Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk 0 283 154900 151598 2026-06-16T00:08:50Z InternetArchiveBot 952 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 154900 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Aanaar | kove = Downtown Inari, Finland (1) (36638878126).jpg | kove-čielgiittâs = Aanaar markkân kuávdáš | vaakun = Inari.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Inari sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Laapi eennâmkodde|Lappi]] | vijđodâh = 17 333,62<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 15 056,29 | eennâm_% = 86,9 | sisčääci = 2 277,33 | sisčääci_% = 13,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 7 010<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[https://web.archive.org/web/20201214201953/http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 25.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2022 | ässeesaahâdvuotâ = 0,47 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://web.archive.org/web/20200916222133/https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 31.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 89,4 | ruotâkielâ = 0,3 | sämikielah = 6,9 | eres kielah = 3,4 }} [[File:Inari-See-16-Rentiere-1975-gje.jpg|thumb|upright=1.2|Aanaar 1975]] '''Aanaar''' ({{k-sms|Aanar}}, {{k-se|Anár}}, {{k-fi|Inari}} já {{k-sv|Enare}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Laapi eennâmkodde]]est. Anarist ääsih 7&nbsp;010 olmožid, já ton vijđodâh lii 17&nbsp;333,62&nbsp;km², mast 2&nbsp;277,33&nbsp;km² lii čääci. Kieldâ lii Suomâ stuárráámus vijđoduv mieldi. Aanaar naaburkieldah láá Suomâst [[Iänudâh]], [[Kittâl]], [[Suáđigil]] já [[Ucjuuhâ]], [[Taažâ]]st [[Kárášjuuhâ]], [[Kuovdâkiäinu]] já [[Maadâ-Vaarjâg]] sehe [[Ruoššâ|Ruošâst]] [[Paje-Tuuloma]] já [[Nikkel (kieldâ)|Nikkel]]. Aanaar kieldâ stuárráámus sijdâ já haaldâtlâš kuávdáš lii [[Avveel]], kost láá suullân 3&nbsp;000 ässed. Avelist 39&nbsp;km tavas lii kieldâ nubben stuárráámus sijdâ [[Aanaar markkân|Aanaar]] (608 ässed<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11s8.px/table/tableViewLayout1/ Tilastokeskus - Taajamat] <small>(suomâkielân)</small></ref>). Aanaar siijdâst čokkân [[Sämitigge (Suomâ)|Suomâ sämitigge]]. ==Historjá== Aanaar kieldâ vuáđudui ive&nbsp;[[1876]]. ===Aassâmhistorjá=== Anarist láá lamaš ässeeh suulân ive 8000&nbsp;oKr. rääjist. Motomij tutkâmušâi mield liččii Anarân puáttám talle suullân 30–50 peerâd jieŋâpaje maŋa [[kodde|kuudij]] maajeeld. Kuudij lasseen ässeeh pivdii [[sorvâ|soorvâid]], [[kuobžâ]]id já [[kyeli|kuolijd]]. Puárásumoseh meerhah asâmist láá kavnum Säämimuseo [[Siida]] kuávlust. Aassâmmeerhah, ovdâmerkkân 40 puáris tullâsaijeed, kávnojeh kulmâ hehtaar viijđes saajeest Säämimuseo já Vuopaja pirrâsist. Tutkâmušah čäittih, et siämmáá ääigi lijjii ässeeh meid [[Laapi eennâmkodde|Laapi]] eres soojijn, ovdâmerkkân [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâ]] Veččâjäävri já Puálmágjäävri pirrâsist. Talle sämmiliih iä lamaš vala iäránâm jieijâs etnisâš juávkkun, já ässeeh já kulttuurvaikuttâsah pottii Anarân maaŋgâin suundijn.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Harlin, E-K & Lehtola, V-P|Nommâ=Peurakuopista kirkkokenttiin – Saamelaisalueen 10 000 vuotta arkeologin näkökulmasta|Ihe=2007|Siijđoh=78–81|Almostittee=Giellakas instituutti}}</ref> Tutkâmušâi mield sämmiliih já syemmiliih iäránii jieijâs kielâ- já aalmugjuávkkun esken 1000-lovvoost oKr. Eellimvyevih já iäláttâsah iäruttii aalmugijd. Mäddin merârido ässeeh viljâlii piälduid, já tavveen vuod ulmuuh jotkii pivdo- já nuurrâmtuálu.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Lehtola, Veli-Pekka|Nommâ=Saamelaiset – Historia, yhteiskunta, taide|Ihe=2015|Siijđoh=30–35|Almostittee=Puntsi}}</ref> Vuosmuuh historjáliih tuođâštusah sämikulttuurist Anarist láá aarrânpardattuvah, ađai keeđgijn rahtum tullâsajeh 500–700-lovoin.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Harlin, E-K & Lehtola, V-P|Nommâ=Peurakuopista kirkkokenttiin – Saamelaisalueen 10 000 vuotta arkeologin näkökulmasta|Ihe=2007|Siijđoh=87–88|Almostittee=Giellakas instituutti}}</ref> Aarrânpardattuvâi rähtei eellimvyehi lâi kulttuur mield alda ton áigásâš sämmilâš eellimvyevi. Tagareh tullâsajeh vuáttojeh [[Suomâ]]st tuše kuávlust, mii uulât [[Kiemâjävri|Kiemâjäävrist]] Ucjuuhân. Anarist tagareh láá kávnum ovdâmerkkân Čivtväärist [[Aŋŋel]] taavaabeln. Pardattuvâi vijđesvuođâ vuáđuld Aanaar kuávlust assii maaŋgah ucebeh pivdosiärváduvah.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Magga, Päivi & Ojanlatva, Eija|Nommâ=Ealli biras – elävä ympäristö: saamelainen kulttuuriympäristöohjelma|Ihe=2013|Siijđoh=49–50|Almostittee=Sámi Museum, Saamelaismuseosäätiö}}</ref> Sämmiláid tijpâliih aassâmpääihih lijjii [[láávu]], [[kuáti]] já [[lavŋekuáti]]. Ko aalmug eelij pivdo- já nuurrâmtuálust, já ulmuuh juttii já varriistâllii távjá iveaaigij mield, te ij kannattâm huksiđ pisovub já lussâdub aassâmpääihi. Siärváduvâi eellim lâi lihâdeijee já njyebžil. 1500-lovvoost ovdâskulij sämmilij aassâmviäsui häämi muttui, ko anarâšah sirdâšuvvii keppâráhtusijn koođijn tälvisijdâi lovŋijguin mudârdum hirsâkoođijd.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.samimuseum.fi/anaras/anaraskiela/historia/historia.html|nommâ=Historjá|almostittem=www.samimuseum.fi|čujottum=2024-04-18}}</ref> Tagareh tälvisijdâpääihih láá kávnum sehe Aanaar Uáđdivei já [[Piälppáájävri|Piälppáájäävri]] pirrâsist, kost anarâšah assii hirsâkoođijn täälvi ääigi suullân 1500–1700-lovoin.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.samimuseum.fi/anaras/anaraskiela/historia/nukkumajoki.html|nommâ=Uáđđivei tälvisijdâ|almostittem=www.samimuseum.fi|čujottum=2024-04-18}}</ref> 1700-lovvoost staatâ ([[Ruotâ]]) lopedij ucebijd viäruid toid ulmuid, kođeh vuáđudii uđâstáálu ađai pisovâš aassâmpääihi.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Nahkiaisoja, Tarja|Nommâ=Saamelaisten tilamuodot Inarissa ja Utsjoella|Ihe=2013|Sijđo=68|Čielgiittâs=Kirjeest: Magga, Päivi & Ojanlatva, Eija (toim.)|Almostittemsaje=Ealli biras – elävä ympäristö: saamelainen kulttuuriympäristöohjelma|Almostittee=Sámi Museum, Saamelaismuseosäätiö}}</ref> Uđâstálui vuáđđudmân kiäsuttii meid koddesalâsij huánánem, šiiveettuálu lasanem já viggâmuš torvodiđ puáris vuoigâđvuođâid. Sehe sämmiliih já mäddin puáttám syemmiliih huksii hirssâtuuvijd.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.samimuseum.fi/anaras/anaraskiela/historia/1500.html|nommâ=Uđâstáluh|almostittem=www.samimuseum.fi|čujottum=2024-04-18}}</ref> Veikkâ sämmiliih vuáđudii uđâstááluid, sij jotkii Anarist ärbivuáválijd eellimtavijdis já iäláttuvâid. Ovdâmerkkân [[Pärttih]]ist ulmuuh varriistâllii vala 1900-loopâst kesi- ja tälvipaaihij kooskâst.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Jetremoff, Irma|Nommâ=Varriminen eli muutto talvipaikasta kesäpaikkaan: työtä ja vapautta|Ihe=2013|Siijđoh=76–77|Čielgiittâs=Kirjeest: Magga, Päivi & Ojanlatva, Eija (toim.)|Almostittemsaje=Ealli biras – elävä ympäristö: saamelainen kulttuuriympäristöohjelma|Almostittee=Sámi Museum, Saamelaismuseosäätiö}}</ref> Ij tast lah kuhes äigi, ko ulmuuh hahhii luándust puoh, maid sij tarbâšii. ==Eennâmtieđâ já šoŋŋâdâh== Aanaar lii vijđoduv mieldi Suomâ stuárráámus kieldâ, suullân 5 % ubâ Suomâ vijđoduvvâst. Kieldâ stuárráámus jävri lii [[Aanaarjävri]], mii lii meid Suomâ kuálmádin stuárráámus jävri. Anarist láá ohtsis 8&nbsp;033 jävrid, já čácáduvâi vijđodâh lii 2&nbsp;277,33&nbsp;km². [[Nubbe maailmsuáti|Nube maailmsuáđi]] maŋa Suomâ vuobdij [[Sovjetlitto]]n [[Njuámmilcooskâs-Uáivuškuoškâ kuávlu]], mon tááhust Aanaar vijđodâh uccánij 176&nbsp;km². ===Avveel šoŋŋâdâh=== Käldee: Ilmatieteen laitos<ref>[https://helda.helsinki.fi/bitstream/handle/10138/35880/Tilastoja_Suomen_ilmastosta_1981_2010.pdf?sequence=4 Tilastoja Suomen ilmastosta 1981-2010] <small>(suomâkielân)</small></ref> {|class="wikitable sortable" ! Máánu ! width="50"| Koskaliegâsvuotâ (°C) ! width="50"| Arvemeeri (mm) |- | {{Nts|1|uđđâivemáánu}} | -12,8 | 23 |- | {{Nts|2|kuovâmáánu}} | -12,0 | 22 |- | {{Nts|3|njuhčâmáánu}} | -7,4 | 22 |- | {{Nts|4|čuáŋuimáánu}} | -1,6 | 26 |- | {{Nts|5|vyesimáánu}} | 4,5 | 38 |- | {{Nts|6|kesimáánu}} | 10,6 | 52 |- | {{Nts|7|syeinimáánu}} | 14,0 | 75 |- | {{Nts|8|porgemáánu}} | 11,4 | 75 |- | {{Nts|9|čohčâmáánu}} | 6,2 | 46 |- | {{Nts|10|roovvâdmáánu}} | 0,1 | 41 |- | {{Nts|11|skammâmáánu}} | -7,1 | 28 |- | {{Nts|12|juovlâmáánu}} | -11,2 | 24 |} ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Aanaar ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|422||6 900}} {{bar pixel|1985|#0099FF|441||7 219}} {{bar pixel|1990|#0099FF|462||7 559}} {{bar pixel|1995|#0099FF|480||7 851}} {{bar pixel|2000|#0099FF|450||7 360}} {{bar pixel|2005|#0099FF|431||7 043}} {{bar pixel|2010|#0099FF|414||6 778}} {{bar pixel|2015|#0099FF|416||6 804}} {{bar pixel|2020|#0099FF|425||6 922}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Ive 2018 loopâst Anarist assii 6&nbsp;930 olmožid, kiäin čuákkipaaihijn 4&nbsp;386, ađâi 65,9 % ässeelovvoost.<ref>[https://web.archive.org/web/20241129160806/https://www.stat.fi/tup/alue/kuntienavainluvut.html#?year=2019&active1=148 Tilastokeskus - Kuntien avainluvut] <small>(suomâkielân)</small></ref> {|class="wikitable" ! # ! Čuákkipäikki ! width="50"| Ässeeloho (31.12.2018) |- | 1. | '''[[Avveel]]''' | 3 034 |- | 2. | [[Aanaar markkân]] | 608 |- | 3. | [[Teponmäki]] | 433 |- | 4. | [[Suáluičielgi]] | 311 |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|Sárgáttuvah}} {{Laapi eennâmkode kieldah}} {{Aanaar siijdah}} [[Luokka:Aanaar|*]] p8v0kund5nzpaccpw0i8ywunu4uhrct 0 300 154803 145372 2026-06-15T21:01:55Z Yupik 23 154803 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Akaa | kove = Akaan Toijalan keskustan alue.jpg | kove-čielgiittâs = Toijala kuávdáš | vaakun = Akaa.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Akaa sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 314,38<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 11.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 293,26 | eennâm_% = 93,3 | sisčääci = 21,12 | sisčääci_% = 6,7 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 16 481<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 11.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 56,18 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 11.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,5 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,3 }} '''Akaa''' ({{k-sv|Ackas}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Akaast ääsih 16&nbsp;481 olmožid, já ton vijđodâh lii 314,38&nbsp;km², mast 21,12&nbsp;km² lii čääci. Akaa naaburkieldah láá [[Hämeenlinna]], [[Lempäälä]], [[Urjala]], [[Valkeakoski]] já [[Vesilahti]]. ==Historjá== [[Tiätuvuárkká:Akaa Valkeakoski liitokset.svg|thumb|left|Akaa já Valkeakoski kieldâlahtemeh]] Akaa kaavpug vuáđudui ive&nbsp;[[2007]] aalgâst, ko [[Toijala]] kaavpug já [[Viiala]] kieldâ lahtojii oohtân. ===Kieldâlahtemeh=== [[Kylmäkoski]] kieldâ lohtui Akaan ive&nbsp;2011. {{Clear|left}} ==Čuákkipääihih== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Toijala kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|8379}} |- | 2 || Viiala markkân ||align="right"|{{Nts|5272}} |- | 3 || Kylmäkoski kirkkokuávlu ||align="right"|{{Nts|662}} |- | 4 || Sotkia ||align="right"|{{Nts|216}} |} Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]] 42&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]] 42&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Riihimäki.vaakuna.svg|23px]] [[Riihimäki]] 76&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Hyvinkaa.vaakuna.svg|23px]] [[Hyvinkää]] 89&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]] 142&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Turku.vaakuna.svg|23px]] [[Turku]] 130&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Valkeakoski.vaakuna.svg|23px]] [[Valkeakoski]] 22&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Forssan vaakuna.svg|23px]] [[Forssa]] 55&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Huittisten.vaakuna.svg|23px]] [[Huittinen]] 77&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Porin vaakuna.svg|23px]] [[Pori]] 141&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Rauma.vaakuna.svg|23px]] [[Rauma]] 146&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]] 115&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Akaa|*]] 9erkbutw6p92qbzeufwf9h95rp531gl 0 336 154778 153287 2026-06-15T20:52:40Z Yupik 23 +cc-r 154778 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Apollo-linedrawing.png|thumb|250px|right|Apollo]] {{Käldeeh váiluh}} '''Apollo-komovuotâskiijpâ''' lii ovtâstumstaatâlâš [[komovuotâskiijpâ]], mii kevttui NASA mánudâšohjelmist ivij [[1967]]–[[1973]]. Apollo-mánudâšohjelm rakettin kevttui Saturn V -rakkeet, mii lâi 110 meetterid kukke. Rakettist vyelemužžân lijjii vittâ vuáimálii F1A-moottor, moh cokkiittuvvojii rakkeet pääččim ohtâvuođâst já moh uigii rakkeet pajas áimoid já komovuotân. F1A-moottorij paajaabeln lâi rakkeet vuosmuš puddâ. Ton paajaabeln lâi nubbe puddâ já ton paajaabeln kuálmád puddâ. Kuálmád puudâ paajaabeln rakettist lâi lâi mánudâšmooduul, main astronautijn kyevtis (mánudâšmääđhi komendeijee já mánudâšmooduul kirdee) kirdijn já siäivoin [[Mánudâš|Mánudáá]] asan. Mánudâšmodulist lijjii kyehti uási. Tain vyeleeb uási paasij Mánudáá asan Mánudáást vyelgidijn já paajeeb uási kiirdij Mánudáá aaseest maassâd stivrimmodulân. Ko mánudâšmooduul lâi porgâm pargoos, tot kočâttui meddâl tállân ton maŋa ko astronautkyevtis láin maccâm stivrimmodulân Mánudáást väzzim maŋa. Mánudâšmooduul paajaabeln lâi huolâttâsmooduul, mast lijjii vuárhást määđhi ääigi taarbâšliih piergâseh. Huolâttâsmooduul lâi fáárust ubâ mánudâšmääđhist, já tot kočâttui meddâl eskin [[Eennâmpállu|Eennâm]] asan maccâm ohtâvuođâst. Rakkeet pajemuu uásist lâi stivrimmooduul, kost astronauteh urruu Mánudâžân kirdedijn. Tobbeen lâi saje kuulmâ astronautân: komendeijei (CMM), mánudâšmooduul kirdei (LMP) já stivrimmooduul kirdei (CMP). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Apollo-ohjelm]] 1nxmtrsha9jxck4nah1mznydecl4izy 0 348 154821 145412 2026-06-15T21:06:24Z Yupik 23 154821 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Asikkala | kove = Asikkalan kirkko.jpg | kove-čielgiittâs = [[Asikkala kirkko]] | vaakun = Asikkala.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Asikkala sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 755,55<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 563,30 | eennâm_% = 74,6 | sisčääci = 192,25 | sisčääci_% = 25,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 8 046<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 14,32 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,7 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,1 }} '''Asikkala''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Asikkalast ääsih 8&nbsp;046 olmožid, já ton vijđodâh lii 755,55&nbsp;km², mast 192,25&nbsp;km² lii čääci. Asikkala naaburkieldah láá [[Heinola]], [[Hollola]], [[Hämeenlinna]], [[Lahti]], [[Padasjoki]] já [[Sysmä]]. ==Historjá== Asikkala vuáđudui ive&nbsp;[[1848]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Asikkala ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|449||8 251}} {{bar pixel|1985|#0099FF|466||8 564}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||8 822}} {{bar pixel|1995|#0099FF|478||8 782}} {{bar pixel|2000|#0099FF|470||8 644}} {{bar pixel|2005|#0099FF|466||8 560}} {{bar pixel|2010|#0099FF|465||8 552}} {{bar pixel|2016|#0099FF|450||8 323}} {{bar pixel|2020|#0099FF|446||8 067}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Vääksy''' ||align="right"|{{Nts|4872}} |- | 2 || Lahti kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|381}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Anianpelto, Asikkala sijdâ, Hillilä, Iso-Äiniö, Joenniemi, Kalkkinen, Keltaniemi, Kopsuo, Kurhila, Muikkula, Myllykselä, Paakkola, Pulkkila, Pätiälä, Reivilä, Riihilahti, Salo, Särkijärvi, Urajärvi, Vehkoo, Vesivehmaa, Viitaila, Vähimaa já Vähä-Äiniö. ==Kooskah== * [[Heinola]] 35 km * [[Helsig]] 130 km * [[Jyväskylä]] 145 km * [[Jämsä]] 90 km * [[Lahti]] 25 km * [[Tampere]] 130 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] iogcdqabx46smumchiume9uip45kdgx 0 349 154832 145413 2026-06-15T21:10:02Z Yupik 23 č.feilâ 154832 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Askola | kove = Church of Askola in Finland.jpg | kove-čielgiittâs = [[Askola kirkko]] | vaakun = Askola.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Askola sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 218,03<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 21.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 212,42 | eennâm_% = 97,4 | sisčääci = 5,61 | sisčääci_% = 2,6 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 4 941<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 21.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 23,24 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 21.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 93,9 | ruotâkielâ = 3,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,7 }} '''Askola''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Askolast ääsih 4&nbsp;941 olmožid, já ton vijđodâh lii 218,03&nbsp;km², mast 5,61&nbsp;km² lii čääci. Askola naaburkieldah láá [[Myrskylä]], [[Mäntsälä]], [[Pornainen]], [[Porvoo]] já [[Pukkila]]. ==Historjá== Askola vuáđudui ive&nbsp;[[1896]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Askola ässeeloho iivij 1980–2015 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|382||4 058}} {{bar pixel|1985|#0099FF|388||4 130}} {{bar pixel|1990|#0099FF|399||4 248}} {{bar pixel|1995|#0099FF|401||4 269}} {{bar pixel|2000|#0099FF|413||4 389}} {{bar pixel|2005|#0099FF|428||4 555}} {{bar pixel|2010|#0099FF|457||4 864}} {{bar pixel|2015|#0099FF|480||5 104}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || Monninkylä ||align="right"|{{Nts|1339}} |- | 2 || '''Askola markkân''' ||align="right"|{{Nts|1299}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Askola markkân, Huuvari, Juornaankylä, Korttia, Monninkylä, Nalkkila, Nieto, Puharonkimaa, Särkijärvi, Tiilää, Vahijärvi já Vakkola. ==Kooskah== *[[Helsig]] 70&nbsp;km *[[Hyvinkää]] 45&nbsp;km *[[Järvenpää]] 30&nbsp;km *[[Lahti]] 65&nbsp;km *[[Porvoo]] 20&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Uusimaa eennâmkode kieldah]] dy4nd8ted2ozat0jxm3rtk5lt86o2c9 0 559 154826 145610 2026-06-15T21:08:08Z Yupik 23 154826 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hamina | kove = Finland Hamina city hall.jpg | kove-čielgiittâs = Hamina kaavpugtáálu | vaakun = Hamina.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hamina sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kymileevi eennâmkodde|Kymileehi]] | vijđodâh = 1 155,15<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 19.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 609,80 | eennâm_% = 52,8 | sisčääci = 24,01 | sisčääci_% = 2,1 | merâčääci = 521,34 | merâčääci_% = 45,1 | ässeeloho = 20 048<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 19.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 33,02 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 19.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 93,4 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 6,2 }} '''Hamina''' ({{k-sv|Fredrikshamn}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Kymileevi eennâmkodde]]est. Haminast ääsih 20&nbsp;048 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;155,15&nbsp;km², mast 545,35&nbsp;km² lii čääci. Hamina naaburkieldah láá [[Kotka]], [[Kouvola]], [[Luumäki]], [[Miehikkälä]] já [[Virolahti]]. ==Historjá== Hamina vuáđudui ive&nbsp;[[1653]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hamina ässeeloho iivij 1975–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1975|#0099FF|480.00||23 298}} {{bar pixel|1980|#0099FF|473.76||22 995}} {{bar pixel|1985|#0099FF|472.77||22 947}} {{bar pixel|1990|#0099FF|465.39||22 589}} {{bar pixel|1995|#0099FF|461.60||22 405}} {{bar pixel|2000|#0099FF|450.11||21 847}} {{bar pixel|2005|#0099FF|452.37||21 957}} {{bar pixel|2010|#0099FF|440.90||21 400}} {{bar pixel|2015|#0099FF|429.59||20 851}} {{bar pixel|2020|#0099FF|409.52||19 877}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Hamina kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|15464}} |- | 2 || Neuvoton ||align="right"|{{Nts|1329}} |- | 3 || Vilniemi ||align="right"|{{Nts|521}} |- | 4 || Metsäkylä ||align="right"|{{Nts|246}} |- | 5 || Kotka kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|12}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kymileevi eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hamina|*]] n7e7emv5dn912o0fuq28m7drxmxskd0 0 565 154815 145616 2026-06-15T21:04:56Z Yupik 23 154815 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hartola | kove = Hartola church.jpg | kove-čielgiittâs = [[Hartola kirkko]] | vaakun = Hartola.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hartola sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 675,38<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 542,71 | eennâm_% = 80,4 | sisčääci = 132,67 | sisčääci_% = 19,6 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 680<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 4,96 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,3 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,7 }} '''Hartola''' ({{k-sv|Gustav Adolfs}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Hartolast ääsih 2&nbsp;680 olmožid, já ton vijđodâh lii 675,38&nbsp;km², mast 132,67&nbsp;km² lii čääci. Hartola naaburkieldah láá [[Heinola]], [[Joutsa]], [[Luhanka]], [[Mäntyharju]] já [[Sysmä]]. ==Historjá== Hartola vuáđudui ive&nbsp;[[1784]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hartola ässeeloho iivij 1860–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1860|#0099FF|431||7 024}} {{bar pixel|1900|#0099FF|480||7 810}} {{bar pixel|1930|#0099FF|384||6 260}} {{bar pixel|1964|#0099FF|387||6 307}} {{bar pixel|1980|#0099FF|281||4 588}} {{bar pixel|1990|#0099FF|267||4 352}} {{bar pixel|2000|#0099FF|235||3 837}} {{bar pixel|2010|#0099FF|206||3 355}} {{bar pixel|2016|#0099FF|180||2 924}} {{bar pixel|2020|#0099FF|163||2 693}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Hartola markkân. ==Siijdah== Hangastaipale, Koitti, Kuivajärvi, Murakka, Nokka, Putkijärvi, Siltasuo, Vuorenkylä, Kumu já Kalhonkylä. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] 5o9qe6qspko7hw0g72uo8wjvvwb1oz9 0 568 154816 145618 2026-06-15T21:05:12Z Yupik 23 154816 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Heinola | kove = Heinola.jpg | kove-čielgiittâs = Heinola šaldeh | vaakun = Heinola.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Heinola sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 839,28<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 675,99 | eennâm_% = 80,5 | sisčääci = 163,29 | sisčääci_% = 19,5 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 18 552<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 27,61 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 96,1 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,7 }} '''Heinola''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Heinolast ääsih 18&nbsp;552 olmožid, já ton vijđodâh lii 839,28&nbsp;km², mast 163,29&nbsp;km² lii čääci. Heinola naaburkieldah láá [[Asikkala]], [[Hartola]], [[Iitti]], [[Kouvola]], [[Lahti]], [[Mäntyharju]] já [[Sysmä]]. ==Historjá== Heinola vuáđudui ive&nbsp;[[1776]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1839]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Heinola ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|462||21 441}} {{bar pixel|1985|#0099FF|470||21 776}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||22 255}} {{bar pixel|1995|#0099FF|475||22 016}} {{bar pixel|2000|#0099FF|457||21 178}} {{bar pixel|2005|#0099FF|447||20 729}} {{bar pixel|2010|#0099FF|437||20 258}} {{bar pixel|2016|#0099FF|417||19 350}} {{bar pixel|2020|#0099FF|402||18 661}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Heinola kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|14432}} |- | 2 || Heinola markkân ||align="right"|{{Nts|2305}} |- | 3 || Vierumäki ||align="right"|{{Nts|429}} |} Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Heinola|*]] qwb2zaqw9thbx0tyzyaei14n00kdr3i 0 579 154820 145626 2026-06-15T21:06:04Z Yupik 23 154820 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hollola | kove = Municipal house.20051010 PM.hollola of finland.ojp.jpg | kove-čielgiittâs = Hollola puáris kaavpugtáálu | vaakun = Hollola.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hollola sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 727,46<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 651,16 | eennâm_% = 89,5 | sisčääci = 76,3 | sisčääci_% = 10,5 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 23 373<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 35,94 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,3 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,7 }} '''Hollola''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Hollolast ääsih 23&nbsp;373 olmožid, já ton vijđodâh lii 727,46&nbsp;km², mast 76,3&nbsp;km² lii čääci. Hollola naaburkieldah láá [[Asikkala]], [[Hausjärvi]], [[Hämeenlinna]], [[Kärkölä]], [[Lahti]] já [[Orimattila]]. ==Historjá== Hollola vuáđudui ive&nbsp;[[1865]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hollola ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|373||18 733}} {{bar pixel|1985|#0099FF|412||20 712}} {{bar pixel|1990|#0099FF|443||22 236}} {{bar pixel|1995|#0099FF|451||22 629}} {{bar pixel|2000|#0099FF|450||22 592}} {{bar pixel|2005|#0099FF|466||23 390}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||24 106}} {{bar pixel|2015|#0099FF|476||23 915}} {{bar pixel|2020|#0099FF|470||23 428}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Lahti kuávdáščuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|15130}} |- | 2 || Hämeenkoski ||align="right"|{{Nts|1042}} |- | 3 || Hollola markkân ||align="right"|{{Nts|729}} |- | 4 || Nostava ||align="right"|{{Nts|569}} |- | 5 || Herrala ||align="right"|{{Nts|487}} |- | 6 || Pyhäniemi ||align="right"|{{Nts|317}} |- | 7 || Heinlammi* ||align="right"|{{Nts|207}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Herrala, Hollola markkân, Kukkila-Kalliola (Vesikansast), Paimela (Vesikansast), Pyhäniemi, Miekkiö, Nostava, Salpakangas (kieldâkuávdáš), Sairakkala, Vainio-Korpikylä, Hämeenkoski já Tennilä. Salpakangas, mii lii Hollola kieldâkuávdáš, já Vesikansa kuleh Lahti kuávdáščuákkipááikán. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]] 111&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]] 121&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Jyväskylä.vaakuna.svg|23px]] [[Jyväskylä]] 182&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hollola|*]] dh93xzuqcxaw70f1zgvkiukikdhkg3r 0 582 154789 145628 2026-06-15T20:56:35Z Yupik 23 +cc-r 154789 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hyrynsalmi | kove = Church Hyrynsalmi.jpg | kove-čielgiittâs = Hyrynsalmi kirkko | vaakun = Hyrynsalmi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hyrynsalmi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 1 521,37<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 1 421,10 | eennâm_% = 93,4 | sisčääci = 100,27 | sisčääci_% = 6,6 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 241<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 1,57 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 98,3 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,7 }} '''Hyrynsalmi''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Hyrynsalmist ääsih 2&nbsp;241 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;521,37&nbsp;km², mast 100,27&nbsp;km² lii čääci. Hyrynsalmi naaburkieldah láá [[Kuhmo]], [[Puolanka]], [[Ristijärvi]] já [[Suomussalmi]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hyrynsalmi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||4 428}} {{bar pixel|1985|#0099FF|458||4 225}} {{bar pixel|1990|#0099FF|441||4 066}} {{bar pixel|1995|#0099FF|423||3 906}} {{bar pixel|2000|#0099FF|378||3 486}} {{bar pixel|2005|#0099FF|336||3 096}} {{bar pixel|2010|#0099FF|297||2 736}} {{bar pixel|2015|#0099FF|263||2 422}} {{bar pixel|2020|#0099FF|249||2 263}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Hyrynsalmi markkân. ==Siijdah== Hyrynsalmi, Kytömäki, Luvankylä, Moisiovaara, Oravivaara, Tapanivaara, Väisälä, Teerijärvi, Haapolanvaara, Hoikka, Pekankylä, Lietekylä, Karpinvaara, Hakokylä já Nuottikylä. ==Liŋkkâ== * [https://www.hyrynsalmi.fi/ Hyrynsalmi kieldâ päikkisiijđoh] <small>(suomâkielân)</small> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] q261bpffqrdv7lsls5bxq81q9ci1t1s 0 583 154802 145629 2026-06-15T21:01:42Z Yupik 23 +cc-r 154802 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hämeenlinna | kove = Hämeenlinna raatihuone.jpg | kove-čielgiittâs = Hämeenlinna kaavpugtáálu | vaakun = Hämeenlinna.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hämeenlinna sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 2 031,54<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 19.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 1 785,07 | eennâm_% = 87,9 | sisčääci = 246,47 | sisčääci_% = 12,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 67 713<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[https://web.archive.org/web/20201214201953/http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 19.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 37,90 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://web.archive.org/web/20200916222133/https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 19.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 94,5 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 5,1 }} '''Hämeenlinna''' ({{k-sv|Tavastehus}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Hämeenlinnast ääsih 67&nbsp;713 olmožid, já ton vijđodâh lii 2&nbsp;031,54&nbsp;km², mast 246,47&nbsp;km² lii čääci. Hämeenlinna naaburkieldah láá [[Akaa]], [[Asikkala]], [[Hattula]], [[Hausjärvi]], [[Hollola]], [[Janakkala]], [[Loppi]], [[Padasjoki]], [[Pälkäne]], [[Tammela]], [[Urjala]] já [[Valkeakoski]]. ==Historjá== [[Tiätuvuárkká: Hämeenlinna kieldâlahtemeh ive 1948 rääjist smn.svg|thumb|left|Hämeenlinna kieldâlahtemeh ive 1948 rääjist]] Hämeenlinna vuáđudui ive&nbsp;[[1639]]. ===Kieldâlahtemeh=== Uási [[Hämeenlinna táálunkieldâ]]st lohtui Hämeenlinnan ive&nbsp;[[1977]]. Uási [[Vanaja]] kieldâst lohtui Hämeenlinnan ive&nbsp;[[1967]]. [[Hauho]], [[Kalvola]], [[Lammi]], [[Renko]] já [[Tuulos]] lahtojii Hämeenlinnan [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi&nbsp;[[2009]]. Hauho markkân lii suulân 35&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást tavas.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/hauho/|nommâ=Hauho|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Kalvola kuávdáščuákkipäikki Iittala lii suulân 20&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást taveviestârân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/kalvola_iittala/|nommâ=Kalvola|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Lammi markkân lii suulân 35&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást nuorttii tavenuortâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/lammi/|nommâ=Lammi|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Renko markkân lii suulân 15&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást maadâviestârân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/renko/|nommâ=Renko|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Tuulos markkân lii suulân 25&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást tavenuortâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/tuulos/|nommâ=Tuulos|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> {{clear|left}} ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hämeenlinna ässeeloho iivij 1751–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1751|#0099FF|5||649}} {{bar pixel|1805|#0099FF|12||1 689}} {{bar pixel|1860|#0099FF|21||2 915}} {{bar pixel|1900|#0099FF|38||5 357}} {{bar pixel|1930|#0099FF|61||8 500}} {{bar pixel|1964|#0099FF|211||29 555}} {{bar pixel|1982|#0099FF|300||41 986}} {{bar pixel|1996|#0099FF|321||44 891}} {{bar pixel|2004|#0099FF|337||47 178}} {{bar pixel|2012|#0099FF|478||66 829}} {{bar pixel|2020|#0099FF|489||67 848}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Hämeenlinna kuávdáščuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|49922}} |- | 2 || Lammi markkân ||align="right"|{{Nts|2824}} |- | 3 || Iittala ||align="right"|{{Nts|2345}} |- | 4 || Renko markkân ||align="right"|{{Nts|1173}} |- | 5 || Hauho markkân ||align="right"|{{Nts|1159}} |- | 6 || Eteläinen ||align="right"|{{Nts|608}} |- | 7 || Syrjäntaka (Tuulos) ||align="right"|{{Nts|531}} |- | 8 || Parola* ||align="right"|{{Nts|23}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Kaavpuguásih já pitejááh== Hämeenlinnast láá 41 kaavpuguássid já 5 [[Pitejâš|pitejáá]]. ===Kaavpuguásih=== [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna kaupunginosat numeroitu.svg|thumb|right|Hämeenlinna kaavpuguásih]] [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna pitäjät.svg|thumb|right|Hämeenlinna pitejááh]] {{Palsta álgá}} * 1 Linnanniemi (Kuávdáš I) * 2 Koilliskulma (Kuávdáš II) * 3 Hämeensaari (Kuávdáš III) * 4 Saaristenmäki (Kuávdáš IV) * 5 Keinusaari * 6 Sairio * 7 Myllymäki * 8 Kauriala * 9 Ahvenisto * 10 Pullerinmäki {{Palsta lonottem}} * 11 Ojoinen * 12 Puistonmäki * 13 Kirstula * 14 Aulanko * 15 Hätilä * 16 Idänpää * 17 Katinen * 18 Katuma * 19 Kantola * 20 Kankaantausta {{Palsta lonottem}} * 21 Miemala * 22 Hattelmala * 23 Munakas * 24 Luolaja * 25 Voutila * 26 Loimalahti * 27 Majalahti * 28 Vuorentaka * 29 Tiirinkoski * 30 Pikku-Parola {{Palsta lonottem}} * 31 Luhtiala * 32 Ruununmylly * 33 Taka-Hätilä * 34 Hangasmäki * 35 Kankainen * 36 Mäskälä * 37 Kappola * 38 Hakumäki * 39 Vanaja * 40 Käikälä * 41 Harviala {{Palsta nohá}} ===Pitejááh=== * Hauho * Kalvola * Lammi * Renko * Tuulos ==Siijdah== * '''Hauho''': Aikkola, Ajoranta, Alvettula, Apoo, Eteläinen, Hahkiala, Hakkala, Hankala, Hauhontausta, Heinäkangas, Hyvikkälä, Hyömäki, Ilmoila, Joki (Jokioinen), Juntula, Kalaila, Keso, Kirkonkylä, Kokkala, Kokkila, Kukkola, Kyttälä, Lautsia, Lehdesmäki, Lehtelä, Matkantaka, Miehoila, Mustila, Okerla, Pappila, Porras, Porsoo, Rukkoila, Saha, Sappee, Sotjala, Torvoila, Tuittula, Tuulimylly, Uusikylä, Vihavuosi, Villantila, Vitsiälä já Vuolijoki. * '''Kalvola''': Ahlajärvi, Heinu, Hietajärvi, Hitumaa, Iittala, Kanajärvi, Kankaanpää, Kautio, Kirkonkylä, Kotkajärvi, Kutila, Kutinen, Kuurila, Könnölä, Lintumaa, Niemi, Ohtinen, Ojajärvi, Orjanhirsi, Paakkonen, Pirttikoski, Rimmilä, Sauvala, Saviniemi, Sittala, Sääksniemi, Taljala, Turkinmäki já Unonen. * '''Lammi''': Arrankorpi, Evo, Hauhiala, Iso-Evo, Jahkola, Kataloinen, Kostila, Kuurikka, Kättärlä, Lampelto, Lieso, Montola, Mulkoila, Niipala, Oinen, Onnenvuori, Paakkola, Pakkasela, Palonen, Parikkala, Perinkää, Pienistö, Porraskoski, Rantonen, Riikonen, Ronni, Sankola, Syrjäntausta, Takaperä, Tanttila, Tommala, Vilkkilä, Vähä-Evo, Ylänne já Ylännäinen. * '''Renko''': Ahoinen, Asemi, Kaloinen, Kuittila, Lietsa, Muurila, Nevilä, Nummenkylä, Oinaala, Uusikylä, Vaimare já Vehmainen. * '''Tuulos''': Juttila, Karutta, Lakkola, Pohjoinen, Sairiala, Sydänmaa, Syrjäntaka, Teuro já Toivaala. ==Kooskah== {| class="wikitable" border="1" ! Nommâ ! Koskâ ! Juná ! Bussi ! Auto |- |[[Tampere]] |75&nbsp;km |41 min |60 min |46 min |- |[[Helsig|Hesig]] |100&nbsp;km |1 h 2 min |1 h 15 min |1 h 7 min |- |[[Riihimäki]] |36&nbsp;km |18 min |25 min |24 min |- |[[Lahti]] |74&nbsp;km |1 h 5 min |1 h 10 min |1 h 13 min |- |[[Turku]] |141&nbsp;km |1 h 39 min |2 h 5 min |2 h 13 min |} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hämeenlinna|*]] pfrqjot5dz2p84lqyq3mxdvutjx84m1 0 633 154814 145670 2026-06-15T21:04:41Z Yupik 23 154814 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Joutsa | kove = Joutsa church.jpg | kove-čielgiittâs = [[Joutsa kirkko]] | vaakun = Joutsa.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Joutsa sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 1 066,42<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 16.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 867,02 | eennâm_% = 81,3 | sisčääci = 199,40 | sisčääci_% = 18,7 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 4 318<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 16.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 5,02 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 16.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,8 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,2 }} '''Joutsa''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Joutsast ääsih 4&nbsp;318 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;066,42&nbsp;km², mast 199,40&nbsp;km² lii čääci. Joutsa naaburkieldah láá [[Hartola]], [[Hirvensalmi]], [[Jyväskylä]], [[Kangasniemi]], [[Luhanka]], [[Mäntyharju]] já [[Toivakka]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Joutsa ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||6 191}} {{bar pixel|1985|#0099FF|469||6 045}} {{bar pixel|1990|#0099FF|459||5 920}} {{bar pixel|1995|#0099FF|454||5 859}} {{bar pixel|2000|#0099FF|423||5 450}} {{bar pixel|2005|#0099FF|404||5 213}} {{bar pixel|2010|#0099FF|392||5 053}} {{bar pixel|2015|#0099FF|363||4 688}} {{bar pixel|2020|#0099FF|341||4 374}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Joutsa markkân''' ||align="right"|{{Nts|2292}} |- | 2 || Leivonmäki markkân ||align="right"|{{Nts|369}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Angesselkä, Etu-Ikola, Hankaa, Havumäki, Joutsa, Kivisuo, Kälä, Laitjärvi, Lapinkylä, Leivonmäki, Marjotaipale, Martinkylä, Mieskonmäki, Niemistenkylä, Pajumäki, Pappinen, Pylsy, Pärnämäki, Ruokoranta, Ruorasmäki, Rutalahti, Savenaho, Selänpohja, Taka-Ikola, Tammilahti, Tolvasniemi, Uimaniemi, Vallaspelto, Vähä-Joutsa já Vehmaa. ==Kovegalleria== <gallery> Joutsan keskustaa - Jousitie C IMG 3342.JPG|{{center|Kuávdáš}} Joutsan keskustaa - Jousitie C IMG 3350.JPG|{{center|Kuávdáš}} Joutsan keskustaa - Jousitie C IMG 3344.JPG|{{center|Kuávdáš}} </gallery> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Joutsa|*]] s1iigi13zl7sm9efjkum77rgvzex7h9 0 647 154813 151684 2026-06-15T21:04:25Z Yupik 23 154813 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Jyväskylä | kove = Jyväskylä2.jpg | kove-čielgiittâs = Jyväskylä | vaakun = Jyväskylä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Jyväskylä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 1 466,35<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 1 170,90 | eennâm_% = 79,9 | sisčääci = 295,45 | sisčääci_% = 20,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 142 445<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.4.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 121,7 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 94,6 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 5,2 }} '''Jyväskylä''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Jyväskyläst ääsih 135&nbsp;961 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;466 km², mast 295,45&nbsp;km² lii čääci. Jyväskylä naaburkieldah láá [[Joutsa]], [[Toivakka]], [[Jämsä]], [[Luhanka]], [[Muurame]], [[Petäjävesi]], [[Laukaa]] já [[Uurainen]]. ==Historjá== Jyväskylä finnij markkânvuoigâdvuođâid ive&nbsp;[[1801]] já kaavpugvuoigâdvuođâid [[njuhčâmáánu 22.]] peeivi ive&nbsp;[[1838]]. Talle kaavpugist lijjii 189 ässed. [[Carl Ludvig Engel]] lii sundáttâllâm kaavpug kuávdáá. Jyväskylä kaavpugservikodde šoodâi ive&nbsp;[[1875]], já kaavpugkirkko valmâštui ive&nbsp;[[1880]]. Tom lii sundáttâllâm [[Ludvig Isak Lindqvist]]. [[Tälvisuáti|Tälvisuáđi]] ääigi Jyväskyläst lijjii tuše 8&nbsp;000 ässed, mut tastmaŋa ässeemeeri lii stuárrum jotelávt. [[Säynätsalo]] lohtui Jyväskylän [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi&nbsp;[[1993]], já [[Jyväskylä táálunkieldâ]] já [[Korpilahti]] lahtojii [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi&nbsp;[[2009]]. ==Eennâmtieđâ== Jyväskylä lii [[Päijänne]] taveriddoost. Kaavpug kuávdáš lii [[Jyväsjärvi]] pirrâ. Jyväsjärvist lii ohtâvuotâ [[Päijänne]]n Äijäläčuálmi miätá. Kaavpug kuávdáá čoođâ kolgá [[Tourujuuhâ]], mon vyemeest lii luándusuojâlemkuávlu. Kaskoo kaavpug kuávdáá lii ollâ puolžâ, mon alne lii sahis pecimecci. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Jyväskylä ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|325||96 966}} {{bar pixel|1985|#0099FF|335||99 993}} {{bar pixel|1990|#0099FF|348||103 921}} {{bar pixel|1995|#0099FF|367||109 657}} {{bar pixel|2000|#0099FF|390||116 519}} {{bar pixel|2005|#0099FF|416||124 205}} {{bar pixel|2010|#0099FF|438||130 816}} {{bar pixel|2015|#0099FF|460||137 368}} {{bar pixel|2020|#0099FF|480||143 392}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 ||'''Jyväskylä kuávdáščuákkipäikki'''* || align="right" |{{Nts|121644}} |- | 2 ||Tikkakoski|| align="right" |{{Nts|4183}} |- | 3 ||Korpilahti markkân|| align="right" |{{Nts|2523}} |- | 4 ||Puuppola|| align="right" |{{Nts|1752}} |- | 5 ||Vesanka|| align="right" |{{Nts|916}} |- | 6 ||Kuohu|| align="right" |{{Nts|415}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Jotolâh== Jyväskyläst lii väldimaađij&nbsp;4, 9, 13 já 23 ratkuuttâh. Jyväskylä finnij ryevdirađe já junasajattuv ive&nbsp;[[1896]]. Uđđâ mätkikuávdáš šoodâi ive&nbsp;[[2002]] puáris junasajâttuv paaldân, já talle meiddei linjâšautosajattâh varrij kävppimarkkân alne siämmáá viäsun. Jyväskyläst lii ryevdirađeohtâvuotâ máádás [[Tampere]]n, viestârân [[Haapamäki]]n, tavaskulij [[Haapajärvi]]n já nuortâs [[Pieksämäki]]. Jyväskylä kirdemkieddi lii Tikkakoskist, suulân 20 kilomeetter keččin kaavpug kuávdáást tavaskulij. Jyväskylä haammân lii [[Jyväsjävri|Jyväsjäävri]] riddoost. Keessiv lii mađhâsemtamppâohtâvuotâ [[Lahti]]n [[Päijänne]] miätá. Kuokkala šalde ovdâstit kaavpug kuávdáá já Kuokkala Jyväsjäävri paijeel. Šalde lii 480 meetter kuhes, já tot valmâštui roovvâdmáánu 23.&nbsp;peeivi ive&nbsp;1989. ==Máttááttâs== Jyväskyläst lii ollâopâttâh. Tot šoodâi ive&nbsp;[[1934]]. [[Jyväskylä ollâopâttâh|Jyväskylä ollâopâttuv]] Mattilanniemi já Ylistönrinne kampuseh láá [[Jyväsjävri|Jyväsjäävri]] riddoost. == Ustevvuotâkaavpugeh == Jyväskylä ustevvuotâkaavpugeh láá: * {{Lippukove|Tanska}} [[Esbjerg]], [[Tanska]] * {{Lippukove|Taažâ}} [[Stavanger]], [[Taažâ]] * {{Lippukove|Ruotâ}} [[Eskilstuna]], [[Ruotâ]] * {{Lippukove|Island}} [[Fjarðabyggð]], [[Island]] * {{Lippukove|Ruoššâ}} [[Jaroslavl]], [[Ruoššâ]] * {{Lippukove|Uŋgar}} [[Debrecen]], [[Uŋgar]] * {{Lippukove|Puola}} [[Poznań]], [[Puola]] * {{Lippukove|Saksa}} [[Potsdam]], [[Saksa]] * {{Lippukove|Eestieennâm}} [[Tartto táálunkieldâ]], [[Eestieennâm]] * {{Lippukove|Jaapaan}} [[Niiza]], [[Jaapaan]] * {{Lippukove|Kiina}} [[Kunming]], [[Kiina]] ==Kovegalleria== <gallery mode="packed" heights="160px"> Uni Jyväskylä.jpg|{{center|Jyväskylä ollâopâttâh}} Jyväskylä - Travel Centre.jpg|{{center|Jyväskylä mätkikuávdáš}} Jyväskylä harbour.jpg|{{center|Jyväskylä haammân}} Jyväskylä - train station2.jpg|{{center|Jyväskylä puáris junásajattâh}} Jyvaskyla main bridge August 2006.jpg|{{center|Kuokkala šalde}} Jyväskylä - church3.jpg|{{center|Jyväskylä kaavpugkirkko}} </gallery> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Jyväskylä|*]] qnv9489ou7v4e2ul5cu8e9cz23534ut 0 648 154807 145681 2026-06-15T21:02:50Z Yupik 23 154807 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Jämsä | kove = Jämsä montage.jpg | kove-čielgiittâs = Jämsä | vaakun = Jämsänkoski.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Jämsä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 1 823,90<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 16.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 1 571,36 | eennâm_% = 86,2 | sisčääci = 252,54 | sisčääci_% = 13,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 20 120<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 16.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 12,83 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 16.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,7 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,1 }} '''Jämsä''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Jämsäst ääsih 20&nbsp;120 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;823,90&nbsp;km², mast 252,54&nbsp;km² lii čääci. Jämsä naaburkieldah láá [[Juupajoki]], [[Jyväskylä]], [[Keuruu]], [[Kuhmoinen]], [[Luhanka]], [[Mänttä-Vilppula]], [[Orivesi]] já [[Petäjävesi]]. ==Historjá== Jämsä vuáđudui ive&nbsp;[[1866]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1977]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Jämsä ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||26 371}} {{bar pixel|1985|#0099FF|473||26 010}} {{bar pixel|1990|#0099FF|473||26 005}} {{bar pixel|1995|#0099FF|472||25 945}} {{bar pixel|2000|#0099FF|455||25 023}} {{bar pixel|2005|#0099FF|443||24 327}} {{bar pixel|2010|#0099FF|413||22 691}} {{bar pixel|2015|#0099FF|392||21 542}} {{bar pixel|2020|#0099FF|367||20 157}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Jämsä kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|12709}} |- | 2 || Kaipola ||align="right"|{{Nts|1063}} |- | 3 || Halli ||align="right"|{{Nts|964}} |- | 4 || Länkipohja ||align="right"|{{Nts|512}} |- | 5 || Mänttä kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|80}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Alhojärvi, Arvaja, Aseme, Edesniemi, Haapajoki, Haavisto, Hahkala, Hassi, Hauvala, Heikkilä, Heräkulma, Himos, Honkala, Hopsu, Jaatila, Juokslahti, Kauhkiala, Kerkkola, Kiukkoila, Kuoreveden Kirkkoniemi, Kähö, Kääpälä, Moiskala, Niemola, Patajoki, Partala, Pietilä, Ruotsula, Saakoski, Saari, Sammallahti, Säyrylä, Tervala, Toivila, Vaheri, Vierelä, Viiala, Yijälä já Vekkula. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]]: 220&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]]: 130&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Jyväskylä.vaakuna.svg|23px]] [[Jyväskylä]]: 60&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]]: 115&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Porin vaakuna.svg|23px]] [[Pori]]: 200&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]]: 90&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Turku.vaakuna.svg|23px]] [[Turku]]: 250&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Virrat.vaakuna.svg|23px]] [[Virrat]]: 120&nbsp;km ==Kovegalleria== <gallery> Jämsä Kaupungintalo.jpg|{{center|Kaavpugtáálu}} Jämsä Säästöpankki.jpg|{{center|Paŋkki}} Jämsän rautatieasema.JPG|{{center|Ryevdirađesajattâh}} Jokilaakson sairaala.jpg|{{center|Pyecceeviäsu}} </gallery> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Jämsä|*]] nzdaczbmf0w6kgsfy0wmsld41mldtip 0 669 154805 145702 2026-06-15T21:02:21Z Yupik 23 154805 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Kangasala | kove = Kangasalan kunnantalo.jpg | kove-čielgiittâs = Kangasala kaavpugtáálu | vaakun = Kangasala.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Kangasala sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 870,86<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 658,07 | eennâm_% = 75,6 | sisčääci = 212,79 | sisčääci_% = 24,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 31 897<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.1.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 48,47 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 26.7.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,5 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,3 }} [[Tiätuvuárkká:Kangasalan kirkko 1.JPG|thumb|295px|Kangasala kirkko]] '''Kangasala''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Kangasalast ääsih 31&nbsp;897 olmožid, já ton vijđodâh lii 870,86&nbsp;km², mast 212,79&nbsp;km² lii čääci. Kangasala naaburkieldah láá [[Kuhmoinen]], [[Lempäälä]], [[Orivesi]], [[Padasjoki]], [[Pälkäne]], [[Tampere]] já [[Valkeakoski]]. ==Historjá== Kangasala vuáđudui ive&nbsp;[[1865]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[2018]]. ===Kieldâlahtemeh=== [[Sahalahti]] kieldâ lohtui Kangasalan ive&nbsp;[[2005]]. [[Kuhmalahti]] kieldâ lohtui Kangasalan ive&nbsp;[[2011]]. ==Čuákkipääihih== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''[[Tampere kuávdáščuákkipäikki]]'''* ||align="right"|{{Nts|21570}} |- | 2 || Ruutana ||align="right"|{{Nts|3606}} |- | 3 || Sahalahti markkân ||align="right"|{{Nts|1200}} |- | 4 || Kuhmalahti markkân ||align="right"|{{Nts|309}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Alanen, Apajapohja, Eskola, Haapaniemi, Haapasaari, Haavisto, Haviseva, Heponiemi, Herttuala, Hykönsalo, Hyppärilä, Ilola, Isolahti, Jokioinen, Joutsiniemi, Kaukola, Kautiala, Keljo, Kerppola, Keso, Koivisto, Koivuniemi, Korpiniemi, Kuru, Kyötikkälä, Köyrä, Leipi, Lemponen, Lentola, Lihasula, Liuksiala, Luukkaala, Moltsia, Monikkala, Mustoo, Mutikko, Mäyrävuori, Neulaniemi, Nuorto, Ohtola, Paalila, Paatiala (Sahalahti), Pakkala, Palo, Pappila, Parvela, Pikkola, Pikonkangas, Ponsa, Pyttylä, Päkinmäki, Raikku, Raronsalo, Rautio, Rekiälä, Riku, Ruutana, Saarenmaa, Sahalahden Haapaniemi, Sahalahden Isoniemi, Sahalahden Keljo, Sahalahden Pappila, Sahalahden Tursola, Sammalisto, Savo, Sorola, Suinula, Suomatka, Suomela, Suorama, Tarkeela, Tarpila, Taustiala, Tiihala, Tohkala, Toikkola, Toosila, Tursola, Töykänä, Vahderpää, Varala, Vatiala, Vehoniemi, Vihtinen, Vihtiälä, Vänninsalo já Vääksy. ==Kaavpughoovdah== {| class="wikitable" |- ! Kaavpughovdâ ! Toimâpaje |- | [[Jaakko Nurminen]]<ref>[http://shl.fi/2014/03/21/kunnallisneuvos-jaakko-nurminen-on-kuollut/ Kunnallisneuvos Jaakko Nurminen on kuollut; Sydän-Hämeen Lehti 21.3.2014] <small>(suomâkielân)</small></ref> | 1960–1991 |- | [[Jukka Mäkelä (Kangasalan kunnanjohtaja)|Jukka Mäkelä]] | 1991–2013 |- | [[Oskari Auvinen]] | 2013– |} ==Ekonomia== === Stuárráámuuh pargoadeleijeeh=== Kangasala kaavpug stuárráámuuh pargoadeleijeeh ive 2010: {| class="wikitable sortable" !Pargoadeleijee !Pargeeh |- |Kangasala kaavpug||{{Nts|2207}} |- |[[Saarioinen Oy]]||{{Nts|799}} |- |[[Pirkanmaan Osuuskauppa Oy]]||{{Nts|170}} |- |[[Linkosuo Oy]]||{{Nts|155}} |- |[[Soraset Yhtiöt Oy]]||{{Nts|120}} |- |[[Parma (yritys)|Parma Oy]]||{{Nts|110}} |- |Kangasala servikodde||{{Nts|100}} |- |Artekno Oy||{{Nts|93}} |- |Kangasalan Kiinteistöpalvelu Oy||{{Nts|76}} |} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kangasala|*]] 4pltuej03uquhckvvjwbihr38thk1pd 0 692 154810 145724 2026-06-15T21:03:25Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} 154810 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Keuruu | kove = Keuruu3.jpg | kove-čielgiittâs = Keuruu kuávdáš | vaakun = Keuruu.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Keuruu sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 1 430,57<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 18.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 1 257,97 | eennâm_% = 87,9 | sisčääci = 172,60 | sisčääci_% = 12,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 9 529<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 18.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 7,57 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 18.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,7 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,1 }} '''Keuruu''' ({{k-sv|Keuru}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Keuruust ääsih 9&nbsp;529 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;430,57&nbsp;km², mast 172,60&nbsp;km² lii čääci. Keuruu naaburkieldah láá [[Jämsä]], [[Multia]], [[Mänttä-Vilppula]], [[Petäjävesi]], [[Virrat]] já [[Ähtäri]]. ==Historjá== Keuruu vuáđudui ive&nbsp;[[1652]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1986]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Keuruu ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||13 000}} {{bar pixel|1985|#0099FF|480||13 010}} {{bar pixel|1990|#0099FF|467||12 663}} {{bar pixel|1995|#0099FF|458||12 405}} {{bar pixel|2000|#0099FF|438||11 870}} {{bar pixel|2005|#0099FF|412||11 180}} {{bar pixel|2010|#0099FF|394||10 666}} {{bar pixel|2015|#0099FF|373||10 117}} {{bar pixel|2020|#0099FF|349||9 584}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Keuruu kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|6093}} |- | 2 || Haapamäki ||align="right"|{{Nts|831}} |} Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Ampiala, Etelä-Keuruu, Haapamäki, Jukojärvi, Kaleton, Karimo, Kivijärvi, Lavikko, Liesjärvi, Lihjamo, Pihlajavesi, Riiho já Valkealahti. ==Kovegalleria== <gallery> Haapamäen keskustaa 2.JPG|{{center|Haapamäki kuávdáš}} Keuruu 2018.jpg|{{center|Keuruu ryevdirađesajattâh}} Haapamäen rautatieasema.JPG|{{center|Haapamäki ryevdirađesajattâh}} </gallery> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Keuruu|*]] mr2a2jhxyfgtt34mxp12uers519jctw 0 745 154787 145774 2026-06-15T20:55:33Z Yupik 23 +cc-r 154787 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Kuhmo | kove = Kuhmo kaupungintalo.JPG | kove-čielgiittâs = Kuhmo kaavpugtáálu | vaakun = Kuhmo.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Kuhmo sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 5 456,84<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 26.7.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 4 806,52 | eennâm_% = 88,1 | sisčääci = 650,32 | sisčääci_% = 11,9 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 8 187<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 26.7.