మకుట ధారణ సర్గ శ్లోకములు

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="te">
  <siteinfo>
    <sitename>వికీసోర్స్</sitename>
    <dbname>tewikisource</dbname>
    <base>https://te.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">మీడియా</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ప్రత్యేక</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">చర్చ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">వాడుకరి</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">వాడుకరి చర్చ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">వికీసోర్స్</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">వికీసోర్స్ చర్చ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">దస్త్రం</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">దస్త్రంపై చర్చ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">మీడియావికీ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">మీడియావికీ చర్చ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">మూస</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">మూస చర్చ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">సహాయం</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">సహాయం చర్చ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">వర్గం</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">వర్గం చర్చ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ద్వారము</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ద్వారము చర్చ</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">రచయిత</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">రచయిత చర్చ</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">పుట</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">పుట చర్చ</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">సూచిక</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">సూచిక చర్చ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">మాడ్యూల్</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">మాడ్యూల్ చర్చ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>మకుట ధారణ సర్గ శ్లోకములు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>56762</id>
    <revision>
      <id>551018</id>
      <parentid>447744</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T15:15:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20197-00</username>
        <id>7262</id>
      </contributor>
      <origin>551018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1043" sha1="hgv5ls7m3k2gopjmfzfumrncrncc21v" xml:space="preserve">&lt;poem&gt;
&lt;big&gt;&lt;big&gt;&lt;big&gt;బ్రహ్మణా నిర్మితం పూర్వం కిరీటం రత్నశోభితమ్
అభిషిక్తః పురా యేన మనుస్తం దీప్తతేజసమ్
తస్యాన్వవాయే రాజానః క్రమాద్యేనాభిషేచితాః
సభాయాం హేమక్లుప్తాయాం శోభితాయాం మహాధనైః
రత్నైర్నానావిధైశ్చైవ చిత్రితాయాం సుశోభనైః
నానారత్న మయే పీఠే కల్పయిత్వా యథావిధి
కిరీటేన తతః పశ్చాద్వసిష్ఠేన మహాత్మనా
ఋత్విగ్భిర్భూషణైశ్చైవ సమయోక్ష్యత రాఘవః&lt;/big&gt;
&lt;/big&gt;&lt;big&gt;
&lt;/poem&gt;
[[వర్గం:హిందూ మతము]]
[[వర్గం:స్తోత్రములు]]</text>
      <sha1>hgv5ls7m3k2gopjmfzfumrncrncc21v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Rachanalu-8 Kathalu, Visalandhra.pdf/5</title>
    <ns>104</ns>
    <id>163507</id>
    <revision>
      <id>551005</id>
      <parentid>551002</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T11:59:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>551005</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5653" sha1="om2uv2rwcufjh8n9muacchn9f9qi6cv" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి|అంజలి]]'''

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/అంకితం|అంకితం]]}} 
 |{{DJVU page link|1|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/సంధ్యా నృత్యము|1. సంధ్యా నృత్యము]]}} 
 |{{DJVU page link|3|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/లచ్చిమి|2. లచ్చిమి]]}} 
 |{{DJVU page link|17|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/అసురకన్య|3. అసురకన్య]]}} 
 |{{DJVU page link|24|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/తిరుపతి కొండ మెట్టు|4. తిరుపతి కొండ మెట్టు]]}} 
 |{{DJVU page link|35|6}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/టాంకు దళము|5. టాంకు దళము]]}} 
 |{{DJVU page link|40|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/వసుబాలుడు|6. వసుబాలుడు]]}} 
 |{{DJVU page link|43|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/తూలికా నృత్యం|7. తూలికా నృత్యం]]}} 
 |{{DJVU page link|68|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/వీణ|8. వీణ]]}} 
 |{{DJVU page link|88|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/హిమాలయ రశ్మి|9. హిమాలయ రశ్మి]]}} 
 |{{DJVU page link|97|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/అంజలి/గోదావరి సుడులు|10. గోదావరి సుడులు]]}} 
 |{{DJVU page link|113|6}}
}}


'''[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/రాగమాలిక|రాగమాలిక]]'''

అంకితం

11. నరపతి

12. వాన

13. నాగరాజు

14. గుడిపిల్ల

15. ద్వేషము

16. గాలివాన

17. దీపావళి

18. సోమసుత

19. కన్ని

20. భోగీరలోయ

21. నాగేటిచాలు

22. నరసన్న పాపాయి

23. బొమ్మల రాణి

24. జగ్గన్న గంటం

25. దీపం సెమ్మా


'''[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల|శైలబాల]]'''

అంకితం

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/శైలబాల|26. శైలబాల]]}} 
 |{{DJVU page link|243|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/నాగలి|27. నాగలి]]}} 
 |{{DJVU page link|252|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/పాడు దేవాలయం|28. పాడు దేవాలయం]]}} 
 |{{DJVU page link|274|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/సూర్యసుత|29. సూర్యసుత]]}} 
 |{{DJVU page link|277|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/మెట్లు|30. మెట్లు]]}} 
 |{{DJVU page link|286|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/నేల|31. నేల]]}} 
 |{{DJVU page link|294|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/పిల్లంగ్రోవి|32. పిల్లంగ్రోవి]]}} 
 |{{DJVU page link|300|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/వింధ్యాచలం|33. వింధ్యాచలం]]}} 
 |{{DJVU page link|303|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/వడగళ్ళు|34. వడగళ్ళు]]}} 
 |{{DJVU page link|336|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/బండరాళ్ళు|35. బండరాళ్ళు]]}} 
 |{{DJVU page link|347|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/36. సంగమేశ్వరం|36. సంగమేశ్వరం]]}} 
 |{{DJVU page link|351|6}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు రచనలు–8/శైలబాల/రాధారి బండ్లు|37. రాధారి బండ్లు]]}} 
 |{{DJVU page link|359|6}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>om2uv2rwcufjh8n9muacchn9f9qi6cv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:సీతారామాంజనేయ సంవాదము.pdf/223</title>
    <ns>104</ns>
    <id>171145</id>
    <revision>
      <id>551009</id>
      <parentid>482991</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T13:15:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ramesam54</username>
        <id>3001</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551009</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5727" sha1="b65lvntm5wyzgcb9baqn41vajoblg0k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Ramesam54&quot; /&gt;{{rh| 204 | శ్రీ సీతారామాంజనేయసంవాదము | }}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;&lt;/poem&gt;
{{float right| }}

ధారమునుండియే యూర్ధ్వముగా వ్యాపించియున్నను సుషుమ్నా నాడివలె నచ్చటనే
జనించినవి కావు. నాభినాశ్రయించి కోడి గ్రుడ్డుపంటియాకారముతో నాడీచక్ర
మను పేరనొక చక్రముకలదు. డెబ్బది రెండు వేల నాడులును ఆచక్రమునుండియే జనిం
చుచున్నవి. పైఁ జెప్పిన ఇడా పింగళానాదులు కూడ నిట్టివే.

మఱికొన్ని నాడులనుగూర్చి చెప్పేదని మము, గాంధారి హస్థిజిహ్వ యను
రెండు నాడులును నాడీచక్రము నుండి నేత్రమునఱకు వ్యాపించి దృష్టిని గలిగించుచు
న్నవి, పూష యలంపూష యనునాడులు కర్ణములవఱకువ్యాపించి వినునట్టి శక్తినిఁ గలి 
గించును. శుక్లయనునాడి భ్రూమధ్యము నాశ్రయించియుండును, ఆ భ్రూమధ్యము
నకు క్రిందిభాగము నాసికారంధ్రములు రెండును శోత్రరంధ్రములు రెండును కలసి యో
క్కటియై యుండును. ఆస్థలమునకు శృంగాటక మనియుఁ జతుష్పథ మనియు పేర్లు. 
ఇడా పింగళా నాడులకు గంగాయమునలని పేర్లుగలవు. సుషుమ్నా నాడికి సరస్వతీ యను 
పేరుకలదని  యిదివఱకే చెప్పియున్నాము. ఈమూఁడు నాడులును భ్రూమధ్యమునఁగల
యును. కావున నాస్థానమునకుఁ ద్రికూట మనియుఁ ద్రివేణీ సంగమ మనియు  బేరు ;
మఱియు సరస్వతి యనునాడి  నాడీ చక్రమునుండి నాలుక కొనవఱకు వ్యాపించి మాట
లాడించును. విశ్వోదరి యనునాడి యాహారమును భుజింపించును. పయస్విని యనునాడి
కంఠమునందుండి యాకలిదప్పులఁ గలిగించుచు జలపానము నాచరింపజేయును. ఇదియును
గాక యానాడీచక్రమునుండి క్రిందికి వ్యాపించునాడులు కొన్ని గలవు. అందు మూఁ
డు ప్రధానములు. వానిలో రక్తాహ్వయ మనునాడి శుక్రశోణితములను, సినీవాలినా 
డి మూత్రమును కుహూ నాడిమలమును వదలించును. శంఖనీ దామిని యను రెండునాడు
లు అన్నరసమును గొనిపోయి శిరసునందుఁ జేర్చి యచ్చట దానిని  నమృతముగాఁ జేయు
చుండును,లంబికాయోగము నాచరించువారు అయమృతము జిహ్వకు సోకుటచేతనే
జరామరణములు లేనివార లగుచున్నారు.

ఇవి యన్నియును గాక హృదయస్థానమునఁదు నూఱునొక్క నాడులు గలవు.
అందొక్క నాడిమాత్రము బ్రహ్మరంధ్రమువఱకు వ్యాపించియుఁడును. దానికి బ్రహ్మ
నాడి యని పేరు, దానిమూలమునఁ బ్రాణ త్యాగముఁజేసినవారు మోక్షము నొందుదు
రని వేదాంతశాస్త్రములయందుఁ బ్రసిద్ధమై యున్నది. ఈవిధముగా వర్ణింపబడియున్న 
నాడులు దెబ్బదిరెండువేలనాడులయఁదును బ్రధానములై యున్న వని తెలిసికొనవల
యును. ఇవిగాక నూర్ధ్వముఖముగాను అధోముఖముగాను దిర్యఙ్ముఖము గాను బ్రస
రించియుండునాడు లెన్నియో గలవు. పైవివరింపఁబడి యున్ననాడులలోగూడ 
నిడాపింగళాసుషుమ్నలు ముఖ్యములు. మోక్షమార్గ మనిచెప్పఁబడియున్నబ్రహ్మ 
నాడి యన్నినాడులకును శిరోరత్నమువంటిదని తెలిసికొనవలయును.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b65lvntm5wyzgcb9baqn41vajoblg0k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/414</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180450</id>
    <revision>
      <id>551007</id>
      <parentid>497976</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T12:34:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551007</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2868" sha1="f7rsz3vauv3hh97lm04unh9ug9nh6vk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;నుము = ఈ మేలుకార్యమునుఁ జూడుము, అటంచు సైరణఁ జేసెన్ = ఇట్లని యోదార్పుఁ జేసినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — అలగోధరగురుఁడు = ఆ స్వర్గభర్తయైన యింద్రునకు గురువగు బృహస్పతి, మేల్గనుము = శుభము నొందుము. తతిమ్మా విషయము శివకథకు సమానము.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — అలగోధరగురుఁడు = ఆ ధరణీధరశ్రేష్ఠుఁడు (రాజనరేంద్రుఁ డనుట), మేల్గనుము = నీకగు నుపకారమును వీక్షింపుము, తతిమ్మా విషయము చంద్రకథకు సమానము.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;అంతఁ దత్సురుచిరమణి యనుఁగుఁజెలిని
గాంచి నీవు కల్యాణోపకాననంబు
నకును సారంగధరుని తోడుకొని రమ్మ
టంచు సెలవీయఁ జెలి యేగి యతనిఁ జేరి.&lt;/poem&gt;|ref=66}}
'''టీక'''. '''శివ''' — అంతన్ = అటుపిమ్మట, తత్ = ఆయొక్క, సురుచిరమణి = మనోజ్ఞమైన రత్నములు గలవాఁడు, లేక మనోహరమునందున రత్నమువంటివాఁడు (అనఁగా హిమవంతుఁ డనుట), అనుఁగుఁజెలిని గాంచి = ముఖ్యుఁడైన చెలికానిం గని, కల్యాణ = వివాహసంబంధమైన, ఉపకాననంబునకును = ఉపగృహమునకు (అనఁగాఁ గల్యాణమండపమున కనుట), నీవు సారంగధరుని తోడుకొని రమ్మటంచున్ = శంకరుని నీవు వెంబడించుకొని రమ్మని, సెలవీయన్ = అనుజ్ఞ నీయఁగా, చెలియేగి = చెలికాడు నోయి, అతనిఁ జేరి = ఆ శంకరుని దరిఁజేరినవాఁడై, ఇక ముందరి పద్యముతో నన్వయము.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — అంతన్ = అటుమీదట, తత్సురుచి = ఆ మంచికాంతి గలవానియొక్క (అనఁగా బృహస్పతియొక్క యనుట),&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>f7rsz3vauv3hh97lm04unh9ug9nh6vk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/415</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180451</id>
    <revision>
      <id>551028</id>
      <parentid>497977</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T21:04:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551028</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3003" sha1="462l5tkluprmwo895ds2hhmxlnvm17s" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;రమణి = భార్యయైన తారాదేవి, అనుఁగుఁజెలిని గాంచి = ముఖ్యమైన చెలికత్తియను జూచి,  చెలి శబ్దము చెలికానికిని, చెలికత్తియకును జెల్లునని గ్రహించునది, నీవు = నీవు, కల్యాణ = శుభమైన, ఉపకాననంబు = ఉద్యానవనమునకు, సారంగధరుని తోడుకొనిరమ్మటంచున్ = చంద్రుని వెంటఁగొని రమ్మని, సెలవీయన్ = అనుజ్ఞ నీయఁగా, చెలి యేగి = చెలికత్తె పోయి, అతనిఁ జేరి = ఆ చంద్రుని జేరినదియై.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — కల్యాణోపకాననంబునకును = శుభమైన, లేక బంగారుసంబంధమైన యుపగృహమునకు (అనఁగాఁ గచేరి కనుట), తతిమ్మా విషయము శివకథకు సమానము.
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=&lt;poem&gt;సద్గణేశరాజ సారంగధరపతి
సమయ మనియుఁ దార సత్వరముగ
నిన్ను వెంటఁ గొనియు నన్నుఁ గల్యాణోప
కాననమునఁ జేర్పఁగ నిట కనిపె.&lt;/poem&gt;|ref=67}}
'''టీక'''. '''శివ''' — సద్గణేశ = శ్రేష్ఠుడవైన ప్రమథనాయకా, రాజసారంగ = రాజకుంజరా, ధరపతి = పర్వతనాథుఁడైన హిమవంతుఁడు, సమయమని = లగ్నమునకు వేళ యటంచు. ఉదారసత్వరముగన్ = అధికవేగముగా, నిన్ను వెంటగొనియున్ = నిన్నుఁ దోడ్కొని,  కల్యాణోపకాననమునఁ జేర్పంగన్ = కల్యాణమండపమునందున జేర్చుటకు, ఇటకున్ = ఇచ్చోటికి, నన్నున్ = నను, అనిపెన్ = పంపించినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — సద్గణేశ = నక్షత్రాధీశ్వరా, రాజ = రాజనామము గలవాఁడా, సారంగధరపతి = జింకతాల్పరివైన యో ప్రభువా, సమయమనియున్ = మంచితరుణ మటంచు, తార = తారాదేవి, సత్వరముగ నిన్ను వెంటగొనియున్ = వేగముగా నిన్నుఁదో&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>462l5tkluprmwo895ds2hhmxlnvm17s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/416</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180452</id>
    <revision>
      <id>551035</id>
      <parentid>497978</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T23:29:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551035</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2935" sha1="ioborus4d5wmwvr35x5uaqwortspvoq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;డ్కొని, కల్యాణోపకాననమునఁ జేర్పఁగన్ = శుభమైన యుపవనమునందుఁ జేర్చుటకు, ఇటకున్ = ఇచ్చటికి, నన్నున్ = నను, అలిపెన్ = పంపించినదాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — సద్దణేశ = పండితగణాధీశ్వరా, రాజ = ఓ క్షత్రియుఁడా, సారంగధర = ఓయి సారంగధరుఁడా, పతి = ప్రభువైన రాజనరేంద్రుఁడు, సమయమని = వాయిదా తరుణమటంచు, ఉదారసత్వరముగన్ = 
అధికవేగముగా, నిన్ను వెంటఁ గొనియున్ = నిన్నుఁ దోడ్కొని, కల్యాణోపకాననమునఁ జేర్పఁగన్ = కచేరికి జేర్చుటకు, ఇటకున్ = ఇచ్చటికి, నన్నున్ = నను, అనిపెన్ = పంపించినవాఁడాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;కాన దయసేయుఁ డనిన సద్గణవరుండు
సిద్ధముగ నుంటిననుచు వేంచేయు నంత
నొకతె చెలికత్తె రాజాజ్ఞ నొంది పోయి
గురుసతిని తోడుకొని వచ్చి కూర్చెనందు.&lt;/poem&gt;|ref=68}}
'''టీక'''. '''శివ''' — కానన్ = కాబట్టి, దయసేయుఁ డనినన్ = వేంచేయుఁడనఁగా, సద్గణవరుండు = శ్రేష్ఠులగు ప్రమథయుక్తుఁడైన పెండ్లికొడుకు, లేక శ్రేష్ఠుఁడైన ప్రమథాధీశ్వరుఁడు (శంకరుఁ డనుట), సిద్ధముగ నుంటిననుచున్ = ఆయత్తమై యుండినాఁడ నటంచు, వేంచేయునంతన్ = వచ్చుచున్నంతలో, రాజాజ్ఞ నొంది = హిమవంతుఁడనే ప్రభువాజ్ఞను గైకొని, 
ఒకతె చెలికత్తె = ఒకానొకచెలికత్తియ, పోయి = యేగినదియై, గురుసతినిన్ = అధికురాలైన పార్వతీదేవిని, తోడుకొనివచ్చి = వెంబడించుకొనివచ్చి, అందున్ = ఆ కల్యాణమండపము నందున, కూర్చెన్ = ఒనగూర్చిన దాయెను.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ioborus4d5wmwvr35x5uaqwortspvoq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551036</id>
      <parentid>551035</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T23:30:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551036</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2934" sha1="0jl9tpjyubmtv2geibcrfi28dk63e5q" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;డ్కొని, కల్యాణోపకాననమునఁ జేర్పఁగన్ = శుభమైన యుపవనమునందుఁ జేర్చుటకు, ఇటకున్ = ఇచ్చటికి, నన్నున్ = నను, అలిపెన్ = పంపించినదాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — సద్గణేశ = పండితగణాధీశ్వరా, రాజ = ఓ క్షత్రియుఁడా, సారంగధర = ఓయి సారంగధరుఁడా, పతి = ప్రభువైన రాజనరేంద్రుఁడు, సమయమని = వాయిదా తరుణమటంచు, ఉదారసత్వరముగన్ = అధికవేగముగా, నిన్ను వెంటఁ గొనియున్ = నిన్నుఁ దోడ్కొని, కల్యాణోపకాననమునఁ జేర్పఁగన్ = కచేరికి జేర్చుటకు, ఇటకున్ = ఇచ్చటికి, నన్నున్ = నను, అనిపెన్ = పంపించినవాఁడాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;కాన దయసేయుఁ డనిన సద్గణవరుండు
సిద్ధముగ నుంటిననుచు వేంచేయు నంత
నొకతె చెలికత్తె రాజాజ్ఞ నొంది పోయి
గురుసతిని తోడుకొని వచ్చి కూర్చెనందు.&lt;/poem&gt;|ref=68}}
'''టీక'''. '''శివ''' — కానన్ = కాబట్టి, దయసేయుఁ డనినన్ = వేంచేయుఁడనఁగా, సద్గణవరుండు = శ్రేష్ఠులగు ప్రమథయుక్తుఁడైన పెండ్లికొడుకు, లేక శ్రేష్ఠుఁడైన ప్రమథాధీశ్వరుఁడు (శంకరుఁ డనుట), సిద్ధముగ నుంటిననుచున్ = ఆయత్తమై యుండినాఁడ నటంచు, వేంచేయునంతన్ = వచ్చుచున్నంతలో, రాజాజ్ఞ నొంది = హిమవంతుఁడనే ప్రభువాజ్ఞను గైకొని, 
ఒకతె చెలికత్తె = ఒకానొకచెలికత్తియ, పోయి = యేగినదియై, గురుసతినిన్ = అధికురాలైన పార్వతీదేవిని, తోడుకొనివచ్చి = వెంబడించుకొనివచ్చి, అందున్ = ఆ కల్యాణమండపము నందున, కూర్చెన్ = ఒనగూర్చిన దాయెను.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0jl9tpjyubmtv2geibcrfi28dk63e5q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/417</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180453</id>
    <revision>
      <id>551049</id>
      <parentid>497979</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T02:12:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551049</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3315" sha1="qr97tjigmylm9g01av0bj7vog2ta12g" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''చంద్ర''' — కాన దయసేయుఁడనినన్ = కావున రాండి యనఁగా, సద్గణవరుండు = ఆ నక్షత్రాధీశ్వరుఁడైన చంద్రుఁడు, సిద్ధముగ నుంటిననుచున్ = ఆందులకు సంసిద్ధముగా నున్నానని, వేంచేయునంతన్ = వచ్చుచున్నంతగా, చెలికత్తె = చెలికత్తియ, ఒకతె = ఒక్కతె (అనఁగా నేకాకియై యనుట), రాజాజ్ఞ నొందిపోయి = చంద్రుని యనుజ్ఞను గైకొని యరిగి, గురుసతిని తోడుకొనివచ్చి = బృహస్పతి భార్యయైన తారను వెంటఁ గొనివచ్సి, అందున్ = ఆ యుపవనము నందున, కూర్చెన్ = తార్చినదాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — కాన దయసేయుఁడనినన్ = కాబట్టి రాండి యనఁగా, సద్గణవరుఁడు = సాధుగణశ్రేష్ఠుఁడైన సారంగధరుఁడు, సిద్ధముగ నుంటి ననుచున్ = ఆయత్తముగా నున్నానటంచు, వేంచేయునంతన్ = వచ్చునంతలో, ఒకతె చెలికత్తె = ఒకానొకచెలికత్తియ, రాజాజ్ఞ నొంది పోయి = రాజనరేంద్రుని యనుజ్ఞను గైకొని యరిగి, గురుసతిని = రాజుభార్యను (చిత్రాంగి ననుట), తోడుకొనివచ్చి = వెంటఁగొనివచ్చి, అందున్ = ఆ కచేరియందున, కూర్చెన్ = ఒనగూర్చినదాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;కూర్చి సారంగధరునకున్ గురుసతికిని
చన నెదుర్కోలుఁ జేయించి చంద్రశాల
దిగిచినంతనె యమరమంత్రి గనుఁగొనియు
గోధరేంద్రునిఁ జేరి వాక్రుచ్చె నిట్లు.&lt;/poem&gt;|ref=68}}
'''టీక'''. '''శివ''' — కూర్చి = ఇట్లు కూడబెట్టి, సారంగధరునకున్ = శంకరునకును, గురుసతికిని = అధికురాలైన పార్వతీదేవికిని, చనన్ = తగునట్లుగా, ఎదుర్కోలుఁ జేయించి =
ఎదుర్కోలుఁ వేడుకఁ జేయించి, చంద్రశాలన్ = పైమేడయందున (అనఁగాఁ గల్యాణమండపమునందు ననుట), దిగిచినంతనె = విడియించినతోడనే, అమరన్ =&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qr97tjigmylm9g01av0bj7vog2ta12g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551050</id>
      <parentid>551049</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T02:13:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551050</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3315" sha1="j597ltn3z98a8t6twpt1p3xxavegjh2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''చంద్ర''' — కాన దయసేయుఁడనినన్ = కావున రాండి యనఁగా, సద్గణవరుండు = ఆ నక్షత్రాధీశ్వరుఁడైన చంద్రుఁడు, సిద్ధముగ నుంటిననుచున్ = ఆందులకు సంసిద్ధముగా నున్నానని, వేంచేయునంతన్ = వచ్చుచున్నంతగా, చెలికత్తె = చెలికత్తియ, ఒకతె = ఒక్కతె (అనఁగా నేకాకియై యనుట), రాజాజ్ఞ నొందిపోయి = చంద్రుని యనుజ్ఞను గైకొని యరిగి, గురుసతిని తోడుకొనివచ్చి = బృహస్పతి భార్యయైన తారను వెంటఁ గొనివచ్సి, అందున్ = ఆ యుపవనము నందున, కూర్చెన్ = తార్చినదాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — కాన దయసేయుఁడనినన్ = కాబట్టి రాండి యనఁగా, సద్గణవరుఁడు = సాధుగణశ్రేష్ఠుఁడైన సారంగధరుఁడు, సిద్ధముగ నుంటి ననుచున్ = ఆయత్తముగా నున్నానటంచు, వేంచేయునంతన్ = వచ్చునంతలో, ఒకతె చెలికత్తె = ఒకానొకచెలికత్తియ, రాజాజ్ఞ నొంది పోయి = రాజనరేంద్రుని యనుజ్ఞను గైకొని యరిగి, గురుసతిని = రాజుభార్యను (చిత్రాంగి ననుట), తోడుకొనివచ్చి = వెంటఁగొనివచ్చి, అందున్ = ఆ కచేరియందున, కూర్చెన్ = ఒనగూర్చినదాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;కూర్చి సారంగధరునకున్ గురుసతికిని
చన నెదుర్కోలుఁ జేయించి చంద్రశాల
దిగిచినంతనె యమరమంత్రి గనుఁగొనియు
గోధరేంద్రునిఁ జేరి వాక్రుచ్చె నిట్లు.&lt;/poem&gt;|ref=69}}
'''టీక'''. '''శివ''' — కూర్చి = ఇట్లు కూడబెట్టి, సారంగధరునకున్ = శంకరునకును, గురుసతికిని = అధికురాలైన పార్వతీదేవికిని, చనన్ = తగునట్లుగా, ఎదుర్కోలుఁ జేయించి =
ఎదుర్కోలుఁ వేడుకఁ జేయించి, చంద్రశాలన్ = పైమేడయందున (అనఁగాఁ గల్యాణమండపమునందు ననుట), దిగిచినంతనె = విడియించినతోడనే, అమరన్ =&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>j597ltn3z98a8t6twpt1p3xxavegjh2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/418</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180454</id>
    <revision>
      <id>551051</id>
      <parentid>497980</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T02:34:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551051</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3197" sha1="j1s51axhj15odfcp3pxcvm7pmr9pb7c" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ఒప్పునట్లుగా, మంత్రి గనుఁగొనియున్ = సచివుఁడు జూచి, గోధరేంద్రుని జేరి = పర్వతనాయకుఁడైన హిమవంతుని జేరి, ఇట్లు = ఈక్రిందఁ జెప్పబోవువిధముగా, వాక్రుచ్చెన్ = వచియించినవాఁడాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — కూర్చి = ఇట్లు కూడఁబెట్టి, సారంగధరునకున్ = చంద్రునకును, గురుసతికిని = బృహస్పతి భార్యయైన తారకును, చనన్ = పోవుటకు, ఎదుర్కోలు జేయించి = అటునుంచి చంద్రుని నిటునుంచి తారను నెదుర్కొనునట్లుఁ జేసి, చంద్రశాలన్ = చంద్రుని యింటిలో, దిగినంతనె = దించినంతనే, అమరమంత్రి గనుఁగొనియున్ = బృహస్పతి తెలుసుకొని, గోధరేంద్రుని జేరి = స్వర్గభర్తయైన దేవేంద్రునిఁ జేరి, లేక వజ్రధరుఁడైన యింద్రునిఁ జేరి, ఇట్లు = ఈవిధముగా, వాక్రుచ్చెన్ = చెప్పినవాఁడాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — కూర్చి = ఇట్లు నొనగూర్చి, సారంగధరునకున్ = సారంగధరుఁడనువానికిని, గురుసతికిని = అతని తండ్రి భార్యయైన చిత్రాంగికిని, ఎదుర్కోలుఁ జేయించి = ఎదుర్కొని యుండునట్లుఁ జేసి (అనఁగాఁ బ్రముఖముగా ననుట), చనన్ = తగునట్లుగా, చంద్రశాల దిగిచినంతనె = ఆ కచేరిపై మేడయందు విడియించినతోడనే, అమరన్ = ఒప్పునట్లుగా, మంత్రి గనుఁగొనియున్ = ప్రధానుఁడు జూచి, గోధరేంద్రునిఁ జేరి = భూభర్తయైన రాజనరేంద్రునిఁ జేరి, ఇట్లు = ఈ విధముగా, వాక్రుచ్చెన్ = చెప్పినవాఁడాయెను.
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=&lt;poem&gt;ధీరగోధరేంద్ర సారంగధరుఁడు నా
సతియు నిపుడు చంద్రశాల కరుగు
దెంచి చేరినారు తిలకింపఁగదవె యిం
కేమి సేయవలయు నిందుఁగూర్చి.&lt;/poem&gt;|ref=70}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>j1s51axhj15odfcp3pxcvm7pmr9pb7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/419</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180455</id>
    <revision>
      <id>551052</id>
      <parentid>497981</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T02:56:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551052</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3137" sha1="bj5yu1jxomt6gi2wd294leo60wpzrmu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''శివ''' — ధీరగోధరేంద్ర = ధైర్యవంతుఁడనైన పర్వతనాయకా, సారంగధరుఁడున్ = శంకరుఁడును, ఆ సతియున్ = ఆ పార్వతీదేవియును, ఇప్పుడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = మన చంద్రశాలకు వచ్చి చేరియున్నారలు (అనఁగాఁ గల్యాణ మండపమున కనుట), తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, ఇందుఁ గూర్చి = ఈ వివాహకార్యమును గుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్చవలయును.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — ధీర = ఓ ధైర్యవంతుఁడా, గోధరేంద్ర = వజ్రధారియైన మహేంద్రా, సారంగధరుఁడున్ = చంద్రుఁడును, నా సతియున్ = నా భార్యయును, ఇపుఁడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = చంద్రుని యింటికిఁ జీరినారలు, తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, ఇందుఁగూర్చి = చంద్రునిగుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్పవలయును.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — ధీర గోధరేంద్ర = ధైర్యమునందుఁ బర్వతనాయకుఁడైన హిమవంతునివంటివాఁడా, లోక ధీర = ధైర్యవంతుఁడా, గోధరేంద్ర = భూభర్తలలో శ్రేష్ఠుడవైనవాఁడా (అనఁగా రాజనరేంద్రుఁడా యనుఁట), తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, సారంగధరుఁడున్ = నీ కుమారుఁడైన సారంగధరుఁడును, ఆ సతియున్ = అ సాధ్వియును (అనగాఁ జిత్రాంగియు ననుట), ఇపుడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = కచేరీ పైమేడకు వచ్చి చేరియున్నారలు, ఇందుఁగూర్చి = ఈ విషయమును గుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్పవలయును.
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;గోత్రవర్ధనుఁడవు గోధరనాథుండ
                    వఖిలాధికారివి యగుట వలన&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bj5yu1jxomt6gi2wd294leo60wpzrmu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551053</id>
      <parentid>551052</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T03:08:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551053</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3141" sha1="dxfalglto5vnp5f7vfy6qx1laimu9zw" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''శివ''' — ధీరగోధరేంద్ర = ధైర్యవంతుఁడనైన పర్వతనాయకా, సారంగధరుఁడున్ = శంకరుఁడును, ఆ సతియున్ = ఆ పార్వతీదేవియును, ఇప్పుడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = మన చంద్రశాలకు వచ్చి చేరియున్నారలు (అనఁగాఁ గల్యాణ మండపమున కనుట), తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, ఇందుఁ గూర్చి = ఈ వివాహకార్యమును గుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్చవలయును.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — ధీర = ఓ ధైర్యవంతుఁడా, గోధరేంద్ర = వజ్రధారియైన మహేంద్రా, సారంగధరుఁడున్ = చంద్రుఁడును, నా సతియున్ = నా భార్యయును, ఇపుఁడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = చంద్రుని యింటికిఁ జీరినారలు, తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, ఇందుఁగూర్చి = చంద్రునిగుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్పవలయును.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — ధీర గోధరేంద్ర = ధైర్యమునందుఁ బర్వతనాయకుఁడైన హిమవంతునివంటివాఁడా, లేక ధీర = ధైర్యవంతుఁడా, గోధరేంద్ర = భూభర్తలలో శ్రేష్ఠుఁడవైనవాఁడా (అనఁగా రాజనరేంద్రుఁడా యనుఁట), తిలకింపఁగదవె = చూడఁగదె, సారంగధరుఁడున్ = నీ కుమారుఁడైన సారంగధరుఁడును, ఆ సతియున్ = ఆ సాధ్వియును (అనగాఁ జిత్రాంగియు ననుట), ఇపుడు = ఈ సమయమునందున, చంద్రశాల కరుగుదెంచి చేరినారు = కచేరీ పైమేడకు వచ్చి చేరియున్నారలు, ఇందుఁ గూర్చి = ఈ విషయమును గుఱించి, ఇంకేమి సేయవలయున్ = ఇఁక నేమి యొనర్పవలయును.
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;గోత్రవర్ధనుఁడవు గోధరనాథుండ
                    వఖిలాధికారివి యగుట వలన&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dxfalglto5vnp5f7vfy6qx1laimu9zw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/420</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180456</id>
    <revision>
      <id>551054</id>
      <parentid>497982</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T03:24:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551054</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2887" sha1="l54j572efgqn2x4yqqu7o0bz2z3hxv0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;నెఱిఁగించినాడఁ దా మీముహూర్తమునందుఁ
దార సత్వరముగ నారసి యింక
భార్యావియోగ మేర్పడనట్లు సారంగ
ధరుఁ గడతేర్పువిధంబుఁ దెలిసి
కల్యాణమును జేయఁగావలె నాకు స
మ్మత మిదియే యంచు మంత్రి పలుక&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;వినియు గోధరవరుఁడు నెమ్మనమునందు
సామ మీకార్యమునకును సేమ మొసఁగు
నంచు భావించి యొకభృత్యుఁ గాంచి వాని
తోడ నిటువలె వచియింపఁ దొడఁగె నపుడు.&lt;/poem&gt;|ref=71}}
'''టీక'''. '''శివ''' — గోత్రవర్ధనుఁడవు = పర్వతములను వృద్ధిచేయువాఁడవు, లేక పర్వతముులో పెంపొందినవాఁడవు, గోధరనాథుండవు = పర్వతనాయకుఁడవు, అఖిలాధికారివి యగుటవలనన్ = సర్వాధికారము గలవాఁడవైనందువలన, ఎఱిఁగించినాఁడన్ = తెలిపినాఁడను, తాము = తమరు, ఈముహూర్తమునందు = ఈ నిశ్చయింపఁబడిన శుభముహూర్తమున, ఉదారసత్వరముగ నారసి = అధిక శీఘ్రముగా యోచించి, ఇఁక భార్యావియోగ మేర్పడనట్లున్ = ఇంకమీద భార్య కేమి గలుగనట్లుగా (అనఁగా శంకరుఁడు భార్య నశించినవాఁ డైనందున ననుట, సారంగధరున్ = ఈశ్వరుని, కడతేర్చువిధంబుఁ దెలిసి = రక్షించువిధము నెఱింగి, కల్యాణమును జేయఁగా వలెన్ = వివాహము నొనర్పవలయును, నాకు సమ్మత మిదియే యంచున్ = నాకిష్ట మియ్యదియే యటంచు, మంత్రి పలుకన్ = సచివుఁ డిట్లు వచియింపఁగా, వినియున్ = ఆకర్ణించి, గోధరవరుఁడు = పర్వతనాథుఁడైన హిమవంతుఁడు, నెమ్మనమునందున్ = హృదయము&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l54j572efgqn2x4yqqu7o0bz2z3hxv0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551055</id>
      <parentid>551054</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T03:25:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551055</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2947" sha1="jg72ltnsnfptla0jw17ewp9i0sz6riu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;నెఱిఁగించినాడఁ దా మీముహూర్తమునందుఁ
                    దార సత్వరముగ నారసి యింక
భార్యావియోగ మేర్పడనట్లు సారంగ
                    ధరుఁ గడతేర్పువిధంబుఁ దెలిసి
కల్యాణమును జేయఁగావలె నాకు స
                    మ్మత మిదియే యంచు మంత్రి పలుక&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;వినియు గోధరవరుఁడు నెమ్మనమునందు
సామ మీకార్యమునకును సేమ మొసఁగు
నంచు భావించి యొకభృత్యుఁ గాంచి వాని
తోడ నిటువలె వచియింపఁ దొడఁగె నపుడు.&lt;/poem&gt;|ref=71}}
'''టీక'''. '''శివ''' — గోత్రవర్ధనుఁడవు = పర్వతములను వృద్ధిచేయువాఁడవు, లేక పర్వతముులో పెంపొందినవాఁడవు, గోధరనాథుండవు = పర్వతనాయకుఁడవు, అఖిలాధికారివి యగుటవలనన్ = సర్వాధికారము గలవాఁడవైనందువలన, ఎఱిఁగించినాఁడన్ = తెలిపినాఁడను, తాము = తమరు, ఈముహూర్తమునందు = ఈ నిశ్చయింపఁబడిన శుభముహూర్తమున, ఉదారసత్వరముగ నారసి = అధిక శీఘ్రముగా యోచించి, ఇఁక భార్యావియోగ మేర్పడనట్లున్ = ఇంకమీద భార్య కేమి గలుగనట్లుగా (అనఁగా శంకరుఁడు భార్య నశించినవాఁ డైనందున ననుట, సారంగధరున్ = ఈశ్వరుని, కడతేర్చువిధంబుఁ దెలిసి = రక్షించువిధము నెఱింగి, కల్యాణమును జేయఁగా వలెన్ = వివాహము నొనర్పవలయును, నాకు సమ్మత మిదియే యంచున్ = నాకిష్ట మియ్యదియే యటంచు, మంత్రి పలుకన్ = సచివుఁ డిట్లు వచియింపఁగా, వినియున్ = ఆకర్ణించి, గోధరవరుఁడు = పర్వతనాథుఁడైన హిమవంతుఁడు, నెమ్మనమునందున్ = హృదయము&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jg72ltnsnfptla0jw17ewp9i0sz6riu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/421</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180457</id>
    <revision>
      <id>551056</id>
      <parentid>497983</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T04:35:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551056</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3165" sha1="35rth2zhy9qdtc1fx42szyv6hoq42r6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;నందున, సామ మీ కార్యమునకును సేము మొసఁగు నంచున్ = ఈ వివాహకార్యమునకు సామవేదము శుభము నిచ్చునటంచు, భావించి = ఎంచుకొని, ఒకభృత్యుఁ గాంచి = ఒకానొకసేవకునిఁ జూచి, అపుడు = ఆ సమయమునందును, వానితోడన్ = ఆ సేవకునితోడ, ఇటువలెన్ = ఈవిధముగా, వచియింపఁదొడఁగెన్ = చెప్పఁబూనినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — గోధర = వజ్రధారివైన యోయింద్రా, గోత్రవర్ధనుఁడవు = పర్వతముల నరికినవాఁడవును, నాథుండవు = ప్రభుఁడవును, అఖిలాధికారివి = సర్వాధికారము గలవాఁడవును, అగుటవలనన్ = ఐనందువల్ల, ఎఱిఁగించినాఁడన్ = తెలిపినాఁడను, తాము = తమరు, ఈ ముహూర్తమునందున్ = ఈ కాలమునందున, తారన్ = నా భార్యయైన తారను, సత్వరముగ నారసి = శీఘ్రముగా వెదకి, ఇఁకన్ = ఇఁకమీదట, భార్యావియోగ మేర్పడనట్లున్ = భార్యకు నాకు లేకుండునట్లుగా, సారంగధరున్ = చంద్రుని, కడతేర్చువిధంబు దెలిసి = చంపురీతి నెఱింగి, కల్యాణమును జేయఁగావలె నాకు = నాకు మేలుఁ జేయఁగా వలయును, సమ్మత మిదియే యంచు మంత్రి పలుకన్ = నాయిష్ట మియ్యదియే యటంచు బృహస్పతి వచియింపఁగా, వినియున్ = ఆలకించి, గోధరవరుఁడు = వజ్రధారియైన ప్రభువు, లేక స్వర్గభర్తయైన ప్రభువు (ఇంద్రుఁ డనుట), నెమ్మనమునందున్ = హృదయమునందున, సామ మీ కార్యమునకును సేమ మొసఁగునంచున్ = చంద్రుఁ డొనర్చినపనికి చతుర్విధోపాయములలో సామోపాయము శుభము నిచ్చునటంచు, భావించి = ఎంచుకొని, ఒకభృత్యుఁ గాంచి = ఒకానొకసేవకుని జూచి, అప్పుడు = నాడు, వానితోడన్ = ఆ సేవకునితోడ, ఇటువలెన్ = ఈ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>35rth2zhy9qdtc1fx42szyv6hoq42r6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/422</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180458</id>
    <revision>
      <id>551058</id>
      <parentid>497984</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T05:02:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551058</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3188" sha1="o43hdotkjuf0cqe9kufnvnk5q2gcmhb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;విధముగా, వచియింపదొడఁగెన్ = చెప్పఁబూనినవాఁ డాయెను, చతుర్విధోపాయము లనఁగా సామము, దానము, భేదము, దండములని గ్రహించునది.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — గోత్రవర్ధనుఁడవు = కులవర్ధనుఁడవును, గోధరనాథుఁడవు = రాజరాజువును, అఖిలాధికారిని = సర్వాధికారము గలవాడవును, అగుటవలనన్ = ఐనందువల్ల, ఎఱిగించినాఁడన్ = తెలిపినాఁడను, తా మీముహూర్తమునందున్ = తమ రీకాలమునందున, దారన్ = భార్యయైన చిత్రాంగిని, సత్వరముగ నారసి = శీఘ్రముగా విచారించి, ఇఁకన్ = ఇఁకమీదట, భార్యావియోగ మేర్పడనట్లున్ =  నీకును భార్యకు నెడబాటు గలుగనట్లుగాను, సారంగధరున్ = నీకుమారుఁడైన సారంగధరుని, కడతేర్చువిధంబుఁ దెలిసి = రక్షించువిధము నెఱింగి, కల్యాణమును జేయఁగావలెన్ = శుభ మొనర్చఁగా వలయును, నాకు సమ్మత మిదియే యంచున్ = నా కిష్ట మియ్యదియే యటంచు, మంత్రి పలుకన్ = సచివుఁడు వచియింపఁగా, వినియున్ = ఆలకించి, గోధరవరుఁడు = రాజనరేంద్రుఁడు, నెమ్మనమునందున్ = హృదయమునందున, సామము = అనుకూలప్రవర్తనరూపమైన యీయుపాయము, ఈకార్యమునకును సేమ మొసంగునంచు = ఈవిచారకార్యమునకు శుభము నిచ్చునటంచు, భావించి = ఎంచుకొని, ఒకభృత్యుఁ గాంచి = ఒకానొకసేవకుని జూచి, అపుడు = నాడు, వానితోడన్ = ఆసేవకునితోడ, ఇటువలెన్ = ఈవిధముగా, వచియింపఁదొడఁగెన్ = చెప్పబూనినవాఁ డాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;తాను గురుసతిఁ గైకొనఁబూనిన పని
నరసి తీర్పఁగ సారంగధరుఁడు ధర్మ
వక్తను సమస్తవేది నెవ్వానిఁ గోరు
కొనునొ సామము తగుఁ గనుఁగొనియు రమ్ము.&lt;/poem&gt;|ref=72}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>o43hdotkjuf0cqe9kufnvnk5q2gcmhb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/423</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180459</id>
    <revision>
      <id>551059</id>
      <parentid>497985</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T05:39:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551059</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3197" sha1="oyy5ly46a97qt6nxd4wac55gtma6ruk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''శివ''' — తాను = అతఁడు, గురు = అధికురాలైన, సతిన్ = పార్వతిని, కైకొనఁబూనిన పనిన్ = చేపట్టఁ బూనుకొన్న కార్యమును (అనఁగా వివాహము ననుట), అరసి తీర్పఁగన్ = విచారించి చక్కఁబాటు సేయుటకు (వైదికము నడుపుట కనుట), సారంగధరుఁడు = శంకరుడు, ధర్మవక్తను = వేదధర్మము వచియించువానిని, సమస్తవేదినిన్ = సర్వవేదము లెఱిఁగినవానిని, ఎవ్వానిఁ గోరుకొనునొ = ఎవ్వనిఁ గోరుకొంటాడో, సామము తగున్ = సామవేదము
తగియుండును, కనుఁగొనియు రమ్ము = తెలుసుకొని రమ్ము.

