Париж

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="tg">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедиа</sitename>
    <dbname>tgwiki</dbname>
    <base>https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Вижа</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Баҳс</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Корбар</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Баҳси корбар</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедиа</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Баҳси Википедиа</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Акс</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Баҳси акс</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">Медиавики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Баҳси медиавики</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Баҳси шаблон</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Роҳнамо</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Баҳси роҳнамо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Баҳси гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Портал</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Баҳси портал</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Баҳси Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модул</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Баҳси Модул</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Париж</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2653</id>
    <revision>
      <id>1462277</id>
      <parentid>1408238</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:53:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Zosya95 moved page [[Порис]] to [[Париж]] over redirect: Калимаю номҳое, ки тоҷикони оддӣ намефаҳманд истифода набаред!</comment>
      <origin>1408238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17557" sha1="2lefki35ub44zbsvh9rff7jncrp7x9t" xml:space="preserve">{{МА}}
'''Порис''' ({{lang-fr|Paris}}, {{lang-ru|Париж}}) — шаҳр ва пойтахти [[Фаронса]]. Маркази маъмурии ноҳияи [[Ил-де-Франс]] аст. Коммуна ва департаментро ташкил мекунад, ки аз 20 ҳавза иборат аст.

Аҳолӣ — 2,274 млн одам (2014 год), панҷум шаҳри [[Иттиҳоди Аврупо]] аз ҷиҳати ҳаҷм&lt;ref&gt;{{cite web| url=http://www.paris.fr/accueil/accueil-paris-fr/combien-de-parisiens-a-paris/rub_1_actu_139340_port_24329| title=2,274 millions de Parisiens à Paris...| publisher=Mairie de Paris| lang=fr| date=14.01.2014| accessdate=2014-01-14| archiveurl=https://web.archive.org/web/20140115013016/http://www.paris.fr/accueil/accueil-paris-fr/combien-de-parisiens-a-paris/rub_1_actu_139340_port_24329| archivedate=2014-01-15}}&lt;/ref&gt;. Ба ҳисоби умумии аҳолии дохили Порис ва маҳаллаҳои атрофи он («Пориси Калон») 10,6 млн нафар одам сукунат мекунад (2011). Дар қисми шимолии [[Фаронса]], ва ҳамвории ҳавзаи Порис дар соҳили дарёи [[Сена]] чой гирифтааст.

Маркази муҳимтарини сиёсӣ, иқтисодӣ ва фарҳангии [[Фаронса]] аст. Ҳамчун яке аз марказҳои молияи ҷаҳонӣ ба ҳисоб меравад. Инҷо қароргоҳи [[ЮНЕСКО]] (UNESCO — The United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization) ва дигар муассисаҳои байналмилалӣ ҷойгир шудаанд.

Маркази таърихӣ, ки аз ҷазираи Сите ва ҳарду соҳилҳои дарёи Сена дар тулли як чанд аср ташаккул мекард. Дар нимаи асри XIX дар Порис таъмири ҷиддӣ шуда гузашт. Дар назди шаҳр қаср ва боғи таърихӣ [[Версал]] қарор дорад, ки манзараи мутаносибро ташкил мекунад.

Замони таъсиси Порис аз асри III п. м. бо қабилаи келтҳо (паризиён) равнақ гирифт. Аз асри III—IV ҳамчун шаҳри галӣ-румӣ Паризиён маълум аст. Аз охири асри X бо қатъшавии муваққатан — пойтахти [[Фаронса]].

== Таърих ==

=== Таърихи пеш аз милод ===
Париж дар ҷои маҳаллаи аҳолинишини [[Лютесия (Порис)|Лютесия]] ({{lang-la|Lutetia}} — хонавода дар байни об), ки қабилаи келтҳо (паризиён) дар асри III п.м. бунёд карданд. Маҳалла дар ҷазираи бехатари [[Ҷазираи Сите|Сите]], ки бо оби дарёи [[Сена]] иҳота шудааст, қарор дорад. Дар асри II п.м. дар Лютесия девори қалъагӣ сохта шуд. Асли иқтисоди маҳаллаи келтиро тиҷорат ташкил мекард: Сена [[баҳри Миёназамин]]ро бо ҷазираҳои Британия пайваст мекард. Соли 52 паризиён ба шуриши галҳо ба муқобили ҳукмронии Рум дар зери сарварии [[Версингеториг]], ки аз қабилаи авернҳо буд, ҳамроҳ шуданд. [[Акс:Thermes-de-Cluny-caldarium.jpg|240px|thumb|left|Харобаи ҳамоҳои румӣ]] Дар ҳудуди ҳамин сол мӯҳориба дар назди Лютесия воқеъ гашт, ки дар он римиён ғолиб баромаданд. Таълифи [[Юлий Сезар]] «[[Навиштаҷот дар боби ҷанги Галл]]» ба ҳамин вақт рост меояд, ки дар он Лютесия ҳамчун — «шаҳри паризиён ва мавқеъи он дар яке аз ҷазираҳои дарёи Сена» сабт шудааст. Баъди вай сарлашкари румӣ [[Тит Лабиен]] Лютесияро мӯҳосира кард, паризиён бар замми ин пулҳоро хароб карда шаҳрро ба оташ гирифтор мекунанд.

Римиён шаҳрро аз нав бунёд карданд ва аз санг роҳҳои румӣ, хонаҳои бо ҳашамат, қубури об, ки дарозиаш 16 километрро ташкил мекард, се чашмаи гарм, [[амфитеатр]] (дар Юнон ва Руми Бостон — тамошогоҳи болокушодаи нишастгоҳаш гирда ё нимдоираи зина-зина) ва [[форуми Рим]] бо [[базилика]] (иморати асрҳои миёна ва антиқӣ). Маъмурияти Рум дар ҷазираи Сите ҷой гирифт ва бандаргоҳ амали худро давом дод. Дар асри III шаҳр ба тохтутози яке аз қабилаҳои олмонӣ [[алеманҳо]] дучор гашт, ки ин воқеъ ба мигратсияи аҳоли аз соҳили чапи дарёи Сена ба ҷазираи Сите ки бехатар буд таъсир расонд. Ҳамон вақт Лютесия ҳамчун «шаҳри паризиён» ({{lang-la|Civitas Parisiorum}}) ном гирифт ва дертар, Порис ({{lang-fr|Paris}}). Дар асри IV дар шаҳр якум калисои насронӣ сохта шуд. V аср бо амали азизи Женевеваи Порисӣ маъруф гашт, ки аз рӯи дини насронӣ, нигаҳбони Порис ба ҳисоб меравад. Соли 470 франҳои салӣ бо сарварии [[Ҳилдерик I]] зиёда аз 10 сол шаҳрро зери мӯҳосира гирифтанд. Дар охири асри панҷ V [[Хлодвиг I]] муваққатан Порисро ба пойтахти давлати франкҳо табдил дод.

=== Асрҳои миёна ===
[[Акс:Viking Siege of Paris.jpg|240px|thumb|Мӯҳосираи Порис аз ҷониби викингҳо [[соли 845]]]]
Соли 508 Порис пойтахти подшоҳии Меровингҳо гашт. Дар асри VI дар қаламрави тамоми шаҳр калисоҳо бунёд мегаштанд. Дар ин маврид аҳоли 15-20 ҳазор нафарро ташкил мекард. Дар ҷазираи Сите қалъае намоён буд, ки дар он қароргоҳҳои подшоҳ ва давлатдорони дини насронӣ вуҷуд дошт. Тиҷорат дар ҳудуди дарёи Сена қисми аслии вуҷудиёти зиндагии мардумро ташкил мекард ва ин чунин сабабгори пайдоиши тоҷирони суриёӣ ва яҳудӣ аз ҷониби Шарқ шуд.

Асри VII Порис ҳамчун пойтахт барҳам хӯрд пас аз кучидани подшоҳи франкҳо [[Хлотар II]] ба [[Клиши-ла-Гаренн]], ва дертар ба [[Карли Бузург]] — ба [[Ахен]]. Пас аз подшоҳи якуми [[Фаронса]] шудани [[Гуго Капет]] дар асри X Порис боз пойтахти давлат мешавад.

Дар охири асри IX шаҳр ба тохтутози қабилаи [[норманҳо]] дучор шуд. Солҳои 856—857 онҳо соҳили чапи Порисро хароб ва ғорат карданд. Аз соли [[885]] то [[887]] шаҳрро на кам аз 40 ҳазор норманҳо бо 700 киштӣ мӯҳосир мекарданд. Дар аввали асри XII аҳолии Порис асосан дар ҷазираи қалъагии Сите мавқеъ гирифтанд, ки то нимаи асри XV қароргоҳи подшоҳӣ буд. Дар ҳамин ҷо қасри усқуф (мансаби олии рӯхониёни насронӣ) ва [[калисои Марями Порисӣ]]. Дар дохили калисоҳо ва дайрҳо бемористон барои мардуми камбизоат амал мекарданд. Асрҳои XII—XIII соҳилҳои рости дарёи Сенаро дар назди бандаргоҳ мардум фаъолона ҷои маскун карданд. Дар вақти ҳукмронии [[Филипп II Август]] девори нави қалъагӣ дар ҳарду соҳилҳои дарёи Сена сохта шуд ва дар кучаҳо роҳҳоро аз нав бо санги чортарош обод карданд. Дар асри XIII донишкадаи Порисӣ амал мекард, ки чор факулта дошт: ҳуқуқи қонунӣ ва фиқҳ, тиб, санъат ва филология. Дар замони ҷанги садсола аз декабр соли 1420 дар давоми 16 сол Порис забт гашт аз ҷониби аскарони подшоҳи инглис [[Генрих V (шоҳи Англия)|Генрих V]], ва пас герсог (унвони дворянҳои олимартаба ё князьҳои мулкдори европаи Ғарби) Бедфорд (ноибуссултони Фаронса аз соли 1422). Аз байни асри XV то байни асри XVI пойтахти Фаронса дар шаҳри [[Тур (шаҳр)|Тур]] воқеъ буд.

== Фарҳанг ==
Соҳилҳои [[Сена]] дар соли 1991&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/600 Берега Сены, список Юнеско]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ба руйхати мероси фарҳанги умумиҷаҳонии [[ЮНЕСКО]] ворид гашт. Қасри наздишаҳрӣ [[Фонтенбло]]&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/160 Дворец Фонтенбло в списке ЮНЕСКО]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ва қасри [[Версал]]&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/83 Версальский дворец в списке ЮНЕСКО]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ҳам соли 1979 ва 1981 ин чунин.

Париж аз ҷиҳати мероси адабӣ, ки шоёни диққат аст сарватманд мебошад ва на фақат бо санъти меъморӣ, балки бо кучаҳо, пулҳо, осорхонаҳо ва майдонҳо. Дар Порис 1800 ҷойи таърихӣ ва 130 [[осорхона]], — 14-тои он ба шаҳр итоат мекунад ва даромад ба онҳо бе пул аст. Яке аз онҳо бурҷи оҳании Эйфел мебошад, ки аз рӯи лоиҳаи мӯҳандис [[Эйфел Гюстав]] сохта шудааст. Аз рӯи фикри аввал ин иншоот ҳамчун иншооти муваққатӣ барои гузаронидани намоиши умумиҷаҳонии [[1889]] сохтанд, сипас бурҷ ҳамчун рамзи Париж гашт. Дар шимоли бурҷи Эйфел дар доираи уфуқ [[Сакре-Кёр]] сарбаланд аст, ки дар пуштаи [[Монмартр]] қарор дорад, ва дар ҷануб — бурҷи тоқ [[Тур Монпарнас]], ки дар ноҳияи ҳамвор ҷой гирифтааст.

Меҳвари таърихии мероси санъати бинокорӣ хати шаҳрро аз марказ то ғарб бурида меравад ва аз осорхонаи шинохтаи умумиҷаҳонӣ [[Лувр]] сар карда ба воситаи [[боғ]]и [[Тюилри (боғ)|Тюилри]], хиёбони [[Саҳрои Елисей]] то [[Тоқи нусрат (Порис)|Тоқи нусрат]], ки дар асри XIX дар маркази [[Майдони Ситора]] сохта шуда буд, давом дорад. Дар даҳаи солҳои 1960-ум дар давоми сатҳи хат гузари Дефанс, ки марказаш [[Тоқи калони Дефанс]] шуд, обод гашт.

Дар маркази қисми таърихӣ Хонаи маҷрӯҳон, ки дар он [[Осорхонаи Артиш (Париж)|осорхонаи артиш]] ҷой гирифтааст ва дар он ҷасади [[Наполеон I|Наполеон Бонапарт]] ҳифз шудааст. Дар ҳамин ҷо калисои пешина [[Пантеон (Порис)|Пантеон]] воқеъ аст, ки ҳамчун [[оромгоҳ]]и ашхосони шинохтаи фаронсавӣ ҳизф шудааст.

Маркази таърихии шаҳр — ҷазираи Сите аст ва дар он ду калисои аз ҳама маъруфтарини Фаронса [[калисои Марями Порисӣ]] ва [[Сент-Шапел]] қарор доранд. Назди [[ҷазира]]и Сите боз як ҷазира воқеъ аст — [[Сен-Луи]], ки бо яхмосҳои худ маъруф аст ва дарҷаҳон аз ҳама беҳтарин ба шумор меравнд&lt;ref&gt;[http://news.turizm.ru/russia/19035.html Путешествие за мороженым с Forbes — Россия — TURIZM.RU]&lt;/ref&gt;.

&lt;center&gt;
{|class=&quot;graytable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+

|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:Le Tour Eiffel from Le Champs de Mars.jpg|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:3981ParigiArcDeTriomphe.JPG|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:NotreDameI.jpg|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:Chateau de Versailles, France (8132659035).jpg|260x160px]]
|-
|[[Бурҷи Эйфел]]
|Тоқи нусрат
|[[Калисои Марями Парижӣ]]
|Қасри [[Версал]]
|}&lt;/center&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Париж // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.{{ref-ru}}
* Париж — статья из Большой советской энциклопедии{{ref-ru}}
* Париж — мақола аз донишномаи «Британника»{{ref-en}}
* Комбо, Иван. История Парижа. — М.: Весь мир, 2002. — 176 с.{{ref-ru}}
* Ayers, Andrew. The Architecture of Paris: An Architectural Guide. — Stuttgart/London: Edition Axel Menges, 2004. — 415 p.{{ref-en}}
* Пилявский В. И. и др. Париж / Союз архитекторов СССР, Ленингр. отд. — Л.: Стройиздат, Ленингр. отд., 1968. — 112 с. — (Архитектура и строительство городов мира). — 25 000 экз. (обл., суперобл.){{ref-ru}}
* Лакост, Елена. Шпаргалка по Парижу: путеводитель. — М.: Гелеос, 2007. — 368 с.{{ref-ru}}
* Маджи, Джованна. Париж. — Флоренция: Casa Editrice Bonechi.{{ref-it}}

== Пайвандҳо ==
* [http://www.paris.fr/ Mairie de Paris]{{ref-fr}}
* [http://ru.parisinfo.com/ Туристический сайт] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150627043404/http://ru.parisinfo.com/ |date=2015-06-27 }} ''ParisInfo''{{ref-ru}}
* [http://www.airpano.ru/files/Paris-France/1-2 360-градусные панорамы Парижа] ''AirPano''
* [http://www.parisrues.com/ruesgen/paris-en-vieilles-photos.html Париж на старых фотографиях и открытках] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140208003423/http://www.parisrues.com/ruesgen/paris-en-vieilles-photos.html |date=2014-02-08 }} ''Parisrues''{{ref-fr}}
* [http://www.parisenimages.fr/fr Исторические фотографии Парижа] ''Paris en Images''{{ref-fr}}
* [http://www.h-france.net/bibliogparis2005.html Библиография работ, посвящённых истории Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20081203155653/http://www.h-france.net/bibliogparis2005.html |date=2008-12-03 }} ''H-France''{{ref-en}}
* [http://www.pavillon-arsenal.com/home.php Центр архитектуры и градостроительства Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140208095745/http://www.pavillon-arsenal.com/home.php |date=2014-02-08 }} ''Pavillon de l’Arsenal''{{ref-fr}}{{ref-en}}
* [http://www.apur.org/ Мастерская планирования Парижа] ''APUR''{{ref-fr}}{{ref-en}}
* [http://www.ateliergrandparis.fr/ Международная мастерская Большого Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20180710151441/http://www.ateliergrandparis.fr/ |date=2018-07-10 }} ''AIGP''{{ref-fr}}

{{Пойтахтҳои Аврупо}}

{{Фаронса-ҷуғ-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Порис| ]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Фаронса]]</text>
      <sha1>2lefki35ub44zbsvh9rff7jncrp7x9t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462281</id>
      <parentid>1462277</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:53:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17533" sha1="jbzzo84d543wf7n7s2r8ruvc9tzsgw3" xml:space="preserve">{{МА}}
'''Париж''' ({{lang-fr|Paris}}) — шаҳр ва пойтахти [[Фаронса]]. Маркази маъмурии ноҳияи [[Ил-де-Франс]] аст. Коммуна ва департаментро ташкил мекунад, ки аз 20 ҳавза иборат аст.

Аҳолӣ — 2,274 млн одам (2014 год), панҷум шаҳри [[Иттиҳоди Аврупо]] аз ҷиҳати ҳаҷм&lt;ref&gt;{{cite web| url=http://www.paris.fr/accueil/accueil-paris-fr/combien-de-parisiens-a-paris/rub_1_actu_139340_port_24329| title=2,274 millions de Parisiens à Paris...| publisher=Mairie de Paris| lang=fr| date=14.01.2014| accessdate=2014-01-14| archiveurl=https://web.archive.org/web/20140115013016/http://www.paris.fr/accueil/accueil-paris-fr/combien-de-parisiens-a-paris/rub_1_actu_139340_port_24329| archivedate=2014-01-15}}&lt;/ref&gt;. Ба ҳисоби умумии аҳолии дохили Порис ва маҳаллаҳои атрофи он («Пориси Калон») 10,6 млн нафар одам сукунат мекунад (2011). Дар қисми шимолии [[Фаронса]], ва ҳамвории ҳавзаи Порис дар соҳили дарёи [[Сена]] чой гирифтааст.

Маркази муҳимтарини сиёсӣ, иқтисодӣ ва фарҳангии [[Фаронса]] аст. Ҳамчун яке аз марказҳои молияи ҷаҳонӣ ба ҳисоб меравад. Инҷо қароргоҳи [[ЮНЕСКО]] (UNESCO — The United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization) ва дигар муассисаҳои байналмилалӣ ҷойгир шудаанд.

Маркази таърихӣ, ки аз ҷазираи Сите ва ҳарду соҳилҳои дарёи Сена дар тулли як чанд аср ташаккул мекард. Дар нимаи асри XIX дар Порис таъмири ҷиддӣ шуда гузашт. Дар назди шаҳр қаср ва боғи таърихӣ [[Версал]] қарор дорад, ки манзараи мутаносибро ташкил мекунад.

Замони таъсиси Порис аз асри III п. м. бо қабилаи келтҳо (паризиён) равнақ гирифт. Аз асри III—IV ҳамчун шаҳри галӣ-румӣ Паризиён маълум аст. Аз охири асри X бо қатъшавии муваққатан — пойтахти [[Фаронса]].

== Таърих ==

=== Таърихи пеш аз милод ===
Париж дар ҷои маҳаллаи аҳолинишини [[Лютесия (Порис)|Лютесия]] ({{lang-la|Lutetia}} — хонавода дар байни об), ки қабилаи келтҳо (паризиён) дар асри III п.м. бунёд карданд. Маҳалла дар ҷазираи бехатари [[Ҷазираи Сите|Сите]], ки бо оби дарёи [[Сена]] иҳота шудааст, қарор дорад. Дар асри II п.м. дар Лютесия девори қалъагӣ сохта шуд. Асли иқтисоди маҳаллаи келтиро тиҷорат ташкил мекард: Сена [[баҳри Миёназамин]]ро бо ҷазираҳои Британия пайваст мекард. Соли 52 паризиён ба шуриши галҳо ба муқобили ҳукмронии Рум дар зери сарварии [[Версингеториг]], ки аз қабилаи авернҳо буд, ҳамроҳ шуданд. [[Акс:Thermes-de-Cluny-caldarium.jpg|240px|thumb|left|Харобаи ҳамоҳои румӣ]] Дар ҳудуди ҳамин сол мӯҳориба дар назди Лютесия воқеъ гашт, ки дар он римиён ғолиб баромаданд. Таълифи [[Юлий Сезар]] «[[Навиштаҷот дар боби ҷанги Галл]]» ба ҳамин вақт рост меояд, ки дар он Лютесия ҳамчун — «шаҳри паризиён ва мавқеъи он дар яке аз ҷазираҳои дарёи Сена» сабт шудааст. Баъди вай сарлашкари румӣ [[Тит Лабиен]] Лютесияро мӯҳосира кард, паризиён бар замми ин пулҳоро хароб карда шаҳрро ба оташ гирифтор мекунанд.

Римиён шаҳрро аз нав бунёд карданд ва аз санг роҳҳои румӣ, хонаҳои бо ҳашамат, қубури об, ки дарозиаш 16 километрро ташкил мекард, се чашмаи гарм, [[амфитеатр]] (дар Юнон ва Руми Бостон — тамошогоҳи болокушодаи нишастгоҳаш гирда ё нимдоираи зина-зина) ва [[форуми Рим]] бо [[базилика]] (иморати асрҳои миёна ва антиқӣ). Маъмурияти Рум дар ҷазираи Сите ҷой гирифт ва бандаргоҳ амали худро давом дод. Дар асри III шаҳр ба тохтутози яке аз қабилаҳои олмонӣ [[алеманҳо]] дучор гашт, ки ин воқеъ ба мигратсияи аҳоли аз соҳили чапи дарёи Сена ба ҷазираи Сите ки бехатар буд таъсир расонд. Ҳамон вақт Лютесия ҳамчун «шаҳри паризиён» ({{lang-la|Civitas Parisiorum}}) ном гирифт ва дертар, Порис ({{lang-fr|Paris}}). Дар асри IV дар шаҳр якум калисои насронӣ сохта шуд. V аср бо амали азизи Женевеваи Порисӣ маъруф гашт, ки аз рӯи дини насронӣ, нигаҳбони Порис ба ҳисоб меравад. Соли 470 франҳои салӣ бо сарварии [[Ҳилдерик I]] зиёда аз 10 сол шаҳрро зери мӯҳосира гирифтанд. Дар охири асри панҷ V [[Хлодвиг I]] муваққатан Порисро ба пойтахти давлати франкҳо табдил дод.

=== Асрҳои миёна ===
[[Акс:Viking Siege of Paris.jpg|240px|thumb|Мӯҳосираи Порис аз ҷониби викингҳо [[соли 845]]]]
Соли 508 Порис пойтахти подшоҳии Меровингҳо гашт. Дар асри VI дар қаламрави тамоми шаҳр калисоҳо бунёд мегаштанд. Дар ин маврид аҳоли 15-20 ҳазор нафарро ташкил мекард. Дар ҷазираи Сите қалъае намоён буд, ки дар он қароргоҳҳои подшоҳ ва давлатдорони дини насронӣ вуҷуд дошт. Тиҷорат дар ҳудуди дарёи Сена қисми аслии вуҷудиёти зиндагии мардумро ташкил мекард ва ин чунин сабабгори пайдоиши тоҷирони суриёӣ ва яҳудӣ аз ҷониби Шарқ шуд.

Асри VII Порис ҳамчун пойтахт барҳам хӯрд пас аз кучидани подшоҳи франкҳо [[Хлотар II]] ба [[Клиши-ла-Гаренн]], ва дертар ба [[Карли Бузург]] — ба [[Ахен]]. Пас аз подшоҳи якуми [[Фаронса]] шудани [[Гуго Капет]] дар асри X Порис боз пойтахти давлат мешавад.

Дар охири асри IX шаҳр ба тохтутози қабилаи [[норманҳо]] дучор шуд. Солҳои 856—857 онҳо соҳили чапи Порисро хароб ва ғорат карданд. Аз соли [[885]] то [[887]] шаҳрро на кам аз 40 ҳазор норманҳо бо 700 киштӣ мӯҳосир мекарданд. Дар аввали асри XII аҳолии Порис асосан дар ҷазираи қалъагии Сите мавқеъ гирифтанд, ки то нимаи асри XV қароргоҳи подшоҳӣ буд. Дар ҳамин ҷо қасри усқуф (мансаби олии рӯхониёни насронӣ) ва [[калисои Марями Порисӣ]]. Дар дохили калисоҳо ва дайрҳо бемористон барои мардуми камбизоат амал мекарданд. Асрҳои XII—XIII соҳилҳои рости дарёи Сенаро дар назди бандаргоҳ мардум фаъолона ҷои маскун карданд. Дар вақти ҳукмронии [[Филипп II Август]] девори нави қалъагӣ дар ҳарду соҳилҳои дарёи Сена сохта шуд ва дар кучаҳо роҳҳоро аз нав бо санги чортарош обод карданд. Дар асри XIII донишкадаи Порисӣ амал мекард, ки чор факулта дошт: ҳуқуқи қонунӣ ва фиқҳ, тиб, санъат ва филология. Дар замони ҷанги садсола аз декабр соли 1420 дар давоми 16 сол Порис забт гашт аз ҷониби аскарони подшоҳи инглис [[Генрих V (шоҳи Англия)|Генрих V]], ва пас герсог (унвони дворянҳои олимартаба ё князьҳои мулкдори европаи Ғарби) Бедфорд (ноибуссултони Фаронса аз соли 1422). Аз байни асри XV то байни асри XVI пойтахти Фаронса дар шаҳри [[Тур (шаҳр)|Тур]] воқеъ буд.

== Фарҳанг ==
Соҳилҳои [[Сена]] дар соли 1991&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/600 Берега Сены, список Юнеско]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ба руйхати мероси фарҳанги умумиҷаҳонии [[ЮНЕСКО]] ворид гашт. Қасри наздишаҳрӣ [[Фонтенбло]]&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/160 Дворец Фонтенбло в списке ЮНЕСКО]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ва қасри [[Версал]]&lt;ref&gt;[http://whc.unesco.org/en/list/83 Версальский дворец в списке ЮНЕСКО]{{ref-en}}&lt;/ref&gt; ҳам соли 1979 ва 1981 ин чунин.

Париж аз ҷиҳати мероси адабӣ, ки шоёни диққат аст сарватманд мебошад ва на фақат бо санъти меъморӣ, балки бо кучаҳо, пулҳо, осорхонаҳо ва майдонҳо. Дар Порис 1800 ҷойи таърихӣ ва 130 [[осорхона]], — 14-тои он ба шаҳр итоат мекунад ва даромад ба онҳо бе пул аст. Яке аз онҳо бурҷи оҳании Эйфел мебошад, ки аз рӯи лоиҳаи мӯҳандис [[Эйфел Гюстав]] сохта шудааст. Аз рӯи фикри аввал ин иншоот ҳамчун иншооти муваққатӣ барои гузаронидани намоиши умумиҷаҳонии [[1889]] сохтанд, сипас бурҷ ҳамчун рамзи Париж гашт. Дар шимоли бурҷи Эйфел дар доираи уфуқ [[Сакре-Кёр]] сарбаланд аст, ки дар пуштаи [[Монмартр]] қарор дорад, ва дар ҷануб — бурҷи тоқ [[Тур Монпарнас]], ки дар ноҳияи ҳамвор ҷой гирифтааст.

Меҳвари таърихии мероси санъати бинокорӣ хати шаҳрро аз марказ то ғарб бурида меравад ва аз осорхонаи шинохтаи умумиҷаҳонӣ [[Лувр]] сар карда ба воситаи [[боғ]]и [[Тюилри (боғ)|Тюилри]], хиёбони [[Саҳрои Елисей]] то [[Тоқи нусрат (Порис)|Тоқи нусрат]], ки дар асри XIX дар маркази [[Майдони Ситора]] сохта шуда буд, давом дорад. Дар даҳаи солҳои 1960-ум дар давоми сатҳи хат гузари Дефанс, ки марказаш [[Тоқи калони Дефанс]] шуд, обод гашт.

