Wikipedia suwiki https://su.wikipedia.org/wiki/Tepas MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Média Husus Obrolan Pamaké Obrolan pamaké Wikipedia Obrolan Wikipedia Gambar Obrolan gambar MédiaWiki Obrolan MédiaWiki Citakan Obrolan citakan Pitulung Obrolan pitulung Kategori Obrolan kategori Portal Obrolan portal TimedText TimedText talk Modul Pembicaraan Modul Acara Pembicaraan Acara 0 5268 707704 529815 2026-04-02T08:07:52Z Lany pirna 21881 707704 wikitext text/x-wiki {{kacamatan|nami=Pangaléngan |dati2=Kabupatén |nami dati2=Bandung |lega=- km&sup2; |pangeusi=- |kalurahan=- |nami camat=- |kapadetan=- jiwa/km&sup2; |propinsi=Jawa Barat }} '''Pangaléngan''' nyaéta hiji [[kacamatan]] di [[Kabupatén Bandung]], [[Propinsi]] [[Jawa Barat]], [[Indonésia]]. {{Kabupatén Bandung}} {{Pangaléngan, Bandung}} {{Kacamatan-pondok}} == Galéri == <gallery> File:Kebun teh di Pangalengan-1.jpg|Kebun teh di Pangalengan File:Kebun teh di Pangalengan.jpg|Kebun teh di Pangalengan </gallery> [[Kategori:Kacamatan di Jawa Kulon|{{PAGENAME}}]] [[Kategori:Kacamatan di Kabupatén Bandung|{{PAGENAME}}]] 2dr9btuavt7u1lj48btxiu3zs1egpof 0 5770 707683 707609 2026-04-01T11:59:07Z Dinototosugiarto 11449 /* Manuk (Aves) */ 707683 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=April 2017}} <table style="float:right"> <tr><td>[[Gambar:Maung Totol Sunda.jpg]]</td><td>[[Gambar:Owa Jawa.jpg]]</td></tr> <tr><td>[[Gambar:Surili.jpg]]</td><td>[[Gambar:Heulang Jawa.jpg]]</td></tr> </table> '''Sato Sunda''' minangka sebutan pikeun rupa-rupa [[sato]] anu bisa kapanggih di [[Sunda|Tatar Sunda]] ([[Jawa Kulon]], [[Banten]] & [[Jakarta]]). Diantara sato-sato ieu, aya anu ngan bisa dipanggihan di Tatar Sunda wungkul, upamana badak cula hiji (''[[Badak sunda|Rhinoceros sondaicus]] ''), [[surili]] (''Presbytis'' sp.), jeung [[maung totol]] (''Panthera pardus'')[http://www.bplhdjabar.go.id/current-issue.cfm?doc_id=466] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070928022901/http://www.bplhdjabar.go.id/current-issue.cfm?doc_id=466 |date=2007-09-28 }}. Sawatara rupa sato lianna mangrupa ingon-ingon anu ilahar dipiara ku para patani, saperti [[embé]], [[domba]], [[sapi]], [[kuda]], jeung sajabana. Sato lianna bisa ogé mangrupa sato nu diingu di imah-imah, saperti [[ucing]], [[anjing]], jeung rupa-rupa [[manuk]]. =Rupa-rupa Sato Sunda= Di handap ieu didaptarkeun rupa-rupa sato Sunda. <div style="clear:both"> <div style="float:left;width:45%"> ==[[Mamalia]] (''Mammalia'')== * [[ajag]] (''Cuon alpinus '') * [[anjing]] (''Canis familiaris'') * [[babi]] (''Sus'' sp.), [[bagong]] (''Sus vittatus'') * [[bajing]] (''Callosciurus rotarius'') * [[bajing taneuh]] (''Larisucus hosei '') * [[banténg]] (''Bos javanicus'') * [[beruk]] (''Macaca'' sp.) * [[beurit]] (''Rattus'' sp.) * [[Careuh bulan]] (''Paradoxurus hermaphroditus'') * [[Careuh galing]] (''Paguma larvata'') * [[diluk]] * [[domba]] * [[embé]] (''Capra lircus'') * [[gajah]] * [[jalarang]] (''Ratufa bicolor '') * [[kalong]] (''Taphozous longimanus'') * [[kancil]] (''Tragulus javanicus'') * [[kelenci]] (''Lepus campetris'') * [[kuda]] (''Equus caballus'') * [[lalay]] * [[landak]] (''Hystrix brachyura '') * [[lodaya]] (''Panthera tigris sondaica'') * [[lutung]] (''Trachypithecus sp.'') * [[marmot]] * [[mencek]] (''Muntiacus muntjak'') * [[méong congkok]] * [[maung totol]] (''Panthera pardus'') * [[Maung tutul|maung kumbang]] (''Panthera pardus'', en: black panther) * [[munding]] * [[owa]] (''Hylobates moloch'') * [[peusing]] (''Manis javanica'') * [[sapi]] (''Bos indicus'') * [[séro]] * [[sigung]] * [[surili]] (''Presbytis'' sp.) * [[tando]] (''Galeopterus variegatus'') * [[ucing]] (''Felis silvestris'') * [[uncal]] (''Rusa unicolor'') ==[[Lauk]]== * [[arengan]] (''Labeo crysophaekadion'') * [[belut]] * [[bendeng]] (''Furgassus suclu'') * [[betok]] (''Anabas scandens'') * [[betutu]] (''Oxyeleotris marmorata'') * [[boboso]] * [[bogo]]/gabus (''Ophiocephalus striatus'') * [[beunteur]] (Puntius Binotatus) * [[Ampa|beureum mata]] * [[cingir putri]] * [[deleg]] * [[Lauk emas|emas]] (''Cyprinus carpio'') * [[gabus]] (''Channa striatus'') * [[géndol]]/[[impun]]/[[tamras]] * [[Regis|génggéhék]] (''Mystacoleucus marginatus'') * [[guramé]] * [[hampal]] (''Hampala macrolepidota'') * [[jelér]] * [[jungjulung]] (''Dermogenys pusillus'') * [[kancra]] ''(Tor douronensis)'' * [[kamper]] * [[kebogerang]] (''Mystus negriceps'') * [[Lais (lauk)|lais]] (''Lais hexanema'') * [[lalawak]] (''Barbodes bramoides'') * [[lempuk]] (''Callichrous bimaculatus'') *[[lélé]] (''Claris gariepinus/Clarias bratachus''?) * [[lika]] (''Bagarius yarelli'') * [[mujaér]] * [[nila]] * [[nilem]] (''Osteochilus hasselti'') * [[paray]] (''Rasbora argyrotaenia'') * [[regis|regis/génggéhék]] (''Mystacoleucus marginatus'') * [[sepat]] (''Trichopus trichopterus'') * [[tagih]] (''Marcones nemurus''/''Mystus nemurus''?) * [[tampélé]] (''Betta trifasciata'') * [[tawés]] (''Barbodes gonionotus'') * [[tilan]] (''Macrognathus aculeatus'') ==[[Reptil]] (''Reptilia'')== * [[bayawak]] (''Mabuya multifasiata'') * [[buhaya]] * [[cakcak]] * [[haphap]] * [[jamelong]] * [[kadal]] * [[kuya]] * [[londok]] (''Calotes jubatus'') * [[haphap]] (''Draco volans'') * [[oray]] * [[oray bedul]] (''Ophiophagus hannah'') * [[oray bungka]] (''Trimeresurus albolabris'') * [[oray cai]] (''Python reticulatus'') * [[oray héjo]] (''Gonyosoma oxycephalum'') * [[oray kalakay]] (''Sibynophis geminatus'') * [[oray kawat]] * [[oray kisi]] (''Ceratophallus vittatus'') * [[oray linghas]] (''Ptyas korros) * [[oray pucuk]] (''Ahaetulla prasina'') * [[oray sanca bagédor]] * [[oray sanca bodo]] (''Python bivittatus'') * [[oray sanca manuk]] (''Boiga cynodon'') * [[oray sawah]] (''Natrix'' sp.) * [[oray sendok]] (''Naja sputatrix'') * [[oray taneuh]] (''Calloselasma rhodostoma'') * [[oray welang]] (''Bungarus fasciatus'') * [[toké]] (''Gekko gecko'') ==[[Amfibi|Ampibi]] (''Amphibia'')== * [[bangkong budug]] * [[bangkong héjo]] * [[cakung|cakung, ceuhay, ceukay]] * [[dingdang]] ==[[Gegeremet]] (''Insecta'')== * [[bangbara]] * [[beunceuh]] * [[béwok]] * [[bolokotondo]] * [[cocopét]] * [[congcorang]] * [[cucunguk]] * [[éngang]] * [[éngkang-éngkang]] * [[gaang]] * [[jangkrik]] * [[kamarang]] * [[kasir]] * [[kini-kini]] * [[kuang-kuang]] * [[kukupu]] * [[kuntring]] * [[laleur]] * [[légé]] * [[nyiruan]] * [[odéng]] * [[papanting]] * [[papatong]] * [[peupeundeuyan]] * [[rametuk]] * [[reungit]] * [[rinyuh]] * [[sieur]] * [[simeut]] * [[sireum]] * [[tataman]] * [[tuma]] * [[tumbila]] </div> <div style="float:right;width:45%"> ==[[Manuk]] (''Aves'')== * [[abringan]] * [[alap-alap]] (''Accipiter virgatus'') * [[bango]] * [[barabah]] * [[baroboyan]] * [[belekok|belekok/kuntul sawah]] (''Ardeola speciosa'') * [[béntét]] (''Lanius schach'') * [[béo]] * [[berencét]] (''Alcippe poioicephala'') * [[berencét lendil]] (''Pnoepyga pusilla'') * [[berencét wergan]] (''Alcippe pyrphytera'') * [[bincarung]] (''Oriolus Chinensis'') * [[buah (manuk)|buah]] (''Artamus leucorhynhus'') * [[bututut]] (''Megalaima corvina'') * [[cabé (manuk)|cabé]] (''Dicaeum trochileum'') * [[cacing]] (''Cyornis banyumas'') * [[cangkakak]] (''Halcyon cyanoventris'') * [[cukahkéh]] (''Halcyon chloris'') * [[caladi]] (''Dendrocopus moluccensis'') * [[caladi buruk]] (''Celeus brachyurus'') * [[caladi kotok]] * [[caladi kundang]] (''Dendrocopus macei'') * [[campeling]] * [[cangcarang]] (''Megalaima armillaris'') * [[cangéhgar]] (''Gallus gallus varius'') * [[cangkurileung]] (''Picnonotus aurigaster'') * [[Jog-jog|carukcuk]] (''Pycnonotus goiavier'') * [[cekcek koréd]] (''Megalurus palustris'') * [[cerecet]] (''Psaltria exelis'') * [[Cinénén padi]] (''Cisticola juncidis'') * [[cinenen]] (''Orthotomus sutorius'') * [[cinenen gunung]] (''Orthotomus cuculatus'') * [[cingcoang]] (''Cinclidium diana'') * [[cipeuw]] (''Aegithina tiphia'') * [[curung cinenen hawu]] (''Orthotomus sepium'') * [[Murai daun]] (''Chloropsis cochinchin'') * [[dudut]] * [[ékék kéléng]] (''Psittacula alexandri '') * [[éntog]] (''Cairina'' sp.) * [[ésénangka]] (''Lopozosterops javanicus'') * [[gagak]] (''Corvus macrochinchus '') * [[galatik batu]] (''Parus major'') * [[geuri]] * [[goléjra]] (''Passer montanus'') * [[harothot]] * [[haur (manuk)|haur]] (''Copsichus sanlaris '') * [[hayam]] (''Gallus gallus domesticus'') * [[hayam pelung]] (''Gallus gallus radiatus'') * [[heulang bondol]] (''Haliastur indus'') * [[heulang gudug]] (''Ichtyophaga ichtyaelus '') * [[heulang hideung]] (''Ichtinaetus malayensis '') * [[heulang jawa]] (''Spilornis javanica '') * [[heulang kawah]] (''Falco moluccensis'') * [[Heulang Ruyuk|heulang ruyuk]] (''Spilornis cheela '') * [[hurang (manuk)|hurang]] * [[jalak munding]] * [[jantingan]] (''Nectaria jugularis '') * [[japati]] (''Columba'' sp.) * [[julang]] (''Rhyticeros undulatus '') * [[kacamata (manuk)|kacamata]] (''Zosterops palpebrosus'') * [[kacamata gunung]] (''Zosterops montanus '') * [[kacapi (manuk)|kacapi]] * [[kakatua]] * [[kalaces]] (''Macronous gularis'') * [[kapapasan]] (''Lange nigro'') * [[kapasan]] (''Talage nigra'') * [[kapinis]] (''Apus affinis'') * [[kapinis bangala]] * [[kapinis batu]] * [[kapinis biru]] * [[kapinis cacing]] * [[kapinis gunung]] (''Turdus poliocephalus'') * [[kapinis macan]] * [[kasintu]] (''Gallus gallus bankiva '') * [[kerak bodas]] * [[kerak munding]] * [[kipas biru]] (''Rhipidura javanica'') * [[kipas hideung]] (''Rhipidura euryura'') * [[kipas merak]] (''Rhipidura phoeniccura '') * [[kireuw]] * [[kongkoéng]] * [[kopé]] * [[kopi (manuk)|kopi]] (''Pamartorhinus montanus'') * [[koréak]] (''Tyto alba'') * [[koréhtengék]] * [[korés]] * [[kucica]] (''Collocalia saularis'') * [[kuda (manuk)|kuda]] (''Garrulax rufifrons '') * [[kuntul]] * [[kutilang]] (''Pycnonotus aurigaster'') * [[limukan]] (''Chalopas indica'') * [[madu gunung]] (''Retopyga exinia'') * [[manintin]] (''Alcedo meninting'') * [[merak]] (''Pavo muticus'') * [[meri]] * [[pacikrak]] (''Prinia familiaris'') * [[paok cacing]] (''Pitta guajana'') * [[payu (manuk)|payu]] * [[peking (manuk)|peking]] (''Lonchura punctulata'') * [[piit]] (''Lonchura striata'') * [[pijantung]] (''Arachnothera longirostris'') * [[pijantung]] (''Arachnothera affinis '') * [[puyuh]] * [[puyuh ganggong]] (''Arborophila javanica'') * [[puyuh tegalan]] (''Turnix suscitator'') * [[rangkong]] (''Buceros rhinoceros '') * [[saéran gunting]] * [[saéran rambay]] (''Dicrurus remifer '') * [[saéran rambay]] (''Dicrurus paradiseus'') * [[sapu]] * [[sepah]] (''Pericrocotus flammeus'') * [[sepah gunung]] (''Pericrocotus saturatus'') * [[sesep madu]] (''Aethopyga siparaja'') * [[siit uncuing]] (''Cacomantis sonneratii'') * [[sikatan]] (''Rhipidura sp.'') * [[soang]] * [[srigunting abu-abu]] (''Dicrurus leucophaeus'') * [[tengtelok]] * [[tepus]] (''Stachyris gramiceps'') * [[tikukur]] (''Streptopelia chinensis'') * [[titiran]] (''Geopelia striata'') * [[tiung nungkal]] (''Cochoa ururea'') * [[toéd]] (''Lanius schach'') * [[tohtor]] (''Megalaima armillaris'') * [[tulung tumpuk]] (''Megalaima javensis'') * [[tuweuw]] * [[uncal (manuk)|uncal]] (''Macropygia unchall'') * [[ungkut-ungkut]] (''Megalaima haemacephala'') * [[walet]] * [[walet ageung]] (''Hirundo striolata'') * [[walet asia]] (''Hirundo rustica'') * [[walet sapi]] (''Collocalia esculenta'') </div> </div> <div style="clear:both"> </div> {{Sunda-pondok}} [[Kategori:Sasatoan dumasar wewengkon]] [[Kategori:Sunda]] 3osu9m7apy1r1fzta0kzf5zztavpkmb 0 27825 707709 677126 2026-04-02T08:55:46Z Dinototosugiarto 11449 707709 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Alap-alap | image = Accipiter virgatus.jpg | status = LC | regnum = [[Sato|Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Falconiformes]] | familia = [[Accipitridae]] | genus = ''[[Accipiter]]'' | species = '''''A. virgatus''''' | binomial = ''Accipiter virgatus'' | binomial_authority = [[Coenraad Jacob Temminck|Temminck]], 1822 }} '''Alap-alap''' (''Accipiter virgatus'') téh [[manuk pamangsa]] ti kulawarga [[Accipitridae]], sumebar di leuweung [[Asia]] kidul ([[Pakistan]] jeung [[India]]) nepi ka [[Cina]] kidul jeung [[Indonésia]].