'''టీక''', '''చంద్ర''' — తాను = అతఁడు, గురుసతిన్ = బృహస్పతి భార్యయైన తారను, కైకొనఁ బూనిన పనిన్ = చేపట్టఁ బూనుకొన్న కార్యమును, అరసి = విచారించి, తీర్పగన్ = చక్కఁబాటు సేయుటకు, సారంగధరుఁడు = చంద్రుఁడు, ధర్మవక్తను = న్యాయము మాటలాడువానిని, సమస్తవేదిని = సర్వము తెలిసినవానిని, ఎవ్వాని గోరుకొనునొ = ఎవ్వనిఁ గోరుకొంటాడో, సామము తగున్ = సామదానభేదదండములను చతుర్విధోపాయములలో సామోపాయ మొప్పును, కనుగొనియు రమ్ము = తెలుసుకొని రమ్ము.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — తాను = అతడు, గురుసతిన్ = దేవేరిని, కైకొనఁ బూనిన పనిన్ = చేపట్టఁ బూనుకొన్న కార్యమును, అరసి = నే విచారించి, తీర్పఁగన్ = తీర్పు చేయుటకు, సారంగధరుఁడు = నాకొడుకు, ధర్మవక్తను = న్యాయవాదిని (అనఁగా వకీలు ననుట), సమస్తవేదిని = సర్వము తెలిసినవానిని, ఎవ్వాని గోరుకొనునొ = ఎవ్వనిఁ గోరుకుంటాడొ, సామము తగును = అనుకూలప్రవర్తనరూపమైన యుపాయ మొప్పును, కనుఁగొనియు రమ్ము = తెలుసుకొని రమ్ము.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>oyy5ly46a97qt6nxd4wac55gtma6ruk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/424</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180460</id>
    <revision>
      <id>551060</id>
      <parentid>497986</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T06:38:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551060</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2224" sha1="t0juzxhj9gl9us9u44lf9027g96zqn9" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;అనఁ జని సారంగధరున్
గనుఁగొని గోధరవరాజ్ఞగా భృత్యుఁ డటుల్
వినుపింప జియ్య కిట్లను
మని పలుకఁదొడంగె నాతఁ డది యెట్లనినన్.&lt;/poem&gt;|ref=73}}
'''టీక'''. సుగమము.
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఏకరణినైన నియ్యెడ
నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుటకొఱ కా
లోకేశునకే చెల్లును
గాక పరుల కెట్లు వశము గాఁగల దరయన్.&lt;/poem&gt;|ref=74}}
'''టీక'''. '''శివ''' — ఇయ్యెడన్ = ఇప్పుడు, ఏకరణినైనన్ = ఏవిధముగా నైనను, ఒగిన్ = క్రమముగా, నాకున్ గల్యాణమున్ = నాకు పెండ్లిని, ఒనర్చుటకొఱకు = చేయుటకొఱకు, ఆలోకేశునికే చెల్లును గాక = ఆ బ్రహ్మదేవునికే తగునుగాని, అరయన్ = విచారింపగా, పరుల కెట్లు వశము గాఁగలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యమగును (కానేరదనుట).

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — ఇయ్యెడన్ = ఈ సమయమునందున, ఏకరణినైనన్ = ఎట్టులైనను, నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుట కొఱకు = నాకు క్రమముగా శుభములు జేయుటకొఱకు, ఆలోకేశునకే చెల్లును = ఆ జగదీశ్వరునికే తగును, కాక = అట్లుగాక, అరయన్ =
విచారింపగా, పరుల కెట్లు వశము గాఁగలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యము గాఁగలదు (కానేరదనుట).
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>t0juzxhj9gl9us9u44lf9027g96zqn9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551061</id>
      <parentid>551060</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T06:44:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551061</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2228" sha1="pdhfke91ceodwxd0xhvv0wxjrtf7go0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;అనఁ జని సారంగధరున్
గనుఁగొని గోధరవరాజ్ఞగా భృత్యుఁ డటుల్
వినుపింప జియ్య కిట్లను
మని పలుకఁదొడంగె నాతఁ డది యెట్లనినన్.&lt;/poem&gt;|ref=73}}
'''టీక'''. సుగమము.
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఏకరణినైన నియ్యెడ
నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుటకొఱ కా
లోకేశునకే చెల్లును
గాక పరుల కెట్లు వశము గాఁగల దరయన్.&lt;/poem&gt;|ref=74}}
'''టీక'''. '''శివ''' — ఇయ్యెడన్ = ఇప్పుడు, ఏకరణినైనన్ = ఏవిధముగా నైనను, ఒగిన్ = క్రమముగా, నాకున్ గల్యాణమున్ = నాకు పెండ్లిని, ఒనర్చుటకొఱకు = చేయుటకొఱకు, ఆలోకేశునికే చెల్లును గాక = ఆ బ్రహ్మదేవునికే తగునుగాని, అరయన్ = విచారింపగా, పరుల కెట్లు వశము గాఁగలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యమగును (కానేరదనుట).

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — ఇయ్యెడన్ = ఈ సమయమునందున, ఏకరణినైనన్ = ఎట్టులైనను, నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుట కొఱకు = నాకు క్రమముగా శుభములు జేయుటకొఱకు, ఆలోకేశునకే చెల్లును = ఆ జగదీశ్వరునికే తగును, కాక = అట్లుగాక, అరయన్ =
విచారింపగా, పరుల కెట్లు వశము గాఁగలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యము గాఁగలదు (కానేరదనుట).
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pdhfke91ceodwxd0xhvv0wxjrtf7go0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/425</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180461</id>
    <revision>
      <id>551062</id>
      <parentid>497987</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T07:11:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551062</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2892" sha1="2z4vjs75n82lwz8godb0cn9u6cxwn34" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''సారంగ''' — ఇయ్యెడన్ = ఇప్పుడు, ఏకరణినైనన్ = ఏవిధముగా నైనను, నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుట కొఱకు = నాకు క్రమముగా మేలు సేయుటకొఱకు, ఆ లోకేశునకే చెల్లును = ఆ ప్రభువునకే తగును, కాక = అట్లఁగాక, అరయన్ = విచారించుటకు,
పరుల కెట్లు వశముగాఁ గలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యము కాఁగలదు (కానేరదనుట).
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=&lt;poem&gt;భృత్య సురుచిరమణి వీడ సత్యము విధి
వలన నెటుల జరుగవలెనొ యటులె
జరిగి తీరవలయు జాగేల కలికి నే
నాయితముగ నుండు టనుము చనుము.&lt;/poem&gt;|ref=75}}
'''టీక'''. '''శివ''' — భృత్య = ఓ సేవకా, సురుచిరమణి = మిక్కిలి మనోహరమైనవారలలో శ్రేష్ఠుఁడా, విడన్ = వర్ధిల్లగ, విధివలనన్ = బ్రహ్మదేవునివలన, ఎటుల జరుగవలెనొ = ఏవిధము జరుగవలయునో, అటులె జరిగి తీరవలయున్ = ఆవిధముగానే జరిగి తీరవలయును, సత్యము = ఇయ్యది వాస్తవము, జాగేల = ఆలస్యము సేయుటేటికి, కలికి నేను = పార్వతియను చేడియయును నేనును, ఆయితముగ నుండుట = సంసిద్ధముగా నుండుట, అనుము = చెప్పుము, చనుము = పొమ్ము.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — భృత్య = ఓ సేవకా, సురుచిన్ = మంచికాంతి గలదానిని, రమణిన్ = శృంగారవతిని (అనఁగా తార ననుట), వీడన్ = వదలువాఁడను తాను, సత్యము = ఇయ్యది వాస్తవము, విధివలనన్ = నిబంధనమువలన, ఎటుల జరుగవలెనొ = ఎటు నడువవలయునో, అటులె = ఆవిధముగానే, జరిగి తీరవలయున్ = నడిచి తీరవలయును, జాగేల = ఆలస్యమేటికి, కలికి = యుద్ధమునకు, నేనా&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2z4vjs75n82lwz8godb0cn9u6cxwn34</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551063</id>
      <parentid>551062</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T07:12:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551063</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2892" sha1="i1b7aag74hf8650r2o0plyeg7a18z97" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;'''టీక'''. '''సారంగ''' — ఇయ్యెడన్ = ఇప్పుడు, ఏకరణినైనన్ = ఏవిధముగా నైనను, నాకున్ గల్యాణ మొగి నొనర్చుట కొఱకు = నాకు క్రమముగా మేలు సేయుటకొఱకు, ఆ లోకేశునకే చెల్లును = ఆ ప్రభువునకే తగును, కాక = అట్లఁగాక, అరయన్ = విచారించుటకు, పరుల కెట్లు వశముగాఁ గలదు = ఇతరుల కెట్లు శక్యము కాఁగలదు (కానేరదనుట).
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=&lt;poem&gt;భృత్య సురుచిరమణి వీడ సత్యము విధి
వలన నెటుల జరుగవలెనొ యటులె
జరిగి తీరవలయు జాగేల కలికి నే
నాయితముగ నుండు టనుము చనుము.&lt;/poem&gt;|ref=75}}
'''టీక'''. '''శివ''' — భృత్య = ఓ సేవకా, సురుచిరమణి = మిక్కిలి మనోహరమైనవారలలో శ్రేష్ఠుఁడా, విడన్ = వర్ధిల్లగ, విధివలనన్ = బ్రహ్మదేవునివలన, ఎటుల జరుగవలెనొ = ఏవిధము జరుగవలయునో, అటులె జరిగి తీరవలయున్ = ఆవిధముగానే జరిగి తీరవలయును, సత్యము = ఇయ్యది వాస్తవము, జాగేల = ఆలస్యము సేయుటేటికి, కలికి నేను = పార్వతియను చేడియయును నేనును, ఆయితముగ నుండుట = సంసిద్ధముగా నుండుట, అనుము = చెప్పుము, చనుము = పొమ్ము.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — భృత్య = ఓ సేవకా, సురుచిన్ = మంచికాంతి గలదానిని, రమణిన్ = శృంగారవతిని (అనఁగా తార ననుట), వీడన్ = వదలువాఁడను తాను, సత్యము = ఇయ్యది వాస్తవము, విధివలనన్ = నిబంధనమువలన, ఎటుల జరుగవలెనొ = ఎటు నడువవలయునో, అటులె = ఆవిధముగానే, జరిగి తీరవలయున్ = నడిచి తీరవలయును, జాగేల = ఆలస్యమేటికి, కలికి = యుద్ధమునకు, నేనా&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i1b7aag74hf8650r2o0plyeg7a18z97</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/426</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180462</id>
    <revision>
      <id>551066</id>
      <parentid>497988</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T07:59:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551066</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2715" sha1="k61lmgm1ts23f7y8hfygjwqp96h948d" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;యితముగ నుండుట = నేను సంసిద్ధముగా నుండుట, అనుము = చెప్పుము, చనుము = పొమ్ము.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — భృత్య = ఓ సేవకా, సురుచిరమణి = మిక్కిలి మనోజ్ఞమైనవారలలో రత్నప్రాయుఁడా, వీ డసత్యమున్ = సత్యమును వీడువాఁడను కాదు, విధి వలన నెటుల జరుగవలెనొ = నిబంధనము వలన నెట్లు కానున్నదో, అటులే జరిగి తీరవలయున్ = అట్లేయై తీరవలయును, జాగేల = ఆలసించుటేటికి, కలికి నేను = చిత్రాంగియను చేడియయును నేనును, ఆయితముగ నుండుట = సిద్ధముగా నుండుట, అనుము = చెప్పుము, చనుము = పొమ్ము.
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;కావున గోధరవరునకు
నీ వరుదెంచియును నేడు నేఁ బల్కినటుల్
గా వివరింపు మటన్నన్
సేవకుఁ డటు గోధరేంద్రు జేరి వచించెన్.&lt;/poem&gt;|ref=76}}
'''టీక'''. గోధరవర, గోధరేంద్ర శబ్దములు శివ చంద్ర సారంగధర కథలలో వరుసగా భూధరనాయకుఁడైన హిమవంతుఁడు, వజ్రధారియైన యింద్రుఁడు, భూభర్తయైన రాజనరేంద్రుఁ డని గ్రహించునది. తతిమ్మా విషయము మూడిఁట సమము, సుగమము.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;జానుగా నంతలో దివ్యమౌని రతిని
తెలిసి వాక్పతి పరుఁడు నీతిజ్ఞుఁ డలఘు
భృగువు సారంగధరుఁ గృతకృత్యుఁ జేయ
నెంచి యేడ్తెఱఁ దోడ్పడ నేగుదెంచె.&lt;/poem&gt;|ref=77}}
'''టీక'''. '''శివ''' — అంతలోన్ = ఆలోపల, జానుగాన్ = అందమగునట్లుగా, దివ్యమౌ = మనోజ్ఞమైనట్టి, నిరతిని = మిక్కిలి యాసక్తితో,&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k61lmgm1ts23f7y8hfygjwqp96h948d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/427</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180463</id>
    <revision>
      <id>551067</id>
      <parentid>497989</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T08:24:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551067</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3349" sha1="n4c47urldv6pjw8h1aq1b31lmore576" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;తెలిసి = ఎఱిఁగినవాఁడై, వాక్పతి = బ్రహ్మదేవుఁడు, పరుఁడు = పరమాత్ముఁడు, నీతిజ్ఞుఁడు = న్యాయ మెఱిగినవాఁడు, అలఘుభృగువున్ = అధికుఁడైన శంకరుని, సారంగధరున్ = జింకతాల్పరియైన వానిని, కృతకృత్యుఁ జేయనెంచి = కృతార్థునిఁగాఁ జేయందలంచి, ఏడ్తెఱన్
= శీఘ్రముగా, తోడ్పడనేగుదెంచన్ = సాయుపడ వచ్చినవాఁ డాయెను, భృగు శబ్ధము శంకరునకు జెల్లుననుటకు &quot;ని. భృగుః శుక్రే ప్రపాతేచ జమదగ్నౌ పినాకిని&quot; అని విశ్వము.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — అంతలోన్ = అప్పట్టున, జానుగాన్ = అందమగునట్లుగా, దివ్యమౌని = నారదునియొక్క, రతిని = అనురాగమువలన, తెలిసి = ఎఱిఁగినవాఁడై, వాక్పతిపరుఁడు = బృహస్పతికి శత్రువైనవాఁడు, నీతిజ్ఞుఁడు = న్యాయముఁ దెలిసినవాఁడు, అలఘు = అధికుఁడైన, భృగువు = శుక్రాచార్యుఁడు, సారంగధరుఁ గృతకృత్యుఁ జేయనెంచి = చంద్రునిఁ గృతార్థునిఁ జేయఁగాఁ దలంచి, ఏడ్తెఱఁ దోడ్పడన్ = యుద్ధమందు సహాయపడుటకు, ఏగుదెంచెన్ = వచ్చినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — అంతలోన్ = ఆ సమయమందున, జానుగాన్ = అందముగా, దివ్యమౌ నిరతిని = మనోజ్ఞమైన యాసక్తితో, తెలిసి = తెలిసికొనినవాఁడై, వాక్పతి = చతురముగా మాటలాడువాఁడు, పరుఁడు = ఉత్కృష్టుఁడైనవాఁడు, నీతిజ్ఞుఁడు = నీతిజ్ఞుఁడను మంత్రి, అలఘు = గొప్పయందున, భృగువు = శంకరునివంటివాఁడు, సారంగధరుఁ గృతకృత్యుఁ జేయనెంచి = సారంగధరుని కృతార్థుని జేయఁగాఁ దలంచి, ఏడ్తేఱన్ = శీఘ్రముగా, తోడ్పడ నేగుదెంచెన్ = సహాయపడ వచ్చినవాఁ డాయెను.
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;అపుడు గోధరవరుఁడు నయార్ణవుఁ డనఁ
బరగు వాక్పతి నేడ్తెఱ పని కుపక్ర&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>n4c47urldv6pjw8h1aq1b31lmore576</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:2015.386624.Sarangadhareeyamu.pdf/428</title>
    <ns>104</ns>
    <id>180464</id>
    <revision>
      <id>551082</id>
      <parentid>497990</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T11:36:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551082</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3104" sha1="dpas6kjlszavwxod2z2bvqs6doik988" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;మించు టొప్పగు నన సమ్మతించి యతఁడు
పరికరంబుల భృత్యులవలనఁ గూర్చె.&lt;/poem&gt;|ref=78}}
'''టీక'''. '''శివ''' — అపుడు = ఆ సమయమునందున, గోధరవరుఁడు = హిమవంతుఁడు, నయార్ణవుఁ డనఁ బరగు = నీతిసాగరు డనఁగా బ్రసిద్ధమైన, వాక్పతిన్ = బ్రహ్మదేవుని, ఏడ్తెఱ పనికి = ఆతిశయమైన కార్యమునకు (అనఁగా వివాహకార్యమున కనుట), ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = మొదలుఁబెట్టుట తగుననఁగా, సమ్మతించి = అంగీకరించి, అతఁడు = ఆబ్రహ్మదేవుఁడు, భృత్యులవలనన్ = సేవకులవలన, పరికరంబులన్ = వివాహమునకు కావలసిన యుపకరణములను, కూర్చెన్ = కూడపెట్టినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — అపుడు గోధరవరుఁడు = నాడు వజ్రధారియైన ప్రభువు (ఇంద్రుఁ డనుట), నయార్ణవుఁ డనఁ బరగు వాక్పతిన్ = నీతిసాగరుఁ డనఁగాఁ బ్రవర్తిల్లునట్టి బృహస్పతిని, ఏడ్తెఱ పనికి = యుద్ధకార్యమునకు, ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = ప్రారంభించుట బాగగు ననఁగాఁ, అతఁడు = ఆ బృహస్పతి, సమ్మతించి = అంగీకరించి, పరికరంబులన్ = యుద్దోపకరణములను, భృత్యులవలనన్ = సేవకులవలన, కూర్చెన్ = కూడబెట్టినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — అపుడు గోధరవరుఁడు = నాడు రాజనరేంద్రుఁడు, నయార్ణవుఁ డనఁ బరుగు = నయార్ణవుఁ డనుపేరుతో ప్రసిద్ధమగు, వాక్పతిన్ = చతురముగా మాటలాడు మంత్రిని, ఏడ్తెఱ పనికి = అతిశయమైన కార్యమునకు, లేక శీఘ్రమైన కార్యమునకు (అనఁగా విచారణకార్యమున కనుట), ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = మొదలపెట్టఁదగ ననఁగా, అతఁడు = ఆ నయార్ణవుఁడు, సమ్మ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dpas6kjlszavwxod2z2bvqs6doik988</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551083</id>
      <parentid>551082</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T11:38:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>551083</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3107" sha1="dgdjy4c6tjpcoyhf0gl5uuz03wn50rm" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;మించు టొప్పగు నన సమ్మతించి యతఁడు
పరికరంబుల భృత్యులవలనఁ గూర్చె.&lt;/poem&gt;|ref=78}}
'''టీక'''. '''శివ''' — అపుడు = ఆ సమయమునందున, గోధరవరుఁడు = హిమవంతుఁడు, నయార్ణవుఁ డనఁ బరగు = నీతిసాగరుఁ డనఁగా బ్రసిద్ధమైన, వాక్పతిన్ = బ్రహ్మదేవుని, ఏడ్తెఱ పనికి = ఆతిశయమైన కార్యమునకు (అనఁగా వివాహకార్యమున కనుట), ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = మొదలుఁబెట్టుట తగుననఁగా, సమ్మతించి = అంగీకరించి, అతఁడు = ఆబ్రహ్మదేవుఁడు, భృత్యులవలనన్ = సేవకులవలన, పరికరంబులన్ = వివాహమునకు కావలసిన యుపకరణములను, కూర్చెన్ = కూడపెట్టినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''చంద్ర''' — అపుడు గోధరవరుఁడు = నాడు వజ్రధారియైన ప్రభువు (ఇంద్రుఁ డనుట), నయార్ణవుఁ డనఁ బరగు వాక్పతిన్ = నీతిసాగరుఁ డనఁగాఁ బ్రవర్తిల్లునట్టి బృహస్పతిని, ఏడ్తెఱ పనికి = యుద్ధకార్యమునకు, ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = ప్రారంభించుట బాగగు ననఁగాఁ, అతఁడు = ఆ బృహస్పతి, సమ్మతించి = అంగీకరించి, పరికరంబులన్ = యుద్దోపకరణములను, భృత్యులవలనన్ = సేవకులవలన, కూర్చెన్ = కూడబెట్టినవాఁ డాయెను.