Дар маркази қисми таърихӣ Хонаи маҷрӯҳон, ки дар он [[Осорхонаи Артиш (Париж)|осорхонаи артиш]] ҷой гирифтааст ва дар он ҷасади [[Наполеон I|Наполеон Бонапарт]] ҳифз шудааст. Дар ҳамин ҷо калисои пешина [[Пантеон (Порис)|Пантеон]] воқеъ аст, ки ҳамчун [[оромгоҳ]]и ашхосони шинохтаи фаронсавӣ ҳизф шудааст.

Маркази таърихии шаҳр — ҷазираи Сите аст ва дар он ду калисои аз ҳама маъруфтарини Фаронса [[калисои Марями Порисӣ]] ва [[Сент-Шапел]] қарор доранд. Назди [[ҷазира]]и Сите боз як ҷазира воқеъ аст — [[Сен-Луи]], ки бо яхмосҳои худ маъруф аст ва дарҷаҳон аз ҳама беҳтарин ба шумор меравнд&lt;ref&gt;[http://news.turizm.ru/russia/19035.html Путешествие за мороженым с Forbes — Россия — TURIZM.RU]&lt;/ref&gt;.

&lt;center&gt;
{|class=&quot;graytable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+

|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:Le Tour Eiffel from Le Champs de Mars.jpg|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:3981ParigiArcDeTriomphe.JPG|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:NotreDameI.jpg|240x160px]]
|width=&quot;25%&quot;|[[Акс:Chateau de Versailles, France (8132659035).jpg|260x160px]]
|-
|[[Бурҷи Эйфел]]
|Тоқи нусрат
|[[Калисои Марями Парижӣ]]
|Қасри [[Версал]]
|}&lt;/center&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Париж // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.{{ref-ru}}
* Париж — статья из Большой советской энциклопедии{{ref-ru}}
* Париж — мақола аз донишномаи «Британника»{{ref-en}}
* Комбо, Иван. История Парижа. — М.: Весь мир, 2002. — 176 с.{{ref-ru}}
* Ayers, Andrew. The Architecture of Paris: An Architectural Guide. — Stuttgart/London: Edition Axel Menges, 2004. — 415 p.{{ref-en}}
* Пилявский В. И. и др. Париж / Союз архитекторов СССР, Ленингр. отд. — Л.: Стройиздат, Ленингр. отд., 1968. — 112 с. — (Архитектура и строительство городов мира). — 25 000 экз. (обл., суперобл.){{ref-ru}}
* Лакост, Елена. Шпаргалка по Парижу: путеводитель. — М.: Гелеос, 2007. — 368 с.{{ref-ru}}
* Маджи, Джованна. Париж. — Флоренция: Casa Editrice Bonechi.{{ref-it}}

== Пайвандҳо ==
* [http://www.paris.fr/ Mairie de Paris]{{ref-fr}}
* [http://ru.parisinfo.com/ Туристический сайт] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150627043404/http://ru.parisinfo.com/ |date=2015-06-27 }} ''ParisInfo''{{ref-ru}}
* [http://www.airpano.ru/files/Paris-France/1-2 360-градусные панорамы Парижа] ''AirPano''
* [http://www.parisrues.com/ruesgen/paris-en-vieilles-photos.html Париж на старых фотографиях и открытках] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140208003423/http://www.parisrues.com/ruesgen/paris-en-vieilles-photos.html |date=2014-02-08 }} ''Parisrues''{{ref-fr}}
* [http://www.parisenimages.fr/fr Исторические фотографии Парижа] ''Paris en Images''{{ref-fr}}
* [http://www.h-france.net/bibliogparis2005.html Библиография работ, посвящённых истории Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20081203155653/http://www.h-france.net/bibliogparis2005.html |date=2008-12-03 }} ''H-France''{{ref-en}}
* [http://www.pavillon-arsenal.com/home.php Центр архитектуры и градостроительства Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140208095745/http://www.pavillon-arsenal.com/home.php |date=2014-02-08 }} ''Pavillon de l’Arsenal''{{ref-fr}}{{ref-en}}
* [http://www.apur.org/ Мастерская планирования Парижа] ''APUR''{{ref-fr}}{{ref-en}}
* [http://www.ateliergrandparis.fr/ Международная мастерская Большого Парижа] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20180710151441/http://www.ateliergrandparis.fr/ |date=2018-07-10 }} ''AIGP''{{ref-fr}}

{{Пойтахтҳои Аврупо}}

{{Фаронса-ҷуғ-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Порис| ]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Фаронса]]</text>
      <sha1>jbzzo84d543wf7n7s2r8ruvc9tzsgw3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забони олмонӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2670</id>
    <revision>
      <id>1462391</id>
      <parentid>1334274</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:08:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462391</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15003" sha1="flxg6b6fj7i318j8bs7yfef73tynmur" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|de|Deutsch}}
| талаффуз = {{IPA|de|dɔɪ̯tʃ||De-Deutsch.ogg}}
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* {{парчам|Олмон}}
* {{парчам|Швейтсария}}
* {{парчам|Австрия}}
* {{парчам|Лихтенштейн}}
* {{парчам|Люксембург}}
* {{парчам|Белгия}}
* {{парчам|Итолиё}}
}}
| минтақаҳо =
| мақоми расмӣ =
| созмони танзимкунанда = 
| шумораи гӯяндагон =
| рейтинг =
| вазъ = EX | 
| номи харитаи вазъ = 
| оила = ҳиндуаврупоӣ
| хат =
| ISO1 = 
}}
[[File:Legal status of German in the world.svg|frameless|right]]
[[File:Legal status of German in Europe.svg|frameless|right]]
'''Забони олмонӣ''' (германӣ; олм. {{audio|de-Deutsch.ogg|''Deutsch''}}, талаффуз: {{IPA|[ˈdɔʏ̯tʃ]}}; ''deutsche Sprache'', талаффуз: {{IPA|[ˈdɔʏ̯tʃə ˈʃpʁaːχə]}}) — забони [[олмониҳо]], [[утришиҳо]]'','' олмониҳои Швейтсария, ли­хт­енштейниҳо, элзасиҳо ва лотарингҳо, инчунин симбрҳо ва моҳеноҳо (дар Итолиё). Забони расмӣ дар Олмон, Утриш, Лихтенш­тейн, яке аз забонҳои расмии Швейтсария, Люксембург, Белгия.

== Ҷуғрофиёи забон ==
Ҳомилони забони олмонӣ бештар дар Аврупои Марказӣ (Ру­миния, Маҷористон, Чехия ва ғайра) зиндагӣ мекунанд. Дар Русия ва кишварҳои собиқ шӯравӣ, Фаронса (Элзас ва Лотарингия), Италия, Лаҳистон, Дания, ИМА, Канада, Бра­зилия ва ғ. низ мутакаллимон дорад. Шумораи умумии олмонизабонон — 99 млн нафар (2010; дар Олмон тақр. 78 млн, Утриш 7,5 млн, Швейсария 5,1 млн, ИМА 1,1 млн, Люксембург 474 ҳазор, Канада 623 ҳазор, Италия 333 ҳазор, Белгия 96 ҳазор, Лихтенштейн 35 ҳазор). Ба ғайр аз ин 80 млн нафар забони олмониро чун забони хориҷӣ медонанд.

=== Шеваҳо ===
Забони олмонӣ ба гурӯҳи ғарбии забонҳои олмонӣ (германӣ) му­та­ал­лиқ аст. Ба шеваҳои ба ҳам наздики қабилаҳои франк­ҳо, алеманҳо ва бавариягиҳо асос ёфтааст. Забони муосири олмонӣ ду шева дорад: олмонии поин (ба ҳайси забони алоҳида амал менамояд), олмонии боло (шеваҳои олмонии миёна ва олмонии ҷанубиро дар бар мегирад). Марзи ин ду шева аз «хатти Бенрат» — шимоли Ахена, ҷануби Дюсселдорф, болотари Магдебург то Франкфурти назди Одер мегузарад. Шеваҳои олмонии миёна ба олмонии миёнаи ғарбӣ (риндарӣ, мозелӣ-фран­кӣ, пфалӣ, ҳессенӣ) ва олмонии миёнаи шарқӣ (тюрангӣ, мейсенӣ, саксонии боло) тақсим мешаванд. Дар заминаи онҳо забони адабӣ ё стандартии олмонӣ ташаккул ёфтааст. Ба гурӯҳи шеваҳои ҷа­ну­бии олмонӣ шеваҳои бава­рия­гӣ, швабӣ, алеманӣ, алемании боло, франкии шарқӣ дохил мешаванд. Дар Швейтсария, Утриш, қисман дар Люксембург, Белгия, Тироли Ғарбӣ ва Лихтенштейн ба ғайр аз забони стандартии ол­мо­нӣ аз шеваҳои маҳаллӣ истифода мешавад. Дар Швейтсария шеваи швейсарӣ (ҳа­мон шеваи алемании болост) нисбат ба забони стандартӣ маъмултар аст.

== Хусусиятҳои забоншиносӣ ==
Савтиёти забони олмонӣ хусусиятҳои зерро дорост: мавҷудияти садонокҳои дарозу кӯтоҳ вобаста ба ҳиҷо (кушода, пӯшида), ихтисор шудани [ә] дар охири калима, мавҷудияти ҳамсадоҳои ҷа­ранг­дору беҷаранг, вобаста ба мавқеаш дар калима бо садо талаффуз шудани r. Тазодди ҳамсадоҳо аз ҷиҳати нар­миву сахтӣ вуҷуд надорад. Ҳам­садоҳои таркибӣ (ба ҳам часпида), аффрикатаҳо, мас. pf ба назар мерасанд. Овоз­ҳои садонок дар аввали калима ё реша ба таркиши сахт, ҳамсадоҳои беҷаранги p, t, k бо нафас талаффуз мешаванд. Дар калимаҳои аслии олмонӣ зада ба ҳиҷои якуми морфемаи решагӣ меафтад. Хусу­сият­ҳои дастури (грам­ма­тики)-и забони олмонӣ: категорияҳои дас­ту­рӣ ба тарзҳои син­те­ти­кӣ ва аналитикӣ ифода меёбанд; исмҳо дорои кате­го­рия­ҳои ҷинсият (мардона, занона, миёна), шумора (тан­ҳо, ҷамъ), ҳолат (падеж; ниҳодӣ — No­minativ; poӣ — Akkusativ; боӣ, ба васила — Genetiv; барои, ба, сӯи — Dati­v) мебошанд. Категорияи ҷинсият ба воситаи пасванд­ҳо, накара (артикл), ҳолатҳо ба воситаи накара ва анҷо­ма­ҳо ифода меёбанд. Тасрифи феъл аз рӯи шахсу шумора сурат мегирад. Феълҳо 4 замон, 3 си­ға, 2 тарз, 2 асос доранд. Хусусиятҳои наҳви (синтак­сисӣ)-и забони олмонӣ: ҷумлаҳои сода ва мураккаб (тобеъ ва пайваст) мавҷуданд. Тартиби калимаҳо дар ҷумла ба хусусияти маъноии ҷумла вобас­тагӣ доранд; ба ғайр аз тартиби асосӣ — мубтадо +хабар + аъзои пайрав ҷумлаҳо бо тартиби баръакс низ сохта мешаванд; калимаҳои саволӣ дар аввали ҷумла меоянд. Дар забони олмонӣ калимасозӣ бо роҳи ба ҳам пайвастани калима басе маъ­мул аст. Калимаҳои мураккаби иборат аз 2-3 ва баъзан 6-7 калима (63 то 79 ҳарф) вомехӯранд. Дар кали­ма­со­зӣ вандҳо (аффиксҳо) — пешвандҳо, пасвандҳо низ ба кор бурда мешаванд. Таркиби луғавии забони олмонӣ, асосан аз ка­ли­маҳои решагии оилаи забонҳои ҳиндуаврупоӣ ташаккул ёфтааст. Калимаҳои иқтибосӣ аз забонҳои лотинӣ, юнонии қадим, итолиёӣ, англисӣ, фаронсавӣ, ибрӣ, идиш, чиӣ, ҷопонӣ, туркӣ, русӣ, форсӣ, ҳиндӣ, арабӣ (Mat­rat­re, Arsenal, Elixir, Ziffer ва ғайра) вомехӯранд. Истилоҳоти хешовандӣ дар забони олмонӣ Vater «падар», Mutter «модар», Bru­der «бародар», Schwester «хоҳар» ва ғ. дар забонҳои ҳин­ду­аврупоӣ аз як мабдаанд. Муҳаққиқон таърихи забони олмониро ба чор давра — олмонии болои қадим (асрҳои 8-9), олмонии болои миёна (асрҳои 12-13), олмонии болои аввалияи нав (асрҳои 14-16), олмонии болои нав (аз садаи XVII) ҷудо кардаанд.

== Хат ==
{{асосӣ|Алифбои олмонӣ}}
Дар асрҳои 8—9 олмонизабонон дини масеҳиро қабул карданд ва дар асоси хатти лотинӣ алифбои забони олмонӣ таҳия гардид. Алифбои имрӯзаи забони олмонӣ чунин аст:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-family: Arial Unicode MS, Lucida Sans Unicode, sans-serif;&quot;
!Ҳарф
!Ном
| rowspan=&quot;16&quot; |
!Ҳарф
!Ном
| rowspan=&quot;16&quot; |
!Ҳарф
!Ном
| rowspan=&quot;16&quot; |
!Ҳарф
!Ном
| rowspan=&quot;16&quot; |
!Ҳарф
!Ном
|-
|[[A (лотинӣ)|A a]]
|а
|[[F (лотинӣ)|F f]]
|эф
|[[L (лотинӣ)|L l]]
|эл
|[[Q (лотинӣ)|Q q]]
|ку
|([[Ü (лотинӣ)|Ü ü]])
|у-умлаут
|-
|([[Ä (лотинӣ)|Ä ä]])
|а-умлаут
|[[G (лотинӣ)|G g]]
|гэ
|[[M (лотинӣ)|M m]]
|эм
|[[R (лотинӣ)|R r]]
|эр
|[[V (лотинӣ)|V v]]
|фау
|-
|[[B (лотинӣ)|B b]]
|бэ
|[[H (лотинӣ)|H h]]
|ха
|[[N (лотинӣ)|N n]]
|эн
|[[S (лотинӣ)|S s]]
|эс
|[[W (лотинӣ)|W w]]
|вэ
|-
|[[C (лотинӣ)|C c]]
|тсэ
|[[I (лотинӣ)|I i]]
|и
|[[O (лотинӣ)|O o]]
|о
|([[ß (лотинӣ)|(ẞ) ß]])
|эстсет (sz)
|[[X (лотинӣ)|X x]]
|икс
|-
|[[D|D d]]
|дэ
|[[J (лотинӣ)|J j]]
|йот
|([[Ö (лотинӣ)|Ö ö]])
|о-умлаут
|[[T (лотинӣ)|T t]]
|тэ
|[[Y (лотинӣ)|Y y]]
|ипсилон
|-
|[[E (лотинӣ)|E e]]
|э
|[[K (лотинӣ)|K k]]
|ка
|[[P (лотинӣ)|P p]]
|пэ
|[[U (лотинӣ)|U u]]
|у
|[[Z (лотинӣ)|Z z]]
|тсет
|-
|}
&lt;br&gt;Барои мустаҳкам гардидани мақоми забони адабии юно­нӣ пайдоиши чопи китоб (Ё. Гутенберг дар садаи XV ихтироъ кард) мусоидат намуд. Барои ташаккули забони адабии олмонӣ тарҷумаи Инҷилу Таврот аз ҷониби М. Лютер низ нақши муҳимме дошт. Дар садаи XVII — нимаи аввали садаи XVIII дар инкишофу рушди забони адабии олмонӣ ада­биёти бадеӣ, нашрияҳои даврӣ, осори илмии фалсафии нахустин маорифпарварон (К. Томазиус, Х. Волф) таъсир расонданд. Давраи ниҳоии рушди забони адабии олмонӣ ба нимаи дуюми садаи XVIII — давраи пайдоиши фалсафа ва зебоишиноси (эстетика)-и олмонӣ рост меояд. Омӯзиши забони олмонӣ дар садаи XVII оғоз ёфтааст (анҷуманҳои ватандӯстон ва дӯстдорони забон). Дастурҳои забони олмонии Ю. Г. Шоттел, И. Бе­дикер мутобиқан соли 1663 ва 1690, дар садаи XVIII дастур­ҳои И. К. Готшед (1748) ва фарҳанги И. К. Аделунг (1774-86) пайдо шуданд. Дар таҳқиқи забони олмонӣ — таъйини қоидаҳои имло, таркиби луғавӣ ва дастурҳои он ҳиссаи муҳаққиқ К. Дуден (1829—1911) бузург аст.

Забони адабии муосири олмонӣ дар се кишвар — Олмон, Утриш, Швейтсария амал менамояд, ки аз ҷиҳати забони гуфтугӯӣ, меъёрҳои дастурӣ, калимасозӣ, таркиби луға­вӣ, савтиёт аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Соли 1964 дар Манҳейм Пажӯҳишгоҳи таҳқиқ ва иттилоот оид ба забони олмонӣ таъсис ёфт, ки дар он ҷо масоили рушди забони олмонӣ, маданияти нутқ омӯхта мешавад. Ташкилоти ғайридавлатӣ — Пажӯҳишгоҳи ба номи Ё. В. Гёте (соли таъсис 1951) барои интишори забони олмонӣ дар кишварҳои хориҷӣ саҳмгузор аст. Шуъба­ҳои он дар 92 кишвари дунё амал мекунанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Жирмунский В. М. История немецкого языка. М., 1948;
* Brukmamm H. Die deutsche Sprache. Gesalt und Liestung. 2. Aufl. Dus­sel­dorf, 1971;
* Адмони В. Г. Синтаксис современного немецкого языка. Л., 1973;
* Зуева А. Н., Молчанова И. Д. и др. Словарь сло­­­во­­обра­зовательных элементов немецкого языка. М., 1979;
* До­маш­нев А. И. Современный немецкий язык в его национальных вариантах. Л., 1983;
* Филичева Н. И. Диалектология немецкого языка. М., 1983;
* Абрамов Б. А., Семенюк Н. Н. Немецкий язик // Линг­вис­ти­че­с­кий энциклопедический словарь. М., 1990;
* Филичева Н. И. Немецкий литературный язык. М., 1992;
* Левковская К. А. Немецкий язык. Фо­не­тика, грамматика, лексика. М., 2004;
* Снегирёва Н. С. Син­таксис немецкого языка. Syntax derd eutschen Sprache: Theorie, Übun­genund Textbeispiele. Омск, 2004;
* Ольшанский И. Г., Гусева А. Е., Лексикология: Современный немецкий язык. М., 2005;
* Зеленский А. Л. Истоки немецкого языка. Калуга, 2006;
* SiebsTh. Deutsche Aus­sprache — Reineundgemä ßigte Hochlautungmit Aussprache­wörter­buch. Berlin, 2007;
* Pahlow H. Deutsche Grammatik — einfach, kom­paktun­dübersichtlich. Leipzig, 2010;
* Бах А. История немецкого языка. М., 2011.\

== Сарчашма ==
* {{ЭМТ|Забони олмонӣ|6}}

{{Забон-нопурра}}
{{ПБ}}

[[Гурӯҳ:Забони олмонӣ| ]]</text>
      <sha1>flxg6b6fj7i318j8bs7yfef73tynmur</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забони индонезӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2717</id>
    <revision>
      <id>1462348</id>
      <parentid>1274196</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:37:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Zosya95 moved page [[Забони индонезиёӣ]] to [[Забони индонезӣ]] over redirect</comment>
      <origin>1274196</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="690" sha1="tjal0n4xw076ldbum0xljeylaepxymi" xml:space="preserve">{{Забон}}
'''Забони индонезиёӣ''' ({{lang-id|Bahasa Indonesia}}) — забони расмии кишвари [[Индонезия]] аст.
 
Ин забон гӯиши меъёрӣ аз забони молойӣ аст, ки дар соли 1945 ва пас аз истиқлоли Индонезия расман мушаххас ва таъриф шуд. Ин забон ҳамчунон бисёр наздик ба забони молойӣ аст ва метавон гуфт, ки гӯишварони ин ду забон метавонанд ба роҳатӣ бо ҳам суҳбат кунанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

{{Забон-нопурра}}</text>
      <sha1>tjal0n4xw076ldbum0xljeylaepxymi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Забон</title>
    <ns>10</ns>
    <id>9972</id>
    <revision>
      <id>1462263</id>
      <parentid>1021089</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T18:53:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6138" sha1="b3nexn9kv601cq04ps5g9omqpat9q4a" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|сабки_бадан      = 
|ном              = 
|сабки_ном        = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = background:#eaecf0;
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|расм             = 
|сабки_тасвирот   = 
|номи расм        = 
|сабки_имзоҳо     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1       = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}
|викидода1  = P1705

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}
|викидода3  = P17

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}
|викидода4  = P131

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{забони расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|викидода6  = P1018

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}
|викидода7  = P1098

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}
|викидода9  = P1999

|нишонагузорӣ10      = [[Забони матрук|Матрук]]
|матн10      = {{{матрук|}}}
|викидода10 = P576

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|харита = {{#if:{{{харита|}}}
 | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
    |image={{{харита}}}
    |upright={{#if:{{{андоза|}}}|{{{андоза}}}|1.15}}
    |alt={{{номи харита|}}}
   }}
   {{#if:{{{номи харита|}}}|&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;}}
 | 
}}


|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b3nexn9kv601cq04ps5g9omqpat9q4a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462265</id>
      <parentid>1462263</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:00:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6077" sha1="h2jqxxvl914r8xb1aen9w7v0jyjprdw" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|сабки_бадан      = 
|ном              = 
|сабки_ном        = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = background:#eaecf0;
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|расм             = 
|сабки_тасвирот   = 
|номи расм        = 
|сабки_имзоҳо     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1       = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}
|викидода1  = P1705

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}
|викидода3  = P17

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}
|викидода4  = P131

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{забони расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|викидода6  = P1018

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}
|викидода7  = P1098

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}
|викидода9  = P1999

|нишонагузорӣ10      = [[Забони матрук|Матрук]]
|матн10      = {{{матрук|}}}
|викидода10 = P576

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|нишонагузорӣ34 = Харита
|матн34 = {{#if:{{{харита|}}}
 | [[Акс:{{{харита}}}|frameless|upright=1.15]]
   {{#if:{{{номи харита|}}}
     |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
   }}
}}

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h2jqxxvl914r8xb1aen9w7v0jyjprdw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462266</id>
      <parentid>1462265</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:03:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462266</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5986" sha1="98292lapza5zme2f8942xq8ru7t03mm" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|сабки_бадан      = 
|ном              = 
|сабки_ном        = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = background:#eaecf0;
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|расм             = 
|сабки_тасвирот   = 
|номи расм        = 
|сабки_имзоҳо     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1       = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}
|викидода1  = P1705

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}
|викидода3  = P17

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}
|викидода4  = P131

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{забони расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|викидода6  = P1018

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}
|викидода7  = P1098

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн34 = {{#if:{{{вазъ|}}}
 | [[Акс:{{{вазъ}}}|frameless|upright=1.15]]
   {{#if:{{{эзоҳи вазъ|}}}
     |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{эзоҳи вазъ}}}&lt;/div&gt;
   }}
}}
|викидода9  = P1999

|нишонагузорӣ10      = [[Забони матрук|Матрук]]
|матн10      = {{{матрук|}}}
|викидода10 = P576

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>98292lapza5zme2f8942xq8ru7t03mm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462273</id>
      <parentid>1462266</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:41:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3511" sha1="1ygi4otcc9owawh2ouddt7vzw4tj2sn" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
| bodyclass = vevent
| bodystyle = {{#if:{{{андоза|}}}|width: {{{андоза}}};}}

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| abovestyle = font-size:125%; background:#eaecf0;

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 🖼️ Расм --&gt;
| расм = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
  |image={{{расм|}}}
  |upright={{#if:{{{андозаи расм|}}}|{{{андозаи расм}}}|1}}
  |alt={{{номи расм|}}}
}}
| номи расм = {{{номи расм|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1 = Номи қавмӣ
| data1  = {{{худном|}}}

| label2 = Кишварҳо
| data2  = {{{кишварҳо|}}}

| label3 = Минтақаҳо
| data3  = {{{минтақаҳо|}}}

| label4 = Мақоми расмӣ
| data4  = {{{забони расмӣ|}}}

| label5 = Созмони танзимкунанда
| data5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| label6 = Шумораи гӯишварон
| data6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| label7 = Рейтинг
| data7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| header8 = Таснифот
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| label9 = Матрук
| data9  = {{{матрук|}}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| header10 = Таснифот

| label11 = Гурӯҳ
| data11  = {{{гурӯҳ|}}}

| label12 = Оила
| data12  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| header20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита (мисли English, пурра кор мекунад) --&gt;
| header30 = Харита

| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 📍 Координатҳо --&gt;
| data33 = {{#if:{{{координатҳо|}}}
  | Координатҳо: {{{координатҳо}}}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}</text>
      <sha1>1ygi4otcc9owawh2ouddt7vzw4tj2sn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462274</id>
      <parentid>1462273</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:43:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3546" sha1="23u2u5no240fno1upxd09wawmh8aifo" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон
| bodyclass = vevent
| bodystyle = {{#if:{{{андоза|}}}|width: {{{андоза}}};}}

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| abovestyle = font-size:125%; background:#eaecf0;

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 🖼️ Расм --&gt;
| расм = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
  |image={{{расм|}}}
  |upright={{#if:{{{андозаи расм|}}}|{{{андозаи расм}}}|1}}
  |alt={{{номи расм|}}}
}}
| номи расм = {{{номи расм|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1 = Номи қавмӣ
| data1  = {{{худном|}}}

| label2 = Кишварҳо
| data2  = {{{кишварҳо|}}}

| label3 = Минтақаҳо
| data3  = {{{минтақаҳо|}}}

| label4 = Мақоми расмӣ
| data4  = {{{забони расмӣ|}}}

| label5 = Созмони танзимкунанда
| data5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| label6 = Шумораи гӯишварон
| data6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| label7 = Рейтинг
| data7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| header8 = Таснифот
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| label9 = Матрук
| data9  = {{{матрук|}}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| header10 = Таснифот

| label11 = Гурӯҳ
| data11  = {{{гурӯҳ|}}}

| label12 = Оила
| data12  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| header20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита (мисли English, пурра кор мекунад) --&gt;
| header30 = Харита

| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 📍 Координатҳо --&gt;
| data33 = {{#if:{{{координатҳо|}}}
  | Координатҳо: {{{координатҳо}}}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}</text>
      <sha1>23u2u5no240fno1upxd09wawmh8aifo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462282</id>
      <parentid>1462274</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:54:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3554" sha1="hwi2hsy62uy411113dqjc3fid6tux09" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон
| bodyclass = vevent
| bodystyle = {{#if:{{{андоза|}}}|width: {{{андоза}}};}}

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| abovestyle = font-size:125%; background:#eaecf0;

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 🖼️ Расм --&gt;
| расм = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
  |image={{{расм|}}}
  |upright={{#if:{{{андозаи расм|}}}|{{{андозаи расм}}}|1}}
  |alt={{{номи расм|}}}
}}
| номи расм = {{{номи расм|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1 = Номи қавмӣ
| data1  = {{{худном|}}}

| label2 = Кишварҳо
| data2  = {{{кишварҳо|}}}

| label3 = Минтақаҳо
| data3  = {{{минтақаҳо|}}}

| label4 = Мақоми расмӣ
| data4  = {{{забони расмӣ|}}}

| label5 = Созмони танзимкунанда
| data5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| label6 = Шумораи гӯишварон
| data6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| label7 = Рейтинг
| data7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| header8 = Таснифот
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| label9 = Матрук
| data9  = {{{матрук|}}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| header10 = Таснифот

| label11 = Гурӯҳ
| data11  = {{{гурӯҳ|}}}

| label12 = Оила
| data12  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| header20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита (мисли English, пурра кор мекунад) --&gt;
| header30 = Харита

| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 📍 Координатҳо --&gt;
| data33 = {{#if:{{{координатҳо|}}}
  | Координатҳо: {{{координатҳо}}}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}
{{doc}}</text>
      <sha1>hwi2hsy62uy411113dqjc3fid6tux09</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462284</id>
      <parentid>1462282</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:08:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3670" sha1="p8hgd335hwwsnnvlh3nvf2610b4sjki" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| сабки_болоӣ = font-size:125%; background:#eaecf0;

