痛别！邱大洪院士逝世] {{in lang|zh}}</ref> * ටයිනි රූයිස්, 67, ලන්දේසි පාපන්දු ක්‍රීඩකයා සහ කළමනාකරු (ෆෝචූනා සිටාර්ඩ්, එම්වීවී මාස්ට්‍රිච්ට්, එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍ය ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://fortunasittard.nl/nieuws/fortunees-tini-ruijs-67-overleden Tiny Ruijs overleden] {{in lang|nl}}</ref> * බාබරා රයිල්ස්කා, 88, පෝලන්ත නිළිය.<ref>[https://kultura.onet.pl/film/nie-zyje-ikona-polskiego-kina-barbara-rylska-odeszla-w-wieku-89-lat/eh4sz6x Nie żyje ikona polskiego kina. Barbara Rylska odeszła w wieku 89 lat] {{in lang|pl}}</ref> * ෆෙරෙයිඩූන් ෂාබස්යාන්, 82, ඉරාන නිර්මාපකයෙකු සහ කොන්දොස්තර, ශ්වසන රෝගය.<ref>{{Citation |title=Renowned Iranian musician Fereydoun Shahbazian passes away at 82 |url=https://ifpnews.com/renowned-iranian-musician-fereydoun-shahbazian-82/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250111123441/https://ifpnews.com/renowned-iranian-musician-fereydoun-shahbazian-82/ }}</ref> === 10 === * කොලින් කාටර්, 76, බ්‍රිතාන්‍ය සංගීතඥ (ෆ්ලෑෂ්).<ref>[https://dmme.net/colin-carter-passed-away/ Colin Carter Passed Away]</ref> * ෆ්‍රෑන්ක් සිකුටෝ, 74–75, ඉතාලි-ඕස්ට්‍රේලියානු ව්‍යාපාරික විධායක, ජාතික ඕස්ට්‍රේලියානු බැංකුවේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී (1999–2004).<ref>[https://www.nationaltribune.com.au/statement-on-passing-of-former-nab-ceo-frank-cicutto/ Statement On Passing Of Former NAB CEO Frank Cicutto]</ref> * යෙව්ජීනියා ඩොබ්‍රොවොල්ස්කායා, වයස අවුරුදු 60, රුසියානු නිළිය (ක්වීන් මාර්ගොට්, නිළිය, ද අයිරනි ඔෆ් ෆේට් 2), පිළිකා සහ හෘදයාබාධ වලින් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.rbc.ru/society/10/01/2025/678147e59a79472b64f7a234 Умерла Евгения Добровольская] {{in lang|ru}}</ref> * මිලාන් ෆෙරනෙක්, වයස අවුරුදු 60, චෙක් දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (2017 සිට), වකුගඩු පිළිකා.<ref>[https://ct24.ceskatelevize.cz/clanek/domaci/zemrel-poslanec-milan-feranec-356984 Zemřel poslanec Milan Feranec] {{in lang|cs}}</ref> * රයිමොන්ඩෝ ගලුප්පෝ, වයස අවුරුදු 78, ඉතාලි දේශපාලනඥයා, සෙනෙට් සභික (1992–1994).<ref>[https://www.fise.it/federazione/news-la-federazione/archivio-news-la-federazione/20554-addio-a-raimondo-galuppo.html Addio a Raimondo Galuppo] {{in lang|it}}</ref> * හොරසියෝ ගොන්සාලෙස් ඩි ලාස් කැසාස්, වයස අවුරුදු 82, මෙක්සිකානු දේශපාලනඥයා, නියෝජ්‍ය (1988–1991).<ref>[https://eldiariodedelicias.mx/local/2025/jan/10/fallece-el-exalcalde-de-delicias-horacio-gonzalez-de-las-casas-667203.html Fallece el exalcalde de Delicias, Horacio González de las Casas] {{in lang|es}}</ref> * වයිනන්ඩ් හැවෙන්ගා, වයස අවුරුදු 59, දකුණු අප්‍රිකානු ඩාර්ට්ස් ක්‍රීඩකයා.<ref>[https://www.pdc.tv/news/2025/01/10/south-africas-first-world-championship-representative-havenga-passes-away South Africa's first World Championship representative Havenga passes away]</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * තෙල්මා හොප්කින්ස්, වයස අවුරුදු 88, උතුරු අයර්ලන්ත උස පැනීමේ ක්‍රීඩිකාව, ඔලිම්පික් රිදී පදක්කම්ලාභී (1956).<ref>[https://www.bbc.com/sport/athletics/articles/c4gxvj91vnxo Olympic high jump silver medallist Hopkins dies]</ref> * ජෝස් ජිමිනෙස්, වයස අවුරුදු 76, පුවර්ටෝ රිකෝ දේශපාලන ක්‍රියාකාරිකයෙක්, යන්ග් ලෝඩ්ස් හි නිර්මාතෘ.<ref>[https://chicago.suntimes.com/obituaries/2025/01/11/jose-cha-cha-jimenez-human-rights-activist-and-former-chair-of-young-lords-organization-dead-at-76 José 'Cha Cha' Jiménez, human rights activist and former chair of Young Lords organization, dead at 76]</ref> * ටෙඩ් කිල්මුරේ, වයස අවුරුදු 90, ඕස්ට්‍රේලියානු පාපන්දු ක්‍රීඩක (නැගෙනහිර පර්ත්).<ref>[https://eastperthfc.com.au/news/25926/vale-ted-kilmurray Vale Ted Kilmurray]</ref> * ඇන්ඩ්‍රෙජ් ක්‍රස්නිකි, වයස අවුරුදු 75, පෝලන්ත ක්‍රීඩා ක්‍රියාකාරිකයෙක්.<ref>[https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2025-01-11/nie-zyje-andrzej-krasnicki-byly-prezes-pkol-mial-75-lat/ Nie żyje Andrzej Kraśnicki. Były prezes PKOl miał 75 lat] {{in lang|pl}}</ref> * ස්ටෙෆාන් ක්‍රසොවිට්ස්කි, වයස අවුරුදු 89, රුසියානු කවියෙක්, පරිවර්තකයෙක් සහ පූජකයෙක්.<ref>[https://www.svoboda.org/a/umer-poet-svyaschennik-religioznyy-deyatelj-stanislav-krasovitskiy/33271216.html Умер поэт, священник, религиозный деятель Станислав Красовицкий] {{in lang|ru}}</ref> * රොජර් ලෙබ්‍රාන්චු, වයස අවුරුදු 102, ප්‍රංශ ඔලිම්පික් ඔරු පැදීමේ ක්‍රීඩකයෙක් (1948).<ref>[https://www.lequipe.fr/Aviron/Actualites/Doyen-des-porteurs-de-la-flamme-olympique-lors-des-jo-2024-roger-lebranchu-est-mort/1531261 Doyen des porteurs de la flamme olympique lors des JO 2024, Roger Lebranchu est mort] {{in lang|fr}}</ref> * සර් චාල්ස් ලෙපානි, වයස අවුරුදු 77, පැපුවා නිව්ගිනියානු රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයා.<ref>[https://www.postcourier.com.pg/former-diplomat-sir-charles-lepani-passes-away/ Former diplomat Sir Charles Lepani passes away]</ref> * ජෝන්ස් පී. මැඩෙයිරා, වයස අවුරුදු 80, ට්‍රිනිඩෑඩියානු මාධ්‍යවේදියා (ට්‍රිනිඩෑඩ් සහ ටොබැගෝ ගාඩියන්).<ref>[https://www.guardian.co.tt/news/jones-p-madeira-pioneering-journalist-and-broadcasting-legend-dies-at-80-6.2.2205037.ab86e2c880 Jones P Madeira, pioneering journalist and broadcasting legend, dies at 80]</ref> * ෆීලික්ස් මැන්ටිලා, වයස අවුරුදු 90, පුවර්ටෝ රිකෝ බේස්බෝල් ක්‍රීඩකයෙක් (මිල්වෞකි බ්‍රේව්ස්, බොස්ටන් රෙඩ් සොක්ස්).<ref>[https://www.mlbtraderumors.com/2025/01/felix-mantilla-passes-away.html Felix Mantilla Passes Away]</ref> * බිල් මැකාර්ට්නි, වයස අවුරුදු 84, ඇමරිකානු ප්‍රසිද්ධ පාපන්දු පුහුණුකරු (කොලරාඩෝ බෆලෝස්), ඩිමෙන්ශියාවෙන් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>{{Citation |title=Bill McCartney, former championship-winning head coach at Colorado, dies at age 84 |url=https://ca.sports.yahoo.com/news/bill-mccartney-former-championship-winning-head-coach-at-colorado-dies-at-age-84-052254130.html |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114140334/https://ca.sports.yahoo.com/news/bill-mccartney-former-championship-winning-head-coach-at-colorado-dies-at-age-84-052254130.html }}</ref> * සෑම් මුවර්, වයස 89, ඇමරිකානු ප්‍රසිද්ධ ගායක-ගීත රචක (සෑම් සහ ඩේව්), ශල්‍යකර්මයෙන් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.rollingstone.com/music/music-news/sam-moore-sam-and-dave-soul-man-dead-obituary-1235140865/ Sam Moore, Soul Man Who Scored Hits With Sam and Dave, Dead at 89]</ref> * පැකිටා ඕර්ස් (එස්), වයස 96, ස්පාඤ්ඤ ඖෂධවේදිනියක් සහ රූපලාවන්‍ය ව්‍යාපාරික කාන්තාවක්.<ref>[https://www.abc.es/estilo/belleza/muere-paquita-ors-farmaceutica-pionera-cosmetica-botanica-20250110164058-nt.html Muere Paquita Ors, la farmacéutica pionera de la cosmética botánica y la divulgación en medios] {{in lang|es}}</ref> * ලොන්ගින් පැස්ටූසියාක්, වයස 89, පෝලන්ත දේශපාලනඥයෙක් සහ ඉතිහාසඥයෙක්.<ref>[https://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/7,114884,31608771,nie-zyje-longin-pastusiak-byly-marszalek-senatu-mial-89-lat.html Nie żyje Longin Pastusiak. Były marszałek Senatu miał 89 lat] {{in lang|pl}}</ref> * ඇනටෝලි පාටා, වයස 66, රුසියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් (ඩයිනමෝ ස්ටැව්රොපොල්, කුබන් ක්‍රස්නෝඩර්) සහ කළමනාකරු (ඩයිනමෝ ස්ටැව්රොපොල්).<ref>[https://pfckuban.ru/news/nashi-poteri-/ Наши потери….] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250111105733/https://pfckuban.ru/news/nashi-poteri-/ |date=2025-01-11 }} {{in lang|ru}}</ref> * ජීන්-ලූක් පෙටිට්‍රෙනෝඩ්, වයස 74, ප්‍රංශ ආහාර විචාරක සහ රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නා.<ref>[https://www.francetvinfo.fr/culture/cuisine-et-gastronomie/le-journaliste-gastronomique-jean-luc-petitrenaud-ancien-animateur-d-emissions-culinaires-est-mort-a-l-age-de-74-ans_7005968.html Le journaliste gastronomique Jean-Luc Petitrenaud, ancien animateur d'émissions culinaires, est mort à l'âge de 74 ans] {{in lang|fr}}</ref> * ෂියු කා-චුන්, වයස 55, හොංකොං ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ක්‍රියාකාරිකයෙක්, එම්එල්සී (2016–2020), ආමාශ පිළිකාව.<ref>[https://www.rfa.org/cantonese/news/htm/hongkong-shiu-ka-chun-death-01092025133836.html 港前立法會議員邵家臻因胃癌病逝　終年55歲] {{in lang|zh}}</ref> * නෙල්සන් සිල්වා පැචෙකෝ, වයස 80, උරුගුවේ උපන් කොලොම්බියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් (ස්පෝර්ටිවෝ ඉතාලියානෝ, ටයිග්‍රේ, කොලොම්බියා ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.infobae.com/colombia/deportes/2025/01/10/fallecio-nelson-silva-pacheco-idolo-del-junior-y-figura-clave-del-subcampeonato-de-colombia-en-la-copa-america-1975/ Falleció Nelson Silva Pacheco, ídolo del Junior y figura clave del subcampeonato de Colombia en la Copa América] {{in lang|es}}</ref> * එයිනාර් ඔලව් ස්කොගොල්ට්, 77, නෝර්වීජියානු දේශපාලනඥයා, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී (1989-2001).<ref>[https://www.stortinget.no/no/Representanter-og-komiteer/Representantene/Representant/?perid=EOS&tab=Biography Skogholt, Einar Olav (1947-2025)] {{in lang|no}}</ref> === 9 === * ඇන්ඩ්‍රෙජ් මේරියන් බාර්ට්සාක්, වයස අවුරුදු 79, පෝලන්ත කලාකරුවෙක් සහ අධ්‍යාපනඥයෙක්.<ref>[https://dzienniklodzki.pl/zmarl-profesor-andrzej-marian-bartczak-lodzki-artysta-i-pedagog/ar/c13-19030818 Zmarł profesor Andrzej Marian Bartczak, łódzki artysta i pedagog] {{in lang|pl}}</ref> * බ්ලැක් බාර්ට්, වයස අවුරුදු 76, ඇමරිකානු වෘත්තීය මල්ලවපොර (NWA), මහා අන්ත්‍ර පිළිකාව.<ref>[https://slamwrestling.net/index.php/2025/01/09/black-bart-dies-at-76/ Black Bart dies at 76]</ref> * බිල් බයර්ජ්, වයස අවුරුදු 86, ඇමරිකානු නළුවා (''[[:en:Ernest_Saves_Christmas|Ernest Saves Christmas]]'', ''[[:en:Ernest_Goes_to_Jail|Ernest Goes to Jail]]'', ''[[:en:Ernest_Scared_Stupid|Ernest Scared Stupid]]'') සහ විකට නළුවා.<ref>[https://deadline.com/2025/01/bill-byrge-dies-bobby-ernest-movies-age-92-1236253707/ Bill Byrge Dies; Actor From ‘Ernest’ Movies Was 92]</ref> * මාරියස් සියුගරින්, වයස අවුරුදු 75, රුමේනියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ස්ටීවා බුකුරෙස්ටි, එෆ්සී බ්‍රසොව්, ප්‍රොග්‍රෙසුල් බුකුරෙස්ටි).<ref>[https://www.7est.ro/2025/01/a-murit-fostul-fotbalist-marius-ciugarin-sportul-romanesc-este-in-doliu/ A murit fostul fotbalist Marius Ciugarin. Sportul românesc este în doliu] {{in lang|ro}}</ref> * බිල් ක්ලෙමන්ට්ස්, වයස අවුරුදු 91, ඕස්ට්‍රේලියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (රිච්මන්ඩ්).<ref>[https://www.richmondfc.com.au/news/1707214/vale-bill-clements Vale Bill Clements]</ref> * ෆිලිස් ඩල්ටන්, වයස අවුරුදු 99, ඉංග්‍රීසි ඇඳුම් නිර්මාණකරු (ලෝරන්ස් ඔෆ් අරාබියා, ඩොක්ටර් ෂිවාගෝ, ද ප්‍රින්සස් බ්‍රයිඩ්), ඔස්කාර් සම්මානලාභියා (1966, 1990).<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/phyllis-dalton-dead-lawrence-of-arabia-doctor-zhivago-costume-designer-1236107231/ Phyllis Dalton, ‘Lawrence of Arabia’ and ‘Doctor Zhivago’ Costume Designer, Dies at 99]</ref> * මාග්‍රට් බබා ඩිරි, වයස අවුරුදු 70, උගන්ඩා දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (1996 සිට).<ref>[https://www.independent.co.ug/former-koboko-woman-mp-margaret-baba-diri-dead/ Former Koboko Woman MP Margaret Baba Diri dead]</ref> * ලෝරි හොලෝවේ, වයස 86, ඉංග්‍රීසි පියානෝ වාදක, සංගීත අධ්‍යක්ෂක (ස්ට්‍රික්ට්ලි කම් ඩාන්සින්, පාකින්සන්) සහ රචක.<ref>[https://jerseyeveningpost.com/morenews/entertainment/2025/01/10/former-strictly-and-parkinson-musical-director-laurence-holloway-dies-aged-86/ Former Strictly and Parkinson musical director Laurence Holloway dies aged 86]</ref> * නෙකුලයි ඉයෝර්ගා, වයස 91, රුමේනියානු චිත්‍ර ශිල්පියා.<ref>[https://www.protv.ro/articol/107746-pictorul-neculai-iorga-a-murit-mesajul-transmis-de-uap Pictorul Neculai Iorga a murit! Mesajul transmis de UAP] {{in lang|ro}}</ref> * පී. ජයචන්ද්‍රන්, වයස 80, ඉන්දියානු පසුබිම් ගායකයා.<ref>[https://www.onmanorama.com/news/kerala/2025/01/09/veteran-singer-p-jayachandran-passes-away.html Legendary singer P Jayachandran passes away at 80]</ref> * මික් කෙනඩි, වයස 89, අයර්ලන්ත හෙලිකොප්ටර් (ෆෝස්, ටිපරරි, ඩබ්ලින්).<ref>[https://www.independent.ie/sport/gaelic-games/hurling/dublin-all-ireland-final-hurler-mick-kennedy-who-hit-the-first-ever-televised-score-in-gaa-passes-away/a1415471510.html Dublin All-Ireland final hurler Mick Kennedy, who hit the first-ever televised score in GAA, passes away]</ref> * සුසන් කෝන්, වයස 63, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයා, උටා නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකාව (1997–2000), පියයුරු පිළිකා.<ref>[https://www.russonmortuary.com/obituaries/susan-koehn Susan Koehn]</ref> * වාසිලේ ලෙවා, වයස 65, රුමේනියානු ජන ගායිකාව.<ref>[https://www.libertatea.ro/stiri/vasile-leva-a-murit-5150460 Vasile Leva, artistul care a compus legendara piesă folk „Străinul”, a murit. „Muzica și poezia nu-mi ies din cap câte zile oi avea”] {{in lang|ro}}</ref> * මුක්තාර් මැගවුයින්, වයස 84, කසකස් ලේඛක සහ ප්‍රචාරක.<ref>[https://kazpravda.kz/n/izvestnyy-kazahstanskiy-pisatel-muhtar-magauin-umer-v-ssha/ Известный казахстанский писатель Мухтар Магауин умер в США] {{in lang|kk}}</ref> * මාර්ක් මිචෙට්ස් (ෆ්‍රා), වයස 73, බෙල්ජියම් විකට පොත් කලාකරුවා (කොගරාට්සු).<ref>[https://fumettologica.it/2025/01/marc-michetz-morto-disegnatore-kogaratsu/ È morto Marc Michetz, disegnatore di “Kogaratsu”] {{in lang|it}}</ref> * අයන් මයිල්ස්, වයස 72, ඕස්ට්‍රේලියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (රිච්මන්ඩ්).<ref>[https://www.richmondfc.com.au/news/1707273/vale-ian-miles Vale Ian Miles]</ref> * මැනුවල් එල්කින් පැටරෝයෝ, 78, කොලොම්බියානු ව්‍යාධි විද්‍යාඥ සහ ප්‍රතිශක්ති විද්‍යාඥ.<ref>[https://www.elespectador.com/ciencia/murio-el-cientifico-colombiano-manuel-elkin-patarroyo/ Murió el científico colombiano Manuel Elkin Patarroyo] {{in lang|es}}</ref> * ලයිලා රුස්ටොම් (ආර්), 87, ඊජිප්තු රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නියකි.<ref>[https://gate.ahram.org.eg/News/5071315.aspx وفاة الإعلامية ليلى رستم عن عمر يناهز 88 عامًا] {{in lang|ar}}</ref> * ජෝර්ජ් ලුයිස් සැන්චෙස්, 64, කියුබානු චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂක (එල් බෙනී, බුස්කැන්ඩෝ සහ කැසල්).<ref>[https://www.granma.cu/cultura/2025-01-09/fallecio-el-cineasta-cubano-jorge-luis-sanchez-director-de-el-benny-09-01-2025-09-01-12 Falleció el cineasta cubano Jorge Luis Sánchez, director de El Benny] {{in lang|es}}</ref> * ඔටෝ ෂෙන්ක්, 94, ඔස්ට්‍රියානු නළුවා (Dunja, Always Trouble with the Reverend), චිත්‍රපටය (Die Fledermaus) සහ නාට්‍ය අධ්‍යක්ෂක.<ref>[https://orf.at/stories/3001001/ Otto Schenk ist tot] {{in lang|de}}</ref> * ෂුලමිත් ෂහාර්, 96, ලැට්වියානු-උපත ඊශ්‍රායල ඉතිහාසඥයෙක්.<ref>[https://www.haaretz-evel.co.il/פרופ-אמריטה-שולמית-שחר-זל-תנחומים-מאו/ פרופ' (אמריטה) שולמית שחר ז"ל – תנחומים מאוניברסיטת תל אביב] {{in lang|he}}</ref> * ඩොක් ෂෙබෙලේසා, 51, දකුණු අප්‍රිකානු ක්වේටෝ සංගීතඥයෙක්.<ref>[https://sundayworld.co.za/celebrity-news/kwaito-legend-doc-shebeleza-has-died/ Kwaito legend Doc Shebeleza has died]</ref> * මුහම්මද් සෙගිරිනියා, 36, උගන්ඩාවේ දේශපාලනඥයා, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී (2022 සිට).<ref>[https://www.monitor.co.ug/uganda/news/national/mp-ssegirinya-dies-at-37-4883142 MP Ssegirinya dies at 37]</ref> * ජෝන් විලියම් තොම්සන්, 96, කැනේඩියානු දේශපාලනඥයා, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී (1979-1984).<ref>[https://exparl.ca/news/mr-john-william-thomsom/ Mr. John William Thomsom]</ref> * මාරියස් ට්‍රින්කිවික්ස්, 62, පෝලන්ත අනුක්‍රමික ඝාතකයා සහ ලිංගික අපරාධකරුවෙකි.<ref>[https://wiadomosci.onet.pl/kraj/mariusz-trynkiewicz-nie-zyje-szatan-z-piotrkowa-zmarl-w-wieku-62-lat/q9n92n7 Mariusz Trynkiewicz nie żyje. "Szatan z Piotrkowa" zmarł w wieku 62 lat] {{in lang|pl}}</ref> === 8 === * ගේබ්‍රියෙල් ඩි බ්‍රොග්ලි, 93, ප්‍රංශ ඉතිහාසඥයා, ප්‍රංශ ආයතනයේ චාන්සලර් (2006-2017) සහ ඇකඩමි ෆ්‍රැන්චයිස් හි සාමාජිකය.<ref>[https://www.academie-francaise.fr/actualites/deces-de-m-gabriel-de-broglie-f11 Décès de M. Gabriel de Broglie (F11)] {{in lang|fr}}</ref> * ජෝර්ජ් කැසරෙස්, 77, ආර්ජන්ටිනාවේ උපන් කොලොම්බියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (සැන් මාර්ටින් ඩි ටුකුමන්, ඇමරිකා ඩි කැලි, කොලොම්බියා ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.infobae.com/colombia/deportes/2025/01/08/fallecio-jorge-ramon-la-fiera-caceres-historico-goleador-del-america-de-cali/ Falleció Jorge Ramón ‘la Fiera’ Cáceres, histórico goleador del América de Cali] {{in lang|es}}</ref> * ෆ්‍රැන්කොයිස් චෝයි, 99, ප්‍රංශ වාස්තු විද්‍යා සහ නාගරික ඉතිහාසඥයෙක්.<ref>[https://www.igloo.ro/francoise-choay-1925-2025/ Françoise Choay (1925–2025)] {{in lang|ro}}</ref> * ජුවාන් කාලෝස් කොන්චා ගුටියෙරෙස්, 91, චිලී ශල්‍ය වෛද්‍ය සහ දේශපාලනඥයා, මහජන සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය (1971-1972).<ref>[https://www.latercera.com/nacional/noticia/fallece-el-exministro-de-salud-juan-carlos-concha/NPEXNFYBHVGNFNT33M3ZHO7R2I/ Fallece el exministro de Salud Juan Carlos Concha] {{in lang|es}}</ref> * ෆැබියෝ කුඩිසිනි, 89, ඉතාලි පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (උඩිනීස්, රෝමා, මිලාන්).<ref>[https://www.uefa.com/news-media/news/0295-1cc56ed57f30-a62b282fa7f5-1000--italian-football-mourns-legendary-goalkeeper-fabio-cudicini/ Italian football mourns legendary goalkeeper Fabio Cudicini]</ref> * විලියම් පී. ඩික්සන්, වයස අවුරුදු 81, ඇමරිකානු නීතිඥ සහ දේශපාලන උපායමාර්ගික, ලෝක බැංකුවේ එක්සත් ජනපද විකල්ප අධ්‍යක්ෂ (1977–1979), 1980 ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජාතික සම්මේලනයේ කළමනාකරු, පුරස්ථි ග්‍රන්ථි පිළිකා.<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/madison/name/william-dixon-obituary?id=57247841 William Patrick Dixon]</ref> * රුඩොල්ෆ් ඩ්‍රෙස්ලර්, වයස අවුරුදු 84, ජර්මානු දේශපාලනඥයෙකු සහ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයෙකු, මන්ත්‍රී (1980–2000).<ref>[https://www.wz.de/nrw/wuppertal/der-ehemalige-spd-bundespolitiker-rudolf-dressler-ist-tot_aid-122877011 Der ehemalige SPD-Bundespolitiker Rudolf Dreßler ist tot] {{in lang|de}}</ref> * ඇලන් එම්රිච්, වයස අවුරුදු 65, ඇමරිකානු ලේඛක සහ ක්‍රීඩා නිර්මාණකරු.<ref>[https://www.pcgamer.com/games/strategy/alan-emrich-the-game-designer-and-writer-who-coined-the-term-4x-has-died/ Alan Emrich, the game designer and writer who coined the term '4X,' has died]</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * ක්ජෙල්-ඔලොෆ් ෆෙල්ඩ්, වයස අවුරුදු 93, ස්වීඩන් දේශපාලනඥයෙකු, මුදල් අමාත්‍ය (1983–1990), අයවැය (1982) සහ වාණිජ හා කර්මාන්ත (1970–1975).<ref>[https://www.dn.se/sverige/forre-finansministern-kjell-olof-feldt-s-ar-dod/ Förre finansministern Kjell-Olof Feldt (S) är död] {{in lang|sv}}</ref> * ක්නඩ් හයින්සන්, වයස අවුරුදු 92, ඩෙන්මාර්ක දේශපාලනඥයෙකු, මුදල් අමාත්‍ය (දෙවරක්), පොදු වැඩ (1981) සහ අධ්‍යාපන අමාත්‍ය (1971–1973).<ref>[https://www.dr.dk/nyheder/seneste/tidligere-minister-knud-heinesen-er-doed Tidligere minister Knud Heinesen er død] {{in lang|da}}</ref> * සෙලිම් ඉලෙරි, වයස අවුරුදු 75, තුර්කි ලේඛක, තිර රචක සහ චිත්‍රපට විචාරක.<ref>[https://www.aa.com.tr/tr/kultur/yazar-selim-ileri-hayatini-kaybetti/3445067 Yazar Selim İleri hayatını kaybetti] {{in lang|tr}}</ref> * ලකී ජයවර්ධන, වයස අවුරුදු 70, ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (1994–2004, 2015–2020).<ref>[https://www.newswire.lk/2025/01/08/former-state-minister-lucky-jayawardena-passes-away/ Former State Minister Lucky Jayawardena passes away]</ref> * ජෙරන්ට් එච්. ජෙන්කින්ස්, වයස අවුරුදු 78, වේල්ස් ඉතිහාසඥයෙක්.<ref>[https://www.bbc.com/cymrufyw/erthyglau/c159ex1ky7jo.amp Yr hanesydd Geraint H Jenkins wedi marw] {{in lang|cy}}</ref> (මෙම දිනයේදී මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * ගයනාඩා කකාටි, වයස අවුරුදු 92, ඉන්දියානු නිළිය.<ref>[https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-veteran-actress-gyanda-kakati-passes-away-at-92 Assam: Veteran Actress Gyanda Kakati Passes Away at 92]</ref> * චාල්ස් කේ, වයස අවුරුදු 94, බ්‍රිතාන්‍ය නළුවා (ඇමඩියස්, හෙන්රි V, ද ඉම්පෝර්ටන්ස් ඔෆ් බීවිං අර්නස්ට්).<ref>[https://www.theguardian.com/stage/2025/jan/14/charles-kay-obituary Charles Kay obituary]</ref> * කෙජෙල් ක්ජාර්, වයස අවුරුදු 82, නෝර්වීජියානු නළුවා (ෆ්ලෙක්ස්නස් ෆැටලයිටර්).<ref>[https://akasien.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4410980&set_site_id=112&cat=ads&sign=56455daf23901372e34c82f1ec02baa7 Kjell Kjær] {{in lang|no}}</ref> * ලින් ලෙපෝර්, වයස අවුරුදු 63, ඕස්ට්‍රේලියානු ටැන්ඩම් බයිසිකල් ක්‍රීඩිකාව, පැරාලිම්පික් ශූරයා (2000), පිළිකාව.<ref>[https://www.westannouncements.com.au/browse/obituaries/view/lepore-lyn Lepore Lyn]{{භින්න වූ සබැඳි|date=January 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ලින් චෙං-ෆොන්ග්, වයස අවුරුදු 75, තායිවාන දේශපාලනඥයෙක්, ව්‍යවස්ථාදායක යුවාන් සාමාජිකයෙක් (2005–2008) සහ ගුයිෂාන් නගරයේ නගරාධිපති (1998–2005), ඇමයිට්‍රොෆික් පාර්ශ්වික ස්ක්ලෙරෝසිස් වලින් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.cna.com.tw/news/aipl/202501090003.aspx 國民黨前桃園立委林正峰辭世 享壽76歲] {{in lang|zh}}</ref> * ඇලස්ටෙයාර් මැකින්වන්, වයස අවුරුදු 53, බ්‍රිතාන්‍ය දෘශ්‍ය කලාකරුවෙක්.<ref>[https://thequietus.com/news/alastair-mackinven-has-died-aged-53/ Alastair Mackinven Has Died, Aged 53]</ref> (මෙම දිනයේදී මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * ප්‍රිටිෂ් නැන්ඩි, වයස අවුරුදු 73, ඉන්දියානු කවියෙක්, චිත්‍රපට නිෂ්පාදකයෙක් (බොලිවුඩ් කැලිං, ද මිස්ටික් මැසියර්), සහ දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (1998–2004), හෘදයාබාධයක්.<ref>[https://odishabytes.com/poet-filmmaker-writer-pritish-nandy-dies-at-73-heartbroken-friend-anupam-kher-pays-rich-tribute/ Poet, Filmmaker, Writer Pritish Nandy Dies At 73; ‘Heartbroken’ Friend Anupam Kher Pays Rich Tribute]</ref> * ඩෙස් ඕ'ග්‍රේඩි, වයස අවුරුදු 72, අයර්ලන්ත ගේලික් පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් (ශාන්ත ෆින්බාර්ස්, කෝක්).<ref>[https://rip.ie/death-notice/des-ogrady-cork-ovens-581090 The death has occurred of Des O'Grady]</ref> * චාල්ස් පර්සන්, වයස අවුරුදු 82, ඇමරිකානු සිවිල් අයිතිවාසිකම් ක්‍රියාකාරිකයෙක් (ෆ්‍රීඩම් රයිඩ්ස්).<ref>[https://thebamabuzz.com/charles-person-civil-rights-icon-original-freedom-rider-passes-away-at-82/ Charles Person, civil rights icon + original Freedom Rider, passes away at 82]</ref> * ජේස් ලින්හාරෙස් පොන්ටේ, වයස අවුරුදු 94, බ්‍රසීලියානු දේශපාලනඥයෙක්, නියෝජ්‍ය (1991–2015).<ref>[https://www.opovo.com.br/noticias/politica/2025/01/08/morre-ex-deputado-do-ceara-padre-ze-linhares.html Morre ex-deputado do Ceará Padre Zé Linhares] {{in lang|pt}}</ref> * නුරුල් කොමාර්, වයස අවුරුදු 64, ඉන්දුනීසියානු දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (2004–2014), මහා අන්ත්‍ර පිළිකාව.<ref>[https://www.kompas.com/hype/read/2025/01/08/225156466/pelawak-qomar-meninggal-anak-sebut-penyebaran-sel-kanker-menjalar-ke-ginjal Pelawak Qomar Meninggal, Anak Sebut Penyebaran Sel Kanker Menjalar ke Ginjal, Lambung dan Jantung] {{in lang|id}}</ref> * රිනෝ ටොමාසි, වයස අවුරුදු 90, ඉතාලි මාධ්‍යවේදියෙක්, රූපවාහිනී සත්කාරකයෙක් සහ ක්‍රීඩා විචාරකයෙක්.<ref>[https://sport.sky.it/tennis/2025/01/08/rino-tommasi-morto Rino Tommasi, morto a 90 anni il giornalista sportivo] {{in lang|it}}</ref> * ඩේවිඩ් වයිසි, වයස අවුරුදු 89, බ්‍රිතාන්‍ය පුස්තකාලයාධිපති, බොඩ්ලිගේ පුස්තකාලයාධිපති (1986–1996).<ref>[https://www.exeter.ox.ac.uk/exeter-mourns-the-death-of-emeritus-fellow-and-alumnus-david-vaisey-cbe/ Exeter mourns the death of Emeritus Fellow and alumnus David Vaisey CBE]</ref> * වු ලුෂෙන්ග්, වයස අවුරුදු 94, චීන ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා.<ref>[https://finance.sina.com.cn/tech/discovery/2025-01-10/doc-ineenhzz6237665.shtml 同济大学教授吴庐生逝世，享年95岁] {{in lang|zh}}</ref> * නීල් සර්චර්, වයස අවුරුදු 89, ඇමරිකානු මාධ්‍යවේදියා (WJW-TV) සහ රූපවාහිනී සත්කාරක.<ref>{{Citation |title=FOX 8's Neil Zurcher passes away at 89 |url=https://fox8.com/news/fox-8s-neil-zurcher-passes-away-at-89/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114210249/https://fox8.com/news/fox-8s-neil-zurcher-passes-away-at-89/ }}</ref> === 7 === * ඇල්ෆ්‍රඩ් බැම්ස්බර්ගර්, වයස 86, ජර්මානු ශාස්ත්‍රඥයා.<ref>[http://www.ku.de/die-ku/kontakt/presse/presseinformationen-detail/sprachwissenschaftler-prof-dr-alfred-bammesberger-verstorben Sprachwissenschaftler Prof. Dr. Alfred Bammesberger verstorben] {{in lang|de}}</ref> * කැරොලින් බ්‍රවුන්, වයස 97, ඇමරිකානු නර්තන ශිල්පිනිය, නර්තන ශිල්පිනිය සහ ලේඛිකාව.<ref>[https://www.faz.net/aktuell/feuilleton/buehne-und-konzert/carolyn-brown-ist-verstorben-taenzerin-wollte-sie-eigentlich-nie-werden-110221314.html Ihr Sinn für Rhythmus und Romantik] {{in lang|de}}</ref> * චෙන් යූ-චෙන්, වයස 78, තායිවාන දේශපාලනඥයා, ව්‍යවස්ථාදායක යුවාන් සාමාජිකා (1981–1987, 1990–1993, 2002–2005), හෘදයාබාධය.<ref>[https://tw.news.yahoo.com/前民進黨立委鄭余鎮心臟病發逝世-享壽79歲-120411519.html 前民進黨立委鄭余鎮心臟病發逝世 享壽79歲] {{in lang|zh}}</ref> * බාබරා ක්ලෙග්, වයස 98, බ්‍රිතාන්‍ය නිළිය (හදිසි අවස්ථා වාට්ටුව 10) සහ තිර රචිකාවිය (ඩොක්ටර් හූ, කිරීටක වීදිය).<ref>[https://www.doctorwhonews.net/2025/01/barbara_clegg_1926_2025.html Barbara Clegg 1926–2025]</ref> * අයිලා එර්ඩුරන්, වයස 90, තුර්කි වයලීන වාදිකාව.<ref>[https://www.aa.com.tr/tr/kultur/devlet-sanatcisi-ayla-erduran-istanbulda-hayatini-kaybetti/3443741 Devlet Sanatçısı Ayla Erduran, İstanbul'da hayatını kaybetti] {{in lang|tr}}</ref> * මර්වින් ගුවාර්ට්, වයස 32, පිලිපීන මධ්‍යම දුර ධාවකයිය, පිහියෙන් ඇන ඇත.<ref>[https://newsinfo.inquirer.net/2022175/sea-games-gold-medalist-mervin-guarte-stabbed-dies-in-mindoro SEA Games gold medalist Mervin Guarte stabbed, dies in Mindoro]</ref> * විනී කුමාලෝ, වයස 51, දකුණු අප්‍රිකානු ගායිකාවක් සහ නිළියක්.<ref>[https://www.newzimbabwe.com/legendary-south-african-singer-winnie-khumalo-dies-at-51-after-short-illness/ Legendary South African singer Winnie Khumalo dies at 51 after short illness]</ref> * ලිම් කිම්යා, වයස 73, ප්‍රංශ-කාම්බෝජ දේශපාලනඥයෙක්, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී (2013–2018), වෙඩි තබා ඇත.<ref>[https://www.bangkokpost.com/thailand/general/2934876/former-cambodian-mp-shot-dead-in-bangkok Former Cambodian MP shot dead in Bangkok]</ref> * ජීන්-මාරි ලෙ පෙන්, 96, ප්‍රංශ දේශපාලනඥයා, නියෝජ්‍ය (1956–1962, 1986–1988) සහ MEP (1984–2019), ජාතික පෙරමුණේ නිර්මාතෘ. * අබ්දෙල්කදර් ඕල්ඩ් මක්ලූෆි, 80, ඇල්ජීරියානු බොක්සිං ක්‍රීඩකයා.<ref>[https://www.dzair-tube.dz/en/minister-of-sports-sadi-pays-tribute-to-former-international-boxer-abdelkader-ould-makhloufi/ Minister of Sports Sadi Pays Tribute to Former International Boxer Abdelkader Ould Makhloufi]</ref> * මිරෝස්ලාවා මාර්චෙලුක් (pl), 85, පෝලන්ත නිළිය (වසරේ වීරයා, මැග්නට්).<ref>[https://dzienniklodzki.pl/zmarla-miroslawa-marcheluk-znakomita-aktorka-przez-wiele-lat-zwiazana-z-lodzia/ar/c13-19026458 Zmarła Mirosława Marcheluk, znakomita aktorka przez wiele lat związana z Łodzią] {{in lang|pl}}</ref> * වෝල්ටර් මාර්ටෝස්, 67, පේරු හමුදා නිලධාරිනියක් සහ දේශපාලනඥයෙක්, අගමැති (2020) සහ ආරක්ෂක අමාත්‍ය (2019–2020).<ref>[https://larepublica.pe/politica/2025/01/07/fallecio-walter-martos-ex-primer-ministro-del-gobierno-de-martin-vizcarra-a-los-67-anos-hnews-458318 Falleció Walter Martos, exministro del gobierno de Martín Vizcarra, a los 67 años] {{in lang|es}}</ref> * නීල් මැකලෙබ්, 89, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, ඔක්ලහෝමා නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (1975–1983), ඉන්දියානු කටයුතු සඳහා අභ්‍යන්තර කටයුතු පිළිබඳ සහකාර ලේකම් (2001–2003).<ref>[https://www.kosu.org/local-news/2025-01-10/prominent-chickasaw-politician-neal-mccaleb-dies-at-90 Prominent Chickasaw politician Neal McCaleb dies at 90]</ref> * බිල් මැක්මාස්ටර්, 94, ඕස්ට්‍රේලියානු පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් සහ පුහුණුකරුවෙක් (ගීලොන්ග්).<ref>[https://www.geelongcats.com.au/news/1706502/vale-cyril-bill-mcmaster Vale Cyril "Bill" McMaster]</ref> * ජග්දීෂ් මිට්ටල්, 99, ඉන්දියානු කලා එකතු කරන්නා.<ref>[https://timesofindia.indiatimes.com/city/hyderabad/art-connoisseur-jagdish-mittal-passes-away/articleshow/117034472.cms Art connoisseur Jagdish Mittal, passes away]</ref> * බෙටී සී. මොන්ක්මන්, 82, ඇමරිකානු භාරකරු සහ කතුවරිය, ධවල මන්දිර භාරකරු (1997–2002), ලියුකේමියාව.<ref>[https://www.whitehousehistory.org/betty-monkman-in-memoriam-1942-2025 Betty Monkman - In Memoriam 1942–2025]</ref> * ජිබාන් මුඛෝපාධ්‍යායි, ​​76, ඉන්දියානු දේශපාලනඥයා, බටහිර බෙංගාල මන්ත්‍රී (2011–2021).<ref>[https://www.millenniumpost.in/bengal/former-tmc-mla-jiban-mukhopadhyay-passes-away-593863 Former TMC MLA Jiban Mukhopadhyay passes away Former TMC MLA Jiban Mukhopadhyay passes away]</ref> * පෙටියා පෙන්ඩරේවා, 53, බල්ගේරියානු ඔලිම්පික් කෙටි දුර ධාවන ශූරයා (1996, 2000).<ref>[https://sportal.bg/news-2025010711145326533 Почина легендарната българска спринтьорка Петя Пендарева] {{in lang|bg}}</ref> * ආතර් පොමරෝයි (ද), 71, නවසීලන්ත සම්භාව්‍ය විශාරද, චෙස් ක්‍රීඩක සහ පරිපාලක.<ref>[https://newzealandchess.co.nz/2025/01/arthur-pomeroy-passes-away-7-january-2025-rip/ Arthur Pomeroy passes away 7 January 2025]{{භින්න වූ සබැඳි|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ඩියොග්‍රේසියස් වික්ටර් සැවෙලානෝ, 65, පිලිපීන දේශපාලනඥයා, ඉලොකොස් සුර් හි තුන් වතාවක් ආණ්ඩුකාර, නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජික (2016–2022) සහ නියෝජ්‍ය කථික (2019–2022), උදරීය ඇනුරිසම්.<ref>[https://www.gmanetwork.com/news/topstories/nation/932127/da-usec-dv-savellano-s-cause-of-death-is-abdominal-aneurysm/story/ DA USec. DV Savellano's cause of death is abdominal aneurysm]</ref> * ලියෝ සෙගෙඩින්, 97, ඇමරිකානු චිත්‍ර ශිල්පියා.<ref>[https://archive.today/20250109213249/https://www.chicagotribune.com/2025/01/09/leo-segedin-artist-whose-magic-realism-often-depicted-his-west-side-youth-dies-at-97/ Leo Segedin, artist whose magic realism often depicted his West Side youth, dies at 97]</ref> * වොල්කර් ස්ක්නාර්, වයස අවුරුදු 80, ජර්මානු දේශපාලනඥයෙක්, තුරින්ජියා හි ලෑන්ඩ්ටැග් සාමාජිකයෙක් (1990–2009).<ref>[https://www.mdr.de/nachrichten/thueringen/volker-sklenar-tod-minister-104.html Ehemaliger Landwirtschafts- und Umweltminister Volker Sklenar gestorben] {{in lang|de}}</ref> * ජෝසප් ට්‍රාන් සුආන් ටියු, වයස අවුරුදු 80, වියට්නාම රෝමානු කතෝලික පූජකයෙක්, ලෝන්ග් සුයෙන් බිෂොප් (2003–2019).<ref>[https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/btrxt.html Bishop Joseph Trần Xuân Tiếu †]</ref> * ඕයිවින්ද් වැග්නස්, වයස අවුරුදු 52, නෝර්වීජියානු ලේඛක සහ සඟරා සංස්කාරක, පෙනහළු ෆයිබ්‍රෝසිස්.<ref>[https://www.uib.no/infomedia/175098/professor-øyvind-vågnes-1972-2025 Professor Øyvind Vågnes (1972-2025)] {{in lang|nn}}</ref> * ඩෙරික් වෝඩ්, වයස අවුරුදු 62, ඇමරිකානු මාධ්‍යවේදියා (WRC-TV).<ref>[https://www.nbcwashington.com/news/local/derrick-ward-beloved-news4-reporter-and-dc-native-dead-at-62/3808156/ Derrick Ward, beloved News4 reporter and DC native, dead at 62]</ref> * පීටර් යාරෝ, වයස අවුරුදු 86, ඇමරිකානු ගායකයා (පීටර්, පෝල් සහ මේරි) සහ ගීත රචකයා ("පෆ්, ද මැජික් ඩ්‍රැගන්"), මුත්‍රාශ පිළිකාව.<ref>[https://www.theguardian.com/music/2025/jan/07/peter-yarrow-of-folk-trio-peter-paul-and-mary-dies-aged-86 Peter Yarrow of folk trio Peter, Paul and Mary dies aged 86]</ref> === 6 === * ආලෝක් චැටර්ජි, 64, ඉන්දියානු නාට්‍ය නළුවා සහ අධ්‍යක්ෂ, බහු අවයව සැත්කම අසාර්ථකයි.<ref>[https://www.indiatoday.in/movies/story/alok-chatterjee-irrfan-nsd-batchmate-and-theatre-actor-dies-at-64-2660844-2025-01-07 Alok Chatterjee, Irrfan's NSD batchmate and theatre actor, dies at 64]</ref> * ගුසෙප් චියරවල්ලෝටි, 90, ඉතාලි නීතිවේදියෙක් සහ දේශපාලනඥයෙක්, කැලබ්‍රියා හි සභාපති (2000-2005).