'''టీక'''. '''సారంగ''' — అపుడు గోధరవరుఁడు = నాడు రాజనరేంద్రుఁడు, నయార్ణవుఁ డనఁ బరుగు = నయార్ణవుఁ డనుపేరుతో ప్రసిద్ధమగు, వాక్పతిన్ = చతురముగా మాటలాడు మంత్రిని, ఏడ్తెఱ పనికి = అతిశయమైన కార్యమునకు, లేక శీఘ్రమైన కార్యమునకు (అనఁగా విచారణకార్యమున కనుట), ఉపక్రమించు టొప్పగు ననన్ = మొదలపెట్టఁదగ ననఁగా, అతఁడు = ఆ నయార్ణవుఁడు, సమ్మ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dgdjy4c6tjpcoyhf0gl5uuz03wn50rm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/6</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211115</id>
    <revision>
      <id>551008</id>
      <parentid>550717</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T13:04:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <origin>551008</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6771" sha1="ch9p3676ftd6r1wavh0r87ke5lj7c7k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;శ్రీ భగవద్గీతలోని వై శ్లేష్య మేమి? ఎందుకీ గ్రంథమునకు మాత్రము ప్రత్యేక పాశస్త్యం గలిగింది అనేవిషయం నేటిదినం ఆలోచింప
దగింది. ఒక్క కారణం ఎట్టివారికైనా కనుపించక పోదు. ఇది వట్టిపురాణం కాదు; వట్టి చరిత్ర కాదు; వట్టిశాస్త్రం కాదు;పట్టి కావ్యం 
కాదు; ఇది మానవుని నడవడికను కార్యక్రమములో నిర్ణయించే మహాబోధ. కురుక్షేత్రమే ప్రపంచరంగం. అర్జునుడే ప్రతిమానవునిఆత్మ, ఆయుద్ధమే జీవిత యుద్ధము. కృష్ణుడే మనలోని పరమాత్మ. ఈపరమాత్మను దేవునిగా భావించినా సరే, మనస్సాక్షిగ భావించినా సరే, అంతర్వాణిగ భావించినా సరే, ఎవ్వరికి ఏనమ్మక ముంటే ఆనమ్మకము ప్రకారము భావించుకొనవచ్చు. అనుదినము ప్రతిమనిషికిని
నాడు అర్జునునికి కలిగిన సందేహమే కలుగుతుంటుంది. మనచుట్టూ ఎప్పుడూ మనవారంతా గుంపులు గుంపులుగా ఉండనే ఉంటారు. తాతలు, తండ్రులు, తమ్ములు, మామలు, మరదులు, మాతలు, మిత్రులు, బంధులు, బలగము, గురువులు, శిష్యులు- ఈబంధాలు అనంతం. ఇందులో ఒకరికి మేలుచేస్తే మరియొరికి కీడుగా కనిపిస్తుంది. ఇది యట్లుండగా తరతరాలుగా మన కేర్పడిన విశ్వాసాలు వేయిరకాలవి ఉన్నవి. విషయాలు పెద్దలు గ్రంథాలలో వ్రాసిపెట్టినారు. సంఘంలో వాడుకగా ప్రస్తావిస్తూంటారు. ఆచార్యులు
ముసలవ్వలు ధర్మపన్నాలు చెప్పి, ఆలోచన చేసే జీవిని కలవరపరుస్తూనే ఉంటారు. ఒకరు చెప్పిన ధర్మం ఇంకొకరు చెప్పరు. 
ఒకరు నేర్పిన అర్థం ఇంకొకరు బోధింపరు. ఏసు, మహమ్మదు, శంకరుడు, రామానుజుడు, మధ్వాచార్యుడు, బుద్ధుడు, జినుడు, జోరాస్టరు, ఇత్యాది దిగ్దంతు లందరూ సిద్ధాంతాలు చేసిపోతే, వారి అనుచరు అయిన మతాచార్యులు ఇందలి సిద్ధాంతాలలో ఒక్కొక్క
సిద్ధాంతానికి ఒక్కొక్క కోటి క్రొత్త స్వరూపాల నేర్పరుస్తూన్నారు. ఇన్నిటి మధ్యను ఈ లోకములో జీవనం చేయవలసిన ఆత్మ తగులు
కొన్నది. ఆలోచనచేసే ఆత్మకు ఇన్నిటిలోను సత్యం అంతో ఇంతో కనిపిస్తుంది. ఆయాత్మవీరి నెవ్వరిని కాదనదు. కాని యింతటి అనంత స్వరూపమైన సత్యాన్ని అనుసరించే దెట్లు! అను భవించేదెట్లు! అనుపట్టి సందేహం ప్రతిజీవికి కలుగుతుంది. ఈ యనుమానాలన్నిటికిని బుద్ధిమంతులు భగవద్గీతలో ప్రత్యుత్తరం కని పెట్టుకోగలరు. ఇందులోని జీవితిసూత్రాలు చాల సరళ మైనవి; సుభువైనవి; సులభముగ గ్రాహ్యము నవి.


గీతాచార్యుడు, అంటే ప్రతిమనిషిలోని అంతర్వాణి, ఒక్కటే ఉత్తరువు ప్రతిపాదించి నాడు: &quot; వెర్రివాడా! ఎందు కెక్కడకోపోయి 
ప్రాకులాడెదవు సందేహము కలిగినప్పుడు ఇతర ధర్మాలన్నిటిని వదలిపెట్టి నన్ను మాత్రము శరణుపొంద వలసినది&quot; అన్నాడు. 
ఇది ధర్మమార్గాలలో ధర్మమార్గం. స్వతంత్ర మార్గాలలో స్వతంత్ర మార్గం. ఇది ఒకమతానికి సంబంధించేదికాదు.  ఒక సిద్ధాంతాన్ని
అనుసరించేది కాదు. సర్వమానవకోటి దీనికి తలయొగ్గితీరవలె. శ్రీభగవద్గీత లోని రెండవ మహత్సూత్రము: “అర్జునా, ప్రయత్నము
నీపని; ఫలము నాయధీనము.&quot; అనినబోధ. మానవ ప్రయత్నమునకు ఫలము కలగడము తనకంటే మహత్తరవిస్తారమైన ప్రపంచ
ప్రయత్నము చేత పరిమితమై యుంటుంది. తాను పిండి వంట చేసుకొని తినవలెనని ఉద్దేశిస్తే, ఏరువు కుప్ప వేసే ఏనాదినౌకరు మొదలుకొని తెచ్చి తనవిస్తట్లో వడ్డించే వంటలక్కవరకూ గల ఎం&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ch9p3676ftd6r1wavh0r87ke5lj7c7k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/76</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211231</id>
    <revision>
      <id>551006</id>
      <parentid>551004</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T11:59:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551006</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6385" sha1="p573m7pa85ue7nby6ifbrbfz4pd3kq8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs150|ac}}'''జ్యోతి'''&lt;/p&gt;

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చీకటి]]}} 
 |{{DJVU page link|67|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కవితా స్రవంతి]]}} 
 |{{DJVU page link|69|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లేవరా]]}} 
 |{{DJVU page link|70|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|సంగమేశ్వరుడు]]}} 
 |{{DJVU page link|71|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|భేరీ]]}} 
 |{{DJVU page link|73|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కాగడా]]}} 
 |{{DJVU page link|74|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|మహాత్మాగాంధీ]]}} 
 |{{DJVU page link|75|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముసలి తాత]]}} 
 |{{DJVU page link|77|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|జ్వాలలు]]}} 
 |{{DJVU page link|78|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|గురు:]]}} 
 |{{DJVU page link|79|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కాహళము]]}} 
 |{{DJVU page link|80|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రసవిరాగి (రుక్మిణీ నాథ్)]]}} 
 |{{DJVU page link|81|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రామారావు (దామెర్ల)]]}} 
 |{{DJVU page link|83|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రామకోటి]]}} 
 |{{DJVU page link|85|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|సోమశేఖరుడు]]}} 
 |{{DJVU page link|87|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముందుయుగం]]}} 
 |{{DJVU page link|88|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|విజయఢంకా]]}} 
 |{{DJVU page link|89|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కృష్ణవేణి]]}} 
 |{{DJVU page link|90|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చెట్టునీడ]]}} 
 |{{DJVU page link|92|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముసలి ఖయిదీ]]}} 
 |{{DJVU page link|93|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లేపాక్షి బసవయ్య]]}} 
 |{{DJVU page link|94|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లక్ష్మణరాయ]]}} 
 |{{DJVU page link|95|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|స్వరూప రాణి]]}} 
 |{{DJVU page link|96|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కృష్ణ శాస్త్రి]]}} 
 |{{DJVU page link|97|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ఢంకానాదం]]}} 
 |{{DJVU page link|99|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|పల్నాటి యల్లమంద]]}} 
 |{{DJVU page link|100|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|తలుపులు]]}} 
 |{{DJVU page link|102|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|మబ్బులు]]}} 
 |{{DJVU page link|103|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కటకటాలు]]}} 
 |{{DJVU page link|105|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చందమామ]]}} 
 |{{DJVU page link|106|10}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p573m7pa85ue7nby6ifbrbfz4pd3kq8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551064</id>
      <parentid>551006</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T07:37:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551064</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6385" sha1="tq73qxo5ggvnc6olzsjg9u16r4cbgjk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs150|ac}}'''జ్యోతి'''&lt;/p&gt;

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చీకటి]]}} 
 |{{DJVU page link|67|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కవితా స్రవంతి]]}} 
 |{{DJVU page link|69|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లేవరా]]}} 
 |{{DJVU page link|70|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|సంగమేశ్వరుడు]]}} 
 |{{DJVU page link|71|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|భేరీ]]}} 
 |{{DJVU page link|73|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కాగడా]]}} 
 |{{DJVU page link|74|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|మహాత్మాగాంధీ]]}} 
 |{{DJVU page link|75|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముసలి తాత]]}} 
 |{{DJVU page link|77|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|జ్వాలలు]]}} 
 |{{DJVU page link|78|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|గురు:]]}} 
 |{{DJVU page link|79|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కాహళము]]}} 
 |{{DJVU page link|80|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రసవిరాగి (రుక్మిణీ నాథ్)]]}} 
 |{{DJVU page link|81|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రామారావు (దామెర్ల)]]}} 
 |{{DJVU page link|83|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|రామకోటి]]}} 
 |{{DJVU page link|85|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|సోమశేఖరుడు]]}} 
 |{{DJVU page link|87|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముందుయుగం]]}} 
 |{{DJVU page link|88|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|విజయఢంకా]]}} 
 |{{DJVU page link|89|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కృష్ణవేణి]]}} 
 |{{DJVU page link|90|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చెట్టునీడ]]}} 
 |{{DJVU page link|92|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ముసలి ఖయిదీ]]}} 
 |{{DJVU page link|93|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లేపాక్షి బసవయ్య]]}} 
 |{{DJVU page link|94|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|లక్ష్మణరాయ]]}} 
 |{{DJVU page link|95|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|స్వరూప రాణి]]}} 
 |{{DJVU page link|96|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కృష్ణ శాస్త్రి]]}} 
 |{{DJVU page link|97|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|ఢంకానాదం]]}} 
 |{{DJVU page link|99|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|పల్నాటి యల్లమంద]]}} 
 |{{DJVU page link|100|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|తలుపులు]]}} 
 |{{DJVU page link|102|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|మబ్బులు]]}} 
 |{{DJVU page link|103|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|కటకటాలు]]}} 
 |{{DJVU page link|105|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/జ్యోతి|చందమామ]]}} 
 |{{DJVU page link|106|10}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tq73qxo5ggvnc6olzsjg9u16r4cbgjk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/7</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211232</id>
    <revision>
      <id>551010</id>
      <timestamp>2026-04-01T13:16:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* సమస్యాత్మకం */</comment>
      <origin>551010</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6788" sha1="qbnh2jkgvw14tqzu72cs607a1v3cr28" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;దరో కార్యకర్తల ఎన్నియో కర్మలు సమకూడితేనేగాని ఆఉద్దేశం నెరవేరదు. నెరవేరినట్లు కనిపించినప్పుడు గూడ ఇన్ని కర్మలు
కారణంగా తయారైన వస్తువునుబట్టి తాను తృప్తిపడవలసిందే గాని తాను నిర్ణయించుకొనిన తృప్తికొలతకు సూటిగా వస్తువు తయారైన దన్నమాట అబద్ధము. తినుబండారానికే ఈవిధపరివర్తన చరిత్ర కలిగితే అనంతకోటి మెదడు లొంశొంటిలో నిరంతరము గాచుకొంటూ సాధించే ప్రపంచ కార్యాలలో ఫలము నాఆధీనమనుకొనే మానవుడుంటే నాడు నిమిషనిమిషం సరకమనుభవిస్తూ ఉండ వలసిందేగాని ఎన్నడైనా సౌఖ్యం శాంతి వానికి కలిగే ఉపాయం ఉండదు. శ్రీభగవద్గీతలో ప్రతిపాదితమైనటువంటి మూడవ బోధ:&quot;ఎల్ల కాలం ప్రయత్నం నీవు చేయటం మానవద్దు. మానితివా మోక్షం నీకులేదు.” అనడం. ఇది అన్నిటికంటే చాల గొప్పబోధ. అర్జును
నంతటి మహావీరుడు గాండీవము పారవైచినాడు. ప్రతిదినం ప్రపంచంలోని అనంతకోటి ప్రజలకు కలుగుచుండే పనికిమాలిన వైరాగ్యం అతనికీ కలిగిపోయింది. ఇంకేమిలాభం? ఇందరిని నావారిని చంపి రక్తిపుకూడు తిందునా? నేనీయుద్యోగం చేయను — అని కర్మ 
త్యజిస్తానన్నాడు. అంటే, ప్రయత్నం త్యజిస్తానన్నాడు. ఈ లోకపు పోరాటం వదలుకుంటా నన్నాడు. గీతాచార్యుడు దానికి చెప్పిన 
జవాబేవి! ఓహో! ఇది యేమి భ్రమ? ప్రయత్నం వదలిపెట్టడమంటే ప్రాణం, మానం, ప్రతిష్ఠ - అన్ని వదలిపెట్టడమే సుమా!
ప్రపంచమంటే ఎవరను కున్నావు? మళ్లీ నీవే. నీమహత్త్వం నీకు తెలియ లేదు. తలచుకొన్నావంటే నీప్రయత్నంచేత నీ వీప్రపంచాన్ని మహోత్తమంగా తీరుస్తూన్నావు; నీకంటికే విశ్వరూపదర్శన మౌతుంది అన్నాడు. అర్జునునికి బ్రహ్మాండమైన సత్యస్వరూపమైన సర్వలోక సందర్శనం కలిగింది. ప్రపంచములో తాను అణుమాత్రుడేయై పనిచేస్తూ ఉన్నా ఈ అణువు యొక్క ధర్మం నిర్వహణం కాకపోతే అంతమట్టుకు ప్రపంచ దేహం యొక్క సుందరస్వరూపం తాను చెఱపిన వాడౌననే రహస్యం విశ్వరూప దర్శనంలో అర్జునునికి 
వ్యక్తమైంది. ఇది ప్రతిమానవునికి
తరుణోపాయమైనబోధ. నీవు ప్రయత్నం మాను
కోడం, నిరంతరకృషి చేయకుండ మిన్నక కూర్చో
డంగానీ కొక్కనికిమాత్రము నష్టము కలిగించేది
కాదు. నీబోటి అణువుల యత్నంచేత తీరుతూ
ఉండే ప్రపంచజీవసుందర విగ్రహాన్ని వికార
పరచడానికి కారణభూత మవుతుంది; అందుచేత
నీవునీప్రయత్న మునిలిపితివా? పతితుడ వౌతావు.
పడిపోయిన వాడ వైపోతావు. కాబట్టి సూర్య
చంద్రాదు లె ట్లొకరు కోరక తమతమ ప్రయ
త్నాన్ని నిలుపక చేస్తూన్నారో, అట్లు నీవు నిలు
పక నీప్రయత్నాన్ని చేయవలె. నీ వెన్ని దేహా
లెత్తినా, ఎన్ని రూపాలు మారినా, నిరంతర
ప్రయత్నమనే వీగుణం, దీనినే కర్మ అన్నా అన
వచ్చు, నిన్ను విడువదు. నీవుదాన్ని విడువరాదు.
అదే ప్ర్రాణము; అదే మోక్షము; అదే సర్వం;
అదే దైవము; అదే ఈశ్వరుడు.
*
*
*
గీతామహావాక్యా లింకా అనేకము లున్నవి.
అన్నిటిని వ్రాయడానికి గాని వ్యాఖ్యానం చేయ
డానికి గాని ఈ వ్యాసంలో అవకాశం లేదు. కాని
పైన చెప్పిన సంగతులనుబట్టి సర్వసమత్వమైన
మూలసూత్రాలను తయారు చేసిన మతాన్ని,
మతాన్ని, అన్ని సిద్దాంతాలు వారికీ పనికి వచ్చే
జాతిమతకుల వర్ణ లింగ భేదములు లేకుండా
మానవజన్మ మెత్తిన ప్రతివారికి అనుసరింపతగిన
మతాన్ని ప్రతిపాదించే జీవయాత్ర మత
ణ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qbnh2jkgvw14tqzu72cs607a1v3cr28</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551012</id>
      <parentid>551010</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T13:48:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551012</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6784" sha1="h2e9g3hi9js4x0ces94gmadki0mnukf" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;దరో కార్యకర్తల ఎన్నియో కర్మలు సమకూడితేనేగాని ఆఉద్దేశం నెరవేరదు. నెరవేరినట్లు కనిపించినప్పుడు గూడ ఇన్ని కర్మలు
కారణంగా తయారైన వస్తువునుబట్టి తాను తృప్తిపడవలసిందే గాని తాను నిర్ణయించుకొనిన తృప్తికొలతకు సూటిగా వస్తువు తయారైన దన్నమాట అబద్ధము. తినుబండారానికే ఈవిధపరివర్తన చరిత్ర కలిగితే అనంతకోటి మెదడు లొంశొంటిలో నిరంతరము గాచుకొంటూ సాధించే ప్రపంచ కార్యాలలో ఫలము నాఆధీనమనుకొనే మానవుడుంటే నాడు నిమిషనిమిషం సరకమనుభవిస్తూ ఉండ వలసిందేగాని ఎన్నడైనా సౌఖ్యం శాంతి వానికి కలిగే ఉపాయం ఉండదు. శ్రీభగవద్గీతలో ప్రతిపాదితమైనటువంటి మూడవ బోధ:&quot;ఎల్ల కాలం ప్రయత్నం నీవు చేయటం మానవద్దు. మానితివా మోక్షం నీకులేదు.” అనడం. ఇది అన్నిటికంటే చాల గొప్పబోధ. అర్జును
నంతటి మహావీరుడు గాండీవము పారవైచినాడు. ప్రతిదినం ప్రపంచంలోని అనంతకోటి ప్రజలకు కలుగుచుండే పనికిమాలిన వైరాగ్యం అతనికీ కలిగిపోయింది. ఇంకేమిలాభం? ఇందరిని నావారిని చంపి రక్తిపుకూడు తిందునా? నేనీయుద్యోగం చేయను — అని కర్మ 
త్యజిస్తానన్నాడు. అంటే, ప్రయత్నం త్యజిస్తానన్నాడు. ఈ లోకపు పోరాటం వదలుకుంటా నన్నాడు. గీతాచార్యుడు దానికి చెప్పిన 
జవాబేవి! ఓహో! ఇది యేమి భ్రమ? ప్రయత్నం వదలిపెట్టడమంటే ప్రాణం, మానం, ప్రతిష్ఠ - అన్ని వదలిపెట్టడమే సుమా!
ప్రపంచమంటే ఎవరను కున్నావు? మళ్లీ నీవే. నీమహత్త్వం నీకు తెలియ లేదు. తలచుకొన్నావంటే నీప్రయత్నంచేత నీ వీప్రపంచాన్ని మహోత్తమంగా తీరుస్తూన్నావు; నీకంటికే విశ్వరూపదర్శన మౌతుంది అన్నాడు. అర్జునునికి బ్రహ్మాండమైన సత్యస్వరూపమైన సర్వలోక సందర్శనం కలిగింది. ప్రపంచములో తాను అణుమాత్రుడేయై పనిచేస్తూ ఉన్నా ఈ అణువు యొక్క ధర్మం నిర్వహణం కాకపోతే అంతమట్టుకు ప్రపంచ దేహం యొక్క సుందరస్వరూపం తాను చెఱపిన వాడౌననే రహస్యం విశ్వరూప దర్శనంలో అర్జునునికి 
వ్యక్తమైంది. ఇది ప్రతిమానవునికి తరుణోపాయమైన బోధ. నీవు ప్రయత్నం మానుకోడం, నిరంతరకృషి చేయకుండ మిన్నక 
కూర్చోడంగానీ కొక్కనికి మాత్రము నష్టము కలిగించేది కాదు. నీబోటి అణువుల ప్రయత్నంచేత తీరుతూ ఉండే ప్రపంచ జీవసుందర విగ్రహాన్ని వికారపరచడానికి కారణభూత మవుతుంది; అందుచేత నీవు నీప్రయత్నము నిలిపితివా? పతితుడవౌతావు. పడిపోయినవాడ వైపోతావు. కాబట్టి సూర్యచంద్రాదు లెట్లొకరు కోరక తమ తమ ప్రయత్నాన్ని నిలుపక చేస్తూన్నారో, అట్లు నీవు నిలుపక నీప్రయత్నాన్ని చేయవలె. నీ వెన్ని దేహాలెత్తినా, ఎన్ని రూపాలు మారినా, నిరంతర ప్రయత్నమనే నీగుణం, దీనినే కర్మ అన్నా అనవచ్చు, నిన్ను విడువదు. నీవుదాన్ని విడువరాదు. అదే ప్రాణము; అదే మోక్షము; అదే సర్వం; అదే దైవము; అదే ఈశ్వరుడు.


గీతామహావాక్యా లింకా అనేకము లున్నవి. అన్నిటిని వ్రాయడానికి గాని వ్యాఖ్యానం చేయడానికి గాని ఈ వ్యాసంలో అవకాశం లేదు. కాని
పైన చెప్పిన సంగతులను బట్టి సర్వసమత్వమైన మతాన్ని, అన్ని సిద్దాంతాలు వారికీ పనికి వచ్చే మూలసూత్రాలను తయారు చేసిన మతాన్ని, జాతిమతకుల వర్ణ లింగ భేదములు లేకుండా మానవజన్మ మెత్తిన ప్రతివారికి అనుసరింపతగిన మతాన్ని ప్రతిపాదించే జీవయాత్ర మత


ణ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h2e9g3hi9js4x0ces94gmadki0mnukf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/137</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211233</id>
    <revision>
      <id>551011</id>
      <timestamp>2026-04-01T13:47:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with '{{p|fs150|ac}}'''దీపమాల'''&lt;/p&gt;  {{dotted TOC page listing|  |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నవోదయం]]}}   |{{DJVU page link|126|10}} }}'</comment>
      <origin>551011</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="258" sha1="5zgr8o9hpowdg40pqyj6ylg0kibc82a" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs150|ac}}'''దీపమాల'''&lt;/p&gt;

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నవోదయం]]}} 
 |{{DJVU page link|126|10}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5zgr8o9hpowdg40pqyj6ylg0kibc82a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551057</id>
      <parentid>551011</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T04:42:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551057</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="469" sha1="kbsboldlrfwr5si99l0uf89pckwo8dc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs150|ac}}'''దీపమాల'''&lt;/p&gt;

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నవోదయం]]}} 
 |{{DJVU page link|126|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఎవరు - నీకు]]}} 
 |{{DJVU page link|127|10}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kbsboldlrfwr5si99l0uf89pckwo8dc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551084</id>
      <parentid>551057</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T11:43:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551084</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5392" sha1="kpdxk135swqg57znl7nz7en9hgdwrjk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs150|ac}}'''దీపమాల'''&lt;/p&gt;

{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నవోదయం]]}} 
 |{{DJVU page link|126|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఎవరు - నీకు]]}} 
 |{{DJVU page link|127|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఆగస్టు పదిహేను]]}} 
 |{{DJVU page link|128|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|మరచితిమి మనదారి]]}} 
 |{{DJVU page link|129|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|పిరికి తనం]]}} 
 |{{DJVU page link|130|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఆంధ్రమాత]]}} 
 |{{DJVU page link|131|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఈ నటన]]}} 
 |{{DJVU page link|132|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఏమైనారు]]}} 
 |{{DJVU page link|133|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|మహాశక్తి]]}} 
 |{{DJVU page link|135|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|మనసు - రచన - బ్రతుకు]]}} 
 |{{DJVU page link|136|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|దేవలోకం]]}} 
 |{{DJVU page link|137|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|జైహింద్]]}} 
 |{{DJVU page link|138|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|విచ్ఛిన్న శక్తి]]}} 
 |{{DJVU page link|139|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|శక్తిమాన్]]}} 
 |{{DJVU page link|140|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|జెండా]]}} 
 |{{DJVU page link|142|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ప్రవహించుకృష్ణా]]}} 
 |{{DJVU page link|143|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఎల్లోర!]]}} 
 |{{DJVU page link|144|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|అజంతా]]}} 
 |{{DJVU page link|146|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|చందనపు పరిమళము]]}} 
 |{{DJVU page link|149|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నీవా గాంధి అనుచరుడవు]]}} 
 |{{DJVU page link|150|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|జయతు జయతు]]}} 
 |{{DJVU page link|151|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|దీపావళి]]}} 
 |{{DJVU page link|152|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|రవికవి]]}} 
 |{{DJVU page link|153|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|ఆంధ్రదర్బారు శాయరు]]}} 
 |{{DJVU page link|154|10}}
}}
{{dotted TOC page listing|
 |{{sc|[[అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం/దీపమాల|నా భారత భూమి]]}} 
 |{{DJVU page link|155|10}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kpdxk135swqg57znl7nz7en9hgdwrjk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/8</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211234</id>
    <revision>
      <id>551013</id>
      <timestamp>2026-04-01T14:06:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551013</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5548" sha1="a21vyukjf46qs6qeykt9vzvrfaa9ao2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;మొక్కటి ఉన్నదంటే అది శ్రీభగవద్గీతలోనే ఉన్నది. అందుచేతనే మన దేశంలో అవతార మెత్తిన సత్పురుషులు చాలమంది — 
ఆచార్యత్వానికి అంజలు వేయనివారు కూడ తిలకు, గాంధీ, యిటు వంటి వారు, ఈగీతకు తమకు తమకు తోచిన వ్యాఖ్యానాన్ని తమ అనుభవాలను పట్టి వ్రాసి యుంచుకున్నారు. దివ్యజ్ఞాన సమాజం మూలకంగాను, భారతం లోక ప్రఖ్యాతమయి ప్రపంచ వాఙ్మయంలో అగ్రగణ్యశ్రేణిలో చేరడం మూలకంగాను, ఇతర కారణాల చేతను, శ్రీభగవద్గీతకు ప్రపంచములో ప్రముఖమైన స్థానం కలిగింది. ఇతర సభ్యతలవారు ఇతర మతాలవారు గీతను తరచి తరచి, చూచినటెల్ల తమ మతగ్రంథాలతో దీనిని చేర్చుకొని, పేరుకిది ప్రథమ
గ్రంథమైనా కాకపోయినా, నిజమైన తారకంగా అనుసరిస్తారనేది మావిశ్వాసం. ఇంకను గీతకును జన్మాంతరమునకును, గీతకును వర్ణవ్యవస్థకును అభేదమున్నదనే ఊహ ప్రపంచంలో ప్రబలియుండబట్టి దీనికి ప్రథమ గణ్యస్థానం స్వరాజ్యమండలిలో సాధితం 
కాలేదని మాకు తోచి చుచున్నది. ఏనాడు దీనిని సిద్ధాంతాలతో ముడిపెట్టక వ్యాఖ్యానం వ్రాసుకునే మహానుభావు డేర్పడుతాడో, ఆనాడు దీని ముఖ్యసూత్రాలకు నిజమైన ప్రాముఖ్యం కలుగుతుందనీ, ఇదే ప్రపంచ సంఘశాస్త్రానికి పునాదిగా అంగీకారం పొందుతుందనీ, 
మా ఆశ.