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 🖼️ Расм --&gt;
| расм = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
  |image={{{расм|}}}
  |upright={{#if:{{{бар|}}}|{{{бар}}}|1}}
  |alt={{{номи расм|}}}
}}
| номи расм = {{{номи расм|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| нишонагузорӣ1 = Номи қавмӣ
| матн1  = {{{худном|}}}

| нишонагузорӣ2 = Кишварҳо
| матн2  = {{{кишварҳо|}}}

| нишонагузорӣ3 = Минтақаҳо
| матн3  = {{{минтақаҳо|}}}

| нишонагузорӣ4 = Мақоми расмӣ
| матн4  = {{{забони расмӣ|}}}

| нишонагузорӣ5 = Созмони танзимкунанда
| матн5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| нишонагузорӣ6 = Шумораи гӯишварон
| матн6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| нишонагузорӣ7 = Рейтинг
| матн7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| сарлавҳа8 = Вазъ
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| нишонагузорӣ9 = Матрук
| data9  = {{{матрук|}}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| сарлавҳа10 = Гурӯҳ

| нишонагузорӣ11 = Оила
| матн11  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| сарлавҳа20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита (мисли English, пурра кор мекунад) --&gt;
| сарлавҳа30 = Харита

| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 📍 Координатҳо --&gt;
| data33 = {{#if:{{{координатҳо|}}}
  | Координатҳо: {{{координатҳо}}}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p8hgd335hwwsnnvlh3nvf2610b4sjki</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462286</id>
      <parentid>1462284</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:30:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3098" sha1="n0jpshmek0yxy2igq2bkxkwofn32hpx" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| сабки_болоӣ = font-size:125%; background:#eaecf0;

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| нишонагузорӣ1 = Номи қавмӣ
| матн1  = {{{худном|}}}

| нишонагузорӣ2 = Кишварҳо
| матн2  = {{{кишварҳо|}}}

| нишонагузорӣ3 = Минтақаҳо
| матн3  = {{{минтақаҳо|}}}

| нишонагузорӣ4 = Мақоми расмӣ
| матн4  = {{{забони расмӣ|}}}

| нишонагузорӣ5 = Созмони танзимкунанда
| матн5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| нишонагузорӣ6 = Шумораи гӯишварон
| матн6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| нишонагузорӣ7 = Рейтинг
| матн7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| сарлавҳа10 = Гурӯҳ

| нишонагузорӣ11 = Оила
| матн11  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| сарлавҳа20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита --&gt;
| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>n0jpshmek0yxy2igq2bkxkwofn32hpx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462290</id>
      <parentid>1462286</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:40:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3902" sha1="qzgiqku010pk9dk2nlwozpzh5ncnsl8" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон

&lt;!-- 🔷 Сарлавҳа --&gt;
| болоӣ = {{{ном|{{PAGENAME}}}}}
| сабки_болоӣ = font-size:125%; color: {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheaderstyle = font-size:110%; color: {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};
| subheader1 = {{{altname|}}}
| subheader2 = {{{nativename|}}}
| subheader3 = {{#if:{{{acceptance|}}}|({{{acceptance|}}})}}

| номи қавмӣ = {{{худном|}}}

&lt;!-- 📊 Маълумоти асосӣ --&gt;
| нишонагузорӣ1 = Номи қавмӣ
| матн1  = {{{худном|}}}

| нишонагузорӣ2 = Кишварҳо
| матн2  = {{{кишварҳо|}}}

| нишонагузорӣ3 = Минтақаҳо
| матн3  = {{{минтақаҳо|}}}

| нишонагузорӣ4 = Мақоми расмӣ
| матн4  = {{{забони расмӣ|}}}

| нишонагузорӣ5 = Созмони танзимкунанда
| матн5  = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| нишонагузорӣ6 = Шумораи гӯишварон
| матн6  = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| нишонагузорӣ7 = Рейтинг
| матн7  = {{{рейтинг|}}}

&lt;!-- ⚠️ Вазъ --&gt;
| data8  = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{вазъ}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харитаи вазъ|}}}|{{{андозаи харитаи вазъ}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харитаи вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харитаи вазъ|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харитаи вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 🧬 Таснифот --&gt;
| сарлавҳа10 = Гурӯҳ

| нишонагузорӣ11 = Оила
| матн11  = {{#if:{{{гурӯҳбандӣ|}}}
  | {{{гурӯҳбандӣ}}}
  | {{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279}}
}}

| label13 = Хат
| data13  = {{{хат|}}}

&lt;!-- 🔢 Кодҳо --&gt;
| сарлавҳа20 = Кодҳо

| label21 = ISO 639-1
| data21  = {{{ISO1|—}}}

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}

&lt;!-- 🗺️ Харита --&gt;
| data31 = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита|}}}|{{{андозаи харита}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32 = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      |image={{{харита2}}}
      |upright={{#if:{{{андозаи харита2|}}}|{{{андозаи харита2}}}|1.15}}
      |alt={{{номи харита2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи харита2|}}}
      |&lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи харита2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
| belowstyle = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qzgiqku010pk9dk2nlwozpzh5ncnsl8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462291</id>
      <parentid>1462290</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T21:33:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4604" sha1="36ddw0um9j013j0pj69os082uzv3937" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ забон
| сабки_сарлавҳа = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheader1       = {{{номи дигар|}}}
| subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

| номи халқ        = {{{халқ|}}}

&lt;!-- Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1           = Халқ
| data1            = {{{номи_халқ|}}}

| label2           = Кишварҳо
| data2            = {{{кишварҳо|}}}

| label3           = Минтақа
| data3            = {{{минтақаҳо|}}}

| label4           = Мақоми расмӣ
| data4            = {{{мақоми_расмӣ|}}}

| label5           = Созмони танзимкунанда
| data5            = {{{созмони_танзимкунанда|}}}

| label6           = Шумораи гӯишварон
| data6            = {{{шумораи_гӯишварон|}}}

| label7           = Рейтинг
| data7            = {{{rating|}}}

&lt;!-- Вазъ --&gt;
| data8            = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{вазъ}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_расми_вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_расми_вазъ|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_расми_вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| сарлавҳаи10       = [[Оилаи забонҳо]]
| label9           = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  | Мақсад
  | {{longitem|[[Оилаи забонҳо]]}}
  }}
| data9            = {{#ifeq: {{lc:{{{оила|}}}}}|na||&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{оила|{{{оилаи1|Номаълум}}}}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%; margin-left:1.35em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи2|}}}|{{{оилаи2}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи3|}}}|{{{оилаи3}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи4|}}}|{{{оилаи4}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи5|}}}|{{{оилаи5}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи6|}}}|{{{оилаи6}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;'''{{if empty|{{{ном|}}}|{{PAGENAME}}}}'''&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
}}}}}}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;}}

| label13          = Хат
| data13           = {{{хат|}}}

&lt;!-- Кодҳо --&gt;
| header20         = Кодҳо
| label21          = ISO 639-1
| data21           = {{{iso1|—}}}
| label22          = ISO 639-2
| data22           = {{{iso2|—}}}
| label23          = ISO 639-3
| data23           = {{{iso3|—}}}
| label24          = Glottolog
| data24           = {{{glottolog|—}}}
| label25          = Ethnologue
| data25           = {{{ethnologue|—}}}
| label26          = IETF
| data26           = {{{ietf|—}}}

&lt;!-- Харитаҳо --&gt;
| data31           = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харита|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32           = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харитаи2}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харитаи_2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харитаи_2|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харитаи_2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- Пойина --&gt;
| below            = Бинед низ: [[Project:Languages]]
| belowstyle       = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>36ddw0um9j013j0pj69os082uzv3937</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462292</id>
      <parentid>1462291</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T21:38:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4579" sha1="ick49ygq0bq6rgvkca33hd92pmo7x8g" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ забон
| сабки_сарлавҳа = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheader1       = {{{номи дигар|}}}
| subheader2       = {{{худном|}}}

| номи халқ        = {{{халқ|}}}

&lt;!-- Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1           = Халқ
| data1            = {{{номи халқ|}}}

| label2           = Кишварҳо
| data2            = {{{кишварҳо|}}}

| label3           = Минтақа
| data3            = {{{минтақаҳо|}}}

| label4           = Мақоми расмӣ
| data4            = {{{мақоми расмӣ|}}}

| label5           = Созмони танзимкунанда
| data5            = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| label6           = Шумораи гӯишварон
| data6            = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| label7           = Рейтинг
| data7            = {{{rating|}}}

&lt;!-- Вазъ --&gt;
| data8            = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{вазъ}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи расми вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи расми вазъ|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи расми вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| сарлавҳаи10       = [[Оилаи забонҳо]]
| label9           = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  | Мақсад
  | {{longitem|[[Оилаи забонҳо]]}}
  }}
| data9            = {{#ifeq: {{lc:{{{оила|}}}}}|na||&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{оила|{{{оилаи1|Номаълум}}}}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%; margin-left:1.35em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи2|}}}|{{{оилаи2}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи3|}}}|{{{оилаи3}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи4|}}}|{{{оилаи4}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи5|}}}|{{{оилаи5}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи6|}}}|{{{оилаи6}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;'''{{if empty|{{{ном|}}}|{{PAGENAME}}}}'''&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
}}}}}}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;}}

| label13          = Хат
| data13           = {{{хат|}}}

&lt;!-- Кодҳо --&gt;
| header20         = Кодҳо
| label21          = ISO 639-1
| data21           = {{{iso1|}}}
| label22          = ISO 639-2
| data22           = {{{iso2|}}}
| label23          = ISO 639-3
| data23           = {{{iso3|}}}
| label24          = Glottolog
| data24           = {{{glottolog|}}}
| label25          = Ethnologue
| data25           = {{{ethnologue|}}}
| label26          = IETF
| data26           = {{{ietf|}}}

&lt;!-- Харитаҳо --&gt;
| data31           = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харита|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32           = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харитаи2}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харитаи_2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харитаи_2|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харитаи_2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- Пойина --&gt;
| below            = Бинед низ: [[Project:Languages]]
| belowstyle       = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ick49ygq0bq6rgvkca33hd92pmo7x8g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462293</id>
      <parentid>1462292</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T21:56:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4673" sha1="lxfshu6uo6vcltzc2wksgkudnrabi3i" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ
|номи қуттӣ   = Забон
|сабки_сарлавҳа = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheader1       = {{{номи дигар|}}}
| subheader2       = {{{худном|}}}

| номи халқ        = {{{халқ|}}}

&lt;!-- Маълумоти асосӣ --&gt;
| нишонагузорӣ1           = Халқ
| data1            = {{{номи халқ|}}}

| нишонагузорӣ2           = Кишварҳо
| data2            = {{{кишварҳо|}}}

| нишонагузорӣ3           = Минтақа
| data3            = {{{минтақаҳо|}}}

| нишонагузорӣ4           = Мақоми расмӣ
| data4            = {{{мақоми расмӣ|}}}

| нишонагузорӣ5    = Созмони танзимкунанда
| data5            = {{{созмони танзимкунанда|}}}

| label6           = Шумораи гӯишварон
| data6            = {{{шумораи гӯишварон|}}}

| label7           = Рейтинг
| data7            = {{{rating|}}}

&lt;!-- Вазъ --&gt;
| data8            = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{вазъ}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи расми вазъ|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи расми вазъ|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи расми вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| сарлавҳаи10       = [[Оилаи забонҳо]]
| label9           = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  | Мақсад
  | {{longitem|[[Оилаи забонҳо]]}}
  }}
| data9            = {{#ifeq: {{lc:{{{оила|}}}}}|na||&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{оила|{{{оилаи1|Номаълум}}}}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%; margin-left:1.35em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи2|}}}|{{{оилаи2}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи3|}}}|{{{оилаи3}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи4|}}}|{{{оилаи4}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи5|}}}|{{{оилаи5}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи6|}}}|{{{оилаи6}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;'''{{if empty|{{{ном|}}}|{{PAGENAME}}}}'''&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
}}}}}}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;}}

| label13          = Хат
| data13           = {{{хат|}}}

&lt;!-- Кодҳо --&gt;
| header20         = Кодҳо
| label21          = ISO 639-1
| data21           = {{{iso1|}}}
| label22          = ISO 639-2
| data22           = {{{iso2|}}}
| label23          = ISO 639-3
| data23           = {{{iso3|}}}
| label24          = Glottolog
| data24           = {{{glottolog|}}}
| label25          = Ethnologue
| data25           = {{{ethnologue|}}}
| label26          = IETF
| data26           = {{{ietf|}}}

&lt;!-- Харитаҳо --&gt;
| data31           = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харита|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харита|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32           = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харитаи2}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харитаи_2|}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харитаи_2|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харитаи_2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| поёнӣ            = Бинед низ: [[Project:Languages]]
| belowstyle       = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lxfshu6uo6vcltzc2wksgkudnrabi3i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462294</id>
      <parentid>1462293</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T21:58:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4935" sha1="nxfk8xv5vr3ab5k31jb4bp3fzp628cb" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ забон
| сабки_сарлавҳа = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};
| subheaderstyle = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheader1       = {{{номи дигар|Номаълум}}}
| subheader2       = {{{худном|Номаълум}}}

| номи халқ        = {{{халқ|Номаълум}}}

&lt;!-- Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1           = Халқ
| data1            = {{{номи халқ|Номаълум}}}

| label2           = Кишварҳо
| data2            = {{{кишварҳо|Номаълум}}}

| label3           = Минтақа
| data3            = {{{минтақаҳо|Номаълум}}}

| label4           = Мақоми расмӣ
| data4            = {{{мақоми расмӣ|Номаълум}}}

| label5           = Созмони танзимкунанда
| data5            = {{{созмони танзимкунанда|Номаълум}}}

| label6           = Шумораи гӯишварон
| data6            = {{{шумораи гӯишварон|Номаълум}}}

| label7           = Рейтинг
| data7            = {{{rating|Номаълум}}}

&lt;!-- Вазъ --&gt;
| data8            = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{вазъ|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи расми вазъ|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи расми вазъ|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи расми вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| сарлавҳаи10       = [[Оилаи забонҳо]]
| label9           = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  | Мақсад
  | {{longitem|[[Оилаи забонҳо]]}}
  }}
| data9            = {{#ifeq: {{lc:{{{оила|}}}}}|na||&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{оила|Номаълум}}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%; margin-left:1.35em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи2|}}}|{{{оилаи2|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи3|}}}|{{{оилаи3|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи4|}}}|{{{оилаи4|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи5|}}}|{{{оилаи5|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи6|}}}|{{{оилаи6|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;'''{{if empty|{{{ном|}}}|{{PAGENAME}}}}'''&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
}}}}}}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;}}

| label13          = Хат
| data13           = {{{хат|Номаълум}}}

&lt;!-- Кодҳо --&gt;
| header20         = Кодҳо
| label21          = ISO 639-1
| data21           = {{{iso1|—}}}
| label22          = ISO 639-2
| data22           = {{{iso2|—}}}
| label23          = ISO 639-3
| data23           = {{{iso3|—}}}
| label24          = Glottolog
| data24           = {{{glottolog|—}}}
| label25          = Ethnologue
| data25           = {{{ethnologue|—}}}
| label26          = IETF
| data26           = {{{ietf|—}}}

&lt;!-- Харитаҳо --&gt;
| data31           = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харита|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харита|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32           = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита2|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харитаи_2|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харитаи_2|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харитаи_2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- Пойина --&gt;
| below            = Бинед низ: [[Project:Languages]]
| belowstyle       = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nxfk8xv5vr3ab5k31jb4bp3fzp628cb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462295</id>
      <parentid>1462294</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T21:59:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4959" sha1="oa7sq63vf5c4upcxz9gfj6enf14v787" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Забон
| сабки_сарлавҳа = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};
| subheaderstyle = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}} }} }} }};

| subheader1       = {{{номи дигар|Номаълум}}}
| subheader2       = {{{худном|Номаълум}}}

| номи халқ        = {{{халқ|Номаълум}}}

&lt;!-- Маълумоти асосӣ --&gt;
| label1           = Халқ
| data1            = {{{номи халқ|Номаълум}}}

| label2           = Кишварҳо
| data2            = {{{кишварҳо|Номаълум}}}

| label3           = Минтақа
| data3            = {{{минтақаҳо|Номаълум}}}

| label4           = Мақоми расмӣ
| data4            = {{{мақоми расмӣ|Номаълум}}}

| label5           = Созмони танзимкунанда
| data5            = {{{созмони танзимкунанда|Номаълум}}}

| label6           = Шумораи гӯишварон
| data6            = {{{шумораи гӯишварон|Номаълум}}}

| label7           = Рейтинг
| data7            = {{{rating|Номаълум}}}

&lt;!-- Вазъ --&gt;
| data8            = {{#if:{{{вазъ|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{вазъ|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи расми вазъ|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи расми вазъ|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи расми вазъ}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| сарлавҳаи10       = [[Оилаи забонҳо]]
| label9           = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  | Мақсад
  | {{longitem|[[Оилаи забонҳо]]}}
  }}
| data9            = {{#ifeq: {{lc:{{{оила|}}}}}|na||&lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{оила|Номаълум}}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%; margin-left:1.35em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи2|}}}|{{{оилаи2|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи3|}}}|{{{оилаи3|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи4|}}}|{{{оилаи4|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи5|}}}|{{{оилаи5|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;{{#if:{{{оилаи6|}}}|{{{оилаи6|Номаълум}}}&lt;ul style=&quot;line-height:100%;margin-left:0.45em;padding-left:0&quot;&gt;
&lt;li&gt;'''{{if empty|{{{ном|}}}|{{PAGENAME}}}}'''&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
}}}}}}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;}}

| label13          = Хат
| data13           = {{{хат|Номаълум}}}

&lt;!-- Кодҳо --&gt;
| header20         = Кодҳо
| label21          = ISO 639-1
| data21           = {{{iso1|—}}}
| label22          = ISO 639-2
| data22           = {{{iso2|—}}}
| label23          = ISO 639-3
| data23           = {{{iso3|—}}}
| label24          = Glottolog
| data24           = {{{glottolog|—}}}
| label25          = Ethnologue
| data25           = {{{ethnologue|—}}}
| label26          = IETF
| data26           = {{{ietf|—}}}

&lt;!-- Харитаҳо --&gt;
| data31           = {{#if:{{{харита|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харита|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харита|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харита}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

| data32           = {{#if:{{{харита2|}}}
  | {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage
      | image   = {{{харита2|Номаълум}}}
      | upright = 1.0
      | alt     = {{{номи_харитаи_2|Номаълум}}}
    }}
    {{#if:{{{номи_харитаи_2|}}}
      | &lt;div style=&quot;text-align:left; font-size:90%;&quot;&gt;{{{номи_харитаи_2}}}&lt;/div&gt;
    }}
}}

&lt;!-- Пойина --&gt;
| below            = Бинед низ: [[Project:Languages]]
| belowstyle       = font-style:italic;
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>oa7sq63vf5c4upcxz9gfj6enf14v787</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462296</id>
      <parentid>1462295</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:33:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3841" sha1="9lsii9zauf65957mzuemna0twaedwd8" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Date
|data3            = {{{рӯзи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{if empty|{{{speakers|}}}|–}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{#if:{{{standards|}}}|{{{standards}}}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9lsii9zauf65957mzuemna0twaedwd8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462297</id>
      <parentid>1462296</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:34:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3860" sha1="a4fovrj6enj3dus8ef77tyskeb4tv5d" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{if empty|{{{speakers|}}}|–}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{#if:{{{standards|}}}|{{{standards}}}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>a4fovrj6enj3dus8ef77tyskeb4tv5d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462298</id>
      <parentid>1462297</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:36:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3828" sha1="s5zinpbz4ontcx70qhjq6ohztx6kj3r" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Infobox Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{if empty|{{{speakers|}}}|–}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{#if:{{{standards|}}}|{{{standards}}}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>s5zinpbz4ontcx70qhjq6ohztx6kj3r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462299</id>
      <parentid>1462298</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:37:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3831" sha1="frr88oob63a9sx71rnuyz888wjkfoe0" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|Default}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{if empty|{{{speakers|}}}|–}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{#if:{{{standards|}}}|{{{standards}}}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>frr88oob63a9sx71rnuyz888wjkfoe0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462300</id>
      <parentid>1462299</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:39:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3746" sha1="7g4dioib5or3csh9wnbk1rlkb9wx8qe" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{{speakers|–}}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{{standards|}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{{шеваҳо|}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7g4dioib5or3csh9wnbk1rlkb9wx8qe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462301</id>
      <parentid>1462300</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:43:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3721" sha1="p82wkirm5mlwo47xg4racbz9x5ugq3v" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ = Забон
|болоӣ        = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ       = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|болоӣ2            = {{{ном|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{{speakers|–}}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{{standards|}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{{шеваҳо|}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p82wkirm5mlwo47xg4racbz9x5ugq3v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462302</id>
      <parentid>1462301</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:48:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Ботили нусхаи [[Special:Diff/1462301|1462301]] аз тарафи [[Special:Contributions/Zosya95|Zosya95]] ([[User talk:Zosya95|Баҳс]])</comment>
      <origin>1462302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3746" sha1="7g4dioib5or3csh9wnbk1rlkb9wx8qe" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Забон
|bodyclass        = vevent infobox-has-images-with-white-backgrounds
|bodystyle        = {{#if:{{{boxsize|}}}|width: {{{boxsize}}};}}

|abovestyle       = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|above            = {{{name|{{PAGENAMEBASE}}}}}
|aboveclass       = above

|subheaderstyle   = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};
|subheader1       = {{{номи дигар|}}}
|subheader2       = {{{номи қавмӣ|}}}

|headerstyle      = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|Default}}}}}}};

|сабки_нишонагузорӣ = white-space:nowrap;padding-right:0.65em;
|datastyle        = line-height:1.3em;

|нишонагузорӣ1    = Талаффуз
|data1            = {{{талаффуз|''to be added''}}}

|нишонагузорӣ2    = {{#if:{{{созанда|}}}|Созанда|Муқимӣ ба}}
|data2            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{созанда|–}}}|{{{states|{{{state|–}}}}}}}}

|нишонагузорӣ3    = Санаи созиш
|data3            = {{{санаи созиш|}}}

|нишонагузорӣ4    = {{#if:{{{созанда|}}}|Setting and usage|Минтақа}}
|data4            = {{#if:{{{созанда|}}}|{{{setting|}}}|{{{минтақа|}}}}}

|нишонагузорӣ6    = Халқ
|data6            = {{{халқ|}}}

|нишонагузорӣ7    = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|Азбайнрафта|{{#if:{{{era|}}}|Era|Users}}}}
|data7            = {{#if:{{{азбайнрафта|}}}|{{{азбайнрафта}}}|{{#if:{{{era|}}}|{{{era}}}|{{{speakers|–}}}}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if:{{{revived|}}}|Revival}}
|data8            = {{{revived|}}}

|нишонагузорӣ9    = {{#if:{{{созанда|}}}|Purpose|[[Оилаи забонҳо]]}}
|data9            = {{{оила|''Unknown''}}}

|нишонагузорӣ10   = {{#if:{{{ancestor|}}}|Early forms}}
|data10           = {{{ancestor|}}}
|нишонагузорӣ11   = Standard forms
|data11           = {{{standards|}}}

|нишонагузорӣ12   = Шеваҳо
|data12           = {{{шеваҳо|}}}

|нишонагузорӣ13   = [[Writing system]]
|data13           = {{{script|}}}

|нишонагузорӣ14   = Signed forms
|data14           = {{{sign|}}}

|нишонагузорӣ15   = Sources
|data15           = {{{posteriori|}}}

|header16         = Official status
|нишонагузорӣ17   = Official language in
|data17           = {{{nation|{{{official|}}}}}}

|нишонагузорӣ18   = Recognised minority language in
|data18           = {{{minority|}}}

|нишонагузорӣ19   = [[List of language regulators|Regulated by]]
|data19           = {{{agency|''None''}}}

|нишонагузорӣ20   = Development body
|data20           = {{{development_body|}}}

|header21         = Кодҳо
|нишонагузорӣ22   = [[ISO 639-1]]
|data22           = {{{iso1|}}}

|нишонагузорӣ23   = [[ISO 639-2]]
|data23           = {{{iso2|}}}

|нишонагузорӣ24   = [[ISO 639-3]]
|data24           = {{{iso3|}}}

|нишонагузорӣ25   = [[ISO 639-6]]
|data25           = {{{iso6|}}}

|нишонагузорӣ26   = [[Linguist List]]
|data26           = {{{linglist|}}}

|нишонагузорӣ32   = Glottolog
|data32           = {{{glotto|}}}
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7g4dioib5or3csh9wnbk1rlkb9wx8qe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462303</id>
      <parentid>1462302</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:51:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5464" sha1="g43t6i4egtc0kbqtj91yrar64xlmkwx" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = background:#eaecf0;
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1    = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{забони расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>g43t6i4egtc0kbqtj91yrar64xlmkwx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462304</id>
      <parentid>1462303</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:54:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5464" sha1="he098e8q6tzh8xfm8imt8k118hbh3qp" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = background:#eaecf0;
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1    = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>he098e8q6tzh8xfm8imt8k118hbh3qp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462305</id>
      <parentid>1462304</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T22:57:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5806" sha1="41lkwhx316ji6tyyzzkaa6vkkba32zt" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|болоӣ2           = 
|сабки_болоӣ2     = 
|сабки_сарлавҳаҳо = background:#eaecf0;
|сабки_нишонагузориҳо = 
|сабки_матнҳо     = 

|нишонагузорӣ1    = Номи қавмӣ
|матн1       = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ3       = Кишварҳо
|матн3       = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>41lkwhx316ji6tyyzzkaa6vkkba32zt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462306</id>
      <parentid>1462305</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:03:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5950" sha1="iy4g820k0iwpdu1uhm7pu1zmfmixrfc" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ2       = Кишварҳо
|матн2       = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ4       = Минтақаҳо
|матн4       = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iy4g820k0iwpdu1uhm7pu1zmfmixrfc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462307</id>
      <parentid>1462306</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:04:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5946" sha1="lsmvamv39lrarwtgmu686etkg6ee4l4" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ5       = Мақоми расмӣ
|матн5       = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lsmvamv39lrarwtgmu686etkg6ee4l4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462309</id>
      <parentid>1462307</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:12:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6372" sha1="td9d9cvf1kun6xd8p9ypcc3yhwm38uz" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14      = {{wikidata|p282|{{{хат|}}}}}{{#ifeq:{{{хат|}}}|бехат|&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||
[[Гурӯҳ:Забонҳои бидуни хат]]}}&lt;/includeonly&gt;}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>td9d9cvf1kun6xd8p9ypcc3yhwm38uz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462310</id>
      <parentid>1462309</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:17:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6225" sha1="tpr67cz0lf77abf9vuf3m7uzvsg4pto" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14              = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tpr67cz0lf77abf9vuf3m7uzvsg4pto</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462311</id>
      <parentid>1462310</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:36:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6243" sha1="ttvamwoeuioh8ccw4eggpn2408w80wg" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{wikidata|p495|{{{кишварҳо|}}}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14              = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ttvamwoeuioh8ccw4eggpn2408w80wg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462312</id>
      <parentid>1462311</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:38:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462312</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6225" sha1="tpr67cz0lf77abf9vuf3m7uzvsg4pto" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14              = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tpr67cz0lf77abf9vuf3m7uzvsg4pto</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462314</id>
      <parentid>1462312</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:47:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6281" sha1="eni1jif29khuqs2bnd5j48gfm91jw4a" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{оилаи1|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{if empty|{{{оилаи1|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{оилаи1|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{if empty|{{{оилаи1|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14              = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>eni1jif29khuqs2bnd5j48gfm91jw4a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462317</id>
      <parentid>1462314</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:07:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6313" sha1="2szl60rfbsnxtizn1aavi3hcdwuyqf6" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|номи забон       = 
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = font-size:125%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{ранги_оила|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{if empty|{{{ранги_оила|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{ранги_оила|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{if empty|{{{ранги_оила|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
| болоӣ2 = {{{худном|}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 = color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Infobox language/family-color|{{{familycolor|}}} }}|#114057|1}}|white|{{if empty|{{{fontcolor|}}}|black}} }}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Infobox language/family-color|{{if empty|{{{familycolor|}}}|#eaecf0}} }} }} }};
|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6       = Созмони танзимкунанда
|матн6       = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7       = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7       = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8       = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8       = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9       = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9       = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10      = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10      = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11  = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12      = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12      = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13      = {{#if:{{{таснифот|}}}|{{{таснифот|}}}|{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}}}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13      = noplainlist