<ref>[https://www.adnkronos.com/cronaca/calabria-morto-ex-presidente-della-regione-chiaravalloti_2djhmR6ZVXQ730wG8Ym36A Calabria, morto l'ex presidente della Regione Chiaravalloti] {{in lang|it}}</ref> * ඇන්ටෝනියෝ කූටෝ ඩොස් සැන්ටොස්, 75, පෘතුගීසි දේශපාලනඥයා, අධ්‍යාපන ඇමති (1992-1993).<ref>[https://expresso.pt/sociedade/2025-01-06-couto-dos-santos-encontrado-morto-num-campo-de-golfe-3c1a8849 Couto dos Santos encontrado morto num campo de golfe] {{in lang|pt}}</ref> * බුල්චා ඩෙමෙක්සා, 94, ඉතියෝපියානු දේශපාලනඥයා, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී (2005-2010).<ref>[https://www.ebc.et/newsdetails.aspx?newsid=9160 የምጣኔ ሀብት ባለሙያው እና የሰላማዊ ፖለቲካ አቀንቃኙ አቶ ቡልቻ ደመቅሳ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250115182245/https://ebc.et/newsdetails.aspx?newsid=9160 |date=2025-01-15 }} {{in lang|amh}}</ref> * ශ්‍රීමත් තෝමස් ඩන්, 91, බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා නිලධාරියා, හියර්ෆෝර්ඩ් සහ වෝර්සෙස්ටර්හි සාමි ලුතිනන් (1977-1998), හියර්ෆෝර්ඩ්ෂයර් (1998-2008) සහ වෝර්සෙස්ටර්ෂයර් (1998-2001).<ref>{{Citation |title=Announcement regarding the death of the former Chairman of the Association of the Lord-Lieutenants and former Lord-Lieutenant of Herefordshire, Sir Thomas Dunne, KG, KCVO |url=https://www.herefordshire.gov.uk/news/article/1901/announcement-regarding-the-death-of-the-former-chairman-of-the-association-of-the-lord-lieutenant-and-former-lord-lieutenant-of-herefordshire-sir-thomas-dunne-kg-kcvo- |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250109181932/https://www.herefordshire.gov.uk/news/article/1901/announcement-regarding-the-death-of-the-former-chairman-of-the-association-of-the-lord-lieutenant-and-former-lord-lieutenant-of-herefordshire-sir-thomas-dunne-kg-kcvo- }}</ref> * රේමන්ඩ් ඩුරන්ඩ්, වයස අවුරුදු 79, ප්‍රංශ දේශපාලනඥයෙක්, නියෝජ්‍ය (2008–2012), චැපොන්නේ නගරාධිපති (1989 සිට).<ref>[https://www.leprogres.fr/politique/2025/01/06/maire-de-chaponnay-depuis-1989-raymond-durand-est-decede-ce-lundi-matin Maire de Chaponnay depuis 1989, Raymond Durand est décédé] {{in lang|fr}}</ref> * හෙනී එමන්, වයස අවුරුදු 76, අරුබාන් දේශපාලනඥයෙක්, අගමැති (1986–1989, 1994–2001).<ref>[https://www.nd.nl/varia/varia/1252822/eerste-premier-van-aruba-henny-eman-76-overleden Eerste premier van Aruba Henny Eman (76) overleden] {{in lang|nl}} {{paywall}}</ref> * ජෝර්ජ් ෆ්ලෝරස්, වයස 70, මෙක්සිකානු ඔලිම්පික් පැසිපන්දු ක්‍රීඩකයා (1976).<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/name/jorge-flores-obituary?id=57226269 Jorge L. Flores]</ref> * ඩ්වයිට් ෆොස්ටර්, වයස 67, කැනේඩියානු අයිස් හොකී ක්‍රීඩකයා (ඩිට්‍රොයිට් රෙඩ් වින්ග්ස්, බොස්ටන් බෲයින්ස්, කොලරාඩෝ රොකීස්).<ref>[https://chl.ca/ohl/article/ohl-mourns-the-loss-of-dwight-foster/ OHL mourns the loss of Dwight Foster]</ref> * හෝප් ෆෝයි, වයස 103, ඇමරිකානු ජන ගායකයා.<ref>[https://www.randomlengthsnews.com/archives/2025/01/09/hope-foye/68303 Hope Foye, Trailblazing ‘People’s Artist’ and Civil Rights Pioneer, Passes Away at 103 (Sept. 2, 1921 – Jan. 6, 2025)]</ref> * ජෝන් ග්‍රැනාරා, වයස 81, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, මැසචුසෙට්ස් නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (1977–1979).<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/bostonglobe/name/john-granara-obituary?id=57236949 John R. Granara]</ref> * ස්ටෙලා ග්‍රේකා, වයස 102, ග්‍රීක ගායිකාවක් සහ නිළියක්.<ref>[https://avecnews.gr/2025/01/06/apochairetismos-sti-stella-gkreka-1922-2025-tou-david-nachmia/ Αποχαιρετισμός στη Στέλλα Γκρέκα 1922-2025 -Του Δαυιδ Ναχμία] {{in lang|el}}</ref> * ඇරිස්ටයිඩ් ගුනෙල්ලා, වයස 93, ඉතාලි දේශපාලනඥයෙක්, නියෝජ්‍ය (1968–1992) සහ ප්‍රාදේශීය කටයුතු අමාත්‍ය (1987–1988).<ref>[https://www.rainews.it/tgr/sicilia/articoli/2025/01/morto-lex-ministro-e-leader-del-pri-aristide-gunnella--3190e16e-38fe-4cde-92d0-9c560fd76dbc.html Morto l'ex ministro e leader del Pri Aristide Gunnella] {{in lang|it}}</ref> * ජෝන් එස්. හන්කින්, වයස 79, කැනේඩියානු බැංකුකරුවෙක්, සභාපති (1999–2003) සහ ජනාධිපති (2003–2004) ) CIBC හි.<ref>[https://www.theglobeandmail.com/business/article-former-cibc-ceo-john-hunkin-dies-at-79/ Former CIBC CEO John Hunkin dies at 79]</ref> * පන්යා ක්‍රිචරෝන්, වයස අවුරුදු 75, තායි රෝමානු කතෝලික නාහිමි, රට්චබුරි හි බිෂොප් (2005–2023).<ref>[https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bkrit.html Bishop John Bosco Panya Kritcharoen †]</ref> * ඩුසාන් මාරවිච්, වයස අවුරුදු 85, සර්බියානු පාපන්දු ක්‍රීඩක (රෙඩ් ස්ටාර් බෙල්ග්‍රේඩ්, රේසිං පැරිස්, යුගෝස්ලාවියානු ජාතික කණ්ඩායම), ඔලිම්පික් ශූරයා (1960).<ref>[https://kossev.info/it/kosovo-online-najnovije-vestu-preminula-legenda-crvene-zvezde-dusan-maravic/ È morta la leggenda della Stella Rossa Dušan Maravić] {{in lang|it}}</ref> * බ්‍රයන් මැටූස්, වයස 37, ඇමරිකානු බේස්බෝල් ක්‍රීඩක (බැල්ටිමෝර් ඔරියෝල්ස්, චිකාගෝ කබ්ස්).<ref>[https://www.mlb.com/news/former-orioles-pitcher-brian-matusz-dies-at-37 Brian Matusz, lefty who had Big Papi's number, dies at 37]</ref> * ඔල්ගා මෙෂෝ වොෂින්ටන්, වයස 42, දකුණු අප්‍රිකානු නීතිඥ.<ref>[https://www.snl24.com/dailysun/news/kenneth-meshoes-daughter-olga-passes-in-the-usa-after-sudden-lupus-diagnosis-20250107 Kenneth Meshoe mourns daughter's passing!]</ref> * මිලෝරාඩ් මිලින්කොවිච්, වයස 59, සර්බියානු චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂ (ෆ්‍රොසන් ස්ටිෆ්), තිර රචක සහ රොක් සංගීතඥ (මොර්බිඩි අයි ම්නොචි).<ref>[https://www.blic.rs/sudbine/milorad-milinkovic-imao-velike-planove-sa-ekipom-potere-iznenadna-smrt-sve-prekinula/zk6ec3k Milorad Milinković imao velike planove sa ekipom "Potere", iznenadna smrt sve prekinula: Sve je trebalo da počne posle praznika] {{in lang|sr}}</ref> * ගන්වෝර් නෙල්සන්, වයස 93, ස්වීඩන් චිත්‍රපට නිෂ්පාදක (''[[:en:Schmeerguntz|Schmeerguntz]]'', ''[[:en:My_Name_Is_Oona|My Name Is Oona]]'').<ref>[https://www.dn.se/kultur/experimentfilmaren-gunvor-nelson-ar-dod/ Experimentfilmaren Gunvor Nelson är död] {{in lang|sv}}</ref> * ජේම්ස් නුනලි, වයස 79 , ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, මිසිසිපි නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (1972–1988).<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/djournal/name/james-nunnally-obituary?id=57199698 James David Nunnally]</ref> * මාගස් ඕප්කාප්, වයස අවුරුදු 65, එස්තෝනියානු නළුවා.<ref>[https://saartehaal.postimees.ee/8168640/kaastunne-lahedastele-igaviku-teele-on-lainud-saaremaalt-parit-naitleja-margus-oopkaup Kaastunne lähedastele ⟩ Igaviku teele on läinud Saaremaalt pärit näitleja Margus Oopkaup] {{in lang|et}}</ref> * මෙරියන් රොබට්ස්, වයස අවුරුදු 90, වේල්ස් රග්බි සංගම් ක්‍රීඩකයා (කාඩිෆ්, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.bbc.com/sport/rugby-union/articles/cn540wr2eq6o Wales and Cardiff centre Roberts dies aged 90]</ref> * චාල්ස් එම්. රොසෙල්, වයස අවුරුදු 63, ඇමරිකානු නවාජෝ ඡායාරූප ශිල්පියා, මාධ්‍යවේදියා සහ අධ්‍යයන පරිපාලක, ඩිනේ විද්‍යාලයේ සභාපති (2017 සිට).<ref>[https://navajotimes.com/reznews/dine-college-president-charles-roessel-dies-at-63/ Diné College President Charles Roessel dies at 63]</ref> * පීටර් රොජර්ස්, වයස අවුරුදු 85, වේල්ස් දේශපාලනඥයා, ඒඑම් (1999–2003).<ref>[https://www.bbc.com/cymrufyw/erthyglau/cdxz192nel0o Y cyn-wleidydd, Peter Rogers, wedi marw yn 85 oed] {{in lang|cy}}</ref> * රේමන්ඩ් සෝ පෝ රේ, වයස අවුරුදු 76, බුරුම රෝමානු කතෝලික නාහිමි, යැන්ගොන්හි සහායක රදගුරු (1987–1993) සහ මව්ලමයින්හි රදගුරු (1993–2023).<ref>[https://www.rvasia.org/asian-news/myanmar-former-bishop-mawlamyine-diocese-dies-76 Myanmar: Former bishop of Mawlamyine diocese dies at 76]</ref> * හෙක්ටර් ට්‍රැවිසෝ, වයස අවුරුදු 81, කියුබානු-පුවර්ටෝ රිකන් නළුවා, විකට නළුවා සහ රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නා. (SuperXclusivo), හෘදයාබාධ.<ref>[https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/01/06/muere-el-actor-y-animador-hector-travieso/ Muere el actor y animador Héctor Travieso] {{in lang|es}}</ref> * ජිම් වෙදරින්ටන්, වයස අවුරුදු 87, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, ජෝර්ජියාවේ කොලොම්බස් නගරාධිපති (2007–2011).<ref>{{Citation |title=Former Columbus Mayor and Police Chief Jim Wetherington dies in Columbus home |url=https://www.wrbl.com/news/local-news/former-columbus-mayor-and-police-chief-jim-wetherington-dies-in-columbus-home/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114100749/https://www.wrbl.com/news/local-news/former-columbus-mayor-and-police-chief-jim-wetherington-dies-in-columbus-home/ }}</ref> * ඩේල් විල්සන්, වයස අවුරුදු 74, කැනේඩියානු හඬ නළුවා (ඩ්‍රැගන් බෝල් ඉසෙඩ්, ජී.අයි. ජෝ: සැබෑ ඇමරිකානු වීරයා, මාටින් අභිරහස), පුරස්ථි ග්‍රන්ථි පිළිකා සහ පාකින්සන් රෝගයෙන් ඇතිවන සංකූලතා.<ref>[https://www.animenewsnetwork.com/news/2025-01-08/voice-actor-dale-wilson-dies/.219832 Voice Actor Dale Wilson Dies]</ref> * රොබට් පෝල් වුල්ෆ්, 91, ඇමරිකානු දේශපාලන දාර්ශනිකයා (අරාජිකත්වය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා, පිරිසිදු ඉවසීම පිළිබඳ විවේචනයක්).<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/legacyremembers/robert-wolff-obituary?id=57223118 Robert Wolff]</ref> * යූන් ජු-යොං, වයස 96, දකුණු කොරියානු දේශපාලනඥයෙක්, මන්ත්‍රීවරයෙක් (1973–1979).<ref>[https://www.chosun.com/culture-life/culture_general/2025/01/07/4AM5E6L3QNBVPDIG3DN2E3XYM4/ 교수·언론·정치 거쳐도… 사진가의 삶 가장 행복했다] {{in lang|ko}}</ref> * ලුඩ්වික් සාලෙව්ස්කි, වයස 70, පෝලන්ත දේශපාලනඥයෙක්, සෙනෙට් සභිකයෙක් (2005–2007).<ref>[https://mylomza.pl/artykul/zmarl-pulkownik-ludwik-n1661827 Zmarł pułkownik Ludwik Zalewski] {{in lang|pl}}</ref> * එඩ්ගර් මැඩිසන් වෙල්ච්, වයස 36, ඇමරිකානු අපරාධකරුවෙක්, වෙඩි තබා ඇත.<ref>[https://www.usatoday.com/story/news/nation/2025/01/10/pizzagate-gunman-edgar-welch-killed-kannapolis-nc/77592172007/ Man at the center of Washington DC 'Pizzagate' killed during North Carolina traffic stop]</ref> === 5 === * ගර්ඩ් ඇච්ටර්බර්ග්, 84, ජර්මානු පාපන්දු ක්‍රීඩක (ස්පැන්ඩෝවර් BC) සහ කළමනාකරු (ටෙනිස් බොරූෂියා බර්ලින්, BFC සුඩ්‍රින්).<ref>[https://www.moz.de/nachrichten/regionalsport/gerd-achterberg-ist-tot-spandauer-ikone-verstorbennbsp-berlin-und-chemie-leipzig-trauern-77768182.html Gerd Achterberg ist tot] {{in lang|de}}</ref> * බෙනොයිට් ඇලමේන්, 82 හැවිරිදි, ප්‍රංශ හඬ නළුවා<ref>[https://www.allocine.fr/article/fichearticle_gen_carticle=1000122211.html Mort de Benoît Allemane, voix française mythique de Morgan Freeman et du Père Noël] {{in lang|fr}}</ref> * ජෝ බාර්නෙට්, 95, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, මොන්ටානා නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (1991–2001).<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/bozemandailychronicle/name/joseph-barnett-obituary?id=57242378 Joseph William Barnett]</ref> * ජෝසප් බෙන්ඩොන්ගා, 70, මධ්‍යම අප්‍රිකානු නීතිඥයෙක් සහ දේශපාලනඥයෙක්, බන්ගුයි නගරාධිපති (1997–2000).<ref>[https://www.radiondekeluka.org/79051-centrafrique-lopposant-joseph-bendounga-tire-sa-reverence Centrafrique : l’opposant Joseph Bendounga tire sa révérence] {{in lang|fr}}</ref> * පිලිප්පා බ්ලෙයාර්, 79, නවසීලන්ත කලාකරුවෙක්.<ref>[https://notices.nzherald.co.nz/nz/obituaries/nzherald-nz/name/philippa-blair-obituary?id=57194953 Philippa Mary Blair]</ref> * ඔර්ලන්ඩෝ කබ්‍රල්ස් මාටිනෙස්, 85, කොලොම්බියානු රසායනික ඉංජිනේරුවෙක් සහ දේශපාලනඥයෙක්, පතල් හා බලශක්ති අමාත්‍ය (1997–1998) සහ ආර්ථික සංවර්ධන අමාත්‍ය (1996–1997).<ref>[https://www.larepublica.co/obituarios/orlando-jose-cabrales-martinez-exministro-de-minas-y-energia-4031170 Orlando José Cabrales Martínez] {{in lang|es}}</ref> * බීජ් චානි, 68, ඇමරිකානු සංගීතඥයෙක් (උප නගර).<ref>{{Citation |title=Minnesota punk rock hero Beej Chaney of the Suburbs, 68, dies while swimming in the Pacific Ocean |url=https://www.startribune.com/beej-chaney-suburbs-death-guitarist/601203171 |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123175854/https://www.startribune.com/beej-chaney-suburbs-death-guitarist/601203171 }}</ref> * ඈන්-මාරි කොම්පරිනි, වයස 77, ප්‍රංශ දේශපාලනඥයා, නියෝජ්‍ය (2002–2007) සහ රෝන්-ඇල්ප්ස් (1999–2004) හි සභාපති.<ref>[https://www.leprogres.fr/politique/2025/01/05/anne-marie-comparini-ancienne-presidente-de-la-region-rhone-alpes-est-decedee Anne-Marie Comparini, ancienne présidente de la Région Rhône-Alpes, est décédée] {{in lang|fr}}</ref> * ජෝන් ඩග්ලස්, වයස 90, ස්කොට්ලන්ත රග්බි සංගම් ක්‍රීඩක (ම්ලේච්ඡ, බ්‍රිතාන්‍ය සහ අයර්ලන්ත සිංහයන්, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.theoffsideline.com/john-douglas/ Former Scotland cap and Grand National winning owner John Douglas dies, aged 90]</ref> * නා ඩි'සූසා, වයස 87, ඉන්දියානු නවකතාකරු.<ref>[https://www.thehindu.com/news/national/karnataka/well-known-writer-na-dsouza-passes-away/article69065691.ece Well-known writer Na. D’Souza passes away]</ref> * මයිකල් ෆැල්සන්, වයස 79, මෝල්ටා ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා සහ දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (1976–1996).<ref>[https://www.maltatoday.com.mt/news/national/133007/maltatoday_columnist_and_expn_minister_michael_falzon_dies_at_79 MaltaToday columnist and ex-PN minister Michael Falzon dies at 79]</ref> * රොබට් හබ්නර්, වයස 76, ජර්මානු චෙස් ග්‍රෑන්ඩ්මාස්ටර්, ආමාශ පිළිකාව.<ref>[https://en.chessbase.com/post/robert-huebner-has-passed-away Robert Hübner has passed away]</ref> * එස්. ඒ. කලෙක්, බංග්ලාදේශ දේශපාලනඥයා, මන්ත්‍රී (1979–1990, 1996, 2001–2006).<ref>[https://www.dhakatribune.com/bangladesh/people/370021/ex-mp-sa-khaleque-passes-away Ex-MP SA Khaleque passes away]</ref> * ලී හෝසුන්, වයස 89, ජපන්-දකුණු කොරියානු නවකතාකරු.<ref>[https://www.hokkaido-np.co.jp/article/1110363/ 李恢成さん死去　89歳　芥川賞作家、北海道新聞文学賞選考委員] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250115175720/https://www.hokkaido-np.co.jp/article/1110363/ |date=2025-01-15 }} {{in lang|ja}}</ref> * ෆෙඩ්රික් ලින්ඩ්ග්‍රන්, 53, ස්වීඩන් හෙවි මෙටල් සංගීත ශිල්පී (Unleshed, Terra Firma).<ref>[https://metalinsider.net/sad-news/former-unleashed-guitarist-fredrik-lindgren-passes-away Former Unleashed guitarist Fredrik Lindgren passes away]</ref> * අල් මැක්නීල්, 89, කැනේඩියානු අයිස් හොකී ක්‍රීඩකයා (Toronto Maple Leafs, Chicago Blackhawks) සහ පුහුණුකරු (Calgary Flames).<ref>[https://calgary.ctvnews.ca/al-macneil-long-time-flames-coach-executive-dies-at-89-1.7166216 Al MacNeil, long-time Flames coach, executive, dies at 89]</ref> * ඔල්ගා මාර්ලින්, 90, ඇමරිකාවේ උපන් කෙන්යානු අධ්‍යාපනඥයෙක් සහ ලේඛකයෙක්.<ref>[https://opusdei.org/en-ke/article/a-life-a-dream-and-magnificent-realities/ A life, a dream and magnificent realities]</ref> * ප්‍රබීර් මිත්‍රා, 83, බංග්ලාදේශ නළුවා (Titash Ekti Nadir Naam, Boro Bhalo Lok Chhilo, Buk Fatey To Mukh Foteyna).<ref>{{Citation |title=Prabir Mitra passes away |url=https://www.daily-sun.com/post/785405 |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250117143622/https://www.daily-sun.com/post/785405 }}</ref> * සිමෙවෝ ඔරිෂා ඔකේ, 48, බෙනිනීස් ගායකයා.<ref>[https://lanouvelletribune.info/2025/01/deces-de-semevo-oricha-au-benin-les-confidences-de-son-chef-orchestre-exclusivite/ Décès de Sèmèvo Oricha au Bénin : Les confidences de son chef orchestre (Exclusivité)] {{in lang|fr}}</ref> * බර්න්ඩ් නොතොෆර්, 83, ජර්මානු වාග් විද්‍යාඥයෙක්.<ref>[https://mittelhessen-gedenkt.de/traueranzeige/bernd-nothofer Bernd Nothofer] {{in lang|de}}</ref> * මාරියා පරමෝ, 61, කොලොම්බියානු පාෂාණ විද්‍යාඥයා, භූ විද්‍යාඥ සහ කෞතුකාගාර අධ්‍යක්ෂ.<ref>[https://www.elespectador.com/ciencia/fallecio-maria-euridice-paramo-paleontologa-y-directora-del-museo-geologico-nacional/ Falleció María Páramo, paleontóloga y exdirectora del Museo Geológico Nacional] {{in lang|es}}</ref> * පාක් ස්යුං-හ්යුන්, 35, දකුණු කොරියානු කායවර්ධන ක්‍රීඩකයෙකි.