ఇట్టి ఈమహత్తరమైన పిత్రార్జితపులు ఆస్తిని కలిగిన వారం మనం చీలికలు చీలికలు అయిపోయి సంఘాలు సంఘాలుగా ఏర్పడి 
వాదాలతో మిధ్యాసన్యాసాలతో కాలం గడుపుతూ నిష్కామకర్మకు నిరంతర కృషికి అపార్థాలు కల్పిస్తూ ఉండడము మనము స్మరించుకొంటే భవిష్యన్మార్గం మనకు సులలితంగా కనిపిస్తుంది. గాంధీవంటి మహాత్ముని జీవితానికి నిజమైన అర్థం స్ఫురిస్తుంది. ప్రాచ్య, పాశ్చాత్య జీవితమంతటను లీనమైపోయి ఎల్లరమేలు నాలోచించే అతని హిందూతత్వము గ్రహించడానికి వీలవుతుంది. అతనిదనడం కూడ పొరపాటేమో! అట్టి ఆదర్శకార్యపరులందరి స్వరూపమే గీతా మృతము. పూజలతో పారాయణాలతో, ప్రవచనాలతో గీతోపాసన జరుగదు.
అర్జునుడు రణరంగములో నిలిచి తన రక్తములో రక్తముగా నేర్పడిన దుష్టపక్షముతో ప్రేమమయుడై కరుణాపూర్ణుడై కూడ పోరాడినట్లు
నిరంతర జీవకృషి చేయనెంచిన వారిహక్కు గీతామృత మనడములో సందేహం లేదు.


గీతాజయంతి వైకుంఠ - ఏకాదశితో, మిచ్చునట్టి పవిత్ర ముహూర్తముతో, మార్గశిర మాసముతో, మహా తేజోయుత నక్షత్ర రాశితో, శుక్లపక్షముతో, సమ్మిళిత మైనది. భగవద్గీతహృదయము ఈ దేశమున చావలేదని చూపగలుగుదుమేని - చూపగలమనియే మా
నమ్మకము — స్వరాజ్యాదికములు మనకు కరతలామలకములు. ప్రపంచము మన కనన్య సామాన్య రీతిని ప్రేమబంధమున అంకితము. గీతాచార్యుని సంకల్పము ఫలించుగాక!


{{rule |6em }}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>a21vyukjf46qs6qeykt9vzvrfaa9ao2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/12</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211235</id>
    <revision>
      <id>551014</id>
      <timestamp>2026-04-01T14:36:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551014</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8841" sha1="28q8it5dcotfwbfms8sk0cmyqf4w2lr" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}నాణెముల సాక్ష్యము&lt;/p&gt;}}
{{p|fs125}}ఔధేయ - మౌర్య - కుపానులు&lt;/p&gt;
{{Center|{{p|fs125}}ప్రాచీన సంయుక్త ప్రజాసత్తాకములు&lt;/p&gt;}}

దేశ చరిత్రలు వ్రాయుటలో అనే కాధారములు వినియోగించుట కలదు. శిలాశాసనములు, తామ్రశాసనములు, వేరువేరు భాషలలో 
పాడునట్టి పాటలు, పద్యములు, వేరు భాషలలో వేరువేరు రీతులుగా తాళపత్రములమీద, భూర్ణ పత్రములమీద, కాగితములమీద 
వ్రాసి పెట్టిన విషయములు, భూమిని త్రవ్వి కని పెట్టిన శిథిల పురాదులలోని ఆయుధములు, ఉపకరణములు, గోడలు, ఇండ్లు,
ఊళ్ళు, ఎముకలమీద, చెట్లమీద, రాళ్ళమీద పాతకాలపువారు గీచిన గీతలు, వ్రాసిన చిత్తరువులు, ఎన్నడో ఏకాలము వారో వాడుచుండిన నాణెములు - ఇవియన్నియు పరీక్షించి, ఇందులో ఒక్కొక్కటి ఎంక కాలము క్రిందట ఏర్పడి యుండవలెనో, ఎటువంటి ప్రజ లేర్పరచి యుండవలెనో అని నిర్ణయించునట్టి ప్రతిభను చరిత్ర శాస్త్రజ్ఞులు సంపాదించినారు.


{{Center|{{p|fs125}}ఔధేయప్రజాసత్తాకము&lt;/p&gt;}}
మన భారతభూమి చరిత్రవ్రాయుటయందు ఇన్ని ఆధారములను వినియోగించు కొనుచున్నారు. అది ఏమి చిత్రమో కాని క్రీస్తుశకము ఆరంభమైన దాది మూడు, నాలుగు శతాబ్దముల కాలమునకు సంబంధించిన చరిత్ర నిర్మాణమునకు నాణెములు తప్ప ఇతరాధారములు ఎక్కువగ కన్పించుట లేదు. అకాలమునకు చెందిన నాణెముల పరిశోధన వలన నిన్న నేడేర్పడిన అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రము
వంటి ప్రజాసత్తాకములు వేల యేండ్లక్రిందట భారతభూమి యందు  వెలసినవనుట విశదమైనది. సముద్ర గుప్తుని నాటి ‘ఔధేయ' 
ప్రజాసత్తాకమున శతద్రు-యమునా నదుల మధ్యనున్న విశాల రాష్ట్రమంతయు ఇమిడియుండెను. ఇండియా నాణెముల పరిశోధన సంఘము వారి సమావేశమందు డాక్టరు కె. పి. జయస్వాల్ గారు ఇచ్చిన ఉపన్యాసములో ఇందును గురించి అనేక వివరములను తెలిపిరి.


ఇటీవల రోహితక పట్టణ పరిసరములలోగల కోక్రాకాట్ అను దిబ్బలో ఔధేయ ప్రభుత్వము నాటి నాణెపుటచ్చులు ఒక వెయ్యి దొరకినవి. వీనివలన చరిత్రాంశము లనేకములు బయల్పడినవి. ఇవి క్రీ.పూ. రమారమి ౧౦౦ సంవత్సరముల నాడు వాడుకలో నుండినవి. 
వీనికి ఒక వైపున 'హస్తి.నంది' ముద్ర కలదు. రెండవవైపున జౌధేయన-బహుధాన్యక' అనియున్నది.


{{Center|{{p|fs125}}బహుధాన్యక రాజపుత్ర రాష్ట్రములు&lt;/p&gt;}}
ఈ ఔధేయులు రాజ్యమేలిన రాష్ట్రములలో రెండు ముఖ్యములని మహాభారతము పేర్కొనినది. అందు బహుధాన్యకము ఒకటి. రెండవది మరుదేశము - రాజపుత్రస్థానము, బహుధాన్యకము బహుసారవంతమైన రాష్ట్రము. ఇది రాజపుత్రస్థానమునకు పశ్చిమభాగమున యమునా నది వరకు విస్తరించినది. సహరాన్ పురము జిల్లా ఇందులోనిదే. పందొమ్మిదవ శతాబ్దమున ఈ జిల్లాలోని 'బేహత్' అను గ్రామములో కొన్ని ఔధేయుల నాణెములు బయల్పడినవి.


మహాభారతములో మర్కు హుధాన్యక రాజ్యములు ఉదహరింపబడినవే కాని, ఆకాలమున ఆరాజ్యము నేలుచుండిన వారెవరైనదియు వివరింపబడి యుండలేదు. ఈ శాసనములు ఈకొరతను తీర్చుచున్నవి. మహాభారతములో రోహితకము ముఖ్యపట్టణముగా నిడికొని రాజ్యమేలిన ప్రజావర్గమునకు కార్తికేయుడు ఇష్టదైవమని కలదు. దీనికి అనుగుణముగా కార్తికేయుని ప్రతిమగల మరికొన్ని ఔధేయుల నాణెములు కూడ లభించినవి. ఇదిపురాతన చరిత్రకు జతపరుపవలసిన నూతనాంశము.


ఈ నాణెములవల్ల క్రీస్తుశకమునకు పూర్వము ఉత్తర రాజపుత్రస్థానమును, తూర్పు పంజాబు దేశమును, కురుక్షేత్రము వరకు విస్తరించిన దేశమంతయును అనగా శతద్రు-యమునా నదులకు నడుమనున్న దేశమంతయు ఔధేయ ప్రజాస్వామికము క్రింద సంయుక్త రాష్ట్రముగా నుండెనని తేట తెల్లమగుచున్నది. ఈప్రభుత్వపు పేరు శతద్రువులోయలలోని 'జొహియ బార్' గ్రామమునందును, భావల్ పూర్ శిథిలములందును కొనవచ్చుచున్నది.


{{Center|{{p|fs125}}సాముదాయక ప్రభుత్వము&lt;/p&gt;}}
సముద్రగుప్తుని కాలమునకూడ రాజపుత్ర స్థానము ఔధేయ ప్రజాస్వామికముందనే యుండెను. ఔధేయులు పురాతన క్షత్రియ రాజవంశమునకు చెందినవారు. ఇప్పటివరకు బయల్పడిన నాణెములవలన ఔధేయ రాజ్యము కనీసము మూడు ప్రజాసత్తాకములతో కూడిన సాముదాయక ప్రభుత్వమని చెప్పవలసి యున్నది. క్రీస్తుశకము నాల్గవ శతాబ్దము వరకు, ఈ ప్రజావర్గమే రాజపుత్రస్థానమున ప్రాముఖ్యము వహించినది. ఇప్పుడా రాజపుత్ర స్థానమున రాజ్యమేలువారికి రాణాలని పేరు. ఈరాణాశబ్దము రాజన్య శబ్దభవము. రాజ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>28q8it5dcotfwbfms8sk0cmyqf4w2lr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551015</id>
      <parentid>551014</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T14:37:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <origin>551015</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8852" sha1="q2j86di1ckb4scw1u9cwp0bcduwawve" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}నాణెముల సాక్ష్యము&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}ఔధేయ - మౌర్య - కుపానులు&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}ప్రాచీన సంయుక్త ప్రజాసత్తాకములు&lt;/p&gt;}}

దేశ చరిత్రలు వ్రాయుటలో అనే కాధారములు వినియోగించుట కలదు. శిలాశాసనములు, తామ్రశాసనములు, వేరువేరు భాషలలో 
పాడునట్టి పాటలు, పద్యములు, వేరు భాషలలో వేరువేరు రీతులుగా తాళపత్రములమీద, భూర్ణ పత్రములమీద, కాగితములమీద 
వ్రాసి పెట్టిన విషయములు, భూమిని త్రవ్వి కని పెట్టిన శిథిల పురాదులలోని ఆయుధములు, ఉపకరణములు, గోడలు, ఇండ్లు,
ఊళ్ళు, ఎముకలమీద, చెట్లమీద, రాళ్ళమీద పాతకాలపువారు గీచిన గీతలు, వ్రాసిన చిత్తరువులు, ఎన్నడో ఏకాలము వారో వాడుచుండిన నాణెములు - ఇవియన్నియు పరీక్షించి, ఇందులో ఒక్కొక్కటి ఎంక కాలము క్రిందట ఏర్పడి యుండవలెనో, ఎటువంటి ప్రజ లేర్పరచి యుండవలెనో అని నిర్ణయించునట్టి ప్రతిభను చరిత్ర శాస్త్రజ్ఞులు సంపాదించినారు.


{{Center|{{p|fs125}}ఔధేయప్రజాసత్తాకము&lt;/p&gt;}}
మన భారతభూమి చరిత్రవ్రాయుటయందు ఇన్ని ఆధారములను వినియోగించు కొనుచున్నారు. అది ఏమి చిత్రమో కాని క్రీస్తుశకము ఆరంభమైన దాది మూడు, నాలుగు శతాబ్దముల కాలమునకు సంబంధించిన చరిత్ర నిర్మాణమునకు నాణెములు తప్ప ఇతరాధారములు ఎక్కువగ కన్పించుట లేదు. అకాలమునకు చెందిన నాణెముల పరిశోధన వలన నిన్న నేడేర్పడిన అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రము
వంటి ప్రజాసత్తాకములు వేల యేండ్లక్రిందట భారతభూమి యందు  వెలసినవనుట విశదమైనది. సముద్ర గుప్తుని నాటి ‘ఔధేయ' 
ప్రజాసత్తాకమున శతద్రు-యమునా నదుల మధ్యనున్న విశాల రాష్ట్రమంతయు ఇమిడియుండెను. ఇండియా నాణెముల పరిశోధన సంఘము వారి సమావేశమందు డాక్టరు కె. పి. జయస్వాల్ గారు ఇచ్చిన ఉపన్యాసములో ఇందును గురించి అనేక వివరములను తెలిపిరి.


ఇటీవల రోహితక పట్టణ పరిసరములలోగల కోక్రాకాట్ అను దిబ్బలో ఔధేయ ప్రభుత్వము నాటి నాణెపుటచ్చులు ఒక వెయ్యి దొరకినవి. వీనివలన చరిత్రాంశము లనేకములు బయల్పడినవి. ఇవి క్రీ.పూ. రమారమి ౧౦౦ సంవత్సరముల నాడు వాడుకలో నుండినవి. 
వీనికి ఒక వైపున 'హస్తి.నంది' ముద్ర కలదు. రెండవవైపున జౌధేయన-బహుధాన్యక' అనియున్నది.


{{Center|{{p|fs125}}బహుధాన్యక రాజపుత్ర రాష్ట్రములు&lt;/p&gt;}}
ఈ ఔధేయులు రాజ్యమేలిన రాష్ట్రములలో రెండు ముఖ్యములని మహాభారతము పేర్కొనినది. అందు బహుధాన్యకము ఒకటి. రెండవది మరుదేశము - రాజపుత్రస్థానము, బహుధాన్యకము బహుసారవంతమైన రాష్ట్రము. ఇది రాజపుత్రస్థానమునకు పశ్చిమభాగమున యమునా నది వరకు విస్తరించినది. సహరాన్ పురము జిల్లా ఇందులోనిదే. పందొమ్మిదవ శతాబ్దమున ఈ జిల్లాలోని 'బేహత్' అను గ్రామములో కొన్ని ఔధేయుల నాణెములు బయల్పడినవి.


మహాభారతములో మర్కు హుధాన్యక రాజ్యములు ఉదహరింపబడినవే కాని, ఆకాలమున ఆరాజ్యము నేలుచుండిన వారెవరైనదియు వివరింపబడి యుండలేదు. ఈ శాసనములు ఈకొరతను తీర్చుచున్నవి. మహాభారతములో రోహితకము ముఖ్యపట్టణముగా నిడికొని రాజ్యమేలిన ప్రజావర్గమునకు కార్తికేయుడు ఇష్టదైవమని కలదు. దీనికి అనుగుణముగా కార్తికేయుని ప్రతిమగల మరికొన్ని ఔధేయుల నాణెములు కూడ లభించినవి. ఇదిపురాతన చరిత్రకు జతపరుపవలసిన నూతనాంశము.


ఈ నాణెములవల్ల క్రీస్తుశకమునకు పూర్వము ఉత్తర రాజపుత్రస్థానమును, తూర్పు పంజాబు దేశమును, కురుక్షేత్రము వరకు విస్తరించిన దేశమంతయును అనగా శతద్రు-యమునా నదులకు నడుమనున్న దేశమంతయు ఔధేయ ప్రజాస్వామికము క్రింద సంయుక్త రాష్ట్రముగా నుండెనని తేట తెల్లమగుచున్నది. ఈప్రభుత్వపు పేరు శతద్రువులోయలలోని 'జొహియ బార్' గ్రామమునందును, భావల్ పూర్ శిథిలములందును కొనవచ్చుచున్నది.


{{Center|{{p|fs125}}సాముదాయక ప్రభుత్వము&lt;/p&gt;}}
సముద్రగుప్తుని కాలమునకూడ రాజపుత్ర స్థానము ఔధేయ ప్రజాస్వామికముందనే యుండెను. ఔధేయులు పురాతన క్షత్రియ రాజవంశమునకు చెందినవారు. ఇప్పటివరకు బయల్పడిన నాణెములవలన ఔధేయ రాజ్యము కనీసము మూడు ప్రజాసత్తాకములతో కూడిన సాముదాయక ప్రభుత్వమని చెప్పవలసి యున్నది. క్రీస్తుశకము నాల్గవ శతాబ్దము వరకు, ఈ ప్రజావర్గమే రాజపుత్రస్థానమున ప్రాముఖ్యము వహించినది. ఇప్పుడా రాజపుత్ర స్థానమున రాజ్యమేలువారికి రాణాలని పేరు. ఈరాణాశబ్దము రాజన్య శబ్దభవము. రాజ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>q2j86di1ckb4scw1u9cwp0bcduwawve</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/13</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211236</id>
    <revision>
      <id>551016</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:11:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551016</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8935" sha1="3jskp7kqsqwh5750f3oy8zbs866gxem" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;న్యులు ఔధేయకాలమున ప్రజాస్వామ్యాధ్యక్షులు. ఆ నాటి పోకడయే రాజపుత్ర సంస్థానములందు మధ్యయుగమున కాననగును. ప్రభు కుటుంబములలోని సభ్యులతో చేరిన సంఘములు ఈసంస్థానములను అప్పుడేలుచుండిన వనుటగుర్తింపదగినది.


‘రుద్రదమనుడు’ కధియవారు, కచ్చిరాజ్యములను కీ.శ.రెండవ శతాబ్దమున ఏలిన రాజు. ఔధేయులును ఇతడును ఇరుగు
పొరుగువారు; బలవద్విరోధులు; ఇట్లయ్యు రుద్రదమనుడు’ తన'గిర్నార్ ' శాసనములలో ఔధేయులు పరాక్రమవంతులైన క్షత్రియులని తెలిపెను. ఔధేయులు ఉత్తర రాజపుత్రస్థానము, అనగా భరతపురమందలి ఆరావళి పర్వతముల నుండి విజయగిరి వరకు తమ రాజ్యమును స్థాపింపగలిగిరని తెలుపుటకు శాసనములే ప్రమాణములు. ఉత్తరమరు రాజ్యమంతయు వీరి పరిపాలనము క్రిందనే దక్షిణ రాజపుత్రస్థానము మాళవప్రజాసత్తాకము క్రింద నుండెను. వీరి వంశములేమైనవో సరిగా తెలియరు. వీరి సంతతివారు రాజపుత్రులే అయిఉందురని ఊహింపదగి యున్నది రాజపుత్రస్థాన రాజవంశముల యదార్ధ పురాతన చరిత్ర ఔధేయ, మాళవముద్రికలవలననే 
గ్రహింపనగును.


{{Center|{{p|fs125}}ప్రాచీన మౌర్యరాష్ట్రము&lt;/p&gt;}}
ఇటీవల 'శ్రావస్తి' అను పట్టణ శిథిలములలో &quot;సంగ&quot; కాలమునాటి తామ్రనాణెములు సీసపు నాణెములు కొన్ని దొరకినవి. ఇవి ప్రాచీన హిందూరాజ్యముల నాటి శ్రావస్తిలోని టంక సాలయెంత చక్కగా పని చేయుచుండినదో తెలియుచున్నవి. 'సోహగురు' శాసనముల సాక్ష్యమును బట్టి శ్రావస్తి ప్రాచీన మౌర్యరాష్ట్రమునకు ముఖ్యపట్టణమని తేలినది. తరువాత కూడ చాల కాలము వరకు వీరిపరిపాలనము సాగెనని తెలియుచున్నది. పైనాణెముల పైనున్న పలుచని నంది ముద్రవలన ఈ నాణెములు 'నాగవాతాకుల' కాలము నాటివని
ఊహింపదగియున్నది. ఇందుకనుగుణముగ అప్పటి భారసివ నాగరాజైన భావనాగుని ప్రతిమగల నాణెములు కూడ కొన్ని కనిపించినవి. ఇవియును గాక మౌర్యుల నాటి కొన్ని శిధిలముల నుండి త్రవ్వితీయబడిన పాటలీపుత్ర నాణెములపైనున్న ప్రతిమలను పోల్చిమాచినచో నాటి వివరములు కొన్ని తేటపడుచున్నవి.


{{Center|{{p|fs125}}కుషానుల యుగము&lt;/p&gt;}}}}
కుపానుల పేరు పురాణములలో కలదు. ఒకానొకప్పుడు వీరు భారతదేశమును పరిపాలించు చుండిరి. బీహారు రాష్ట్రము వీరి పరిపాలనము క్రింద ఉండెనని పురాణములు తెలుపుచున్నవి. ఇటీవల కాశీనగరమున శివప్రసాద్గుగుప్త గారిచే నిర్మింపబడిన భారతమాత ఆలయమున శ్రీ దుర్గాప్రసాద్ గారు తయారు చేసిన కుపానుల నాటి హిందూదేశపటము ఉంచిరి. అశోకుని స్తూపమునకు ప్రసిద్ధిగాంచిన 'రాధియా' అను గ్రామములో కొద్దికాలను కిందట ఒక గ్రామస్ధుడు భూమిలో రెండు అడుగులలోతున కంకర త్రవ్వు కొనుచుండ వెయ్యి రాగి నాణెములుగల కుండ ఒకటి కనిపించెను. ఇవి కుపానుల నాటి నాణెములు; వీనివలన కుషాణుల ప్రభుత్వము ‘చాంపరాన్' వరకు విస్తరించి యుండెనని తెలియుచున్నది. నేపాళ రాజ్యము కూడ వీరి పరిపాలనమందుండెనని ఊహింపనగు. నేపాల రాజ్యపు పూర్వపు చరిత్రలో ఇప్పటివరకును అంతుతెలియని నూరు సంవత్సరముల చరిత్రకు ఈ నాణెములు ఆధారములుగ నున్నవి.


{{Center|{{p|fs125}}కౌశాంబిప్రాంతము&lt;/p&gt;}}
పూర్వము 'కౌశాంబి' అను పేరుగల కోసల ప్రాంతమున ఏటేట శ్రీస్తుశకమునకు పూర్వము ఒకటి, రెండు శతాబ్దముల నాటి నాణెములు అనేకములు కానవచ్చుచున్నవి. గతవత్సరమున ఈ ప్రదేశమున ఆపూర్వ నాణెములు కొన్ని బయల్పడినవి. ప్రసిద్ధిగన్న పురాతన శిధిలములు పెక్కులిచ్చట గలవు. వీని చరిత్ర క్రీ॥ శ॥ ౧౨౦౦ సంవత్సరముల నాటికి విస్తరించుచున్నది.


భారతదేశ చరిత్రలో ఇటీవలి కొన్ని శతాబ్దముల వివరములు సమగ్రముగ నమూదు చేయబడియున్నవి. కాని ప్రాచీన హిందూ యుగము నాటి చరిత్రాంశములసేకములు నేటికిని పైకిరాకున్నవి. వీనికి సంబంధించిన పరిశోధనము కల్పుటకు తొల్లింటి నాణెములును శాసనములును తప్ప ఇతర సాధనము లేవియు కానరావు. ప్రపంచమున ప్రజా ప్రభుత్వములకు దారిచూపినది పశ్చిమఖండమే యనుభ్రమ యందుండువారికి ఈ నాణెములు పరిశోధనలవలన ప్రాచీన భారత రాజ్యాంగ విధానములు వేలసంవత్సరముల క్రిందనే
ఇట్టి ఆశయములతో బాగుగ నిర్వహింపబడెననియు, భారతదేశ ప్రాచీన నాగరికత ఆద్వితీయ మైనదనియు బోధపడగలదు. ఇట్టి పరిశోధనముపట్ల ప్రజలును ప్రభుత్వమును ఆదరణ చూపుట ఎంతయు అవుసరము కాదా? అవును; కాని ఏదీ అట్టిఆదరణము?


{{rule |6em }}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3jskp7kqsqwh5750f3oy8zbs866gxem</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551017</id>
      <parentid>551016</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T15:12:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <origin>551017</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8933" sha1="ox39xkltgn08vufwzgf3v9xn9w1kseq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;న్యులు ఔధేయకాలమున ప్రజాస్వామ్యాధ్యక్షులు. ఆ నాటి పోకడయే రాజపుత్ర సంస్థానములందు మధ్యయుగమున కాననగును. ప్రభు కుటుంబములలోని సభ్యులతో చేరిన సంఘములు ఈసంస్థానములను అప్పుడేలుచుండిన వనుటగుర్తింపదగినది.


‘రుద్రదమనుడు’ కధియవారు, కచ్చిరాజ్యములను కీ.శ.రెండవ శతాబ్దమున ఏలిన రాజు. ఔధేయులును ఇతడును ఇరుగు
పొరుగువారు; బలవద్విరోధులు; ఇట్లయ్యు రుద్రదమనుడు’ తన'గిర్నార్ ' శాసనములలో ఔధేయులు పరాక్రమవంతులైన క్షత్రియులని తెలిపెను. ఔధేయులు ఉత్తర రాజపుత్రస్థానము, అనగా భరతపురమందలి ఆరావళి పర్వతముల నుండి విజయగిరి వరకు తమ రాజ్యమును స్థాపింపగలిగిరని తెలుపుటకు శాసనములే ప్రమాణములు. ఉత్తరమరు రాజ్యమంతయు వీరి పరిపాలనము క్రిందనే దక్షిణ రాజపుత్రస్థానము మాళవప్రజాసత్తాకము క్రింద నుండెను. వీరి వంశములేమైనవో సరిగా తెలియరు. వీరి సంతతివారు రాజపుత్రులే అయిఉందురని ఊహింపదగి యున్నది రాజపుత్రస్థాన రాజవంశముల యదార్ధ పురాతన చరిత్ర ఔధేయ, మాళవముద్రికలవలననే 
గ్రహింపనగును.


{{Center|{{p|fs125}}ప్రాచీన మౌర్యరాష్ట్రము&lt;/p&gt;}}
ఇటీవల 'శ్రావస్తి' అను పట్టణ శిథిలములలో &quot;సంగ&quot; కాలమునాటి తామ్రనాణెములు సీసపు నాణెములు కొన్ని దొరకినవి. ఇవి ప్రాచీన హిందూరాజ్యముల నాటి శ్రావస్తిలోని టంక సాలయెంత చక్కగా పని చేయుచుండినదో తెలియుచున్నవి. 'సోహగురు' శాసనముల సాక్ష్యమును బట్టి శ్రావస్తి ప్రాచీన మౌర్యరాష్ట్రమునకు ముఖ్యపట్టణమని తేలినది. తరువాత కూడ చాల కాలము వరకు వీరిపరిపాలనము సాగెనని తెలియుచున్నది. పైనాణెముల పైనున్న పలుచని నంది ముద్రవలన ఈ నాణెములు 'నాగవాతాకుల' కాలము నాటివని
ఊహింపదగియున్నది. ఇందుకనుగుణముగ అప్పటి భారసివ నాగరాజైన భావనాగుని ప్రతిమగల నాణెములు కూడ కొన్ని కనిపించినవి. ఇవియును గాక మౌర్యుల నాటి కొన్ని శిధిలముల నుండి త్రవ్వితీయబడిన పాటలీపుత్ర నాణెములపైనున్న ప్రతిమలను పోల్చిమాచినచో నాటి వివరములు కొన్ని తేటపడుచున్నవి.


{{Center|{{p|fs125}}కుషానుల యుగము&lt;/p&gt;}}
కుపానుల పేరు పురాణములలో కలదు. ఒకానొకప్పుడు వీరు భారతదేశమును పరిపాలించు చుండిరి. బీహారు రాష్ట్రము వీరి పరిపాలనము క్రింద ఉండెనని పురాణములు తెలుపుచున్నవి. ఇటీవల కాశీనగరమున శివప్రసాద్గుగుప్త గారిచే నిర్మింపబడిన భారతమాత ఆలయమున శ్రీ దుర్గాప్రసాద్ గారు తయారు చేసిన కుపానుల నాటి హిందూదేశపటము ఉంచిరి. అశోకుని స్తూపమునకు ప్రసిద్ధిగాంచిన 'రాధియా' అను గ్రామములో కొద్దికాలను కిందట ఒక గ్రామస్ధుడు భూమిలో రెండు అడుగులలోతున కంకర త్రవ్వు కొనుచుండ వెయ్యి రాగి నాణెములుగల కుండ ఒకటి కనిపించెను. ఇవి కుపానుల నాటి నాణెములు; వీనివలన కుషాణుల ప్రభుత్వము ‘చాంపరాన్' వరకు విస్తరించి యుండెనని తెలియుచున్నది. నేపాళ రాజ్యము కూడ వీరి పరిపాలనమందుండెనని ఊహింపనగు. నేపాల రాజ్యపు పూర్వపు చరిత్రలో ఇప్పటివరకును అంతుతెలియని నూరు సంవత్సరముల చరిత్రకు ఈ నాణెములు ఆధారములుగ నున్నవి.


{{Center|{{p|fs125}}కౌశాంబిప్రాంతము&lt;/p&gt;}}
పూర్వము 'కౌశాంబి' అను పేరుగల కోసల ప్రాంతమున ఏటేట శ్రీస్తుశకమునకు పూర్వము ఒకటి, రెండు శతాబ్దముల నాటి నాణెములు అనేకములు కానవచ్చుచున్నవి. గతవత్సరమున ఈ ప్రదేశమున ఆపూర్వ నాణెములు కొన్ని బయల్పడినవి. ప్రసిద్ధిగన్న పురాతన శిధిలములు పెక్కులిచ్చట గలవు. వీని చరిత్ర క్రీ॥ శ॥ ౧౨౦౦ సంవత్సరముల నాటికి విస్తరించుచున్నది.


భారతదేశ చరిత్రలో ఇటీవలి కొన్ని శతాబ్దముల వివరములు సమగ్రముగ నమూదు చేయబడియున్నవి. కాని ప్రాచీన హిందూ యుగము నాటి చరిత్రాంశములసేకములు నేటికిని పైకిరాకున్నవి. వీనికి సంబంధించిన పరిశోధనము కల్పుటకు తొల్లింటి నాణెములును శాసనములును తప్ప ఇతర సాధనము లేవియు కానరావు. ప్రపంచమున ప్రజా ప్రభుత్వములకు దారిచూపినది పశ్చిమఖండమే యనుభ్రమ యందుండువారికి ఈ నాణెములు పరిశోధనలవలన ప్రాచీన భారత రాజ్యాంగ విధానములు వేలసంవత్సరముల క్రిందనే
ఇట్టి ఆశయములతో బాగుగ నిర్వహింపబడెననియు, భారతదేశ ప్రాచీన నాగరికత ఆద్వితీయ మైనదనియు బోధపడగలదు. ఇట్టి పరిశోధనముపట్ల ప్రజలును ప్రభుత్వమును ఆదరణ చూపుట ఎంతయు అవుసరము కాదా? అవును; కాని ఏదీ అట్టిఆదరణము?