<ref name=Jonathan>{{Cite book | title =Sunda Language| first =Jonathan| last =Rigg| publisher =Lange & Co| location =Batavia| year =1862| pages =2|url=https://books.google.co.id/books?id=1PIUAAAAYAAJ&pg=PA213&dq=KEHKEL&hl=id&sa=X&ved=0ahUKEwj7qpOVitnTAhWBO48KHXrzCD8Q6AEIQDAD#v=onepage&q=heu&f=true|accessdate=(disungsi – 19 Pébruari2025)}}</ref> Nyayangna dina tangkal jangkung, sakali usum endogna 2-5 siki, ganti sayang unggal taun. Ieu manuk téh ''raptor'' ukuran sedeng (29–36&nbsp;cm), jangjangna pondok tapi rada lébar sarta buntutna panjang nu ngadukung pikeun kalincahanana nalika hiber. Pangawakanna sagedé [[japati]], sahandapeun [[heulang]], bisa eureun hiberna di [[langit]] bari jang-jangna kikiplik nyidik-nyidik mangsana anu aya di handap.<ref name=“Danadibrata”>{{Cite book | title =Kamus Basa Sunda| first =R.A| last =Danadibrata| publisher =PT Kiblat Buku Utama| location =Bandung| year =2006| pages =14|ISBN=9793631937|url=https://books.google.co.id/books?id=3XyMDwAAQBAJ&pg=PA157&dq=imah+sunda&hl=id&sa=X&ved=0ahUKEwi8sbjUq97oAhW6_3MBHfilDQkQ6AEIKDAA#v=onepage&q=imah%20sunda&f=false|accessdate=(disungsi) 19 Des 2020}}</ref> Nalika usum halodo, alap-alap sok kaluar ti leuweung ka tegalan jeung pakebonan/pahumaan. Nu dimangsa bangsa [[kadal]], [[papatong]], [[manuk]] leutik, jeung [[mamalia]] leutik. == Rujukan == * {{IUCN2006|assessors=BirdLife International|year=2004|id=49391|title=Accipiter virgatus|downloaded=11 May 2006}} Database entry includes justification for why this species is of léast concern * ''Birds of India'' karya Grimmett, Inskipp & Inskipp, ISBN 0-691-04910-6 {{pondok}} [[Kategori:Accipiter]] [[Kategori:Aves]] <references /> [[Kategori:Accipitridae]] jvkxiuakzrezrj6fgzfcm51wr7qakfj 0 36380 707697 704940 2026-04-02T00:01:47Z Mirani Pramitasari 26631 707697 wikitext text/x-wiki {{merge}} [[Gambar:Cireundeu.jpg|thumb|230px|right|Ucapan wilujeng sumping nalika asup ka kampung adat cireundeu]] '''Kampung adat Cireundeu''' nyaéta hiji kampung nu ayana di lamping [[Gunung Kunci]], [[Gunung Ciménténg]] jeung [[Gunung Gajahlangu]].<ref name="wawancara"/> Sacara administratif mah perenahna téh di [[Kalurahan Leuwigajah]], kacamatan [[Cimahi Selatan]], Kota [[Cimahi]].<ref name="wawancara">[Hasil wawancara jeung Bapa Faiz kuncén Kampung Adat Cireundeu ping 24 April 2011]</ref> Teu jauh ti [[Tempat Pembuangan Akhir (TPA) Leuwigajah]].<ref name="wawancara"/> <br/> Istilah Cireundeu diwangun ku dua kecap, nyaéta ''ci'' ([[cai]]) jeung ''[[reundeu]]''.<ref name="wawancara"/> ''Reundeu'' nyaéta ngaran hiji daun nu ayana di leuweung sarta bisa dilalab jiga daun [[sampeu]].<ref name="wawancara"/> Ceuk kolot baheula mah daun reundeu téh sok digunakeun pikeun ubar panyakit leungeun.<ref name="wawancara"/> Kiwari éta daun téh geus hésé dipanggihanana.<ref name="wawancara"/><br/> Secara fisik, Cireundeu teu béda jauh jeung kampung biasa.<ref name="wawancara"/> Utamana dina segi wangunan imah-imah pendudukna.<ref name="wawancara"/> Di antarana maké hateup tina [[kenténg]], batana ditémbok, jandélana tina [[kaca]], jeung méh sakabéh pendudukna geus miboga alat éléktronik saperti [[tipi]], [[radio]], kaasup [[hp]].<ref name="wawancara"/> Tapi ku lantaran kukuh dina ngagem tradisi karuhun, ieu kampung dijadikeun sacara ''de facto'' jadi kampung adat.<ref name="wawancara"/> Lolobana masarakat Cireundeu masih ngagem ajaran Agama Jawa Sunda nu dibawa ku [[Pangeran Madrais]] ti [[Cigugur]], [[Kuningan]].<ref name="wawancara"/> <br/> Masarakat Kampung Adat Cireundeu miboga kayakinan ti karuhun Sunda yén maranéhna teu meunang ngadahar [[sangu]].<ref name="wawancara"/> Aya kapercayaan yén anu ngarempak kana aturan éta bakal langsung maot.<ref name="wawancara"/> Jadi lamun masarakatna bener-bener rék ngagem éta kayakinan ti karuhun kudu bener-bener maluruh ngagemna, tong satengah-satengah.<ref name="wawancara"/> ==Gotong Royong nu Aya di Kampung Adat Cireundeu== ===Ngabangun imah=== Masarakat kampung adat Cireundeu miboga tradisi ngabangun imah ku cara [[gotong royong]].<ref name="wawancara"/> Masarakat babarengan ngabangun [[imah]]na, boh dina ngayakeun bahanna boh dina nyieunna, bari jeung teu ngaluarkeun waragad.<ref name="wawancara"/> Jadi maksudna nu boga imah ngan saukur nyadiakeun bahan keur wangunan imahna jeung nyuguhan warga kampung.<ref name="wawancara"/> Kuriakna mah dipigawé ku babarengan (warga kampung).<ref name="wawancara"/> Taya upacara husus nalika ngabangun imah, tapi ilaharna sok aya sukuran nalika imah geus jadi.<ref name="wawancara"/> Sukuran anu diayakeun ku pihak nu boga imahna.<ref name="wawancara"/> ===Gotong Royong dina Upacara Ngemban Taun jeung Tutup Taun=== Taun baru Saka 1 Sura nu dipiéling ku warga Cireundeu, babarengan jeung taun baru [[Islam]] 1 Muharam.<ref name="wawancara"/> Dina tradisi [[Jawa]], [[1 Muharam]] disebut [[1 Sura]].<ref name="wawancara"/> Dina Islam ngagunakeun [[Hijriyah]], lamun tradisi Jawa mah ngagunakeun [[Saka]]. Sasaruan taun Hijriyah jeung Saka nyaéta titinggal lunar atawa maké patokan nurutkeun ngurilingna [[bulan]] kana bumi.<ref name="wawancara"/> Salian ti éta, nu jadi patokan nyaéta 1 Muharam dina Hijriyah.<ref name="wawancara"/> Taun Saka Jawa dipaké ti jaman Sultan Agung Hanyokrokusumo ti Mataram, ngagantikeun Saka Hindu.<ref name="wawancara"/> <br/> 1 Sura pikeun warga Cireundeu, ampir sarua jeung lebaran.<ref name="wawancara"/> Saméméh taun 2000 mah, sok maké baju anyar tapi sababaraha taun ka tukang sanggeus dilembagakeun aya parobahan. Dina upacara adat, kaum lalaki maké baju pangsi warna hideung, ari kaum awéwé mah maké kabaya atawa baju warna bodas.<ref name="wawancara"/> Gunungan sasajén, mangrupa bungbuahan jeung rasi, anu dibawa ka tengah ririungan (kumpulan) warga di Balé Adat.<ref name="wawancara"/> Warga tapakur mirengkeun wejangan ti sesepuh Kampung Adat Cireundeu, Abah Emén Sunarya téa.<ref name="wawancara"/> <br/> Upacara Tutup Taun Saka mangrupa salah sahiji wujud sukur ka Nu Mahakawasa.<ref name="wawancara"/> Ieu upacara téh dimimitian ku pintonan [[wayang golék]] jeung sarupaning kasenian tradisional has Cireundeu, nyaéta [[angklung buncis]].<ref name="wawancara"/> <br/> Aya hiji léngsér nu minton maké pakéan sarwa hideung has Sunda, lengkep jeung iket has Cireundeu.<ref name="wawancara"/> Tuluy tamu dititah diuk ku Lengser di Balé Saraséhan.<ref name="wawancara"/> Upacara adat ditandaan ku cara melak tangkal ku kuncén nu engkéna dipelak di Gunung Kunci Cireunde.<ref name="wawancara"/> Anu tujuanana pikeun ngajaga alam, lantaran manusa anu ngajaga manusa nu sok ngaruksak ogé.<ref name="wawancara"/> <br/> Dina upacara ngemban taun jeung tutup taun ieu dibutuhkeun sikep gotong royong ti sakabéh warga.<ref name="wawancara"/> Utamana dina nyiapkeun sasajén keur upacara.<ref name="wawancara"/> Sakabéh masarakat ilubiung nalika nyiapkeun upacara, prak-prakan upacara, jeung sanggeus upacara.<ref name="wawancara"/> ==Referensi== {{Reflist}} {{sunda-pondok}} [[Kategori:Kampung Adat]] kbwlohdxngoq8ke9h3q0esqx3tuuf43 707698 707697 2026-04-02T00:06:42Z Mirani Pramitasari 26631 707698 wikitext text/x-wiki {{merge|Kampung Adat Cireundeu}} [[Gambar:Cireundeu.jpg|thumb|230px|right|Ucapan wilujeng sumping nalika asup ka kampung adat cireundeu]] '''Kampung adat Cireundeu''' nyaéta hiji kampung nu ayana di lamping [[Gunung Kunci]], [[Gunung Ciménténg]] jeung [[Gunung Gajahlangu]].<ref name="wawancara"/> Sacara administratif mah perenahna téh di [[Kalurahan Leuwigajah]], kacamatan [[Cimahi Selatan]], Kota [[Cimahi]].<ref name="wawancara">[Hasil wawancara jeung Bapa Faiz kuncén Kampung Adat Cireundeu ping 24 April 2011]</ref> Teu jauh ti [[Tempat Pembuangan Akhir (TPA) Leuwigajah]].<ref name="wawancara"/> <br/> Istilah Cireundeu diwangun ku dua kecap, nyaéta ''ci'' ([[cai]]) jeung ''[[reundeu]]''.<ref name="wawancara"/> ''Reundeu'' nyaéta ngaran hiji daun nu ayana di leuweung sarta bisa dilalab jiga daun [[sampeu]].<ref name="wawancara"/> Ceuk kolot baheula mah daun reundeu téh sok digunakeun pikeun ubar panyakit leungeun.<ref name="wawancara"/> Kiwari éta daun téh geus hésé dipanggihanana.<ref name="wawancara"/><br/> Secara fisik, Cireundeu teu béda jauh jeung kampung biasa.<ref name="wawancara"/> Utamana dina segi wangunan imah-imah pendudukna.<ref name="wawancara"/> Di antarana maké hateup tina [[kenténg]], batana ditémbok, jandélana tina [[kaca]], jeung méh sakabéh pendudukna geus miboga alat éléktronik saperti [[tipi]], [[radio]], kaasup [[hp]].<ref name="wawancara"/> Tapi ku lantaran kukuh dina ngagem tradisi karuhun, ieu kampung dijadikeun sacara ''de facto'' jadi kampung adat.<ref name="wawancara"/> Lolobana masarakat Cireundeu masih ngagem ajaran Agama Jawa Sunda nu dibawa ku [[Pangeran Madrais]] ti [[Cigugur]], [[Kuningan]].<ref name="wawancara"/> <br/> Masarakat Kampung Adat Cireundeu miboga kayakinan ti karuhun Sunda yén maranéhna teu meunang ngadahar [[sangu]].<ref name="wawancara"/> Aya kapercayaan yén anu ngarempak kana aturan éta bakal langsung maot.<ref name="wawancara"/> Jadi lamun masarakatna bener-bener rék ngagem éta kayakinan ti karuhun kudu bener-bener maluruh ngagemna, tong satengah-satengah.<ref name="wawancara"/> ==Gotong Royong nu Aya di Kampung Adat Cireundeu== ===Ngabangun imah=== Masarakat kampung adat Cireundeu miboga tradisi ngabangun imah ku cara [[gotong royong]].<ref name="wawancara"/> Masarakat babarengan ngabangun [[imah]]na, boh dina ngayakeun bahanna boh dina nyieunna, bari jeung teu ngaluarkeun waragad.<ref name="wawancara"/> Jadi maksudna nu boga imah ngan saukur nyadiakeun bahan keur wangunan imahna jeung nyuguhan warga kampung.<ref name="wawancara"/> Kuriakna mah dipigawé ku babarengan (warga kampung).<ref name="wawancara"/> Taya upacara husus nalika ngabangun imah, tapi ilaharna sok aya sukuran nalika imah geus jadi.<ref name="wawancara"/> Sukuran anu diayakeun ku pihak nu boga imahna.<ref name="wawancara"/> ===Gotong Royong dina Upacara Ngemban Taun jeung Tutup Taun=== Taun baru Saka 1 Sura nu dipiéling ku warga Cireundeu, babarengan jeung taun baru [[Islam]] 1 Muharam.<ref name="wawancara"/> Dina tradisi [[Jawa]], [[1 Muharam]] disebut [[1 Sura]].<ref name="wawancara"/> Dina Islam ngagunakeun [[Hijriyah]], lamun tradisi Jawa mah ngagunakeun [[Saka]]. Sasaruan taun Hijriyah jeung Saka nyaéta titinggal lunar atawa maké patokan nurutkeun ngurilingna [[bulan]] kana bumi.<ref name="wawancara"/> Salian ti éta, nu jadi patokan nyaéta 1 Muharam dina Hijriyah.<ref name="wawancara"/> Taun Saka Jawa dipaké ti jaman Sultan Agung Hanyokrokusumo ti Mataram, ngagantikeun Saka Hindu.<ref name="wawancara"/> <br/> 1 Sura pikeun warga Cireundeu, ampir sarua jeung lebaran.<ref name="wawancara"/> Saméméh taun 2000 mah, sok maké baju anyar tapi sababaraha taun ka tukang sanggeus dilembagakeun aya parobahan. Dina upacara adat, kaum lalaki maké baju pangsi warna hideung, ari kaum awéwé mah maké kabaya atawa baju warna bodas.<ref name="wawancara"/> Gunungan sasajén, mangrupa bungbuahan jeung rasi, anu dibawa ka tengah ririungan (kumpulan) warga di Balé Adat.<ref name="wawancara"/> Warga tapakur mirengkeun wejangan ti sesepuh Kampung Adat Cireundeu, Abah Emén Sunarya téa.<ref name="wawancara"/> <br/> Upacara Tutup Taun Saka mangrupa salah sahiji wujud sukur ka Nu Mahakawasa.<ref name="wawancara"/> Ieu upacara téh dimimitian ku pintonan [[wayang golék]] jeung sarupaning kasenian tradisional has Cireundeu, nyaéta [[angklung buncis]].<ref name="wawancara"/> <br/> Aya hiji léngsér nu minton maké pakéan sarwa hideung has Sunda, lengkep jeung iket has Cireundeu.<ref name="wawancara"/> Tuluy tamu dititah diuk ku Lengser di Balé Saraséhan.<ref name="wawancara"/> Upacara adat ditandaan ku cara melak tangkal ku kuncén nu engkéna dipelak di Gunung Kunci Cireunde.<ref name="wawancara"/> Anu tujuanana pikeun ngajaga alam, lantaran manusa anu ngajaga manusa nu sok ngaruksak ogé.<ref name="wawancara"/> <br/> Dina upacara ngemban taun jeung tutup taun ieu dibutuhkeun sikep gotong royong ti sakabéh warga.<ref name="wawancara"/> Utamana dina nyiapkeun sasajén keur upacara.<ref name="wawancara"/> Sakabéh masarakat ilubiung nalika nyiapkeun upacara, prak-prakan upacara, jeung sanggeus upacara.