<ref>[https://torontosun.com/sports/other-sports/south-korean-bodybuilder-youtuber-dead South Korean bodybuilder, Youtube Star died at the age of 35]</ref> * රැකෙල් රබිනොවිච්, 95, ආර්ජන්ටිනා-ඇමරිකානු කලාකරු, පිළිකාව.<ref>[https://hyperallergic.com/982551/raquel-rabinovich-artist-of-submerged-worlds-dies-at-95/ Raquel Rabinovich, Artist of Submerged Worlds, Dies at 95]</ref> * අනිසුර් රහ්මාන්, 91, බංග්ලාදේශ ආර්ථික විද්‍යාඥ.<ref>[https://en.prothomalo.com/bangladesh/wcqgsv1n4l Economist Anisur Rahman no more]</ref> * මයික් රින්ඩර්, 69, ඕස්ට්‍රේලියානු-ඇමරිකානු විද්‍යාඥ විධායක (1982–2007) සහ ලේඛක (බිලියන වසර), esophageal පිළිකා.<ref>[https://www.thedailybeast.com/scientology-executive-turned-whistleblower-mike-rinder-dead-after-cancer-battle/ Scientology Whistleblower Dead After Cancer Battle]</ref> * ජිම් ෂෝර්ට්, 58, ඕස්ට්‍රේලියාවේ උපන් ඇමරිකානු විකට නළුවෙක්, බඩේ රෝගය.<ref>[https://www.forbes.com/sites/marcberman1/2025/01/06/jim-short-dies-the-comedian-and-podcast-host-was-58/ Jim Short Dies: The Comedian And Podcast Host Was 58]</ref> * කොස්ටාස් සිමිටිස්, 88, ග්‍රීක දේශපාලනඥයෙක්, අගමැති (1996–2004), සහ මන්ත්‍රී (1985–2009).<ref>[https://www.barrons.com/news/former-greek-pm-costas-simitis-dies-aged-88-ea144ae0 Former Greek PM Costas Simitis Dies Aged 88]</ref> * ෆ්‍රැන්ටිසෙක් ෂ්මහෙල්, 90, චෙක් ඉතිහාසඥයා.<ref>[https://ct24.ceskatelevize.cz/clanek/veda/zemrel-historik-smahel-znalec-lucemburku-husitstvi-ci-reformace-356820 Zemřel historik Šmahel, znalec Lucemburků, husitství či reformace] {{in lang|cs}}</ref> * ඇන්ඩ්‍රියාස් ස්ටෙන්ග්ලයින්, 95, ජර්මානු දේශපාලනඥයෙක්, බැවේරියාවේ ලෑන්ඩ්ටැග් සාමාජික (1958–1962, 1963–1966).<ref>[https://www.fraenkischertag.de/lokales/bamberg/politik/tod-von-altbuergermeister-andreas-stenglein-in-gaustadt-art-415436 Wie Andreas „Andres" Stenglein Gaustadt geprägt hat] {{in lang|de}}</ref> * මසාහිරෝ ටබාටා, 85, ජපන් දේශපාලනඥයෙක්, නියුමෝනියාව.<ref>[https://www.jiji.com/jc/article?k=2025011501157&g=pol 田端正広さん死去　元公明党衆院議員] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250116190139/https://www.jiji.com/jc/article?k=2025011501157&g=pol |date=2025-01-16 }} {{in lang|ja}}</ref> * ජෙෆ්රි ටැටර්සාල්, වයස අවුරුදු 77, බ්‍රිතාන්‍ය නීතිවේදියෙකු සහ ඇන්ග්ලිකන් පූජකයෙකි.<ref>[https://www.churchtimes.co.uk/articles/2025/10-january/news/uk/geoffrey-tattersall-synodsman-and-chancellor-dies-aged-77 Geoffrey Tattersall, synodsman and chancellor, dies, aged 77]</ref> * ඇල්බර්ටෝ වරිලාස්, වයස අවුරුදු 90, පේරු නීතිඥ, දේශපාලනඥයා සහ ලේඛක, අධ්‍යාපන අමාත්‍ය (1992–1993).<ref>[https://puntoedu.pucp.edu.pe/noticia/alberto-varillas-montenegro-una-vida-entregada-al-desarrollo-cultural-y-educativo-del-pais/ Alberto Varillas Montenegro: una vida entregada al desarrollo cultural y educativo del país] {{in lang|es}}</ref> * ජුවාන් මැනුවෙල් විලා, වයස අවුරුදු 86, ස්පාඤ්ඤ පාපන්දු ක්‍රීඩක (ප්ලස් අල්ට්‍රා, රියල් සරගෝසා, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://as.com/futbol/segunda/fallece-juan-manuel-villa-el-malabarista-de-los-cinco-magnificos-n/ Fallece Juan Manuel Villa, el malabarista de los Cinco Magníficos] {{in lang|es}}</ref> * විවියන්, වයස අවුරුදු 32, බ්‍රිතාන්‍ය ඩ්‍රැග් ක්වීන් (රුපෝල්ස් ඩ්‍රැග් රේස් එක්සත් රාජධානිය, රූපෝල්ස් ඩ්‍රැග් රේස් සියලුම තරු, අයිස් මත නැටුම්).<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/articles/c4gw1v51yezo ''RuPaul's Drag Race UK'' star The Vivienne dies aged 32]</ref> * වැන්ග් ෂෙන්ගුඕ, වයස අවුරුදු 89, චීන ක්ෂේත්‍ර වෛද්‍ය ඉංජිනේරු.<ref>[https://www.sohu.com/a/845538335_260616 工程院首批院士、野战外科学专家王正国逝世，享年90岁 ] {{in lang|zh}}</ref> * ෆ්‍රෙඩී සික්ස්, වයස අවුරුදු 89, ප්‍රංශ පාපන්දු ක්‍රීඩක (පියරොට්ස් වෝබන් ස්ට්‍රාස්බර්ග්, ආර්සී ස්ට්‍රාස්බර්ග්, 1968 ඔලිම්පික්).<ref>[https://www.fff.fr/article/13932-disparition-de-freddy-zix.html Disparition de Freddy Zix] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250114224616/https://www.fff.fr/article/13932-disparition-de-freddy-zix.html |date=2025-01-14 }} {{in lang|fr}}</ref> === 4 === * මතියාස් අකුනා, වයස අවුරුදු 32, උරුගුවේ පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ලැමියා), සියදිවි නසා ගැනීම.<ref>[https://www.footboom1.com/en/news/football/2259116-tragedy-in-ecuador-mathias-acuna-found-dead-in-hotel-in-ecuador Tragedy in Ecuador: Mathias Acuña Found Dead in Hotel in Ecuador]</ref> * ක්ලෝඩ් ඇලෙග්‍රේ, වයස අවුරුදු 87, ප්‍රංශ භූ රසායන විද්‍යාඥයා සහ දේශපාලනඥයා, ජාතික අධ්‍යාපන අමාත්‍ය (1997–2000).<ref>[https://www.lepoint.fr/politique/claude-allegre-est-mort-04-01-2025-2579206_20.php Claude Allègre est mort] {{in lang|fr}}</ref> * එඩ් ඇස්කෙව්, වයස අවුරුදු 84, ඇමරිකානු චිත්‍ර ශිල්පියා සහ ගායක-ගීත රචකයා.<ref>[https://exclaim.ca/music/article/ed-askew-has-died Ed Askew Has Died]</ref> * බකී බ්ලැක්වෙල්, වයස අවුරුදු 77, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයා, බටහිර වර්ජිනියා නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජික (1976–1982, 2016), සාර්කෝමා.<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/name/frank-blackwell-obituary?id=57190194 Frank "Bucky" Blackwell]</ref> * වයි. මයිකල් බෝඩමන්, වයස අවුරුදු 80, ජර්මනියේ උපන් කැනේඩියානු සමාජ විද්‍යාඥයා.<ref>[https://www.boersenblatt.net/home/y-michal-bodemann-ist-gestorben-357393 Y. Michal Bodemann ist gestorben] {{in lang|de}}</ref> * පීටර් බ්‍රැන්ඩස්, වයස අවුරුදු 80, ඩෙන්මාර්ක චිත්‍ර ශිල්පියා සහ මූර්ති ශිල්පියා.<ref>[https://www.dr.dk/nyheder/seneste/kirkekunster-peter-brandes-er-doed Kirkekunster Peter Brandes er død] {{in lang|da}}</ref> * එල්වර් සෙරෝන්, කොලොම්බියානු දේශපාලනඥයා, මොකෝවා නගරාධිපති (2004–2007, 2012–2015), වෙඩි තබා ඇත.<ref>[https://www.elespectador.com/judicial/asesinan-en-su-casa-a-elver-ceron-exalcalde-de-mocoa-putumayo/ Asesinan en su casa a Elver Cerón, exalcalde de Mocoa (Putumayo)] {{in lang|es}}</ref> * රාජගෝපාල චිදම්බරම්, වයස අවුරුදු 88, ඉන්දියානු න්‍යෂ්ටික භෞතික විද්‍යාඥ, රජයේ ප්‍රධාන විද්‍යාත්මක උපදේශක (2002–2018).<ref>[https://www.deccanherald.com/india/nuclear-scientist-dr-rajagopala-chidambaram-passes-away-3341318 Nuclear scientist Dr. Rajagopala Chidambaram passes away]</ref> * කොල්ම් කොනොලි, වයස අවුරුදු 82, අයර්ලන්ත මාධ්‍යවේදියා (RTÉ පුවත්, බීබීසී පුවත්).<ref>[https://www.rte.ie/news/2025/0105/1489190-colm-conolly/ Death announced of former RTÉ correspondent Colm Connolly]</ref> * බ්‍රයන් ඩන්ස්බි, වයස අවුරුදු 84, බ්‍රිතාන්‍ය පර්ලයිට් කර්මාන්ත විධායක.<ref>[https://www.harrogatechamber.co.uk/business-hub/dunsby-family-announcement-dunsby-brian-leslie Dunsby Family Announcement]</ref> * ෆ්‍රැන්ජෝ ඩිඩික්, වයස අවුරුදු 85, බොස්නියානු පාපන්දු ක්‍රීඩක (වෙලෙස් මොස්ටාර්) සහ කළමනාකරු (ෂිරෝකි බ්‍රිජෙග්, ස්රින්ජ්ස්කි මොස්ටාර්).<ref>[https://nova.rs/sport/fudbal/preminuo-franjo-dzidic/ Tuga: Preminuo prvi trener Luke Modrića, on mu je dao najvažniju šansu] {{in lang|sr}}</ref> * එමිලියෝ එචෙවාරියා, වයස අවුරුදු 80, මෙක්සිකානු නළුවා (අමෝරස් පෙරෝස්, ඩයි අනදර් ඩේ, ද ඇලමෝ).<ref>[https://www.excelsior.com.mx/funcion/muere-emilio-echevarria-actor-interpreto-el-chivo-amores-perros/1692626 Muere Emilio Echevarría, querido actor que interpretó a "El Chivo" en "Amores Perros"] {{in lang|es}}</ref> * බෙන් එස්පි, වයස අවුරුදු 81, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයා, ඔහියෝ සෙනෙට් සභික (1992–2002).<ref>[https://myfox28columbus.com/newsletter-daily/ben-espy-former-ohio-senate-minority-leader-columbus-city-council-member-dies-at-81-kathy-duffy-shannon-harding-andrew-ginther-joyce-beatty Ben Espy, former Ohio Senate minority leader, Columbus City Council member dies at 81]</ref> * බිලී ෆාලින්, 92, ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙක්, ජෝර්ජියා නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් (1967–1971).<ref>[https://www.bakerfhga.com/obituaries/william-fallin William Fallin]</ref> * රිචඩ් ෆෝර්මන්, 87, ඇමරිකානු නාට්‍ය රචකයෙක් (අල රටෙහි රෝඩා), නියුමෝනියාව.<ref>[https://www.nytimes.com/2025/01/04/theater/richard-foreman-dead.html Richard Foreman, Iconoclastic Playwright and Impresario, Dies at 87]</ref> * ඇනා ග්ලිජික්, 90, සර්බියානු වෛරස් විද්‍යාඥයෙක්.<ref>[https://n1info.hr/regija/umrla-ana-gligic-virologinja-koja-je-zaustavila-velike-boginje/ Odlazak Ane Gligić: Znanstvenica koja je zaustavila smrtonosnu epidemiju] {{in lang|hr}}</ref> * එලිසබෙත් හාර්, 78, නෝර්වීජියානු කලාකාරිනි.<ref>[https://www.fvn.no/mening/debattinnlegg/i/o3lerj/en-annen-side-ved-elisabeth-astrup-haarr En annen side ved Elisabeth Astrup Haarr] {{in lang|no}}</ref> (මෙම දිනයේ මරණය නිවේදනය කරන ලදී) * මොහ්සන් හබාචා, 82, ටියුනීසියානු පාපන්දු ක්‍රීඩිකාව (සහෙල්, අජැසියෝ, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.tunisienumerique.com/ancien-joueur-de-less-mohsen-habacha-est-decede-a-lage-de-82-ans/ Ancien joueur de l’ESS, Mohsen Habacha est décédé à l’âge de 82 ans] {{in lang|fr}}</ref> * ඔලෙක්සැන්ඩර් හුමෙන්යුක්, 48, යුක්රේන පාපන්දු ක්‍රීඩකයෙක් (CSKA කියෙව්, චෝර්නොමොරෙට්ස් ඔඩේසා) සහ කළමනාකරු (බුකොවිනා චර්නිව්ට්සි).<ref>[https://sport.ua/uk/news/728123-raptovo-pomer-eksvorotar-dnipra-ta-vidomiy-trener-golkiperiv-v-ukraini Раптово помер ексворотар Дніпра та відомий тренер голкіперів в Україні] {{in lang|uk}}</ref> * සාකා ඉසා, 69, නයිජීරියානු දේශපාලනඥයෙක්.<ref>{{Citation |title=Former Kwara State SSG, Saka Isau, Dies at 69, Janazah to hold on Sunday |url=https://thenationalpilot.ng/2025/01/04/former-kwara-state-ssg-saka-isau-dies-at-69-janazah-to-hold-on-sunday/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116121755/https://thenationalpilot.ng/2025/01/04/former-kwara-state-ssg-saka-isau-dies-at-69-janazah-to-hold-on-sunday/ }}</ref> * බැරී ක්‍රේමර්, වයස අවුරුදු 82, ඇමරිකානු පැසිපන්දු ක්‍රීඩක (සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ වොරියර්ස්, නිව් යෝර්ක් නික්ස්) සහ නීතිවේදියෙකු, නිව් යෝර්ක් ප්‍රාන්ත ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ විනිසුරු (2009–2012).<ref>[https://www.dailygazette.com/news/barry-kramer-schenectady-basketball-judge-obituary/article_8d45baaa-cb06-11ef-ab6a-bb42c6edffe5.html Schenectady basketball legend, long-time judge Barry Kramer dead at 82]</ref> * ඩිලන් තෝමස් මෝර්, ඇමරිකානු සංගීතඥ (කෙම්ලැබ්).<ref>[https://regenmag.com/blog/blog-for-dylan/ For Dylan]</ref> * අරිගෝ පැඩෝවන්, වයස අවුරුදු 97, ඉතාලි මාර්ග ධාවන පාපැදිකරු.<ref>[https://www.mattinopadova.it/cronaca/morto-arrigo-padovan-ciclista-giro-italia-tour-de-france-fk8vpjyp Addio a Arrigo Padovan, gloria di Giro e Tour] {{in lang|it}}</ref> * ජූලියන් පෝලින්, වයස අවුරුදු 78, කැනේඩියානු නළුවෙකු සහ චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂක (මිනුයිට්, ලෙ සොයර්, බේබයින්).<ref>[https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/2130667/deces-julien-poulin-elvis-gratton-cinema-tele-falardeau Julien Poulin, interprète d’Elvis Gratton, est décédé] {{in lang|fr}}</ref> * කැරන් ප්‍රයර්, වයස අවුරුදු 92, ඇමරිකානු හැසිරීම් මනෝවිද්‍යාඥවරියක් සහ කතුවරියක්.<ref>[https://improbable.com/2025/01/05/sad-news-karen-pryor-has-died/ Sad news: Karen Pryor has died]</ref> * ජෙනී රැන්ඩර්සන්, බැරොනස් රැන්ඩර්සන්, වයස අවුරුදු 76, වේල්ස් දේශපාලනඥයියක් සහ සම වයසේ මිතුරියක්, වේල්සයේ වැඩබලන නියෝජ්‍ය පළමු අමාත්‍යවරිය (2001–2002) සහ ලෝඩ්ස් හවුස් හි සාමාජිකාවක් (2011 සිට).<ref>[https://www.libdemvoice.org/lib-dem-peer-jenny-randerson-dies-at-76-76789.html Lib Dem Peer Jenny Randerson dies at 76]</ref> * රිරෝ, වයස අවුරුදු 17, ජපන් මුහුදු ඔටර්.<ref>[https://www.asahi.com/articles/AST1413P4T14TIPE006M.html 国内唯一のオスのラッコ「リロ」死ぬ　「これまでよく頑張って感謝」] {{in lang|ja}}</ref> * රොබට් සෙඩ්ලර්, වයස අවුරුදු 89, ඇමරිකානු නීති විශාරදයෙක්.<ref>[https://law.wayne.edu/news/remembering-professor-robert-a-sedler-65222 Remembering Professor Robert A. Sedler]</ref> * අංජන සුල්තානා, 69, බංග්ලාදේශ නිළිය (පරිනීතා, අශික්ඛිතෝ), පෙනහළු ආසාදනය.<ref>[https://www.bd24live.com/actress-anjana-rahman-passes-away/ Actress Anjana Rahman Passes Away]</ref> * ඩෙනිස් ටෲ, 34, ජර්මානු දේශපාලනඥයා, පහළ සැක්සොනියේ ලෑන්ඩ්ටැග්හි සාමාජික (2022 සිට), පිළිකාව.<ref>[https://www.ndr.de/nachrichten/niedersachsen/hannover_weser-leinegebiet/SPD-Landtagsabgeordneter-Dennis-True-mit-36-Jahren-gestorben,true110.html SPD-Landtagsabgeordneter Dennis True mit 36 Jahren gestorben] {{in lang|de}}</ref> * කනෝකෝ ට්සුටානි-මබුචි, 86, ජපන් ඔලිම්පික් කිමිදුම්කරු (1956, 1960, 1964), නියුමෝනියාව.<ref>[https://www.kobe-np.co.jp/news/sports/202501/0018529082.shtml 水泳飛び込みで五輪3度出場、馬淵かの子さん死去　寺内健さん、玉井陸斗ら指導] {{in lang|ja}}</ref> * යිල්මාස් උරුල්, 82, තුර්කි පාපන්දු ක්‍රීඩකයා (ඉස්තාන්බුල්ස්පෝර්, මර්සින් ඉඩ්මන්යර්ඩු, ජාතික කණ්ඩායම).<ref>[https://www.iha.com.tr/istanbul-haberleri/eski-milli-kaleci-yilmaz-urul-hayatini-kaybetti-171050219 Eski milli kaleci Yılmaz Urul, hayatını kaybetti] {{in lang|tr}}</ref> === 3 === * [[:en:Jeff_Baena|Jeff Baena]], 47, American film director and screenwriter (''[[:en:The_Little_Hours|The Little Hours]]'', ''[[:en:Horse_Girl|Horse Girl]]'', ''[[:en:Spin_Me_Round|Spin Me Round]]''), suicide by hanging.<ref>[https://people.com/jeff-baena-writer-director-aubrey-plaza-husband-dead-at-47-8769239 Jeff Baena, Writer-Director Married to Aubrey Plaza, Dies by Suicide at 47]</ref> * [[:en:Hans_Dieter_Beck|Hans Dieter Beck]], 92, German publisher ([[:en:C._H._Beck|Verlag C. H. Beck]]).<ref>[https://www.faz.net/aktuell/beck-verlag-chef-hans-dieter-beck-gestorben-110211614.html Verleger Hans Dieter Beck gestorben] {{in lang|de}}</ref> * [[:en:Emmanuel_Bonde|Emmanuel Bonde]], 77, Cameroonian politician.<ref>[https://actucameroun.com/2025/01/04/necrologie-emmanuel-bonde-membre-du-conseil-constitutionnel-est-mort/ Nécrologie : Emmanuel Bonde, membre du conseil constitutionnel est mort] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Morris_Bradshaw|Morris Bradshaw]], 72, American football player ([[:en:Oakland_Raiders|Oakland Raiders]], [[:en:New_England_Patriots|New England Patriots]]), [[:en:Super_Bowl|Super Bowl]] champion ([[:en:Super_Bowl_XI|1977]], [[:en:Super_Bowl_XV|1981]]).<ref>[https://www.raiders.com/news/raiders-mourn-the-passing-of-morris-bradshaw Raiders mourn the loss of Morris Bradshaw]</ref> (death announced on this date) * [[:en:Howard_Buten|Howard Buten]], 74, American author and clown.<ref>[https://www.lemonde.fr/disparitions/article/2025/01/05/quand-j-avais-cinq-ans-je-m-ai-tue-deces-d-howard-buten-alias-le-clown-buffo_6481848_3382.html Howard Buten, alias le clown Buffo, auteur de « Quand j’avais cinq ans, je m’ai tué », est mort] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Mukesh_Chandrakar|Mukesh Chandrakar]], 32, Indian journalist.<ref>[https://www.theguardian.com/world/2025/jan/06/indian-journalist-mukesh-chandrakar-body-found-in-septic-tank-ntwnfb Indian press groups call for investigation after journalist’s body found in septic tank]</ref> (body discovered on this date) * [[:en:Choi_Sang-yeop_(politician)|Choi Sang-yeop]], 87, South Korean lawyer and politician, [[:en:Ministry_of_Government_Legislation|minister of legislation]] (1990–1992) and [[:en:Ministry_of_Justice_(South_Korea)|justice]] (1997).<ref>[https://www.yna.co.kr/view/AKR20250103065400505 최상엽 전 법무부 장관 별세] {{in lang|ko}}</ref> * [[:en:La_Chunga|La Chunga]], 87, French-born Spanish [[:en:Flamenco|flamenco]] dancer and painter.<ref>[https://www.elmundo.es/cultura/2025/01/03/67782e3721efa0bb708b457f.html Muere La Chunga, la genial bailaora descalza, a los 87 años] {{in lang|es}}</ref> * [[:en:Kate_Coolahan|Kate Coolahan]], 95, Australian-born New Zealand commercial artist, fashion illustrator and printmaker.<ref>[https://notices.nzherald.co.nz/nz/obituaries/nzherald-nz/name/cathrine-coolahan-obituary?id=57231047 Dr Cathrine Anne ONZM Coolahan]</ref> * [[:en:Zlatko_Dupovac|Zlatko Dupovac]], 72, Bosnian footballer ([[:en:FK_Sarajevo|Sarajevo]], [[:en:FK_Borac_Banja_Luka|Borac Banja Luka]], [[:en:FC_St._Gallen|St. Gallen]]).