|нишонагузорӣ14      = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14              = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15  = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|[[Коди забон|Коди забонӣ]]}}

|нишонагузорӣ16      = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16      = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17      = [[ISO 639#Алфа-2|ISO 639-1]]
|матн17      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|{{wikidata|p218|{{{ISO1|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ18      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-2]]
|матн18      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{if-wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|{{wikidata|p219|{{{ISO2|}}}|novalue=—}}|—|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ19      = [[ISO 639#Алфа-3|ISO 639-3]]
|матн19      = {{if-wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|{{wikidata|p220|{{{ISO3|}}}|novalue=—}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ20      = ISO 639-5
|викидода20 = P1798

|нишонагузорӣ21      = ISO 639-6
|викидода21 = P221

|нишонагузорӣ22      = [[Харитаи сохтории забонҳои ҷаҳон|WALS]]
|викидода22 = P1466

|нишонагузорӣ23      = [[Харитаи збонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта|Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23 = P2355

|нишонагузорӣ24      = [[Ethnologue.com|Ethnologue]]
|викидода24 = P1627

|нишонагузорӣ25      = Linguasphere
|викидода25 = P1396

|нишонагузорӣ26      = [[LINGUIST List]]
|викидода26 = P1232

|нишонагузорӣ27      = Guthrie
|викидода27 = P2161

|нишонагузорӣ28      = ABS ASCL
|викидода28 = P1251

|нишонагузорӣ29      = AUSTLANG
|викидода29 = P1252

|нишонагузорӣ30      = Коди забон {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия|0}}
|викидода30 = P2590

|нишонагузорӣ31      = ELCat
|викидода31 = P2192

|нишонагузорӣ32      = IETF
|викидода32 = P305

|нишонагузорӣ33      = Glottolog
|викидода33 = P1394

|сабки_поёнӣ  = font-style:italic;
|поёнӣ        = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||&lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|{{#ifeq:{{#property:p278}}|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ГОСТ 7.75–97]]}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO1|}}}|{{#ifeq:{{{ISO1|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p218}}|{{{ISO1}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-1]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO2|}}}|{{#ifeq:{{{ISO2|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p219}}|{{{ISO2}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-2]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{ISO3|}}}|{{#ifeq:{{{ISO3|}}}|—||{{#ifeq:{{#property:p220}}|{{{ISO3}}}||[[Гурӯҳ:Забонҳои дорои хато дар ISO 639-3]]}}}}}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2szl60rfbsnxtizn1aavi3hcdwuyqf6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462322</id>
      <parentid>1462317</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:20:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4533" sha1="au0y3mqz3pha3jd151z2aeh5zeja0u2" xml:space="preserve">{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон

|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}</text>
      <sha1>au0y3mqz3pha3jd151z2aeh5zeja0u2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462323</id>
      <parentid>1462322</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:31:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4626" sha1="925amqfjr1oc647jctuxe3ieoh0ge35" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|data1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>925amqfjr1oc647jctuxe3ieoh0ge35</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462326</id>
      <parentid>1462323</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:36:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4602" sha1="h3fl8skiww6pcjj15p905mzparejsec" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оилаи1|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оилаи1|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|data1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оилаи1|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h3fl8skiww6pcjj15p905mzparejsec</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462327</id>
      <parentid>1462326</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:36:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4626" sha1="925amqfjr1oc647jctuxe3ieoh0ge35" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|data1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>925amqfjr1oc647jctuxe3ieoh0ge35</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462328</id>
      <parentid>1462327</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:43:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6970" sha1="6x191iby5xhxr404q45nzus8f40xicb" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ7  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн7          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6x191iby5xhxr404q45nzus8f40xicb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462329</id>
      <parentid>1462328</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:47:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6970" sha1="ccu3uoho4dgprmhd5kzynjdnlzyi7qg" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ3  = Шумораи умумии гӯишварон
|матн3          = {{{шумораи гӯишварон|}}}

|сарлавҳа3      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа3 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ccu3uoho4dgprmhd5kzynjdnlzyi7qg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462330</id>
      <parentid>1462329</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:48:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6957" sha1="5o3widv8z1sgcua5sy317xa2jjlptg5" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}

|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}

|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}

|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}

|нишонагузорӣ3  = Шумораи гӯяндагон
|матн3          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа4      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа4 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|сарлавҳа11     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5o3widv8z1sgcua5sy317xa2jjlptg5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462331</id>
      <parentid>1462330</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:53:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7315" sha1="gnzerk5eovue0jyq2g33b7wl22k3hfe" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
&lt;--- Маълумоти умумӣ ---&gt;
|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

&lt;--- Маълумоти расмӣ ---&gt;
|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]
|сабки_сарлавҳа6=
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gnzerk5eovue0jyq2g33b7wl22k3hfe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462332</id>
      <parentid>1462331</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:54:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7236" sha1="3k6khkhorhlh9ic6tyset6xd572kk9m" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}

|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}

|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}

|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}

|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6     = [[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]
|сабки_сарлавҳа6=
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
|матн13 =
 {{#if:{{{таснифот|}}}
   |{{{таснифот}}}
   |{{#invoke:WikidataTree|parentTree|parent=p279[!q20162172][!q34770]|tab=:}}
 }}
|сабки_матнҳо13 = text-align:left;
|синф13         = noplainlist

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3k6khkhorhlh9ic6tyset6xd572kk9m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462333</id>
      <parentid>1462332</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:03:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7388" sha1="o2wyfxt042oadvvckhb7nyjqgiypg5q" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6     = {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  |Мақсад
  |{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
  }}
|сабки_сарлавҳа6=
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
| матн9 = {{#if:{{{оила|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    {{{family}}}
    {{#if:{{{fam1|}}}|&lt;ul&gt;
      {{#for: i | 1 | 15 |
        {{#if:{{{fam#i|}}}|&lt;li&gt;{{{fam#i}}}&lt;/li&gt;}}
      }}
    &lt;/ul&gt;}}
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>o2wyfxt042oadvvckhb7nyjqgiypg5q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462334</id>
      <parentid>1462333</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:04:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7411" sha1="1849ic099ue89as2rk8cft9evb3a8p1" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6     = {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}{{#ifeq:{{Қуттии Забон/ранги оила|{{{familycolor|}}}}}|#114057|1}}
  |Мақсад
  |{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
  }}
|сабки_сарлавҳа6=
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
| матн9 = {{#if:{{{оила|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    {{{оила}}}
    {{#if:{{{оилаи1|}}}|&lt;ul&gt;
      {{#for: i | 1 | 15 |
        {{#if:{{{оилаи#i|}}}|&lt;li&gt;{{{оилаи#i}}}&lt;/li&gt;}}
      }}
    &lt;/ul&gt;}}
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1849ic099ue89as2rk8cft9evb3a8p1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462335</id>
      <parentid>1462334</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:06:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8760" sha1="9km5u13xw07qzzj3rrt0vld8p11xhpw" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
|data9 = {{#if:{{{family|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    {{#ifexpr:{{#if:{{{ранги_оила|}}}|1|0}}| 
      {{#if:{{{family|}}}|'''{{{family}}}'''}}
    }}
    {{#if:{{{оилаи1|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи1}}}
      {{#if:{{{оилаи2|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи2}}}
        {{#if:{{{оилаи3|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи3}}}
          {{#if:{{{оилаи4|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи4}}}
            {{#if:{{{оилаи5|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи5}}}
              {{#if:{{{оилаи6|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи6}}}
                {{#if:{{{оилаи7|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи7}}}
                  {{#if:{{{оилаи8|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи8}}}
                    {{#if:{{{оилаи9|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи9}}}
                      {{#if:{{{fam10|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam10}}}
                        {{#if:{{{fam11|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam11}}}
                          {{#if:{{{fam12|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam12}}}
                            {{#if:{{{fam13|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam13}}}
                              {{#if:{{{fam14|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam14}}}
                                {{#if:{{{fam15|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam15}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}
                              &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}
                            &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                          &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                        &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                      &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                    &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                  &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
              &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
            &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
          &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
        &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
      &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
    &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9km5u13xw07qzzj3rrt0vld8p11xhpw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462336</id>
      <parentid>1462335</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:12:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5980" sha1="fhypg42iaag478nrgxohow8ucipzxwh" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6      = {{#if:{{{creator|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6=
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|матн6_фаил = {{#if:{{{ранги_оила|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    '''{{{ранги_оила}}}'''
    {{#if:{{{оилаи1|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи1}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи2|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи2}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи3|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи3}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи4|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи4}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи5|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи5}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи6|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи6}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи7|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи7}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи8|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи8}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи9|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи9}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{ifempty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}|&lt;ul&gt;
  {{#if:{{{шеваи1|}}}|* {{{шеваи1}}}}}
  {{#if:{{{шеваи2|}}}|* {{{шеваи2}}}}}
  {{#if:{{{шеваи3|}}}|* {{{шеваи3}}}}}
  {{#if:{{{шеваи4|}}}|* {{{шеваи4}}}}}
  {{#if:{{{шеваи5|}}}|* {{{шеваи5}}}}}
  {{#if:{{{шеваи6|}}}|* {{{шеваи6}}}}}
  {{#if:{{{шеваи7|}}}|* {{{шеваи7}}}}}
  {{#if:{{{шеваи8|}}}|* {{{шеваи8}}}}}
  {{#if:{{{шеваи9|}}}|* {{{шеваи9}}}}}
&lt;/ul&gt;}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]
|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}
|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}
|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798
|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221
|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466
|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355
|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627
|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396
|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232
|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161
|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251
|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252
|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590
|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192
|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305
|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fhypg42iaag478nrgxohow8ucipzxwh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462337</id>
      <parentid>1462336</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:13:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5976" sha1="ppev890k4by3ivqx8xgfr5kh2w3enpn" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6      = {{#if:{{{creator|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|матн6_фаил = {{#if:{{{ранги_оила|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    '''{{{ранги_оила}}}'''
    {{#if:{{{оилаи1|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи1}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи2|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи2}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи3|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи3}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи4|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи4}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи5|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи5}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи6|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи6}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи7|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи7}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи8|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи8}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи9|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи9}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{ifempty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}|&lt;ul&gt;
  {{#if:{{{шеваи1|}}}|* {{{шеваи1}}}}}
  {{#if:{{{шеваи2|}}}|* {{{шеваи2}}}}}
  {{#if:{{{шеваи3|}}}|* {{{шеваи3}}}}}
  {{#if:{{{шеваи4|}}}|* {{{шеваи4}}}}}
  {{#if:{{{шеваи5|}}}|* {{{шеваи5}}}}}
  {{#if:{{{шеваи6|}}}|* {{{шеваи6}}}}}
  {{#if:{{{шеваи7|}}}|* {{{шеваи7}}}}}
  {{#if:{{{шеваи8|}}}|* {{{шеваи8}}}}}
  {{#if:{{{шеваи9|}}}|* {{{шеваи9}}}}}
&lt;/ul&gt;}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]
|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}
|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}
|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798
|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221
|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466
|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355
|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627
|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396
|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232
|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161
|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251
|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252
|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590
|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192
|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305
|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ppev890k4by3ivqx8xgfr5kh2w3enpn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462338</id>
      <parentid>1462337</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:15:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5883" sha1="jaa3r1jrkadzyaj2ectyoam1su7erv6" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}}}}

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6      = {{#if:{{{creator|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|матн6_фаил = {{#if:{{{оилаи1|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    '''{{{оилаи1}}}'''
    {{#if:{{{оилаи2|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи2}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи3|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи3}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи4|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи4}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи5|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи5}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи6|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи6}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи7|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи7}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи8|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи8}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
    {{#if:{{{оилаи9|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи9}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}} 
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{ifempty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}|{{{шеваҳо}}}|&lt;ul&gt;
  {{#if:{{{шеваи1|}}}|* {{{шеваи1}}}}}
  {{#if:{{{шеваи2|}}}|* {{{шеваи2}}}}}
  {{#if:{{{шеваи3|}}}|* {{{шеваи3}}}}}
  {{#if:{{{шеваи4|}}}|* {{{шеваи4}}}}}
  {{#if:{{{шеваи5|}}}|* {{{шеваи5}}}}}
  {{#if:{{{шеваи6|}}}|* {{{шеваи6}}}}}
  {{#if:{{{шеваи7|}}}|* {{{шеваи7}}}}}
  {{#if:{{{шеваи8|}}}|* {{{шеваи8}}}}}
  {{#if:{{{шеваи9|}}}|* {{{шеваи9}}}}}
&lt;/ul&gt;}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]
|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}
|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}
|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798
|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221
|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466
|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355
|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627
|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396
|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232
|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161
|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251
|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252
|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590
|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192
|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305
|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jaa3r1jrkadzyaj2ectyoam1su7erv6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462339</id>
      <parentid>1462338</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:18:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8760" sha1="9km5u13xw07qzzj3rrt0vld8p11xhpw" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};
|data9 = {{#if:{{{family|}}}
  | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;
    {{#ifexpr:{{#if:{{{ранги_оила|}}}|1|0}}| 
      {{#if:{{{family|}}}|'''{{{family}}}'''}}
    }}
    {{#if:{{{оилаи1|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи1}}}
      {{#if:{{{оилаи2|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи2}}}
        {{#if:{{{оилаи3|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи3}}}
          {{#if:{{{оилаи4|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи4}}}
            {{#if:{{{оилаи5|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи5}}}
              {{#if:{{{оилаи6|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи6}}}
                {{#if:{{{оилаи7|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи7}}}
                  {{#if:{{{оилаи8|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи8}}}
                    {{#if:{{{оилаи9|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{оилаи9}}}
                      {{#if:{{{fam10|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam10}}}
                        {{#if:{{{fam11|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam11}}}
                          {{#if:{{{fam12|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam12}}}
                            {{#if:{{{fam13|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam13}}}
                              {{#if:{{{fam14|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam14}}}
                                {{#if:{{{fam15|}}}}&lt;ul&gt;&lt;li&gt;{{{fam15}}}&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}
                              &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}}{{!}}
                            &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                          &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                        &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                      &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                    &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                  &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
                &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
              &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
            &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
          &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
        &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
      &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
    &lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;
  &lt;/div&gt;
}}

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9km5u13xw07qzzj3rrt0vld8p11xhpw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462340</id>
      <parentid>1462339</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T01:18:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7074" sha1="m4tjithdxqotkws9jlyopr8g1kqgwza" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5      = Мақоми расмӣ
|сабки_сарлавҳа5 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{creator|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{ранги_оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>m4tjithdxqotkws9jlyopr8g1kqgwza</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462355</id>
      <parentid>1462340</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:51:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7188" sha1="qlcqpgjyig4zy00iw9iqr3jzlra8s8m" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}
  | 
    |сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ
    |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};
    |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ
    |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}}
}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qlcqpgjyig4zy00iw9iqr3jzlra8s8m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462356</id>
      <parentid>1462355</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:53:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6963" sha1="bozx71vhry294rslzd6kpidnwoix80p" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}
  |
    |сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ
    |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};
    |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ
    |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}}
}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}

|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bozx71vhry294rslzd6kpidnwoix80p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462357</id>
      <parentid>1462356</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:54:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6945" sha1="f34tk5rxhzgsu1drrsu9jwo0y2c43al" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}} | сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}; | нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ | матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}}}}

|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}

|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}

|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>f34tk5rxhzgsu1drrsu9jwo0y2c43al</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462358</id>
      <parentid>1462357</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:57:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6662" sha1="k631l8100mekq2ro8kd3hodnkt79zx0" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ |номи қуттӣ = Забон |ном = {{{ном|}}} |болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} |сабки_болоӣ = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} |#114057 |{{#if:{{{signers|}}} |silver |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}} }} }}; |болоӣ2 = {{{худном|}}} |сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} |#114057 |{{#if:{{{signers|}}} |silver |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}} }} }}; |нишонагузорӣ1 = Кишварҳо |матн1 = {{{кишварҳо|}}} |нишонагузорӣ2 = Минтақаҳо |матн2 = {{{минтақаҳо|}}} |нишонагузорӣ3 = Гӯяндагон |матн3 = {{{гӯяндагон|}}} |нишонагузорӣ4 = Шумораи гӯяндагон |матн4 = {{{шумораи гӯяндагон|}}} {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}} | |сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}; |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}} }} |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}} |нишонагузорӣ6 = Созмони танзимкунанда |матн6 = {{{созмони танзимкунанда|}}} |нишонагузорӣ8 = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]] |матн8 = {{{рейтинг|}}} |нишонагузорӣ9 = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]] |матн9 = {{{вазъ|}}} |нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]] |матн10 = {{{азбайнрафта|}}} |нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]] |матн12 = {{{гурӯҳ|}}} |сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} | Мақсад | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}} }} |сабки_сарлавҳа6 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}; |нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]] |матн14 = {{{хат|}}} |нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}} |матн15 = {{#if:{{{шеваҳо|}}} | {{{шеваҳо}}} | {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}} {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}} {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}} {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}} {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}} {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}} {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}} {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}} {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}} {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}} {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}} {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}} {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}} {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}} {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}} {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}} {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}} {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}} {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}} {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}} {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}} {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}} {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}} {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}} {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}} {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}} {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}} {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}} {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}} {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}} {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}} {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}} {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}} {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}} {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}} {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}} {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}} {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}} {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}} {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}} }} |rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}} |сарлавҳа15 = [[Коди забон|Коди забонӣ]] |нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]] |матн16 = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}} |нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]] |матн17 = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}} |нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]] |матн18 = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}} |нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]] |матн19 = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}} |нишонагузорӣ20 = ISO 639-5 |викидода20 = P1798 |нишонагузорӣ21 = ISO 639-6 |викидода21 = P221 |нишонагузорӣ22 = [[WALS]] |викидода22 = P1466 |нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]] |викидода23 = P2355 |нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]] |викидода24 = P1627 |нишонагузорӣ25 = Linguasphere |викидода25 = P1396 |нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]] |викидода26 = P1232 |нишонагузорӣ27 = Guthrie |викидода27 = P2161 |нишонагузорӣ28 = ABS ASCL |викидода28 = P1251 |нишонагузорӣ29 = AUSTLANG |викидода29 = P1252 |нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}} |викидода30 = P2590 |нишонагузорӣ31 = ELCat |викидода31 = P2192 |нишонагузорӣ32 = IETF |викидода32 = P305 |нишонагузорӣ33 = Glottolog |викидода33 = P1394 |сабки_поёнӣ = font-style:italic; |поёнӣ = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]] }} {{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| [[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]] }} &lt;/includeonly&gt; &lt;noinclude&gt; {{doc}} &lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k631l8100mekq2ro8kd3hodnkt79zx0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462359</id>
      <parentid>1462358</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:57:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6661" sha1="10r9boxc61iz9hwm5w1fnhowlmjenjz" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ |номи қуттӣ = Забон |ном = {{{ном|}}} |болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} |сабки_болоӣ = font-size:125%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} |#114057 |{{#if:{{{signers|}}} |silver |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}} }} }}; |болоӣ2 = {{{худном|}}} |сабки_болоӣ2 = font-size:110%; color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} |#114057 |{{#if:{{{signers|}}} |silver |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}} }} }}; |нишонагузорӣ1 = Кишварҳо |матн1 = {{{кишварҳо|}}} |нишонагузорӣ2 = Минтақаҳо |матн2 = {{{минтақаҳо|}}} |нишонагузорӣ3 = Гӯяндагон |матн3 = {{{гӯяндагон|}}} |нишонагузорӣ4 = Шумораи гӯяндагон |матн4 = {{{шумораи гӯяндагон|}}} {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}} | сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}; |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}} }} |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}} |нишонагузорӣ6 = Созмони танзимкунанда |матн6 = {{{созмони танзимкунанда|}}} |нишонагузорӣ8 = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]] |матн8 = {{{рейтинг|}}} |нишонагузорӣ9 = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]] |матн9 = {{{вазъ|}}} |нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]] |матн10 = {{{азбайнрафта|}}} |нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]] |матн12 = {{{гурӯҳ|}}} |сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}} | Мақсад | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}} }} |сабки_сарлавҳа6 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}; |нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]] |матн14 = {{{хат|}}} |нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}} |матн15 = {{#if:{{{шеваҳо|}}} | {{{шеваҳо}}} | {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}} {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}} {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}} {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}} {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}} {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}} {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}} {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}} {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}} {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}} {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}} {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}} {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}} {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}} {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}} {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}} {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}} {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}} {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}} {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}} {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}} {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}} {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}} {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}} {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}} {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}} {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}} {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}} {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}} {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}} {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}} {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}} {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}} {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}} {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}} {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}} {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}} {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}} {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}} {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}} }} |rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}} |сарлавҳа15 = [[Коди забон|Коди забонӣ]] |нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]] |матн16 = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}} |нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]] |матн17 = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}} |нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]] |матн18 = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}} |нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]] |матн19 = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}} |нишонагузорӣ20 = ISO 639-5 |викидода20 = P1798 |нишонагузорӣ21 = ISO 639-6 |викидода21 = P221 |нишонагузорӣ22 = [[WALS]] |викидода22 = P1466 |нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]] |викидода23 = P2355 |нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]] |викидода24 = P1627 |нишонагузорӣ25 = Linguasphere |викидода25 = P1396 |нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]] |викидода26 = P1232 |нишонагузорӣ27 = Guthrie |викидода27 = P2161 |нишонагузорӣ28 = ABS ASCL |викидода28 = P1251 |нишонагузорӣ29 = AUSTLANG |викидода29 = P1252 |нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}} |викидода30 = P2590 |нишонагузорӣ31 = ELCat |викидода31 = P2192 |нишонагузорӣ32 = IETF |викидода32 = P305 |нишонагузорӣ33 = Glottolog |викидода33 = P1394 |сабки_поёнӣ = font-style:italic; |поёнӣ = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]] }} {{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| [[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]] }} &lt;/includeonly&gt; &lt;noinclude&gt; {{doc}} &lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>10r9boxc61iz9hwm5w1fnhowlmjenjz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462360</id>
      <parentid>1462359</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:58:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7119" sha1="m1km0ljqkbpou3refcvci9rb44evujw" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ      = 
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};

|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2     = 
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}|#114057|{{#if:{{{signers|}}}|silver|{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}}}};

|нишонагузорӣ1    = Кишварҳо
|матн1            = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2    = Минтақаҳо
|матн2            = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3    = Гӯяндагон
|матн3            = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4    = Шумораи гӯяндагон
|матн4            = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}
 |сарлавҳа5       = Мақоми расмӣ
 |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};
 |нишонагузорӣ5   = Мақоми расмӣ
 |матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}
}}

|нишонагузорӣ6    = Созмони танзимкунанда
|матн6            = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8    = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8            = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9    = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9            = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10   = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10           = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12   = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12           = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6        = {{#if:{{{созанда|}}}|Мақсад|{{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}}}
|сабки_сарлавҳа6  = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14   = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14           = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15   = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15           = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}

|rowclass12       = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}

|сарлавҳа15       = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16   = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16           = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17   = [[ISO 639-1]]
|матн17           = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18   = [[ISO 639-2]]
|матн18           = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19   = [[ISO 639-3]]
|матн19           = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20   = ISO 639-5
|викидода20       = P1798

|нишонагузорӣ21   = ISO 639-6
|викидода21       = P221

|нишонагузорӣ22   = [[WALS]]
|викидода22       = P1466

|нишонагузорӣ23   = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23       = P2355

|нишонагузорӣ24   = [[Ethnologue]]
|викидода24       = P1627

|нишонагузорӣ25   = Linguasphere
|викидода25       = P1396

|нишонагузорӣ26   = [[LINGUIST List]]
|викидода26       = P1232

|нишонагузорӣ27   = Guthrie
|викидода27       = P2161

|нишонагузорӣ28   = ABS ASCL
|викидода28       = P1251

|нишонагузорӣ29   = AUSTLANG
|викидода29       = P1252

|нишонагузорӣ30   = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30       = P2590

|нишонагузорӣ31   = ELCat
|викидода31       = P2192

|нишонагузорӣ32   = IETF
|викидода32       = P305

|нишонагузорӣ33   = Glottolog
|викидода33       = P1394

|сабки_поёнӣ      = font-style:italic;
|поёнӣ            = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>m1km0ljqkbpou3refcvci9rb44evujw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462361</id>
      <parentid>1462360</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:59:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7188" sha1="qlcqpgjyig4zy00iw9iqr3jzlra8s8m" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}
  | 
    |сарлавҳа5 = Мақоми расмӣ
    |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};
    |нишонагузорӣ5 = Мақоми расмӣ
    |матн5 = {{{мақоми расмӣ|}}}
}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qlcqpgjyig4zy00iw9iqr3jzlra8s8m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462362</id>
      <parentid>1462361</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:00:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7189" sha1="o6h5kom20kvvxs4jib9avxor8pkz5wy" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

{{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}
 |сарлавҳа5       = Мақоми расмӣ
 |сабки_сарлавҳа5 = color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};
 |нишонагузорӣ5   = Мақоми расмӣ
 |матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}
}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>o6h5kom20kvvxs4jib9avxor8pkz5wy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462363</id>
      <parentid>1462362</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:02:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7265" sha1="jklvkp5dxt28duozbdzf2xckxtry3pn" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9          = {{{вазъ|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jklvkp5dxt28duozbdzf2xckxtry3pn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462375</id>
      <parentid>1462363</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:24:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7531" sha1="1en8t2mo03fwkxv1ximnc4asepvmrqo" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9 = 
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX = [[Акс:Lang Status 60-EX.svg]]
 | CR = [[Акс:Lang Status 60-CR.svg]]
 | SE = [[Акс:Lang Status 60-SE.svg]]
 | DE = [[Акс:Lang Status 60-DE.svg]]
 | VU = [[Акс:Lang Status 60-VU.svg]]
 | NE = [[Акс:Lang Status 60-NU.svg]]
 | default = 
}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1en8t2mo03fwkxv1ximnc4asepvmrqo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462377</id>
      <parentid>1462375</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:25:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7541" sha1="de2djufhzz3i6b0jf2m46jfjqnrvmrz" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ9  = [[Дараҷаи нигоҳдории забон|Вазъ]]
|матн9 = 
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX = [[Акс:Lang Status 60-EX.svg|20px]]
 | CR = [[Акс:Lang Status 60-CR.svg]]
 | SE = [[Акс:Lang Status 60-SE.svg]]
 | DE = [[Акс:Lang Status 60-DE.svg|20px]]
 | VU = [[Акс:Lang Status 60-VU.svg]]
 | NE = [[Акс:Lang Status 60-NU.svg]]
 | default = 
}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>de2djufhzz3i6b0jf2m46jfjqnrvmrz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462378</id>
      <parentid>1462377</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:31:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7507" sha1="1w6i0qso800tue7542g5oaitvhz9nqz" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|матн9 =
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX
 | CR
 | SE
 | DE
 | VU
 | NE =
   {{#invoke:InfoboxImage
     | InfoboxImage
     | image = Lang Status 60-{{{вазъ}}}.svg
     | upright = 1.0
     | alt = {{{mapalt|}}}
     | class = {{{map_class|}}}
   }}
   {{#if: {{{mapcaption|}}}
     | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{mapcaption}}}&lt;/div&gt;
   }}
 | #default =
}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1w6i0qso800tue7542g5oaitvhz9nqz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462379</id>
      <parentid>1462378</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7507" sha1="knj4hpxl73dz4085sa3kmb5nz342fh7" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|матн9 =
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX
 | CR
 | SE
 | DE
 | VU
 | NE =
   {{#invoke:InfoboxImage
     | InfoboxImage
     | image = Lang Status 60-{{{вазъ}}}.svg
     | upright = 1.0
     | alt = {{{имзои вазъ|}}}
   }}
   {{#if: {{{имзои вазъ|}}}
     | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{имзои вазъ}}}&lt;/div&gt;
   }}
 | #default =
}}

