Wikibooks tewikibooks https://te.wikibooks.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter మీడియా ప్రత్యేక చర్చ వాడుకరి వాడుకరి చర్చ Wikibooks Wikibooks చర్చ దస్త్రం దస్త్రంపై చర్చ మీడియావికీ మీడియావికీ చర్చ మూస మూస చర్చ సహాయం సహాయం చర్చ వర్గం వర్గం చర్చ TimedText TimedText talk మాడ్యూల్ మాడ్యూల్ చర్చ Event Event talk 0 3006 38950 38936 2026-04-11T18:48:11Z Vemurione 1689 /* Part 2: Pj-Pz */ 38950 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling for the primary entry. Equivalent British spellings are also shown as an added feature. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: Pa-Pi == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> * '''pace, n. (1) అంగ; (2) జోరు; వేగం; గతి; * pachyderm, n. మందమైన చర్మం గల జంతువు; ఏనుగు; ఖడ్గమృగం; * pacifier, n. m. పాలతిత్తి; పాలపీక; పసిపిల్లలని శాంతింపజేయడానికి నోట్లో పెట్టే తిత్తి; * pacifist, n. శాంతికాముకుడు; యుద్ధ వ్యతిరేకి; * pacify, v. t. శాంతింపజేయు; సమాధానపరచు; * pack, n. (1) పొట్లం; పెట్టె; (2) ముఠా; గుంపు; ** pack of cigarettes, ph. సిగరెట్టు పెట్టె; ** pack of thieves, ph. దొంగల ముఠా; ** pack of wolves, ph. తోడేళ్ల గుంపు; తోడేళ్ల తండా; * package, n. బంగీ; కట్ట; * pack-animal, n. బరువులు మోసే జంతువు; గాడిద; కంచర గాడిద, ఎద్దు, మొ. * packet, n. చిన్నబంగీ; పెద్ద పొట్లం; ** small packet, ph. పొట్లం; * pack-horse, n. కంట్లపు గుర్రం; పెరికె గుర్రం; * pack-saddle, n. గంత; జీను; * pact, n. ఒప్పందం; ఒడంబడిక; కరారు; * pad, n. ఒత్తు; మెత్త; * padlock, n. బీగం; కప్ప; తాళం కప్ప; * paddle, n. తెడ్డు; క్షేపణి; * paddy, n. (1) వడ్లు; వరి; ధాన్యం; శాలి; (2) వరి పండే పొలం; ** hulled paddy, ph. దంపుడు బియ్యం; ** rice paddy, ph. మడి; వరి మడి; * pagan, n. 1. క్రైస్తవమతేతరుడు; ఏ మతం లేని వ్యక్తి; క్రైస్తవుల, యూదుల, ముసల్మానుల సమష్టి దృష్టిలో వారి మతం కానివాళ్ళంతా ఏ మతం లేని వాళ్ళ కిందే లెక్క; 2. ధర్మాన్ని అతిక్రమించే వ్యక్తి; అనాగరికుడు; 3. బహుదేవతారాధకుడు; మత వ్యతిరేకవాది; * page, v. t. పిలుచు; * page, n. (1) పుట; పేజీ; (2) పిలుపు; (3) సేవకుడు; * pageant, n. ఉత్సవం; * pageantry, n. ఉత్సవం; సమారోహం; సంబరం; సోకులయెన్నిక; * pager, n. పిలచే సాధనం; పిలపరి; * paid, pt. & pp. of pay; * pail, n. బొక్కెన; బాల్చీ; చెంబు; ముంత; * pain, n. నొప్పి; పీకు; తీపు; బాధ; సలుపు; కంటకం; అకము; వేదన; దూకలి; శూల; (note) sharp ache is pain; dull pain is ache; ** menstrual pain, రుతుశూల; ** sharp pain, శూల; ** shooting pain, పోటు; శూల; ** throbbing pain, తీపు; సలుపు; ** pain threshold, ph. మనం ఏ స్థాయి (క్షణం) నుంచీ బాధ గమనించడం మొదలు పెడతామో దాన్ని pain threshold అంటారు. ** pain tolerance, ph. ఏ స్థాయి వరకూ బాధ భరించగలమో దాన్ని pain tolerance అంటారు. ఈ హద్దు దాటుతే అరవటం, ఏడవటం మొదలైనవి చేస్తాo. * painless, adj. నొప్పిలేని; నిష్కంటక; నాక; (ety.) నా + అక; నిరుపహతి (నిర్ + ఉపహతి = ప్రమాదం లేని); * paint, n. (1) లేపనం; (2) వెల్ల; రంగు; బచ్చెన; * paint, v. t. (1) చిత్రించు; (2) రంగులు వేయు; * painted, adj. బచ్చెన; ** painted stork, ph. ఎర్రకాళ్ళ కొంగ; * painter, n. (1) ) m. చిత్రకారుడు; f. చిత్రకారిణి; (2) గోడలకి రంగులు వేసే వ్యక్తి; m. రంజకుడు; f. రంజకి; * painting, n. (1) వర్ణచిత్రం; చిత్తరువు; (2) చిత్రలేఖనం; ** oil painting, ph. తైలవర్ణ చిత్రం; ** wall painting, ph. కుడ్య చిత్రం; ** watercolor painting, ph. జలవర్ణ చిత్రం; * pair, v. t. జోడించు; జంటకలుపు; * pair, n. జత; జంట; జోడీ; కవలలు; దంపతులు; యుగ్మం; యుగళం; యుక్కు; కవ; ద్విత్వం; రెంట; దోయి; ** pair of breasts, ph; చనుగవ; ** pair of eyeglasses, ph. కళ్లజోడు; కళ్ళ అద్దాల జత; ** pair of eyes, ph. కనుగవ; కందోయి; ** pair of gloves, ph. చేతి జోళ్ళు; చేతి తొడుగుల జత; ** pair of hands, ph. హస్తయుగళం; ** pair of shoes, ph. జోళ్ళు; చెప్పుల జత; * pal, n. నేస్తం; జతగాడు; * palace, n. ప్రాసాదం; సౌధం; ధామం; రాజగృహం; దేవిడీ, ** palace politics, ph. రాచకోట రాజకీయాలు; రాచనగరి రాజకీయాలు; కోటలో కుతంత్రాలు; కోటలో కౌటిల్యాలు; * palanquin, n. పల్లకి; * palatable, adj. భోజ్య; తినదగ్గగా; తినడానికి వీలుగా; రుచిగా; * palatalization, n. తాలువ్యీకరణం; * palatals, n. తాలవ్యములు; నాలుక, అంగుడి సహాయంతో పలికే హల్లులు; చ, ఛ, జ, ఝ, ఞ; * palate, n. (1) అంగుడు; అంగిలి; తాలువు; కాకుదు; మూర్థం; నోటి కప్పు భాగంలో దంతమూలాలకీ కొండ నాలుకకీ మధ్యనున్న భాగం; (2) అభిరుచి; ** hard palate, ph. కఠిన తాలువు; అంగిలిలో గట్టి భాగం; మూర్థం; ** soft palate, ph. మృదు తాలువు; అంగిలిలో మెత్త భాగం; * pale, adj. పాలిపోయిన; వివర్ణమైన; రంగులేని; * paleo, adj. పురాతన; పురా; లుప్త; * paleobotany, n. పురా వృక్షశాస్త్రం; పురాతన కాలంలో బతికిన చెట్లని, వాటి శిలాస్థుల ద్వారా గుర్తించి, అధ్యయనం చెయ్యడం; * paleontology, n. (Br.) paleontology; పురాజీవ శాస్త్రం; ప్రాక్తన శాస్త్రం; లుప్త జంతు శాస్త్రం; శిలాజాలను గురించి చదివే శాస్త్రాన్ని శిలాజ శాస్త్రం అంటారు; మరణించిన జీవులు శిలాజాలుగా మారే ప్రక్రియల గురించి తెలియజేసే శాస్త్రాన్ని 'Taphonomy' అంటారు. ** Micro-Palaeontology, ph. పెద్ద జీవులే కాకుండా సూక్ష్మ జీవుల మూలంగా తయారయ్యే శిలాజాలను అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం కూడా ఉంది. దాన్ని సూక్ష్మ శిలాజ శాస్త్రం అంటారు; * paleolithic era, ph పురాతన రాతియుగం; * paleozoic era, ph. పురాతన జీవయుగం; * palimony, n. వివాహ బంధం లేకుండా ఇద్దరు కొన్నాళ్లు కాపురం పెట్టిన తరువాత విడిపోయినప్పుడు ఒకరు మరొకరికి ఇచ్చే భరణం; * palindrome, n. కచికపదం; కచిక; భ్రమకం; అనులోమ విలోమాలు; ఎటునుండి చదివినా ఒకే మాట వచ్చే పదాలు, పాదాలు, పద్యాలు, మొ.; ఉ. వికటకవి; ** word palindrome, ph. కచికపదం; పద భ్రమకం: ** line palindrome, ph. పాద భ్రమకం; ఎటునుండి చదివినా ఒకే పంక్తి లేదా పద్యపాదం వచ్చే అమరిక; ** stanza palindrome, ph. పద్య భ్రమకం: ఎటునుండి చదివినా ఒకే పద్యం అమరిక; * Palladium, n. పెల్లేడియం; పల్లాదం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 46, సంక్షిప్త నామం, Pd); [Gr. Pallas = goddess of wisdom]; * palliative, n. ఉపశమనకారి; ఉపశాంతిని ఇచ్చేది; * pallid, adj. పాలిపోయిన; వెలవెలబోయిన; * pallor, n. పాలిపోయిన రంగు; * palm, n. (పామ్) (1) అరచేయి; చేర; కరతలం; (2) తాళద్రుమం; తాళవృక్షం; (3) తాటి, ఈత, కొబ్బరి, జీలుగ, పోక (వక్క) మొదలైన చెట్లు పామ్ (Palm) తరహాకు చెందినవే; ** palm kernel, ph. తాటిటెంక; ** palm leaf, ph. తాటాకు; తాటియాకు; తాటిఆకు; తాళపత్రం; ** palm tree, ph. తాటి చెట్టు; తాళద్రుమం; ** palm oils, ph. (1) తాళ తైలాలు; oil palm, [bot.] ''Elaeis guineensis'' of the Arecaceae family is cultivated tree for producing edible palm oil; (2) కొబ్బరి మొదలైన నూనెలు; ** Areca Palm, ph. గోల్డెన్ కేన్ పామ్ (Golden cane palm); ఎల్లో పామ్ (Yellow palm ); బటర్ ఫ్లయ్ పామ్ (Butterfly palm); [bot.] ''Dypsis lutescens; Chrysalidocarpus lutescens'' of the Arecaceae family; ల్యూటెసెన్స్ అంటే పసుపువన్నె వృక్షం అని అర్థం; ** Betelnut palm, ph. [bot.] ''Areca catechu''; ** Fan Palm, ph. [same as] Talipot Palm; ** Talipot Palm, ph. తాళపత్ర వృక్షం; సీమ తాడి; శ్రీతాళము; [bot.] ''Corypha umbraculifera'' of the Arecaceae family; ఈ వృక్షం మాత్రం నలభై, యాభై సంవత్సరాలు పెరిగి, జీవితంలో ఒకేసారి పుష్పించి, ఫలించి, ఆ తరువాత చచ్చిపోతుంది. ఇలాంటి వృక్షాలను వృక్షశాస్త్ర పరిభాషలో మోనోకార్పిక్ (Monocarpic) వృక్షాలంటారు. సెంచరీ ప్లాంట్స్ (Century Plants) పేరిట ప్రసిద్ధమైన యాస్పరాగేసీ (Asparagaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఎగేవ్ అమెరికానా (Agave americana) మొక్కలు, చాగ నార, కలబంద తరహాకు చెందిన కొన్ని ఇతర మొక్కలు కూడా ఇలాగే జీవితకాలంలో ఒకేసారి పుష్పించి, ఫలించి, ఆ తరువాత చచ్చిపోతాయి; ఈ సీమ తాడి వృక్షం పూలలో ఒకే పువ్వు మీద స్త్రీ, మరియు పురుష జననాంగాలు రెండూ ఉంటాయి. ఇలాంటి పూవుల్ని Bisexual Flowers అంటారు. కాయలు చిన్నవిగా, గుండ్రంగా మూడు లేక నాలుగు సెంటీమీటర్ల వ్యాసం కలిగి, ఆలివ్ కాయల రంగులో ఉంటాయి.లోపలి గింజలు గుండ్రంగా, నున్నగా మెరుస్తూ, గట్టిగా ఉంటాయి; * palmate, adj. హస్తాకార; అరచేతి ఆకారంలో ఉన్న; [[File:Palmate.jpg|thumb|right|Palmate=హస్తాకార]] * palmar, adj. అరచేతి; కరతలస్థ; * palmful, adj. చేరెడు; * palmistry, n. హస్తసాముద్రికం; చేతిలో రేఖలని బట్టి జాతకం చెప్పే పద్ధతి; * palmitic acid, n. తాళికామ్లం; * palmyrah, n. తాటిచెట్టు; * palpable, adj. ప్రత్యక్షమైన; స్పష్టమైన; * palpable error, ph. పచ్చి తప్పు; శుద్ధ తప్పు; * palpate, v. t. అప్పళించు; నొక్కు; వైద్యుడు పరీక్ష నిమిత్తం నొక్కడం; * palpitation, n. దడ; గుండె దడ; గుండె వడిగా కొట్టుకొనుట; * palpitation, n. గుండె దడ; దడ; * paltry, adj. పిసరంత; * pampas, n. pl. పంపాలు; దక్షిణ అమెరికాలోని విశాలమైన మైదానాలు; * pamphlet, n. కరపత్రం; * pan, pref. అఖిల; ** pan American, అఖిల అమెరికా; * pan, n. పెనం; మూకుడు; చట్టి; తప్పేలా; ** shallow frying pan, ph. బాణలి; ** deep frying pan, ph. మూకుడు; కందువు; * panacea, n. ఉపశమనం; * Panache, n. (1) తురాయి; కలికి తురాయి; (2) ఆత్మ స్థైర్యం; * pancreas, n. క్లోమం; వృక్వకం; స్వాదుపిండం; అగ్నాశయం; * pancreatic juices, ph. క్లోమరసాలు; స్వాదురసాలు; * pandal, n. [Ind. Engl.] పందిరి; డేరా; * pandemic, n. అఖిలమారి; ఎలసోకు (ఎల + సోకు = అందరికీ సోకేది); ప్రపంచమారి = ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎక్కువమందిని పట్టి పీడించే అంటుజాడ్యం; A pandemic is thought to be a wide geographic spread of a disease on many parts of the world, many continents; see also epidemic and endemic; * pandemonium, n. దొమ్మీ; అల్లకల్లోలం; గలభా; కోలాహలం; నలబలం; * pandiculation, n. (1) ఒళ్లు విరుచుకోవడం; లేవగానే ఒళ్లు విరుచుకోవడం; (2) ఆవలింత; * pane, n. పలక; ** glass pane, ph. గాజు పలక; ** window pane, ph. కిటికీ పలక; * panentheism, n. జగదతీత దైవభావం; విభుత్వవాదము; ప్రతి వస్తువులోనూ దేవుడు ఉన్నాడనే భావన; సర్వేశ్వరవాదంలోని కొన్ని లోపాలను పూడ్చే ప్రయత్నమే ఇది. "అన్నిట్లో దేవుడు ఉంటాడు, దేవుడులో అన్నీ ఉంటాయి" అన్నది నిజమే కాని దేవుడు ఇంతవరకే పరిమితం కాదు. సమస్త సృష్టి దేవుడులోనే ఉంది కానీ మొత్తం దేవుడు సృష్టికి పరిమితం కాదు. పోలుస్తూ చెప్పాలంటే - దేవుడు పెద్ద వృత్తము, ప్రపంచం ఆ వృత్తంలో ఒక చిన్న వృత్తం; * pang, n. వేదన; నొప్పి; * panhandler, n. ముష్టివాడు; ముష్టిది; తిరిపెం: * panic, n. భయాందోళన; కంగారు; గాభరా; * panorama, n. విశాల దృశ్యం; విస్తృత దృశ్యం; దృగావరణం; * panoramic, adj. విశాల; విస్తృత; దిగ్దర్శక; పరితోదర్శక; * panoramic view, ph. దిగ్దర్శక దృశ్యం; విస్తృత దృశ్యం; * panpsychism, n. సర్వాత్మ సిద్ధాంతం; విశ్వమంతా ఆత్మల సముచ్ఛయం అనే సిద్ధాంతం; * pant, v. i. ఎగరొప్పు; రొప్పు; ఒగర్చు; * pantheism, n. సర్వేశ్వరవాదం; జగదభిన్న దైవభావం; భగవంతుడిలోనే అంతా ఉంది అనే భావన; దేవుడే ప్రపంచం, ప్రపంచమే దేవుడు అనే నమ్మకం; విశ్వస్వరూపమే విష్ణుస్వరూపం: 'అన్నిట్లో దేవుడు, దేవుడులో అన్నీ'. భగవత్గీతలోని వాక్యం ఈ వాదాన్ని తేటతెల్లం చేస్తుంది: "ఎవరైతే నన్ను అన్నిట్లో(అన్నీ చోట్ల) చూస్తాడో, ఎవరైతే నా లో అన్నీ చూస్తాడో, అటువంటి వాడికి నేను ఎప్పుడూ దూరం కాను, వాడు నాకెప్పుడూ దూరం కాడు." దేవుడు ఈ సృష్టి మొత్తంలో అంతర్వ్యాప్తమై ఉంటాడు. తూర్పులో ఆది శంకరాచార్యులు వంటి తత్వవేత్తలు, పశ్చిమాన బరూక్ స్పినోజ(Baruch Spinoza) వంటి వారు సర్వేశ్వరవాదులే; * pantheon, n. దేవుళ్ళు; దేవగణాలు; సకల దేవ సమూహం; అఖిల దేవతా గణం; * panther, n. కిరుబా; ** black panther, ph. కరి కిరుబా; ** Himalayan panther, ph. హిమ కిరుబా; snow leopard; * pantomime, n. అభినయం; మూకాభినయం; నటీనటులు మాట్లాడకుండా హావభావాలతో ప్రదర్శించే నాటకం; * pantry, n. ఉగ్రాణం; వంట వార్పులకి అవసరమైన దినిసులని దాచుకునే గది; * pants, n. pl. పంట్లాం; షరాయి; * pantomime, n. తమాషా; వేడుక; * pantry, n. ఉగ్రాణం; కొట్టుగది; వంట ఇంటికి ఆనుకుని ఉన్న కొట్టుగది; * pap, n. ఓదనం; దుఃఖంలో గాని భయంలో గాని ఉన్న ఒకరిని ఓదార్చడానికి వీఁపు నిమిరుట లేదా వెన్నుదట్టుట; * papa, n. అయ్య; అప్ప; నాన్న; తండ్రి; * papal, adj. పోపుకి సంబంధించిన; రోమన్ కేథలిక్ మతాధికారి అయున పోపుకి సంబంధించిన; * papaya, n. బొప్పాయి; పరంగి కాయ; పరింది; మదనానప కాయ; * paper, n. కాగితం; పత్రిక; పత్రం; కాకలం; పేపరు; ** newspaper, n. వార్తాపత్రిక; పేపరు; ** blank paper, ph. తెల్ల కాగితం; అలేఖం; ** onionskin paper, ph. ఉల్లిపొర కాగితం; ** question paper, ph. ప్రశ్న పత్రం; ** tracing paper, ph.ఉల్లిపొర కాగితం; ** tissue paper, ph. మృదువైన పల్చటి కాగితం; ** white paper, ph. తెల్ల కాగితం; అలేఖం; శ్వేత పత్రం; * papilla, n. సూక్ష్మాంకురం; * paprika, n. ఒక రకం, కారం లేని, తియ్య ఎండు మిరపకాయల పొడి;[bot.] ''Capsicum annuum;'' see also chilli and capsicum; * par, n. సమం; బరాబరు; * para, adj. pref. (1) పక్క; పార్శ్వ; (2) మరొక; అతీత; * parable, n. దృష్టాంతం; ఉదాహరణ; నీతిబోధ; దృష్టాంత కథ; నీతి కథ; ఈ కథలలో సాధారణంగా మానవ్ పాత్రలే ఉంటాయి; see also fable; * parabola, n. అనువృత్తం; పరవలయం; * parachute, n. గాలిగొడుగు; మరోగుమ్మటం; పేరాషూట్; * parade, n. ఊరేగింపు; ఖురళి; ఖళూరిక; * paradigm, n. విశ్వవీక్షణం; ప్రతిమానం; రూపావళి; లక్షణసముదాయం; అందరూ ఒప్పుకున్న సమష్టిస్వీకరణలు (shared assumptions) “పేరడైమ్‌” అని థామస్‌ కూన్‌ (Thomas Kuhn)అంటాడు. ** paradigm shift, ph. విశ్వవీక్షణ విస్థాపనం; ఒక రూపావళికున్న విశ్వాసం, ఆధీనతల నుంచి మరొక రూపావళి విశ్వాసానికి బదిలీ కావటం మతపరివర్తనానుభవం (religious conversion experience) లాంటిది. అయితే, ఇది బలవంతంగా జరిగేది మాత్రం కాదు. * paradise, n. పరంధామం; స్వర్గధామం; స్వర్గం; స్వర్గలోకం; నాకం; నాకలోకం; దివి; భోగభూమి; * paradox, n. సత్యాభాసం; విరుద్ధోక్తి; విపర్యోక్తి; విరోధాభాసం; విరుద్ధమైన అభిప్రాయాలని ఒకే సందర్భంలో ఇరికించి చెప్పే ఉక్తి; ఉ. నీటిలో రాసిన మాటలు ఎన్నటికీ చెరిగిపోవు; * paraffin wax, n. రాతిమైనం; తెల్లమైనం; (ety.) [Lat. para + oleffin = paraffin = another type of fat]; [Gr. parum + affin = paraffin = one with little affection]; (note). bee's wax is slightly yellow in color; * paragraph, n. అనువాకం; పేరా; పేరాగ్రాఫు; (rel.) విభాగం; పరిచ్ఛేదం; * paragon, n. ఆదర్శప్రాయమైనది; ఆదర్శం; [[File:Paraldehyde.svg|thumb|right|Paraldehyde=పరాలంతం]] * paraldehyde, n. పరాలంతం; ఎసిటాల్డిహైడ్ కి "త్రిమూర్తి" రూపం; C₆H₁₂O₃; (lit.) మరొక రకం అలంతం; * parallax, n. దృక్ఛాయ; కోణభ్రంశం; దృష్టిభేదం; లంబనం; దూరములో ఉన్న వస్తువుని చూసినప్పుడు మన కదలిక వల్ల కోణములో కనిపించే మార్పు; * parallel, adj. (1) సమాంతర; సమానాంతర; (2) సాటి; తుల్య; సరిపోలే; పోటీ; (3) ఏకకాలిక; సమకాలిక; ** parallel lines, ph. సమాంతర రేఖలు; ** parallel government, ph. పోటీ ప్రభుత్వం; సమాంతర ప్రభుత్వం; ** parallel operation, ph. సమాంతర క్రియ; ఏకకాల క్రియ; ** parallel planes, ph. సమాంతర తలములు; ** parallel processing, ph. ఏకకాల కలనం; * parallelism, n. సమాంతరత్వం; * parallelogram, n. సమాంతర చతుర్భుజం; రెండు ఎదురెదురు భుజాలు సЮాంతరంగా ఉన్న చతుర్భుజం; * paralysis, n. పక్షపాతం; కుణి జబ్బు; * paralyze, v. t. (1) స్తంభింపజేయు; అశక్తం చేయు; (2) పక్షవాతం కలుగజేయు; * parameter, n. (1) హద్దు; అవధి; (2) [math.] పరాంకం; పరరాసి; పరామితి; పరామాత్ర; మరొక కొలత; పరామీటరు; గణితంలో వచ్చే చలన రాసి కాక మరొక రాసి; (ety.) para = another; by the side of; metron = measurement; (rel.) స్థిరాంకం; * paramilitary, n. మరొక రకం సైన్యం; * paramount, adj. పరమ; సర్వోత్కృష్టమైన; * paramour, n. ఉపపతి; a second (secret) husband; * paranoia, n. ఇతరులు తనకి హాని చేద్దామని అనుకుంటున్నారనే ఆధారం లేని నమ్మకం; * paranormal, adj. అసాధారణమైన; * parapet wall, n. పిట్టగోడ; * paraphernalia, n. సరంజామా; సాధన సంపత్తి; హంగులు; హంగూ, ఆర్భాటం; * paraphrase, n. దండాన్వయం; భావానువాదం; మరొకరకం మాటలతో రాసిన అన్వయం; * parasitic, adj. పరాన్న; ** parasitic plant, ph. బదనిక; పరాన్నభుక్కుగా జీవించు ఉద్భిజ్జం; * parasite, n. ఉపజీవి; పరభాగ్యోపజీవి; పరాన్నభుక్కి; పరభుక్కి; పరాన్నజీవి; see also predator; * parasol, n. అరిగె; ఛత్రం; చిన్న గొడుగు; ఎండ గొడుగు; ఆతపత్రం; రాజుల సింహాసనాల మీద, దేవుడి విగ్రహాల దగ్గర అలంకారానికి వాడే గొడుగు; * parapsychology, n. అతీత మనస్తత్వ శాస్త్రం; మరొక రకం మనస్తత్వ శాస్త్రం; అసహజ/ అసాధారణ ఇంద్రియ సామర్థ్యాల వలన జరిగిన సంఘటనలను, అటువంటి దృగ్విషయాలను - వాటి ఉనికిని - సామర్ధ్యాల స్వభావాన్ని పరిశోధించడం, అధ్యయనం చేయటమే పారాసైకాలజీ ఉద్దేశం; * paratyphoid, n. అతీత టైఫాయిడ్; మరొక రకం టైఫాయిడ్; * parboiled, adj. కొద్దిగా ఉడికించిన; సగం ఉడికిన; ** parboiled rice, ph. ఉప్పుడు బియ్యం; Rice kernels from summer crop paddy tend to break during hulling; to prevent this, paddy is sometimes boiled partially before de-husking; * parcel, n. బంగీ; కట్ట; మూట; పార్సెలు; * parcener, n. దాయాది; a legal term for a person who takes an equal share with another or others; coheir. Also called: coparcener; * parched, adj. ఎండిపోయిన; * parchment, n. చర్మపత్రం; ఉల్లిపొర చర్మం; * pardon, n. క్షమాభిక్ష; క్షమాపణ; మాఫీ; మన్నింపు; * pardon, v. t. క్షమించు; మన్నించు; * pardon me, ph. క్షమించండి; క్షమించాలి; మాఫ్ చెయ్యండి; మన్నించండి; * pare, v. t. తొక్కతీయు; చివ్వు; * parent, n. తల్లి; తండ్రి; * parents, n. pl. తల్లిదండ్రులు; పితరులు; ** adoptive parents, ph. పాలక పితరులు; ** birth parents, ph. జనక పితరులు; * parenthesis, n. s. కుండలీకరణం; వృత్తార్ధం; చిప్పగుర్తు; చిప్ప; * parentheses, n. pl. కుండలికరణాలు; వృత్తార్ధాలు; చిప్పగుర్తులు; చిప్పలు; * parents, n. pl. తల్లిదండ్రులు; మాతాపితలు; జననీజనకులు; * pariah, n. (పరయ్యా) వెలివేయబడ్డ వ్యక్తి; బహిష్కృతుడు; చండాలుడు; * parietal bone, n. సీమంతాస్థి; * parity, n. తుల్యత; సమత్వం; ** parity bit, [comp.] ph. తుల్యతా ద్వింకం; * park, n. వనం; ఉపవనం; ఉద్యానవనం; ఎలదోట; * parliament, n. శాసన సభ; అంటే లోక్‌సభ, రాజ్యసభ, రాష్టప్రతుల సముదాయం; ** lower house of the Indian parliament, ph. లోక్‌సభ; ** upper house of the Indian parliament, ph. రాజ్యసభ; * parochial, adj. సంకుచిత; ప్రాంతీయ; ** parochial school, ph. సంకుచిత దృక్పథం ఉన్న పాఠశాల; ప్రాంతీయ దృక్పథంతో నడిపే పాఠశాల; ఉ. కేథలిక్‌ చర్చి నడిపే పాఠశాల; * parody, n. హాస్యానుకృతి; వ్యంగ్యానుకరణ; ఎగతాళి; మూలంలోని అపహాస్యం చేయదగ్గ ఒక గుణాన్ని వెతికి పట్టుకుని, దాన్ని ఉత్ప్రేక్షించి, పాఠకుడికి మూలం గుర్తు వచ్చేలా రాసిన రాత; a literary cartoon; an imitation of the style of a particular writer, artist, or genre with deliberate exaggeration for comic effect; * parrot, n. చిలుక; రామచిలుక; శుకం; కీరం; * parse, v. t. అన్వయించు; అన్వయం చెప్పు; వాక్యంలోని కర్త, కర్మ, క్రియలని విశ్లేషించు; వ్యాకరించు; (rel.) ప్రస్తరించు అంటే గురు లఘువులని గుర్తించి పద్యపాదాన్ని గణ విభజన చేసి విశ్లేషించడం; * parsec, n. 3.26 కాంతి సంవత్సరాల దూరం; 3.086 × 10^13 కిలోమీటర్లు; parallax of one arc second; a unit of distance used in astronomy, equal to about 3.26 light-years (3.086 × 1013 kilometers). One parsec corresponds to the distance at which the mean radius of the Earth's orbit subtends an angle of one second of arc. Or, a parsec is the distance from the Sun to an astronomical object that has a parallax angle of one arcsecond; * parsimonious, adj. మితవ్యయ; ఎక్కువ ఖర్చుకాని; క్లుప్త; * parsimony, n. లోభత్వం; పిసినిగొట్టుతనం; క్లుప్తత్వం; * parsley, n. అజామోద; పాశ్చాత్య దేశాలలో, ముఖ్యంగా వండిన వంటకాలని అలంకరించడానికి వాడే కొత్తిమిర లాంటి ఆకు పత్రి; [bot.] ''Petroselinum crispum'' of the Apiaceae family; Cilantro and parsley are distinct leafy herbs; cilantro offers a strong, citrusy flavor, with rounded leaves used in Mexican/Asian dishes, while parsley has a milder, grassy taste, pointed leaves, and holds up better to heat, making it a staple in European cooking. * part, n. (1) భాగం; వంతు; వాటా; పాలు; అంశం; అంశ; కోరు; (2) పాపిడి; కేశవీధి; ** internal part, ph. అంతర్భాగం; * partake, v. t. పుచ్చుకొను; * partaking, n. ఆస్వాదన; భోగం; * part-time, adj. అంశకాలిక; * parthenogenesis, n. [bio.] అనిషిక్తజననం; పురుష సంపర్కం లేకుండా జరిగే పుట్టుక; * partial, adj. అర్ధాంతర; పార్శ్వ; పాక్షిక; ఆంశిక; ** partial distillation, ph. ఆంశిక శ్వేదనం; ** partial fractions, ph. ఆంశిక భిన్నములు; పాక్షిక భిన్నములు; * partiality, n. పక్షపాతం; పక్షపాత బుద్ధి; వలపక్షం; * partially, adv. పాక్షికంగా; ఆంశికంగా; అర్ధాంతరంగా; * participate, v. t. పాల్గొను; పాలుపంచుకొను; పూనుకొను; * participle, n. క్రియావాచకాన్ని, విశేషణాన్ని పోలిన క్రియాజన్యమైన పదం; ఇంగ్లీషు లో క్రియ చేసేపనినీ, విశేషణం చేసేపనినీ చేసే మాట; దీనిని verbal adjective అని కూడా అంటారు; ** conjunctive particle, ph. [Gram.] సముచ్చయ ప్రత్యయం; * particle, n. (1) నలుసు; రేణువు; సూక్ష్మకణం; శకలం; పీలు; (2) ప్రత్యయం; ** particle accelerator, ph. రేణుత్వరణి; ** particle of matter, ph. పదార్థ శకలం; * particular, adj. ప్రాతిస్విక; * particulars, n. తబ్సీలు; వివరములు; * partisan, n. పక్షవాది; రెండు పక్షాలలో ఒక వైపు మొగ్గు చూపే వ్యక్తి; * partition, n. మందడి; భిత్తి; విభాగం; అంతరావేది; ** partition function, ph. [math.] మందడి ప్రమేయం; ** partition number, ph. మందడి సంఖ్య; ** partition wall, ph. మందడి గోడ; భిత్తిక; * partner, n. భాగస్వామి; భాగస్థుడు; పాలి; పాలేరు; ** life's partner, ph. జీవిత భాగస్వామి; సహధర్మచారి; సహధర్మచారిణి; * partnership, n. భాగస్వామ్యం; పాలివ్యాపారం; పొత్తు; * partridge, n. కౌజు; కోడిని పోలిన ఒక పక్షి; చందమామ పులుగు; * parturition, n. కాన్పు; ప్రసవం; పురుడు; * party, n. (1) పక్షం; కక్షి; దళం; వైపు; తరఫు; జట్టు; పెళ్లివారు; మేళం; బృందం; (2) వేడుక; విందు; ** birthday party, ph. పుట్టినరోజు వేడుక; ** bride's party, ph. ఆడపెళ్లివారు; ** defending party, ph. కక్షిదారులు; ** opposition party, ph. ప్రతిపక్షం; విపక్షం; ** prior party, ph. ముందటి జట్టు; మొదటి ఆసామీ; ** tea party, ph. అల్పాహార విందు; ** third party, ph. అన్యుడు; ఇతరుడు; ఇరు పక్షాలకీ చెందని పైవాడు; * pass, n. (1) కనుమ; మార్గం; సందు; (2) పత్రం; ** entrance pass, ph. ప్రవేశ ద్వారం; ** Khyber pass, ph. ఖైబరు కనుమ; * pass, v. i. (1) ఒదులు; (2) కృతార్థుడగు; ఉత్తీర్ణుడగు; * pass, v. t. పంపు; పంపించు; దాటు; * passage, n. (1) ప్రయాణం; (2) దారి; మార్గం; నడవ; (3) ప్రయాణానికయే ఖర్చు; (4) ప్రయాణానికి కావలసిన టికెట్టు; ** passage way, ph. నడవ; మార్గం; నడిచే దారి; * passe, n. (పస్సే) [idiom] పాతచింతకాయ పచ్చడి; పాడిన పాటే పాడడం; * passenger, n. ప్రయాణీకుడు; యాత్రి; రధి; ముసాఫిర్; బండిలో ప్రయాణం చేసే వ్యక్తి; * passer-by, n. దారి వెంబడీ పోయేవాడు; దారిన పోయే దానయ్య; * passion, n. రాగం; ఎక్కువ ఇష్టం; మోజు; * passion fruit, n. హనుమాఫలం; (రామాఫలం; సీతాఫలం లా); [bot.] ''Passiflora edulis''; ''Passiflora flavicarpa''; * passive, adj. కలుగజేసుకోకుండా ఊరక ఉండు; రికాం; ** passive voice, ph. [gram.] కర్మార్ధకం; కర్మణి ప్రయోగం; * passport, n. గుర్తుపొత్తం; ఒక మనిషి ఎవ్వరో నిర్ద్వంద్వంగా గుర్తించడానికి, ఆ వ్యక్తి ఫొటో, పుట్టిన తేదీ, పౌరసత్వం వగైరాలతో ప్రభుత్వం ఇచ్చే చిరుపొత్తం; ఈ పుస్తకం లేకుండా దేశం వదలి ప్రయాణం చెయ్యడం కుదరదు; * passphrase, n. సంకేత సమాసం; గమన సమాసం; (గమనాన్ని- pass కొనసాగించటానికి సహకరించే సమాసం) * password, n. సంకేతపు మాట; సంకేతపదం; గమనపదం (గమనాన్ని- pass కొనసాగించటానికి సహకరించే పదం) * past, adj. జరిగిపోయిన; గతించిన; గడచిపోయిన; ఆగత; భూత; * past tense, ph. భూతకాలం; ఆగతకాలం; * past, n. జరిగిపోయినది; గతం; గతించినది; ** in the past, ph. లోగడ; ** past perfect, ph. [gram.] గతంలో జరిగిన రెండు సంఘ్టనల గురించి చెప్పేటప్పుడు, రెండింటిలో ముందు జరిగిన సంఘటనని చెప్పే కాలం; ఉదాహరణకి, "మూర్తి వచ్చేసరికి నేను భోజనం చేసేసేను" అన్న దానిని ఇంగ్లీషులో "I had finished my meal before Murthy came” అన్నప్పుడు "had finished” అన్న పదబంధం past perfect tense లో ఉందన్నమాట; ఈ భావానికి సరితూగే భావం తెలుగు వ్యాకరణంలో లేదు; * pasta, n. సేమ్యాని పోలిన పిండితో చేసిన ఇటలీ దేశపు తినుబండారం; మనకి అన్నం ఎలాగో ఇటలీ వారికి పాస్టా అలాంటిది; * paste, n.ముద్ద; ఖమీరం; లేపనం; కల్కం; అంజనం; జిగురు; ** tooth paste, ph. దంతధావన ఖమీరం; దంతశుభ్ర కల్కం; పన్నులుతోము ముద్ద; * pastel, n. రంగుల బొమ్మలు గియ్యడానికి రంజన ద్రవ్యాన్ని నీళ్లల్లో కలిపి చేసిన ముద్ద; ** pastel colors, ph. లేతరంగులు; లేత నీలం కాని, లేత గులాబీ కాని; * pastime, n. కాలక్షేపం; విరామ క్రీడ; క్రీడలు; ఆట; వినోద కాలక్షేపం; * pastor, n. క్రైస్తవ పురోహితుఁడు; ప్రొటెస్టెంట్ తెగకి చెందిన పురోహితుడిని పేస్టర్ అంటారు; ఇతను వివాహం చేసుకుని, సంసారం చెయ్యవచ్చు; * pastry, n. ఆపూప్యం; పిండి, పాలు, వెన్న మొదలైన ఘటక పదార్ధాలతో చేసిన రొట్టెలు, పూర్ణానికి చుట్టే తావి, మొదలైన వంటకాలు, తియ్యటి కేకు, వగైరా; * pasteurization, n. సూక్ష్మజీవులని చంపడానికి పాల వంటి పదార్థాలని వేడి చేసి చల్లార్చే పద్ధతి; * pasture, n. పచ్చిక పొలం; పచ్చిక బయలు; అజ్రం; * pat, v. t. తట్టు; * patch, n. (1) అతుకు; మాసిక; టాకా; (2) ముక్క; చిన్న ప్రదేశం; ** patch of grass, ph. పచ్చిక చెక్క; ** patch of paper, ph. కాగితపు ముక్క; * patchwork, n. అతుకుల బొంత; తాటాదూటం; * patella, n. మోకాటిచిప్ప; మోకాలిచిప్ప; * patent, adj. వ్యక్తమైన; * patent, n. ఏకస్వం; విశిష్టాధికారం; సన్నదు; * paternal, adj. పైతృక; తండ్రివైపు; ** paternal aunt, ph. మేనత్త; తండ్రికి అక్క లేదా చెల్లెలు; ** paternal aunt's daughter, ph. మేన వదిన; మేన మఱదలు; ** paternal aunt's son, ph. మేనబావ; మేనమఱఁది; బావ; ** paternal grandmother, ph. మామ్మ; నాయనమ్మ; బామ్మ; * path, n. బాట; పథం; మార్గం; దారి; తెరువు; తెన్ను; తోవ; అయనం; పుంత; డొంక; సరవి; చనుప; నడవ; చొప్పు; జాడ; * pathetic, adj. దయనీయ; కనికరపు; విషాదకరమైన; జాలి పుట్టించే; మనస్సుని కరిగించే; * pathetic, adj. దయనీయ; కనికరపు; మనస్సుని కరగించెడు; * pathogenic, adj. రోగాన్ని కలిగించే; రోగకారక; ** pathogenic bacteria, ph. రోగాన్ని కలిగించే సూక్ష్మజీవులు; రోగకారక సూక్ష్మజీవులు; * pathology, n. రోగనిదాన తంత్రము; రోగ నిర్ణయ శాస్త్రం; * pathos, n. (1) జాలి; అనుభూతి; (2) కరుణ రసం; (3) రోగం; * pathological liar, ph. రోగ లక్షణం అనిపించే విధంగా అబద్ధాలు చెప్పే వ్యక్తి; * patience, n. ఓరిమి; ఓర్మి; ఓర్పు; సహనం; సహన శక్తి; క్షమ; తాలిమి; సైరణ; క్షాంతి; * patient, adj. సహనంతోకూడిన; ** patient person, ph. సహనవంతుడు; సహనవతి; * patient, n. రోగి; అస్వస్థుడు; వ్యాధిగ్రస్తుడు; రుజాగ్రస్తి; అభ్యమితి; నోవరి; నొప్పిగుంటి; ఉపతాపి; పరితాపి; ఆమయాని; ఆతురుడు; పీడితుడు; * patriarch, n. m. మూలపురుషుడు; మూలవిరాట్టు; * patriarchal, adj. పితృస్వామ్య; పితృతంత్ర; పితృయజమాన; * patriarchy, n. m. పితృస్వామ్యం; పితృతంత్రం; పితృ అధికారం; * patricide, n. పితృహత్య; పితృమేధం; * patrimony, n. పిత్రార్జితం; * patriotism, n. దేశభక్తి; * patrol, n. కావలి; గస్తు; పహరా; ** foot patrol, ph. కాలి కావలి; ** highway patrol, ph. రహదారి కావలి; దారి కావలి దండు; * patrol, v. t. గస్తీతిరుగు; ప్రహరించు; ప్రహరితిరుగు; కాపలా కాయు; * patron, n. m. ఘటకుడు; ప్రాపకుడు; ప్రాపు; పోషకుడు; f. ప్రాపకురాలు; * patronage, n. ప్రాపకం; ప్రాపు; అండ; * patronize, v. i. (1) జాలిపడ్డట్టు నటించడం; ఎదటివాడు అంతటి ముఖ్యుడు కానట్టూ, అంత తెలివైనవాడు కానట్టూ అనిపించేలా ప్రవర్తించడం; అభిమానం ఒలికిపోతున్నట్లు అభినయించడం; (2) రివాజుగా ఒకే వ్యాపార సంస్థకి బేరాలు ఇవ్వడం; * pattern, n. బాణీ; నమూనా; మచ్చు; మాదిరి; ప్రకారం; కైవడి; ** plaid pattern, ph. గళ్ళు; ** polka dot pattern, ph. చుక్కలు; ** striped pattern, ph. చారలు; * paucity, n. సంక్షోభం; ఎద్దడి; దొరకక పోవుట; కొరత; స్వల్పత; * pauper, n. అర్థహీనుడు; బీదవాడు; బికారి; దరిద్రుడు; నిరాధారి; అకించనుడు; * pause, n. విరామం; * pause, v. t. నిలుపు; ఆపు; తాత్కాలికంగా ఆపు చేయు; * pave, v. t. గచ్చు చేయు; చదును చేయు; * pavement, n. చపటా; గచ్చు చేసిన భాగం; * paw, n. పంజా; పాదం; జంతువుల పాదం; * pawn, n. (1) బంటు; కీలుబొమ్మ; (2) పావు; పిక్క; నప్పు; (3) కుదువ; తాకట్టు; * pawn, v. t. కుదువబెట్టు; తాకట్టుబెట్టు; * pay, n. జీతం; కూలి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: pay, salary, wage * ---''Pay'' is the general word for money that someone gets for doing work. ''Income'' is the money you receive from any source: an investment income. A ''salary'' is what professional people get, for their services, every year: What is the yearly salary for a professor? A ''wage'' is the pay that someone earns every hour or every week.''' |} * * pay, v. t. చెల్లించు; కట్టు; ఇచ్చు; తీర్చు; * payee, n. గ్రహీత; సొమ్ము పుచ్చుకొనేవాడు; * payer, n. దాయకుడు; దాత; సొమ్ము ఇచ్చేవాడు; * payment, n. చెల్లింపు; * pea, n. బటానీ గింజ; ** cooked peas, ph. పప్పు; ముద్దపప్పు; సూపం; ** field pea, ph. పొలాల్లో పండే బటానీ, [bot.] ''Pisum sativum;'' ** garden pea, ph. తోట బటానీ, [bot.] ''Pisum hartense;'' ** pigeon peas, ph. కందులు; ** snow peas, ph. ?? ** split peas, ph. బటానీ పప్పు; ** split pigeon peas, ph. కందిపప్పు; * peace, n. శాంతి; శాంతం; * peaceful, n. ప్రశాంతము; * peacefully, adv. శాంతియుతంగా; * peacock, n. m. నెమలి; నెమలిపుంజు; మయూరం; శిఖి; కేకి; నీలకంఠం; ** peacock flower, ph. రత్నగంధి పూవు; [bot.] ''Caesalpinia pulcherrima''; * peahen, n. f. నెమలి; నెమలిపెట్ట; మయూరి; నెమ్మి; * peak, n. శిఖరం; శృంగం; కొన; అగ్రభాగం; * peanuts, n. pl. వేరుశెనగలు; పల్లీలు; బుడ్డలు; * pear, n. (పేర్) బేరి; బేరిపండు; [bot.] ''Pyrus'' of the Rosaceae family; * pearl, n. ముత్యం; మంచి ముత్యం; నవ రత్నములలో నొకటి ** mother of pearl, ph. ముత్యపు చిప్ప; ** pearl fishery, ph. ముత్యాల సలాపం; ** pearl oyster, ముత్యపు చిప్ప; శుక్తి; * peasant, n. m. పల్లెటూరివాడు; కృషీవలుడు; * peasantry, n. రైతాంగం; * pebble, n. గులకఱాయి; ఱప్ప; * pectoral, adj. గుండెవైపు; ఛాతీకి సంబంధించిన; కడుపువైపు; ఉదర; * peculiar, adj. విచిత్రమైన; అసమాన్యమైన; అనుకౢప్తమైన; * peculiarity, n. విచిత్రం; అసామాన్యం; అనుకౢప్తి; * pecuniary, adj. ఆర్థిక; ధనసంబంధ; * pedagogue, n. ఉపాధ్యాయుడు; శిక్షణ ఇచ్చే వ్యక్తి; ఒక నిర్ణీత పద్ధతిలో బోధన చెయ్యాలని చాదస్తపడే వ్యక్తి; * pedal, n. పాదుక; సైకిలు, కుట్టుమిషను, పియానో వగైరాలలో పాదంతో తొక్కే తులాదండం; * pedantic, adj. గ్రాంథిక; పాఠ్య; * peddler, n. వీధుల వెంబడి తిరుగుతూ సరుకులు అమ్ముకునే వ్యక్తి; * pedestal, n. పాదపీఠం: * pedestrian, n. పాదచారి; పదస్తలి; పాంథుడు; పథికుడు; * pedicel, n. పుష్పవృంతం; తొడిమె; పువ్వుకి ఉండే కాడ; * pedigree, n. వంశవృక్షం; వంశావళి; ప్రవర; వంగడం; * pedophile, n. లైంగిక దృష్టితో చిన్న పిల్లలని ప్రేమించే తత్వం ఉన్న వ్యక్తి; * peek, v. t. తొంగి చూచు; నక్కి చూడు; peep; * peel, n. తోలు; పట్ట; తొక్క; * peel, v. i. ఊడు; చర్మం ఊడు; * peel, v. t. ఒలుచు; తొక్క ఒలుచు; * peelings, n. తొక్కు; ఒలచగా వచ్చిన తొక్కు; తొక్కలు; * peep, v. t. తొంగి చూచు; నక్కి చూడు; * peeping Tom, n. తలుపు కన్నాలనుండీ, కిటికి సందులనుండీ ఇళ్ళల్లోకి చూసే వ్యక్తి; busybody; rubberneck; * peer, n. సాటి; సహపాఠి; సహాధ్యాయి; తుల్యుడు; ** he is his own peer, ph. వాడికి వాడే సాటి; * peers, n. pl. సాటివారు; సహాధ్యాయులు; తుల్యులు; * peerless, adj. సాటిలేని; * peerless, n. అసదృశం; * peeve, n. గోడు; * peevishness, n. చిరాకు; చిరుకోపం; * peg, n. (1) సీల; చీల; గుంజ; కర్ర మేకు; దబ్బ; (2) వీణ వంటి వాయిద్యాలలోని తీగలని బిగించడానికి చేత్తో పట్టుకుని తిప్పే చీల; (3) అంచనా వేసేటప్పుడు మెట్లవారీగా పైకో కిందికో మారే పరిమాణం; (4) మాదక ద్రవ్యాలని సేవించేటప్పుడు వాడే కొలమానం; * Pegasus, n. (1) ఉత్తరాభాధ్ర; (2) పేధ్వఘాశ్వం; అహిహననం; * pejorative, adj. పాడైన; అపకర్ష; ఒక మాట యొక్క అసలు అర్థం కంటె చెడ్డ అర్థాన్ని ఆపాదించే; * pelican, n. గూడకొంగ; పెద్దేటి కొంగ; * pellet, n. గుళిక; మాత్ర; * pell-mell, adv. ఓహరిసాహరిగా; * pelt, n. చర్మం; బొచ్చు ఉన్న జంతువుల చర్మం; సాన పట్టడానికి అనుకూలంగా తయారుచేయబడ్డ చర్మం; * pelt, v. t. విసరు; బాదు; మొత్తు; * pellate, adj. [bot.] ఛత్రాకార; * pelvic, adj. కూపక; వస్తిక; కటి; * pelvic cavity, ph. కూపక కుహరం; వస్తిక కుహరం; * pelvic girdle, ph. వస్తిక వేష్టం; కటి వలయం; * pelvis, n. కూపకం; వస్తికం; కటి; * pen, n. (1) కలం; పేనా; లేఖిని; పెన్ను; ఊటకలం; [Lat.] penna; [Sans. parna = feather]; (2) పశువుల కొట్టం; దొడ్డి; ** fountain pen, ph. ఊట కలం; ** pig pen, ph. పందుల దొడ్డి; ** pen name, ph. కలం పేరు; * penal, adj. శిక్షా; శిక్షకి సంబంధించిన; * penal code, n. శిక్షాస్మృతి; * penalize, v. t. శిక్షించు; * penalty, n. శిక్ష; జరిమానా; * penance, n. (1) తపస్సు; (2) ప్రాయశ్చిత్తం; * pencil, n. (1) కుంచిని; పెన్సిలు; కూఁచి; (2) శలాకం; * pencil of rays, ph. కిరణ శలాకం; * pendant, n. పతకం; తరళం; లంబనం; బావిలీ; కుండలం; వేలాడే వస్తువు; * pendulum, n. లోలకం; * penetrate, v. i. దూరు; ప్రవేశించు; * penetrate, v. t. దూర్చు; ప్రవేశపెట్టు; * pen-holder, n. కలందాను; * penicillin, n. బేక్టీరియా జాతి సూక్ష్మజీవులని హతమార్చడానికి వాడే ఒక మందు; ఇది వైరసు జాతి సూక్ష్మజీవుల మీద పని చెయ్యదు; * penis, n. పురుషాంగం; శిశ్నం; శిశ్ఞం; లింగం; మేఢ్రం; పురుషుని జననాంగం; * peninsula, n. ద్వీపకల్పం; మూడు పక్కల నీటితో సమావృతమైన భూభాగం; * penitence, n. పశ్చాత్తాపం; అనుతాపం; తాను చేసిన తప్పు గురించి పడే చింత; * penitentiary, n. జైలు; ఖైదు; కారాగారం; శిక్షాగృహం; పశ్చాత్తాపగృహం; * penknife, n. అసిపుత్రి; చురకత్తి; చిన్న కత్తి; * penmanship, n. దస్తూరీ; * pennant, n. జెండా; పతాకం; ధ్వజం; * pension, n. ఉపకార వేతనం; పింఛను; * pensively, adv. సాలోచనగా; విచారగ్రస్తంగా; చింతగా; * pent, adj. కప్పబడ్డ; మూయబడ్డ; * pentagon, n. పంచభుజి; పంచాస్రం; ** regular -, ph. సమపంచభుజి; * pentode, n. పంచోడు; ఐదు అంశాలు ఉన్న శూన్య నాళిక; * pentose, n. [chem.] పాంచక్కెర; పంచభుజి ఆకారంలో నిర్మాణశిల్పం ఉన్న ఒక రసాయనం; * penultimate, adj. ఉపాంత్య; ఉపధా; ఊనాంత, UnAMta; ఒకటి మినహాయించి ఆఖరుది; పెనాది; చివరిదాని ముందున్నది; ** penultimate Saturday, ph. ఉపాంత్య శనివారం; సాధారణంగా ఇది నెలలో మూడవ శనివారం అవుతుంది; * penumbra, n. ఖండఛాయ; ఉపచ్ఛాయ; * penury, n. బీదరికం; పేదరికం; లేమి; బీదతనం; దరిద్రం; * peon, (పియాన్, ప్యూన్) n. బంట్రోత్తు; * people, n. జనం; జనాలు; ప్రజలు; ప్రజ; ప్రజానీకం; మనుషులు; జనత; లోకులు; ** displaced people, ph. నిరాశ్రయులు; ** movement of people, ph. జనసంచారం; ** selfish people, ph. స్వార్థపరులు; * peoples, n. ప్రజానీకాలు; * pep, n. ఉత్సాహం; * pepper, n. (1) మిరియం; పిప్పలి; (2) మిరపకాయ; ** black pepper, ph. మిరియాలు; ** green pepper, ph. పచ్చి మిరపకాయలు; పచ్చ మిరపకాయలు; ** long pepper, ph. పిప్పలి; ** red pepper, ph. మిరపకాయలు; ఎర్ర మిరప కాయలు; * pepsin, n. జఠర రసం; జఠరం; కాలకం; * peptic, adj. ఆంత్ర; ** peptic ulcer, ph. ఆంత్రశూల; * peptide link, ph. జీర్ణ బంధం; ఒక రకమైన రసాయన కట్టడం; * peptide chain, ph. జీర్ణ మాల; ఒక రకమైన రసాయన కట్టడం; * per, adv. చెరి; చొప్పున; ఒక్కంటికి; * perambulate, v. i. చుట్టు తిరుగు; ప్రదక్షిణం చేయు; * perambulator, n. తోపుడు బండి; * per capita, adj. ph. తల ఒక్కంటికి; తలసరి; ** per capita income, ph. తలసరి ఆదాయం; * per head, ph. చెరి ఒక; తలా ఒక; తలసరి; * perceive, v. t. చూడు; గ్రహించు; అభిదర్శించు; * perceive, v. i. అభిదర్శించు; తాజూచు; * perceiver, n. అభిదర్శకుడు; తాజూపరి; * percent, n. శాతం; శతాంశం; నూటికి; నూర్పాలు; ప్రతిశతం; డోకడా; శేకడా; * percentage, n. శతాంశం; ప్రతిశతం; * percept, n. పసిదం; తన్మాత్ర; శబ్ద, స్పర్శ, రస్, రూప, గంధాలని తన్మాత్రలు అంటారు; తత్‌ + మాత్ర. -- తత్‌ = Truth, Reality. మాత్ర = measure. The measures to perceive reality, namely sound, touch, vision, taste, and smell; * perceptible, n. అభిదర్శనీయత; * perception, n. పశ్యత; గోచరత్వం; గోచరింపు; గ్రాహ్యత; నిర్వికల్పం; అవగతి; అభిదర్శన; ** perception of senses, ph. ఇంద్రియ గోచరత్వం; * perch, v. i. వాలు; * perch, n. వాలుకొయ్య; పక్షులు వాలడానికి అనువైన కొయ్య; * percolate, v. i. స్రవించు; * percussion, n. సంఘట్టనం; వేళ్ళతో మీటడం; వేళ్ళతో కొట్టడం; ** percussion instruments, ph. pl. వేళ్ళతో మీటడం వల్ల శబ్దం పుట్టించే వాద్యాలు; వీణ, మద్దెల మొ.; * peregrine, adj. తిరుగాడే; వలస పోయే; యాత్రలు చేసే; ** peregrine falcon, ph. దేగని పోలిన ఒక వలస పక్షి; * peremptory, adj. ప్రశ్నించడానికి వీలులేని; ఖండితమైన; ** peremptory command, ph. వశిష్ట వాక్యం; ఖండితాజ్ఞ; * perennial, adj. సంవత్సరాల తరబడి; ** perennial plants, ph. మూడు-నాలుగు ఏళ్లు బతికే మొక్కలు; Perennials are plants that can live for three or more growing seasons; see also annual plants; ** perennial rivers, ph. జీవనదులు; సంవత్సరం పొడుగునా ప్రవహించే నదులు; * perfect, adj. పూర్ణ; పరిపూర్ణ; బ్రహ్మాండ; సమగ్ర; ** perfect number, ph. [math.] పరిపూర్ణ సంఖ్య; according to number theory, the