{{rule |6em }}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ox39xkltgn08vufwzgf3v9xn9w1kseq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/25</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211237</id>
    <revision>
      <id>551019</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:16:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* సమస్యాత్మకం */</comment>
      <origin>551019</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7910" sha1="tslzs8yjdlleq9d6q83knt1znbggqkt" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;23
మందిమనుగ డ II
శ్రీమా రేవల్లి రామచంద్రశాస్త్రి గారు
శివ తల్లి తెగ:
ఈ తెగకు పెద్దగా ఉండుగ్రహము బుధుఁడు. ఈ తెగ
వారు చేయవలసిన పెద్దపని డెందమును పెంపొందించుట.
ఎఱుక గ్రాము తన మేలిచూపులను ఈ తెగ పుట్టినపుడు
పాటు
౧౦ లక్షలయేండ్లక్రితము వైవస్వతమనువు అట్లాంటి
యను తల్లి తెగలోని 21 వ పిల్ల తెగనుండి కొందఱను ఎన్ను
కొని, చెడని మడి నేలకు వారిని కొనిపోయె. ఈ తెగను
తయారు చేయుటకు ఆతఁడు లక్షల కొలఁది యేండ్లు
పడె మిక్కిలి మంచిపనులు చేయింప అసురులను అక్క
డకు చేర్చె. మేటి తెలివికాఱను, మంచినడత కలవారిని,
తాను అమర్చిన మేనులలో అవతరింప కోరె. ఈ తెగకు
కావలె ననుకొనిన అచ్చు సరిగా అమరినపుడు ఈ తెగ
వారిని అతఁడు తేజ్ వైపుగా నడి-ఆసియాకు నడపె; అక్క
డనుండియే దీని పిల్ల తెగలు పై నాడులకు వెడలె.
బామియజ్ బొమ్మలలో × వది ఈ తెగ వారిపొడవు
తెలుపును.
ఇది తల్లి తెగ కాన, ఇందు మేనికి వ పస ఆగు
తావియును అబ్బె. అందువలన ఈ తెగవారికి వినికి,
సోఁకు, చూపు, చవి, తావి - అను × పసలును చేకూరి
నవి.
— కౌంచద్వీపము; ఇప్పటి
వీరి మనికిపట్టు కొంచదీవి——కౌ
* ఖండములతోడి నేలగిల్లఱు.
తెగలోని ర 'పిల్ల తెగలవారు ఇప్పటికి పెంపొంది,
దొరతనము నెఱపి, పై మెట్టు చేరి, క్రిందికి దిగిపోయిరి. ఇపుడు
౫ వ పిల్ల తెగ వారు పెద్దఱికము చేయుచున్నారు.
౧వ పిల్ల తెగ :
M
Συ
తెగవారే.
ఈ తెగవారే ఆర్యులు, నిజమునకు వీరు తల్లి
ఇందలి మందిమేనులు ఆయావర్ణములకు తగినటుల తయారు
చేయుటలో బరి
బర్హిషత్తులను పితృదేవతలు తోడ్పడిరి.క్రీ,ము.
౧౮,౮౭ వ యేఁటినుండి కీ. ము, సుమారు ౯౭౦౦
ఏండవఱకును 3 జట్టులుగా దారులను వీరు నడి - ఆసియా
నుండి ఇండియాకు వచ్చిరి వీరికంటె ముందుగ నే ౨, 3,
౪ ౫ పిల్ల తెగలవారు తమ పుట్టు పట్టునుండి
పోయిరి.
ట
వలసలు
వీరు వచ్చునప్పటికి ఇండియా అంతయును ద్రావిడులు
ఏలుచుండిరి. వారి మేలినాజూకుతనము, ౧౯౨౨-౧౯౨౩
ఏండ్లనడుమును త్రవ్వఁగా బయలుపడిన మొహంజో దారో
పోలిపని నేర్పే వేనోళ్ళ చాటుచున్నది. ఆర్యులు పం
జాబులోని ద్రావిడులలో కొందఱతో పోరి, కొందఱతో
చెలిమి చేసికొని తుదకు వారిని లో ఁబఱచుకొని, గడియిండి
అంతటను తమ
యాకు దొర లైరి. నానాఁటికి ఇండియా
పలుకుబడిని నెఱపిరి.
-9వ పిల్ల తెగ :
దీనిని ఆర్యో - సెమిటిక్ తెగ అనుచున్నారు. ఈ తెగ
వారే అరేబియోవారు. వీరు సుమారు క్రీ. ము. రం,000
ఏండ్లక్రిందట నడి-ఆసియానుండి బయలు వెడలి, ఆక్సస్
నదిగట్టుమీఁదు గాపోయి, యూఫటీస్ నది దాఁటిరి. అంతట
వీరు రెండుజట్టులు గా చీలిపోయిరి. అందు ఒక జట్టు అరే
బియాలోనికిని, ఒక జట్టు సిరియాలోనికిని, వెడలిపోయె.
అరేబియాలో నెల కొనినవారు నానాఁటికి పెంపొంది,
అక్కడనేకాశ అఫ్రికా తెన్నాటిలోకూడ సామ్రాజ్యము
నెలకొల్పిరి. ఇక, సిరియాకు చేరినవారు దారిలో తు రేని
య౯ అక్కేడియర్ తెగలవారిని పలువురను తమలో
కలుపుకొనిరి. అందువలన, ఆస్సీరియా బాబిలోనియా మహా
సామ్రాజ్యములు వెలసి,మంతు కెక్కినవి.
పోనీషియనులను, మలియీజిప్షియనులును, తొలి
గ్రీకులును, ఈ పిల్ల తెగవారు మంగోలియనులతో కలియు
టచే పొడమినవారే. ఈ తెగలోని కొన్ని కోవలు బయలు
వెడలి తూర్పుగా పోయి, చీనాకడలి చెలియలి కట్టపట్టున
నెలకొనిన మంగోలియనులతో చేరఁగా పుట్టినవారి బిడ్డలే
ఇపుడక్కడనున్న చీనావారు. ఈ తెగవారు మినుకువేల్పు
లను కొలిచెడివారు. చాల్దియాలోని మాగీలు జ్యోతిశ్శా
స్త్రమున సిద్ధాంతభాగమునకు, జాతక భాగ మునను -
మిక్కిలిగట్టివారని ' పేరుపొందిరి.
5వ పిల్ల తెగః
ఈ తెగ వారిని ఇరానియను లందురు. వీరే పారశీకులు.
వీరు క్రీ.ము. సుమారు 30,000 ఏండ్ల క్రితము నడి-ఆసియా
నుండి బయలు దేఱి, ౨వ పిల్ల తెగ వారు పోయిన దారినే
పోయి, ఆఫ్ఘన్ స్థానమునను, పారశీక మునను నెలకొనిరి;
పారశీక మహాసామ్రాజ్య మేర్పఱిచిరి; అది మధ్యధరా&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tslzs8yjdlleq9d6q83knt1znbggqkt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551065</id>
      <parentid>551019</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T07:48:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551065</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8165" sha1="szcm3h4j5zp57s9y8u4ki3p5s3txkdz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}మందిమనుగడ II&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ మారేవల్లి రామచంద్రశాస్త్రి గారు&lt;/p&gt;}}

{{Center|{{p|fs125}}౫వ తల్లి తెగ&lt;/p&gt;}}
ఈ తెగకు పెద్దగా ఉండుగ్రహము బుధుఁడు. ఈ తెగవారు చేయవలసిన పెద్దపని డెందమును పెంపొందించుట. ఎఱుకగాము తన మేలిచూపులను ఈ తెగ పుట్టినపుడు పఱపె. 


౧౦ లక్షలయేండ్ల క్రితము వైవస్వతమనువు అట్లాంటి యను తల్లి తెగలోని ౫ వ పిల్ల తెగనుండి కొందఱను ఎన్నుకొని, చెడని మడి నేలకు వారిని కొనిపోయె. ఈ తెగను తయారు చేయుటకు ఆతఁడు లక్షల కొలఁది యేండ్లు పాటుపడె మిక్కిలి మంచిపనులు చేయింప అసురులను అక్కడకు చేర్చె. మేటి తెలివికాఱను, మంచినడత కలవారిని, తాను అమర్చిన మేనులలో అవతరింప కోరె. ఈ తెగకు
కావలెననుకొనిన అచ్చు సరిగా అమరినపుడు ఈ తెగ వారిని అతఁడు తేజ్ వైపుగా నడి-ఆసియాకు నడపె; అక్కడనుండియే దీని పిల్ల తెగలు పై నాడులకు వెడలె.

బామియ౯ బొమ్మలలో ౫ వది ఈ తెగ వారిపొడవు తెలుపును.  

ఇది ౫వ తల్లి తెగ కాన, ఇందు మేనికి ౫ వది  ౫వ పస ఆగు తావియును అబ్బె. అందువలన ఈ తెగవారికి వినికి, సోఁకు, చూపు, చవి, తావి - అను ౫ పసలును చేకూరినవి.
— 

వీరి మనికిపట్టు కొంచదీవి - క్రౌంచద్వీపము; ఇప్పటి ౫ ఖండములతోడి నేలగిఱ్ఱ.

ఈ తల్లి తెగలోని ౪ పిల్ల తెగలవారు ఇప్పటికి పెంపొంది, దొరతనము నెఱపి, పై మెట్టు చేరి, క్రిందికి దిగిపోయిరి. ఇపుడు ౫ వ పిల్ల తెగ వారు పెద్దఱికము చేయుచున్నారు.

{{Center|{{p|fs125}}౧వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 

ఈ తెగవారే ఆర్యులు, నిజమునకు వీరు తల్లి తెగవారే. ఇందలి మందిమేనులు ఆయావర్ణములకు తగినటుల తయారు చేయుటలో బరి
బర్హిషత్తులను పితృదేవతలు తోడ్పడిరి. క్రీ.స్తు.ము. ౧౮,౮౭ ౫వ యేఁటినుండి కీ.స్తు.ము. సుమారు ౯,౭౦౦ ఏండ్లవఱకును 3 జట్టులుగా దారులను వీరు నడి - ఆసియా నుండి ఇండియాకు వచ్చిరి వీరికంటె ముందుగనే ౨, 3,౪ ౫ పిల్ల తెగలవారు తమ పుట్టు పట్టునుండి వలసలు పోయిరి.


వీరు వచ్చునప్పటికి ఇండియా అంతయును ద్రావిడులు ఏలుచుండిరి. వారి మేలినాజూకుతనము, ౧౯౨౨-౧౯౨౭ ఏండ్లనడుమను త్రవ్వఁగా బయలుపడిన మొహంజోదారో ప్రోలిపని నేర్పే వేనోళ్ళ చాటుచున్నది. ఆర్యులు పంజాబులోని ద్రావిడులలో కొందఱతో పోరి, కొందఱతో చెలిమి చేసికొని తుదకు వారిని లోబఱచుకొని, నడి యిండియాకు దొర లైరి. నానాఁటికి ఇండియా అంతటను తమ
పలుకుబడిని నెఱపిరి.


{{Center|{{p|fs125}}౨వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
దీనిని ఆర్యో - సెమిటిక్ తెగ అనుచున్నారు. ఈ తెగవారే అరేబియోవారు. వీరు సుమారు క్రీ.స్తు.ము. ౪౦,౦౦౦ ఏండ్లక్రిందట నడి-ఆసియానుండి బయలు వెడలి, ఆక్సస్ నది గట్టుమీఁదుగా పోయి, యూఫటీస్ నది దాఁటిరి. అంతట వీరు రెండుజట్టులుగా చీలిపోయిరి. అందు ఒక జట్టు అరేబియాలోనికిని, ఒక జట్టు సిరియాలోనికిని, వెడలిపోయె. అరేబియాలో నెలకొనినవారు నానాఁటికి పెంపొంది, అక్కడనేకాక అఫ్రికా తెన్నాటిలోకూడ సామ్రాజ్యము నెలకొల్పిరి. ఇక, సిరియాకు చేరినవారు దారిలో తురేనియా౯ 
అక్కేడియ౯ తెగలవారిని పలువురను తమలో కలుపుకొనిరి. అందువలన, ఆస్సీరియా బాబిలోనియా మహాసామ్రాజ్యములు వెలసి,
మంతు కెక్కినవి.


పోనీషియనులను, మలియీజిప్షియనులును, తొలిగ్రీకులును, ఈ పిల్ల తెగవారు మంగోలియనులతో కలియుటచే పొడమినవారే. ఈ తెగలోని కొన్ని కోవలు బయలు వెడలి తూర్పుగా పోయి, చీనాకడలి చెలియలి కట్టపట్టున నెలకొనిన మంగోలియనులతో చేరఁగా పుట్టినవారి బిడ్డలే ఇపుడక్కడనున్న చీనావారు. ఈ తెగవారు మినుకువేల్పులను కొలిచెడివారు. చాల్దియాలోని మాగీలు జ్యోతిశ్శాస్త్రమున సిద్ధాంత భాగమునకు, జాతక భాగమునను - మిక్కిలిగట్టివారని పేరుపొందిరి.


{{Center|{{p|fs125}}౭వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగ వారిని ఇరానియను లందురు. వీరే పారశీకులు. వీరు క్రీ.స్తు.ము. సుమారు 3౦,౦౦౦ ఏండ్ల క్రితము నడి-ఆసియా
నుండి బయలు దేఱి, ౨వ పిల్ల తెగవారు పోయిన దారినే పోయి, ఆఫ్ఘఘన్ స్థానమునను, పారశీకమునను నెలకొనిరి; పారశీక మహాసామ్రాజ్య మేర్పఱిచిరి; అది మధ్యధరా&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>szcm3h4j5zp57s9y8u4ki3p5s3txkdz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/85</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211238</id>
    <revision>
      <id>551020</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:19:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551020</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8749" sha1="qwmguwkvzn3gz0bd3ajr1oo9heeg42x" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
సిద్ధాంత గ్రంథానికి సమగ్రరూపం ఇచ్చి విశ్వవిద్యాలయానికి సమర్పించారు. 1956లో పి.హెచ్.డి.ని సాధించారు. ఈ
పట్టాకు రెండు ప్రత్యేకతలున్నాయి. ఒకటి-ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం తెలుగు శాఖ నుంచి ఇదే మొట్టమొదటి
పి.హెచ్.డి. కావడం. రెండవది - దక్షిణ భారతదేశంలోనే ఇది మొట్టమొదటి పి.హెచ్.డి కావడం. రామరాజుగారి
కృషి మూలంగానే ఆ తర్వాత తుళు, మలయాళం, తమిళం, కన్నడం వంటి దాక్షిణాత్య భాషల్లో జానపద సాహిత్యం
మీద పరిశోధనలు ఊపందుకున్నాయి. వీరి స్ఫూర్తితోనే ఆచార్య నాయని కృష్ణకుమారి మొదలు వందలాది
పరిశోధకులు జానపద సాహిత్యం పట్ల ఆసక్తి ప్రదర్శించారు. దీంతో జానపదసాహిత్య పరిశోధన శాఖోపశాఖలుగా
విస్తరించింది. 'జానపద సాహిత్య పరిషత్తు వంటి సంస్థలు ఏర్పడ్డాయి.

రాష్ట్రంలో మాత్రమే కాదు, దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాలలోను, విదేశాలలోను జానపద సాహిత్యం మీద సెమినార్లు జరిగాయి. అట్లాంటి ఎన్నో సెమినార్లకు రామరాజుగారు అధ్యక్షులుగా, ముఖ్య అతిథిగా హాజరై ఎన్నో అమూల్యమైన అంశాలను వెల్లడించారు. దీంతో అనాదృత పామర సాహిత్యంగా పేరున్న జానపద సాహిత్యానికి పండిత సభలలో కూడా ఆదరణ పెరుగుతూ వచ్చింది.

రామరాజుగారి పరిశోధన కేవలం జానపద సాహిత్యానికే పరిమితం కాలేదు. వారి నిరంతర కృషికి మరెన్నో కోణా లున్నాయి. ప్రతిభావంతులై వుండి ప్రచారానికి నోచుకోని ప్రాచీన కవుల కావ్యాలమీద వారి దృష్టిపడింది. జానపద సాహిత్య పరిశోధనకన్నా మూడేండ్ల ముందు నుంచే 'మరుగున పడిన మాణిక్యాలు' పేరుతో ఈ పరిశోధన చేయ సాగారు. 1950 నుండి ఈ వ్యాసాలు గోలకొండ పత్రికలో ప్రచురితమవుతూ వచ్చాయి. 'మరుగున పడిన మాణిక్యాలు' సంపుటిలోని వ్యాసాలను, తర్వాత వచ్చిన మరికొన్ని వ్యాసాలను కలిపి 'బి. రామరాజు షష్ట్యబ్దిపూర్తి సంఘం' వారు 1985లో 'చరిత్రకెక్కని చరితార్థులు' అన్న పేరుతో ప్రచురించారు.

ఇందులో తెలుగు విభాగంలో 22 మంది కవులను గూర్చి, వారి కావ్యాలను గూర్చి, సంస్కృత విభాగంలో 12 మంది కవులను గూర్చి, వారి కావ్యాలను గూర్చి రామరాజుగారు పరిశోధనాత్మకంగా రాశారు. ఎంత చిన్న వ్యాసంలోనైనా వారి పరిశోధనాత్మను పాఠకుడు దర్శించగలడు. 18వ శతాబ్దానికి చెందిన రాజా బహిరీ పామనాయక భూపాలుని గూర్చి, అతడు రచించిన 'భార్గవ పురాణం' అనే వైష్ణవ ప్రబంధం గూర్చి ఈ గ్రంథంలోని మొదటి వ్యాసంలో రామరాజు గారు వివరించారు. అచ్చులో వలం ఐదు పేజీలు మాత్రమే ఉన్న ఈ వ్యాసాన్ని రాయడానికి 'లక్ష్మణరాయ వ్యాసావళి', 'శ్రీ కృష దేవరాయాంధ్ర భాషానిలయ రజతోత్సవ సంచిక', 'ఆంధ్రీతిహాస పరిశోధక మండలి వారి 13వ సంపుటం',
ఇతర సాధారణ చరిత్ర గ్రంథాలను రామరాజుగారు సంప్రదించడం జరిగింది. ఇక 'భార్గవపురాణం' అన్న కావ్యం
సంగతి సరేసరి! ఇది రామరాజు గారి పద్ధతి!

సంస్కృత విభాగంలో నాగదీయ పురాణంలోని 'హరిభక్తి సుధోదయం' అనే 20 అధ్యాయాల పెద్ద గ్రంథానికి 'భక్తి సంజీవని' అన్న వ్యాఖ్యను రచించిన వాడు సారంగు తమ్మయ. ఇతడు తెలుగులో 'వైజయంతీ విలాసము' అనే
వైష్ణవ ప్రబంధాన్ని రచించి ప్రసిద్ధి పొందాడు. కుతుబ్ షాహీ రాజులలో సుప్రసిద్ధుడైన మహమ్మద్ కులీకుతుబ్ షాకు
సన్నిహితుడు.

గోల్కొండ గ్రామ కరణంగా పేరు పొందినవాడు. ఆ రోజుల్లో 'కరణం' అన్నది మంత్రితో సమానమైన పదవి. తెలుగు కవిగా ముద్రపడిన సారంగు తమ్మయ రామరాజు గారు చెప్పడం మూలంగా సంస్కృత వ్యాఖ్యాత అని కూడా లోకానికి వెల్లడి అయింది.

రామరాజు గారు ఉత్తమ స్థాయి గ్రంథ పరిష్కర్త కూడా. తాము సేకరించిన తాళపత్రగ్రంథాలలో గాని ఇతరులు
సేకరించిన తాళపత్ర గ్రంథాలలోగాని ఉత్తమ గ్రంథం కనిపిస్తే, దాన్ని నిర్దుష్టంగా పరిష్కరించి, విపుల పేఠికను
రాసి ప్రచురించేవారు. ఇందువల్ల ఆయా భాషల సాహిత్య చరిత్రలకు ఎంతో లాభం చేకూరింది. శ్రీనాథుని శివరాత్రి
మహత్మ్య కావ్యం చాలా కాలంగా 4 ఆశ్వాసాల కావ్యంగానే, అసంపూర్ణ రచనగానే ఉంటూ వచ్చింది. శ్రీనాథుడు అంతే
రాశాడని కొందరు, పూర్తి కావ్యం రాసినా చివరి అశ్వాసాలు అలభ్యంగా వున్నాయని మరి కొందరు భావిస్తూ వచ్చారు.
ఇదిలా వుండగా రామరాజుగారు మెదక్ జిల్లాలో పర్యటిస్తూ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 64| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qwmguwkvzn3gz0bd3ajr1oo9heeg42x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/86</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211239</id>
    <revision>
      <id>551021</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:32:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551021</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8260" sha1="m26q6b9na1ltazczy9erzn8iodemhr4" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
వుండగా 5 అశ్వాసాల సమగ్ర శివరాత్రి మహాత్యము. రామరాజుగారికి దొరికింది. దీన్ని వారు 1968లో పరిష్కరించి విపుల పేరిక ప్రచురించారు. ఇది సాహిత్య ప్రపంచంలో పెనుసంచలనం సృష్టించింది.

పూర్వపరిశోధకుల పొరపాట్లను సవరించడం కూడా పరిశోధకుల బాధ్యత, వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రి గారు తమ 'చాటు పద్య మణిమంజరి'లో చతురంగ విద్యలో శ్రీకృష్ణదేవరాయలను మెప్పించిన బొడ్డుచర్ల తిమ్మనను, 'ప్రసన్నరాఘవ నాట్య ప్రబంధ' రచయిత అయిన బొడ్డుచర్ల తిమ్మాయను ఒకరుగానే పొరపడ్డారు. కాని ఈ ప్రబంధాన్ని 1982లో పరిష్కరించిన రామరాజుగారు వాళ్ళిద్దరు వేరువేరు వ్యక్తులని ఆధారాలు చూపుతూ నిరూపించారు. వీరి 'రచన' అన్న పేరిక విలువైనది.

వీరు పరిష్కరించి వెలుగులోకి తెచ్చిన కావ్యాలలో సాయప వెంకటాద్రినాయకుని 'సకల సంజీవనము' ఒకటి. ఇది విశిష్ట అద్వైత మత ప్రవక్త అయిన రామానుజాచార్యుల వారి జీవితానికి పద్యరూపగ్రంథం. జీవితంలో సమకాలీన
స్థితిగతుల మీద రామానుజులవారు చేసిన తిరుగుబాటు, శైవుల నుండి వచ్చిన ప్రతిఘటన, సామాన్య జనుల పట్ల
కులాతీతంగా వ్యవహరించిన తీరు- మొదలైనవి కూడా ఈ కావ్యంలో చిత్రించబడ్డాయి. విశిష్ట అద్వైత తాత్వికతను
కూడా కవి నిరూపించాడు.

ఈ గ్రంథాలనే కాక - తెలుగులో ఛాయాపతి రచించిన 'రాణవాభ్యుదయము’, పాల్కురికి సోమన రచించిన
'పండితారాధ్య ఉదాహరణ, రఘునాథ నాయకుడు రచించిన 'వాల్మీకి చరిత్ర', పాలవేకరి కదిరీపతి రచించిన 'శుకసప్తతి”, మడికి సింగన రచించిన 'పద్యపురాణం' మొదలైన కావ్యాలను వెలుగులోకి తెచ్చారు.

ఇకపోతే రామరాజు గారు పరిష్కరించిన సంస్కృత కావ్యాలలో కాళహస్తి కవి రచించిన సంస్కృత వసుచరిత్ర,
శ్రీ కృష్ణదేవరాయల జాంబవతీ పరిణయమ్, కాకతీయ ప్రతాపరుద్రుడు రచించిన ఉపారాగోదయం ముఖ్యమైనవి.

రామరాజుగారు సంస్కృత భాషా సాహిత్యాలలో విశేష కృషి చేసిన పండితులు. ముదిగొండ వీరేశలింగ శాస్త్రి, నల్లాన్ చక్రవర్తుల రఘునాథాచార్యుల శిష్యరికంలొ వారు సంస్కృతాన్ని నేర్చుకుని, ఎం.ఏ. సంస్కృతం పట్టా సాధించారు. తెలుగు కవిపండితుల సంస్కృత రచనల ద్వారా సంస్కృత సాహిత్యానికొంత మేలు జరిగిందనేది నిర్వివాదమైన అంశం. ఈ అంశానికి &quot;CONTRIBUTION OF ANDHRA TO SAMSKRIT LITERATURE&quot; అన్న ఆంగ్లరూపం ఇచ్చి పి.హెచ్.డీ పట్టాకై పరిశోధన ప్రారంభించారు. సకాలంలో వారు విశ్వవిద్యాలయానికి సమర్పించలేకపోవడంతో పట్టా రాలేదు.

అయినా తమ దశాబ్దాల కృషికి 800 పేజీల ఆంగ్ల గ్రంథంగా 2002లో ప్రచురించారు. దీనితో తెలుగు కవులకు సంస్కృత భాషా సాహిత్యాలలో వున్న ప్రతిభా విశేషాలు జాతీయంగానే కాక అంతర్జాతీయంగా కూడా వెల్లడి
అయ్యాయని చెప్పవచ్చు. తెలుగు వర్ణ క్రమంలో నిఘంటు పద్దతిలో కూర్చబడ్డ ఈ గ్రంథంలో అగస్త్యుడు తొలి కవిగా,
పంచాగ్నుల హనుమనార్యుడు చివరి కవిగా పేర్కొనబడ్డారు.

అగస్త్యుడు కాకతీయ ప్రతాపరుద్రుని (క్రీ.శ. 1295-1325) ఆస్థానకవి. ఈయన 74 గ్రంథాలు రచించారు. కాని మనకు ఇప్పుడు దొరుకుతున్నవి ఐదారీ, వీటిని పరిశీలించి ఈ కవి మీద మహాకవి కాళిదాసు ప్రభావం వుందని రామరాజుగారు నిరూపించారు. వీరి రచనలలో 'కృష్ణ చరిత్ర' అన్న గద్యకావ్యం, 'నలకీర్తి కౌముది' అనే నాలుగంకాల నాటకం ముఖ్యమైనవి.

హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో ఒకప్పుడు భాగంగా వున్న, ధైర్య శౌర్యాలకు ప్రతీక అయిన 'సురాపురం' ఆస్థాన కవి అన్నమార్యుడు 18వ శతాబ్దానికి చెందినవాడు. ఆయన 'తత్వగుణాధర్మ', 'అకార్యవింశతి', 'దేశకయశోభూషణం'
వంటి ఏడు గ్రంథాలను రచించారని రామరాజుగారు తెలియజేస్తున్నారు. ఈ కవి వంశవృక్షాన్ని కూడా పొందుపరచుట మరొక విశేషం.

'మధురా విజయం' కావ్యాన్ని రచించిన గంగాదేవిని కాకతీయ రాజవంశానికి చెందిన స్త్రీగా రామరాజు గుర్తిస్తున్నారు. ఈమె 14వ శతాబ్దానికి చెందిన కవయిత్రి. ఈమె రచించిన మధురావిజయ కావ్యాన్ని దక్షిణ భారతదేశంలో తొట్ట తొలి చారిత్రక కావ్యంగా పరిశోధకులు&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 65| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>m26q6b9na1ltazczy9erzn8iodemhr4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/87</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211240</id>
    <revision>
      <id>551022</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:43:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551022</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8039" sha1="pjczqqmo71p4i3vq7i4w0t9aodosysb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
గుర్తిస్తున్నారు. ఈమె భర్త వీరకంపరాయలు తన శత్రువుల మీద దండయాత్రకు బయలుదేరుతాడు. సాంబువరాయల
ఆధీనంలో వున్న కంచిని, సుల్తాన్ గుప్పిట్లో వున్న మధుర రాజ్యాన్ని జయిస్తాడు. (ఈ దండయాత్రలో రాణి హెూదాలో
గంగాదేవి కూడా పాల్గొని వుంటుంది. అందుకే తన కళ్ళముందు జరిగిన పరిణామాలను, యుద్ధ దృశ్యాలను సజీవంగా చిత్రీకరించగలిగింది)

13, 14 శతాబ్దాలకు చెందిన కాకతీయ ప్రతాప రుద్రుని ఆస్థానంలో వున్న విద్యా నాథుడు, మహాపండితుడు. అలంకార శాస్త్ర వేత్త. ఈయన రచించిన 'ప్రతాపరుద్ర యశోభూషణము'ను దేశంలోనే సుప్రసిద్ధమైన, మొదటి అలంకార గ్రంథంగా సాహితీ వేత్తలు గుర్తిస్తున్నారు. దీనికి అనేక వ్యాఖ్యానాలు వచ్చాయి. వీటిలో కాళిదాస కావ్యాల వ్యాఖ్యాత అయిన మల్లినాథసూరి కుమారుడైన కుమారస్వామి రచించిన 'రత్నాపణ' వ్యాఖ్య ప్రసిద్ధమైనది.

ఇట్లా 224 మంది కవి పండితులను గూర్చి అనేక విశేషాలను తెలియజేసిన, రామరాజుగారు వివిధ తెలుగు కవులు తమ తెలుగు కావ్యాలలో సందర్భోచితంగా రాసిన సంస్కృత శ్లోకాలను కూడా రెండవ అనుబంధంలో రామరాజుగారు పేర్కొనడం జరిగింది. హనుమకొండలోని సుప్రసిద్ధమైన వేయిస్తంభాల గుడి ఎదురుగా క్రీ.శ.1163వ సంవత్సరంలో రుద్రదేవ భూపతి నెలకొల్పిన శిలాశాసనం వుంది. ఇందులో 166 పంక్తులున్నాయి. పద్యం తక్కువగా సంస్కృత శ్లోకాలు ఎక్కువగా వున్నాయి. వీటిలో కొన్నింటిని రామరాజు అనుబంధంలో ఇచ్చారు. శాసనాన్ని రచించిన కవి రాజును, రాజు తండ్రిని ప్రశంసించటం జరిగింది.

అట్లే రెండవ అరికేసరి (క్రీ.శ.930-955) వేయించిన వేములవాడ శాసనాన్ని చూడవచ్చు. రాజు 100 నివర్తనాల
భూమిని రాజరాజేశ్వర స్వామి దేవాలయానికి దానం చేసిన సందర్భంలో వేయబడిన శిలాశాసనమిది. గద్య పంక్తులతో
పాటు శ్లోకాలు కూడా చెక్కబడ్డాయి. శాసనస్తంభం నలువైపులా 109 పంక్తులున్నాయని రామరాజుగారు
లెక్కతేల్చారు.

తెలుగువారు సంస్కృత భాషాసాహిత్యాలకు చేసిన సేవలను ఆంగ్లంలో రాసినట్లే, FOLK SONGS OF ANDHRA PRADESH, FOLK TALES OF ANDHRA PRADESH, MOHARRAM FOLK SONGS అన్న పుస్తకాలను కూడా రామరాజుగారు ప్రచురించారు.
అంతేకాదు, వారు ఉజ్జయిని కలకత్తా, కటక్, రాంచీ వంటి నగరాలలో జానపద విజ్ఞానం మీద ఆంగ్లంలో పత్ర సమర్పణ చేశారు. అవన్నీ 'GLIMPSES INTO TELUGU FOLKLORE' అన్న పుస్తకంగా 1991లో అచ్చువేయడం జరిగింది. 'జానపద సాహిత్యంలో రామాయణ కథలు', 'జానపద సాహిత్యంలో మహాభారత కథలు', 'తెలుగులో మార్మిక లక్షణాలున్న జానపద గేయాలు', 'జానపద కళారూపాలు', 'జానపద వైద్యవిధానం', వంటి ఎన్నో ఆసక్తికరమైన అంశాలపైన ఆంగ్లంలో వారు సమర్పించిన పత్రాలు విలువైనవి.

సదాశివరెడ్డి వంటి తెలుగువీరుల కథలు, సంస్థానాధీశుల కథలు, రాణుల కథలు, స్థానిక విశేషాలతో కూడిన ఎన్నో ఉదంతాలు కూడా వారు తెలియజేశారు. కుతుబ్షాహీ రాజులన్నా, ఆకాలం నాటి సంస్కృతి అన్నా రామరాజుగారికి ఎంతో అభిమానం. అందుకే విషయజ్ఞులైన పండితులతో ప్రత్యేకంగా వ్యాసాలు రాయించి పుస్తకం ప్రచురించారు.