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>knj4hpxl73dz4085sa3kmb5nz342fh7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462380</id>
      <parentid>1462379</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:33:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7508" sha1="s6fflbm6iuglm90671xxb8y02bpb8zt" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};

|нишонагузорӣ1  = Кишварҳо
|матн1          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ2  = Минтақаҳо
|матн2          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Гӯяндагон
|матн3          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|матн34 =
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX
 | CR
 | SE
 | DE
 | VU
 | NE =
   {{#invoke:InfoboxImage
     | InfoboxImage
     | image = Lang Status 60-{{{вазъ}}}.svg
     | upright = 1.0
     | alt = {{{имзои вазъ|}}}
   }}
   {{#if: {{{имзои вазъ|}}}
     | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{имзои вазъ}}}&lt;/div&gt;
   }}
 | #default =
}}

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>s6fflbm6iuglm90671xxb8y02bpb8zt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462389</id>
      <parentid>1462380</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:05:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7569" sha1="i9erw11kvtb36t98qwd90bppanm61hx" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|нишонагузорӣ1  = Талаффуз
|матн1  = 
|нишонагузорӣ2  = Кишварҳо
|матн2          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Минтақаҳо
|матн3          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ4  = Гӯяндагон
|матн4          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|матн34 =
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX
 | CR
 | SE
 | DE
 | VU
 | NE =
   {{#invoke:InfoboxImage
     | InfoboxImage
     | image = Lang Status 60-{{{вазъ}}}.svg
     | upright = 1.0
     | alt = {{{имзои вазъ|}}}
   }}
   {{#if: {{{имзои вазъ|}}}
     | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{имзои вазъ}}}&lt;/div&gt;
   }}
 | #default =
}}

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i9erw11kvtb36t98qwd90bppanm61hx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462390</id>
      <parentid>1462389</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:06:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7600" sha1="4jijk2o8asgoocxafiwtah633xlt93l" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|номи қуттӣ       = Забон
|ном              = {{{ном|}}}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
|сабки_болоӣ =
 font-size:125%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|болоӣ2           = {{{худном|}}}
|сабки_болоӣ2 =
 font-size:110%;
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
   |#114057
   |{{#if:{{{signers|}}}
       |silver
       |{{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}}
     }}
 }};
|нишонагузорӣ1  = Талаффуз
|матн1          = {{{талаффуз|}}}
|нишонагузорӣ2  = Кишварҳо
|матн2          = {{{кишварҳо|}}}
|нишонагузорӣ3  = Минтақаҳо
|матн3          = {{{минтақаҳо|}}}
|нишонагузорӣ4  = Гӯяндагон
|матн4          = {{{гӯяндагон|}}}
|нишонагузорӣ4  = Шумораи гӯяндагон
|матн4          = {{{шумораи гӯяндагон|}}}

|сарлавҳа5       = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|сабки_сарлавҳа5 = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}}; background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};|}}
|нишонагузорӣ5   = {{#if:{{{мақоми расмӣ|}}}|Мақоми расмӣ|}}
|матн5           = {{{мақоми расмӣ|}}}

|нишонагузорӣ5  = Мақоми расмӣ
|матн5          = {{{мақоми расмӣ|}}}
|нишонагузорӣ6  = Созмони танзимкунанда
|матн6          = {{{созмони танзимкунанда|}}}
|нишонагузорӣ8  = [[Феҳристи забонҳо аз рӯи шумораи гӯишварон|Рейтинг]]
|матн8          = {{{рейтинг|}}}
|нишонагузорӣ10 = [[Забони азбайнрафта|Азбайнрафта]]
|матн10         = {{{азбайнрафта|}}}
|нишонагузорӣ12 = [[Забонҳои ҷаҳон|Гурӯҳ]]
|матн12         = {{{гурӯҳ|}}}

|сарлавҳа6 = {{#if:{{{созанда|}}}{{{setting|}}}
  | Мақсад
  | {{longitem|{{Wrap|[[Таснифоти оилавии забонҳо|Таснифот]]}}}}
}}
|сабки_сарлавҳа6 =
 color: {{#if:{{{fontcolor|}}}|{{{fontcolor}}}|black}};
 background-color: {{Қуттии Забон/ранги оила|{{lc:{{{оила|}}}}}}};

|нишонагузорӣ14 = [[Хат (навиштор)|Хат]]
|матн14         = {{{хат|}}}

|нишонагузорӣ15 = {{if empty|{{{dialect_label|}}}|Шеваҳо}}
|матн15 = 
{{#if:{{{шеваҳо|}}}
  | {{{шеваҳо}}}
  | 
    {{#if:{{{шеваи1|}}}|*{{{шеваи1}}}}}
    {{#if:{{{шеваи2|}}}|*{{{шеваи2}}}}}
    {{#if:{{{шеваи3|}}}|*{{{шеваи3}}}}}
    {{#if:{{{шеваи4|}}}|*{{{шеваи4}}}}}
    {{#if:{{{шеваи5|}}}|*{{{шеваи5}}}}}
    {{#if:{{{шеваи6|}}}|*{{{шеваи6}}}}}
    {{#if:{{{шеваи7|}}}|*{{{шеваи7}}}}}
    {{#if:{{{шеваи8|}}}|*{{{шеваи8}}}}}
    {{#if:{{{шеваи9|}}}|*{{{шеваи9}}}}}
    {{#if:{{{шеваи10|}}}|*{{{шеваи10}}}}}
    {{#if:{{{шеваи11|}}}|*{{{шеваи11}}}}}
    {{#if:{{{шеваи12|}}}|*{{{шеваи12}}}}}
    {{#if:{{{шеваи13|}}}|*{{{шеваи13}}}}}
    {{#if:{{{шеваи14|}}}|*{{{шеваи14}}}}}
    {{#if:{{{шеваи15|}}}|*{{{шеваи15}}}}}
    {{#if:{{{шеваи16|}}}|*{{{шеваи16}}}}}
    {{#if:{{{шеваи17|}}}|*{{{шеваи17}}}}}
    {{#if:{{{шеваи18|}}}|*{{{шеваи18}}}}}
    {{#if:{{{шеваи19|}}}|*{{{шеваи19}}}}}
    {{#if:{{{шеваи20|}}}|*{{{шеваи20}}}}}
    {{#if:{{{шеваи21|}}}|*{{{шеваи21}}}}}
    {{#if:{{{шеваи22|}}}|*{{{шеваи22}}}}}
    {{#if:{{{шеваи23|}}}|*{{{шеваи23}}}}}
    {{#if:{{{шеваи24|}}}|*{{{шеваи24}}}}}
    {{#if:{{{шеваи25|}}}|*{{{шеваи25}}}}}
    {{#if:{{{шеваи26|}}}|*{{{шеваи26}}}}}
    {{#if:{{{шеваи27|}}}|*{{{шеваи27}}}}}
    {{#if:{{{шеваи28|}}}|*{{{шеваи28}}}}}
    {{#if:{{{шеваи29|}}}|*{{{шеваи29}}}}}
    {{#if:{{{шеваи30|}}}|*{{{шеваи30}}}}}
    {{#if:{{{шеваи31|}}}|*{{{шеваи31}}}}}
    {{#if:{{{шеваи32|}}}|*{{{шеваи32}}}}}
    {{#if:{{{шеваи33|}}}|*{{{шеваи33}}}}}
    {{#if:{{{шеваи34|}}}|*{{{шеваи34}}}}}
    {{#if:{{{шеваи35|}}}|*{{{шеваи35}}}}}
    {{#if:{{{шеваи36|}}}|*{{{шеваи36}}}}}
    {{#if:{{{шеваи37|}}}|*{{{шеваи37}}}}}
    {{#if:{{{шеваи38|}}}|*{{{шеваи38}}}}}
    {{#if:{{{шеваи39|}}}|*{{{шеваи39}}}}}
    {{#if:{{{шеваи40|}}}|*{{{шеваи40}}}}}
}}
|rowclass12 = {{#if:{{{шеваҳо|}}}||{{#if:{{{шеваи1|}}}|{{if empty|{{{listclass|}}}|{{{liststyle|}}}|plainlist}}}}}}


|сарлавҳа15     = [[Коди забон|Коди забонӣ]]

|нишонагузорӣ16 = [[Коды языков#ГОСТ 7.75-97|ГОСТ 7.75–97]]
|матн16         = {{wikidata|p278|{{{ГОСТ 7.75–97|{{{ГОСТ 7.75-97|}}}}}}|novalue=—}}

|нишонагузорӣ17 = [[ISO 639-1]]
|матн17         = {{#if:{{{ISO1|}}}|{{{ISO1}}}|—}}

|нишонагузорӣ18 = [[ISO 639-2]]
|матн18         = {{#if:{{{ISO2|}}}|{{{ISO2}}}|—}}

|нишонагузорӣ19 = [[ISO 639-3]]
|матн19         = {{#if:{{{ISO3|}}}|{{{ISO3}}}|—}}

|нишонагузорӣ20 = ISO 639-5
|викидода20     = P1798

|нишонагузорӣ21 = ISO 639-6
|викидода21     = P221

|нишонагузорӣ22 = [[WALS]]
|викидода22     = P1466

|нишонагузорӣ23 = [[Atlas of the World’s Languages in Danger]]
|викидода23     = P2355

|нишонагузорӣ24 = [[Ethnologue]]
|викидода24     = P1627

|нишонагузорӣ25 = Linguasphere
|викидода25     = P1396

|нишонагузорӣ26 = [[LINGUIST List]]
|викидода26     = P1232

|нишонагузорӣ27 = Guthrie
|викидода27     = P2161

|нишонагузорӣ28 = ABS ASCL
|викидода28     = P1251

|нишонагузорӣ29 = AUSTLANG
|викидода29     = P1252

|нишонагузорӣ30 = {{abbr|BPS|Идораи омори Индонезия}}
|викидода30     = P2590

|нишонагузорӣ31 = ELCat
|викидода31     = P2192

|нишонагузорӣ32 = IETF
|викидода32     = P305

|нишонагузорӣ33 = Glottolog
|викидода33     = P1394

|матн34 =
{{#switch: {{{вазъ|}}}
 | EX
 | CR
 | SE
 | DE
 | VU
 | NE =
   {{#invoke:InfoboxImage
     | InfoboxImage
     | image = Lang Status 60-{{{вазъ}}}.svg
     | upright = 1.0
     | alt = {{{имзои вазъ|}}}
   }}
   {{#if: {{{имзои вазъ|}}}
     | &lt;div style=&quot;text-align:left;&quot;&gt;{{{имзои вазъ}}}&lt;/div&gt;
   }}
 | #default =
}}

|сабки_поёнӣ    = font-style:italic;
|поёнӣ          = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}

{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}|| 
[[Гурӯҳ:Забонҳо ва шеваҳо аз рӯи алифбо]]
}}
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4jijk2o8asgoocxafiwtah633xlt93l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Қуттии Забон/ранги оила</title>
    <ns>10</ns>
    <id>10607</id>
    <revision>
      <id>1462313</id>
      <parentid>871526</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:46:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1766" sha1="roprtlv48oh3fgy0c7w0ghbf7z99k63" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{{1|}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| american | american (areal) = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo | niger–congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan | nilo-saharan? = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| sino-tibetan = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default =&lt;!--blank--&gt;
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>roprtlv48oh3fgy0c7w0ghbf7z99k63</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462316</id>
      <parentid>1462313</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:00:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1730" sha1="ssdmy4wz7lsmo3zqdcdc5d50p7pinai" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{{1|}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default =&lt;!--blank--&gt;
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ssdmy4wz7lsmo3zqdcdc5d50p7pinai</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462319</id>
      <parentid>1462316</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:12:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1735" sha1="iqiy60964dwpjl8qaa8nb745d3qmbah" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{trim|{{{1|}}}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default = #eaecf0
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iqiy60964dwpjl8qaa8nb745d3qmbah</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462320</id>
      <parentid>1462319</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:15:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1739" sha1="0rs3krtrigadiapfohcqh4nt0lww5ny" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{trim|{{{1|}}}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default = /**/#eaecf0
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0rs3krtrigadiapfohcqh4nt0lww5ny</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462321</id>
      <parentid>1462320</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:15:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1731" sha1="7zz52xpb7p4yr5dykr1kjjgahg9deej" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{trim|{{{1|}}}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = red
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default = /**/#eaecf0
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7zz52xpb7p4yr5dykr1kjjgahg9deej</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462324</id>
      <parentid>1462321</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:34:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1739" sha1="0rs3krtrigadiapfohcqh4nt0lww5ny" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{trim|{{{1|}}}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| austronesian = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default = /**/#eaecf0
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0rs3krtrigadiapfohcqh4nt0lww5ny</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462353</id>
      <parentid>1462324</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:43:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1747" sha1="9sb6rana4sz2snibxepy76oe6b3v1jj" xml:space="preserve">{{#switch:{{lc:{{trim|{{{1|}}}}}}}
| afro-asiatic | afrasiatic | afroasiatic = /**/#faecc8
| algic | algonkian = lightskyblue
| олтоӣ = yellowgreen
| амрикоӣ = /**/#c0dde6
| andamanese = /**/#c99fee
| arawakan = /**/#98b1c7
| australian | australian (areal) = /**/#eba9ee
| austroasiatic | austro-asiatic = lightcoral
| австронезӣ = pink
| cariban = /**/#1d8c97
| caucasian | caucasian (areal) = lightgreen
| conlang | artificial | constructed | constructed language = /**/#114057
| creole | mixed | pidgin | creole/pidgin/mixed = tan
| дравидӣ = mediumspringgreen
| eskimo-aleut | eskimo–aleut | eskaleut = lightcyan
| hmong-mien | miao-yao | hmong–mien | miao–yao = /**/#f2ceee
| hokan = /**/#66c0cf
| ҳиндуаврупоӣ = /**/#c9ffd9
| isolate | language isolate | gray | grey | #dddddd = /**/#dddddd
| khoisan | khoisan (areal) = goldenrod
| macro-jê | macro-je = /**/#275379
| mayan = /**/#4865bd
| na-dene | na-dené | dene-yeniseian | dené-yeniseian | na–dene | na–dené | dene–yeniseian | dené–yeniseian = /**/#99ddff
| niger-congo = /**/#ffddaa
| nilo-saharan = gold
| oto-manguean = /**/#3686cc
| palaeosiberian | palaeo-siberian | paleosiberian | paleo-siberian | palaeosiberian (areal) = darkseagreen
| pano-tacanan = /**/#1f1780
| papuan | papuan (areal) = /**/#fd79da
| penutian = /**/#6bc4de
| quechuan = /**/#c0e5e0
| salishan = /**/#afced1
| sign | sign language = silver
| чинӣ-тибетӣ = salmon
| kra-dai | kadai | kradai | tai-kadai | kra–dai | tai–kadai = lavender
| tupian = /**/#638ba8
| уралӣ = /**/#a8fe74
| uto-aztecan | utoaztecan = /**/#80bfff
| unclassified | superfamily = white
| #default = /**/#eaecf0
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9sb6rana4sz2snibxepy76oe6b3v1jj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:VASHGIRD</title>
    <ns>3</ns>
    <id>21323</id>
    <revision>
      <id>1462408</id>
      <parentid>1461401</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:45:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>/* Номи дастаҳо дар ҷадвал намоён нест */ Посух додан</comment>
      <origin>1462408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3034" sha1="megndgxhna70bkxg2ua3sk1b7qt77ei" xml:space="preserve">{{-}}
&lt;div style=&quot;-moz-transform:rotate(357deg);-webkit-transform:rotate(357deg); transform:rotate(357deg); float:left&quot;&gt;
{{Бойгонӣ|2012|2015|2016|2017|2018|2019|2020|2021|2022|2023|2024|2025}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-transform:rotate(3deg);-webkit-transform:rotate(3deg); transform:rotate(3deg); float:left&quot;&gt;
__TOC__
&lt;br&gt;&lt;/div&gt;
{{-}}


== Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com ==

Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC)

== Раъд ==

Номи мақоларо иваз кунед. [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-93966-6|&amp;#126;2026-93966-6]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-93966-6|talk]]) 18:33, 11 феврали 2026 (UTC)

== Даф кунед ==

Даф кунед, аз ночиз чизе насозед. Кай буд абар забони порс вожаи &quot;Мӯйлаб&quot; ? [[Мӯйлаб]] .

[https://vazhaju.tj/search/%D0%B1%D1%83%D1%80%D1%83%D1%82 Бурут] гӯеду одамиро саргардон накунед. [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-93966-6|&amp;#126;2026-93966-6]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-93966-6|talk]]) 11:19, 22 феврали 2026 (UTC)

== Номи дастаҳо дар ҷадвал намоён нест ==

Дуруд @[[Корбар:VASHGIRD|VASHGIRD]],
метавонед, лутфан, шаблони Ҷоми ҷаҳонии футбол 2026. Марҳилаи гурӯҳӣ {{Ҷоми ҷаҳонии футбол 2026. Марҳилаи гурӯҳӣ}}-ро бознигарӣ кунед. Дар ҷадвал номи дастаҳо дуруст намоён намешаванд.
Сипос! [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[Баҳси корбар:Yoonoos.tj|баҳс]]) 05:31, 25 феврали 2026 (UTC)

:Дуруд! Феълан ман бо ин шаблону модулҳо хуб шинос нестам, дар Википедияи Русӣ ҳам ба назарам чунин намуд. Ё ман манзуратонро хуб дарк накардам? [[Корбар:VASHGIRD|Дӯстмурод Саид]] ([[Баҳси корбар:VASHGIRD|баҳс]]) 06:16, 25 феврали 2026 (UTC)
::Ман Аброр Пайғамбар ман мехоҳам донам ки тоқӣи Қаротеғӣин чӣхелӣи ҳастанд [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:45, 5 апрели 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, VASHGIRD. 

Can you translate and upload the article [[:ru:Флегрейские поля]]/[[:fa:منطقه فلگریا]] in Tajik Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Корбар:Kurcke|Kurcke]] ([[Баҳси корбар:Kurcke|баҳс]]) 12:11, 8 марти 2026 (UTC)</text>
      <sha1>megndgxhna70bkxg2ua3sk1b7qt77ei</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462410</id>
      <parentid>1462408</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:57:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>/* Номи дастаҳо дар ҷадвал намоён нест */ Посух додан</comment>
      <origin>1462410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3478" sha1="lxy35muk3amft443nbrvtnoap03d6rr" xml:space="preserve">{{-}}
&lt;div style=&quot;-moz-transform:rotate(357deg);-webkit-transform:rotate(357deg); transform:rotate(357deg); float:left&quot;&gt;
{{Бойгонӣ|2012|2015|2016|2017|2018|2019|2020|2021|2022|2023|2024|2025}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;-moz-transform:rotate(3deg);-webkit-transform:rotate(3deg); transform:rotate(3deg); float:left&quot;&gt;
__TOC__
&lt;br&gt;&lt;/div&gt;
{{-}}


== Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com ==

Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC)

== Раъд ==

Номи мақоларо иваз кунед. [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-93966-6|&amp;#126;2026-93966-6]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-93966-6|talk]]) 18:33, 11 феврали 2026 (UTC)

== Даф кунед ==

Даф кунед, аз ночиз чизе насозед. Кай буд абар забони порс вожаи &quot;Мӯйлаб&quot; ? [[Мӯйлаб]] .

[https://vazhaju.tj/search/%D0%B1%D1%83%D1%80%D1%83%D1%82 Бурут] гӯеду одамиро саргардон накунед. [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-93966-6|&amp;#126;2026-93966-6]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-93966-6|talk]]) 11:19, 22 феврали 2026 (UTC)

== Номи дастаҳо дар ҷадвал намоён нест ==

Дуруд @[[Корбар:VASHGIRD|VASHGIRD]],
метавонед, лутфан, шаблони Ҷоми ҷаҳонии футбол 2026. Марҳилаи гурӯҳӣ {{Ҷоми ҷаҳонии футбол 2026. Марҳилаи гурӯҳӣ}}-ро бознигарӣ кунед. Дар ҷадвал номи дастаҳо дуруст намоён намешаванд.
Сипос! [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[Баҳси корбар:Yoonoos.tj|баҳс]]) 05:31, 25 феврали 2026 (UTC)

:Дуруд! Феълан ман бо ин шаблону модулҳо хуб шинос нестам, дар Википедияи Русӣ ҳам ба назарам чунин намуд. Ё ман манзуратонро хуб дарк накардам? [[Корбар:VASHGIRD|Дӯстмурод Саид]] ([[Баҳси корбар:VASHGIRD|баҳс]]) 06:16, 25 феврали 2026 (UTC)
::Ман Аброр Пайғамбар ман мехоҳам донам ки тоқӣи Қаротеғӣин чӣхелӣи ҳастанд [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:45, 5 апрели 2026 (UTC)
::Ман Аброр Пайғамбар ман  донистан  мехоҳам Чаро саҳифаи ман ро ба ҳазф ҳазф дода шуд мешавад тӣи Файзобод ӣи аз хӣиднара дӣюмбор набӣнӣим Аброр @Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:57, 5 апрели 2026 (UTC)

== Translation request ==

Hello, VASHGIRD. 

Can you translate and upload the article [[:ru:Флегрейские поля]]/[[:fa:منطقه فلگریا]] in Tajik Wikipedia? 