number 6 is a perfect number because it can be expressed as the sum of its factors, namely 1, 2 and 3. Similarly, the number 28 is also a perfect number, because 28 = 1+2+4+7+14; * perfection, n. పూర్ణత్వం; సమగ్రత; * perforate, v. t. చిల్లు పెట్టు; * perforated, adj. చిల్లుల; చిల్లులు ఉన్న; చిల్లు చేయబడ్డ; జల్లి; సచ్ఛిద్ర; ** perforated cathode, ph. సచ్ఛిద్ర రుణధ్రువం; బెజ్జాలు ఉన్న రుణధ్రువం; జల్లి రుణధ్రువం; ** perforated plate, ph. జల్లెడ; ** perforated pot, ph. జల్లి మూకుడు; ** perforated spoon, ph. జల్లి గరిటె; జల్లి చెంచా; * perforation, n. చిల్లు; జల్లు; రంధ్రము; బెజ్జం; ఛిధ్రం; * perforator, n. చిల్లు కారి; చిల్లులు పొడిచే పనిముట్టు; చిల్లులు పొడిచేవాడు; * perform, v. t. నిర్వర్తించు; నిర్వహించు; నెరవేర్చు; చేయు; * performance, n. (1) నిర్వర్తన; (2) ఆట; ప్రదర్శన; ** dance performance, ph. నృత్య ప్రదర్శన; నాట్య ప్రదర్శన; ** musical performance, ph. గాన కచేరీ; పాట కచేరీ; * performer, n. (1) యాజి; కర్మచారి; (2) నటి; నటకుడు; ** performing arts, ph. ప్రదర్శక కళలు; ప్రేక్షకుల ఎదుట ప్రదర్శించడానికి అనువైన సంగీతం, నాట్యం, నాటకం, మొదలైన కళలు; * perfume, n. సుగంధ ద్రవ్యం; పరిమళ ద్రవ్యం; Perfumes can be defined as substances that emit and diffuse a pleasant and fragrant odor. They consist of artificial mixtures of aromatic chemicals and essential oils. * perfumer, n. బుక్కా వాడు; * perfunctory, adj. మొక్కుబడికి చేసినట్లు; శ్రద్ధలేని; * perhaps, adv. బహుశ; కాబోలు; ఒకవేళ; * periastron, n. నక్షత్రసమీప బిందువు; నక్షత్రం చుట్టూ ప్రదక్షిణాలు చేసే గ్రహాల దీర్ఘవృత్తపు కక్ష్యలో నాభికి (అనగా, నక్షత్రానికి) అత్యంత సమీపంలో ఉన్న బిందువు; the point nearest to a star in the path of a body orbiting that star; * perigee, n. పరిజ్యము; భూసమీప బిందువు; భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణాలు చేసే ఉపగ్రహాల దీర్ఘవృత్తపు కక్ష్యలో నాభికి (అనగా, భూమికి) అత్యంత సమీపంలో ఉన్న బిందువు; సూర్యుడి చుట్టూ తిరిగే శాల్తీల విషయంలో ఈ మాట కి బదులు perihelion అన్న మాట వాడతారు; (ant.) apogee; * perihelion, n. పరిహేళి; రవిసమీప బిందువు; * peril, n. ప్రమాదం; విపత్తు; ఆపద; బారి; ఉపద్రవం; గండం; సంకటం; ** mortal peril, ph. ప్రాణ సంకటం; * Perilla, n. భంగ్ జీరా; [bot.] ''Perilla Frutescens;'' Perilla seeds are rich in dietary fiber and dietary minerals such as calcium, iron, niacin, protein, and thiamine. Perilla leaves are also rich in vitamins A, C, and riboflavin. * perilous, adj. విపత్కర; * perimeter, n. చుట్టు ఉండే అవధి; కైవారం; చుట్టుకొలత; * period, n. (1) బిందువు; వాక్యం చివర వచ్చే బిందువు; (2) ఆవర్తన కాలం; ఆవర్తి; గచ్ఛాంకం; (3) కాలం; వ్యవధి; గడువు; సేపు; (4) సమయం; దశ; కాలాంశ; (5) బహిష్టు అయే వేళ; ** period of oscillation, ph. ఆవర్తన కాలం; * periodic, adj. నియత్‌కాలిక; ఆవర్తన; ఆవర్తిక; గచ్ఛిక; ముహుర్ముహు; ** periodic classification, ph. ఆవర్తిక వర్గీకరణ; ** periodic function, ph. ఆవర్తన ప్రమేయం; ఉదా. సైను ప్రమేయం; ** periodic law, ph. ఆవర్తన సూత్రం; ** periodic table, ph. ఆవర్తన పట్టిక; నియత్‌కాలిక పట్టీ; * periodical, adj. అనుకాలిక; * periodical, n. (1) పత్రిక; వార్తాపత్రిక; వారంవారీగా కానీ, నెలవారీగా కాని వచ్చే పత్రిక; (2) ఆవర్తకం; * periodically, adv. కాలే కాలే; * periodicity, n. ఆవర్తన కాలం; ఆవర్తత; అవర్తిత్వం; గచ్ఛత్వం; * peripheral, adj. పరిధీయ; ** peripheral vision, ph. పరిధీయ దృష్టి; * perish, v. i చచ్చు; నశించు; * perishable, adj. కుళ్ళిపోయే; పాడయిపోయే; పాడయే; క్షర; నశించే; నశ్వర; * perjury, n. అబద్ధపు సాక్ష్యం; దొంగ సాక్ష్యం; అప్రమాణం; అబద్ధం; కూటసాక్ష్యం; * permanent, adj. శాశ్వత; శాశ్వతమైన; నియతం; అతైంతిక; పక్కా; ** permanent color, ph. పక్కా రంగు; * permeability, n. (1) ప్రవేశ్య శీలత; ప్రవేశ్యత; పారగమ్యత; వ్యాప్తి; భేద్యత; చొరనిచ్చెడు గుణము; ద్రవాలని కాని, వాయువులని గాని ఒక పదార్థం తన గుండా చొరనిచ్చెడి గుణం; (2) అయస్కాంత ప్రవాహాన్ని తనగుండా పారనిచ్చే లక్షణం; దీనిని గ్రీకు అక్షరం 'మ్యు" తో సూచిస్తారు; (see also) permittivity; * permeable, adj. పారగమ్య; ** permeable rock, ph. పారగమ్య శిల; * permission, n. అనుమతి; ఆనతి; అంగీకారం; అనుమోదం; సెలవు; * permit, n. అనుమతి పత్రం; అంగీకార పత్రం; ఫర్మానా చీటీ; ఒప్పునామా; సరాటిక; పెర్మిట్; * permit, v. t. అనుమతించు; ఉత్తరువు ఇచ్చు; అనుజ్ఞ ఇచ్చు; * permittivity, n. ఒక మాధ్యమం తనలో విద్యుత్ తలీకరణాన్ని ప్రోత్సహించే లక్షణం; దీనిని గ్రీకు అక్షరం 'ఎప్సిలాన్" తో సూచిస్తారు; (see also) permeability); Permittivity (\(\varepsilon \) measures a material's ability to store electrical energy and resist electric field formation (polarization), while permeability (\(\mu \)) measures a material's ability to support the formation of magnetic field lines within itself (magnetization). * permutation, n. క్రమవర్తనం; క్రమచయనం; ప్రస్తారము; ప్రస్తారణ; వినిమయం; ఫిరాయింపు; తారుమారు; ఒక వస్తు సముదాయపు వరుస క్రమాన్ని తారుమారు చెయ్యడం; ఒక సంఖ్య యొక్క ఫాక్టోరియల్ (n!) అనేది n వస్తువులను ఎన్ని విధాలుగా వరుస క్రమంలో అమర్చవచ్చు (arrange) అనే దానిని సూచిస్తుంది. దీనిని ప్రస్తారణ (Permutation) అంటారు. ఉదాహరణ: (A, B, C) అనే 3 వస్తువులను 6 విధాలుగా అమర్చవచ్చు (ABC, ACB, BAC, BCA, CAB, CBA). కనుక 3! = 6; ** permutation and combination, ph. క్రమవర్తనం, క్రమసంచయం; క్రమవర్తన క్రమసంచయాలు; * permute, v. t. ప్రస్తారించు; తారుమారు చేయు; * pernicious, adj. ప్రమాదకరమైన; అతి హానికరమైన; ప్రాణాంతకమైన; ** pernicious anemia, ph. ప్రమాదకరమైన రక్తలేమి; ప్రాణాంతకమైన రక్తలేమి; * perpendicular, adj. లంబమాన; * perpendicular, n. లంబం; * perpetual, adj. సదా; నిరంతర; అనుశృత; శాశ్వత; అనవరత; సతత; ఎల్లప్పుడూ; ** perpetual motion, ph. సదా గతి; సతత చలనం; నిరంతర చలనం; ** perpetual motion machine, ph. సదా గతి యంత్రం; అనుశృత చలన యంత్రం; నిరంతర చలన యంత్రం; సతత చలన యంత్రం; * perplexity, n. వ్యగ్రత; కలవరపాటు; * perquisite, n. పరిలబ్ది; కులుకులబ్ది; same as perk; * per se, prep. [Lat.] తనంత తానుగా, మరొక ఊత లేకుండా; * Perseus, n. యయాతి; నక్షత్రములో ఒకటి; * perseverance, n. నిష్ట; పట్టుదల; తితీక్ష; అధ్యవసాయం; ఓర్పు; అభినివేశం; * Persia, n. తురక దేశం; తురక నాడు; ప్రస్తుత ఇరాను; * Persian lilac, n. తురక వేప; * person, n. (1) వ్యక్తి; ఆసామీ; శీలి; ఘటం; (2) పురుష; పురుషం; (3) పురుషుడు; స్త్రీ; ** first person, ph. [gram.] ఉత్తమ పురుష; ** in person, ph. స్వయంగా; ** mean person, ph. తులువ; ** third person, ph. [gram.] ప్రథమ పురుష; * person, suff. అళువు; శాలి; శీలి; కోరు; వంతుడు; పరుడు; అయ్య; అమ్మ; వతి; ఘటం; ** affable person, ph. సౌమ్యుడు; సౌమ్యురాలు; ** ambitious person, ph. చికీర్షకుడు; ** angry person, ph. కోపి; ** attentive person, ph. శ్రద్ధాళువు; ** blessed person, ph. ధన్యుడు; ధన్యురాలు; ** block-headed person, ph. మొద్దు; ** capable person, ph. ధురంధరుడు; ** childless person, ph. నిస్సంతు; ** clever person, ph. వివేకి; ప్రోడ; ** competent person, ph. సమర్ధుడు; సమర్ధురాలు; ** contentious person, ph. పరిస్పర్ధాళువు; ** corrupt person, ph. లంచగొండి; ఉత్కోచకుడు; ** courageous person, ph. ధైర్యశాలి; ధైర్యవంతుడు; ధైర్యవతి; ** curious person, ph. అభిరతుడు; అభిరతి; ** daring person, ph. సాహసి; ** deceitful person, ph. దగాకోరు; ** disabled person, ph. అంగహీనుడు; ** dull-witted person, ph. మొద్దు; ** duty-bound person, ph. వ్రతశీలి; ** eccentric person, ph. తిక్కశంకరయ్య; ** emotional person, ph. ఉద్రేకి; ** enthusiastic person, ph. ఉత్సాహి; ** experienced person, ph. అనుభవశాలి; అనుభవజ్ఞఉడు ** famous person, ph. యశశ్వి; ** far-sighted person, ph. దీర్ఘదర్శి; ** first person, ph. [gram.] ఉత్తమ పురుష; ** friendly person, ph. స్నేహశీలి; ** good-natured person, ph. మనస్వి; సౌమ్యుడు; సౌమ్యురాలు; సౌశీల్యుడు; సౌశీలి; ** good person, ph. మంచి మనిషి; సత్పురుషుడు; సాధ్వి;;్ ** happy person, ph. సంతోషి; ** honest person, ph. నిజాయతీపరుడు; ** humble person, ph. దీనుడు; దీనురాలు; ** ignorant person, ph. బొప్పడు; ** ill-fated person, ph. దైవోపహతుడు; ** incapable person, ph. చవట; క్రియాశూన్యుడు; అసమర్ధుడు; ** jealous person, ph. ఈర్ష్యాళువు; ** just person, ph. న్యాయవర్తనుడు; ** kind person, ph. దయాళువు; ** lean person, ph. అలిపిరి; అలిపిరిది; ** lonely person, ph. ఏకాంగి; ఏకాకి; ** loving person, ph. నెర్లు మనిషి; ** merciful person, ph. కృపాళువు; ** mild person, ph. మేదకుడు; మేదకురాలు; ** naive person, ph. వెర్రినాగమ్మ; అమాయకుడు; అమాయకురాలు; ** obstinate person, ph. మొండి ఘటం; మొండి పీనుగు; శఠుడు; ** parasitic person, ph. పరభాగ్యోపజీవి; ** pig-headed person, ph. ఉలిపి; ఉలిపి కట్టె; ** practical person, ph. క్రియాశీలి; క్రియావంతుడు; ** progressive-minded person, ph. పురోగామి; ** pugnacious person, ph. పేచీకోరు; ** resourceful person, ph. ఉపమరి; ** rude person, ph. ధూర్తుడు; ధూర్తురాలు; ** senile old person, ph. ముదివెర్రి; పిచ్చి పట్టిన ముదుసలి; ** shocked person, ph. నిర్విణ్ణుడు; ** smart person, ph. వివేకి; ప్రోడ; ** stubborn person, ph. మొండి ఘటం; మొండి పీనుగు; ** stupefied person, ph. నిర్విణ్ణుడు; ** stupid person, చవట; తెలివి తక్కువ వాడు; బుద్ధిహీనుడు; ** slovenly person, ph. ఎబ్రాసి; ** strong person, ph. బలి; బలిష్ఠి; ** talkative person, ph. వాచాలుడు; వాచాలి; ** timid person, ph. భయస్థుడు; భయస్థురాలు; భీరువు; పిరికి; బెదురుగొడ్డు; ** ugly person, ph. అనాకారి; కురూపి; ** third person, ph. [gram.] ప్రథమ పురుష; ** uncultured person, ph. సంస్కారహీనుడు; ** unhappy person, ph. నిస్సంతోషి; ** unwise person, ph. అవివేకి; ** wise person, ph. వివేకి; ** person with initiative, ph. ప్రయత్నశీలి; * personal, adj. వ్యక్తిగత; వ్యక్తిగతమైన; స్వకీయమైన; స్వంత; సొంత; ఏదర; పురుషవాచక; * personal, n. వ్యక్తిగతం; స్వకీయం; స్వంతం; ఏదర; * personality, n. వ్యక్తిత్వం; మూర్తిత్వం; * personally, adv. స్వయంగా; వ్యక్తిగతంగా; * personification, n. (1) మూర్తి; (2)మూర్తిమత్వారోపణ; జీవం లేని వస్తువుకి చైతన్యం ఆపాదిస్తూ చెప్పే అలంకారం; * personify, v. i. మూర్తీభవించు; * personnel, n. సిబ్బంది; పనివారు; పని చేసేవారు; ఉద్యోగస్తులు; * perspective, n. దృక్కోణం; దృక్పధం; కనురోక; * perspiration, n. చెమట; స్వేదం; స్వేదజలం; స్వేదోదకం; ఘర్మజలం; * persuade, v. t. ఒప్పించు; నచ్చజెప్పు; * pertinent, adj. సందర్భోచితమైన; * perturbation, n. జూక; వైకల్యం; కొందలం; ఉత్తలపాటు; పల్లటం; [music] సంగతి; * pertussis, n. కోరింత దగ్గు; whooping cough; a disease caused by the bacterium ''Bordetella pertussis'' (Haemophilus p.) which triggers the accumulation of thick, sticky mucus in the windpipe; this bacterium makes at least nine different proteins, thus making it difficult to develop a vaccine; * pervasive, adj. అభివ్యాపకమైన; వ్యాప్తి చెందే; * pervert, n. విపరీత బుద్ధులు కల వ్యక్తి; * periwinkle, n. బిళ్లగన్నేరు పూవు; [bot.] ''Catharanthus roseus;'' * pessimism, n. నిరాశావాదం; నైరాశ్యం; శల్య సారధ్యం; * pessimist, n. నిరాశావాది; * pest, n. (1) తెగులు; చీడపురుగు; తెవులు; చీడ; మరి; (2) కలుపు; కలుపు మొక్క; అలం; సస్యంలోని గాదం; * pester, v. t. వేధించు; పీడించు; పీకుకొని తిను; నసపెట్టు; సతాయించు; షంటు; * pesticide, n. అరిష్టారి; క్రిమి సంహారిణి; * pestilence, n. కాటకం; అరిష్టం; ఈతిబాధ; (see also) famine; * pestle, n. పొత్రం; రోకలి; బండ; గూటం; పేషణి; * pet, adj. పెంపుడు; ప్రీతిపాత్రమైన; అనుంగు; * pet, n. పెంపుడు జంతువు; సాధారణంగా ఇంట్లో ఉంచుకొనే కుక్కలు, పిల్లులు, చిలుకలు, మొదలైన వాటిని ఉద్దేశించి వాడతారు; (rel.) domesticated; (ant.) wild; * pet, v. t. దువ్వు; నిమురు; ముద్దు చేయు; * petal, n. దళం; రేకు; పత్రం; పుష్పదళం; ఆకర్షణపత్రం; * petite, adj. సన్నంగా; కురచగానే ఉన్నప్పటికీ అందంగా ఉన్న ఆడదాన్ని ఉద్దేశించి వాడే విశేషణం; * petit mal, n. బాలపాపచిన్నె; చిన్న పిల్లలకి వచ్చే మూర్చ రోగం; * petition, n. దరఖాస్తు; విన్నపం; మనవి; అర్జీ; ** citizens' petition, ph. మహజర్నామా; ** petition document, ph. అర్జీదాస్తు; మహజర్నామా; * petitioner, n. అర్జీదారు; దరఖాస్తుదారు; విన్నపస్థుడు; * petrified, adj. (1) శిలీభవించిన; శిలగా మారిన; రాయి అయిన; ప్రస్తరీభూత; (2) కోపంతో కాని ఆశ్చర్యంతో కాని స్థాణువుగా మారిన; (3) భయకంపితమగు; భయంతో అవాక్కగు; * petro, adj. శిలా; రాతి; పత్తర; * petrol, n. పత్తరాయిల్; పెట్రోలు; [[పెట్రోల్]]; * petroleum, n. శిలతైలం; రాతిచమురు; రాతి నూనె; మట్టినూనె; ముడి చమురు; ** petroleum jelly, ph. శిలతైల ఖమీరం; దీనినే వెసలీను అనే వ్యాపారనామంతో అమ్ముతారు; * petticoat, n. లంగా; పావడా; శాటం; అంగదట్టం; తాబందు; లోపల వేసుకొనే పరికిణీ; * pettifogger, n. చిల్లర మోసగాడు; చిల్లర మోసకత్తె; * petting, n. (1) దువ్వడం; పెంపుడు జంతువుల శరీరం మీద చెయ్యివేసి దువ్వడం; (2) ప్రేమికులు ఒకరి శరీరం మీద మరొకరు చెయ్యివేసి దువ్వడం; * petty, adj. (1) చిన్న; చిల్లర; ముఖ్యమైనది కాని; (2) చవకబారు; స్వల్ప బుద్ధితో; ** petty cash, ph. చిల్లర నగదు; దిన వెచ్చం; ** petty larceny, ph. చిన్న దొంగతనం; * pewter, n. సత్తు; [[తగరం]] (85% - 99%) తో [[సీసం|సీసాన్ని]] కాని, [[రాగి]]ని కాని కలపగా వచ్చిన మిశ్రమలోహం; అప్పుడప్పుడు నీలాంజనం ([[ఏంటిమొనీ]]), [[బిస్మత్]] లు కూడా కలుపుతారు; మిశ్రమంలో ఉన్న మూలకాల పాళ్ళని బట్టి ఇది తక్కువ తాపోగ్రత {{convert|170|-|230|C|F}} వద్ద కరిగిపోతుంది; పూర్వం సత్తు గిన్నెలని చారు కాచడానికి విరివిగా వాడేవారు; ఇటీవలి కాలంలో వంట పాత్రల తయారీలో సీసాన్ని వాడడం నిషేధించేరు; * phagocytes, n. కణభక్షకులు; భక్షక కణములు; రక్తంలోని తెల్ల కణములు ఈ భక్షక కణముల జాతివి; * phallus, n. లింగం; లింగానికి ప్రతిరూపమైన విగ్రహం; శివలింగం వంటి ఆకారం; * phallus of mercury, ph. రసలింగం; * pharmaceutical, adj. ఔషధీయ; ఔషధ; ** pharmaceutical chemistry, ph. ఔషధ రసాయనం; * pharmacist, n. అగదంకారుడు; మందులు కలిపే వ్యక్తి; * pharmacology, n. ఔషధ శాస్త్రం; * pharmacopeia, n. ఔషధ సంగ్రహం; ఔషధ కోశం; భేషజకల్పసూత్ర సంహితం; మందులు, మందుల తయారీలలో వాడే పదార్థాలూ, వీటికి సంబంధిత లక్షణాలూ, గుణాలు, నికార్సైన పేర్లూ, పరీక్షలు, పరీక్షా పద్ధతులు నిర్వచించి వెలువడే గ్రంథం; an official publication, containing a list of medicinal drugs with their effects and directions for their use. * pharmacy, n. దవాఖానా; ఔషధశాల; మందులని అమ్మే స్థలం; మందుల కొట్టు; * pharynx, n. సప్తపథ; గొంతుకలోని కండరాల కట్టడం; [[File:Oscillating_sine_wave.gif|thumb|right|సైను ప్రమేయంలో దశలు]] * phase, n. దశ; కళ; దఫా; ఘట్టం; ఒక ఆవర్తన ప్రమేయంలో ఒక మూల బిందువు నుండి ప్రస్తుతం ఉన్న బిందువు దగ్గరకి ఉన్న దూరం; ** phase velocity, ph. [phys.] దశ వేగం; ఉదా: సైను ప్రమేయంలో ఈదో ఒక నిర్దిష్టమైన బిందువు, మచ్చుకి శిఖ, ఎంత జోరుగా కదులుతున్నాదో చెప్పే వేగం; * phases, n.pl. కళలు; దశలు; ** meta phases, ph. మధ్యదశ; కణ విభజనలో మధ్య దశ; ** pro phases, ph. తొలిదశ; కణ విభజనలో తొలి దశ; ** telo phases, ph. అంత్యదశ; కణ విభజనలో అంత్య దశ; ** phases of the moon, ph. చంద్ర కళలు; * Phenolphthalein, n. C₂₀ H₁₄O₄; ఒక పదార్థము యొక్క గుణము క్షారమా, ఆమ్లమా అని నిర్ధారించడానికి వాడే రసాయనం; * phenomenon, n. దృగ్విషయం; దృగంశం; ఆదిభౌతికం; జ్ఞానేంద్రియాలతో గ్రహించి మాటలతో వర్ణించగలిగే ప్రకృతి సంభవమైన విషయం; ఉ. సూర్యగ్రహణం; ఇంద్రధనుస్సు మొ. * phenomenal, adj. (1) దృగ్విషయాత్మక; ఆధిభౌతిక; (2) అసాధారణ; మెచ్చదగ్గ; హర్షణాత్మక; * phenomenological, adj. దృగ్విషయాత్మక; ఆధిభౌతిక; * phenotype, n. the set of genetic instructions carried by a gene that were translated into the actual physical manifestations; see also genotype; * phil, pref. [Grk.] ప్రేమ; ఆసక్తి; అభిరుచి; * philanderer, n. అనేక స్త్రీలతో లైంగిక సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్న వ్యక్తి; స్త్రీలోలుడు; * philatelist, n. తపాలా బిళ్లలని సేకరించే వ్యక్తి; తపాలా బిళ్లల మీద ప్రేమ; * philanthropist, n. దాత; లోకోపకారి; (ety.) philein అంటే ప్రేమించడం; anthropos అంటే మనిషి; సాటి మనిషిని ప్రేమించే వ్యక్తి అని అర్థం; * philanthropy, n. దాతృత్వం; దానశీలత; * philology, n. భాషాశాస్త్రం; శబ్దశాస్త్రం; లక్షణశాస్త్రం; భాష మీద ప్రేమ; * philosopher, n. తత్త్వవేత్త; తాత్త్వికుడు; దార్శనికుడు; వేదాంతి; ** idealist philosopher, ph. భావవాద తాత్వికుడు; * philosopher's stone, n. స్పర్శవేది; పరసువేది; నీచ లోహాలని ఉత్తమ లోహాలుగా మార్చగలిగే మహత్తర శక్తి ఉన్న రాయి; ఇటువంటి రాయి ఇంతవరకు ఎవ్వరికీ తారసపడలేదు; * philosophy, n. తత్త్వశాస్త్రం; తత్త్వం; జ్ఞానతృష్ణ; the study of the fundamental nature of knowledge, reality, and existence, especially when considered as an academic discipline; (see also) metaphysics; ** analytic philosophy, ph. తర్క మీమాంశ; ** natural philosophy, ph. భౌతిక శాస్త్రం; ** Vedantic philosophy, ph. వేదాంత తత్త్వం; * philosophical, adj. తత్త్వ; దార్శనిక; * phlebitis, n. ధమనుల వాపు; ధమని శోఫ; * phlegm, n. (ఫ్లెమ్) శ్లేష్మం; కఫం; తెమడ; కళ్ల; ** thick phlegm, ph. కళ్ల; * phobia, n. భయం; జడుపు; అర్థంలేని భయం; మానసిక బలహీనత; ** acrophobia, n. ఎత్తు ప్రదేశాలంటే భయం; ** ophidiophobia, n. అహిభయం; సర్ప భయం; పాము అంటే భయం; ** anthropophobia, n. మనుషులంటే భయం; ** aquaphobia, n. నీళ్లంటే భయం; జలజడుపు; ** arachnophobia, n. సాలెపురుగులంటే భయం; ** arithmophobia, n. లెక్కలంటే భయం: ** claustrophobia, n.మూసేసిన స్థలాలంటే భయం; ** cynophobia, n. కుక్కలంటే భయం; కుక్కజడుపు; ** gephyrophobia, n. వంతెనలంటే భయం; ** kleptophobia, n. దొంగలంటే భయం; ** musophobia, n. ఎలకలంటే భయం; ** nyctophobia, n. చీకటి అంటే భయం; ** ochlophobia, n. జనాల గుంపులు అంటే భయం; ** ombrophobia, n.వానపిరికి; వర్షం అంటే భయం; ** ophidiophobia, n. పాము అంటే భయం; ** pathophobia, n. రోగాలంటే భయం; ** phasmophobia, n. దయ్యాలంటే భయం; ** pyrophobia, n. మంటలు అంటే భయం; ** thanatophobia, n. చావు అంటే భయం; ** triskaidekaphobia, n. పదమూడు అంటే భయం; ** xenophobia, n. కొత్తవాళ్లు అంటే భయం; * phone, n. (1) శబ్దం; స్వరం; (2) ఫోను; టెలిఫోను; * phoneme, n. వర్ణం; వాక్‌శబ్దం; ప్రాథమిక శబ్దం; ధ్వని; హలంతాక్షరం; * phonetician, n. శబ్దశాసనుడు; * phonetic, adj. శబ్దమును అనుసరించెడి; ** phonetic script, ph. ధ్వన్య లిపి; శబ్ద లిపి; ** phonetic symbol, ph. ధ్వని సంకేతం; * phonetics, n. శిక్షాశాస్త్రం; శబ్దశాస్త్రం; * phonon, n. కంపాణువు; a quasi-particle, analogous to photon, this is a packet of the vibrational energy of a crystal lattice; a "hole" is another example of a quasi-particle that can be used to study the "movement" of the absence of an electron; * phony, adj. నకిలీ; అవాస్తవిక; నిజం కాని; * phonology, n. శబ్ద శాస్త్రం; ఉచ్చారణ శాస్త్రం; ఉచ్చారణ నియమాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; * phosphorescent, adj. స్పురదీప్త; Unlike fluorescence, phosphorescent material does not immediately re-emit the radiation it absorbs. The slower time scales of the re-emission are associated with "forbidden" energy state transitions in quantum mechanics. As these transitions occur very slowly in certain materials, absorbed radiation is re-emitted at a lower intensity for up to several hours after the original excitation. (see also) fluorescent; * Phosphorous, n. భాస్వరం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణు సంఖ్య 15, సంక్షిప్త నామం, Ph); [Gr. phosphoros = giving light]; * photo, n. ఫోటో; ఛ్హాయాచిత్రం; * photo, pref. ఫోటో; తేజో; ఛాయా; కాంతి; * photochemical, adj. తేజోరసాయన; * photocopy, n. ఛాయాముద్ర; ఛాయానకలు; ** photoelectric effect, ph. తేజోవిద్యుత్ ప్రభావం; * photoelectricity, n. తేజోవిద్యుత్తు; * photograph, n. ఛాయాచిత్రం; ప్రతిచ్ఛాయ; ఫోటో; * photographer, n. ఛాయాచిత్రకారుడు; * photographic, adj. ఛాయాచిత్ర; ప్రతిచ్ఛాయ; ** photographic plate, ph. ఛాయాచిత్ర ఫలకం; * photography, n. [cinema] ఛాయాగ్రహణం; * photomultipliers, n. pl. దృశ్యగుణకారులు; * photon, n. ఫోటాను; కాంతికణం; తేజాణువు; * photosphere, n. తేజోవరణం; * photosynthesis, n. రవిసంధానం; కిరణజన్య సంయోగక్రియ; కిరణ సంధానం; * phrase, n. పదబంధం; విస్తృతపదబంధం; క్రియలేని మాటల సముదాయం; పదబంధాలు నాలుగు రకాలు, సమాసం, నుడికారం, శబ్దపల్లవం, నుడికారం; * phylloplane, n. పత్రతలం; * phyllosphere, n. పత్రావరణం; భూతలానికి పైన ఉన్న వృక్షసంబంధమైన, సూక్ష్మజీవుల భుక్తికి అనువిన పదార్థం; * phylum, n. వర్గం; విభాగం; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు రెండవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] kingdom, phylum; class, order, family, genus, and species; ** Chordata phylum, ph. సకేరుకాలు; సకేరుక వర్గం; జంతు సామ్రాజ్యంలో వెన్ను వంటి అవయవం ఉన్న జంతువుల వర్గం; * physical, adj. (1) భౌతిక; ప్రకృతి సంబంధమైన; (2) ఐహిక; శారీరక; కాయ; ** physical body, ph. భౌతిక దేహం; భౌతిక కాయం; ** physical character, ph. భౌతిక లక్షణం; ** physical chemistry, ph. భౌతిక రసాయనం; ** physical labor, ph. కాయకష్టం; ** physical law, ph. భౌతిక ధర్మం; * physician, n. వైద్యుడు; భిషక్కు; * physics, n. భౌతికశాస్త్రం; ప్రకృతి లక్షణాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; ** classical physics, ph. సంప్రదాయక భౌతిక శాస్త్రం; ** high-energy physics, ph. జవాతిశయ భౌతికశాస్త్రం; ** modern physics, ph. అధునాతన భౌతికశాస్త్రం; ** quantum physics, ph. గుళిక భౌతికశాస్త్రం; * physiology, n. శరీర శాస్త్రం; ఇంద్రియ శాస్త్రం; Physiology concentrates on the mechanisms by which the structures and parts of living organisms interact to enable their functions; they concern themselves with how things work; ** Plant physiology, ph. వనస్పతింద్రియ శాస్త్రం; * pi, n. పై; The mathematical symbol π that comes from the Greek alphabet, representing the first letter of the Greek word perimetros (περιφέρεια), which means "perimeter" or "circumference". * pial, n. అరుగు; తిన్నె; జగిలె; ఇంటి ముందు కూర్చునే తీనె వంటి వసారా; * piazza, n. రచ్చబండ; * pick, v. t. (1) ఏరు; ఎంచు; ఎన్నిక చేయు; కోయు; (2) పొడుచు; గొలుకు; * pick axe, n. గడ్డపలుగు; గడ్డపార; పికాసి; గుద్దలి; * picketing, n. ధర్నా; పికెటింగు; * pickle, n. ఊరుగాయ; అవదంశం; ఉపదంశం; * pickled, adj. ఊరబెట్టిన; భావన; ** pickled cumin, ph. భావన జీలకర్ర; ** pickled ginger, ph. భావన అల్లం; * pickling, n. ఊరబెట్టడం; భావన చెయ్యడం; * pickpocket, n. జేబుదొంగ; కత్తెరదొంగ; ఎత్తుబరిగాడు; * picnic, n. వనభోజనం; వినోదయాత్ర; పిక్‌నిక్; * pictograph, n. (1) చిత్రలిపి; a pictorial symbol for a word or phrase. Pictographs were used as the earliest known form of writing, examples having been discovered in Egypt and Mesopotamia from before 3000 BC; (2) a pictorial representation of statistics on a chart, graph, or computer screen; ** pictographic symbol, ph. చిత్ర సంకేతం; * picture, n. బొమ్మ; చిత్రం; చిత్తరువు; * pie, n. పై; A pie is a baked dish. It is usually made of a pastry dough casing that contains a filling of various sweet or savoury ingredients. (ety) The word "pie" is likely derived from the magpie, a black-and-white bird known in Middle English as a "pie". Medieval pies were filled with a chaotic mix of ingredients — meats, spices, fruits, and leftovers — which was likened to the magpie’s habit of collecting a "medley" of odds and ends in its nest. * piece, n. (1) ముక్క; ఖండం; తునక; తుత్తునియ; శకలం; నుగ్గు; (2) కాయ; పిక్క; పావు; ఆటలలో వాడే పిక్క; (3) ఉరువు; * piecemeal, adv. ముక్కలు ముక్కలుగా; ఇదో పిసరు, అదోపిసరు మాదిరి; ఏకాండీగా కాకుండా; * piecemeal, n. ముక్కలు ముక్కలుగా; విడివిడిగా; ఏకాండీగా కాకుండా; * pier, n. (1) రేవు; ఓడలు నిలిచే స్థలం; (2) వంతెన కట్టడానికి వాడే స్తంభం; * pierce, v. t. పొడుచు; గుచ్చు; కుమ్ము; * piety, n. భక్తి; భగవంతుని యెడల, తల్లిదండ్రుల యెడల, సంప్రదాయాల పట్ల భక్తి విశ్వాసాలు; * piety, n. దయ; కరుణ; జాలి; * piezo, adj. పీడన; దాబ; * piezoelectricity, n. పీడన విద్యుత్తు; దాబ విద్యుత్ ప్రభావం; కొన్ని పదార్థాల మీద పీడనం ప్రయోగించినప్పుడు పుట్టే విద్యుత్తు; * pig, n. పంది; ఊరపంది; సూకరం; వరాహం; పోత్రి; విట్చరం; * pigeon, n. పావురం; కపోతం; గువ్వ; see also dove; In general, the terms "dove" and "pigeon" are used somewhat interchangeably. Pigeon is a French word that derives from the Latin pipio, for a "peeping" chick, while dove is a Germanic word that refers to the bird's diving flight. In ornithological practice, "dove" tends to be used for smaller species and "pigeon" for larger ones, but this is in no way consistently applied, and historically, the common names for these birds involve a great deal of variation between the terms; ** Baby pigeon, ph. కపోతకం; పిల్లపావురం; ** carrier pigeon, ph. టపా పావురం; [bio.] ''Columba livia domestica''; వీటినే homing pigeons అనిన్నీ messenger pigeons అనిన్నీ కూడ అంటారు; ** passenger pigeon, ph. పాంథ పావురం; [bio.] ''Ectopistes migratorius''; ఈ పావురం జాతి 1 సెప్టెంబరు 1914 తేదీన అమెరికాలోని సిన్‌సినాటీ జంతు ప్రదర్శన శాలలో విలుప్తం అయిపోయింది; ** Rock pigeon, ph. జంగ్లీ పావురం; [bio.] ''Columba livia intermedia;'' * piggybank, n. డిబ్బీ; డబ్బుల డిబ్బీ; * pigheaded, adj. మొండి; ఉలిపి; దూరాలోచనలేని; మూర్ఖపు; * piglet, n. పందిపిల్ల; సలుగు; * pigment, n. (1) రంజనం; see also dye; (2) ఛాయ; వర్ణదం; వర్ణిక; వన్నెక; రంగునిచ్చే పదార్థం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: pigment, dye''' * ---In a nutshell, the difference between pigments and dyes boils down to mud vs. sugar water. Pigments, like mud, are finely ground particles of color that are suspended in a medium (such as water) to create a paint or coloring agent. Dyes are chemicals, like sugar, that are dissolved in a medium (such as water) to create a paint or coloring agent. In a pigment, the coloring agent is suspended; in a dye it is dissolved. |} * ** bile pigment, ph. పిత్త రంజనం; ** inorganic pigment, ph. వికర్బన వర్ణదం; మూలక వర్ణదం; ** luminous pigment, ph. కాంతిమంత వర్ణదం; ** metal pigment, ph. లోహ వర్ణదం; ** natural pigment, ph. సహజ వర్ణదం; ** organic pigment, ph. కర్బన వర్ణదం; ** synthetic pigment, ph. సంశ్లేషిత వర్ణదం; * pika, n. కులింగం; శీతలప్రాంతాలలో నివసించే కుందేలు జాతికి చెందిన ఒక తోకలేని చిన్న ఎలుకవంటి జంతువు; పోకిమాన్ టీ.వీ. షోలోని పికాట్చూ అనే కార్టూన్ జంతువు దీని ఆధారంగానే చిత్రీకరించబడినది; * pile, v. i. పోగవు; * pile, v. t. పోగుచేయు; పేర్చు; బొత్తిపెట్టు; * pile, n. పోగు; కుప్ప; తిప్ప; రాశి; బొత్తి; దొంతర; దొంతి; ఒలికి; కట్ట; వామి; మేటు; ** pile of bricks, ph. ఇటికల వామి; ** pile of hay, ph. గడ్డివామి; * piles, n. మూలశంక; మొలలు; hemorrhoids; దానిమ్మ తొక్కల పొడి (Powdered pomegranate peel). ఆయుర్వేద మందుల దుకాణాల్లోనూ, ఆన్లైన్ లోనూ దొరుకుతుంది. ఉదయం సాయంత్రం ఒకో చెంచాడు చూర్ణం నీటితో కలిపి తాగితే విరేచనం అయేటప్పుడు రక్తం పోకుండా ఆపుతుంది. * pilferer, n. లూటీకోరు; పశ్యతోహరుడు; * pilgrim, n. యాత్రికుడు; ప్రయాణీకుడు; తీర్థ యాత్రలు చేస్తూన్న వ్యక్తి; (note) the adjective of this is peregrine; * pilgrimage, n. (1) తీర్థ యాత్ర; (2) జీవిత యాత్ర; * pill, n. మాత్ర; గుళిక; వటుకం; * pillage, n. దోపిడీ; అలజడి సమయాలలో జరిగే దోపిడీ; * pillar, n. స్తంభం; కంబం; * pill box, n. భరిణె; కరండం; * pillow, n. దిండు; తలగడ; మెత్త; ** pillow case, ph. గలేబు; గౌసేన; * pilot, n. (1) కర్ణధారి; వైమానికుడు; చోదకుడు; మాలిమి; పీలిగాడు; పడవని కాని విమానాన్ని కాని తోలే వ్యక్తి; (2) మార్గదర్శి; అగ్రగామి; సరంగు; పడవలకి దారి చూపే వ్యక్తి; ** pilot wave, ph. అగ్రగామి తరంగం; మార్గదర్శి తరంగం; * pimento, n. ఒక రకం తియ్య మిరపకాయలు; "పెప్పర్" అంటే మిరియాలా, మిరపకాయలా అని స్పష్టత పోయేసరికి బుడతగీచులు పిమెంటో అనే మాటని తయారు చేసి మిరపకాయలని ఆ పేరుతో పిలవమన్నారు కాని ఆ పేరు ఒక రకం తియ్య మిరపకి స్థిరపడి పోయింది; * pimp, n. తాపిగాడు; తార్పుడుకాడు; వేశ్యలకు విటులని సంపాదించి పెట్టేవాడు; * pimples, n. pl. మొటిమలు; యవగండాలు; అవగండాలు; చెమరకాయలు; సూరీడుకాయలు; Pimples are caused by inflamed or infected hair follicles; Warts are caused by a virus; * pin, n. సూది; గుండుసూది; పిన్ను; పిన్నీసు; ** headed pin , ph. గుండుసూది; అల్పీ; అల్పనాతు సూది; ** safety pin, ph. పిన్నీసు; సూదిబొత్తం; * pin, v. t. గుచ్చు; * pincers, n. శ్రావణము; పటకారు; * pinch, n. చిటికెడు; * pinch, v. t. గిల్లు; చిదుము; నొక్కు; పిండు; గిచ్చు; * pine, v. i. బెంగపెట్టుకొను; తపించు; * pine, n. (1) దేవదారు చెట్టు; (2) తపన; * pineal gland, n. త్రికోణ కుండలి; మెదడులో వెన్ను పాము బయలుదేరే సంగమ స్థానంలో ఉండే వినాళ గ్రంథి; ఇక్కడ తయారయే "మెలటోనిన్," "సెరటోనిన్" అనే హార్మోనులు నిద్రా చక్రాన్ని నియంత్రిస్తాయి; * pineapple, n. అనాస; అనాస పండు; మొగలిపనస; అనాసపనాస; * ping, n. పింగు; కంప్యూటర్‍ రంగంలో, అంతర్జాలంలో సమాచార రవాణా సాధనాలలో ఎక్కడ లోపాలు ఉన్నాయో కనుక్కుందుకి వాడే ఒక ఉపయుక్తి; ఒక స్థలం నుండి మరొక స్థలానికి చిన్న సమాచారపు పొట్లం పంపుతారు. అది అద్దరి చేరుకుని సురక్షితంగా తిరిగి వస్తే "పింగ్‍" అని శబ్దం చేస్తుంది. అప్పుడు సమాచారం ప్రయాణం చేసే దారి సుగమంగా ఉందని నిర్ధారణ అయినట్లు లెక్క; * pinhole, n. సూదిబెజ్జం; * pink, n. లేత ఎరుపు రంగు; * pinnacle, n. శిఖరం; మొన; శృంగం; పరాకాష్ట; * pinnate, adj. ఈక ఆకారంలో ఉన్న; * pint, n. (పైంట్) పన్నెండు అవున్సుల ద్రవ్యమానం; * pinworm, n. నులిపురుగు; * pipe, n. గొట్టం; * pipette, n. (పైపెట్) బుల్లిగొట్టం; చిరుగొట్టం; * pipit, n. జిట్టంగి; * Pisces, n. మీనం; మీనరాశి; చేపరాసి; ** zeta of Pisces, ph. రేవతి; రేవతి నక్షత్రం; * piscivorous, adj. మత్స్యభక్షక; మీనఖాద్య; చేపలని తినేటి; * piss, v. t. see urinate; * pistachio nut, n. పిస్తా పిక్క; * pistil, n. గర్భకేసరం; పువ్వులలో ఒక భాగం; * pistol, n. పిస్తోలు; చేతి తుపాకీ; * piston, n. ముషలకం; ముసలకం; పిస్టను; ** piston rod, ph. ముషలక దండం; * pit, n. (1) గొయ్యి; దాలిగుంట; కూపం; ఖాతం; గాతం; బొంద; గర్తం; కేవటం; (2) పిక్క; గింజ; విత్తు; టెంక; * pitch, v. t. బంతిని విసురు; (rel.) bowl; * pitch, n. (1) గంజిత్తు; కీలు; తారు; a thick black & sticky substance obtained by distillation of tar; (2) స్వరం; కీచుతనం; స్థాయి; ఒక సెకండు కాల వ్యవధిలో ఇమిడే ధ్వని తరంగాల సంఖ్య; తరచుదనం; పౌనఃపున్యం; స్వరములో తారమంద్రాతి భేదము; the relative height or acuteness of sound; the perceived highness or lowness of a tone; (3) శృతి; (4) అమ్మకానికి వేసే పథకం; (5) బంతిని విసరే పద్ధతి; ** high pitch, ph. కీచుతనం; కీచు; ** low pitch, ph. బొంగురుతనం; బొంగురు; * pitch-in, v. t. (1) సాయం చేయు; ఒక చెయ్యి వేయు; (2) బిఛాణా వేయు; (3) బంతిని రువ్వు; (4) అమ్మకానికి పథకం వేయు; * pith, n. (1) దవ్వ; దంటు; (2) జీలుగు; * pitiful, adj. దయనీయ; * pit-oven, n. గాడిపొయ్యి; * pitted, adj. (1) పిక్క తీసిన; (2) గోతులు పడ్డ: ** pitted dates, ph. పిక్క తీసిన ఖర్జూరం; ** pitted tamarind, ph. పిక్క తీసిన చింతపండు; * pituitary gland, n. పీనస గ్రంథి; * pity, n. దయ; కనికరం; సానుభూతి; కారుణ్యం; అక్కటికం; ** self-pity, ph. ఆత్మకారుణ్యం; ఆత్మానుకంపం; % move to S * pivot, n. కీల; కీలకం; భ్రమక కీలకం; ఉతక; (rel.) ఇరుసు; * pivotal, adj. కీలకమైన; అతి ముఖ్యమైన; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Pj-Pz== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> * placate, v. t. శాంతింపజేయు; ఊరడించు; ఉపశమింపజేయు; అనునయించు; * place, n. స్థలం; స్థానం; చోటు; తావు; జాగా; ఎడ; వంక; చక్కి; ప్రదేశం; ప్రోలు; ఇరవు; ఇక్కువ; నెలవు; ** take place, ph. జరుగు; సంభవించు; * place, suff. ధి; ** place of water, ph. ఉదధి; జలధి; * placebo, n. తథాస్తు; తథాస్తు మాత్ర; తథాస్తు మందు; ** placebo effect, తథాస్తు ప్రభావం; * placemat, n. ఆస్తరణం; చిత్రచాప; * placenta, n. మావి; మాయ; జరాయువు; ఉల్భకోశం; ** placental water, ph. ఉమ్మనీరు; ప్రసవ జలం; * placid, adj. ప్రశాంతమైన; * plagiarism, n. గ్రంథచౌర్యం; భావచౌర్యం; * plague, n. మారిక; ప్లేగు; * plaid, adj. గడి ఉన్న; గడి ఉన్న బట్త; * plain, adj. సాదా; సాదాసీదా; * plain, n. మైదానం; * plaint, n. దావా; మొర; ఫిర్యాదు; * plaintiff, n. వాది; ఫిర్యాది; దావాదారు; దాయి; అర్ధి; అభియోక్త; అభియోగి; అభియోగం తీసుకొచ్చిన వ్యక్తి; దావా వేసిన వ్యక్తి; నేరం మోపినవాడు; అభిశంసి; అభిశంశకుడు; క్రిమినల్ కేసుల్లో నిందితుడు నేరం చేశాడని నిరూపించవలసిన బాధ్యత (న్యాయ పరిభాషలో బర్డెన్ ఆఫ్ ప్రూఫ్) ప్రాసిక్యూషన్‌/ప్రభుత్వానిదే. ఈ కేసుల్లో అనుమానానికి తావు లేకుండా నిందితుడు నేరం చేశాడని నిరూపించవలసి ఉంటుంది. (Beyond reasonable doubt); క్రిమినల్ కేసుల్లో వాది (plaintiff) ప్రభుత్వమే (State). ప్రభుత్వం తరఫు వాదించే లాయర్నే పబ్లిక్ ప్రాసిక్యూటర్ (కొన్ని దేశాలలో డిస్ట్రిక్ట్ అటార్నీ) అంటారు; * plait, n. పురి; * plait, v. t. అల్లు; పురి ఎక్కించు; * plan, n. పథకం; ప్రణాళిక; పన్నిక; పన్నుగడ; యోజనం; యుక్తి; ** five-year plan, ph. పంచ వర్ష పథకం; పంచ వర్ష ప్రణాళిక; పంచ వర్ష యోజనం; * plan, v. i పన్ను; * planar, adj. సమతల; తలానికి పరిమితమైన; * plane, n. (1) తలం; సమతలం; (2) విమానం; (3) చిత్రిక; దువ్వోడ; ** inclined plane, వాలు తలం; వాలు బల్ల; ** plane mirror, ph. సమతల దర్పణం; ** plane of vibration, ph. కంపన తలం; * planer, n. చిత్రిక; దువ్వోడ; వడ్రంగి వాడే పరికరం; * planet, n. (1) గ్రహం; సూర్య ప్రదక్షిణాలు చేసే భారీ ఖగోళ పిండం; (2) దిమ్మరి; తిరుగుబోతు; ** planetary motion, ph. గ్రహచారం; ** planetary orbit, ph. గ్రహ గతి; * planetoid, n. గ్రహశకలం; "ఏస్టరోయిడ్" కి మరొక పేరు; * planets, n. గ్రహాలు; ** inner planets, ph. అంతర్ గ్రహాలు; సూర్యుడికీ, గురుడుకీ మధ్యనున్న గ్రహాలు; ** mother planets, ph. మాతృ గ్రహాలు; చంద్రుడికి భూమి మాతృ గ్రహం; ** primary planets, ph. ప్రథాన గ్రహాలు; సూర్యుని చుట్టూ తిరిగే గ్రహాలు; ** inferior planets, ph. భూమి కక్ష్య లోపల ఉన్న గ్రహాలు; ఉదా. శుక్రుడు, బుధుడు; ** superior planets, ph. భూమి కక్ష్య బయట ఉన్న గ్రహాలు; ఉదా. ాంగారకుడు, గురుడు, శని, మొ. * plank, n. (1) బల్లచెక్క; (2) ఎన్నికలలో ఒక పార్టీ మద్దతునిచ్చే ముఖ్యాంశం; * plankton, n. ప్లవకం; పాచి; సముద్రాలలోను, సరస్సులలోను, నదులలోను తేలియాడుతూ ఉండే ఒక రకం సూక్ష్మజీవులు; Plankton is the collection of organisms that drift with tides and currents. Two important groups are phytoplankton (plant-like) and zooplankton (animal-life), but plankton include species from all the kingdoms of life, plus viruses. ** phytoplankton, ph. వృక్ష ప్లవకం; ** zooplankton, ph. జంతు ప్లవకం; * plant, n. (1) మొక్క; ఉలూపం; కంకోలం; కంకు; (2) కర్మాగారం; కట్టడం; * plant, v. t. పాతు; నాటు; * plantain, n. బొంత అరటి; కూర జాతి అరటి; కదళీఫలం; * plaque, n. (1) పతకం; బహుమాన పతకం; (2) పంటిగార; పిప్పిక; పంటి మీద చేరే కల్మషం; ** silver plaque, ph. రజత ఫలకం; రజత పతకం; * plasma, n. (1) రసి; జీవద్రవ్యం; ప్లాస్మా; (2) భౌతిక పదార్థాల తురీయ స్థితి; ఘన, ద్రవ, వాయు స్థితులకు అతీతమైన తురీయ స్థితి; * plaster, n. (1) గిలాబి; గోడలకి పూసే సున్నం; గార; (2) పాలాస్త్రి; దెబ్బలకి వేసే కట్టు; ** fine plaster, ph. సన్న గార; ** plaster of Paris, ph. బొమ్మ సున్నం; పేరిస్ పలా; * plastic, adj. ప్రహత; మైశీల; స్నిగ్థ; స్థితిస్థాపక గుణం లేని; అనుభూతులు లేని; ప్లేస్టిక్; * plastic, n. మైశీలి; మైశీలం; మైనం వంటి స్వభావం కలది; కుమ్మట్టి; కుమ్మరి మట్టి వంటి గుణం కలది; స్నిగ్ధం; జారుగా ఉండేది; అంకవంకి; * plasticity, n. మైశీలత్వం; అంకవంకం; కుమ్మట్టితనం; స్నిగ్ధత; (ant.) brittleness; * plate, n. పళ్లెం; ఫలకం; పలక; కంచం; పళ్లెరం; తాంబాళం; తలియ; తలె; తటి; రేకు; తగడు; తళిగ; థాళీ; సిబ్బి; ** dinner plate, ph. కంచం; తలియ; తాలీ; తళిగ; థాళీ; ** plate glass, ph. గాజు పలక; * plateau, n. పీఠభూమి; * plated, adj. ఛురిత; కప్పబడిన; మలామా చేయబడ్డ; * platelet, n. (1) చిరు పళ్ళెం; (2) పళ్లెరం; బింబాణువు; రక్తం గడ్డ కట్టడానికి సహాయపడే కణం; a small colorless disk-shaped cell fragment without a nucleus, found in large numbers in blood and involved in clotting; ** plate tectonics, ph. పలక విరూపణ; భూమి అశ్మావరణం బీటలు పడి పళ్ళేల మాదిరి ఉంటుందనే వాదం; * platform, n. (1) వేదిక; (2) చప్టా; చపటా; రైలు ఆగే స్థలం; (3) భావవేదిక; (4) మంచె; ఇలారం; పొలాలలో కాపు కాయడానికి వాడే బడ్డీ; * plating, n. మలామా; లేపనం; లేపరం; జలపోత; ఒక వస్తువుమీద లోహపు పూత పుయ్యడం; ** electroplating, ph. విద్యుత్ లేపనం; విద్యుయిత్ ఛురితం; ** gold plating, ph. బంగారు మలామా; సునర్ణ ఛురితం; * Platinum, n. ప్లేటినం; మహారజతం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణు సంఖ్య 78, సంక్షిప్త నామం, Pt.); [Sp. platina = silver]; * Plato, n. గ్రీసు దేశపు తత్త్వవేత్త; * Platonic solids, ph. ప్లేటో ఘన స్వరూపాలు; ఉదా: చతుర్ముఖి, ఘన చతురం, అష్టముఖి, ద్వాదశముఖి; * platoon, n. పౌజు; దండు; దళం; మూక; * platter, n. భాజనం; పెద్ద పళ్లెం; వడ్డన సమయంలో వాడే పెద్ద పళ్లెం; * plaudit, n. సన్నుతి; స్తుతి; ప్రశంస; స్తోత్రం; స్తవము; * plausible, adj. సమంజసమైన; సహేతుకమైన; * play, n. (1) ఆట; క్రీడ; కేళి; విలాసం; చెలగాటం; (2) నాటకం; రూపకం; ** comedy play, ph. ప్రహసనం; ** one act play, ph. నాటిక; ఏకాంకిక; * play, v. t. (1) ఆడు; (2) ఊదు; వాయించు; కొట్టు; (3) వ్యవహారంలో పాల్గొను; * player, n. (1) ఆటగాడు; క్రీడాకారుడు; (2) పాత్రధారి; * playfully, adv. అలవోకగా; * playfulness, n. ఆటకాయతనం; అలవోక; * playground, n. ఆటస్థలం; బంతులబీడు; క్రీడా మైదానం; కేళీరంగం; ఆయాట; ఆడేవనం; ఆడేటి వనం; * playingcards, n. చీట్లపేక; పేక; పేకముక్కలు; ** game of cards, ph. చీట్లాట; పేకాట; * playwright, n. నాటకకర్త; * plea, n. మొర; ఈళ; ఆక్రోశన; * plead, v. t. (1) వాదించు; (2) బతిమాలు; * pleader, n. వకీలు; న్యాయవాది; * pleasant, adj. ఆహ్లాదకరమైన; మనోహరమైన; హాయిగల; నిరుపహతి; బాధలేని; * please, adv. దయచేసి; ** Please come in, ph. దయ చెయ్యండి; దయచేసి లోపలకి రాండి; ** Please leave, ph. దయచెయ్యండి; (note) a sarcastic way of asking some one to leave; a subtle change in the tone of the voice makes the distinction between "come in" and "leave"; ** Please sit down, ph. దయచేసి కూర్చోండి; * please, v. t. మెప్పించు; * pleasing, adj. హితవైన; కమనీయ; కమ్మని; మనోజ్ఞ; ** pleasing to the ear, ph. శృతిహితం; శ్రావ్యమైనది; ** pleasing voice, ph. కమ్మని కంఠం; శ్రావ్యమైన కంఠం; * pleasure, n. ఆహ్లాదం; హాయి; ** pleasure bargain, ph. ఈళ బేరం; * pleat, n. s. మడత; రెంట; * pleats, n. pl. కుచ్చెళ్లు; మడతలు; * plebiscite, n. సర్వజన తీర్మానం; జనవాక్యం; ప్రజాభిప్రాయం; ప్రజావాణి; * pledge, n. (1) వాగ్దానం; ఉపనిధి; ప్రతిజ్ఞ; (2) కుదువ; తాకట్టు; * Pleiades, n. (ప్లయేడ్స్, ప్లయెడీస్‍) కృత్తిక; కృత్తికలు; వృషభరాశిలో కంటికి కనిపించే ఆరు చుక్కల గుంపు; 430 జ్యోతిర్ వర్షాల దూరంలో ఉన్న ఒక నక్షత్ర సమూహం; దూరదర్శనిలో చూస్తే ఈ గుంపులో వేల కొద్దీ తారలు కనిపిస్తాయి; * plenary, adj. సమగ్ర; సంపూర్ణ; సర్వజన; అవధులు లేని; ** plenary session, ph. సర్వజన సమావేశం; * plenipotentiary, n. సర్వాధికారాలు ఉన్న రాజ ప్రతినిధి; సర్వాధికారాలు ఉన్న రాయబారి; * plentiful, n. అక్షయం; కొల్లలు; పుష్కలం; ఎక్కీతొక్కి; * plentifully, adv. మస్తుగా; పుష్కలంగా; బాహుళంగా; సమృద్ధిగా; మెండుగా; విస్తారంగా; అవారిగా; దండిగా; మెండుగా; అగ్గవగా; * plenty, adj. సమృద్ధిగా; కొల్లలుగా; విశేషంగా; ఎక్కువగా; పుష్కలంగా; విస్తారంగా; లావుగా; అక్షయంగా; భూరి; మెండు; * plethora, n. (1) అతి వృద్ధి; అతి బాహుళ్యము; (2) రక్తనాళములు నిండుగా ఉండుట; రక్తములో ఎర్ర కణములు అధికముగా ఉండుట; ** plethoric constitution, ph. స్రావాలు (liquid discharges) ఎక్కువగా అయే శరీర తత్త్వం; * pleura, n. పునవేష్ట్రం; ఊపిరితిత్తులని పరివేష్టించి ఉండే పల్చని పొర; * pleurisy, n. పునవేష్టప్రు వాపు; పార్శ్వ శూల; ఊపిరి తిత్తులని పరివేష్టించి ఉండే పొర వాపు; * pliable, adj. నమ్య; * pliers, n. పట్టుకారు; * plight, n. గోడు; రోదన; దీన స్థితి; దురవస్థ; * plosive, n. స్పర్శవర్ణం; * plot, n. (1) కథాకథనం; ఇతివృత్తం; వృత్తాంతం; భూమిక; కథ యొక్క బందుకట్టు; (2) బొమ్మ; చిత్రం; (3) కుట్ర; పన్నాగం; కుయుక్తి; దురాలోచన; (4) స్థలం; నేల; ** main plot, ph. అధికారిక వృత్తాంతం; సంస్కృత నాటకాలలో అసలు కథాకథనం; ** sub plot, ph. ప్రాసంగిక వృత్తాంతం; సంస్కృత నాటకాలలో కథలో పిట్టకథ; * plow, [Br.] plough, n. (1) నాగలి; మడక; నడుకసిరి; అరక; హలం; గొర్రు; (2) సప్తర్షి మండలం; పెద్ద ఎలుగుబంటి; Ursa Major; ** handle of a plow, ph. మేడి; * plowing, ploughing, v.t. దున్నుట; * plug, n. (1) బిరడా; (2) పక్కు; గసిక; (3) ఉతక; see also socket; * plug, v. t. బిరడా పెట్టు; బిగించు; మూయు; * plum, n. [bot.] Prunus domestica; అల్బుకారీ పండు; శీతల దేశాలలో దొరికే ఒక పండు; ఎండబెట్టిన ద్రాక్షని కిస్‌మిస్ అన్నట్లే ఎండబెట్టిన ప్లమ్‌ని ప్రూన్ అంటారు; * plumage, n. పింఛం; ఈకెలు, రెక్కలు; * plumb level, n. మూలమట్టం; * plumb line, n. తూగుపలక; వడంబం; * plume, n. పురి; పొగపురి; * plump, adj. పొతకలాంటి; దుబ్బుగా ఉన్న; బొద్దుగా ఉన్న; కండ పట్టిన; * plunder, v. t. దోచు; కొల్లగొట్టు; * plunge, v. i ములుగు; మునుగు; * plunge, v. t. (1) ముంచు; (2) దూకు; * plunger, n. ములక; * plunk, v. i. గుమ్మరించు; డబ్బు పోయు; * plural, n. బహువచనం; నామవాచకాలైన మాటలకే బహువచనాలు ఉంటాయి; ** double plural, ph. ద్విరుక్త బహువచనం; for example, candelabras (singular, candelabrum; plural, candelabra) or sixpences (singular, penny; plural, pence). * plurality, n. చాలామంది; చెప్పుకోదగ్గంత మంది; * pluralistic, adj. సమిష్టివాద; * Pluto, n. ప్లూటో గ్రహం; ప్లూటో; * plutocracy, n. ధనికవర్గాధిపత్యం; ధనికస్వామ్యం; ధనస్వామ్యం; ధనికులచే పరిపాలన; * PM, n. అపరాహ్ణము; మధ్యాహ్నము; మద్దినాల; * pneumatic, adj. వాత; సంపీడన; వాయుపూరిత; గాలికి సంబంధించిన; ఎక్కువ పీడనముతో నింపిన గాలితో చేయబడ్డ; * pneumonia, n. నుమోనియా; పుఫూజ్వరం; రక్తష్ఠీవి సన్నిపాతం; * pocket, n. (1) జేబు; కోశిక; కీస;(2) మూల; ** pocket money, ph. జేబుఖర్చు; దినవెచ్చం; * pod, n. కాయ; చిక్కుడు; బటానీ కంది మె. దినుసు మొక్కల కాయ; * podiatrist, n. పాదాలకి వచ్చే జబ్బుల మీద ప్రావీణ్యత ఉన్న వ్యక్తి; ఈ వ్యక్తి అసలయిన వైద్యుడు కానక్కర లేదు; * podium, n. వేదిక; పీఠం; * poem, n. (పోమ్) పద్యం; పద్యమాల; పద్య కావ్యం; see also verse; ** witty poem, ph. చాటువు; చాటుపద్యం; ఆభాణకం; * poet, n. m. కవి; f. కవయిత్రి; కవికి ఉండాల్సిన లక్షణాలు: క్రాంత‌ దర్శనత్వం, వర్ణనా నిపుణత్వం, రసభావ ప్రతిపాదక విశ్లేషణాశక్తి, మనీషా సంపన్నత, మొదలైన లక్షణాలుండాలని ఆలంకారికుల అభిమతం. ** poet laureate, ph. ప్రతిభావంతమైన కవిగా పురస్కారం అందుకున్న వ్యక్తి; ఆస్థాన కవి; ** poetic license, ph. ఆర్ష ప్రయోగం; * poetry, n. కవనం; కవిత్వం; ** modern poetry, ph. నవ కవనం; ఆధునిక కవిత్వం; * poignant, adj. (పయోన్యంట్) హృదయాన్ని అంటెడు; హృదయానికి హత్తుకునే; హృదయవిదారక; ఆర్ర్ద; evoking a keen sense of sadness or regret; * point, n. (1) బిందువు; మొన; (2) ఓకు; (3) అసలు విషయం; అంశం; ** fine point, ph. సూక్ష్మాంశం; ** turning point, ph. క్రాంతి బిందువు; ** point of incidence, ph. పతన బిందువు; * pointer, n. చూపుడుపుల్ల; సూచి; సూచిక; తర్జని; * poise, n. చందం; * poison, n. విషం; హాలాహలం; * poisonous, adj. విష; విషాక్త; ** poisonous snake, ph. విషసర్పం; * poke, n. పొడుచు; కుమ్ము; * Polaris, n. ధ్రువనక్షత్రం; * polar, adj. ధ్రువ; ధ్రువీయ; చుక్క; ** polar axis, ph. ధ్రువ యష్టి; ** polar bodies, ph. ధ్రువ కాయములు; ** polar bond, ph. [chem.] ధ్రువ బంధం; ** polar circle, ph. ధ్రువ వృత్తం; ** polar molecule, ph. [chem.] ధ్రువ బణువు; ** polar opposite, ph. చుక్కెదురు; * Polaris, n. ధ్రువనక్షత్రం; ధ్రువతార; ఉత్తర ధ్రువ నక్షత్రం; ప్రస్తుతం ఔత్తానపాది లేదా Polaris అనే నక్షత్రం ఉత్తర ధ్రువతారగా చెలామణీ అవుతోంది; దక్షిణ ధ్రువ తారగా చెలామణీ అవడానికి ప్రకాశవంతమైన తార ఏదీ లేదు; * polarization, polarisation (Br.) n. తలీకరణ; విద్యుదయస్కాంత తరంగాలని ఒకే తలంలో ప్రకంపించేలా చెయ్యడం; (exp.) In English, polarization is a misnomer; it has nothing to do with poles; * polarize, v. t. తలీకరించు; * pole, n. (1) ధ్రువం; (2) రాట; నిట్రాట; స్తంభం; ** Flag pole, ధ్వజ స్తంభం; ** North pole, ఉత్తర ధ్రువం; ** South pole, దక్షిణ ధ్రువం; ** pole of celestial equator, ph. కదంబం; రవిమార్గ అక్షాన్ని అనంతంగా పొడిగిస్తే ఖగోళానికి తగిలే బిందువు; ** pole of Ecliptic, ph. ధ్రువం; భూ అక్షాన్ని అనంతంగా పొడిగిస్తే ఖగోళానికి తగిలే బిందువు; * polemics, n. తర్కవితర్కాలు; వాదవివాదాలు; వాదప్రతివాదాలు; * Polestar, n. ధ్రువనక్షత్రం; ధ్రువతార; * police, n. pl. రక్షకభటులు; పోలీసు; * police, v. t. కట్టడిలో ఉంచు; * police station, n. ఠాణా; పోలీసు స్టేషను; * policy, n. (1) పట్టా; పట్టా పత్రం; పాలసీ; (2) అమలులోనున్న పద్దతి; * polish, n. మెరుగు ; నునుపు; * polish, v. t. మెరుగు పెట్టు; సాన పట్టు; నున్నపరచు; * Polish, (పోలిష్) adj. పోలండ్ దేశానికి సంబంధించిన; * political chicanery, n. రాజకీయ కుతంత్రం; * politicization, n. రాజకీయీకరణం; * politics, n. రాజకీయాలు; ** palace politics, ph. రాచకోట రాజకీయాలు; రాచనగరి రాజకీయాలు; కోటలో కుతంత్రాలు; కోటలో కౌటిల్యాలు; * polity, n. రాజ్యతంత్రం; * poll, n. (1) ఎన్నికలలో ఓటు వెయ్యడం; (2) తలకాయ; బుర్రకాయ; * poll, v. t. (1) అభిప్రాయం సేకరించు; అభిప్రాయం నమోదు చేయు; (2) వార్తాప్రచార సాంకేతికంలో ఒక పనిముట్టు ఇంకా "బ్రతికి ఉందో లేదో" (నిద్రపోతున్నాదో మెలుకువగా ఉందో) తెలుసుకోడానికి చేసే ప్రయత్నం; * pollen, n. పరాగం; పుప్పొడి; రజం; రజను; మధూళిక; * pollen grain, ph. పుప్పొడి రేణువు; సుమనోరజం; * pollen sac, ph. పుప్పొడి తిత్తి; * pollination, n. పరాగసంపర్కం; సంపర్కం; ** self pollination, స్వజాతి సంపర్కం; స్వపరాగ సంపర్కం; ** cross pollination, మిశ్రమ సంపర్కం; పరపరాగ సంపర్కం; * pollute, v. t. కలుషితం చేయు; * polluted, adj. కలుషితమైన; * polluted, n. కలుషితం; * polluter, n. పాంసాళువు; పాంసవుడు; కలుషితం చేసే వ్యక్తి; * pollution, n. కల్మషం; కాలుష్యం; కశ్మలం; పంకిలం; పాంశువు; * Pollux, n. పునర్వసు చుక్కలలో ఒకటి; మిథునరాశిలో ఒక నక్షత్రం; * poltergeist, n. పెంకి దయ్యం; ఈ రకం దయ్యం; చప్పుడు చేయడం, రాళ్ళు విసరడం, సామానులు విరగ్గొట్టడం వంటి పెంకి చేష్టలు చేస్తుంది; * poly, adj. బహు; అతి; * polyandry, n. బహుభర్తుత్వం; * polybasic, adj. బహులవణత్వం; బహులవణధారత్వం; * polyculture, n. బహుసాయం; ఒక పొలంలో పంటలని మార్చి వేసే ఆచారం; * polydipsia, n. అతిదాహం; * polyethylene, n. [chem.] బహువిదీను; ---(note) polyethene; polythane; a plastic widely used in making transparent sheets and bags; * polygamy, n. బహుభార్యాత్వం; * polyglot, n. బహుభాషాభాసి; * polygon, n. బహుభుజి; బహుకోణి; బహుస్రం; ** irregular polygon, ph. అక్రమభుజి; ** regular polygon, ph. క్రమభుజి; * polyglycine, n. బహుగ్లయిసీను; * polyglycine backbone, ph. బహుగ్లయిసీను కాండం; బహుగ్లయిసీను వెన్ను; * polyhedron, n.బహుఫలకం; బహుముఖి; బహుపీఠి; ఎన్నో ముఖాలు ఉన్న ఘనస్రం; * polymath, n. బహుముఖ ప్రజ్ఞఆశాలి; * polymer, n. బహుభాగి; గొలుసులా ఎన్నో భాగాలు ఉన్న ఒక ఆంగిక రసాయనం; * polymerize, v. t. [chem.] దండించు; దండలా చేయు; బణువులని దండలా గుచ్చు; బహుభాగి వలె మార్చు; * polymerism, n. బహుభాగత్వం; * polymorphism, n. (1) (chem.) [[బహురూపత]]; see also [[భిన్నరూపత]]; ఒకే పదార్థం రెండు (లేదా, రెండు కంటె ఎక్కువ) స్పటికాకారాలని ప్రదర్శించగలిగితే దానిని బహురూపత (polymorphism) అంటారు. ఉదాహరణకి, ఉష్ణోగ్రత కాని, పీడనం కాని మారినప్పుడు కొన్ని పదార్థాల స్పటికాకారాలలో మార్పు వస్తుంది (ఉ. మెర్క్యురిక్ అయొడైడ్, HgI); (2) [comp.] In object-oriented programming, polymorphism refers to a programming language's ability to process objects differently depending on their data type or class; * polymorphous, adj. బహురూప; * polynomial, adj. బహుపద; బహునామ; రెండు కాని అంతకంటె ఎక్కువ పదాలు ఉన్న గణిత సమాసానికి సంబంధించిన; ** polynomial equation, ph. బహుపద సమీకరణం; బహునామ సమీకరణం; * polynomial, n. [[బహుపాది]]; బహునామి; రెండు కాని అంతకంటె ఎక్కువ పదాలు ఉన్న గణిత సమాసం; * polyolefin, n. బహుతైలం; రెండు, మూడు రకాల చమురుల సముదాయం; * polypeptide chain, n. [biochem.] బహుజీర్ణమాల; * polypetalous, adj. బహుదళ; బహుదళాయుత; ఎన్నో రేకులు గల; * polyphenol, n. బహుఫీనాలు; * polyphonic, adj. భిన్నస్వర; Polyphonic music is a style of music that combines two or more melodic lines or tones at the same time; That is, tones can be combined without losing their individuality; In contrast, when colors are combined, they lose their individuality; * polypleagra, n. అత్యాకలి; * polyploids, n. బహుస్థితికాలు; జీవకణాలో ఉండే వారసవాహిక లలో ఒక రకం; * polysaccharide, n. [biochem.] బహుచక్కెర; రెండు, మూడు రకాల చక్కెరల మిశ్రమం; * polytechnic college, n. బహుకళాశాల; రకరకాల వృత్తి విద్యలు నేర్పే కళాశాల; * polytheism, n. బహుదేవత్వం; బహుదేవతారాధన; బహుదేవతావాదం; ఒకటి కంటే ఎక్కువ దేవతలను ఆరాధించడం; * polyunsaturated, adj. బహుఅసంతృప్త; * polyuria, n. అతిమూత్రం; * polyvinyl, n. బహువినైల్; ఎన్నో వినైల్ బణువులని దండించగా ఏర్పడ్డ రసాయన పదార్థం; * pomegranate, n. దానిమ్మ; * pomelo, n. పంపరపనస; [bot.] Citrus maxima; * pometo, n. potato + tomato; పిండి తక్కాలి; * pomiculture, n. ఫలసాయం; పండ్లని పండించడం; * pomology, n. ఫలశాస్త్రం; ఫలవిజ్ఞానం; * pomp, n. ఆడంబరం; అంగరంగవైభవం; పటాటోపం; పటారం; అట్టహాసం; ** verbal pomp, ph. వాగాడంబరం; ** pomp and circumstance, ph. అంగరంగవైభవం; * pompelmos, n. పంపరపనస; పెద్ద దబ్బపండంత ఉండే నారింజ జాతి పండు; * pompous, adj. జంభమైన; డంభమైన; ఆడంబరమైన; * pompous, adj. జంభమైన; డంబమైన; ఆడంబరమైన; * pond, n. చెరువు; చెలమ; వాద; కొలను; కాసారం; * ponder, v. i. ఆలోచించు; పర్యాలోచించు; మననం చేయు; వితర్కించు; * pony, n. తట్టు; పొట్టి గుర్రం; * pool, n. (1) కొలను; మడుగు; పల్వలం; (2) వర్గం; ** business pool, ph. వ్యాపార వర్గం; ** swimming pool, ph. ఈత కొలను; * pool, v. i. చందావేసుకొని; కలుపుకొని; * poor, adj. బీద; పేద; * poor, n. pl. బీదవారు; పేదవారు; దరిద్రులు; ** poorest of the poor, ph. దరిద్రనారాయణులు; * popcorn, n. లాజలు; లాజజొన్నలు; పేలాలు; * poplar, n. బూరుగువంటి అడవి చెట్టు; cottonwood; * populace, n. ప్రజానీకం; జనానీకం; లోకం; ప్రజ; జనబాహుళ్యం; * popular, adj. జనరంజక; జనతా; లోక; జనవ్యవహార; ** popular custom, ph. లోక మర్యాద; ** popular opinion, ph. ప్రజాభిప్రాయం; జనాభిప్రాయం; లోక ప్రవాదం; ** popular usage, ph. జనవ్యవహారం; * popularization, n. జనీకరణ; * population, n. జనాభా; జనసంఖ్య; జనులు; జనాలు; ప్రజలు; ** over population, ph. జనభారం: * populous, adj. జనసమ్మర్దమైన; జనసంకీర్ణమైన; జనాకీర్ణమైన; * porcelain, n. పింగాణీ; నున్నటి మెరుగున్న ఒక రకం మట్టి; see also china; ** porcelain boat, ph. పింగాణీ చిప్ప; * porch, n. మొగిసాల; తలవాకిటి వసారా; వరండా; సరంబీ; పయాలు; మండపం; ** front porch, ph. ముఖ మండపం; మొగిసాల; * porcine, adj. సూకర; వరాహ; పోత్ర; పందికి సంబంధించిన; * porcupine, n. ఏదుపంది; ముండ్లపంది; ముళ్ళపంది; శల్యసూకరం; * pore, n. బెజ్జం; రంధ్రం; సుషి; తూటు; * pork, n. పంది మాంసం; (rel.) ham; bacon; * pornography, n. అశ్లీల రచనలు; లైంగికలేఖనం; బూతులు; బూతుబొమ్మలు; * porosity, n. సారంధ్రత; సచ్ఛిద్రత; * porous, adj. సారంధ్ర; సచ్ఛిద్ర; * porpoise, n. శింశుమారం; * porridge, n. జావ; కరంభం; * port, n. (1) రేవు; ఓడరేవు; బందరు; (2) ఓడకిగాని విమానానికిగాని ఎడమవైపు భాగం; (3) చిక్కని ఎరుపు రంగు వున్న తియ్యని ద్రాక్ష సారా; (4) కంప్యూటరు లోపలికి వెళ్ళే ద్వారం, బయటకు వచ్చే ద్వారం; * portal, n. దేవిడి; ద్వారం; గుమ్మం; చిన్న ద్వారం; ద్వారకి; * portal to portal, ph. గుమ్మం నుండి గుమ్మం దాకా; * portent, n. దుశ్శకునం; వ్యతీపాతం; గండం; * porter, n. (1) ద్వారపాలకుడు; గేటు కాపరి; (2) సామానులు మోసే కూలివాడు; * portfolio, n. దస్త్రం; * portico, n. మండపం; * portion, n. వాటా; పాలు; అంశం; భాగం; * portrait, n. రూపచిత్రం; పటం; బొమ్మ; చిత్తరువు; చిత్రం; * portrayal, v. t. చిత్రీకరణ; * port side, n. దావుబోడిద; దాపల; left side of a boat or ship as one faces forward; * Portuguese, adj. బుడతకీచు; * pose, n. భంగిమ; పోజు; * posit, v. t. పెట్టు; ఉంచు; అనుకో; * position, n. (1) పదవి; స్థితి; (2) స్థలం; స్థానం; ఇరవు; * positional value, n. స్థానబలం; * positive, adj. (1) ధన; ధనాత్మక; ఆస్థి; (2) నమ్మకమైన; నమ్మదగ్గ; (3) సవ్యమైన; సానుకూల; ఆశాజనకమైన; ఉత్తేజకరమైన; ** positive charge, ph. ధనావేశం; ** positive electrical charge, ph. ధన విద్యుదావేశం; ** positive electricity, ph. ధన విద్యుత్తు; ** positive force, ph. ఆస్థి బలం; ** positive plate, ph. ధన ఫలకం; ** positive quantity, ph. ధన రాశి; ** positive sign, ph. ధన సన్న; ఆశాజనక అభిజ్ఞానం; సానుకూల అంశం; ** positive thoughts, ph. సవ్యమైన ఆలోచనలు; ఉత్తేజకరమైన ఆలోచనలు; ఆశాజనకమైన ఆలోచనలు; ** positively charged particle, ph. ధనావేశ శకలం; * possession, n. స్వాధీనం; * possibility, n. వల్ల; వీలు; పొసగు; అలవి; * post, n. (1) రాట; స్తంభం; (2) స్థానం; ఉద్యోగం; (3) టపా; తపాలు; * post, pref. ఉత్తర; తర్వాత; ** post natal, ph. పుట్టుక తర్వాత; జన్మానంతర; ** post precipitation, ph. ఉత్తర అవక్షేపణ; మడ్డి కిందకి దిగిన తర్వాత; ** post prandial, ph. భోజనానంతర; ** post and telegraph, ph. తంతి, తపాలా; * posterior, adj. (1) పరాంత; అనంతరపు; తదుపరి; తరువాతి; (2) వెనక; చివరి; ఆఖరి; (ant.) anterior; ** posterior distribution, ph. తదుపరి వితరణ; తరువాతి వితరణ; * posterity, n. భావితరం; సంతతి; * postfix, adj. తర్వాత వచ్చే; చివరన వచ్చే; * postfix, n. ప్రత్యయం; ఉత్తరపదం; వెనక అంటించేది; * postgraduate, adj. స్నాతకోత్తర; * posthaste, adv. హుటాహుటిగా; అతిత్వరగా; వెంటనే; * posthumous, adj. మరణానంతర; ** posthumous child, ph. తదనంతర సంతానం; తండ్రి మరణించిన తర్వాత పుట్టిన బిడ్డ; m. గోలకుడు; పౌనర్భవుడు; f. గోలకి; పౌనర్భవి; * posting, n. నియామకం; * postman, n. పోస్టుమేను; * postmodern, adj, ఆధునికాంతర; * postmortem, n. (1) అన్వీక్షణ; చూసిన తరువాత, విన్న తరువాత; (2) శవపరీక్ష; (3) పరామర్శ; * postnatal, adj. బాలెంత; * post office, n. టపా ఠానా; తపాలా ఆఫీసు; పోస్టాఫీసు; * postpartum, adj. బాలెంత; * postpartum blues, ph. బాలెంతరాళ్ళు అనుభవించే నిస్పృహ, వెలితితనం; * postpone, v. t. వాయిదావేయు; అసరించు; * postponement, n. వాయిదా; కాలవిక్షేపం; విలంబనం; అసర; * postulate, n. స్వీకృతం; స్వీకృత సిద్ధాంతం; * posture, n. భంగిమ; * post velar stop, n. కంఠ పశ్చిమ స్పర్శం; * pot, n. పాత్ర; వంట గిన్నె; ముంత; కుండ; కడవ; కుంభం; స్థాలి; గూన; బాన; డేగిసా; కాగు; ఘటం; పరవ; గరగ; కలశం; ** earthenware pot, ph. కుండ; మట్టికుండ; మండ; మృత్పాత్ర; మృణ్మయపాత్ర; * potable, adj. పేయ; తాగదగిన; ** potable water, ph. పేయ జలం; తాగదగిన నీరు; మంచినీళ్ళు; * potash, n. సర్జిక; కుంభస్మము; పొటాసియం నైట్రేటు; పొటాష్; (ety.) pot + ash; * Potassium, n. పొటాసియం; పటాసు; (అణుసంఖ్య 19, సంక్షిప్త నామం, K); ** Potassium permanganate, ph. సినాల రంగు; KMnO₄; * potato, n. బంగాళాదుంప; ఉర్లగడ్డ; ఆలుగడ్డ; ** couch potato, ph. శయ్యాళువు; ** Sweet potato, ph. చిరగడదుంప; చిలగడ దుంప; గెనుసు గడ్డ; (note) Sweet potato is different from yam; in fact, in the US, the word "yam" is used very carelessly to refer to a variety of tubers; * potbelly, n. బొజ్జ; గుండ్రటి బొజ్జ; బీరుబొజ్జ; * potent, n. శక్తిమంతమైన; * potency, n. శక్తి; బలం; * potentate, n. శక్తిమంతుడు; రాజు; * potential, n. (1) విభవం; పీడనం; శక్మం; (2) అంతర్గతంగా దాగి ఉన్న సామర్థ్యం; ** positive potential, ధనవిభవం; ** potential difference, ph. విపీడనం; పీడన తారతమ్యం; విభవ వ్యత్యాసం; శక్మాంతరం; ** potential drop, ph. శక్మపాతం; ** potential energy, ph. స్థితిజశక్తి; బీజరూప శక్తి; బీజశక్తి; * potentiality, n. సాధ్యత; * potentiometer, n. శక్మమాపకం; variable resistor; * potholes, n. గతుకులు; గుంతలు; వీధులలో గోతులు; * potluck, n. సమేతం; ఎవరి మేత వారు తెచ్చుకుని, నలుగురూ కలసి భోజనం చేసే వేడుక; * potpourri, n. (పో పురి) కలగూరగంప; కలగాపులగం;; కలగలుపు; కరంబము; కదంబము; * pots and pans, n. pl. గిన్నె; ముంతా; ముంతా, తప్పేలా; * potshot, n. (1) గుడ్డి గురప్రు తాపు; (2) పరోక్ష విమర్శ; * potter, n. కుమ్మరి; కుంభకారి; * pouch, n. (1) సంచి; తిత్తి; పొంకణం; (2) శిశుకోశం; మర్సూపియం; * poultice, n. పిండి కట్టు; కురుపుల మీద వేసి కట్టే పిండి కట్టు; * poultry, n. కోళ్ల పెంపకం; * pounce, v. t. లంఘించు; గెంతు; మీదకి ఎగురు; * pound, v. t. దంచు; గూటించు; బాదు; * pound, n. (1) పౌను; బరువును తూచే కొలమానం; (2) పౌను; ఇంగ్లండులో డబ్బుని కొలిచే ద్రవ్యమానం; * pour, v. t. పోయు; ఒంపు; * pour out, ph. పారబోయు; * poverty, n. (1) బీదరికం; బీదతనం; పేదరికం; లేమి; ఎద్దడి; దరిద్రం; నిప్పచరం; అనగా ఒక వ్యక్తి మనుగడకి కావలసిన కనీస అవసరాలు, అనగా తినడానికి తిండి, కట్టడానికి బట్త, ఉండడానికి వసతి సౌకర్యం లేకపోవడం; కటిక దరిద్రం అంటే ఆరోగ్యానికి భంగం వాటిల్లకుండా సరిపోయే అంత తిండి (కేలరీలు, పోషకాలు) కూడ దొరకకపోవడం; సాపేక్ష దరిద్రం అంటే అదే సంఘంలో ఉన్న మిగిలిన వారితో పోల్చినప్పుడు సరిపోయే వసతులు, వనరులు లేకపోవడం; (2) గ్రాసవాసోదైన్యం; తినడానికి తిండి, ఉండడానికి ఇల్లు లేని దీన స్థితి; * powder, n. (1) గుండ; పిండి; పొడి; చూర్ణం; నుగ్గు; నలి; తుమురు; (2) బుక్కా; పౌడరు; ** bleaching powder, ph. నిరంజన చూర్ణం; ** coarse powder, ph. మొరుం; ** colored powder, ph. బుక్కా; ** scented powder, ph. బుక్కా; ** talcum powder, ph. సుద్ద పొడి; ** tooth powder, ph. దంతధావన చూర్ణం; పండ్ల పొడి; * powder puff, n. కనప పూవు; [bot.] ''Calliandra haematocephala''; * power, n. (1) పాటవం; పటిమ; సామర్థ్యం; బలీయత; లావు; అలవు; త్రాణ; సత్తువ; సత్వం; In physics, power tells how many times a given force is exerted over a period of time; (2) [math.] ఘాతం; సూచిక; (3) అధికారం; (4) విద్యుత్తు; ** electrical power, ph. విద్యుత్ పాటవం; విద్యుత్ సత్వం; ** horse power, ph. అశ్వ పాటవం; అశ్వ సామర్థ్యం; అశ్వ సత్వం; Horse Power is a measure of the rate of force; ** power factor, ph. [engr.] పాటవ గుణకం; విద్యుత్తులో ఉన్న శక్తిని లెక్కకట్టేటప్పుడు ఈ గుణకాన్ని వాడతారు; Power Factor expresses the ratio of true power used (measured in Watts) in a circuit to the apparent power (measured in VA) delivered to the circuit. A 96% power factor demonstrates more efficiency than a 75% power factor. ** power house, ph. పాటవ గృహం; విద్యుత్తుని తయారుచేసే భవనం; ** power series, ph. [math.] ఘాత శ్రేణి; ఘాతీయ శ్రేణి; ఉదా: : <math>\frac{1}{1 - x} = \sum_{n=0}^\infty x^n = 1 + x + x^2 + x^3 + \cdots,</math> * powerful, adj. బలీయ; * powerless, adj. శక్తిమాలిన; * practical, adj. ప్రయోగాత్మక; ఆచరణాత్మక; ఆచరణీయ; ప్రాయోగిక; కార్యశీల; కార్యవాద; ఔపయోగిక; వ్యవహారిక; ** practicals workbook, ph. సామాంకం; ** practical difficulties, ph. సాధకబాధకాలు; ** practical person, ph. కార్యవాది; కార్యశీలి; * practicals, n. ప్రయోగాలు; అభ్యాసాలు; పరీక్షలలో ప్రయోగాల భాగం; * practice, n. (1) సాధకం; సాధన; సాము; అభ్యాసం; ఆచరణ; వ్యాసంగం; (2) వాడుక; సంప్రదాయం; (3) పద్ధతి; విధానం; * practice, v. i. అభ్యసించు; ఆచరించు; సామించు; కాసల్పు; * practitioner, n. సాధకుడు; అభ్యాసి; సామరి; సాముకాదు; * pragmatics, n. వాడుక; వాడుక శాస్త్రం; భావాన్ని వెల్లడి చెయ్యడానికి భాషని ఎలా వాడాలో తెలిపే శాస్త్రం; * pragmatism, n. కార్యవాదం; * pragmatist, n. కార్యవాది; * prairie, n. ప్రయరీ; అమెరికాలోని విశాలమైన గడ్డి మైదానాలు; * praise, v. t. మెచ్చుకొను; కొనియాడు; పొగడు; కొండాడు; కీర్తించు; శ్లాఘించు; ప్రశంసించు; స్తోత్రం చేయు; స్తుతించు; వినుతించు; కైవారం చేయు; భూషించు; అభినుతించు; * praise, n. మెచ్చుకోలు; పొగడ్త; ప్రశంస; మన్నన; స్తుతి; స్తవం; స్తోత్రం; శ్లాఘన; భూషణ; కైవారం; వినుతి; అభినుతి: * praiseworthy, adj., ప్రశంసాత్మకమైన; కొనియాడతగిన; వినుతికెక్కిన; * praiseworthy, n. ప్రశంసాత్మకం; శ్లాఘనీయం; కొనియాడదగ్గది; వినుతి; స్తవనీయం; * prank, n. జిత్తు; టక్కరి పని; ఠవళి; * prankster, n. జిత్తులమారి; * prawn, n. పెద్ద రొయ్య; prawns are usually found in freshwater bodies in Asia; Shrimp are saltwater creatures; * prayer, n. ప్రార్థన; ఉక్తం; * preach, v. t. ప్రబోధించు; * preacher, n. ఉపదేశకుడు; ప్రబోధకుడు; ప్రబోక్త; * preamble, n. ప్రస్తావన; ఉపోద్ఘాతం; అవతారిక; పీఠిక; ఉద్దేశ వివరణం; * precaution, n. ముందుజాగ్రత్త; అప్రమత్తత; చేకాపు; * precedent, n. పూర్వప్రమాణం; * preceding, adj. గత; పూర్వగత; ఇందాకటి; * preceptor, n. ఆచార్యుడు; కుల గురువు; ఉపదేశికుడు; విద్యాదాత; * precession, n. విషువత్ చలనం; అయనాంశ; ** precession of the equinoxes, ph. విషువత్ చలనం; అయన చలనం; భూ అక్షం నక్షత్రగోళం మీద స్థిరంగా నిలవక, బహు నెమ్మదిగా, రాశి చక్రానికి వ్యతిరేక దిశలో, (అంటే మేషం, మీనం, కుంభం, ...అనే విలోమ క్రమంలో), తిరుగుతూ, ప్రతి 25,800 సంవత్సరాలకి ఒక వృత్తం పూర్తి చేస్తుంది; ఈ కదలిక వలన విషువత్ సంక్రమణ స్థానాలు కూడ కదులుతాయు; ** [note] అయనాంశ is a correction term to account for the difference between the tropical and sidereal zodiacs and this difference is due to the precession of the equinoxes. Thus the computed positions of the planets and houses may differ depending on whether ayanAMSa is used or not and also, if it is used, on the specific algorithm employed to compute it! * precinct, n. ఆవరణ; ప్రాంతీయ పరిధి; * precious, adj. విలువైన; ** precious stone, ph. పొడి; రత్నం; వజ్రం; పచ్చ, నీలం, కెంపు, మొ.; * precipice, n. అతటం; ఆరణం; [see also] abyss * precipitate, n. (1) మడ్డి; అవక్షేపం; రసాయన ప్రక్రియలలో ద్రవములో కరగకుండా కిందకి దిగిన మడ్డి; (2) కారణభూతం కావడం; * precipitation, v. i. మడ్డిలా కిందకి దిగడం; అవక్షేపణ; * precipitation, v. t. మడ్డిలా కిందకి దిగేటట్టు చేయడం; అవక్షేపణ అనగా ఒక ద్రవములో కరగని పదార్థము దాని మీద గల అనేక శక్తుల వల్ల ఆ పదార్థపు కణాలు ఆ ద్రవము నుంచి వేరు కావడము. ఆ శక్తులు వివిధ రకాలుగా ఉండొచ్చును. ఉదా: గురుత్వాకర్శణ శక్తి, అపకేంద్ర శక్తి, విద్యుతయస్కాంత శక్తి; * precipitation, n. అవపాతనం; ఆకాశం నుండి కిందకి పడే నీరు; వాన, మంచు, వగైరా; * precision, adj. సున్నితపు; కచ్చితపు; ** precision balance, ph. సున్నితపు త్రాసు; ** precision calculation, ph. సున్నితపు లెక్క; * precocious, adj. వయస్సుకి మించిన తెలివి, నైపుణ్యం కల; * precursor, n. పూర్వగామి; * predation, n. దొంగిలించి బతకడం; ఒకరిది తస్కరించి బతకడం; మరొక జీవిని చంపి తినడం; పొంచార్పు; * predator, n. పిండారి; తస్కరి; దొంగ; పొంచార్చి; మరొక జంతువుని పొంచుండి వేటాడేది; see also parasite; ** apex predator, ph. చిటారు పొంచార్చి; * predatory, adj. పిండారీ; దోపిడీ; * predicament, n. దురవస్థ; అవస్థ; క్లిష్టపరిస్థితి; * predicate, n. అఖ్యానం; అఖ్యాతం; వాక్యంలో కర్తను గురించి చెప్పేది; ** predicate logic, ph. అఖ్యాత తర్కం; * prediction, n. జోస్యం; కాబల్కం; * predictable, adj. జోస్యాస్పదం; * predictor, n. కాబల్కరి; * pre-existing, adj. పూర్వస్థిత; * preface, n. పీఠిక; భూమిక; ఒక రచయిత కాని, ప్రచురణకర్త కాని ఒక రచనలోని విషయాన్ని విశదీకరిస్తూ రాసే చిన్న వ్యాసం; ఉపోద్ఘాతం; Most often found in nonfiction books or academic writing, a preface is a short introductory essay written from the point of view of the author. The author might use the preface to explain why they are qualified to write about the book’s subject matter. The author’s preface may also be used for other specific functions, such as describing how they became interested in the subject of the book and why they chose to write about it; (rel.) foreword, introduction; * preference, n. ఇష్టత; అధిగణ్యత; * prefix, n. ఉపసర్గ; పూర్వప్రత్యయం; ఉపపదం; ప్రాదు; పూర్వలగ్నం; తల; దాపలతోక; సంస్కృతంలో 22 ఉపసర్గలు ఉన్నాయి. అవి: ప్ర, పరా, అప, సం, అను, అవ, నిస్, నిర్, దుస్, దుర్, వి, ఆఙ్, ని, అధి, అపి, అతి, సు, ఉద్, అభి, ప్రతి, పరి, ఉప. వీటిని క్రియాపదాల ముందు ఉపయోగిస్తారు. * pregnancy, n. గర్భం; కడుపు; చూలు; గర్భధారణ; కడుపుతో ఉండడం; ** first pregnancy, ph. తొలి చూలు; * pregnancy, n. గర్భం; కడుపు; * pregnant, n. గర్భం; కడుపు; ** pregnant with meaning, ph. భావగర్భితం; ** pregnant woman, ph. గర్భిణి; గర్భవతి; కడుపుతోవున్న మనిషి; చూలింతరాలు; చూలాలు; గర్భశ్రాంత; * prejudice, n. ఇతరుల యెడల నిరాధారమైన నీచభావం; a preconceived opinion that is not based on reason or actual experience; ** racial prejudice, ph. జాత్యహంకారం; * preliminary, adj. ఆరంభ; ప్రథమ; ఆదిమ; ప్రారంభ; ఉపక్రమణిక; ** preliminary investigation, ph. ఉపక్రమణిక పరిశోధన; ప్రథమ పరిశోధన; * prelude, n. ప్రవేశిక; నాంది; అవతారిక; * premature, adj. పరిపక్వము కాని; పూర్తిగా ఎదగని; నెలలు నిండని; * premeditated, n. పూర్వసంకల్పితం; ప్రయత్నపూర్వకం; * premise, n. s. ఆధార వాక్యం; పూర్వ సిద్ధాంతం; * premises, n. pl. ప్రాంగణం; దివాణం; * premium, n. (1) అడితి; బీమా కిస్తు; ప్రీమియం; (2) నిజమైన విలువ కంటె ఎక్కువ చెల్లింపు; ** level premium, ph. మట్టపు అడితి; మట్టపు ప్రీమియం; * prescient, adj. భవిష్యత్ జ్ఞానము గల; * pre-occupation, n. అన్యమనస్కత; పూర్వగ్రహణం; * preparation, n. (1) సన్నాహం; (2) తయారైనది; తయారీ; వంటకం; * prepare, v.i. తయారగు; సిద్ధమగు; * prepared, adj. సమాయత్త; * prepare, v. t. తయారు చేయు; సిద్ధము చేయు; * preparedness, n. సంసిద్ధత; సన్నద్ధత; * preponderance, n. అత్యధికంగా ఉన్నటువంటి; ** preponderance of evidence, ph. [law] అత్యధికంగా ఉన్నటువంటి సాక్ష్యాధారాలు; * preposition, n. విభక్తి ప్రత్యయం; (note) ఇంగ్లీషులో preposition అంటే విశేష్యానికి ముందు వచ్చేది అని అర్థం, కాని తెలుగులో విభక్తి ప్రత్యయం నామవాచకానికి తర్వాత వస్తుంది; ఒక విధంగా చూస్తే విభక్తి ప్రత్యయానిది post position; ఇదే ఇంగ్లీషులో వాక్య నిర్మాణానికీ, తెలుగులో వాక్య నిర్మాణానికీ మధ్యనున్న ఒక పెద్ద తేడా; * prerequisite, n. పూర్వాపేక్షితం; * prerogative, n. విశిష్టాధికారం; * presbyopia, n. దీర్ఘదృష్టి; దూరపు వస్తువులు కనిపించడం, దగ్గరవి బాగా కనిపించకపోవడం; * prescient, adj. (ప్రెషెంట్) భవిష్యత్ జ్ఞానము గల; కాలజ్ఞానము తో; * prescribed, adj. నిర్దేశిత; విధించబడ్డ; నియోగింపబడ్డ; విహిత; ** prescribed duty, ph. విధ్యుక్త ధర్మం; విహిత కర్మ; విహిత ధర్మం; ** prescribed standard, ph. నిర్దేశిత ప్రమాణం; విహిత ప్రమాణం; * prescription, n. నిర్దేశం; అనుశాసనం; విహితం; మందుచీటీ; * prescriptive, adj. నిర్దేశాత్మక; శాసనాత్మక; అనుశాసన; విహితాత్మక; * prescriptive, n. నిర్దేశాత్మకం; శాసనాత్మకం; విహితాత్మకం; ** Suri's grammar is prescriptive, ph. సూరి వ్యాకరణం శాసనాత్మకం; * presence, n. (1) స్పూర్తి; ఉనికీ; హాజరు; సమక్షం; సముఖం; (2) ప్రత్యక్ష ఉపస్థితి; ** presence of mind, ph. సమయస్పూర్తి; * present, n. (1) ప్రస్తుతం; వర్తమానం; ఇప్పుడు; (2) బహుమానం; ఈనాం; * present, v. i. హాజరు; ఉండు; * present, v. t. (1) బహుమతి ఇచ్చు; (2) పొందుపరచు; * presentation, n. అభివాహ్యం; ప్రస్తుతీకరణ; ** present continuous tense, ph. [gram.] వర్తమానార్థకం; * presently, adv. ఇంతలో; ** present perfect tense, ph. [gram.] తద్ధర్మార్థకం; ** present tense, ph. [gram.] వర్తమాన కాలం; * preservative, n. పరిరక్షకం; ** food preservative, ph. ఆహార పరిరక్షకం; * preserve, v. t. (1) కాపాడు; రక్షించు; సంరక్షించు; పరిరక్షించు; (2) నిల్వ చేయు; * preserve, n. బచావు; నిల్వ ఉంచినది; ఊరుగాయ; * preserver, n. స్థితికారకుడు; రక్షకుడు; సంరక్షకుడు; * president, n. (1) అధ్యక్షుడు; అధ్యక్షురాలు; సభాపతి; (2) రాష్టప్రతి; * press, n. (1) గానుగ; (2) అచ్చు యంత్రం; ముద్రకి; (3) విలేకరులు; పాత్రికేయులు; పత్రికలవారు; * press, v. t. (1) నొక్కు; ఒత్తు; (2) పట్టుబట్టు; (3) ఇస్త్రీచేయు; * pressman, n. విలేఖరి; పాత్రికేయుడు; ** press reporter, ph. పత్రికా విలేఖరి; పాత్రికేయుడు; ** press representative, ph. పత్రికా ప్రతినిధి; * pressure, v. t. పీడించు; ఈండ్రించు; ఒత్తిడి చేయు; తొందర పెట్టు; ఈండ్రము చేయు; * pressure, n. పీడనం; పోటు; భారం; ఒత్తిడి; ఈండ్రము; ఆమర్దం; నొక్కుడు; తొందర; ** blood pressure, ph. రక్తపు పోటు; ** partial pressure, ph. అంశిక పీడనం; వాయుమిశ్రమంలోని ప్రత్యేకంగా ప్రతివాయువూ ఇచ్చేటి పీడనం; ** air or wind pressure, ph. ఈరనం; ** pressure gauge, ph. భారమితి; పీడన మాపకం; ప్రేషమాపకం; ** pressure energy, ph. ప్రేషక శక్తి; ప్రేష శక్తి; * prestigious, adj. ప్రతిష్టాత్మక; * presumption, n. (1) అహంకారం; (2) పురాభావన; బహుశా అవునని నమ్ముట; * pretender, n. కపటి; వేషధారి; నటుడు; * pretense, n. (1) మిష; నెపం; (2) నటన; భేషజం; * pretext, n. మిష; సాకు; నెపం; వంక; * prevalent, adj. చలామణీలో ఉన్న; అమలులో ఉన్న; వచ్చేటటువంటి; * prevailing, adj. అక్కడ వుండే; ప్రస్తుతపు; అమలులలోవున్న; ** prevailing market price, ph. ప్రస్తుతపు బజారు ధర; అమలులోనున్న బజారు ధర; * prevailing winds, ph. అక్కడ వీచే గాలి; * prevalence, n. ప్రాబల్యం; ప్రబలత; * prevaricator, n. అబద్ధాలు చెప్పే వ్యక్తి; నిజాన్ని కప్పిపుచ్చే వ్యక్తి; * prevent, v. t. నివారించు; వారించు; ఆపు; అడ్డు; అడ్డగించు; నిరోధించు; అటకాయించు; * prevention, n. నివారణ; నిరోధం; అటకాయింపు; * preventive, adj. నివారక; నిరోధక; ** preventive maintenance, ph. నివారక పరిపోషణ; నిరోధక సంరక్షణ; * previous, adj. ఇందాకటి; ఇదివరకటి; * previously, adv. ఇదివరకు; * prey, n. ఎర; ఆహారము కొరకు బలాత్కారముగా పట్టుకొనబడినది; * price, n. ధర; మూల్యం; కిమ్మత్తు; వెల; అర్జు; ** fair price, ph. గిట్టుబాటు ధర; ** fixed price, ph. నిరకు; ** market price, ph. బజారు ధర; అర్జుబాజారీ; ** retail price, ph. చిల్లర ధర; ** wholesale price, ph. టోకు ధర; * priceless, n. అమూల్యం; * prickle, n. ముల్లు; దూగర ముల్లు; * prickly chaff, n. ఉత్తరేణి; * prickly heat, n. పేత; * prickly pear, n. (1) నాగజెముడు; (2) నాగఫణి; నాగజెముడు పండు; * pride, n. (1) అతిశయం; స్వాతిశయం; గర్వం; పొగరు; అహంకారం; డాంబికం; (2) అభిమానం; స్వాభిమానం; (3) సింహాల గుంపు; సటాఝూటం; * priest, n. m. పురోహితుడు; కేథలిక్ తెగకి చెందిన పురోహితుడిని ప్రీస్ట్ అంటారు. ఇతను వివాహం చేసుకోకూడదు, జీవితాంతం బ్రహ్మచర్యమే పాటించాలి; చర్చిలో హోదా పెరిగే కొద్దీ బిషప్, కార్డినల్ వగైరా బిరుదులు కనిపిస్తాయి. వీటిలో అత్యున్నతమైన స్థానం పోప్; * prig, n. పొగరుబోతు; అహంకారి; గర్విష్థి; * prima facie, adj. మొదట ఏర్పడిన అభిప్రాయం ప్రకారం; తొలి చూపులో ఏర్పడిన అభిప్రాయం ప్రకారం; * prima para, n. (1) తొలిౘూలు; మొదటి కాన్పు; (2) తొలిౘూలు స్త్రీ; * primary, adj. ప్రాథమిక; ముఖ్యమైన; ప్రాక్, ** primary form, ph. ప్రాగ్రూపం; ** primary school, ph. ప్రాథమిక పాఠశాల; ** upper primary school, ph. ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల; * primate, n. (1) ప్రాగ్వానరం; నరవానరం; మనిషి, కోతి జాతులకి చెందిన జంతువులని సూచించడానికి కలగలుపుగా వాడే మాట; (2) ప్రధాన శాల్తీ; ప్రధాన గురువు; * prime, adj. ప్రధాన; ముఖ్యమైన; ** prime factor, ph. ప్రధాన కారణాంకం; ప్రధాన భాజకం; * prime, n. ప్రధానాంకం; ప్రధాన సంఖ్య; అభేద్య సంఖ్య; * prime number, ph. ప్రధానాంకం; ప్రధాన సంఖ్య; అభేద్య సంఖ్య; ** absolute prime number, ph. నిరపేక్ష ప్రధాన సంఖ్య; ** permutable prime, ph. ప్రస్తార ప్రధాన సంఖ్య; A permutable prime, also known as anagrammatic prime, is a prime number which, in a given base, can have its digits' positions switched through any permutation and still be a prime number. In base 10, all the permutable primes with fewer than 49,081 digits are known: 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 31, 37, 71, 73, 79, 97, 113, 131, 199, 311, 337, 373, 733, 919, 991, R19 (1111111111111111111), R23, R317, R1031, ... where the "repunit" R19 stands for a sequence of 19 ones. ** regular prime, ph. క్రమ ప్రధాన సంఖ్య; In number theory, a regular prime is a special kind of prime number, defined by Ernst Kummer in 1850 to prove certain cases of Fermat's Last Theorem. Regular primes may be defined via the divisibility of either class numbers or Bernoulli numbers. The number p is regular if (and only if) it does not divide the numerator of any of the Bernoulli numbers Bk for k=2, 4, 6, ..., p-3. For example, 691 divides the numerator of B12, so 691 is not regular (we say it is irregular). * primer, n. (1) (ప్రిమర్) శిశుబోధ; బాలబోధ; ప్రాథమిక వాచకం; (2) గోడలకి, ఇనప సరంజామాకి రంగులు అద్దే ముందు, వేసిన రంగు బాగా హత్తుకోడానికి, వేసే మొదటి పూత; (3) జీవకణాలలో వారసవాహికల తయారీకి ఓం ప్రధమంగా వాడే కణికామ్లాల దండ (పాలని పెరుగు చెయ్యడానికి తోడు వాడమూ! అలాగ అన్న మాట!); * primeval, adj. మునుముందటి; ఆది; ఆద్యం; ** primeval atom, ph. బ్రహ్మాణువు; ** primeval egg, ph. బ్రహ్మాండం; విశ్వకోశం; ** primeval fireball, ph. ఆదిజ్వాల; ** primeval ocean, ph. నారము; * primogeniture, n. ప్రథమ సంతానం; * primordial, adj. ప్రప్రథమ; ఆదికి ముందే ఉన్న; ప్రాంకుర; ** primordial awareness, ph. ప్రాంకుర స్పృహ; * prince, n. యువరాజు; రాకుమారుఁడు; రాజకుమారుఁడు; రాజతనయుఁడు; రాజసుతుఁడు; రాజజుఁడు; రాజతనూభవుఁడు; రాజపుత్రుఁడు; భూవరసుతుఁడు; భూపాలతనయుఁడు; రాచకొమరుఁడు; రాచకొడుకు; రాజుకొడుకు; రాచబిడ్డఁడు; ఱేఁటిౘూలు; ఱేఁటికొడుకు; * princess, n. యువరాణి; రాకుమార్తె; రాజకుమారి; రాజతనయ; రాజసుత; రాజజ; రాజతనూభవ; రాజపుత్రి; రాజపుత్రిక; భూవరసుత; భూవరపుత్రి; భూపాలతనయ; రాచకొమరి; రాచకూతురు; రాచకూఁతు; రాచబిడ్డ; ఱేఁటిౘూలు; ఱేఁటికూఁతు; * principal, adj. ప్రథానమైన; ముఖ్యమైన; కూకటి; అసలైన; * principal, n. (1) ప్రథాన అధ్యాపకుడు; ప్రధాన ఆచార్యుడు; ప్రాంశుపాలుడు; (2) అగ్రణి; అగ్రిముడు; అగ్రిమము; (3) అసలు; అసలు సొమ్ము; మూలధనం; పరిపణం; * principle, n. (1) సూత్రం; నియమం; తత్వం; (2) నైతికమైన విలువ; ** in principle, ph. సూత్రప్రాయంగా; సూత్రానుగుణంగా; పద్ధతి ప్రకారం; ** uncertainty principle, ph. అనిశ్చితత్వ నియమం; * print, n. ముద్ర; ముద్రణ; ** fingerprint, n. వేలిముద్ర; ** footprint, n. పాదముద్ర; * print, v. t. (1) అచ్చువేయు; ముద్రించు; అచ్చొత్తు; అచ్చుకొట్టు; (2) చెక్కు; గొలుసుకట్టుగా కాకుండా అచ్చువేసినట్లు రాయు; ** print shop, ph. ముద్రాక్షర శాల; * printed, adj. ముద్రించబడిన; * printer, n. (1) ముద్రాపకుడు; (2) ముద్రాపకి; ముద్రణ యంత్రం; ముద్దరి; ** dot matrix printer, బిందు మాత్రిక ముద్దరి; ** laser printer, లేసర్ ముద్దరి; * printer's devil, n. ముద్రారాక్షసం; అచ్చు తప్పు; * printing press, n. (1) ముద్రణ యంత్రం; (2) ముద్రణశాల; * prior, adj. మొదటి; ముందటి; పూర్వ; పురోగామ్య; ** prior distribution, పురోగామ్య వితరణ; పూర్వపు వితరణ; ** prior right, ph. మొదటి హక్కు; ** prior mortgage, ph. పూర్వపు తనఖా; ** prior party, ph. ముందటి ఆసామీ; * priority, n. ప్రాథమ్యం; ** order of priority, ph. ప్రాథమ్య క్రమం; * prism, n. పట్టకం; * prison, n. ఖైదు; కారాగారం; కారాగృహం; బందిఖానా; బందె; చెరసాల; బుయ్యారం; జైలు; * prisoner, n. ఖైదీ; బందీ; * pristine, adj. నిష్కల్మష; పాడు కాని; ప్రత్యగ్ర; * private, adj. (1) స్వంత; సొంత; వ్యక్తిగత; స్వకీయ; వ్యష్టి; ఏకాంత; ఛన్న; గుట్టు; (2) ఖానిగీ; ఖాసా; తారియోక; తరోక; తారు (తాము) అనే ప్రాచీన తెలుఁగు సర్వనామపు ఔపవిభక్తిక రూపమైన [తర] కు [యొక్క] చేర్చి తరోక (తమ యొక్క/తమ స్వంతమైన = private); (ant.) ప్రభుత్వానికి చెందిన; రట్టు; ** private land, ph. ఖానిగీ భూమి; తరోక భూమి; ** private firm, ph. తరోక మైతి; ప్రైవేట్ సంస్థ ** private school, ph. తరోక బడి; తరోక పాఠశాల; * privacy, n. మరుగు; * privation, n. లేమి; జీవితంలో నిత్యావసరాల లేమి; శూన్యత; హీనత; * privilege, n. ప్రత్యేకార్హత; * pro, pref. తొలి; ప్రథమ; ప్రథాన; ముఖ్య; ప్రాణ్య; * pro. adv. అనుకూలంగా; (ant.) con; * probability, n. సంభావ్యత; ** Bayesian probability, ph. బేస్ సంభావ్యత; బేస్ (Bayes) అనే వ్యక్తి గౌరవార్థం పెట్టిన పేరు; ** joint probability, ph. సంయుక్త సంభావ్యత; ** probability distribution, ph. సంభావ్యతా వితరణ; * probably, adv. బహుశ; * probe, n. శలాకం; పుడక; పుల్ల; ఏషణి; * probe, v. t. తరచి చూడు; తరచి తరచి పరీక్షించు; * probity, n. నిజాయితీ; * problem, n. సమస్య; ప్రశ్న; ఉపపాద్యం; కైపదం; * problematical, adj. సమస్యాత్మక; * prokaryotic, adj. కణిక లేనివి; కణిక రహిత; ** prokaryotic cell, ph. కణికలేని కణములు; కణిక రహితములు; కణిక రహిత కణములు; * procedural, adj. విధానపరమైన; * procedure, n. (1) విధానం; పద్ధతి; వ్యవహార పద్ధతి; విధివిధానం; తెన్నిడి; ఒక పనిని చేసే పద్ధతి లేదా వెళ్ళే దారి; తంతు; రీతి; ప్రక్రియ; (2) శస్త్ర చికిత్సా విధానం; * proceed, v. i. కానిచ్చు; కొనసాగించు; * proceeds, n. వసూళ్లు; వసూలైన డబ్బు; * process, n. ప్రక్రియ; గతి; పద్ధతి; సంవిధానం; పరికర్మ; క్రమం; గత్వం; వ్యాపారం; ఔనోజ; ** life process, ph. జీవన ప్రక్రియ; ** mental process, ph. మనో వ్యాపారం; ** peace process, ph. శాంతి గత్వం; ** physical process, ph. భౌతిక వ్యాపారం; ** thought process, ph. ఆలోచనా విధం; ఆలోచనా ప్రక్రియ; తలపుల బాట; * processing, n. ప్రక్రియాపన; సంవిధానం; ** processing center, ph. ప్రక్రియాపన కేంద్రం; ** processor, n. ప్రక్రియాపకి; ప్రక్రియాపకుడు; * procession, n. ఊరేగింపు; * proclaim, v. t. ప్రకటించు; చాటించు; * proclamation, n. ప్రకటన; చాటింపు; నివాకం; ఇస్తిహారు; * proclivity, n. చిత్తాభిముఖం; మొగ్గు; * procrastinate, v. t. నాన్చు; తాత్సారం చేయు; చెయ్యవలసిన పనిని వెంటనే చెయ్యకుండా బకాయి వేయు; * procrastination, n. తాత్సారం; ఠలాయింపు; వ్యాక్షేపం; * procrastinator, n. చిరకారి; వ్యాక్షేపరి; చెయ్యవలసిన పనిని వెంటనే చెయ్యకుండా బకాయి పెట్టే వ్యక్తి; * procreation, n. ప్రజననం; * procure, v.i. చేకూర్చు; సంతరించు; * procurement, n. చేకూర్పు; సంతరింపు; * Procyon, n. (ప్రోసియాన్) లఘు లుబ్దకం రాసిలో ప్రకాసించే ఒక తార; (lit.) before the dog, because it rises before Sirius, the Dog Star; * prod, n. ములుకు; ముల్లు; సూది; ముల్లు కర్ర; అంకుశం; * prod, v. t. ముందుకి తోయు; పొడుచు; * prodigy, n. ఉత్పాతపిండం; విశిష్ట వ్యక్తి; బాల మేధావి; * produce, n. (ప్రోడ్యూస్) పంట; సస్యం; కాయగూరలు; పండ్లు వగైరా; * produce, v. t. (ప్రొడ్యూస్) (1) హాజరుపరచు; (2) నిర్మించు; తయారు చేయు; (3) ఉత్పన్నం చేయు; ఉత్పత్తి చేయు; ఉత్పాదించు; * produced, adj. సంజనిత; తయారు కాబడ్ద; * producer, n. నిర్మాత; ఉత్పత్తిదారుడు; ఉత్పాదకుడు; ఉత్పాదాళువు; * product, n. (1) పంట; ఉత్పాదితం; ఉత్పన్నం; ఉత్పత్తి ; ఉత్పత్తి చేయబడినది; (2) లబ్దము; లభించినది; ఫలితం; ** food product, ph. ఆహార ఉత్పత్తి; * production, n. ఉత్పత్తి; ఉత్పాదన; నిర్మాణం; ** production capacity, ph. ఉత్పాదన శక్తి; ** production cost, ph. ఉత్పత్తి ధర; ఉత్పత్తికేు ఖర్చు; ** production rule, ph. ఉత్పాదన నియమం; * productive, adj. ఉత్పాదక; ఉత్పాదకమైన; ఫలప్రదమైన; ** productive capacity, ph. ఉత్పాదక శక్తి; * productive power, ph. ఉత్పాదక శక్తి; * productivity, n. ఉత్పాదకత; * profane, adj. అసభ్యమైన; అశ్లీలమైన[ బూతు; అపవిత్రమైన; సాధారణంగా ఈ విశేషణాలు భాషని గురించి మాట్లాడేటప్పుడు వాడతారు; * profanity, n. అసభ్యం; అశ్లీలం; బూతు; అసభ్యపు మాట; బూతు మాట; బజారు భాష; మోటు భాష; * profession, n. వృత్తి; ఉద్యోగం; జీవిక; జీవనోపాయం; కాయకం; పని; * professional, adj. వృత్తి; వృత్తిపరమైన; ఉద్యోగపరమైన; వృత్తిగత; వృత్తిసంబంధిత; వ్యావసాయిక; ** professional studies, ph. వృత్తి విద్యలు; * professional, n. నిఖార్సయిన వ్యక్తి; * professionally, adv. వృత్తిగతంగా; వృత్తిపరంగా; వ్యావసాయికంగా; * professor, n. ఆచార్య; ఆచార్యుడు; * proficiency, n. ప్రావీణ్యత; * profile, n. (1) వైఖరి; సరళి; (2) పార్శ్వవైఖరి; కపోలము; పక్కనుండి చూస్తే కనిపించే వైఖరి; ** statistical profile, ph. సాంఖ్య వైఖరి; * profit, n. లాభం; లబ్ది; ఫాయిదా; ఆదా; ఫలం; ఫలోదయం; కిట్టుబాటు; గిట్టుబడి; కూడుదల; ** profit and loss, ph. లాభనష్టాలు; ** gross profit, ph. మొత్తం లాభం; ** net profit, ph. నికరపు లాభం; * profitable, adj. లాభదాయక; * profitability, n. కిట్టుబాటు; * proforma, n. నమూనాపత్రం; * profound, adj. గంభీర; లోతైన; * profuse, adj. విస్తారమైన; * progenitors, n. pl. పూర్వులు; పితరులు; పితృదేవతలు; నేటి సంతతికి నాటి కారణభూతులు; * progeny, n. సంతానం; సంతతి; పిల్లలు; పరంపర; * prognosis, n. ముందుగా చెప్పగల జ్ఞానం; * program, n. (1) కార్యక్రమం; ప్రోగ్రాం; (2) క్రమణిక; ** computer program, ph. క్రమణిక; విధి; సంవిధి; * programmer, n. క్రమకర్త; విధికర్త; సంవిధానకర్త; క్రమణికలు రాసే వ్యక్తి; * progress, n. (1) ప్రగతి; అభ్యుదయం; మెరుగుదల; అభివృద్ధి; పురోభివృద్ధి; పురోగతి; పురోగమనం; వికాసం; ఉత్కర్ష; (2) గమనం; ** technological progress, ph. సాంకేతిక వికాసం; * progression, n. (1) ప్రగతి పథం; (2) పరంపర; అనుపాతం; ముందుకి నడుచుకుంటూ వెళ్ళేది; ఒక శ్రేఢిలో ఒకదాని వెంబడి మరొక అంశం వస్తూన్న సందర్భంలో ఆ అంశాల మధ్య నిర్ధిష్టమైన గణిత సంబంధం ఉంటే ఆ శ్రేఢిని పరంపర అంటారు; ** arithmetic progression, ph. అంకలితోత్తర పరంపర; సంకలితం; ఒక క్రమంలో అంకెలని కలుపుకుంటూ వెళ్ళడం; ** geometric progression, ph. గుణోత్తర పరంపర; ఉత్కలితం; ఒక క్రమంలో వర్గీకరించిన అంకెలని కలుపుకుంటూ వెళ్ళడం; * progressive, adj. అభ్యుదయ; పురోగమన; పురోగామి; ప్రగతిశీల; ఊర్ధ్వగమన; ** progressive assimilation, ph. పురోగామ్య సమీకరణం; * progressivism, n. అభ్యుదయవాదం; * prohibited, n. నిషిద్ధం; * prohibition, n. నిషేధం; నిషిద్ధం; * project, v. i. (ప్రొజెక్ట్) ముందుకు పొడుచుకుని వచ్చు; * project, v. t. (ప్రొజెక్ట్) ప్రక్షేపించు; ముందుకు దూసుకుని పోయేలా చేయు; * project, n. (పోజెక్ట్) పథకం; సాధించవలసిన పని; చేపట్టు; * projectile, n. ప్రక్షేపకం; ముందుకు దూసుకుని వచ్చే వస్తువు; విసరిన వస్తువు; ఎగరవేసిన వస్తువు; * projection, n. విక్షేపం; ముందరకి తొయ్యడం; ** orthographic projection, ph. a method of showing a three-dimensional object on a two-dimensional surface; The top view of an orthographic projection is called a Plan, and the front view, the Elevation. * projector, n. విక్షేపణి; ముందరకి తోసేది; * prolapse, n. భ్రంశం; చ్యుతి; దిగజారుట; జాకారుట; పతనం; ** prolapse of anus, ph. గుద భ్రంశం; ** prolapse of gut, ph. ఆంత్ర భ్రంశం; పేగు జారుట; * proliferation, n. బహుదాకరణం; తామరతంపర వలె వృద్ధి చెందడం; * proletariat, n. శ్రామిక వర్గం; పాటకజనం; శ్రామికులు; కార్మికులు; * prolific, adj. విరివిగా సృష్టించగలిగే సామర్థ్యం గల; ** prolific writer, ph. విరివిగా రచనలు చేసిన వ్యక్తి; * prologue, n. ప్రస్తావన; పీఠిక; అవతారిక; తొలిపలుకు; నాంది; ముందుమాట; పూర్వరంగం; Typically found in works of fiction, a prologue is usually written from a character’s point of view (either the main character or a character who brings a different perspective to the story). This introductory passage gives the reader additional information that will help their comprehension of the rest of the book. This can include background information on characters, events that took place before the story begins, or information that establishes the setting of the story; కథ నేపథ్యం సమగ్రంగా అర్థం అవడానికి ఈ చిన్న వ్యాసం ఉపయోగపడుతుంది. ఉదాహరణకి ఇంగ్లీషులోకి అనువదించిన కన్యాశుల్కం నాటకం ఇంగ్లీషు పాఠకులకి అర్థం అవటానికి ఆ కాలపు బాల్యవివాహాల ఆచారం గురించి నాలుగు మాటలు చెబితే అది Prologue కోవకి చెందుతుంది; see also introduction; preface; * prolong, v. i. పొడిగించు; సాగదీయు; * prominent, adj. పేరున్న; స్పుటమైన; బాగా కనిపించే; * promise, n. (1) బాస; మాట; వాగ్దానం; (2) బాగుపడే అవకాశం; వృద్ధిలోకి వచ్చే అవకాశం; * promise, v. i. బాసచేయు; మాటయిచ్చు; * promising, adj. బాగుపడే అవకాశం ఉన్న; వృద్ధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఉన్న; ** promissory note, ph. వాగ్దాన పత్రం; ప్రోనోటు; * promote, v. t. వృద్ధిచేయు; అధికం చేయు; * promotion, n. (1) పదోన్నతి; ఉద్యోగపు హోదా పెరగడం; (2) వ్యాపారంలో వస్తువుల అమ్మకం వృద్ధి పొందడానికి చేసే హడావిడి; * prompt, v. t. ప్రేరేపించు; * promptly, adv. అవ్యవధానంగా: అవిలంబంగా; వెనువెంటనే; వెంటనే; ఆలశ్యం చెయ్యకుండా; * promulgate, v. t. ప్రకటించు; * prone, adj. బోర్లా; * pronoun, n. సర్వనామం; ** demonstrative pronoun, ph. సూచక సర్వనామం; ఏతత్తదర్ధక సర్వనామం; నిర్దేశక సర్వనామం; ** indefinite pronoun, ph. అనిర్దిష్ట సర్వనామం; ** interrogative pronoun, ph. ప్రశ్నవాచక సర్వనామం; యత్కిమర్ధక సర్వనామం; ** nominal pronoun, ph. ఆఖ్యాత సర్వనామం; ** numerical pronoun, ph. సంఖ్యావాచక సర్వనామం; ** personal pronoun, ph. పురుషవాచక సర్వనామం; పురుష బోధక సర్వనామం; యుష్మదస్మదర్థక సర్వనామం; పురుష బోధక సర్వనామాలలో లింగభేదాలకు ప్రత్యేక పదాలు ఉండవు. ఉదా. నేను, మేము, మనం, నువ్వు, మీరు మొ.వారిని ఏ లింగానికి చెందినవారో చెప్పనవసరం లేదు. సంభాషణ లో పాల్గొన్న మాట్లాడే వ్యక్తీ, వినే వ్యక్తీ ఒకరికొకరు తెలిసినవారే అవుతారు. ** reflexive pronoun, ph. ఆత్మార్థక సర్వనామం; ** relative pronoun, ph. సంబంధవాచక సర్వనామం; * pronounce, v. i. ఉగ్గడించు; ఉచ్చరించు; * pronunciation, n. ఉచ్చారణ; * proof, n. ఋజువు; దాఖలా; నిదర్శనం; ప్రమాణం; తార్కాణం; నిరూపణం; ఉపపత్తి; దృష్టాంతం; మూదల; మూదలిక; ** deductive proof, ph. నిగమిత నిరూపణ; ** empirical proof, ph. ప్రత్యక్ష నిరూపణ; ** proof by contradiction, ph. ఖండన ఉపపత్తి; ** with proof, ph. సోపపత్తికంగా; * proofs, n. అచ్చు చిత్తులు; చిత్తు ప్రతులు; * prop, n. ఊత; ఊతం; చేయూత; ఊతకోల; కైదండ; అండ; దండ; దన్ను; ఆనురాట; ఆలంబం; ఆలంబన; ప్రాపు; ఆధారం; పట్టుగొమ్మ; అవష్టంభం; * propaganda, n. ప్రచారం; * propagate, v. t. ప్రచారం చేయు; వ్యాపింప చేయు; * propagation, n. ప్రసరణ; వ్యాప్తి; * propane, n. తదేను; త్రేును; మూడు కర్బనపు అణువులు ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; C₃H₈; ఈ వాయువుని వంట వాయువుగా ఉపయోగించవచ్చు; * propanol, n. త్రయోల్; ప్రొపనోల్; propyl alcohol; * propellant, n. క్షేపణ పదార్థం; చోదక ద్రవ్యం; * propeller, n. క్షేపణి; చోదక యంత్రం; * propene, n. తదీను; మూడు కర్బనపు అణువులు, జంట బంధం ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; propylene; C₃H₆; * propensity, n. ఉన్ముఖత; * proper, adj. తగిన; క్రమమైన; క్రమ; స్వకీయ; నిజ; యుక్తమైన; వెరవైన; ** proper divisor, ph. క్రమ విభాజకం; ** proper fraction, ph. క్రమభిన్నం; ** proper motion of a star, ph. తార యొక్క స్వకీయ గమనం; నిజ గతి; నక్షత్రాలు ఏవీ స్థిరంగా లేవు; అవి వేరు వేరు దిశలలో వేరు వేరు వేగాలతో - సెకండుకి అనేక కిలోమీటర్ల వేగంతో - కదులుతున్నాయి; * proper, n. భావ్యం; సరైనది; యుక్తం; వెరవు; * property, n. (1) లక్షణం; గుణం; ధర్మం; (2) ఆస్తి; సొత్తు; సంపద; సంపత్తి; కించన్యం; ** characteristic property, ph. అభిలాక్షణిక ధర్మం; ** chemical property, ph. రసాయన ధర్మం; రసాయన లక్షణం; ** emergent property, ph. హఠాదుత్పన్న లక్షణం; హఠాత్తుగా పుట్టుకొచ్చే లక్షణం; తాపోగ్రత (temperature) అనే భావం ఉంది. ఒకే ఒక బణువు (molecule)ని తీసుకుని దాని “తాపోగ్రత” గురించి మాట్లాడడం అర్థ రహితం. ఒక్క బణువుకి తాపోగ్రత ఉండదు. ఒక చోట కోట్ల కొద్దీ బణువులు, ఒక దానిని మరొకటి గుద్దుకుంటూ ఉంటేనే వేడి (heat) పుడుతుంది, దాని ఉగ్రతని మనం తాపోగ్రత అంటున్నాం. కనుక తాపోగ్రత అన్నది హఠాదుత్పన్న లక్షణం; ** collective property, ph. (1) సాముదాయిక లక్షణం; (2) ఉమ్మడి ఆస్తి; ** fixed property, ph. స్థిరాస్తి; ** inherent property, ph. స్వభావం; ** intellectual property, ph. మేథో సంపత్తి; మేథో సంపద; ** movable property, ph. చరాస్తి; ** paternal property, ph. పిత్రార్జితం; ** personal property, ph. ఏదర; ** physical property, ph. భౌతిక ధర్మం; భౌతిక లక్షణం; ** private property, ph. ఖానిగీ ఆస్తి; సొంత ఆస్తి; ** public property, ph. ప్రజా ధనం; ** rudimentary property, ph. తన్మాత్ర; ** self-acquired property, ph. స్వార్జితం; * prophase, n. తొలిదశ; కణ విభజన జరిగే సమయంలో తొలి దశ; * prophecy, n. అనాగతం; భవిష్యద్వాక్యం; సోదె; * prophet, n. అనాగతవేది; భవిష్యత్తును చెప్పు వ్యక్తి; సోదె చెప్పు వ్యక్తి; * prophylactic, adj. రోగనిరోధక; నిరోధక; * propitiate, v. t. సంతోషపెట్టు; శాంతింప చేయు; పొగుడు; కీర్తించు; పొంగించు; * proportion, n. అనురూప్యం; అనుపాతం; వాటా; పాలు; వంతు; నిష్పత్తి; దామాషా; ** direct proportion, ph. క్రమ అనుపాతం; సరళ అనుపాతం; అనులోమ అనుపాతం; ** indirect proportion, ph. విలోమ అనుపాతం; ** inverse proportion, ph. విలోమ అనుపాతం; * proportional, adj. అనురూప్య; అనుపాత; దామాషా; ** proportional representation, ph. దామాషా ఎన్నికలు; * proportionately, adj. అనురూప్యంగా; అనురూప్యేణా; వాటాలవారీగా; వంతుల ప్రకారం; నైష్పత్తికంగా; పరస్పరానుగుణంగా; * proposal, n. ప్రతిపాదన; ఉపపాద్యం; వాదం; ** seconding a proposal, ph. అనువాదం; * propose, v. t. (1) ప్రతిపాదించు; ఉపపాదించు; (2) పెండ్లాడమని అడుగు; * proposer, n. ప్రతిపాదకుడు; ప్రస్థావకుడు; * proposition, n. ప్రాతిపదిక; ఉపపాద్యం; ప్రవచనం; * proprietary, adj. relating to an owner or ownership; ** proprietary ownership, ph. స్వామిత్వం; * proprietor, n. యజమాని; సొంతదారు; స్వామి; ఏలిక; see also manager; * proprietorship, n. స్వామిత్వం; * propriety, n. ఔచిత్యం; యుక్తత; మర్యాద; * proprioceptor, n. స్వంతగ్రాహకి, one's own receptor; * props, n. pl. రంగాలంకరణ సామగ్రి; * propyne, n. తదైను; మూడు కర్బనపు అణువులు ఒక త్రిపుట బంధం ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; C₃H₄; ** pros and cons, ph. అనుకూల ప్రతికూలతలు; ముందువెనుకలు; లాభనష్టాలు; మంచి చెడ్డలు; * prosaic, adj. పస లేని; నీరసమైన; చప్పగా ఉన్న; సాదాసీదాగా; కవిత్వం లేకుండా; వచనధోరణిలో; * proscribe, v. t. నిషేదించు; కూడదని చెప్పు; * prose, n. వచనం; గద్యం; యజుస్సు; ** literary prose, ph. గద్యం; యజుస్సు; ** conventional prose, ph. వచనం; * prosecution, n. (1) జరిపించడం; పని జరిపించడం; కృషి; (2) ఒక వ్యక్తి నేరస్తుడని రుజువు చెయ్యడానికి ప్రభుత్వం తరఫున జరిగే కృషి; * prosecutor, n. కృషీవలి; ఒక వ్యక్తి నేరస్తుడని రుజువు చెయ్యడానికి ప్రభుత్వం తరఫున కృషి చేసే వ్యక్తి; * prosody, n. ఛందస్సు; పద్యరచనకి నియమావళి; * prospect, n. ఉత్తరాపేక్ష; ఆశ; * prospective, adj. భవిష్యత్తుకు సంబంధించిన; కాబోయే; * prospectus, n. పరిచయ పత్రం; పరిచయ పొత్తం; వివరణ పత్రం; * prosper, v. i. ప్రబలు; * prosperity, n. ఐశ్వర్యం; సౌభాగ్యం; క్షేమం; శ్రేయస్సు; అభివృద్ధి; * prostate gland, n. వస్తి గ్రంధి; వీర్య గ్రంథి; పౌరుష గ్రంథి; The prostate's most important function is the production of a fluid that, together with sperm cells from the testicles and fluids from other glands, makes up semen; * prostitute, n. వ్యభిచారిణి; జారిణి; ముండ; రండ; లంజ; తొత్తు; రంకులాడి; వాడవదిన; గణిక; ** son of a prostitute, ph. లంజకొడుకు; తొత్తుకొడుకు; * prostitution, n. వ్యభిచారం; పడుపు వృత్తి; జారత్వం; లంజతనం; రంకుతనం; * prostrate, v. t. సాష్టాంగపడు; * protect, v. t. రక్షించు; పోషించు; కాపాడు; ఏలు; గుప్తించు; ఓము; * protected, adj. రక్షిత; * protecting, adj. రక్షణ; * protection, n. రక్ష; రక్షణ; సంరక్షణ; పరిరక్షణ; కాపు; కాపుగడ; ప్రోపు; పోషణ; గుప్తి; పాకన; అనుపాలన; ఓమిక; ** complete protection, ph. అభిరక్షణ; * protective, adj. రక్షక; ** protective coating, ph. రక్షక లేపనం; * proteins, n. ప్రాణ్యములు; మాంసՠуత్తులు; * protest, n. ఆక్షేపణ; ఫిర్యాదు; * proto, pref. ప్రథమ; ముఖ్య; ఆది; మూల; ** proto-Dravidian, ph. మూల ద్రావిడ భాష; * protocol, n. పద్ధతి; ప్రవర్తనా నియమావళి; మర్యాద; అంతస్తుకి తగిన మర్యాద; ఇచ్చి పుచ్చుకొనే పద్ధతి; * protagonist, n. నాయకుడు; నాయకురాఉ; ప్రథాన పాత్రధారి; * protandry, n. [bot.] పుంభాగ ప్రథమోత్పత్తి; The condition of flowers whose male parts mature before the female ones; [bio.] The condition in which an organism begins life as a male and then changes into a female; * protonema, n. ప్రథమతంతువు; * protoplasm, n. ఆదిపదార్థం; జీవపదార్థం; see also cytoplasm; * protozoa, n. ఆదిజీవులు; ఆదిజంతువులు; తొలేలులు (తొలి + ఏలులు); ఇవి బేక్టీరియా కంటె పెద్దవి; ఎమీబా వల్ల కలిగే గ్రహణి, మలేరియా మొదలైన వ్యాధులు ఈ రకం సూక్ష్మజీవుల వల్లనే కలుగుతాయి; * prototype, n. ఆద; మచ్చు; * protractor, n. కోణమాని; కోణమితి; కోణవిపరికరం; * protracted, adj. నానుడు; ఆలశ్యం చేసిన; విలంబిత; * proud, adj. (1) అభిమానం గల; ఆత్మాభిమానం గల; (2) గర్వం గల; * prove, v. t. రుజువు చేయు; నిరూపించు; మూదలించు; * proven, v. t. నిరూపితం; మూదలిదం; * proverb, n. సామెత; సామెం; లోకోక్తి; ఆభాణకం; సుభాషితం; సూక్తి; నుడికారం; నానుడి; జాతీయం; చాటువు; పలుకుబడి; సుద్దిన్యాయం; జనశ్రుతి; * provide, v. t. సిద్ధం చేయు; ఇచ్చు; * providential, n. దైవికం; * providentially, adv. దైవికంగా; అవశాత్తుగా; అనుకోకుండా; * province, n. పరగణా; దేశంలో ఒక విభాగం; * provision, n. ఏర్పాటు; సదుపాయం; నియమం; నిబంధన; * provisions, n. కిరానా; చిల్లర దినుసులు; రస్తు; * provisionally, adv. అందాకా; ప్రస్తుతానికి; * proviso, n. షరతు; మినహాయింపు; షరా; * provoke, v. t. రేకెత్తించు; రెచ్చగొట్టు; ప్రకోపింపచేయు; ఉత్తేజపరచు; * prowess, n. షరతు; పరాక్రమం; * prowl, v. i. నక్కు; పొంచి ఉండు; * prowler, n. పొంచి సంచరించే జంతువు లేదా వ్యక్తి; * proximate, adj. ఉప; సమీపపు; సన్నిహితమైన; ఔపశ్లేషిక; సన్నికృష్ట; ** proximate cause, ph. సన్నికృష్ట కారణం; ** proximate instruction, ph. ఉపనిషత్; ** proximate theorem, ph. ఉప సిద్ధాంతం; ఔపశ్లేషిక సిద్ధాంతం; * proximity, n. చెంత; చేరువ; చెంగలి; పొడ; తరి; దరి; దాపు; సరస; సమీపం; సామీప్యం; సన్నిధి; సాన్నిధ్యం; సన్నిధానం; దరిదాపు; దండ; అంతికం; నేదిష్టం; అందిక; నైకట్యం; * proxy, n. ఒకరి తరఫున వ్యవహరించడానికి మరొకరికి ఇచ్చే అధికారం; ప్రాతినిధ్యం; వకీల్తా: అటువంటి అధికారం పొందిన వ్యక్తి; వకీలు; * prude, n. అతివినయం ప్రదర్శించే వ్యక్తి; * prudence, n. ప్రాజ్ఞత; * prunes, n. ఎండిన ఆలూబుఖారా పండు; ఎండిన ప్లమ్; [bot.] Prunus domesticus; జ్వరము తగ్గిన తరువాత నోటికి రుచిగా ఉండడానికి వాడతారు; * prune, v. t. కత్తిరించు; త్రుంచు; పత్రించు; మొక్కల కొమ్మలను కత్తిరించు; తగ్గించు; * pruner, n. కత్తెర; పత్రిక; * pruning, n. పత్రింపు; ఎదిగేదానిని కత్తిరించడం; పొదవ్యాధి; పొలుసురోగం; * psalm, n. ప్రార్ధనా గీతం; బైబిలులో ఒక భాగం; * pseudo, adj. కుహనా; మిథ్యా; అబద్ధపు; మారు; * pseudomorphism, n. అభాసరూపత్వం; Pseudomorphism occurs when a mineral is altered in such a way that its internal structure and chemical composition are changed, but its external form is preserved; * pseudonym, n. (సూడోనిం) గోప్యనామం; కుహనా నామం; మారుపేరు; కలం పేరు; * pseudopod, n. కూటపాదం; జీవకణాలు కదలికకు [[కణసారం]] కోలగా సాగి పాదం మాదిరి ఉపయోగపడే సాధనం; * pseudoscience, n. జ్ఞానాభాస: నిజమైన జ్ఞానంలా కనిపించే అజ్ఞానం; * psoriasis, n. విచర్చిక; * psyche, n. మనస్సు; భావజాలం; * psychiatrist, n. మానసిక వైద్యశాస్త్రం ప్రకారం మానసిక రోగాలకి మందులిచ్చి కుదిర్చే వైద్యుడు; * psychic, adj. అతీంద్రియ; * psychic, n. అతీంద్రియాళువు; అతీంద్రియ శక్తులు ఉన్న వ్యక్తి; * psychoanalysis, n. మానసిక విశ్లేషణ; మనస్తత్త్వ విశ్లేషణ; * psychological, adj. మానసిక; మనస్తత్త్వ; * psychologist, n. మనస్తత్వ శాస్త్రం ప్రకారం మానసిక దౌర్బల్యాలని విశ్లేషించే వ్యక్తి; ఈ వ్యక్తి మందులు ఇవ్వడానికి వీలు లేదు; * psychology, n. (1) మనస్తత్వ శాస్త్రం; (2) మనస్తత్వం; మనుస్స్వభావం; * psychopath, n. వికలోద్వేగి; ఈ వ్యక్తి స్వయంమోహితుడే కాకుండా సిగ్గు,లజ్జ, తప్పు చేసేననే శంక లేని వ్యక్తి; a psychopath is a narcissist with no sense of guilt or shame; a psychopath is born with these traits whereas a sociopath is made by the environment; * psychosomatic, adj. మానసిక రుగ్మతకి భౌతికమైన లక్షణాలు పొడచూపే; * psychotherapy, n. మానసిక చికిత్స; * psychosis, n. గజిబిజగా, ఆందోళనకరంగా ఉండే ఆలోచనలు, లేనివి ఉన్నట్లు అనిపించే భ్రాంతి, మొదలైన లక్షణాలు ఉన్న మనో స్థితి; * psyllium, n. [bot.] ''Plantago ovata;'' Psyllium is a soluble fiber used primarily as a gentle bulk-forming laxative in products such as Metamucil. It comes from a shrub-like herb called Plantago ovata that grows worldwide but is most common in India. Each plant can produce up to 15,000 tiny, gel-coated seeds, from which psyllium husk is derived; [Tel.] ఇసపగోలచెట్టు; [Hin.] ఇస్పగోల్‌ (ఇసాబ్ గోల్); భారతదేశం అంతటా వివిధ కంపెనీల వారు దీనిని అమ్ముతున్నారు (డాబర్, వైద్యనాధ్, పతంజలి, హందర్డ్, … ఇంకా మరెందరో); విరేచనకారిగా ఈ ఇసాబ్ గోల్ ఎంతగా ప్రసిద్ధమంటే, దానితో అమూల్ కంపనీ వారు ఇస్ క్రీం కూడ తయారు చేసి అమ్ముతున్నారు; * pub, n. short for “public house”; the name for a small bar cum restaurant in the U. K.; * puberty, n. తారుణ్య దశ; ఈడు; యవ్వనం; శరీరం మీద వెంట్రుకలు కనబడే వయస్సు; * pubescent, adj. [bot.] నూగుతో ఉన్న; ** pubescent hair, ph. తరుణ వయస్సులో శరీరం మీద కనబడే వెంట్రుకలు; * public, adj. (1) బాహాటపు; బాహాటమైన; బహిరంగ; బహిరంగమైన; రట్టయిన; రట్టు; రచ్చ; పబ్లిక్‌గా; (2) ప్రజా; పౌర; జనహితైక; సర్వజనిక; పరియోక; పరి; (3) ప్రభుత్వ; రాజ్యస; దివాణపు; సర్కారు; ** public decency, ph. నలుగురిలో మర్యాద; ఔచిత్యం; పరి మర్యాద; ** public domain, ph. పరి బైలు; పరి పరిధి; ప్రజా పరిధి; ** public good, ph. ప్రజాశ్రేయస్సు; ** public health, ph. ప్రజారోగ్యం; ** public interest, ph. ప్రజాహితం; ** public officer, ph. ప్రభుత్వోద్యోగి; ప్రజాధికారి; రట్టడి; రెడ్డి; ** public opinion, ph. ప్రజాభిప్రాయం; ** public performance, ph. బహిరంగ ప్రదర్శనం; ** public relations, ph. పౌర సంబంధాలు; ** public road, ph. రహదారి; రచ్చబాట; ** public safety, ph. ప్రజాక్షేమం; ** public school, ph. సార్వజనిక పాఠశాల; ** public sector, ph. ప్రభుత్వ రంగం; ** public secret, ph. బహిరంగ రహశ్యం; ** public servant, ph. ప్రజా సేవకుడు; ప్రభుత్వోద్యోగి; ** public spirit, ph. లోకోపకార బుద్ధి; ** public worship, ph. సర్వజనక పూజ; * public, n. జనసామాన్యం; ప్రజలు; పౌరులు; పురజనులు; * publication, n. (1) ప్రచురణ; వెలయింపు; ప్రచురించబడినది; (2) గ్రంథం; వార్తాపత్రిక; ఇస్తిహారు; * publicity, n. ప్రచారం; ప్రాచుర్యం; బాహాటం; వెల్లాటకం; * publicly, adv. బాహాటంగా; * publish, v. t. ప్రచురించు; వెలయించు; * publishers, n.pl. ప్రచురణకర్తలు; ప్రకాశకులు; * pucker, v. t. అప్పళించు; * puddle, n. నీటి గుంట; కూపిక; వర్షపు నీరు చేరిన గుంట; * pudding, n. పిండి, పాలు, ధాన్యాలు, పండ్లు, గుడ్లు మొ. పదార్థాలతో చేసే తియ్యని మెత్తని వంటకం; ** rice pudding, ph. పరమాన్నం; క్షీరాన్నం; * puerile, adj. కౌమార; చిన్నపిల్లలవలె; కైశోరక; వయస్సుకి తగని; (rel.) adolescent; juvenile; immature; childish; * puerperal, adj. పురిటికి సంబంధించిన; పురిటి; ప్రసూతి; సూతికా; ** puerperal ailment, ph. సూతికా రోగం; * puff, v. t. ఊదు; * puff, v. i. గుల్లబారు; గుల్లవిచ్చు; ఉబ్బు; పొంగు; ** puffed cheeks, ph. బూరె బుగ్గలు; * pug mark, n. జంతువుల పాదముద్ర; * pugilistic, adj. జట్టి పెట్టుకునే తత్త్వం కల; పేచీకోరు; జట్టీకోరు; ** pugnacious person, ph. పేచీకోరు; * pull, v. t. పీకు; లాగు; పెరుకు; * pulley, n. కప్పీ; నేమి; త్రికాసి; గిరక, giraka; గిలక, gilaka * pulley attached to a well, ph. గిలక; * pull-ups, n. pl. దండీలు; ఒక రకం వ్యాయామం; ఎత్తుగా, క్షితిజ సమాంతరంగా వేల్లాడదీసిన చిన్న కర్రని పట్టుకుని వేల్లాడుతూ, గడ్డం కర్రకి తగిలే వరకూ శరీరాన్ని లేవనిత్తడం; * pulmonary, adj. పుఫుస; ఊపిరితిత్తులకి సంబంధించిన; ** pulmonary artery, ph. పుపుస ధమని; ** pulmonary circulation, ph. పుపుస ప్రసరణం; ** pulmonary vein, ph. పుపుస సిర; * pulp, adj. చవకబారు; * pulp fiction, ph. చవకబారు కాల్పనిక సాహిత్యం; * pulp, n. గుజ్జు; తాండ్ర; ** mango pulp, మామిడి తాండ్ర; ** paper pulp, కాగితపు గుజ్జు; * pulse, n. నాడి; ధాతునాడి; ఆరోగ్యమైన మగవాడి నాడి నిముషానికి డెబ్భయ్‍ సార్లు కొట్టుకుంటుంది; * pulsar, n. నాడీమూర్తి; నాడీతార; a celestial object, thought to be a rapidly rotating neutron star, that emits regular pulses of radio waves and other electromagnetic radiation at rates of up to one thousand pulses per second; * pulses, n. pl. కాయ ధాన్యములు; అపరాలు; * pulverization, n. పేషణము; * pulverize, v. i. గుండగు; పిండగు; నుగ్గగు; చూర్ణమగు; * pulverize, v. t. గుండచేయు; నూరు; పిండిచేయు; నుగ్గుచేయు; చూర్ణముచేయు; పేషించు; * pulverizer, పేషకి; పేషకం; పేషణ యంత్రం; పిండి మర; * pump, n. పంపు; బొంబాయి; తోడిక; చాలకం; ** hand pump, ph. బొంబాయి; ** sump pump, ph. కూప తోడిక; మురికి నీళ్లు ఒక గోతి (కూపం) లోకి చేరుకున్నప్పుడు ఆ నీటిని బయటకు తోడే సాధనం; ** water pump, ph. జల చాలకం; * pump, v. t. కుంభించు; తోడు; * pumpkin, n. గుమ్మడి; తియ్య గుమ్మడి; భద్రపర్ణి; కూశ్మాండం; * pun, n. అక్షరక్రీడ; శ్లేష; ఒకే మాటని రెండర్ధాలు వచ్చేలా ప్రయోగించటం; * punch, n. (1) పిడిగుద్దు; (2) పంచి; అయిదు రుచులతో కూడిన పానీయం; (3) పడి అచ్చు; లోహపు రేకులమీద అచ్చువేసే పనిముట్టు; ** punch line, ph. పతాక వాక్యం; * punctilious, adj. సూక్ష్మాచార; సూక్ష్మాచారపరాయణ; * punctuality, n. సమయపాలన; తరితనం; * punctually, adv. ఠంచనుగా; * punctuation mark, n. విరామ చిహ్నం; * puncture, n. తూటు; బెజ్జం; చిల్లు; పంక్చరు; పంచేరు; * puncture, v. i. తూటు పడు; బెజ్జం పడు; చిల్లు పడు; * puncture, v. t. తూటు పెట్టు; చిల్లు పెట్టు; * puncture vine, n. గోచూర పూవు; [bot.] ''Tribulus Terrestris;'' * pungent, adj; ఘాటైన; కటువైన; * punish, v. t. దండించు; శిక్షించు; * punishment, n. దండన; శిక్ష; శాస్తి, adj. శిక్షాత్మక; ** capital punishment, ph. ఉరిశిక్ష; * punk, n. పనికిమాలినది; పనికిమాలినవాడు; * punish, v. t. దండించు; శిక్షించు; * puny, adj. బుల్లి; అల్పరూపి అయిన; * pup, n. కుక్కపిల్ల; కుక్కజాతి జంతువుల పిల్ల; * pupa, n. కోశస్థం; * pupil, n. (1) కంటిపాప; కంటిగుడ్డు; కన్నుయొక్క నల్లగుడ్డు; అక్షకూటం; తారక; కనీనిక; (2) అంతేవాసి; విద్యార్థి; m. శిష్యుడు; f. శిష్యురాలు; * puppet, n. కీలుబొమ్మ; తోలుబొమ్మ; సాలభంజిక; * purchase, n. క్రయం; కొనుగోలు; * purchase, v.t. కొను; ** purchasing power, ph. కొనుగోలు శక్తి; * pure, adj. (1) పవిత్రమైన; నిష్కళంకమైన; పావన; (2) శుద్ధ; పరిశుద్ధ; స్వచ్ఛ; స్వచ్ఛంద; అమల; మృష్ట; జాను; పాళా; ప్రత్యగ్ర; అప్పటము; కల్తీకాని; నిష్కల్మషమైన; ఔపపత్తిక; చొక్కం; ** pure gold, ph. పాళా బంగారం; ** pure mathematics, ph. ఔపపత్తిక గణితం; జాను గణితం; ** pure science, ph. ఔపపత్తిక శాస్త్రం; జాను శాస్త్రం; ** pure Telugu, ph. జాను తెలుగు; * puree, n. కట్టు; ఎక్కువ నీళ్ళతో ఉడికించి, బాగా జారుగా అయేవరకూ ఎనిపిన వంటకం; ** puree of toor dal, ph. కంది కట్టు; * purgative, n. విరేచనకారి; * purgatory, n. నరకం; క్రైస్తవ మతంలో నరకం; * purge, v. t. పరిహరించు; కత్తిరించు; శుద్ధిచేయు; ప్రక్షాళించు; * purity, n. శుద్ధత; శౌచం; * purple, n. ఊదా; ఎరుపు, నీలం కలసిన రంగు; ధూమ్రవర్ణం; * purport, n. తాత్పర్యం; సారాంశం; ఫలితార్థం; * purpose, n. ప్రయోజనం; ఉద్దేశం; ఉపయోగం; ** general purpose, ph. విశాల ప్రయోజనం; ** special purpose, ph. పరిమిత ప్రయోజనం; * purposelessness, n. నిష్ప్రయోజనం; వ్యర్థం; * purposive, adj. ప్రయోజనార్ధక; * purslane, n. గంగవల్లికూర; కుల్ఫా; లూనీ భాజీ; నూనియా సాగ్; ఒక ఓషధి; బచ్చలిని పోలిన ఒక ఆకు కూర; [bot.] ''Portulaca oleracea'' of the Portulacaceae family; * purse, n. ముల్లె; డబ్బు సంచి; కీసా; పొంకణం; * push, adj. తోపుడు; * pushcart, ph. తోపుడు బండి; * push, n. చొరవ; * push-ups, n. pl. బస్కీలు; ఒక రకం వ్యాయామం; కాళ్లతోటీ, చేతుల తోటీ నేలని దన్ను చేసుకొని, బోర్లా ఉన్న భంగిమలో, నేలకి మోకళ్లు తగలకుండా, శరీరాన్ని పైకి లేపడం; * purslane, n. పావిలాకు; * pursue, v. t. (1) వెంబడించు; వెంటతరుము; అనుసరించు; (2) అనుకున్న పనిని సాధించడానికి ప్రయత్నం చేయు; * purulent, adj. చీము కలిగినట్టి; చీము పట్టిన; * purview, n. పరిధి; దృక్ పరిధి; చూపుమేర; ఎరికె; * pus, n. చీము; see also రసి; * push, v. t. తోయు; నెట్టు; * pushy, adj. చొరవ; * pussyfoot, v. i. నాన్చు; వివాదాస్పదమైన విషయంలో ఎటూ మొగ్గకుండ నాన్చు; * pustules, n. pl. చీముపొక్కులు; చీముతో నిండిన, చిన్న, గుండ్రని పొక్కులు; * putch, n. (పుచ్) విప్లవోద్యమం; * putrid, adj. కుళ్లు; కుళ్లిన; పూతి; కోథ; ** putrid odor, ph. కుళ్లు కంపు; పూతి గంధం; * putrefaction, n. కుళ్లింపు; కోథీకరణ; * puzzle, n. అరోచకం; ప్రహేళిక; పజిలు; పజిల్; ** crossword puzzle, ph. గళ్లనుడికట్టు; పదకేళి; * pyol, n. అరుగు; చీడీ; ఇంటిని ఆనుకుని ఉండే ఎత్తయిన తీనె; * pyol, n. అరుగు; ఇంటి ముందు, ఇంటికి ఆనుకుని ఉన్న ఎత్తయిన తిన్నె; * pyre, n. చితి; ఒలికి; * pyro, adj. మంటకి సంబంధించిన; * pyroelectricity, n. తాప విద్యుత్తు; అగ్నివిద్యుత్తు; ఉష్ణవిద్యుత్తు; * pyrometer, n. బాగా ఎక్కువ వేడిని కొలిచే తాపమాపకం; ఉడుకుతున్న వస్తువుల వేడిని కాని, మండుతున్న వస్తువుల వేడిని కాని కొలిచే తాపమాపకం; * pyrotechnics, n. pl. బాణసంచా; * python, n. (1) కొండచిలువ; పెనుబాము; మచ్చల కొండచిలువ (reticulated python) అన్నిటికంటె పొడవైన పాము; (2) కంప్యూటర్ రంగంలో క్రమణికలు రాయడానికి వాడే ఒక భాష పేరు; * pyorrhea, pyorrhoea (Br.) n. పూతిదంతం; దంతవేష్టి; చీము పట్టిన పన్ను;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] qaldiaekiek21kp99hnshr13ut47zkx 0 3017 38949 38935 2026-04-11T14:26:28Z Vemurione 1689 /* Part 2: త - ta */ 38949 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: తం - taM== <poem> {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> తంటేము, taMTEmu -n. --a medicinal herb; [bot.] ''Cassia tora'' and ''Cassia alata'' of the Leguminosae family; --(also) తంటియం; ప్రపున్నతం; దద్రుగ్నం; తంగేడు, taMgEDu -n. --Country senna; Tanner's cassia; a bush with yellow flowers; [bot.] ''Cassia auriculata''; ''Senna auriculata'' of the Fabaceae family; --Cassia auriculata is an evergreen shrub that grows in many parts of India and in other parts of Asia. The flower, leaves, stem, root, and unripe fruit are used for treatment, especially in Ayurvedic medicine; Before the advent of synthetic tanners, the bark of this plant was widely used in tanning hides; -- దీని మొగ్గల్ని కషాయంగా కాచుకుని తాగితే చక్కెర వ్యాధి అదుపులో ఉంటుంది. ఈ మొక్క పుల్లలతో పళ్ళు తోముకుంటే చిగుళ్లు బలపడతాయి. ఈ మొక్క ఆకులతో శ్రీలంకలో టీ కాచుకు తాగుతారు. దీని గింజల పొడితో కాఫీ కాచుకు తాగుతారు. --తలపోటకం; మాదిగ తంగేడు; మెట్ట తంగేడు; మెరక తంగేడు; [Sans.] ఆవర్తకీ; హేమపుష్పమ్; [Tamil] అవరమ్; తంటా, taMTA -n. --difficulty; trouble; తంటాలు పడు, taMTAlu paDu -v. i. --(1) to undergo difficulties; --(2) to take trouble; తంటింపు, taMTiMpu - n. -- [bot.] ''Cassia tora'' Linn.; తండం, taMDaM -n. --assembly; mass; collection; quantity; group; family; ---మృగతండం = a herd of animals. ---కలువతండం = a bed of lilies. ---కణతండం = a collection of cells; tissue. ---తండోపతండం = wave after wave; in huge herds. తండసం, taMDasaM -n. --tweezers; a small hand-held forceps; తండ్రి, taMdri -n. --father; (lit.) one who brings; తండులాలు, taMDulAlu -n. pl. --rice; తండుల కణాలు, taMDula kaNAlu -n. --broken pieces of rice; తండులీయకం, taMDulIyakaM -n. -- spiny pigweed; prickly amaranth; thorny amaranth; [bot.] ''Amaranthus spinosus''; -- sometimes a noxious weed. It can be a serious weed of rice cultivation; తంత్రం, taMtraM -n. --scheme; device; trick; contrivance; తంతి, taMti -n. --(1) wire; wire used in a stringed musical instrument; --(2) telegram; (ant.) నిస్తంతి; తంతివార్త, taMtivArta -n. --telegraphic message; తంత్రీవాద్యం, taMtrIvAdyaM -n. --stringed instrument; తంతు, taMtu -n. -- (1) ritual; ceremony; festival; proceedings; (2) device; method; procedure; idea; తంతువు, taMtuvu -n. --filament; thin wire; తంపటి, taMpaTi -n. --a native form of "baking", used especially to cook palm-sprouts; --తేగలను కుండలో ఉంచి, తేగలపై కొంచెం నీళ్లు జిలకరిచి గడ్డి చుట్టతో కుండా మూతిని మూసి, ఈ కుండను బోర్లించి చుట్టూ గడ్డి చిన్న చిన్న పుల్లలు వేసి మంట పెడతారు. బోర్లా ఉంచిన కుండలో ఉన్న తేగలు బాగా ఉడుకుతాయి. ఈ పద్దతిని "తంపటి" వేయడం అంటారు. తంపటి వేసిన తేగలు రుచిగా ఉంటాయి, పైగా ఎక్కువ రోజులు బంక, బూజు పట్టకుండా ఉంటాయి. తంబ, taMba -n. --(1) sword bean; [bot.] ''Canavalia gladavata''; --(2) mob; ruck; large group of people; తంబుర, taMbura -n. --a stringed instrument to provide a background drone in a musical concert; </poem> ==Part 2: త - ta== <poem> తకరారు, takarAru -n. --dispute; తక్షణం, takshaNaM -adv. --immediately; (ety.) తత్ + క్షణం = that very moment; తక్కిడి, takkiDi - n. -- cheater; deceiver; తక్కిన, takkina -adj. --remaining; rest; తక్కిలి చెట్టు, takkili cheTTu - n. -- [bot.] ''Clerodendrum phlomidis;'' -- [Sans.] అగ్నిమంథా; తక్కువ, takkuva -n. --deficiency; shortage; తక్కెడ, takkeDa -n. --balance; a pair of scales; weighing device; తక్కోలం, takkOlaM -n. --[bot.] ''Clerodendron inerme;'' తగడు, tagaDu -n. --foil; ---తగరపు తగడు = tin foil; తగరం, tagaraM -n. --tin; one of the chemical elements; తగర్, tagar - n. Valerian, [bot.] ''Valeriana officinalis'' of the Valerianaceae family. It is a famous medicinal plant. Valerian root calms the nervous system, and Ashwagandha helps the body adapt to stress. Both herbs have remarkable healing properties; they target different and specific ailments; తగరు, tagaru -n. --(1) ram; --(2) he goat; billy goat; తగలబడు, tagalabaDu -v. i. --(1) to burn down; --(2) to get destroyed; తగవరి, tagavari -n. --arbitrator; judge; (ety.) తగవు + అరి; తగవు, tagavu -n. --(1) dispute; argument; altercation; --(2) fair; just; appropriate; suitable; తగాదా, tagAdA -n. --dispute; quarrel; తగినంత, taginaMta -adj. --suitable; appropriate; sufficient; adequate; తగిలించు, tagiliMcu -v. t. --attach; stick on; hang it; fasten; తగ్గించు, taggiMcu -v. t. --decrease; reduce; lower; తగ్గింపు, taggiMpu -adj. --decreased; reduced; ---తగ్గింపు ధర = reduced price. తగు, tagu -adj. --appropriate; suitable; తగునా?, tagunA? -inter. --is it appropriate? is it suitable?; is it fair?; తగులు, tagulu -n. --(1) borrow; a concept used in arithmetic when a larger number is subtracted from a smaller number; (ant.) మిగులు; --(2) deficit; loss; --(3) wish; desire; ---మిగిలితే తీసికో, తగిలితే వేసికో = take if there is a surplus, contribute if there is a deficit. -v. i. --(1) touch;(2) meet; encounter; ---తగలకుండా కూర్చో = sit without touching. ---దారిలో తగిలాడు = met him on the way. తగుల్చు, tagulcu -v. t. --attach; hook; తగ్గు, taggu -v. i. --decay; decrease; abate; calm down; back off; ---తగ్గవోయ్‍ = cool down!; calm down!; don’t be too aggressive! తగ్గుదల, taggudala -n. --decay; decrement; downfall; abatement; తగ్గుముఖం, taggumukhaM -n. --downward trend; decreasing trend; తచ్చాడు, taccADu -v. i. --move about; sneak; loiter; తటస్థం, taTasthaM -n. --neutral; impartial; indifference; non-aligned; ---తటస్థ స్థానం = neutral position; resting position. ---తటస్థ రాజ్యాలు = non-aligned countries. ---సున్నితపు త్రాసు యొక్క తటస్థ స్థానం = resting position of a precision balance. తటస్థించు, taTasthiMcu -v. i. --happen; occur; తట్ట, taTTa -n. --big shallow basket; a basket with no lid; (rel.) బుట్ట = basket; తటాకం, taTAkaM -n. --tank; pond; lake; తటాలున, taTAluna -adv. --suddenly; abruptly; తటి, taTi -n. --river bank; shore; తట్టు, taTTu -n. --(1) side; direction; --(2) pony; ---లోతట్టు ప్రాంతాలు = low lying areas; -v. i. --occur; ---ఆ ఆలోచన నాకు తట్ట లేదు = that thought did not occur to me. -v. t. --pat; touch; rap; knock; strike; ---భుజం మీద తట్టేడు = he patted me on my shoulder. ---ఎవరో తలుపు తడుతున్నారు చూడు = see, someone is knocking on the door. తట్టుకొను, taTTukonu -v. i. --tolerate; bear; handle; ---నొప్పి తట్టుకోగలవా? = can you tolerate the pain? తట్టుముట్లు, taTTumuTlu -n. pl. --stuff; furniture, utensils, belongings, etc; తడక, taDaka -n. --a partition screen that is woven out of palm leaves, coconut leaves, or bamboo strips; తడకచాపలు, taDakachApalu -n. -- rolling mats; screens than can be rolled up and down as needed, usually made from strips of bamboo; Sometimes these are made of "khus khus grass" and such screens are very popular as "summer air coolers;" తడప, taDapa -n. --lath; a strip of fiber taken from the back stem of a palm or coconut leaf that can be used as a rope to tie things; This is a fairly popular material used in the construction of temporary structures. తడబడు, taDabaDu -v. i. --act irresolutely; behave with an unsure footing; తడవ, taDava -n. --turn; time; occasion; తడాఖా, taDAkhA - n. -- capability (to hit); ability; expertise; --(ety.) మరాఠీ భాషలో తడ్-తడ్ (तड! तड!) అన్నది కొట్టడాన్ని సూచించే ధ్వన్యనుకరణ శబ్దం. తడాఖా (तडाखा) అంటే ఆ కొట్టడానికి క్రియానామవాచకం. నా తడాఖా చూపిస్తాను అంటే నా కొట్టే శక్తిని చూపిస్తాను అని అర్థం.