<ref>[https://www.nezavisne.com/sport/fudbal/Preminuo-Zlatko-Dupovac/879159 Preminuo Zlatko Dupovac] {{in lang|sr}}</ref> * [[:en:Sergio_Elgueta|Sergio Elgueta]], 91, Chilean politician, [[:en:Chamber_of_Deputies_of_Chile|deputy]] (1990–2002), mayor of [[:en:Puerto_Montt|Puerto Montt]] (1971–1973).<ref>[https://www.diariodepuertomontt.cl/noticia/actualidad/2025/01/a-los-91-anos-fallece-sergio-elgueta-exdiputado-y-exalcalde-de-puerto-montt A los 91 años fallece Sergio Elgueta, exdiputado y exalcalde de Puerto Montt] {{in lang|es}}</ref> * [[:en:Ernesto_Gianella|Ernesto Gianella]], 83, Argentine-French footballer ([[:en:AS_Béziers_Hérault_(football)|AS Béziers]], [[:en:Nîmes_Olympique|Nîmes]]).<ref>[https://www.objectifgard.com/sports-gard/nimes-olympique/nimes-olympique-lancien-attaquant-ernesto-gianella-est-mort-140066.php Nîmes Olympique L'ancien attaquant, Ernesto Gianella est mort] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Sajad_Haider|Sajad Haider]], 92, Pakistani fighter pilot.<ref>{{Citation |title=Air Commodore Sajjad Haider laid to rest |url=https://24newshd.tv/04-Jan-2025/air-commodore-sajjad-haider-laid-to-rest |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250117035538/https://24newshd.tv/04-Jan-2025/air-commodore-sajjad-haider-laid-to-rest }}</ref> * [[:en:Hiroshi_Hara_(architect)|Hiroshi Hara]], 88, Japanese architect ([[:en:Kyōto_Station|Kyōto Station]], [[:en:Umeda_Sky_Building|Umeda Sky Building]], [[:en:Sapporo_Dome|Sapporo Dome]]).<ref>[https://www.asahi.com/sp/articles/AST143D7ST14UCVL002M.html 建築家の原広司さん死去　梅田スカイビル、京都駅ビルなど手がける] {{in lang|ja}}</ref> * [[:en:Richard_B._Hays|Richard B. Hays]], 76, American theologian.<ref>{{Citation |title=Richard B. Hays, 1948–2025 |url=https://akma.disseminary.org/2025/01/richard-b-hays-1948-2025/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250105140755/https://akma.disseminary.org/2025/01/richard-b-hays-1948-2025/ }}</ref> * [[:en:William_Leo_Higi|William Leo Higi]], 91, American Roman Catholic prelate, bishop of [[:en:Roman_Catholic_Diocese_of_Lafayette_in_Indiana|Lafayette]] (1984–2010).<ref>{{Citation |title=William L. Higi |url=https://dol-in.org/current-news-events#tabContent_6551598 |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116134338/https://dol-in.org/current-news-events#tabContent_6551598 }}</ref> * [[:en:Robert_Loewy|Robert Loewy]], 98, American aerospace engineer.<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/nytimes/name/robert-loewy-obituary?id=57246999 Robert Loewy]</ref> * {{ill|Stipica Kalogjera|hr}}, 90, Croatian composer.<ref>[https://www.vecernji.hr/showbiz/preminuo-stipica-kalogjera-jedan-od-najznacajnih-hrvatskih-skladatelja-i-aranzera-1828917 Preminuo Stipica Kalogjera, jedan od najznačajnijih hrvatskih skladatelja i aranžera] {{in lang|hr}}</ref> * [[:en:Donal_Kelly|Donal Kelly]], 86, Irish journalist and broadcaster ([[:en:RTÉ_News|RTÉ News]]).<ref>[https://www.donegallive.ie/news/local-news/1694426/former-rte-political-editor-and-buncrana-man-donal-kelly-passes-away.html Former RTÉ political editor and Buncrana man Donal Kelly passes away]</ref> * [[:en:Willem_van_Kooten|Willem van Kooten]], 83, Dutch disc jockey and businessman.<ref>[https://www.ad.nl/show/radiomaker-willem-van-kooten-alias-joost-den-draaijer-op-83-jarige-leeftijd-overleden~a736146c/ Radiomaker Willem van Kooten, alias Joost den Draaijer, op 83-jarige leeftijd overleden] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:Árni_Grétar_Jóhannesson|Árni Grétar Jóhannesson]], 41, Icelandic electronic musician, injuries sustained in a traffic collision.<ref>[https://www.visir.is/g/20252671028d/arni-gretar-futuregrapher-latinn Árni Grétar Futuregrapher látinn] {{in lang|is}}</ref> * [[:en:Harvey_Laidman|Harvey Laidman]], 82, American television director (''[[:en:Matlock_(1986_TV_series)|Matlock]]'', ''[[:en:7th_Heaven_(TV_series)|7th Heaven]]'', ''[[:en:The_Waltons|The Waltons]]''), cancer.<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/tv/tv-news/harvey-laidman-dead-waltons-matlock-7th-heaven-1236106621/ Harvey Laidman, Director on ‘The Waltons’ and ‘Matlock,’ Dies at 82]</ref> * [[:en:Benny_Lautrup|Benny Lautrup]], 85, Danish theoretical physicist.<ref>{{Citation |title=Benny Lautrup In Memoriam |url=https://nbia.nbi.ku.dk/news/2024/benny-lautrup-in-memoriam/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114132746/https://nbia.nbi.ku.dk/news/2024/benny-lautrup-in-memoriam/ }}</ref> * [[:en:Niko_Lekishvili|Niko Lekishvili]], 77, Georgian politician, [[:en:State_Minister_(Georgia)|state minister]] (1995–1998), [[:en:Mayor_of_Tbilisi|mayor of Tbilisi]] (1993–1995).<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/826826-niko-lekishvili-gardaicvala/ ნიკო ლეკიშვილი გარდაიცვალა] {{in lang|ka}}</ref> * [[:en:Richard_Louis|Richard Louis]], 60, Barbadian Olympic sprinter ([[:en:Athletics_at_the_1984_Summer_Olympics_–_Men's_4_×_400_metres_relay|1984]], [[:en:Athletics_at_the_1988_Summer_Olympics_–_Men's_400_metres|1988]]).<ref>{{Citation |title=Richard Louis, member of Barbados’ historic 4x400m relay team at the 1984 Olympics, passes away |url=https://www.sportsmax.tv/athletics/richard-louis-member-of-barbados-historic-4x400m-relay-team-at-the-1984-olympics-passes-away |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250110013813/https://www.sportsmax.tv/athletics/richard-louis-member-of-barbados-historic-4x400m-relay-team-at-the-1984-olympics-passes-away }}</ref> * [[:en:Constantine_Manos|Constantine Manos]], 90, Greek-born American photographer.<ref>[https://www.kathimerini.gr/culture/563401951/konstantinos-manos-pethane-o-simantikos-fotografos-tis-diasporas/ Κωνσταντίνος Μάνος: Πέθανε ο σημαντικός φωτογράφος της διασποράς] {{in lang|el}}</ref> * [[:en:Dashbaldangiin_Purevsuren|Dashbaldangiin Purevsuren]], 95, Mongolian opera singer.<ref>[https://www.zogii.mn/post/7600712 Эмгэнэл: Дашбалдангийн Пүрэвсүрэн] {{in lang|mn}}</ref> * [[:en:Andrew_Pyper|Andrew Pyper]], 56, Canadian writer, complications from cancer.<ref>[https://www.thestar.com/news/gta/andrew-pyper-toronto-writer-of-literary-thrillers-dead-at-56/article_fe3b18fa-ca33-11ef-aaa2-d7555a69d849.html Andrew Pyper, Toronto writer of literary thrillers, dead at 56]</ref> * [[:en:Majda_Ra'ad|Majda Ra'ad]], 82, Swedish-born Jordanian [[:en:Hashemites|Hashemite]] princess.<ref>[http://en.royanews.tv/news/56513 Statement by the Royal Hashemite Court]</ref> * [[:en:James_Arthur_Ray|James Arthur Ray]], 67, American self-help businessman, author and convicted felon.<ref>[https://eu.azcentral.com/story/news/local/arizona/2025/01/05/james-arthur-ray-self-help-guru-linked-to-sedona-sweat-lodge-tragedy-dies/77473835007/ James Arthur Ray, controversial self-help guru linked to Sedona tragedy, dies]</ref> * [[:en:Yuji_Sawa|Yuji Sawa]], 76, Japanese politician, [[:en:House_of_Councillors|MP]] (2004–2010), pneumonia.<ref>[https://www.asahi.com/sp/articles/DA3S16121587.html 沢雄二さん死去] {{in lang|ja}}</ref> * [[:en:Peter_Schaap|Peter Schaap]], 78, Dutch singer and writer.<ref>[https://www.rtvnoord.nl/cultuur/1253166/groningse-zanger-peter-schaap-adem-mijn-adem-overleden Groningse zanger Peter Schaap ('Adem mijn adem') overleden] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:Manfred_Schütz|Manfred Schütz]], 74, German record company founder ([[:en:SPV_GmbH|SPV GmbH]]).<ref>[https://blabbermouth.net/news/spv-founder-manfred-schutz-dead-at-74 SPV Founder Manfred Schütz Dead at 74]</ref> * {{Ill|Hazel Skuce|ru|Скьюс, Хейзел}}, 112, Canadian supercentenarian, [[:en:List_of_Canadian_supercentenarians|oldest living person in Canada]] (since 2024).<ref>[https://memorial.memorieschapel.com/hazel-skuce/5534718/index.php Hazel Skuce Obituary - Brandon, MB | Memories Chapel]{{භින්න වූ සබැඳි|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * [[:en:Rod_Sykes|Rod Sykes]], 95, Canadian politician, [[:en:List_of_mayors_of_Calgary|mayor of Calgary]] (1969–1977).<ref>[https://calgaryherald.remembering.ca/obituary/james-sykes-1092521562 James Rodney Winter Sykes]</ref> * [[:en:Tariana_Turia|Dame Tariana Turia]], 80, New Zealand politician, [[:en:New_Zealand_Parliament|MP]] (1996–2014) and [[:en:Minister_for_the_Community_and_Voluntary_Sector|minister for the community and voluntary sector]] (2003–2004, 2008–2011), founder of [[:en:Te_Pāti_Māori|Te Pāti Māori]], stroke.<ref>[https://www.nzherald.co.nz/nz/politics/te-pati-maori-co-founder-dame-tariana-turia-dies/XXDWZXIRAJE5ZEBGONKUQBHLKY/ Te Pāti Māori co-founder Dame Tariana Turia dies]</ref> * [[:en:Brian_Usher|Brian Usher]], 80, English footballer ([[:en:Sunderland_A.F.C.|Sunderland]], [[:en:Sheffield_Wednesday_F.C.|Sheffield Wednesday]], [[:en:Doncaster_Rovers_F.C.|Doncaster Rovers]]).<ref>[https://www.safc.com/news/2025/january/06/obituary--brian-usher-/ Obituary: Brian Usher]</ref> * [[:en:Gilbert_Van_Binst|Gilbert Van Binst]], 73, Belgian footballer ([[:en:R.S.C._Anderlecht|Anderlecht]], [[:en:Club_Brugge_KV|Club Brugge]], [[:en:Belgium_national_football_team|national team]]).<ref>[https://www.hln.be/rode-duivels/ex-rode-duivel-gille-van-binst-op-73-jarige-leeftijd-overleden-na-slepende-ziekte~aa2792f4/ Ex-Rode Duivel Gille Van Binst op 73-jarige leeftijd overleden na slepende ziekte] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:Bob_Veale|Bob Veale]], 89, American baseball player ([[:en:Pittsburgh_Pirates|Pittsburgh Pirates]], [[:en:Boston_Red_Sox|Boston Red Sox]]).<ref>[https://www.mlb.com/news/pirates-pitcher-bob-veale-dies-at-89 Bob Veale, 1971 World Series champ with Pirates, dies at 89]</ref> * [[:en:Thomas_R._Williams|Thomas R. Williams]], 85, Canadian academic and university administrator, principal of [[:en:Queen's_University_at_Kingston|Queen's University]] (2008–2009).<ref>[https://www.queensu.ca/gazette/stories/queen-s-remembers-principal-emeritus-thomas-r-williams Queen's remembers Principal Emeritus Thomas R. Williams]</ref> * [[:en:Brenton_Wood|Brenton Wood]], 83, American singer ("[[:en:The_Oogum_Boogum_Song|The Oogum Boogum Song]]", "[[:en:Gimme_Little_Sign|Gimme Little Sign]]").<ref>[https://www.latimes.com/entertainment-arts/music/story/2025-01-03/brenton-wood-dead-oogum-boogum-song Brenton Wood, 'Oogum Boogum Song' crooner who captivated Latino listeners, dies at 83]</ref> * [[:en:Amit_Yoran|Amit Yoran]], 54, American cybersecurity executive, CEO of [[:en:Tenable,_Inc.|Tenable, Inc.]] (2017–2024), cancer.<ref>[https://techcrunch.com/2025/01/04/tenable-ceo-amit-yoran-dies/ Tenable CEO Amit Yoran dies]</ref> * [[:en:Bratislav_Živković_(soldier)|Bratislav Živković]], 49, Serbian mercenary, [[:en:Russo-Ukrainian_War|killed in action]].<ref>{{Citation |title=The Serbian Chetnik who was erecting barricades in the north of Kosovo is killed in Ukraine |url=https://insajderi.org/en/Serbian-Chetnik-who-was-erecting-barricades-in-the-north-of-Kosovo-is-killed-in-Ukraine/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116141253/https://insajderi.org/en/Serbian-Chetnik-who-was-erecting-barricades-in-the-north-of-Kosovo-is-killed-in-Ukraine/ }}</ref> (death announced on this date) === 2 === * [[:en:Jytte_Abildstrøm|Jytte Abildstrøm]], 90, Danish actress (''[[:en:Helle_for_Helene|Helle for Helene]]'', ''[[:en:Don_Olsen_kommer_til_byen|Don Olsen kommer til byen]]'', ''[[:en:The_Adventures_of_Picasso|The Adventures of Picasso]]'').<ref>[https://www.billedbladet.dk/kendte/daimi-reagerer-paa-jytte-abildstroems-doed-besoegte-hende-torsdag-eftermiddag Daimi reagerer på Jytte Abildstrøms død: Besøgte hende torsdag eftermiddag] {{in lang|da}}</ref> * [[:en:Mary_Abrams|Mary Abrams]], 66, American politician, member of the [[:en:Connecticut_State_Senate|Connecticut State Senate]] (2019–2023), glioblastoma.<ref>[https://www.ctinsider.com/politics/article/mary-daugherty-abrams-former-one-term-20011753.php Mary Daugherty Abrams, former state senator from Meriden, dies from brain cancer]</ref> * [[:en:Aldo_Agroppi|Aldo Agroppi]], 80, Italian football player ([[:en:Torino_FC|Torino]], [[:en:Italy_national_football_team|national team]]) and manager ([[:en:ACF_Fiorentina|Fiorentina]]), pneumonia.<ref>[https://www.iltirreno.it/toscana/2025/01/02/news/aldo-agroppi-morto-1.100640218 È morto Aldo Agroppi, l'ex calciatore e allenatore aveva 80 anni] {{in lang|it}}</ref> * [[:en:Kabira_Uddina_Ahmed|Kabira Uddina Ahmed]], Bangladeshi politician, [[:en:Member_of_Parliament_(Bangladesh)|MP]] (1996).<ref>[https://www.amarsangbad.com/country/news/301475 কিশোরগঞ্জে বীর মুক্তিযোদ্ধা কবীর উদ্দিন আহমেদের ইন্তেকাল] {{in lang|bn}}</ref> * [[:en:Francesc_Antich|Francesc Antich]], 66, Venezuelan-born Spanish politician, [[:en:President_of_the_Government_of_the_Balearic_Islands|president of the government of the Balearic Islands]] (1999–2003, 2007–2011) and [[:en:Senate_of_Spain|senator]] (2011–2019), cancer.<ref>[https://lavozdeibiza.com/en/current-news/2025/01/03/francesc-antich-former-president-of-the-balearic-islands-and-a-referent-of-insular-socialism-dies/ Francesc Antich, former president of the Balearic Islands and a referent of insular socialism, dies]</ref> * [[:en:Atmakusumah_Astraatmadja|Atmakusumah Astraatmadja]], 86, Indonesian journalist.<ref>[https://www.tempo.co/politik/mantan-ketua-dewan-pers-atmakusumah-astraatmadja-tutup-usia-1188942 Mantan Ketua Dewan Pers Atmakusumah Astraatmadja Tutup Usia] {{in lang|id}}</ref> * [[:en:Brian_Berry|Brian Berry]], 90, British-American human geographer and planner.<ref>[https://www.wisefuneralhome.com/obituary/brian-berry Brian Joe Lobley Berry]</ref> * [[:en:Wilhelm_Brückner_(luthier)|Wilhelm Brückner]], 92, German luthier.<ref>[https://www.mdr.de/nachrichten/thueringen/mitte-thueringen/erfurt/geigenbauer-wilhelm-brueckner-tot-100.html Ältester Geigenbaumeister Deutschlands Wilhelm Brückner aus Erfurt ist tot] {{in lang|de}}</ref> * [[:en:Gerard_Caris|Gerard Caris]], 99, Dutch sculptor and artist.<ref>[https://hortusleiden.nl/in-memoriam-gerard-caris In memoriam: Gerard Caris] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:Lex_Clark|Lex Clark]], 81, New Zealand Olympic rower ([[:en:Rowing_at_the_1964_Summer_Olympics_–_Men's_eight|1964]]).<ref>[https://www.gillions.co.nz/death-notices Death notices – Clark, Alexander Grant (Lex)]</ref> * [[:en:Bernie_Constantin|Bernie Constantin]], 77, Swiss songwriter and radio show host.<ref>[https://www.rts.ch/info/culture/2025/article/bernie-constantin-rockeur-valaisan-est-decede-a-77-ans-28743128.html Le rockeur valaisan Bernie Constantin est décédé à l'âge de 77 ans] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Italo_de_Lorenzo|Italo de Lorenzo]], 85, Italian bobsledder.<ref>[https://denuk.nl/met-de-dood-van-italo-de-lorenzo-verliest-utrecht-een-moedige-gastvrije-en-wijze-ondernemer/ Met de dood van Italo de Lorenzo verliest Utrecht een moedige, gastvrije en wijze ondernemer] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:Tidiane_Diakité|Tidiane Diakité]], 80, Malian-born French historian and writer.<ref>[https://www.ouest-france.fr/bretagne/rennes-35000/lhistorien-malien-et-breton-dadoption-tidiane-diakite-est-decede-a-81-ans-65af6b58-caca-11ef-ae13-2f9181d4848b L'historien malien et breton d'adoption, Tidiane Diakité, est décédé à 81 ans] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Pedro_Luis_García_Pérez|Pedro Luis García Pérez]], 86, Spanish mathematician, physicist and academic, president of the [[:en:Royal_Spanish_Mathematical_Society|Royal Spanish Mathematical Society]] (1982–1988).