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.1.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 1,70 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 26.7.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 97,8 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,2 }} '''Kuhmo''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Kuhmost ääsih 8&nbsp;187 olmožid, já ton vijđodâh lii 5&nbsp;456,84&nbsp;km², mast 650,32&nbsp;km² lii čääci. Kuhmo naaburkieldah láá [[Hyrynsalmi]], [[Lieksa]], [[Nurmes]], [[Ristijärvi]], [[Sotkamo]] já [[Suomussalmi]]. ==Historjá== Kuhmo vuáđudui ive&nbsp;[[1865]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1986]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Kuhmo ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||13 900}} {{bar pixel|1985|#0099FF|467||13 526}} {{bar pixel|1990|#0099FF|445||12 878}} {{bar pixel|1995|#0099FF|427||12 356}} {{bar pixel|2000|#0099FF|386||11 167}} {{bar pixel|2005|#0099FF|355||10 271}} {{bar pixel|2010|#0099FF|328||9 492}} {{bar pixel|2015|#0099FF|304||8 806}} {{bar pixel|2020|#0099FF|285||8 187}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kaavpugist lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Kuhmo kuávdáščuákkipäikki. ==Siijdah== Haukela, Hietaperä, Härmänkylä, Hukkajärvi, Iivantiira, Jonkeri, Juonto, Juttua, Jyrkkä, Jämäs, Kalliojoki, Katerma, Kattilakoski, Kiekinkoski, Kivikiekki, Korpisalmi, Kuumu, Kuusamonkylä, Lammasperä, Lauvuskylä, Lentiira, Lentua, Niemiskylä, Niva, Saunajärvi, Timoniemi, Rasti, Seilonen, Sylväjä, Vartius, Vepsä, Vieksi, Viiksimo, Vuosanka, Ypykkävaara ==Káámmármuusikfestivaal== Kuhmo lii tobdos jyehikiäsásii káámmármuusikfestivaalistis. Tot uárnejui vuossâmuu keerdi syeinimáánust 1970. Festivaal taiđâlâš hovdâ Seppo Kimanen čaalij cuáŋuimáánu 13. peeivi 1970 reeivâ Kuhmon já koijâdij: "Vuáláčáállám já čepis taaiđârjuávkku lep ucâmin saje, kost toollâđ muusikkuursâid já káámmármuusikfestivaal keessiv syeini-porgemáánust." Juávkku ornij Kuhmost käävci konserttid, já kuldâleijeeh lijjii 800 verd. Torjuu sij finnejii Kuhmo kieldâst 700 märkkid. Juhlij loopâst Seppo Kimanen juovij pááccám lovemárkkásijd taiđâráid. ==Kooskah== '''Kuhmo siijdah Kuhmo kuávdáást:''' * [[Vepsä (Kuhmo)|Vepsä]]: 24 km. * [[Iivantiira]]: 41 km. * [[Kiekinkoski]]: 42 km. * [[Lentiira]]: 48 km. * [[Kuumu]]: 64 km. * [[Jonkeri]]: 46 km. '''Aldakieldah:''' * [[Tiätuvuárkká:Sotkamo.vaakuna.svg|23px]] [[Sotkamo]]: 62 km * [[Tiätuvuárkká:Nurmes.vaakuna.svg|23px]] [[Nurmes]]: 80 km * [[Tiätuvuárkká:Hyrynsalmi.vaakuna.svg|23px]] [[Hyrynsalmi]]: 97 km * [[Tiätuvuárkká:Kajaani.vaakuna.svg|23px]] [[Kaajaan]]: 102 km * [[Tiätuvuárkká:Paltamo.vaakuna.svg|23px]] [[Paltamo]]: 105 km * [[Tiätuvuárkká:Suomussalmi.vaakuna.svg|23px]] [[Suomussalmi]]: 125 km '''Eres kieldah:''' {{Palsta álgá}} * [[Tiätuvuárkká:Kuopio.vaakuna.svg|20px]] [[Kuopio]]: 205 km * [[Tiätuvuárkká:Joensuu.vaakuna.svg|23px]] [[Joensuu]]: 207 km * [[Tiätuvuárkká:Oulu.vaakuna.svg|23px]] [[Oulu]]: 250 km * [[Tiätuvuárkká:Kokkola.vaakuna.svg|20px]] [[Kokkola]]: 347 km * [[Tiätuvuárkká:Jyväskylä.vaakuna.svg|20px]] [[Jyväskylä]]: 350 km * [[Tiätuvuárkká:Kemi.vaakuna.svg|23px]] [[Kiemâ]]: 363 km * [[Tiätuvuárkká:Rovaniemi.vaakuna.svg|23px]] [[Ruávinjargâ]]: 387 km {{Palsta lonottem}} * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]]: 484 km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]]: 497 km * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]]: 584 km * [[Tiätuvuárkká:Turku.vaakuna.svg|23px]] [[Turku]]: 656 km * [[Tiätuvuárkká:Hanko.vaakuna.svg|23px]] [[Hanko]]: 718 km * [[Tiätuvuárkká:Enontekiö.vaakuna.svg|23px]] [[Iänudâh]]: 811 km * [[Tiätuvuárkká:Utsjoki.vaakuna.svg|23px]] [[Ucjuuhâ]]: 833 km {{Palsta nohá}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kuhmo|*]] 0ffr4fchj8a8qb41z4him63a80u9rgv 0 746 154806 145775 2026-06-15T21:02:37Z Yupik 23 154806 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Kuhmoinen | kove = Kuhmoinen Church 1.JPG | kove-čielgiittâs = Kuhmoisii kirkko | vaakun = Kuhmoinen.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Kuhmoinen sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 936,68<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 660,95 | eennâm_% = 70,6 | sisčääci = 275,73 | sisčääci_% = 29,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 180<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 3,32 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.10.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,7 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,3 }} '''Kuhmoinen''' ({{k-sv|Kuhmois}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Kuhmoisiist ääsih 2&nbsp;180 olmožid, já ton vijđodâh lii 936,68&nbsp;km², mast 275,73&nbsp;km² lii čääci. Kuhmoisii naaburkieldah láá [[Jämsä]], [[Kangasala]], [[Luhanka]], [[Orivesi]], [[Padasjoki]] já [[Sysmä]]. ==Historjá== Kuhmoinen vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. [[Uđđâivemáánu 1.]] peeivi&nbsp;[[2021]] Kuhmoisii kieldâ sirdâšui [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa eennâmkoodán]]. ==Siijdah== Harjunsalmi, Harmoinen, Kissakulma, Kuhmoisii markkân, Kylämä, Patavesi, Pihlajakoski, Poikkijärvi, Puukkoinen, Päijälä, Ruolahti, Sappee já Tehi. ==Kooskah== * [[Tampere]] 83&nbsp;km * [[Jyväskylä]] 90&nbsp;km * [[Lahti]] 80&nbsp;km * [[Helsig]] 183&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Pirkanmaa eennâmkode kieldah]] cfvtu2vyzvsnvwaxzmz0vh8ge7g895q 0 768 154847 145796 2026-06-15T21:14:42Z Yupik 23 154847 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Kärkölä | kove = Kärkölä church.jpg | kove-čielgiittâs = [[Kärkölä kirkko]] | vaakun = Kärkölä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Kärkölä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 259,30<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 256,49 | eennâm_% = 98,9 | sisčääci = 2,81 | sisčääci_% = 1,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 4 348<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 17,00 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 95,9 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,7 }} '''Kärkölä''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Kärköläst ääsih 4&nbsp;348 olmožid, já ton vijđodâh lii 259,30&nbsp;km², mast 2,81&nbsp;km² lii čääci. Kärkölä naaburkieldah láá [[Hausjärvi]], [[Hollola]], [[Mäntsälä]] já [[Orimattila]]. ==Historjá== Kärkölä vuáđudui ive&nbsp;[[1867]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Kärkölä ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|454||5 051}} {{bar pixel|1985|#0099FF|464||5 164}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||5 343}} {{bar pixel|1995|#0099FF|474||5 279}} {{bar pixel|2000|#0099FF|453||5 048}} {{bar pixel|2005|#0099FF|447||4 974}} {{bar pixel|2010|#0099FF|439||4 882}} {{bar pixel|2015|#0099FF|414||4 604}} {{bar pixel|2020|#0099FF|380||4 365}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Järvelä''' ||align="right"|{{Nts|2675}} |- | 2 || Lappila] ||align="right"|{{Nts|279}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Järvelä, Nummenkulma, Hevonoja, Hongisto, Hähkäniemi, Iso-Sattiala, Karvala, Kärkölä markkân, Lappila, Maavehmaa, Marttila, Uusikylä já Vähä-Sattiala. Kärkölä kieldâkuávdáš lii Järvelä. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] fxn9e5nojr21d46ccac163jlcs4vkea 0 821 154828 145844 2026-06-15T21:08:52Z Yupik 23 154828 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Loviisa | kove = Loviisa Rath 3.JPG | kove-čielgiittâs = [[Loviisa kaavpugtáálu]] | vaakun = Loviisa.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Loviisa sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 1 751,52<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 20.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 819,76 | eennâm_% = 46,8 | sisčääci = 25,78 | sisčääci_% = 1,5 | merâčääci = 905,98 | merâčääci_% = 51,7 | ässeeloho = 14 754<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 20.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 18,04 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 20.8.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 55,3 | ruotâkielâ = 40,5 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 4,2 }} [[Tiätuvuárkká:Loviisa Kirche v S.JPG|thumb|295px|Loviisa kirkko]] '''Loviisa''' ({{k-sv|Lovisa}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Loviisast ääsih 14&nbsp;754 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;751,52&nbsp;km², mast 931,76&nbsp;km² lii čääci. Loviisa naaburkieldah láá [[Kouvola]], [[Lapinjärvi]], [[Myrskylä]], [[Porvoo]] já [[Pyhtää]]. Kaavpug lii kyevtikielâlâš. ==Historjá== Loviisa vuáđudui [[Pernaja]] Degerby-[[raccutáálu]] enâmáid ive&nbsp;[[1745]] ''Degerby''-nommâsâš räji- já [[staappâlkaavpug]]in tondiet ko [[Ruotâ]] já [[Ruoššâ|Ruošâ]] rääji sirdâšui uárjás [[Tuurku ráávhu]]st ive&nbsp;[[1743]]. Ive&nbsp;[[1752]] Ruotâ kunâgâs [[Aadolf Fredrik]] eelij kaavpugist já adelij kaavpugân uđđâ noomâ ''Loviisa'' káálgus mield ađai roonnig [[Loviisa Ulriika]]&nbsp;mield. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Loviisa ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 500px |barwidth= 400px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|352||17 587}} {{bar pixel|1985|#0099FF|343||17 143}} {{bar pixel|1990|#0099FF|339||16 970}} {{bar pixel|1995|#0099FF|327||16 347}} {{bar pixel|2000|#0099FF|317||15 833}} {{bar pixel|2005|#0099FF|314||15 683}} {{bar pixel|2010|#0099FF|312||15 595}} {{bar pixel|2015|#0099FF|306||15 311}} {{bar pixel|2020|#0099FF|295||14 745}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Loviisa kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|7112}} |- | 2 || Koskenkylä ||align="right"|{{Nts|1067}} |- | 3 || Tesjoki ||align="right"|{{Nts|914}} |- | 4 || Liljendal markkân ||align="right"|{{Nts|490}} |- | 5 || Ruotsinpyhtää markkân ||align="right"|{{Nts|486}} |- | 6 || Pernaja markkân ||align="right"|{{Nts|470}} |- | 7 || Isnäs ||align="right"|{{Nts|269}} |- | 8 || Kuggom ||align="right"|{{Nts|256}} |} Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Antinkylä (Antby), Fantsnäs, Hakalehto (Hagalund), Haravankylä (Räfsby), Hattom, Isnäs, Källa, Köpbacka, Myllyharju (Kvarnåsen), Määrlahti (Märlax), Rauhala (Fredsby), Svartholma (Svartholm), Svenäs, Uusikaupunki (Nystaden, "Nystan"), Valko (Valkom), Valkolampi (Valkomträsk), Vanhakaupunki (Gamlastan), Varvi (Varvet), Vårdö já Tesjoki (Tessjö). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Loviisa|*]] k5q7yheitfrpfgu2wosj7wn52r0g7nj 0 955 154811 145965 2026-06-15T21:03:51Z Yupik 23 154811 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Multia | kove = Multian kirkko 2.jpg | kove-čielgiittâs = [[Multia kirkko]] | vaakun = Multia vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Multia sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 765,63<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 18.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 733,24 | eennâm_% = 95,8 | sisčääci = 32,39 | sisčääci_% = 4,2 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 1 577<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 18.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 2,13 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 18.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,7 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,3 }} '''Multia''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Multiast ääsih 1&nbsp;577 olmožid, já ton vijđodâh lii 765,63&nbsp;km², mast 32,39&nbsp;km² lii čääci. Multia naaburkieldah láá [[Keuruu]], [[Petäjävesi]], [[Saarijärvi]], [[Uurainen]] já [[Ähtäri]]. ==Historjá== Multia vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Multia ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||2 633}} {{bar pixel|1985|#0099FF|461||2 528}} {{bar pixel|1990|#0099FF|439||2 407}} {{bar pixel|1995|#0099FF|406||2 229}} {{bar pixel|2000|#0099FF|392||2 153}} {{bar pixel|2005|#0099FF|368||2 020}} {{bar pixel|2010|#0099FF|345||1 890}} {{bar pixel|2015|#0099FF|312||1 710}} {{bar pixel|2020|#0099FF|289||1 563}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Multia markkân. ==Siijdah== Haarajärvi, Isojärvi, Karhila, Kirkkosijdâ, Kopola, Linna-Peurala, Nikaranperä, Pirttiperä, Sahrajärvi, Sinervämäki, Tarhapää, Vehkoo já Väätäiskylä. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Multia|*]] njol3dd9tc90ske032izsg6d6lkrvl0 0 1020 154846 146025 2026-06-15T21:14:23Z Yupik 23 154846 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Orimattila | kove = Church.20060510 PM.orimattila of finland.ojp.jpg | kove-čielgiittâs = [[Orimattila kirkko]] | vaakun = Orimattila.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Orimattila sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 814,01<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 785,18 | eennâm_% = 96,5 | sisčääci = 28,83 | sisčääci_% = 3,5 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 15 992<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 20,38 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.1.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 96,4 | ruotâkielâ = 0,6 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,0 }} '''Orimattila''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Orimattilast ääsih 15&nbsp;992 olmožid, já ton vijđodâh lii 814,01&nbsp;km², mast 28,83&nbsp;km² lii čääci. Orimattila naaburkieldah láá [[Hollola]], [[Iitti]], [[Kärkölä]], [[Lahti]], [[Lapinjärvi]], [[Myrskylä]], [[Mäntsälä]] já [[Pukkila]]. ==Historjá== Orimattila vuáđudui ive&nbsp;[[1865]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1992]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Orimattila ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|446||15 184}} {{bar pixel|1985|#0099FF|450||15 246}} {{bar pixel|1990|#0099FF|464||15 805}} {{bar pixel|1995|#0099FF|468||15 909}} {{bar pixel|2000|#0099FF|460||15 629}} {{bar pixel|2005|#0099FF|474||16 154}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||16 309}} {{bar pixel|2015|#0099FF|480||16 326}} {{bar pixel|2020|#0099FF|471||16 005}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Orimattila kuávdáščuákkipäikki''' ||align="right"|{{Nts|9102}} |- | 2 || Pennala||align="right"|{{Nts|950}} |- | 3 || Artjärvi markkân ||align="right"|{{Nts|431}} |- | 4 || Virenoja ||align="right"|{{Nts|301}} |} Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== * '''Orimattila''': Heinämaa, Henna, Karkkula, Keituri, Kuivanto, Leitsamaa, Luhtikylä, Mallusjoki, Niemi (Niemenkylä), Niinikoski, Pakaa, Pennala, Ruha, Sammalisto, Terriniemi, Tietävälä, Tuorakka, Tönnö, Viljamaa, Viljaniemi já Virenoja. * '''Artjärvi''': Hietana, Kinttula, Ratula, Salmela, Hiitelä já Villikkala. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Orimattila|*]] 448jp5wyjrl1b02v5dc9yh7c0ht7605 14 1151 154856 118565 2026-06-15T21:44:38Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154856 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ministeriöh staatâ mield]] [[Luokka:Suomâ politiik|Ministeriöh]] [[Luokka:Suomâ staatârääđi|Ministeriöh]] adxlhdyd939yte9jth903ccyjljwk87 14 1232 154853 45822 2026-06-15T21:43:33Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154853 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Savo]] [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh]] l9ghrig4rjh7it1768qqsyxlos5b8bb 14 1233 154854 31945 2026-06-15T21:43:41Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154854 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ kieldah]] [[Luokka:Tave-Savo eennâmkodde|Kieldah]] keyke5gws354gpwcztrebpvztzxy3xh 14 1301 154782 68283 2026-06-15T20:54:18Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154782 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh]] els8psw2qju9k7yyqe7lsncg4npmw4k 14 1302 154830 68282 2026-06-15T21:09:16Z Yupik 23 +cc 154830 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ kieldah]] [[Luokka:Uusimaa eennâmkodde|Kieldah]] 4xev7av52sdf7x7425dne5bxgsnr3y9 0 1327 154842 146043 2026-06-15T21:13:09Z Yupik 23 154842 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Padasjoki | kove = Padasjoki town hall.jpg | kove-čielgiittâs = Padasjoki kieldâtáálu | vaakun = Padasjoki.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Padasjoki sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 729,85<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 26.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 523,12 | eennâm_% = 71,7 | sisčääci = 206,73 | sisčääci_% = 28,3 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 868<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 26.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 5,51 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 26.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,2 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,4 }} '''Padasjoki''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Padasjokist ääsih 2&nbsp;868 olmožid, já ton vijđodâh lii 729,85&nbsp;km², mast 206,73&nbsp;km² lii čääci. Padasjoki naaburkieldah láá [[Asikkala]], [[Hämeenlinna]], [[Kangasala]], [[Kuhmoinen]], [[Pälkäne]] já [[Sysmä]]. ==Historjá== Padasjoki vuáđudui ive&nbsp;[[1865]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Padasjoki ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||4 613}} {{bar pixel|1985|#0099FF|469||4 509}} {{bar pixel|1990|#0099FF|458||4 400}} {{bar pixel|1995|#0099FF|435||4 178}} {{bar pixel|2000|#0099FF|404||3 879}} {{bar pixel|2005|#0099FF|379||3 639}} {{bar pixel|2010|#0099FF|356||3 423}} {{bar pixel|2015|#0099FF|327||3 143}} {{bar pixel|2020|#0099FF|303||2 891}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Padasjoki markkân. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]] 150 km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]] 65 km * [[Tiätuvuárkká:Jyväskylä.vaakuna.svg|23px]] [[Jyväskylä]] 120 km * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]] 54 km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]] 90 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] jq8e7m5o6m3n9j30v3z5dqa7yvuq7fl 0 1333 154790 146048 2026-06-15T20:57:06Z Yupik 23 154790 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Paltamo | kove = Kirche Paltamo Seitenansicht.jpg | kove-čielgiittâs = Paltamo kirkko | vaakun = Paltamo.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Paltamo sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 1 139,11<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 918,24 | eennâm_% = 80,6 | sisčääci = 220,87 | sisčääci_% = 19,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 3 269<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 3,56 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 98,8 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,2 }} '''Paltamo''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Paltamost ääsih 3&nbsp;269 olmožid, já ton vijđodâh lii 1&nbsp;139,11&nbsp;km², mast 220,87&nbsp;km² lii čääci. Paltamo naaburkieldah láá [[Kaajaan]], [[Puolanka]], [[Ristijärvi]], [[Sotkamo]] já [[Vaala]]. ==Historjá== Paltamo vuáđudui ive&nbsp;[[1870]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Paltamo ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||5&nbsp;474}} {{bar pixel|1985|#0099FF|465||5&nbsp;307}} {{bar pixel|1990|#0099FF|443||5&nbsp;056}} {{bar pixel|1995|#0099FF|417||4&nbsp;760}} {{bar pixel|2000|#0099FF|388||4&nbsp;420}} {{bar pixel|2005|#0099FF|367||4&nbsp;183}} {{bar pixel|2010|#0099FF|341||3&nbsp;884}} {{bar pixel|2015|#0099FF|306||3&nbsp;488}} {{bar pixel|2020|#0099FF|288||3&nbsp;268}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br />(31.12.2017) |- | 1 || '''Paltamo markkân''' ||align="right"|{{Nts|1575}} |- | 2 || Kontiomäki ||align="right"|{{Nts|443}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== [[Tiätuvuárkká:Villages of Paltamo.svg|thumb|275px|left|Paltamo siijdah]] * Hakasuo, Pehkolanlahti, Variskylä * Härmänmäki * Kivesjärvi, Kiveslahti, Kongasjoki * Melalahti * Mieslahti, Lumikylä * Uura, Korpimäki, Iijärvi * Vaarankylä, Oikarila * Saviranta == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] pnwkefafo7bkn59czpnm9ru8j6757i8 0 1484 154791 146111 2026-06-15T20:57:20Z Yupik 23 +cc-r 154791 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Puolanka | kove = Puolanka church.JPG | kove-čielgiittâs = Puolanka kirkko | vaakun = Puolanka.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Puolanka sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 2 598,68<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 2 461,30 | eennâm_% = 94,7 | sisčääci = 137,38 | sisčääci_% = 5,3 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 531<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 1,03 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 2.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 98,3 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,7 }} '''Puolanka''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Puolankast ääsih 2&nbsp;531 olmožid, já ton vijđodâh lii 2&nbsp;598,68&nbsp;km², mast 137,38&nbsp;km² lii čääci. Puolanka naaburkieldah láá [[Hyrynsalmi]], [[Paltamo]], [[Pudasjärvi]], [[Ristijärvi]], [[Suomussalmi]], [[Utajärvi]] já [[Vaala]]. ==Historjá== Puolanka vuáđudui ive&nbsp;[[1867]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Puolanka ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|533||5 327}} {{bar pixel|1985|#0099FF|505||5 049}} {{bar pixel|1990|#0099FF|462||4 620}} {{bar pixel|1995|#0099FF|429||4 286}} {{bar pixel|2000|#0099FF|385||3 846}} {{bar pixel|2005|#0099FF|341||3 408}} {{bar pixel|2010|#0099FF|306||3 063}} {{bar pixel|2015|#0099FF|278||2 776}} {{bar pixel|2016|#0099FF|274||2 735}} {{bar pixel|2017|#0099FF|270||2696}} {{bar pixel|2018|#0099FF|265||2648}} {{bar pixel|2020|#0099FF|252||2524}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Puolanka markkân. ==Siijdah== Aittokylä, Askankylä, Auho, Joukokylä, Kivarinjärvi, Kotila, Kongasmäki, Leipivaara, Lylykylä, Naulaperä, Puokio, Puolanka, Rasinkylä, Suolijärvi, Vihajärvi, Väyrylä, Yli-Oterma já Törmänmäki. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] ogxg6fr8rcdccdkq41yfhebtxscxhn6 0 1518 154788 146142 2026-06-15T20:56:14Z Yupik 23 +cc-r 154788 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Ristijärvi | kove = Kirkko ja aita.jpg | kove-čielgiittâs = Ristijärvi kirkko | vaakun = Ristijarvi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Ristijärvi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 897,94<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 835,64 | eennâm_% = 93,1 | sisčääci = 62,30 | sisčääci_% = 6,9 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 1 254<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 1,50 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 98,8 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,2 }} '''Ristijärvi''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Ristijärvist ääsih 1&nbsp;254 olmožid, já ton vijđodâh lii 897,94&nbsp;km², mast 62,30&nbsp;km² lii čääci. Ristijärvi naaburkieldah láá [[Hyrynsalmi]], [[Kuhmo]], [[Paltamo]], [[Puolanka]] já [[Sotkamo]]. ==Historjá== Ristijärvi vuáđudui ive&nbsp;[[1867]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Ristijärvi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||2 469}} {{bar pixel|1985|#0099FF|453||2 329}} {{bar pixel|1990|#0099FF|418||2 150}} {{bar pixel|1995|#0099FF|398||2 045}} {{bar pixel|2000|#0099FF|349||1 796}} {{bar pixel|2005|#0099FF|316||1 626}} {{bar pixel|2010|#0099FF|294||1 513}} {{bar pixel|2015|#0099FF|263||1 351}} {{bar pixel|2020|#0099FF|248||1 267}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Ristijärvi markkân. ==Siijdah== Hiisijärvi, Jokikylä, Karhulankylä, Koskenkylä, Mustavaara, Möttölänniemi, Peuravaara, Pihlajavaara, Pyhäntä, Ristijärvi markkân, Tolosenjoki, Tuliharju, Uva já Kivikylä. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Ristijärvi|*]] nysn8vhk3208a7donbjbysg0b3b8edo 0 1611 154777 154751 2026-06-15T20:52:17Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} 154777 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Soyuz rocket and spaceship V1-1.svg|thumb|300px|right|Sojuz V1-1]] '''Sojuz''' ({{k-ru|Союз}}, {{k-smn|Litto}}) lii [[Ruoššâ|ryeššilâš]] [[komovuotâskiijpâ]], mon [[Sergei Koroljov]] vuávái [[Sovjetlito komovuotâohjelm]] várás. Skiijpah páččojeh Sojuz-kyeddimrakettáin (su. kantoraketti) já toh láá Sojuz-komovuotâohjelm uási. Skiijpâst láá aigij mield rahtum maaŋgah versioh. Ive 2015 räi skiijpâ sierâ versioin láá tohhum paijeel 120 luhostum kirdemid. Sojuz-komovuotâskiijpâst láá kulmâ uási: juurrâmrađemooduul, siäivummooduul já huolâttâsmooduul. ==Juurrâmrađemooduul== Ovdemuš uási skiijpâst lii juurrâmrađemooduul. Tot ana sistees puoh piergâsijd, maid siäivudijn ij taarbâš, tego testampiergâsijd, kameraid já noođijd. Tot puáhtá sisanneed meiddei máhđulii telagistemsajattuv. Juurrâmrađemooduul puáhtá táárbu mield sierriđ siäivummodulist, já talle tot tuáimá áimulukkân. Sojuz kosmonautij orroomsajeh lasanii kirdem ääigi čuuvtij ton maŋa ko ovdebáin almadittum (su miehitetty) komovuotâkapselijn kevttum teknisiih piergâseh sirdojii juurrâmrađemodulân. Juurrâmrađemooduul puovtij huksiđ keppisubbon ko maccâmkapsel, tastko tom ij taarbâš suoijiđ Eennâm áimukiärdán maccâm várás. [[Apollo-komovuotâskijppâ|Apollo-komovuotâskiijpâ]] koččommodulist lâi kuulmâ astronaut várás kuuđâ kuđâhâsmeetter aassâmsaje, já ton massa lâi 5 000 kiillud. Sojuzist siämmáá stuárusii astronautjuávhu várás lâi saje 9 kuđâhâsmeetterid. Taat saje lâi iänááš-uv juurrâmrađemodulist. ==Siäivummooduul== Siäivummooduul kosmonauteh kevttih skiijpâ päčimist já meiddei Enâmân maccâmist. Siäivummooduul oolâ lii pieijum spesialase, mii iästá sistile kummoom talle ko skiijpâ kirdá korrâ liävttoin áimukeerdi čoođâ Enâmân macâdijn. Siäivummooduul liähtu šadda hitásubbon vistig-uv áimukeerdi vuástus keežild já nubben meiddei liävtukepidemsuoivui keežild, tassaažân ko váldusuoivâ lekkâs já hidásmit skijpâ liävtu eennâm asan siäivudijn. Timmâ siäivum visásmiteh meetter aloduvâst tuáimee liävtukepidemraketteh, moh láá pieijum liegâsvuotâkoolbâ tuáhá. Ohtân siäivummooduul vuávám vátámâšâin lâi tot, et skiijpâst kalga leđe stuárráámus máhđulâš volumetrisâš pehtilvuotâ (siskáldâs saijaavuotâ jyehimáin ruŋgo vijđoduvváin). Pyeremus häämi tađe várás ličij pállu. Pállu ij kuittâggin adde luptimvyeimi já tot pyevtittičij ballistlii maccâm áimukiärdán. Ballistlâš maccâm áimukiärdán lii astronauttijd varâlâš tondiet ko skiijpâ keeppid liävtus čuuvtij. Áimukiärdán sirdum maŋa tot iästá skiijpâ stivrim meddâl juurrâmraađeest. Taandiet Sojuz maccâmkapselân väljejui "vyeijimčuovâ" häämi. Tast lii páálu hámásâš ovdâuási, moos lii lohtum páálunálásâš liegâsvuotâkolbâ njuáidus lávuluváin (čiččâm cekkid). Vyeijimčuováid paldâlistem lii čielgiimist toin naalijn, et Sojuz vuávám ääigi masa jo puoh vyeijimčuovah lijjii jurbâdeh. ==Huolâttâsmooduul== Skiijpâ tyehiuásist lii huolâttâsmooduul. Tot lii farppâl hámásâš teedâvuovdâ, mast láá vuáháduvah liegâsvuođâ haaldâšmân, šleđgâvyeimi käldee, kuhesmääđhi radio, radiotelemetria- sehe stelliildâsheiviittemvuáhádâh já haldâšemvuáhádâh. Huolâttâsmooduul teedâthánnáá uásist láá skiijpâ váldu- já värimotoreh - kiddis puáldámuš kevttee uigâmvyeimivuáhádâh juurrâmraađeest operistem já tobbeen meddâlpuáttim várás. Skiijpâst láá meiddei smavvâlatkiitteijee raakeetmotoreh stelliildâs tivomân. Huolâttâsmooduul ulguubeln láá stelliildâsheiviittemvuáháduv sensoreh já piäivášpaneleh, maid puáhtá stelliđ piäváá kulij taid jorgeetmáin. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Komovuotâ]] [[Luokka:Ruoššâ]] 0vze2yk5uklgzineyhct3xnk9gcwnep 0 1617 154793 146234 2026-06-15T20:58:23Z Yupik 23 154793 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Sotkamo | kove = Church of Sotkamo.jpg | kove-čielgiittâs = Sotkamo kirkko | vaakun = Sotkamo.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Sotkamo sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 2 951,86<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 2 648,80 | eennâm_% = 89,7 | sisčääci = 303,06 | sisčääci_% = 10,3 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 10 330<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 3,90 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,8 }} '''Sotkamo''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Sotkamost ääsih 10&nbsp;330 olmožid, já ton vijđodâh lii 2&nbsp;951,86&nbsp;km², mast 303,06&nbsp;km² lii čääci. Sotkamo naaburkieldah láá [[Kaajaan]], [[Kuhmo]], [[Nurmes]], [[Paltamo]], [[Rautavaara]], [[Ristijärvi]] já [[Sonkajärvi]]. ==Historjá== Sotkamo vuáđudui ive&nbsp;[[1647]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Sotkamo ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|472||11 430}} {{bar pixel|1985|#0099FF|480||11 622}} {{bar pixel|1990|#0099FF|479||11 603}} {{bar pixel|1995|#0099FF|474||11 477}} {{bar pixel|2000|#0099FF|459||11 106}} {{bar pixel|2005|#0099FF|442||10 713}} {{bar pixel|2010|#0099FF|442||10 702}} {{bar pixel|2015|#0099FF|435||10 523}} {{bar pixel|2020|#0099FF|426||10 334}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Sotkamo markkân kulá Vuokatti-nommâsii čuákkipááikán. ==Siijdah== [[Tiätuvuárkká:Vuokatti railway station.jpg|thumb|left|Vuokatti ryevdirađesajattâh]] Alasotkamo, Heinämäki, Halmetvaara, Jormaskylä, Juholankylä, Juurikkalahti, Kaitainsalmi, Korholanmäki, Kontinjoki, Laakajärvi, Losovaara, Naapurinvaara, Nuasjärvi, Ontojoki, Paakinmäki, Parkua, Pohjavaara, Riekinranta, Sapsoperä, Saukko, Sipinen, Sipola, Soidinvaara, Sumsa, Suovaara, Tipasoja, Torinkylä, Tuhkakylä, Vuokatti, Ylisotkamo, Ärväänkylä já Maanselkä. {{clear|left}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * [https://www.sotkamo.fi/ Sotkamo kieldâ päikkisiijđoh] <small>(suomâkielân)</small> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] 57i6sv44i8r3mnlcm89tqkanx0r5tbh 154794 154793 2026-06-15T20:58:54Z Yupik 23 /* Fáádást eres soojijn */ 154794 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Sotkamo | kove = Church of Sotkamo.jpg | kove-čielgiittâs = Sotkamo kirkko | vaakun = Sotkamo.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Sotkamo sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 2 951,86<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 2 648,80 | eennâm_% = 89,7 | sisčääci = 303,06 | sisčääci_% = 10,3 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 10 330<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 3,90 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,8 }} '''Sotkamo''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Sotkamost ääsih 10&nbsp;330 olmožid, já ton vijđodâh lii 2&nbsp;951,86&nbsp;km², mast 303,06&nbsp;km² lii čääci. Sotkamo naaburkieldah láá [[Kaajaan]], [[Kuhmo]], [[Nurmes]], [[Paltamo]], [[Rautavaara]], [[Ristijärvi]] já [[Sonkajärvi]]. ==Historjá== Sotkamo vuáđudui ive&nbsp;[[1647]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Sotkamo ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|472||11 430}} {{bar pixel|1985|#0099FF|480||11 622}} {{bar pixel|1990|#0099FF|479||11 603}} {{bar pixel|1995|#0099FF|474||11 477}} {{bar pixel|2000|#0099FF|459||11 106}} {{bar pixel|2005|#0099FF|442||10 713}} {{bar pixel|2010|#0099FF|442||10 702}} {{bar pixel|2015|#0099FF|435||10 523}} {{bar pixel|2020|#0099FF|426||10 334}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Sotkamo markkân kulá Vuokatti-nommâsii čuákkipááikán. ==Siijdah== [[Tiätuvuárkká:Vuokatti railway station.jpg|thumb|left|Vuokatti ryevdirađesajattâh]] Alasotkamo, Heinämäki, Halmetvaara, Jormaskylä, Juholankylä, Juurikkalahti, Kaitainsalmi, Korholanmäki, Kontinjoki, Laakajärvi, Losovaara, Naapurinvaara, Nuasjärvi, Ontojoki, Paakinmäki, Parkua, Pohjavaara, Riekinranta, Sapsoperä, Saukko, Sipinen, Sipola, Soidinvaara, Sumsa, Suovaara, Tipasoja, Torinkylä, Tuhkakylä, Vuokatti, Ylisotkamo, Ärväänkylä já Maanselkä. {{clear|left}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * [https://www.sotkamo.fi/ Sotkamo kieldâ päikkisiijđoh] {{fi}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] c64h2s3qsnfziudvzjrfirvo1rrej5l 0 1626 154792 146243 2026-06-15T20:57:38Z Yupik 23 154792 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Suomussalmi | kove = Suomussalmen kunta ilmakuva.jpg | kove-čielgiittâs = Suomussalmi kuávdáš (áimukove) | vaakun = Suomussalmi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Suomussalmi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kainuu eennâmkodde|Kainuu]] | vijđodâh = 5 857,59<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 5 270,58 | eennâm_% = 90,0 | sisčääci = 587,01 | sisčääci_% = 10,0 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 7 644<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.7.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 1,45 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 3.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 97,2 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,8 }} '''Suomussalmi''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kainuu eennâmkodde]]est. Suomussalmist ääsih 7 644 olmožid, já ton vijđodâh lii 5&nbsp;857,59&nbsp;km², mast 587,01&nbsp;km² lii čääci. Suomussalmi naaburkieldah láá [[Hyrynsalmi]], [[Kuáccám]], [[Kuhmo]], [[Pudasjärvi]], [[Puolanka]] já [[Taivalkoski]]. ==Historjá== Suomussalmi vuáđudui ive&nbsp;[[1867]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Suomussalmi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||13 357}} {{bar pixel|1985|#0099FF|472||13 147}} {{bar pixel|1990|#0099FF|450||12 509}} {{bar pixel|1995|#0099FF|436||12 124}} {{bar pixel|2000|#0099FF|395||11 003}} {{bar pixel|2005|#0099FF|362||10 071}} {{bar pixel|2010|#0099FF|329||9 156}} {{bar pixel|2015|#0099FF|300||8 336}} {{bar pixel|2020|#0099FF|277||7 709}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br />(31.12.2017) |- | 1 || '''Ämmänsaari''' ||align="right"|{{Nts|4093}} |- | 2 || Suomussalmi markkân ||align="right"|{{Nts|876}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Alajärvi, Ala-Vuokki, Hossa, Jumaliskylä, Juntusranta, Kaljuskylä, Kerälä, Kiannanniemi, Korpela, Korvua, Kuivajärvi, Kurimo, Lomakylä (Suomussalmi), Myllylahti, Näljänkä, Näätälä, Peranka, Pesiökylä, Pesiönlahti, Piispajärvi, Pisto, Pitämä, Pyhäkylä, Raate, Ruhtinansalmi, Sakara, Selkoskylä, Siikaranta, Suomussalmi markkân, Tervakangas, Vaaranniva, Vasara, Vuokki, Yli-Vuokki já Ämmänsaari (kieldâkuávdáš). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kainuu eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] o4j60hmspgjdsvphjozwjsbyzze3s68 0 1654 154843 146266 2026-06-15T21:13:32Z Yupik 23 154843 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Sysmä | kove = Sysman kirkon kellotapuli.jpg | kove-čielgiittâs = [[Sysmä kirkko]] | vaakun = Sysmä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Sysmä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 936,18<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 666,30 | eennâm_% = 71,2 | sisčääci = 269,88 | sisčääci_% = 28,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 3 615<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 5,48 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,9 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,1 }} '''Sysmä''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Sysmäst ääsih 3&nbsp;615 olmožid, já ton vijđodâh lii 936,18&nbsp;km², mast 269,88&nbsp;km² lii čääci. Sysmä naaburkieldah láá [[Asikkala]], [[Hartola]], [[Heinola]], [[Kuhmoinen]], [[Luhanka]] já [[Padasjoki]]. ==Historjá== Sysmä vuáđudui ive&nbsp;[[1442]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Sysmä ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||6 090}} {{bar pixel|1985|#0099FF|457||5 802}} {{bar pixel|1990|#0099FF|436||5 527}} {{bar pixel|1995|#0099FF|420||5 326}} {{bar pixel|2000|#0099FF|387||4 915}} {{bar pixel|2005|#0099FF|367||4 655}} {{bar pixel|2010|#0099FF|339||4 305}} {{bar pixel|2016|#0099FF|312||3 953}} {{bar pixel|2020|#0099FF|282||3 645}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Sysmä markkân. ==Siijdah== Joutsjärvi, Karilanmaa, Kinnarila (Skinnarila), Koivisto, Käenmäki (Tikkala), Liikola, Nikkaroinen, Nuoramoinen, Onkiniemi, Otamo, Palvala, Rapala, Ravioskorpi, Saarenkylä, Soiniemi, Suurikylä, Särkilahti, Taipale, Toivola, Valittula, Vintturi, Virtaa já Voipala (Suopelto). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * [https://www.sysma.fi/ Sysmä kieldâ päikkisiijđoh] <small>(suomâkielân)</small> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] nrxtlsyfzkvqkkql5eb8hud2lcs615j 154844 154843 2026-06-15T21:13:46Z Yupik 23 /* Fáádást eres soojijn */ 154844 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Sysmä | kove = Sysman kirkon kellotapuli.jpg | kove-čielgiittâs = [[Sysmä kirkko]] | vaakun = Sysmä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Sysmä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 936,18<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 666,30 | eennâm_% = 71,2 | sisčääci = 269,88 | sisčääci_% = 28,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 3 615<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.8.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 5,48 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 25.9.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,9 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,1 }} '''Sysmä''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Sysmäst ääsih 3&nbsp;615 olmožid, já ton vijđodâh lii 936,18&nbsp;km², mast 269,88&nbsp;km² lii čääci. Sysmä naaburkieldah láá [[Asikkala]], [[Hartola]], [[Heinola]], [[Kuhmoinen]], [[Luhanka]] já [[Padasjoki]]. ==Historjá== Sysmä vuáđudui ive&nbsp;[[1442]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Sysmä ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||6 090}} {{bar pixel|1985|#0099FF|457||5 802}} {{bar pixel|1990|#0099FF|436||5 527}} {{bar pixel|1995|#0099FF|420||5 326}} {{bar pixel|2000|#0099FF|387||4 915}} {{bar pixel|2005|#0099FF|367||4 655}} {{bar pixel|2010|#0099FF|339||4 305}} {{bar pixel|2016|#0099FF|312||3 953}} {{bar pixel|2020|#0099FF|282||3 645}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Sysmä markkân. ==Siijdah== Joutsjärvi, Karilanmaa, Kinnarila (Skinnarila), Koivisto, Käenmäki (Tikkala), Liikola, Nikkaroinen, Nuoramoinen, Onkiniemi, Otamo, Palvala, Rapala, Ravioskorpi, Saarenkylä, Soiniemi, Suurikylä, Särkilahti, Taipale, Toivola, Valittula, Vintturi, Virtaa já Voipala (Suopelto). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * [https://www.sysma.fi/ Sysmä kieldâ päikkisiijđoh] {{fi}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] nf53llr78t00xqfdxy35f1ct9ad8nvu 14 2171 154851 45824 2026-06-15T21:43:03Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154851 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Savo]] [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh]] l9ghrig4rjh7it1768qqsyxlos5b8bb 14 2172 154852 31889 2026-06-15T21:43:10Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154852 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Maadâ-Savo eennâmkodde|Kieldah]] [[Luokka:Suomâ kieldah]] 9vv6w0ir5xt8os6pwyckp11v8m5mpun 14 2385 154818 31907 2026-06-15T21:05:37Z Yupik 23 +cc 154818 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkodde|Kieldah]] [[Luokka:Suomâ kieldah]] hdvhuk4gkro3lyhswjhd8wokoybnhhq 14 2532 154783 31786 2026-06-15T20:54:34Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154783 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh]] els8psw2qju9k7yyqe7lsncg4npmw4k 14 2533 154784 31787 2026-06-15T20:54:42Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154784 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kainuu eennâmkodde|Kieldah]] [[Luokka:Suomâ kieldah]] szneum80nmcb83zg18pt5292xsn41o9 14 2545 154795 15226 2026-06-15T20:59:25Z Yupik 23 154795 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh|Kanta-Häme eennâmkodde]] qpd4o05fw7smft3vwvhxjqzyy4tjhd7 14 2546 154796 31788 2026-06-15T21:00:10Z Yupik 23 +cc 154796 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkodde|Kieldah]] [[Luokka:Suomâ kieldah]] iembntoq5swk28t12me7c36bqtq8f9l 14 2620 154849 31829 2026-06-15T21:41:57Z Yupik 23 [[Luokka:Lappi]]+cc 154849 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Lappi]] [[Luokka:Suomâ eennâmkodeh]] aicrrzkzu8vhe8zjvq06eznielaa42z 14 3320 154875 19625 2026-06-15T21:49:13Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154875 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1800-loho|Šoddâmeh]] [[Luokka:Ulmuuh šoddâmive mield]] dw0xxx6ufopncnqct9mmng3wcouhgtc 14 3326 154917 19631 2026-06-16T08:11:50Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154917 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1900-loho|Jämimeh]] [[Luokka:Ulmuuh jäämmimive mield]] n9a1sca389u1qf813vklj2d93ji6wk4 14 3327 154918 19632 2026-06-16T08:11:58Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154918 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ulmuuh|* jäämmimive mield]] [[Luokka:Tábáhtusah ive mield]] 93731v36wb0bhfxy4t9nzzsxjnuvqah 14 3643 154857 20373 2026-06-15T21:45:14Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154857 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1982|Šoddâmeh]] [[Luokka:1980-lovo šoddâmeh]] kpevi15qyhokbruw5rrtmua8by507og 14 3652 154916 20419 2026-06-16T08:11:39Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154916 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho|Jämimeh]] [[Luokka:1900-lovo jämimeh]] 6wl7q041b5roehhjag8zi10kgbe6shz 14 3657 154876 93084 2026-06-15T21:49:21Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154876 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1800-ihelohe|Šoddâmeh]] [[Luokka:1800-lovo šoddâmeh]] sdjrxvd0wtraa7y3jnd5kd6m1d2hevt 14 3666 154868 20463 2026-06-15T21:48:05Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154868 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1844|Šoddâmeh]] [[Luokka:1840-lovo šoddâmeh]] cbuy80bvd4f7tvucz4jznm7do6faflx 14 3667 154874 20464 2026-06-15T21:49:05Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154874 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-loho|Šoddâmeh]] [[Luokka:1800-lovo šoddâmeh]] mqn4girpfwvvjm0d9ygju1d4bnzrsva 14 3674 154894 20483 2026-06-15T21:57:27Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154894 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1820|Šoddâmeh]] [[Luokka:1820-lovo šoddâmeh]] amfwangzr1bgayy5pq7w2lffzyg42yk 14 3675 154893 20484 2026-06-15T21:57:21Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154893 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1820-loho|Šoddâmeh]] [[Luokka:1800-lovo šoddâmeh]] b5114syqggpi7ybd11tfdj5ceo5xwcz 14 3921 154883 44772 2026-06-15T21:51:51Z Yupik 23 154883 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} Taan luokkaast láá ukrainaliih. [[Luokka:Euroopliih]] [[Luokka:Ukraina]] [[Luokka:Ulmuuh staatâ mield]] o6hsykul3xziwcb5dbnnwl51tvvf675 0 4585 154825 147073 2026-06-15T21:07:49Z Yupik 23 154825 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Iitti | kove = Iitti church 2 AB.jpg | kove-čielgiittâs = [[Iitti kirkko]] | vaakun = Iitti.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Iitti sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | vijđodâh = 687,09<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 589,84 | eennâm_% = 85,8 | sisčääci = 97,25 | sisčääci_% = 14,2 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 6 615<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.11.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 11,38 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 17.8.2020 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,9 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,9 }} '''Iitti''' ({{k-sv|Itis}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Iittist ääsih 6&nbsp;615 olmožid, já ton vijđodâh lii 687,09&nbsp;km², mast 97,25&nbsp;km² lii čääci. Iitti naaburkieldah láá [[Heinola]], [[Kouvola]] ([[Elimäki]], [[Kuusankoski]] já [[Jaala]] ive&nbsp;[[2008]] räi), [[Lahti]] ([[Nastola]] ive&nbsp;[[2015]] räi), [[Lapinjärvi]] já [[Orimattila]]. ==Historjá== Iitti vuáđudui ive&nbsp;[[1539]], já ton kieldâ vuáđudui ive&nbsp;[[1865]]. [[Uđđâivemáánu 1.]]&nbsp;peeivi [[2021]] Iitti kieldâ sirdâšui [[Kymileevi eennâmkodde]]est [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme eennâmkoodán]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Iitti ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|473||7 770}} {{bar pixel|1985|#0099FF|468||7 690}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||7 889}} {{bar pixel|1995|#0099FF|468||7 687}} {{bar pixel|2000|#0099FF|458||7 534}} {{bar pixel|2005|#0099FF|442||7 265}} {{bar pixel|2010|#0099FF|426||7 005}} {{bar pixel|2015|#0099FF|420||6 910}} {{bar pixel|2020|#0099FF|407||6 689}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Kausala''' ||align="right"|{{Nts|3775}} |- | 2 || Iitti markkân ||align="right"|{{Nts|235}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Apessiinia, Erottaja, Haapakimola, Haukkala, Hiisiö, Huutotöyry, Iitti markkân, Isokylä, Jokue, Kalaksue, Kurri, Kauramaa, Kausala (Kausansaari), Koliseva, Konttila, Koskenniska, Kuukso, Kymentaka (Kymentausta), Lapinkulma, Leininkulma, Lyöttilä, Mankala, Metsälä, Muikkula, Myllytöyry, Niinimäki, Nirvinen, Parolanlääni, Pentinmäki, Perheniemi, Radansuu, Rieska, Saaranen, Sampola, Sitikkala, Sorronniemi, Säyhtee, Sääskjärvi, Taasia, Tapola, Tillola, Vuolenkoski já Väärtti. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] nyngi0m9r1ydqxoul8t46aotyn09j36 0 4678 154827 147091 2026-06-15T21:08:34Z Yupik 23 154827 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Pyhtää | kove = Pyhtää church in winter.JPG | kove-čielgiittâs = [[Pyhtää kirkko]] | vaakun = Pyhtää.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Pyhtää sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kymileevi eennâmkodde|Kymileehi]] | vijđodâh = 780,96<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 31.12.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 324,75 | eennâm_% = 41,6 | sisčääci = 11,65 | sisčääci_% = 1,5 | merâčääci = 444,56 | merâčääci_% = 56,9 | ässeeloho = 5 130<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 27.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.11.2020 | ässeesaahâdvuotâ = 15,96 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 27.9.2020 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 89,4 | ruotâkielâ = 7,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,4 }} '''Pyhtää''' ({{k-sv|Pyttis}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kymileevi eennâmkodde]]est. Pyhtääst ääsih 5&nbsp;130 olmožid, já ton vijđodâh lii 780,96&nbsp;km², mast 456,21&nbsp;km² lii čääci. Pyhtää naaburkieldah láá [[Loviisa]], [[Kotka]] já [[Kouvola]] ([[Anjalankoski]] já [[Elimäki]] ive&nbsp;[[2008]] räi). Kieldâ lii kyevtikielâlâš. ==Historjá== Pyhtää vuáđudui ive&nbsp;[[1347]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Pyhtää ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|457||5&nbsp;218}} {{bar pixel|1985|#0099FF|470||5&nbsp;372}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||5&nbsp;482}} {{bar pixel|1995|#0099FF|475||5&nbsp;428}} {{bar pixel|2000|#0099FF|460||5&nbsp;253}} {{bar pixel|2005|#0099FF|450||5&nbsp;138}} {{bar pixel|2010|#0099FF|469||5&nbsp;355}} {{bar pixel|2015|#0099FF|466||5&nbsp;321}} {{bar pixel|2020|#0099FF|453||5&nbsp;162}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Siltakylä''' ||align="right"|{{Nts|2861}} |- | 2 || Pyhtää markkân ||align="right"|{{Nts|671}} |- | 3 || Purola ||align="right"|{{Nts|249}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Ahvenkoski (Abborfors), Alakylä (Nerbyn), Haavisto, Harjunkylä, Heinlahti (Heinlax), Hinkapyöli (Hinkaböle), Hirvikoski (Österhirvikoski), Huutjärvi, Itäkirkonkylä (Österkyrkoby), Itämyllykylä (Österkvarnby), Jonakorpi (Bjånakärret), Kangas, Kaunissaari (Fagerö), Kiviniemi (Lillkuppis), Loosari/Loosaari (Klåsarö), Länsikirkonkylä (Västerkyrkoby), Länsikylä (Västerby/Västerkuppis), Länsimyllykylä (Västerkvarnby), Malmi (Malm), Metsäkylä (Skogsbyn), Munapirtti (Mogenpört), Mutankylä (Mudasbyn), Pirtnuora (Pörtnor), Purola (Svartbäck), Roones (Rånäs), Siltakylä (Broby/Storkuppis), Struka (Stråka), Tuuski (Tuskas), Ulkokylä (Utby), Vastila já Ylikylä (Uppbyn). == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kymileevi eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kymileevi eennâmkode kieldah]] e7l5mtsecmv5rgy6vut644kho5ygtoe 14 5759 154822 28908 2026-06-15T21:06:44Z Yupik 23 +cc 154822 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] 31k30hzcnblhfwvbjdnzxmmpyjxtcbc 14 5776 154838 28950 2026-06-15T21:11:48Z Yupik 23 +cc 154838 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] ge5aqc9zlq0k2p7edn859j1e8s8cnzo 14 5793 154785 28977 2026-06-15T20:54:49Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154785 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] ef66v8mj9oi5el5qutfrbveym1216bs 14 5794 154786 28980 2026-06-15T20:55:09Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154786 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kainuu eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] ef66v8mj9oi5el5qutfrbveym1216bs 14 5862 154817 29650 2026-06-15T21:05:27Z Yupik 23 +cc 154817 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] 31k30hzcnblhfwvbjdnzxmmpyjxtcbc 14 5863 154845 29652 2026-06-15T21:14:07Z Yupik 23 +cc 154845 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] 31k30hzcnblhfwvbjdnzxmmpyjxtcbc 14 6202 154882 30322 2026-06-15T21:51:27Z Yupik 23 +cc 154882 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop kielah]] [[Luokka:Kielah staatâ mield]] [[Luokka:Ukraina|Kielah]] 80tu1g3jph7w2ufzq985p616pj66yaq 0 6241 154858 147169 2026-06-15T21:45:44Z Yupik 23 +cc-r 154858 wikitext text/x-wiki {{Musikkár | nommâ = Sofia Jannok | kove = Sofia Jannok (32430567523).jpg | šoddâmäigi = {{Šoddâmäigi já ahe|15|9|1982}} | šoddâmsaje = [[Vääččir (Ruotâ)|Vääččir]], [[Ruotâ]] | jáámmám = | hävdi = | aalmugjeessânvuotâ = [[Ruotâ]] | artistnommâ = Sofia Jannok | lávlumkielah = | aktiivlâžžân = | genreh = [[juáigus]], [[jazz]], [[pop]] | čuojânâsah = jienâ, rumbu | muusikjuávhuh = [[Sofia och Anna]] | skiärrufinnodâh = | palhâšumeh = el.<br/>* [[Rubus arcticus (stiipeend)|Rubus arcticus]] (2006)<br/>* [[Áillohaš-muusikpalhâšume]] (2014)<ref name="yle-7198348">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/heli_aikio_aila-duo_vuittii_sgp-lavlunoasi/7198348 | Nommâ = Heli Aikio Aila-duo vuittii SGP-lávlunoasi | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 19.4.2014 | Čujottum = 11.1.2021 | Kielâ = {{se}}}}</ref><br/>* [[Sámi Music Awards]] (2016)<br/>* [[Sämirääđi kunneepalhâšume]] (2022)<ref name="nrk-1.16066934">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/nyheter/sofia-jannok-fikk_sameradets_hederspris-1.16066934 | Nommâ = Sofia Jannok fikk Samerådets hederspris | Almostittem = NRK Sápmi | Äigimuddo = 13.8.2022 | Čujottum = 15.8.2022 | Kielâ = {{no}}}}</ref> | vaanhimeh = | pelikyeimi = | párnááh = | päikkisijđo = https://sofiajannok.com/ }} '''Sofia Jannok''' (š. [[čohčâmáánu 15.]]&nbsp;peeivi&nbsp;[[1982]], [[Vääččir (Ruotâ)|Vääččir]], [[Ruotâ]]) lii sämmilâš lávloo, musikkár, čaittâleijee já mediapargee. Jannok ráhtá pop-muusik [[orjâlâškielâ|orjâlâškielân]], [[eŋgâlâskielâ|eŋgâlâskielân]] já [[ruotâkielâ|ruotâkielân]]. Pop-muusik lasseen suu muusikist kullá meid ärbivuáválâš juáigus. Jannok vuossâmuš album ''White/Čeaskat'' almostui ive&nbsp;[[2007]].<ref name="st-jannok">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://scandinaviantraveler.com/en/people/a-voice-for-justice-meet-sofia-jannok | Nommâ = A Voice for Justice – Meet Sofia Jannok | Tahhee = Rehlin, Gunnar | Almostittem = Scandinavian Traveler | Äigimuddo = | Almostittee = | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20201221135334/https://scandinaviantraveler.com/en/people/a-voice-for-justice-meet-sofia-jannok | Vyerkkejum = 2020-12-21 | Čujottum = 2021-02-19 | Kielâ = {{en}}}}</ref>Muusik lasseen sun lii porgâm TV-jođetteijen [[Unna Junná]] -párnáiohjelmist.<ref name="yle-20-96174">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/20-96174 | Nommâ = Unna Junná – saamenkielinen lasten-tv | Almostittem = YLE | Äigimuddo = 2008-02-25 | Čujottum = 2021-02-19 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> Sun vuoitij ive&nbsp;2003 [[Sámi Grand Prix]] -kišto lávlumuási pitáin ''Liekkas''.<ref name="sr-220219">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://sverigesradio.se/artikel/220219 | Nommâ = Maret Sofia Jannok vann Sámi Grand Prix | Almostittem = Sameradion | Äigimuddo = 2003-04-22 | Čujottum = 2021-02-19 | Kielâ = {{sv}}}}</ref><ref name="lehtola-341">{{Kirjekäldee | Nommâ = Laulujen Lappi: tarinoita haavemaasta | Almostittee = Kustannus-Puntsi | Ihe = 2007 | Tahhee = Lehtola, Jorma | Sijđo = 341 | Almostittemsaje = Jyväskylä| ISBN = 978-952-5343-33-5 | Čujottum = 2021-02-19 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> ==Palhâšumeh== Ive&nbsp;[[2006]] Jannok finnij ''[[Rubus arcticus (stiipeend)|Rubus arcticus]]'' -stiipeend. Ive&nbsp;[[2014]] sun vuoitij [[Áillohaš-muusikpalhâšume]].<ref name="yle-7199300">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/3-7199300 | Nommâ = Jannokii Áillohaš-bálkkašupmi | Tahhee = Näkkäläjärvi, Pirita | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-04-22 | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20210114032607/https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/jannokii_aillohas-balkkasupmi/7199300 Jannokii Áillohaš-bálkkašupmi | Vyerkkejum = 2021-01-14 | Čujottum = 2021-01-06 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ive&nbsp;2016 sun vuoitij [[Sámi Music Awards]] -kišto ávus uásist.