<ref name="wawancara"/> ==Referensi== {{Reflist}} {{sunda-pondok}} [[Kategori:Kampung Adat]] 36d6y8c7nf7bhrwy96dderkiu7v6994 0 42246 707706 676381 2026-04-02T08:49:40Z Dinototosugiarto 11449 707706 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | image = Pycnonotus aurigaster pair.JPG | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22712699 |title=''Pycnonotus aurigaster'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Pycnonotidae]] | genus = ''[[Pycnonotus]]'' | species = '''''P. aurigaster''''' | binomial = ''Pycnonotus aurigaster'' | binomial_authority = ([[Louis Jean Pierre Vieillot|Vieillot]], 1818) | synonyms = }} '''Cangkurileung''' (''Pycnonotus aurigaster'') nyaéta hiji spésiés [[manuk bacéo]] ti kulawarga [[Pycnonotidae]]. Buluna semu hawuk, komo lebah [[jangjang]]na, huluna hideung. Sumebar di [[Kamboja]], [[Cina]], [[Hong Kong]], [[Indonésia]], [[Laos]], [[Burma]], [[Thailand|Muangtay]], jeung [[Viétnam]]. [[Habitat]]na di leuweung tropis jeung subtropis anu lembab. Lamun dikukut ti leuelutik, ieu manuk bakal apét. {{Commons|Pycnonotus aurigaster}} ==Galeri== <gallery widths="150px" heights="100px" > image:Kutilang (Pycnonotus aurigaster).JPG| Anak Cangkurileung image:Pycnonotus aurigaster.JPG|Maraban image:Sooty-headed Bulbul.jpg|Pycnonotus aurigaster image:Sooty-headed Bulbul .jpg|Pycnonotus aurigaster 20130528Rosa canina mit Luscinia megarhynchos.ogv|Sada Cangkurileung </gallery> ==Réferénsi== {{reflist}} [[Kategori:Pycnonotus]] [[Kategori:Aves]] {{pondok}} qngemkis4839fqdglp10ii8uc7qtlcx 707708 707706 2026-04-02T08:52:01Z Dinototosugiarto 11449 707708 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | image = Pycnonotus aurigaster pair.JPG | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22712699 |title=''Pycnonotus aurigaster'' |assessors=[[BirdLife International]] |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Pycnonotidae]] | genus = ''[[Pycnonotus]]'' | species = '''''P. aurigaster''''' | binomial = ''Pycnonotus aurigaster'' | binomial_authority = ([[Louis Jean Pierre Vieillot|Vieillot]], 1818) | synonyms = }} '''Cangkurileung''' (''Pycnonotus aurigaster'') nyaéta hiji spésiés [[manuk bacéo]] ti kulawarga [[Pycnonotidae]]. Buluna semu hawuk, komo lebah [[jangjang]]na, huluna hideung. Sumebar di [[Kamboja]], [[Cina]], [[Hong Kong]], [[Indonésia]], [[Laos]], [[Burma]], [[Thailand|Muangtay]], jeung [[Viétnam]]. [[Habitat]]na di leuweung tropis jeung subtropis anu lembab. Lamun dikukut ti leuelutik, ieu manuk bakal apét. {{Commons|Pycnonotus aurigaster}} ==Galeri== <gallery widths="150px" heights="100px"> image:Kutilang (Pycnonotus aurigaster).JPG| Anak Cangkurileung image:Pycnonotus aurigaster.JPG|Maraban image:Sooty-headed Bulbul.jpg|Pycnonotus aurigaster image:Sooty-headed Bulbul .jpg|Pycnonotus aurigaster 20130528Rosa canina mit Luscinia megarhynchos.ogv|Sada Cangkurileung </gallery> ==Réferénsi== {{reflist}} [[Kategori:Pycnonotus]] [[Kategori:Aves]] {{pondok}} [[Kategori:Pycnonotidae]] 95s89d30ec25zshlfvqh9wft5x7trg3 0 72864 707707 681155 2026-04-02T08:51:15Z Dinototosugiarto 11449 707707 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | color = pink | name = Jog-jog (Merbah Cerukcuk) | status = LC | image = Yellow-vented-Bulbul-1.jpg | image_caption = Manuk jog-jog ti Bali | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Burung|Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = '''Pycnonotidae''' | genus = ''[[Pycnonotus]]'' | species = '''''P. goiavier ''''' | binomial = ''Pycnonotus goiavier '' | binomial_authority = ([[Giovanni Antonio Scopoli|Scopoli]], 1886) }} '''Jog-jog''' (''Pycnonotus goiaviei''); basa Inggrisna ''Yellow-vented Bulbul'' nyaéta hiji [[manuk]] nu asalna tina [[kulawarga]] ''Pycnonotidae'', urang [[Jawa]] nyebutna ''terucuk'' atawa ''cerocokan''. <ref name=Djambatan/> Aya ogé nu nyebut kana ieu manuk téh ''braba, merbah, celucuk, cica''. <ref name=Djambatan>{{cite book| title=Jenis burung yang umum di Indonesia|first=Johan|Last=Iskandar|publisher=Djambatan|date=2007-08-01|ISBN=9789794281048|Location=Universitas Michigan|accessdate=2012-06-20}}</ref> Pangawakanna leutik sapantar jeung manuk [[cangkurileung]], panjang tina [[buntut]] nepi ka pamatuk kurang leuwih 20 cm. <ref name=Rudi/> Hirup tur nyiar hakaneun dina tatangkalan, pating araclog sarta récét disarada patembalan utamana mangsa arék meuting/nyayang. <ref>{{cite book|title=Nilai budaya dalam ungkapan dan peribahasa Sunda |last=Fatimah Djajasudarma|First=T.|year=1997|ISBN=9789794597880|publisher=Pusat Pembinaan dan Pengembangan Bahasa, Departemen Pendidikan dan Kebudayaan |date=2008-08-01 |accessdate=2018-01-08}}</ref> Kahakanan manuk jog-jog kayaning bungbuahan nulaleutik sarta [[gegeremet]] kayaning [[sireum]], [[jangkrik]], [[papatong]], jeung sajabana, luyu jeung pangawakanna nu memang leutik.<ref name=Rudi>{{cite book| title=Murai Batu|publisher=PT Niaga Swadaya|date=1997-08-01 |ISBN=9789790024267|accessdate=2017-01-08}}</ref> Malahan aya hiji paribasa nu ilahar pikeun némbongkeun hiji kaayaan anu kurang merenah atawa mikahayang nu pamohalan kacumponan, cenah “kawas jog-jog neureuy buah loa” éta kulantara buah loa mah ukuranna méh sagedé awakna tangtuna pamohalan pisan bisa kateureuy. <ref>{{cite book|title=Kamus ungkapan dan peribahasa Sunda|first=Rudi|Last=Rahayuy|publisher=Pustaka Setia|date=1997-08-01 |year=1995|location=Universitas Michigan=accessdate=2018-02-02}}</ref> Manuk jog-jog kawilang lindeuk sarta teu kaasup [[manuk]] galak ka manuk séjén, mangsa ditunda sarta diingu dina kandang nu lega ieu manuk bisa waé dihijikeun jeung manuk séjén kayaning [[piit]], [[jalak]] hideung, jalak hawuk, jalak surén, [[cangkurileung]], [[cangkurwok]], jeung sajabana kalawan moal matak paraséa.<ref>{{cite book| title=Murai Batu|publisher=Redaksi AgroMedia|date=1997-08-01 |ISBN=9789799542151|accessdate=2017-01-08}}</ref> Iéu manuk henteu kaasup kana manuk langka, malahan numutkeun catetan nu aya jumlah ieu manuk téh disawang terus nambahan. <ref name=goivar>{{cite web|url= http://www.iucnredlist.org/details/22712731/0 |title= Pycnonotus goiavier |publisher= The IUCN Red List of Threatened Species | ISSN = 2307-8235 |accessdate=2018-08-20}}</ref> Ieu manuk baranahan bisa di alam liar anapon dina ''penangkaran'' (ngahaja direkahkeun sangkan baranahan).<ref name=goivar/> Sagigireun di [[nagara]] urang, ieu manuk loba ogé kapanggih hirup di nagara séjén kayaning di [[Thailand]], [[Malaysia]], [[Vietnam]], [[Pilipina]], jeung [[Timor|Timor leste]].<ref>{{cite web|url= http://www.xeno-canto.org/species/Pycnonotus-goiavier |title= Yellow-vented Bulbul • Pycnonotus goiavier |publisher= xeno-canto |date=2005-01-01 |accessdate=2018-01-01}}</ref> == Ciri mandiri == Kelir [[bulu]] nu aya dina harigu, sarta babudeureuna [[hawuk]] semu [[bodas]].<ref name=ciri/> Sedengkeun bulu nua aya dina punduk nepika buntut kelirna [[coklat]], bulu nu aya dina puhu buntut beulah handap kelirna [[konéng]], palebah [[panon]]na dikuriling ku bulu [[hideung]], manjang nepia [[pamatuk]], Kelir pamatuk reujeung cékérna hideung, manuk jaluna palebah huluna mibanda bulu panjang kawas jambul. <ref name=ciri>{{cite web|url= https://www.hbw.com/ibc/species/yellow-vented-bulbul-pycnonotus-goiavier |title= Yellow-vented Bulbul Pycnonotus goiavier |publisher=IBC Bird |date=2016-11-01 |accessdate=2008-01-01}}</ref>. Usum begér ilaharna bulan [[Oktober]] nepi ka [[Desember]], [[sayang]]na dijieun tina [[rarapén]]/[[jukut]] atawa kalakay/[[daun]] nu gararing, dibebenah sangkan nyelogon gedéna kurang leuwih sagedé [[cangkir]],<ref>{{cite web|url= https://www.hbw.com/species/yellow-vented-bulbul-pycnonotus-goiavier |title= Yellow-vented Bulbul (Pycnonotus goiavier) |publisher=Alive the hand book bird of word |date=1997-08-01 |accessdate=2018-01-08}}</ref> <gallery> File:Pycnonotus goiavier distribution map.png|[[Daérah]] ''sebaran'' tempat hirupna File:Yellow-vented_Bulbul_-_Thailand_S4E3741_(17026022846).jpg|nyéngclé dina dahan File:Yellow-vented_Bulbul_(Pycnonotus_goiavier)_DJ1.JPG|[[Endog]]na File:Yellow-vented bulbul nest.jpg|Anakna masih kénéh gumoél File:Yellow-vented Bulbul (Pycnonotus goiavier) - Flickr - Lip Kee (3).jpg|Nyiar hakaneun File:Yellow-vented Bulbul.jpg|Sajodo </gallery> == Baca ogé == * Coates, B.J. and K.D. Bishop. 2000. ''Panduan lapangan Burung-burung di Kawasan Wallacea''. BirdLife IP & Dove Publication. Bogor. ISBN 979-95794-2-2 * King, B., M. Woodcock, and E.C. Dickinson. 1975. ''A Field Guide to The Birds of South-East Asia''. Collins. London. ISBN 0-00-219206-3 * MacKinnon, J. 1993. ''Panduan lapangan pengenalan Burung-burung di Jawa dan Bali''. Gadjah Mada University Press. Jogyakarta. ISBN 979-420-150-2 * MacKinnon, J., K. Phillipps, and B. van Balen. 2000. ''Burung-burung di Sumatera, Jawa, Bali dan Kalimantan''. LIPI dan BirdLife IP. Bogor. ISBN 979-579-013-7 == Tutumbu kaluar == {{en}} [http://www.iucnredlist.org/search/details.php/52228/all ''Pycnonotus goiavier'' pada IUCN Red List Database], diakses pada 01/8/2006 {{en}} [http://www.itis.usda.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=562613 ''Pycnonotus goiavier'' pada ITIS Database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041118155118/http://www.itis.usda.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=562613 |date=2004-11-18 }}, diakses pada 01/8/2006 {{en}} [http://www.naturia.per.sg/buloh/birds/Pycnonotus_goiavier.htm Yellow-vented Bulbul page] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160426154004/http://www.naturia.per.sg/buloh/birds/Pycnonotus_goiavier.htm |date=2016-04-26 }} == Dicuat tina == {{reflist|2}} {{pondok}} [[Kategori:Pycnonotus]] [[Kategori:Pycnonotus]] [[Kategori:Sasatoan]] [[Kategori:Sasatoan Sunda]] [[Kategori:Aves]] [[Kategori:Manuk Asia Tenggara]] [[Kategori:Manuk Indonésia]] [[Kategori:Pycnonotidae]] s8ofmhnyxerma9bsq5hrmm8uhxjfc6b 0 75905 707687 657522 2026-04-01T14:31:33Z ~2026-20189-34 36425 707687 wikitext text/x-wiki {{Kotak info sakola | nama = SMA Negeri 4 Subang | nama_asli = | nama_latin = | gambar = | didirikan =2017 | tipe = Negeri | akreditasi = | NSS = | NPSN = 69974158 | slogan = | maskot = | rektor = | kepsek = | ketua komite = | moderator = | kelas = 16 | jurusan = Ipa dan Ips | rentang kelas = X Ipa,X Ips,XI Ipa,XI Ips,XII Ipa,XII Ips | kurikulum = [[Kurikulum Tingkat Satuan Pendidikan]] | murid = | status = | lonem = | hinem = | avgnem = | alamat = Jl.veteran sukamelang km 5 sukamelang | kota = Kabupatén Subang | provinsi = [[Jawa kulon]] | negara = {{nagara|Indonesia}} [[Indonésia]] | telp = | situs web = | koordinat = | kampus = | alumni = | institusi = | afiliasi = [[Kamentrian pangantikan jeung Kabudayaan Indonésia]] | catatan = }} '''SMA Negeri 4 Subang''' nyaéta [[Sakola Menengah Atas]] Negeri anu aya di [[Kabupatén Subang]]. Alamat lengkepna di Jl. Veteran sukamelang Km 5 kalurahan sukamelang Kacamatan [[Subang, Subang|Subang]], [[Kabupatén Subang]], [[Jawa kulon]] kalawan nomor [[NPSN]] 69974158. {{sakola-pondok}} <br /> [[Kategori:SMA di Kabupatén Subang]] [[Kategori:Sakola Negeri di Kabupatén Subang]] ==== Fasilitas Sekolah ==== * Ruang Kepala Sekolah * Ruang Guru * Ruang Tata Usaha * Ruang Laboratorium * Ruang Perpustakaan * Ruang Kelas * Toilet * Lapang Upacara * Lapang Sepakbola * Lapang Basket * Lapang Voli * Masjid / Musholla * Kantin === Ekstrakulikuler === * PRAMUKA * OSIS MPK * PMR * ROHIS/IRMA * PASKIBRA * KIR * ENGHLIS CLUB * SENI TARI * MODEL DANCE * PADUAN SUARA * ANGKLUNG * PENCINTA ALAM * KARATE * BASKET * FUTSAL * VOLI * Jurnalistik o81ole92rpi9hwi3jtrf7ncq2q7qn2f 0 108181 707686 707682 2026-04-01T12:56:47Z -wuppertaler 36424 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Miniatur Makam Boscha.jpg]] → [[File:Miniatur Makam Bosscha.jpg]] [[c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) 707686 wikitext text/x-wiki [[Gambar:Rumah Boscha tampak depan.jpg|jmpl|Imah Bosscha]] '''Imah Bosscha Malabar''' mangrupa imah sajarah anu ayana di [[Banjarsari, Pangaléngan, Bandung|Désa Banjarsari]], [[Pangaléngan, Bandung|Kacamatan Pangaléngan]], [[Kabupatén Bandung]], [[Jawa Kulon|Jawa]] [[Jawa Kulon|Kulon]].<ref>{{Cite web|url=https://www.liputan6.com/lifestyle/read/4899119/rumah-bosscha-tempat-peristirahatan-raja-teh-priangan-yang-jadi-destinasi-wisata-sejarah|title=Rumah Bosscha, Tempat Peristirahatan Raja Teh Priangan yang Jadi Destinasi Wisata Sejarah|last=Liputan6.com|website=liputan6.com|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Imah ieu diwangun dina taun 1898 ku [[Karel Albert Rudolf Bosscha]], saurang warga [[Walanda]] anu jadi boga [[perkebunan téh Malabar]]. Ieu imah kaasup salah sahiji conto arsitéktur gaya néo-gotik anu masih kénéh aya di [[Indonésia]].