Wikipedia suwiki https://su.wikipedia.org/wiki/Tepas MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Média Husus Obrolan Pamaké Obrolan pamaké Wikipedia Obrolan Wikipedia Gambar Obrolan gambar MédiaWiki Obrolan MédiaWiki Citakan Obrolan citakan Pitulung Obrolan pitulung Kategori Obrolan kategori Portal Obrolan portal TimedText TimedText talk Modul Pembicaraan Modul Acara Pembicaraan Acara 0 49831 708089 661778 2026-04-10T07:24:54Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708089 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = ''Mint Family'' | image = Ziziphora taurica 1.jpg | image_width = 240px | image_caption = (''Lamiaceae'') | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = Lamiaceae }} '''Lamiacéae''', asalna disebut Labiatae nyaéta kulawarga [[tutuwuhan]] nu aya dina kelompok utama [[Angiospermae]] (tutuwuhan kembangan).<ref name="hiji">{{en}}[http://www.theplantlist.org/browse/A/Lamiaceae/ Lamiaceae] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170905193349/http://www.theplantlist.org/browse/A/Lamiaceae/ |date=2017-09-05 }} (diakses 8 Maret 2016)</ref><ref name="dua">{{en}}[http://www.britannica.com/plant/Lamiaceae Lamiaceae plant] (diakses 8 Maret 2016)</ref> Kulawarga ieu sok dipikawanoh salaku kulawrga tutuwuhan [[mint]], nu diwangun ku 236 genus jeung leuwih ti 7.000 spésiés.<ref name="dua"/> Kulawarga ieu mangrupa nu pangbadagna tina ordo [[Lamiales]].<ref name="dua"/> Sabagian gedé tina Lamiacéae mangrupa tatangkalan atawa semak , umumna mangrupa tutuwuhan aromatik, jujukutan, batang segi opat, jeung kembangan vertikal.<ref name="dua"/><ref name="tilu">{{en}}[http://www.clovegarden.com/ingred/mt_mints.html Mints](diakses 9 maret 2016)</ref> Lamiacéae sumebar hampir sakuliah dunya.<ref name="dua"/> Utamana tutuwuhan ieu kacatet aya dina pasakeun sakuliah dunya, jeung salaku tutuwuhan hérbal kulinér nu lumayan penting.<ref name="tilu"/> == Conto Genus sarta Mangfaat == Ieu kulawarga miboga ajén ékonomi anu kacida luhurna di Indonésia sarta dunya: === Tutuwuhan Ubar sarta Aromatik === * ''[[Mentha]]'' (Mint): Asalna ti wewengkon subtropis, dipaké pikeun minyak atsiri sarta ubar herbal<ref name="POWO" />. * ''[[Lavandula]]'' (Lavender): Asalna ti wewengkon Méditérania, dipaké pikeun parfum sarta ubar nenangkeun ''sedative''<ref name="Britannica" />. * ''[[Coleus]]'' ([[Jawér kotok]]): Asalna ti Asia Tenggara sarta Afrika, mindeng dipaké ubar tradisional pikeun bareuh atanapi radang.<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Lamiaceae Martinov." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000455-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku kira-kira 236 [[genus]] sarta leuwih ti 7.000 [[spésiés]] anu kasebar di sakuliah dunya, utamana di wewengkon [[Méditérania]] === Tutuwuhan Kai sarta Industri === * ''[[Tectona]]'' ([[Jati]]): Spésiés ''[[Tectona grandis]]'' mangrupa tutuwuhan asli Asia Tenggara (kaasup Indonésia) anu ngahasilkeun kai panghadéna pikeun jati imah sarta kapal.<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiaceae: Plant Family." [https://www.britannica.com/plant/Lamiaceae Diaksés 10 April 2026].</ref>. === Tutuwuhan Hias === * ''[[Salvia]]'': Genus panggedéna anu sumebar di Amérika sarta Asia, dipelak kusabab kembangna anu éndah pisan<ref name="POWO" />. * ''[[Ocimum]]'' (Surawung/Selasih): Asalna ti wewengkon tropis Asia sarta Afrik == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Lamiaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Flora Indonésia]] ==Referensi== {{reflist}} {{pondok}} [[Kategori:Lamiales]] 73tn58jd5o2o2r9psxuvpum5axlnwt8 708090 708089 2026-04-10T07:26:11Z Dinototosugiarto 11449 /* Tutuwuhan Hias */ 708090 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = ''Mint Family'' | image = Ziziphora taurica 1.jpg | image_width = 240px | image_caption = (''Lamiaceae'') | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = Lamiaceae }} '''Lamiacéae''', asalna disebut Labiatae nyaéta kulawarga [[tutuwuhan]] nu aya dina kelompok utama [[Angiospermae]] (tutuwuhan kembangan).<ref name="hiji">{{en}}[http://www.theplantlist.org/browse/A/Lamiaceae/ Lamiaceae] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170905193349/http://www.theplantlist.org/browse/A/Lamiaceae/ |date=2017-09-05 }} (diakses 8 Maret 2016)</ref><ref name="dua">{{en}}[http://www.britannica.com/plant/Lamiaceae Lamiaceae plant] (diakses 8 Maret 2016)</ref> Kulawarga ieu sok dipikawanoh salaku kulawrga tutuwuhan [[mint]], nu diwangun ku 236 genus jeung leuwih ti 7.000 spésiés.<ref name="dua"/> Kulawarga ieu mangrupa nu pangbadagna tina ordo [[Lamiales]].<ref name="dua"/> Sabagian gedé tina Lamiacéae mangrupa tatangkalan atawa semak , umumna mangrupa tutuwuhan aromatik, jujukutan, batang segi opat, jeung kembangan vertikal.<ref name="dua"/><ref name="tilu">{{en}}[http://www.clovegarden.com/ingred/mt_mints.html Mints](diakses 9 maret 2016)</ref> Lamiacéae sumebar hampir sakuliah dunya.<ref name="dua"/> Utamana tutuwuhan ieu kacatet aya dina pasakeun sakuliah dunya, jeung salaku tutuwuhan hérbal kulinér nu lumayan penting.<ref name="tilu"/> == Conto Genus sarta Mangfaat == Ieu kulawarga miboga ajén ékonomi anu kacida luhurna di Indonésia sarta dunya: === Tutuwuhan Ubar sarta Aromatik === * ''[[Mentha]]'' (Mint): Asalna ti wewengkon subtropis, dipaké pikeun minyak atsiri sarta ubar herbal<ref name="POWO" />. * ''[[Lavandula]]'' (Lavender): Asalna ti wewengkon Méditérania, dipaké pikeun parfum sarta ubar nenangkeun ''sedative''<ref name="Britannica" />. * ''[[Coleus]]'' ([[Jawér kotok]]): Asalna ti Asia Tenggara sarta Afrika, mindeng dipaké ubar tradisional pikeun bareuh atanapi radang.<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Lamiaceae Martinov." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000455-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku kira-kira 236 [[genus]] sarta leuwih ti 7.000 [[spésiés]] anu kasebar di sakuliah dunya, utamana di wewengkon [[Méditérania]] === Tutuwuhan Kai sarta Industri === * ''[[Tectona]]'' ([[Jati]]): Spésiés ''[[Tectona grandis]]'' mangrupa tutuwuhan asli Asia Tenggara (kaasup Indonésia) anu ngahasilkeun kai panghadéna pikeun jati imah sarta kapal.<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiaceae: Plant Family." [https://www.britannica.com/plant/Lamiaceae Diaksés 10 April 2026].</ref>. === Tutuwuhan Hias === * ''[[Salvia]]'': Genus panggedéna anu sumebar di Amérika sarta Asia, dipelak kusabab kembangna anu éndah pisan<ref name="POWO" />. * ''[[Ocimum]]'' ([[Surawung]]/Selasih): Asalna ti wewengkon tropis Asia sarta Afrik == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Lamiaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Flora Indonésia]] ==Referensi== {{reflist}} {{pondok}} [[Kategori:Lamiales]] dmiq0as39fpeaskefenfgkq0bdcehuz 0 49837 708074 666623 2026-04-09T17:22:43Z Dinototosugiarto 11449 Nambihan kategori 708074 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Aster | image = Starr 040209-0126 Ageratum conyzoides.jpg | image_width = 240px | image_caption = (Babadotan nu mangrupa anggota Aster) | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = Asteraceae }} '''Asteracéae''' atawa Compositae nyaéta kulawarga [[tutuwuhan]] tina ordo [[Asterales]] nu aya dina kelompok utama [[Angiospermae]] (Tutuwuhan kembangan).<ref name="hiji">{{en}}[http://www.britannica.com/plant/Asteraceae Asteraceae](diakses 8 Maret 2016)</ref> Asteracéae mangrupa tutuwuhan hérba, semak, atawa tatangkalan nu kacaritakeun salaku kulawarga tutuwuhan kembangan panggedéna.<ref name="tilu">{{en}}[http://www.botany.hawaii.edu/faculty/carr/aster.htm Aster](diakses 9 Maret 2016)</ref> Tutuwuhan ieu diwangun ku antara 1.100 génus jeung 20.000 spésiés nu dicirian sabab miboga [[kembang]] teu sampurna jeung disusun dina hiji pseudanthium involucrate dina wangun hulu atawa capitulum.<ref name="tilu"/> daunna alternatif, jeung basal.<ref name="tilu"/> Kembangna miboga kelamin tunggal, diwangun tina kembang leutik nu aya dina panopang, actinomorfik atawa zygomorfik.<ref name="opat">{{en}}[http://ohioplants.org/families-asteraceae/ Asteraceae] (diakses 9 Maret 2016)</ref> Kelopak kembang aweuhan atawa can sampurna jeung dimodifikasi dina bulu "pappus" atawa sisit.<ref name="opat"/> Kembangna aya dua rupa: ray (''ligulate'') jeung hardisk (''tubular'').<ref name="opat"/> ==Referensi== {{reflist}} {{pondok}} [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Asteraceae]] [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Sayuran]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] [[Kategori:Flora Indonésia]] c7nhsrq35qv00jojk56834kvplymame 708075 708074 2026-04-09T17:24:19Z Dinototosugiarto 11449 708075 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Aster | image = File:Asteracea poster 3.jpg | image_width = 240px | image_caption = (Babadotan nu mangrupa anggota Aster) | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = Asteraceae }} '''Asteracéae''' atawa Compositae nyaéta kulawarga [[tutuwuhan]] tina ordo [[Asterales]] nu aya dina kelompok utama [[Angiospermae]] (Tutuwuhan kembangan).<ref name="hiji">{{en}}[http://www.britannica.com/plant/Asteraceae Asteraceae](diakses 8 Maret 2016)</ref> Asteracéae mangrupa tutuwuhan hérba, semak, atawa tatangkalan nu kacaritakeun salaku kulawarga tutuwuhan kembangan panggedéna.<ref name="tilu">{{en}}[http://www.botany.hawaii.edu/faculty/carr/aster.htm Aster](diakses 9 Maret 2016)</ref> Tutuwuhan ieu diwangun ku antara 1.100 génus jeung 20.000 spésiés nu dicirian sabab miboga [[kembang]] teu sampurna jeung disusun dina hiji pseudanthium involucrate dina wangun hulu atawa capitulum.