<ref name="nrk-12790456">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/her-er-vinnerne-av-sami-music-awards-1.12790456 | Nommâ = Her er vinnerne av Sami Music Awards | Tahhee = Rensberg, Vaino Natasha | Almostittem = NRK Sápmi | Äigimuddo = 2016-02-05 | Almostittee = | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Čujottum = 2021-03-14 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> Roovvâdmáánust 2021 [[Juulev teknisâš ollâopâttâh]] nomâttij suu [[kunneetuáhtár]]in.<ref name="svt-281479277706250">[https://www.svt.se/nyheter/lokalt/vasterbotten/sofia-jannok-utsedd-till-hedersdoktor-for-lulea-tekniska-universitet Sofia Jannok utsedd till hedersdoktor för Luleå tekniska universitet]. SVT. 15.10.2021. Čujottum 12.11.2021 <small>(ruotâkielân)</small></ref> == Diskografia == [[Tiätuvuárkká:Sofia Jannok mellansnack.webm|thumb|right|Jannok ive 2018]] Sofia Jannok diskografia:<ref name="jannok">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://sofiajannok.com/ | Nommâ = Sofia Jannok | Tahhee = | Almostittem = Sofia Jannok päikkisijđo | Äigimuddo = 2021-02-21 | Čujottum = 2021-02-19 | Kielâ = {{en}}}}</ref> === Studioalbumeh === * [[2000]] – ''[[Dál juovlla čuovggaid cahkkehit]]'' (Anna Kärrstedt, Åsa Blind, Sofia Jannok) * [[2007]] – ''[[White/Čeaskat]]'' * [[2009]] – ''[[Áššogáttis]]'' * [[2013]] – ''[[ÁHPI (Wide as Oceans)]]'' * [[2016]] – ''[[ORDA - This Is My Land]]'' * [[2021]] – ''[[Lávv U]]''<ref>{{Nettikäldee|Čujottâs=https://musicbrainz.org/artist/507c74e2-4c3f-4a61-993b-42f8bdd64e0e|nommâ=Sofia Jannok| Čujottum =19.3.2023| Almostittem =musicbrainz.org|kielâ={{en}}}}</ref> === Nurâldâhskiäruh === * [[2001]] – ''[[Sami Grand Prix 2001 (album)|Sami Grand Prix 2001]]'', pittáin ''Meahcci Mánná / Skogens Barn'' uássin [[Sofia och Anna]]-duost<ref name="applemusic-294914126">[https://music.apple.com/fi/album/sami-grand-prix-2001/294914126 Sami Grand Prix 2001]. AppleMusic. Čujottum 19.2.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> * [[2003]] – ''[[Sami Grand Prix 2003 (album)|Sami Grand Prix 2003]]'', pittáin ''Liekkas''<ref name="applemusic-294914126">[https://music.apple.com/fi/album/sami-grand-prix-2001/294914126 Sami Grand Prix 2001]. AppleMusic. Čujottum 19.2.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> === EP-skiäruh === * [[2020]] – ''Vacker Dálvi'' (Anna Kärrstedt & Sofia Jannok) === Singleh === Ive [[2016]] Jannok lâi kyessilávlon [[Amoc]] singlest [[Kuobârpoolvâ maŋa]] oovtâst [[Niillas Holmberg|Niillas Holmbergáin]].<ref name="yle-9356533">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/3-9356533 | Nommâ = Amocist uđđâ digisingle | Tahhee = Huovinen, Heli | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2016-12-16 | Almostittee = | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Čujottum = 2021-02-19 }}</ref> * [[2000]] – ''Du Čalmmit'' / ''Rievssat'' – Anna Kärrstedt & Sofia Jannok * [[2008]] – ''Áššogáttis'' / ''Golle Máze'' == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{DEFAULTSORT:Jannok, Sofia}} [[Luokka:Sofia Jannok|*]] r0jql5al6ljiqkmwh0g10hncu0exg5k 0 7019 154812 151773 2026-06-15T21:04:13Z Yupik 23 154812 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Petäjävesi | kove = Petäjävesi Old Church from south.JPG | kove-čielgiittâs = [[Petäjävesi puáris kirkko]] | vaakun = Petäjävesi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Petäjävesi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde|Koskâ-Suomâ]] | vijđodâh = 495,41<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 21.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 456,4 | eennâm_% = 92,1 | sisčääci = 39,01 | sisčääci_% = 7,9 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 3 755<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 21.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.1.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 8,26 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 21.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,4 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,6 }} '''Petäjävesi''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Koskâ-Suomâ eennâmkodde]]est. Petäjävesist ääsih 3&nbsp;755 olmožid, já ton vijđodâh lii 495,41&nbsp;km², mast 39,01&nbsp;km² lii čääci. Petäjävesi naaburkieldah láá [[Jyväskylä]], [[Jämsä]], [[Keuruu]], [[Multia]] já [[Uurainen]]. ==Historjá== Petäjävesi vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. ==Eennâmtieđâ== Petäjävesist láá ohtsis 99 jävrid. Tain stuárráámusah láá Jämsänvesi, Ala-Kintaus já Ylä-Kintaus.<ref>[https://www.jarviwiki.fi/wiki/Pet%C3%A4j%C3%A4vesi_(kunta) www.jarviwiki.fi - Petäjävesi] Čujottum 21.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Petäjävesi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|442||3 700}} {{bar pixel|1985|#0099FF|445||3 731}} {{bar pixel|1990|#0099FF|452||3 789}} {{bar pixel|1995|#0099FF|449||3 760}} {{bar pixel|2000|#0099FF|451||3 780}} {{bar pixel|2005|#0099FF|442||3 703}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||4 022}} {{bar pixel|2015|#0099FF|478||4 008}} {{bar pixel|2020|#0099FF|459||3 828}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Petäjävesi markkân''' ||align="right"|{{Nts|1813}} |- | 2 || Kintaus ||align="right"|{{Nts|281}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah já aassâmkuávluh== ===Siijdah=== Heikkilänperä, Kintaus, Kuivasmäki, Kukkaro, Metsäkulma, Pengerjoki, Piesalankylä, Töysänperä já Ylä-Kintaus. ===Aassâmkuávluh=== Halkokangas, Hätälänmäki, Honkola, Kapakallio, Litma, Miilulampi, Oiniemi, Olkkola, Pappilanpelto já Salmela. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Koskâ-Suomâ eennâmkode kieldah]] jikjmi91ouf1cg6uv5rw5g7o01hs2sf 0 7110 154798 147233 2026-06-15T21:00:34Z Yupik 23 +cc-r 154798 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Forssa | kove = Forssan kaupungintalo.jpg | kove-čielgiittâs = Forssa kaavpugtáálu | vaakun = Forssan vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Forssa sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 253,38<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 27.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 248,76 | eennâm_% = 98,2 | sisčääci = 4,62 | sisčääci_% = 1,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 16 761<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 27.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 67,53 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 27.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 94,5 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 5,3 }} '''Forssa''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Forssast ääsih 16&nbsp;761 olmožid, já ton vijđodâh lii 253,38&nbsp;km², mast 4,62&nbsp;km² lii čääci. Forssa naaburkieldah láá [[Humppila]], [[Jokioinen]], [[Tammela]] já [[Urjala]]. ==Historjá== [[Tiätuvuárkká:Koijärvi 1969.svg|thumb|left|Stuárráámus uási [[Koijärvi]] kieldâst lohtui Forssan ive [[1969]]. Uccâ uási lohtui [[Urjala]]n.]] Forssa vuáđudui ive&nbsp;[[1923]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1964]]. ===Kieldâlahtemeh=== Stuárráámus uási [[Koijärvi]] kieldâst lohtui Forssan ive&nbsp;[[1969]]. {{Clear|left}} ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Forssa ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|462||19 332}} {{bar pixel|1985|#0099FF|480||20 074}} {{bar pixel|1990|#0099FF|470||19 660}} {{bar pixel|1995|#0099FF|467||19 542}} {{bar pixel|2000|#0099FF|443||18 506}} {{bar pixel|2005|#0099FF|428||17 918}} {{bar pixel|2010|#0099FF|428||17 904}} {{bar pixel|2016|#0099FF|414||17 332}} {{bar pixel|2020|#0099FF|405||16 906}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kaavpugist lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Forssa kuávdáščuákkipäikki. ==Siijdah== * '''Forssa''': Haudankorva, Järvenpää, Kuhala, Kuusto, Linikkala, Lunttila, Talsoila já Vieremä. * '''Koijärvi''': Kojo, Kokko, Kölli, Matku, Menonen já Raitoo. ==Kooskah== {{Palsta álgá}} ===Aldakieldah=== * [[Tiätuvuárkká:Humppilan vaakuna.svg|23px]] [[Humppila]] 20&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Jokioinen.vaakuna.svg|23px]] [[Jokioinen]] 10&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Somero.vaakuna.svg|23px]] [[Somero]] 26&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Tammela.vaakuna.svg|23px]] [[Tammela]] 10&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Urjala.vaakuna.svg|23px]] [[Urjala]] 38&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Ypäjä.vaakuna.svg|23px]] [[Ypäjä]] 22&nbsp;km {{Palsta lonottem}} ===Aldakaavpugeh=== * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]] 110&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]] 56&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Porin vaakuna.svg|23px]] [[Pori]] 128&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]] 87&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Turku.vaakuna.svg|23px]] [[Turku]] 88&nbsp;km {{Palsta lonottem}} ===Eres kaavpugeh=== * [[Tiätuvuárkká:Joensuu.vaakuna.svg|23px]] [[Joensuu]] 456&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Jyväskylä.vaakuna.svg|23px]] [[Jyväskylä]] 235&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Kokkola.vaakuna.svg|23px]] [[Kokkola]] 398&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Kouvola.vaakuna.2009.svg|23px]] [[Kouvola]] 190&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Kuopio.vaakuna.svg|23px]] [[Kuopio]] 379&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]] 127&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Lappeenranta.vaakuna.svg|23px]] [[Lappeenranta]] 276&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Mikkeli.vaakuna.svg|23px]] [[Mikkeli]] 253&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Oulu.vaakuna.svg|23px]] [[Oulu]] 563&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Porvoo.vaakuna.svg|23px]] [[Porvoo]] 145&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Rovaniemi.vaakuna.svg|23px]] [[Ruávinjargâ]] 770&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Seinäjoki.vaakuna.svg|23px]] [[Seinäjoki]] 257&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Vaasa.vaakuna2.svg|23px]] [[Vaasa]] 319&nbsp;km {{palsta nohá}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Forssa|*]] 2otk15rvfrpepu03qiaaho8mpthvy53 14 7111 154797 34578 2026-06-15T21:00:20Z Yupik 23 +cc 154797 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] ge5aqc9zlq0k2p7edn859j1e8s8cnzo 0 7151 154840 147236 2026-06-15T21:12:32Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} 154840 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hattula | kove = Hattulan uusi kirkko kuva2.jpg | kove-čielgiittâs = [[Hattula uđđâ kirkko]] | vaakun = Hattula.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hattula sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 427,39<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 29.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 357,81 | eennâm_% = 83,7 | sisčääci = 69,58 | sisčääci_% = 16,3 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 9 388<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 29.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 26,27 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 29.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,7 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,9 }} '''Hattula''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Hattulast ääsih 9&nbsp;388 olmožid, já ton vijđodâh lii 427,39&nbsp;km², mast 69,58&nbsp;km² lii čääci. Hattula naaburkieldah láá [[Hämeenlinna]], [[Pälkäne]] já [[Valkeakoski]]. ==Historjá== [[Tiätuvuárkká:Hattula liitokset.svg|thumb|left|Hattula kieldâlahtemeh]] Hattula vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. ===Kieldâlahtemeh=== Uccâ uási [[Vanaja]] kieldâst lohtui Hattulan ive&nbsp;[[1967]]. Stuárráámus uási [[Tyrväntö]] kieldâst lohtui Hattulan ive&nbsp;[[1971]]. {{Clear|left}} ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hattula ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|367||7 391}} {{bar pixel|1985|#0099FF|398||7 999}} {{bar pixel|1990|#0099FF|434||8 724}} {{bar pixel|1995|#0099FF|453||9 108}} {{bar pixel|2000|#0099FF|454||9 131}} {{bar pixel|2005|#0099FF|464||9 332}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||9 657}} {{bar pixel|2015|#0099FF|484||9 747}} {{bar pixel|2020|#0099FF|470||9 408}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Parola'''* || align="right" |{{Nts|6714}} |- | 2 || Nihattula || align="right" |{{Nts|427}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Hakimäki, Halkorpi, Hurttala, Hyrvälä, Ihalempi, Kalkkonen, Katinala, Kerälä, Kivijoki, Koski, Kouvala, Kärsälä, Leiniälä, Lepaa, Mervi, Metsänkylä, Mierola, Nihattula, Nummi, Parola, Parolannummi, Pekola, Pelkola, Pyhälahti, Rahkoila, Saari, Sattula, Takajärvi, Tenhiälä, Valtee, Ventola já Vuohiniemi. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] 2pip5dfut3ig03b1bb3q90gbzob29a3 0 7154 154799 147237 2026-06-15T21:00:48Z Yupik 23 +cc-r 154799 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Humppila | kove = Humppila church.jpg | kove-čielgiittâs = Humppila kirkko | vaakun = Humppilan vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Humppila sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 148,61<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 30.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 147,96 | eennâm_% = 99,6 | sisčääci = 0,65 | sisčääci_% = 0,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 174<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 30.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 14,71 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2019<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 30.3.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,3 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,7 }} '''Humppila''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Humppilast ääsih 2&nbsp;174 olmožid, já ton vijđodâh lii 148,61&nbsp;km², mast 0,65&nbsp;km² lii čääci. Humppila naaburkieldah láá [[Forssa]], [[Jokioinen]], [[Ypäjä]], [[Loimaa]], [[Punkalaidun]] já [[Urjala]]. ==Historjá== Humppila vuáđudui ive&nbsp;[[1874]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Humppila ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||2 779}} {{bar pixel|1985|#0099FF|472||2 733}} {{bar pixel|1990|#0099FF|468||2 707}} {{bar pixel|1995|#0099FF|463||2 679}} {{bar pixel|2000|#0099FF|447||2 586}} {{bar pixel|2005|#0099FF|449||2 600}} {{bar pixel|2010|#0099FF|433||2 506}} {{bar pixel|2015|#0099FF|412||2 388}} {{bar pixel|2020|#0099FF|391||2 179}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Humppila sajattâhkuávlu. ==Siijdah== Huhtaa, Humppila, Koivisto, Murto, Taipale já Venäjä. ==Kooskah== * [[Forssa]] 15 km * [[Helsig]] 130 km * [[Huittinen]] 45 km * [[Hämeenlinna]] 70 km * [[Loimaa]] 20 km * [[Pori]] 105 km * [[Tampere]] 75 km * [[Turku]] 85 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] e3arwm1jip68z88zg8bb8kjrsnwdj6t 0 7215 154837 147253 2026-06-15T21:11:33Z Yupik 23 154837 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Loppi | kove = Santa Pirjo.jpg | kove-čielgiittâs = [[Loppi puáris kirkko]] | vaakun = Loppi vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Loppi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 655,97<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 9.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 597,63 | eennâm_% = 91,1 | sisčääci = 58,34 | sisčääci_% = 8,9 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 7 838<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 9.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 13,14 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 9.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,6 }} '''Loppi''' ({{k-sv|Loppis}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Loppist ääsih 7&nbsp;838 olmožid, já ton vijđodâh lii 655,97&nbsp;km², mast 58,34&nbsp;km² lii čääci. Loppi naaburkieldah láá [[Hyvinkää]], [[Hämeenlinna]], [[Janakkala]], [[Karkkila]], [[Riihimäki]], [[Tammela]] já [[Vihti]]. ==Historjá== Loppi vuáđudui ive&nbsp;[[1632]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Loppi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|388||6 691}} {{bar pixel|1985|#0099FF|397||6 836}} {{bar pixel|1990|#0099FF|430||7 405}} {{bar pixel|1995|#0099FF|435||7 506}} {{bar pixel|2000|#0099FF|440||7 578}} {{bar pixel|2005|#0099FF|462||7 964}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||8 273}} {{bar pixel|2015|#0099FF|473||8 175}} {{bar pixel|2020|#0099FF|456||7 833}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Loppi markkân''' ||align="right"|{{Nts|2141}} |- | 2 || Launonen ||align="right"|{{Nts|1243}} |- | 3 || Läyliäinen ||align="right"|{{Nts|851}} |- | 4 || Riihimäki kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|60}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Hunsala, Joentaka, Kormu, Launonen, Loppi, Läyliäinen, Ourajoki, Pilpala, Räyskälä, Sajaniemi, Salonkylä, Teväntö, Topeno já Vojakkala. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Forssan vaakuna.svg|23px]] [[Forssa]] 50 km * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsinki]] 75 km * [[Tiätuvuárkká:Hyvinkaa.vaakuna.svg|23px]] [[Hyvinkää]] 33 km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]] 42 km * [[Tiätuvuárkká:Karkkila.vaakuna.svg|23px]] [[Karkkila]] 29 km * [[Tiätuvuárkká:Lahti.vaakuna.svg|23px]] [[Lahti]] 80 km * [[Tiätuvuárkká:Riihimäki.vaakuna.svg|23px]] [[Riihimäki]] 20 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] jmrc33wkh1wczs148ugyf5nwbebethw 0 7222 154801 147256 2026-06-15T21:01:15Z Yupik 23 154801 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Tammela | kove = Tammela church.jpg | kove-čielgiittâs = Tammela kirkko | vaakun = Tammela.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Tammela sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 715,15<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 10.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 640,53 | eennâm_% = 89,6 | sisčääci = 74,62 | sisčääci_% = 10,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 6 005<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 10.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 9,40 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 10.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,9 | ruotâkielâ = 0,3 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,8 }} '''Tammela''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Tammelast ääsih 6&nbsp;005 olmožid, já ton vijđodâh lii 715,15&nbsp;km², mast 74,62&nbsp;km² lii čääci. Tammela naaburkieldah láá [[Forssa]], [[Hämeenlinna]], [[Jokioinen]], [[Karkkila]], [[Lohja]], [[Loppi]], [[Somero]] já [[Urjala]]. ==Historjá== Tammela vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Tammela ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|405||5 561}} {{bar pixel|1985|#0099FF|412||5 651}} {{bar pixel|1990|#0099FF|431||5 912}} {{bar pixel|1995|#0099FF|448||6 156}} {{bar pixel|2000|#0099FF|463||6 362}} {{bar pixel|2005|#0099FF|474||6 505}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||6 591}} {{bar pixel|2015|#0099FF|457||6 280}} {{bar pixel|2020|#0099FF|440||6 016}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Forssa čuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|2510}} |- | 2 || Häiviä ||align="right"|{{Nts|316}} |- | 3 || Kaukjärvi ||align="right"|{{Nts|227}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Hevoniemi, Hykkilä, Häiviä, Kallio, Kankainen, Kaukjärvi, Kaukola, Kuuslammi, Kytö, Letku, Liesjärvi, Lunkaa, Mustiala, Myllykylä, Ojainen, Pappila, Patamo, Pikonkorpi, Porras, Riihivalkama, Saari, Sukula, Susikas, Talpia, Tammela, Teuro, Torajärvi já Torro. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] igsa0icytnqxssfw9feamfg7swk1uvi 0 7249 154834 147260 2026-06-15T21:10:32Z Yupik 23 154834 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hausjärvi | kove = Hausjärvi church 13.JPG | kove-čielgiittâs = [[Hausjärvi kirkko]] | vaakun = Hausjärvi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hausjärvi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 398,77<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 12.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 389,36 | eennâm_% = 97,6 | sisčääci = 9,41 | sisčääci_% = 2,4 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 8 183<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 12.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 21,00 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 12.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 96,4 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,2 }} '''Hausjärvi''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Hausjärvist ääsih 8&nbsp;183 olmožid, já ton vijđodâh lii 398,77&nbsp;km², mast 9,41&nbsp;km² lii čääci. Hausjärvi naaburkieldah láá [[Hyvinkää]], [[Hämeenlinna]], [[Hollola]], [[Janakkala]], [[Kärkölä]], [[Mäntsälä]] já [[Riihimäki]]. ==Historjá== Hausjärvi vuáđudui ive&nbsp;[[1868]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hausjärvi ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|396||7 264}} {{bar pixel|1985|#0099FF|405||7 434}} {{bar pixel|1990|#0099FF|433||7 943}} {{bar pixel|1995|#0099FF|443||8 143}} {{bar pixel|2000|#0099FF|441||8 107}} {{bar pixel|2005|#0099FF|458||8 419}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||8 815}} {{bar pixel|2015|#0099FF|475||8 729}} {{bar pixel|2020|#0099FF|445||8 247}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Oitti''' ||align="right"|{{Nts|1963}} |- | 2 || Ryttylä ||align="right"|{{Nts|1642}} |- | 3 || Hikiä ||align="right"|{{Nts|1066}} |- | 4 || Hyvinkää kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|765}} |- | 5 || Riihimäki kuávdáščuákkipäikki* ||align="right"|{{Nts|24}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Erkylä, Hamina, Hausjärvi, Hikiä, Kara, Karhi, Kilpiälä, Kiipula, Kuru, Lavinto, Maitoinen, Oitti, Puujaa, Rastila, Rutajärvi, Ryttylä, Selänoja, Syvänoja, Tarinmaa, Torhola, Turenki, Turkhauta já Vantaa. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] 6kra2shu4zf2ljhzr0qte8tum4dckn6 0 7250 154800 147261 2026-06-15T21:01:01Z Yupik 23 +cc-r 154800 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Jokioinen | kove = Santa Pirjo.jpg | kove-čielgiittâs = Jokioisii puáris kirkko | vaakun = Jokioinen.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Jokioinen sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | vijđodâh = 181,94<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 13.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 180,42 | eennâm_% = 99,2 | sisčääci = 1,52 | sisčääci_% = 0,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 5 047<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 13.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 28.2.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 13,14 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 13.4.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,5 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,5 }} '''Jokioinen''' ({{k-sv|Jockis}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Jokioisiist ääsih 5&nbsp;047 olmožid, já ton vijđodâh lii 181,94&nbsp;km², mast 1,52&nbsp;km² lii čääci. Jokioisii naaburkieldah láá [[Tammela]], [[Somero]], [[Ypäjä]] já [[Humppila]]. ==Historjá== Jokioinen vuáđudui ive&nbsp;[[1873]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Jokioisii ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|419||5 025}} {{bar pixel|1985|#0099FF|448||5 369}} {{bar pixel|1990|#0099FF|465||5 573}} {{bar pixel|1995|#0099FF|473||5 675}} {{bar pixel|2000|#0099FF|474||5 677}} {{bar pixel|2005|#0099FF|480||5 754}} {{bar pixel|2010|#0099FF|477||5 720}} {{bar pixel|2015|#0099FF|453||5 425}} {{bar pixel|2020|#0099FF|430||5 139}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ==Siijdah== Haapaniemi, Jokioinen, Jänhijoki, Kiipu, Latovainio, Minkiö, Niemi, Pellilä, Rehtijärvi já Vaulammi. ==Kooskah== *[[Forssa]] 7 km *[[Helsig]] 110 km *[[Hämeenlinna]] 60 km *[[Loimaa]] 30 km *[[Pori]] 125 km *[[Salo]] 60 km *[[Somero]] 25 km *[[Tampere]] 90 km *[[Turku]] 80 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Kanta-Häme eennâmkode kieldah]] 1wbz8d542fcjmrq7xrwzisj88ga1tv5 14 7511 154908 37385 2026-06-16T08:08:56Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154908 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aasia ovdiih staatah]] [[Luokka:Euroop ovdiih staatah]] l69ru3du9wazz7jrfz17ajzmo7uk6hu 0 7626 154835 147351 2026-06-15T21:10:53Z Yupik 23 154835 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Hyvinkää | kove = Entrance of the City Hall in Hyvinkää.jpg | kove-čielgiittâs = Hyvinkää kaavpugtáálu | vaakun = Hyvinkaa.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hyvinkää sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 336,77<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 16.5.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 322,68 | eennâm_% = 95,8 | sisčääci = 14,09 | sisčääci_% = 4,2 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 46 684<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 16.5.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 31.3.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 144,7 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2020 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 16.5.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 92,6 | ruotâkielâ = 0,9 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 6,5 }} '''Hyvinkää''' ({{k-sv|Hyvinge}}) lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Hyvinkääst ääsih 46&nbsp;684 olmožid, já ton vijđodâh lii 336,77&nbsp;km², mast 14,09&nbsp;km² lii čääci. Hyvinkää naaburkieldah láá [[Hausjärvi]], [[Loppi]], [[Mäntsälä]], [[Nurmijärvi]], [[Riihimäki]], [[Tuusula]] já&nbsp;[[Vihti]]. ==Historjá== Hyvinkää vuáđudui ive&nbsp;[[1917]], já tast šoodâi kaavpug ive&nbsp;[[1960]]. ===Kieldâlahtemeh=== [[Hyvinkää táálunkieldâ]] kieldâ lohtui Hyvinkään ive&nbsp;[[1969]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hyvinkää ässeeloho iivij 1980–2020 |titlebar= #DDD |width = 650px |barwidth= 550px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|394||37 297}} {{bar pixel|1985|#0099FF|409||38 742}} {{bar pixel|1990|#0099FF|424||40 194}} {{bar pixel|1995|#0099FF|435||41 203}} {{bar pixel|2000|#0099FF|449||42 545}} {{bar pixel|2005|#0099FF|463||43 848}} {{bar pixel|2010|#0099FF|480||45 489}} {{bar pixel|2015|#0099FF|490||46 463}} {{bar pixel|2020|#0099FF|491||46 507}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Hyvinkää kuávdáščuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|42531}} |- | 2 || Jokela* ||align="right"|{{Nts|196}} |- | 3 || Rajamäki* ||align="right"|{{Nts|42}} |- | 4 || Herunen* ||align="right"|{{Nts|2}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Kaavpuguásih já siijdah== {{Palsta álgá}} Hyvinkää kaavpuguásih:<ref name="kartta.hyvinkaa.fi">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://kartta.hyvinkaa.fi/ | Nommâ = Hyvinkään karttapalvelu | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Hyvinkää kaavpug | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 16.5.