<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.bandung-tour.com/rumah-boscha-pangalengan/|title=Rumah Boscha Pangalengan|last=Tour|first=Bandung|website=Fastrans Travel {{!}} Bandung Tour|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Legana Imah Bosscha kira-kira ngahontal 2.000 méter pasagi sarta diwangun ku tilu lanté. Lanté kahiji dipaké pikeun rohangan tamu, rohangan kulawarga, jeung dapur. Lanté kadua eusina kamar sare jeung kamar mandi. Sedengkeun lanté katilu dipaké pikeun rohangan gawé jeung perpustakaan. Sajaba ti éta, imah ieu ogé miboga taman anu lega tur asri.<ref name=":0" /> == Galéri == <gallery> File:Rumah Boscha tampak depan.jpg|Imah Bosscha File:Halaman depan Rumah Boscha.jpg|Tepas Imah Bosscha File:Miniatur Makam Bosscha.jpg|Miniatur Makam Bosscha File:Peta Kota Bandung di Rumah Boscha.jpg|Péta Kota Bandung di Imah Bosscha File:Piano di Rumah Bosscha.jpg|Piano di Imah Boscha </gallery> == Référénsi == 90logqps9zub0sgvnj69ez4elpbrvjn 707701 707686 2026-04-02T07:22:47Z Apri DAV 31758 707701 wikitext text/x-wiki [[Gambar:Rumah Boscha tampak depan.jpg|jmpl|Imah Bosscha]] '''Imah Bosscha Malabar''' mangrupa imah sajarah anu ayana di [[Banjarsari, Pangaléngan, Bandung|Désa Banjarsari]], [[Pangaléngan, Bandung|Kacamatan Pangaléngan]], [[Kabupatén Bandung]], [[Jawa Kulon]].<ref>{{Cite web|url=https://www.liputan6.com/lifestyle/read/4899119/rumah-bosscha-tempat-peristirahatan-raja-teh-priangan-yang-jadi-destinasi-wisata-sejarah|title=Rumah Bosscha, Tempat Peristirahatan Raja Teh Priangan yang Jadi Destinasi Wisata Sejarah|last=Liputan6.com|website=liputan6.com|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Imah ieu diwangun dina taun 1898 ku [[Karel Albert Rudolf Bosscha]], saurang warga [[Walanda]] anu jadi boga [[perkebunan téh Malabar]]. Ieu imah kaasup salah sahiji conto arsitéktur gaya néo-gotik anu masih kénéh aya di [[Indonésia]].<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.bandung-tour.com/rumah-boscha-pangalengan/|title=Rumah Boscha Pangalengan|last=Tour|first=Bandung|website=Fastrans Travel {{!}} Bandung Tour|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Legana Imah Bosscha kira-kira ngahontal 2.000 méter pasagi sarta diwangun ku tilu lanté. Lanté kahiji dipaké pikeun rohangan tamu, rohangan kulawarga, jeung dapur. Lanté kadua eusina kamar sare jeung kamar mandi. Sedengkeun lanté katilu dipaké pikeun rohangan gawé jeung perpustakaan. Sajaba ti éta, imah ieu ogé miboga taman anu lega tur asri.<ref name=":0" /> == Galéri == <gallery> File:Rumah Boscha tampak depan.jpg|Imah Bosscha File:Halaman depan Rumah Boscha.jpg|Tepas Imah Bosscha File:Miniatur Makam Bosscha.jpg|Miniatur Makam Bosscha File:Peta Kota Bandung di Rumah Boscha.jpg|Péta Kota Bandung di Imah Bosscha File:Piano di Rumah Bosscha.jpg|Piano di Imah Boscha </gallery> == Référénsi == qp0zbod9u1tvegvtyhkn2dwx3og5rui 0 108182 707702 707680 2026-04-02T07:26:04Z Apri DAV 31758 707702 wikitext text/x-wiki '''Puncak Salam''' mangrupa salah sahiji objek wisata alam anu ayana di [[Kota Cimahi]], [[Jawa Kulon]]. Tempat ieu perenahna di wewengkon [[Kampung Adat Cireundeu]], [[Leuwigajah, Cimahi Selatan, Cimahi|Leuwigajah]], Kecamatan [[Cimahi Kidul, Cimahi|Cimahi Kidul]]. Sacara géografis, ieu pagunungan ayana di wewengkon wates antara Kota Cimahi, [[Kabupatén Bandung]] ([[Lagadar, Margaasih, Bandung|Désa Lagadar]], [[Margaasih, Bandung|Kecamatan Margaasih]]), jeung [[Kabupatén Bandung Kulon]] ([[Batujajar Wétan, Batujajar, Bandung Kulon|Désa Batujajar Wétan]], [[Batujajar, Bandung Kulon|Kecamatan Batujajar]]).<ref name=":0">{{Cite web|url=https://kumparan.com/seputar-bandung/puncak-salam-cimahi-dengan-view-cantik-nan-memanjakan-mata-23iiyRzntDZ|title=Puncak Salam Cimahi dengan View Cantik nan Memanjakan Mata|website=kumparan|language=id-ID|accessdate=2026-04-01}}</ref> Puncak Salam kaasup kana daérah dataran luhur. Kota Cimahi sorangan ayana dina jangkungna kira-kira 712 méter di luhur permukaan laut, sedengkeun gunung di Puncak Salam ngahontal jangkungna kurang leuwih 904 méter di luhur permukaan laut.<ref>{{Cite web|url=https://bandungbergerak.id/article/detail/2941/gunung-gunung-di-bandung-raya-35-gunung-puncaksalam-cimahi-dan-kearifan-lokal-kampung-adat-cireundeu-melestarikan-alam|title=GUNUNG-GUNUNG DI BANDUNG RAYA #35: Gunung Puncaksalam Cimahi d...|last=Jatnika|first=Gan Gan|website=BandungBergerak.id|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Lokasina aya di beulah kulon Kota Bandung kalayan jarak kira-kira 9 nepi ka 10 kilométer ti puseur kota.<ref name=":0" /> Tempat ieu dipikawanoh minangka salah sahiji tujuan wisata alam anu cukup dipikaresep ku masarakat. Puncak Salam remen didatangan ku nu resep kagiatan muncak atawa leumpang ka gunung, sarta ku nu hayang ngarasakeun suasana alam anu tiis jeung pamandangan anu lega ti tempat anu leuwih luhur.<ref name=":0" /> Salian ti éta, ayana Puncak Salam ogé teu leupas tina kahirupan budaya masarakat sabudeureunana, hususna Kampung Adat Cireundeu anu masih ngajaga ajén-inajén tradisional dina kahirupan sapopoé.<ref name=":0" /> == Référénsi == 61q1i4v74bqustgk92wexm8ja1kf4hz 707703 707702 2026-04-02T07:46:19Z Lany pirna 21881 nambahkeun foto 707703 wikitext text/x-wiki [[Gambar:Gunung Pucak Salam Kampung Cireundeu.jpg|jmpl|Puncak Salam Kampung Adat Cireundeu]] '''Puncak Salam''' mangrupa salah sahiji objek wisata alam anu ayana di [[Kota Cimahi]], [[Jawa Kulon]]. Tempat ieu perenahna di wewengkon [[Kampung Adat Cireundeu]], [[Leuwigajah, Cimahi Selatan, Cimahi|Leuwigajah]], Kecamatan [[Cimahi Kidul, Cimahi|Cimahi Kidul]]. Sacara géografis, ieu pagunungan ayana di wewengkon wates antara Kota Cimahi, [[Kabupatén Bandung]] ([[Lagadar, Margaasih, Bandung|Désa Lagadar]], [[Margaasih, Bandung|Kecamatan Margaasih]]), jeung [[Kabupatén Bandung Kulon]] ([[Batujajar Wétan, Batujajar, Bandung Kulon|Désa Batujajar Wétan]], [[Batujajar, Bandung Kulon|Kecamatan Batujajar]]).<ref name=":0">{{Cite web|url=https://kumparan.com/seputar-bandung/puncak-salam-cimahi-dengan-view-cantik-nan-memanjakan-mata-23iiyRzntDZ|title=Puncak Salam Cimahi dengan View Cantik nan Memanjakan Mata|website=kumparan|language=id-ID|accessdate=2026-04-01}}</ref> Puncak Salam kaasup kana daérah dataran luhur. Kota Cimahi sorangan ayana dina jangkungna kira-kira 712 méter di luhur permukaan laut, sedengkeun gunung di Puncak Salam ngahontal jangkungna kurang leuwih 904 méter di luhur permukaan laut.<ref>{{Cite web|url=https://bandungbergerak.id/article/detail/2941/gunung-gunung-di-bandung-raya-35-gunung-puncaksalam-cimahi-dan-kearifan-lokal-kampung-adat-cireundeu-melestarikan-alam|title=GUNUNG-GUNUNG DI BANDUNG RAYA #35: Gunung Puncaksalam Cimahi d...|last=Jatnika|first=Gan Gan|website=BandungBergerak.id|language=id|accessdate=2026-04-01}}</ref> Lokasina aya di beulah kulon Kota Bandung kalayan jarak kira-kira 9 nepi ka 10 kilométer ti puseur kota.<ref name=":0" /> Tempat ieu dipikawanoh minangka salah sahiji tujuan wisata alam anu cukup dipikaresep ku masarakat. Puncak Salam remen didatangan ku nu resep kagiatan muncak atawa leumpang ka gunung, sarta ku nu hayang ngarasakeun suasana alam anu tiis jeung pamandangan anu lega ti tempat anu leuwih luhur.<ref name=":0" /> Salian ti éta, ayana Puncak Salam ogé teu leupas tina kahirupan budaya masarakat sabudeureunana, hususna Kampung Adat Cireundeu anu masih ngajaga ajén-inajén tradisional dina kahirupan sapopoé.<ref name=":0" /> == Galéri == <gallery> File:Cimahi above the hill.jpg|Pamandangan di Puncak Salam File:Jalan menuju Puncak Salam Kampung Cireundeu.jpg|Jalan ka Puncak Salam File:Peta Jalur Pendakian Gunung Pucak Salam.jpg|Peta Jalur Pendakian Gunung Pucak Salam File:Peraturan Pendakian Puncak Salam.jpg|Peraturan Pendakian Puncak Salam </gallery> == Référénsi == c0973cyycqfejwk0jbv2nfr5ohzuzjc 0 108183 707684 2026-04-01T12:06:34Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707684 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Murai Daun (Cica-daun ''Sayap-biru'') | image = Hijau Daun.jpg | image_caption = Cica-daun sayap-biru (''Chloropsis moluccensis'') jalu kalayan "topéng" hideung sarta semu biru dina jangjangna. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Chloropseidae]] | genus = ''[[Chloropsis]]'' | species = '''''C. moluccensis''''' | binomial = ''Chloropsis moluccensis'' | binomial_authority = ([[J.E. Gray]], 1831) | color = #FFFFFF }} '''Murai Daun''' atanapi ''Cica-daun Sayap-biru'' (''Chloropsis moluccensis'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Chloropseidae]]. Ieu manuk mangrupa sato anu kacida tapisna dina nyaru (kamuflase) di antara dangdaunan kusabab warna awakna anu didominasi ku warna héjo. == Nami Vérnakular == * '''Basa Sunda:''' Cica-daun, Murai daun. * '''Basa Indonésia:''' Cica-daun sayap-biru. * '''Basa Inggris:''' ''Blue-winged leafbird''. == Taksonomi == Dina dunya ilmiah, manuk ieu munggaran didéskripsikeun ku [[John Edward Gray]] dina taun 1831. Di [[Pulo Jawa]], aya sub-spésiés asli anu nami ilmiahna ''Chloropsis moluccensis nigricollis'', anu miboga ciri has warna hideung dina bagian tikorona anu leuwih lega. == Morfologi == Cica-daun sayap-biru miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Warna Bulu:''' Sakujur awakna warna héjo ngémploh. Ciri has utamana nyaéta ayana warna biru caang dina bagian luar jangjang sarta buntutna. * '''Jalu:''' Miboga "topéng" warna hideung dina bagian beungeut sarta [[tikoro]], anu diwatesan ku garis konéng. * '''Bikang:''' Teu miboga topéng hideung, sakujur beungeutna warna héjo, nanging tetep miboga semu biru dina [[jangjang]]na. * '''Ukuran:''' Ukuran awakna sedeng, panjangna sakitar 17-18 cm. == Habitat sarta Paripolah == * '''Kadaharan:''' Kadaharan utamana nyaéta bungbuahan [[leuweung]], néktar (sari kembang), sarta rupa-rupa serangga leutik. * '''Paripolah:''' Ieu manuk kawéntar pinter niron (nirokeun) sora manuk sanésna (mimetisme). Jaluna kacida lincahna sarta sering katingal ajrét-ajrétan di luhureun tangkal anu luhur. * '''Habitat:''' Hirup di leuweung tumaninah, sisi leuweung, sarta perkebunan luhur. == Status Konservasi == Dumasar kana daptar ''IUCN Red List'', cica-daun sayap-biru miboga status '''Resiko Handap''' (''Least Concern''). Nanging, di sawatara daérah di Jawa, populasina mimiti ngurangan kusabab moro liar pikeun dijual salaku manuk kangenan (bacéo). == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Passeriformes]] [[Kategori:Chloropseidae]] [[Kategori:Chloropsis]] [[Kategori:Sato]] tb51lsd9evpemt16h338w740ietoctw 0 108184 707685 2026-04-01T12:34:03Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707685 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Vespidae (Tawon) | image = File:Vespula germanica Horizontalview Richard Bartz.jpg | image_caption = Tawon kertas (''Polistes'' sp.), salah sahiji anggota kulawarga Vespidae anu mindeng kapanggih. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = [[Hymenoptera]] | subordo = [[Apocrita]] | superfamilia = [[Vespoidea]] | familia = '''Vespidae''' | familia_authority = [[Linnaeus]], 1771 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Eumeninae]] * [[Euparagiinae]] * [[Masarinae]] * [[Polistinae]] * [[Stenogastrinae]] * [[Vespinae]] }} '''Vespidae''' nyaéta hiji kulawarga badag tina ordo [[Hymenoptera]] anu ngawengku ampir sakabéh jinis éngang sosial sarta réa ogé [[éngang]] soliter (hirup sorangan). Di dunya, aya leuwih ti 5.000 spésiés anggota Vespidae anu parantos kanyahoan. == Karakteristik == Anggota Vespidae miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Jangjang:''' Nalika keur cicing, jangjang har4up biasana ditilep sacara ngujur (memanjang). * '''Anténeu:''' Miboga sapasang anténeu anu biasana miboga 12 ruas (bikang) atanapi 13 ruas (jalu). * '''Peurah:''' Ampir sakabéh bikangna miboga pakarang mangrupa panyeureud (''stinger'') anu asalna tina parobahan alat neundeun endog (ovipositor). == Klasifikasi == Kulawarga Vespidae dibagi kana sababaraha sub-kulawarga anu kawéntar, di antarana: * '''[[Vespinae]]:''' Ngawengku tawon-tawon badag saperti ''Tawon Éndas (Vespa affinis) sarta Hornet. Aranjeunna hirup sacara sosial sarta nyieun sayang tina bahan saperti kertas (bubur kai). * '''[[Polistinae]]:''' Mindeng disebut ''Tawon Kertas''. Sayangna biasana kabuka sarta katingal sél-sélna (sarang tawon nu ngagantung). * '''[[Eumeninae]]:''' Mindeng disebut Tawon Kandang atanapi Potter wasps. Aranjeunna hirup soliter sarta nyieun sayang tina taneuh liat anu bentukna saperti [[pariuk]] leutik. == Paripolah Sosial == Vespidae kawéntar ku sistem sosialna: * '''Sosial:''' Miboga [[ratu]], [[pagawé]], sarta jalu. Aranjeunna gawé bareng pikeun ngajaga sayang sarta ngurus larva. * '''Soliter:''' Tawon bikang nyieun sayang sorangan, neundeun endog, sarta nyadiakeun hakaneun (biasana hileud anu parantos dilumpuhkeun) pikeun larvana engké. == Hubungan sareng Manusa == * '''Mangpaat:''' Vespidae mangrupa prédator alami pikeun rupa-rupa hama tatanén saperti hileud sarta kumbang leutik. Aranjeunna ogé mantuan dina prosés [[Polinasi]] (penyerbukan) kembang. * '''Bahaya:''' Sababaraha jinis saperti ''Vespa affinis'' miboga peurah anu kacida kuatna. Upami diseureud ku jumlah anu loba, bisa ngabalukarkeun réaksi alérgi anu parna (anafilaksis) dugi ka nembah pati. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Vespidae]] [[Kategori:Hymenoptera]] [[Kategori:Gegeremet]] 8lrv7404zf3g4zccdg0cban3i3nk3d8 0 108185 707688 2026-04-01T14:41:10Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707688 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Apidae (Nyiruan & Odéng) | image = Nomada bifasciata DU 1.jpg | image_caption = Lebah tina génus ''Nomada'' (*Nomada bifasciata*), salah sahiji anggota kulawarga Apidae anu hirupna salaku parasit (''cuckoo bee''). | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = [[Hymenoptera]] | subordo = [[Apocrita]] | superfamilia = [[Apoidea]] | familia = '''Apidae''' | familia_authority = [[Latreille]], 1802 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Apinae]] * [[Nomadinae]] (Génus ''Nomada'') * [[Xylocopinae]] }} '''Apidae''' nyaéta hiji kulawarga badag tina ordo [[Hymenoptera]] anu ngawengku rupa-rupa jinis lebah, ti mimiti lebah madu (Nyiruan), lebah dangiang, dugi ka lebah parasit saperti génus ''Nomada''. Ieu kulawarga miboga peran ékologis anu kacida krusialna di sakuliah dunya. == Karakteristik == Anggota Apidae miboga ciri fisik anu rupa-rupa dumasar kana cara hirupna: * '''Lebah Sosial:''' Saperti Nyiruan sarta Odéng, miboga karanjang polén (''corbicula'') dina suku tukangna. * '''Lebah Parasit:''' Saperti génus ''Nomada'' (dina gambar), awakna mindeng katingal leuwih lemes (kurang buluan) sarta warnana mencolok saperti konéng sarta hideung, mirip pisan sareng tawon (Vespidae). Aranjeunna henteu ngumpulkeun polén sorangan. * '''Pamatuk (Proboscis):''' Sakabéh anggota Apidae miboga alat panyerep néktar anu panjang. == Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda == Di wilayah urang, aya sababaraha jinis Apidae anu geus akrab: * '''[[Nyiruan]] (Apis cerana):''' Lebah madu lokal anu sering dipiara. * '''[[Odéng]] (Apis dorsata):''' Lebah madu raksasa anu nyieun sayang dina dahan tangkal luhur. * '''[[Téwéul]] atanapi Klanceng (Trigona sp.):''' Lebah leutik anu teu miboga panyengat. * '''[[Kumbang Kai]] (Xylocopa sp.):''' Lebah badag warna hideung anu ngaliang dina kai garing. == Paripolah Unik == Sababaraha anggota Apidae, utamana ti sub-kulawarga **[[Nomadinae]]**, miboga paripolah "Kuku" (''cleptoparasitism''). Aranjeunna neundeun endog dina sayang lebah sanésna. Nalika larva lebah parasit mekar, aranjeunna bakal ngahakan cadangan hakaneun (polén) anu disiapkeun ku "indung inangna". == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Apidae]] [[Kategori:Hymenoptera]] [[Kategori:Gegeremet]] 72cl0avgqxhrd41euzmyt2wohb06vs1 707689 707688 2026-04-01T14:41:54Z Dinototosugiarto 11449 /* Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda */ 707689 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Apidae (Nyiruan & Odéng) | image = Nomada bifasciata DU 1.jpg | image_caption = Lebah tina génus ''Nomada'' (*Nomada bifasciata*), salah sahiji anggota kulawarga Apidae anu hirupna salaku parasit (''cuckoo bee''). | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = [[Hymenoptera]] | subordo = [[Apocrita]] | superfamilia = [[Apoidea]] | familia = '''Apidae''' | familia_authority = [[Latreille]], 1802 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Apinae]] * [[Nomadinae]] (Génus ''Nomada'') * [[Xylocopinae]] }} '''Apidae''' nyaéta hiji kulawarga badag tina ordo [[Hymenoptera]] anu ngawengku rupa-rupa jinis lebah, ti mimiti lebah madu (Nyiruan), lebah dangiang, dugi ka lebah parasit saperti génus ''Nomada''. Ieu kulawarga miboga peran ékologis anu kacida krusialna di sakuliah dunya. == Karakteristik == Anggota Apidae miboga ciri fisik anu rupa-rupa dumasar kana cara hirupna: * '''Lebah Sosial:''' Saperti Nyiruan sarta Odéng, miboga karanjang polén (''corbicula'') dina suku tukangna. * '''Lebah Parasit:''' Saperti génus ''Nomada'' (dina gambar), awakna mindeng katingal leuwih lemes (kurang buluan) sarta warnana mencolok saperti konéng sarta hideung, mirip pisan sareng tawon (Vespidae). Aranjeunna henteu ngumpulkeun polén sorangan. * '''Pamatuk (Proboscis):''' Sakabéh anggota Apidae miboga alat panyerep néktar anu panjang. == Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda == Di wilayah urang, aya sababaraha jinis Apidae anu geus akrab: * '''[[Nyiruan]] (Apis cerana):''' Lebah madu lokal anu sering dipiara. * '''[[Odéng]] (Apis dorsata):''' Lebah madu raksasa anu nyieun sayang dina dahan tangkal luhur. * '''[[Téwéul]] atanapi Klanceng (Trigona sp.):''' Lebah leutik anu teu miboga panyengat. * '''[[Bangbara]] (Xylocopa sp.):''' Lebah badag warna hideung anu ngaliang dina kai garing. == Paripolah Unik == Sababaraha anggota Apidae, utamana ti sub-kulawarga **[[Nomadinae]]**, miboga paripolah "Kuku" (''cleptoparasitism''). Aranjeunna neundeun endog dina sayang lebah sanésna. Nalika larva lebah parasit mekar, aranjeunna bakal ngahakan cadangan hakaneun (polén) anu disiapkeun ku "indung inangna". == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Apidae]] [[Kategori:Hymenoptera]] [[Kategori:Gegeremet]] clxuk6et5uy1dh7rqjh3skotmu4ovzn 707690 707689 2026-04-01T14:42:40Z Dinototosugiarto 11449 /* Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda */ 707690 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Apidae (Nyiruan & Odéng) | image = Nomada bifasciata DU 1.jpg | image_caption = Lebah tina génus ''Nomada'' (*Nomada bifasciata*), salah sahiji anggota kulawarga Apidae anu hirupna salaku parasit (''cuckoo bee''). | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = [[Hymenoptera]] | subordo = [[Apocrita]] | superfamilia = [[Apoidea]] | familia = '''Apidae''' | familia_authority = [[Latreille]], 1802 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Apinae]] * [[Nomadinae]] (Génus ''Nomada'') * [[Xylocopinae]] }} '''Apidae''' nyaéta hiji kulawarga badag tina ordo [[Hymenoptera]] anu ngawengku rupa-rupa jinis lebah, ti mimiti lebah madu (Nyiruan), lebah dangiang, dugi ka lebah parasit saperti génus ''Nomada''. Ieu kulawarga miboga peran ékologis anu kacida krusialna di sakuliah dunya. == Karakteristik == Anggota Apidae miboga ciri fisik anu rupa-rupa dumasar kana cara hirupna: * '''Lebah Sosial:''' Saperti Nyiruan sarta Odéng, miboga karanjang polén (''corbicula'') dina suku tukangna. * '''Lebah Parasit:''' Saperti génus ''Nomada'' (dina gambar), awakna mindeng katingal leuwih lemes (kurang buluan) sarta warnana mencolok saperti konéng sarta hideung, mirip pisan sareng tawon (Vespidae). Aranjeunna henteu ngumpulkeun polén sorangan. * '''Pamatuk (Proboscis):''' Sakabéh anggota Apidae miboga alat panyerep néktar anu panjang. == Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda == Di wilayah urang, aya sababaraha jinis Apidae anu geus akrab: * '''[[Nyiruan]] (Apis cerana):''' Lebah madu lokal anu sering dipiara. * '''[[Odéng]] (Apis dorsata):''' Lebah madu raksasa anu nyieun sayang dina dahan tangkal luhur. * '''[[Teuweul]] atanapi Klanceng (Trigona sp.):''' Lebah leutik anu teu miboga panyengat. * '''[[Bangbara]] (Xylocopa sp.):''' Lebah badag warna hideung anu ngaliang dina kai garing. == Paripolah Unik == Sababaraha anggota Apidae, utamana ti sub-kulawarga **[[Nomadinae]]**, miboga paripolah "Kuku" (''cleptoparasitism''). Aranjeunna neundeun endog dina sayang lebah sanésna. Nalika larva lebah parasit mekar, aranjeunna bakal ngahakan cadangan hakaneun (polén) anu disiapkeun ku "indung inangna". == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Apidae]] [[Kategori:Hymenoptera]] [[Kategori:Gegeremet]] kyemds1aoxvdozayraj1xlmwrx4mh3c 707691 707690 2026-04-01T14:43:16Z Dinototosugiarto 11449 /* Paripolah Unik */ 707691 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Apidae (Nyiruan & Odéng) | image = Nomada bifasciata DU 1.jpg | image_caption = Lebah tina génus ''Nomada'' (*Nomada bifasciata*), salah sahiji anggota kulawarga Apidae anu hirupna salaku parasit (''cuckoo bee''). | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Arthropoda]] | classis = [[Insecta]] | ordo = [[Hymenoptera]] | subordo = [[Apocrita]] | superfamilia = [[Apoidea]] | familia = '''Apidae''' | familia_authority = [[Latreille]], 1802 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Apinae]] * [[Nomadinae]] (Génus ''Nomada'') * [[Xylocopinae]] }} '''Apidae''' nyaéta hiji kulawarga badag tina ordo [[Hymenoptera]] anu ngawengku rupa-rupa jinis lebah, ti mimiti lebah madu (Nyiruan), lebah dangiang, dugi ka lebah parasit saperti génus ''Nomada''. Ieu kulawarga miboga peran ékologis anu kacida krusialna di sakuliah dunya. == Karakteristik == Anggota Apidae miboga ciri fisik anu rupa-rupa dumasar kana cara hirupna: * '''Lebah Sosial:''' Saperti Nyiruan sarta Odéng, miboga karanjang polén (''corbicula'') dina suku tukangna. * '''Lebah Parasit:''' Saperti génus ''Nomada'' (dina gambar), awakna mindeng katingal leuwih lemes (kurang buluan) sarta warnana mencolok saperti konéng sarta hideung, mirip pisan sareng tawon (Vespidae). Aranjeunna henteu ngumpulkeun polén sorangan. * '''Pamatuk (Proboscis):''' Sakabéh anggota Apidae miboga alat panyerep néktar anu panjang. == Jinis anu Kawéntar di Tatar Sunda == Di wilayah urang, aya sababaraha jinis Apidae anu geus akrab: * '''[[Nyiruan]] (Apis cerana):''' Lebah madu lokal anu sering dipiara. * '''[[Odéng]] (Apis dorsata):''' Lebah madu raksasa anu nyieun sayang dina dahan tangkal luhur. * '''[[Teuweul]] atanapi Klanceng (Trigona sp.):''' Lebah leutik anu teu miboga panyengat. * '''[[Bangbara]] (Xylocopa sp.):''' Lebah badag warna hideung anu ngaliang dina kai garing. == Paripolah Unik == Sababaraha anggota Apidae, utamana ti sub-kulawarga [[Nomadinae], miboga paripolah "Kuku" (''cleptoparasitism''). Aranjeunna neundeun endog dina sayang lebah sanésna. Nalika larva lebah parasit mekar, aranjeunna bakal ngahakan cadangan hakaneun (polén) anu disiapkeun ku "indung inangna". == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Apidae]] [[Kategori:Hymenoptera]] [[Kategori:Gegeremet]] kiymm9c8wkt25snodbk3c55njiln8ji 0 108186 707692 2026-04-01T14:57:04Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707692 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Manuk Hurang Biru | image = Alcedo meninting.jpg | image_caption = Manuk hurang biru (''Alcedo meninting'') jalu nuju nangkring, katingal warna biru sarta oranyeuna anu kontras. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Coraciiformes]] | familia = [[Alcedinidae]] | genus = ''[[Alcedo]]'' | species = '''''A. meninting''''' | binomial = ''Alcedo meninting'' | binomial_authority = [[Thomas Horsfield|Horsfield]], 1821 | color = #FFFFFF }} '''Manuk Hurang Biru''' (''Alcedo meninting'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Alcedinidae]]. Ieu manuk kawéntar salaku pamoro lauk anu tapis sarta miboga warna anu kacida éndahna, sumebar ti Asia Kidul dugi ka Asia Tenggara, kalebet di [[Pulo Jawa]]. == Nami Vérnakular == * '''Basa Sunda:''' Manuk hurang, Manuk hurang biru. * '''Basa Indonésia:''' Burung-udang biru / Raja-udang meninting. * '''Basa Inggris:''' ''Blue-eared kingfisher''. == Taksonomi == Dina dunya ilmiah, Manuk hurang biru munggaran didéskripsikeun ku **[[Thomas Horsfield]]** dina taun 1821 dumasar kana spésimén ti [[Pulo Jawa]]. Nami spésiésna, ''meninting'', dicandak tina nami lokal anu dianggo ku masarakat Jawa dina waktos éta. == Morfologi == Manuk hurang biru miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Warna Bulu:''' Bagian luhur (sirah, tonggong, sarta jangjang) warna biru kobalt anu ngagurilap. Bagian handapna (dada sarta beuteung) warna oranyeu atanapi beureum bata anu caang. * '''Sirah:''' Miboga panutup ceuli (''ear-coverts'') warna biru (ieu ciri utama anu ngabédakeunana sareng manuk hurang biasa). * '''Ukuran:''' Ukuran awakna leutik, panjangna sakitar 15 cm. == Babandingan sareng Spésiés Sanés == Di alam liar, manuk ieu mindeng katingal mirip sareng sababaraha jinis manuk hurang sanésna. Ieu tabél babandinganana: {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:left;" |+ Perbédaan Manuk Hurang Biru vs Kalung-biru ! Ciri !! Manuk Hurang Biru (''A. meninting'') !! Manuk Hurang Kalung-biru (''A. euryzona'') |- | '''Warna Dada (Jalu)''' || Oranyeu/Beureum bata sagemblengna. || Bodas kalayan '''kalung biru'''. |- | '''Warna Biru''' || Biru kobalt anu seukeut sarta caang. || Biru kusem atanapi semu kulawu. |- | '''Ukuran''' || Leutik sarta ramping (15 cm). || Langkung ageung sarta kekar (17 cm). |- | '''Status''' || Resiko Handap (''Least Concern''). || '''Kritis (CR)''' — Ampir punah. |- | '''Habitat''' || Sisi walungan, rawa, sarta kebon. || Walungan jero leuweung anu bersih pisan. |} == Habitat sarta Paripolah == * '''Kadaharan:''' Kadaharan utamana nyaéta [[lauk]] leutik, [[hurang]], sarta [[gegeremet]] cai. * '''Paripolah:''' Ieu manuk biasana cicing nangkring dina dahan anu handap deukeut cai bari nunggu mangsa. Nalika ningal lauk, anjeunna bakal terjun gancang pisan kana cai (''diving''). * '''Habitat:''' Mikaresep habitat anu tenang saperti sisi [[walungan]] di jero leuweung, rawa-rawa, sarta leuweung bakau (mangrove). == Status Konservasi == Dumasar kana daptar ''IUCN Red List'', manuk hurang biru miboga status '''Resiko Handap''' (''Least Concern''). Populasina masih kaitung aman, nanging tetep gumantung pisan kana kalestarikan ékosistem perairan sarta leuweung sabudeureunana. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Coraciiformes]] [[Kategori:Alcedinidae]] [[Kategori:Alcedo]] [[Kategori:Sato]] [[Kategori:Aves]] 17gz6dlsf1ehiccqk0peyw958qovefn 707693 707692 2026-04-01T22:10:59Z Dinototosugiarto 11449 /* Taksonomi */ 707693 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Manuk Hurang Biru | image = Alcedo meninting.jpg | image_caption = Manuk hurang biru (''Alcedo meninting'') jalu nuju nangkring, katingal warna biru sarta oranyeuna anu kontras. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Coraciiformes]] | familia = [[Alcedinidae]] | genus = ''[[Alcedo]]'' | species = '''''A. meninting''''' | binomial = ''Alcedo meninting'' | binomial_authority = [[Thomas Horsfield|Horsfield]], 1821 | color = #FFFFFF }} '''Manuk Hurang Biru''' (''Alcedo meninting'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Alcedinidae]]. Ieu manuk kawéntar salaku pamoro lauk anu tapis sarta miboga warna anu kacida éndahna, sumebar ti Asia Kidul dugi ka Asia Tenggara, kalebet di [[Pulo Jawa]]. == Nami Vérnakular == * '''Basa Sunda:''' Manuk hurang, Manuk hurang biru. * '''Basa Indonésia:''' Burung-udang biru / Raja-udang meninting. * '''Basa Inggris:''' ''Blue-eared kingfisher''. == Taksonomi == Dina dunya ilmiah, Manuk hurang biru munggaran didéskripsikeun ku [[Thomas Horsfield]] dina taun 1821 dumasar kana spésimén ti [[Pulo Jawa]]. Nami spésiésna, ''meninting'', dicandak tina nami lokal anu dianggo ku masarakat Jawa dina waktos éta. == Morfologi == Manuk hurang biru miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Warna Bulu:''' Bagian luhur (sirah, tonggong, sarta jangjang) warna biru kobalt anu ngagurilap. Bagian handapna (dada sarta beuteung) warna oranyeu atanapi beureum bata anu caang. * '''Sirah:''' Miboga panutup ceuli (''ear-coverts'') warna biru (ieu ciri utama anu ngabédakeunana sareng manuk hurang biasa). * '''Ukuran:''' Ukuran awakna leutik, panjangna sakitar 15 cm. == Babandingan sareng Spésiés Sanés == Di alam liar, manuk ieu mindeng katingal mirip sareng sababaraha jinis manuk hurang sanésna. Ieu tabél babandinganana: {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:left;" |+ Perbédaan Manuk Hurang Biru vs Kalung-biru ! Ciri !! Manuk Hurang Biru (''A. meninting'') !! Manuk Hurang Kalung-biru (''A. euryzona'') |- | '''Warna Dada (Jalu)''' || Oranyeu/Beureum bata sagemblengna. || Bodas kalayan '''kalung biru'''. |- | '''Warna Biru''' || Biru kobalt anu seukeut sarta caang. || Biru kusem atanapi semu kulawu. |- | '''Ukuran''' || Leutik sarta ramping (15 cm). || Langkung ageung sarta kekar (17 cm). |- | '''Status''' || Resiko Handap (''Least Concern''). || '''Kritis (CR)''' — Ampir punah. |- | '''Habitat''' || Sisi walungan, rawa, sarta kebon. || Walungan jero leuweung anu bersih pisan. |} == Habitat sarta Paripolah == * '''Kadaharan:''' Kadaharan utamana nyaéta [[lauk]] leutik, [[hurang]], sarta [[gegeremet]] cai. * '''Paripolah:''' Ieu manuk biasana cicing nangkring dina dahan anu handap deukeut cai bari nunggu mangsa. Nalika ningal lauk, anjeunna bakal terjun gancang pisan kana cai (''diving''). * '''Habitat:''' Mikaresep habitat anu tenang saperti sisi [[walungan]] di jero leuweung, rawa-rawa, sarta leuweung bakau (mangrove). == Status Konservasi == Dumasar kana daptar ''IUCN Red List'', manuk hurang biru miboga status '''Resiko Handap''' (''Least Concern''). Populasina masih kaitung aman, nanging tetep gumantung pisan kana kalestarikan ékosistem perairan sarta leuweung sabudeureunana. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Coraciiformes]] [[Kategori:Alcedinidae]] [[Kategori:Alcedo]] [[Kategori:Sato]] [[Kategori:Aves]] 71t1hwbbfyt9edu56r7yvv9kvkbweq1 707694 707693 2026-04-01T22:12:06Z Dinototosugiarto 11449 /* Status Konservasi */ 707694 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Manuk Hurang Biru | image = Alcedo meninting.jpg | image_caption = Manuk hurang biru (''Alcedo meninting'') jalu nuju nangkring, katingal warna biru sarta oranyeuna anu kontras. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Coraciiformes]] | familia = [[Alcedinidae]] | genus = ''[[Alcedo]]'' | species = '''''A. meninting''''' | binomial = ''Alcedo meninting'' | binomial_authority = [[Thomas Horsfield|Horsfield]], 1821 | color = #FFFFFF }} '''Manuk Hurang Biru''' (''Alcedo meninting'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Alcedinidae]]. Ieu manuk kawéntar salaku pamoro lauk anu tapis sarta miboga warna anu kacida éndahna, sumebar ti Asia Kidul dugi ka Asia Tenggara, kalebet di [[Pulo Jawa]]. == Nami Vérnakular == * '''Basa Sunda:''' Manuk hurang, Manuk hurang biru. * '''Basa Indonésia:''' Burung-udang biru / Raja-udang meninting. * '''Basa Inggris:''' ''Blue-eared kingfisher''. == Taksonomi == Dina dunya ilmiah, Manuk hurang biru munggaran didéskripsikeun ku [[Thomas Horsfield]] dina taun 1821 dumasar kana spésimén ti [[Pulo Jawa]]. Nami spésiésna, ''meninting'', dicandak tina nami lokal anu dianggo ku masarakat Jawa dina waktos éta. == Morfologi == Manuk hurang biru miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Warna Bulu:''' Bagian luhur (sirah, tonggong, sarta jangjang) warna biru kobalt anu ngagurilap. Bagian handapna (dada sarta beuteung) warna oranyeu atanapi beureum bata anu caang. * '''Sirah:''' Miboga panutup ceuli (''ear-coverts'') warna biru (ieu ciri utama anu ngabédakeunana sareng manuk hurang biasa). * '''Ukuran:''' Ukuran awakna leutik, panjangna sakitar 15 cm. == Babandingan sareng Spésiés Sanés == Di alam liar, manuk ieu mindeng katingal mirip sareng sababaraha jinis manuk hurang sanésna. Ieu tabél babandinganana: {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:left;" |+ Perbédaan Manuk Hurang Biru vs Kalung-biru ! Ciri !! Manuk Hurang Biru (''A. meninting'') !! Manuk Hurang Kalung-biru (''A. euryzona'') |- | '''Warna Dada (Jalu)''' || Oranyeu/Beureum bata sagemblengna. || Bodas kalayan '''kalung biru'''. |- | '''Warna Biru''' || Biru kobalt anu seukeut sarta caang. || Biru kusem atanapi semu kulawu. |- | '''Ukuran''' || Leutik sarta ramping (15 cm). || Langkung ageung sarta kekar (17 cm). |- | '''Status''' || Resiko Handap (''Least Concern''). || '''Kritis (CR)''' — Ampir punah. |- | '''Habitat''' || Sisi walungan, rawa, sarta kebon. || Walungan jero leuweung anu bersih pisan. |} == Habitat sarta Paripolah == * '''Kadaharan:''' Kadaharan utamana nyaéta [[lauk]] leutik, [[hurang]], sarta [[gegeremet]] cai. * '''Paripolah:''' Ieu manuk biasana cicing nangkring dina dahan anu handap deukeut cai bari nunggu mangsa. Nalika ningal lauk, anjeunna bakal terjun gancang pisan kana cai (''diving''). * '''Habitat:''' Mikaresep habitat anu tenang saperti sisi [[walungan]] di jero leuweung, rawa-rawa, sarta leuweung bakau (mangrove). == Status Konservasi == Dumasar kana daptar ''IUCN Red List'', manuk hurang biru miboga status '''Resiko Handap''' (''Least Concern''). Populasina masih kaitung aman, nanging tetep gumantung pisan kana kalestarikan ékosistem ''perairan'' sarta [[leuweung]] sabudeureunana. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Coraciiformes]] [[Kategori:Alcedinidae]] [[Kategori:Alcedo]] [[Kategori:Sato]] [[Kategori:Aves]] rnkx31cmbdft7lywl9o0seztid7zdl2 0 108187 707695 2026-04-01T22:30:50Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707695 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Poksay Jambul | image = White-crested Laughingthrush (Garrulax leucolophus).jpg | image_caption = Poksay jambul (''Garrulax leucolophus'') kalayan jambul bodasna anu has. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Leiothrichidae]] | genus = ''[[Garrulax]]'' | species = '''''G. leucolophus''''' | binomial = ''Garrulax leucolophus'' | binomial_authority = ([[Thomas Hardwicke|Hardwicke]], 1815) | color = #FFFFFF }} '''Poksay Jambul''' (''Garrulax leucolophus'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Leiothrichidae]]. Ieu manuk kawéntar ku sora "seuri" na anu tarik sarta jambul bodasna anu mencolok. == [[Nami Vérnakular]] == * '''Basa Sunda:''' Poksay jambul. * '''Basa Indonésia:''' Poksay jambul / Poksay mahkota-putih. * '''Basa Inggris:''' ''White-crested laughingthrush''. == [[Sora]] == Sora poksay jambul téh kacida gandéngna sarta miboga wirahma anu béda-béda. Ciri hasna nyaéta sora anu kadéngéna saperti jalma keur seuri barengan (''chorus laughing''). Pék dangukeun sora poksay jambul di handap: [[File:Garrulax-leucolophus-white-crested-laughingthrush-singing.ogg]] == [[Morfologi]] == Poksay jambul miboga ciri fisik anu gampang pisan dikanal: * '''[[Jambul]]:''' Miboga jambul (mahkota) warna bodas bersih anu jangkung sarta bisa ditegakkeun. * '''[[Beungeut]]:''' Aya garis hideung (saperti topéng) anu ngaliwat tina pamatuk dugi ka tukangeun panonna. * '''[[Bulu]] Awak:''' Bagian awakna didominasi ku warna coklat kolot (karat), sedengkeun bagian dada luhur sarta beuheungna warna bodas. * '''[[Ukuran]]:''' Ukuran awakna sakitar 26-31 cm. == [[Baranahan]] == Poksay jambul miboga kabiasaan unik dina mangsa baranahan: * '''Usum Kawin:''' Di habitat aslina, usum kawin lumangsung antara bulan [[Maret]] dugi ka [[Agustus]]. * '''[[Sayang]]:''' Sayangna bentukna saperti cangkir anu dédang (dangkal), dijieun tina dahan kai leutik, akar, sarta dangdaunan garing. * '''[[Endog]]:''' Sakali baranahan, bikangna biasana neundeun 2 dugi ka 5 siki endog anu warnana bodas nyacas (bersih). * '''[[Sosial|Gotong-royong]]:''' Ieu manuk mindeng ngalakukeun ''cooperative breeding'', hartosna anggota kelompok sanésna milu mantuan pasangan induk dina ngurusan anak-anakna. == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == * '''[[Sosial]]:''' Hirupna ngagorombol (koloni) sarta kacida lincahna nalika néangan hakaneun di luhur taneuh atanapi rungkun. * '''[[Kadaharan]]:''' Kadaharan utamana nyaéta serangga, cacing, sarta bungbuahan leuweung. * '''Habitat Asal:''' Asalna ti wewengkon [[Himalaya]] dugi ka [[Asia Tenggara]] daratan. == [[Status Konservasi|Status di Indonésia]] == Di Indonésia, Poksay jambul mimitina asup salaku manuk impor. Nanging, ayeuna parantos kapanggih hirup liar di sababaraha leuweung sarta taman kota salaku [[Sato Introduksi|spésiés introduksi]]. == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Passeriformes]] [[Kategori:Leiothrichidae]] [[Kategori:Garrulax]] [[Kategori:Sato Introduksi]] [[Kategori:Aves]] cag8ortbsbjg06mximm6nugwv0jmum3 0 108188 707696 2026-04-01T23:09:21Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707696 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Kangkaréng beuteung-bodas | image = Oriental Pied Hornbill (Anthracoceros albirostris).jpg | image_caption = Kangkaréng beuteung-bodas (''Anthracoceros albirostris'') keur nangkring, katingal pamatukna anu miboga cula (casque) has. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Bucerotiformes]] | familia = [[Bucerotidae]] | genus = ''[[Anthracoceros]]'' | species = '''''A. albirostris''''' | binomial = ''Anthracoceros albirostris'' | binomial_authority = ([[George Shaw|Shaw]], 1808) | color = #FFFFFF }} '''Kangkaréng beuteung-bodas''' (''Anthracoceros albirostris'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Bucerotidae]]. Ieu manuk mangrupa jinis [[Rangkong]] anu ukuranna paling leutik sarta panglobana sumebarna di Asia Tenggara, kalebet di [[Pulo Jawa]]. == [[Nami Vérnakular]] == * '''Basa Sunda:''' Kangkaréng, Kangkaréng beuteung-bodas. * '''Basa Indonésia:''' Kangkareng perut-putih. * '''Basa Inggris:''' ''Oriental pied hornbill''. == [[Sora]] == Sora kangkaréng beuteung-bodas kacida gandéngna sarta mindeng kadéngé saperti sora "kék-kék-kék" atanapi "kak-kak-kak" anu gancang sarta melengking. Pék dangukeun sora kangkaréng di handap: [[File:Anthracoceros-albirostris-oriental-pied-hornbill-calling.ogg]] == [[Morfologi]] == Kangkaréng beuteung-bodas miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Bulu Awak:''' Sakujur awakna didominasi ku warna hideung, nanging bagian [[beuteung]] ''(perut)'' sarta tungtung buntutna warna bodas bersih. * '''Pamatuk sarta Cula:''' Miboga pamatuk ageung warna konéng gading kalayan "cula" (''casque'') di luhureunana anu miboga corak hideung. * '''Ukuran:''' Panjang awakna sakitar 55-60 cm (pangleutikna di antara kulawarga rangkong sanésna). == [[Baranahan]] == Kangkaréng miboga kabiasaan unik dina mangsa baranahan: * '''[[Sayang]]:''' Nyieun sayang dina liang tangkal anu jangkung. * '''[[Nyileungleum]]:''' Nalika ngerem, bikangna bakal "dikurung" ''(disekat)'$ dina jero liang tangkal nganggo leutak sarta sésa hakaneun, ngan dikantunkeun liang leutik pikeun jalu ngahuapan (nyulang) ti luar. * '''[[Endog]]:''' Bikangna biasana neundeun 2 dugi ka 3 siki endog warna bodas. == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == * '''[[Kadaharan]]:''' Kadaharan utamana nyaéta [[bungbuahan]] leuweung (saperti kuluwung/ara) sarta sakali-kali ngahakan [[gegerrmet]], [[kadal]], atanapi anak manuk sanésna. * '''[[Habitat]]:''' Hirup di sisi leuweung, [[leuweung]] sekunder, leuweung babakoan, sarta mindeng katingal di [[kebon]]-kebon anu masih seueur tangkal badagna. == [[Status Konservasi]] == Dumasar kana daptar ''IUCN Red List'', kangkaréng beuteung-bodas miboga status '''Resiko Handap''' (''Least Concern''). Nanging, di Indonésia ieu manuk kaasup sato anu [[Ditangtayungan]] ku undang-undang (PP No. 7 Taun 1999) kusabab peranna anu penting pisan salaku nu nyebarkeun [[siki]] tatangkalan di leuweung. == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Bucerotiformes]] [[Kategori:Bucerotidae]] [[Kategori:Anthracoceros]] [[Kategori:Sato Ditangtayungan]] [[Kategori:Aves]] 7hablrgvdckmieqdq3khmdnl58d5heq 0 108189 707699 2026-04-02T02:27:14Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707699 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Gagak Amérika | image = Corvus caurinus (profile).jpg | image_caption = Propil hiji gagak (''Corvus brachyrhynchos''), némbongkeun pamatuk sarta bulu hideungna anu has. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Corvidae]] | genus = ''[[Corvus]]'' | species = '''''C. brachyrhynchos''''' | binomial = ''Corvus brachyrhynchos'' | binomial_authority = [[Christian Ludwig Brehm|Brehm]], 1822 | color = #FFFFFF }} '''Gagak Amérika''' (''Corvus brachyrhynchos'') nyaéta salah sahiji jinis manuk tina kulawarga [[Corvidae]] anu asalna ti wilayah [[Amérika Kalér]].<ref name="IUCN">{{cite web |url=https://www.iucnredlist.org/species/22705990/131934983 |title=Corvus brachyrhynchos: The IUCN Red List of Threatened Species |publisher=IUCN |accessdate=2026-04-02}}</ref> Ieu manuk kawéntar ku kapinteranana sarta kamampuhna pikeun nyaluyukeun diri (adaptasi) dina rupa-rupa lingkungan, ti mimiti leuweung dugi ka kota gedé.<ref name="Cornell">{{cite web |url=https://www.allaboutbirds.org/guide/American_Crow/overview |title=American Crow Overview |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Nami Vérnakular]] == * '''Basa Sunda:''' Gagak Amérika. * '''Basa Inggris:''' ''American crow''.<ref name="Audubon">{{cite web |url=https://www.audubon.org/field-guide/bird/american-crow |title=Guide to North American Birds: American Crow |publisher=Audubon |accessdate=2026-04-02}}</ref> * '''Catetan:''' Spésiés anu kapungkur disebut ''Northwestern crow'' (''Corvus caurinus'') ayeuna parantos dianggap sarua (taksonomi tunggal) sareng Gagak Amérika dumasar kana tés génétik.<ref>{{cite web |url=https://www.birdingwire.com/releases/477464 |title=AOS 2020 Taxonomy Supplement |publisher=American Ornithological Society |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Sora]] == Sora gagak Amérika anu paling umum nyaéta sora "kak-kak" anu tarik, pondok, sarta serak (parau).<ref name="Cornell" /> Dina usum semi (''spring''), ieu manuk leuwih aktif ngaluarkeun sora pikeun komunikasi sosial sarta nandaan wilayah kakawasaanana.<ref name="Audubon" /> Pék dangukeun sora gagak Amérika di handap: [[File:American crow in spring.ogg]] == [[Morfologi]] == Gagak Amérika miboga ciri fisik anu mandiri: * '''Warna:''' Sakujur awakna, kalebet pamatuk sarta sukuna, miboga warna hideung cakueum.<ref name="Cornell" /> * '''[[Pamatuk]]:''' Miboga pamatuk anu kuat, kandel, sarta rada melengkung di bagian tungtungna.<ref name="Audubon" /> * '''Ukuran:''' Panjang awakna rata-rata antara 40 dugi ka 53 cm.<ref name="IUCN" /> == [[Baranahan]] == Gagak Amérika miboga sistem sosial anu kompléks nalika usum baranahan: * '''[[Sayang]]:''' Sayangna dijieun tina dahan [[kai]], [[jukut]], sarta leutak anu biasana diteundeun dina tangkal jangkung.<ref name="Audubon" /> * '''[[Sosial|Gotong-royong]]:''' Ieu spésiés mindeng ngalakukeun ''cooperative breeding'', di mana anak ti taun samémanéhna mantuan kolotna ngurus anak anu nembé mekar.<ref name="Cornell" /> == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == * '''[[Kapinteran]]:''' Hasil panalungtikan némbongkeun yén gagak ieu sanggup mikawanoh beungeut manusa sarta bisa migunakeun alat saderhana pikeun meunangkeun hakaneun.<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2008/08/26/science/26crow.html |title=Crows Recognize Individual Human Faces |publisher=The New York Times |accessdate=2026-04-02}}</ref> * '''[[Kadaharan]]:''' Mangrupa sato [[Omnivora|omnivora]] anu ngahakan gegerrmet, sisikian, bungbuahan, endog manuk sanés, dugi ka bangké.<ref name="Audubon" /> == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Aves]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Passeriformes]] [[Kategori:Corvidae]] [[Kategori:Corvus]] [[Kategori:Manuk Amérika]] [[Kategori:Sato Neotropis]] [[Kategori:Gagak]] epbfgcuowwlv2oo0yf1htpa9lch9mik 0 108190 707700 2026-04-02T02:47:13Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707700 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Camari laut | image = Tibetan Sand-Plover in Bakkhali September 2025 by Tisha Mukherjee 13.jpg | image_caption = Camari laut (''Sterna hirundo'') nuju hiber di Bakkhali, némbongkeun jangjangna anu panjang sarta ramping. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Charadriiformes]] | familia = [[Laridae]] | genus = ''[[Sterna]]'' | species = '''''S. hirundo''''' | binomial = ''Sterna hirundo'' | binomial_authority = [[Linnaeus]], 1758 | color = #FFFFFF }} '''Camari laut''' (''Sterna hirundo'') nyaéta salah sahiji jinis manuk laut tina kulawarga [[Laridae]].<ref name="IUCNCommon">{{cite web |url=https://www.iucnredlist.org/species/22694587/155465352 |title=Sterna hirundo: The IUCN Red List of Threatened Species |publisher=IUCN |accessdate=2026-04-02}}</ref> Ieu manuk kawéntar salaku manuk nu hiber na tapis sarta miboga wilayah sumebar anu kacida legana, ti mimiti wilayah sub-Arktik dugi ka daérah tropis saperti [[Pulo Jawa]] nalika usum migrasi.<ref name="CornellTern">{{cite web |url=https://www.allaboutbirds.org/guide/Common_Tern/overview |title=Common Tern Overview |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Nami Vérnakular]] == * '''Basa Sunda:''' Camari laut, Dara laut. * '''Basa Indonésia:''' Dara-laut biasa. * '''Basa Inggris:''' ''Common tern''. == [[Sora]] == Sora camari laut has pisan, mangrupa sora anu peureum (parau) sarta melengking, sering kadéngé saperti sora "kee-arr" atanapi "kik-kik" anu tarik nalika aranjeunna keur moro lauk atanapi ngajaga sayangana.<ref name="AudubonTern">{{cite web |url=https://www.audubon.org/field-guide/bird/common-tern |title=Guide to North American Birds: Common Tern |publisher=Audubon |accessdate=2026-04-02}}</ref> Pék dangukeun sora camari laut di handap: [[File:Cape May Shorebirds closer.ogg]] == [[Morfologi]] == Camari laut miboga ciri fisik anu diadaptasikeun pikeun hiber di luhur cai: * '''Bulu Awak:''' Warna buluna didominasi ku bodas sarta kulawu caang, kalayan "topi" hideung dina luhureun sirahna nalika usum kawin.<ref name="CornellTern" /> * '''Buntut:''' Miboga buntut anu nyéngkét (''forked tail'') saperti buntut walét.<ref name="AudubonTern" /> * '''Pamatuk:''' Pamatukna seukeut warna beureum kalayan tungtung hideung (nalika usum kawin).<ref name="CornellTern" /> == [[Baranahan]] sarta [[Migrasi]] == * '''[[Sayang]]:''' Nyieun sayang dina taneuh kabuka, mindeng di pulo-pulo leutik anu jauh tina gangguan prédator.<ref name="AudubonTern" /> * '''[[Migrasi]]:''' Populasi anu katingal di Bakkhali, India, dina sasih Séptémber 2025 mangrupa bagian tina perjalanan migrasi jarak tebih ka wilayah anu langkung haneut.<ref name="BirdLife">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/species/factsheet/common-tern-sterna-hirundo |title=Common Tern (Sterna hirundo) - BirdLife Species Factsheet |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == * '''[[Kadaharan]]:''' Kadaharan utamana nyaéta lauk leutik anu ditéwak ku cara terjun (''plunge-diving'') langsung kana cai.<ref name="CornellTern" /> * '''[[Paripolah]]:''' Ieu manuk kacida agresifna dina ngajaga wilayah sayangana, sering nyerang sato sanés atanapi manusa anu deukeut teuing.<ref name="AudubonTern" /> == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Aves]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Charadriiformes]] [[Kategori:Laridae]] [[Kategori:Manuk Laut]] [[Kategori:Sato Migrasi]] 3w85i28kgj49g2hrhnjr5267x25xepg 0 108191 707705 2026-04-02T08:47:26Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707705 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Cinénén gunung | image = Phyllergates cucullatus.jpg | image_caption = Manuk cacing gunung (''P. cucullatus'') némbongkeun sirahna anu semu coklat. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Cettiidae]] | genus = ''[[Phyllergates]]'' | species = '''''P. cucullatus''''' | binomial = ''Phyllergates cucullatus'' | binomial_authority = [[Temminck]], 1836 | color = #FFFFFF }} '''Cinénén gunung''' (''Phyllergates cucullatus''), anu ku masarakat Sunda sering disebut ogé '''Manuk cacing''', nyaéta salah sahiji jinis manuk leutik tina kulawarga [[Cettiidae]].<ref name="IUCNTailor">{{cite web |url=https://www.iucnredlist.org/species/22714976/94434778 |title=Phyllergates cucullatus: The IUCN Red List of Threatened Species |publisher=IUCN |accessdate=2026-04-02}}</ref> Ieu manuk hirupna loba di daérah pagunungan anu luhurna antara 1.000 dugi ka 2.500 méter di luhur beungeut laut (mdpl).<ref name="CornellTailor">{{cite web |url=https://ebird.org/species/moutai1 |title=Mountain Tailorbird - eBird |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Nami Vérnakular]] == * '''Basa Sunda:''' Cinénén gunung, Manuk cacing. * '''Basa Indonésia:''' Cinenen gunung. * '''Basa Inggris:''' ''Mountain tailorbird''. == [[Morfologi]] == Cinénén gunung miboga ciri fisik anu has: * '''Warna:''' Bagian luhur sirahna (makuta) warna coklat semu beureum (''rufous''), tonggongna warna héjo zaitun, sarta bagian dadana warna bodas semu kulawu.