<ref name="tilu"/> daunna alternatif, jeung basal.<ref name="tilu"/> Kembangna miboga kelamin tunggal, diwangun tina kembang leutik nu aya dina panopang, actinomorfik atawa zygomorfik.<ref name="opat">{{en}}[http://ohioplants.org/families-asteraceae/ Asteraceae] (diakses 9 Maret 2016)</ref> Kelopak kembang aweuhan atawa can sampurna jeung dimodifikasi dina bulu "pappus" atawa sisit.<ref name="opat"/> Kembangna aya dua rupa: ray (''ligulate'') jeung hardisk (''tubular'').<ref name="opat"/> ==Referensi== {{reflist}} {{pondok}} [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Asteraceae]] [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Sayuran]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] [[Kategori:Flora Indonésia]] 6fuvhp8cy9krpfx0zmo75viwyss57tn 708076 708075 2026-04-09T17:25:50Z Dinototosugiarto 11449 708076 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Aster | image = File:Asteracea poster 3.jpg | image_width = 240px | image_caption = (rupa-rupa tutuwuhan tina kulawarga Asteraceae) | regnum = [[Plantae]] | divisio = [[Magnoliophyta]] | classis = [[Magnoliopsida]] | ordo = [[Asterales]] | familia = Asteraceae }} '''Asteracéae''' atawa Compositae nyaéta kulawarga [[tutuwuhan]] tina ordo [[Asterales]] nu aya dina kelompok utama [[Angiospermae]] (Tutuwuhan kembangan).<ref name="hiji">{{en}}[http://www.britannica.com/plant/Asteraceae Asteraceae](diakses 8 Maret 2016)</ref> Asteracéae mangrupa tutuwuhan hérba, semak, atawa tatangkalan nu kacaritakeun salaku kulawarga tutuwuhan kembangan panggedéna.<ref name="tilu">{{en}}[http://www.botany.hawaii.edu/faculty/carr/aster.htm Aster](diakses 9 Maret 2016)</ref> Tutuwuhan ieu diwangun ku antara 1.100 génus jeung 20.000 spésiés nu dicirian sabab miboga [[kembang]] teu sampurna jeung disusun dina hiji pseudanthium involucrate dina wangun hulu atawa capitulum.<ref name="tilu"/> daunna alternatif, jeung basal.<ref name="tilu"/> Kembangna miboga kelamin tunggal, diwangun tina kembang leutik nu aya dina panopang, actinomorfik atawa zygomorfik.<ref name="opat">{{en}}[http://ohioplants.org/families-asteraceae/ Asteraceae] (diakses 9 Maret 2016)</ref> Kelopak kembang aweuhan atawa can sampurna jeung dimodifikasi dina bulu "pappus" atawa sisit.<ref name="opat"/> Kembangna aya dua rupa: ray (''ligulate'') jeung hardisk (''tubular'').<ref name="opat"/> ==Referensi== {{reflist}} {{pondok}} [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Asteraceae]] [[Kategori:Asterales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Sayuran]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] [[Kategori:Flora Indonésia]] cxb7r8oslnyo48nxrc37drtxnfo7lat 0 108242 708081 707957 2026-04-09T22:43:56Z Zulf 21463 /* Sisit dina Lauk */ 708081 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:22em; font-size:90%; border:1px solid #aaa; background-color:#f9f9f9; padding:5px;" |- ! colspan="2" style="font-size:125%; background-color:#ccffcc; text-align:center;" | Sisit |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Scales collage.png|250px]]<br/>''Rupa-rupa jinis sisit sato (koleksi).'' |- ! style="text-align:left;" | Fungsi Utama | [[Panyalindungan]], [[Éksoskeléton]] |- ! style="text-align:left;" | Bahan Utama | [[Kératin]], [[Kalsium]], [[Déntin]] |- ! style="text-align:left;" | Kapanggih dina | [[Lauk]], [[Réptil]], [[Manuk]], [[Mamalia]] tangtu |} '''Sisit''' nyaéta lambaran leutik anu teuas sarta heuras anu tumuwuh tina kulit sato anu fungsina panyalindungan. Dina dunya [[Biologi]], sisit mangrupa bagian tina sistem integumén anu fungsina pikeun ngajaga awak sato tina rupa-rupa gangguan luar saperti prédator, parasit, sarta kaayaan lingkungan anu ékstrim.<ref name="BritScales">Encyclopaedia Britannica. ''Scale (zoology)''. https://www.britannica.com/science/scale-zoology</ref> == Sisit dina Lauk == Lauk mangrupa kelompok sato anu paling loba miboga variasi sisit. Sisit lauk asalna tina lapisan dermis (kulit jero). Aya sababaraha jinis sisit lauk dumasar kana bentuk sarta strukturna:<ref name="FishBaseScales">FishBase. ''Scale Types in Fishes''. https://www.fishbase.se/glossary/Terms.php?q=scales</ref> * '''[[Sikloid]] (Cycloid)''': Sisit anu bentukna bunder sarta leueur. Biasana kapanggih dina lauk kulawarga '''[[Cyprinidae]]''' (saperti [[lauk emas]], [[tawés]], sarta [[koi]]). * '''[[Kténoid]] (Ctenoid)''': Mirip sareng sikloid, nanging miboga gerigi leutik dina tungtungna saperti sisir. * '''[[Ganoid]]''': Sisit anu teuas sarta bentukna saperti inten. * '''[[Plakoid]]''': Sisit anu seukeut saperti huntu leutik, kapanggih dina lauk hiu sarta pari. == [[Fungsi Sisit]] == Sisit miboga peran anu kacida pentingna pikeun kalangsungan hirup sato: 1. '''[[Panyalindungan Fisik]]''': Janten taméng tina serangan lawan atanapi gesékan sareng barang teuas di cai/darat. 2. '''[[Hidrodinamika]]''': Dina lauk, susunan sisit ngabantu ngurangan gesékan cai supados lauk tiasa ngojay langkung gancang sarta éfisién.<ref name="BiologyScales">World Flora Online. ''Function of integumentary scales''. http://www.worldfloraonline.org/</ref> 3. '''[[Osmorégulasi]]''': Ngabantu ngajaga kasaimbangan cairan dina awak sato. 4. '''[[Kamuflase]]''': Warna sarta pola dina sisit sering dianggo pikeun nyamur ''(mimikri)'' supados teu katingal ku musuh. == [[Référénsi]] == {{reflist}} [[Kategori:Anatomi sato]] [[Kategori:Biologi]] [[Kategori:Lauk]] jvrclopjq9httzeaj8goz7pe1n2f30w 708082 708081 2026-04-09T22:44:26Z Zulf 21463 708082 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:22em; font-size:90%; border:1px solid #aaa; background-color:#f9f9f9; padding:5px;" |- ! colspan="2" style="font-size:125%; background-color:#ccffcc; text-align:center;" | Sisit |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Scales collage.png|250px]]<br/>''Rupa-rupa jinis sisit sato (koleksi).'' |- ! style="text-align:left;" | Fungsi Utama | [[Panyalindungan]], [[Éksoskeléton]] |- ! style="text-align:left;" | Bahan Utama | [[Kératin]], [[Kalsium]], [[Déntin]] |- ! style="text-align:left;" | Kapanggih dina | [[Lauk]], [[Réptil]], [[Manuk]], [[Mamalia]] tangtu |} '''Sisit''' nyaéta lambaran leutik anu teuas sarta heuras anu tumuwuh tina kulit sato anu fungsina panyalindungan. Dina dunya [[Biologi]], sisit mangrupa bagian tina sistem integumén anu fungsina pikeun ngajaga awak sato tina rupa-rupa gangguan luar saperti prédator, parasit, sarta kaayaan lingkungan anu ékstrim.<ref name="BritScales">Encyclopaedia Britannica. ''Scale (zoology)''. https://www.britannica.com/science/scale-zoology</ref> == Sisit dina Lauk == Lauk mangrupa kelompok sato anu paling loba miboga variasi sisit. Sisit lauk asalna tina lapisan dermis (kulit jero). Aya sababaraha jinis sisit lauk dumasar kana bentuk sarta strukturna:<ref name="FishBaseScales">FishBase. ''Scale Types in Fishes''. https://www.fishbase.se/glossary/Terms.php?q=scales</ref> * '''[[Sikloid]] (Cycloid)''': Sisit anu bentukna bunder sarta leueur. Biasana kapanggih dina lauk kulawarga '''[[Cyprinidae]]''' (saperti [[lauk emas]], [[tawés]], sarta [[koi]]). * '''[[Kténoid]] (Ctenoid)''': Mirip sareng sikloid, nanging miboga gerigi leutik dina tungtungna saperti sisir. * '''[[Ganoid]]''': Sisit anu teuas sarta bentukna saperti inten. * '''[[Plakoid]]''': Sisit anu seukeut saperti huntu leutik, kapanggih dina lauk hiu sarta pari. == Fungsi Sisit == Sisit miboga peran anu kacida pentingna pikeun kalangsungan hirup sato: 1. '''[[Panyalindungan Fisik]]''': Janten taméng tina serangan lawan atanapi gesékan sareng barang teuas di cai/darat. 2. '''[[Hidrodinamika]]''': Dina lauk, susunan sisit ngabantu ngurangan gesékan cai supados lauk tiasa ngojay langkung gancang sarta éfisién.<ref name="BiologyScales">World Flora Online. ''Function of integumentary scales''. http://www.worldfloraonline.org/</ref> 3. '''[[Osmorégulasi]]''': Ngabantu ngajaga kasaimbangan cairan dina awak sato. 4. '''[[Kamuflase]]''': Warna sarta pola dina sisit sering dianggo pikeun nyamur ''(mimikri)'' supados teu katingal ku musuh. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Anatomi sato]] [[Kategori:Biologi]] [[Kategori:Lauk]] gg96q85o15r2h2w1mbs4b7bzyjamem4 708084 708082 2026-04-10T01:02:22Z Dinototosugiarto 11449 /* Fungsi Sisit */ 708084 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:22em; font-size:90%; border:1px solid #aaa; background-color:#f9f9f9; padding:5px;" |- ! colspan="2" style="font-size:125%; background-color:#ccffcc; text-align:center;" | Sisit |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[File:Scales collage.png|250px]]<br/>''Rupa-rupa jinis sisit sato (koleksi).'' |- ! style="text-align:left;" | Fungsi Utama | [[Panyalindungan]], [[Éksoskeléton]] |- ! style="text-align:left;" | Bahan Utama | [[Kératin]], [[Kalsium]], [[Déntin]] |- ! style="text-align:left;" | Kapanggih dina | [[Lauk]], [[Réptil]], [[Manuk]], [[Mamalia]] tangtu |} '''Sisit''' nyaéta lambaran leutik anu teuas sarta heuras anu tumuwuh tina kulit sato anu fungsina panyalindungan. Dina dunya [[Biologi]], sisit mangrupa bagian tina sistem integumén anu fungsina pikeun ngajaga awak sato tina rupa-rupa gangguan luar saperti prédator, parasit, sarta kaayaan lingkungan anu ékstrim.