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! Kaavpuguási ! Nummeer |- | Ahdenkallio | 4 |- | Hakakallio | 24 |- | Hakala | 13 |- | Hakalanmäki | 16 |- | Hyvinkäänkylä | 17 |- | Kallionoppo | 51 |- | Kapula | 34 |- | Kaukas | 25 |- | Kirjavatolppa | 7 |- | Kittelä | 22 |- | Kruununpuisto | 10 |- | Kuumola | 20 |- | Kytäjä | 45 |- | Martinlehto | 32 |- | Martti | 15 |- | Metsäkalteva | 28 |- | Mustamännistö | 3 |- | Mäkivehkoja | 14 |- | Nummenkärki | 18 |- | Nummenmäki | 41 |- | Paavola | 11 |- | Parantola | 2 |- | Sahanmäki | 9 |- | Sveitsi | 8 |- | Takoja | 35 |- | Tanssikallio | 31 |- | Tapainlinna | 33 |- | Tehdas | 5 |- | Vanhamylly | 19 |- | Vehkoja | 12 |- | Vieremä | 1 |- | Viertola | 6 |} {{Palsta lonottem}} Hyvinkää siijdah:<ref name="kartta.hyvinkaa.fi"/> {| class="wikitable sortable" |- ! Sijdâ ! Nummeer |- | Arolampi | 401 |- | Erkylä | 402 |- | Hyvinkäänkylä | 403 |- | Kellokoski | 404 |- | Kytäjärvi | 405 |- | Nukari | 406 |- | Ohkola | 407 |- | Ridasjärvi | 408 |- | Selänoja | 409 |} {{Palsta nohá}} ==Kooskah== * [[Hanko]] 150&nbsp;km * [[Helsig]] 55&nbsp;km * [[Hämeenlinna]] 50&nbsp;km * [[Lahti]] 70&nbsp;km * [[Porvoo]] 65&nbsp;km * [[Riihimäki]] 15&nbsp;km * [[Tampere]] 125&nbsp;km * [[Turku]] 170&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hyvinkää|*]] 9oni3uvnk38pz6c7frm9uxmvhuhsa7r 14 7627 154836 68254 2026-06-15T21:11:04Z Yupik 23 +cc 154836 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ kaavpugeh]] [[Luokka:Uusimaa eennâmkode kieldah]] s08043p7ux98dh90jojhwuzuubfreui 0 7758 154833 147391 2026-06-15T21:10:17Z Yupik 23 154833 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Mäntsälä | kove = Mäntsälän kunnantalo.jpg | kove-čielgiittâs = [[Mäntsälä kieldâtáálu]] | vaakun = Mäntsälä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Mäntsälä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 596,11<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 580,82 | eennâm_% = 97,4 | sisčääci = 15,29 | sisčääci_% = 2,6 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 20 834<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.4.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 35,82 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.3.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 1.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 95,3 | ruotâkielâ = 0,8 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 3,9 }} '''Mäntsälä''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Mäntsäläst ääsih 20&nbsp;834 olmožid, já ton vijđodâh lii 596,11&nbsp;km², mast 15,29&nbsp;km² lii čääci. Mäntsälä naaburkieldah láá [[Askola]], [[Hausjärvi]], [[Hyvinkää]], [[Järvenpää]], [[Kärkölä]], [[Orimattila]], [[Pornainen]], [[Pukkila]], [[Sipoo]] já [[Tuusula]]. ==Historjá== Mäntsälä vuáđudui ive&nbsp;[[1585]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Mäntsälä ässeeloho iivij 1940–2021 |titlebar= #DDD |width = 650px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1940|#0099FF|189||8 212}} {{bar pixel|1950|#0099FF|257||11 169}} {{bar pixel|1960|#0099FF|252||10 945}} {{bar pixel|1970|#0099FF|231||10 047}} {{bar pixel|1980|#0099FF|264||11 458}} {{bar pixel|1990|#0099FF|340||14 774}} {{bar pixel|2000|#0099FF|383||16 628}} {{bar pixel|2010|#0099FF|460||19 975}} {{bar pixel|2016|#0099FF|480||20 853}} {{bar pixel|2021|#0099FF|485||20 876}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2018) |- | 1 || '''Mäntsälä markkân''' ||align="right"|{{Nts|11460}} |- | 2 || [[Helsig kuávdáščuákkipäikki]]* ||align="right"|{{Nts|2658}} |- | 3 || Numminen ||align="right"|{{Nts|331}} |- | 4 || Sääksjärvi ||align="right"|{{Nts|274}} |- | 5 || Sälinkää ||align="right"|{{Nts|240}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Hautjärvi, Herman Onkimaa, Hirvihaara, Kaukalampi, Levanto, Maitoinen, Mäntsälä, Nikinoja, Numminen, Ohkola, Olkinen, Saari, Soukkio, Sulkava, Sälinkää já Sääksjärvi. ==Kooskah== * [[Helsig]]: 60&nbsp;km * [[Hyvinkää]]: 28&nbsp;km * [[Järvenpää]]: 25&nbsp;km * [[Lahti]]: 46&nbsp;km * [[Orimattila]]: 34&nbsp;km * [[Porvoo]]: 38&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Uusimaa eennâmkode kieldah]] orzvboph6a8ez7jg1dmzoio7nvj5wta 0 7777 154829 147399 2026-06-15T21:09:05Z Yupik 23 154829 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Lapinjärvi | kove = Lappträsk Kapellby 2008.JPG | kove-čielgiittâs = Lapinjärvi kuávdáš | vaakun = Lapinjärvi.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Lapinjärvi sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 339,31<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 329,88 | eennâm_% = 97,2 | sisčääci = 9,43 | sisčääci_% = 2,8 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 630<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.4.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 7,96 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.3.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 4.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 64,4 | ruotâkielâ = 29,8 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 5,8 }} '''Lapinjärvi''' ({{k-sv|Lappträsk}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Lapinjärvist ääsih 2&nbsp;630 olmožid, já ton vijđodâh lii 339,31&nbsp;km², mast 9,43&nbsp;km² lii čääci. Lapinjärvi naaburkieldah láá [[Iitti]], [[Kouvola]], [[Loviisa]], [[Myrskylä]] já [[Orimattila]]. ==Historjá== Lapinjärvi vuáđudui ive&nbsp;[[1575]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Lapinjärvi ässeeloho iivij 1980–2015 |titlebar= #DDD |width = 650px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|480||3 614}} {{bar pixel|1985|#0099FF|447||3 368}} {{bar pixel|1990|#0099FF|439||3 306}} {{bar pixel|1995|#0099FF|417||3 139}} {{bar pixel|2000|#0099FF|400||3 011}} {{bar pixel|2005|#0099FF|390||2 937}} {{bar pixel|2010|#0099FF|381||2 872}} {{bar pixel|2015|#0099FF|368||2 774}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Lapinjärvi markkân. ==Siijdah== [[Tiätuvuárkká:Lapinjärven kartta numeroitu.jpg|thumb|200px|left|Lapinjärvi siijdah]] {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" |- style="text-align:center;" ! colspan=9 style="background:#DDD;"| Lapinjärvi kieldâ siijdah |- style="text-align:center;" ! style="background:#ccc;"| nommâ ! style="background:#ccc;"| nommâ ruotâkielân ! style="background:#ccc;"| kárttánummeer |- | Harsböle || Harsböle || 12 |- | Heikinkylä || Hidersby || 8 |- | Ingermaninkylä || Ingermansby || 5 |- | Kimonkylä || Kimböle || 1 |- | Lapinjärvi markkân || Kapellby || 7 |- | Lapinkylä || Labby || 11 |- | Lindkoski || || 6 |- | Pekinkylä || Bäckby || 10 |- | Porlammi || Porlom || 2 |- | Pukaro || Pockar || 3 |- | Rutumi || Rudom || 9 |- | Vasarankylä || Norrby || 4 |} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Uusimaa eennâmkode kieldah]] hsvpby24g5bh6pprwtwui2xdl1t4av6 0 7778 154831 147400 2026-06-15T21:09:42Z Yupik 23 154831 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Myrskylä | kove = Myrskyla municipality in Finland.JPG | kove-čielgiittâs = Myrskylä markkân | vaakun = Myrskylä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Myrskylä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Uusimaa eennâmkodde|Uusimaa]] | vijđodâh = 206,35<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf | Nommâ = Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2019 – Finlands areal kommunvis 1.1.2019 | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Eennâmmittedemlájádâs | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = PDF | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 5.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | eennâm = 200,36 | eennâm_% = 97,1 | sisčääci = 5,99 | sisčääci_% = 2,9 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 1 866<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho">{{Nettikäldee | Čujottâs = http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ | Nommâ = Väestörakenteen ennakkotiedot alueittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 5.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | ässeeloho_ihe = 30.4.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 9,33 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.3.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ | Nommâ = Kieli sukupuolen mukaan kunnittain | Tahhee = | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Suomâ statistiikkuávdáš | Arkkâdâh = | Vyerkkejum = | Tiätuvuárkkáhäämi = | Čielgiittâs = | Luoihâttem = | Čujottum = 5.6.2021 | Kielâ = {{fi}} }}</ref> | suomâkielâ = 86,2 | ruotâkielâ = 9,3 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 4,5 }} '''Myrskylä''' ({{k-sv|Mörskom}}) lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Uusimaa eennâmkodde]]est. Myrskyläst ääsih 1&nbsp;866 olmožid, já ton vijđodâh lii 206,35&nbsp;km², mast 5,99&nbsp;km² lii čääci. Myrskylä naaburkieldah láá [[Askola]], [[Lapinjärvi]], [[Loviisa]], [[Orimattila]], [[Porvoo]] já [[Pukkila]]. ==Historjá== Myrskylä vuáđudui ive&nbsp;[[1636]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Myrskylä ässeeloho iivij 1980–2015 |titlebar= #DDD |width = 650px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|474||2 073}} {{bar pixel|1985|#0099FF|457||1 998}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||2 098}} {{bar pixel|1995|#0099FF|467||2 040}} {{bar pixel|2000|#0099FF|458||2 004}} {{bar pixel|2005|#0099FF|465||2 033}} {{bar pixel|2010|#0099FF|459||2 006}} {{bar pixel|2015|#0099FF|450||1 969}} |caption = Käldee: Suomâ statistiikkuávdáš.<ref name="Suomâ statistiikkuávdáš - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Kieldâst lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Myrskylä markkân. ==Siijdah== {| class="wikitable" ! Nummeer !! Sijdâ !! Siijdâ uásih |- | 504-401 || Hallila (''Skomarböle'') || Humalakoski (''Humlefors''), Metsäkulma |- | 504-402 || Hyövinkylä (''Övitsböle'') || Huhti, Koukjärvi, Pusannurkka |- | 504-403 || Jaakkola (''Labbom'') || |- | 504-404 || Kankkila (''Kankböle'') || Rahikko |- | 504-405 || Myrskylä (''Mörskom'') || Hevonoja, Itäkylä, Kartanonmäki, Myrskylä markkân (''Kyrkby''), Kylmäsuo, Muttila (''Muttom''), Myllykylä, Paavola, Palonpää, Palostenmäki, Sepänmäki, Soidinsuo, Sopajärvi, Suntionmäki já Syväjärvi |- | 504-406 || Pakila (''Backböle'') || |- | 504-407 || Kreivilä (''Grevnäs'') || Kreivilä, Kurjenkulma, Rämsänkylä |} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Uusimaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Myrskylä|*]] rluonyvydslvzy6sp5tsuq925po1myq 14 9089 154889 41307 2026-06-15T21:55:21Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154889 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Čaabâkirjálâšvuotâ]] 8qczvtclxhlfcjhjer0je6h2cu8tdc4 14 9277 154902 94278 2026-06-16T08:06:54Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154902 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop historjá]] [[Luokka:Historjá eennâmuási mield]] j1qh8526exr4qob591tnzdzeallb3o1 14 9363 154823 106083 2026-06-15T21:07:13Z Yupik 23 +cc 154823 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Luokah kaavpug mield]] [[Luokka:Valastâllâm|* kaavpug mield]] ckczty2x7jz121xikw101ypjiqqwhop 0 9670 154808 147671 2026-06-15T21:03:01Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} 154808 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Juupajoki | kove = Juupajoen kirkko 1.jpg | kove-čielgiittâs = Juupajoki kirkko | vaakun = Juupajoki.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Juupajoki sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 274,95<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 19.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 258,50 | eennâm_% = 94,0 | sisčääci = 16,45 | sisčääci_% = 6,0 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 1 798<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 19.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 6,96 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 19.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 98,7 | ruotâkielâ = 0,0 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 1,3 }} '''Juupajoki''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Juupajokist ääsih 1&nbsp;798 olmožid, já ton vijđodâh lii 274,95&nbsp;km², mast 16,45&nbsp;km² lii čääci. Juupajoki naaburkieldah láá [[Jämsä]], [[Mänttä-Vilppula]], [[Orivesi]] já [[Ruovesi]]. ==Historjá== Juupajoki vuáđudui ive&nbsp;[[1913]]. ==Siijdah== Aakkola, Haavisto, Hirvijärvi, Hoivala, Hulipas, Hyytiälä, Höyde, Kihlala, Kokkila, Kopsamo, Korkeakoski, Lylyjärvi, Melli, Pirttikangas, Porvola, Pylkki (Pylkinautio), Pärri (Pärrinautio), Sahrajärvi já Sukkila. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Juupajoki|*]] kc95yr42ndxyeo2ma5vag7pl8gwl49i 0 9743 154804 147707 2026-06-15T21:02:10Z Yupik 23 154804 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Lempäälä | kove = Lempäälä 2.jpg | kove-čielgiittâs = Lempäälä (áimukove) | vaakun = Lempäälä.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Lempäälä sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 307,06<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 269,55 | eennâm_% = 87,8 | sisčääci = 37,51 | sisčääci_% = 12,2 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 23 967<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 88,90 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,3 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,7 }} '''Lempäälä''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Lempääläst ääsih 23&nbsp;967 olmožid, já ton vijđodâh lii 307,06&nbsp;km², mast 37,51&nbsp;km² lii čääci. Lempäälä naaburkieldah láá [[Akaa]], [[Kangasala]], [[Pirkkala]], [[Tampere]], [[Valkeakoski]] já [[Vesilahti]]. ==Historjá== Lempäälä vuáđudui ive&nbsp;[[1866]]. ===Kieldâlahtemeh=== [[Säijä]] sijdâ lohtui Lempäälä ive&nbsp;[[1964]].<ref>[https://lvs.fi/2013/12/27/vesilahden-saija-50-vuotta-osana-lempaalaa/#88a17831 Vesilahden Säijä 50 vuotta osana Lempäälää] Lempäälän-Vesilahden Sanomat. Čujottum 20.8.2021 <small>(suoâkielân)</small></ref> ==Čuákkipääihih== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2019) |- | 1 || '''Tampere kuávdáščuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|23523}} |- | 2 || Vuores* ||align="right"|{{Nts|5550}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kieldân tuše uásild. Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== Ahtiala, Aimala, Alkkula, Hahkala, Hakkari, Haurala, Hemminkilä, Herrala, Hietaniemi, Hollo, Hulaus, Hyrkkäälä, Häihenmatka, Hävättilä, Ihamaa, Innilä, Jokipohja, Kelho, Korkeamäki, Kuivaspää, Kulju, Kuokkala, Kärppälä, Lahti, Lastunen, Lietsamo, Lippo, Lumiainen, Maisenranta, Miemola, Moisio, Nurkkila, Nurmi, Perälä, Pyhältö, Rikala, Ruuhola, Ryynikkä, Sarvikas, Sotavalta, Sukkila, Säijä, Sääksjärvi, Taipale já Vaihmala. ==Kooskah== * [[Tiätuvuárkká:Helsinki.vaakuna.svg|23px]] [[Helsig]] 157&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Hämeenlinna.vaakuna.svg|23px]] [[Hämeenlinna]] 58&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Porin vaakuna.svg|23px]] [[Pori]] 106&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Tampere.vaakuna.svg|23px]] [[Tampere]] 24&nbsp;km * [[Tiätuvuárkká:Turku.vaakuna.svg|23px]] [[Turku]] 135&nbsp;km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Pirkanmaa eennâmkode kieldah]] 3bvdk0t453hmx7cmmk25huuerngk7da 0 9744 154841 147708 2026-06-15T21:12:46Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} 154841 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Pälkäne | kove = Pälkäne church June 2019.jpg | kove-čielgiittâs = [[Pälkäne kirkko]] | vaakun = Pälkäne uusi.svg | kárttá_suomâ = Pälkäne sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 738,14<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 560,60 | eennâm_% = 75,9 | sisčääci = 177,54 | sisčääci_% = 24,1 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 6 423<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 11,46 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 20.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,0 | ruotâkielâ = 0,4 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,6 }} '''Pälkäne''' lii kieldâ [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Pälkänest ääsih 6&nbsp;423 olmožid, já ton vijđodâh lii 738,14&nbsp;km², mast 177,54&nbsp;km² lii čääci. Pälkäne naaburkieldah láá [[Hattula]], [[Hämeenlinna]], [[Kangasala]], [[Padasjoki]] já [[Valkeakoski]]. ==Historjá== Pälkäne vuáđudui ive&nbsp;[[1866]]. ===Kieldâlahtemeh=== [[Luopioinen|Luopioisii]] kieldâ lohtui Pälkänen ive&nbsp;[[2007]]. ==Čuákkipääihih== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Onkkaala''' ||align="right"|{{Nts|2637}} |- | 2 || Luopioisii markkân ||align="right"|{{Nts|613}} |- | 3 || Aitoo ||align="right"|{{Nts|415}} |} Kieldâ [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== ===Pälkäne=== Epaala, Harhala, Huhtioinen, Huntila, Kaitamo, Kankahainen, Kantokylä, Kinnala, Kirpu, Kollola, Kotila, Kuisema, Kukkola, Kuuliala, Kärväntälä, Laitikkala, Lovensalo, Luikala, Myttäälä, Mälkilä, Mällinoja, Oksala, Onkkaala, Pappila, Pitkäjärvi, Pohjalahti, Ruokola, Ruotsila, Salmentaka, Sappee, Seitsye, Tauriala, Tausti, Tommola, Töyräniemi, Vuolijoki já Äimälä. Eres aassum sajeh láá: Iltasmäki, Ohveno já Vimmu. ===Luopioinen=== Evinsalo, Haltia, Kajantila, Kantola, Karviala, Kaukkala, Kouvala, Lemmettylä, Luopioinen, Kuohijoki, Kyynärö, Miemola, Mustilahti, Okerla, Padankoski, Puutikkala, Rautajärvi, Sairiala, Säynäjärvi, Vahdermetsä já Ämmätsä. Eres aassum sajeh láá: Aitoo, Holja já Vihavuosi. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Pirkanmaa eennâmkode kieldah]] 77ueje2sz6kjej8tmfh7mqvp7oc1bmc 0 9758 154809 147719 2026-06-15T21:03:11Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} 154809 wikitext text/x-wiki {{Suomâ kieldâ | nommâ = Mänttä-Vilppula | kove = Mänttä-Vilppula city hall.jpg | kove-čielgiittâs = Mänttä-Vilppula kaavpugtáálu | vaakun = Vilppula.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Mänttä-Vilppula sijainti Suomi.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Pirkanmaa eennâmkodde|Pirkanmaa]] | vijđodâh = 657,08<ref>[https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/attachments/2019/01/Suomen_pa_2019_kunta_maakunta.pdf www.maanmittauslaitos.fi] Čujottum 21.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | eennâm = 534,85 | eennâm_% = 81,4 | sisčääci = 122,23 | sisčääci_% = 18,6 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 9 662<ref>[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 21.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 30.6.2021 | ässeesaahâdvuotâ = 18,06 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 30.6.2021 | eenikielâ = 31.12.2020<ref>[https://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rm.px/ Tilastokeskus - Eenikielâ] Čujottum 21.8.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | suomâkielâ = 97,4 | ruotâkielâ = 0,2 | sämikielah = 0,0 | eres kielah = 2,4 }} '''Mänttä-Vilppula''' lii kaavpug [[Suomâ]]st, [[Pirkanmaa eennâmkodde]]est. Mänttä-Vilppulast ääsih 9&nbsp;662 olmožid, já ton vijđodâh lii 657,08&nbsp;km², mast 122,23&nbsp;km² lii čääci. Mänttä-Vilppula naaburkieldah láá [[Keuruu]], [[Juupajoki]], [[Jämsä]], [[Ruovesi]] já&nbsp;[[Virrat]]. ==Historjá== Mänttä-Vilppula kaavpug vuáđudui ive&nbsp;[[2009]] aalgâst, ko [[Mänttä]] kaavpug já [[Vilppula]] kieldâ lahtojii oohtân. ==Čuákkipääihih== {| class="wikitable sortable" ! # !! Čuákkipäikki !! Ässeeloho<br>(31.12.2017) |- | 1 || '''Mänttä kuávdáščuákkipäikki'''* ||align="right"|{{Nts|7591}} |- | 2 || Kolho ||align="right"|{{Nts|817}} |} ^<big>*</big> Taat čuákkipäikki kulá taan kaavpugân tuše uásild. Kaavpug [[kuávdáščuákkipäikki]] lii '''puáidudum'''. ==Siijdah== ===Mänttä=== Alaranta, Aravala, Asemankulma, Isoniemi, Joenniemi, Juhola, Keikanniemi, Keskikauppala, Koskela, Kukkarokivi, Käänninniemi, Länsi-Koskela, Moisio, Monhanrinne, Mustalahti, Mäkikylä, Pättiniemi, Raja-aho, Rusinniemi, Savosenmäki, Seppälä, Sillanpää, Tammikangas, Tammiranta, Vuohijoki, Vuohimetsä já Vuorenalusta. ===Vilppula=== Ajostaipale, Elämäntaipale, Huhtijärvi, Huopioniemi, Kurkijärvi, Leppäkoski, Loila, Maakasperä, Suluslahti, Tyynysniemi já Vitsakoski. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Pirkanmaa eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Mänttä-Vilppula|*]] 5cnb0atr3tk4dz25mqk4i5devendnki 14 10449 154850 45823 2026-06-15T21:42:56Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154850 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Suomâ historjáliih eennâmkodeh]] lls0qrewn6l84cc4h0bz6veduvhzem1 14 10801 154781 48050 2026-06-15T20:53:52Z Yupik 23 +cc 154781 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Autostâllâm]] [[Luokka:Jotolâhvuávám]] mwmp3osjp783fvhbh86rw0df8ay0661 0 10972 154848 148016 2026-06-15T21:15:53Z Yupik 23 154848 wikitext text/x-wiki {{Suomâ oovdiš kieldâ | nommâ = Hämeenkoski | kove = Hämeenkoski old church ruin 2 AB.jpg | kove-čielgiittâs = [[Hämeenkoski puáris kirkko|Hämeenkoski puáris kirho pasâttâsah]] | vaakun = Hämeenkoski.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hämeenkoski.sijainti.suomi.2008.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | tááláš kieldâ = [[Hollola]] | vuáđudum = [[1865]] | lopâttum = [[2016]] | vijđodâh = 195,63 | vijđodâh_ihe = 1.1.2015 | eennâm = 187,74 | eennâm_% = 96,0 | sisčääci = 7,89 | sisčääci_% = 4,0 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 2 107<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 8.10.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.12.2015 | ässeesaahâdvuotâ = 11,22 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2015 | eenikielâ = | suomâkielâ = | ruotâkielâ = | sämikielah = | eres kielah = }} '''Hämeenkoski''' lii oovdiš kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Tot lohtui [[Hollola]] kieldân ive&nbsp;[[2016]] aalgâst. Ive&nbsp;[[2015]] loopâst Hämeenkoskist assii 2&nbsp;107 olmožid, já ton vijđodâh lâi 195,63&nbsp;km², mast 7,89&nbsp;km² lâi čääci. Hämeenkoski naaburkieldah lijjii [[Asikkala]], [[Hausjärvi]], [[Hollola]], [[Hämeenlinna]] já [[Kärkölä]]. Kieldâ nommâ lâi ive&nbsp;[[1995]] räi Koski&nbsp;Hl. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Hämeenkoski ässeeloho iivij 1980–2010 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|476||2 315}} {{bar pixel|1985|#0099FF|466||2 270}} {{bar pixel|1990|#0099FF|477||2 321}} {{bar pixel|1995|#0099FF|480||2 336}} {{bar pixel|2000|#0099FF|455||2 214}} {{bar pixel|2005|#0099FF|450||2 191}} {{bar pixel|2010|#0099FF|441||2 144}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ===Čuákkipääihih=== Hämeenkoskist lii tuše ohtâ čuákkipäikki: Hämeenkoski. ==Siijdah== Etola, Hankala, Huhti, Huljala, Hyrkkälä, Hyväneula, Järvenpää, Kaunkorpi, Koski, Käikälä, Leiniälä, Miehola, Padonmaa (Palomaa), Porvola, Putula, Pätilä, Saapas, Tenhiälä, Toijala já Töykkylä. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hollola]] [[Luokka:Suomâ ovdiih kieldah]] f8956kjacmy0aegsxyyy5x3qg83a25r 14 10973 154819 48654 2026-06-15T21:05:48Z Yupik 23 +cc 154819 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Päijät-Häme eennâmkode kieldah]] 5vsy5tht0lsqapy7ges2c7cfr0imaug 0 10985 154824 148017 2026-06-15T21:07:33Z Yupik 23 154824 wikitext text/x-wiki {{Suomâ oovdiš kieldâ | nommâ = Nastola | kove = Nastola kirkko4.jpg | kove-čielgiittâs = [[Nastola kirkko]] | vaakun = Nastola.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Nastola.sijainti.suomi.2008.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Päijät-Häme eennâmkodde|Päijät-Häme]] | tááláš kieldâ = [[Lahti]] | vuáđudum = [[1869]] | lopâttum = [[2016]] | vijđodâh = 362,86 | vijđodâh_ihe = 1.1.2015 | eennâm = 324,18 | eennâm_% = 89,3 | sisčääci = 38,68 | sisčääci_% = 10,7 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 14 835<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho">[http://pxnet2.stat.fi/PXWeb/pxweb/fi/StatFin/StatFin__vrm__vamuu/statfin_vamuu_pxt_11lj.px/ Tilastokeskus - Ässeeloho] Čujottum 8.10.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> | ässeeloho_ihe = 31.12.2015 | ässeesaahâdvuotâ = 45,76 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2015 | eenikielâ = | suomâkielâ = | ruotâkielâ = | sämikielah = | eres kielah = }} '''Nastola''' lii oovdiš kieldâ [[Suomâ]]st, [[Päijät-Häme eennâmkodde]]est. Tot lohtui [[Lahti]] kaavpugân ive&nbsp;[[2016]] aalgâst. Ive&nbsp;[[2015]] loopâst Nastolast assii 14&nbsp;835 olmožid, já ton vijđodâh lâi 362,86&nbsp;km², mast 38,68&nbsp;km² lâi čääci. Nastola naaburkieldah lijjii [[Asikkala]], [[Heinola]], [[Hollola]], [[Iitti]], [[Lahti]] já [[Orimattila]]. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {{Stuálppudiagram |title = Nastola ässeeloho iivij 1980–2010 |titlebar= #DDD |width = 600px |barwidth= 500px |left1 = Ihe |right1 = Ässeeh |bars = {{bar pixel|1980|#0099FF|440||13 864}} {{bar pixel|1985|#0099FF|459||14 472}} {{bar pixel|1990|#0099FF|480||15 121}} {{bar pixel|1995|#0099FF|474||14 919}} {{bar pixel|2000|#0099FF|468||14 735}} {{bar pixel|2005|#0099FF|469||14 790}} {{bar pixel|2010|#0099FF|476||14 994}} |caption = Käldee: Tilastokeskus.<ref name="Tilastokeskus - Ässeeloho"/> }} ==Siijdah== Ive [[1973]] Nastolast lijjii 12 sijdâd: Ahtiala, Arrajoki, Immilä, Koiskala, Kuivanto, Lankila, Nastola (markkân), Pyhäntaka, Ruuhijärvi, Uusikylä, Vanaja já Villähde.<ref>Eskola, Aarne ym. (neuvottelukunta); Tarmio, Hannu; Papunen, Pentti ja Korpela, Kalevi (toim.): Suomenmaa: maantieteellis-yhteiskunnallinen tieto- ja hakuteos. 5, Lieksa – Närpiö, s. 335. Porvoo: WSOY, 1973. ISBN 951-0-00650-5.