1976 నుంచి రామరాజుగారు, వారి కుటుంబ సభ్యులు సత్యసాయి భక్తులు, బాబాగారి పూర్వ అవతారం షిర్డీసాయి బాబా అని భావించే భక్తులు షిర్డీకి వెళ్ళి దర్శనం చేసుకుంటారు. రామరాజుగారు అట్లా షిర్డీ వెళ్ళినప్పుడు శాంతారాం అనే వ్యక్తితో స్నేహం ఏర్పడింది. ఆయన గ్రంథాలయంలో 'SAINTS OF BENGAL', 'SAINTS OF TAMILNADU', 'SAINTS OF MAHARASTRA' ఇట్లా అనేక భాషలలో అనేక ప్రాంతాలకు సంబంధించిన మహాయోగుల గ్రంథాలున్నాయి. కాని తెలుగులో యోగుల గ్రంథాలు లేవు. 'బహుశా మీ తెలుగులో యోగులు లేరేమో' అన్న ఎత్తిపొడుపుతో కూడిన మాట శాంతారాం అన్నాడట. ఇది రామరాజుగారికి శూలపు పోటువలె తాకింది.

'త్రైలింగస్వామి వంటి మహాయోగి పుంగవుణ్ణి గూర్చి వారికి తెలియనందుకు బాధపడ్డాడు. అంతే ఇక శేష జీవితాన్ని తెలుగు యోగి పుంగవులకు అంకితం చేశారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 66| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pjczqqmo71p4i3vq7i4w0t9aodosysb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/88</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211241</id>
    <revision>
      <id>551023</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:46:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551023</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2755" sha1="30psjx54vn830bjj2w8bz06a26ywhdf" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
వారి జీవితాలు, వారి మహత్యాలు ప్రకటించడమే తమ ధ్యేయమని సంకల్పించుకున్నారు.

సురవరం ప్రతాపరెడ్డి గారు తమ సాంఘిక చరిత్రలో 20 మంది యోగులను ప్రస్తావించారు. రామరాజుగారు 'ఆంధ్రయోగులు' మొదటి సంపుటంలో 50 మంది యోగులను, రెండవ సంపుటంలో 50 మంది యోగులను, మూడవ సంపుటంలో 50 మంది యోగులను, నాలుగవ సంపుటంలో 60 మంది యోగులను పరిచయం చేశారు. వీటిలో మొదటి సంపుటం ఆంగ్లంలోనికి అనువదింప బడింది. ఇంకో వంద వరకు యోగుల చరిత్రలను రామరాజుగారు వయోభారం బాధిస్తున్నా, తమ కుమార్తె డాక్టర్ బి. రుక్మిణి సహకారంతో పూర్తిచేశారు.

తాము ప్రత్యక్ష దైవంగా నమ్మిన సత్యసాయిబాబా గారిని గూర్చిన 20 గ్రంథాలకు సంపాదకత్వం వహించారు. స్వయంగా వారిని గూర్చి రాశారు. రామరాజుగారు రష్యా. కెనడా, మలేషియా వంటి విదేశాలను కూడా పర్యటించి వచ్చారు. కాకతీయ విశ్వవిద్యాలయం పి.జి సెంటర్ను, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం తెలుగు శాఖను తీర్చిదిద్దిన పరిపాలనా దక్షులు. అనేక గ్రంథాలను, సాహితీ సంస్థలను వికాస పథంలో నడిపించిన కార్యదక్షులు. ఆచార్య బిరుదురాజు రామరాజుగారు స్వల్ప అనారోగ్యం కారణంగా 2010 ఫిబ్రవరి 8వ తేదీనాడు తుదిశ్వాస విడిచారు. దీనితో సాహిత్యలోకం చీకటిపల్లిగా మారింది.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 67| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>30psjx54vn830bjj2w8bz06a26ywhdf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/89</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211242</id>
    <revision>
      <id>551024</id>
      <timestamp>2026-04-01T15:55:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551024</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5069" sha1="mj1fh1d775ldydoyvt93g8cs0nkaidt" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
{{center|{{p|fs150}}'''21. బొమ్మ హేమాదేవి '''&lt;/p&gt;}}
{{right|- వి. శాంతి ప్రబోధ}}

తెలంగాణ మలితరం రచయిత్రులలో బొమ్మ హేమాదేవి ఒకరు. మొట్ట మొదటి బహుజన రచయిత్రి. 1960-1980 మధ్యకాలంలో మహిళల నుండి సాహిత్యం వెల్లువయింది. చదువుకునే వారి సంఖ్య పెరగడంతోపాటే రాసేవారి సంఖ్యా పెరిగింది. జీవితానుభవాలు, సంఘటనల నుండి కథలు, నవలలుగా మలిచారు మహిళలు, అందులో ఒకరు బొమ్మ హేమాదేవి.

ఆమె అసలు పేరు రుక్మిణీదేవితోపాటు యమున అనే పేరు కూడా ఉంది. రాయడం ఆరంభం చేసినప్పుడు
'దేవీ రమ' అని ఇంకో పేరు పెట్టుకున్నారు. ఆ పేరుతో 20 నవలలు, 40 వరకు కథలు అచ్చయ్యాయి. ఆ తర్వాత
ఆమె రాసినవి ప్రింటు కావడం అకస్మాత్తుగా ఆగిపోయాయి. అప్పుడు 'బొమ్మ హేమాదేవి' అని కోడలు హేమ పేరు
పెట్టుకున్నారు. ఆ పేరుతో రాసిన 'కుంకుమ పూలు' కథకు మొదటి బహుమతి వచ్చింది. అప్పటినుండి ఆమె ఆ
పేరుతోనే తన రచనలు కొనసాగించారు. అలా బొమ్మ హేమాదేవి పేరు స్థిరపడిపోయింది.

హేమాదేవి రాసే నవలలకు కథలకి ఆధారం తనకు తెలిసిన కొందరి జీవితాలు, ఆమె భర్త నారాయణ.

'ఆయన ఏదో ఒకటి మాట్లాడతారు. నాకు థీమ్ దొరికిపోతుంది. ఆ అన్నయ్య కూడా ఓ పత్రికకి సంపాదకులు. నేను రాసే ఆ రకం కథల్ని చాలావరకు ఆ  పత్రికలోనే పడుతూ ఉంటాయి' అంటూ తన కథలకు ముడిసరుకు ఎలా అందుతుందో కుంకుమపూలు కథకి బహుమతి వచ్చిన సందర్భంలో బొమ్మ హేమాదేవి చెప్పారు.

హేమాదేవి సాహితీ ప్రయాణం 1950లో ఆరంభించారు. అచ్చులో వచ్చిన మొదటి నవల భావన భార్గవి. అది 1960లో అచ్చయింది. ఆ తర్వాత నవధాన్యాలు, లవ్ స్టోరీ, తపస్విని, సంభారతి వంటి నవలలు మొదలైనవెన్నో వచ్చాయి. ఆమె చివరి నవల వనజ అడవిపుత్రిక. 1996లో రాశారు. ఇది విప్లవోద్యమంలో, దళాలలో పనిచేసిన ఒక మహిళ ఆత్మకథ. వనజ ఉద్యమ జీవితాన్ని ఈ నవలలో చర్చని శైలిలో చిత్రించారు.

నవలా ప్రక్రియలో తెలంగాణా రచయిత్రుల్ని వేళ్ళపై లెక్కపెట్టొచ్చు. చాలా తక్కువమంది నవలలు రాశారు. అందులో బొమ్మ హేమాదేవి ఒకరు.

తరుణ పత్రిక నవంబరు 1974 సంచిక ముఖచిత్రంగా బొమ్మ హేమాదేవి ఫొటోతో ప్రచురించారు. ఆ సందర్భంగా వెనుక అట్టపై ఆమె గురించి ఆ పత్రిక ఎడిటర్ ఏ విధంగా వ్యాఖ్యానించారో చూద్దాం.

'లోగడ పది నవలలకు పైగా రాసినా ఆ తర్వాత ఎందుకో ఆమె రాయలేదు. పాఠకుల నుంచి, రచయితలు దూరంగా ఉండడం మంచిది కాదన్న సలహాపై 'కుంకుమ పూలు' కథ రాసి ఆంధ్రజ్యోతి 1973 దీపావళి కథల పోటీలో&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 68| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mj1fh1d775ldydoyvt93g8cs0nkaidt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/90</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211243</id>
    <revision>
      <id>551025</id>
      <timestamp>2026-04-01T16:05:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551025</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8672" sha1="ho5dnphuc0khza6279e1o17glazr1m4" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
మొదటి బహుమతి పొందారు. ఆ ప్రోత్సాహంతో ఇప్పుడు మళ్ళీ రాయడం విజృంభించారు. ఆమె పుట్టింది. నిజామాబాద్ , ఉండేది హైదరాబాద్లో, డిగ్రీలు గొప్పగాలేవు. జీవితానికి కావలసినంత సంస్కారం జీర్ణించుకున్నారు. &quot;కథలు రాయడం నా వృత్తికాదు. హాలీ' అనే హేమాదేవి గారు ఆత్మీయుల జీవితాల్లోకి, తోటి మనుష్యుల జీవితాల్లోకి సానుభూతిపూర్వకంగా తొంగి చూస్తారు. ఏమైనా కనిపిస్తే ఏదో ఒక కథ సిద్ధం చేస్తారు. పాఠకులతో తమ భావాలను పంచుకుంటారు.

'బంగారు గూడు' నవల చాలా రోజుల తర్వాత శ్రీమతి హేమాదేవిగారు రాసిన హుషారైన చిన్న నవల.

ఆంధ్రభూమి డైలీలో సీరియల్ గా వచ్చిన 'ఆరాధన' అశేష తెలుగు పాఠకుల ఆదరణ పొందింది. కథానాయకురాలు
పార్వతి పాత్రను మహిళలకు ఆదర్శవంతంగా దిద్దారని అంటారు ఆనాటి పాఠకులు. మహిళా పాఠకులేకాదు
పురుషుల్లోనూ ఆమె అభిమానులు ఎక్కువే. మీ రచన చదువుతుంటే సినిమా చూస్తున్న అనుభూతి కలుగుతుందని
కొందరు అంటే, రచయిత్రి శైలి కవితా ధోరణిలో సాగుతోందని, సంభాషణలు చాలా చక్కగా ఉన్నాయని, వాస్తవ
గాథను రాస్తున్నట్లున్నారని, ఉత్కంఠ కలిగిస్తూ కథలోనూ కథనంలోనూ కొత్తదనం నింపుకుందని అంటారు. 'ఆరాధన'
సీరియల్ ఒక అసాధారణ ప్రేమ కావ్యంలా సాగిందని, అవధులులేని ప్రేమకు ఈ సీరియల్ అద్దం పడుతోందని
పాఠకులు లేఖలు పత్రికాఫీసుకు పంపేవారు. భగవాన్ పబ్లికేషన్స్, మద్రాసు వారు ఆరాధన ప్రచురించారు. ఆ
పుస్తకం వెనుక అట్టపై పాఠకుల అభిప్రాయాలకు చోటిచ్చారు.

 'నవధాన్యాలు' అనే నవల వీరి సునిశిత దృష్టికి నిదర్శనంగా నిలుస్తుంది. 

భార్యాభర్తలు బయటికి వెళ్ళినప్పుడు భర్త ఎదురుగానే భార్యని సంఘవిద్రోహ శక్తులు కిడ్నాప్ చేసిన వాస్తవ సంఘటన తీసుకుని నవల రాశారు. నేరస్థుడ్ని పట్టుకుంటారు భర్త. కానీ భార్యను ఏలుకోలేను. ఏలుకుని చుట్టుపక్కల తలెత్తుకుని బతకలేను. కాబట్టి ఆమెను వుట్టింటికి పంపించెయ్యమని తల్లితో చెప్తాడు అతను. అప్పుడా తల్లి కోడలు పక్షాన నిలబడి మాట్లాడుతుంది. ఆమె కిడ్నాప్ అవడానికి కారణం ఆమెనా, ఆమె తప్పు చేసినట్లా, కాదు. అటువంటప్పుడు ఆమె ఇంటినుండి ఎందుకు వెళ్ళిపోవాలి అని కొడుకుని నిలదీస్తుంది. తన కోడలు ఇల్లు విడిచి వెళ్ళేదిలేదని కొడుకుకు స్పష్టం చేస్తుంది. నీవు ఇక్కడ తలెత్తుకోలేను అనుకుంటే ఈ ఊరి నుండి మారిపోవచ్చు అని కొడుక్కి సలహా ఇస్తుంది.

తన పాత్రల ద్వారా, తాను సృష్టించిన సాహిత్యం ద్వారా సమాజాన్ని సంస్కరించాలనే తాపత్రయం కనిపిస్తుంది.
రచయిత్రి బొమ్మ హేమాదేవి రచనల్లో.

స్త్రీలకు జరిగే అన్యాయాలపట్ల స్త్రీ సమస్యలపట్ల ఎంతో ముందు చూపుతో రచనలు చేశారామె. తమ రచనల ద్వారా
స్త్రీలపట్ల జరిగే అన్యాయాలకు, అఘాయిత్యాలకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమించాలి అని ఉద్భోదిస్తున్నట్లుగా ఉంటుంది బొమ్మ హేమాదేవి సాహిత్యం.

సామాజికమైన ఇతివృత్తాలతో, ఆకర్షణీయమైన ప్రకృతి వర్ణనలు, ఆహ్లాదకరమైన అలంకారాలతో తెలుగునాట
ఎంతోమంది హృదయాలు దోచుకున్న రచయిత్రి బొమ్మ హేమాదేవి. ఆమె రచనల్లో నైపుణ్యత చదువరులను
ఆకట్టుకుంటుంది. ఆమె కథల్లో నవలల్లో పాత్రల సంభాషణలు సూటిగా ప్రశ్నిస్తుంటాయి. ఆమె రచనలు ప్రధానంగా
మహిళలకు సంబంధించినవో, సమాజంలో ఉన్న మహిళల వివిధ సమస్యలను తీసుకునో రాసినవై ఉంటాయి. అతి
సాధారణంగా కనిపించే అంశాలను తీసుకుని అద్భుతమైనశైలితో వాస్తవిక దృష్టితో తెలుగు సాహితీసీమలో సౌరభాలు
అర రచయిత్రి.

1978లో వచ్చిన 'కుంకుమపూలు' కథలో ప్రధానంగా కనిపించే అంశాలు... భర్త చనిపోతే భార్య కుంకుమపూలు
ఎందుకు తీసేయకుండా ఉండడం ఒకటయితే, భర్త చనిపోయిన ఆమెకు మళ్ళీ పెళ్ళి చేయడం. భర్త చనిపోయాక
చిన్నప్పటినుండి పెట్టుకున్న కుంకుమపువ్వులను తీసేయడం తగదనే అభ్యుదయ దృక్పథం కనిపిస్తుంది. ఆమె విశాల దృష్టిని తెలుపుతుంది.

'''మచ్చురు కథలో డైలాగ్స్ చూద్దాం '''

తన భర్త పోయినప్పుడు కుంకుమ, పూలు తీసేసిన మొహాన్ని నలుగురికీ చూపలేక తల్లడిల్లిన తల్లి తన కూతురు
శారద భర్త చనిపోతే కుంకుమ, పూలు తీయలేదని కొడుకుతో ఈ విధంగా అంటుంది.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 69| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ho5dnphuc0khza6279e1o17glazr1m4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551026</id>
      <parentid>551025</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T16:05:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <origin>551026</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8671" sha1="rz3nx1ignjwxe9693g012bch2voczvu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
మొదటి బహుమతి పొందారు. ఆ ప్రోత్సాహంతో ఇప్పుడు మళ్ళీ రాయడం విజృంభించారు. ఆమె పుట్టింది. నిజామాబాద్ , ఉండేది హైదరాబాద్లో, డిగ్రీలు గొప్పగాలేవు. జీవితానికి కావలసినంత సంస్కారం జీర్ణించుకున్నారు. &quot;కథలు రాయడం నా వృత్తికాదు. హాలీ' అనే హేమాదేవి గారు ఆత్మీయుల జీవితాల్లోకి, తోటి మనుష్యుల జీవితాల్లోకి సానుభూతిపూర్వకంగా తొంగి చూస్తారు. ఏమైనా కనిపిస్తే ఏదో ఒక కథ సిద్ధం చేస్తారు. పాఠకులతో తమ భావాలను పంచుకుంటారు.

'బంగారు గూడు' నవల చాలా రోజుల తర్వాత శ్రీమతి హేమాదేవిగారు రాసిన హుషారైన చిన్న నవల.

ఆంధ్రభూమి డైలీలో సీరియల్ గా వచ్చిన 'ఆరాధన' అశేష తెలుగు పాఠకుల ఆదరణ పొందింది. కథానాయకురాలు
పార్వతి పాత్రను మహిళలకు ఆదర్శవంతంగా దిద్దారని అంటారు ఆనాటి పాఠకులు. మహిళా పాఠకులేకాదు
పురుషుల్లోనూ ఆమె అభిమానులు ఎక్కువే. మీ రచన చదువుతుంటే సినిమా చూస్తున్న అనుభూతి కలుగుతుందని
కొందరు అంటే, రచయిత్రి శైలి కవితా ధోరణిలో సాగుతోందని, సంభాషణలు చాలా చక్కగా ఉన్నాయని, వాస్తవ
గాథను రాస్తున్నట్లున్నారని, ఉత్కంఠ కలిగిస్తూ కథలోనూ కథనంలోనూ కొత్తదనం నింపుకుందని అంటారు. 'ఆరాధన'
సీరియల్ ఒక అసాధారణ ప్రేమ కావ్యంలా సాగిందని, అవధులులేని ప్రేమకు ఈ సీరియల్ అద్దం పడుతోందని
పాఠకులు లేఖలు పత్రికాఫీసుకు పంపేవారు. భగవాన్ పబ్లికేషన్స్, మద్రాసు వారు ఆరాధన ప్రచురించారు. ఆ
పుస్తకం వెనుక అట్టపై పాఠకుల అభిప్రాయాలకు చోటిచ్చారు.

'నవధాన్యాలు' అనే నవల వీరి సునిశిత దృష్టికి నిదర్శనంగా నిలుస్తుంది. 

భార్యాభర్తలు బయటికి వెళ్ళినప్పుడు భర్త ఎదురుగానే భార్యని సంఘవిద్రోహ శక్తులు కిడ్నాప్ చేసిన వాస్తవ సంఘటన తీసుకుని నవల రాశారు. నేరస్థుడ్ని పట్టుకుంటారు భర్త. కానీ భార్యను ఏలుకోలేను. ఏలుకుని చుట్టుపక్కల తలెత్తుకుని బతకలేను. కాబట్టి ఆమెను వుట్టింటికి పంపించెయ్యమని తల్లితో చెప్తాడు అతను. అప్పుడా తల్లి కోడలు పక్షాన నిలబడి మాట్లాడుతుంది. ఆమె కిడ్నాప్ అవడానికి కారణం ఆమెనా, ఆమె తప్పు చేసినట్లా, కాదు. అటువంటప్పుడు ఆమె ఇంటినుండి ఎందుకు వెళ్ళిపోవాలి అని కొడుకుని నిలదీస్తుంది. తన కోడలు ఇల్లు విడిచి వెళ్ళేదిలేదని కొడుకుకు స్పష్టం చేస్తుంది. నీవు ఇక్కడ తలెత్తుకోలేను అనుకుంటే ఈ ఊరి నుండి మారిపోవచ్చు అని కొడుక్కి సలహా ఇస్తుంది.

తన పాత్రల ద్వారా, తాను సృష్టించిన సాహిత్యం ద్వారా సమాజాన్ని సంస్కరించాలనే తాపత్రయం కనిపిస్తుంది.
రచయిత్రి బొమ్మ హేమాదేవి రచనల్లో.

స్త్రీలకు జరిగే అన్యాయాలపట్ల స్త్రీ సమస్యలపట్ల ఎంతో ముందు చూపుతో రచనలు చేశారామె. తమ రచనల ద్వారా
స్త్రీలపట్ల జరిగే అన్యాయాలకు, అఘాయిత్యాలకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమించాలి అని ఉద్భోదిస్తున్నట్లుగా ఉంటుంది బొమ్మ హేమాదేవి సాహిత్యం.

సామాజికమైన ఇతివృత్తాలతో, ఆకర్షణీయమైన ప్రకృతి వర్ణనలు, ఆహ్లాదకరమైన అలంకారాలతో తెలుగునాట
ఎంతోమంది హృదయాలు దోచుకున్న రచయిత్రి బొమ్మ హేమాదేవి. ఆమె రచనల్లో నైపుణ్యత చదువరులను
ఆకట్టుకుంటుంది. ఆమె కథల్లో నవలల్లో పాత్రల సంభాషణలు సూటిగా ప్రశ్నిస్తుంటాయి. ఆమె రచనలు ప్రధానంగా
మహిళలకు సంబంధించినవో, సమాజంలో ఉన్న మహిళల వివిధ సమస్యలను తీసుకునో రాసినవై ఉంటాయి. అతి
సాధారణంగా కనిపించే అంశాలను తీసుకుని అద్భుతమైనశైలితో వాస్తవిక దృష్టితో తెలుగు సాహితీసీమలో సౌరభాలు
అర రచయిత్రి.

1978లో వచ్చిన 'కుంకుమపూలు' కథలో ప్రధానంగా కనిపించే అంశాలు... భర్త చనిపోతే భార్య కుంకుమపూలు
ఎందుకు తీసేయకుండా ఉండడం ఒకటయితే, భర్త చనిపోయిన ఆమెకు మళ్ళీ పెళ్ళి చేయడం. భర్త చనిపోయాక
చిన్నప్పటినుండి పెట్టుకున్న కుంకుమపువ్వులను తీసేయడం తగదనే అభ్యుదయ దృక్పథం కనిపిస్తుంది. ఆమె విశాల దృష్టిని తెలుపుతుంది.

'''మచ్చురు కథలో డైలాగ్స్ చూద్దాం '''

తన భర్త పోయినప్పుడు కుంకుమ, పూలు తీసేసిన మొహాన్ని నలుగురికీ చూపలేక తల్లడిల్లిన తల్లి తన కూతురు
శారద భర్త చనిపోతే కుంకుమ, పూలు తీయలేదని కొడుకుతో ఈ విధంగా అంటుంది.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 69| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rz3nx1ignjwxe9693g012bch2voczvu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:తెలంగాణ తేజోమూర్తులు.pdf/91</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211244</id>
    <revision>
      <id>551027</id>
      <timestamp>2026-04-01T16:14:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A.Murali</username>
        <id>3019</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551027</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8167" sha1="cmzutb7otrjd9a5rlf27ie451ctj8oy" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;
'నీ చెల్లెలు చూడూ తన మొగుడు. చచ్చినా కుంకుమ, పూలు, గాజులు పెట్టుకుని నన్ను చూడు నా వేషం చూడు.
అంటూ తిరుగుతోందిరా' అని కోపంతో కొడుకు ముందు అరుస్తుంది.

'కోపం తెచ్చుకోకుండా శాంతంగా వినమ్మా. పూలు కుంకుమకు భర్తకు ఏరకమైన సంబంధంలేదమ్మా. ఇవన్నీ మన భావనలు, పువ్వుల్లో కుంకుమల్లో అంత మహత్తు ఉంటె మరి ముస్లిమ్స్ ఎవరూ కుంకుమ పెట్టుకోరు. వాళ్ళ
మగాళ్ళకుగాని, వాళ్ళింట్లోగాని ఆపద రాదెందుకు? క్రిస్టియన్స్ కొంతమంది గాజులు వేసుకోరు. చాలా దేశాల్లో
పూలు కూడా పెట్టుకోరు.

'నుదిటి నిండా కుంకుమ, చేతినిండా గాజులు, ఒక్క తలలోనే రెండు తలలకు సరిపోయే పూలు పెట్టుకున్న వాళ్ళ
భర్తలు తొందరగా పోయినవాళ్ళున్నారు. అలాంటప్పుడు. కుంకుమ, పూలు, గాజులు ఏదో మహత్తు కాదని స్పష్టం
కావడంలేదా' తల్లికి విశదం చేయ ప్రయత్నిస్తాడు ఆమె కొడుకు రవి.

మరో సంభాషణలో 'భార్య పోయిన రఘుని శారద పెళ్ళి చేసుకుంది. భర్త పోయిన శారదని విష్ణు పెళ్ళి చేసుకుంటాడు' అందులో తప్పేముంది అంటూ తల్లికి అర్థమయ్యేలా చెప్పడానికి ప్రయత్నించడం కనిపిస్తుంది.

పెళ్ళిచూపులు సాధారణంగా అమ్మాయి ఇంట్లోనో, గుళ్ళోనో మరెవరి ఇంట్లోనో ఏర్పాటు చేస్తారు. ఇది అందరికీ
తెలిసిన విషయం. 1984 ఆంధ్రభూమి వారపత్రిలో వచ్చిన 'అభయ' కథలో అందుకు భిన్నంగా అమ్మాయికి
తెలియకుండా రైలులో ఏర్పాటయ్యాయి పెళ్ళిచూపులు, ఆ విషయం తెలియని అమ్మాయి, అబ్బాయి ఎదురు బొదురు
బెర్తుల్లో బెంగుళూరు నుండి హైదరాబాద్ కు వస్తారు. ప్రయాణంలో వారు తమ సొంత పేర్లతో పరిచయం చేసుకోరు. కానీ వారి అభిప్రాయాల్ని నిర్మొహమాటంగా వెల్లడించుకుంటారు.

'మా ఇంట్లో కట్నాలు ఇవ్వము తీసుకోము. ఐనా ఈ చేతగానితనాన్ని ఓ సబ్జెక్టుగా తీసుకుని దాని గురించి
చర్చించడం అంటే అసహ్యం నాకు 'తల్లిదండ్రులను ఆడవాళ్ళే ఎందుకు వదులుకోవాలి. మగవాళ్ళు ఎందుకు వదులు కోకూడదు' అంటుంది నా భార్య.

'ఆవిడ తల్లిదండ్రుల దగ్గర ఉంటుంది. తనకు ఇక్కడికి రావాలనిపించినప్పుడు వస్తుంది. నాకు వెళ్ళాలనిపించి
'నప్పుడు నేను వెళ్తాను' అని చెప్తాడు అతను.

మనం ఇక్కడ తడిమి చూసిన రెండు కథల్లోనూ నూతనత్వం కనిపిస్తుంది. సరికొత్త ఆలోచనాధోరణికి బాటలు
వేయడం కనిపిస్తుంది.

ఇవేకాకుండా 'బాంచెన్ దొరసాని' అనే కథ వీరి కథన కౌశల్యానికి ఓ మచ్చుతునక. కనికరం చూపిన కారుణ్య
హస్తాల అంతరంగ విశ్లేషణ ఈ కథలో కనిపిస్తుంది.

'హైదరాబాద్ టు మంథని' అనే కథ చాలా సుప్రసిద్ధమైంది.

'అన్నపూర్ణ, అభయ, ఆలింగనము, ఇజా జబ్ హై, ఏక్ స్కూటర్ వాపసీ, కమ్ లీ, కుంజ్ కిషోర్, చిరుదీపం,
చోటీ చోట బాత్, నవతరం, పాక్స్ ప్రైడ్, మానవులు, మేఘన, మిస్టర్ అనంత్, రామాయణంలో రెండు ఉత్తరాలు,
బంగారు గూడు, శాంతి నిలయం వంటి కథలు ఎన్నో ఆంధ్రజ్యోతి, ఆంధ్రభూమి, తరులు, జయశ్రీ, ప్రజాతంత్ర,
కళాసాగర్, ప్రభవ, అనామిక, సౌమ్య, మొదలైన పత్రికల్లో వచ్చాయి.

'అప్పుడప్పుడూ మా ఆయన ఎంతో ఉదారంగా షాపింగ్ కోసం ఇచ్చే కొద్దిపాటి సొమ్ముల్ని నేను కథలు రాసుకోవడానికి తెల్లకాయితాలు తెచ్చుకోవడానికి ఉపయోగించుకుంటాను' అని బొమ్మ హేమాదేవి చెప్పినట్లు సీనియర్ రచయిత్రి నిడదవోలు మాలతి మహిళా రచయిత్రులపై రాసిన వ్యాసంలో పేర్కొన్నారు.

'కుంకుమ పూలుకు ఫస్ట్ ప్రైజ్ రావడం నా సంతోషం మాట ఎలా ఉన్నా చాలా ఆశ్చర్యంగా ఉంది' అన్నారంటుంది.

1978 ఆంధ్రజ్యోతి వారపత్రికలో తన గురించి చెబుతూ 'నా జీవితం గురించి ఏం రాయను మీకు, అతి సాధారణమైన జీవితాల్లో ఏం ఉంటాయని, పోతే కొన్ని రోజుల క్రితం మా చిన్నన్నయ్య పబ్లికేషన్స్ నుండి నేను రాసిన నవలలు కొన్ని ప్రింటయ్యాయి. నారు పెళ్ళయ్యేంత వరకు చదువుకున్నాను. మా బావకి అంటే మా ఆయనకి, పిల్లలకి ఆయా పని చేస్తాను. హాబీస్ ఏమున్నాయి? వంట, పిల్లల్ని తిట్టడం, బావతో పోట్లాడ్డంతప్పు!' అని అన్నారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|తెలంగాణ| 70| తేజోమూర్తులు}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cmzutb7otrjd9a5rlf27ie451ctj8oy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/138</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211245</id>
    <revision>
      <id>551029</id>
      <timestamp>2026-04-01T22:56:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551029</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1744" sha1="5a5mq26o7ntvurl7h7giv8wol7b4ov2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|126}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''నవోదయం'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
అరుణ రాగాలతో
ఆర్తనాదాలతో
అరుదెంచె తారణదె, అరుదెంచెరా!

లోకమంతా విలయ ఘోషలు నిండె
అరుదెంచె తారణదె, అరుదేరె రా!

ఆరుణ రాగాలతో విరియు రంగుల తళుకు
ఆర్తనాదాలలో ఆశాస్వనము పలుకు
విలయ ఘోషలలోన కలియు మంగళగీతి
ద్వేషదేవీ విలయ దిక్పథాంచిత మృత్యు {{float right|॥అరుదేరెరా॥}}


తాండవోద్వేగాన తరలె లాస్యపుగతులు
దరిసె మధురాగయుత, తరళాంగ వ్యంజనము {{float right|॥అరుదేరెరా॥}}

కాళరాత్రీగర్భపు గాఢ తమసులలోన
వేలాంచములలో, వెడలె సన్నని వెలుగు
ఛదల వ్రేలే నలుపు నదిలించి, విదలించి
ఉదయించు నెలపాప వదనార్ద్ర సుందరత  {{float right|॥అరుదేరెరా॥}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 138
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 30
|oTop = 426
|oLeft = 180
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5a5mq26o7ntvurl7h7giv8wol7b4ov2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/139</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211246</id>
    <revision>
      <id>551030</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:05:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551030</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1842" sha1="g8z3kdwjpd4e49j0fe35n2xcnptzrcx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|127}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ఎవరు - నీకు'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఎవరు పాడేరొక్క పాటైన నిను పొగడి
ఎవరు చిత్రిస్తారు, ఎవరు శిల్పిస్తారు
ఓ కూలివాడా, ఓ హాలివాడా!
ఏడాది కేడాదికీ చిరుగు పాతలో
ఎన్ని వస్త్రా లీవు ఎందరికి నేతువో  {{float right|॥ఎవరు॥}}

ఏడాదికేడాదికీ ఎండు బ్రతుకుతో
పంటలెన్నో నీవు పండించి పోతువో {{float right|॥ఎవరు॥}}

ఎండలో వానలో ఎండుతూ నానుతూ
ఎందరికి భవనాలు ఇళ్లు కట్టిస్తువో  {{float right|॥ఎవరు॥}}

రాళ్లు రప్పల మోళ్ల ముళ్లదారులు తిరిగి
అద్దాల బాటలే అందింతు స్వాములకు {{float right|॥ఎవరు॥}}

నీకు నీవై పుట్టి నీకు నీవై మెట్టి
నీకు నీవే సృష్టి నిర్మించుకోవోయి
ఎవరూ పాడరు నిన్ను ఎవరూ పొగడరు నిన్ను
ఎవరు చిత్రిస్తారు? ఎవరు శిల్పిస్తారు?