<ref name="BirdLifeTailor">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/species/factsheet/mountain-tailorbird-phyllergates-cucullatus |title=Mountain Tailorbird (Phyllergates cucullatus) |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> * '''Ukuran:''' Awakna leutik, panjangna kira-kira 10-12 cm. == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == * '''[[Sayang]]:''' Spésiés ieu kawéntar ku kamampuhna nyieun sayang ku cara "ngaput" (''sewing'') daun anu masih hirup nganggo ramat lancah atanapi rambat tutuwuhan.<ref name="CornellTailor" /> * '''[[Kadaharan]]:''' Mangrupa sato [[Insektivora]] anu ngahakan rupa-rupa [[gegeremet]] leutik, [[oray]], sarta [[lancah]]. * '''[[Abringan]]:''' Sering katingal ngahiji dina [[Abringan Campuran]] (''mixed-species foraging flocks'') sareng manuk sanésna saperti [[Barabah]] atanapi [[Poksay]] nalika néangan hakaneun di leuweung pagunungan. == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Aves]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Cettiidae]] [[Kategori:Manuk Indonésia]] [[Kategori:Manuk Pagunungan]] jy0nlwj1z689vjytsgfeaii4ed29cm4 0 108192 707710 2026-04-02T09:08:46Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 707710 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Accipitridae | image = Spizaetus-ornatus-001.jpg | image_caption = Heulang jambulan (''Spizaetus ornatus''), salah sahiji anggota kulawarga Accipitridae anu miboga jambul has dina sirahna. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Accipitriformes]] | familia = '''Accipitridae''' | familia_authority = [[Vieillot]], 1816 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Elaninae]] * [[Gypaetinae]] * [[Gypinae]] * [[Circaetinae]] * [[Lophostrix]] * [[Aquilinae]] * [[Accipitrinae]] * [[Buteoninae]] | color = #FFFFFF }} '''Accipitridae''' nyaéta salah sahiji kulawarga [[Manuk]] pamangsa (''birds of prey'') anu panggedéna dina ordo [[Accipitriformes]]. Ieu kulawarga ngawengku rupa-rupa jinis manuk anu miboga pamatuk bengkung sarta kuku anu seukeut, saperti [[Heulang]], [[Alap-alap]] (sababaraha jinis), [[Heulang Bondol]], sarta [[Heulang Bangkai]].<ref name="CornellAccipiter">{{cite web |url=https://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/ |title=The Clements Checklist of Birds of the World |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Karakteristik]] == Anggota Accipitridae miboga ciri fisik anu has pikeun moro sato sanés: * '''[[Pamatuk]]:''' Kiat, seukeut, sarta bengkung ka handap, gunana pikeun nyosék daging mangsana. * '''[[Panon]]:''' Miboga tetempoan anu kacida awasna, malah mah sababaraha kali lipet leuwih seukeut batan panon manusa. * '''[[Suku]]:''' Dilengkepan ku kuku (''talons'') anu panjang tur seukeut pikeun néwak sarta nyéker mangsana nalika hiber.<ref name="BirdLifeAcc">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/family/accipitridae |title=Family Accipitridae |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Habitat]] sarta [[Sebaran]] == Ieu kulawarga sumebar ampir di sakuliah dunya, iwal ti buana [[Antartika]]. Maranéhna bisa kapanggih di rupa-rupa ékosistem, mimiti ti leuweung hujan tropis, sabana, daérah basisir, nepi ka daérah pagunungan anu luhur. Di Indonésia, hususna di Jawa Barat, sababaraha jinis heulang saperti [[Heulang Jawa]] (''Nisaetus bartelsi'') mangrupa sato anu dijaga pisan. == [[Klasifikasi]] == Kulawarga Accipitridae kabagi kana sababaraha sub-kulawarga dumasar kana morfologi sarta analisis DNA. Sababaraha di antarana nyaéta: * [[Aquilinae]] (Heulang sajati) * [[Accipitrinae]] (Heulang leutik sarta alap-alap leuweung) * [[Buteoninae]] (Heulang buntut pondok) * [[Gypinae]] (Heulang bangkai dunya heubeul) == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Accipitridae]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Manuk pamangsa]] [[Kategori:Sato Indonésia]] [[Kategori:Aves]] 3e2xil8gjus4je92bxe4e81484klk00 707711 707710 2026-04-02T11:28:58Z Dinototosugiarto 11449 707711 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Accipitridae | image = Spizaetus-ornatus-001.jpg | image_caption = Heulang jambulan (''Spizaetus ornatus''), salah sahiji anggota kulawarga Accipitridae anu miboga jambul has dina sirahna. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Accipitriformes]] | familia = '''Accipitridae''' | familia_authority = [[Vieillot]], 1816 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Elaninae]] * [[Gypaetinae]] * [[Gypinae]] * [[Circaetinae]] * [[Lophostrix]] * [[Aquilinae]] * [[Accipitrinae]] * [[Buteoninae]] | color = #FFFFFF }} '''Accipitridae''' nyaéta salah sahiji kulawarga [[Manuk]] pamangsa (''birds of prey'') anu panggedéna dina ordo [[Accipitriformes]]. Ieu kulawarga ngawengku rupa-rupa jinis manuk anu miboga pamatuk bengkung sarta kuku anu seukeut, saperti [[Heulang]], [[Alap-alap]] (sababaraha jinis), [[Heulang bondol|Heulang Bondol]], sarta [[Heulang Bangkai]].<ref name="CornellAccipiter">{{cite web |url=https://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/ |title=The Clements Checklist of Birds of the World |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Karakteristik]] == Anggota Accipitridae miboga ciri fisik anu has pikeun moro sato sanés: * '''[[Pamatuk]]:''' Kiat, seukeut, sarta bengkung ka handap, gunana pikeun nyosék daging mangsana. * '''[[Panon]]:''' Miboga tetempoan anu kacida awasna, malah mah sababaraha kali lipet leuwih seukeut batan panon manusa. * '''[[Suku]]:''' Dilengkepan ku kuku (''talons'') anu panjang tur seukeut pikeun néwak sarta nyéker mangsana nalika hiber.<ref name="BirdLifeAcc">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/family/accipitridae |title=Family Accipitridae |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Habitat]] sarta [[Sebaran]] == Ieu kulawarga sumebar ampir di sakuliah dunya, iwal ti buana [[Antartika]]. Maranéhna bisa kapanggih di rupa-rupa ékosistem, mimiti ti leuweung hujan tropis, sabana, daérah basisir, nepi ka daérah pagunungan anu luhur. Di Indonésia, hususna di Jawa Barat, sababaraha jinis heulang saperti [[Heulang Jawa]] (''Nisaetus bartelsi'') mangrupa sato anu dijaga pisan. == [[Klasifikasi]] == Kulawarga Accipitridae kabagi kana sababaraha sub-kulawarga dumasar kana morfologi sarta analisis DNA. Sababaraha di antarana nyaéta: * [[Aquilinae]] (Heulang sajati) * [[Accipitrinae]] (Heulang leutik sarta alap-alap leuweung) * [[Buteoninae]] (Heulang buntut pondok) * [[Gypinae]] (Heulang bangkai dunya heubeul) == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Accipitridae]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Manuk pamangsa]] [[Kategori:Sato Indonésia]] [[Kategori:Aves]] ey76qg15k32f9nynpkov2sklwvibrsj 0 108193 707712 2026-04-02T11:48:51Z Dinototosugiarto 11449 Nyieun kaca anyar {{Taxobox | name = Anatidae | image = Anas platyrhynchos male female quadrat.jpg | image_caption = Sapasang bébék (''Anas platyrhynchos''), conto anggota kulawarga Anatidae. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Anseriformes]] | familia = '''Anatidae''' | familia_authority = [[Leach]], 1820 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Anatinae]] * [[Anserinae]] * [[Dendrocygninae]] * [[Oxyurinae]] * [[Stictonetinae]]... 707712 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Anatidae | image = Anas platyrhynchos male female quadrat.jpg | image_caption = Sapasang bébék (''Anas platyrhynchos''), conto anggota kulawarga Anatidae. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Anseriformes]] | familia = '''Anatidae''' | familia_authority = [[Leach]], 1820 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Anatinae]] * [[Anserinae]] * [[Dendrocygninae]] * [[Oxyurinae]] * [[Stictonetinae]] * [[Tadorninae]] * [[Thalassorninae]] | color = #FFFFFF }} '''Anatidae''' nyaéta salah sahiji kulawarga [[Manuk]] cai tina ordo [[Anseriformes]]. Ieu kulawarga ngawengku rupa-rupa jinis manuk anu miboga kamampuh ngojay, saperti [[Maniwis]], [[Éntog]], [[meri]], sarta [[soang]].<ref name="CornellAnatidae">{{cite web |url=https://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/ |title=The Clements Checklist of Birds of the World |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Karakteristik]] == Anggota Anatidae miboga ciri fisik anu has pikeun hirup di cai: * '''[[Suku]]:''' Miboga selaput (''webbed feet'') di antara ramo sukuna, gunana pikeun ngadayung nalika ngojay. * '''[[Pamatuk]]:''' Biasana bentukna lébar sarta randa (''flattened''), dilengkepan ku gerigi leutik (''lamellae'') pikeun nyaring kadaharan tina jero cai. * '''[[Bulu]]:''' Dilapis ku lapisan minyak anu matak "[[talis]]" (henteu baseuh ku cai), sangkan awakna tetep haneut sarta bisa ngambang.<ref name="BirdLifeAnat">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/family/anatidae |title=Family Anatidae |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == Ieu kulawarga kapanggih di sakuliah dunya iwal ti [[Antartika]]. Habitatna rupa-rupa, mimiti ti situ, walungan, rawa, nepi ka daérah basisir. Seueur jinis Anatidae anu miboga kabiasaan **[[Migrasi]]** (pindah tempat) nalika usum tiis ka daérah anu langkung haneut. == [[Klasifikasi]] == Kulawarga Anatidae dibagi kana sababaraha sub-kulawarga, di antarana: * '''[[Anserinae]]:''' Ngawengku angsa sarta soang. * '''[[Anatinae]]:''' Ngawengku rupa-rupa jinis bébék sarta étok. * '''[[Dendrocygninae]]:''' Ngawengku jinis maniwis (''whistling ducks''). == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Anatidae]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Manuk cai]] [[Kategori:Sato Indonésia]] e0azrgegio95d94unbd3eqyxkmi1drr 707713 707712 2026-04-02T11:51:38Z Dinototosugiarto 11449 707713 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Anatidae | image = Anas platyrhynchos male female quadrat.jpg | image_caption = Sapasang bébék (''Anas platyrhynchos''), conto anggota kulawarga Anatidae. | regnum = [[Animalia]] | phylum = [[Chordata]] | classis = [[Aves]] | ordo = [[Anseriformes]] | familia = '''Anatidae''' | familia_authority = [[Leach]], 1820 | subdivision_ranks = Sub-kulawarga | subdivision = * [[Anatinae]] * [[Anserinae]] * [[Dendrocygninae]] * [[Oxyurinae]] * [[Stictonetinae]] * [[Tadorninae]] * [[Thalassorninae]] | color = #FFFFFF }} '''Anatidae''' nyaéta salah sahiji kulawarga [[Manuk]] cai tina ordo [[Anseriformes]]. Ieu kulawarga ngawengku rupa-rupa jinis manuk anu miboga kamampuh ngojay, saperti [[Maniwis]], [[Éntog]], [[meri]], sarta [[soang]].<ref name="CornellAnatidae">{{cite web |url=https://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/ |title=The Clements Checklist of Birds of the World |publisher=Cornell Lab of Ornithology |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Karakteristik]] == Anggota Anatidae miboga ciri fisik anu has pikeun hirup di cai: * '''[[Suku]]:''' Miboga selaput (''webbed feet'') di antara ramo sukuna, gunana pikeun ngadayung nalika ngojay. * '''[[Pamatuk]]:''' Biasana bentukna lébar sarta randa (''flattened''), dilengkepan ku gerigi leutik (''lamellae'') pikeun nyaring kadaharan tina jero cai. * '''[[Bulu]]:''' Dilapis ku lapisan minyak anu matak "[[talis]]" (henteu baseuh ku cai), sangkan awakna tetep haneut sarta bisa ngambang.<ref name="BirdLifeAnat">{{cite web |url=http://datazone.birdlife.org/family/anatidae |title=Family Anatidae |publisher=BirdLife International |accessdate=2026-04-02}}</ref> == [[Habitat]] sarta [[Paripolah]] == Ieu kulawarga kapanggih di sakuliah dunya iwal ti [[Antartika]]. Habitatna rupa-rupa, mimiti ti situ, walungan, rawa, nepi ka daérah basisir. Seueur jinis Anatidae anu miboga kabiasaan [[Migrasi]] (pindah tempat) nalika usum tiis ka daérah anu langkung haneut. == [[Klasifikasi]] == Kulawarga Anatidae dibagi kana sababaraha sub-kulawarga, di antarana: * '''[[Anserinae]]:''' Ngawengku angsa sarta soang. * '''[[Anatinae]]:''' Ngawengku rupa-rupa jinis bébék sarta éntog. * '''[[Dendrocygninae]]:''' Ngawengku jinis maniwis (''whistling ducks''). == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Anatidae]] [[Kategori:Manuk]] [[Kategori:Manuk cai]] [[Kategori:Sato Indonésia]] e8uzjynu1u3cm2da8086cb2gethn34t