</ref> ==Kooskah== * [[Heinola]] 35 km * [[Helsig]] 110 km * [[Jyväskylä]] 170 km * [[Kouvola]] 50 km * [[Lahti]] 10 km * [[Mikkeli]] 130 km * [[Tampere]] 135 km == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Päijät-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Lahti]] [[Luokka:Suomâ ovdiih kieldah]] 6j0vf3tq723hz5jtijzzeo86012yk0k 14 11033 154873 48929 2026-06-15T21:48:57Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154873 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1845|Šoddâmeh]] [[Luokka:1840-lovo šoddâmeh]] a7xguzw62zzcyvt1i4wlodq1s67ocjk 0 11145 154866 117926 2026-06-15T21:47:30Z Yupik 23 == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} 154866 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Minna Canth | kove = Minna Canth.jpg | šoddâm = {{Šoddâmäigi já ahe|19|3|1844||1}}<br>[[Tampere]], [[Suomâ stuorrâfurstâkodde]] | jáámmám = {{Jäämmimäigi já ahe|19|3|1844|12|5|1897|}}<br>[[Kuopio]], [[Suomâ stuorrâfurstâkodde]] | hävdi = | áámmát = kirječällee, toimâtteijee | noomah = | šlaajâ = realism | kielâ = suomâkielâ | vanhimeh = | pelikyeimi = Johan Ferdinand Canth | párnááh = | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Minna Canth''' (š. '''Ulrika Wilhelmina Johnson'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|19|3|1844|[[Tampere]]|[[Suomâ stuorrâfurstâkodde]]|12|5|1897|[[Kuopio]]|[[Suomâ stuorrâfurstâkodde]]}}) lâi syemmilâš kirječällee já toimâtteijee. == Eellim == Minna Canth šoodâi [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi [[1844]] [[Tampere]]st. Suu vaanhimeh láin Gustaf Vilhelm já Lovisa Ulrika Johnson. Ive [[1853]] peerâ varrij [[Kuopio]]n. Ive [[1863]] Canth luvâškuođij aalmugškoovlâ máttáátteijen [[Jyväskylä]]st vuossâmui nisonij juávhust. Suu uápuh kuittâg koskâlduvvii ive [[1865]], ko sun naajâi máttáátteijee Johan Ferdinand Cantháin. Sunnui šoddii čiččâm pärnid: Anni, Elli, Hanna, Maiju, Jussi, Pekka já Lyyli. Johan Ferdinand jaamij ive [[1879]] já čuávuváá ive Minna Canth maacâi párnáidiskuin [[Kuopio]]n, kost sun tooimâi irâtteijen eejis läigikäävpist. Canth finnij váimuinfarkt já jaamij [[vyesimáánu 12.]] peeivi [[1897]] 53-ihásâžžân.<ref name="kuopio">[https://minnacanth.kuopionkulttuurihistoriallinenmuseo.fi/canth/default.html Kuopion kulttuurihistoriallinen museo] Čujottum 22.10.2021 <small> (suomâkielân)</small></ref> Ive [[2007]] Canth uážui vuossâmužžân nisonin [[Suomâ]]st jieijâs liputtempeeivi. Minna Canth já täsiáárvu peivi lii [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi.<ref name="kansallisbiografia">[https://kansallisbiografia.fi/kansallisbiografia/henkilo/2816 Kansallisbiografia] Čujottum 22.10.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> == Pargo == Minna Canth čäliškuođij lostáid [[Jyväskylä]]st já suu vuossâmuš nooveelčuágáldâh ''Novelleja ja kertomuksia'' almostui ive [[1878]]. Sun lâi vuossâmuš suomâkielâlâš nissoon, kii poorgâi toimâtteijen. Canth šoodâi tobdosin eromâšávt čaitâlmij čällen. Suu tobdosumos čaitâlmij juávkun kuleh ''Työmiehen vaimo'' ([[1885]]), ''Papin perhe'' ([[1891]]) já ''Anna Liisa'' ([[1895]]). Canth lâi syemmilii kirjálâšvuođâ uđâsteijee, kii čaalij ohtsâškode čuolmâin, eromâšávt nisonij já pargovievâ sajattuvâst.<ref name="kansallisbiografia"/> Sun almostitij ohtsis 10 čaitâlmid já čiččâm kuhes novellid.<ref name="kuopio"/> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Ive 1844 šoddâmeh|Canth]] [[Luokka:Ive 1897 jämimeh|Canth]] [[Luokka:Syemmiliih čaaitâlmčälleeh|Canth]] [[Luokka:Syemmiliih feministeh|Canth]] [[Luokka:Syemmiliih kirječälleeh|Canth]] gejmjmwowwosbyzsrj6rmuz2m9qyqsp 154867 154866 2026-06-15T21:47:51Z Yupik 23 {{DEFAULTSORT:Canth, Minna}} 154867 wikitext text/x-wiki {{Kirječällee | nommâ = Minna Canth | kove = Minna Canth.jpg | šoddâm = {{Šoddâmäigi já ahe|19|3|1844||1}}<br>[[Tampere]], [[Suomâ stuorrâfurstâkodde]] | jáámmám = {{Jäämmimäigi já ahe|19|3|1844|12|5|1897|}}<br>[[Kuopio]], [[Suomâ stuorrâfurstâkodde]] | hävdi = | áámmát = kirječällee, toimâtteijee | noomah = | šlaajâ = realism | kielâ = suomâkielâ | vanhimeh = | pelikyeimi = Johan Ferdinand Canth | párnááh = | nommâčáálus = | päikkisijđo = }} '''Minna Canth''' (š. '''Ulrika Wilhelmina Johnson'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|19|3|1844|[[Tampere]]|[[Suomâ stuorrâfurstâkodde]]|12|5|1897|[[Kuopio]]|[[Suomâ stuorrâfurstâkodde]]}}) lâi syemmilâš kirječällee já toimâtteijee. == Eellim == Minna Canth šoodâi [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi [[1844]] [[Tampere]]st. Suu vaanhimeh láin Gustaf Vilhelm já Lovisa Ulrika Johnson. Ive [[1853]] peerâ varrij [[Kuopio]]n. Ive [[1863]] Canth luvâškuođij aalmugškoovlâ máttáátteijen [[Jyväskylä]]st vuossâmui nisonij juávhust. Suu uápuh kuittâg koskâlduvvii ive [[1865]], ko sun naajâi máttáátteijee Johan Ferdinand Cantháin. Sunnui šoddii čiččâm pärnid: Anni, Elli, Hanna, Maiju, Jussi, Pekka já Lyyli. Johan Ferdinand jaamij ive [[1879]] já čuávuváá ive Minna Canth maacâi párnáidiskuin [[Kuopio]]n, kost sun tooimâi irâtteijen eejis läigikäävpist. Canth finnij váimuinfarkt já jaamij [[vyesimáánu 12.]] peeivi [[1897]] 53-ihásâžžân.<ref name="kuopio">[https://minnacanth.kuopionkulttuurihistoriallinenmuseo.fi/canth/default.html Kuopion kulttuurihistoriallinen museo] Čujottum 22.10.2021 <small> (suomâkielân)</small></ref> Ive [[2007]] Canth uážui vuossâmužžân nisonin [[Suomâ]]st jieijâs liputtempeeivi. Minna Canth já täsiáárvu peivi lii [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi.<ref name="kansallisbiografia">[https://kansallisbiografia.fi/kansallisbiografia/henkilo/2816 Kansallisbiografia] Čujottum 22.10.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> == Pargo == Minna Canth čäliškuođij lostáid [[Jyväskylä]]st já suu vuossâmuš nooveelčuágáldâh ''Novelleja ja kertomuksia'' almostui ive [[1878]]. Sun lâi vuossâmuš suomâkielâlâš nissoon, kii poorgâi toimâtteijen. Canth šoodâi tobdosin eromâšávt čaitâlmij čällen. Suu tobdosumos čaitâlmij juávkun kuleh ''Työmiehen vaimo'' ([[1885]]), ''Papin perhe'' ([[1891]]) já ''Anna Liisa'' ([[1895]]). Canth lâi syemmilii kirjálâšvuođâ uđâsteijee, kii čaalij ohtsâškode čuolmâin, eromâšávt nisonij já pargovievâ sajattuvâst.<ref name="kansallisbiografia"/> Sun almostitij ohtsis 10 čaitâlmid já čiččâm kuhes novellid.<ref name="kuopio"/> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} {{DEFAULTSORT:Canth, Minna}} [[Luokka:Ive 1844 šoddâmeh]] [[Luokka:Ive 1897 jämimeh]] [[Luokka:Syemmiliih čaaitâlmčälleeh]] [[Luokka:Syemmiliih feministeh]] [[Luokka:Syemmiliih kirječälleeh]] pin5p4etuztdw0mgg6yn66rx584xiht 14 11148 154865 117927 2026-06-15T21:47:03Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154865 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Feminism Suomâst]] [[Luokka:Feministeh]] i5z1md3xluitxhfxiemjdnop0s0pjoq 14 11149 154861 49553 2026-06-15T21:46:24Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154861 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Feminism]] [[Luokka:Ohtsâškodáliih vaikutteijeeh]] 06faz2prqo6px5uxvuyqevr3xcemoi7 14 11151 154859 125468 2026-06-15T21:45:58Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154859 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} Myenster {{M|LuokkaSuhâpeeli}} vyerkkee automaatlávt taan luokan Wikidatast nisonin merkkejum ulmuid. {{#invoke:LuokkaSuhâpeeli|statistikk}} [[Luokka:Nisoneh]] qrav636iz0re6hmp936fphjer4lhcap 14 11153 154864 59333 2026-06-15T21:46:57Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154864 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Feminism|Suomâst]] [[Luokka:Nisonij vuoigâdvuođah Suomâst]] q57t8n2o7lq6n9w0sduiq2y28gty3kj 14 12187 154780 73071 2026-06-15T20:53:25Z Yupik 23 +cc 154780 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Jotolâh]] [[Luokka:Mašineh]] [[Luokka:Niävuh, piergâseh já riäiduh]] qym9b7h9voayzlek34ly9g7cp53c4ml 14 12227 154905 53582 2026-06-16T08:07:55Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154905 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Äigi|* Iheloveh staatâ mield]] [[Luokka:Luokah staatâ mield|Ihelove]] 6eqhhjbdsi47sbdiph22zn79privbnx 14 12256 154878 53394 2026-06-15T21:50:01Z Yupik 23 +cc 154878 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1865|Jämimeh]] [[Luokka:1860-lovo jämimeh]] tcx2bx0853ynmor48sq6fh5j9efoltx 14 12257 154879 53395 2026-06-15T21:50:15Z Yupik 23 +cc 154879 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1860-loho|Jämimeh]] [[Luokka:1800-lovo jämimeh]] 4cry6togplp55ei9t86x6qmf90wu1u4 14 12258 154877 93082 2026-06-15T21:49:29Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154877 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1800-ihelove šoddâmeh]] [[Luokka:1802|Šoddâmeh]] g03av8ydlbri52navf27d3cvjowk07z 14 12278 154895 53483 2026-06-15T21:57:44Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154895 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1827|Šoddâmeh]] [[Luokka:1820-lovo šoddâmeh]] iok64s7hwgvg55mkoyz2wz89xi2jmt9 14 12329 154896 53593 2026-06-15T21:59:11Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154896 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1970-loho|Muusik]] [[Luokka:Muusik ihelove mield]] ri0hp0ssymue6c64l52zvvczkhospcx 14 12402 154899 53736 2026-06-15T21:59:48Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154899 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1970-lovo muusik|1972]] [[Luokka:1972|Muusik]] [[Luokka:Muusik ive mield|1972]] 9aea5gt6uyo5km7q7471iyhysz779r8 14 12403 154898 53737 2026-06-15T21:59:39Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154898 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1970-lovo muusik|1971]] [[Luokka:1971|Muusik]] [[Luokka:Muusik ive mield|1971]] 88zaxjtwa1efwggvt2k40nw66o900rj 14 12404 154897 53738 2026-06-15T21:59:31Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154897 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1970|Muusik]] [[Luokka:1970-lovo muusik|1970]] [[Luokka:Muusik ive mield|1970]] juurrme9zi163dwclfpryggzsagccvj 0 12994 154881 91326 2026-06-15T21:51:01Z Yupik 23 ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} 154881 wikitext text/x-wiki {{Kielâ | nommâ = ukrainakielâ | kárttá = Idioma ucraniano.png | kovetekstâ = Ukrainakielâ sárnumkuávluh Euroopist<br/>{{Legend|#0062FF|Ukrainakielâ lii eenâblovo kielâ.}} {{Legend|#74B4FF|Ukrainakielâ lii ucceeblovo kielâ.}} | kovestuárudâh = kove stuárudâh.px (fastâ 275.px) | jieijâs = українська мова | eres = | kuávlu = {{Lippu|Ukraina}} | äigidem = | vir = {{Lippu|Ukraina}}<br>[[Tiätuvuárkká:Flag of Transnistria (variant).svg|25px]] [[Transnistria]] | meeri = 33 miljovn | saje = 44. | abc = [[kyrillâš pustaveh]] | huolâttâs = | kodde = [[indoeurooplâš kielah‎]] | juávkku = [[baltoslaavilâš kielah‎]] ([[slaavilâš kielah‎|slaaviliih]])<br>[[nuorttâslaavilâš kielah‎]] | iso1 = uk | iso2 = ukr | iso3 = ukr | glotto = ukra1253 }} '''Ukrainakielâ''' (ukr. украї́нська мо́ва, {{IPA|[ʊkrɐˈjinʲsʲkɐ ˈmɔwɐ]}}) lii [[slaavilâš kielah|slaavilâš kielâ]], mii kulá oovtâst [[ruusiinkielâ|ruusiin-]], [[vielgisruošâkielâ|vielgisruošâ-]] já [[ruošâkielâ]]igijn [[indoeurooplâš kielah|indoeurooplâš kielâi]] [[nuorttâslaavilâš kielah|nuorttâslaavilâš kielâjuávkun]].<ref>{{Nettikäldee | Čujottâs = https://glottolog.org/resource/languoid/id/ukra1253 | Nommâ = Glottolog 4.3 - Ukrainian | Almostittemsaje = | Čujottum = 28.2.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> [[File:WIKITONGUES- Vira speaking Ukrainian.webm|thumb|250px|Ukrainakielâ]] == Lavdâm == Ukrainakielâ lii virgálâš kielâ čuávuváin staatâin já kuávluin: * [[Tiätuvuárkká:Flag of Ukraine.svg|30px]] [[Ukraina]] * [[Tiätuvuárkká:Flag of Transnistria (variant).svg|30px]] [[Transnistria]] Ukrainakielâ lii Ukraina áinoo virgálâš kielâ. Transnistriast láá kulmâ virgálâš kielâ: [[moldovakielâ]], ukrainakielâ já [[ruošâkielâ]]. == Kielâoppâ == === Jienâdâhoppâ === ==== Vokaleh ==== {| class="wikitable" ! ! ovdâ ! koskâ ! tyehi |- ! poskâd | align="center" | i | | align="center" | u |- ! peliposkâd | align="center" | ɪ | align="center" | | align="center" | |- ! pelijuolâd | align="center" | e | align="center" | | align="center" | o |- ! juolâd | align="center" | | align="center" | a | align="center" | |} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} {{Wikikielâ|code=uk|Ukrainakielâ}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} [[Luokka:Ovtâskâs kielah]] [[Luokka:Ukrainakielâ|*]] r3plmgju4x9yf8cblztgd9ft6yb99xd 14 13379 154855 91114 2026-06-15T21:44:17Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154855 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Eennâm- já meccituáluministeriö]] [[Luokka:Jokiniemi]] [[Luokka:Mecciornijdumeh]] [[Luokka:Säämi kielâtaho -palhâšume vyeitteeh]] [[Luokka:Staatâ finnodâhlájádâsah]] rmqunzlr5jgch1r2iixriceqj2sd285 14 13537 154862 59334 2026-06-15T21:46:38Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154862 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Feminism|Ovtâstum staatâin]] [[Luokka:Nisonij vuoigâdvuođah Ovtâstum staatâin]] 9abgoab7dnnbcmyekg2zeu9pqh34c7q 14 13538 154863 59337 2026-06-15T21:46:45Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154863 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Nisonij vuoigâdvuođah|Ovtâstum staatâin]] [[Luokka:Olmoošvuoigâdvuođah Ovtâstum staatâin]] ccole6vmgy0ulanj0z63wzjyhzq4md4 0 15718 154772 149176 2026-06-15T20:44:26Z Yupik 23 +cc-r 154772 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:vector from A to B.svg|thumb|Vektor <math>\mathbf \vec {a} </math> čuujoot A:st B:n]] '''Vektor''' lii matematikist, fysikist já tekniikist geometrisâš myenster, moin puáhtá kuvviđ [[stuárus]]ijd, main láá sehe stuárudâh ete sunde. Vektor kovvejuvvoo linjáin, mon nube keejist lii njuolâ, mii čuujoot vektor suundán. Vektor lii täärhib matematiiklâš miäruštâllâm mieldi [[vektorkomovuotâ|vektorkomovuođâ]] algâdâh.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Thompson, Jan & Martinsson, Thomas|Nommâ=Matematiikan käsikirja|Ihe=1994|Sijđo=403|Almostittemsaje=Helsinki|Almostittee=Tammi|Tubdâldâs=|ISBN= 951-31-0471-0|www=|Čujottum=}}</ref> Táválávt vektor lii ''n'' (táválávt [[reaalloho|reaal]]- teikâ [[kompleksloho]]) eres algâduv orniistâllum juávkku. Algâduvâi meeri ''n'' addel vektor ulâttemmudo. Tondiet vektor puáhtá anneeđ [[matriis]]in, mon kobdodâh lii ohtâ. Vektor merkkejeh puáidudum pustaváin, ovdâmerkkân <math> \mathbf{a}</math> teikkâ linjáin, kuásnii meid njuolâin vektorstuárus tubdâlduv paajaabeln, ovdâmerkkân <math> \bar{a}</math> teikkâ <math> \vec{a}</math>. == Reaalkomovuođâ vektorij rekinistemtoimâttâsah == Ovdâmeerhah láá adelum kuulmâuulâtlâš [[karteesisâš koordinaatisto]]st koordinaatakselij sundásâš ohtâdâhvektorij vievâst. === Vektorij oohtân- já kepidemrekinistem === Vektorij oohtânrekinistmist tuáimih reaallovoi oohtânrekinistem naalijn lahtos- já molsomlaavah. :<math>\mathbf{a}+\mathbf{b}=\mathbf{b}+\mathbf{a}</math> já :<math>\mathbf{a}+ (\mathbf{b}+ \mathbf{c})= (\mathbf{a}+ \mathbf{b})+ \mathbf{c}</math>. Kyehti reaalkomovuođâ vektor rekinistojeh oohtân nuuvt, ete rekinistojeh oohtân vektorij västideijee algâduvah. <math>\bar{a}+\bar{b}=(a_x+b_x)\bar{i}+(a_y+b_y)\bar{j}+(a_z+b_z)\bar{k}</math> Kepidemrekinistem tuáimá siämmáin jurduin. <math>\bar{a}-\bar{b}=(a_x-b_x)\bar{i}+(a_y-b_y)\bar{j}+(a_z-b_z)\bar{k}</math> === Vektor kiärdum lovvoin === Vektor kiärdoo reaallovvoin ađai skalaaráin nuuvt, ete kiärdoo skalaar vektor jyehi algâduvváin sierâ. <math>a\bar{b}=ab_{x}\bar{i}+ab_{y}\bar{j}+ab_{z}\bar{k}</math> === Vektor kukkodâh === Vektor <math>\bar{a}=a_x\bar{i}+a_y\bar{j}+a_z\bar{k}</math> kukkodâh <math>\scriptstyle\left| \left| \mathbf a \right| \right|</math> ađai normâ miäruštâlloo [[Pythagoras ceelhå|Pythagoras celkkuu]] vuáđuld vektor algâduvâi (<math>\scriptstyle a_x, a_y, a_z </math>) neljihái suumij neljihâšruotâsin. :<math>\left| \left| \mathbf a \right| \right| = \sqrt{a_x^2 + a_y^2 + a_z^2} </math>. === Skalaarpuáđus ađai čyegispuáđus === Vektoráid miäruštâlloo nuuvt kočodum čyegispuáđus. Vektorij <math>\bar{a}</math> já <math>\bar{b}</math> čyegispuáđus lii vektorij algâduvâi puáđus: <math>\bar{a}\cdot\bar{b}=a_{x}b_{x}\bar{i}+a_{y}b_{y}\bar{j}+a_{z}b_{z}\bar{k}</math> Muulsâiävtulâš miäruštâllâm lii: <math>\bar{a}\cdot\bar{b}=\left| \left| \mathbf a \right| \right|\left| \left| \mathbf b \right| \right|cos \theta</math> mast <math>\theta</math> lii vektorij koskâsâš kulme. Čyegispuáđus nuávdit molsom- já čujottâllâmlaavâid. :<math>\mathbf{a} \cdot \mathbf{b} = \mathbf{b} \cdot \mathbf{a}</math> já :<math>\mathbf{a} \cdot (\mathbf{b} + \mathbf{c}) = \mathbf{a} \cdot \mathbf{b} + \mathbf{a} \cdot \mathbf{c}</math>. === Vektorpuáđus ađai ruossâpuáđus === Vektoráid miäruštâlloo meid nuuvt kočodum ruossâpuáđus. Vektorij <math>\bar{a}</math> já <math>\bar{b}</math> ruossâpuáttus puáhtá miäruštâllâđ [[determinant]] vievâst. :<math>\mathbf{a} \times \mathbf{b} =\mathrm{det}\begin{bmatrix}\mathbf i&\mathbf j&\mathbf k\\ a_x&a_y&a_z\\b_x&b_y&b_z\end{bmatrix} = (a_yb_z-a_zb_y)\mathbf i - (a_xb_z-a_zb_x)\mathbf j + (a_xb_y-a_yb_x)\mathbf k</math> Muulsâiävtulâš miäruštâllâm lii: <math>\bar{a}\times\bar{b}=\mathbf{e}\left| \left| \mathbf a \right| \right|\left| \left| \mathbf b \right| \right|sin \theta</math> mast <math>\mathbf{e}</math> lii vektorij a já b háárán jerdust leijee ohtâdâhvektor já <math>\theta</math> vektorij koskâsâš kulme. Maajeeb miäruštâlmist čuávu, et ruossâpuáđus ij nuávdit molsomlaavâ, mut ton merkkâ mulsâšuvá, jis tahheeh molsoh saje: :<math>\mathbf{a} \times \mathbf{b} = - \mathbf{b} \times \mathbf{a}</math>. == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Lineaaralgebra]] [[Luokka:Vektoranalyys]] nqegox9w0010slpkl463p170wtd4090 14 15719 154773 74047 2026-06-15T20:45:11Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154773 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Matemaatlâš analyys]] t2a6c4tib81bfiqis7jvhbg57ea54h8 0 16093 154776 149245 2026-06-15T20:51:11Z Yupik 23 cc-r 154776 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Function_illustration.svg‎|thumb|Funktio <math>f: X \rightarrow Y</math> lahta [[Vuolgâjuávkku|vuolgâjuávhu]] ''X'' [[algâdâh]]ân oovtâ [[molâjuávkku|molâjuávhu]] ''Y'' algâduv.]] '''Funktio''' lii myenster, mii kovvee matemaatlâš tiiŋgâi koskâvuođâid. Formaallávt funktio <math>f</math> juávhust <math>A</math> juávkun <math>B</math> lii njuolgâdus, mii lahta jyehi juávhu <math>A</math> [[algâdâh]]ân eidu oovtâ juávhu <math>B</math> algâduv. Funktio merkkejeh táválávt <math>f: A \rightarrow B</math>. Funktion <math>f: A \rightarrow B</math> lahtojeijee juávhuh kočoduvvojeh funktio <math>f</math> [[vuolgâjuávkku|vuolgâ-]] ađai [[miäruštâllâmjuávkku]]n (<math>A</math>) já [[molâjuávkku]]n (<math>B</math>). Miäruštâllâmjuávhu algâduvah kočoduvvojeh maŋgii funktio ''[[argument]]in''. Tom, ete <math>f</math> argumentân <math>x\in A</math> lahtem árvu lii <math>y\in B</math>, merkkejeh táválávt <math>f(x)=y</math>. == Táváliih funktioh == * Stađâfunktio * Lineaarlâš funktio * [[Pooteensfunktio]] * [[Polynomfunktio]] * [[Rationaalfunktio]] * [[Eksponentfunktio]] * [[Ruotâsfunktio]] * [[Logaritmfunktio]] * [[Trigonometrisâš funktio]] * [[Hyperbolisâš funktio]] == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Funktioh|*]] cfavzbbkop9noksdud05e15r3ljx74d 0 16115 154775 149254 2026-06-15T20:49:48Z Yupik 23 +kove 154775 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Square root of 2 triangle.svg|right|thumb|240px|[[Neljihâšruotâs 2|<math>\sqrt{2}</math>]] lii irrationaalloho.]] '''Irrationaallovoh''' láá [[reaalloho|reaallovoh]], moh iä lah [[rationaalloho|rationaallovoh]]. Irrationaallovo ij pyevti oovdânpyehtiđ kyevti [[olesloho|oleslovo]] koskâvuottân. Irrationaallovo uáivijiešvuotâ lii tot, ete ton desimaalhäämi lii robdâttem sehe pajettem. Tondiet irrationaallovo merkkejeh maŋgii jieijâs merháin, ovdâmerkkân <math>\pi</math> ([[Pii (staađâ)|pii]]) já <math>e</math> ([[Neper loho]]). Pii já Neper lovo lasseen irrationaallovoh láá ovdâmerkkân [[kollááš čuoppâm]], maaŋgâi oleslovoi cuovkkâpotenseh (ovdâmerkkân <math>\scriptstyle 2^\frac{1}{2}=\sqrt{2}</math>), maaŋgah logaritmeh (ovdâmerkkân <math>\scriptstyle \scriptstyle \operatorname{log_3} 4</math>) sehe maaŋgah [[trigonometrisâš funktio]]i áárvuh (ovdâmerkkân <math>\scriptstyle \sin 15^\circ</math>). ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Reaallovoh]] 0xq4et5se66rsgqlup0icrw89d3j2aq 14 16205 154774 137217 2026-06-15T20:45:22Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154774 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Kompleksanalyys]] [[Luokka:Lovoh]] g9sxv9yh82a696bh4spjb11hm5z55qs 14 16471 154890 97170 2026-06-15T21:56:40Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154890 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aasia tihtâvuotâ]] [[Luokka:Euroop tihtâvuotâ]] [[Luokka:Ruošâ kirjálâšvuotâ šlaajâ mield|Tihtâvuotâ]] 6uclh2m08s37xn3zjy1qw9sz4qhrlmw 0 16600 154839 149371 2026-06-15T21:12:05Z Yupik 23 [[]] 154839 wikitext text/x-wiki {{Suomâ oovdiš kieldâ | nommâ = Hauho | kove = Hauho church 1 AB.jpg | kove-čielgiittâs = [[Hauho kirkko]] | vaakun = Hauho.vaakuna.svg | kárttá_suomâ = Hauho.sijainti.suomi.2008.svg | staatâ = [[Suomâ]] | eennâmkodde = [[Kanta-Häme eennâmkodde|Kanta-Häme]] | tááláš kieldâ = [[Hämeenlinna]] | vuáđudum = [[1868]] | lopâttum = [[2009]] | vijđodâh = 443,37<ref name="maanmittauslaitos.fi"/> | vijđodâh_ihe = 1.1.2008 | eennâm = 354,53<ref name="maanmittauslaitos.fi"/> | eennâm_% = 79,96 | sisčääci = 88,84<ref name="maanmittauslaitos.fi"/> | sisčääci_% = 20,04 | merâčääci = | merâčääci_% = | ässeeloho = 3 934 | ässeeloho_ihe = 31.12.2008 | ässeesaahâdvuotâ = 11,1 | ässeesaahâdvuotâ_ihe = 31.12.2008 | eenikielâ = | suomâkielâ = | ruotâkielâ = | sämikielah = | eres kielah = }} '''Hauho''' lii oovdiš kieldâ [[Suomâ]]st, [[Kanta-Häme eennâmkodde]]est. Tot lohtui [[Hämeenlinna]]n ive&nbsp;[[2009]] aalgâst. Ive&nbsp;[[2008]] loopâst Hauhost assii 3&nbsp;934 olmožid. Ive&nbsp;2008 aalgâst kieldâ vijđodâh lâi 443,7&nbsp;km², mast 88,84&nbsp;km² lâi čääci.<ref name="maanmittauslaitos.fi">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.maanmittauslaitos.fi/sites/maanmittauslaitos.fi/files/old/pinta_alat_kunnittain_01012008.pdf|nommâ=Suomen pinta-ala kunnittain 1.1.2008|äigimuddo=2008|almostittee=Eennâmmittedemlájádâs|čujottum=22.1.2023|kielâ={{fi}}}}</ref> Hauho naaburkieldah lijjii [[Hattula]], [[Hämeenlinna]], [[Lammi]], [[Luopioinen]], [[Pälkäne]] já [[Tuulos]]. ==Kieldâlahtemeh== [[Tiätuvuárkká: Hämeenlinna kieldâlahtemeh ive 1948 rääjist smn.svg|thumb|left|Hämeenlinna kieldâlahtemeh ive 1948 rääjist]] Uási [[Hämeenlinna táálunkieldâ]]st lohtui Hämeenlinnan ive&nbsp;[[1977]]. Uási [[Vanaja]] kieldâst lohtui Hämeenlinnan ive&nbsp;[[1967]]. Hauho, [[Kalvola]], [[Lammi]], [[Renko]] já [[Tuulos]] lahtojii [[Hämeenlinna]]n [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi&nbsp;[[2009]]. Hauho markkân lii suulân 35&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást tavas.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/hauho/|nommâ=Hauho|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Kalvola kuávdáščuákkipäikki Iittala lii suulân 20&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást taveviestârân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/kalvola_iittala/|nommâ=Kalvola|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Lammi markkân lii suulân 35&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást nuorttii tavenuortâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/lammi/|nommâ=Lammi|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Renko markkân lii suulân 15&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást maadâviestârân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/renko/|nommâ=Renko|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> Tuulos markkân lii suulân 25&nbsp;km keččin Hämeenlinna kuávdáást tavenuortâs.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hameenlinna.fi/asuminen-ja-ymparisto/asuminen/asumaan/vireat-pitajat/tuulos/|nommâ=Tuulos|almostittem=Hämeenlinna|čujottum=2023-01-22|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> ==Siijdah== Aikkola, Ajoranta, Alvettula, Apoo, Eteläinen, Hahkiala, Hakkala, Hankala, Hauhontausta, Heinäkangas, Hyvikkälä, Hyömäki, Ilmoila, Joki (Jokioinen), Juntula, Kalaila, Keso, Kirkonkylä, Kokkala, Kokkila, Kukkola, Kyttälä, Lautsia, Lehdesmäki, Lehtelä, Matkantaka, Miehoila, Mustila, Okerla, Pappila, Porras, Porsoo, Rukkoila, Saha, Sappee, Sotjala, Torvoila, Tuittula, Tuulimylly, Uusikylä, Vihavuosi, Villantila, Vitsiälä já Vuolijoki. ==Kooskah== * [[Helsig]] 135&nbsp;km * [[Hämeenlinna]] 34&nbsp;km * [[Lahti]] 66&nbsp;km * [[Tampere]] 62&nbsp;km * [[Turku]] 175&nbsp;km ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Kanta-Häme eennâmkode kieldah}} [[Luokka:Hämeenlinna]] [[Luokka:Suomâ ovdiih kieldah]] syhwvv2sec137y10db3yv86hgc1s645 14 16851 154880 81936 2026-06-15T21:50:26Z Yupik 23 +cc 154880 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1861|Jämimeh]] [[Luokka:1860-lovo jämimeh]] 8h2rv2kpddfuobgk3o6lqe51ylk53a5 14 16853 154885 107199 2026-06-15T21:52:12Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154885 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih kirječälleeh]] [[Luokka:Ukraina kirjálâšvuotâ|Kirječälleeh]] [[Luokka:Ukrainaliih áámmát mield|Kirječälleeh]] s95z3da6zatsn2o1yqovt1zzlbwdpuj 14 16855 154884 81940 2026-06-15T21:52:01Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154884 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih áámmát mield]] [[Luokka:Ukrainaliih|* áámmát mield]] 8ruqnwsvdm006m7w2vumy0ja86o9pei 14 18235 154915 86709 2026-06-16T08:11:24Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154915 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1957|* eennâmuási mield]] [[Luokka:Iveh eennâmuási mield|1957]] papzo59xy77x2ledrmkte6imaglyryu 14 18239 154911 94477 2026-06-16T08:10:06Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154911 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho Euroopist|1957]] [[Luokka:Euroop ive mield|1957]] [[Luokka:Ihe 1957 eennâmuási mield|Euroop]] re4lzx3dctbc6w3gsasol0vm650ndk7 14 18244 154913 86718 2026-06-16T08:10:48Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154913 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho staatâ mield|1957]] [[Luokka:1957|* staatâ mield]] [[Luokka:Iveh staatâ mield|1957]] o1vwihbiy3d8xj29q87307zqqfponx1 14 18248 154912 86722 2026-06-16T08:10:14Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154912 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho Saksaast|1957]] [[Luokka:Ihe 1957 Euroopist|Saksaast]] [[Luokka:Ihe 1957 staatâ mield|Saksa]] q5j29l2jko7fqcrbbr3l1jegzgee4n0 14 18568 154779 87886 2026-06-15T20:53:08Z Yupik 23 +cc 154779 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Komovuotâskiijpah]] [[Luokka:Komovuotâtutkâmuš]] 070q6nxyfpsh49uzqitr07b6r6qyazh 0 18799 154925 149766 2026-06-16T09:33:43Z Yupik 23 Kovveest -> Kooveest 154925 wikitext text/x-wiki {{Kirkko | nommâ = Berkåk kirkko | kove = Berkåk_kirke.jpg | kove-čielgiittâs = Berkåk kirkko ive 2013 | vaakun = | lippu = | tuše_lippu = | tuše_vaakun = | kárttá = | kárttá-čielgiittâs = | pushpin_map = | nommâ_kárttá = | sajadâhkáártá kobdodâh = | pushpin_label_position = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coord_region = | coord_display = | kuávlutijppâ = Staatâ | kuávlu-nommâ = [[Tiätuvuárkká:Flag of Norway.svg|20px|border]] [[Taažâ]] | kuávlutijppâ2 = Lääni | kuávlu-nommâ2 = [[Trøndelag]] | kuávlutijppâ3 = Kieldâ | kuávlu-nommâ3 = [[Rennebu]] | kuávlutijppâ4 = | kuávlu-nommâ4 = | kirkkokodde = | pispekodde = Nidaros pispekodde | servikodde = Berkåk servikodde | ruávástkodde = Gauldal ruávástkodde | huksejum = [[1878]] | vihkum = [[roovvâdmáánu 30.]] peeivi [[1878]]<ref name="nk-berkåk">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.norske-kirker.net/home/trondelag/berkaak-kirke/|nommâ=Berkåk kirke|almostittem=Norske kirker|čujottum=2023-09-28|kielâ={{nb}}}}</ref> | meddâl = | vuávájeijee = [[Henrik Nissen]] | materiaal = [[hirssâ]] | čokkámsajeh = 200<ref name="kirkesøk-berkåk">{{Nettikäldee|čujottâs=https://kirkesok.no/kirke/163500201|nommâ=Berkåk kirke|almostittem=Kirkesøk|čujottum=2023-09-28|kielâ={{nb}}}}</ref> | stijlâ = [[uđđâgootiik]]lâš | äigi = UTC+1 }} '''Berkåk kirkko''' ({{k-nb|Berkåk kirke}} já {{k-nn|Berkåk kyrkje}}) lii [[uđđâgootiik]]lâš, hiirsâin huksejum [[kuheskirkko]] [[Berkåk]]ist, [[Rennebu kieldâ (Maadâ-Trøndelag)|Rennebu]] kieldâst, [[Trøndelag]] läänist, [[Taažâ]]st. Tot kulá [[Berkåk servikodde|Berkåk servikoodán]]. Kirho vuávái taažâ arkkiteht [[Henrik Nissen]].