Yours sincerely, [[Корбар:Kurcke|Kurcke]] ([[Баҳси корбар:Kurcke|баҳс]]) 12:11, 8 марти 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lxy35muk3amft443nbrvtnoap03d6rr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи Тирмиз</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24829</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Тирмиз" />
    <revision>
      <id>1462395</id>
      <parentid>1461905</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Тирмиз]]</comment>
      <origin>1462395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76" sha1="c2ucvq7vmjdb8ra2dh4dh1aw94vq6ee" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Тирмиз]]</text>
      <sha1>c2ucvq7vmjdb8ra2dh4dh1aw94vq6ee</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи нмнгон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>27703</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Намангон" />
    <revision>
      <id>1462397</id>
      <parentid>1461903</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Намангон]]</comment>
      <origin>1462397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="80" sha1="63e6yztabfhij2zwevxifvowwpojlsv" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Намангон]]</text>
      <sha1>63e6yztabfhij2zwevxifvowwpojlsv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи нукус</title>
    <ns>0</ns>
    <id>53375</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи Нуқус" />
    <revision>
      <id>1462398</id>
      <parentid>390282</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи Нуқус]]</comment>
      <origin>1462398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47" sha1="4obeu1tqtjk82q9gi0u7kr1exb8bvcu" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи Нуқус]]</text>
      <sha1>4obeu1tqtjk82q9gi0u7kr1exb8bvcu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ЮНЕСКО</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60715</id>
    <revision>
      <id>1462276</id>
      <parentid>1377079</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:52:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17875" sha1="fh5yvwg3ljcav68hg5sknfwaaivc01l" xml:space="preserve">{{Созмон}}
[[Акс:Paris View from the Eiffel Tower first floor École Militaire.jpg|thumb|шаҳри [[Париж]] [[Франсия|Фаронса]]]]
'''ЮНЕСКО''' ({{lang-en|UNESCO}}), '''Созмони омӯзишӣ, илмӣ ва фарҳангии Милали Муттаҳид'''; '''Идораи илму фарҳанги Созмони Милали Муттаҳид''' ({{lang-en| United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization}}&lt;ref&gt;{{Cite web|title=UNESCO|url=https://en.unesco.org/|website=UNESCO|accessdate=25 September 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130925093242/http://en.unesco.org/|archivedate=25 September 2013}}&lt;/ref&gt;) — як созмони тахассусии [[Созмони Милали Муттаҳид]], ки бо ҳадафи кумак ба «эҷоди сулҳ, решакан кардани фақр, тавсеъаи пойдор ва гуфтугӯи байнифарҳангӣ аз тариқи омӯзиш, улум, фарҳанг, иртиботот ва иттилоот» ба вуҷуд омадааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.unesco.org/new/en/unesco/about-us/who-we-are/introducing-unesco/|title=Introducing UNESCO|publisher=UNESCO|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110818121902/http://www.unesco.org/new/en/unesco/about-us/who-we-are/introducing-unesco|archivedate=18 August 2011|accessdate=8 August 2011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;history&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.unesco.org/new/en/unesco/about-us/who-we-are/history/|title=UNESCO history|publisher=UNESCO|accessdate=23 April 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100409011030/http://www.unesco.org/new/en/unesco/about-us/who-we-are/history/|archivedate=9 April 2010}}&lt;/ref&gt; ва ҷонишини Кумитаи байнулмилалии ҳамкории андешамандонаи [[Ҷомеъаи Милал]] аст&lt;ref name=&quot;intellectualcooperation&quot;&gt;{{Cite book|last=Grandjean|first=Martin|date=2018|title=Les réseaux de la coopération intellectuelle. La Société des Nations comme actrice des échanges scientifiques et culturels dans l'entre-deux-guerres|trans-title=The Networks of Intellectual Cooperation. The League of Nations as an Actor of the Scientific and Cultural Exchanges in the Inter-War Period|url=https://tel.archives-ouvertes.fr/tel-01853903/document|location=Lausanne|publisher=Université de Lausanne|accessdate=5 April 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180912022034/https://tel.archives-ouvertes.fr/tel-01853903/document|archivedate=12 September 2018}} ([http://www.martingrandjean.ch/the-networks-of-intellectual-cooperation/ English summary] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190322103701/http://www.martingrandjean.ch/the-networks-of-intellectual-cooperation/|date=22 March 2019}}).&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Низомномаи ЮНЕСКО [[16 ноябр]]и [[соли 1945]] дар Конфронси [[Лондон]] қабул карда шудааст. Он фаъолияти худро баъд аз ба нигоҳдорӣ супоридани санадҳо аз тарафи 20 давлат, ноябри соли [[1946]] оғоз намуд. Дар айни замон аъзои ин ташкилот аз 193 давлат иборат аст. ЮНЕСКО — ташкилотест, ки дар низомаи [[Созмони Милали Муттаҳид]] дарҷ гардида, барои кори сулҳ ва паст кардани ҳолатҳои муноқишавӣ ҳамкориро байни халқҳо бо воситаи илм, маориф ва фарҳанг пеш мебарад. Сардафтари ЮНЕСКО аз [[5 ноябр]]и [[соли 1958]] дар шаҳри [[Париж]] ([[Фаронса]]) ҷойгир шудааст. Дар ӯҳдаи он 67 бюро ва зерсохтор, ки дар бисёр қисми ҷаҳони ҷойгир шудааст, вуҷуд дорад.
Бо мақсади ҷорӣ намудани ҳадафи худ ЮНЕСКО 5 вазифаи асосиро иҷро менамояд, аз ҷумла:
* озмоишгоҳи ақидаҳо
* коркарди меъёрҳои байналмилалӣ
* манбаи ахборотӣ
* баланд бардоштани иқтидори кадрии давлатҳои аъзо
* ҳамоҳангсозии ҳамкориҳои байналмилалӣ
Ҳайати ЮНЕСКО аз се қисм иборат аст:
# Конференсияи Генералии давлатҳои аъзо, ки мақомоти олии идоракунандаи ЮНЕСКО ба ҳисоб меравад ва одатан дар ду сол як маротиба ҷамъ мешаванд. Мувофиқи қоидаи Конференсияи Генералӣ ҳар як давлатҳои аъзо соҳиби як овоз мебошанд, барнома ва буҷаи ташкилотро Конференсияи Генералӣ тасдиқ менамояд.
# Шӯрои иҷрокунанда дар ҳайати худ 58 намояндаи давлатҳои аъзоро дорад, ки ҷаласаи онҳо дар як сол ду маротиба баргузор мегардад. Он ба сифати мақомоти маъмурӣ баромад карда ҷиҳати тайёрии кори Конфронсияи Генералӣ фаъолият менамояд.
# Котибот мақомоти иҷрокунандаи ташкилот ба ҳисоб меравад. Бо роҳбарии Дабири Кулл, ки ба мўҳлати 6-сол интихоб мешавад, котибот баҳри татбиқи барномаҳое, ки аз тарафи давлатҳои аъзо қабул карда шудааст машғул мебошад. Даҳумин Дабири Кулли ЮНЕСКО дар таърихи Созмон ин Ирина Бокова мебошад, ки моҳи октябри соли 2009 ба ин вазифа интихоб карда шуд.&lt;ref&gt;[http://www.unesco.tj/tg/index/index/pageId/126/ Таърихи ЮНЕСКО]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== Кишварҳои узви ЮНЕСКО ==
{| class=&quot;standard sortable&quot;
!Кишвар
!Пазируфтан
!{{comment|МҶ|Мероси ҷаҳонӣ}}
!{{comment|ЗЗ|Захирагоҳи зисткура}}
!{{comment|ҲҶ|Ҳофизаи ҷаҳонӣ}}
!{{comment|МФҒ|Мероси фарҳангии ғайримоддӣ}}
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Австралия}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Австрия}}
|13.08.1948
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Озарбойҷон}}
|03.06.1992
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Албания}}
|16.10.1958
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Алҷазоир}}
|15.10.1962
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ангола}}
|11.03.1977
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Андорра}}
|20.10.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Антигуа ва Барбуда}}
|15.07.1982
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Аргентина}}
|15.09.1948
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Арманистон}}
|09.06.1992
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Афғонистон}}
|04.05.1948
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Боҳомо}}
|23.04.1981
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бангладеш}}
|27.10.1972
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Барбадос}}
|24.10.1968
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Баҳрайн}}
|18.01.1972
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Беларус}}&lt;ref name=&quot;ussr&quot; group=&quot;эзоҳ&quot;&gt;Дар соли 1954, ҷудо аз [[ИҶШС]], ''[[ҶШС Укройн]]'' ва ''[[ҶШС Беларус]]'' дар Юнеско пазируфта шуданд.&lt;/ref&gt;
|12.05.1954
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Белиз}}
|10.05.1982
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Белгия}}
|29.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бенин}}
|18.10.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Булғористон}}
|17.05.1956
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Боливия}}
|13.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Босния ва Ҳерсеговина}}
|02.06.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ботсвана}}
|16.01.1980
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бразилия}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бруней}}
|17.03.2005
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Буркина-Фасо}}
|14.11.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бурунди}}
|16.11.1962
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Бутон}}
|13.04.1982
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Вануату}}
|10.02.1994
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Маҷористон}}
|14.09.1948
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Венесуэла}}
|25.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ветнам}}
|06.07.1951
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Габон}}
|16.11.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Гамбия}}
|01.08.1973
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Гурҷистон}}
|07.10.1992
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Олмон}}
|11.07.1951
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Гана}}
|11.04.1958
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Юнон}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Гренада}}
|17.02.1972
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Дания}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ҷибути}}
|31.08.1989
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Доминика}}
|09.01.1979
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ҷумҳурии Доминикан}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|ҶД Конго}}
|25.11.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Миср}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Қазоқистон}}
|02.03.1992
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Камбоҷа}}
|03.07.1951
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Камерун}}
|11.11.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Канада}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Кабо-Верде}}
|15.02.1978
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Кипр}}
|06.02.1961
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Чин}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|ҶХДК}}
|18.10.1974
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Колумбия}}
|31.10.1947
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Коморҳо}}
|22.03.1977
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ҷумҳурии Конго}}
|24.10.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Коста-Рика}}
|19.05.1950
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Кот-д'Ивуар}}
|27.10.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Куба}}
|29.08.1947
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |''{{парчамбандӣ|Ҷазираҳои Кук}}''
|25.10.1989
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |''{{парчамбандӣ|Давлати Фаластин}}''
|31.10.2011
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Русия}}&lt;ref name=&quot;ussr&quot; group=&quot;эзоҳ&quot; /&gt;
|12.05.1954
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Салвадор}}
|28.04.1948
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Тувалу}}
|21.10.1991
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Таиланд}}
|01.01.1949
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Тонга}}
|29.09.1980
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
|06.04.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Тунис}}
|08.11.1956
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Туркманистон}}
|17.08.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Туркия}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Украина}}&lt;ref name=&quot;ussr&quot; group=&quot;эзоҳ&quot; /&gt;
|12.05.1954
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Уганда}}
|09.11.1962
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Узбакистон}}
|26.10.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Уругвай}}
|08.11.1947
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Фиҷи}}
|14.07.1983
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Филиппин}}
|21.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Финляндия}}
|10.10.1956
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Фаронса}}
|04.11.1946
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Хорватия}}
|01.06.1992
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|ҶАМ}}
|11.11.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Чад}}
|19.12.1960
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Чехия}}
|22.02.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Чили}}
|07.07.1953
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Черногория}}
|01.03.2007
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Суис}}
|28.01.1949
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Суэд}}
|23.01.1950
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Шри-Ланка}}
|14.11.1949
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Эквадор}}
|22.01.1947
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Гвинеяи Экваторӣ}}
|29.11.1979
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Эритрея}}
|02.09.1993
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Эстония}}
|14.10.1991
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Эфиопия}}
|01.07.1955
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Судони Ҷанубӣ}}
|27.10.2011
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|ҶАҶ}}
|12.12.1994
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ямайка}}
|07.11.1965
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Ҷопон}}
|02.07.1951
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
| align=&quot;left&quot; |{{парчамбандӣ|Латвия}}
|14.10.1991
|
|
|
|
|- align=&quot;center&quot;
|}
'''Эзоҳ ба ҷадвал:''' {{эзоҳ|group=эзоҳ}}

== ЮНЕСКО дар Тоҷикистон ==
{{мақолаи асосӣ|Феҳристи мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар Тоҷикистон}}
* [[Феҳристи миллии мероси фарҳанги ғайримодии халқи тоҷик]]
Ҷумҳурии Тоҷикистон [[6 апрел]]и [[соли 1993]] ба узвияти созмони мазкур пазируфта шуда, худи ҳамон сол Комиссияи миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба корҳои ЮНЕСКО дар Вазорати корҳои хориҷӣ таъсис дода шуд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
{{commons|United Nations}}
* [http://www.un.org/russian/ Сомонаи расмии СММ ба забони русӣ]
* [http://www.untj.org/Сомона расмии намояндагии СММ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.un.org/russian/basic/aboutun.htm Маълумоти умумӣ ба забони русӣ]
* [http://www.un.org/russian/basic/memberstates.htm Мамалакаӣҳои аъзои СММ ба забони русӣ]
* [http://www.un.org/russian/news/ Хабар ба забони русӣ]
{{Созмони Милали Муттаҳид}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:ЮНЕСКО| ]]
[[Гурӯҳ:Созмони Милали Муттаҳид]]</text>
      <sha1>fh5yvwg3ljcav68hg5sknfwaaivc01l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ТВ Баҳористон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62261</id>
    <revision>
      <id>1462414</id>
      <parentid>1459254</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T09:56:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-21049-42</username>
        <id>120491</id>
      </contributor>
      <comment>ТВ Бахористон</comment>
      <origin>1462414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6526" sha1="0r9qix7jadkipmqtrgnnx65cyq4k9n6" xml:space="preserve">{{Шабакаи телевизионӣ
 |ном              = ТВ «Баҳористон»
 |номи пурра       = Муассисаи давлатии телевизиони кӯдакону наврасон «Баҳористон»
 |логотип          =[[File:TVBakhoristan2015-002E1514-62FF-4A6E-8DB5-297F43592650.png|thumb|Логотипи ''Телевизиони Баҳористон'' аз соли 2016]]
 |логоном          = 
 |бар              = 160
 |мамлакат         = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон
 |минтақаи пахш    = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон&lt;br&gt;{{Парчами Замин}} [[Замин]]
 |замони пахш      = аз соати 8 субҳ то соати 21 шаб
 |забон            = асосан [[забони тоҷикӣ|тоҷикӣ]], ҳамчунин [[забони русӣ|русӣ]] ва баъзан [[забони англисӣ|англисӣ]]
 |марказ           = [[Душанбе]] [[Тоҷикистон]]
 |формат           = 
 |мавзӯъ           = кӯдакону наврасон, фароғатӣ
 |оғоз             = [[4 сентябр]]и [[соли 2006]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://tvb.tj/o-kanale/ |title=Шабакаи ТВБ // Сомонаи расмии Телевизиони «Баҳористон» |accessdate=2017-03-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170325190222/http://tvb.tj/o-kanale/ |archivedate=2017-03-25 }}&lt;/ref&gt;
 |анҷом            = 
 |сабаби басташавӣ = 
 |ҷойгузин кардан  = 
 |ҷойгузиншуда     =
 |ҷойгузинӣ        = 
 |иҷозатнома       = 
 |бинандагон       = тақрибан 15 миллион
 |саҳм             = 
 |саҳм-сана        = 
 |саҳм-манбаъ      = 
 |асосгузор        = Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон
 |молик            = Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Муассисаи давлатии телевизиони кӯдакону наврасон «Баҳористон»
 |роҳбарон         = 
 |номҳои пештара   = 
 |каналҳои хоҳар   = {{Парчами Тоҷикистон|20px}} [[ТВ Тоҷикистон]]&lt;br&gt;{{Парчами Тоҷикистон|20px}} [[ТВ Ҷаҳоннамо]]&lt;br&gt;{{Парчами Тоҷикистон|20px}} [[ТВ Сафина]]&lt;br&gt;{{Парчами Тоҷикистон|20px}} [[Варзиш ТВ]]&lt;br&gt;{{Парчами Тоҷикистон|20px}} [[ТВ Синамо]]
 |овози канал      = 
 |шарикони шабака  = 
 |шиор             = 
 |сайт             = [http://tvb.tj/ tvb.tj]
}}
'''ТВ «Баҳористо́н»''' —  муассисаи давлатии телевизиони кӯдакону наврасон дар [[Тоҷикистон]].

== Таъсис ==
Муассисаи давлатии телевизиони кӯдакону наврасон «Баҳористон» [[4 сентябр]]и [[2006]] бо мусоидати Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, [[Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон]] ва дигар сохторҳои марбута ба фаъолият оғоз намуд.

Телевизиони  кӯдакон  ва  наврасон  «Баҳористон» то 13 январи 2008 дар ҳаҷми 8 соат (800–1100 эфири субҳгоҳӣ, 1700–2100 эфири бегоҳирӯзӣ) барои тамошобинон барномаҳои гуногуни иттилоотӣ, фарҳангӣ, фароғатӣ, омӯзишӣ, маърифатӣ, варзишӣ, филмҳои ҳунарию тасвирии ватанӣ ва хориҷӣ намоиш медод. Аз [[14 январ]]и [[2008]] ба техникаи нави рақамӣ гузашт ва намоишҳо минбаъд бе танаффус аз соати 8.00 то 21.00 пахш мегарданд. Ҳоло дар сохтори «Баҳористон» идораҳои иттилоотӣ, фарҳангӣ-фароғатӣ, мусиқӣ, варзиш ва бозиҳои шавқовар, шуъбаҳои наворбардорону коргардонҳои овоз ва танзими барномаҳо, бахши техникӣ фаъолият доранд. Намоишҳои шабака асосан бо забони тоҷикӣ таҳия гардида, аз рӯйи имкон якчанд намоиши омӯзишию маърифатӣ бо забонҳои русӣ ва англисӣ низ пешниҳод мешаванд.

== Барномаҳо ==
* Парвин  
* Чигилак  
* Олами техника  
* Як соат  
* Мо ва ҷонварон  
* Матин  
* Иштибоҳ  
* Кулоҳи сеҳрнок  
* Бозёфт  
* Таҷриба  
* 7 - рӯзи варзиш  
* Беҳтар аз дӯст  
* Довталаб  
* Happy English  
* Ифтихор  
* Офарин  
* Ғунча  
* Фикри шумо?  
* Ҳафтранг  
* Таҳамтан  
* Панҷаи ҳунар  
* Озмуни рассомон  
* Навори Ҷолиб &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://tvb.tj/category/programms/ |title=Барномаҳо |accessdate=2017-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170309234421/http://tvb.tj/category/programms/ |archivedate=2017-03-09 }}&lt;/ref&gt;

 
== [[Бархат ва бурунхат|Online-tv]] == 
[http://ru.teleradiocom.tj/online-tv/  Online-tv дар сомонаи teleradiocom.tj] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170217090413/http://ru.teleradiocom.tj/online-tv/ |date=2017-02-17 }}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Сарчашма ==
* {{ЭМТ|Баҳористон|2}}

{{Шабакаҳои телевизионии Тоҷикистон}}

[[Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Муассисаҳои телевизионии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии тоҷикизабон]]
[[Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии русизабон]]
[[Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии инглисизабон]]
[[Гурӯҳ:Таъсисёфтагони соли 2006 дар Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>0r9qix7jadkipmqtrgnnx65cyq4k9n6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забони яғнобӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73531</id>
    <revision>
      <id>1462264</id>
      <parentid>1443554</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T18:56:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5193" sha1="as5wfaf2qmzhexuec8rwa6lc78yqicz" xml:space="preserve">{{Забон
|худном = Яғнобӣ зивок&lt;br&gt;Yaghnobī zivok
|харита = Lang Status 60-DE.svg
|номи харита = 
}}
[[Акс:Yaghnobi regions.jpg|мини|Паҳншавии забони яғнобӣ дар Тоҷикистон]]
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>as5wfaf2qmzhexuec8rwa6lc78yqicz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462267</id>
      <parentid>1462264</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:11:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5686" sha1="19u9d7wxlafgxh8ul9wima6zqyp6x10" xml:space="preserve">{{Забон
|худном = Яғнобӣ зивок&lt;br&gt;Yaghnobī zivok
|вазъ = Lang Status 60-DE.svg
|эзоҳи вазъ = {{center|{{small|Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]]  ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;}}}}
}}
[[Акс:Yaghnobi regions.jpg|мини|Паҳншавии забони яғнобӣ дар Тоҷикистон]]
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>19u9d7wxlafgxh8ul9wima6zqyp6x10</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462268</id>
      <parentid>1462267</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:19:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5786" sha1="eamx79lxjw55ajsi8cpr0idxep3sp7h" xml:space="preserve">{{Забон
|худном = Яғнобӣ зивок&lt;br&gt;Yaghnobī zivok
|хат = {{Рӯйхат|
* [[Алифбои кирилликӣ|Кириллӣ]]
* Лотинӣ

}}
|вазъ = Lang Status 60-DE.svg
|эзоҳи вазъ = {{center|{{small|Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]]  ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;}}}}
}}
[[Акс:Yaghnobi regions.jpg|мини|Паҳншавии забони яғнобӣ дар Тоҷикистон]]
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>eamx79lxjw55ajsi8cpr0idxep3sp7h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462275</id>
      <parentid>1462268</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:49:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6692" sha1="fi64twbenpfm1vm25lvluf169vskhbs" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = Яғнобӣ зивок (Yaghnobī zivok)

| кишварҳо = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = [[Алифбои кириллӣ]]&lt;br&gt;[[Алифбои лотинӣ]]&lt;br&gt;[[Алифбои форсӣ-арабӣ]]

| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = {{center|{{small|Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;}}}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>fi64twbenpfm1vm25lvluf169vskhbs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462287</id>
      <parentid>1462275</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:37:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6735" sha1="m9pcg6iirully0a9vjejirqyjf8powg" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}

| кишвар = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақа = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>m9pcg6iirully0a9vjejirqyjf8powg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462288</id>
      <parentid>1462287</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:37:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6733" sha1="s8akxyg80ydof18cau2qlxni0rnac2l" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}

| кишвар = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақа = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>s8akxyg80ydof18cau2qlxni0rnac2l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462289</id>
      <parentid>1462288</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T20:38:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6731" sha1="3bl7rp3epba2b67ewxlyc0u980db95u" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}

| кишвар = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақа = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>3bl7rp3epba2b67ewxlyc0u980db95u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462308</id>
      <parentid>1462289</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:07:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6735" sha1="4x81g5evw4wd1q5qqchu8ci392tms72" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}

| кишварҳо = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақа = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>4x81g5evw4wd1q5qqchu8ci392tms72</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462315</id>
      <parentid>1462308</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T23:48:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6779" sha1="reuw6fccj309yvckbxab5w2msjt5bpk" xml:space="preserve">{{Забон
| ном = Забони яғнобӣ
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)
| оилаи1 = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳ = Ҳиндуаврупоӣ
| гурӯҳбандӣ = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|Ҳиндуэронӣ]] → [[Забонҳои эронӣ|Эронӣ]] → [[Забонҳои шимолу шарқии эронӣ|Шимолу шарқӣ]] → Суғдӣ-Бохтарӣ → [[Забони суғдӣ|Суғдӣ]]

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>reuw6fccj309yvckbxab5w2msjt5bpk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462318</id>
      <parentid>1462315</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:07:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6822" sha1="dmt0ug569y2o69hdfvc2bjb4r4wavji" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд, солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ

| хат = {{Рӯйхат |
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40&lt;/ref&gt;}}
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>dmt0ug569y2o69hdfvc2bjb4r4wavji</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462325</id>
      <parentid>1462318</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T00:34:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6825" sha1="d70m2ef99cpxw45fq21nfy53saw38al" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = Аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд; солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| шумораи гӯишварон = 12,000 (2004)

| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ

| хат = {{Рӯйхат|
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}

| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>d70m2ef99cpxw45fq21nfy53saw38al</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462366</id>
      <parentid>1462325</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:10:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6954" sha1="s78nppjwlwi1gy0zj60qwat2oem8mys" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = Аслан аз [[Водии Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд; солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>s78nppjwlwi1gy0zj60qwat2oem8mys</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462367</id>
      <parentid>1462366</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:13:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6954" sha1="hsh9nhxkegfz001i2mzr1026svjubp7" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = Аслан аз [[Дараи Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд; солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Алифбои кириллӣ]]
* [[Алифбои лотинӣ]]
* [[Алифбои форсӣ-арабӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>hsh9nhxkegfz001i2mzr1026svjubp7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462368</id>
      <parentid>1462367</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:19:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6931" sha1="0xmvxsn0u0wih92brrg5wtrhep0y01v" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = Аслан аз [[Дараи Яғноб]], солҳои 1970 ба [[Ноҳияи Зафаробод]] кӯчонида шуданд; солҳои 1990 баъзе гӯяндагон ба Яғноб баргаштанд
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Хатти кириллӣ]]
* [[Хатти лотинӣ]]
* [[Хатти форсӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>0xmvxsn0u0wih92brrg5wtrhep0y01v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462374</id>
      <parentid>1462368</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:10:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6785" sha1="g36eh7hlatd04afukh771tb6oz8w9km" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = {{Рӯйхат|
* [[Дараи Яғноб]]
* [[Зафаробод]]
}}
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Хатти кириллӣ]]
* [[Хатти лотинӣ]]
* [[Хатти форсӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = Lang Status 60-DE.svg
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>g36eh7hlatd04afukh771tb6oz8w9km</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462376</id>
      <parentid>1462374</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:24:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6766" sha1="lh0qujh4pag7hxmczzfveet7oo5kef2" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = {{Рӯйхат|
* [[Дараи Яғноб]]
* [[Зафаробод]]
}}
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Хатти кириллӣ]]
* [[Хатти лотинӣ]]
* [[Хатти форсӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = DE
| номи харитаи вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>lh0qujh4pag7hxmczzfveet7oo5kef2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462381</id>
      <parentid>1462376</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:34:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6753" sha1="o2awfxqcszettt5hcpfou2f94cpdl7r" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{flag|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = {{Рӯйхат|
* [[Дараи Яғноб]]
* [[Зафаробод]]
}}
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Хатти кириллӣ]]
* [[Хатти лотинӣ]]
* [[Хатти форсӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = DE
| имзои вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>o2awfxqcszettt5hcpfou2f94cpdl7r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462383</id>
      <parentid>1462381</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:40:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6761" sha1="4ar3tlfwev2sbi6a173af8drxwggu3c" xml:space="preserve">{{Забон
| худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}&lt;br&gt;{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}}
| кишварҳо  = {{парчам|Тоҷикистон}}
| минтақаҳо = {{Рӯйхат|
* [[Дараи Яғноб]]
* [[Зафаробод]]
}}
| гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]]
| шумораи гӯяндагон = 12000 (2004)

| оила = ҳиндуаврупоӣ
| оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]]
| оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]]
| оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]]
| оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ
| оилаи5 = суғдию бохтарӣ
| оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]]
| оилаи7 = яғнобӣ
| хат = {{Рӯйхат|
* [[Хатти кириллӣ]]
* [[Хатти лотинӣ]]
* [[Хатти форсӣ]]
}}
|шеваи1 = яғнобии шарқӣ
|шеваи2 = яғнобии ғарбӣ
| ISO3 = yai
| glottolog = yagn1238

| харита = Yaghnobi regions.jpg
| номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон

| вазъ = DE
| имзои вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}&lt;/ref&gt;
}}
'''Забони яғнобӣ'''  ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]&lt;/ref&gt;, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]&lt;/ref&gt;. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд&lt;ref&gt;Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда:  Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48&lt;/ref&gt;. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. 

Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}&lt;/ref&gt;.

== Паҳншавӣ ==
Тибқи маълумотҳои соли 2007&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;:

* Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар
* [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар
* Болооби д. Варзоб — 1288 нафар
* Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар
* [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар
* [[Душанбе]] — 3500 нафар

== Адабиёт ==
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: &quot;Деваштич&quot;, 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8
* ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008.

== Инҷоро ҳам бингаред ==
* [[Суғдиён]]
* [[Забони суғдӣ]]
* [[Забонҳои эронии шарқӣ]]

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]]
* [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]
* [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]]
{{Забонҳои Тоҷикистон}}
{{забон-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]]</text>
      <sha1>4ar3tlfwev2sbi6a173af8drxwggu3c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Яғнобиҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>74025</id>
    <revision>
      <id>1462370</id>
      <parentid>1436649</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:51:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3193" sha1="30ys87tn5nccjcfiqv0qgzq4pif45js" xml:space="preserve">{{Қуттии Гурӯҳ Этники
|номи тоҷикӣ = Яғнобиён
|номи аслӣ = yaγnōbī́t
|акс=[[File:Yaghnobi girl.jpg|thumb|Yaghnobi girl]]
|тасвири акс=[[Акс:Ягнобская долина 2.jpg|алт=Водии яғноб|асосӣ]]
|аҳолӣ= 5-13,5 ҳазор нафар 
|маҳаллаи зист=  Тоҷикистон
|забонҳо=[[забони яғнобӣ]], [[забони тоҷикӣ]]
|динҳо= [[Ислом]]
|алоқаманд=
}}
'''Мардуми яғноб''' — зергурӯҳи миллӣ-қавмии тоҷикон, ки шуморашон тақрибан 13 000 нафар тахмин зада мешавад&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/remembering-abdullo-sulton-tajik-singer-died-in-2010/25129061.html Ёде аз Абдулло Султон ва Яғноби ӯ] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 07.10.2013 16:05&lt;/ref&gt;. Насли эронинажод аст ва истиқомати таърихияш — водии [[дарёи Яғноб]] мебошад. Феълан, дар Яғноб беш аз 500 нафар ба сар мебаранд&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html &quot;Яғноба обаш ширин...&quot;] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15&lt;/ref&gt;. Яғнобиён дар як минтақаи дурдасти кӯҳистони тоҷик аз таҳоҷуми [[Чингизхон]]у [[Искандари Мақдунӣ]] фарҳангу забони аҷдоди тоҷикон – [[суғдиён]]и қадимро то имрӯз ҳифз кардаанд.

== Нигористон ==
&lt;gallery&gt;

File:Yaghnobi girl.jpg|Кӯдакони яғнобӣ 

File:Yaghnobi boy.jpg|Писарбачаи яғнобӣ

File:11Yagnobi people.jpg|Кудакони яғнобӣ

File:1Yagnobi people.jpg|Мардони водии яғноб

File:12Yagnobi people.jpg|Мактаббачагони водии яғноб

File:Долина Ягноб.jpg|Водии яғноб

File:Санги Малик Ягнобская долина.jpg|Санги Малик Водии яғноб

&lt;/gallery&gt;

== Адабиёт ==
* {{ref-ru}} Мақолаи [http://gatchina3000.ru/great-soviet-encyclopedia/bse/128/027.htm Ягнобцы] дар [[Рӯйхати энсиклопедияҳои бузурги советӣ]]
* ''Лилия Хафизова''. [http://www.vokrugsveta.ru/vs/article/7333/ Ягнобские затворники] // ''Вокруг света'' : Рубрика «Большое путешествие». — Январь 2011. — № 1 (2844). {{ref-ru}}
* Александр Миловский. [http://www.vokrugsveta.ru/vs/article/2279/ Последние из шестнадцатой сатрапии] // ''Вокруг света''. — Январь 1991. — № 1 (2604) {{ref-ru}}

== Эзоҳот ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [http://amikeco.ru/2013/09/video-iz-yagnoba.html Видео из Ягноба] {{ref-ru}} {{ref-tg}}

{{хурд}}

[[Гурӯҳ:Гурӯҳҳои этникӣ]]
[[Гурӯҳ:Ақвоми Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>30ys87tn5nccjcfiqv0qgzq4pif45js</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хатти форсӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94704</id>
    <revision>
      <id>1462269</id>
      <parentid>1410602</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Zosya95 moved page [[Алифбои форсӣ]] to [[Хатти форсӣ]]</comment>
      <origin>1410602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18735" sha1="brazyp53m904dtx8drqyj35me7mdymm" xml:space="preserve">{{Алифбои порсӣ}}
'''Хатти Форсӣ'''  ({{забон-фа|خط فارسی}}) — xаттест барои навиштан ба [[Забони форсӣ]]. Дар [[Эрон]] ва [[Афғонистон]] ба ин xат менависанд. Дар [[Тоҷикистон]] низ то пеш аз соли 1928, ба ин xат менавиштанд. Акнун, ин xатро дар Тоҷикистон, '''xатти ниёгон''' меноманд.

Хатти Форсӣ аз рост ба чап  навишта мешавад.