<ref>[https://www.lagacetadesalamanca.es/salamanca/fallece-catedratico-emerito-geometria-exdecano-facultad-ciencias-20250102223421-nt.html Fallece el catedrático emérito de Geometría y exdecano de la Facultad de Ciencias Pedro Luis García Pérez] {{in lang|es}}</ref> * [[:en:Pieter_Hofstra|Pieter Hofstra]], 78, Dutch politician, member of the [[:en:House_of_Representatives_(Netherlands)|House of Representatives]] (1994–2006) and [[:en:Senate_(Netherlands)|Senate]] (2007–2011).<ref>[https://www.eerstekamer.nl/nieuws/20250107/oud_senator_hofstra_vvd_overleden Oud-senator Hofstra (VVD) overleden] {{in lang|nl}}</ref> * [[:en:James_R._Hogg|James R. Hogg]], 90, American admiral.<ref>[https://www.newportri.com/obituaries/ppvp1048818 Admiral James R. Hogg, USN Ret.]</ref> * [[:en:Derek_Humphry|Derek Humphry]], 94, British-American assisted suicide activist (''[[:en:Jean's_Way|Jean's Way]]'', ''[[:en:Final_Exit|Final Exit]]''), co-founder of [[:en:Final_Exit_Network|Final Exit Network]], heart failure.<ref>{{Citation |title=The WFRtDS joins other voices of the right to die movement to pay their respects to Derek Humphry |url=https://wfrtds.org/the-wfrtds-joins-other-voices-of-the-right-to-die-movement-to-pay-their-respects-to-derek-humphry/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250206112428/https://wfrtds.org/the-wfrtds-joins-other-voices-of-the-right-to-die-movement-to-pay-their-respects-to-derek-humphry/ }}</ref> * [[:en:Ágnes_Keleti|Ágnes Keleti]], 103, Hungarian-Israeli artistic gymnast, Olympic champion ([[:en:Gymnastics_at_the_1952_Summer_Olympics_–_Women's_floor|1952]], [[:en:Gymnastics_at_the_1956_Summer_Olympics|1956]]), pneumonia.<ref>[https://hirado.hu/belfold/cikk/2025/01/02/elhunyt-keleti-agnes-otszoros-olimpiai-bajnok-tornasz-a-nemzet-sportoloja Elhunyt Keleti Ágnes ötszörös olimpiai bajnok tornász, a Nemzet Sportolója] {{in lang|hu}}</ref> * [[:en:Larry_Kish|Larry Kish]], 83, American ice hockey coach ([[:en:Hartford_Whalers|Hartford Whalers]]).<ref>[https://friars.com/news/2025/1/4/mens-ice-hockey-former-mens-hockey-all-american-larry-kish-64-passes-away.aspx Former Men's Hockey All-American Larry Kish '64 Passes Away]</ref> * [[:en:Karol_Krasnodębski|Karol Krasnodębski]], 95, Polish politician, [[:en:Sejm|MP]] (1989–1991).<ref>[https://www.radiokrakow.pl/aktualnosci/tarnow/zmarl-karol-krasnodebski-dzialacz-tarnowskiej-solidarnosci-w-okresie-prl-mial-95-lat/ Zmarł Karol Krasnodębski. Działacz tarnowskiej Solidarności w okresie PRL miał 95 lat] {{in lang|pl}}</ref> * [[:en:Seymour_P._Lachman|Seymour P. Lachman]], 91, American political historian and politician, member of the [[:en:New_York_State_Senate|New York State Senate]] (1996–2004).<ref>[https://wagner.edu/newsroom/former-wagner-teacher-author-lachman-dies-91/ Former Wagner teacher, author Lachman dies at 91]</ref> * [[:en:Werner_Leimgruber|Werner Leimgruber]], 90, Swiss footballer ([[:en:FC_Zürich|Zürich]], [[:en:Switzerland_national_football_team|national team]]).<ref>[https://www.rtn.ch/rtn/Sports/Football/Carnet-noir-Werner-Leimgruber-est-decede-a-90-ans.html Carnet noir: Werner Leimgruber est décédé à 90 ans] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Ralph_Mann|Ralph Mann]], 75, American [[:en:National_Track_and_Field_Hall_of_Fame|Hall of Fame]] sprinter and hurdler, Olympic silver medalist ([[:en:Athletics_at_the_1972_Summer_Olympics_–_Men's_400_metres_hurdles|1972]]).<ref>[https://www.usatf.org/news/2025/usatf-mourns-passing-of-hall-of-famer-ralph-mann USATF Mourns Passing Of Hall Of Famer Ralph Mann]</ref> * [[:en:Roger_Mantovani|Roger Mantovani]], 59, Italian radio presenter and voice actor.<ref>[https://www.ilmessaggero.it/persone/roger_mantovani_morto_malattia_chi_era_ultime_notizie-8572016.html Roger Mantovani morto a 59 anni a Palma de Maiorca, mistero sulle cause: chi era il conduttore, voce cult di radio e tv] {{in lang|it}}</ref> * [[:en:Joyce_McRoberts|Joyce McRoberts]], 83, American politician, member of the [[:en:Idaho_Senate|Idaho Senate]] (1992–1995).<ref>[https://www.brundagefuneralhome.com/obituaries/belva-mcroberts Belva Joyce McRoberts]</ref> * [[:en:S._Jayachandran_Nair|S. Jayachandran Nair]], 85, Indian journalist, founder of ''[[:en:Samakalika_Malayalam_Vaarika|Samakalika Malayalam Vaarika]]''.<ref>[https://www.onmanorama.com/news/kerala/2025/01/02/samakalika-malayalam-founder-s-jayachandran-nair-passed-away.html Samakalika Malayalam founder-editor S Jayachandran Nair passes away]</ref> * [[:en:Russ_North|Russ North]], 59, English heavy metal singer ([[:en:Cloven_Hoof_(band)|Cloven Hoof]]).<ref>[https://metalinvader.net/en/cloven-hoofs-emblematic-singer-russ-north-has-passed-away/ Cloven Hoof’s emblematic singer Russ North has passed away]</ref> * [[:en:Cristóbal_Ortega|Cristóbal Ortega]], 68, Mexican footballer ([[:en:Club_América|América]], [[:en:Mexico_national_football_team|national team]]), cancer.<ref>[https://www.footboom1.com/en/news/football/2249688-cristobal-ortega-passes-away-one-of-america-s-greatest-icons Cristóbal Ortega Passes Away, One of America's Greatest Icons]</ref> * [[:en:Pádraig_Ó_Snodaigh|Pádraig Ó Snodaigh]], 89, Irish activist and writer.<ref>[https://www.rte.ie/news/nuacht/2025/0102/1488873-padraig-o-snodaigh-tar-eis-bhais/ An scríbhneoir agus an foilsitheoir Gaeilge Pádraig Ó Snodaigh tar éis bháis] {{in lang|ga}}</ref> * [[:en:Derek_Parker|Derek Parker]], 92, British writer and broadcaster.<ref>[https://www.2mbsfinemusicsydney.com/valederekparker/ Vale Derek Parker, 1932–2025]</ref> * [[:en:Noreen_Riols|Noreen Riols]], 98, British novelist and [[:en:Special_Operations_Executive|SOE]] agent during World War II.<ref>[https://www.telegraph.co.uk/obituaries/2025/01/05/noreen-riols-soe-second-world-war-france-obituary/ Noreen Riols, SOE operative who trained prospective agents for secret service behind enemy lines] {{paywall}}</ref> * [[:en:Arun_Roy|Arun Roy]], 56, Bangladeshi film director.<ref>[https://www.thehindu.com/entertainment/movies/bengali-film-director-arun-roy-dies-at-age-56/article69053589.ece Bengali film director Arun Roy dies at age 56]]</ref> * [[:en:J._R._P._Suriyapperuma|J. R. P. Suriyapperuma]], 96, Sri Lankan politician, [[:en:Member_of_Parliament_(Sri_Lanka)|MP]] (2010–2015).<ref>[https://www.newswire.lk/2025/01/02/j-r-p-suriyapperuma-passed-away/ J. R. P. Suriyapperuma passed away]</ref> * [[:en:Ferdi_Tayfur|Ferdi Tayfur]], 79, Turkish singer and actor.<ref>[https://www.turkiyetoday.com/culture/legendary-turkish-singer-and-actor-ferdi-tayfur-passes-away-at-79-100423/ Legendary Turkish singer and actor Ferdi Tayfur passes away at 79]</ref> * [[:en:Ján_Zachara|Ján Zachara]], 96, Slovak boxer, Olympic champion ([[:en:Boxing_at_the_1952_Summer_Olympics_–_Featherweight|1952]]).<ref>[https://tvnoviny.sk/sport/clanok/944070-zomrel-najstarsi-slovensky-olympijsky-vitaz-jan-zachara-96 Zomrel najstarší slovenský olympijský víťaz Ján Zachara (†96)] {{in lang|sk}}</ref> === 1 === * [[:en:Viktor_Alksnis|Viktor Alksnis]], 74, Russian politician, mayor of [[:en:Tuchkovo|Tuchkovo]] (2013–2015), [[:en:State_Duma|MP]] (2000–2007), and [[:en:Congress_of_People's_Deputies_of_the_Soviet_Union|deputy of the Soviet Union]] (1989–1991).<ref>[https://vz.ru/news/2025/1/1/1306688.html Умер Виктор Алкснис] {{in lang|ru}}</ref> * [[:en:Geoffrey_Bell|Geoffrey Bell]], 85, English economist and banker.<ref>[https://announcements.telegraph.co.uk/marketplace/advert/bell-notices_60616 Bell]</ref> * [[:en:William_Carter_(photographer)|William Carter]], 90, American photographer.<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/sfgate/name/william-carter-obituary?id=57234019 William Carter]</ref> * [[:en:Leo_Dan|Leo Dan]], 82, Argentine singer, composer and actor (''[[:en:Story_of_a_Poor_Young_Man_(1968_film)|Story of a Poor Young Man]]'', ''[[:en:Cómo_te_extraño|Cómo te extraño]]'').<ref>[https://caracol.com.co/2025/01/01/fallecio-leo-dan-cantante-y-compositor-argentino-a-sus-82-anos/ Luto en la música: Falleció Leo Dan, cantante y compositor argentino, a sus 82 años] {{in lang|es}}</ref> * [[:en:Jean-Michel_Defaye|Jean-Michel Defaye]], 92, French composer and pianist.<ref>[https://www.lefigaro.fr/musique/le-compositeur-francais-jean-michel-defaye-arrangeur-de-leo-ferre-est-mort-a-l-age-de-92-ans-20250102 Le compositeur français Jean-Michel Defaye, arrangeur de Léo Ferré, est mort à l’âge de 92 ans] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Roswitha_Erlenwein|Roswitha Erlenwein]], 94, German politician, member of the [[:en:Bürgerschaft_of_Bremen|Bürgerschaft of Bremen]] (1983–1995).<ref>[https://trauer.weser-kurier.de/traueranzeigen-suche/roswitha-erlenwein Roswitha Erlenwein] {{in lang|de}}</ref> * [[:en:Joan_Guinovart|Joan Guinovart]], 77, Spanish biochemist.<ref>[https://www.lavanguardia.com/mediterranean/20250101/10250580/scientist-joan-guinovart-founder-irb-barcelona-passes-away-spain-health-biochemistry-institute-barcelona.html Spanish scientist Joan Guinovart, founder of IRB Barcelona, dies]</ref> * [[:en:Pradeep_Hemsingh_Jadhav|Pradeep Hemsingh Jadhav]], 70, Indian politician, [[:en:Maharashtra_Legislative_Assembly|MLA]] (2004–2019).<ref>[https://www.loksatta.com/maharashtra/former-kinwat-mahur-mla-and-ncp-leader-pradeep-naik-died-of-cardiac-arrest-in-hyderabad-sud-02-4802496/ माजी आमदार प्रदीप नाईक यांचे निधन, दहेली तांडा येथे गुरुवारी अंत्यसंस्कार] {{in lang|mr}}</ref> * [[:en:Kaak_(cartoonist)|Kaak]], 84, Indian cartoonist (''[[:en:Jansatta|Jansatta]]'', ''[[:en:Navbharat_Times|Navbharat Times]]'', ''[[:en:Dainik_Jagran|Dainik Jagran]]''), heart attack.<ref>[https://indianexpress.com/article/cities/delhi/cartoonist-harish-chandra-shukla-dies-of-heart-attack-9754900/ Renowned cartoonist Harish Chandra Shukla dies of heart attack]</ref> * [[:en:Vladimir_Kosykh|Vladimir Kosykh]], 74, Russian politician, [[:en:State_Duma|MP]] (1993–1995).<ref>[https://v102.ru/news/138318.html Депутат первого созыва Госдумы РФ Владимир Косых скончался в Волгограде] {{in lang|ru}}</ref> * [[:en:Elke_Leonhard|Elke Leonhard]], 75, German politician, [[:en:Bundestag|MP]] (1990–2005).<ref>[https://www.volksfreund.de/region/rheinland-pfalz/ehemalige-spd-parlamentarierin-elke-leonhard-ist-tot_aid-122953033 Ehemalige Parlamentarierin Elke Leonhard ist tot] {{in lang|de}}</ref> * [[:en:David_Lodge_(author)|David Lodge]], 89, British author (''[[:en:Changing_Places|Changing Places]]'', ''[[:en:Small_World:_An_Academic_Romance|Small World: An Academic Romance]]'', ''[[:en:The_Picturegoers|The Picturegoers]]'').<ref>[https://www.penguin.co.uk/articles/2025/01/david-lodge-obituary David Lodge, 1935–2025]</ref> * [[:en:Michael_Loewe|Michael Loewe]], 102, British historian, [[:en:Sinology|Sinologist]] and writer.<ref>{{Citation |title=Dr Michael Loewe (1922-2025) |url=https://www.ames.cam.ac.uk/news/dr-michael-loewe-1922-2025 |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116140831/https://www.ames.cam.ac.uk/news/dr-michael-loewe-1922-2025 }}</ref> * [[:en:K._S._Manilal|K. S. Manilal]], 86, Indian botany scholar and taxonomist.<ref>[https://www.telegraphindia.com/india/renowned-botanist-and-padmashree-awardee-k-s-manilal-passes-away-at-86-in-kerala/cid/2074690 Renowned Botanist and Padmashree awardee K S Manilal passes away at 86 in Kerala]</ref> * [[:en:Rosita_Missoni|Rosita Missoni]], 93, Italian knitwear designer, co-founder of [[:en:Missoni|Missoni]].<ref>[https://www.theguardian.com/fashion/2025/jan/02/rosita-missoni-italian-fashion-designer-dies-aged-93 Italian fashion designer and ‘colour genius’ Rosita Missoni dies aged 93]</ref> * [[:en:Henry_P._Monaghan|Henry P. Monaghan]], 90, American legal scholar.<ref>[https://www.law.columbia.edu/faculty/henry-p-monaghan Henry Paul Monaghan]</ref> * [[:en:Joseph_Monninger|Joseph Monninger]], 71, American novelist (''[[:en:The_Letters_(novel)|The Letters]]''), lung cancer.<ref>[https://www.kirkusreviews.com/news-and-features/articles/author-joseph-monninger-dies-at-71/ Author Joseph Monninger Dies at 71]</ref> * [[:en:Chad_Morgan|Chad Morgan]], 91, Australian country singer and guitarist (''[[:en:The_Sheik_of_Scrubby_Creek|The Sheik of Scrubby Creek]]'').<ref>[https://countrytown.com/news/aussie-music-legend-chad-morgan-passes-away/kzMph4aJiIs/02-01-25 Country Music Legend Chad Morgan Passes Away]</ref> * [[:en:JuJu_Mucciaccio|JuJu Mucciaccio]], 86, American recreation director.<ref>[https://www.legacy.com/us/obituaries/bostonglobe/name/anthony-mucciaccio-obituary?id=57177010 Anthony Payl "JuJu" Mucciaccio]</ref> * [[:en:Viktor_Nastashevskyi|Viktor Nastashevskyi]], 67, Ukrainian footballer ([[:en:FC_Dynamo_Kyiv|Dynamo Kyiv]], [[:en:FC_CSKA_Kyiv|CSKA Kyiv]], [[:en:FC_Kryvbas_Kryvyi_Rih_(1959–2013)|Kryvbas Kryvyi Rih]]).<ref>[https://www.footboom1.com/ukrainian/high/1735741430-ne-stalo-viktora-nastashevskoho.html Не стало Виктора Насташевского...] {{in lang|ru}}</ref> * [[:en:Noh_Haeng-seok|Noh Haeng-seok]], 36, South Korean footballer ([[:en:Gwangju_FC|Gwangju]], [[:en:Daegu_FC|Daegu]], [[:en:Busan_IPark|Busan IPark]]).<ref>[https://www.jnilbo.com/75817567489 노행석(전 광주FC 선수)씨 본인상] {{in lang|ko}}</ref> * [[:en:Gilbert_Normand|Gilbert Normand]], 81, Canadian politician, [[:en:Member_of_Parliament_(Canada)|MP]] (1997–2004).<ref>[https://cimtchau.ca/nouvelles/lancien-depute-federal-gilbert-normand-seteint/ L’ancien député fédéral, Gilbert Normand, s’éteint] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Sally_Oppenheim-Barnes|Sally Oppenheim-Barnes, Baroness Oppenheim-Barnes]], 96, British politician, [[:en:Department_of_Trade_and_Industry_(United_Kingdom)|minister of state for consumer affairs]] (1979–1982), [[:en:House_of_Commons_of_the_United_Kingdom|MP]] (1970–1987), and member of the [[:en:House_of_Lords|House of Lords]] (1989–2019).<ref>{{Citation |title=Former Gloucester MP dies |url=https://gloucesternewscentre.co.uk/former-gloucester-mp-dies/ |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250102123714/https://gloucesternewscentre.co.uk/former-gloucester-mp-dies/ }}</ref> * [[:en:John_B._O'Reilly_Jr.|John B. O'Reilly Jr.]], 76, American politician, mayor of [[:en:Dearborn,_Michigan|Dearborn, Michigan]] (2007–2022).<ref>[https://www.fox2detroit.com/news/former-longtime-dearborn-mayor-john-jack-oreilly-jr-has-died-says-family Former longtime Dearborn Mayor John 'Jack' O'Reilly Jr. has died, says family]</ref> * [[:en:Nora_Orlandi|Nora Orlandi]], 91, Italian musician and film composer (''[[:en:The_Strange_Vice_of_Mrs._Wardh|The Strange Vice of Mrs. Wardh]]'', ''[[:en:Johnny_Yuma_(film)|Johnny Yuma]]'', ''[[:en:Clint_the_Stranger|Clint the Stranger]]'').<ref>[https://www.spettakolo.it/2025/01/01/addio-a-nora-orlandi-aveva-91-anni/ Addio a Nora Orlandi, aveva 91 anni] {{in lang|it}}</ref> * [[:en:Wayne_Osmond|Wayne Osmond]], 73, American singer ([[:en:The_Osmonds|The Osmonds]]) and songwriter ("[[:en:Crazy_Horses|Crazy Horses]]", "[[:en:Let_Me_In_(The_Osmonds_song)|Let Me In]]"), stroke.<ref>[https://kslnewsradio.com/2168326/wayne-osmond-dies-at-73-years-old/ Wayne Osmond dies at 73]</ref> * [[:en:Vittorio_Pomilio|Vittorio Pomilio]], 91, Italian basketball player ([[:en:Stella_Azzurra_Roma|Stella Azzurra Roma]], [[:en:Italy_men's_national_basketball_team|national team]]).