కొట్టడానికే కాకుండా సాధారణంగా ఏ విషయంలోనైనా సామర్థ్యాన్ని తెలుపడానికి కూడా ఈ పదాన్ని ప్రస్తుతం ఉపయోగిస్తున్నారు. గాణ్యాచా-తడాఖా (गाण्याचा-तडाखा) అంటే పాడడంలో సామర్థ్యం అన్నమాట; తడి, taDi -adj. --wet; damp; moist; తడి గచ్చు, taDi gaccu -n. --(1) wet cement; --(2) tile floor; తడుపు, taDupu -v. t. --moisten; soak; తత్, tat -adj. --[Sans.] that; తతంగం, tataMgaM -n. --rigmarole; ritual; procedure; తత్తరపాటు, tattarapATu -n. --agitated bewilderment; తత్ ఫలితంగా, tat^ phalitaMgA -adv. --consequently; therefore; as a result of; whence; తత్భవం, taDbhavaM -n. --assimilated word esp. from Sanskrit; తత్త్వం, tattvaM -n. --(1) philosophy; science; principle; --(2) nature; ---వేదాంత తత్త్వం = Vedanta philosophy. ---మనస్ తత్త్వం = psychic philosophy; psychology. ---వాడి తత్త్వమే అంత = that is his nature. తత్సమం, tatsamaM -n. --(1) equivalent; --(2) un-assimilated word from Sanskrit used in Telugu as is; తతి, tati -n. --a group; a collection; a row; తతిమ్మా, tatimmA -adj. --rest (of a group); balance; తథ్యము, tathyamu - n. -- a truthful conclusion; -- అనుభవ ఆధారితమైన ఒక పిండితార్థము; ఉదాహరణకు - సూర్యుఁడు ఱేపు ఉదయించుట తథ్యము; తథా, tathA -adv. --that way; in that manner; తథాగతుడు, tathAgatuDu -n. --Lord Buddha; one who attained nirvana in that way (that is, in the manner of other seers); తథాస్తు, tathAstu -inter. --amen!; so be it; తద్ద్వారా, taddvArA -adv. --thereby; through that channel; -- (note) తద్వారా is incorrect usage; తదితరులు, taditarulu -n. --and others; e tal; తదియ, tadiya -n. --the third day of the lunar half-month; తద్దినం, taddinaM - n. -- తత్ + దినం = తద్దినం; that day; euphemism for the religious ritual on the death anniversary of a departed person; తదీను, tadInu -n. --propene; a hydrocarbon with three carbon atoms and one double bond between two of the carbon atoms; (ety.) తది (తదియ) conveys 3 and according to an international convention, all straight-chained hydrocarbons containing a double bond must end with the sound "-ene"; C₃H₆; తద్రూపేణా, tadrUpENA -adv. --in that form; in that way; తదేను, tadEnu -n. --propane; a hydrocarbon with three carbon atoms and all single bonds between the carbon atoms; (ety.) తది (తదియ) conveys the 3 and according to an international convention, all straight-chained hydrocarbons containing single bonds must end with the sound "-ane"; C₃H₈; తదైను, tadainu -n. --propyne; a hydrocarbon with three carbon atoms and a triple bond between two of the carbon atoms; (ety.) తది (తదియ) conveys the 3 and according to an international convention, all straight-chained hydrocarbons containing a triple bond must end with the sound -"yne"; C₃H₄; తద్ధిత నామాలు, taddhita naamaalu - n. pl. -- new nouns obtained by appending a suffix to an existing noun; -- తెలుపు = white >> తెల్లదనం = whiteness; తద్ధిత ప్రత్యయం, taddhita pratyayaM - n. -- a suffix that can be appended to an existing noun to create a new noun; -- తెలుపు = white >> తెల్లదనం = whiteness; తనం, tanaM -suff. ---ness; having the property of; used as suffix with verbs to create nouns; ---అల్లరితనం = mischievousness. ---ఉప్పతనం = saltiness. ---గట్టితనం = hardness. ---గొప్పతనం = greatness. ---దొంగతనం = burglary. ---పచ్చదనం = green-ness. ---పెంకితనం = mischievousness. ---మంచితనం = goodness. ---ముసలితనం = old age. ---వెకిలితనం = silliness. తన, tana -pron. --one's own; తనను, -pron. --himself; herself; accusative of తను; తనఖా, tanakhA -n. --mortgage; deed; తన్నడం, tannaDaM -v. t . --kicking; తన్మయత్వం, tanmayatvaM -n. --rapture; తన్యత, tanyata -n. --[phy.] tension; తనాబి, tanAbi -n. --beam; girder; తన్మాత్ర, tanmAtra -n. --percepts; particle; representative essence of a concept; -- తత్‌ + మాత్ర. తత్‌ అంటే పరబ్రహ్మం. మాత్రం అంటే కొలమానం. బ్రహ్మాన్ని తెలుసుకొనడానికి ఉపయోగపడే శబ్ద, స్పర్శ, రూప, రస, గంధాలలో ఒకటి. ఐదూ కలసి పంచ తన్మాత్రలు. ఇవి చెవి, చర్మం, కన్ను, నోరు, ముక్కు అనే జ్ఞానేంద్రియాలతో తెలుసుకొనేవి. తనిఖీ, tanikhI -n. --inspection; తనివి, tanivi -n. --satisfaction; తనివితీరా, tanivitIrA -adv. --to one’s satisfaction; తను, tanu reflex. -pron. --himself; herself; the person under discussion; he; she; that person; (ety.) a shortened version of అతను; అతను → (త+అ+ను) → (త+ను) → తను [ఇక్కడ సవర్ణ లోపం జరిగింది]; ఈ ప్రక్రియను ఇంగ్లీషులో metathesis వర్ణవ్యత్యయం అంటారు. [శబ్ద ఉచ్చారణలో అక్షరాల వరుస ముందువెనుకలు అవడం]. ఇది కేవలం కాలగమనంలో ఉచ్చారణ సౌకర్యార్థం భాషలో ఏర్పడే మార్పు. దీనికి ప్రసిద్ధ ఉదాహరణ: అసలు వూరిపేరు వారాణసి అయితే, తెలుగులో మాత్రం దీనిని వారణాసి అని వాడతాం. -- ఇది "అతను" లేదా "ఆమె" వంటి లింగ సర్వనామాలకు బదులుగా ఉపయోగించవచ్చు. లింగ-తటస్థ సర్వనామాలను ఉపయోగించడం అనేది మీకు ఖచ్చితంగా తెలియని లేదా మగ లేదా స్త్రీ అని గుర్తించని వ్యక్తులను సూచించడానికి మరింత సమగ్ర మార్గం. -- see also తిను; తనువు, tanuvu -n. --body; తన్ను, tannu -n. --kick; blow; -v. t. --kick; thrash; తన్నుకుపోవు, tannukupOvu -v. t. --snatch away; ---గెద్ద తన్నుకు పోయింది = the kite snatched it away. తన్నుదన్ను, tannudannu -n. --kickstand; తపసి చెట్టు, tapasi ceTTu -n. --[bot.] Sterculia urens; తపస్సు, tapassu -n. --meditation; penance; తప్ప, tappa -adv. --except; but; save; unless; తప్పనిసరి, tappanisari -adj. --unavoidable; inevitable; essential; తపాలా పెట్టె, tapAlA peTTe -n. --post box; mail box; తపాలా బిళ్ల, tapAlA biLla -n. --postage stamp; తప్పించి, tappiMci -prep. --except; తప్పించుకొను, tappiMcukonu -v. i. --by-pass; evade; avoid; dodge; తప్సీలు, tapsIlu -n. --details of an account; తప్పు, tappu -n. --(1) error; mistake; fault; --(2) sin; --(3) lie; --(4) [comp.] bug; -v. i. --(1) err; mistake; fault; --(2) sin; --(3) lie; --(4) miss; --(5) fail; flunk; ---నెల తప్పు = miss a period; become pregnant. ---పరీక్ష తప్పు = fail an examination; తప్పుల తడక, tappula taDaka -n. --full of mistakes; [idiom] full of holes; తప్పుకో, tappukO! -inter. --get off the way!; తప్పేలా, tappElA - n. -- a wide-mouthed cooking vessel; -- ముంత, తప్పేలా = all utensils; bag and baggage; -- తప్పేలా అంట్లు = a kind of rice cake; బియ్యం పిండి, కొబ్బరి సన్న ముక్కలు, సెగగ పప్పు చేర్చి తడిచేసి బాగా కలిపి తప్పెల లోపల చుట్టూరా అంటించి మూతబెట్టి సన్న సెగ మీద ఉడికిస్తారు. తపోశక్తి, tapOSakti - n. -- the energy of asceticism; spiritual energy accumulated by long periods of meditation; తప్పొప్పుల పట్టిక, tappoppula paTTika -n. --errata; corrigenda; తబల, tabala -n. --tabla; a musical drum with a tightly stretched skin on only one side; (rel.) మద్దెల is a cylindrical drum with two sides for percussion; తబుకు, tabuku -n. --tray; తమందం, tamaMdaM -n. --nitwit; dullard; (ety.) తమస్ + మందం = darkness + dullness; తమకం, tamakaM -n. -- (1) eagerness; yearning; anxiety; (2) suspense; curiosity; తమది, tamadi -pos. pron. --it's yours (honorific); తమరు, tamaru -pron. --you (honorific); తమస్సు, tamassu -n. --(1) darkness; --(2) ignorance; తమలము, tamalamu -n. --the betel vine; (note.) the betel vine has no botanical relation to the betel nut. The similarity in the English names stems from the fact both the betel leaves and betel nuts are used together, in India as an “after-dinner mint.” తమలపాకు, tamalapAku -n. --the betel leaf; [bot.] ''Piper betle;'' -- తమలపాకులో పిండిపదార్త్తలని అరిగించే డయాస్టేజ్ అనే ఎంజైమ్ ఉంది. బహుశా అందుకే భోజనం తర్వాత తాంబూలం తీసుకుంటారు. -- ఎన్నోవ్యాధులకు వాడడమే కాక సెగ గడ్డలు వగైరా వ్రణాలు పక్వానికి రావడానికి వేసే మలాం పట్టీలలో కూడా తమలపాకులు వాడతారు. -- భారతదేశంలో సుమారుగా 35 తమలపాకు రకాలు సాగవుతున్నాయి. అయితే 'తెల్లాకులు' లేక 'తెలనాకులు' లేక ధవళ నాగవల్లి దళములు అని పిలువబడే పలుచని లేత తమలపాకులు తాంబూలానికి శ్రేష్ఠమైనవి; -- see also తాంబూలం; తమాలం, tamAlaM -n. --gloomy tree; [bot.] ''Xanthochymus pictorius''; చీకటిమాను; తమాషా, tamAshA -n. --fun; amusement; funny show; [[File:Lobes_of_the_brain_NL.svg|thumb|right|occipital lobe గులాబి ర్ంగులో ఉంది]] తమ్మి, tammi -n. --(1) lotus; --(2) lobe; ---కపాలాస్థిక తమ్మి = occipital lobe; one of the four major lobes of the cerebral cortex in the brain of mammals తమ్ముడు, tammuDu -n. --younger brother; తయారీ, tayArI -n. --preparation; manufactured; తయారు, tayAru -adj. --ready; prepared; తరం, taraM -adj. --possible; capable; ---నా తరం కాదు = I cannot do it. -n. --class; generation; ---తర తమ భేదాలు = differences in generations and status. తరంగం, taraMgaM -n. --(1) wave; (lit.) one that moves on water; --(2) a type of song; --(3) a chapter in a book; తరంగదైర్ఘ్యం, taraMgadairghyaM -n. --wavelength; తరంగిణి, taraMgiNi -n. --(1) flow; --(2) river; తరందారు, taraMdAru %e2t -n. --classifier; తరగతి, taragati -n. --class; standard; grade; (ety.) తరము + గతి; ---నువ్వు ఎన్నవ తరగతి? = in what grade are you? తరణం, taraNaM -n. --crossing; deliverance; తరణి, taraNi -n. --(1) ship; --(2) Sun; ---నభోతరణి = spaceship. ---తరణి కిరణములు = rays of the Sun. ---తరణి కిరణవారము = a beam of sunlight. తరణోపాయం, taraNOpAyaM - n. -- A means, an expedient; -- (note) తరుణోపాయం is incorrect spelling; తరతమ, taratama -adj. --varying; differing; తరఫు, taraphu -n. --side; behalf; తరబడి, tarabaDi -suff. --of the order of; in the range of; ---గంటల తరబడి = for hours and hours. ---ఏళ్ళ తరబడి = for years and years. తరవాణి, taravANi -n. --mildly fermented rice water; cooked rice soaked overnight in water is the standard breakfast fare in many middle-class families in the northern part of coastal Andhra Pradesh; this liquid, with a dash of salt and lemon, is an extremely popular refreshing drink on hot summer days; తరహా, tarahA -n. --style; attitude; demeanor; తరళం, taraLaM -n. --(1) pendant; --(2) wave; తర్జన భర్జనలు, tarjana bharjanalu, -n. pl. --in-depth discussions on the pros and cons of an issue; తర్జని, tarjani -n. --index finger; తర్పణం, tarpaNaM - n. -- the act of satisfying someone; -- సంతృప్తి పరచడం; తర్పణం అంటే పితృదేవతలకు (మరణించిన పూర్వీకులకు) లేదా దేవతలకు నీరు, తిల (నల్ల నువ్వులు) మరియు ఇతర ద్రవ్యాలతో సమర్పించే ఆచారం. ఇది పితృలను సంతృప్తి పరచడానికి మరియు వారి ఆత్మలకు శాంతిని కలిగించడానికి చేస్తారు; -- సంతర్పణం = a feast offered to satisfy completely; తర్వాత, tarvAta -adv. --later; afterwards; subsequently; తరించు, tariMcu -v. i. --cross over; surmount (obstacles); get over; get through; earn salvation; తరి, tari -n. --ship; తరిఫీదు, tariphIdu -n. --training; తరుగు, tarugu -n. --deficit; -v. i. --wear away; be eroded; -v. t. --dice; cube; cut; esp. cutting vegetables; తరుగుదల, tarugudala -n. --decrement; తరుణం, taruNaM -n. --chance; opportunity; opportune moment; ---మంచి తరుణం, మించిన దొరుకదు = great chance; do not miss it. తరుణాస్థి, taruNAsthi -n. --cartilage; soft bone; తరుణోపాయం, taruNOpAyaM -n. --an idea for the moment; expedience; appropriate means to suit the moment; తరుము, tarumu -v. t. --chase; pursue; తరుకృషి, tarukRshi -n. --forestry; arboriculture; cultivation of trees for lumber and firewood; తరుగు, tarugu - v. t. -- cut into pieces; chop into pieces; mince; - n. -- minced pieces; -- కొత్తిమిర తరుగు = chopped/minced pieces of a coriander greens; తరువాయి, taruvAyi -n. --continuation; balance; rest; leftover material; తరువు, taruvu -n. --(1) grove; --(2) tree; ---మామిడి తరువు = mango grove. ---కల్ప తరువు = a wish fulfilling tree. తర్చు, tarcu -v. t. --agitate; stir; investigate; తర్జుమా, tarjumA -n. --translation; తలం, talaM -n. --plane; surface; hyperplane; hypersurface; తలంబ్రాలు మొక్క, talambraalu mokka - n. -- Lantana; [bot.] Lantana camara; A species of flowering plant within the verbena family (Verbenaceae), native to the American tropics, and is considered to be a weed. -- పులికంప; వనచ్చేది; తల, tala -n. --(1) head; --(2) prefix; తలగడ, talagaDa -n. --pillow; (lit.) the head-log; తలదాచుకొను, taladAcukonu, - v. i. --(1) find shelter; --(2) hide; తలపు, talapu -n. --thought; తలపుల బాట, talapula bATa -n. --thought process; తలపోయు, talapOyu -v. i. --think; ponder; తలబిరుసు, talabirusu -adj. --obstinate; headstrong; incorrigible; (lit.) hard headed; తలమాట, talamATa -n. --prefix; తలరాత, talarAta, -n. --fate; destiny; (lit.) the writing on the forehead; (ety.) Hindus believe that the destiny of an individual is preordained by what the creator has written on the forehead before birth; తలవంపు, talavaMpu -n. --humiliation; తలవని తలంపుగా, talavani talaMpugA, -adv. --unexpectedly; (lit.) as a thought that was not thought of; తలసరి, talasari - adj. -- per capita; per head; తల్పం, talpaM -n. --mattress; soft beding; తల్లంటుతీగె, tallaMTutIge -n. --yellow-flowered wild convolvulus; [bot.] ''Ipomoea chrysis''; తల్లడిల్లు, tallaDillu -v. i. --be troubled; be agitated; తలా, talA -adv. --each; apiece; per head; తలారి, talAri -n. --night watcher; తల్లి, talli -n. --mother; (lit.) one who brings into existence; ---కన్నతల్లి = birth mother. ---సవతి తల్లి = step mother. తల్లి కణం, tallikaNaM -n. --mother cell; తలీకరణ, talIkaraNa -v. t. --[phy.] polarization; the act of making the waves vibrate in one plane; the English word ''polarization'' suggesting that this has something to do with poles is a misnomer; తలుపు, talupu -n. --(1) door; --(2) shutter; తలుపుగుల్ల, talupugulla -n. --window-pane oyster; [bio.] ''Placenta placenta'' of the Agamidae family; తళుకు, taLuku -n. --glitter; scintillation; gleam; తవ్వ, tavva -n. --a volumetric measure used in pre-independence India; 1 తవ్వ = 2 సోలలు = 0.5 సేరు; see also మానిక; తవ్వకం, tavvakaM -n. --excavation; తవ్వడం, tavvaDaM -n. --digging; తవాక్షీరి, tavAkShIri - n. -- latex (milk) exuded from a bamboo plant; the hardened resin is used in Ayurvedic medicines; తవుడు, tavuDu -n. --bran; fine bran; see also చిట్టు; తవ్వు, tavvu -v. t. --dig; తవ్వోడ, tavvODa -n. --dredger; the ship that digs a harbor channel to keep it deep; తస్కరి, taskari -n. --thief; తస్సాదియ్యా, tassAdiyyA - inter. -- (1) an exclamation to express surprise, frustration or disappointment; (2) removing spoilt part of meat/flesh; (3) getting rid of egotistic feelings; -- తస్స అంటే మనలో వుండే జీవము, ప్రాణశక్తి; దీని ప్రకారం తస్సాదియ్య అంటే "నువ్వు చచ్చిపోనూ" అనే అర్థం వస్తుంది. "నీ యిల్లు దొంగలుదోల", "నీ కడుపుడక", "నీ దుంప తెగ" లాంటి తిట్టు; తస్మాత్, tasmAt -adv. --therefore; for that reason; త్రసరేణువు, trasarENuvu -- n. mite; a particle of dust floating in a beam of light; త్వరణం, tvaraNaM -n. --[phy.] acceleration; త్రయం, trayaM -n. --three; trio; ---ఈషణత్రయం = the three affections of life, namely love of wife, of wealth and of children; that is, దారేషణ; విత్తేషణ; పుత్రేషణ. ---తాపత్రయం = the three struggles of life, namely the sorrows caused by ourselves, by others, and by the will of God; that is, ఆధ్యాత్మికం; ఆధిభౌతికం; ఆధిదైవికం. త్రయేను, trayEnu -n. --[chem.] propane; a straight -hydrocarbon with three carbon atoms; C₃H₈; త్రయోడు, trayODu -n. --triode; a vacuum tube with three elements, namely the anode; the cathode and the grid; త్రయోదశి, trayOdaSi -n. --the thirteenth day of the lunar half-month; త్రయోల్, trayOl -n. --[chem.] propanol; isopropyl alcohol; an alcohol derived from propane; C₃H₇OH; see also త్రయేను; '''తా - tA''' తాండ్ర, tAMDra - n. -- jelly; fruit jelly; dried fruit jelly; sun-dried fruit jelly; తాండ్ర చెట్టు, tAMDra ceTTu - n. -- [bot.] ''Terminalia bellirica;'' ''Belerian Myrobalan;'' also called తాని చెట్టు; -- దీనిని ఆయుర్వేద గ్రంథాలు విభీతకి అనే పేరుతొ వర్ణించాయి. దీనితో ఉదర సంబంధ వ్యాధులు, చక్కర వ్యాధి, కీళ్ళనొప్పులు నయమవుతాయి. దగ్గును తగ్గించడంలో దీనికి ప్రత్యేక పాత్ర వుంది. త్రిఫల చూర్ణంలో వాడబడే మూడింటిలో ఇదొకటి. -- Each seed (తానికాయ) of this tree corresponds to one “tola” in the Indian system of weights and measures; తాండ్ర బెత్తు, tAMDra bettu -n. -- [bot.] Entada rheedii; తాంతవం, tAMtavaM -n. --fibrin; a fibrous substance in the blood that contributes to clotting; తాంబూలం, tAMbUlaM -n. -- chewing quid; a roll of betel leaves with a dash of quicklime and pieces of betelnut that is chewed ceremoniously after a meal; -- a packet of leaves and areca nut which is generally offered ceremoniously to as a mark of respect. -- తాంబూలమిచ్చు and తాంబూలము పుచ్చుకొను are activities to ratify most solemnly, as a betrothal; -- మితంగా సేవిస్తే తాంబూలం వల్ల ఎన్నో ప్రయోజనాలున్నాయి. తాంబూలం నోటి దుర్వాసనను పోగొట్టి నోటికి పరిమళం కలిగిస్తుంది. జీర్ణశక్తిని పెంపొందిస్తుంది. ఉత్ప్రేరకం (stimulant) గానూ, కడుపులోని గ్యాస్ ను వెడలించేది (carminative) గానూ కూడా పనిచేస్తుంది. శరీరానికి అత్యంత ఆవశ్యకమైన కాల్షియం ను, ఎ, బి, సి విటమిన్లను తాంబూలం మనకి అతి చవకగా అందిస్తుంది. తాకట్టు, takaTTu -n. --mortgage; pledge; something given as security; తాకడం, tAkaDaM -n. --touching; తాకిడి, tAkiDi -n. --impact; onslaught; onrush; తాకీదు, tAkIdu -n. --memorandum; a document containing orders from a superior; తాకు, tAku -v. t. --touch; తాఖీదు, tAkhIdu -n. --order; a written order; command; memorandum; తాగడం, tAgaDaM -v. t. --drinking; తాగు, tAgu -v. t. --drink; imbibe; తాగుడు, tAguDu -n. --(1) habit of drinking alcohol; --(2) alcoholism; తాచుపాము, tAcupAmu -n. --cobra; తాజా, tAjA -adj. --fresh; new; recent; novel; తాజా కలం, tAjA kalaM -ph. --post script; తాటాకు, tATAku -n. --palm leaf; frond of a toddy palm tree; తాటాకులు కట్టు tATAkulu kaTTu -v. t. --[idiom.] to ridicule; to make fun; తాటించు, tATiMcu -v. i. --pat; tap; flutter; తాటి ఉడుత, tATi uDuta -n. --Five-striped palm squirrel; [bio.] ''Funambulus pemati;'' తాటికమ్మ, tATikamma -n. --petiole of palmyra leaf; తాటికాయ, tATikAya -n. --green palmyra fruit; green toddy palm fruit; [bot.] ''Arenga saccharifera; Borassus flabellifer;'' తాటిచెట్టు, tATicheTTu -n. --(1) palmyra palm tree; toddy palm tree; [bot.] ''Arenga saccharifera; Borassus flabellifer;'' --(2) fan palm; the word palm tree is lot more generic; [bot.] ''Borassus flabellifer;'' -- (rel.) ఈతచెట్టు = wild date tree; Indian date palm; Silver date palm; -- (rel.) ఖర్జూరము చెట్టు = date palm; -- (rel.) పేరీతచెట్టు = marshy date palm tree; తాటితేగ, tATitEga -n. --palm sprout; తాటితాండ్ర, tATitAMdra -n. --sun-dried palm-fruit pulp; తాటి బుర్ర, tATi burra - n. -- one of the three stones found inside a palm fruit; each of these will grow into a palm sprout; the white pulp inside these stones is called బుర్రగుజ్జు and is considered a delicacy; తాటిబెల్లం, tATibellaM -n. --Palm jaggery is made from the fresh juice coming out of cut palmyra flowers; the sap (called neera), the raw material for a native liquor, can also be boiled and desiccated until a thick paste is left behind; this paste, when cooled in molds, becomes hard; this is used as a sweetener and also in medicines; తాటిముంజె, tATimuMje -n. -- ice apple; the soft, tender, and delicious kernel of a mature, yet not ripe, palm fruit; normally, one finds three of these so-called "eyes" in each tender palm fruit; తాడి, tADi -n. --(1) palm tree; fan palm; --(2) [bot.] ''Belleric myrobalan;'' one of the ''three fruits'' of Ayurveda; ---తాడిని తన్నే వాడి తల తన్నేవాడుంటాడు = [idiom] there is always someone to beat a champion. తాడు, tADu -n. --rope, heavy string; తాత, tAta -n. --grandfather; తాతయ్య గడ్డం, tAtayya gaDDaM - n. -- Spanish moss; Grandpa's beard; [bot.] ''Tillandsia usnioides'' of the Bromeliaceae family; Although the name "moss" appears, this is not a moss; this is a flowering plant; The second name "usnioides" means "resembling Usnea, the Beard lichen, but this is not a lichen; తాత్పర్యం, tAtparyaM -n. --summary; brief; purport; import; exposition; explanation of content; -- పద్యంలో పదగతమైన అర్థం మాత్రమే కాకుండా ఆ భావానికి సంబంధించిన అన్ని విషయాలూ కథ, పాత్రల స్వభావాలు తత్వమూ ఇలాంటి వివరణలన్నీ చేరి తాత్పర్యం ఔతుంది. -- పద్యంలో కొన్ని పదాలు ఛందోనుగుణంగా ముందు వెనకలుగా ఉంటాయి. వాటిని వాక్యంలో మాదిరిగా వరుసగా చెప్పడం దండాన్వయం. -- టీక అంటే అర్థ వివరణ తాత్కాలికం, tAtkAlikaM -n. --temporary; makeshift; stopgap; తాత్సారం, tAtsAraM -n. --neglect; procrastination; తాత్త్వికుడు, tAttvikuDu -n. --thinker; philosopher; తాదాత్మ్యము taadaatmayaM - n. -- ecstasy; rapture; trance; the state of being beside one's self with excessive joy or other emotion; -- పరవశత్వము; మైమరపు; వివశత్వం; తత్ అంటే అది. తాదాత్మ్యము అంటే దానిలో ఆత్మ (ఇక్కడ మనసు అని గ్రహించాలి) లీనం కావడం. ఆ సమయంలో మరి యే విషయమూ మనసుకెక్కక ఉండడం. సినిమా చూడడంలో/ సంగీతం వినడలో/ ఏదైనా ఇష్టమైన విషయం తలపోయడంలో ఏర్పడే వివశత్వం; తానం, tAnaM -n. --a part of a Carnatic music recital; this portion is like an Aalaapana with a rhythm; తానికాయ, tAnikAya - n. --Belliric myrobalan; [bot.] ''Terminalia bellirica'' of Combretacease family; one of the "triple fruits" of Ayurvedic medicine; -- తాడి కాయ; తాణి కాయ; -- త్రిఫల చూర్ణంలో ఒక ఎత్తు తాని కాయ, ఒక ఎత్తు కరక్కాయ, రెండు ఎత్తు ఉసిరి కాయ ఉంటాయి; --[Sans.] విభీతక; కర్షఫల; అక్ష ఫల; (ety.) the weight of each fruit is one కర్షం or one అక్షం; --[[File:WB_W_IMG_5902.jpg" |right|thumb]] తాను, tAnu -n. --bolt; a roll of cloth of a given length; -refl. pron. --self; oneself; తాపం, tApaM -n. --(1) heat; fever; (2) grief; sorrow; --(3) emotional struggle; agitation; తాప, tApa -n. --ladder; step; - pref. -- suff. thermo; thermal; thermic; తాపకం, tApakaM -n. --bath; తాపక్రమం, tApakramaM -n. --temperature; తాపక్షేపక, tApakshEpaka -adj. --exothermic. (lit.) one that spends or releases heat; తాపచూషక, tApa cUshaka -adj. --endothermic; (lit.) one that swallows or absorbs heat; తాపక్రమం, tApakramaM -n. --temperature; తాపడం, taapaDaM - n. -- ఈ పదం 'తాపకము' అనే పదం యొక్క రూపమే. తాపకము అనగా 'ఒకదాని కింకొకటి జతపరచుట'. Riveting, Welding, Heating, వంటి ప్రక్రియల ద్వారా అతుకుకొని యుండేలా చేయడం. ఉదా. బంగారు రేకుల తాపడం, నీలమణి తాపడము చేయబడిన వెండి ఉంగరము; తాపత్రయం, tApatrayaM -n. --concern, anxiety and cares; (lit.) the three struggles, namely sorrows caused by ourselves, by others, and by the will of God; that is, ఆధ్యాత్మికం; ఆధిభౌతికం; ఆధిదైవికం; తాపదీప్తి, tApadIpti -n. --incandescence; brightness as a result of heat; తాపమాపకం, tApamApakaM -n. --thermometer; తాపవియోజనం, tApaviyOjanaM -n. --thermal dissociation; తాపస్థాపకి, tApasthApaki -n. --thermostat; (lit.) one that fixates heat; తాపి, tApi -n. --(1) trowel; the tool used by a mason; --(2) mason; a person who builds brick or stone structures; తాపీ మేస్త్రీ, tApi mEstri -n. --mason; a person who builds brick or stone structures; తాపీయ, tApIya -adj. --thermal; తాపీయ పవనాలు, tApIya pavanAlu -adj. --thermals; the upward flow of hot air in the atmosphere; తాబేలు, tAbElu -n. --turtle; there are many species of turtles, each with a different zoological name; -- గలాపగోస్ తాబేలు = [bio.] ''Chelonoidis Nigra'' of the Testudinidae family; ఈ తాబేళ్ళు ప్రపంచంలో ప్రస్తుతం జీవించివున్న తాబేళ్ళ జాతులన్నింటిలో పరిమాణంలో అతి పెద్దవి. ఇవి టెస్టూడినిడే కుటుంబానికి చెందిన సరీసృపాలు (Reptiles). జంతుప్రపంచంలో అతి దీర్ఘ కాలం జీవించేవి ఇవే. వీటి సగటు ఆయు: ప్రమాణం 100 సంవత్సరాలు. ఈ తాబేలు జాతి స్వస్థలం పసిఫిక్ మహాసముద్రం లో దక్షిణ అమెరికా ఖండంలోని ఈక్వడార్ దేశ తీరం నుంచి వెయ్యి కిలోమీటర్ల దూరాన విసిరేసినట్టుగా ఉండే గలాపగోస్ దీవులు. అగ్ని పర్వతాలతో నిండిన ఈ దీవుల పేరిటే ఈ అతిపెద్ద తాబేళ్ళను గలాపగోస్ తాబేళ్ళు అంటున్నారు; తామర, tAmara -n. --(1) lotus; [bot.] ''Nymphaea lotus;'' (rel.) waterlily; కలువ; lotus is different from Waterlily, but often mistakenly used as synonyms. Lotus is anchored to the ground below and does not float; --(2) ringworm; a skin disease caused by the fungus, Tinearubrum; ---తామరతంపర వలె = flourishing like a lotus cluster. తామ్రం, tAMraM -n. --copper; chemical element with symbol Cu; తాయం, tAyaM -n. --a snack given to a child; a rare item, given as a gift, to pacify a youngster; --తాయిలం; తాయారు, tAyAru - n. -- mother; -- 'ఆర్' అన్న ప్రత్యయం తమిళంలో గౌరవ వాచకం, తెలుగు 'గారు' లాగా. 'తాయ్' అంటే తమిళంలో తల్లి. 'తాయార్' అంటే తల్లిగారు. సాధారణంగా దేవతల పట్ల ఈ మాట వాడుతారు - అమ్మవారు అన్నట్లు; తాయి, tAyi -n. --mother; తాయిలం, tAyilaM -n. --snack; a snack given to a child; a rare item, given as a gift, to pacify a youngster; --తాయం; తాయెత్తు, tAyettu -n. --talisman; a talisman worn around a wrist, arm, or waist for protection from evil spirits; -- తమిళంలో 'తాయ్' అంటే తల్లి. 'అత్తు' అంటే ఖండించడం. తాయత్తు అన్న మాటకు అర్థం తల్లి (నుండి) ఖండించినది అని. ఏమిటది? బొడ్డుతాడు. ప్రాచీనకాలంలో బిడ్డ పుట్టగానే మంత్రసాని బొడ్డుతాడు నుండి సేకరించిన రక్తాన్ని కొన్ని పసరులతో కలిపి ఒక గొట్టంలో పోసి మూతపెట్టి ఉంచేది. బారసాల అయినాక ఆ గొట్టాన్ని ఒక త్రాటికి కట్టి దానిని మొలత్రాడుగా కట్టేవారు. అదే తాయత్తు. తార, tAra -adj. --(1) stellar; astral; --(2) high; -n. -- star; a single, isolated star; ---అరుణమహాతార = red giant (star). ---అస్థిరతార = variable star. ---బృహన్నవ్యతార = supernova. ---జంటతార = binary (star). ---శ్వేతకుబ్జతార = white dwarf. తార స్వరం, tArasvaraM -n. --[music] high note; తార స్థాయి, tAra sthAyi -n. --[music] half octave above the main octave; తారకం, tArakaM -n. --(1) transcendence; --(2) raft; float; ---తారకం అంటుకు పోయింది = the raft went ablaze. తారక, tAraka -n. --(1) pupil; --(2) star; తారక మంత్రం, tAraka maMtraM -n. -- the "mantra" that helps one to cross (overcome) difficulties encountered in the physical world or one that helps release the soul from the cycle of birth and death; తారకుడు, tArakuDu - n. -- one who helps to cross over; తారతమ్యం, tAratamyaM -n. --disparity; difference; distinction; comparative merit; proportionate value; తారణం, tAraNaM - n. -- the act of crossing over; తారసపడు, tArasapaDu --v.i. --come across; bump into; encounter; meet; approach; draw near; తారాగణం, tArAgaNaM -n. --(1) asterism; a group of stars; --(2) cast; a group of actors and actresses in a play or movie; తారాజువ్వ, tArAjuvva -n. --skyrocket; a type of fireworks; తారాడు, tArADu -v. i. --move about; loiter; తారావళి, tArAvaLi -n. --constellation; asterism; తారాసి, tArAsi -n. --asterism; a small group of stars; this small group may, at times, be a subset of a constellation, or members of this group may belong to more than one constellation; తార్కాణం, tArkANaM -n. --example; proof; తారు, tAru -n. --(1) tar; coal tar; --(2) asphalt; pitch; -v. i. --wander; move about; తారుమారు, tArumAru -v. t. --interchange; mix-up; తారురోడ్డు, tArurODDu -n. --asphalt road; తారీఖు, tArIkhu -n. --date; తాలవ్యములు, tAlavyamulu -n. --palatals; letters (consonants) pronounced from the palate; చ, ఛ, జ, ఝ, ఞ; తాలించు, tAliMcu -v. t. --the process of seasoning a dish by mixing it with a concoction of spices fried in oil; తాలింపు, tAliMpu -n. --tamper; seasoning prepared by frying in oil a concoction of spices; the idea is to "hit" the cooked stuff with this pungent mixture to bring out the taste; (lit.) a hit; a slap; a spank; same as పోపు; -- ఊర్పు అంటే తాలింపు పెట్టిన పచ్చిపులుసు; -- సిగరి అంటే మెంతుల తాలింపు పెట్టిన మజ్జిగ చారు; -- ద్రబ్బెడ అంటే తాలింపు పెట్టిన అన్నపు వంటకం; -- తాలింపు పెట్టిన అరటికాయల కూరని 'అంటిబొద్దుకూర అంటారు. -- మరమరాలు (లేదా బొరుగుల్ని) తడిపి తాలింపు పెట్టిన చాట్ మసాలాని ఒగ్గణి లేదా ఒగ్గాణి అంటారు. -- ఉల్లిపాయల్ని ఉడికించి తాలింపు పెట్టిన కూరకి 'వల్వము' అనే పేరుంది. -- కొన్ని తాలింపు సామెతలు-- ---"తిరిగి వచ్చిన భార్య, తిరుగబోత వేసిన కూర బహు రుచి"; ---"చీరకు జాడింపు-కూరకు తాళింపు-కోడలికి సాధింపు"; ---"తాలింపులేని కూర-దుక్కిలేని చేను"; ---"పచ్చిపులుసు ఈగల గొట్టి, తాలింపు పెట్టి ఇద్దర్ని రమ్మంటే ముగ్గురు వచ్చారు” తాలువు, tAluvu -n. --(1) palate; hard palate; roof of the mouth; --(2) [phonetics] palatal; pronounced by raising the tongue to touch the hard palate such as ch; తాలూకా, tAlUkA -n. --tehsil; a subdivision of a district comprising a group of villages; county; a term that is getting outdated; the equivalent word in use is మండలము; తాలూకు, tAlUku -p.p. --belonging to; related to; తావి, taavi - n. -- fragrance; aroma; smell; తావు, taavu - n. -- space; region; location; తాళం, tALaM -n. --(1) lock; key; --(2) rhythm; beat; the pacing of music and the placement of syllables in a composition; --(3) cymbal; తాళంకప్ప, tALaMkappa -n. --lock; padlock; తాళంచెవి, tALaMcevi -n. --key; తాళంపెట్టి, tALaMpeTTi -n. --a box with a key; locker; a box for safe-keeping; a box in a public place, such as a railway station or a hotel, where valuables can be temporarily stored and the key kept by the user; తాళ, tALa -adj. --palm; తాళపత్రం, tALapatraM -n. --palmleaf; used especially to refer to processed palm leaves used in India in lieu of paper; the pen used to write is a pointed metal stylus called ఘంటం; తాళపత్ర గ్రంథం, tALapatra granthaM -n. --palmleaf manuscript; తాళికామ్లం, tALikAmlaM -n. --[chem.] palmitic acid; తాళు, tALu -v. i. --tolerate; తాళుకం, tALukaM -n. --tolerance; ---గ్లూకోజు తాళుక పరీక్ష = glucose tolerance test. తావళం, tAvaLaM -n. --necklace, as in రుద్రాక్ష తావళం; తావి, tAvi -n. --fragrance; odor; ---తావి లేని పువ్వు = a flower without fragrance. ---తావిమోపరి = carrier of scent. ---బంగారానికి తావి అబ్బినట్లు = as if gold caught fragrance. తావీజు, tAvIju -n. --amulet; charm; talisman; తావు, tAvu -n. --place; position; తాసిల్దారు, tAsildAru -n. --revenue officer; tax collector; an official of a revenue district or తాలూకా; -- తహసీల్దార్; తాహతు, tAhatu -n. --(1) status; --(2) capacity; capability; means; త్యాగం, tyAgaM -n. --sacrifice; త్రాణ, trANa -n. --strength; stamina; vigor; త్రాణిక బలం, trANika balaM -n. --strong force; the force that holds together the protons in an atomic nucleus; (ant.) నిస్‌త్రాణిక బలం = weak force; త్రాణికామ్లం, trANikAmlaM -n. --strong acid; (ant.) నిస్‌త్రాణికామ్లం = weak acid; త్రాసు, trAsu -n. --scales; balance; a weighing device; ---సున్నితపు త్రాసు = precision balance; scientific balance. '''తిం - tiM, తి - ti, తీ - tI''' తిండి, tiMDi -n. --(1) food; meal; --(2) fodder; forage; తిండిపోతు, tiMDipOtu -n. --sitomaniac; glutton; తింత్రిణీకం, tiMtriNIkaM -n. --tamarind tree; తికమకలు, tikamakalu -n. pl. --intricacies; తిక్క, tikka -n. --madness; eccentricity; తిట్టు, tiTTu -v.t. --cuss; scold; rebuke; reprimand; మందలించు; (rel.) శపించు = curse; తిత్తి, titti -n. --sac; bag; purse; case; ---కాల్తిత్తి = sock; stocking. ---కొలిమి తిత్తి = bellows. ---చేతిత్తి = glove. ---తోలుతిత్తి ఇది తూటులు తొమ్మిది తుస్సుమనుట ఖాయం = this body is nothing but a leather bag with nine holes and it is bound to get punctured (and leaks the gas away). ---పాపకి పాలు పట్టేట పాలతిత్తి ఇదిగో = here is the nipple for the baby’s milk bottle. తితీక్ష, titIksha -n. --patience; endurance; steadfastness; concentration; single-minded devotion; తిథి, tithi -n. --date, by the lunar calendar; the name of a lunar day; approximately the time required by the Moon to advance 12 degrees relative to the Sun; the duration of time the Moon appears to spend in a Zodiacal constellation; there are 30 "tithis" from one Newmoon day to the next Newmoon day, but only fifteen names; so the names are recycled from the waxing half to the waning half; the "day" is the duration of time from sunrise to sunrise; తినడం, tinaDaM -v.t. --eating; తిన్నగా, tinnagA - adv. -- (1) straight ahead; without any curves; without any turns; (2) well-mannered; well-behaved; తినిపించు, tinipiMcu -v.t. --(1) feed; --(2) give bribe; తిను, tinu -v.t. --(1) eat; --(2) take bribe; --- తిను అన్న ప్రత్యయం అనుకోని, ఆకస్మిక పరిణామాన్ని సూచించడానికో, తీవ్రమైన దెబ్బ (దేహానికి గాని, మనసుకు గానీ) తాకిన పరిణామాన్ని సూచించడానికో వాడుతారు: --- ఉదా. ఢక్కామొక్కీలుతిను, దెబ్బతిను, చీవాట్లుతిను, జంగుతిను (తప్పుబట్టు), టోకరాతిను, తన్నులుతిను, తిట్లుతిను, దెబ్బతిను, దొబ్బులుతిను, సొమ్ముదిను, బుద్ధి గడ్డితిను, చివాట్లుతిను, టోకరాతిను, వేపుకుతిను, మొదలైన పదాలన్నీ ఈ రకమైన అర్థాన్ని ఇస్తాయి; తిను, tinu - pron. -- ఇతను → (త+ఇ+ను) → తిను; 'తిను' అనేది భాషాపండితుల ఆమోదం పొందిన పదం కాదు కానీ వాడుకలో ఉంది; -- see also తను; తాను; తినుబండారాలు, tinubaMDArAlu -n. --eatables; food stuffs; తిన్నె, tinne -n. --dune; sand dune; తిప్ప, tippa -n. --dune; hillock; pile; mound; తిప్పతీగ, tippatIga - n. -- Gulancha tinospora; [bot.] ''Tinospora cordifolia''of the Menispermaceae family; -- మన శరీరానికి సహజసిద్ధంగా ఉండే రోగనిరోధక శక్తిని పెంపొందించటంతోపాటు, తిప్ప అన్నిరకాల జ్వరాలను పోగొట్టే అద్భుతమైన జ్వరహారిణి (Febrifuge) గానూ పేరొందింది; తిప్పతీగ లోని ఔషధ గుణాలను అన్నిటినీ అమృతారిష్ట అనే ఆయుర్వేద ఔషధం వాడితే పొందవచ్చు. ఈ ఔషధం తయారీలో తిప్పతీగతోపాటు దశమూలాలు, ఏడాకులపొన్న, కటుకరోహిణి, నాగకేసరములు, అతివస, కొడిశపాల విత్తులు, తుంగముస్తలు, జీలకర్ర, త్రికటుకములు (మిరియాలు, శొంఠి, పిప్పళ్ళు) మొదలైనవన్నీ వేసి పాత బెల్లంతో కాస్తారు. ప్రతిరోజూ రెండు పూటలా భోజనం తరువాత మూడు నుంచి ఆరు టీ స్పూనుల అమృతారిష్టను అంతే మొత్తం నీటితో కలిపి తాగితే ఎంతో ప్రయోజనకరం; ఆర్యులు త్రాగిన సోమరసం తిప్పతీగ నుంచే అనే వాళ్ళు కూడా ఉన్నారు. -- [Sans.] అమృతవల్లీ; గుడూచీ; తిప్పలు, tippalu -n. pl. --(1) dunes; hillocks; piles; --(2) troubles; difficulties; తిప్పు tippu -n. --nausea; dizziness; vertigo; ---కడుపులో తిప్పు = nausea. ---తల తిప్పు = dizziness; vertigo. ---కడుపులో తిప్పుతున్నది = I am nauseous. ---తల తిప్పుతున్నది = I am dizzy. ---మేడ ఎక్కితే కళ్లు తిరుగుతాయి = I get vertigo if I go upstairs. -v. t. --(1) stir; rotate; turn; --(2) take around on a tour; తిమ్మడు, timmaDu -n. m. --monkey; తిమింగిలం, timiMgilaM -n. --whale; cetacean; leviathan; తిమిరం, timiraM -n. --darkness; తిమ్మి, timmi -n. f. --monkey; తిమ్మిరి, timmiri -n. --numbness; charley horse; “going to sleep”; partial loss of sensation due to poor circulation; తిమ్మిరి చేప, timmiri cEpa -n. --(1) spotted electric ray; [biol.] Narcine timlei నల్ల తిమ్మిరి చేప; ---(2) numb fish; [biol.] Narke dypterygia; టీకా చేప; తిరగలి, tiragali -n. --grinder; a manual grinder; తిరస్కరించు, tiraskariMcu -v. t. --reject; spurn; తిరస్కరిణి విద్య, tiraskariNi vidya - ph. -- the magic act of making things disappear; తిరస్కారం, tiraskAraM -n. --(1) rejection; --(2) disappear; --(3) blame; తిర్యక్, tiryak -adj. --(1) oblique; --(2) transverse; across; తిర్యక్ జంతువు, tiryak jaMtuvu -n. --an animal whose spine is across, i.e., horizontal; a human does not belong to this category because his spine is upright. తిర్యక్ రేఖ, tiryak rEkha -n. --[geomet.] oblique line; transversal line; transversal; తిరి, tiri -n. --(1) curl; whirl; --(2) gentle physical irritation created by inserting a swab and twirling it; తిరుపం, tirupaM -n. --beggar; తిరుగబోత, tirugabOta -n. --tamper; tampering; (lit.) turning over; one of the final steps in the preparation of many dishes in Indian cooking; this step involves adding tamper to a cooked dish; the tamper is prepared by boiling about two table spoons of oil in a sauce pan, adding mustard seeds, halved red chilies, possibly cumin seeds and curry leaves; when mustard seeds begin to splutter, the whole boiling mixture is added to previously cooked vegetables or soups and the whole thing is thoroughly mixed by turning over; this step creates a characteristic sound and a pungent odor; --పోపు; తిరుగలి, tirugali -n. --grist-mill; a manually powered mill comprised of two round grinding stones, one a stator and the other a rotor; -- తిరుగలి రాయి = millstone; తిరుగు, tirugu -adj. --return; reply; -v. i. --(1) rotate; --(2) wander; roam; --(3) turn; ---చక్రం తిరుగుతోందా = is the wheel rotating? ---ఎండలో తిరగకు = do not wander in the sun. ---ఇక్కడ కుడిపక్కకి తిరుగు = turn right here. తిరుగు టపా, tirugu tapA -n. --return post; reply post; తిరుగుబాటు, tirugubATu -n. --revolt; revolution; తిరునాళ్ళు, tirunALLu - n. pl. -- holy days; festivals on holy days; (ety.) తిరు = holy; నాడు = day; తిరోగమనం, tirOgamanaM -n. --retreat; withdrawal; regression; తిలకించు, tilakiMcu -v. t. --see; notice; observe; తిలపిష్టం, tilapishTaM -n. --sesame seed cake left after extracting the oil; same as తెలగపిండి; తిలపుష్టి, tilapushTi -n. --foxglove; digitalis; [bot.] Digitalis purpurea; తిలలు, tilalu -n. --sesame seed; til; gingilly seed; [bot.] Sesamum indicum; same as నువ్వులు; తిలోదకాలు, tilOdakAlu -n. --an offering of sesame seeds and water given to deceased ancestors; తిలోదకాలు ఇచ్చు, tilOdakAlu iccu -ph. -- [idiom] to bid farewell; to give up; to say good bye in the sense of breaking all connections; తివాసీ, tivAsI -n. --rug; carpet; a floor cover; తివిరి, tiviri --v. t. --explore; expand; తిష్ట, tishTa -n. --infection; తిష్టవేయు, tishTavEyu -v. i. --(1) establish; enscone; install; -- (2) infect; త్రికం, trikaM -n. --(1) trio; triplet; group of three; --(2) the three vowels, అ, ఇ, ఎ; త్రిక, trika -adj. --three-fold; triple; త్రికరణశుద్ధి, trikaraNaSuddhi -n. --purity of thought, word and deed; true intention; త్రికాలములు, trikAlamulu -n. pl. --past, present and future; (lit.) the three times; త్రికోణకుండలి, trikONakuMDali -n. --the pineal gland; the part of the brain wherein the soul is believed to dwell; త్రికోణి, trikONi -n. --triangle; a literal translation of triangle should be త్రికోణి, but త్రిభుజం sounds better and is also more popular; త్రిగుణమాత్రం, triguNamAtraM -n. --trigonometry; (lit.) the measurement of three properties; త్రిగుణాత్మకం, triguNAtmakaM -adj. --three-dimensional; త్రిదళ హస్తాకార సంయుక్త పత్రం, tridaLa hastAkAra saMyukta patraM -n. --trifoliolate leaf; త్రిఫలం, triphalaM -n. --a mixture of the three fruits in Ayurvedic medical system; --కరక్కాయ 3 పాళ్లు, తానికాయ 6 పాళ్లు, ఉసిరికాయ 12 పాళ్లు కలిస్తే దానిని త్రిఫలం అంటారు; త్రిభుజం, tribhujaM -n. --triangle; (lit.) three-sided one; ---గోళీయ త్రిభుజం = spherical triangle; a triangle drawn on the surface of a sphere can be called "spherical triangle" only if all the following conditions are satisfied: (a) the three sides are all arcs of great circles, (b) any two sides together are longer than the third side; (c) each angle is less than 180 degrees, and (d) the sum of all the angles is greater than 180 degrees; ---సమతల త్రిభుజం = plane triangle; --- సమబాహు త్రిభుజం = equilateral triangle. త్రిమూర్తులు, trimUrtulu -n. --the three dieties of Hindu trinity, namely Brahma, Vishnu, and Maheswara; త్రివిక్రములు, trivikramulu -n. --people with three traits, namely hardwork, inherent talent and luck; త్రిశంకు, triSaMku -n. --[astron.] Crux, the Cross; Southern Cross; a small group of stars in the southern sky; the longer arm of this cross points toward the South Pole; however, there is no star like the Pole Star in the southern skies; త్రిశంకు చక్కెర, triSaMku cakkera -n. --[chem.] invert sugar; a sugar that is capable of inverting the plane of polarization of light passing through it; త్రిష్టుప్పు, trishTuppu -n. --the prosody that frequently appears in the composition of Vedic hymns; త్రిసరం, trisaraM -n. --a three-stranded necklace; త్రిహరితపాడేను, triharitapADEnu -n. --[chem.] trichloromethane; chloroform;CHCl₃; తీక్షణ, tIkshaNa -adj. --(1) strong; --(2) bright; --(3) powerful; --(4) caustic; తీగ, tIga -n. --(1) wire; --(2) vine; creeper; తీగచింత, teegachinta - n. -- Tamarind vine; [bot.] ''Bauhinia vahlii;'' -- ఇది ఔషధ గుణాలున్న తీగ జాతి మొక్క. కొన్ని ప్రాంతాల్లో 'మారేడు తీగ' లేదా 'చింత తీగ' అని కూడా పిలుస్తారు. దీని ఆకులు చింత ఆకులను పోలి ఉంటాయి. ఇది అడవుల్లో పెరిగే పెద్ద తీగ. తీగబచ్చలి, tIgabaccali -n. --climbing spinach; [bot.] ''Basella cordifolia''; తీగపల్లేరు, tIgapallEru -n. --[bot.] ''Celastrus paniculatus''; [Sans.] జ్యోతిష్మతి; తీటకసింత, tITakasiMta -n. --[bot.] ''Mucuna prurita'' of the Fabaceae family; also దూలగొండి; [Sans.] కపికచ్చు; తీత, tIta -n. --(1) taking; --(2) the act of removal; --(3) the act of harvesting fruits such as coconuts; --(4) the act of a flood ebbing; (5) pain; తీతువు, tItuvu -n. --the yellow-wattled Lapwing; [biol.] ''Sarciophonus malabaricus;'' -- తిత్తిరి పిట్ట; వీటిలో కొన్ని స్థానిక పక్షులు, కొన్ని వలస పక్షులు. పక్షి పైభాగం కంచు రంగు కలిసిన ముక్కుపొడి రంగు, కింది భాగం తెల్లగా ను, వక్షస్థలం, మెడ నల్లగా ఉంటుంది. ఇవి నీరు ఎండిన చెరువుల్లో, నీళ్ళల్లో కొంచెం గుంటలాగా ఉన్నచోట గిన్నె ఆకారంలో గూడు తయారుచేసి మూడో నాలుగో గుడ్లు పెడతాయి. పొదిగిన పిల్లలు చుట్టూ ఉన్న గడ్డి, పొదలలో కలిసిపోయి దగ్గర్నుంచి చూచినా గుర్తుపట్టలేనంత సహజంగా కనిపించకుండా ఉంటాయి. తీతువు పిట్ట అరుపులను అశుభం అనేది కేవలం మూఢనమ్మకం. తీపి, tIpi -n. --sweetness; తీపు, tIpu -n. --a type of pain with a pulling sensation; తీయు, tIyu -v. i. --take; remove; తీరం, tIraM -n. --shore; bank; this side of a river bank or sea shore; -- పారం = the other side of a river bank or sea shore; తీర్థం, tIrthaM -n. -- (1) water; sacred river; (2) shrine;(lit.) one that leads to salvation; (3) a spoonful of consecrated water given to devotees in a temple as God's gift; కుడిచేతి బొటనవ్రేలిని వంచి, దానిపై చూపుడు వ్రేలిని వంచి ఉంచి, ఆ విధంగా అరచేతిలో ఏర్పడిన పల్లపు ప్రదేశంలో నిలిచేటట్టు పోసే జలం తీర్థం. (4) five mounts on the palm of a hand, considered sacred, according to ''Agni Puranam;'' --- నీటిని ‘ఓమ్‌ కేశవాయస్వాహా’, ‘ఓమ్‌ నారాయణాయస్వాహా’, ‘ఓమ్‌ మాధవాయ స్వాహా’’ అని జపిస్తూ తీసుకోవడం ఆచ మించడం. ఈ సందర్భంలోనే అరచేతి లోని ఐదు స్థానాలను పంచతీర్థాలని అగ్ని పురాణం గుర్తించింది. చూపుడు వ్రేలి క్రింది ప్రదేశం బ్రహ్మస్థానం. అదే బ్రహ్మతీర్థం. చిటికెన వ్రేలి మూలస్థానం ఋషితీర్థం. అదే ప్రజాపతి స్థానమనీ, ప్రజాపతి తీర్థమనీ అంటారు. అరచేతి మధ్య పల్లపు ప్రదేశం అగ్నిస్థానం. అదే అగ్నితీర్థం. చూపుడు వ్రేలి నుంచి, చిటికెన వ్రేలి వరకు నాలుగు వ్రేళ్ళకొనల భాగం దేవస్థానాలు. అవే దేవ తీర్థాలు. (ఎడమ అరచేతిలోని పల్లపు ప్రదేశాన్ని సోమతీర్థం అంటారు.) ఆచమనం చేసేటప్పుడు మణికట్టు వైపు బొటన వ్రేలి క్రింద ఉండే ప్రదేశం నుంచి నీటిని గ్రహిస్తాం. కనుక అది బ్రహ్మతీర్థం అవుతుంది. సంధ్య వార్చేటప్పుడు వ్రేళ్ల చివరల నుంచి ‘తర్పణం’ జలాన్ని విడుస్తాం గనుక అది దేవతీర్థం అవుతుంది. పితృ కర్మలలో తర్పణాలకు వదలే జలం పితృ తీర్థం. (ఆధారం: పారమార్థిక పదకోశం ); ---మంచి తీర్థం = fresh water; drinking water. ---పుణ్య తీర్థం = holy place; a place of pilgrimage. తీర్థయాత్ర, tIrthayAtra -n. --pilgrimage; తీర్పరి, tIrpari -n. --judge; arbitrator; తీర్పు, tIrpu -n. --judgment; resolution; arbitration; తీరిక, tIrika -n. --spare time; free time; leisure; తీరుబాటు; తీరుబడి; తీరు, tIru -n. --(1) possibility; --(2) attitude; manner; way; style; method; తీరుబడి, tIrubaDi -n. --leisure; తీవ్రం, tIvraM -adj. --(1) intense; --(2) powerful; --(3) caustic; తీవ్రత, tIvrata -n. --(1) intensity; --(2) power; --(3) strength; తీవ్రవాదులు, tIvravAdulu - n. pl. -- extremists; people who hold extreme political or religious views; fanaticism; (see also) ఉగ్రవాదులు; తీసివేయు, tIsivEyu -v. i. --(1) diminish; decrease; --(2) subtract; deduct; తీసుకొను, tIsukonu -v. i. --(1) take; accept; --(2) suffer chronically; త్రీంచా, trIMcA -n. --a playing card with a face value of 10; '''తుం - tuM, తు - tu, తూ - tU''' తుంగ, tuMga -n. --bulrush; sedge; nut grass; a type of grass with long cylindrical leaves; [bot.] ''Cyperus rotundus;'' -- నేల మీద కూర్చొనడానికి అవసరమైన చాపలు తుంగ గడ్డితో చేసినవి మెత్తగా ఉంటాయి; -- తుంగలో తొక్కు = తుంగలో తొక్కకడం అంటే ఏదైనా ముఖ్యమైన విషయాన్ని, వాగ్దానాన్ని, నియమాన్ని లేదా రాజ్యాంగం వంటి గౌరవప్రదమైన వాటిని పట్టించుకోకుండా, అలక్ష్యంగా, అగౌరవంగా ఉల్లంఘించడం లేదా తొక్కేయడం. తుంచు, tuMcu -v. t. --nip; pluck; snip; తుంటరి, tuMTari -n. --mischievous person; తుంపర, tuMpara -n. --(1) drop from a spray; --(2) drizzle; తుక్కు, tukku -n. --rubbish; trash; తు.చ. తప్పకుండా, tu. ca. tappakuMDA -ph. --fully; thoroughly; meticulously; -- తు, చ తప్పకుండా అంటే "అక్షరం గూడా పోకుండా" అనే అర్థం లో వాడుతూంటాము; చ, వై, తు , హి అనే పదాలు సంస్కృత శ్లోకాలలో పాదపూరణకు ఊత పదాలుగా (అర్థ వంతం కాకుండా ఊరక) వాడుతారు; సంస్కృతంలో తు అంటే ఐతే అని, చ అంటే మరియు అని అర్థం. హి అంటే కదా అని, వై అనేది గూడా తు అనే అర్థం లోనే వాడబడుతూంటుంది; ఇవి చిన్న పదాలు గాబట్టి పాదపూరణకోసం అవసరం లేకపోయినా చేరుస్తూ ఉంటారు; తుచ్ఛము, tucchamu -adj. --base; low; contemptible; తుడుపు, tuDupu -n. --sweep; a trip from one end to another; ---దిగ తుడుపు = a method of removing the so-called evil eyes; (lit.) top to down sweep. తుత్తునాగం, tuttunAgaM -n. --zinc; తుత్తురుబెండ, tutturubeMDa -n. --[bot.] ''Abutilon indicum'' of the Malvaceae family; --పాపిడికాయ; [Sans.] అతిబలా; తుద, tuda -n. --end; final; last; ---తుదముట్టించు = bring to an end; complete. తునక, tunaka -n. --fragment; piece; bit; తుని, tuni -n. --the name of a town in East Godavari district; తుని తగవు తీర్చినట్లు, tuni tagavu tIrcinaTlu -ph. --a win-win type of dispute settlement; refers to a judgment rendered by a businessman in Tuni where both parties felt they won; తునికి, tuniki -n. --Coromandel ebony; [bot.] ''Diospyros melanoxylon'' of the Ebenaceae family; a tree whose leaves are used to warp tobacco for making beedies, a type of native cigar, quite popular with the lower rungs of society; -- ఈ పండ్లు గిరిజన గ్రామాల్లో, అడవి ప్రాంతాల్లో సహజంగా పెరిగి, అక్కడి ప్రజలకు చాలా సులభంగా లభిస్తాయి. కానీ మనం పట్టణాలలో ఎక్కువగా వీటి గురించి వినం. సపోటా, రేగిపండ్లను ప్రేమించినవాళ్లకు ఇవి కూడా తప్పకుండా నచ్చుతాయి. ఇవి వేసవిలో మాత్రమే లభించే ప్రత్యేకమైన పండ్లు. సహజసిద్ధమైనవి, ఎటువంటి కెమికల్స్ లేకుండా అడవుల్లో పెరిగే పండ్లని కావటంతో ఆరోగ్యానికి మంచివి. గిరిజనులు వీటిని సేకరించి అమ్ముతూ తమ జీవనోపాధిగా మార్చుకుంటారు. తుప్ప, tuppa -n. --bush; shrub; తుపాకి, tupAki -n. --gun; తుపాను, tupAnu -n. --storm; rain storm; cyclone; hurricane; typhoon; -- బలమైన గాలులు (Winds), భారీ వర్షాలు (Heavy Rainfall), అల్పపీడనం (Low Pressure) అనేవి తుపాను లక్షణాలు. పర్యవసానంగా సముద్రపు నీటి మట్టం (Sea Level) పెరిగి తీరప్రాంతాలు ముంపుకి (Inundation) గురయినప్పుడు దానిని ఉప్పెన అంటారు; -- గాలితో వచ్చే వాన గాలివాన (storm or windstorm). ఈ గాలి వేగం ఒక హద్దు (గంటకి 75 మైళ్లు లేదా 120 కిలోమీటర్లు) మీరి ఉంటే అది తుపాను. హిందూ మహాసముద్రంలో పుట్టే తుపానులని "సైక్లోనులు" (cyclones) అంటారు. అట్లాంటిక్ మహాసముద్రంలో పుట్టే తుపానులని “హరికేన్” (hurricane) అనిన్నీ, పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో - అంతర్జాతీయ తేదీ రేఖకి తూర్పున - పుట్టేవాటిని “టైఫూన్” (typhoon) అనిన్నీ అంటారు. అనగా, మౌలికంగా ఈ మూడు మాటల అర్థాలలోను తేడా లేదు. ఒకొక్క చోట ఒకొక్క మాటని వాడుతున్నారు. తుపానులలో వీచే గాలి జోరు ఒక హద్దు (గంటకి 40 మైళ్లు లేదా 65 కిమీ) దాటితే దానికి పేరు పెడతారు. అంటే, అన్ని గాలివానలూ తుపానులు కావు, అన్ని తుపానులకీ పేర్లు పెట్టరు. తుప్పు, tuppu -n. --rust; an oxide of iron; an oxide of any metal; తుమ్మ, tumma -n. --the babul tree; Indian gum arabic tree; (bot.] ''Acacia arabica; Acacia nilotica'' ssp. indica; ---నాగతుమ్మ = [bot.] ''Acacia farnesiana''. ---పాకీతుమ్మ = [bot.] ''Acacia flatronum''. ---తెల్లతుమ్మ = కదరం = [bot.] ''Acacia leucophloea; Acacia ferruginea''; ---కస్తూరితుమ్మ = [bot.] ''Acacia jamesiaua''. తుమ్మబంక, tummabaMka -n. --gum arabic; తుమికి, tumiki -n. --ebony; [bot.] ''Diospyros embyopteris''; -- తుమిద = నల్ల తుమికి; కులకం; [bot.] ''Diospyros melanoxylon''; తుమ్మి, tummi - n. -- Thumbe; [bot.] ''Leucas aspera'' (Willd.) Link. Lamiaceae; తుమ్మి, tummi -n. --[bot.] ''Leucas cephalotes; Leucas aspera''; [Sans.] ద్రోణపుష్పీ; తుమున్నర్ధకం, tumunnardhakaM -n. --[gr.] infinitive; తుమ్ము, tummu -n. --sneeze; sternutation; తుమ్ము, tummu -v. i. --sneeze; తుమ్మెద, tummeda -n. f. --bumblebee; the large black carpenter bee; the male is called గండు తుమ్మెద; see also తేనెటీగ; -- Bumblebees are extremely good pollinators that can collect pollen twice as fast as a honey bee. Bumblebees are social bees like honey bees, with one queen in a hive and workers that support her. However, bumblebees do not have a permanent colony like honey bees do; తురంగం, turaMgaM -n. --horse; తురంజీలు, turaMjIlu - n. pl. -- small, slender freshwater fish; -- సన్నంగా వేలెడంత పొడవు మాత్రమే వుండే చిన్న చిన్న మంచినీటి చేపలను తురంజీలు అంటారు. ఇవి కొండవాగుల్లో, కొండ కొలనుల్లో ఎక్కువగా కనబడతాయి. అరుదుగా దొరికే ఈ చేపలు ఖరీదు ఎక్కువగా ఉంటుంది. ప్రకృతి సిద్ధంగా లభించే ఈ చేపలను చెరువుల్లో కృత్రిమంగా పండించలేరు. రూపంలో చిన్న బొమ్మిడాయిలలా కనిపిస్తాయి కాబట్టి వీటిని ఉత్తరాంధ్రలో 'చీకు బొమ్మిడాలు' అంటారు. నెల్లూరు ప్రాంతంలో 'ఉలుసులు' అంటారు; తురక, turaka -n. --Turk; Muslim; తురక వేప, turaka vEpa -n. --Persian lilac; Bead tree; [bot.] ''Melia azadirach''; తురాయి, turAyi -n. --(1) a head ornament such as a flower or flag attached to a hat; --(2) banner; తురాయి చెట్టు, turAyi ceTTu -n. --flame of the forest; [bot.] ''Delonix regia''; -- కోడిపుంజు చెట్టు; అరణ్య అగ్నిజ్వాల; తురీయం, turIyaM -n. --quadrant; a device to measure angles; (ety.) "దశీకృతం చక్రముశంతి చాపం, కోదండ ఖం ఖండం ఖలు తుర్యగోళం"- Bhaskaracharya; తురీయ, turIya -adj. --fourth; తురీయ మాత్రం, turIya mAtraM -n. --the fourth dimension; తురీయమాత్రకం, turIyamAtrakaM -n. --four-dimensional; తురీయస్థితి, turIyasthiti -n. --the fourth state; తురుఫు, turuphu -n. --trump; తురుము, turumu -n. --gratings, as in coconut gratings; -v. t. --(1) grate; --(2) insert; తుర్రు, turru - suff. -- a suffix to a village name if the village is elevated from the flood plains of a river or stream and has a mixture of sandy loam and clay soils; (note) the suffixes పూడి, పర్రు, తుర్రు, కుర్రు as suffixes to village names imply their location on progressively elevated grounds from a nearby river; తులం, tulaM -n. --tola; a measure widely used in India and SE Asia for weighing small quantities; a third of a పలము; approximately 3/8 of a troy ounce or 180 troy grains or 11.7 grams in the metric system; To convert Gram to Tola, we just need to multiply the number by 0.085763293310463; బంగారం తూకంలో వాడే కొలమానాలు కొన్ని: 1 తులం = 10 గ్రాములు; 1 కాసు = 1 సవర = 8 గ్రాములు; 1 ఔన్స్ = 31.103 గ్రాములు; తుల, tula -n. --(1) Libra; the Scales; a sign of the Zodiac; --(2) scales; balance; త్రాసు; తక్కెడ; తులతూగు, tulatUgu -v. i. --match; be on a par; తులనాత్మక, tulanAtmaka -adj. --comparative; తులనాత్మక విశ్లేషణ, tulanAtmaka viSlEshaNa -n. --comparative analysis; తులసి, tulasi -n. -- all the tulasi’plants belong to the Lamiaceae family; (note) there is no agreement between the Telugu names and the scientific binomials; --(1) రామతులసి = [bot.] ''Ocimum gratissimum''; same as నిమ్మతులసి; రామ తులసి భారతదేశంలో ఇంటింటా కనపడే రకం, భక్తి పూర్వకంగా కొలవబడుతుంది. ఆకుపచ్చని ఆకులతో ఘాటైన వాసన కలిగి ఉంటుంది; --(2) తెల్లతులసి = holy basil; [bot.] ''Ocimum sanctum''; [bot.] ''Ocimum album;''; same as కుక్కతులసి; లక్ష్మి తులసి; --(3) వనతులసి = sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum''; same as తియ్యతులసి; భూతులసి; విశ్వతులసి; --(4) నల్లతులసి = [bot.] ''Ocimum americanum''; --(5) సబ్జా తులసి = నానిన సబ్జా విత్తులు మూత్రకారి (diuretic)గానూ, శృంగారోద్దీపకాలు(aphrodisiac)గానూ, చెమట పట్టించేవి (diaphoretic) గానూ, కడుపులోనుంచి గ్యాస్ ను వెడలించేవి (carminative) గానూ పేరొందాయి. ఈ మొక్క ఆకుల రసం కడుపులో క్రిమిదోషాన్ని నివారిస్తుంది. దీని వేళ్ళు జ్వర హారిణి (febrifuge) గా పనిచేస్తాయి. ఈ వేళ్ళ రసాన్ని పాము విషానికి విరుగుడు (Antidote to Snake - poison) గానూ ఉపయోగిస్తారు. కామ కస్తూరి, కమ్మ గగ్గరాకు, రుద్రజడ వంటి పేర్లతో దీన్ని పిలుస్తారు. తుల్యం, tulyaM -suff. --equivalent to the word preceding; as good or as bad as the word preceding; ---విషతుల్యం = equivalent to poison. తుల్యత, tulyata -n. --(1) parity; [comp.] a concept used to describe the correctness of binary codes; [phy.] a concept used to describe nuclear properties; --(2) equivalence; తుల్యతా ద్వింకం, tulyatA dviMkaM -n. --[comp.] parity bit; తులాదండం, tulAdaMDaM -n. --lever; (lit.) balanced beam;a bar and fulcrum to lift heavy objects; తులాభారం, tulAbhAraM -n. --weight measured by a balance; తులామానం, tulAmAnaM -n. --measure of weight; తులువ, tuluva -n. --scoundrel; wretch; తువ్వాయి, tuvvAyi -n. --calf; baby cow; తుషారం, tushAraM -n. --(1) spray; --(2) snow; (rel.) మంచు; తుహినం, tuhinaM -n. --dew; mist; తుహిన బిందువు, tuhina biMduvu -n. --(1) dew drop; --(2) [phy.] dew point; the temperature at which moisture in the atmosphere begins to condense; త్రుంచు, truMcu -v. t. --snip; prune; (ant.) పెంచు; తూగు, tUgu -n. --(1) balance; parity; match; --(2) swing; sway; --- తూగుటుయ్యాల = a swinging cradle suspended by ropes or chains. --- తూగుదీపం = a lamp suspended by ropes or chains. --- మనం వాళ్లతో తూగలేం = we are not rich enough to match them. తూగుపలక, tUgupalaka -n. --plumb line; a weight attached to a string and suspended to check the vertical-ness of a structure తూచు, tUcu -v. t. --weigh; తూటా, tUTA -n. --bullet; (rel.) caliber tells bullet’s diameter; తూటికాడ, tUTikADa -n. --[bot.] ''Ipomoea aquatica; Ipomoea reptans;'' తూటు, tUTu -n. --hole; puncture; తూతిక, tUtika -n. --Indian mulberry; తూనిక, tUnika -n. --weight; తూనికకోల, tUnikakOla -n. --beam of a balance; తూనికతోపుడు, tUnikatOpuDu %e2t -n. --tare; weight of an empty bag, container or vessel; తూనీగ, tUnIga -n. --(1) dragon fly; [bio.] anisoptera; --(2) damsel fly; [bio.] zygoptera; తూపు, tUpu -n. --(1) arrow; --(2) [math.] vector; తూము, tUmu -n. --(1) culvert; drain; sluice; the tubular drainage opening under a street; --(2) the drainage hole in a wall; --(3) hub of a wheel in which the axle is inserted; -- (4) the Indian bushel; a volumetric measure for grains, approximately equal to a bushel; 1 తూము = 4 కుంచాలు; 1 కుంచము = 4 మానికలు; 1 మానిక = 4 సోలలు; 1 తవ్వ = 2 సోలలు; (rel.) పుట్టి = 20 తూములు; పందుము = 10 తూములు; ఏదుము = 5 తూములు; నల్తుము = 4 తూములు; ముత్తుము = 3 తూములు; ఇద్దుము = 2 తూములు; తూర్పారబట్టడం, tUrpArabaTTaDaM -n. --winnowing; తూర్పు, tUrpu -n. --East; తూర్పుదిశ, tUrpudiSa -n. --easterly direction; తూలగొట్టు, tUlagoTTu -v. t. --knock over; తూలిక, tUlika -n. --(1) feather; --(2) pen; pen made of a feather; --(3) cotton; ---హంస తూలికా తల్పం = a bed made out of swan’s down; the epitome of a luxurious bed. తూలినాళిక, tUlinALika -n. --cotton swab; a piece of cotton attached at the end of a short splinter; తూలు, tUlu -v. i. --stagger; reel; తూష్ణీంభావం, tUshNIMbhAvaM -n. --disdain; showing contempt by ignoring; '''తృ - tR, తె - te, తే - tE, తై - tai''' తృణం, truNaM -n. --(1) blade of grass; --(2) trifle amount; తృణాహారి, truNAhAri -n. --herbivore; % insert in e2t part తృతీయ, tRtIya -adj. --pref. the third; తృప్తి, tRpti -n. --satisfaction; తృష్ణ, tRshNa -n. --thirst; తెంపరితనం, temparitanaM - n. -- audacity; daring; తెంపు, teMpu -v. t. --break; snap; తెగ, tega -adv. --excessively; too much; extremely; ---తెగ నొప్పిగా ఉంది = it is extremely painful. -n. --sect; group; party; తెగగొట్టు, tegagoTTu -v. t. --break; snap; తెగటార్చు, tegaTArcu -v. t. --kill; slay; destroy; తెగడ, tegaDa -n. --Indian Jalop; [bot.] ''Operculina turpethum''; -- [Sans.] త్రివృత్; తెగడ్త, tegaDta - n. -- criticism; condemnation; తెగడు, tegaDu - v.t. -- criticize; condemn; ignore; slight; తెగతెంపులు, tegateMpulu -n. --the breaking up of a relationship between people; తెగించు, tegiMcu -v. i. --dare; take risk; --- బరితెగించు = unabashed; uninhibited; show no regard to tradition. తెగింపు, tegiMpu -n. --daring; boldness; bravery; courage; తెగు, tegu -v. i. --cut; break; snap; lacerate; sever; తెగులు, tegulu -n. --(1) crop pest; plant disease; any disease; --(2) used derogatorily to refer to arrogant or snobbish human attitudes; తెగువ, teguva -n. --venture; courage; తెచ్చు, teccu -v. t. --bring; తెట్టు, teTTu -n. --scum; a slag-like substance that floats on a liquid; తెడ్డు, teDDu -n. --(1) ladle; big flat wooden spoon; (rel.) గరిటె; చెంచా; --(2) oar; paddle; తెడ్డువేయు, teDDu vEyu -v. t. --to paddle; తెమ్మెర, temmera -n. --breeze; cool breeze; తెన్ను, tennu -n. --(1) way; route; path; --(2) solution; తెప్ప, teppa -n. --raft; a small boat; canoe; తెప్పరిల్లు, tepparillu -v. -to recover; same as సేద తీరు,తెరుకోను; తెప్పించు, teppiMcu -v. t. --make someone bring; order; place an order; తెమడ, temaDa -n. --phlegm; mucous of the throat; తెర, tera -n. --(1) curtain; screen; --(2) wave; ---తరువాయి కథ వెండి తెరపై చూడండి = see the rest of the story on the silver screen. ---తెర లాగు = pull the curtains; open the curtains. ---తెర వేయరా = drop the curtains; close the curtains. --- వాతెర = lip; (lit.) a curtain to the mouth; తెరగు, teragu - n. -- Way; path; manner; style; fashion; type; category; విధము. తెరచాప, teracApa -n. --sail; తెరచాప కొయ్య, teracApa koyya -n. --mast; తెరదించు, teradiMcu - v. t. -- bring to a conclusion; తెరలు తెరలుగా, teralu teralugA -adv. --in waves; తెర్ర, terra -n. --blockhead; stupid; తెరిపి, teripi -n. --break; pause; rest; respite; intermission; hiatus; తెలంగాణ, telaMgANa -n. --Telugu-speaking part of the former Hyderabad principality; తెలకపిండి, telakapiMDi -n. --sesame seed cake left after extracting the oil; తెలకపిండి కూర, telakapiMDi koora -n. --[bot.] ''Aerva lanata''; --కొండపిండి మొక్క; [Sans.] పాషాణ భేది; తెలగాణ్యులు, telagaaNyulu - n. pl. -- స్మార్తబ్రాహ్మణులలో నొకతెగ. [వీరు పూర్వము తెలంగాణము నుండి కోస్తాప్రాంతమునకు వలసపోయినవారు కావచ్చును.] తెలగాలు, telagaalu - n. pl. -- మున్నూరు కాపులు; (ఒకానొక కాపు కులము); -- "ఈ శ్రమజీవుల నుండి వెలమ, రెడ్డి, మున్నూరుకాపు, తెలగ, కొప్పుల వెలమ, గాజులచెట్టి, బలిజ, గౌడలు ప్రత్యేక శాఖలుగా ఏర్పడ్డారు. మిగిలినవారు ఈనాటి కమ్మవారు. వీరందరిలో పల్లవుల, రాష్ట్రకూటుల, చోళుల, కాకతీయుల, రాయల, నాయకుల వీరోచిత నాయకత్వ లక్షణాలు ఉన్నాయి." —- ఆచార్య ఎన్.జి. రంగా ఆత్మకథ నుండి. తెల్ల ఈశ్వరి, eeSvari eeSvari - n. -- Snake repellent plant; [bot.] ''Aristolochia indica;'' -- ఈ మొక్క ఇంటి దగ్గర పెంచుకుంటే పాములు, ఇతర విష కీటకాలు రావట. -- నాగదమని; విసర్పిని; తెల్లకణం, tellakaNaM -n. --leukocyte; white blood cell; there are different types of white cells, and their names are basophil, neutrophil, eosinophil, monocyte, and lymphocyte; తెల్లకలువ, tellakaluva - n. -- [bot.] ''Nymphaea nucifera'' Gaertn. తెల్లకుసుమ, tellakusuma -n. --leucorrhea; white discharge; a morbid whitish discharge from the vagina and uterus, usually resulting from chronic infection; తెల్లగలిజేరు, tellagalijEru - n. -- [bot.] Trianthema decandra L. Aizoaceae; తెల్లజెల్ల, tellajella -n. --(1) white catfish of the Tachisuridae family; [biol.] ''Tachysurus jella''; --(2) Aor, a fish of the Bagridae family; Mystus aor; --(3) dwarf catfish of the Bagridae family; Mystus cavasius; తెల్ల డామర, tella Daamara - న. -- White Dammar; Indian Copal Tree; [bot.] ''Vateria indica'' of the Dipterocarpaceae family; -- ఈ చెట్టు కాండం నుంచి స్రవించే జిగురు వంటి కొవ్వు గట్టిపడి తెల్ల డామర్ అనే రెజిన్ గా మారితే, దానిని గుగ్గిలంలా ధూప ద్రవ్యంగానూ, అగరు వత్తులు, మైనపు వత్తులు, సబ్బులు, వార్నిష్ లూ మొదలైనవాటి తయారీలోనూ వినియోగిస్తారు. -- తెల్ల డామర్ కి వైద్యపరమైన ప్రయోజనాలూ ఉన్నాయి. ఆయుర్వేదంలో దానిని బలవర్ధకంగానే కాక, కడుపులోనుంచి గ్యాస్ ను వెడలించే (Carminative), కళ్లెను వెడలించే (Expectorant) గుణాలు కలిగిన ఔషధంగానూ భావిస్తారు. గొంతుకు సంబంధించిన వ్యాధుల్లో, దీర్ఘకాలిక బ్రాంఖైటిస్, కీళ్ల సవాయి, మొలలు (Piles) వంటి వ్యాధులకు ఔషధంగానూ ఉపయోగిస్తారు. నువ్వుల నూనెతో కలిపి గనోరియా (Gonorrhoea) కు, నెయ్యి, పిప్పళ్లు, డామర్ కలిపి సిఫిలిస్ కు ఔషధంగానూ ఆయుర్వేదంలో వినియోగిస్తారు. -- [Sans.] ‘అజాకర్ణ’ (వీటి కాయలు మేక చెవులలాగా ముడతపడి ఉండటాన); [Hindi] ‘సఫేద్ డామర్’; తెల్ల పునికి, -- [bot.] Givotia rottleriformis of the Euphorbiaceae family; -- కొండపల్లి బొమ్మలను తెల్ల పునికి అనే మెత్తటి తేలికపాటి కర్రతో తయారు చేస్తారు; ఏటికొప్పాక బొమ్మలు స్థానికంగా విరివిగా లభించే తేలికపాటి అంకుడు కర్రతో చేస్తారు; తెల్ల బరిణిక, tella bariNika -n. --[bot.] ''Ficus gibbosa''; తెల్లమద్ది, tellamaddi -n. --[bot.] ''Terminalia arjuna'' of the Combretaceae family; -- గుండె జబ్బులకు అద్భుతంగా పనిచేసే అర్జునారిష్ట అనే ఆయుర్వేద ఔషధం దీని కాండం పైబెరడుతో తయారు చేస్తారు; తెల్లమిరియం, tellamiriyaM -n. --allspice; తెల్ల ములక, tella mulaka - n. -- Indian Nightshade; Poison Berry; Bush Tomato; African Eggplant; [bot.] ''Solanum indicum'' (often associated with ''Solanum anguivi'' or ''Solanum violaceum'' in modern taxonomy). It is a thorny, medicinal shrub widely known in Ayurvedic medicine as Brihati. -- పెద్ద ములక; తెల్లరొద, tellaroda -n. --[engr.] white noise; a mixture of sounds of various frequencies; తెల్లవారుజాము, tellavArujAmu -n. --the wee hours of the morning; strictly, from 1.00 A.M. to 6.00 A.M.; తెల్ల వియత్నాం గులాబి, tella viyatnAM gulAbi - n. -- White Vietnam Rose; [bot.] Portulaca grandiflora of the Portulacaceae family; [[File:?? ]] తెలియకుండా, teliyakuMDA - adj. -- unbeknownst; --- నాకు తెలియకుండా వెళ్లిపోయేడు = He left, unbeknownst to me. తెలివి, telivi -n. --intelligence; smartness; తెలివితక్కువతనం, telivitakkuvatanaM -n. --stupidity; తెలివితేటలు, telivitETalu -n. --intelligence; intelligence quotient; IQ; తెలిగించు, teligiMcu -n. --translate into Telugu; replacing a foreign language statements with Telugu statements; తెలుగు, telugu -n. --Telugu; a Dravidian language spoken in Southern India; a vowel-ending language touted as the Italian of the East; తెలుగుతనించు, telugutaniMcu -v. t. --bringing foreign language words into Telugu by giving them Telugu pronunciation or form, as in ఆసుపత్రి; లాంతరు; తెలుపు, telupu -n. --whiteness; white color; తేగ, tEga -n. --seeding of palmyrah tree; తేజపత్రి, tEjapatri -n. --tejpat; the leaf used in cookin Biriyani; [bot.] ''Cinnamomum tamala''; తేజస్వంతం, tEjasvaMtaM - n. -- bright; luminous; తేజస్వంతుడు, tEjasvaMtuDu - n. -- bright person; luminous person; illustrious person; -- (note) తేజోవంతుడు is incorrect usage; తేజస్సు, tEjassu - n. -- brightness; bright appearance; apparent brightness; -- (rel.) ఓజస్సు = vigor; energy; inherent capacity; luminosity; తేజి, tEji -n. --horse; a horse of superior quality; తేజోరసాయనం, tEjOrasAyanaM -n. --photo chemistry; తేజోవరణం, tEjOvaraNaM -n. --photosphere; తేజోవిద్యుత్తు, tEjOvidyuttu -n. --photoelectricity; తేట, tETa -adj. -- clear; pure; ---తేటతెల్లం = very clear; clearly understood. ---తేట తెలుగు = pure Telugu. -n. -- clear fluid floating over a soupy substance; clear fluid floating over solid settled to the bottom; ---మజ్జిగ తేట = clear part of un-homogenized buttermilk. తేడా, tEDA -n. --difference; తేదీ, tEdI -n. --(1) date; day of the month; --(2) an appointment; తేనె, tEne -n. --honey; (rel.) మధువు; -- కఱ్ఱతేనె, కురుజుతేనె, జుంటితేనె, తొఱ్ఱతేనె, పుట్టతేనె, ముసురుతేనె, పేరతేనె, పట్టుతేనె — ఇవి తేనెల్లో కొన్ని రకాలు. కురుజుతేనె అత్యంత చిన్నవిగా వుండే తేనెటీగలచే తయారుచేయబడిన తేనె. ఇదే అన్నింటికంటే అత్యంత రుచికరమైన తేనె. తేనెటీగ, tEneTIga -n. --bee; honey bee; తేనెపట్టు, tEnepaTTu -n. --beehive; honeycomb; తేనెపిట్ట, tEne piTTa -n. --sunbird; ఊదా తేనెపిట్ట = చిట్టి తేనెపిట్ట = purple sunbird; [bio.] ''Nectarinia asiatica''; తేనెపూలు, tEnepoolu - n. -- Cape Honeysuckle; [bot.] ''Tecomaria capensis'' of the Bignoniaceae family; -- ఆఫ్రికా ఖండంలో జన్మించిన ఈ మొక్క ప్రపంచమంతా విస్తరించి చాలా దేశాలలో బెడద మొక్క (Invasive Plant) గా పరిగణించబడుతున్నది. ఆఫ్రికాలోని గుడ్ హోప్ అగ్రం (Cape of Good Hope) ప్రాంతం నుంచి ప్రపంచమంతా విస్తరించిన కారణంగా దీనికి కేప్ హనీసకిల్ (Cape Honeysuckle) అనే పేరు వచ్చింది. దీని శాస్త్రీయ నామంలోని టెకోమారియా (Tecomaria) అనేది ఈ మొక్క యొక్క మెక్సికన్ పేరు కాగా, Capensis అంటే Cape నుంచి వచ్చిన మొక్క అని అర్థం. ఈ టెకోమారియా ప్రజాతిని ఒకప్పుడు టెకోమా (Tecoma) ప్రజాతిలో అంతర్భాగమని భావించేవారు. అయితే తదుపరి పరిశోధనలు ఈ మొక్కల్ని పొడ్రానియా ( Podranea) ప్రజాతిలో ఒక అంతర్భాగమని తేల్చాయి. ఈ మొక్కలు దాదాపు నిత్యం పూస్తూనే ఉంటాయి; తేభ్యం, tEbhyaM -n. --useless fellow; తేమ, tEma -n. --moisture; humidity; తేమానం, tEmAnaM -n. --interest on principal; తేలడం, tElaDaM -v. i. --floating; తేలు, tElu -n. --scorpion; -v. i. --(1) float; --(2) settle; తేలుకొండి, tElukoMDi -n. --martynia; [bot.] ''Tragi involuerata;'' తేలుమందు చెట్టు, tElumaMdu cheTTu - n. -- African Milk Bush, [bot.] ''Euphorbia umbellata'' of the Euphorbiaceae family; also called [bot.] ''Synadenium grantii''; --This invasive plant can be seen in many places in Andhra Pradesh; the latex secretions from the leaves of this bush are believed to provide some amelioration from scorpion stings. In Brazil, this is considered a medicinal plant with wide-ranging applicationsమ్ including cancer treatment because of its cytotoxic properties. తేలుమణి, tElumaNi -n. --చెంచలితీగ; [bot.] ''Tiaridium indicum''; తేల్చు, tElcu -v. i. --to make up one's mind; -v. t. --(1) decide; arbitrate; clinch; --(2) to cause to float; త్రేతాయుగం, trEtAyugaM -n. --the Age of Triad or Treta Yuga; according to Hindu belief, in this age, law and order was 3/4 th; Duration of Treta Yuga is 1, 296 000 years; (ety.) Treta is related to Latin tres and English Three; త్రేనుపు, trEnupu -n. --burp; eructation; belching; expulsion of air that is trapped in the stomach; see also పిత్తు; తైదలు, taidalu - n. pl. -- రాగులు; తైపారు, taipaaru - adj. -- comparison; estimation; --- తైపారు వేసి చూడు = estimate by comparison; తైధిక క్రమం, taidhika kramaM -n. --chronology; order according to date; (rel.); అకారాది క్రమం; తైరు, tairu -n. --milk curds; తైరుకొట్టడం, tairukoTTaDaM -n. --[idiom] buttering up some one; --- వాడు గురువు గారికి బాగా తైరు కొడుతున్నాడు = He is buttering up the teacher. తైలం, tailaM -n. --(1) oil; (lit.) til oil; sesame seed oil; --(2) bribe; money; -- తిలల నుండి తీసిన చమురు; త్రైపాక్షిక, traipAkshika -adj. --tripartite; త్రైమాసిక, traimAsika -adj. --once every three months; quarterly; త్రైవార్షిక, traivArshika -adj. --triennial; once every three years; '''తొం - toM, తొ - to, తో - tO, తౌ - tau''' తొంగు, toMgu -v. i. --be inclined; be