==Алифбои Форсӣ (Ҳуруфи форсӣ)==

Алифбои Форсӣ 33 ҳарф дорад.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-align=&quot;center&quot;
!rowspan=&quot;2&quot;| №
!rowspan=&quot;2&quot;| ном
!rowspan=&quot;2&quot;| [[DIN 31635]]
!rowspan=&quot;2&quot;| [[Алифбои Фонетикии Байналхалқӣ]] (IPA)
!colspan=&quot;4&quot;| Намудҳои
|-
! дар охир калима
! дар миёна калима
! дар аввал калима
! танҳо
|- align=&quot;center&quot;
|۱
| [[ء|ء (همزه)]] &lt;ref&gt;{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی=http://www.persianacademy.ir/UserFiles/Image/Dastoor-e%20khat/d02.pdf |عنوان=دستور خط (صفحهٔ ۸) | ناشر = فرهنگستان زبان و ادب فارسی |تاریخ = |تاریخ بازبینی=۱۱ دسامبر ۲۰۱۴ }}&lt;/ref&gt;
|{{Transl|sem|ʾ}}
| {{آوا|[ʔ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـئ}} {{Lang|fa|ـأ‎}} {{Lang|fa|ـؤ}} &lt;/span&gt;
| style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـئـ‎}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; |&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ئـ‎}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; |&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ء}} {{Lang|fa|أ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲
| [[ا|الف]]
| {{Transl|sem|ā}} 
| {{آوا|[ɒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـا}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|آ}} {{Transl|sem|/}} {{Lang|fa|ا}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳
| [[ب|ب ِ]]
| {{Transl|sem|b}}
| {{آوا|[b]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـب}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـبـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺑ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ب}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۴
| [[پ|پِ]]
| {{Transl|sem|p}}
| {{آوا|[p]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـپ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـپـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭘ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|پ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۵
| [[ت|ت ِ]]
| {{Transl|sem|t}}
| {{آوا|[t]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـت}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـتـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺗ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺕ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۶
| [[ث|ث ِ]]
| {{Transl|sem|s̱}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـث}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـثـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺛ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺙ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۷
| [[ج|جیم]]
| {{Transl|sem|j}}
| {{آوا|[d͡ʒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺞ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـجـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺟ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺝ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۸
| [[چ|چ ِ]]
| {{Transl|sem|č}}
| {{آوا|[t͡ʃ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭻ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـچـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭼ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭺ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۹
| [[ح|ح ِ]]
| {{Transl|sem|ḥ}}
| {{آوا|[h]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺢ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـحـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺣ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺡ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۰
| [[خ|خ ِ]]
| {{Transl|sem|x}}
| {{آوا|[x]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺦ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـخـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺧ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺥ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۱
|[[د|دال]]
| {{Transl|sem|d}}
| {{آوا|[d]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـد}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺩ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۲
|[[ذ|ذال]]
| {{Transl|sem|ẕ}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـذ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺫ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۳
| [[ر|ر ِ]]
| {{Transl|sem|r}}
| {{آوا|[ɾ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـر}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺭ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۴
| [[ز|ز ِ]]
| {{Transl|sem|z}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـز}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺯ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۵
| [[ژ|ژ ِ]]
| {{Transl|sem|ž}}
| {{آوا|[ʒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـژ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ژ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۶
| [[س|سین]]
| {{Transl|sem|s}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـس}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـسـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺳ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺱ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۷
| [[ش|شین]]
| {{Transl|sem|š}}
| {{آوا|[ʃ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـش}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـشـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺷ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺵ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۸
|[[ص|صاد]]
| {{Transl|sem|ṣ}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـص}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـصـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺻ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺹ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۹
| [[ض|ضاد]]
| {{Transl|sem|z̤}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـض}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـضـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺿ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺽ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۰
| [[ط|طا]]
| {{Transl|sem|ṭ}}
| {{آوا|[t]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـط}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـطـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻃ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻁ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۱
| [[ظ|ظا]]
| {{Transl|sem|ẓ}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـظ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـظـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻇ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻅ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۲
| [[ع|عین]]
| {{Transl|sem|ʿ}}
| {{آوا|[ʔ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـع}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـعـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻋ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻉ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۳
| [[غ|غین]]
| {{Transl|sem|ġ}}
| {{آوا|[ɣ]}} / {{آوا|[ɢ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـغ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـغـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻏ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻍ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۴
| [[ف|فِ]]
| {{Transl|sem|f}}
| {{آوا|[f]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـف}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـفـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻓ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻑ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۵
| [[ق|قاف]]
| {{Transl|sem|q}}
| {{آوا|[ɢ]}} / {{آوا|[ɣ]}} / {{آوا|[q]}} (in some dialects)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـق}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـقـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻗ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻕ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۶
| [[ک|کاف]]
| {{Transl|sem|k}}
| {{آوا|[k]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـک}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـکـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﮐ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ک}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۷
| [[گ|گاف]]
| {{Transl|sem|g}}
| {{آوا|[ɡ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـگ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـگـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﮔ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|گ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۸
|[[ل|لام]]
| {{Transl|sem|l}}
| {{آوا|[l]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـل}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـلـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻟ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻝ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۹
| [[م|میم]]
| {{Transl|sem|m}}
| {{آوا|[m]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـم}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـمـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻣ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻡ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۰
| [[ن|نون]]
| {{Transl|sem|n}}
| {{آوا|[n]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـن}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـنـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻧ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻥ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۱
| [[واو]]
| {{Transl|sem|v}} / {{Transl|sem|ū}} / {{Transl|sem|ow}}
| {{آوا|[v]}} / {{آوا|[uː]}} / {{آوا|[o]}} / {{آوا|[ow]}} / {{آوا|[oː]}} (in Dari)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـو}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|و}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۲
| [[ه|ه ِ]]
| {{Transl|sem|h}}
| {{آوا|[h]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـه}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـهـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|هـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻩ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۳
| [[ی|ی ِ]]
| {{Transl|sem|y}} / {{Transl|sem|ī}} / {{Transl|sem|á}}
| {{آوا|[j]}} / {{آوا|[i]}} / {{آوا|[ɒː]}} / {{آوا|[eː]}} (in Dari)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﯽ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـیـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻳ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻯ}}&lt;/span&gt;
|}

=== Навъҳои дигари ҳуруф ===

Дар ҷадвали зерин навъҳои дигари ҳуруфе, ки тарзи навишти махсусро доранд, оварда шудаанд.

{| class=&quot;standard&quot;
|-
! Алоҳида
! Дар аввали &lt;br /&gt;калима
! Дар мобайни &lt;br /&gt;калима
! Дар охири &lt;br /&gt;калима
! Ном
! Транслитератсия
! [[АФБ]]
!
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ﺁ}}
| —
| —
| {{ar2|ﺂ}}
| {{Unicode|alef madde}}
| {{Unicode|ā}}
| {{IPA1|[ɒ]}}
| а
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ۀ}}
| —
| —
| {{ar2|ﮥ}}
| {{Unicode|he ye}}
| {{Unicode|-eye}} / {{Unicode|-eyeh}}
|{{IPA1|[eje]}}
| -ейе
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ﻻ}}
| —
| —
| {{ar2|ﻼ}}
| {{Unicode|lām alef}}
| {{Unicode|lā}}
| {{IPA1|[lɒ]}}
| ла
|}

Дар истифода аз ҳуруфи арабӣ дар забони форсӣ тағйироте ба назар мерасад.

;ҳамхонҳо
{| border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; padding=&quot;5&quot;
! тоҷикӣ || [[چ бо зир навиштӣ|Ҷ]] ҷ || [[ба (сирлик)|Б]] б || [[چ (сирлик)|Ч]] ч || [[د (сирлик)|Д]] д || [[اف (сирлик)|Ф]] ф || [[گ (сирлик)|Г]] г || [[ژ (сирлик)|Ж]] ж || [[کا (сирлик)|К]] к || [[ال (сирлик)|Л]] л || [[ام (сирлик)|М]] м || [[ان (сирлик)|Н]] н || [[پ (сирлик)|П]] п || [[غین (сирлик)|Ғ]] ғ || [[ار (сирлик)|Р]] р || [[اس (сирлик)|С]] с || [[شا|Ш]] ш || [[ت (сирлик)|Т]] т || [[و (сирлик)|В]] в || [[یر|Ъ]] ъ || [[خا|Х]] х || [[خای نرم|Ҳ]] ҳ || [[ای کوتاه|Й]] й || [[ز (сирлик)|З]] з ||[[قاف (сирлик)|Қ]] қ

|-- 
| форсӣ || [[ج]] || [[ب]] || [[چ]] || [[د]] || [[ف]] || [[گ]] || [[ژ]] || [[ک]] || [[ل]] || [[م]] || [[ن]] || [[پ]] || [[غ]] || [[ر]] || [[س]] [[ص]] [[ث]] || [[ش]] || [[ت]] || [[و]] || [[ع]] ء&lt;ref&gt;магар вақтӣ мионӣ ду воке бошад,ка дар он ҳингом навашта намӣшавад(монандӣ муаллим=معلم)&lt;/ref&gt; || [[خ]] || [[ه]] [[ح]] || [[ی]] || [[ز]] [[ذ]] [[ض]] [[ظ]] || [[ق]]
|}

Барои мисол:

каломи
 
&quot;Oб, абр, анор, нон, Себ, саг, пӯст, мусофир, хурус, арӯс, доси, собун, падар, модар, бародар, анҷир, китобҳо, бодинҷон, шаб, варзиш, рӯз, гург, хона»

Навишта шудааст (Аз рост ба чап):

&quot;آب، ابر، انار، نان، سیب، سگ، پوست، مسافر، خروس، عروس، داس، صابون، پدر، مادر، برادر، انجیر، کتاب، بادمجان، شب، ورزش، روز، گرگ، خانه&quot;

== Нигаред низ ==
* [[Забони порсӣ]]
* [[Син (ҳарф)]]
* [[Йо (ҳарф)]]

== Пайвандҳо ==
*[http://www.omniglot.com/writing/persian.htm Persian alphabet, pronunciation and language] (бо [[забони англисӣ]])

[[Гурӯҳ:Системаҳои навиштан|форсӣ]]
[[Гурӯҳ:Алифбоҳо]]
[[Гурӯҳ:Забони тоҷикӣ]]</text>
      <sha1>brazyp53m904dtx8drqyj35me7mdymm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462283</id>
      <parentid>1462269</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:58:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18709" sha1="cjqbr2xlslqqynhcgd3z8269ddyq2p7" xml:space="preserve">{{Алифбои порсӣ}}
'''Хатти форсӣ'''  ({{забон-фа|خط فارسی}}) — xаттест барои навиштан ба [[забони форсӣ]]. Дар [[Эрон]] ва [[Афғонистон]] ба ин xат менависанд. Дар [[Тоҷикистон]] низ то пеш аз соли 1928, ба ин xат менавиштанд. Акнун, ин xатро дар Тоҷикистон, '''xатти ниёгон''' меноманд.

Хатти Форсӣ аз рост ба чап  навишта мешавад.

==Алифбои форсӣ==

Алифбои форсӣ 33 ҳарф дорад.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-align=&quot;center&quot;
!rowspan=&quot;2&quot;| №
!rowspan=&quot;2&quot;| ном
!rowspan=&quot;2&quot;| [[DIN 31635]]
!rowspan=&quot;2&quot;| [[Алифбои Фонетикии Байналхалқӣ]] (IPA)
!colspan=&quot;4&quot;| Намудҳои
|-
! дар охир калима
! дар миёна калима
! дар аввал калима
! танҳо
|- align=&quot;center&quot;
|۱
| [[ء|ء (همزه)]] &lt;ref&gt;{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی=http://www.persianacademy.ir/UserFiles/Image/Dastoor-e%20khat/d02.pdf |عنوان=دستور خط (صفحهٔ ۸) | ناشر = فرهنگستان زبان و ادب فارسی |تاریخ = |تاریخ بازبینی=۱۱ دسامبر ۲۰۱۴ }}&lt;/ref&gt;
|{{Transl|sem|ʾ}}
| {{آوا|[ʔ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـئ}} {{Lang|fa|ـأ‎}} {{Lang|fa|ـؤ}} &lt;/span&gt;
| style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـئـ‎}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; |&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ئـ‎}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; |&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ء}} {{Lang|fa|أ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲
| [[ا|الف]]
| {{Transl|sem|ā}} 
| {{آوا|[ɒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـا}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|آ}} {{Transl|sem|/}} {{Lang|fa|ا}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳
| [[ب|ب ِ]]
| {{Transl|sem|b}}
| {{آوا|[b]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـب}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـبـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺑ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ب}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۴
| [[پ|پِ]]
| {{Transl|sem|p}}
| {{آوا|[p]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـپ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـپـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭘ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|پ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۵
| [[ت|ت ِ]]
| {{Transl|sem|t}}
| {{آوا|[t]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـت}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـتـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺗ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺕ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۶
| [[ث|ث ِ]]
| {{Transl|sem|s̱}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـث}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـثـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺛ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺙ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۷
| [[ج|جیم]]
| {{Transl|sem|j}}
| {{آوا|[d͡ʒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺞ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـجـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺟ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺝ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۸
| [[چ|چ ِ]]
| {{Transl|sem|č}}
| {{آوا|[t͡ʃ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭻ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـچـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭼ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﭺ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۹
| [[ح|ح ِ]]
| {{Transl|sem|ḥ}}
| {{آوا|[h]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺢ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـحـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺣ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺡ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۰
| [[خ|خ ِ]]
| {{Transl|sem|x}}
| {{آوا|[x]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺦ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـخـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺧ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺥ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۱
|[[د|دال]]
| {{Transl|sem|d}}
| {{آوا|[d]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـد}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺩ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۲
|[[ذ|ذال]]
| {{Transl|sem|ẕ}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـذ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺫ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۳
| [[ر|ر ِ]]
| {{Transl|sem|r}}
| {{آوا|[ɾ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـر}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺭ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۴
| [[ز|ز ِ]]
| {{Transl|sem|z}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـز}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺯ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۵
| [[ژ|ژ ِ]]
| {{Transl|sem|ž}}
| {{آوا|[ʒ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـژ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ژ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۶
| [[س|سین]]
| {{Transl|sem|s}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـس}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـسـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺳ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺱ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۷
| [[ش|شین]]
| {{Transl|sem|š}}
| {{آوا|[ʃ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـش}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـشـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺷ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺵ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۸
|[[ص|صاد]]
| {{Transl|sem|ṣ}}
| {{آوا|[s]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـص}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـصـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺻ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺹ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۱۹
| [[ض|ضاد]]
| {{Transl|sem|z̤}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـض}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـضـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺿ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﺽ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۰
| [[ط|طا]]
| {{Transl|sem|ṭ}}
| {{آوا|[t]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـط}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـطـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻃ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻁ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۱
| [[ظ|ظا]]
| {{Transl|sem|ẓ}}
| {{آوا|[z]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـظ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـظـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻇ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻅ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۲
| [[ع|عین]]
| {{Transl|sem|ʿ}}
| {{آوا|[ʔ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـع}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـعـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻋ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻉ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۳
| [[غ|غین]]
| {{Transl|sem|ġ}}
| {{آوا|[ɣ]}} / {{آوا|[ɢ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـغ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـغـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻏ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻍ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۴
| [[ف|فِ]]
| {{Transl|sem|f}}
| {{آوا|[f]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـف}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـفـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻓ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻑ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۵
| [[ق|قاف]]
| {{Transl|sem|q}}
| {{آوا|[ɢ]}} / {{آوا|[ɣ]}} / {{آوا|[q]}} (in some dialects)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـق}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـقـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻗ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻕ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۶
| [[ک|کاف]]
| {{Transl|sem|k}}
| {{آوا|[k]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـک}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـکـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﮐ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ک}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۷
| [[گ|گاف]]
| {{Transl|sem|g}}
| {{آوا|[ɡ]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـگ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـگـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﮔ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|گ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۸
|[[ل|لام]]
| {{Transl|sem|l}}
| {{آوا|[l]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـل}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـلـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻟ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻝ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۲۹
| [[م|میم]]
| {{Transl|sem|m}}
| {{آوا|[m]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـم}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـمـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻣ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻡ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۰
| [[ن|نون]]
| {{Transl|sem|n}}
| {{آوا|[n]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـن}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـنـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻧ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻥ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۱
| [[واو]]
| {{Transl|sem|v}} / {{Transl|sem|ū}} / {{Transl|sem|ow}}
| {{آوا|[v]}} / {{آوا|[uː]}} / {{آوا|[o]}} / {{آوا|[ow]}} / {{آوا|[oː]}} (in Dari)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـو}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot; colspan=2|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|و}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۲
| [[ه|ه ِ]]
| {{Transl|sem|h}}
| {{آوا|[h]}}
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـه}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـهـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|هـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻩ}}&lt;/span&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|۳۳
| [[ی|ی ِ]]
| {{Transl|sem|y}} / {{Transl|sem|ī}} / {{Transl|sem|á}}
| {{آوا|[j]}} / {{آوا|[i]}} / {{آوا|[ɒː]}} / {{آوا|[eː]}} (in Dari)
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﯽ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ـیـ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻳ}}&lt;/span&gt;
|style=&quot;line-height:180%;padding:10px;&quot;|&lt;span style=&quot;font-size:250%;&quot;&gt;{{Lang|fa|ﻯ}}&lt;/span&gt;
|}

=== Навъҳои дигари ҳуруф ===

Дар ҷадвали зерин навъҳои дигари ҳуруфе, ки тарзи навишти махсусро доранд, оварда шудаанд.

{| class=&quot;standard&quot;
|-
! Алоҳида
! Дар аввали &lt;br /&gt;калима
! Дар мобайни &lt;br /&gt;калима
! Дар охири &lt;br /&gt;калима
! Ном
! Транслитератсия
! [[АФБ]]
!
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ﺁ}}
| —
| —
| {{ar2|ﺂ}}
| {{Unicode|alef madde}}
| {{Unicode|ā}}
| {{IPA1|[ɒ]}}
| а
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ۀ}}
| —
| —
| {{ar2|ﮥ}}
| {{Unicode|he ye}}
| {{Unicode|-eye}} / {{Unicode|-eyeh}}
|{{IPA1|[eje]}}
| -ейе
|- align=&quot;center&quot; style=&quot;height: 3em&quot;
| {{ar2|ﻻ}}
| —
| —
| {{ar2|ﻼ}}
| {{Unicode|lām alef}}
| {{Unicode|lā}}
| {{IPA1|[lɒ]}}
| ла
|}

Дар истифода аз ҳуруфи арабӣ дар забони форсӣ тағйироте ба назар мерасад.

;ҳамхонҳо
{| border=&quot;1&quot; cellspacing=&quot;0&quot; padding=&quot;5&quot;
! тоҷикӣ || [[چ бо зир навиштӣ|Ҷ]] ҷ || [[ба (сирлик)|Б]] б || [[چ (сирлик)|Ч]] ч || [[د (сирлик)|Д]] д || [[اف (сирлик)|Ф]] ф || [[گ (сирлик)|Г]] г || [[ژ (сирлик)|Ж]] ж || [[کا (сирлик)|К]] к || [[ال (сирлик)|Л]] л || [[ام (сирлик)|М]] м || [[ان (сирлик)|Н]] н || [[پ (сирлик)|П]] п || [[غین (сирлик)|Ғ]] ғ || [[ار (сирлик)|Р]] р || [[اس (сирлик)|С]] с || [[شا|Ш]] ш || [[ت (сирлик)|Т]] т || [[و (сирлик)|В]] в || [[یر|Ъ]] ъ || [[خا|Х]] х || [[خای نرم|Ҳ]] ҳ || [[ای کوتاه|Й]] й || [[ز (сирлик)|З]] з ||[[قاف (сирлик)|Қ]] қ

|-- 
| форсӣ || [[ج]] || [[ب]] || [[چ]] || [[د]] || [[ف]] || [[گ]] || [[ژ]] || [[ک]] || [[ل]] || [[م]] || [[ن]] || [[پ]] || [[غ]] || [[ر]] || [[س]] [[ص]] [[ث]] || [[ش]] || [[ت]] || [[و]] || [[ع]] ء&lt;ref&gt;магар вақтӣ мионӣ ду воке бошад,ка дар он ҳингом навашта намӣшавад(монандӣ муаллим=معلم)&lt;/ref&gt; || [[خ]] || [[ه]] [[ح]] || [[ی]] || [[ز]] [[ذ]] [[ض]] [[ظ]] || [[ق]]
|}

Барои мисол:

каломи
 
&quot;Oб, абр, анор, нон, Себ, саг, пӯст, мусофир, хурус, арӯс, доси, собун, падар, модар, бародар, анҷир, китобҳо, бодинҷон, шаб, варзиш, рӯз, гург, хона»

Навишта шудааст (Аз рост ба чап):

&quot;آب، ابر، انار، نان، سیب، سگ، پوست، مسافر، خروس، عروس، داس، صابون، پدر، مادر، برادر، انجیر، کتاب، بادمجان، شب، ورزش، روز، گرگ، خانه&quot;

== Нигаред низ ==
* [[Забони порсӣ]]
* [[Син (ҳарф)]]
* [[Йо (ҳарф)]]

== Пайвандҳо ==
*[http://www.omniglot.com/writing/persian.htm Persian alphabet, pronunciation and language] (бо [[забони англисӣ]])

[[Гурӯҳ:Системаҳои навиштан|форсӣ]]
[[Гурӯҳ:Алифбоҳо]]
[[Гурӯҳ:Забони тоҷикӣ]]</text>
      <sha1>cjqbr2xlslqqynhcgd3z8269ddyq2p7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳс:Париж</title>
    <ns>1</ns>
    <id>97872</id>
    <revision>
      <id>1462279</id>
      <parentid>861988</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:53:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Zosya95 moved page [[Баҳс:Порис]] to [[Баҳс:Париж]] over redirect: Калимаю номҳое, ки тоҷикони оддӣ намефаҳманд истифода набаред!</comment>
      <origin>861988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9" sha1="ekrgr2aykxzqyh9t59l8msolgx00cpf" xml:space="preserve">{{10000}}</text>
      <sha1>ekrgr2aykxzqyh9t59l8msolgx00cpf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:МА</title>
    <ns>10</ns>
    <id>199634</id>
    <revision>
      <id>1462371</id>
      <parentid>1436768</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:02:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23343" sha1="9jqjsqq47n2wc5qyjdjgi37io071fxm" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|исм              = {{#if: {{{ном|}}} | {{{ном}}} | МА }}
|худсарлавҳа      = нест
|from             = {{{from|}}}

|сабки_имзоҳо     = width:40%;
|сабки_матн       = width:60%;

|болоӣ0           = {{#if: {{{мақом|}}} | {{ucfirst:{{{мақом|}}}}} | Маҳалли аҳолинишин }}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
|болоӣ3           = {{#ifeq: {{{номи аслӣ|}}} | - || {{Қуттӣ/унвони аслӣ|{{Қуттӣ/унвони расмӣ|{{{номи аслӣ|}}}|from={{{from|}}}}}|from={{{from|}}}}} }}
|тасвир           = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|size=290x435px|caption={{{тавсифи тасвир|}}}|from={{{from|}}}}}

|матн1            = {{Қуттӣ/парчам ва нишон
  | парчам          = {{{парчам|}}}
  | бари парчам     = {{{бари парчам|}}}
  | зернависи парчам = {{#if: {{{тавсифи парчам|}}} | [[{{{тавсифи парчам|}}}|{{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам|}}} | Парчам }}]] | {{if-wikidata|p163||{{wikidata|p163|text={{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам|}}} | Парчам }}|from={{{from|}}}}}|{{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам}}} | Парчам }}|from={{{from|}}}}} }}
  | нишон           = {{{герб|}}}
  | бари нишон      = {{{бари нишон|}}}
  | зернависи нишон = {{#if: {{{тавсифи нишон|}}} | [[{{{тавсифи нишон|}}}|{{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон|}}} | Нишон }}]] | {{if-wikidata|p237||{{wikidata|p237|text={{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон|}}} | Нишон }}|from={{{from|}}}}}|{{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон}}} | Нишон }}|from={{{from|}}}}} }}
  | from = {{{from|}}}
  }}
|сабки_матн1     = padding:0;

|матн2            = {{wikidata-coords|coord|coord
  |lat_deg = {{{lat_deg|}}}
  |lat_min = {{{lat_min|}}}
  |lat_sec = {{{lat_sec|}}}
  |lat_dir = {{{lat_dir|}}}
  |lon_deg = {{{lon_deg|}}}
  |lon_min = {{{lon_min|}}}
  |lon_sec = {{{lon_sec|}}}
  |lon_dir = {{{lon_dir|}}}
  |coord   = {{{координатаҳо|}}}
  |type    = city
  |region  = {{ISO 3166|{{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}}}
  |scale   = {{#if: {{{CoordScale|}}} | {{{CoordScale}}} | 100000 }}
  |display = {{#if: {{{display|}}} | {{{display}}} | title,inline }}
  |from    = {{{from|}}}
  }}
|сабки_матн2     = text-align: center; padding-bottom:0.25em;

|нишонагузорӣ3            = {{#if: {{{шакли сарзамин|}}} | {{{шакли сарзамин}}} | Кишвар }}
|матн3           = {{#if: {{{сарзамин дар ҷадвал|}}} | {{{сарзамин дар ҷадвал}}} | {{#ifexist: Шаблон:Парчамбандӣ/{{{кишвар|}}} | {{Парчамбандӣ|{{{кишвар|}}}}} | {{{кишвар|}}} }} }}
|викидода3       = p17

|нишонагузорӣ4   = Мақом
|матн4           = {{{тобеият|}}}

|нишонагузорӣ5   = {{#if: {{{шакли минтақа|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли минтақа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли минтақа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли минтақа}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли минтақа}}}}} }}]] | минтақа }}
|матн5           = {{{минтақа|}}}

|нишонагузорӣ6   = {{{шакли воҳиди маъмурӣ|Воҳиди маъмурӣ}}}
|матн6           = {{{воҳиди маъмурӣ|}}}

|нишонагузорӣ7   = {{#if: {{{шакли ноҳияи нишондодашуда|}}} | {{{шакли ноҳияи нишондодашуда}}} | {{#if: {{{шакли ноҳия|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли ноҳия}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли ноҳия}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли ноҳия}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли ноҳия}}}}} }}]] | [[ноҳия]] }} }}
|матн7           = {{{ноҳия|}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа|}}} | [[{{#ifexist: {{{ҳавзаи ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{ҳавзаи ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{ҳавзаи ҷомеа}}}}} | {{ucfirst:{{{ҳавзаи ҷомеа}}}}} }}]] | [[ноҳия]] }}
|матн8            = {{#if: {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҳавзаи ҷомеа|}}} }} | {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | [[{{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}}]] | [[{{{ҳавзаи ҷомеа|}}}]] }} }}

|нишонагузорӣ9    = {{#if: {{{шакли ҷомеаи нишондодашуда|}}} | {{{шакли ҷомеаи нишондодашуда}}} | {{#if: {{{шакли ҷомеа|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли ҷомеа}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли ҷомеа}}}}} }}]] | [[Община (административно-территориальная единица)|Ҷомеа]] }} }}
|матн9            = {{#if: {{{ҷомеаи нишондодашуда|}}} | {{{ҷомеаи нишондодашуда}}} | {{#if: {{#if: {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҷомеа|}}} }} | {{#if: {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | [[{{{ҷомеа дар ҷадвал|}}}]] | [[{{{ҷомеа|}}}]] }} }} }}

|нишонагузорӣ10  = Тақсимоти дохилӣ
|матн10          = {{{тақсимоти дохилӣ|}}}

|нишонагузорӣ11  = {{#if: {{{шакли роҳбарӣ|}}} | {{ucfirst:{{{шакли роҳбарӣ}}}}} | Роҳбар }}
|матн11          = {{wikidata|p6[!p582]|{{{роҳбар|}}}|from={{{from|}}}}}

|сарлавҳа12      = Таърих ва ҷуғрофиё

|нишонагузорӣ13  = Таъсис
|матн13          = {{{замони таъсис|}}}
|викидода13      = p571

|нишонагузорӣ14  = Аввалин номбарӣ
|матн14          = {{#if: {{{аввалин номбарӣ|}}} | {{#ifeq: {{{аввалин номбарӣ|}}} | - | - | {{#ifexist: {{{аввалин номбарӣ}}} | [[{{{аввалин номбарӣ}}}]] | {{{аввалин номбарӣ}}} }} }} }}
|викидода14      = p1249

|нишонагузорӣ15  = Номҳои пешина
|матн15          = {{{номҳои пешина|}}}

|нишонагузорӣ16  = {{#switch: {{ucfirst:{{{мақом|Маҳалли аҳолинишин}}}}} | Шаҳрак | Шаҳрак = [[Шаҳрак]]&amp;nbsp;аз | {{ucfirst:{{{мақом|Маҳалли аҳолинишин}}}}}&amp;nbsp;аз }}
|матн16          = {{{мақом аз|}}}

|нишонагузорӣ17  = {{{мақом 1}}} аз
|матн17          = {{{мақом 1 аз|}}}

|нишонагузорӣ18  = {{{мақом 2}}} аз
|матн18          = {{{мақом 2 с|}}}

|нишонагузорӣ19  = Масоҳат
|матн19          = {{#if: {{{масоҳат|}}} | {{#ifeq: {{{масоҳат|}}} | - | - | {{{масоҳат|}}} км²{{#if: {{{примечание к площади|}}} | {{{примечание к площади}}} }} }} }}
|викидода19      = p2046