{{right|30.1.46}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 139
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 30
|oTop = 482
|oLeft = 177
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>g8z3kdwjpd4e49j0fe35n2xcnptzrcx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/140</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211247</id>
    <revision>
      <id>551031</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:13:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551031</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2177" sha1="km6ymj9unlfs58c2m8z2d4jt5mixnyg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|128}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''అగష్టు పదిహేను'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
అగష్టు పదిహేన్ మొదటి నిమేసము
యుగాల నిలిచే అమర ముహూర్తము!
నిగళాలన్నీ ముక్కముక్కలై
తెగిపడినవి మా కాళ్లముందరే!  {{float right|అగష్టు పదిహేన్...}}

పూర్ణశ్రుతిలో పొంగే రాగము
వర్ణమతాలూ మించే రీతీ
సర్వ జాతులలొ గౌరవ భావం
స్వతంత్ర గీతా లాలాపింతుము  {{float right|అగష్టు పదిహేన్...}}

మా గతి మేమే నిర్ణయింతుమూ
మా భావికి మేం కర్త భర్తలము
భాగ్య నిర్మాతలం మేమే మాకూ
భోగ్య భోక్తలము ముందు ఇప్పుడూ {{float right|అగష్టు పదిహేన్....}}

దివ్య సంస్కృతిలో నవ్యశక్తిలో
ద్వేష రహితమగు రాజ్య ధర్మములో
ఆశయపూరిత మార్దిక నీతిలొ
దేశాలంతకు దేశికులౌదుము {{float right|అగష్టు పదిహేన్...}}

ఎన్ని శతాబ్దములెదురు చూస్తిమొ 
ఎన్ని ప్రాణము లాహుతిస్తిమొ
ఎంత రక్తమూ ధారపోస్తిమొ
ఈ నాటికి మా విజయరూపమై {{float right|అగష్టు పదిహేన్...}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 140
|bSize = 371
|cWidth = 33
|cHeight = 24
|oTop = 497
|oLeft = 186
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>km6ymj9unlfs58c2m8z2d4jt5mixnyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/141</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211248</id>
    <revision>
      <id>551032</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:19:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551032</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="990" sha1="48vwk28j4sy1bcxvfao5vb2bzezr38w" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|129}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''మరచితిమి మనదారి'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
దినదినము రాజకీయాలు వేలూ
దేశాల
వినరాని వివిధ వాదనలూ
మనుజ మనుజునకెన్నో మార్గాలు కనబడితే
మనసులో విసములై మాట విరసము పొందు {{float right|॥దినదినము...॥}}

మాలకూర్చగరాని వేల కుసుమాలెన్నో
దూలకొండాకులట తులసీదళములవు  {{float right|॥దినదినము....॥}}

{{right|13.10.47}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 141
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 32
|oTop = 258
|oLeft = 185
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>48vwk28j4sy1bcxvfao5vb2bzezr38w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/142</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211249</id>
    <revision>
      <id>551033</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:24:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551033</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1163" sha1="j5kbhw3f1057mdej0ihgd8ilf91fjxb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|130}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''పిరికితనం'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఆంగ్లరాజ్యం ఉన్న రోజుల
ఆకలంటూ వేలు మడిసిరి
స్వేచ్ఛపొందిన యీ దినాలలొ
చిచ్చు మనకేలా?

బానిసత్వపు గొలుసులూడెను
మానసత్వం పొంగిపోయెను
కాని మన బ్రతుకులను వదిలీ
పోనెపోదూ పిరికితనమింకా!

పంజరము తునకల్లు పడినా
పక్షిరెక్కలు చాచలేదూ
పక్కపక్కల చూచి దాగును
భయముచే వణుకున్

{{right|(13.10.47)}}


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 142
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 27
|oTop = 327
|oLeft = 182
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>j5kbhw3f1057mdej0ihgd8ilf91fjxb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551034</id>
      <parentid>551033</parentid>
      <timestamp>2026-04-01T23:24:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551034</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1172" sha1="1suzxr0cwoi00i8lupmfxw7v1zvj1th" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|130}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''పిరికితనం'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఆంగ్లరాజ్యం ఉన్న రోజుల
ఆకలంటూ వేలు మడిసిరి
స్వేచ్ఛపొందిన యీ దినాలలొ
చిచ్చు మనకేలా?

బానిసత్వపు గొలుసులూడెను
మానసత్వం పొంగిపోయెను
కాని మన బ్రతుకులను వదిలీ
పోనెపోదూ పిరికితనమింకా!

పంజరము తునకల్లు పడినా
పక్షిరెక్కలు చాచలేదూ
పక్కపక్కల చూచి దాగును
భయముచే వణుకున్

{{right|(13.10.47)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 142
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 27
|oTop = 327
|oLeft = 182
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1suzxr0cwoi00i8lupmfxw7v1zvj1th</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/143</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211250</id>
    <revision>
      <id>551037</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:31:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551037</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1469" sha1="grksbh59jk07ov1tcyeiz2j5x2lziqq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|131}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ఆంధ్రమాత'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
జ్యోతిర్మయి ఆంధ్రీ!
జ్యోత్స్నావతి ఆంధ్రీ!
త్రయీనాద పూర్ణకంఠి
ద్వయీమూర్తి అద్వైతీ! మాతా!  {{float right|॥జ్యోతిర్మయి...॥}}

సర్వతంత్ర స్వాతంత్రీ ఖర్వరహిత నీతిమంత్రి
నిర్విక్రమ విక్రమాంశునిర్మల పూర్ణేందు మూర్తి {{float right|॥జ్యోతిర్మయి..॥}}

అర్ధచంద్ర పీఠాసన అలంకృత సువర్ణవసన
దయామయీ అనుగు తల్లి అమరకథాపూర్ణవలి {{float right|॥జ్యోతిర్మయి....॥}}

దివ్యకావ్య బహురచనా మధుర సుధాపూర్ణవచన
సర్వలలిత కళానంద వికసితా మ లేందువదన {{float right|॥జ్యోతిర్మయి..॥}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 143
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 33
|oTop = 321
|oLeft = 185
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>grksbh59jk07ov1tcyeiz2j5x2lziqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/144</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211251</id>
    <revision>
      <id>551038</id>
      <timestamp>2026-04-01T23:37:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551038</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1386" sha1="gy5g7kcomyyn0gxne60qu9iw3r9mkak" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|132}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ఈ నటన'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
పదిమందిలో నాకు ఈశా!
మదివిరుగ ఈ ఘటన ఈశా!
హృదయాన కుమిలేటి

వ్యథపోదు మంటలై
కథలన్ని మసి అయ్యె
కలలన్ని భగ్గుమనె  {{float right|॥పది॥}}

ఎవ్వరిని బాధిస్తి
ఎవ్వరిని వేధిస్తి
చలిపిడుగు ననుతాకె
తలపుల్నే శకలాలు {{float right|॥పది॥}}

ఆశాపరీమళము
ఆరిపోవగ నీక
ప్రవిమలానందాన
బ్రతుకు నింపుకు వస్తి {{float right|॥పది॥}}

పాటకై నా బ్రతుకు
పసిడి వీణను చేసి
మీట తీగలు మెట్లు
మేళనము తిప్పితిని  {{float right|॥పది॥}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 144
|bSize = 371
|cWidth = 33
|cHeight = 27
|oTop = 480
|oLeft = 183
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gy5g7kcomyyn0gxne60qu9iw3r9mkak</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/145</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211252</id>
    <revision>
      <id>551039</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:13:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551039</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1934" sha1="8cslyr9ukev7rsvkjjdym05vhwhf5vk" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|133}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ఏమైనారు'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఏమైనారు నా వాళ్లంతా
ఏమైపోయిరి యీ ఊళ్లో!
ఇళ్లే లేవూ బళ్లే లేవూ
కళ్లకు ఎక్కడ కదలిక కానదు {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

కలకలలాడే గల్లీలన్నీ
కల మోస్తరుగా కరిగిపోయినవి
శవాలప్రోగులు శివాల అరుపులు
గవాయి పాటల కాకులు గద్దలు  {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

మతోద్రేకమూ శతాధికంబై
మానవత్వమును మంటలకలిపెను
రాక్షసిరూపం రక్తం పూసుకు
కక్షల హృదయం కత్తి దూసినది  {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

పొలాల పంటలు బుగ్గి బుగ్గయెను
జలాలు కాల్వలు శవాలుపారెను
నాగలి లేదూ సాగవు దుక్కులు
నాగలి ఎద్దుల నడకలు లేవూ  {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

పాలు లేవు మా పసి పాపలకూ
స్త్రీలకు లేదూ చిరిగిన పాతా
తల్లులు లేనీ పిల్లలు బిడ్డలు
పిల్లలు లేనీ తల్లి తండ్రులూ  {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 145
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 26
|oTop = 489
|oLeft = 182
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8cslyr9ukev7rsvkjjdym05vhwhf5vk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/146</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211253</id>
    <revision>
      <id>551040</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:20:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551040</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1371" sha1="b023arqlipdkwaf74el408qeeh0yy7w" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|134}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
చెరబట్టిన మా స్త్రీలు ఎందరో
చెరచబడిన మా స్త్రీలు ఎందరో
పిశాచ మూకలు కసాయి వారు
నిశాచరులూ నికృష్టాత్ములు {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

పాడయిపోయెను పట్నాలన్నీ
మోడైపోయెను వాడ వాడలు
మేడల మిద్దెల జాడలు లేవు
గోడలు గొందెలు గుళ్లూ గోపురాల్ {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

బంగరు పండే పంజాబంతా
పొంగులు పోయే వంగదేశమూ
విసము పొంగినది విరుచుకు పడినది
మసి పండించెను నుసి పండించెను {{float right|॥ఏమైనారూ॥}}

{{right|(14.10.47)}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 146
|bSize = 371
|cWidth = 38
|cHeight = 30
|oTop = 353
|oLeft = 194
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b023arqlipdkwaf74el408qeeh0yy7w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/147</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211254</id>
    <revision>
      <id>551041</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:24:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551041</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="877" sha1="dbv1gwirve1fznsj0uxiemyrahhcb72" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|135}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''మహాశక్తి'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
కోటి కంఠాలలో
పోటెత్తు మూలుగులు
లోకాలు దద్దరిలు
భీకర మహాఘోష
కోటి గర్భాలలో
వేటాడు ఆకళ్లు
బంగారు భూములను
పఱ్ఱ నేలలు చేయు!
కోటి దేహా లొందు
పాటు, దావాగ్నులై
కోటీశ నిక్షేప
వాటులను మండించు!

{{right|(10.3.48)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 147
|bSize = 371
|cWidth = 36
|cHeight = 38
|oTop = 335
|oLeft = 182
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dbv1gwirve1fznsj0uxiemyrahhcb72</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/148</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211255</id>
    <revision>
      <id>551042</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:28:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551042</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="982" sha1="1co9wgo2y3rkbpsckprszejkw4r18wj" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|136}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''మనసు - రచన - బ్రతుకు'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
లోక బాధల లోని
మూక శోకార్తులే
నా హృదయ కరుణ రస
వాహినీ తరగములు!

జగములో జవ్వనుల
ప్రగతికోరే ఆశ
నా రచన స్పందించు
నవ్యయాత్మక కవిత!

సర్వ ప్రజాకోటి
శాంతికోరే తపసు
నా బ్రతుకు తేల్చేటి
నా దేశమాతయే!

{{right|(10.3.48)}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 148
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 39
|oTop = 329
|oLeft = 186
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1co9wgo2y3rkbpsckprszejkw4r18wj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/149</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211256</id>
    <revision>
      <id>551043</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:33:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551043</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1023" sha1="5d6lwnenm02m5k8bfu1oeay9ivh3svu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|137}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''దేవలోకం'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఇంత విరిసి ఉన్న జగతి
ఎందరెందరో మనుజులు
విడివిడిగా ఒకరొకరికి
వికసించని కాంక్షలెన్నొ!
ఏ జాతికి ఆ జాతే

ఎగరిపై పధాన్ని చేరు
యత్నాలే యుద్ధాలై
యమ పథినే కూలద్రోయు!
ఏక మహాశ్రుతి నమర్చి
ఈ జాతులు తంత్రులైన
దివ్యవీణ నినదించును
దేవలోక మిటకు దిగును!

{{right|(15.3.48)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 149
|bSize = 371
|cWidth = 38
|cHeight = 27
|oTop = 336
|oLeft = 180
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5d6lwnenm02m5k8bfu1oeay9ivh3svu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/150</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211257</id>
    <revision>
      <id>551044</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:38:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551044</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1796" sha1="0inepq1dx4wnuim1ldjy17rwrg01tzp" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|138}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''జైహింద్‌'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ద్వేషమేనా బ్రతుకు మార్గం,
వేషమేనా సత్యరూపం,
మోసమేనా నిత్యకర్మం,
మూర్తిమంతులకున్!
ఇరుగువారలకేది కూడూ
పొరుగువారలకేది గుడ్డా
ఇరుగు పొరుగూలేని మసనం

దొరలు దొంగలకున్!
ఆకటార్పులు జోలలా, మా
కాక ఊర్పులు డోలలా, మన
బానిసల చెడు బ్రతుకులే, ఈ
ప్రభుల పానుపులా?

కూలీనాలీ బ్రతుకు, మనువులు
కొలువులూ, కోపాలు, కొఱ్ఱులు

చాలు, మీ దానాలు ధర్మాల్
చాలు మీ భిక్షల్!
కంఠమెత్తే గానమెప్పుడు
కలంహాయిగ కదం ఎప్పుడు

కంటి చూపులలో సముజ్వల
కళలు తోచేనా!
పాత కతలూ, పాత వెతలూ
పారి చనె, స్వేచ్ఛా పతాకము
ఎత్తరా, ఎత్తవేం, ఎత్తూ
ఏడు ద్వీపాలన్!

{{right|(5.1.1945)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 150
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 20
|oTop = 533
|oLeft = 192
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0inepq1dx4wnuim1ldjy17rwrg01tzp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551046</id>
      <parentid>551044</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T01:45:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551046</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1797" sha1="raqruvgvke66j623hpthr67l640ji5k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|138}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''జైహింద్‌'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ద్వేషమేనా బ్రతుకు మార్గం,
వేషమేనా సత్యరూపం,
మోసమేనా నిత్యకర్మం,
మూర్తిమంతులకున్!
ఇరుగువారలకేది కూడూ
పొరుగువారలకేది గుడ్డా
ఇరుగు పొరుగూలేని మసనం

దొరలు దొంగలకున్!
ఆకటార్పులు జోలలా, మా
కాక ఊర్పులు డోలలా, మన
బానిసల చెడు బ్రతుకులే, ఈ
ప్రభుల పానుపులా?

కూలీనాలీ బ్రతుకు, మనువులు
కొలువులూ, కోపాలు, కొఱ్ఱులు

చాలు, మీ దానాలు ధర్మాల్
చాలు మీ భిక్షల్!
కంఠమెత్తే గానమెప్పుడు
కలంహాయిగ కదం ఎప్పుడు

కంటి చూపులలో సముజ్వల
కళలు తోచేనా!
పాత కతలూ, పాత వెతలూ
పారి చనె, స్వేచ్ఛా పతాకము
ఎత్తరా, ఎత్తవేం, ఎత్తూ
ఏడు ద్వీపాలన్!

{{right|(5.1.1945)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 150
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 26
|oTop = 507
|oLeft = 185
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>raqruvgvke66j623hpthr67l640ji5k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551047</id>
      <parentid>551046</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T01:47:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551047</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1796" sha1="7zc0neybqndum4f4t2sfqwnwpxuo83b" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|138}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''జైహింద్‌'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ద్వేషమేనా బ్రతుకు మార్గం,
వేషమేనా సత్యరూపం,
మోసమేనా నిత్యకర్మం,
మూర్తిమంతులకున్!
ఇరుగువారలకేది కూడూ
పొరుగువారలకేది గుడ్డా
ఇరుగు పొరుగూలేని మసనం

దొరలు దొంగలకున్!
ఆకటార్పులు జోలలా, మా
కాక ఊర్పులు డోలలా, మన
బానిసల చెడు బ్రతుకులే, ఈ
ప్రభుల పానుపులా?

కూలీనాలీ బ్రతుకు, మనువులు
కొలువులూ, కోపాలు, కొఱ్ఱులు

చాలు, మీ దానాలు ధర్మాల్
చాలు మీ భిక్షల్!
కంఠమెత్తే గానమెప్పుడు
కలంహాయిగ కదం ఎప్పుడు

కంటి చూపులలో సముజ్వల
కళలు తోచేనా!
పాత కతలూ, పాత వెతలూ
పారి చనె, స్వేచ్ఛా పతాకము
ఎత్తరా, ఎత్తవేం, ఎత్తూ
ఏడు ద్వీపాలన్!

{{right|(5.1.1945)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 150
|bSize = 371
|cWidth = 29
|cHeight = 21
|oTop = 528
|oLeft = 192
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7zc0neybqndum4f4t2sfqwnwpxuo83b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/151</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211258</id>
    <revision>
      <id>551045</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:44:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551045</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1747" sha1="1w6gpxaxlufdzpzplermmghhhz36fw5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|139}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''విచ్ఛిన్న శక్తి'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఒక్క రాష్ట్రంలోనె మాకూ
ఎక్కువైనవి కులం తేడాల్

మనుజునకు మనుజునకు పుట్టుక
మధ్యమండేనూ!
వీరు బ్రాహ్మలు వారు శూద్రులు
వారి వీరిలో వేరు వేరూ
ఘోర శాఖాకార భేదాల్
నూరులున్నాయీ!
ఒకడు హిందువు ఒకడు క్రైస్తవు
డొకడు ముస్లిం ఒకడు యూదుడు
ఒకనికే మతమేమిలేదంటా!
అందరికి హృదయమ్ము లేదో
అందరికీ జ్ఞానమ్ము రాదో

అందరికి అభివృద్ధి చేదో
గమ్యస్థానము
మనలకందర కొక్కటే కాదో?
చేరవలసిన పథము మరచీ
దారిలోనే మాట లరచీ
కారణం లేనట్టి తగవుల
తట్టి చరచేమా?
ఏక మానవజాతి మనమూ
ఏగవలసిన చోటు ఘనమూ
దివ్య దేశము దివ్య పథమూ
సకల మానవ సామ్యలోకమ్మే!
{{right|(24.7.45)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 151
|bSize = 371
|cWidth = 30
|cHeight = 26
|oTop = 507
|oLeft = 185
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1w6gpxaxlufdzpzplermmghhhz36fw5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/152</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211259</id>
    <revision>
      <id>551048</id>
      <timestamp>2026-04-02T01:53:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551048</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1606" sha1="bgat4wnbrokttsqcw5ovaxfhdav4skq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|140}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''శక్తిమాన్‌'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఉన్నది నాలో ఉత్తమ శక్తీ
ఉన్నది ఉన్నది రాక్షస శక్తీ సృజనాశక్తీ, నాశనశక్తీ!
ఊపగలదు అది లోకాలన్నీ
మాపగలదు అది యుగములు కొన్నీ
నక్షత్రాలను భూములు చేయును
నాకలోకమును భువికి తేగలదు {{float right|॥ఉన్నది॥}}

మనసులు కరిగే మధుర గీతములు
మనుజులు పొంగే పౌరుష పదములు
పాడగలదు నా కంఠస్వరమూ
పలుకగలదు నా గళ నినాదమూ

హీన మానవుల బాధా గాధలు
హింసాత్మకులా క్రూర చరిత్రలు
అల్లగలదు నా ఊహాశక్తీ
ఆడగలదు నా మాటలరక్తీ  {{float right|॥ఉన్నది॥}}

గాఢ ద్వేషము నాలో మండును
కమ్మని ప్రేమలు గుబాళించునూ
ఓర్వలేకనే కుంగిపోదునూ
ఓర్మిని తాల్తును అవమానాలూ  {{float right|॥ఉన్నది॥}}
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bgat4wnbrokttsqcw5ovaxfhdav4skq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/26</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211260</id>
    <revision>
      <id>551068</id>
      <timestamp>2026-04-02T08:29:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551068</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7037" sha1="bp723k2a0sk9w0cqrr5op75hzzunn7q" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;సముద్రము నుండి పామిర్ పీఠభూములవఱకును నెఱని, కొన్ని మార్పులతో క్రీ.స్తు.ము. ౨,౨00 ఏండ్లవఱకును నిలిచియుండె.


{{Center|{{p|fs125}}౪వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 

వెడలి, కాక్సస్

ఈ తెగవారే కెల్టిక్కులు. వీరు క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౨౦,౦౦౦ ఏండ్లకిందట పుట్టుపట్టు నుండి వెడలి, కాక్సస్ కొండల దగ్గఱను ఆఁగి, ఇప్పటి జార్జియా - మె౯గిడియా, ఆర్మీనియా - కుర్దుస్థాన్ - ఫ్రీజియానాడులకు దొరలైరి. క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౧౦,౦౦౦ ఏండ్ల 
క్రితము మరల పడమటి దారిపట్టి, యూరపుఖండమున చొచ్చిరి. యూరపులో పలుచోట్లు లోఁబఱుచుకొన్న గ్రీకులులు, 
ఆల్బెనియనులును, కెల్టులును ఈ తెగలోనివారే.


{{Center|{{p|fs125}}౫వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారికి ట్యూటేనిక్కులని పేరు. వీరు గోబీ కడలి వడవైపునుండి క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౨౦,౦౦౦ ఏండ్లక్రిందట బయలుదేఱి, పడమటి దారిని పోయి, దఘెస్థానమున అఁగి, అచ్చట పెక్కువేల యేండ్లు నెలకొని, పెంపొందిరి. క్రీ.స్తు.ము, సుమారు ౮,౫౦౦ ఏండ్ల క్రితము వీరు వడవైపుగాచని, ఇప్పటిపోలాండులో క్రేకోప్రోలున్న చోటికి చేరిరి. అచ్చటనుండి, వీరు జట్టు జట్టులుగా 
విడిపోయి, పలుతావులకు చేరుకొనిరి. అందు, స్లేవొనిక్ జట్టువారు, ఇప్పటి రష్యనులకును - క్రోషియనులకును - సెర్వియనులకును
- బోస్నియనులకును, పెద్దలు; లెటిష్ జట్టువారు, లెట్టులకును - లిఖోనియనులకును - ప్రష్యనులకును, పెద్దలు; జెర్మనిక్ జట్టువారు, ట్యూటనులకును -గోధులకును-స్కేండి నేవియనులకును, పెద్దలు.


ఈ పిల్ల తెగవారే, ఇపుడు, ఆస్ట్రేలియా - వడ - ఆమెరికా - తె౯- ఆఫ్రికాలలో నెఱసి, ఇండియా మీఁద తమ దొరతనము నెలకొల్పియున్నారు. ఇంగ్లీషువారు వీరిలోని వారే అని వేటే చెప్ప నేల?


{{Center|{{p|fs125}}౬వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగ వారు వడ - అమెరికాలో ఏర్పడి, పెరిఁగి, పెద్దఱికము చేయుదురు.

{{Center|{{p|fs125}}౭వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారు తే౯ - అమెరికాలో పొడమి, పెంపొంది, పెద్దఱికము చేసెదరు.

{{Center|{{p|fs125}}౬వ తల్లి తెగ&lt;/p&gt;}}
ఈ తెగవారు వడ - అమెరికాలోని పడమటిపీలికను తొలుత ఏర్పడుదురు. వీరు ఉండి నెరియఁబోవు కూర దీవి (శాకద్వీపము) ఇపుడు మెల్లమెల్లఁగా ఒక్కొక ముక్క చొప్పున తూర్పుపె౯ కడలిక్కడలినుండి పెకి వచ్చు చున్నది. అది నిండుగా ఏర్పడునప్పటికి పెక్కువేల
యేండ్లు పట్టును. అప్పటికి వడ - అమెరికా అంతయు ముక్కముక్కలై, మున్నీట మునిగిపోవును. వీరి తొలిమనికి పట్టు మునిఁగిపోక నిలిచి, కూరలంకకు తూగ్పంచగును.


వీరు నానాఁటికి పెంపొంది, పెద్దఱికము చేసి, తుదకు పెన్నిటిముంపువలన తమ దీవితో కూడ పొడవడఁగుదురు.

{{Center|{{p|fs125}}౭వ తల్లి తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారు, ఇప్పటి తె౯ - అమెరికా విడిపోయి, పేరుమాసిన వెనుక, దానిపట్టున ఏర్పడు తమ్మిలంకను - పుష్కరదీపమున పుట్టి, ఏపారి, దొరతనమొనర్చి చివరకు చిచ్చుదెబ్బలకు లోనై విచ్చిపోవు తమదీవితో పాటు మిన్నంటుమున్నీటి మేటి కెరటముల సాలయ్యెదరు.


ఇది టూకీగా మందిమనుగడ. దీనినిగూర్చి మఱికొంత విరివిగా తెలిసికొను తలంపున్నవారు, ముత్తఱుల ముచ్చట లెఱుఁగువారితో డ్పాటుతో మేలెఱుకవారు వ్రాసిన మేలుపొత్తములు చదివి, తమ యెఱుక పెంచుకొని, తోడి వారియెఱుక కూడ పెంప కడంగుదురు 
గాక! ఇప్పటి పడమటివారిదే మేటి నాజూకుతనమను వెఱ్ఱి నమ్మకము విడనాడ గలుగుదురుగాక!! వలయువెరవు లరసి వానినిబట్టి నడిచి, నిక్కపుహాయికడలి కెరటపుటుయ్యాలలో డెందములలర ఊఁగఁగలుగుదురు గాక!!!


{{rule | 6em }}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bp723k2a0sk9w0cqrr5op75hzzunn7q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551069</id>
      <parentid>551068</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T08:31:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <origin>551069</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6995" sha1="kjnfpz3axtmxwj4hiptb87shfeaacsp" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;సముద్రము నుండి పామిర్ పీఠభూములవఱకును నెఱని, కొన్ని మార్పులతో క్రీ.స్తు.ము. ౨,౨00 ఏండ్లవఱకును నిలిచియుండె.


{{Center|{{p|fs125}}౪వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారే కెల్టిక్కులు. వీరు క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౨౦,౦౦౦ ఏండ్లకిందట పుట్టుపట్టు నుండి వెడలి, కాక్సస్ కొండల దగ్గఱను ఆఁగి, ఇప్పటి జార్జియా - మె౯గిడియా, ఆర్మీనియా - కుర్దుస్థాన్ - ఫ్రీజియానాడులకు దొరలైరి. క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౧౦,౦౦౦ ఏండ్ల 
క్రితము మరల పడమటి దారిపట్టి, యూరపుఖండమున చొచ్చిరి. యూరపులో పలుచోట్లు లోఁబఱుచుకొన్న గ్రీకులులు, 
ఆల్బెనియనులును, కెల్టులును ఈ తెగలోనివారే.


{{Center|{{p|fs125}}౫వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారికి ట్యూటేనిక్కులని పేరు. వీరు గోబీ కడలి వడవైపునుండి క్రీ.స్తు.ము. సుమారు ౨౦,౦౦౦ ఏండ్లక్రిందట బయలుదేఱి, పడమటి దారిని పోయి, దఘెస్థానమున అఁగి, అచ్చట పెక్కువేల యేండ్లు నెలకొని, పెంపొందిరి. క్రీ.స్తు.ము, సుమారు ౮,౫౦౦ ఏండ్ల క్రితము వీరు వడవైపుగాచని, ఇప్పటిపోలాండులో క్రేకోప్రోలున్న చోటికి చేరిరి. అచ్చటనుండి, వీరు జట్టు జట్టులుగా 
విడిపోయి, పలుతావులకు చేరుకొనిరి. అందు, స్లేవొనిక్ జట్టువారు, ఇప్పటి రష్యనులకును - క్రోషియనులకును - సెర్వియనులకును
- బోస్నియనులకును, పెద్దలు; లెటిష్ జట్టువారు, లెట్టులకును - లిఖోనియనులకును - ప్రష్యనులకును, పెద్దలు; జెర్మనిక్ జట్టువారు, ట్యూటనులకును -గోధులకును-స్కేండి నేవియనులకును, పెద్దలు.

ఈ పిల్ల తెగవారే, ఇపుడు, ఆస్ట్రేలియా - వడ - ఆమెరికా - తె౯- ఆఫ్రికాలలో నెఱసి, ఇండియా మీఁద తమ దొరతనము నెలకొల్పియున్నారు. ఇంగ్లీషువారు వీరిలోని వారే అని వేటే చెప్ప నేల?


{{Center|{{p|fs125}}౬వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగ వారు వడ - అమెరికాలో ఏర్పడి, పెరిఁగి, పెద్దఱికము చేయుదురు.

{{Center|{{p|fs125}}౭వ పిల్ల తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారు తే౯ - అమెరికాలో పొడమి, పెంపొంది, పెద్దఱికము చేసెదరు.

{{Center|{{p|fs125}}౬వ తల్లి తెగ&lt;/p&gt;}}
ఈ తెగవారు వడ - అమెరికాలోని పడమటిపీలికను తొలుత ఏర్పడుదురు. వీరు ఉండి నెరియఁబోవు కూర దీవి (శాకద్వీపము) ఇపుడు మెల్లమెల్లఁగా ఒక్కొక ముక్క చొప్పున తూర్పుపె౯ కడలిక్కడలినుండి పెకి వచ్చు చున్నది. అది నిండుగా ఏర్పడునప్పటికి పెక్కువేల
యేండ్లు పట్టును. అప్పటికి వడ - అమెరికా అంతయు ముక్కముక్కలై, మున్నీట మునిగిపోవును. వీరి తొలిమనికి పట్టు మునిఁగిపోక నిలిచి, కూరలంకకు తూగ్పంచగును.


వీరు నానాఁటికి పెంపొంది, పెద్దఱికము చేసి, తుదకు పెన్నిటిముంపువలన తమ దీవితో కూడ పొడవడఁగుదురు.

{{Center|{{p|fs125}}౭వ తల్లి తెగ&lt;/p&gt;}} 
ఈ తెగవారు, ఇప్పటి తె౯ - అమెరికా విడిపోయి, పేరుమాసిన వెనుక, దానిపట్టున ఏర్పడు తమ్మిలంకను - పుష్కరదీపమున పుట్టి, ఏపారి, దొరతనమొనర్చి చివరకు చిచ్చుదెబ్బలకు లోనై విచ్చిపోవు తమదీవితో పాటు మిన్నంటుమున్నీటి మేటి కెరటముల సాలయ్యెదరు.