<ref name="nk-berkåk"/> Kirho pirrâ lii kirkkoeennâm. == Historjá == Ive 1862 Rennebu kieldâst šoodâi nk. ''[[Pappâkieldâ|pappâkieldâ]]'' ađai pitejâš. Ive&nbsp;1877 kieldâstivrâ meridij, ete Berkåkân kalga huksiđ kirho.<ref name="trøndelagen-1928-11-01">{{Lostâkäldee|Almostittem=Trøndelagen|Äigimuddo=1928-11-01|Paječaalâ=Kirkejubileum i Berkåk søndag|Ihe=1928|Ihekerdi=27|Nummeer=157|Siijđoh=3|www=https://www.nb.no/items/URN:NBN:no-nb_digavis_nidarostroendelagen_null_null_19281101_27_157_1|Čujottum=2023-09-28|Kielâ={{nb}}}}</ref> Tääl ko servikodde finnij love huksiđ kappelkirho kunâgâslâš miärádâs 4.6.1877 vuáđuld, te vuávám- já huksimpargo aalgij.<ref name="nk-berkåk"/><ref name="k-m-1877">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.arkivverket.no/slektsgranskning/historikk-for-prestegjeld-og-sogn/prestegjeld-og-sogn-i-sor-trondelag|nommâ=Prestegjeld og sogn i Sør-Trøndelag Sognehistorikk for Sør-Trøndelag.|čujottum=2023-09-28|äigimuddo=2017-07-05|kielâ={{nb}}}}</ref> Servikodde pálkkááttij [[Henrik Nissen]] vuáváđ kappelkirho. Skammâmáánust 1878 kirkko lâi jo vaalmâš, já pispe viihkâi muorâkirho kiävtun [[roovvâdmáánu 30.]] peeivi [[1878]].<ref name="nk-berkåk"/> Ive&nbsp;1953 aalgâst kirkko tivodui ko tot lâi kirho 75.&nbsp;ihe. Tivvoompargo ääigi kirkkosalin já kuorin huksejuvvojii káttukeevlih.<ref name="nk-berkåk"/> Ive&nbsp;1971 rahtui ohtâsâš ruumâš- já palvâlusvisti.<ref name="nk-berkåk"/> Ko kirkko teevdij 100 ihheed ive&nbsp;1978, te kirkko tivodui uđđâsist. == Huksiittâs == [[Tiätuvuárkká:Berkåk kirke UBT-TO-074797 01 1.jpg|thumb|left|Puáris kove kirho siste. Kooveest lii val [[Harald Brun]] máálám álttártavlu.]] Kirkko lii rahtum salvum hirssâkeerdijn. Ulguu- já siskiibeln kirho hiirsâi alne láá lyevdih. Ulguubeln toh láá vielgâdin máálájum. Siskiibeln lyevdih láá lättest lasâraaigij vuoluubel räi ränisin máálájum já vielgis ivnijn hervâttum. Tast pajaskulij lyevdih láá fiskâdin máálájum káttukeevli räi, mii lii vuod vielgâd. Kirho já kirkkoeennâm pirrâ lii vyeligis äiđi, mii lii kirho aldasijn keđgiäiđi já eres soojijn vielgâdin máálájum lyevdiäiđi. Ääiđi uáiviuksâ lii kirho máddáákeččin, já kirho olgouuksân piäsá pálgá mield. Olgouksâ lii kirho veeskiruásist, mii lii vyeligub ko kirkkosali. Kirkkosali viestârkeččin láá ollâ kiällutornâ já jurbâ laasâ.<ref name="opdalingen-2020-02-19">{{Lostâkäldee|Almostittem=Opdalingen|Äigimuddo=2020-02-19|Paječaalâ=Hvilken av kirkene våre er den fineste?|Tahhee=Lange, Fredrik Borchgrevink|Ihe=2020|Ihekerdi=83|Nummeer=14|Siijđoh=13|www=https://www.nb.no/items/URN:NBN:no-nb_digavis_opdalingen_null_null_20200219_83_14_1?page=11|Čujottum=2023-09-28|Kielâ={{nb}}}}</ref> Kiälu ooptij Lars Rustad ive&nbsp;1874.<ref name="nk-berkåk"/> === Kirkkosali === Kiirkon čäähih siämmáá ääigi suulân 200 olmožid.<ref name="kirkesøk-berkåk"/> Salist láá ruopsis peeŋkah, särnistovli já kaastâcerkki, moh láá muorâst rahtum. Kaastâceerhi raahtij já skuážurdij berkåklâš [[Ola Hoel]].<ref name="nk-berkåk"/> === Kuori === Kuori lii kirkkohuksiittâs nuorttiibeln, já tot lii vyeligub ko kirkkosali. Kuorist lii álttár já álttártavlu. Kuori paaldâst lii tääl káttudum särnistovli; ovdil särnistoovli alne ij lamaš káttu. Kyevtpeln kuori láá [[Sáákkást|sákásteh]]. ==== Álttártavlu ==== Aalgâst kirhoost ij lamaš álttártavlu, pic kirhoost lâi muorâristâ. Ive 1918 kirkko finnij ivnáás álttártaavlu, mon máálái taažâ taaiđâmáálár [[Harald Brun]]. Pirâldâs raahtij já skuážurdij [[Ola Hoel]].<ref name="nk-berkåk"/> Ive 1958 kirkko finnij uđđâ álttártaavlu, mon máálái [[Mikael Hoel]]. Uđđâ álttártaavlu pirrâ lii vistig Hoel rähtim pirâldâs. == Iästuttesvuotâ == Kirkko lii lätis saajeest, já parkkisaje lii Kjerkveien (Kirkkokiäinu) tovnbeln. Kirho oovdâst láá porthááh já njuáidus. Kirho siste iä lah porthááh ađai kirkko lii iästuttem. == Kovegalleria == <gallery mode="packed" heights="160px"> Berkåk Lindahl.jpeg|Historjálâš kove kirhoost (suulân ive 1895) Berkåk kirke UBT-TO-074798 01 1.jpg|Puáris kove kirhoost Berkåk kirke (bilde 01) (20. juli 2018).jpg|Áimukove kirhoost já hävdienâmist syeinimáánust 2018 </gallery> == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} * {{Kirkesøk}} * {{Kulturminnesøk|83880}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:1870-lovvoost huksejum kirhoh Taažâst]] [[Luokka:Henrik Nissen vuávám huksiittâsah já rakânâsah]] [[Luokka:Ihe 1878 Taažâst]] [[Luokka:Rennebu kirhoh]] [[Luokka:Rennebu kulttuurärbičuosâttuvah]] [[Luokka:Taažâ kuheskirhoh]] c1j6zd5sfdf9n02je4nq6uaqucunj4q 0 19016 154926 149800 2026-06-16T09:34:07Z Yupik 23 Kovveest -> Kooveest 154926 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Remise du prix Sakharov 2014 à Denis Mukwege Strasbourg 26 novembre 2014 03.jpg|thumb|250px|Ive 2014 palhâšume jyehimtilálâšvuotâ: [[Denis Mukwege]] finnij ton ive palhâšume.]] '''Saharov-palhâšume''' lii juovlâmáánust 1988 vuáđudum palhâšume, mon [[Euroop parlament]] mieđeet jyehi ive oovtâ teikkâ maaŋgâ ulmui, juávkun teikkâ ornijdumán pargostis [[olmoošvuoigâdvuođah|olmoošvuoigâdvuođâi]] já [[uáivilrijjâvuotâ|uáivilrijjâvuođâ]] oovdân.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://web.archive.org/web/20101226190108/http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/december/23/newsid_2540000/2540121.stm|nommâ=1986: Sakharov comes in from the cold|almostittem=web.archive.org|äigimuddo=2010-12-26|čujottum=2023-11-06}}</ref> == Vyeitteeh == {| class="wikitable sortable" ! Ive ! Kove ! Vyeittee ! Eennâm |- | rowspan=2| [[1988]] | [[Tiätuvuárkká:Nelson Mandela-2008 (edit).jpg|100px]] | [[Nelson Mandela]] | {{Lippu|Maadâ-Afrik}} |- | | [[Anatoli Martšenko]] <small>(suu jäämmim maŋa)</small> | {{Lippu|Sovjetlitto}} |- | [[1989]] | [[Tiätuvuárkká:Dubček in 1990 (Fortepan 138485).jpg|100px]] | [[Alexander Dubček]] | {{Lippu|Čekkoslovakia}} |- | [[1990]] | [[Tiätuvuárkká:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-18.jpg|100px]] | [[Aung San Suu Kyi]] | {{Lippu|Myanmar}} |- | [[1991]] | | [[Adem Demaçi]] | {{Lippu|Kosovo}} |- | [[1992]] | [[Tiätuvuárkká:Madres de Plaza de Mayo (1).jpg|100px]] | [[Vyesimáánu avgâdâs eenih]] | {{Lippu|Argentiina}} |- | [[1993]] | [[Tiätuvuárkká:Oslobođenje (2019-07-27).svg|100px]] | [[Oslobođenje]]-aavis | {{Lippu|Bosnia-Hercegovina}} |- | [[1994]] | [[Tiätuvuárkká:Taslima Nasrin par Claude Truong-Ngoc novembre 2013.jpg|100px]] | [[Taslima Nasrin]] | {{Lippu|Bangladesh}} |- | [[1995]] | [[Tiätuvuárkká:Zana (cropped).jpg|100px]] | [[Leyla Zana]] | {{Lippu|Turkki}} |- | [[1996]] | [[Tiätuvuárkká:Techung with Wei Jingsheng extracted.jpg|100px]] | [[Wei Jingsheng]] | {{Lippu|Kiina}} |- | [[1997]] | [[Tiätuvuárkká:Salima Ghezali par Claude Truong-Ngoc novembre 2013.jpg|100px]] | [[Salima Ghezali]] | {{Lippu|Algeria}} |- | [[1998]] | [[Tiätuvuárkká:Ibrahim Rugova 2004.jpg|100px]] | [[Ibrahim Rugova]] | {{Lippu|Kosovo}} |- | [[1999]] | [[Tiätuvuárkká:Xanana 2011.jpg|100px]] | [[Xanana Gusmão]] | {{Lippu|Nuorttâ-Timor}} |- | [[2000]] | | [[¡Basta Ya!]] -ornijdume | {{Lippu|Espanja}} |- | rowspan=3| [[2001]] | [[Tiätuvuárkká:Nurit Peled-Elhanan.jpg|100px]] | [[Nurit Peled-Elhanan]] | {{Lippu|Israel}} |- | | [[Izzat Ghazzawi]] | {{Lippu|Palestiina}} |- | [[Tiätuvuárkká:Zacarias Kamvenho par Claude Truong-Ngoc novembre 2013.jpg|100px]] | [[Zacarias Kamwenho]] | {{Lippu|Angola}} |- | [[2002]] | | [[Oswaldo Payá]] | {{Lippu|Kuuba}} |- | rowspan=2| [[2003]] | [[Tiätuvuárkká:Kofi Annan 2012 (cropped).jpg|100px]] | [[Kofi Annan]] | {{Lippu|Ghana}} |- | [[Tiätuvuárkká:Flag of the United Nations.svg|100px]] | [[Ovtâstum aalmugeh]] | {{Lippu|Ovtâstum aalmugeh}} |- | [[2004]] | | [[Vielgis-Ruošâ toimâtteijei servi BAM]] | {{Lippu|Vielgis-Ruoššâ}} |- | rowspan=3|[[2005]] | [[Tiätuvuárkká:Damas_de_Blanco_demonstration_in_Havana,_Cuba.jpg|100px]] | [[Nisoneh vielgâdijn]] -lihâstâs | {{Lippu|Kuuba}} |- | [[Tiätuvuárkká:Reporters Without Borders.png|100px]] | [[Toimâtteijeeh rajijttáá]] | {{Lippu|Ranska}} |- | [[Tiätuvuárkká:Hauwa Ibrahim human rights lawyer.jpg|100px]] | [[Hauwa Ibrahim]] | {{Lippu|Nigeria}} |- | [[2006]] | [[Tiätuvuárkká:Alaksandar Milinkevich (cropped).jpg|100px]] | [[Aljaksandr Milinkevitš]] | {{Lippu|Vielgis-Ruoššâ}} |- | [[2007]] | [[Tiätuvuárkká:Salih Mahmoud Mohamed Osman par Claude Truong-Ngoc novembre 2013.jpg|100px]] | [[Salih Mahmoud Osman]] | {{Lippu|Sudan}} |- | [[2008]] | [[Tiätuvuárkká:Hu_Jia_China_Humanright_activist.jpeg|100px]] | [[Hu Jia (aktivist)|Hu Jia]] | {{Lippu|Kiina}} |- | [[2009]] | [[Tiätuvuárkká:Логотип_Центра_защиты_прав_человека_"Мемориал".png|100px]] | [[Memorial (ornijdume)|Memorial]] | {{Lippu|Ruoššâ}} |- | [[2010]] | [[Tiätuvuárkká:Guillermo Fariñas 2014.jpg|100px]] | [[Guillermo Fariñas]] | {{Lippu|Kuuba}} |- | rowspan=5| [[2011]] | [[Tiätuvuárkká:Asmaa Mahfouz at the European Parliament (cropped).jpg|100px]] | [[Asmaa Mahfouz]] | {{Lippu|Egypt}} |- | [[Tiätuvuárkká:Ahmed al-Senussi at the European Parliament.jpg|100px]] | [[Ahmed El-Senussi]] | {{Lippu|Libya}} |- | | [[Mohamed Bouazizi]] <small>(suu jäämmim maŋa)</small> | {{Lippu|Tunisia}} |- | [[Tiätuvuárkká:Ali Ferzat.jpg|100px]] | [[Ali Ferzat]] | rowspan="2" | {{Lippu|Syyria}} |- | [[Tiätuvuárkká:Razan Zaitouneh.jpg|100px]] | [[Razan Zaitouneh]] |- | rowspan=2|[[2012]] | [[Tiätuvuárkká:Jafar Panahi, Cines del Sur 2007-1 (cropped).jpg|100px]] | [[Jafar Panahi]] | rowspan="2" | {{Lippu|Iran}} |- | [[Tiätuvuárkká:Nasrin Sotoudeh.jpg|100px]] | [[Nasrin Sotoudeh]] |- | [[2013]] | [[Tiätuvuárkká:Shinzō Abe and Malala Yousafzai (1) Cropped.jpg|100px]] | [[Malala Yousafzai]] | {{Lippu|Pakistan}} |- | 2014 | [[Tiätuvuárkká:Denis Mukwege par Claude Truong-Ngoc novembre 2014.jpg|100px]] | [[Denis Mukwege]] | {{Lippu|Kongo demokraatlâš täsiväldi}} |- | 2015 | [[Tiätuvuárkká:Raif Badawi cropped.jpg|100px]] | [[Raif Badawi]] | {{Lippu|Saudi-Arabia}} |- | rowspan=2 | 2016 | [[Tiätuvuárkká:Nadia Murad in Washington - 2018 (42733243785) (cropped).jpg|100px]] | [[Nadia Murad]] | {{Lippu|Irak}} |- | [[Tiätuvuárkká:Lamija Adschi Baschar.jpeg|100px]] | [[Lamiya Aji Bashar]] | {{Lippu|Irak}} |- | 2017 | [[Tiätuvuárkká:Sakharov Walk of Freedom (49198908593) (cropped).jpg|100px]] | Venezuela demokraatlâš oppositio <small>(kooveest [[Lorent Saleh]])</small> | {{Lippu|Venezuela}} |- | 2018 | [[Tiätuvuárkká:Sakharov Prize 2018 laureate Oleg Sentsov receives his award (49127359156) cropped.jpg|100px]] | [[Oleh Sentsov]] | {{Lippu|Ukraina}} |- | 2019 | [[Tiätuvuárkká:Professor Ilham Tohti.jpg|100px]] | [[Ilham Tohti]] | {{Lippu|Kiina}} (uiguurlâš) |- | 2020 | [[Tiätuvuárkká:Sviatlana Tsikhanouskaya, 2020.jpg|100px]] | Vielgis-Ruošâ demokraatlâš oppositio <small>(kooveest [[Svjatlana Tsih’anouskaja]])</small> | {{Lippu|Vielgis-Ruoššâ}} |- | 2021 | [[Tiätuvuárkká:Alexey Navalny (cropped) 2.jpg|100px]] | [[Aleksei Navalnyi]] | {{Lippu|Ruoššâ}} |- | 2022 | [[Tiätuvuárkká:Meeting the 2022 Sakharov Prize Laureates - 52567134075.jpg|100px]] | [[Ukraina]] aalmug já jođetteijeeh | {{Lippu|Ukraina}} |- | 2023 | [[Tiätuvuárkká:Solidarity with the people of Iran (52394248943).jpg|100px]] | [[Jina Mahsa Amini]] <small>(suu jäämmim maŋa)</small> já iranlâš nissoonlihâstâs<ref name="saharov-2023">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20231013IPR07134/jina-mahsa-amini-and-iranian-women-protest-movement-win-the-2023-sakharov-prize | Nommâ = Jina Mahsa Amini and Iranian women protest movement win the 2023 Sakharov Prize | Almostittem = [[Euroop parlament]] | Äigimuddo = 2023-10-19 | Čujottum = 2024-12-21 | Kielâ = {{en}}}}</ref> | {{Lippu|Iran}} |- | 2024 | [[Tiätuvuárkká:Election campaign 2024 Venezuela 05.jpg|100px]] | [[María Corina Machado]] já [[Edmundo González]]<ref name="saharov-2024">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.europarl.europa.eu/topics/en/article/20240913STO23909/sakharov-prize-2024-goes-to-venezuelan-opposition-leaders | Nommâ = Sakharov Prize 2024 goes to Venezuelan opposition leaders | Almostittem = [[Euroop parlament]] | Äigimuddo = 2024-09-26 | Čujottum = 2024-12-21 | Kielâ = {{en}}}}</ref> | {{Lippu|Venezuela}} |- | rowspan=2| [[2025]] | [[Tiätuvuárkká:Andrzej_Poczobut_portrait_2013.jpg|100px]] | [[Andrzej Poczobut]]<ref name="saharov-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20251016IPR30949/andrzej-poczobut-and-mzia-amaglobeli-laureates-of-the-2025-sakharov-prize | Nommâ = Andrzej Poczobut and Mzia Amaglobeli: laureates of the 2025 Sakharov Prize | Almostittem = [[Euroop parlament]] | Äigimuddo = 2025-10-22 | Čujottum = 2025-10-30 | Kielâ = {{en}}}}</ref> | {{Lippu|Vielgis-Ruoššâ}} |- | [[Tiätuvuárkká:Mzia_Amaglobeli_(cropped).jpg|100px]] | [[Mzia Amaghlobeli]]<ref name="saharov-2025"/> | {{Lippu|Georgia}} |} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} * [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/home Virgáliih nettisiijđoh] {{en}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Saharov-palhâšume|*]] 5aztncns4m2bl0t3thgosmdgeyzm4ku 14 19090 154914 91422 2026-06-16T08:10:59Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154914 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho staatâ mield|Ovtâstum staatâin]] [[Luokka:1950-loho Tave-Amerikist|Ovtâstum staatâin]] [[Luokka:Ovtâstum staatah ihelove mield]] dfsclkcz6fq6f41lkw8t46gtsulqbn4 14 20190 154906 105445 2026-06-16T08:08:09Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154906 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá staatâ mield| ]] f284157gbtdh6m9xj21lhmcfftmu8l8 154907 154906 2026-06-16T08:08:21Z Yupik 23 Lasettij [[Luokka:Ovdiih staatah]] via [[c:COM:HOTCAT|HotCat]] 154907 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Historjá staatâ mield| ]] [[Luokka:Ovdiih staatah]] 2b4u2te52vtiogtfwz84si53z0qs12c 14 20717 154891 107000 2026-06-15T21:56:50Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154891 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Aasialiih kirječälleeh šlaajâ mield]] [[Luokka:Euroopliih kirječälleeh šlaajâ mield]] [[Luokka:Ruošâ kirjálâšvuotâ šlaajâ mield|* kirječälleeh]] [[Luokka:Ryeššiliih kirječälleeh|* šlaajâ mield]] hc6oirksazjojrionzii4l91sl85x9x 14 20732 154888 97203 2026-06-15T21:54:02Z Yupik 23 +cc 154888 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop tihtâvuotâ]] [[Luokka:Ukraina kirjálâšvuotâ šlaajâ mield|Tihtâvuotâ]] offccr9tmybesimf39918d5l78nonzw 14 20733 154887 139105 2026-06-15T21:52:48Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154887 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop kirjálâšvuotâ šlaajâ mield]] [[Luokka:Kirjálâšvuotâ staatâ já šlaajâ mield]] [[Luokka:Ukraina kirjálâšvuotâ|* šlaajâ mield]] 5wt4z4mni0szubcjzup588bmh2q0noe 14 20735 154886 107200 2026-06-15T21:52:19Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154886 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroopliih kirječälleeh šlaajâ mield]] [[Luokka:Ukraina kirjálâšvuotâ šlaajâ mield|* kirječälleeh]] [[Luokka:Ukrainaliih kirječälleeh|* šlaajâ mield]] ar194qfw7i4gr3sgxz8nfzsvf130l96 14 22122 154869 103414 2026-06-15T21:48:14Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154869 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-lovo muusik|1844]] [[Luokka:1844|Muusik]] [[Luokka:Muusik ive mield|1844]] 6fx9umdmr50wmsa1p8jy5pyleeybop8 14 22123 154870 103415 2026-06-15T21:48:26Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154870 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-loho|Muusik]] [[Luokka:Muusik ihelove mield]] 2upecooour2c4blhjad4clye77lpvw9 14 22202 154872 104068 2026-06-15T21:48:47Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154872 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-lovo muusik|1845]] [[Luokka:1845|Muusik]] [[Luokka:Muusik ive mield|1845]] dek6iyrv8sku9zydw1bc0tl1lmm5rmm 14 22204 154871 104075 2026-06-15T21:48:32Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154871 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1840-lovo muusik|1841]] [[Luokka:1841|Muusik]] [[Luokka:Muusik ive mield|1841]] 0uq555q83on2tzzsd6nhsfxc6guao0o 14 22234 154904 104335 2026-06-16T08:07:19Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154904 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1990-loho Euroopist|Jugoslaviast]] [[Luokka:1990-loho staatâ mield|Jugoslaviast]] [[Luokka:Jugoslavia ihelove mield]] l14ivtlwtv1ls1xb3buzsnbly5ywohk 14 22458 154909 105420 2026-06-16T08:09:11Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154909 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1950-loho Euroopist|Viestâr-Saksa]] [[Luokka:1950-loho staatâ mield|Viestâr-Saksa]] [[Luokka:Viestâr-Saksa ihelove mield]] rhjtnw2ys41psy53632mo3b2wive8ti 14 22461 154903 105446 2026-06-16T08:07:08Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154903 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Euroop ovdiih staatah|historjáh]] [[Luokka:Euroop staatâi historjáh|* ovdij]] 0n5os1xltn82bdwlexze8hsblu2cfa6 14 22465 154910 105456 2026-06-16T08:09:30Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154910 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Luokah ovdii staatâ mield]] [[Luokka:Tábáhtusah staatâ mield| ovdii staatâ mield]] asitzz4x3wt06a5cn75zyheb61dqkj9 14 22633 154892 106468 2026-06-15T21:57:14Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154892 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:1821|Šoddâmeh]] [[Luokka:1820-lovo šoddâmeh]] bsw1tp245l3c0wtnx6ukrdxjt1egig6 10 24436 154901 133268 2026-06-16T04:37:55Z CommonsDelinker 22 Replacing Flag_of_Italy_(1860).svg with [[File:Flag_of_the_Royal_Italian_Army.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · As also indicated in the description, 154901 wikitext text/x-wiki {{ {{{1<noinclude>|eennâm showdata</noinclude>}}} | alias = Italia kunâgâskodde | alias-genetiiv = Italia kunâgâskode | uánádâsalias = Italia | link-alias = Italian kuningaskunta (1861–1946) | lippualias = Flag of Italy (1861-1946) crowned.svg | lippualias-1861 = Flag of Italy (1861-1946).svg | lippualias-suátiviehâ = Flag of the Royal Italian Army.svg | lippualias-merâvyeimih = Naval ensign of Italy.svg | lippualias-áimuvyeimih = Flag of Italy (1861-1946).svg | link alias-suátiviehâ = Regio Esercito | link alias-merâvyeimih = Regia Marina | link alias-áimuvyeimih = Regia Aeronautica | stuárudâh = {{{stuárudâh|}}} | nommâ = {{{nommâ|}}} | altlink = {{{altlink|}}} | altvar = {{{altvar|}}} | variant = {{{variant|}}} <noinclude> | related1 = Italia | related2 = Italia sosiaallâš täsiväldi | luokka1 = Ovdij staatâi eennâmdatamyenstereh </noinclude> }} o6t6kkypb99a8eqmzfrgmg3dyj2uioj 14 26126 154860 125462 2026-06-15T21:46:15Z Yupik 23 {{Commonscat}} 154860 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Olmooš]] [[Luokka:Sosiologia]] [[Luokka:Suhâpeeli]] 2fa37b4wmbz6xilgnmaj870q0nnm2ar 0 30560 154770 154738 2026-06-15T15:16:32Z Yupik 23 Kooveest 154770 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|thumb|Kooveest geometrisâš [[ellips]] lii ruánáá]] '''Ellips''', ovdil meiddei '''ellipsâ''' puáhtá merhâšiđ čuávuváid aašijd: * [[Ellips (geometria)|Geometrisâš ellips]] * [[Ellips (kielâtieđâ)|Kielâtieđâlâš ellips]] * [[Kulmâ čuogâstuv]] (&hellip;) * [[Mainâstem elliptlâšvuotâ]] teikkâ [[mainâstem ellipslâšvuotâ]] čaabâkirjálâšvuođâst {{Tärkkilistemsijđo}} 4ntneeq9mdc17l1cu6szregfdmymalj 0 30561 154919 154768 2026-06-16T08:47:54Z Yupik 23 154919 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips peliakseleh. Huámmáš, ete ko peliakseleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel peliaksel kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel peliaksel kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] kmfy2vqp7s47vldmmr5x95fskuihucy 154920 154919 2026-06-16T08:49:24Z Yupik 23 /* Vijđodâh */ peliakseleh -> akselpeleh 154920 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips akselpeleh. Huámmáš, ete ko akselpeleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel peliaksel kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel peliaksel kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] jvsc66trswxtgl2qzurimchv3nbbvi7 154921 154920 2026-06-16T08:50:06Z Yupik 23 /* Ovtâldâh */ peliaskel -> akselpele 154921 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips akselpeleh. Huámmáš, ete ko akselpeleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel akselpele kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel akselpele kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] c6ri040uz48w3txkfj8xv5bi0e4ptwn 154922 154921 2026-06-16T08:50:17Z Yupik 23 154922 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips akselpeleh. Huámmáš, ete ko akselpeleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel akselpele kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel akselpele kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] pgnrnsj3g6iu0cjj5b88u2es1sx9mo6 154923 154922 2026-06-16T09:31:17Z Yupik 23 /* Ellips uásih */ 154923 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto * [[puáldimčyegis|puáldimčuággáh]]: kyehti čuággá stuorrâakselist. <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips akselpeleh. Huámmáš, ete ko akselpeleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel akselpele kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel akselpele kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] nhi64m71j7tlfqr9n96vs6s3zc8ka63 154924 154923 2026-06-16T09:32:49Z Yupik 23 154924 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:A circle, and an ellipse.png|thumb|Kooveest jurbâdâs lii čuovjâd já ellips ruopsâd]] '''Ellips''', '''kuhendâlâšjuurbâs''' teikkâ '''kuheldâlâšjuurbâs''' lii kiddejum [[nube tääsi kavre]]. Tom puáhtá jurdâččiđ vonâttum teikkâ tapčestum [[jurbâdâs]]sân.<ref name="mls-ellipsi-10323">{{Nettikäldee|čujottâs=https://matematiikkalehtisolmu.fi/sanakirja/e.html#10323|nommâ=Ellipsi (engl. Ellipse)|almostittem=Matematiikan verkkosanakirja|čujottum=2026-06-15|kielâ={{fi}}}}</ref> == Ellips uásih == [[Tiätuvuárkká:Ellipse semi-major and minor axes.svg|thumb|left|Tast ''a'' lii kuhemus aksel pelikukkodâh já ''b'' uánihumos aksel pelikukkodâh]] * [[stuorrâaksel]]: ellips kuhemus [[čoođâmitto]] * [[uccâaksel]]: ellips uánihumos čoođâmitto * [[puáldimčyegis|puáldimčuággáh]]: kyehti čuággá stuorrâakselist. Kooveest taah láá ''F<sub>1'' já ''F<sub>2''. {{clear}} <!--== Ellips sárgum == == Ellips historjá ==--> == Vijđodâh == Ellips [[Vijđodâh|vijđoduv]] <math>A</math> puáhtá reknistiđ čuávuváá kaavast<ref name="snl-ellipse">{{Nettikäldee|čujottâs=https://snl.no/ellipse_-_matematikk|nommâ=ellipse (matematikk)|tahhee=Aubert, Karl Egil já Vatne, Jon Eivind|almostittem=Store norske leksikon|äigimuddo=2025-02-24|čujottum=2026-06-15|kielâ={{nb}}}}</ref>: <math>A = \pi \cdot ab, </math> mast ''a'' já ''b'' láá ellips akselpeleh. Huámmáš, ete ko akselpeleh láá siämmáá kuheh, talle kovos lii jurbâdâs já vijđoduv ciälhus lii ''&#x3C0;&#xB7;r&#xB2;''. == Ovtâldâh == [[Tiätuvuárkká:Conic Sections.svg|pienoiskuva|[[Jurbâdâs]], [[ellips]], [[paraabel]] já [[hyperbel]] [[lávulâh|lávuluvvâst]]]] Ko ellips koskâčyegis lii čuággást ''(x₀,y₀)'', ellips ovtâldâh lii: <math>\frac{(x-x_0)^2} {a^2} + \frac{(y-y_0)^2} {b^2} = 1\!</math> , mast <math>a,b\in\mathbb{R}</math>. Ellips ovtâldâh parameetterhäämist: <math>\left\{\begin{matrix}x = x_0+a\cos{t} \\ y = y_0+b\sin{t}\end{matrix}\right.</math> , mast <math>a,b,t,x_0,y_0\in\mathbb{R}</math>. Lij meiddei máhđulâš čäälliđ ellips ovtâlduv čuávuvávt: <math>A x^2 + B x y + C y^2 + D x + E y + F = 0\!</math> , mast <math>A,B,C,D,E,F\in\mathbb{R}</math>. Kaavain ''a'' lii ''x''-aksel akselpele kukkodâh já ''b'' ''y''-aksel akselpele kukkodâh. Jis ''a = b = r'', talle taat lii [[jurbâdâs]], man [[suonjâr]] lii ''r''. <!--== Ellips maailmist == ==Škovlâlijd== * Lasetiäđuh ellipsijn láá siijđoin XX–XX (pittá XX-XX. XX) oppâkirjeest ''[]''. --> ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Kavreh]] ruobzcv9bpabwqua4xeh415zem2kb4i 4 30567 154769 2026-06-15T13:58:45Z Taivo 3842 Uđđâ sijđo: '''[[Gunilla Wolde|Barbro Gunilla Kristina Wolde]]''' (j.s. '''Brorsson'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|15|7|1939|[[Göteborg]], [[Ruotâ]]|15|4|2015|[[Kalmar]], Ruotâ}}) lâi ruátálâš párnáikirječällee já kovvejeijee. Suu párnáikirjeh láá uáli jo pivnoheh já láá jurgâlum aainâs-uv 26 kielân, ml. kuulmâ sämikielân ([[orjâlâškielâ]]n, [[juulevsämikielâ]]n já [[maadâsämikielâ]]n). Gunilla Brorsson eeči lâi merâalmai, eennâmviljâleijee... 154769 wikitext text/x-wiki '''[[Gunilla Wolde|Barbro Gunilla Kristina Wolde]]''' (j.s. '''Brorsson'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|15|7|1939|[[Göteborg]], [[Ruotâ]]|15|4|2015|[[Kalmar]], Ruotâ}}) lâi ruátálâš párnáikirječällee já kovvejeijee. Suu párnáikirjeh láá uáli jo pivnoheh já láá jurgâlum aainâs-uv 26 kielân, ml. kuulmâ sämikielân ([[orjâlâškielâ]]n, [[juulevsämikielâ]]n já [[maadâsämikielâ]]n). Gunilla Brorsson eeči lâi merâalmai, eennâmviljâleijee já kävppijâs Gabriel Bror Hildebrand Brorsson (1907–1976), já suu enni lâi pyecceitipšoo já toimâtteijee Gunnel Maria Brorsson (j.s. Vestergren) (1907–2001). Peerâ aasâi [[Älmsta]]st, mii lii [[Ålandmeerâ]] riddoost [[Tukholma]] taavaabeln. Ive 1955 Brorsson jođeškuođij [[Bergh máinusškovlâ|Bergh máinusškoovlâ]] [[Tukholma]]st. Ive 1957 sun naajâi Rolf Gustafssonáin (1935–2004), mut jo ive 1962 suoi iäránáin. Ovdebáá ive sun jođeškuođij [[Konstfackskola]], mast sun valmâštui seinimáálájeijen ive 1965. Siämmáá ive sun naajâi juuriist Peter Woldein (1937–2004). Suoi iäránáin ive 1999. guciq5y2y7r7eambn40n8n45x9yeh3n 0 30568 154771 2026-06-15T15:16:59Z Yupik 23 #REDIRECT[[Ellips]] 154771 wikitext text/x-wiki #REDIRECT[[Ellips]] nda6ed5aa66yazabxwgl2qf8twu3esn