<ref>[https://www.rainews.it/tgr/abruzzo/articoli/2025/01/addio-a-vittorio-pomilio-francavilla-al-mare-chieti-abruzzo-basket-91f4a972-34e3-4854-b708-ea04ae0c6e4c.html Addio a Vittorio Pomilio] {{in lang|it}}</ref> * [[:en:Igor_Poznič|Igor Poznič]], 57, Slovenian footballer ([[:en:NK_Maribor|NK Maribor]], [[:en:NK_Mura|Mura]], [[:en:Slovenia_national_football_team|national team]]).<ref>[https://siol.net/sportal/nogomet/igor-poznic-1967-2025-651878 Slovenski nogomet žaluje, umrl legendarni napadalec Maribora Igor Poznič] {{in lang|sl}}</ref> * [[:en:Ripken_(dog)|Ripken]], 8, American retrieval dog ([[:en:Durham_Bulls|Durham Bulls]]).<ref>[https://www.wral.com/news/local/ripken-bat-dog-death/ Ripken, beloved dog to NC State and Durham Bulls fans, dies on New Year's Day]</ref> * [[:en:Louis_Schittly|Louis Schittly]], 86, French physician and humanitarian ([[:en:Médecins_Sans_Frontières|Médecins Sans Frontières]]).<ref>[https://www.lalsace.fr/culture-loisirs/2025/01/02/louis-schittly-medecin-paysan-sundgauvien-prix-nobel-de-la-paix-1999 Louis Schittly, « médecin-paysan » sundgauvien, cofondateur de médecin sans frontières, est décédé] {{in lang|fr}}</ref> * [[:en:Maria_Grazia_Sestero|Maria Grazia Sestero]], 82, Italian politician, [[:en:Chamber_of_Deputies_(Italy)|deputy]] (1992–1994).<ref>[https://www.lastampa.it/torino/2025/01/01/news/morta_maria_grazia_sestero-14914789/ Addio a Maria Grazia Sestero, l'ex deputata e assessora comunista innamorata della politica e della scuola] {{in lang|it}}</ref> * [[:en:Zdzisław_Skupień|Zdzisław Skupień]], 86, Polish mathematician.<ref>[https://www.afterall.com/obituaries/d-18930839/zdzisaw-skupie/january-2025 Zdzisław Skupień] {{in lang|pl}}</ref> * [[:en:Tom_Wyatt|Tom Wyatt]], 78, Australian horticulturalist.<ref>[https://www.tuckersfunerals.com.au/event/wyatt-thomas-allen/ Wyatt, Thomas Allen]{{භින්න වූ සබැඳි|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == යොමු කිරීම් == {{reflist}} f4qljyv2pz0oecs411cxmzirrq0hzvy නින්ටෙන්ඩෝ 0 185668 797710 791671 2026-08-15T23:08:47Z Cicihwahyuni6 63612 797710 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = නින්ටෙන්ඩෝ සංස්ථාව සීමාසහිත | logo = Nintendo.svg | logo_caption = 2016 සිට භාවිතා කරන ලද සමාගම් ලාංඡනය | logo_alt = | image = Headquarters of Nintendo Co., Ltd.jpg | image_size = | image_alt = ජපානයේ ක්යෝතෝ හි මූලස්ථානය | image_caption = ජපානයේ ක්යෝතෝ හි මූලස්ථානය | native_name = 任天堂株式会社 | native_name_lang = ja | romanized_name = ''Nintendō [[kabushiki gaisha]]'' | founded = {{Start date and age|1889|09|23|df=yes}} in [[Shimogyō-ku, Kyoto]], Japan | founder = ෆුසජිරෝ යමඋචි | website = {{URL|nintendo.com}} }} '''නින්ටෙන්ඩෝ සංස්ථාව සීමාසහිත''' ([[ඉංග්‍රීසි භාෂාව|ඉංග්‍රීසි]]: '''Nintendo Co., Ltd.''') යනු ජපන් බහුජාතික වීඩියෝ ක්‍රීඩා සමාගමකි. එය [[වීඩියෝ ක්‍රීඩා]] සහ වීඩියෝ ක්‍රීඩා කොන්සෝල සංවර්ධනය, ප්‍රකාශනය සහ නිකුත් කිරීම සිදු කරයි. සමාගමේ මූලස්ථානය ජපානයේ [[ක්යෝතෝ]] හි පිහිටා ඇත. නින්ටෙන්ඩෝ සංස්ථාව ආරම්භ කරන ලද්දේ ශිල්පියෙකු වන ෆුසජිරෝ යමඋචි විසිනි, ඔවුන් මුලින් හනෆුදා නමින් අතින් සාදන ලද ක්‍රීඩා කාඩ්පත් නිෂ්පාදනය කළහ. විවිධ ව්‍යාපාර ක්ෂේත්‍රවලට පිවිස පොදු සමාගමක් බවට පත්වීමෙන් පසු, නින්ටෙන්ඩෝ 1960-ගණන්වල සෙල්ලම් බඩු නිෂ්පාදනය කිරීමට පටන් ගත් අතර පසුව වීඩියෝ ක්‍රීඩා නිෂ්පාදනය කිරීමට පටන් ගත්තේය. නින්ටෙන්ඩෝ සිය පළමු ආකේඩ් ක්‍රීඩා සංවර්ධනය කළේ 1970-ගණන්වල ය. ඔවුන් 1977 දී එහි පළමු කොන්සෝලය වන කලර් ටීවී-ගේම් බෙදා හැරියා. 1981 දී ''[[ඩොංකි කොං (1981 වීඩියෝ ක්‍රීඩාව)|ඩොංකි කොං]]'' හි ආකේඩ් නිකුතුව සහ 1985 දී ''සුපර් මාරියෝ බ්‍රදර්ස්'' සමඟ ජපානයෙන් පිටත දියත් කරන ලද නින්ටෙන්ඩෝ එන්ටර්ටේන්මන්ට් සිස්ටම් සමඟින් 1980 ගණන්වලදී සමාගම ජාත්‍යන්තරව ප්‍රමුඛස්ථානයට පත්විය. එතැන් සිට, නින්ටෙන්ඩෝ විසින් ගේම් බොයි (1989), සුපර් නින්ටෙන්ඩෝ එන්ටර්ටේන්මන්ට් සිස්ටම් (1991), නින්ටෙන්ඩෝ ඩී.එස්. (2004), නින්ටෙන්ඩෝ වී (2006) සහ නින්ටෙන්ඩෝ ස්විච් (2017) ඇතුළු වීඩියෝ ක්‍රීඩා කර්මාන්තයේ වඩාත්ම සාර්ථක කොන්සෝල කිහිපයක් නිෂ්පාදනය කර ඇත. එය ''[[මාරියෝ (ක්‍රීඩා මාලාව)|මාරියෝ]]'', ''ඩොංකි කොං'', ''[[ද ලෙජන්ඩ් ඔෆ් සෙල්ඩා]]'', ''ඇනිමල් ක්‍රොසිං'', සහ ''පෝකෙමොන්'' ඇතුළු ප්‍රධාන ක්‍රීඩා මාලා රාශියක් නිර්මාණය කර හෝ ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත. සමාගමේ සුරතලා වන [[මාරියෝ]], වඩාත් ප්‍රසිද්ධ ප්‍රබන්ධ චරිත අතර වේ. නින්ටෙන්ඩෝ හි අනෙකුත් චරිත, උදාහරණයක් ලෙස ලුවීජි, ඩොංකි කොං, සෑමස්, ලිංක්, කිර්බි, සහ පීකචූ, ජාත්‍යන්තර පිළිගැනීමක් ලබා ඇත. සමාගමේ ක්‍රීඩා මාලාව පාදක කරගත් චිත්‍රපට කිහිපයක් සහ තේමා උද්‍යාන ප්‍රදේශයක් නිර්මාණය කර ඇත. 2025 මැයි වන විට, නින්ටෙන්ඩෝ ක්‍රීඩා කොන්සෝල ඒකක කෝටි 86 කට වඩා සහ තනි ක්‍රීඩා කෝටි 590 කට වඩා අලෙවි වී ඇතඑය ජපන් වෙළඳපොලේ ධනවත්ම සහ වටිනාම සමාගම් වලින් එකකි. [[ප්‍රවර්ගය:Pages using gadget WikiMiniAtlas]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages using multiple image with auto scaled images]] [[ප්‍රවර්ගය:ජපන්-භාෂා පෙළ ඇතුළත් ලිපි|*]] la82hasf57gmfo65ddpspmcpeepzibx බන්ජා ලුකා, බොස්නියාව සහ හර්සගොවිනාව 0 185799 797733 770149 2026-08-16T09:32:10Z Kontributor 2K 66749 update image-map redirect 797733 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!--more fields are available for this Infobox--See Template:Infobox Settlement--> | name = බන්ජා ලුකා | official_name = ''Grad Banja Luka''<br />Град Бања Лука<br />City of Banja Luka | native_name = Бања Лука | other_name = | settlement_type = [[List of cities in Bosnia and Herzegovina|City]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | perrow = 1/2/2/1 | total_width = 260 | align = center | caption_align = center | image1 = Banja Luka panorama, 2012.jpg | caption1 = Panoramic view of Banja Luka | image2 = Ferhat Pasha Mosque, Banja Luka 2016-2.jpg | caption2 = [[Ferhat Pasha Mosque (Banja Luka)|Ferhat Pasha Mosque]] | image3 = Саборна црква Христа спаситеља 006.jpg | caption3 = [[Cathedral of Christ the Saviour, Banja Luka|Cathedral of Christ the Saviour]] | image4 = NKD 006 Banova palata.jpg | caption4 = [[Banski dvor (Banja Luka)|Banski dvor]] | image5 = Бањ Брдо споменик 1.jpg | caption5 = [[Banj brdo]] | image6 = Tvrdjava Kastel Banja Luka noc (cropped).jpg | caption6 = [[Kastel Fortress]] }} | image_flag = Flag of Banja Luka, Bosnia and Herzegovina.svg | image_shield = Veliki grb Banja Luke.svg | mapframe = yes | image_map = BiH municipality location Banja Luka.svg | map_caption = Location within Republika Srpska / Bosnia and Herzegovina | pushpin_map_caption = Location within Bosnia and Herzegovina##Location within Europe | pushpin_relief = 1 | pushpin_map = Bosnia and Herzegovina#Balkans#Europe | coordinates = {{coord|44|46|21|N|17|11|33|E|region:BA|display=it}} | subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] | subdivision_name = {{Nowrap|{{Flag|Bosnia and Herzegovina}}}} | subdivision_type1 = [[Political divisions of Bosnia and Herzegovina|Entity]] | subdivision_name1 = {{Nowrap|{{Flag|Republika Srpska}}}} | subdivision_type2 = Geographical [[region]] | subdivision_name2 = [[Bosanska Krajina]] | governing_body = City Assembly of Banja Luka | leader_title = Mayor | leader_name = [[Draško Stanivuković]] | leader_party = [[Party of Democratic Progress|PDP]] | area_total_km2 = 1,238.91 | elevation_m = 163 | population_as_of = | population_footnotes = <ref name="k719">{{cite web | title=Banja Luka Population 2025 | website=Chislennost.com | url=https://chislennost.com/en/ba/population_of_banja_luka_10902.html#google_vignette | access-date=2025-09-13}}</ref> | population_urban = 138,963 | population_total = 185,042 | postal_code_type = Postal code | postal_code = 78000 | area_code = +387 51 | website = {{URL|www.banjaluka.rs.ba}} | timezone = [[Central European Time|CET]] | utc_offset = +1 | timezone_DST = [[Central European Summer Time|CEST]] | utc_offset_DST = +2 }} '''බන්ජා ලූකා''' යනු [[බොස්නියාව සහ හර්සගොවිනාව|බොස්නියාවේ සහ හර්සගොවිනාවේ]] දෙවන විශාලතම නගරය වන අතර, [[රිපබ්ලිකා සර්ප්ස්කා|රෙබුබ්ලිකා සර්ප්ස්කා]] හි වඩාත්ම ජනාකීර්ණ, ආර්ථික, දේශපාලනික සහ පරිපාලන මධ්‍යස්ථානය වේ. <ref name="Mihaylov 2020">{{උපන්‍යාස පොත |last=Mihaylov |first=Valentin |title=Spatial Conflicts and Divisions in Post-socialist Cities |publisher=[[Springer Verlag]] |year=2020 |isbn=978-3-030-61765-3 |series=The Urban Book Series |location=[[Cham, Switzerland]] |page=95 |chapter=Ethnoterritorial Divisions and Urban Geopolitics in Post-Yugoslav Mostar |doi=10.1007/978-3-030-61765-3_6 |issn=2365-7588 |quote=[[Bosniaks]] prevail in the capital city of [[Sarajevo]], while [[Serbs of Bosnia and Herzegovina|Serbs]] are dominant in their [[Political divisions of Bosnia and Herzegovina|entity]] and its capital, '''Banja Luka'''. Although Sarajevo is the capital of the entire multinational federation, Serbs and [[Croats]] often perceive it as a city governed by Bosniaks. Like many other cities, villages, municipalities and regions across Bosnia and Herzegovina, [[Mostar]] underwent the period of national homogenization as a result of [[Ethnic cleansing in the Bosnian War|ethnic cleansing]] or forced migration in the face of extreme nationalism and violence. Unlike Sarajevo and Banja Luka, no ethnic group succeeded in achieving full supremacy in Mostar. |chapter-url=https://books.google.com/books?id=jTMPEAAAQBAJ&pg=PA95}}</ref> බන්ජා ලූකා යනු වයඹදිග බොස්නියාවේ සහ හර්සගොවිනාවේ ඝන වනාන්තර සහිත බොසන්ස්කා ක්‍රජිනා කලාපයේ සාම්ප්‍රදායික මධ්‍යස්ථානයයි. 2013 දී නගරයේ ජනගහනය 138,963 ක් වන අතර, එහි පරිපාලන ප්‍රදේශයේ මුළු ජනගහනය 185,042 කි. මෙම නගරය බන්ජා ලූකා විශ්ව විද්‍යාලය සහ රෙබුබ්ලිකා සර්ප්ස්කා විශ්ව විද්‍යාල සායනික මධ්‍යස්ථානය මෙන්ම පිළිවෙලින් රෙබුබ්ලිකා සර්ප්ස්කා සහ බොස්නියා සහ හර්සගොවිනා සඳහා ආයතන සහ රාජ්‍ය ආයතන රාශියක් පිහිටා ඇත. නගරය වර්බාස් ගඟේ පිහිටා ඇත. <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=АСБЛ >> GeFEneral information |url=http://www.banjaluka.rs.ba/front/category/139/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100815215526/http://www.banjaluka.rs.ba/front/category/139/ |archive-date=15 August 2010 |access-date=2 June 2010 |website=www.banjaluka.rs.ba}}</ref> බන්ජා ලූකා 2018 දී යුරෝපීය ක්‍රීඩා නගරයක් ලෙස නම් කරන ලදී. == යොමු කිරීම් == [[ප්‍රවර්ගය:CS1 German-language sources (de)]] [[ප්‍රවර්ගය:නිරවද්‍යතා මතභේද සියල්ල]] [[ප්‍රවර්ගය:විශ්වාසනීය මූලාශ්‍ර නොමැති ලිපි සියල්ල]] [[ප්‍රවර්ගය:Coordinates on Wikidata]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages using gadget WikiMiniAtlas]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages using multiple image with auto scaled images]] idncyrso77nn3z4r5omb0ksfw6jload කැපියුවානු වීනස් 0 195252 797721 793201 2026-08-16T04:20:06Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797721 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>{{අමතර මූලාශ්‍ර අවශ්‍යයි|date=January 2019}} [[ගොනුව:Venus_Capua.jpg|alt=Venus of Capua lifesize sculpture pointing downward with her right hand and left hand rise|thumb|2019 මුලදී ආර්ජන්ටිනාවේ බුවනෝස් අයර්ස් හි Museo Nacional de Bellas Artes හි ප්‍රදර්ශනය කරන ලද කැපියුවා හි වීමස්.]] '''කැපියුවා හි වීනස්''' යනු හැඩ්‍රියන්ගේ අධිරාජ්‍ය (ක්‍රි.ව. 117 සිට 138 දක්වා) සමයේදී නිර්මාණය කරන ලද මූර්තියකි. ඇගේ දකුණු කකුල මත සිටගෙන, ඇගේ වම් පාදය හිස්වැස්මක් මත තබාගෙන, ග්‍රීක දෙවඟන ඇෆ්‍රඩයිටී (රෝම පුරාවෘත්තයට අනුව වීනස්) අඩ නිරුවතින් නිරූපණය කෙරේ. පොහොසත් පොටවල්වලින් යුත් හිමේෂන් හෝ සළුවක් ශරීරයේ පහළ කොටස ආවරණය කරයි, වම් පාදයේ දණහිස තරමක් නැමීමෙන් ආධාරක වන අතර, එය පපුවේ සුළු නැමීම ඉස්මතු කරයි. හිසකෙස් නළලෙහි බෙදී ඇති අතර හිසෙහි කෙළවර මුතු හරකින් සරසා ඇති හිස් පටියක් අලංකාර කරයි. මුහුණේ, ඕවලාකාර හැඩයෙන්, ආමන්ඩ් හැඩැති ඇස් සහ හොඳින් ඇදගත් තොල් ඇත. ශරීරයේ ඉහළ කොටස සහ ඇෆ්‍රොඩයිට්ගේ හිස තරමක් වමට හැරෙන අතර, දෑත් නිසැකවම, රණශූර දෙවි ඒරීස්ගේ පලිහ අල්ලා ගැනීමට නැඟී සිටින අතර, එහිදී දේවතාවිය කැඩපතක් මෙන් තමා දෙස බලයි. මෙම රූපයේ, කොන්ට්‍රැපොස්ටෝ හි සුසංයෝගී සංයුතිය කාන්තා ශරීරයකට අනුගත වේ. == බාහිර සබැඳි == <templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles><templatestyles src="Sister project/styles.css"></templatestyles>{{කොමන්ස් ප්‍රවර්ගය|Venus of Capua}} * [http://www.ancientcapua.com/today/capua-in-museums/ කැපියුවානු වීනස් සහ පුරාණ කැපියුවා භාණ්ඩාගාර] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130910000310/http://www.ancientcapua.com/today/capua-in-museums/ |date=2013-09-10 }} {{Sculptures of Aphrodite}} [[ප්‍රවර්ගය:ඉතාලිය තුළ පුරාවිද්‍යා සොයාගැනීම්]] b06j9vcdo5ew4zizz674qpy2hbyhpwm 2026 මොරොක්කෝ-ස්පාඤ්ඤ දේශසීමා සිද්ධිය 0 196070 797712 797097 2026-08-16T00:18:15Z InternetArchiveBot 63598 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 797712 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව සිදුවීම|name={{nobr|2026 මොරොක්කෝ-ස්පාඤ්ඤ දේශසීමා සිද්ධිය}}|image=Ceuta en.png|Image_Caption=සියුටා වේ සිතියම|image_size=230|date={{start date|2026|7|30|df=yes}} – වර්තමානය දක්වා|Location=[[සියුටා]]{{0}}(ප්‍රධාන සිද්ධිය)<br />[[මෙලිල්ලා]]{{0}}(සුළු සිදුවීම)|type=[[ජාත්‍යන්තර සිදුවීම]]|cause=මතභේදයට ලක් වූ|participants=ආසන්න වශයෙන් පුද්ගලයින් 80,000 ක්|Deaths=අවම වශයෙන් 99: * 88 [[Ceuta]], ස්පාඤ්ඤයේ<ref name=TheObjective>{{cite web |url=https://theobjective.com/espana/2026-08-03/gobierno-ceuta-numero-muertos/ |title=El Gobierno de Ceuta88 durante la entrada masiva |website=අරමුණ |access-date=3 අගෝස්තු 2026 |language=es |date=3 අගෝස්තු 2026 |archive-date=3 අගෝස්තු 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260803154246/https://theobjective.com/espana/2026-08-03/gobierno-ceuta-numero-muertos/ |url-status=live }}</ref> * මොරොක්කෝවේ [[Fnideq]] හි 11<ref name="FinancialTimes">{{cite news |author1=Malaika Kanaaneh Tapper |title=මොරොක්කෝව සියුටා වෙත සමූහ පිහිනීමකින් පසු මියගිය සහ අතුරුදහන් වූවන් ගණන් ගනී |url=https://www.ft.com/content/a01171e8-f8a1-4e2c-b3f7-f79f9cd11651?syn-25a6b1a6=1 |work=[[Financial Times]] |date=2 අගෝස්තු 2026 |archive-url= |archive-date= |location=UK |access-date=3 අගෝස්තු 2026 |language=en}}</ref><ref name="Infobae">{{cite news |author1=Jorge Ortega |author2=Andrea de Lucas |title=Última hora de la අර්බුදය සංක්රමණික de Ceuta |url=https://www.infobae.com/espana/2026/08/03/ultima-hora-de-la-crisis-migratoria-de-ceuta-y-el-cruce-masivo-de-la-frontera-en-directo-marruecos-reco noce-40000-entradas-de-migrantes-a-territorio-espanol-mientras-achaca-la-crisis-a-mafias-desinformacion-y-malentendidos-sobre-la-sentencia-del-supremo/ |access-date=3 අගෝස්තු 2026 |publisher=Infobae |date=3 අගෝස්තු 2026 |language=es }}{{භින්න වූ සබැඳි|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>}} 2026 ජූලි අග භාගයේ සිට, ඇස්තමේන්තුගත 80,000 ක්, <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |last=Martínez |first=José Ismael |last2=Socorro |first2=Eduardo Ortega |date=4 August 2026 |title=Casi 5.000 inmigrantes siguen en Ceuta pese a que el Gobierno ve normalidad: 'Hay riesgo de incendios, robos e insalubridad' |trans-title=Almost 5,000 migrants remain in Ceuta even though the government sees the situation as normal: "There is a risk of fires, theft, and unsanitary conditions." |url=https://www.elespanol.com/reportajes/20260804/inmigrantes-siguen-ceuta-pese-gobierno-ve-normalidad-riesgo-incendios-robos-insalubridad/1003744342815_0.html |access-date=4 August 2026 |website=[[El Español]]}}</ref> ප්‍රධාන වශයෙන් තරුණ පිරිමින්, [[මොරොක්කෝව|මොරොක්කෝවේ]] සිට උතුරු අප්‍රිකාවේ [[සියුටා]] නම් [[ස්පාඤ්ඤ රාජධානිය|ස්පාඤ්ඤ ස්වයං පාලන]] නගරයට නීතිවිරෝධී ලෙස [[දේශසීමා|දේශසීමාව]] උල්ලංඝනය කර අනවසරයෙන් ඇතුළු වූ අතර, කුඩා සංඛ්‍යාවක් {{Convert|400|km|mi}} පමණ දුරින් පිහිටි තවත් ස්පාඤ්ඤ ස්වයං පාලන නගරයක් [[මෙලිලා|වන මෙලිල්ලා]] වෙත [[මධ්‍යධරණී මුහුද|මධ්‍යධරණී වෙරළ තීරය]] දිගේ යාමට උත්සාහ කරන ලදි. මෙය එම