ఇది టూకీగా మందిమనుగడ. దీనినిగూర్చి మఱికొంత విరివిగా తెలిసికొను తలంపున్నవారు, ముత్తఱుల ముచ్చట లెఱుఁగువారితో డ్పాటుతో మేలెఱుకవారు వ్రాసిన మేలుపొత్తములు చదివి, తమ యెఱుక పెంచుకొని, తోడి వారియెఱుక కూడ పెంప కడంగుదురు 
గాక! ఇప్పటి పడమటివారిదే మేటి నాజూకుతనమను వెఱ్ఱి నమ్మకము విడనాడ గలుగుదురుగాక!! వలయువెరవు లరసి వానినిబట్టి నడిచి, నిక్కపుహాయికడలి కెరటపుటుయ్యాలలో డెందములలర ఊఁగఁగలుగుదురు గాక!!!


{{rule | 6em }}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kjnfpz3axtmxwj4hiptb87shfeaacsp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/30</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211261</id>
    <revision>
      <id>551070</id>
      <timestamp>2026-04-02T08:38:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* సమస్యాత్మకం */</comment>
      <origin>551070</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6077" sha1="d388q6t2ijx9xkv3czdqcdydhl8rvob" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}ప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘము&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}జటావల్లభుల పురుషో త్తముగారు, ఎం. ఏ.&lt;/p&gt;}}
ఐరోపా మహాసంగ్రామము ముగిసిన పిమ్మట పపంచములోని వివిధ దేశములలో వయోజన విద్యోద్యమము విజృంభించెను. వివిధ
ప్రాంతములలో వయోజన విద్యావ్యాపనమునకై కృషిచేయు వ్యక్తులకును సంస్థలకును నడుమ పరస్పరసహకారమును పరస్పరావగా హనమును గలుగ జేయుటకు ప్రపంచ విద్యాసంఘ మనుసంస్థ నేటికి ౧౮ సంవత్సరముల క్రిందట స్థాపింపబడినది. ఈసంఘము ప్రశంసనీయమగు సేవను జేయుచున్నది. దీని ప్రధాన కార్యాలయము లండనులో (౧౬ రసెల్ స్క్వేరులో) నున్నది.

సంవత్సరమునకు రం వేల రూప్యముల వ్యయ

సంస్థ
{{Center|{{p|fs125}}సభ్యత్వము&lt;/p&gt;}}
ఇందు సభ్యశ్వమునొందు వ్యక్తులు ఆరు షిల్లింగులను, సంస్థలు ౨ పౌనులు ౨ పిల్లింగులను చెల్లింపవలెను. ప్రస్తుత మీసంఘములో సభ్యత్వమునొందిన సంస్థల సంఖ్య సుమారు ౧౫౦. ఈసంస్థలు నాగరిక ప్రపంచములోని వివిధదేశములకు జెందియున్నవి. ఆ దేశము లేవన -: ఐర్లండు,
జపా, న్యూజిలెండు, నార్వే, పోలండు, దక్ష్మి
ణాఫ్రికా, స్వీడెన్, స్విట్జెర్లండు, అమెరికా
సంయుక్త రాష్ట్రములు, యుగోస్లావియా,
హాలండు, గేటుబిటను, ఫిన్లాండు, డెన్మార్కు,
జెకోస్లొవేకియా, చైనా, సింహళము, కెనడా,
ఆస్ట్రియా, ఆస్ట్రేలియా-ఈ దేశములకు జెందినయీ
సభ్యసంస్థలలో కొన్ని పేరొందిన గొప్ప సంస్థలు
గలవు. అబర్డ్జ్ విశ్వవిద్యాలయము, ఆక్సఫర్డు
కేంబ్రిడ్జి విశ్వవిద్యాలయముల ఎక్స్టె&quot;మ్యూరల్
స్టడీస్ బోర్డులు పేర్కొ నదగినవి. సభ్యసంస్థ లే కాక
యితర సంస్థలు గూడ కొన్ని యీసఁఘమునకు
ధనసహాయము చేయుచున్నవి. మొత్తము
మీద ఈప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘమునకు
G
ముండును.
సమాచారశాఖ
ఈ సంఘమున కొక సమాచారశాఖ గలదు.
ఈశాఖ ప్రపంచములోని వయోజన విద్యా
విషయక వృత్తాంతములను తెలిసికొని వాని
నెఱుగగోరువారికి తెల్పుచుండును. ఈశాఖకు
చేరి యొకగ్రంథాలయము కలదు.
ప్రచారకులు - సౌకర్యములు
ఖండాంతరములనుండి యింగ్లండునకు వచ్చు
వారిలో నెవరైన వయోజన విద్యాభిమాను
లుండుచో వారిక సంఘమువా రాతిథ్య మిత్తురు.
ఇంగ్లండులో ఈ యుద్యమములో పనిచేయు
వారితో వారికి పరిచయమును గల్గి తురు. ఈ
యతిథులకు సాయంకాలములందు విద్యావిష
యములైన కాలక్షేపములను గూడ కూర్తురు.
ఇట్లు బ్రిటనునకు వచ్చు వై దేశికులేకాక
బిటనులోని వయోజన విద్యాభిమానులుగూడ
నెవరైన ప్రపంచములోని యితరభాగములకు
పోయి యచటి వయోజన విద్యాభిమానులతో
పరిచయము గల్గించుకొనగోరుచో ఈ కార్యా
లయము వారు వారికి పరిచయలేఖల నిత్తురు.
ఈ లేఖల నిచ్చు శాఖకు వేసవి కాలములో చేతి
నిండ పనియుండును. అనేకు లీలేఖలను తీసికొని
దేశాటనము చేయుచు వివిధ దేశములలోని
వయోజన విద్యాపద్ధతులను పరిశీలించుచుందురు.
ఈ పద్ధతికి ఫలితీముగ వచ్చు పరస్పరావగాహ
నమువలననే యొక దేశపు విధానమును మఱక
దేశము వారు సులభముగ తెలిసికొని యాచర
ణలో పెట్టుచున్నారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>d388q6t2ijx9xkv3czdqcdydhl8rvob</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551075</id>
      <parentid>551070</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T09:27:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551075</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6230" sha1="fm0k1fys8akswcy205btd05ggc5ynw5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}ప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘము&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}జటావల్లభుల పురుషో త్తముగారు, ఎం. ఏ.&lt;/p&gt;}}
ఐరోపా మహాసంగ్రామము ముగిసిన పిమ్మట పపంచములోని వివిధ దేశములలో వయోజన విద్యోద్యమము విజృంభించెను. వివిధ
ప్రాంతములలో వయోజన విద్యావ్యాపనమునకై కృషిచేయు వ్యక్తులకును సంస్థలకును నడుమ పరస్పరసహకారమును పరస్పరావగా హనమును గలుగ జేయుటకు ప్రపంచ విద్యాసంఘ మనుసంస్థ నేటికి ౧౮ సంవత్సరముల క్రిందట స్థాపింపబడినది. ఈసంఘము ప్రశంసనీయమగు సేవను జేయుచున్నది. దీని ప్రధాన కార్యాలయము లండనులో (౧౬ రసెల్ స్క్వేరులో) నున్నది.

సంవత్సరమునకు రం వేల రూప్యముల వ్యయ

సంస్థ
{{Center|{{p|fs125}}సభ్యత్వము&lt;/p&gt;}}
ఇందు సభ్యశ్వమునొందు వ్యక్తులు ఆరు షిల్లింగులను, సంస్థలు ౨ పౌనులు ౨ పిల్లింగులను చెల్లింపవలెను. ప్రస్తుత మీసంఘములో సభ్యత్వమునొందిన సంస్థల సంఖ్య సుమారు ౧౫౦. ఈసంస్థలు నాగరిక ప్రపంచములోని వివిధదేశములకు జెందియున్నవి. ఆ దేశము లేవన - ఐర్లండు, జపా౯, న్యూజిలెండు, నార్వే, పోలండు, దక్ష్మిణాఫ్రికా, స్వీడెన్, స్విట్జెర్లండు, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రములు, యుగోస్లావియా, హాలండు, గేటుబిటను, ఫిన్లాండు, డెన్మార్కు, జెకోస్లొవేకియా, చైనా, సింహళము, కెనడా, ఆస్ట్రియా, ఆస్ట్రేలియా 
- ఈ దేశములకు జెందిన యీసభ్యసంస్థలలో కొన్ని పేరొందిన గొప్ప సంస్థలు గలవు. అబర్డ్జ్ విశ్వవిద్యాలయము, ఆక్సఫర్డు
కేంబ్రిడ్జి విశ్వవిద్యాలయముల ఎక్స్టె&quot;మ్యూరల్ స్టడీస్ బోర్డులు పేర్కొనదగినవి. సభ్యసంస్థలే కాక యితర సంస్థలు గూడ కొన్ని 
యీసంఘమునకు ధనసహాయము చేయుచున్నవి. మొత్తము మీద ఈప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘమునకు సంవత్సరమునకు ౪౦ వేల  
రూప్యముల వ్యయ ముండును.


{{Center|{{p|fs125}}సమాచార శాఖ&lt;/p&gt;}}
ఈ సంఘమున కొక సమాచారశాఖ గలదు. ఈశాఖ ప్రపంచములోని వయోజన విద్యా విషయక వృత్తాంతములను తెలిసికొని వాని
నెఱుగగోరువారికి తెల్పుచుండును. ఈశాఖకు చేరి యొక గ్రంథాలయము కలదు.


{{Center|{{p|fs125}}ప్రచారకులు - సౌకర్యములు&lt;/p&gt;}}
ఖండాంతరముల నుండి యింగ్లండునకు వచ్చువారిలో నెవరైన వయోజన విద్యాభిమానులుండుచో వారిక సంఘము వారాతిథ్య మిత్తురు.
ఇంగ్లండులో ఈ యుద్యమములో పనిచేయు వారితో వారికి పరిచయమును గల్గింతురు. ఈ యతిథులకు సాయంకాలము లందు విద్యావిషయములైన కాలక్షేపములను గూడ కూర్తురు.


ఇట్లు బ్రిటనునకు వచ్చు వైదేశికులేకాక బిటనులోని వయోజన విద్యాభిమానులు గూడ నెవరైన ప్రపంచములోని యితరభాగములకు
పోయి యచటి వయోజన విద్యాభిమానులతో పరిచయము గల్గించుకొనగోరుచో ఈ కార్యాలయము వారు వారికి పరిచయలేఖల నిత్తురు.
ఈ లేఖల నిచ్చు శాఖకు వేసవి కాలములో చేతినిండ పనియుండును. అనేకులీ లేఖలను తీసికొని దేశాటనము చేయుచు వివిధ దేశములలోని వయోజన విద్యాపద్ధతులను పరిశీలించుచుందురు. ఈ పద్ధతికి ఫలితీముగ వచ్చు పరస్పరావగాహనము వలననే యొక దేశపు విధానమును మఱక దేశము వారు సులభముగ తెలిసికొని యాచరణలో పెట్టుచున్నారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fm0k1fys8akswcy205btd05ggc5ynw5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551076</id>
      <parentid>551075</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T09:27:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <origin>551076</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6122" sha1="r7n1i551myzqi0a0vat41pp86no06us" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}ప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘము&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}జటావల్లభుల పురుషో త్తముగారు, ఎం. ఏ.&lt;/p&gt;}}
ఐరోపా మహాసంగ్రామము ముగిసిన పిమ్మట పపంచములోని వివిధ దేశములలో వయోజన విద్యోద్యమము విజృంభించెను. వివిధ
ప్రాంతములలో వయోజన విద్యావ్యాపనమునకై కృషిచేయు వ్యక్తులకును సంస్థలకును నడుమ పరస్పరసహకారమును పరస్పరావగా హనమును గలుగ జేయుటకు ప్రపంచ విద్యాసంఘ మనుసంస్థ నేటికి ౧౮ సంవత్సరముల క్రిందట స్థాపింపబడినది. ఈసంఘము ప్రశంసనీయమగు సేవను జేయుచున్నది. దీని ప్రధాన కార్యాలయము లండనులో (౧౬ రసెల్ స్క్వేరులో) నున్నది.


{{Center|{{p|fs125}}సభ్యత్వము&lt;/p&gt;}}
ఇందు సభ్యశ్వమునొందు వ్యక్తులు ఆరు షిల్లింగులను, సంస్థలు ౨ పౌనులు ౨ పిల్లింగులను చెల్లింపవలెను. ప్రస్తుత మీసంఘములో సభ్యత్వమునొందిన సంస్థల సంఖ్య సుమారు ౧౫౦. ఈసంస్థలు నాగరిక ప్రపంచములోని వివిధదేశములకు జెందియున్నవి. ఆ దేశము లేవన - ఐర్లండు, జపా౯, న్యూజిలెండు, నార్వే, పోలండు, దక్ష్మిణాఫ్రికా, స్వీడెన్, స్విట్జెర్లండు, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రములు, యుగోస్లావియా, హాలండు, గేటుబిటను, ఫిన్లాండు, డెన్మార్కు, జెకోస్లొవేకియా, చైనా, సింహళము, కెనడా, ఆస్ట్రియా, ఆస్ట్రేలియా 
- ఈ దేశములకు జెందిన యీసభ్యసంస్థలలో కొన్ని పేరొందిన గొప్ప సంస్థలు గలవు. అబర్డ్జ్ విశ్వవిద్యాలయము, ఆక్సఫర్డు
కేంబ్రిడ్జి విశ్వవిద్యాలయముల ఎక్స్టె&quot;మ్యూరల్ స్టడీస్ బోర్డులు పేర్కొనదగినవి. సభ్యసంస్థలే కాక యితర సంస్థలు గూడ కొన్ని 
యీసంఘమునకు ధనసహాయము చేయుచున్నవి. మొత్తము మీద ఈప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘమునకు సంవత్సరమునకు ౪౦ వేల  
రూప్యముల వ్యయ ముండును.


{{Center|{{p|fs125}}సమాచార శాఖ&lt;/p&gt;}}
ఈ సంఘమున కొక సమాచారశాఖ గలదు. ఈశాఖ ప్రపంచములోని వయోజన విద్యా విషయక వృత్తాంతములను తెలిసికొని వాని
నెఱుగగోరువారికి తెల్పుచుండును. ఈశాఖకు చేరి యొక గ్రంథాలయము కలదు.


{{Center|{{p|fs125}}ప్రచారకులు - సౌకర్యములు&lt;/p&gt;}}
ఖండాంతరముల నుండి యింగ్లండునకు వచ్చువారిలో నెవరైన వయోజన విద్యాభిమానులుండుచో వారిక సంఘము వారాతిథ్య మిత్తురు.
ఇంగ్లండులో ఈ యుద్యమములో పనిచేయు వారితో వారికి పరిచయమును గల్గింతురు. ఈ యతిథులకు సాయంకాలము లందు విద్యావిషయములైన కాలక్షేపములను గూడ కూర్తురు.


ఇట్లు బ్రిటనునకు వచ్చు వైదేశికులేకాక బిటనులోని వయోజన విద్యాభిమానులు గూడ నెవరైన ప్రపంచములోని యితరభాగములకు
పోయి యచటి వయోజన విద్యాభిమానులతో పరిచయము గల్గించుకొనగోరుచో ఈ కార్యాలయము వారు వారికి పరిచయలేఖల నిత్తురు.
ఈ లేఖల నిచ్చు శాఖకు వేసవి కాలములో చేతినిండ పనియుండును. అనేకులీ లేఖలను తీసికొని దేశాటనము చేయుచు వివిధ దేశములలోని వయోజన విద్యాపద్ధతులను పరిశీలించుచుందురు. ఈ పద్ధతికి ఫలితీముగ వచ్చు పరస్పరావగాహనము వలననే యొక దేశపు విధానమును మఱక దేశము వారు సులభముగ తెలిసికొని యాచరణలో పెట్టుచున్నారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>r7n1i551myzqi0a0vat41pp86no06us</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/153</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211262</id>
    <revision>
      <id>551071</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:06:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551071</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="971" sha1="tgqq88v2x62dc4pj7uwn3xhmjgfag7h" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|141}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
లోకమ్మంతా పేల్చివేతును
లోకానికి నే బానిసనౌదును

ప్రళయంలోనే తాండవింతునూ
ప్రణయమూర్ఛనల లాస్యమాడుదును  {{float right|॥ఉన్నది॥}}

నల్లని రంగుల పులిమివేతునూ
చల్లని రేఖలు ప్రవహించెదనూ

కలుష స్వరములు అవరోహింతును
లలిత రాగములు ఆలపించెదను {{float right|॥ఉన్నది॥}}

{{right|(19.9.1946)}}


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 153
|bSize = 371
|cWidth = 39
|cHeight = 30
|oTop = 258
|oLeft = 183
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tgqq88v2x62dc4pj7uwn3xhmjgfag7h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>551072</id>
      <parentid>551071</parentid>
      <timestamp>2026-04-02T09:06:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <origin>551072</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="980" sha1="harigylb9wcrygek7k1xnzed7carx83" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|141}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
లోకమ్మంతా పేల్చివేతును
లోకానికి నే బానిసనౌదును

ప్రళయంలోనే తాండవింతునూ
ప్రణయమూర్ఛనల లాస్యమాడుదును  {{float right|॥ఉన్నది॥}}

నల్లని రంగుల పులిమివేతునూ
చల్లని రేఖలు ప్రవహించెదనూ

కలుష స్వరములు అవరోహింతును
లలిత రాగములు ఆలపించెదను {{float right|॥ఉన్నది॥}}

{{right|(19.9.1946)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 153
|bSize = 371
|cWidth = 39
|cHeight = 30
|oTop = 258
|oLeft = 183
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>harigylb9wcrygek7k1xnzed7carx83</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/154</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211263</id>
    <revision>
      <id>551073</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:14:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551073</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1600" sha1="hfhjwuxhzge08ydh4wlgoljo5biobwu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|142}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''జెండా'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఎత్తవోయ్ జెండా
ఎగరేయ్ జండా
మూడు రంగుల కాంతి
వాడవాడల నిండ  {{float right|॥ఎత్తవోయ్॥}}

భరతమాత రథమ్ము
ప్లైనెగురు మా జెండ
భరత సంస్కృతి యశము
భాసిల్లు నీ జెండ  {{float right|॥ఎత్తవోయ్॥}}

మౌర్యాంధ్ర గుప్త సామ్రాజ్య కీర్తి జెండా
సర్వమత సారము సామ్యమౌనీ జెండ  {{float right|॥ఎత్తవోయ్॥}}

రాట్న చక్రము దాల్చి రణమిచ్చి జయమొంది
రాట్నమే ధర్మచక్రమ్మైన మా జెండ {{float right|॥ఎత్తవోయ్॥}}

అపర బుద్ధుడు క్రీస్తు అమృత హృదయమువాడు
యోగి గాంధీప్రేమ జ్యోత్స్న భారత జండ  {{float right|॥ఎత్తవోయ్॥}}

{{right|(6-10-1947)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 154
|bSize = 371
|cWidth = 39
|cHeight = 29
|oTop = 426
|oLeft = 186
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hfhjwuxhzge08ydh4wlgoljo5biobwu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/155</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211264</id>
    <revision>
      <id>551074</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:25:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551074</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1940" sha1="5qj6nm5vlb74uycbxclk80oeftlmz2n" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|143}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ప్రవహించు కృష్ణా!'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|10em}}
ప్రవహింపుచు కృష్ణా! ప్రవహింపు దేవీ!
ప్రవహింపు నాదు బ్రతుకు వనాల జవరాల! {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

దేశదేశాల కధ దివ్యగానమ్మౌతు
యుగయుగాల చరిత్ర సొగసు నాట్యమ్మౌతు {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

మలయాద్రి అనుగుసుత మలయానిలానుజా
కలల తేలే నను కళల గండమ్మలది {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

కలహంస వాహినీ జలరూప వ్యోమాంగి
కలగీతమెత్తు నాగళము మధువులనింపి  {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

శిల్పాలయాక్షేత్ర కల్పన కళామూర్తి
శ్రీశైల దివ్యశిఖరేశ పాదాత్మ
పులకితాత్మవు దేవి ! పుణ్యచరితవు కృష్ణ !  {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

ఇందీవర కిరీట సుందరశ్రీ రాజ్ఞి
లోలా కనకకమల మాలార్ద్ర గంధకుచ
లాలింపు నను ప్రేమ పాలింపు నా రసన  {{float right|॥ప్రవహింపు...॥}}

{{right|(13.10.47)}}
&lt;/poem&gt;

{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 155
|bSize = 371
|cWidth = 27
|cHeight = 27
|oTop = 462
|oLeft = 185
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5qj6nm5vlb74uycbxclk80oeftlmz2n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/156</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211265</id>
    <revision>
      <id>551077</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:32:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551077</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1948" sha1="ipm0x4nne2qffg0zanlmto8dfz1sjbo" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|144}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''ఎల్లోర!'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఇవి మానవులు చెక్కినారా!
ఇవి శిల్పులే శిల్పించిరా!
ఉత్కృష్ట భావాలు
ఉత్తమాశయ శక్తి
ఉన్నత మహాప్రజ్ఞ
ఊహమించిన గుహలు  {{float right|॥ఇవి॥}}

శిలకాదు కళకాదు చిద్విలాసమే భువిని
వెలయింప దేవులే వేంచేసినారిటకు {{float right|॥ఇవి॥}}

మన బ్రతకు పాల్కడలి మధియింప రూపొంది
అమృత కలశపు రుచులు అందినవి శిల్పాలు {{float right|॥ఇవి॥}}

భావ గంభీరతే ప్రవహించే స్తుతియను
ప్రజ్ఞా మనోహరత ప్రసరించే టంకాన్ని
ధ్యానముద్రలు శిల్పికవతరించిన మూర్తి
గాన మూర్ఛన శిలా కాఠిన్యతలు దాట  {{float right|॥ఇవి॥}}

ఈ చోట శివలీల ఆ చోట హరిలీల
కైలాసమెత్తగా గడగు రావణుడితడు
ఇది జైన ఇంద్రసభ అది బౌద్ధ తుషితమట  {{float right|॥ఇవి॥}}

ఆకాశమంటు శీతాద్రి శిఖరశాంతి
అనవరత వేగ హిమపాత నిర్మలకాంతి
కూడుకొని మొలిచినది
గుహల దివ్యత్వమే  {{float right|॥ఇవి॥}}
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ipm0x4nne2qffg0zanlmto8dfz1sjbo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.10, No.8 (1937).pdf/31</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211266</id>
    <revision>
      <id>551078</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:33:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* సమస్యాత్మకం */</comment>
      <origin>551078</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6346" sha1="hvljfup87n9ivdc1x6nak9n2p0m701k" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ఇంతేకాక ప్రపంచవయోజన విద్యాసంఘములో సభ్యత్వమునొందిన వివిధ దేశము లేటేటను వయోజన పాఠశాలల నిర్వాహకులను
ఉపాధ్యాయులను కొందఱనెన్ని వారిని విదేశములలో సంచారము చేయుటకై పంపుచున్నవి. ఈ సంచారమునకగు వ్యయమును నాయా దేశములే భరించుచున్నవి. ఇకమీదట నీవ్యయమును ప్రపంచ విద్యాసంఘమువారే భరింపదలంచుచున్నారు.


{{Center|{{p|fs125}}స్థాయి సంఘము&lt;/p&gt;}}
ఈ సంస్థ యొక్క స్థాయిసంఘము సంవత్సరమున కొకసారి సమావేశమగు చుండును. ఈసం
ఘములోని సభ్యులు వివిధ దేశములచే ఆ యా
దేశములనుండి యెన్ను కొనబడినవా రైయుందుకు.
కొందరసభ్యులను కార్య నిర్వాహక వర్గము వారెన్ను
కొందురు. కార్యనిర్వాహక వర్గములో పదిమంది
సభ్యులుఁదురు. ఈ స్థాయిసం ఘసమా వేశము నే
కాక ప్రపంచయోజ;విద్యాభిమానుల మహా
సభనుకూడ నాల్గేండ్లకొకసారి యేర్పాటు చేయు
చుండవలెనని యాదిలో నిర్ణయింపబడెను.
కాని యింతవరకు నట్టిసమావేశ మొక్కటిమా
త్రమే జరిగెను. అది ౧౯ ౨౯ లో కేంబ్రిడ్జిలో
జరిగెను. రంం మంది ప్రతినిధులు వచ్చిరి. ఈ
సమావేశమును మఱల జరుపుట కార్థిక మాండ్య
మడ్డువచ్చెను.
గ్ర ం థ ప్ర క ట న ము
ఇంతవఱకు ప్రపంచవయోజన విద్యాసం
ఘము వారు చేసిన ముఖ్య కార్యములలో నొకటి
గ్రంథప్రకటనము. ఈప్రకటనములు నాల్గు
విధములుగ నున్నవి. ౧ కరపత్రములు : ఇప్పటికి
సుమారు నూరుకరపత్రములు ప్రకటింపబడినవి.
ఆ అంతర్జాతీయ వయోజన త్రైమాసిక పత్రిక.
౩వార్తా ప్రచురణములు. ర కాదాచిత్క ప్రచుర
ణములు - అనగా అప్పుడప్పుడు ప్రచురింపబడు
309
గ్రంథములు, ఇంతవఱకును ఈక్రింది ముఖ్య గ్రం
థములు ప్రకటింపబడినవి: అంతర్జాతీయవయో
జన విద్యాప కాశిని (ర౬ పుటలు), బ్రిటిషు
డొమినియ శులలోని వయోజన విద్య (౧౧
పుటలు), ఇంగ్లండు వేల్సులలోని వయోజన విద్య,
కేంబ్రిడ్జి ప్రపంచ వయోజనవిద్యామహాసభ,
వయోజనవిద్య - నిరుద్యోగము, జర్మనీలోని
వయోజనవిద్యలో నవీన పరిణామము, ఇటలీ
లోని వయోజనవిద్య- పైని తెల్చబడిన ప్రచుర
ణములలో ప్రపంచసంస్థలో సభ్యత్వము నొంది
యున్న సంస్థలుగల దేశములలోని వయోజన
విద్యావిషయములే కాక యితర దేశములలోని
వయోజనవిద్యో జ్యోద్యమములు గూడ పరామర్శిం
పబడుచుండును. వయోజన విద్యోద్యమమును
పూనిన యే దేశమును గూడ నీపచురణము
లను విస్మరించి ప్రవర్తిఁప
ప జాలదు.
విద్యాసంస్థల కర్తవ్యము.
భరతఖండము నావరించియున్న యజ్ఞాన
తమస్సుయొక్క స్వరూపమును మనము తెలిసికొన
వలెనన్న చో నూటికి 90 మంది భారతీయుల
కక్షరము లైనను
రావను సంశమును జ్ఞప్తికి
దెచ్చుకొనిన చాలును. వయోజన విద్యావ్యా ప్తికి
మన దేశములోనున్న యావశ్యకత మరేదేశము
లోను లేదు. అయినను మన మీ విషయమున
చాల మందులముగ నున్నాము. ప్రపంచములో
ఈవిషయమున గావింపబడుచున్న యుద్యమము
లను, ప్రచారములను, పరిశోధనలను జూచు
నప్పుడైనను మనకు కార్యోత్సాహము గలుగ
వచ్చును; కర్తవ్యతాజ్ఞాన ముదయింపపచ్చును;
తొక్కవలసిన మార్గము కన్పట్టవచ్చును. కాన
మన దేశములోని ముఖ్యమైన విద్యాసంస్థ లీ ప
పంచవయోజన విద్యాసంఘములో సభ్యత్వము
నొందుట శ్రేయస్కరము.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hvljfup87n9ivdc1x6nak9n2p0m701k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/157</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211267</id>
    <revision>
      <id>551079</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:37:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551079</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="798" sha1="32218y3njoewvw70i7h83yfxk74isik" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|145}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఆకాశమున కెగసి ఎల్లోర
అందుకొనే రసధునిని
ఉరవడించిన ఏరు {{float right|॥ఇవి॥}}

కాలో పలము కరిగి కాలావధిని దాటి
నాలోన విశ్వమై నా ఎదుట తోచెనే
ఎదుటనే విశ్వకళమై ఎల్లోరయై పొల్చె  {{float right|॥ఇవి॥}}

{{right|(21.1.47)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 157
|bSize = 371
|cWidth = 32
|cHeight = 30
|oTop = 227
|oLeft = 183
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>32218y3njoewvw70i7h83yfxk74isik</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/158</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211268</id>
    <revision>
      <id>551080</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:44:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551080</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1270" sha1="fvubft1b9z8uo4ncvtgp8aapp6bvvqo" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{right|146}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}'''అజంతా'''&lt;/p&gt;

&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
ఆగు అజంతా ఇదియే!
ఆంధ్ర చిత్రకారా!
తూలికాంత ప్రసరితమై
లీలాగతి బహుళరుచుల
ఏ విశ్వమొ అవతరించె
ఈ విహార చైత్యాలలో  {{float right|॥ఆగు..॥}}

వ్యాఘ్రనదీ జలపాతము
వడులు గండరించె లోయ
నిమ్న నదీ కంఠతటులు
నింగికెగయు కుడ్యాలుగ  {{float right|॥ఆగు..॥}}

మెలికలుగా పాము బోలి
జలజలలై వడివడిగా
శిలల బారు శైవాలిని
కలలు కనెను కళారాశి  {{float right|॥ఆగు..॥}}

నరసేవకు నరముక్తికి
నరునికెంతో దూరంగా
విరచించే యోగశక్తి
కరిగి పుట్టె కళారాశి  {{float right|॥ఆగు..॥}}
&lt;/poem&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|||అడివి బాపిరాజు సమగ్ర కవితా సంకలనం}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fvubft1b9z8uo4ncvtgp8aapp6bvvqo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Adavi Bapiraju Samagra Kavita Sankalanam Vol-1, Kinnera Art Theatrees.pdf/159</title>
    <ns>104</ns>
    <id>211269</id>
    <revision>
      <id>551081</id>
      <timestamp>2026-04-02T09:50:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>551081</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1155" sha1="mmo78di60t6eymh7egvhozj3sphzjuq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{left|147}}
{{rule|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|15em}}
తుంగనదీ కంఠ భిత్తి
భంగ వక్రతలో, బౌద్ధ
సంఘారామ మొక్కటి
మంగళాకృతి ధరించే !  {{float right|॥ఆగు..॥}}

బ్రతుకు మార్గమంత రోసి
ప్రజా బాధనంత డాసి
బ్రతుకు సత్యమావలి నిజం
ప్రతి మానము సౌందర్యము  {{float right|॥ఆగు..॥}}

రేకలుగా రంగులుగా
వాకలు ప్రవహింపించిరి
సాకల్యము వారి శక్తి
సాకారము వారి భక్తి
ఆగు అజంతా ఇదియే
ఆంధ్ర చిత్రకారా!  

{{right|(1925, ఏప్రియల్)}}
&lt;/poem&gt;


{{Css image crop
|Image = Adavi_Bapiraju_Samagra_Kavita_Sankalanam_Vol-1,_Kinnera_Art_Theatrees.pdf
|Page = 159
|bSize = 371
|cWidth = 36
|cHeight = 29
|oTop = 362
|oLeft = 182
|Location = center
|Description = 
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
{{rh|దీపమాల||}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mmo78di60t6eymh7egvhozj3sphzjuq</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>