<ref name="BritScales">Encyclopaedia Britannica. ''Scale (zoology)''. https://www.britannica.com/science/scale-zoology</ref> == Sisit dina Lauk == Lauk mangrupa kelompok sato anu paling loba miboga variasi sisit. Sisit lauk asalna tina lapisan dermis (kulit jero). Aya sababaraha jinis sisit lauk dumasar kana bentuk sarta strukturna:<ref name="FishBaseScales">FishBase. ''Scale Types in Fishes''. https://www.fishbase.se/glossary/Terms.php?q=scales</ref> * '''[[Sikloid]] (Cycloid)''': Sisit anu bentukna bunder sarta leueur. Biasana kapanggih dina lauk kulawarga '''[[Cyprinidae]]''' (saperti [[lauk emas]], [[tawés]], sarta [[koi]]). * '''[[Kténoid]] (Ctenoid)''': Mirip sareng sikloid, nanging miboga gerigi leutik dina tungtungna saperti sisir. * '''[[Ganoid]]''': Sisit anu teuas sarta bentukna saperti inten. * '''[[Plakoid]]''': Sisit anu seukeut saperti huntu leutik, kapanggih dina lauk hiu sarta pari. == Fungsi Sisit == Sisit miboga peran anu kacida pentingna pikeun kalangsungan hirup sato: # '''[[Panyalindungan Fisik]]''': Janten taméng tina serangan lawan atanapi gesékan sareng barang teuas di cai/darat. # '''[[Hidrodinamika]]''': Dina lauk, susunan sisit ngabantu ngurangan gesékan cai supados lauk tiasa ngojay langkung gancang sarta éfisién.<ref name="BiologyScales">World Flora Online. ''Function of integumentary scales''. http://www.worldfloraonline.org/</ref> # '''[[Osmorégulasi]]''': Ngabantu ngajaga kasaimbangan cairan dina awak sato. # '''[[Kamuflase]]''': Warna sarta pola dina sisit sering dianggo pikeun nyamur ''(mimikri)'' supados teu katingal ku musuh. == Référénsi == {{reflist}} [[Kategori:Anatomi sato]] [[Kategori:Biologi]] [[Kategori:Lauk]] jc3yzclfaktyljgml4rvh5g7dvohvkr 0 108288 708068 2026-04-09T13:49:12Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708068 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Iles-iles | image = Pohon Porang.jpg | image_caption = Tangkal Iles-iles (Porang) anu miboga ciri has bulbil atawa "katak" dina sela dahan daunna. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Amorphophallus]] | species = '''''A. muelleri''''' | binomial = ''Amorphophallus muelleri'' | binomial_authority = Blume }} '''Iles-iles''' (''Amorphophallus muelleri''), anu ayeuna leuwih kawentar ku nami '''Porang''', nyaéta tutuwuhan beutian tina kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) anu miboga ajén ékonomi kacida luhurna<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Amorphophallus muelleri Blume." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:84373-1 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Tutuwuhan ieu mangrupa sumber utama [[glukomannan]], serat alami anu dimangpaatkeun dina industri pangan modéren, kosmétik, sarta ubar-ubaran<ref name="PROSEA">PROSEA. "Amorphophallus muelleri (Porang)." [https://uses.plantnet-project.org/en/Amorphophallus_muelleri Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Nami Vérnakular == Ieu tutuwuhan miboga rupa-rupa nami dumasar kana daérahna masing-masing<ref name="PROSEA" />: * '''Basa Sunda:''' Iles-iles, Porang. * '''Basa Jawa:''' Porang, iles-iles, coblok. * '''Basa Madura:''' Acung, kaladi kancil. * '''Basa Indonésia:''' Iles-iles, porang. * '''Basa Inggris:''' ''Elephant foot yam'' atawa ''Mueller's amorphophallus''<ref name="Kew">Royal Botanic Gardens, Kew. "Amorphophallus muelleri." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 9 April 2026].</ref>. * '''Basa Jepang:''' ''Konnyaku'' (nujul kana produk olahanana). == Morfologi == * '''Beuti (Umbi):''' Beuti iles-iles tumuwuh di jero taneuh, bentukna buleud datar, tur dagingna warnana semu konéng nepi ka oranyeu kolot<ref name="PROSEA" />. * '''Gagang Daun:''' Gagangna lemes tur leueur (teu aya cucukan), warnana héjo kalawan totol-totol bodas anu bentukna lonjong nangtung<ref name="POWO" />. * '''Bulbil (Katak):''' Ciri anu pangutamana nyaéta ayana ''bulbil'' atawa umbi leutik ("katak") anu tumuwuh dina sela-sela dahan daunna<ref name="PROSEA" />. Ieu bulbil mangrupa alat kembang biak alami sarta jadi ciri utama anu ngabédakeunana jeung suweg<ref name="POWO" />. == Kandungan Kimia sareng Nutrisi == Beuti iles-iles atanapi porang miboga kandungan kimia anu unik dibandingkeun sareng jinis beubeutian sanésna<ref name="PROSEA" />: * '''[[Glukomannan]]:''' Ieu mangrupa serat kadaharan anu leyur dina cai (''water-soluble dietary fiber'')<ref name="Kew" />. Glukomannan bisa ngabeukahan nepi ka sababaraha kali lipet tina ukuran asalna nalika kakeueum ku cai, sahingga hadé pisan pikeun bahan pangan diet<ref name="PROSEA" />. * '''Kalsium Oksalat:''' Iles-iles miboga kandungan kristal kalsium oksalat anu kawilang luhur<ref name="POWO" />. Zat ieu anu ngabalukarkeun rasa ateul upami teu diolah kalayan leres saacan didahar<ref name="PROSEA" />. * '''Nutrisi:''' Sajaba ti serat, porang ogé miboga kandungan pati, protéin, sarta saeutik alkaloid pikeun pertahanan diri tutuwuhan<ref name="PROSEA" />. {| class="wikitable" |+ Ringkesan Kandungan Tipung Iles-iles (per 100g) |- ! Komponén !! Kandungan |- | [[Glukomannan]] || 45% - 65% |- | [[Karbohidrat]] (Pati) || 15% - 20% |- | [[Protéin]] || 2% - 5% |- | [[Serat Kasar]] || 2% - 5% |} == Mangfaat == Iles-iles loba dimangpaatkeun dina rupa-rupa widang, di antarana: # '''Pangan:''' Bahan baku utama pikeun nyieun tipung [[konyaku]], mi [[shirataki]], sarta rupa-rupa jéli diet<ref name="PROSEA" />. # '''Kasehatan:''' Ngabantu nurunkeun kadar koléstérol sarta ngajaga kadar gula darah sangkan tetep stabil<ref name="PROSEA" />. # '''Industri:''' Dipaké salaku bahan baku lém (perekat), campuran industri kertas, sarta tékstil<ref name="Kew" />. == Babandingan sareng Suweg == Sanaos katingalina sapertos [[suweg]], iles-iles miboga béda anu nyata dina fisikna<ref name="POWO" />. Gagang daun iles-iles mah lemes tur aya "katak"-an (bulbil), sedengkeun suweg mah gagangna kasar, aya cucukan leutik, sarta henteu miboga "katak" dina sela dahan daunna<ref name="PROSEA" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Araceae]] [[Kategori:Tutuwuhan beutian]] [[Kategori:Komoditas ékspor]] [[Kategori:Pangan lokal]] [[Kategori:Flora Indonésia]] [[Kategori:Beubeutian]] sv4e9n24pv195dapfg1jklmfjtp4vc5 708069 708068 2026-04-09T13:55:59Z Dinototosugiarto 11449 /* Kandungan Kimia sareng Nutrisi */ 708069 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Iles-iles | image = Pohon Porang.jpg | image_caption = Tangkal Iles-iles (Porang) anu miboga ciri has bulbil atawa "katak" dina sela dahan daunna. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Amorphophallus]] | species = '''''A. muelleri''''' | binomial = ''Amorphophallus muelleri'' | binomial_authority = Blume }} '''Iles-iles''' (''Amorphophallus muelleri''), anu ayeuna leuwih kawentar ku nami '''Porang''', nyaéta tutuwuhan beutian tina kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) anu miboga ajén ékonomi kacida luhurna<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Amorphophallus muelleri Blume." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:84373-1 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Tutuwuhan ieu mangrupa sumber utama [[glukomannan]], serat alami anu dimangpaatkeun dina industri pangan modéren, kosmétik, sarta ubar-ubaran<ref name="PROSEA">PROSEA. "Amorphophallus muelleri (Porang)." [https://uses.plantnet-project.org/en/Amorphophallus_muelleri Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Nami Vérnakular == Ieu tutuwuhan miboga rupa-rupa nami dumasar kana daérahna masing-masing<ref name="PROSEA" />: * '''Basa Sunda:''' Iles-iles, Porang. * '''Basa Jawa:''' Porang, iles-iles, coblok. * '''Basa Madura:''' Acung, kaladi kancil. * '''Basa Indonésia:''' Iles-iles, porang. * '''Basa Inggris:''' ''Elephant foot yam'' atawa ''Mueller's amorphophallus''<ref name="Kew">Royal Botanic Gardens, Kew. "Amorphophallus muelleri." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 9 April 2026].</ref>. * '''Basa Jepang:''' ''Konnyaku'' (nujul kana produk olahanana). == Morfologi == * '''Beuti (Umbi):''' Beuti iles-iles tumuwuh di jero taneuh, bentukna buleud datar, tur dagingna warnana semu konéng nepi ka oranyeu kolot<ref name="PROSEA" />. * '''Gagang Daun:''' Gagangna lemes tur leueur (teu aya cucukan), warnana héjo kalawan totol-totol bodas anu bentukna lonjong nangtung<ref name="POWO" />. * '''Bulbil (Katak):''' Ciri anu pangutamana nyaéta ayana ''bulbil'' atawa umbi leutik ("katak") anu tumuwuh dina sela-sela dahan daunna<ref name="PROSEA" />. Ieu bulbil mangrupa alat kembang biak alami sarta jadi ciri utama anu ngabédakeunana jeung suweg<ref name="POWO" />. == Kandungan Kimia sareng Nutrisi == Beuti iles-iles atanapi porang miboga kandungan kimia anu unik dibandingkeun sareng jinis beubeutian sanésna<ref name="PROSEA" />: * '''[[Glukomannan]]:''' Ieu mangrupa serat kadaharan anu leyur dina cai (''water-soluble dietary fiber'')<ref name="Kew" />. Glukomannan bisa ngabeukahan nepi ka sababaraha kali lipet tina ukuran asalna nalika kakeueum ku cai, sahingga hadé pisan pikeun bahan pangan diet<ref name="PROSEA" />. * '''Kalsium Oksalat:''' Iles-iles miboga kandungan kristal [[kalsium oksalat]] anu kawilang luhur<ref name="POWO" />. Zat ieu anu ngabalukarkeun rasa ateul upami teu diolah kalayan leres saacan didahar<ref name="PROSEA" />. * '''Nutrisi:''' Sajaba ti serat, porang ogé miboga kandungan pati, [[protéin]], sarta saeutik [[alkaloid]] pikeun pertahanan diri tutuwuhan<ref name="PROSEA" />. {| class="wikitable" |+ Ringkesan Kandungan Tipung Iles-iles (per 100g) |- ! Komponén !! Kandungan |- | [[Glukomannan]] || 45% - 65% |- | [[Karbohidrat]] (Pati) || 15% - 20% |- | [[Protéin]] || 2% - 5% |- | [[Serat Kasar]] || 2% - 5% |} == Mangfaat == Iles-iles loba dimangpaatkeun dina rupa-rupa widang, di antarana: # '''Pangan:''' Bahan baku utama pikeun nyieun tipung [[konyaku]], mi [[shirataki]], sarta rupa-rupa jéli diet<ref name="PROSEA" />. # '''Kasehatan:''' Ngabantu nurunkeun kadar koléstérol sarta ngajaga kadar gula darah sangkan tetep stabil<ref name="PROSEA" />. # '''Industri:''' Dipaké salaku bahan baku lém (perekat), campuran industri kertas, sarta tékstil<ref name="Kew" />. == Babandingan sareng Suweg == Sanaos katingalina sapertos [[suweg]], iles-iles miboga béda anu nyata dina fisikna<ref name="POWO" />. Gagang daun iles-iles mah lemes tur aya "katak"-an (bulbil), sedengkeun suweg mah gagangna kasar, aya cucukan leutik, sarta henteu miboga "katak" dina sela dahan daunna<ref name="PROSEA" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Araceae]] [[Kategori:Tutuwuhan beutian]] [[Kategori:Komoditas ékspor]] [[Kategori:Pangan lokal]] [[Kategori:Flora Indonésia]] [[Kategori:Beubeutian]] kbmb7vwgppionj80ptnm887g1zmsx5p 0 108289 708070 2026-04-09T15:45:20Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708070 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Walur | image = Amorphophallus variabilis vegetative sm.jpg | image_caption = Tangkal Walur dina fase vegetatif, katingali gagangna anu jangkung tur miboga totol-totol has. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Amorphophallus]] | species = '''''A. variabilis''''' | binomial = ''Amorphophallus variabilis'' | binomial_authority = Blume }} '''Walur''' (''Amorphophallus variabilis'') nyaéta salah sahiji spésiés tutuwuhan beutian tina kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) anu tumuwuh liar di [[Pulo Jawa]] sarta sababaraha wewengkon séjén di [[Nusantara]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Amorphophallus variabilis Blume." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:84411-1 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Sanajan masih kénéh "sadulur" deukeut jeung [[suweg]] sarta [[iles-iles]], walur miboga ciri has dina bentuk gagangna anu leuwih jangkung tur leuwih leutik dibandingkeun jeung barayana<ref name="PROSEA">PROSEA (Plant Resources of South-East Asia). "Amorphophallus variabilis." [https://uses.plantnet-project.org/en/Amorphophallus_variabilis Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Nami Vérnakular == Salian ti nami Walur, ieu tutuwuhan ogé dipikawanoh ku sababaraha nami lokal lianna dumasar kana daérahna masing-masing<ref name="Heyne">Heyne, K. 1913. ''De nuttige planten van Nederlandsch-Indië''. Batavia, Ruygrok. [https://archive.org/details/denuttigeplanten01heyn Diaksés 9 April 2026].</ref>: * '''Basa Sunda:''' Walur, kembang bangké (sering pahili). * '''Basa Jawa:''' Walur, kembang bangkai leutik. * '''Basa Inggris:''' ''Variable amorphophallus''. == Morfologi == * '''Beuti (Umbi):''' [[Beuti]] walur miboga bentuk buleud datar kalayan tékstur anu teuas sarta warna dagingna bodas bersih<ref name="PROSEA" />. Ukuranana biasana leuwih leutik dibandingkeun beuti suweg, kalayan diaméter kira-kira 10-15 cm<ref name="POWO" />. * '''Gagang Daun:''' Gagangna lemes (teu aya cucukan), jangkung, tur leuwih leutik dibandingkeun suweg<ref name="POWO" />. Warnana variatif pisan (héjo ngora, héjo kolot, nepi ka semu bungur) kalayan totol-totol bodas anu henteu rata atawa acak<ref name="PROSEA" />. * '''Daun:''' Daunna mangrupa daun majemuk anu mekar di puncak gagang, kalayan helayan daun anu leuwih leutik tur leuwih lancip dibandingkeun daun iles-iles<ref name="POWO" />. * '''Bulbil:''' Berbeda jeung iles-iles, walur mah '''henteu miboga bulbil''' (katak) dina sela-sela dahan daunna<ref name="PROSEA" />. == Kandungan Kimia sareng Nutrisi == [[Beuti]] walur miboga kandungan kimia anu kudu diperhatoskeun saacan diolah sabab sipatna anu bisa ngabalukarkeun iritasi<ref name="PROSEA" />: * '''Kalsium Oksalat:''' Kandungan [[oksalat]] dina walur kacida luhurna, anu ngabalukarkeun rasa ateul anu luar biasa upami didahar langsung atanapi teu leres ngolahna.<ref name="Heyne" /> * '''Pati (Amilum):''' Walur miboga kandungan pati anu cukup luhur sanajan kualitasna masih di handapeun iles-iles atawa suweg.<ref name="PROSEA" /> * '''Serat:''' Sakumaha kulawarga ''Amorphophallus'' lianna, walur ogé miboga serat alami sanajan kandungan glukomannanna henteu saluhur porang.<ref name="POWO" /> == Mangfaat == Sanajan jarang dibudidayakeun sacara masif, walur miboga sababaraha mangfaat pikeun manusa jeung lingkungan: # '''Pangan Darurat:''' Dina mangsa paceklik, beuti walur bisa dijadikeun sumber karbohidrat saatos diolah ku cara dikeueum lila dina cai keur miceun kadar oksalatna.<ref name="Heyne" /> # '''Ubar Tradisional:''' Beutina sakapeung dipaké dina ubar tradisional pikeun ngubaran raheut atawa tatu luar saatos diolah jadi bubuk.<ref name="PROSEA" /> # '''Ékosistem:''' Kembang walur anu ngaluarkeun bau bangké mangrupa bagian penting pikeun narik gegeremet anu mantuan prosés penyerbukan di leuweung.<ref name="POWO" /> == Babandingan sareng Iles-iles == Pikeun ngabédakeun walur sareng iles-iles, ciri anu paling gampang katingali nyaéta ayana "katak" (bulbil)/jendolan. Walur henteu miboga katak dina sela dahan daunna, sedengkeun iles-iles miboga katak anu janten ciri utama ékonomina<ref name="PROSEA" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Araceae]] [[Kategori:Tutuwuhan beutian]] [[Kategori:Tutuwuhan leuweung]] [[Kategori:Flora Indonésia]] [[Kategori:Beubeutian]] th2437z90ik8pi1qd5u13d0y42p1s2g 0 108290 708071 2026-04-09T15:52:16Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708071 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Arum maculatum | image = Arum maculatum Sturm63.jpg | image_caption = Ilustrasi botanis ''Arum maculatum'' tina karya Jacob Sturm (1796). | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Arum]] | species = '''''A. maculatum''''' | binomial = ''Arum maculatum'' | binomial_authority = [[L.]] }} '''Arales''' nyaéta nami ordo tutuwuhan anu dina sistem klasifikasi modéren (saperti [[APG IV]]) parantos dilebetkeun kana ordo '''[[Alismatales]]'''<ref name="APG4">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification." [https://academic.oup.com/botlinnean/article/181/1/1/2420454 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Parobahan ieu dumasar kana tés DNA anu nuduhkeun yén kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) miboga hubungan genetik anu kuat jeung kelompok tutuwuhan cai lianna<ref name="POWO">POWO. "Alismatales." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Naha Robah Jadi Alismatales? == Sangkan artikel ieu saluyu sareng kamekaran élmu pangaweruh modéren, aya sababaraha alesan kunaon Arales ayeuna dilebetkeun ka Alismatales: * '''Hubungan Évolusi:''' Panalungtikan molekular ngabuktikeun yén Arales henteu madeg mandiri, tapi mangrupa bagian tina silsilah evolusi anu sarua jeung tutuwuhan cai (hydrophytes)<ref name="POWO" />. * '''Sinkronisasi Internasional:''' Sakuliah dunya, kaasup proyék ''[[World Flora Online]]'', parantos ngagunakeun standar ieu pikeun ngagampangkeun data biologi sacara digital<ref name="WFO">World Flora Online. [http://www.worldfloraonline.org Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Kulawarga Utama == Dina klasifikasi anu anyar, anggota anu tadina aya dina Arales ayeuna janten bagian penting dina Alismatales, di antarana: * [[Araceae]] (Lompong-lompongan, Suweg, Porang). * [[Lemnaceae]] (Kiambang, ayeuna dilebetkeun janten sub-familia dina Araceae). == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Botani]] [[Kategori:Klasifikasi tutuwuhan]] 43ikd4bs8tcs9qublztk1ibpxrqrw6e 0 108291 708072 2026-04-09T16:00:37Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708072 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Arum maculatum | image = Arum maculatum Sturm63.jpg | image_caption = Ilustrasi botanis ''Arum maculatum'' tina karya Jacob Sturm (1796). | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Arum]] | species = '''''A. maculatum''''' | binomial = ''Arum maculatum'' | binomial_authority = [[L.]] }} '''''Arum maculatum''''' nyaéta salah sahiji spésiés tutuwuhan tina kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) anu pituin ti Éropa, Afrika Kalér, sarta Asia Kulon<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Arum maculatum L." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:86259-1 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Di nagara deungeun, ieu tutuwuhan téh kawentar ku nami ''Lords-and-Ladies'', ''Cuckoo-pint'', atawa ''Wild arum''<ref name="Britannica">Britannica. "Arum maculatum." [https://www.britannica.com/plant/lords-and-ladies-plant Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Morfologi == * '''Daun:''' Daunna miboga bentuk kawas mata tumbak (sagitate) kalayan totol-totol hideung atawa bungur kolot anu janten ciri hasna, sahingga dingaranan ''maculatum'' (hartosna: totol-totol)<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna miboga struktur ''spadix'' (tongkol) anu warnana semu bungur kolot sarta dibungkus ku ''spathe'' (saluyu) anu warnana héjo semu konéng<ref name="Britannica" />. * '''Buah:''' Dina usum gugur, tutuwuhan ieu ngahasilkeun gugus buah buni (berry) anu warnana beureum caang tur katingali narik ati, nanging sabenerna kacida racunna<ref name="POWO" />. == Kandungan Kimia sarta Karacunan == Sarua jeung lolobana anggota kulawarga [[Araceae]] séjénna, ''Arum maculatum'' miboga kandungan kristal kalsium oksalat anu kacida luhurna<ref name="POWO" />. Zat ieu bisa ngabalukarkeun iritasi parna dina sungut sarta tikoro upami katuang, malah bisa ngabalukarkeun bareuh anu ngaganggu jalan napas<ref name="Britannica" />. == Taksonomi Modéren == Dina klasifikasi modéren, spésiés ieu lebet kana ordo [[Alismatales]] (nu tadina [[Arales]])<ref name="POWO" />. Ieu tutuwuhan mangrupa spésiés tipe pikeun genus ''Arum'', nyaéta genus anu janten dadasar nami kulawarga Araceae. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Araceae]] [[Kategori:Flora Éropa]] [[Kategori:Tutuwuhan racun]] 7u5u0foaed5oxfhy59mfk9e3j6f63w6 0 108292 708073 2026-04-09T16:02:06Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708073 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Arum maculatum | image = Arum maculatum Sturm63.jpg | image_caption = Ilustrasi botanis ''Arum maculatum'' tina karya Jacob Sturm (1796). | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Monokotil]] | ordo = [[Alismatales]] | familia = [[Araceae]] | genus = [[Arum]] | species = '''''A. maculatum''''' | binomial = ''Arum maculatum'' | binomial_authority = [[L.]] }} '''''Arum maculatum''''' nyaéta salah sahiji spésiés tutuwuhan tina kulawarga lompong-lompongan ([[Araceae]]) anu pituin ti Éropa, Afrika Kalér, sarta Asia Kulon<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Arum maculatum L." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:86259-1 Diaksés 9 April 2026].</ref>. Di nagara deungeun, ieu tutuwuhan téh kawentar ku nami ''Lords-and-Ladies'', ''Cuckoo-pint'', atawa ''Wild arum''<ref name="Britannica">Britannica. "Arum maculatum." [https://www.britannica.com/plant/lords-and-ladies-plant Diaksés 9 April 2026].</ref>. == Morfologi == * '''Daun:''' Daunna miboga bentuk kawas mata tumbak (sagitate) kalayan totol-totol hideung atawa bungur kolot anu janten ciri hasna, sahingga dingaranan ''maculatum'' (hartosna: totol-totol)<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna miboga struktur ''spadix'' (tongkol) anu warnana semu bungur kolot sarta dibungkus ku ''spathe'' (saluyu) anu warnana héjo semu konéng<ref name="Britannica" />. * '''Buah:''' Dina usum gugur, tutuwuhan ieu ngahasilkeun gugus buah buni (berry) anu warnana beureum caang tur katingali narik ati, nanging sabenerna kacida racunna<ref name="POWO" />. == Kandungan Kimia sarta Karacunan == Sarua jeung lolobana anggota kulawarga [[Araceae]] séjénna, ''Arum maculatum'' miboga kandungan kristal kalsium oksalat anu kacida luhurna<ref name="POWO" />. Zat ieu bisa ngabalukarkeun iritasi parna dina sungut sarta tikoro upami katuang, malah bisa ngabalukarkeun bareuh anu ngaganggu jalan napas<ref name="Britannica" />. == Taksonomi Modéren == Dina klasifikasi modéren, spésiés ieu lebet kana ordo [[Alismatales]] (nu tadina [[Arales]])<ref name="POWO" />. Ieu tutuwuhan mangrupa spésiés tipe pikeun genus ''Arum'', nyaéta genus anu janten dadasar nami kulawarga Araceae. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Araceae]] [[Kategori:Flora Éropa]] [[Kategori:Tutuwuhan racun]] 7u5u0foaed5oxfhy59mfk9e3j6f63w6 0 108293 708077 2026-04-09T17:51:41Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708077 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Acanthaceae | image = Thunbergia erecta.jpg | image_caption = ''[[Thunbergia erecta]]'', salah sahiji spésiés kawentar tina kulawarga Acanthaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Acanthaceae''' | familia_authority = [[Juss.]] }} '''Acanthaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu lebet kana ordo [[Lamiales]].<ref name = powo>{{cite web |title=''Acanthaceae'' Juss. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000618-2 |website=Plants of the World Online |access-date=22 July 2025 |language=en}}</ref> Kulawarga ieu diwangun ku kira-kira 250 [[genus]] sarta ampir 4.000 [[spésiés]] anu kasebar di sakuliah dunya, utamana di wewengkon [[tropis]] sarta subtropis<ref name="Britannica" />. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga Acanthaceae miboga ciri has anu mandiri: * '''Wujud:''' Lolobana mangrupa tutuwuhan [[terna]] (herba), [[rungkun]], atawa sakapeung tutuwuhan merambat. Aya ogé sababaraha spésiés anu mangrupa tangkal leutik. * '''Daun:''' Daunna biasana tunggal, perenahna silih papasang (oposit), sarta miboga sisit leutik anu disebut ''cystoliths'' (katingali saperti garis-garis leutik dina beungeut daun handapeun [[mikroskop]]). * '''Kembang:''' Kembangna sering miboga bentuk simétri dua sisi ([[zigomorfik]]) sarta dibarengan ku [[daun panyalindung]] (braktea) anu warnana mindeng narik ati sarta mencolok. * '''Buah:''' Buahna mangrupa [[kapsul]] anu biasana bakal "beulah" kalayan tarik nalika geus asak pikeun ngalungkeun sikina ([[balistik]]). == Mangfaat == Loba anggota Acanthaceae anu miboga ajén ékonomi sarta éstétika: # '''Tutuwuhan Hias:''' Genus saperti ''[[Thunbergia]]'' (kembang corong), ''[[Justicia]]'', sarta ''[[Ruellia]]'' loba dipaké pikeun ngéndahkeun taman. # '''Ubar Tradisional:''' Sababaraha spésiés dipaké salaku ubar, contona mah tangkal [[beluntas]] atawa sababaraha jinis ''[[Andrographis]]'' ([[sambiloto]]) anu kawentar ku rasa paitna pikeun ngubaran rupa-rupa panyakit. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Acanthaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Flora Indonésia]] ksnkmpjj5djesdzhmzrf1j1i62fpcy9 0 108294 708078 2026-04-09T17:56:23Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708078 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Achariaceae | image = Pangium edule Blanco2.391.jpg | image_caption = Ilustrasi ''Hydnocarpus wightianus'', salah sahiji spésiés penting tina kulawarga Achariaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Rosid]] | ordo = [[Malpighiales]] | familia = '''Achariaceae''' | familia_authority = [[Harms]] }} '''Achariaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Malpighiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Achariaceae Harms." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77126578-1 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku kira-kira 30 [[genus]] sarta 150 [[spésiés]] anu kasebar di sakuliah dunya, utamana di wewengkon [[tropis]] saperti Asia Tenggara, Afrika, sarta Amérika Kidul<ref name="Britannica">Britannica. "Malpighiales: Achariaceae." [https://www.britannica.com/plant/Malpighiales#ref1005513 Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga Achariaceae miboga sababaraha ciri mandiri: * '''Wujud:''' Ilaharna mangrupa [[tangkal]] atawa [[rungkun]] anu tumuwuh di leuweung hujan tropis. * '''Daun:''' Daunna biasana tunggal, perenahna silih ganti (alternate), sarta miboga sisit leutik (stipula) dina puhu gagang daunna. * '''Kembang:''' Kembangna bisa tunggal atawa ngagunduk, sarta loba spésiés anu miboga kembang anu struktur bikang jeung lalakina papisah (dioecious). * '''Kandungan Kimia:''' Kulawarga ieu kawentar miboga kandungan [[glikosida sianogenik]], nyaéta zat kimia anu bisa ngahasilkeun racun [[sianida]] upami tutuwuhanana ruksak atawa katuang<ref name="POWO" />. == Mangfaat == Sanaos miboga racun, sababaraha spésiés Achariaceae miboga mangfaat anu kacida pentingna: # '''Ubar Lepra:''' Genus ''[[Hydnocarpus]]'' ngahasilkeun minyak chaulmoogra anu mangrupa ubar utama pikeun panyakit lepra (kusta) sateuacan kapanggihna ubar antibiotik modéren. # '''Bumbu Masak (Kluwek):''' Salah sahiji anggota anu paling kawentar di Nusantara nyaéta '''[[Pangium edule]]''' (Picung/Kluwek). Siki picung anu aslina miboga racun sianida luhur, bisa dikonsumsi saatos diolah ku cara diperem (fermentasi) sarta dipaké bumbu masak saperti dina masakan rawon. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Achariaceae]] [[Kategori:Malpighiales]] [[Kategori:Flora Indonésia]] 26qlkgbv0foxlgom29d7gimsyrhlulc 0 108295 708079 2026-04-09T18:13:10Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708079 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Acanthus | image = Acanthus arboreus (plant).jpg | image_caption = Kembang ''Acanthus mollis'', salah sahiji spésiés anu paling kawentar. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = [[Acanthaceae]] | genus = '''Acanthus''' | genus_authority = [[L.]] }} '''Acanthus''' nyaéta salah sahiji [[genus]] tutuwuhan kembangan tina kulawarga [[Acanthaceae]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Genus Acanthus L." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30001099-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Genus ieu diwangun ku kira-kira 30 [[spésiés]] tutuwuhan [[terna]] (herba) permanén anu asalna ti wewengkon [[tropis]] sarta haneut di [[Éropa]], [[Afrika]], sarta [[Asia]]<ref name="Britannica">Britannica. "Acanthus: Plant Genus." [https://www.britannica.com/plant/Acanthus-plant-genus Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina genus ''Acanthus'' miboga ciri mandiri anu katingali tina wujud daunna: * '''Daun:''' Daunna miboga ukuran anu badag, miboga gerigi anu jero, sarta miboga bentuk anu éndah (lobate). Sababaraha spésiés miboga daun anu tungtungna seukeut atawa cucukan<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna tumuwuh dina gagang anu jangkung (spika), biasana warnana bodas atawa semu bungur, sarta ditutupan ku [[daun panyalindung]] (braktea) anu kaku sarta sakapeung miboga cucuk. * '''Ukuran:''' Jangkungna bisa rupa-rupa, ti mimiti 40 cm nepi ka 2 méter gumantung kana jinisna sarta kasuburan taneuhna. == Sajarah sarta Budaya == Dina sajarah arsitéktur, daun ''Acanthus'' (utamana ti spésiés ''Acanthus mollis'') miboga peran anu kacida pentingna: * '''Arsitéktur Klasik:''' Bentuk daunna dijadikeun inspirasi pikeun hiasan (ornamén) dina tihang-tihang gaya Korinta (Corinthian order) di [[Yunani Kuno]] sarta [[Romawi]]<ref name="Britannica" />. * '''Seni Ornamén:''' Nepi ka ayeuna, motif daun acanthus masih loba dipaké dina ukiran kayu, perhiasan, sarta desain interior klasik. == Mangfaat == # '''Tutuwuhan Hias:''' Loba dipaké di taman-taman kulon sabab daunna anu éstétis sarta kembangna anu jangkung merenah pikeun titik fokus taman. # '''Ubar Tradisional:''' Dina sababaraha kabudayaan, akarna dipaké pikeun ubar raheut atawa tatu luar sabab dianggap miboga sipat astringén. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Acanthaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Arsitéktur Klasik]] elcvqckqa5oftwik3lbc0zsmmg2k4r3 0 108296 708080 2026-04-09T18:17:08Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708080 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Lamiales | image = Lamium album4 ies.jpg | image_caption = ''Digitalis purpurea'' (Foxglove), salah sahiji conto tutuwuhan tina ordo Lamiales. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = '''Lamiales''' | ordo_authority = [[Bromhead]] }} '''Lamiales''' nyaéta salah sahiji ordo tutuwuhan kembangan dina kelompok [[Asterid]] ([[Eudikotil]])<ref name="APG4">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification." [https://academic.oup.com/botlinnean/article/181/1/1/2420454 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ordo ieu ngawengku kira-kira 24 [[familia]] (kulawarga), leuwih ti 1.000 [[genus]], sarta ampir 24.000 [[spésiés]]<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Plant Order." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales Diaksés 10 April 2026].</ref>. Sababaraha anggota anu paling kawentar di antarana nyaéta lavender, jati, wijén, sarta rupa-rupa tutuwuhan ubar. == Karakteristik == Sanaos anggota ordo ieu rupa-rupa pisan, aya sababaraha ciri umum anu mindeng kapanggih dina tutuwuhan Lamiales<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Ordo Lamiales." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 10 April 2026].</ref>: * '''Kembang:''' Kembangna biasana miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]) sarta miboga makuta kembang anu ngahiji (simpetal), mindeng ngabentuk dua lambé (bilabiate). * '''Ovarium:''' Miboga ovarium anu perenahna di luhur (superior), diwangun ku dua karpél anu ngahiji. * '''Batang sarta Daun:''' Loba anggotana anu miboga batang bentukna pasagi (opat juru) sarta daun anu perenahna silih papasang (oposit). == Kulawarga Utama == Dina sistem klasifikasi modéren (saperti [[APG IV]]), sababaraha kulawarga anu lebet kana Lamiales nyaéta<ref name="APG4" />: * [[Acanthaceae]]: Kulawarga kembang corong sarta sambiloto. * [[Bignoniaceae]]: Kulawarga tangkal hias kembangan kawas jacaranda. * [[Lamiaceae]]: Kulawarga mint, lavender, sarta jati. * [[Oleaceae]]: Kulawarga zaitun, melati, sarta séréh leuweung. * [[Scrophulariaceae]]: Kulawarga kembang foxglove. == Mangfaat Ékonomi == Ordo Lamiales miboga ajén ékonomi anu luhur pisan: # '''Kai:''' Tangkal jati (''Tectona grandis'') mangrupa sumber kai pangalusna pikeun jati diri sarta konstruksi. # '''Minyak Atsiri:''' Loba dipaké dina industri parfum sarta kosmétik tina lavender, mint, sarta rosemary. # '''Pangan:''' Wijén (''Sesamum indicum'') mangrupa sumber minyak nabati sarta siki-sikian anu penting. # '''Hiasan:''' Melati (''Jasminum'') sarta kembang hias séjénna loba dipaké pikeun taman. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Ordo tutuwuhan]] gl5oruwqshje7f03nl94wwr9a08fmc7 0 108297 708083 2026-04-10T00:57:45Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708083 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Bignoniaceae | image = Chilopsis linearis Rio Salado 2.jpg | image_caption = Kembang ''Jacaranda mimosifolia'', salah sahiji anggota Bignoniaceae anu kawentar. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Bignoniaceae''' | familia_authority = [[Juss.]] }} '''Bignoniaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Bignoniaceae Juss." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000300-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku kira-kira 80 [[genus]] sarta leuwih ti 800 [[spésiés]]<ref name="Britannica">Britannica. "Bignoniaceae: Plant Family." [https://www.britannica.com/plant/Bignoniaceae Diaksés 10 April 2026].</ref>. Lolobana anggotana mangrupa tutuwuhan kai (tangkal atawa rungkun) sarta tutuwuhan merambat (liana) anu asalna tina wewengkon [[tropis]] sarta subtropis. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga Bignoniaceae miboga ciri has anu mandiri: * '''Kembang:''' Kembangna biasana badag, bentukna kawas trompét atawa loncéng, sarta miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]])<ref name="POWO" />. Kembangna sering tumuwuh dina gundukan anu mencolok. * '''Daun:''' Daunna ilaharna majemuk sarta perenahna silih papasang (oposit). Dina sababaraha jinis liana, sabagian daunna robah jadi alat pikeun ngaréngkél (tendril) sangkan bisa naék ka luhur tangkal séjén. * '''Buah sarta Siki:''' Buahna mangrupa kapsul panjang anu bakal beulah nalika geus asak. Sikina biasana miboga jangjang (sayap) ipis sangkan gampang hiber kabawa angin ([[anemokori]])<ref name="Britannica" />. == Genus nu Kawentar == Sababaraha genus anu kawentar dina kulawarga ieu di antarana: * ''[[Jacaranda]]'': Tangkal kembangan bungur anu éndah pisan. * ''[[Tabebuia]]'': Mindeng disebut "Sakura tropis" sabab kembangna anu rupa-rupa warna (konéng, pink, bodas) sarta loba dipelak di sisi jalan di Indonésia. * ''[[Crescentia]]'': Tangkal berenuk anu buahna badag sarta buleud. * ''[[Spathodea]]'': Tangkal kembang kecrét (African Tulip Tree). == Mangfaat == # '''Tutuwuhan Hias:''' Sabab kembangna éndah, kulawarga ieu mangrupa "bentang" dina tata taman kota. # '''Kai:''' Sababaraha jinis ''Tabebuia'' ngahasilkeun kai anu kacida teuasna sarta tahan ruksak, mindeng dipaké pikeun konstruksi. # '''Kajajadén:''' Kulit buah berenuk (''Crescentia cujete'') sering dipaké salaku wadah cai tradisional atawa karajinan sanggeus digaringkeun. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Bignoniaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Flora Indonésia]] by8y613h2p3seahjs156lbg9ntgcn2y 0 108298 708085 2026-04-10T02:46:42Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708085 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Paulowniaceae | image = Paulownia tomentosa1.jpg | image_caption = Kembang ''Paulownia tomentosa'', spésiés paling kawentar tina kulawarga Paulowniaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Paulowniaceae''' | familia_authority = [[Nakai]] }} '''Paulowniaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Paulowniaceae Nakai." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77126601-1 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku tilu [[genus]], nyaéta ''Paulownia'', ''Shiuyinghua'', sarta ''Brandisia'' (sanaos posisi ''Brandisia'' masih sering dipadungdéngkeun ku para ahli botani)<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Paulowniaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales#ref1005537 Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga Paulowniaceae miboga ciri has anu ngabédakeunana jeung kulawarga séjén dina ordo Lamiales: * '''Wujud:''' Lolobana mangrupa [[tangkal]] anu luhur, nanging aya ogé anu mangrupa [[rungkun]]. * '''Tumuwuhna Gancang:''' Genus ''Paulownia'' kawentar salaku salah sahiji tangkal kai teuas anu tumuwuhna paling gancang di dunya, bisa nepi ka 3-5 méter dina sataun nalika masih ngora. * '''Daun:''' Daunna miboga ukuran anu kacida badag sarta bentukna kawas jajantung, perenahna papasangan (oposit). * '''Kembang:''' Kembangna bentukna kawas corong atawa trompét anu badag, biasana warnana bungur ngora atanapi bodas, sarta tumuwuh dina gundukan (panikel) anu éndah. * '''Buah sarta Siki:''' Buahna mangrupa kapsul anu di jerona ngandung rébuan siki leutik anu miboga jangjang (sayap) pikeun panyebaran ku angin. == Mangfaat == # '''Industri Kai:''' Kai tina ''Paulownia'' kacida hampangna nanging kuat, sarta tahan tina seuneu. Di [[Jepang]] sarta [[Cina]], kai ieu dipaké pikeun bahan parabot imah (mubel), alat musik tradisional (koto), sarta kuta peti. # '''Tutuwuhan Hias:''' Kusabab kembangna anu éndah sarta daunna anu gomplok, tangkal ieu loba dipelak di taman-taman sarta sisi jalan. # '''Régreget (Fitoremediasi):''' Kusabab tumuwuhna gancang, ieu tangkal éféktif pisan pikeun nyerep polusi hawa sarta [[karbon dioksida]] (CO2) dina jumlah anu ramé. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Paulowniaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] pqclwutuw7eikntcl83yxqdtzqzdsob 0 108299 708086 2026-04-10T03:27:02Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708086 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Phrymaceae | image = Mimulus ringens (Phrymaceae) - (flowering), Lake Ontario (NY), United States.jpg | image_caption = ''Erythranthe guttata'' (kembang monyét), salah sahiji spésiés paling umum tina kulawarga Phrymaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Phrymaceae''' | familia_authority = [[Schauer]] }} '''Phrymaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Phrymaceae Schauer." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30005705-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga kasebar di sakuliah dunya, nanging pusat kaanekaragamanana aya di bagian kulon Amérika Kalér sarta [[Australia]]<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Phrymaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales#ref1005536 Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga Phrymaceae miboga ciri morfologi anu mandiri: * '''Wujud:''' Lolobana mangrupa tutuwuhan [[terna]] (herba) sausum atanapi permanén, nanging aya ogé sababaraha spésiés anu mangrupa [[rungkun]]<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]) kalayan makuta kembang anu ngahiji ngabentuk tabung anu tungtungna kabagi jadi dua lambé (bilabiate)<ref name="Britannica" />. * '''Kepala Putik (Stigma):''' Salah sahiji ciri anu paling unik nyaéta ''stigma'' anu miboga dua lambé (bilamellate) anu bakal nutup sorangan upami kacepeng ku serangga atawa manusa<ref name="Britannica" />. * '''Batang:''' Batangna sering miboga bentuk pasagi (opat juru), anu mangrupa ciri umum ordo Lamiales<ref name="POWO" />. == Klasifikasi sarta Conto == Tadina, seueur anggota Phrymaceae diasupkeun kana kulawarga [[Scrophulariaceae]], nanging dumasar kana tés [[DNA]] (sistem [[APG IV]]), ieu tutuwuhan dipisahkeun janten kulawarga mandiri<ref name="APG4">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification." [https://academic.oup.com/botlinnean/article/181/1/1/2420454 Diaksés 10 April 2026].