slant; తొంగొను, toMgonu -v. i. --lie down; తొండం, toMDaM -n. --(1) trunk of an elephant; --(2) tongue flap used to tuck-in and lock a suitcase; --(3) proboscis; తొండ, toMDa -n. --Common Garden Lizard; Blood Sucker; [bio.] ''Calotes versicolor'' of the Agamidae family; -- the saying, తొండ ముదిరి ఊసరవిల్లి అయింది" is not scientifically accurate; -- తోటబల్లి; -- [Sans.] సరటము (జరజరా (సరసరా) పాకేది); కృకలము; కృకలాసము (కంఠాన్ని పైకీ, కిందికీ ఆడిస్తుంది కనుక); కృకలాశము; తొండలముచ్చు గద్ద, toMDalamuccu gadda - n. -- White-eyed Buzzard; [bio.] ''Butastur teesa'' of the Accipitridae family; -- కేవలం తొండల్ని వేటాడి చీల్చి తినేసే ఒక గద్ద; తొందర, toMdara -n. --hurry; rush; తొందరపడు, toMdarapaDu -v. i. --hurry; rush; తొందరపెట్టు, toMdarapeTTu -v.t. --hurry; rush; తొక్క, tokka -n. --skin; peel; rind; husk; pod; (note) the skin of a banana or apple is a peel; the skin of a watermelon is a rind; the skin of peanuts is a shell; the housing of peas and beans is a pod; తొక్కిడి, tokkiDi -n. -- (1) congestion; excessive; (2) pedal; తొడతొక్కిడి, toDatokkiDi -n. -- (1) extremely excessive; high congestion; తొక్కిసలాట, to-kki-sa-lA-Ta -n. --stampede; తొక్క ఒలచడం, tokka olacaDaM -v. t. --skinning; తొక్క తీయడం, tokka tIyaDaM -v. t. --peeling; తొక్కు, tokku -n. --(1) peelings; vegetable peelings; --(2) chutney made by crushing vegetables; --(3) garbage; trash; తొక్కు, tokku -v. t. --(1) step on; pedal --(2) crush; తొగరు, togaru -adj. --red; -n. --logwood; [bot.] ''Morinda cirifolia; Morinda pubescens;'' తొట్టి, toTTi -n. --(1) crib; bassinet; --(2) basket; --(3) trough; tub; తొట్రుపడు, toTrupaDu -v. i. --(1) totter; stumble; falter; --(2) confused తొట్రుపాటు, toTrupATu -n. --tottering; stumbling; faltering; తొడ, toDa -n. --thigh; తొడతొక్కిడి, toDatokkiDi - adj. -- extremely heavy; excessive; -- తొక్కిడి + తొక్కిడి = తొడతొక్కిడి; తొడపాశం, toDaPASaM -n. --thigh-pinch; a kind of punishment given to children; తొడిమె, toDime -n. --pedicel; the foot stock of a leaf or flower; తొడుగు, toDugu -n. --jacket; తొణుకు, tONuku -v. i. --spill; splash; తొత్తు, tottu -n. --slave girl; servant girl; whore; తొత్తుకొడుకు, tottukoDuku -n. --bastard; (lit.) son of a whore; తొనలు, tonalu -n. pl. --sections, as in sections of an orange; this is used when the orange is sectioned after peeling the skin; (coll.) smiles; this is used when the orange is cut into sections with the rind on; -- a division in orange or other similar fruit such as jackfruit, a carpel; తొమ్మిది, tommidi -n. --nine; (lit.) one less than ten = తొన్ను + పది; తొరణం, toraNaM -n. --acceleration; rate of change of velocity; తొరణి, toraNi -n. --accelerator; ---తొరణిని తొక్కవోయ్‍ = step on the accelerator. తొర్ర, torra -n. --(1) a tunnel-like opening in a tree trunk; --(2) breach; gap; తొర్రి, torri -n. --(1) breach; gap; --(2) harelip; (rel.) cleft palate; తొలకరి, tolakari -adj. --first; ---తొలకరి వానలు = first showers of the season. తొలగింపు, tolagiMpu -n. --removal; తొలచడం, tolacaDaM -v. t. --rinsing; తొలి, toli -adj. --first; initial; beginning; (ant.) మలి; తొలిచూలు, tolicUlu -n. --first pregnancy; primipara; తొలివేగం, tolivEgaM -n. --initial velocity; తొలిపలుకు, tolipaluku -n. --preface; తొల్లి, tolli -adj. --former; తొల్లిక, tollika -n. --a small hand-held hoe; an instrument to dig earth; తొలుచు, tolucu -v. t. --rinse; తొలేలు, tolElu - n. -- protozoa; (ety.) తొలి + ఏలు = first animal; తొస్సి, tossi -adj. --the state of being broken or missing; తోక, tOka -n. --tail; appendage; suffix; తోకచుక్క, tOkacukka -n. --comet; (lit.) tail star; తోకపీకుడు, tOkapIkuDu -n. --squabble; excessive analysis; excessive interpretation beyond what is meant or implied; తోక మిరియాలు, tOka miriyAlu -n. pl. --cubebs; చలువ మిరియాలు; తోచు, tOcu -v. i. --occur; esp. occurrence of a thought; ---నాకేమీ తోచడం లేదు = I know not what to do; I am getting bored. తోట, tOTa -n. --(1) grove; garden; --(2) plantation; తోటకాష్టకం, tOTakAshTakaM - n. -- Eight Slokas (Sanskrit poems) written in Totaka meter by TotakAchArya, one of the disciples of Adi Shankara, in praise of Adi Shankara!!; -- 'తోటకం' అన్నది ఒక సంస్కృత ఛందస్సు (prosody) పేరు. నాలుగు సగణాలుంటాయి. "నననా నననా నననా నననా" అనే మాదిరిలో నాలుగు పాదాలతో ఉంటాయి. ఇలాంటి పద్యాలు ఎనిమిది ఉంటే అది తోటకాష్టకం. వేంకటేశ్వర సుప్రభాతంలో వినిపించే "కమలా కుచ చూచుక కుంకుమతో…" అని సాగేది కూడా తోటకమే; తోటకూర, tOTakUra -n. -- Chinese spinach; [bot.] ''Amaranthus viridis'' Linn.; ''Amaranthus gangeticus''; same as పెద్ద (పెరుగు) తోటకూర; కోయ తోటకూర; మొక్క తోటకూర; --ఆకుకూరల్లో ఇది 'రాణి' వంటిదని అంటారు; --[Sans.] మారిష,బాష్పక; తోటమాలి, tOTamAli -n. --gardener; caretaker of a garden; వనమాలి can be used for forest ranger; తోడబుట్టువు, tODabuTTuvu -n. --sibling; brother or sister; fellow child; తోడ్పడు, tODpaDu -v. i. --help; assist; తోడ్పాటు, tODpATu -n. -help; assistance; తోడి, tODi -adj. --fellow; joint; ---తోడిఅల్లుడు = సడ్డకుడు = fellow son-in-law. ---తోడికోడలు = యారాలు = fellow daughter-in-law. ---తోడిదొంగ = fellow thief; accomplice. తోడు, tODu -n. --(1) company; help; support; accompaniment; --(2) starter culture; a spoon of buttermilk (to act as a bacterial culture) added to a pot of warm milk to prepare curds or yogurt; -v. t. --the act of lifting water from a well; to draw; to take up; తోడుపెట్టు, tODupeTTu -v. t. --the act of adding a starter culture, such as buttermilk, to warm milk to make curd; తోడుకొను, tODukonu -v. i. --the process of coagulation of milk as it becomes curd, or yogurt, in the company of a bacterial culture like buttermilk; తోడేలు, tODElu -n. --wolf; తోప, tOpa -n. --skin; ---తోప రేగగొట్టు = to beat someone until the skin opens up. తోపు, tOpu -adj. --reddish; reddish brown; తోపు, tOpu -n. --(1) push; --(2) garden of fruit trees; grove; --(3) taupe; dark red color; a shade of brown; --(4) stuffing in a sweet or savoury dish; --(5) cannon;. --(6) catalyst; one that gives a push to a chemical reaction; తోపుదారు, tOpudAru -n. --gunner; తోపురంగు, tOpuraMgu -n. --dark red color; తోపుఖానా, tOpukhAnA -n. --arsenal; armory; storage house for weapons and ammunition; తోపులాట, tOpulATa -n. --pushing; shoving; jostling; తోపుడుబండి, tOpuDubaMDi -n. --pushcart; తోబుట్టువు, tObuTTuvu -n. --sibling; brother or sister; fellow child; తోమడం, tOmaDaM -n. --rubbing; shining; తోమాల, tOmAla - n. -- garland of flowers and leaves; wreath made of flowers and leaves; తోము, tOmu -v. t. --rub; clean; scour; scrub; తోయం, tOyaM -n. -- (1) software; (ant.) కాయము; -- (2) marvel; wonder; curio; -- (3) delicacy; తోరణం, tOraNaM -n. --festoon of leaves, often mango leaves; wreath; తోలు, tOlu -n. --(1) leather; processed hide; processed skin; --(2) skin; bark; rind; peel; ---నల్లతోలు = dark skin. ---తెల్లతోలు = fair skin. -v. t. --drive; operate; తోలుబొమ్మ, tOlubomma -n. --(1) puppet; leather puppet; --(2) marionette or a puppet with strings; త్రోటిక, trOTika -n. --coccyx; the bottom-most part of the spine; తౌగోల, taugOla -n. --spade; hoe; (lit.) a digging stick; తౌడు, tauDu -n. --bran; తౌల్యం, taulyaM -n. --similitude; resemblance; equivalence; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] d2898iy9f944vzcgu5eu16mrvp3ym5u 0 3025 38951 38924 2026-04-12T03:04:18Z Vemurione 1689 /* Part 1: చ - ca */ 38951 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: చం - caM== <poem> చంక, caMka -n. --armpit; axilla; చంచల, caMcala -adj. --unsteady; fickle; unstable; చంచువు, caMcuvu - n. - beak; చంటి, caMTi -adj. --babyish; little; small; (ety.) genitive of చన్ను = breast; చంటిపిల్ల, caMTipilla -n. f. --child; infant; infant at the breast; also చంటిది; చంటి పిల్లడు, caMTi pillaDu -n. m. --child; infant; infant at the breast; also చంటి వాడు; చండప్రచండులు, caMDapracaMDulu -n. pl. --highly talented people; see also హేమాహేమీలు; చండశాసనం, caMDaSAsanaM -n. --strict discipline; చండశాసనుడు, caMDaSAsanuDu -n. --strict disciplinarian; చండ్ర, caMDra -n. -- black cutch; [bot.] ''Acacia catechu''; -- an extract of its heartwood, Khair, is used as an ingredient to give red color and typical flavor to paan - a packet of betel leaf (Piper betle) with areca nut and slaked lime paste; -- నల్ల చండ్ర; కాచుతుమ్మ; చండాలం, caMDAlaM -n. --(1) unpleasant; horrible; nasty; --(2) nonsense; చందం, caMdaM -n. --style; demeanor; poise; manner; చందనం, caMdanaM -n. -- (1) sandalwood; -- (2) శ్వేత చందనం = white sandalwood; [bot.] ''Santalum album''; -- (3) ఎర్ర చందనం = red sandalwood; [bot.] ''Pterocarpus santalinus''; -- (4) కుచందనం = bastard sandalwood; -- (5) sandalwood paste; --[Sans.] గంధసారం; మహార్హం; భద్రప్రియం; మలయజం; చందన ధృతి, caMdana dhRuti - n. essential oil of sandalwood; oil of Santal; Oleum Santali; చందమామ, caMdaMAma -n. --(1) moon; Earth’s moon; see also నెలరాజు; --(2) Chela; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Oxygaster untrahi''; --(3) yellow of an egg' చందమామ కూర, caMdaMAma kUra -n. --a leafy vegetable; [bot.] ''Marsilea minuta'' Linn.; చంద్ర, caMdra -adj. --lunar; pertaining to the moon; చంద్రకళలు, caMdrakaLalu -n. --phases of the moon; చంద్రకాంత, caMdrakAMta - n. -- Four O'clock flower; Marvel of Peru; [bot.] ''Mirabilis jalapa'' Linn.; -- an ornamental shrub, native of Mexico, with a variety of flowers; చంద్రగ్రహణం, caMdragrahaNaM -n. --lunar eclipse; చంద్రవంక, caMdravaMka -n. --crescent moon; new moon; see also నెలవంక; చందా, caMdA -n. --(1) subscription; --(2) contribution; donation; చందాదారులు, caMdAdArulu -n. --subscribers; చందువా, caMduvA -n. --awning; canopy; చంద్రుడు, caMdruDu -n. m. --(1) moon; --(2) the natural satellite of any planet; ---అర్ధచంద్రుడు = half moon. ---చంద్ర వంక = crescent moon. ---పూర్ణచంద్రుడు = full moon. ---రాకాచంద్రుడు = full moon. ---వర్ధమాన చంద్రుడు = waxing moon. ---క్షీణచంద్రుడు = waning moon. -- చంద్రుడికో నూలు పోగు = A small gift to a great person; గొప్ప వారికి చిరు కానుక సమర్పించుకుంటున్నప్పుడు చెప్పే మాట; తెలుగువారి సంప్రదాయంనుంచి ఈ జాతీయం వాడుకలోకి వచ్చింది. 1960 ప్రాంతాల వరకు విదియ చంద్రుణ్ణి సాయంసంధ్యలో పశ్చిమాకాశంలో దర్శించి, వంటిమీద చీర లేదా పంచనుంచి ఒక నూలుపోగు తీసి "చంద్రునికి నూలుపోగు" అని నోటితో చెప్పుకొని గాలిలోకి విడిచిపేట్టడం సంప్రదాయం. ఇది కులాలకు అతీతమైన ఆచారం. అయితే క్రమంగా ఈ ఆచారాన్ని మనందరం మరచిపోయాము. చంపకం, caMpakaM -n. --a fragrant yellow flowering tree; [bot.] ''Michelia champaca''; సంపెంగ; చంపకమాల, caMpakamAla -n. --a meter in Telugu prosody; (lit.) a garland of champaka flowers; చంపు, caMpu -v. t. --kill; slay; (rel.) ఖూనీచేయు; చంపూ, caMpU -adj. --hybrid; mixture; a mixture of prose and poetry; చంపూకావ్యం, caMpUkAvyaM -n. --a literary work containing both prose and verse; </poem> ==Part 1: చ - ca== <poem> చకచక, cakacaka -adj. --onomatopoeia for fast action such as walking, talking and actively doing things; చక్కగా, cakkagA -adv. --nicely; neatly; చక్కపెట్టు, cakkapeTTu -v. t. --arrange; set right; చక్రం, cakraM -n. --(1) wheel; --(2) caster; the wheels attached to furniture legs; --(3) discuss of Vishnu; --(4) cycle; --(5) astrological chart; --(6) one of the six glands of the body, according to Ayurveda, whose secretions influence psychic activity; ---జాతక చక్రం = astrological chart. ---నువ్వు చక్రం తీసికో = you drive. చక్రవడ్డీ, cakravaDDi -n. --compound interest; a method of calculating interest by interest already earned to the principal; చక్రవర్తి, cakravarti -n. --emperor; చక్రవృద్ధి, cakravRddhi -n. --compound growth; exponential growth; చక్రవాకం, cakravAkaM -n. --brahminy duck; goose; [bio.] ''Anas Casarca''; చక్రవాతం, cakravAtaM %e2t -n. --tornado; whirlwind; -- కొన్ని చోట్ల వాన ఉన్నా లేకపోయినా కేవలం సుడిగాలి అతి వేగంతో తిరుగుతూ వస్తుంది. గరాటు ఆకారంలో ఉన్న ఆ సుడిగాలి అడుగు భాగం భూమిని తాకుతూ, పై భాగం మేఘాలని తాకుతూ ఉంటుంది. ఆ సుడిగాలి వేగం ఒక హద్దు (సుమారుగా గంటకి 40 మైళ్లు లేదా 65 కిమీ) దాటినప్పుడు దానిని చక్రవాతం (tornado) అంటారు. చక్రవాతానికీ తుపానుకీ ఒక ఉమ్మడి లక్షణం ఉంది; రెండింటి మధ్య ఒక అల్ప పీడన ద్రోణి (low pressure trough) ఉంటుంది. చక్రవాళం, cakravALaM %e2t -n. --horizon; చకారకుక్షి, chakaarakukshi - n. -- an euphemism for poet Vyasa because he extensively used the syllable "cha" in his poems; -- వ్యాసుడి పురాణాల్లో తుకారాలూ, చకారాలు ఎక్కువగా ఉండటానికి, ప్రాకృత శ్లోకాలను, సంస్కృతంలో తిరగరాయడమే ఒక కారణంగా చెప్పవచ్చు; చకితం, cakitaM. -n. --fear; చకితుడు, cakituDu -n. m. --one who is dumb-struck; చక్కిలి, cakkili -n. --armpit; చక్కిలిగింత, cakkiligiMta -n. --tickle; (lit.) tickle in the armpit; same as కితకిత; చక్కీ, cakkI %e2t -adj. --refined; ---చక్కీ చక్కెర = refined sugar. చక్రీయ, cakrIya -adj. --[chem.] cyclic; cyclo; చక్రీయ పదార్థాలు, cakrIya padArthAlu -n. pl. --[chem.] cyclic substances; చక్రీయ షడ్జేను, cakrIya shadjEnu -n. --[chem.]. cyclohexane; చక్రీయ త్రయేను, cakrIya trayEnu -n. --[chem.] cyclopropane; చక్రీయ సౌష్ఠత, cakrIya saushThata -n. --[chem.] cyclic symmetry; చకోరపక్షి, chakOrapakshi - n. -- a poetic imagination of a bird that survives by consuming moonlight; -- వెన్నెలపులుగు; చక్కెర(లు) cakkeralu -n. --(1) [chem.] sugar(s); --(2) rounds; circuits; చక్షువు, cakshuvu -n. --eye; చక్షుశ్రవం, cakshuSravaM -n. --snake; (lit.) one that hears with its eyes; (ety.) it is well known that snakes cannot hear; people perhaps thought that they use eyes to hear; this word is a misnomer; చక్షుష, cakshusha -adj. --optical; visual; చక్షుష పరికరాలు, cakshusha parikarAlu -n. --optical instruments; చక్షుష భ్రమ, cakshusha bhrama -n. --optical illusion; చక్షుష అక్షం, cakshusha akshaM -n. --optical axis; same as చక్షుషాక్షం; చచ్చిపోయిన, caccipOyina -adj. --dead; deceased; defunct; చచ్చు, caccu -adj. --poor quality; one with no vitality; -v. i. --die; expire; చట్టం, caTTaM -n. --regulation; rule; statute; law; చట్టపరమైన, caTTaparamaina -adj. --legal; చట్టబద్ధ, caTTabaddha -adj. --regulatory; legal; statutory; lawful; చట్రం, caTTraM -n. --frame; చటాకు, caTAku -n. --one-sixteenth of a ser; an old volumetric measure that is no longer in use; చటాలున, caTAluna -adv. --suddenly; చట్నీ, caTnI -n. --chutney; relish; చడి, caDi -n. --sound; noise; చణుకు, chaNuku - n. -- whip; -- కొరడా; చేరుకోల; చత్వారం, catvAraM -n. --hypermetropia; far-sightedness; difficulty in seeing things that are closer; this defect is associated with aging; చతికిలపడు, catikilapaDu -v. i. --to sink into a sitting posture, usually due to disappointment or fatigue;( చతుర్, catur -pref. --tetra-; quadra-; చతుర్‌ప్లవనవిదిలీను, caturplavanavidilInu -n. --[chem.] tetrafluoroethylene; C₂F₄ చతుర్‌హరితపాడేను, caturharitapADEnu -n. --[chem.] carbontetrachloride; CCl₄; చతురంగం, caturaMgaM -n. --chess; చతురస్రం, caturasraM -n. --square; ---దీర్ఘ చతురస్రం = rectangle; elongated square. చతురస్ర తరంగం, caturasra tarangaM -n. --[phy.] square wave; చతుర్థళ, caturthaLa -adj. --[bot.] quadrifoliolate; చతుర్థ, caturtha -adj. --fourth; చతుర్ధం, caturdhaM -n. --the fourth; a quarter; చతురిమ, caturima -n. --talent; skill; dexterity; చతుర్భుజం, caturbhujaM -n. --quadrilateral; a plane geometrical figure with four straight sides; చతుర్ధేను, caturdhEnu -n. --[chem.] butane; a hydrocarbon with four carbon atoms with all single bonds; C₄H₁₀; చతుర్ధీను, caturdhInu -n. --[chem.] butene; a hydrocarbon with four carbon atoms and a double bond; C₄H₈; చతుర్ధైను, caturdhainu -n. --[chem.] butyne; a hydrocarbon with four carbon atoms and a triple bond; C₄H₆; చతుశ్శాల, catussAla -n. --quad; quadrangle; open area surrounded by buildings on all four sides; చతుస్, catus^ -pref. --four; చతుష్టయం, catushTayaM -n. --quartet; team of four persons; ---దుష్టచతుష్టయం = the evil four, namely Duryodhana, Dussasana, Karna and Sakuni of Mahabharata. ---ముక్తిచతుష్టయం = the four types of salvation, namely సామీప్యం, సాలోక్యం, సారూప్యం, సాయుజ్యం. చతుష్పాది, catushpAdi -n. --an animal with four feet; చదవడం, cadavaDaM -v. i. --reading; చదవటం; చదరం, cadaraM -adj. --flat; level; square; ---నలుచదరం = flat on four sides; flat on all sides; square. చదరపు, cadarapu -adj. --square; ---చదరపు గజం = square yard; చదరాసికూర, cadarAsikUra - n. -- [bot.] ''Glinus oppositifilius''; చదును, cadunu -adj. --flat; level; even; చదును చేయు, cadunu cEyu -v. t. --flatten; level; చదువరి, caduvari -n. --reader; చదువు, caduvu -n. --education; literacy; -v. t. --read; చదివించు, cadiviMcu -v. t. --(1) make one read; --(2) educate; --(3) announce a gift; చనిపోవు, canipOvu -v. i. --die; expire; pass away; చన్నీళ్లు, cannILlu -n. --cold water; చనువు, canuvu -n. --informality stemming from familiarity; చనుమొన, canumona -n. --nipple; tip of a breast; చన్ను, canuu -n. --breast; female's breast; చపటా, capaTA -n. --(1) rim; rim around a well; platform around a well; పీనాహము; వాయికట్టు; ---(2) any tiled or cemented pavement; చపల, capala -adj. --fickle; wavering; inconsistent; చపలత్వం, capalatvaM -n. --lack of control; (esp.) lack of restraint while eating; చప్పట్లు, cappaTlu -n. --clapping; applause; చప్పగా, cappagA -adj. --tasteless; spiritless; చప్పరించు, cappAriMcu -v. t. --suck; smack one's lips; చప్పాతికళ్లి, cappAtikaLli -n. --[bot.] ''Opuntia dillenii''; చప్పుడు, cappuDu -n. --sound; noise; చప్పున, cappuDu -adv. --quickly; చమత్కారం, camatkAraM -n. --wit; humor; చమరం, camaraM -n. m. --musk deer; చమరీమృగం; చమరి, camari -n. f. --yak; Himalayan yak; Yak of Tartary; Tartarian ox; -- [bio.] ''Bos grunniens'' of the Bovidae family; grunting ox; ''Bos mutus'' of the Bovidae family; mute ox; -- Yak అనే ఇంగ్లీషు పేరుకి మూలం టిబెట్ భాషలోని "gyag" అనే శబ్దం; టిబెట్ భాషలో "gyag" (యాగ్) అంటే మగ మృగం, "nag" (నాగ్) అంటే ఆడ మృగం; చమరీమృగాలకి అమెరికా బైసన్ (Bison bison) తో దగ్గర సంబంధాలు ఉన్నాయి; -- చమరీమృగం; సవరపు మెకము; జడలబర్రె; చమరీవాలం, camarIvAlaM -n. --[lit.] the bushy tail of a yak; a fan made from this bushy tail is used in temples to ceremoniously fan the idols; చమురు, camuru -n. --oil; liquid fat; ---కందెన చమురు = lubricating oil. చమురు గ్రంథులు, camuru graMthulu -n. pl. --[bio.] sebaceous glands; glands that supply oils to promote the growth of hair on skin; చయం, cayaM -n. --[math.] difference; analysis; చయ్యన, cayyana -adv. --quickly; చయాపచయం, cayApacayaM -n. --[bio.] metabolism; the biological process of analysis and synthesis as food is converted into energy in the cells; చర, cara -adj. --variable; movable; చరకుడు, carakuDu -n. m. --Charaka, the great Indian physician who is believed to have lived some time between 6th century B.C. to 2nd century A.D.; చరచర, caracara -adv. --quickly; చరణం, caraNaM -n. --(1) foot; --(2) foot of a verse; --(3) a line in a song; a stanza in a song; చరమ, carama -adj. --last; latter; ---చరమ పురుషార్ధం = nirvana. చరమాంకం, caramAMkaM -n. --(1) last digit; least significant digit; --(2) last act; see also చరాంకం; చర మూలధనం, cara mUladhanaM -n. --[econ.] liquid capital; చర రాసి, cararAsi -n. --variable; చర్చ, carca -n. --(1) discussion; inquiry; --(2) application of a layer, as in చందన చర్చ; చర్చనీయ, carcanIya -adj. --debatable; చర్మం, carmaM -n. --(1) skin; --(2) hide; pelt; the precursor to leather; చర్మరంజకం, carmaraMjakaM -n. --any substance (food or cosmetic) that gives luster to the skin; చర్య, carya -n. --action; deed; (ant.) ప్రతిచర్య; ---ప్రతీ చర్యకి సమానం, వ్యతిరిక్తం అయిన ప్రతిచర్య వుంటుంది = for every action there is an equal and opposite reaction. చర్వణం, carvaNaM -n. --chewing; mastication; ---చర్విత చర్వణం = doing something again; repetition; (lit.) chewing something that has been chewed. చరాంకం, carAMkaM -n. --variable; చరాంశం, carAMSaM -n. --variable; (ant.) స్థిరాంశం; చరాస్తి, carAsti -n. --movable property; liquid assets; చరిత్ర, caritra -n. --(1) history; --(2) narrative; ---జీవితచరిత్ర = biography; life history of a person. ---స్వీయచరిత్ర = autobiography; one’s own life history. చరితార్థ, caritArtha -n. --meaningful; purposeful; historically significant; చరిత్రాత్మక, caritrAtmaka -adj. --historic; చర్చి, carci -n. --church; a place of worship for Christians; చలత్వం, calatvaM -n. --variation; variability; mobility; చలనం, calaNaM -n. --motion; mobility; motility; movement; చలనచార, calanacAra -n. --[anat.] motor strip; a region of the brain whence movements are controlled; చలనచిత్రం, calanacitraM -n. --motion picture; cinema; movie; film; picture; చలనరాసి, calanarAsi -n. --[math.] variable; చలన శక్తి, calanaSakti -n. --[phy.] kinetic energy; energy by virtue of motion; (1/2)mv²; చలనశీలత, calanaSIlata -n. --mobility; చలనశీలి, calanaSIli -n. --mobile; mobile phone; cell phone; చల్ల, calla -n. --(1) buttermilk; --(2) coolness; చల్లడం, callaDaM -n. s. --shorts; knickers; half-pants; చల్లదనం, calladanaM -n. --coolness; cold; చలాకీ, calAkI -adj. --lively; vivacious; చలానా, calAna -n. --invoice; receipt; చల్లారు, callAru -v. i. --(1) to become cool; --(2) to calm down; to become calm; చల్లార్చు, callArcu -v. t. --(1) to cool; --(2) to pacify; చలించు, caliMcu -v. i. --(1) stir; move; --(2) to be shaken; to receive a shock; చలి, cali -adj. --cold; ---చలి కాలం = winter; (lit.) cold season. -n. --cold; coldness when referring to weather; ---బయట చలిగా ఉంది = it is cold outside. చలిచీమలు, chalichImalu - n. pl. -- winged ants; Isoptera ఆర్డర్ కి చెందిన ఉన్నత తరగతి రెక్కల చీమలనే సాధారణ పరిభాషలో మనం చలిచీమలని వ్యవహరిస్తాం; -- ఇవి చెద పురుగుల (termites) కంటే బాగా పెద్దవి; చలిజ్వరం, calijvaraM -n. --malaria; ague;any fever with chills; చలితం, calitaM -n. --erythema; a type of skin allergy; చలిమంట, calimaMTa -n. --bonfire; చల్లు, callu -v. t. --sprinkle; scatter; చవక, cavaka -n. --inexpensive; cheap; చవకబారు, cavakabAru -n. --cheap; of inferior quality; చవట, cavaTa -n. --incompetent fellow; a stupid fellow; చవటతనం, cavaTatanaM -n. --incompetence; చవుకు చెట్టు, cavuku ceTTu -n. --beefwood tree; [bot.] ''Casuarina equisetifolia''; సరుగుడు; చవి, cavi -n. --taste; చవిటి, caviTi -adj. --saline; salty; చ్యవనప్రాశ, chyavanaprASa, - n. -- An Ayurvedic tonic named after Chyavana maharshi, son of Bhrigu maharshi; this electuary (ప్రాశ = లేహ్యం) is made from ఉసిరి, దశమూలాలు, కర్కాట శృంగి, అగరు, కరక్కాయ, తిప్పతీగ, కచ్చూరాలు, వస, యష్టీమధుకం, అశ్వగంధా, శతావరీ, నెయ్యి, అభ్రక భస్మం, మొదలైనవి; ఈ ప్రాశతో మన అందరికీ పునర్యౌవనం కలుగుతుందని ఈ పేరు పెట్టారు మన భిషక్కులు; చాంద్రమాసం, cAMdramAsaM -n. --[astron.] lunation; synodic month; the interval of time between new moon day to new moon day; this is approximately 29.53 days; చాంద్రాయణము, chaandraayaNamu - n. -- a religeous fasting ritual in which one eats no food on the New Moon day, one morsel on the next day, two the following day, and so on, and 15 morsels on the Full Moon day; -- ఈ చంద్రకళలను అనుసరిస్తూ పౌర్ణమిరోజున పూర్తిగా కడుపునిండా, అనగా 32 ముద్దలు (32 mouthfuls) భోజనం చేసి, అక్కడినుండి కొద్ది కొద్దిగా తగ్గిస్తూ వచ్చి అమావాస్యనాడు పూర్తిగా నిరాహారంగా వుండి; మళ్ళీ అక్కడి నుండి క్రమంగా ఆహార పరిమితిని పెంచుతూ పౌర్ణమినాడు పూర్తిగా భోజనం చేసే స్థితికి వచ్చే వ్రతాన్ని చాంద్రాయణము అంటారు. యాజ్ఞవల్క్యస్మృతిలో ఈ విధానం చెప్పబడింది. chaamdee, చాందీ - n. -- East Indian Rosebay; pinwheel flower; crape jasmine; [bot.] ''Tabernaemontana divaricata'' -- an evergreen, much-branched shrub cultivated as a garden plant; చాందినీ, cAMdinI -n. --awning; canopy; చాకచక్యం, cAkacakyaM -n. --skill; talent; ability; intelligence; చాకలి, cAkali -n. --washerman; washerwoman; చాకలిసోడా, cAkalisODA -n. --washing soda; common name for sodium carbonate; Na₂CO₃; చాకిరీ, cAkirI -n. --domestic work; service; చాకిరేవు, cAkirEvu -n. --washerman's pier; చాకు, cAku -n. --penknife; small knife; చాటించు, cATiMcu -v. i. --proclaim; announce; చాటింపు, cATiMpu -n. --public proclaimation; చాటు, cATu -n. --covering; screen; చాటు పద్యం, cATupadyaM -n. --(1) fugitive verse; గ్రంథస్థము కాకున్నను లోకమున ప్రజాదరణ పొందిన పద్యము; (2) witty and jocular verse; చాటువు, cATuvu -adj. --witty; pleasant, jocular talk; చాటూక్తి, cATUkti -n. --innuendo; చాడీ, cADI -n. --complaint; -- కొండెము; చాతక పక్షి, cAtaka pakshi -n. - house swift; Pied Crested Cuckoo; Jacobin Cuckoo; Clamator Jacobinus; [bio.] ''Apus affinis;'' -- there is a poetic belief that this bird quenches its thirst only from falling raindrops; -- వానకోయిల; చాతుర్యం, cAturyaM -n. --skill; cleverness; talent; versatility; చాతురి, cAturi -n. --skillful person; talented person; expert; చాదస్తం, cAdastaM -n. --shilly-shally; eccentricity; whimsicality; ceremonialism; unworldliness; silliness; orthodoxy; traditional mindedness; obsessive compulsiveness; see also ఛాందసం; -- ఛాందసం అనేది అగౌరవంగా పరిణమించింది గానీ దాని అర్థం వేదం బాగా చదువుకొన్నవాడి ప్రవర్తన అని; దీని వికృతి రూపం చాదస్తం; రెండూ ఒకటే. చాపం, cApaM -n. --(1) bow; --(2) arch; --(3) [math.] arc; a portion of a circle’s circumference; --- మహావృత్తపు చాపం = [Astron.] Great Circle arc; చాప, cApa -n. --mat; floor mat; చాపు, cApu -adj. --[music] non-uniform; -v. i. --extend; stretch; -n. --(1) length; full-length cloth suitable for wearing as a lower garment by men; --(2) long-vowel; చామంతి, cAmaMti -n. --chrysanthemum; mum; [bot.] ''Chrysanthemum'' of the Asteraceae family; చామన, chaamana -adj. -- a dark hue; black; చామనచాయ, cAmanacAya -n. --swarthy complexion; swarthiness; a complexion that looks like tanned skin rather than black; dark complexion; చామరం, cA -n. --whisk; fly-flap; chowry; luxurious fan; fan made from the hair of yak; -- [ety.] చమరీ మృగం తోక లోని రోమములతో చెయ్యబడ్డ విసనకర్ర; -- తెల్లని చామరాన్ని వింజామరం (విరి + చామరం) అంటారు; చార, cAra -n. --stripe; చారల గుర్రం, cArala gurraM -n. --zebra; (lit.) striped horse; చార్వాకం, cArvAkaM -n. --the name of a religion established by Charvaka; belief in materialism; చారిక, cArika -n. --(1) small stripe; long stripe-like stain; --(2) stringy substance; చారిణి, cAriNi -n. f. --female messenger; చారిత్రక, cAritraka -adj. --historical; chronological; diochronic; చారిత్రక క్రమం, cAritraka kramaM -n. --chronology; తిధివారీ; చారు, cAru -adj. --beautiful; -n. --a clear spicy soup made from tamarind or lemon juice; see also రసం; చారుడు, cAruDu -n. m. --messenger; (rel.) గూఢచారి; చారులు, cArulu -n. pl. --spies; చాలమి, cAlami -n. --insufficiency; inadequacy; చాలని, cAlani % e2t -n. --strainer; colander; చాలా, cAlA -adj. --a lot; plenty; many; చాలినంత, cAlinaMta -adj. --adequate; చాలీచాలని, cAlIcAlani -adj. --scarcely sufficient; meager; చాలు, -adj. --(1) sufficient; enough; --(2) running; current; on-going; ---ఒక రూపాయి చాలు = one rupee is enough. ---చాల్చాలు! = enough is enough!. stop it! ---చాలు ఖాతా = running account. -n. --(1) enough; --(2) stripe; line; row; --(3) furrow created by ploughing; --(4) furrow; --(5) resemblance; --- తల్లి చాలు = resemblance to mother. చావగొట్టు, cAvagoTTu -v. t. --beat; beat thoroughly; చావడి, cAvaDi -n. --living room; audience room; drawing room; station; చావు, cAvu -n. -- (1) death; (2) difficulty; ఇబ్బంది; కష్టం; చావుదెబ్బ, cAvudebba -n. -- mortal blow; చించు, ciMcu -v. t. --tear; rip; చింపు; చింత, ciMta -n. --(1) tamarind; Indian date; [bot.] Tamarindus indica of the Leguminosae family; --(2) thought; reflection; worry; anxiety; ---చింత చచ్చినా పులుపు చావలేదు = [idiom] the potency is gone, but the desire persists. చింతచిగురు, ciMtaciguru -n. --tender shoots of a tamarind tree; [bot.] ''Tamarindus indica''; చింతచెట్టు, ciMtaceTTu -n. --tamarind tree;[bot.] ''Tamarindus indica''; చింతపండు, ciMtapaMDu -n. --tamarind; tamarind fruit; the sweet-sour fruit of a tamarind tree, popular in Indian cooking;[bot.] ''Tamarindus indica;'' -- see also మలబార్ చింతపండు; చింతపిక్క, ciMtapikka -n. --tamarind seed; చింతామణి, ciMtAmaNi -n. --guide; key; index; ---వైద్య చింతామణి = guide to medicine. చిందరవందరగా, ciMdaravaMdaragA -adv. --pellmell; topsy turvey; helter skelter; చిందులుతొక్కు, ciMdulutokku -v. i. --dance with emotion or rage; చిందూరం, ciMdUraM - n. -- a large medicinal shrub with medicinal properties; [bot.] Vitex negundo; చిందించు, ciMdiMcu -v. t. --splash; చిందు, ciMdu -v. i. --splash; చింపడం, ciMpadaM -n. --tearing; also చింపటం; చింపంజీ, ciMpAMjI -n. --chimpanzee; an ape-like primate; చింపిరిజుత్తు, ciMpirijuttu -n. --disheveled hair; చింపు, ciMpu -v. t. --tear; rip; చిక్కం, cikkaM -n. --a bag woven out of a string or rope and often used as a hanging shelf; చిక్కట్ట, cikkaTTa -n. --a special comb designed to untangle hair; చిక్కతనం, cikkatanaM -n. --(of liquids) denseness; compactness; thickness; చిక్కబరచు, chikkabarachu - v. t. -- congeal; inspissate; increase the density of; చికాకు, cikAku -n. --irritability; irascibility; vexation; చిక్కావి చెట్టు, -n. --[bot.] Momosa concina; చికిత్స, cikitsa -n. --medical treatment; therapy; చికిలించు, -v.i. --lere; leery look; చికీర్ష, cikIrsha -n. --ambition; desire to do a great deed; % put this in e-2-t చిక్కు, cikku -n. --(1) snag; difficulty; --(2) tangle; knot; grip; link; --(3) sapota fruit; ---ఇది చిక్కు సమస్య = this is a difficult problem. ---ఈ జుత్తు చిక్కులు పడిపోయింది = this hair is all tangled up. -v. i. --emaciate; lose weight;contract; remain;get caught; ---వాడు చిక్కిపోయాడు = he is emaciated; he lost weight. ---చేప వలలో చిక్కుకుంది = the fish got caught in the net. చిక్కుడు, cikkuDu -n. --bean; Indian butter bean; Hyacinth bean; Bonavist bean; [bot.] ''Dolichos lablab''var ''typicus'' of the Leguminosae family; Dolichos means "long"; --other varieties include ఎర్ర చిక్కుడు; తెల్ల చిక్కుడు; గోరు చిక్కుడు; ఆనప చిక్కుడు; ఏనుగు చిక్కుడు; కోడి చిక్కుడు; తొండ చిక్కుడు; --అనుములు = field beans; [bot.] ''Dolichos lablab lignosas''; చిక్కుడు పేను, cikkuDu pEnu -n. --the garden pest; [biol.] Aphis medicagenis; చికోరీ, cikOrI -n. --chicory; endive; [bot.] ''Cichorium intybus'' of the Asteraceae (Daisy) family; -- roots of the chicory plant are ground and made into a powder to blend and mix with coffee; It is often used as a caffeine-free beverage on its own or as a mixture with ground roasted coffee because it enhances the taste, aroma and makes coffee mellow; --[[File:Illustration_Cichorium_intybus0_clean.jpg|thumb|right|చికోరీ]] చిగురు, ciguru -n. --(1) tender leaf; shoot; --(2) gum; the tissue that holds the teeth; చిచ్చర, ciccara -n. --fire; fierce fire; fire and brimstone; చిచ్చర పిడుగు, ciccara piDugu -n. --fierce lightning bolt spewing fire and brimstone; చిచ్చు, ciccu -n. --flame; fire; చిచ్చు బుడ్డి, ciccu buDDi -n. --a firework called "flowering pot"; చిటచిట, ciTaciTa -adj. --onomatopoeia for --(1) being itchy, and --(2) the crackling sound of water sprinkled on boiling oil; చిట్ట, ciTTa -n. --small bush; -pref. --ultimate; utter; చిట్ట చివర, ciTTa civara -n. --the very end; చిట్టచీకటి, ciTTa cIkaTi -n. --pitch darkness; చిట్టడవి, ciTTaDavi -n. --thicket; scrub jungle; forest dominated by thick bush; చిట్టా, ciTTA -n. --daybook; daily account of money transactions; ledger; logbook; చిటిక, ciTika -n. --snap; the act of snapping of the thumb and middle finger producing a sound; ---చిటికల మీద = in a snappy way; quickly; on the double. చిటికెడు, ciTikeDu -n. --a dash; ---చిటికెడు ఉప్పు = a dash of salt. చిటికేశ్వర, ciTikESvara - n. -- [bot.] ''Delonix elata'' Gamb.; చిట్టి, ciTTi -adj. -- very small; (note) the scale from large to tiny is పెద్ద, చిన్న, బుచ్చి, చిట్టి, బుల్లి; - n. -- a small butter-boat; a small cup to serve butter; చిట్టు, ciTTu -n. --coarse bran; coarse rice bran; చిట్లు, ciTlu -v. i. --split; చిట్టెం, ciTTeM -n. --slag; scum of molten metal; చిట్టెలుక, ciTTeluka -n. --mouse; [bio.] ''Mus musculus''; చుంచు; (lit.) చిరు + ఎలుక = చిట్టెలుక; చిడుం, ciDuM -n. --eczema; boils; చిడత, ciData - n. -- (1) castanet; a swiveling wooden wedge used to keep a door closed; (2) a cotter pin; చితగ్గొట్టు, citaggoTTu -v. t. --beat thoroughly; చిత్తం, cittaM -inter. --OK!; will do!; Yes, sir! -- మీ ఆజ్ఞ మనసుకు తెచ్చుకొన్నాను అని అర్థం; చెప్పినట్టే చేస్తాను అని మనవి చేసుకోవడం; -n. --(1) mind; consciousness; --(2) memory bank of the mind; long term memory; --(3) the faculty of mind that raises doubt; see also బుద్ధి; చిత్తగించు, cittagiMcu -v. t. --consider; pay attention; listen; చిత్తగింపు, cittagiMpu -n. --consideration; చిత్తడి, cittaDi -n. --very wet; ---చిత్తడి నేల = marsh; marsh land; wet land. ---చిత్తడి వాయువులు = marsh gas; methane. చిత్తమొచ్చినట్లు, cittamoccinaTlu -ph. --as it pleases one!; as one wishes; చిత్తరువు, cittaruvu -n. --picture; painting; drawing; చిత్తశుద్ధి, cittaSuddhi -n. --devotion; integrity; చిత్రం, citraM -n. --(1) picture; diagram; painting; --(2) wonder; curiosity; ---చలన చిత్రం = motion picture; cinema. ---విత్థ చిత్రం = portrait. ---భావ చిత్రం = spontaneous outline. -suff. --graph; ---ఛాయాచిత్రం = photograph; photo. ---వర్ణమాలాచిత్రం = spectrograph. చిత్ర, citra %updated -n. --(1) Alpha Virginis; Spica; Yoga tara of the 14th lunar mansion; this is the brightest star in Virgo; this is 2300 times more luminous than the Sun and is about 275 light years away from us; --(2) The 14th of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; చిత్రకళ, citrakaLa -n. --the art of painting; చిత్రకారుడు, citrakAruDu -n. m. --painter; artist; చిత్రగంధం, citragandham -n. --Arsenicum trisulfuratum; a substance worn by actors on their faces as a part of makeup; చిత్రచాప, citracApa -n. --placemat; a small mat or decorative cloth placed under the dinner plate; % in e-2-t చిత్రదండం, citradaMDaM -n. --[bot.] ''Betula bhojpatra''; ''Typhonium orixense''; చిత్రపత్రిక, citrapatrika -n. --[bot.] ''Acacia arabica''; %to e2t చిత్రఫలకం, citraphalakaM -n. --easle; a painter's board; an artist's board; చిత్రమూలం, citraMulaM -n. --Ceylon lead wort; [bot.] ''Plumbago zeylanica''; This medicinal bush grows wild along tank bunds; agricultural fields and marshy lands; this is widely used as an expectorant, to improve digestion, to treat the enlargement of the spleen and to treat leucodermia; [Sans.] చిత్రక; దహన; వహ్ని; అగ్నిక; దీప్త; భాను; పాచక; --ఎర్ర చిత్రమూలం = [bot.] ''Plumbago rosea''; one of the "పంచ కోలాలు"; చిత్రలేఖనం, citralEkhanaM -n. --the fine art of drawing a picture; చిత్రవధ, citravadha -n. --torture unto death; murder associated with dismemberment; చిత్ర ప్రదర్శనశాల, citra pradarSana SAla -n. --(1) museum; --(2) movie theatre; చిత్రహింస, citrahimsa -n. --torture; చిత్రాన్నం, citrAnnaM -n. --lemon rice; tamarind rice; any other colorful rice preparation; చితి, citi -n. --funeral pyre; చిత్రిక, citrika -n. --planer; a carpenter's plane; -- వండ్రంగులు కలప వస్తువులు తయారు చేసే క్రమంలో భాగంగా ఎత్తుపల్లాలు వుండే కలపను చదును చేయడాన్ని 'చిత్రికపట్టడం' అంటారు. చితుకు, cituku -v. i. --rupture; break; burst; చితుకులు, citukulu -n. pl. --twigs; dry twigs; broken pieces of small branches; చిత్తు, cittu -n. --(1) rough; draft; not the final version; --(2) scrap; not important; --(3) defeat; ---చిత్తుకాగితం = scrap paper. ---నేను చిత్తు అయిపోయేను = I am defeated. చిత్తుప్రతి, cittuprati -n. --rough draft; చిదంబర రహస్యం, cidaMbara rahaSyaM -n. --unfathomable secret; useless secrecy; -- చిదంబరం అంటే ఆకాశ లింగం అని అర్థం. తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని కడలూరు జిల్లాలో ఉండే చిదంబరం దేవాలయంలో మహా శివుడు నటరాజ స్వామి రూపంలో దర్శనమిస్తాడు. పంచభూతాలలో ఆకాశానికి ప్రతీకగా చిదంబరాన్ని పరిగణిస్తారు. శ్రీకాళహస్తిని వాయువుకు ప్రతీకగా, కంచిలోని ఏకాంబరేశ్వరుడిని భూమికి ప్రతీకగా చెబుతారు. ఈ మూడు దేవాలయాలూ ఒకే రేఖాంశం మీద ఉంటాయి. శాస్త్రీయ పరంగా 79 డిగ్రీల 41 నిమిషాల రేఖాంశం ఉన్నట్లు నిర్ధారణ అయ్యింది. చిదంబరం ఆలయంలోని నటరాజ స్వామి విగ్రహం కాలి బోటన వేలు, భూమి అయస్కాంత క్షేత్రానికి మధ్య బిందువు అని శాస్త్రవేత్తలు పరిశోధనల అనంతరం స్పష్టం చేశారు. ఈ దేవాలయానికి 9 ప్రవేశ ద్వారాలు ఉన్నాయి. ఇవి మానవునికి ఉండే నవ రంధ్రాలకు ప్రతీకగా భావిస్తారు. ఈ గుడిలో ‘పొన్నాంబళం’ ఎడమవైపున ఉంటుంది. ఇది గుండె ఉండే స్థానం. ఇక్కడికి వెళ్లేందుకు ‘‘పంచాక్షర పడి’’ఎక్కాలి. ఇది న+మ+శి+వా+య పంచాక్షరిని సూచిస్తుంది. ఈ ఆలయంలో ‘‘కనక సభ’’లో 4 స్తంభాలు, 4 వేదాలకు ప్రతీకలు. పొన్నాంబళంలో ఉండే 28 స్తంబాలు 28 శైవ ఆగమాలకు ప్రతీకలు. ఇక్కడి 9 కలశాలు 9 రకాల శక్తికి ప్రతీకలు. ఆ పక్కనే ఉన్న మంటపంలోని 18 స్తంబాలు 18 పురాణాలకు ప్రతీకలు. నటరాజు భంగిమను శాస్త్రవేత్తలు కాస్మిక్ డ్యాన్స్ అని అభివర్ణించారు. ఈ విశేషాలే "చిదంబర రహస్యం." చిదుపు, cidupu -v. t. --break; break with hand or fingers; చిదుము, cidumu -v. t. --clip with fingernails; snip; cut; చిన్నం, cinnaM -n. --one-thirtieth of a tola in weight; a measure used to weigh gold; చిన్న, cinna -adj. --small; younger; junior; (ant.) పెద్ద; చిన్నబడి, cinnabaDi -n. --lower case of an alphabet; particularly the alphabets of languages from the Western countries; చిన్నతనం, cinnatanaM -n. --(1) immature age; childhood; inexperience; --(2) dishonor; disgrace; shame; embarrassment; చిన్నది, cinnadi -n. --young girl; lass; maiden; చిన్నపేగు, cinnapEgu -n. --small intestine; చిన్న బలుసు, cinna balusu - n. -- a thorny shrub; [bot.] ''Canthium parviflorum''; చిన్నమునుగు కోడి, cinnamunugu kODi -n. --the little grebe; [biol.] ''Podiceps ruficollis''; చిన్మయ, cinmaya -adj. --spiritual; mental; intellectual; చినుకు, cinuku -n. --a drop of rain water; చిప్ప, cippa -n. --(1) bowl; bowl suggestive of poverty; alms bowl; --(2) shell; ---ఆల్చిప్ప = oyster; sea shell. ---కొబ్బరిచిప్ప = coconut shell. ---చిప్ప చేతికి వచ్చింది = got a bowl into the hand; begging. ---తాబేటిచిప్ప = shell of a turtle. ---ముత్యపుచిప్ప = mother of pearl; pearl oyster. చిమ్మట, cimmaTa -n. --moth; book-worm; an insect of the moth family; చిమ్మనగ్రోవి, cimmanagrOvi -n. --spray gun; squirt gun; syringe; చిముడు, cimuDu -v. i. --get over-cooked, esp. rice; చిమ్ము, cimmu -v. t. --spray; squirt; చిమ్ముకారి, cimmukAri -n. --sprayer; a gadget to spray disinfectants, insecticides, etc.; చియా గింజలు, chiyA giMjalu - n. pl. -- [bot.] ''Salvia hispanica'' of the Lamiaceae Family; --ఈ తులసి జాతి (Mint Family)మొక్క జన్మస్థలం మధ్య అమెరికా లోని దక్షిణ మెక్సికో, గ్వాటెమాలా దేశాలు. ఒకప్పుడు అక్కడి అజ్టెక్(Aztec ) జాతులకు మొక్కజొన్న, బీన్స్ తరువాత ఈ చియా గింజలే ప్రధాన ఆహారం. కొన్ని దక్షిణ అమెరికా దేశాలలో నేటికీ వీటిని పండిస్తారు. ఆహార పానీయాల తయారీలో వీటిని వినియోగిస్తారు. ఆరోగ్యానికి ఎంతో ప్రయోజనకరమైన ఒమేగా-3 ఫాటీ యాసిడ్స్ ( Omega -3 Fatty acids ) పుష్కలంగా ఉండే కారణంగా ఇప్పుడు అందరూ వీటి సాగు, వినియోగం మీద దృష్టి పెడుతున్నారు. ఈ గింజల్ని ఏదైనా ద్రవపదార్థంలో నానబెడితే ప్రతి గింజ చిత్రంగా తన బరువుకి పన్నెండు రెట్ల బరువుగల ద్రవాన్ని పీల్చుకుంటుంది. ఆ గింజలపైన తెల్లటి గుజ్జు వంటి మ్యూకస్ పొర ఏర్పడుతుంది; -- కొందరు వీటిని సబ్జా గింజలుగా పొరబడుతుంటారు. నానబెట్టినప్పుడు గింజల మీద గుజ్జువంటి మ్యూకస్ ఏర్పడడం సబ్జా, చియా గింజలలో సామాన్య లక్షణం.