ප්‍රදේශ වල දේශීය පිළිගැනීමේ පහසුකම් වලට දරා ගැනීමට නොහැකි වූ අතර, <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |date= |title=Spain's Ceuta Overwhelmed as Thousands Remain After Migrant Border Rush |url=https://www.nbcnews.com/world/europe/spains-ceuta-overwhelmed-thousands-remain-migrant-border-rush-rcna590549 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260803181244/https://www.nbcnews.com/world/europe/spains-ceuta-overwhelmed-thousands-remain-migrant-border-rush-rcna590549 |archive-date=3 August 2026 |access-date=5 August 2026 |publisher=[[NBC News]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ස්පාඤ්ඤ රජය ජාතික හදිසි අවස්ථාවක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලෙස සියුටා රජයෙන් ඉල්ලා සිටින ලදි. බොහෝ දෙනෙක් ඇතුළු වූයේ ටරාජල් සහ බෙන්සු දියකඩනය වටා පිහිනීමෙන් හෝ වෙරළ තීරය දිගේ පයින් තරණය කිරීමෙනි. අගෝස්තු 3 වන දින වන විට ස්පාඤ්ඤ රජයේ නිලධාරීන් පැවසුවේ 70,000 ක් පමණ පිරිසක් ස්වේච්ඡාවෙන් මොරොක්කෝවට ආපසු පැමිණ ඇති බවයි. <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |date=2026-08-04 |title=Interior cifra en 72.000 los migrantes que entraron en Ceuta y en 70.000 los que ya han regresado a Marruecos |url=https://www.antena3.com/noticias/sociedad/ultima-hora-crisis-migratoria-directo-marruecos-asegura-que-aviso-espana-antes-crisis-ceuta_202608046a716d69a046ad6ebc9af261.html |access-date=2026-08-04 |publisher=[[Antena 3 (Spanish TV channel)|Antena 3]] |language=es}}</ref> දහස් ගණනක්, බොහෝ දුරට උප සහරා අප්‍රිකාවෙන් පැමිණි අය, ස්පාඤ්ඤයේ රැඳී සිටින බවට ගණන් බලා තිබේ. අගෝස්තු 3-4 වන විට, මෙම සිදුවීම හේතුවෙන් අවම වශයෙන් සංක්‍රමණිකයන් 99 දෙනෙකු මිය ගොස් ඇති බව වාර්තා විය. <ref name="NBC News-20260803">{{උපන්‍යාස වෙබ් |date=3 August 2026 |title=Spain's Ceuta overwhelmed as thousands remain after migrant border rush |url=https://www.nbcnews.com/world/europe/spains-ceuta-overwhelmed-thousands-remain-migrant-border-rush-rcna590549 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260803181244/https://www.nbcnews.com/world/europe/spains-ceuta-overwhelmed-thousands-remain-migrant-border-rush-rcna590549 |archive-date=3 August 2026 |access-date=4 August 2026 |publisher=[[NBC News]] |language=en}}</ref> == මෙයද බලන්න == * හරිත පාගමන් * සංක්‍රමණ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකභාවය * {{Section link|Weaponized migration#Morocco}} == සටහන් == {{සටහන් ලැයිස්තුව}} == ආශ්රිත == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{ආශ්‍රලැයිස්තුව}} == බාහිර සබැඳි == * {{කොමන්ස් ප්‍රවර්ගය-පේළිගත}} [[ප්‍රවර්ගය:CS1 ස්පාඤ්ඤ-භාෂා මූලාශ්‍ර (es)]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages using infobox mapframe with missing coordinates]] khb647143x4ximn754zwh2s50qu3uxr ආදරණීය තරුවක් 0 196122 797723 797672 2026-08-16T04:46:29Z ~2026-44669-58 80570 797723 wikitext text/x-wiki '''ආදරණීය තරුවක්''' ( [[English]] : Adaraneeya Tharuwak ) සිනමා සිත්තම 2026 වසරේ අගෝස්තු මාසයේ සිට තිරගත වීම ඇරඹූ සිංහල චිත්‍රපටයකි. දිසාසේකර පිල්ම්ස් ආයතනය නිෂ්පාදනය කරන පළමු සිනමා නිර්මාණය වන මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ඩිල්ෂාන් අමරසිංහ විසිනි. මෙම සිනමා සිත්තමේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනුයේ [[සාරංග දිසාසේකර]],[[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] සමගින් ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනි [[සංගීතා වීරරත්න]] යි. මීට අමතරව ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී [[සනත් ගුණතිලක]] මහතාද රංගනයෙන් දායකත්වය සපයයි. ===චරිත නිරූපණය=== * [[සාරංග දිසාසේකර]] * [[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] * [[සංගීතා වීරරත්න]] * [[සනත් ගුණතිලක]] * [[ජීවන් කුමාරණතුංග]] * [[කින්ග් රත්නම්]] t2q0gmm57i9lq05r5uzo2cs6x9y73gu 797724 797723 2026-08-16T04:47:54Z ~2026-44669-58 80570 /* චරිත නිරූපණය */ 797724 wikitext text/x-wiki '''ආදරණීය තරුවක්''' ( [[English]] : Adaraneeya Tharuwak ) සිනමා සිත්තම 2026 වසරේ අගෝස්තු මාසයේ සිට තිරගත වීම ඇරඹූ සිංහල චිත්‍රපටයකි. දිසාසේකර පිල්ම්ස් ආයතනය නිෂ්පාදනය කරන පළමු සිනමා නිර්මාණය වන මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ඩිල්ෂාන් අමරසිංහ විසිනි. මෙම සිනමා සිත්තමේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනුයේ [[සාරංග දිසාසේකර]],[[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] සමගින් ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනි [[සංගීතා වීරරත්න]] යි. මීට අමතරව ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී [[සනත් ගුණතිලක]] මහතාද රංගනයෙන් දායකත්වය සපයයි. ===චරිත නිරූපණය=== * [[සාරංග දිසාසේකර]] * [[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] * [[සංගීතා වීරරත්න]] * [[සනත් ගුණතිලක]] * [[ජීවන් කුමාරණතුංග]] * [[කිං රත්නම්]] j4z41sd02ek0j3y97pyutgnmqrpx2xb 797725 797724 2026-08-16T04:49:31Z ~2026-44669-58 80570 /* චරිත නිරූපණය */ 797725 wikitext text/x-wiki '''ආදරණීය තරුවක්''' ( [[English]] : Adaraneeya Tharuwak ) සිනමා සිත්තම 2026 වසරේ අගෝස්තු මාසයේ සිට තිරගත වීම ඇරඹූ සිංහල චිත්‍රපටයකි. දිසාසේකර පිල්ම්ස් ආයතනය නිෂ්පාදනය කරන පළමු සිනමා නිර්මාණය වන මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ඩිල්ෂාන් අමරසිංහ විසිනි. මෙම සිනමා සිත්තමේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනුයේ [[සාරංග දිසාසේකර]],[[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] සමගින් ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනි [[සංගීතා වීරරත්න]] යි. මීට අමතරව ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී [[සනත් ගුණතිලක]] මහතාද රංගනයෙන් දායකත්වය සපයයි. ===චරිත නිරූපණය=== * [[සාරංග දිසාසේකර]] * [[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] * [[සංගීතා වීරරත්න]] * [[සනත් ගුණතිලක]] * [[ජීවන් කුමාරණතුංග]] * [[කිං රත්නම්]] * [[සුජීව ප්‍රියලාල්]] bof5t6w9kbwqioulfvw27rfw30tkunj 797726 797725 2026-08-16T04:50:38Z ~2026-44669-58 80570 /* චරිත නිරූපණය */ 797726 wikitext text/x-wiki '''ආදරණීය තරුවක්''' ( [[English]] : Adaraneeya Tharuwak ) සිනමා සිත්තම 2026 වසරේ අගෝස්තු මාසයේ සිට තිරගත වීම ඇරඹූ සිංහල චිත්‍රපටයකි. දිසාසේකර පිල්ම්ස් ආයතනය නිෂ්පාදනය කරන පළමු සිනමා නිර්මාණය වන මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ඩිල්ෂාන් අමරසිංහ විසිනි. මෙම සිනමා සිත්තමේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනුයේ [[සාරංග දිසාසේකර]],[[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] සමගින් ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනි [[සංගීතා වීරරත්න]] යි. මීට අමතරව ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී [[සනත් ගුණතිලක]] මහතාද රංගනයෙන් දායකත්වය සපයයි. ===චරිත නිරූපණය=== * [[සාරංග දිසාසේකර]] * [[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] * [[සංගීතා වීරරත්න]] * [[සනත් ගුණතිලක]] * [[ජීවන් කුමාරණතුංග]] * [[කිං රත්නම්]] * [[සුජීව ප්‍රියලාල්]] * [[චානුක ප්‍රබුද්ධ]] bnh3b2m2ytmemm6cq3v3tk2krq5jiar 797727 797726 2026-08-16T04:51:26Z ~2026-44669-58 80570 /* චරිත නිරූපණය */ 797727 wikitext text/x-wiki '''ආදරණීය තරුවක්''' ( [[English]] : Adaraneeya Tharuwak ) සිනමා සිත්තම 2026 වසරේ අගෝස්තු මාසයේ සිට තිරගත වීම ඇරඹූ සිංහල චිත්‍රපටයකි. දිසාසේකර පිල්ම්ස් ආයතනය නිෂ්පාදනය කරන පළමු සිනමා නිර්මාණය වන මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ඩිල්ෂාන් අමරසිංහ විසිනි. මෙම සිනමා සිත්තමේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනුයේ [[සාරංග දිසාසේකර]],[[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] සමගින් ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පිනි [[සංගීතා වීරරත්න]] යි. මීට අමතරව ප්‍රවීණ රංගන ශිල්පී [[සනත් ගුණතිලක]] මහතාද රංගනයෙන් දායකත්වය සපයයි. ===චරිත නිරූපණය=== * [[සාරංග දිසාසේකර]] * [[ශනුද්‍රි ප්‍රියසාද්]] * [[සංගීතා වීරරත්න]] * [[සනත් ගුණතිලක]] * [[ජීවන් කුමාරණතුංග]] * [[කිං රත්නම්]] * [[සුජීව ප්‍රියලාල්]] * චානුක ප්‍රබුද්ධ 48gcvzqsux9w56ereu9m4u366zze2zr ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය, ඇතන්ස් 0 196129 797702 2026-08-15T13:32:57Z Yasasuru 23090 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1369166055|National Archaeological Museum, Athens]]" 797702 wikitext text/x-wiki {{තොරතුරුකොටුව කෞතුකාගාරය | name = ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය | native_name = Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο | logo = National Archaeological Museum Athens logo.png | image = Archäologisches Nationalmuseum Athen.jpg | caption = ඇතන්ස් ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරයේ ඉදිරි මුහුණතේ දසුනක්, 2015 දී | map_type = Greece Athens central | established = 1829 | dissolved = | location = [[පැටිෂන් මාවත]], [[ඇතන්ස්]], [[ග්‍රීසිය]] | coordinates = {{Coord|37|59|21|N|23|43|56|E|type:landmark_region:GR_scale:2500|display=inline,title}} | type = [[ජාතික කෞතුකාගාරය]] | visitors = | director = | curator = | publictransit = {{ric|Athens Metro}} {{ric|Athens Metro|M1}} [[Victoria metro station, Athens|Victoria station]]<br />{{ric|Athens Metro}} {{ric|Athens Metro|M1}} {{ric|Athens Metro|M2}} [[Omonia metro station]]<br />{{ric|Athens Metro}} {{ric|Athens Metro|M4}} [[Exarcheia]] – Archaiologiko Mouseio (2027) | website = {{official URL}} }} [[ඇතන්ස්|'''ඇතන්ස්හි''']] '''ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය''' ( {{Langx|el|Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο|Ethnikó Archaiologikó Mouseío}}) [[ප්‍රාග් ඓතිහාසික යුගය|ප්‍රාග් ඓතිහාසික කාලයේ]] සිට පසුකාලීන පුරාතන කාලය දක්වා [[ග්‍රීසිය]] පුරා විවිධ පුරාවිද්‍යාත්මක ස්ථානවලින් හමුවූ වඩාත් වැදගත් කෞතුක වස්තු කිහිපයක් තැන්පත් කොට ඇති ස්ථානයයි. එය ලොව ශ්‍රේෂ්ඨතම කෞතුකාගාරවලින් එකක් ලෙස සැලකෙන අතර ලොව පුරා ග්‍රීක පෞරාණික කෞතුක වස්තු වල පොහොසත්ම එකතුව එහි අඩංගු වේ. <ref>{{උපන්‍යාස වෙබ් |title=Ministry of Culture and Sports {{!}} National Archaeological Museum |url=http://odysseus.culture.gr/h/1/eh151.jsp?obj_id=3249 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20070622091348/http://odysseus.culture.gr/h/1/eh151.jsp?obj_id=3249 |archive-date=22 June 2007 |access-date=28 February 2018 |website=odysseus.culture.gr}}</ref> එය මධ්‍යම ඇතන්ස්හි එක්සාර්චියා ප්‍රදේශයේ එපිරස් වීදිය, බුබුලිනාස් වීදිය සහ ටොසිට්සාස් වීදිය අතර පිහිටා ඇති අතර එහි පිවිසුම ඇතන්ස්හි ජාතික තාක්ෂණික විශ්ව විද්‍යාලයේ ඓතිහාසික ගොඩනැගිල්ලට යාබදව පැටිෂන් වීදියේ පිහිටා ඇත. == ආශ්‍රේයයන් == {{ආශ්‍රලැයිස්තුව|20em}}{{National Archaeological Museum of Athens}}{{Museums in Athens}}{{Landmarks in Athens}}{{Greek Vases}}{{අධිකාරී පාලනය}} [[ප්‍රවර්ගය:මයිසිනීයානු ග්‍රීසිය]] [[ප්‍රවර්ගය:Coordinates on Wikidata]] [[ප්‍රවර්ගය:Pages using gadget WikiMiniAtlas]] tf17l224l7ggagd65az0fv3v3veqx6z ගොනුව:National Archaeological Museum Athens logo.png 6 196130 797703 2026-08-15T13:37:06Z Yasasuru 23090 {{Orphaned non-free revisions|date=00:08, 15 August 2026 (UTC)}} ==Summary== {{Non-free use rationale 2 |Description = Logo of the National Archaeological Museum, Athens |Source = https://www.namuseum.gr/en/ |Article = ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය, ඇතන්ස් |Purpose = to serve as the primary means of visual identification at the top of the article dedicated to the entity in question. |Replaceability = Any derivative work based upon the logo would be a copyright violation, so creation of a free... 797703 wikitext text/x-wiki == සාරාංශය == {{Orphaned non-free revisions|date=00:08, 15 August 2026 (UTC)}} ==Summary== {{Non-free use rationale 2 |Description = Logo of the National Archaeological Museum, Athens |Source = https://www.namuseum.gr/en/ |Article = ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය, ඇතන්ස් |Purpose = to serve as the primary means of visual identification at the top of the article dedicated to the entity in question. |Replaceability = Any derivative work based upon the logo would be a copyright violation, so creation of a free image is not possible. |Minimality = Logo in infobox |Commercial = The use of a low resolution image of an organization's logo in the article about that organization will not impact the commercial viability of the logo. }} ==Licensing== {{Non-free logo}} t112wahh3c0lfpvgoyn4pi4hdzv7x40 Module:Adjacent stations/Athens Metro 828 196131 797704 2026-08-15T13:38:41Z Yasasuru 23090 'local s = "%1 station" local d = "%1 metro station (Athens)" local rs = "%1 railway station" local x4 = "Line 4 (Athens Metro)" local p = { ["system title"] = "[[Athens Metro]]", ["system icon"] = "[[File:Logo of the Athens Metro Operating Company (AMEL).svg|16px|link=Athens Metro|Athens Metro]]", ["station format"] = { "%1 metro station", ["Athens Airport"] = s, ["Doukissis Plakentias"] = s, ["Koropi"] = s...' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි 797704 Scribunto text/plain local s = "%1 station" local d = "%1 metro station (Athens)" local rs = "%1 railway station" local x4 = "Line 4 (Athens Metro)" local p = { ["system title"] = "[[Athens Metro]]", ["system icon"] = "[[File:Logo of the Athens Metro Operating Company (AMEL).svg|16px|link=Athens Metro|Athens Metro]]", ["station format"] = { "%1 metro station", ["Athens Airport"] = s, ["Doukissis Plakentias"] = s, ["Koropi"] = s, ["Neos Kosmos"] = s, ["Paiania–Kantza"] = s, ["Pallini"] = s, ["Piraeus"] = s, ["Syngrou–Fix"] = s, ["Athens"] = rs, ["Airport"] = "[[Athens Airport station|Athens Airport]]", ["Larissa Station"] = "Athens railway station", ["Nerantziotissa"] = "[[Neratziotissa station|Nerantziotissa]]", ["Panepistimio"] = d, ["Victoria"] = d, -- It is too early for Line 4 stations to have their own articles. ["Alsos Veikou"] = x4.."#407", ["Galatsi"] = x4.."#408", ["Elikonos"] = x4.."#409", ["Kypseli"] = x4.."#410", ["Dikastiria"] = x4.."#411", ["Alexandras"] = x4.."#412", ["Exarcheia"] = x4.."#413", ["Akadimia"] = x4.."#414", ["Kolonaki"] = x4.."#415", ["Kaisariani"] = x4.."#417", ["Panepistimioupoli"] = x4.."#418", ["Ilisia"] = x4.."#419", ["Zografou"] = x4.."#420", ["Goudi"] = x4.."#421", }, ["lines"] = { ["_default"] = { ["title"] = "[[Line %1 (Athens Metro)|Line %1]]", ["icon"] = "[[File:Athens Metro Line %1.svg|16px|link=Line %1 (Athens Metro)|Athens Metro Line %1]]", ["color"] = "808080", ["text color"] = "FFF" }, ["1"] = { ["color"] = "007A33", ["left terminus"] = "Piraeus", ["right terminus"] = "Kifissia", }, ["2"] = { ["color"] = "DA291C", ["left terminus"] = "Anthoupoli", ["right terminus"] = "Elliniko", }, ["3"] = { ["color"] = "10069F", ["left terminus"] = "Dimotiko Theatro", ["right terminus"] = "Airport", }, ["4"] = { ["color"] = "FFA300", ["left terminus"] = "Alsos Veikou", ["right terminus"] = "Goudi", }, ["5"] = { ["title"] = "[[Line 4 (Athens Metro)#Phase C|Line 5]]", ["color"] = "10069F", ["icon"] = "[[File:Athens Metro Line 5.svg|16px|link=Line 4 (Athens Metro)#Phase C|Athens Metro Line 5]]", }, -- Souflias lines ["6"] = { ["title"] = "[[Athens Metro#Long-term plan|Line 6]]", ["color"] = "E89CAE", ["text color"] = "000", ["icon"] = "[[File:Athens Metro Line 6.svg|16px|link=Athens Metro#Long-term plan|Athens Metro Line 6]]", }, ["7"] = { ["title"] = "[[Athens Metro#Long-term plan|Line 7]]", ["color"] = "FFCD00", ["text color"] = "000", ["icon"] = "[[File:Athens Metro Line 7.svg|16px|link=Athens Metro#Long-term plan|Athens Metro Line 7]]", }, ["8"] = { ["title"] = "[[Athens Metro#Long-term plan|Line 8]]", ["color"] = "A45A2A", ["icon"] = "[[File:Athens Metro Line 8.svg|16px|link=Athens Metro#Long-term plan|Athens Metro Line 8]]", }, }, ["aliases"] = { ["m1"] = "1", ["m2"] = "2", ["m3"] = "3", ["m4"] = "4", ["m5"] = "5", ["m6"] = "6", ["m7"] = "7", ["m8"] = "8" } } return p 4owxm489y9r3g8n1h13a0ne1qpl0tj5 ඇතන්ස් ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය 0 196132 797706 2026-08-15T13:44:29Z Yasasuru 23090 [[ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය, ඇතන්ස්]] වෙතට යළි-යොමුකරමින් 797706 wikitext text/x-wiki #යළියොමුව [[ජාතික පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය, ඇතන්ස්]] kr4jtkvexlgxx37vppl1ox99qippei7