</ref>. * '''[[Mimulus]]''': Kawentar ku nami "kembang monyét" kusabab bentuk kembangna mirip beungeut monyét, loba dipaké salaku tutuwuhan hias di wewengkon tiis<ref name="POWO" />. * '''[[Phryma]]''': Genus tipe anu ngan miboga hiji spésiés (''Phryma leptostachya''), sumebar di Asia Wétan sarta Amérika Kalér<ref name="Britannica" />. == Mangfaat == # '''Tutuwuhan Hias:''' Kusabab kembangna anu éndah sarta warnana anu mencolok, sababaraha genus saperti ''Mimulus'' sarta ''Erythranthe'' loba dipelak di taman-taman, kaasup di wewengkon pagunungan di Indonésia<ref name="Britannica" />. # '''Ubar Tradisional:''' Sababaraha spésiés dina kulawarga ieu dipaké dina ubar tradisional di Amérika Kalér pikeun ngubaran tatu luar atanapi peradangan<ref name="POWO" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Phrymaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] mfz48qq3f9oxvgnudajks2onqvgpx7w 708087 708086 2026-04-10T04:00:19Z Dinototosugiarto 11449 /* Morfologi */ 708087 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Phrymaceae | image = Mimulus ringens (Phrymaceae) - (flowering), Lake Ontario (NY), United States.jpg | image_caption = ''Erythranthe guttata'' (kembang monyét), salah sahiji spésiés paling umum tina kulawarga Phrymaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Phrymaceae''' | familia_authority = [[Schauer]] }} '''Phrymaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Phrymaceae Schauer." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30005705-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga kasebar di sakuliah dunya, nanging pusat kaanekaragamanana aya di bagian kulon Amérika Kalér sarta [[Australia]]<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Phrymaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales#ref1005536 Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina kulawarga [[Phrymaceae]] miboga ciri morfologi anu mandiri: * '''Wujud:''' Lolobana mangrupa tutuwuhan [[terna]] (herba) sausum atanapi permanén, nanging aya ogé sababaraha spésiés anu mangrupa [[rungkun]]<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]) kalayan makuta kembang anu ngahiji ngabentuk tabung anu tungtungna kabagi jadi dua lambé (bilabiate)<ref name="Britannica" />. * '''Kepala Putik (Stigma):''' Salah sahiji ciri anu paling unik nyaéta ''stigma'' anu miboga dua lambé (bilamellate) anu bakal nutup sorangan upami kacepeng ku serangga atawa manusa<ref name="Britannica" />. * '''Batang:''' Batangna sering miboga bentuk pasagi (opat juru), anu mangrupa ciri umum ordo Lamiales<ref name="POWO" />. == Klasifikasi sarta Conto == Tadina, seueur anggota Phrymaceae diasupkeun kana kulawarga [[Scrophulariaceae]], nanging dumasar kana tés [[DNA]] (sistem [[APG IV]]), ieu tutuwuhan dipisahkeun janten kulawarga mandiri<ref name="APG4">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification." [https://academic.oup.com/botlinnean/article/181/1/1/2420454 Diaksés 10 April 2026].</ref>. * '''[[Mimulus]]''': Kawentar ku nami "kembang monyét" kusabab bentuk kembangna mirip beungeut monyét, loba dipaké salaku tutuwuhan hias di wewengkon tiis<ref name="POWO" />. * '''[[Phryma]]''': Genus tipe anu ngan miboga hiji spésiés (''Phryma leptostachya''), sumebar di Asia Wétan sarta Amérika Kalér<ref name="Britannica" />. == Mangfaat == # '''Tutuwuhan Hias:''' Kusabab kembangna anu éndah sarta warnana anu mencolok, sababaraha genus saperti ''Mimulus'' sarta ''Erythranthe'' loba dipelak di taman-taman, kaasup di wewengkon pagunungan di Indonésia<ref name="Britannica" />. # '''Ubar Tradisional:''' Sababaraha spésiés dina kulawarga ieu dipaké dina ubar tradisional di Amérika Kalér pikeun ngubaran tatu luar atanapi peradangan<ref name="POWO" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Phrymaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] js7zy5m5iztp2v06nprg2eijm2may79 0 108300 708088 2026-04-10T06:32:10Z Dinototosugiarto 11449 Nambihan kategori 708088 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Mazaceae | image = Mazus stachydifolius (Scropulariaceae Mazaceae) (44002461211).jpg | image_caption = Kembang ''[[Mazus stachydifolius]]'', salah sahiji anggota kulawarga Mazaceae anu miboga ciri kembang miboga lambé. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Mazaceae''' | familia_authority = [[Reveal]] }} '''Mazaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Mazaceae Reveal." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77111663-1 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku tilu [[genus]] utama, nyaéta ''[[Mazus]]'', ''[[Lancea]]'', sarta ''[[Dodartia]]'', anu kalolobaanana asalna tina wewengkon [[Asia]] Wétan sarta Asia Tenggara<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Mazaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales#ref1005536 Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan Mazaceae miboga ciri ''morfologi'' anu mandiri dumasar kana standar botani: * '''Wujud:''' Umumna mangrupa tutuwuhan [[terna]] ([[herba]]) leutik anu tumuwuhna ngampar ''(prostrate)'' atanapi miboga rimpang ([[Beuti|rhizome]]).<ref name="POWO" /> * '''Kembang:''' Kembangna miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]) kalayan makuta kembang anu ngahiji ngabentuk dua lambé ''(bilabiate)'', di mana lambé handapna biasana leuwih badag sarta miboga tonjolan kawas biwir ''(palate)''.<ref name="Britannica" /> * '''Siki:''' Ngahasilkeun buah kapsul ''(capsule)'' anu ngandung rébuan siki leutik anu sumebar nalika buahna geus asak sarta meleték beulah ''(dehiscent)''.<ref name="POWO" /> == Conto sarta Habitat di Indonésia == Di Indonésia, spésiés saperti ''[[Mazus pumilus]]'' sarta ''[[Mazus stachydifolius]]'' sering kapanggih di alam liar. * '''Habitat:''' Ieu tutuwuhan sering tumuwuh di tempat anu jemlék ''(moist)'', sisi [[sawah]], [[galengan]], atanapi di sela-sela batu taman salaku ''groundcover''<ref name="POWO" /> * '''Wujud Lokal:''' Kembangna miboga warna anu éndah kawas ungu ngora atanapi bodas, miboga ciri has mangrupa totol konéng dina bagian jerona. == Mangfaat == # '''Tutuwuhan Hias:''' Kusabab wujudna anu leutik sarta kembangna anu éndah, sababaraha jinis ''[[Mazus]]'' dipaké salaku tutuwuhan panutup taneuh ''(groundcover)'' di taman-taman éstétis<ref name="Britannica" /> # '''Ubar Tradisional:''' Dina sababaraha budaya, tutuwuhan ieu dipaké pikeun ubar raheut atanapi anti-radang ''(anti-inflammatory)'' sanajan panalungtikanana masih kawates<ref name="POWO" /> == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Mazaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] 3daws3njs8zx3eifltxp81x9f5ybj8z 0 108301 708091 2026-04-10T07:50:21Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708091 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Verbenaceae | image = Lantana camara (Verbenaceae).jpg | image_caption = Kembang ''[[Lantana camara]]'' (témbélekan), salah sahiji spésiés anu paling kawentar dina kulawarga Verbenaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Verbenaceae''' | familia_authority = [[Jaume Saint-Hilaire]] }} '''Verbenaceae''' nyaéta salah sahiji kulawarga tutuwuhan kembangan ([[familia]]) anu asup kana ordo [[Lamiales]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Verbenaceae Jaume St.-Hil." [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000392-2 Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu kulawarga diwangun ku kira-kira 30 [[genus]] sarta leuwih ti 1.100 [[spésiés]] anu sumebar utamana di wewengkon tropis sarta subtropis<ref name="Britannica">Britannica. "Verbenaceae: Plant Family." [https://www.britannica.com/plant/Verbenaceae Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan Verbenaceae miboga ciri ''morfologi'' anu has sakumaha standar botani: * '''Batang sarta Daun:''' Batangna sering miboga bentuk pasagi sarta daunna perenahna silih papasang ''opposite'' atanapi ngumpul ''whorled''<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna leutik, miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]), sarta tumuwuh dina gundukan anu padet ''spike'' atanapi ''raceme''<ref name="Britannica" />. * '''Buah:''' Buahna biasana mangrupa buah buni ''drupe'' atanapi buah anu beulah jadi opat bagian ''schizocarp''<ref name="POWO" />. == Conto Genus sarta Mangfaat == === Tutuwuhan Hias === * ''[[Lantana]]'': Contona nyaéta [[tembelekan]] (''[[Lantana camara]]''), tutuwuhan asli Amérika tropis anu kembangna warni-warni, sering dipaké salaku tutuwuhan hias di taman sarta pager<ref name="POWO" />. * ''[[Verbena]]'': Genus tipe anu miboga kembang éndah sarta loba variasi warna pikeun ngahias buruan imah<ref name="Britannica" />. * ''[[Petrea]]'': Kawentar ku nami ''purple wreath'', mangrupa tutuwuhan rambat anu éndah pisan kembangna. === Tutuwuhan Ubar === * ''[[Stachytarpheta]]'': Contona nyaéta [[Jarong lalaki|jarong]] (''[[Stachytarpheta jamaicensis]]''), tutuwuhan asli Amérika tropis anu di urang sering dipaké ubar tradisional pikeun panas tiris atanapi ubar raheut<ref name="POWO" />. * ''[[Lippia]]'': Sababaraha spésiésna ngahasilkeun [[minyak atsiri]] sarta dipaké dina ubar herbal pikeun masalah pencernaan<ref name="Britannica" />. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Verbenaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] gv6ohyy4g5o6cmfd154rgzy6tlxkhil 0 108302 708092 2026-04-10T07:58:06Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708092 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Thomandersiaceae | image = Thomandersia hensii 239825634 (cropped).jpg | image_caption = Daun sarta kembang ''[[Thomandersia hensii]]'', salah sahiji spésiés utama dina kulawarga Thomandersiaceae. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Thomandersiaceae''' | familia_authority = [[Sreem.]] | genus = ''[[Thomandersia]]'' | genus_authority = [[Baill.]] }} '''Thomandersiaceae''' nyaéta salah sahiji familia tutuwuhan kembangan anu ngan miboga hiji genus hungkul, nyaéta ''[[Thomandersia]]''<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Thomandersiaceae Sreem." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 10 April 2026].</ref>. Tutuwuhan ieu mangrupa tutuwuhan asli ti wilayah tropis [[Afrika]] bagian kulon sarta tengah, sumebar ti Nigeria nepi ka Angola<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Thomandersiaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan dina familia Thomandersiaceae miboga ciri ''morfologi'' anu ngabédakeunana jeung [[Acanthaceae]]: * '''Wujud:''' Umumna mangrupa rungkun ''shrubs'' atanapi tangkal leutik anu bisa tumuwuh nepi ka sababaraha méter<ref name="POWO" />. * '''Daun:''' Daunna miboga kelenjar leutik dina bagian handapna, hiji ciri anu jarang kapanggih dina baraya deukeutna dina ordo [[Lamiales]]. * '''Kembang:''' Kembangna miboga struktur anu unik dina bagian ''calyx'' kelopak kembang anu leuwih kandel sarta miboga susunan anu béda jeung familia séjénna<ref name="Britannica" />. * '''Buah:''' Ngahasilkeun buah kapsul anu di jerona aya siki-siki leutik, nanging teu miboga mékanisme luncat ''jaculator'' sakumaha anu aya dina [[Acanthaceae]]. == Klasifikasi == Tadina genus ''[[Thomandersia]]'' diasupkeun kana familia [[Acanthaceae]]. Nanging, panalungtikan DNA nunjukkeun yén ieu tutuwuhan leuwih merenah dipisahkeun janten familia mandiri dina ordo [[Lamiales]] kusabab bédana struktur fisik sarta genetikna<ref name="APG">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the APG classification." Diaksés 10 April 2026.</ref>. == Mangfaat == === Tutuwuhan Kai === * Sanajan ukuranna teu sabadag jati, kai tina sababaraha spésiés ''[[Thomandersia]]'' dipaké ku masarakat lokal di Afrika pikeun bahan wangunan leutik sarta pakakas rumah tangga kusabab kaina anu cukup kuat sarta awét<ref name="POWO" />. === Tutuwuhan Ubar === * Di wilayah asalna, daun sarta akar tina tutuwuhan ieu sering dipaké dina ubar tradisional pikeun ngubaran raheut atanapi masalah kulit, sanajan sacara ilmiah panalungtikanana masih kawates pisan. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Thomandersiaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan ubar]] 8btstkcw8ul9vdyeea7faf8kg17alv0 0 108303 708093 2026-04-10T08:39:03Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708093 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Schlegeliaceae | image = Schlegelia parasitica 3zz.jpg | image_caption = Kembang ''[[Schlegelia parasitica]]'', salah sahiji spésiés unik anu tumuwuhna numpang (épifit). | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Schlegeliaceae''' | familia_authority = [[A.H.Gentry]] ex [[Reveal]] }} '''Schlegeliaceae''' nyaéta salah sahiji familia tutuwuhan kembangan dina ordo [[Lamiales]] anu diwangun ku opat [[genus]], nyaéta ''[[Schlegelia]]'', ''[[Exarata]]'', ''[[Gibsoniothamnus]]'', sarta ''[[Synapsis]]''<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Schlegeliaceae Reveal." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 10 April 2026].</ref>. Tutuwuhan ieu mangrupa pituin ti wewengkon tropis Amérika, mimiti ti Méksiko nepi ka wewengkon Amazon di [[Brasil]]<ref name="Britannica">Britannica. "Lamiales: Schlegeliaceae." [https://www.britannica.com/plant/Lamiales Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi == Tutuwuhan Schlegeliaceae miboga ciri has anu ngabédakeunana jeung kulawarga [[Bignoniaceae]] atawa [[Scrophulariaceae]]: * '''Wujud:''' Kalolobaanana mangrupa rungkun liana atawa tangkal leutik anu mindeng tumuwuh sacara [[épifit]] ''epiphytic'' (numpang dina tangkal séjén tapi teu nyeuseup sari kadaharanana)<ref name="POWO" />. * '''Daun:''' Daunna miboga tékstur anu kandel kawas kulit ''coriaceous'' sarta perenahna papasangan ''opposite''<ref name="Britannica" />. * '''Kembang:''' Kembangna miboga bentuk corong atawa trompét anu éndah, miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]), sarta dironjatkeun ku kelopak kembang anu ngahiji. * '''Buah:''' Teu saperti ''Bignoniaceae'' anu buahna mangrupa kapsul garing, buah Schlegeliaceae mangrupa buah buni ''berry'' anu miboga daging sarta siki anu loba di jerona<ref name="POWO" />. == Klasifikasi == Tadina, genus-genus dina ''familia'' ieu diasupkeun kana kulawarga [[Bignoniaceae]] atawa [[Scrophulariaceae]]. Nanging, dumasar kana tés [[DNA]] sarta struktur buahna anu béda (mangrupa buah buni, sanés kapsul), para ahli botani ayeuna parantos misahkeunana janten [[familia]] mandiri dina [[ordo]] [[Lamiales]]<ref name="APG">Angiosperm Phylogeny Group. 2016. "An update of the APG classification." Diaksés 10 April 2026.</ref>. == Mangfaat == === Tutuwuhan Hias === * Sababaraha spésiés saperti ''[[Schlegelia parasitica]]'' mimiti ditalungtik sarta dipelak salaku tutuwuhan hias kusabab kembangna anu warnana cékas sarta wujudna anu unik nalika numpang dina tangkal séjén. === Peran Ékoloji === * Di leuweung tropis Amérika, tutuwuhan ieu miboga peran penting pikeun nyadiakeun kadaharan (buah buni) pikeun rupa-rupa manuk sarta mamalia leutik. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Schlegeliaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] atwe54ro0x9cxdgnui4s72dpgl0zog3 0 108304 708094 2026-04-10T08:50:14Z Dinototosugiarto 11449 Ngabaladah 708094 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = Lentibulariaceae | image = Utricularia striatula 5.jpg | image_caption = ''[[Utricularia striatula]]'', salah sahiji spésiés unik tina kulawarga Lentibulariaceae anu miboga kembang éndah sarta miboga sipat karnivora. | regnum = [[Plantae]] | clade = [[Angiospermae]] | clade2 = [[Eudikotil]] | clade3 = [[Asterid]] | ordo = [[Lamiales]] | familia = '''Lentibulariaceae''' | familia_authority = [[Richard]] in [[Louis-Claude Marie Richard|L.C.M. Richard]] }} '''Lentibulariaceae''' nyaéta salah sahiji familia tutuwuhan kembangan dina ordo [[Lamiales]] anu kawentar kusabab sipatna anu [[karnivora]]<ref name="POWO">Plants of the World Online (POWO). "Lentibulariaceae Rich." [https://powo.science.kew.org/ Diaksés 10 April 2026].</ref>. Ieu familia diwangun ku tilu [[genus]] utama, nyaéta ''[[Utricularia]]'', ''[[Pinguicula]]'', sarta ''[[Genlisea]]'', anu sumebar ampir di sakuliah dunya iwal ti wilayah [[Antartika]]<ref name="Britannica">Britannica. "Lentibulariaceae: Plant Family." [https://www.britannica.com/plant/Lentibulariaceae Diaksés 10 April 2026].</ref>. == Morfologi sarta Mékanisme Karnivora == Tutuwuhan Lentibulariaceae miboga ciri fisik sarta cara hirup anu unik pisan pikeun nangkep sato leutik: * '''Wujud:''' Umumna mangrupa tutuwuhan [[terna]] ''herba'' sausum atanapi permanén anu hirupna di cai ''aquatic'' atanapi di taneuh anu kacida jemlékna ''terrestrial''<ref name="POWO" />. * '''Kembang:''' Kembangna éndah pisan, miboga simétri dua sisi ([[zigomorfik]]), sarta dironjatkeun ku struktur kawas taji ''spur'' anu ngandung madu pikeun mikat serangga panyerbuk. * '''Mékanisme Perangkap:''' Unggal genus miboga cara nangkep mangsa anu béda-béda: ** ''[[Utricularia]]'': Ngagunakeun kantong leutik ''bladders'' anu miboga klep otomatis pikeun nyeuseup sato cai leutik kalayan gancang pisan (perangkap nyeuseup/''suction trap''). ** ''[[Pinguicula]]'': Daunna miboga kelenjar caket kawas lém pikeun nangkep serangga (perangkap lém/''flypaper trap''). ** ''[[Genlisea]]'': Miboga akar husus anu bentukna kawas spiral pikeun nangkep sato leutik dina jero taneuh (perangkap corkscrew/''lobster-pot trap'')<ref name="Britannica" />. == Klasifikasi sarta Genus == Dina sistem [[APG IV]], Lentibulariaceae ditempatkeun dina ordo [[Lamiales]] sabab miboga struktur kembang anu sarimbag jeung [[Scrophulariaceae]] atawa [[Bignoniaceae]], sanajan cara hirupna béda jauh. === Genus Utama === * ''[[Utricularia]]'': Genus panggedéna anu di urang sok disebut ogé "lukut cai" karnivora, sumebar ti daratan nepi ka balong-balong cai tawar<ref name="POWO" />. * ''[[Pinguicula]]'': Kawentar ku daunna anu éndah kawas kembang ros sarta fungsina pikeun néwak [[gegeremet]]. * ''[[Genlisea]]'': Genus anu unik sabab tumuwuhna di wewengkon [[rawa]] sarta nangkep mangsa dina jero [[Cai|cai]] atawa jero [[taneuh]]. == Mangfaat == === Tutuwuhan Hias === * Sababaraha spésiés saperti ''[[Utricularia striatula]]'' sarta rupa-rupa ''[[Pinguicula]]'' loba dipelak ku para koléktor tutuwuhan hias ''karnivora'' kusabab bentuk kembangna anu éstétis sarta cara hirupna anu unik. === Kaséhatan Lingkungan === * Tutuwuhan ieu miboga peran penting dina ngadalikeun populasi jentut reungit sarta mikroorganisme séjénna dina ékosistem cai anta. == Réferénsi == <references /> [[Kategori:Lentibulariaceae]] [[Kategori:Lamiales]] [[Kategori:Tutuwuhan hias]] [[Kategori:Tutuwuhan karnivora]] q9ba4nt7aqn1srk8u1zozte9rfz4z4d