ఈ రెండు మొక్కలూ తులసి జాతికి చెందినవే. అయితే ఈ రెండూ వేర్వేరు. చియా గింజలు ఎండువి కూడా ఆహారంగా ఉపయోగపడతాయి. సబ్జా గింజలు నానబెట్టి మాత్రమే వినియోగించాలి. సబ్జా తులసి మొక్క శాస్త్రీయ నామం Ocimum basilicum; -- see also మహాబీర = [bot.] ''Hyptis suaveolens''; చిర, cira -pref. --long duration in time; చిరకాలం, cirakAlaM -n. --forever; for a long time; చిరస్మరణీయ, cirasmaraNIya -adj. --memorable; unforgettable; చిరాకు, cirAku -n. --snappiness; peevishness; crossness; anger coming out of impatience or frustration; చిరినెల్లికాయ, చిన్న ఉసిరిక, cirinellikAya, cinna usirika - n. -- [bot.] ''Phyllanthus emblica''; (Euphorbiaceae Family) --- ఇది ఉసిరిక జాతికి చెందిన మొక్క; --- [rel.] నేల ఉసిరిక; ఉచ్చి ఉసిరిక; ఎత్త ఉసిరిక; చిరు, ciru -adj. --small; చిరుతపులి, cirutapuli -n. --leopard; a spotted wild cat found in India; [bio.] ''Panthera pardus''; --(rel.) Cheetah [''Acinonyx jubatus''] is a similar cat found in Africa; Jaguar (''Panthera onca'') is a spotted cat found in South America; చిరుతిండి, cirutiMDi -n. --snack (lit.) small food; చిరుధాన్యములు, cirudhAnyamulu -n. --millets; some less popular grains of the grass family; చిరునవ్వు, cirunavvu -n. --smile; beam; ---వాడు చిరునవ్వు చిందిస్తున్నాడు = he is smiling; he is beaming. చిరునామా, cirunAmA -n. --address; చిర్రు, cirru -n. --anger; ire; irritation; చిలక, cilaka -n. --parrot; చిలకముక్కు పూలు, chilakamukku pUlu - n. -- Garden balsam; [bot.] ''Impatiens balsamina'' of the Balsaminaceae family; --చిలక ముక్కు గన్నేరు పూలు; చిలక ముక్కు గోరింట పూలు; దీని ఆకులు, పూలను రుబ్బి అరచేతులు, చేతుల, కాళ్ళ వేళ్ళకు పెట్టుకుంటే అవి ఎర్రగా పండుతాయి. దీని కాయలు చిలుక ముక్కు ఆకారంలో ఉండటంవల్ల దీనికి చిలకముక్కు మొక్క అనే పేరు వచ్చింది; హిందీలో గోరింటను మెహందీ (Mehandi) అన్నట్లు దీనిని గుల్ మెహందీ (Gul Mehandi) అంటారు. ఈ మొక్క కాయలు పక్వానికి రాగానే టప్ మనే చిన్న శబ్దంతో పగిలి లోపలి విత్తనాలను వెదజల్లుతాయి. ఇలా పగిలి విత్తనాలను వెదజల్లే కాయలను ఆంగ్లంలో డెహిసెంట్ ఫ్రూట్స్ (Dehiscent Fruits) అంటారు. --ఈ మొక్క పూలకు యాంటిసెప్టిక్ (Antiseptic) గుణం ఉంది. అవి రోగకారకమైన బాక్టీరియా, శిలీంధ్రాలవంటి వాటిని నశింపజేస్తాయి. ఇండోనేషియా లోని బాలి ద్వీపంలో ఈ మొక్క ఆకులను ఆకుకూరగా వాడుకుంటారు. ఈ మొక్క ఆకుల రసం మూత్రకారిగా (Diuretic), విరేచనకారి (Cathartic)గా, వాంతి కలిగించే వమనకారి (Emetic) గానూ పనిచేస్తుంది. సెగగడ్డలు, పగలని మొండి వ్రణాలపై ఈ ఆకుల రసంతో మలాం పట్టీ వేస్తే, అవి త్వరగా పక్వానికొచ్చి పగుల్తాయి. చిలకరించు, cilakariMcu -v. i. --sprinkle; spray; చిలక్కొయ్య, cilakkoyya -n. --peg to hang clothes; so-called because of its shape resembling a parrot's beak; చిలగడదుంప, cilagaDaduMpa -n. --sweet potato; [Bot.] ''Typhonium orixeuse; Ipomea batatas'' of the Convolvulaceae family; -- తియ్యదుంప; గెనుసు గడ్డ; -- [Sans.] మధ్వాలుక; పిండాలుక; రక్తాలుక; -- [ety.] batata > potato చిలగడదుంప కూర, cilagaDaduMpa kUra -n. --leafy part of sweet potato; [bot.] ''Ipomoea batatas'' of the Convolvulaceae family; చిల్లంగి, cillaMgi -n. --(1) sorcery; necromancy; black magic; casting an evil spell; an occultish evil act implemented with the help of herbs imparted with magical powers; -- (2) a mangrove shrub; [bot.] ''Dalbergia horrida''; చిల్లగింజ, జిల్ల గింజ, ఇండుప గింజ, cillagiMja, jillagiMja, iMDupa giMja - n. -- clearing nut; paste from nuts used to clear turbid water; [bot.] ''Strychnos potatorum'' of the Loganiaceae family; చిల్లపెంకు, cillapeMku -n. --a piece of broken pottery; చిల్లర, cillara -adj. --miscellaneous; ---చిల్లర కొట్టు = small store carrying odds and ends. ---చిల్లర దేవుళ్లు = miscellaneous demi-gods. ---చిల్లర పనులు = errands; small tasks. -n. --change; loose money; చిల్లరమల్లర, cillaramallara -adj. --miscellaneous; చిలికించు, cilikiMcu -v. t. --sprinkle; spray; shake; చిలిపి, cilipi -adj. --impish; చిల్లి, cilli -adj. --with a pore; with a hole; ---చిల్లి గవ్వ = a cowry with a hole; a thing with trifling value. చిలుం, ciluM -n. --verdigris; metal tarnish; an oxide formed on copper cooking vessels; చిలుక, ciluka -n. --parrot; చిలువ, ciluva -n. --python; rock snake; snake; చిల్లు, cillu -n. --pore; small hole; చివర, civara -n. --end; edge; brim; ---చిట్ట చివర = the very end. చివుకు, civuku -v. i. --slough; చివ్వున, civvuna -adv. --briskly; suddenly; all at once; చిహ్నం, cihnaM -n. --mark; sign; token; చీంబోతు, cImbOtu -n. --billy goat; he goat; చీకటి, cIkaTi -n. --darkness; night; (ant.) వెలుగు; చీకటిమాను, cIkaTimAnu -n. --[bot.] ''Xanthochymus pictorius;'' చీకు, cIku -adj. -- (1) blind; (2) unfertile; juiceless; dry; -n. --worry; -v. t. --suck; as in sucking a finger or sucking a breast; చీకూ, చింతా, cIkU, ciMtA -ph. --cares and worries; చీట్లపేక, cITlapEka -n. --pack of playing cards; deck of playing crads; చీటికీ మాటికీ, cITikI mATikI -adv. --for every silly reason; every now and then; చీటి, cITi -n. --(1) chit; a small note; --(2) prescription; --(3) ticket; చీడ, cIDa -n. --blight; చీడ పురుగు, cIDa purugu -n. --insect pest; చీడీ, cIDI -n. --oriel; pial; raised platform serving as a seat in front of a house; చీద పక్షి, chIda pakshi - n. -- the babbler; సైదా పిట్ట; --గోవచీద or వెర్రిచీద; the Large Grey Babbler; [bio.] ''Argya malcolmi''; --చిట్టిచీద or చిన్నచీద; the Common Babbler; [bio.] ''Argya caudata''; -- పెద్ద చీద; the Jungle Babbler; [bio.] ''Crateropus canosu''; చీదు, cIdu -v. i. --(1) blow one’s nose; --(2) backfire; ---అది సిసింద్రీ చీదినట్టు చీదేసింది = it backfired like a leaky firecracker. చీదరించు, cIdariMcu -v.t. --loath; rebuke; చీనారేకు, cInArEku -n. --tin sheet; (lit.) Chinese metal sheet; చీని, cIni -n. --Batavian orange; a type of sweet orange; [bot.] Limonia trifoliata; చీపురు, cIpuru -n. -- a bush whose twigs are used in making brooms; [bot.] ''Aristida setacea''; చీపురుకట్ట, cIpurukaTTa -n. --broomstick; చీమ, cIma -n. --ant; emmet; [Lat.] formica; ---కండచీమ, గండుచీమ = large black ant. ---కొండచీమ = forest ant. ---చలిచీమ = black ant. చీమలపుట్ట, cImalapuTTa -n. --ant nest; anthill; formicary; చీమల సహనివేశం, cImala sahanivESaM -n. --ant colony; చీమిడి, cImiDi -n. --mucus of the nose; snot; చీము, cImu -n. --pus; -- చీము చనిపోయిన బ్యాక్టీరియాను కూడా కలిగి ఉంటుంది; చీము యొక్క లేతపసుపు, పసుపు, పసుపు-గోధుమ, ఆకుపచ్చ రంగులో చనిపోయిన న్యూట్రోఫిల్స్ చేరడం ఫలితంగా ఉంటుంది; చీము పట్ట కూడదు అనుకుంటే గాయలను శుభ్రంగా పెట్టుకోవాలి; పప్పు తింటే చీము పట్టదు; తిష్ఠ (infection) ఉంటే చీము పడుతుంది; చీర, cIra -n. --sari; a rectangular cloth, about 6 meters long and 1.5 meters wide, often highly decorative, worn as a standard dress by many Indian women; చీరమీను, Cheerameenu - n. -- [bio.] ''Sarida grassisis; Sarida amboskamis; Soridatambil;'' a highly prized tiny little fish found near Yanam in the Godavari Delta; the name comes from the fact that fishermen use saris, instead of nets, to catch the tiny fish; చీరిపారకం, cIripArakaM -n. --post-mortem; examination of a dead body to establish if a crime had been committed; చీరు, cIru -v. t. --gash; tear; rend; cut into slices; చీలమండ, cIlamaMDa -n. --ankle; చీలి, cIli -n. --cat; చీలిక, cIlika -n. --split; crack; separation; చీలు, cIlu -v. i. --split; చీల్చు, cIlcu -v. t. --split; చీవాట్లు, cIvATlu -n. pl. --scoldings; rebuke; '''%చుం - cuM, చు - cu, చూ - cU''' చుంచు, cuMcu -n. --mouse; [bio.] ''Mus musculus''; --(rel.) ఎలక = rat; పందికొక్కు = bandicoot; చుండు, cuMDu -n. --dandruff; also చుండ్రు; చుంబించు, cuMbiMcu -v. t. --kiss; osculate; touch; చుక్క, cukka -n. --(1) star; a single, isolated star; --(2) dot; --(3) dot on the forehead worn by Hindus; --(4) drop; --(5) full stop; period; the dot at the end of a sentence; చుక్కకూర, cukkakUra -n. --bladder dock; a leafy vegetable [bot.] ''Rumex vesicarius'' of the Polygonaceae family; --- also known as పుల్ల బచ్చలి; ఈ మొక్కలో ఐరన్, కాల్షియం, ఫాస్ఫరస్, విటమిన్- సి ఉన్నాయి. ఈ ఆకుకూర పైత్యరోగ నివారిణిగా పేరొందింది. జీర్ణశక్తిని పెంపొందిస్తుంది; -- పప్పు లో వేసుకుంటే ఈ ఆకుకూర చాలా రుచిగా ఉంటుంది. కొందరు పాలకూర, తోటకూర వంటి పులుపులేని ఇతర ఆకుకూరలతో దీనిని పులుపుకోసం కలిపి కలగూరగా వండుకుంటారు; చుక్కల పయిడిగంట, cukkala payiDigaMTa -n. --spotted owl; a bird seen in Andhra Pradesh; it resembles an owl in appearance and its hoot is considered auspicious; [bio.] ''Athene brama;'' చుక్కల భూములు, chukkala bhoomulu - n. pl. -- dotted lands; -- "సర్వే మరియు సరిహద్దులు చట్టం" ప్రకారం ప్రతీ ముప్పై సంవత్సరాల కు ఒక సారి వ్యవసాయ భూములు తిరిగి సర్వే చేయాలి. బ్రిటిష్ వారి కాలంలో జమీందారీ వ్యవస్థ ఉండగా 1903–08 మధ్య కాలం లో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణా రాష్ట్రాలు లో మొదటి సర్వే జరిగింది. ఈ సర్వే లో ఎవరు ఎంత విస్తీర్ణం ఏ నెంబర్ లో సాగు చేస్తున్నారు అనేది మాత్రమే పన్ను వసూలు సులభంగా చేయడం కోసం నిర్ణయించారు. తరువాత 1949–56 మధ్య ప్రభుత్వం జమీందారీ వ్యవస్థ రద్దు చేసి ఎస్టేట్ లు హస్తగతం చేసుకుని వ్యక్తిగత సర్వే జరిపి పాత జమీందారీ రైతులు అందరినీ పట్టా దారుగా గుర్తించి రైత్వారీ పట్టాలు ఇచ్చి శాశ్వత రికార్డ్ తయారు చేసారు. తరువాత 1986 లో తిరిగి సర్వే చేయాలి. తెలంగాణా, రాయలసీమ కొన్ని ప్రాంతాల్లో రెండవ విడత సర్వే జరిపినపుడు (కోస్తా లో ప్రస్తుతం జరుగుతోంది) "రీసెటిల్మెంట్ రిజిస్టర్" తయారు చేసిన సమయం లో (సర్వే సమయంలో రైతు హాజరయి హక్కు పత్రాలు చూపించని సందర్భాలలో) ఆపుస్తకం లో అన్ని వివరాలు రాసి చివరన ఉన్న "పట్టాదారు" కాలమ్ వద్ద రైతు పేరు ఖాళీగా వదలి …………………… అని చుక్కలు పెట్టి వదలి వేసారు. వీటినే "డాటెడ్ లేండ్స్ అని పిలుస్తారు. ఇలాంటివి తక్కువగానే ఉన్నా రిజిస్ట్రేషన్ నిషేదించబడినది; చుక్కాని, cukkAni -n. --rudder; helm; చుక్కెదురు, cukkeduru -adv. --dead against; చుట్టం, cuTTaM -n. --relative; relation; ---దూరపు చుట్టం = distant relative. చుట్ట, cuTTa -n. --(1) roll; coil; --(2) cigar; a roll of tobacco; ---పరుపు చుట్ట = bed-roll. ---పొగాకు చుట్ట = cigar roll. ---తీగ చుట్ట = coil of wire. చుట్టడం, cuTTaDaM -v. t. --rolling; చుట్టపుచూపు, cuTTapucUpu -ph. --a friendly visit; an occasional visit; చుట్టపెట్టు, cuTTapeTTu -v. t. --(1) to roll; to fold; to envelope; to swaddle; --(2) to go around; --(3) to surround; చుట్టరికం, cuTTarikaM -n. --relationship; చుట్టాలు, cuTTalu -n. --relatives; చుట్టు, cuTTu -n. -- (1)time; turn; circuit; coil; (2) toe-ring; ---నాలుగు చుట్లు = four times; four turns. -v. t. --roll; wrap; furl; wind; చుట్టుకొలత, cuTTukolata -n. --circumference; perimeter; చుట్టుముట్టు, cuTTumuTTu -v. t. --surround; engulf; చుబుకం, cubukaM -n. --chin; చురక, curaka -n. --spark; the burn caused by a spark or hot stick or rod; చురక పెట్టడం, curaka peTTaDaM -v. t. --branding; burning with a hot rod; చురచుర, curacura -adj. --onomatopoeia for angry looks; చులకన, culakana -n. --lightness; make light of; denigration; చులకన చేయు, culakanacEyu -v. t. --belittle; disparage; denigrate; చూచాయగా, cUcAyagA -adv. --vaguely, indistinctly; చూచు, cUcu -v. t. --see; look; చూచుకం, cUcukaM -n. --nipple; teat; చూడాకర్మ, cUDAkarma -n. --the first ceremonial haircut to a boy at an odd-numbered year, typically at the age of 3 or 5; చూడు, cUDu -v. t. --(1) see; behold; observe; perceive; --(2) take care of; -- మన పంచేంద్రియములైన కన్ను, ముక్కు, చెవి, నోరు, చర్మములతోనే కాకుండా, మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారము వంటి ద్వారా విషయ జ్ఞానాన్ని పొందడం కూడ చూడడమే అవుతుంది. --- వాసన చూడు = smell; take a whiff; --- రుచి చూడు = taste; taste a sample; --- విని చూడు = listen and observe what happens; --- మంచి చెడ్డలు చూడు = take care of the situation; --- సరి చూడు = check; verify; చూపు, cUpu -n. --sight; vision; glance; ---ముందుచూపు = foresight. ---వెనకచూపు = hindsight. ---చూపుల తూపులు = glances likened to arrows, metaphorically. చూపుడు వేలు, cUpuDu vElu -n. --index finger; forefinger; చూర్ణం, cUrNaM -n. --powder; dust; చీరిక, cIrika -n. --split; crack; separation; చూరు, cUru -n. --eaves; roof overhang; చూలు, cUlu -n. --pregnancy; చూలాలు, cUIAlu -n. --pregnant woman; %చెం - ceM, చె - ce, చే - cE, చై - cai చెంగలి, ceMgali -adj. -- near; neighboring; - n. -- neighborhood; proximity; చెంగనాలు, ceMganAlu -n. --capers; gambols; playful jumps of young calves and other four-footed grass-eating animals; చెంగల్వ కోష్టు, ceMgalva kOshTu - n. -- Costus; Putchuk; a species of thistle native to India; [bot.] ''Saussurea lappa''; -- Essential oils extracted from the root have been used in traditional medicine and in perfumes since ancient times; -- [Sans.] కుష్ఠం; చెంగావి, ceMgAvi -n. --saffron red color; చెంగు, ceMgu -n. --free-flowing and fluttering end of a sari; చెంగున, ceMguna -adv. --suddenly; చెంచలికూర, ceMcalikUra - n. -- a frequent weed near cultivated fields; the plant is a laxative in large doses; the seeds are used for urinary disorders; [bot.] ''Digera muricata;'' చెంచా, ceMcA -n. --spoon; చెండు, ceMDu -n. --a short run of flowers strung together, and made into a ball-shaped bundle; చెంత, ceMta -adj. --near; proximate; చెంప, ceMpa -n. --(1) side; --(2) cheek; ---చెంపదెబ్బ = slap. ---చెంపకి చేరడేసి కళ్ళు = big eyes on both cheeks. చెంపలు, ceMpalu -n. --(1) cheeks; --(2) sideburns; చెంబు, ceMbu -n. --small, round, metal water pot; ---మర చెంబు = small, round, metal water pot with a screw cap and a handle. చెక్క, cekka -n. --(1) slat; plank; --(2) betel nut; చెక్కసున్నం, cekkasunnaM -n. --rough plaster; native cement; చెక్కిలి, cekkili -n. --cheek; చెకుముకి రాయి, cekumuki rAyi -n. --flint; flintstone; చెక్కు, cekku -n. --(1) check; (Br.) cheque; --(2) finely chopped substance; --(3) composure; --(4) cheek; --(5) bark of a tree; --(6) scab on a wound; ---చెక్కు చెదరలేదు = (idiom) didn't lose composure. -v. t. --(1) chop; --(2) inscribe; inlay; --(3) sculpt; ---పనసకాయ చెక్కుతావా? = will you chop the jack fruit into fine pieces? చెట్టు, ceTTu -n. --tree; woody plant; చెట్టుచేమలు, ceTTucEmalu -n. pl. --trees and bur-grass; vegetation; చెట్టుసంపంగి, ceTTusaMpaMgi -n. --Champakam; [bot.] ''Michelia Champaca''; -- (rel.) ఆకుసంపంగి = మనోరంజని = [bot.] ''Cananga odorata'' of the Annonaceae family; చెడ్డ, ceDDa -adj. --(1) bad; spoiled; --(2) tremendous; terribly; great; ---చెడ్డ చిరాకు = great irritation. ---బతికి చెడ్డవాడు = a person who has been rich and has become poor. చెడ్డీ, ceDDi - n. -- short breeches; shorts; knickers; చెడు, ceDu -v. i. --to get spoiled, damaged or ruined; చెడ్డి, ceDDi -n. --short trousers; shorts; knickers; చెడుపు, ceDupu -n. --an occultist activity; a secret activity intended to cause harm; voodoo; (rel.) చిల్లంగి; చెత్త, cetta -n. --garbage; trash; waste; refuge; చెత్త కుండీ, cetta kuMDI -n. --garbage bin; చెద, ceda -n. --termite hill; white ant nest; చెదపురుగు, cedapurugu -n. --termite; white ant; Isoptera ఆర్డర్ కి చెందిన ఒక రకం చీమలు; -- see also చలిచీమలు; ఉసిళ్ళు; చెదరగొట్టు, cedaragoTTu -v. t. --scatter; disperse; dispel; చెదారం, cedAraM -n. --trash; rubbish; garbage; చెదురు, ceduru -adj. --scattered; sporadic; చెదురుబొమ్మ, cedurubomma -n. --[stat.] scatter diagram; చెదురుమదురుగా, cedurumadurugA -adv. --scattered; here and there; ---చెదురుమదురుగా జల్లులు పడుతున్నాయి = experiencing scattered rain showers. చెనకు, cenaku -v. t. --touch; bite; provoke with words; చెన్నంగి, chennaMgi - n. -- (1) Pride of India; Queen Crape Myrtle; [bot.] ''Lagerstroemia speciosa;'' (2) Lendia; a timber tree; [bot.] ''Lagerstroemia parviflora''; -- This is not కసివింద (kasivinda) చెప్మా, cepmA -inter. --I wonder!; చెప్పు, cheppu - v. t. -- tell; narrate; చెప్పులు, ceppulu -n. pl. -- slippers; flip-flops; shoes; sandals; ---చెప్పులోని రాయి [idiom] an annoyance; (lit.) a pebble in the shoe. చెప్పుచేతలు, ceppucEtalu -n. pl. --guardianship; supervision; someone's beck and call; command and control; చెమట, cemaTa -n. --sweat; perspiration; చెమట కంపు, cemaTa kaMpu -n. --sweat odor; stink of sweat; చెమర్చు, cemarcu -v. i. --(1) sweat; perspire; --(2) become moist primarily due to leakage or condensation; చెమ్మ, cemma -n. --dampness; moisture; చెమ్మగిల్లు, cemmagillu -v. i. --become damp; to absorb moisture; చెయ్యి, ceyyi -n. --hand; the portion of the arm from the wrist to the fingertips; (rel.) అరచెయ్యి; మండ; ముంజేయి; ---ఓ చెయ్యి వేద్దూ = lend a hand. -v. t. --do; చెర, cera -n. --jail; prison; చెరగని, ceragani -adj. --indelible; చెరసాల, cerasAla -n. --jail house; చెరమ, cerama -n. --hole; ---ముక్కుచెరమలు = nostrils. చెరవ, cerava -n. --kettle; చెర్ర, cerra -n. --ball bearing; a device used to make wheels turn smoothly over an axle; చెర్ల, cerla -suff. --surrounding a water tank; around a body of water; -- many family names end with "cerla" are: తాడిచెర్ల = waterbody surrounded by palms; గాడిచెర్ల = waterbody surrounded by a trench; రొంపిచెర్ల = waterbody surrounded by swamps; also మేడిచెర్ల; తుమ్మలచెర్ల; బేతంచెర్ల; చాకిచెర్ల; తామరచెర్ల; చెర్లకోల, cerlakOla -n. --whip with several lashes at the end; చెరి, ceri -adj. --each; చెరుకు, ceruku -n. --sugarcane; [bot.] ''Saccharum officinarium''; చెరుకీగ, cerukIga -n. --sugarcane fly; a kind of sugarcane pest; [bio.] ''Pirilla perpurilla''; చెరుకెరక్రళ్లు, cerukerrakaLLu -n. --sugarcane red rot; a kind of fungus that attacks sugarcane; [Biol.] ''Glomerella tucamanensis''; చెరుగు, cerugu -v. t. --winnow; చెరుచు, cerucu -v. t. --rape; ravish; చెరుపు, cerupu -v.t. --erase; expunge; rub off; చెరువు, ceruvu -n. --tank; an artificial lake created by digging; (rel.) దొరవు; కొలను; సరస్సు; కాసారం; --- (note) the words కుంట, గుంట, కొలను, కుళం, మడుగు, కంభం - all refer to stationary bodies of water bodies of varying sizes; చెరువుకోడి, ceruvu kODi -n. --a cormorant; a water bird seen in Andhra Pradesh; చెలమ, celama -n. --(1) a small hole dug in a dry river bed for collecting water; --(2) water spring; చెలరేగు, celarEgu -v. i. --burst out; break out; చెలామణి, celAmaNI -n. --currency; current; in use; in circulation; acceptable; చెలాయించు, celAyimcu -v. t. --wield; exercise; చెలి, celi -n. --playmate; woman; girlfriend; also చెలికత్తె; చెలిమి, celimi -n. --friendship; చెలియలికట్ట, celiyalikaTTa -n. --seashore; (lit.) the bank where the waves stop; చెల్లి, celli -n. --younger sister; also చెల్లాయి; చెల్లించు, celliMcu -v. t. --pay; remit; చెవి, cevi -n. --(1) ear; --(2) handle of a cup; --(3) key; ---చెవిలో జోరీగ = [idiom] an annoyance. చెవిటికాకి, ceviTikAki, - n. -- జెముడు కాకి, a colorful bird seen in Andhra Pradesh; this has a long tail and hops around on the ground hunting for worms, oblivious of people around it; the legend is that this bird knows how to recognize the life-restoring “sanjeevani” from other twigs. The legend further says that if you kill its brood, the mother bird can revive them back to life by bringing the potent twig. Now if you take the whole nest, separate the twigs and drop them in a river, the “sanjeevani” twig can be readily recognized because the legend says it will swim upstream! చేంతాడు, cEMtADu -n. --rope used to draw a bucket of water from a well; (ety.) చేదు + తాడు; చే, cE -n. --contracted form for "hand"; చేకొను, cEkonu -v. t. --accept; receive; take; చేట, cETa -n. --winnowing tray; చేటి, చేటిక, cETi, cETika -n. -- (1) woman; servant woman; attender; (2) server; one who provides a service; చేటు, cETu -adj. --harmful; bad; -n. --(1) harm; danger; --(2) misfortune; evil; --(3) ruin; disaster; చేత, cEta -locative. --in hand ---ఇదీ నీ చేత అవునా? = can you handle this? చేతబడి, cEtabaDi - n. -- Black Magic; the dark art of invoking evil spirits to target and harm an individual; -- క్షుద్రదేవతారాధన వలన ఏర్పడిన శక్తితో విరోధులపై మంత్ర ప్రయోగము చేయుట; మనిషికుండే భయాన్ని ఆసరా చేసుకునే చేతబడి అనే అశాస్త్రీయ విశ్వాసం ప్రబలింది. ఇది అవాస్తవమే అయినాసరే ప్రజలలో ప్రబలిన విశ్వాసమే ఆలంబనగా తాము చేతబడి చేస్తామని కొందరూ, ఇతరులు చేసిన చేతబడిని తిరగగొడతామనీ ఇంకొందరూ సొమ్ము చేసుకుంటున్నారు. మెదడుకు వచ్చిన పక్షవాతం కారణంగా కోమాలోకి జారుకుని అంతిమ ఘడియలలో ఉన్నవారిని సైతం ఎవరో చేతబడి చేసిన కారణంగానే వారలా అయ్యారని నమ్మజెపుతూ, ఆ చేతబడిని తాము తిప్పికొట్టగలమని బీరాలు పలుకుతుంటారు. ఒక ఎండు కొబ్బరికాయను ‘మంత్రించి’ ఇచ్చి, దానిని రోగి మంచం కింద ఇరవైనాలుగు గంటలపాటు ఉంచి ఆ తరువాత పగులగొట్టి చూస్తే లోపల ఎర్రగా ఉంటే, ఆ వ్యక్తికి ఎవరో చేతబడి చేసినట్లేనని నమ్మబలికిన 'మంత్రగాడి’ గుట్టును రట్టు చేశారు. ఆ టెంకాయ కుండే ‘కళ్ళు’ ఒక పిన్నీసుతో పొడిచి అతడు ఆ కాయ లోపలికి తెల్లని ఫెనాల్ఫ్థలీన్ (Phenolphthalein - C20 H14 O4) పొడిని జొనిపాడనీ, కొబ్బరి నీటిలో ఉండే క్షారగుణం కారణంగా ఆ పొడి తగిలిన కాయ లోపలి భాగమంతా అప్పటికే ఎర్రగా మారిపోయిందనీ, అతడిచ్చిన కొబ్బరికాయను అక్కడే పగులగొట్టి మరీ రుజువుచేశారు; ---see also కట్టుమోను; బాణామతి; గండభేరుండం; ప్రయోగం; చేతనం, cEtanaM -n. --consciousness; చేతావాతా కాని, cEtAvAtA kAni - ph. -- incompetent; చేతులు దులుపుకొను, cEtulu dulupukonu - ph. -- getting rid of; relinquish the responsibility; చేతస్సు, cEtassu -n. --consciousness; mind; intellect; చేతి, cEti -adj. --of hand; చేతికర్ర, cEtikarra -n. --walking stick; cane; చేతిపనులు, cEtipanulu -n. --handicrafts; చేద, cEda -n. --(1) bucket made from a palm leaf; --(2) rope tied toa bucket; చేదర్థకం, cEdarthakaM -n. --[gram.] subjunctive or conditional form of a verb; చేదు, cEdu -adj. --bitter; -n. --bitterness; -v. t. --lift; gather; collect; draw water from a well; చేదుపుచ్చ, cEdupucca -n. --bitter wild melon; చేదుబీర, cEdubIra - n. -- bitter ridged gourd; a medicinal creeper found mostly in jungles; [bot.] ''Luffa acutangula'' (L.) Roxb. Cucurbitaceae; ''Luffa amara;'' --[Sans.] తిక్త కోశాతకీ; కటు కోశాతకీ; చేదోడు, cEdODu -n. --manual assistance; giving a helpful hand; see also వాదోడు; చేను, cEnu -n. --agricultural field; cultivated field; a field with crop plants in it; (rel.) పొలం; చేనేత, cEnEta -n. --handloom; handloom fabric; చేనేత వస్త్రం, cEnEta vastraM -n. --handloom fabric; చేనేత పరిశ్రమ, cEnEta pariSrama -n. --handloom industry; చేప, cEpa -n. --fish; a generic name for all fishes; see other entries for specific types such as నెత్తళ్లు; బెత్తలు; రొయ్యలు; సిందువాలు; మలుగు; జల్లకాయ; గండెచేప; మట్టాలు; దువ్వెన చేప; కుంటం పాము; వాలుగ; బురదమట్టి; కల్లింట; బాడిస; ఎండ్రగిత్త; బొమ్మిడాయి; కొరమ్రీను; గండుమీను; --- ఇసకదొందు = white caboose; --- ఈసపిట్ట = porcupine fish; --- కనగర్తలు = mackerel; --- కొరమీను = murrell; --- కవళ్లు = sardine; --- కృష్ణ బొచ్చె = catla; --- గడ్డిచేప = grass carp; --- గులివింద = Indian goatfish; --- జెల్లలు = catfish; --- దువ్వెన చేప = climbing perch. --- తెల్ల సందువా = white pomfret; --- నల్ల సందువా = black pomfret; --- నెత్తలు = anchovy; --- నెల్లజెల్ల = Giant sea catfish; --- పంగస = Basa fish; --- పండుగప్ప = Giant perch; --- పలబొంత చేప = white mullet fish; --- పాలఁబొంత = milkfish; --- పాలగప్ప = sea bass; --- పులస = Hilsa; --- బంగారుతీగ = Crucian carp --- బొంత చేప = mullet fish; --- బొచ్చె = Rohu; --- బొమ్మిడాయి = Indian mottled eel; --- బెట్టి పరిగె = Selar scad; --- ములుగు చేప = eel fish; --- మెగా చేప = Salmon; --- యాల చేప = pointed saw fish; [bio.] ''Pristis cuspidatus'' Latham. --- రాతి గురివింద = Chinabar goatfish; --- రొయ్యలు = prawn; shrimp; --- వంజరం = Spanish mackerel; Seer fish; --- వానమట్ట = Bombay duck; --- సూదిచేప = fullbeak; --- సొర చేప = shark; చేపట్టు, cEpaTTu -v. t. --(1) takeup; --(2) wed; marry; చేపల వేట, cEpala vETa -n. --fishing; angling; చేపాటి కర్ర, cEpATi karra -n. --walking stick; చేపు, cEpu - n. -- lactation; flow of milk at the udder or breast; - v. i. -- lactate; give milk; చేబదులు, cEbadulu -n. --petty loan; loan without a promissory note; చేమంతి, cEmaMti -n. --chrysanthemum; mum; [bot.] ''Chrysanthemum Indicum''; చేమకూర, cEmakUra -n. --a leafy vegetable; [bot.] ''Arum esculentum''; చేమ దుంప, cEma duMpa -n. --taro root; arum; old coco yam; elephant ear plant; [bot.] ''Colocasia antiquorum'' (Kale used by ancients); ''Colocasia esculentum'' (edible Kale); of the Arum-lily family; --[Sans.] ఆలూకమ్; చేమగ్గం, cEmaggaM -n. --hand-operated loom; చేయు, cEyu -v. t. --do; perform; make; manufacture; చేర, cEra -n. --hollow of the hand; చేరిక, cErika -n. --(1) closeness; familiarity; emotional attachment; --(2) arrival; చేర్పించు, cErpiMcu -v. t. --(1) to cause to be joined or admitted; --(2) to cause to be brought together or assembled; చేరు, cEru -v. i. --reach; arrive; approach; join; చేరువ, cEruva -n. --physical proximity; nearness; చేర్చు, cErcu -v. t. --(1) join; unite; combine; assemble; bring together; --(2) enroll; admit; --(3) cause to reach; take to a destination; --(4) lean against చేరెడు, cEreDu -adj. --handful; the amount of solid substance that can be scooped in the cup of a hand; -- (rel) పురిసెడు; చేవ, cEva -n. --(1) strength; inner strength; --(2) the core of a tree; చేవడి, cEvaDi -n. --swiftness of hand; sleight of hand; చేవ్రాలు cEvrAlu -n. --(1) handwriting; --(2) signature; చేష్ట, cEshTa -n. --act; deed; behavior; at times used to connote undesirable acts; చేసుకొను, cEsukonu -v. t. --(1) to do something for oneself, --(2) to marry; --(3) to employ; hire; చైతన్య, caitanya -adj. --active; dynamic; conscious; చైతన్యత, caitanyata -n. --activity; dynamism; consciousness; చైతన్యావరణం, caitanyAvaraNaM -n. --troposphere; చైత్రం, caitraM -n. --first month of the Hindu lunar calendar; on the full moon day of this month, the moon will be in the asterism of the star Chitra (Spica); '''%చొం - coM, చొ - co, చో - cO, చౌ - cau, ఛం - chaM, ఛ - cha, ఛా - chA''' చొంగ, coMga -n. --drool; dribbling; the saliva coming involuntarily out of a (infant’s) mouth; చొక్కా, cokkA -n. --shirt; చొరబడు, corabaDu -v. i. --intrude; చొరబాటు, corabATu -n. --intrusion; చొరబాటుదారు, corabATudAru -n. --intruder; చొప్పదంటు, coppadaMTu -n. -- the dry central stalk of a millet plant; -- ఎండిపోయిన జొన్న కాండం లోపల తెల్లగా, మెత్తగా ఉండే భాగాన్ని చొప్పదంటు అంటారు. దీన్ని పశువులకు ఆహారంగా వేయడం జరుగుతుంది. అయితే ఈ దంటులో రుచిగానీ, పోషక విలువలుగానీ ఏమీ ఉండవు. అది కేవలం పశువులు నమిలి నెమరువేసుకోవడానికి మాత్రమే ఉపయోగపడుతుంది. -- చొప్పదంటు ప్రశ్న = meaningless question; stupid question; చొల్లు, collu -n. --drool; saliva falling from the mouth; చొల్లు కబుర్లు, collu kaburlu -n. --useless conversation; pointless chatter; childish talk; చోటు, cOTu -n. --space; చోదకశక్తి, cOdakaSakti -n. --steering capability; steerability; చోదకి, cOdaki -n. f. --driver; చోదకుడు, cOdakuDu -n. --driver; చోద్యం, cOdyaM -n. --amusement; wonder; చోపుదారు, cOpudAru -n. --usher; the person who shows the way; చోరులు, cOrulu -n. --thieves; చోళీ, cOLI -n. --jacket; blouse; bodice; చోళ్లు, coLlu -n. --ragi; a type of millet, resembling fine mustard, [bot.] ''Eleusine coracana''; రాగులు; చోవి, chOvi - n. -- the dough-skin wrapping used around a sweet or savory stuffing before the whole thing is deep-fried; what is inside is called పూర్ణం or సోగి; చోష్యం, chOshyaM - n. -- food (or medicine) that can be sucked, such as a sauce or syrup; చౌక్, cuk -n. -- a junction of four streets; a city square; booth; --- చాందినీ చౌక్; సామారంగం చౌక్; ఆసీల చౌక్; చౌక, cauka -n. --cheap; inexpensive; చౌకట్టు, chaukaTTu -n. --frame; చౌకళించు, chaukaLiMchu - v. t. -- skip, leap, vault, an animal (a horse) jumping a fence by lifting all four legs; చౌకబారు, caukabAru -adj. --cheap; shoddy; చౌకీ, caukI -n. --toll gate; చౌకీదార్, caukIdaar - n. -- night watchman; చౌటినేలలు, cauTinElalu -n. --salted lands; lands that were rendered useless due to the seepage of saline waters; చౌరస్తా, caurastA -n. --crossroads; junction of (four) streets; </poem> ==Part 3: ఛ - cha == <poem> ఛందస్సు, chaMdassu -n. --(1) prosody; the system for writing verse and poetry; (2) the mantras in the Vedas; (3) a rule; principle; (4) opinion; ఛాందసం, chAMdasaM - n. -- (1) related to prosody; -- (2) related to Vedic hymns; -- (3) stupidity of a mere bookworm; ritualistic pedantry; with more focus on style than substance; --old fashioned way; ignorant of worldly ways; (lit.) related to the Vedas or prosody; -- కేవలం ఛందస్సును మాత్రం పాటిస్తూ, సాహిత్య విలువలను పట్టించు కొనకపోవడం వ్యవహారంలో ఛాందసం అనిపించుకొన్నది. లోక జ్ఞానం లేకపోవడం అని కూడా ఛాందసానికి అర్థం రూఢమైంది; -- శ్రోత్రియుడైన వేదపండితుడిని "ఛాందసుడు" అంటారు; వైదిక ఆచారాలను ఉన్నది ఉన్నట్లుగా నియమబద్ధంగా పాటించడాన్ని ఛాందసము అనేవారు; ఛలోక్తి, chalOkti -n. --joke; pun; innuendo; epigram; ఛాందసుడు, CaandasuDu - n. -- (1) One who studied the Vedas; (2) One who is old-fashioned; -- ఛాందసుడు అనేది అగౌరవంగా పరిణమించింది గానీ దాని అర్థం వేదం బాగా చదువుకొన్నవాడు అని; దీని వికృతి రూపం చాదస్తుడు; రెండూ ఒకటే. ఛాతీ, chAtI; -n. --chest; ఛాయ, chAya -n. --shadow; ఛాయాచిత్రం, chAyAcitraM -n. --photograph; ఛార్జి, chArji -n. --electrical charge; ఛిన్నాభిన్నం చేయు, chinnAbhinnaM cEyu -ph. --shatter; make into pieces; ఛేదము, Cheedamu - n. -- one that is cut; -- కొయ్యబడినది; కత్తిరించబడినది; -- శిరచ్ఛేదము = cutting the head off; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 5j1lsuj4ezstj71v5gmclkteglfs8sy