|нишонагузорӣ20  = {{#if: {{{шакли баландӣ|}}} | {{ucfirst:{{{шакли баландӣ}}}}} | [[Баландии сатҳи баҳр|Баландии марказ]] }}
|матн20          = {{#if: {{{баландии маркази МА|}}} | {{#ifeq: {{{баландии маркази МА|}}} | - | - | {{{баландии маркази МА}}} м }} }}
|викидода20      = p2044

|нишонагузорӣ21  = [[Иқлим|Навъи иқлим]]
|матн21          = {{{иқлим|}}}
|викидода21      = P2564

|нишонагузорӣ22  = [[Минтақаи замонӣ]]
|матн22          = {{#if: {{{вақти минтақавӣ|}}} | {{МА/Қолаби вақт|вақти минтақавӣ={{{вақти минтақавӣ}}}|DST={{{DST|}}}}} }}
|викидода22      = P421

|сарлавҳа23      = {{#if: {{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | Аҳолӣ }}

|нишонагузорӣ24  = Аҳолӣ
|матн24          = {{#if: {{{аҳолӣ|}}} | {{#ifeq: {{{аҳолӣ|}}} | - | - | {{nobr|1={{{аҳолӣ|}}}&amp;nbsp;{{str ≥ len | {{{аҳолӣ|}}} | 10 | {{#iferror: {{plural:{{formatnum:{{#invoke:String|match|{{{аҳолӣ|}}}|&gt;?([%d%s]+)%c}}|R}}|тан|тан|тан}} | тан }} | {{plural:{{formatnum:{{{аҳолӣ|}}}|R}}|тан|тан|тан}} }} {{#if: {{{соли барӯйхатгирӣ|}}} | (&lt;span data-wikidata-qualifier-id=&quot;P585&quot;&gt;{{{соли барӯйхатгирӣ}}}&lt;/span&gt;) }}}} }} }}
|викидода24      = p1082

|нишонагузорӣ25  = Зичӣ
|матн25          = {{#if: {{{зичӣ|}}} | {{{зичӣ}}}&amp;nbsp;тан/км² }}

|нишонагузорӣ26  = Агломератсия
|матн26          = {{{агломератсия|}}}

|нишонагузорӣ27  = Аҳолии агломератсия
|матн27          = {{{аҳолии агломератсия|}}}

|нишонагузорӣ28  = Миллият
|матн28          = {{{ҳайати миллӣ|}}}

|нишонагузорӣ29  = Эътиқодот
|матн29          = {{{ҳайати динӣ|}}}

|нишонагузорӣ30  = [[Номи қавмӣ]]
|матн30          = {{{номи қавмӣ|{{{этнохороним|}}}}}}

|нишонагузорӣ31  = Забони расмӣ
|матн31          = {{#if: {{{забони расмӣ|}}} | {{#ifeq: {{{забони расмӣ|}}} | - | - | {{#ifexist:Забони {{{забони расмӣ}}} | [[забони {{{забони расмӣ}}}{{!}}{{{забони расмӣ}}}]] | [[{{{забони расмӣ}}}]] }} }} }}{{#if: {{{забони расмӣ-ref|}}} | {{anchor|_lang_ref}} [[#_lang_note|'''*''']] }}
|викидода31      = P37

|сарлавҳа32      = {{#if: {{wikidata|p473|{{{телефонный код|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}{{wikidata|p281|{{{нишонаҳои почта|}}}{{{почтовый индекс|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}{{wikidata|p395|{{{автомобильный код|}}}{{{шиносаи ададӣ|}}}{{{шиносаи ададӣ 2|}}}{{{шиносаи ададӣ 3|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | Шиносаҳои ададӣ }}

|нишонагузорӣ33  = [[Пешшумораи телефон]]
|матн33          = {{Коди телефон|{{wikidata|p473|{{{коди телефон|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}}}

|нишонагузорӣ34  = {{#if: {{{нишонаҳои почта|}}} | [[Нишонаи почта|Нишонаҳои почта]] | [[Нишонаи почта]] }}
|матн34          = {{#if: {{{нишонаҳои почта|}}} | {{{нишонаҳои почта}}} | {{{почтовый индекс|}}} }}
|викидода34      = P281

|нишонагузорӣ35  = [[Рақами мошин|Коди мошин]]
|матн35          = {{{коди мошин|}}}
|викидода35      = P395

|нишонагузорӣ36  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса}}}}}]]
|матн36          = {{{шиносаи ададӣ|}}}

|нишонагузорӣ37  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса 2}}}}}]]
|матн37          = {{{шиносаи ададӣ 2|}}}

|нишонагузорӣ38  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса 3}}}}}]]
|матн38          = {{{шиносаи ададӣ 3|}}}

|сарлавҳа39      = {{#if: {{{add1n|}}}{{{add1|}}}{{{add2n|}}}{{{add2|}}}{{{add3n|}}}{{{add3|}}} | Дигар }}

|сарлавҳа40      = {{#if: {{{add1|}}} || {{{add1n|}}} }}
|нишонагузорӣ40  = {{{add1n|}}}
|матн40          = {{{add1|}}}

|сарлавҳа41      = {{#if: {{{add2|}}} || {{{add2n|}}} }}
|нишонагузорӣ41  = {{{add2n|}}}
|матн41          = {{{add2|}}}

|сарлавҳа42      = {{#if: {{{add3|}}} || {{{add3n|}}} }}
|нишонагузорӣ42  = {{{add3n|}}}
|матн42          = {{{add3|}}}

|матн43          = {{#if: {{{сайт|}}} | &lt;hr&gt; }}
|синф43          = nomobile

|матн44          = {{#if: {{{сайт|}}} | &lt;span style=&quot;word-break:break-word;&quot;&gt;&lt;!-- Костыль для Хрома, чтобы адрес сайта переносился, а язык — нет --&gt;{{URL|{{{сайт}}}}}&lt;/span&gt;{{#if: {{{забони сайт|}}} | {{#if: {{{забони сайт 2|}}} | &lt;br&gt; }}&amp;#32;&lt;span style=&quot;margin-left:-0.25em;&quot;&gt;{{ref-{{{забони сайт}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 2|}}} | {{ref-{{{забони сайт 2}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 3|}}} | {{ref-{{{забони сайт 3}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 4|}}} | {{ref-{{{забони сайт 4}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 5|}}} | {{ref-{{{забони сайт 5}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт|}}} | &lt;/span&gt; }} }}
|викидода44      = p856

|сарлавҳа45       = {{#if: {{{lat_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;span style=&quot;border-bottom:1px dotted;&quot;&gt;Нишон додан/Пинҳон кардани харита&lt;/span&gt; }} }} }}
|сабки_сарлавҳа45 = min-width: 297px; font-weight:normal;
|синф45           = mw-customtoggle-maps1 nomobile noprint

|матн46           = {{#if: {{{lat_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;div class=&quot;mw-collapsible {{#if: {{{боз кардани харита|}}} || mw-collapsed }}&quot; id=&quot;mw-customcollapsible-maps1&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot; style=&quot;margin-top: 2px;&quot;&gt; }} }}{{#if: {{{МА асосӣ дар харита|}}} | {{wikidata-coords|МА/ХМ+|coord
      |номи тоҷикӣ     = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
      |coord                = {{{координатаҳо|}}}
      |lat_deg              = {{{lat_deg|}}}
      |lat_min              = {{{lat_min|}}}
      |lat_sec              = {{{lat_sec|}}}
      |lat_dir              = {{{lat_dir|}}}
      |lon_deg              = {{{lon_deg|}}}
      |lon_min              = {{{lon_min|}}}
      |lon_sec              = {{{lon_sec|}}}
      |lon_dir              = {{{lon_dir|}}}

      |кишвар               = {{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}
      |сарзамин дар ҷадвал  = {{{сарзамин дар ҷадвал|}}}
      |харитаи кишвар        = {{{харитаи кишвар|}}}
      |в страну             = {{{в страну|}}}
      |A в страну           = {{{A в страну|}}}
      |B в страну           = {{{B в страну|}}}
      |C в страну           = {{{C в страну|}}}
      |D в страну           = {{{D в страну|}}}

      |минтақа               = {{{минтақа|}}}
      |минтақа дар ҷадвал    = {{{минтақа дар ҷадвал|}}}
      |харитаи минтақа         = {{{харитаи минтақа|}}}
      |в минтақа             = {{{в минтақа|}}}
      |A в минтақа           = {{{A в минтақа|}}}
      |B в минтақа           = {{{B в минтақа|}}}
      |C в минтақа           = {{{C в минтақа|}}}
      |D в минтақа           = {{{D в минтақа|}}}

      |ноҳия                = {{{ноҳия|}}}
      |ноҳия дар ҷадвал      = {{ucfirst: {{{ноҳия дар ҷадвал|}}} }}
      |карта ноҳия         = {{{харитаи ноҳия|}}}
      |в ноҳия              = {{{в ноҳия|}}}
      |A в ноҳия            = {{{A в ноҳия|}}}
      |B в ноҳия            = {{{B в ноҳия|}}}
      |C в ноҳия            = {{{C в ноҳия|}}}
      |D в ноҳия            = {{{D в ноҳия|}}}

      |нишонагузорӣ A              = {{{метка A|}}}
      |ссылка A             = {{{ссылка A|}}}
      |lat_deg A            = {{{lat_deg A|}}}
      |lat_min A            = {{{lat_min A|}}}
      |lat_sec A            = {{{lat_sec A|}}}
      |lon_deg A            = {{{lon_deg A|}}}
      |lon_min A            = {{{lon_min A|}}}
      |lon_sec A            = {{{lon_sec A|}}}

      |нишонагузорӣ B              = {{{метка B|}}}
      |ссылка B             = {{{ссылка B|}}}
      |lat_deg B            = {{{lat_deg B|}}}
      |lat_min B            = {{{lat_min B|}}}
      |lat_sec B            = {{{lat_sec B|}}}
      |lon_deg B            = {{{lon_deg B|}}}
      |lon_min B            = {{{lon_min B|}}}
      |lon_sec B            = {{{lon_sec B|}}}

      |нишонагузорӣ C              = {{{метка C|}}}
      |ссылка C             = {{{ссылка C|}}}
      |lat_deg C            = {{{lat_deg C|}}}
      |lat_min C            = {{{lat_min C|}}}
      |lat_sec C            = {{{lat_sec C|}}}
      |lon_deg C            = {{{lon_deg C|}}}
      |lon_min C            = {{{lon_min C|}}}
      |lon_sec C            = {{{lon_sec C|}}}

      |нишонагузорӣ D              = {{{метка D|}}}
      |ссылка D             = {{{ссылка D|}}}
      |lat_deg D            = {{{lat_deg D|}}}
      |lat_min D            = {{{lat_min D|}}}
      |lat_sec D            = {{{lat_sec D|}}}
      |lon_deg D            = {{{lon_deg D|}}}
      |lon_min D            = {{{lon_min D|}}}
      |lon_sec D            = {{{lon_sec D|}}}
      |from                 = {{{from|}}}
      }} | {{wikidata-coords|НП/ПозКарта|coord
      |номи тоҷикӣ     = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
      |coord                = {{{координаты|}}}
      |lat_deg              = {{{lat_deg|}}}
      |lat_min              = {{{lat_min|}}}
      |lat_sec              = {{{lat_sec|}}}
      |lat_dir              = {{{lat_dir|}}}
      |lon_deg              = {{{lon_deg|}}}
      |lon_min              = {{{lon_min|}}}
      |lon_sec              = {{{lon_sec|}}}
      |lon_dir              = {{{lon_dir|}}}
      |кишвар               = {{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}
      |кишваркарта          = {{{кишваркарта|}}}
      |название кишваркарта = {{{название кишваркарта|}}}
      |минтақакарта          = {{{минтақакарта|}}}
      |название минтақакарта = {{{название минтақакарта|}}}
      |кишваркарта position = {{{кишваркарта position|}}}
      |минтақакарта position = {{{минтақакарта position|}}}
      |ноҳиякарта position  = {{{ноҳиякарта position|}}}
      |харитаи кишвар         = {{{харитаи кишвар|}}}
      |минтақа               = {{{минтақа|}}}
      |харитаи минтақа        = {{{харитаи минтақа|}}}
      |ноҳия                = {{{ноҳия|}}}
      |карта ноҳия         = {{{харитаи ноҳия|}}}
      |from                 = {{{from|}}}
      }} }}{{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;/div&gt;&lt;/div&gt; }} }} }}
|сабки_матн46    = padding: 0 1px 1px 0;

|поёнӣ             = {{Қуттӣ/Викианбор|{{{гурӯҳ дар Commons|}}}|nocat={{{nocat|}}}|from={{{from|}}}}}
}}&lt;!--
--&gt;{{#if: {{NAMESPACE}}{{{nocat|}}} || &lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{замони таъсис|}}}|{{#invoke:math/tonumber|year|{{{замони таъсис|}}}|cat=Маҳалҳои аҳолинишин таъсисёфта дар }}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p281|{{{нишонаи почта|}}}{{{нишонаҳои почта|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин бе нишонаи почта]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин бидуни мушаххас кардани кишвар]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{lat_deg|}}}{{{lon_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишине, ки координатаҳои ҷуғрофӣ ёдовар нашудааст]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true}}|{{#ifeq:{{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true}}|0|[[Гурӯҳ: Маҳалҳои аҳолинишини беаҳолӣ]]}}|[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишине, ки аҳолӣ ёдовар нашудааст]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p373|{{{гурӯҳ дар Commons|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои маҳаллаҳои аҳолинишин, ки дар Викианбор гурӯҳ надоранд]]}}&lt;!--
--&gt;{{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;1000|[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Андозаи мақола: {{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;600|{{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;400|камтар аз 400|камтар аз 600}}|камтар аз 1000}} аломат]]}}[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Вироиши охирин: {{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}&gt;3|бештар аз се сол|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=3|дар ду соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=2|дар ду соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=1|дар соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTMONTH1}}-{{REVISIONMONTH1}}}}=0|дар соли ҷорӣ|дар соли ҷорӣ}}}}}}}}}}]]{{#if:{{{1|}}}|[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Қуттиҳои шикаста]]}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;
&lt;includeonly&gt;[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳо:Воҳидҳои маъмурӣ| ]]&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>9jqjsqq47n2wc5qyjdjgi37io071fxm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462372</id>
      <parentid>1462371</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:04:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23817" sha1="ni3n7p2g14e9iduwdgi275sutiu9xdx" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Қуттӣ
|исм              = {{#if: {{{ном|}}} | {{{ном}}} | МА }}
|худсарлавҳа      = нест
|from             = {{{from|}}}

|сабки_имзоҳо     = width:40%;
|сабки_матн       = width:60%;

|болоӣ0           = {{#if: {{{мақом|}}} | {{ucfirst:{{{мақом|}}}}} | Маҳалли аҳолинишин }}
|болоӣ            = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
|болоӣ3           = {{#ifeq: {{{номи аслӣ|}}} | - || {{Қуттӣ/унвони аслӣ|{{Қуттӣ/унвони расмӣ|{{{номи аслӣ|}}}|from={{{from|}}}}}|from={{{from|}}}}} }}
|тасвир           = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|size=290x435px|caption={{{тавсифи тасвир|}}}|from={{{from|}}}}}

|матн1            = {{Қуттӣ/парчам ва нишон
  | парчам          = {{{парчам|}}}
  | бари парчам     = {{{бари парчам|}}}
  | зернависи парчам = {{#if: {{{тавсифи парчам|}}} | [[{{{тавсифи парчам|}}}|{{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам|}}} | Парчам }}]] | {{if-wikidata|p163||{{wikidata|p163|text={{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам|}}} | Парчам }}|from={{{from|}}}}}|{{#if: {{{ба ҷои парчам|}}} | {{{ба ҷои парчам}}} | Парчам }}|from={{{from|}}}}} }}
  | нишон           = {{{герб|}}}
  | бари нишон      = {{{бари нишон|}}}
  | зернависи нишон = {{#if: {{{тавсифи нишон|}}} | [[{{{тавсифи нишон|}}}|{{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон|}}} | Нишон }}]] | {{if-wikidata|p237||{{wikidata|p237|text={{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон|}}} | Нишон }}|from={{{from|}}}}}|{{#if: {{{ба ҷои нишон|}}} | {{{ба ҷои нишон}}} | Нишон }}|from={{{from|}}}}} }}
  | from = {{{from|}}}
  }}
|сабки_матн1     = padding:0;

|матн2            = {{wikidata-coords|coord|coord
  |lat_deg = {{{lat_deg|}}}
  |lat_min = {{{lat_min|}}}
  |lat_sec = {{{lat_sec|}}}
  |lat_dir = {{{lat_dir|}}}
  |lon_deg = {{{lon_deg|}}}
  |lon_min = {{{lon_min|}}}
  |lon_sec = {{{lon_sec|}}}
  |lon_dir = {{{lon_dir|}}}
  |coord   = {{{координатаҳо|}}}
  |type    = city
  |region  = {{ISO 3166|{{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}}}
  |scale   = {{#if: {{{CoordScale|}}} | {{{CoordScale}}} | 100000 }}
  |display = {{#if: {{{display|}}} | {{{display}}} | title,inline }}
  |from    = {{{from|}}}
  }}
|сабки_матн2     = text-align: center; padding-bottom:0.25em;

|нишонагузорӣ3            = {{#if: {{{шакли сарзамин|}}} | {{{шакли сарзамин}}} | Кишвар }}
|матн3           = {{#if: {{{сарзамин дар ҷадвал|}}} | {{{сарзамин дар ҷадвал}}} | {{#ifexist: Шаблон:Парчамбандӣ/{{{кишвар|}}} | {{Парчамбандӣ|{{{кишвар|}}}}} | {{{кишвар|}}} }} }}
|викидода3       = p17

|нишонагузорӣ4   = Мақом
|матн4           = {{{тобеият|}}}

|нишонагузорӣ5   = {{#if: {{{шакли минтақа|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли минтақа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли минтақа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли минтақа}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли минтақа}}}}} }}]] | минтақа }}
|матн5           = {{{минтақа|}}}

|нишонагузорӣ6   = {{{шакли воҳиди маъмурӣ|Воҳиди маъмурӣ}}}
|матн6           = {{{воҳиди маъмурӣ|}}}

|нишонагузорӣ7   = {{#if: {{{шакли ноҳияи нишондодашуда|}}} | {{{шакли ноҳияи нишондодашуда}}} | {{#if: {{{шакли ноҳия|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли ноҳия}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли ноҳия}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли ноҳия}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли ноҳия}}}}} }}]] | [[ноҳия]] }} }}
|матн7           = {{{ноҳия|}}}

|нишонагузорӣ8    = {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа|}}} | [[{{#ifexist: {{{ҳавзаи ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{ҳавзаи ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{ҳавзаи ҷомеа}}}}} | {{ucfirst:{{{ҳавзаи ҷомеа}}}}} }}]] | [[ноҳия]] }}
|матн8            = {{#if: {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҳавзаи ҷомеа|}}} }} | {{#if: {{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}} | [[{{{ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал|}}}]] | [[{{{ҳавзаи ҷомеа|}}}]] }} }}

|нишонагузорӣ9    = {{#if: {{{шакли ҷомеаи нишондодашуда|}}} | {{{шакли ҷомеаи нишондодашуда}}} | {{#if: {{{шакли ҷомеа|}}} | [[{{#ifexist: {{{шакли ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}) | {{{шакли ҷомеа}}} ({{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}){{!}}{{ucfirst:{{{шакли ҷомеа}}}}} | {{ucfirst:{{{шакли ҷомеа}}}}} }}]] | [[Община (административно-территориальная единица)|Ҷомеа]] }} }}
|матн9            = {{#if: {{{ҷомеаи нишондодашуда|}}} | {{{ҷомеаи нишондодашуда}}} | {{#if: {{#if: {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | {{{ҷомеа|}}} }} | {{#if: {{{ҷомеа дар ҷадвал|}}} | [[{{{ҷомеа дар ҷадвал|}}}]] | [[{{{ҷомеа|}}}]] }} }} }}

|нишонагузорӣ10  = Тақсимоти дохилӣ
|матн10          = {{{тақсимоти дохилӣ|}}}

|нишонагузорӣ11  = {{#if: {{{шакли роҳбарӣ|}}} | {{ucfirst:{{{шакли роҳбарӣ}}}}} | Роҳбар }}
|матн11          = {{wikidata|p6[!p582]|{{{роҳбар|}}}|from={{{from|}}}}}

|сарлавҳа12      = Таърих ва ҷуғрофиё

|нишонагузорӣ13  = Таъсис
|матн13          = {{{замони таъсис|}}}
|викидода13      = p571

|нишонагузорӣ14  = Аввалин номбарӣ
|матн14          = {{#if: {{{аввалин номбарӣ|}}} | {{#ifeq: {{{аввалин номбарӣ|}}} | - | - | {{#ifexist: {{{аввалин номбарӣ}}} | [[{{{аввалин номбарӣ}}}]] | {{{аввалин номбарӣ}}} }} }} }}
|викидода14      = p1249

|нишонагузорӣ15  = Номҳои пешина
|матн15          = {{{номҳои пешина|}}}

|нишонагузорӣ16  = {{#switch: {{ucfirst:{{{мақом|Маҳалли аҳолинишин}}}}} | Шаҳрак | Шаҳрак = [[Шаҳрак]]&amp;nbsp;аз | {{ucfirst:{{{мақом|Маҳалли аҳолинишин}}}}}&amp;nbsp;аз }}
|матн16          = {{{мақом аз|}}}

|нишонагузорӣ17  = {{{мақом 1}}} аз
|матн17          = {{{мақом 1 аз|}}}

|нишонагузорӣ18  = {{{мақом 2}}} аз
|матн18          = {{{мақом 2 с|}}}

|нишонагузорӣ19  = Масоҳат
|матн19          = {{#if: {{{масоҳат|}}} | {{#ifeq: {{{масоҳат|}}} | - | - | {{{масоҳат|}}} км²{{#if: {{{примечание к площади|}}} | {{{примечание к площади}}} }} }} }}
|викидода19      = p2046

|нишонагузорӣ20  = {{#if: {{{шакли баландӣ|}}} | {{ucfirst:{{{шакли баландӣ}}}}} | [[Баландии сатҳи баҳр|Баландии марказ]] }}
|матн20          = {{#if: {{{баландии маркази МА|}}} | {{#ifeq: {{{баландии маркази МА|}}} | - | - | {{{баландии маркази МА}}} м }} }}
|викидода20      = p2044

|нишонагузорӣ21  = [[Иқлим|Навъи иқлим]]
|матн21          = {{{иқлим|}}}
|викидода21      = P2564

|нишонагузорӣ22  = [[Минтақаи замонӣ]]
|матн22          = {{#if: {{{вақти минтақавӣ|}}} | {{МА/Қолаби вақт|вақти минтақавӣ={{{вақти минтақавӣ}}}|DST={{{DST|}}}}} }}
|викидода22      = P421

|сарлавҳа23      = {{#if: {{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | Аҳолӣ }}

|нишонагузорӣ24  = Аҳолӣ
|матн24          = {{#if: {{{аҳолӣ|}}} | {{#ifeq: {{{аҳолӣ|}}} | - | - | {{nobr|1={{{аҳолӣ|}}}&amp;nbsp;{{str ≥ len | {{{аҳолӣ|}}} | 10 | {{#iferror: {{plural:{{formatnum:{{#invoke:String|match|{{{аҳолӣ|}}}|&gt;?([%d%s]+)%c}}|R}}|тан|тан|тан}} | тан }} | {{plural:{{formatnum:{{{аҳолӣ|}}}|R}}|тан|тан|тан}} }} {{#if: {{{соли барӯйхатгирӣ|}}} | (&lt;span data-wikidata-qualifier-id=&quot;P585&quot;&gt;{{{соли барӯйхатгирӣ}}}&lt;/span&gt;) }}}} }} }}
|викидода24      = p1082

|нишонагузорӣ25  = Зичӣ
|матн25          = {{#if: {{{зичӣ|}}} | {{{зичӣ}}}&amp;nbsp;тан/км² }}

|нишонагузорӣ26  = Агломератсия
|матн26          = {{{агломератсия|}}}

|нишонагузорӣ27  = Аҳолии агломератсия
|матн27          = {{{аҳолии агломератсия|}}}

|нишонагузорӣ28  = Миллият
|матн28          = {{{ҳайати миллӣ|}}}

|нишонагузорӣ29  = Эътиқодот
|матн29          = {{{ҳайати динӣ|}}}

|нишонагузорӣ30  = [[Номи қавмӣ]]
|матн30          = {{{номи қавмӣ|{{{этнохороним|}}}}}}

|нишонагузорӣ31  = Забони расмӣ
|матн31          = {{#if: {{{забони расмӣ|}}} | {{#ifeq: {{{забони расмӣ|}}} | - | - | {{#ifexist:Забони {{{забони расмӣ}}} | [[забони {{{забони расмӣ}}}{{!}}{{{забони расмӣ}}}]] | [[{{{забони расмӣ}}}]] }} }} }}{{#if: {{{забони расмӣ-ref|}}} | {{anchor|_lang_ref}} [[#_lang_note|'''*''']] }}
|викидода31      = P37

|нишонагузорӣ32  = Забони маҳаллӣ
|матн32          = {{#if: {{{забони маҳаллӣ|}}} | {{#ifeq: {{{забони маҳаллӣ|}}} | - | - | {{#ifexist:Забони {{{забони маҳаллӣ}}} | [[забони {{{забони маҳаллӣ}}}{{!}}{{{забони маҳаллӣ}}}]] | [[{{{забони маҳаллӣ}}}]] }} }} }}{{#if: {{{забони маҳаллӣ-ref|}}} | {{anchor|_lang_ref}} [[#_lang_note|'''*''']] }}

|сарлавҳа32      = {{#if: {{wikidata|p473|{{{телефонный код|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}{{wikidata|p281|{{{нишонаҳои почта|}}}{{{почтовый индекс|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}{{wikidata|p395|{{{автомобильный код|}}}{{{шиносаи ададӣ|}}}{{{шиносаи ададӣ 2|}}}{{{шиносаи ададӣ 3|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | Шиносаҳои ададӣ }}

|нишонагузорӣ33  = [[Пешшумораи телефон]]
|матн33          = {{Коди телефон|{{wikidata|p473|{{{коди телефон|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}}}

|нишонагузорӣ34  = {{#if: {{{нишонаҳои почта|}}} | [[Нишонаи почта|Нишонаҳои почта]] | [[Нишонаи почта]] }}
|матн34          = {{#if: {{{нишонаҳои почта|}}} | {{{нишонаҳои почта}}} | {{{почтовый индекс|}}} }}
|викидода34      = P281

|нишонагузорӣ35  = [[Рақами мошин|Коди мошин]]
|матн35          = {{{коди мошин|}}}
|викидода35      = P395

|нишонагузорӣ36  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса}}}}}]]
|матн36          = {{{шиносаи ададӣ|}}}

|нишонагузорӣ37  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса 2}}}}}]]
|матн37          = {{{шиносаи ададӣ 2|}}}

|нишонагузорӣ38  = [[{{ucfirst:{{{шакли шиноса 3}}}}}]]
|матн38          = {{{шиносаи ададӣ 3|}}}

|сарлавҳа39      = {{#if: {{{add1n|}}}{{{add1|}}}{{{add2n|}}}{{{add2|}}}{{{add3n|}}}{{{add3|}}} | Дигар }}

|сарлавҳа40      = {{#if: {{{add1|}}} || {{{add1n|}}} }}
|нишонагузорӣ40  = {{{add1n|}}}
|матн40          = {{{add1|}}}

|сарлавҳа41      = {{#if: {{{add2|}}} || {{{add2n|}}} }}
|нишонагузорӣ41  = {{{add2n|}}}
|матн41          = {{{add2|}}}

|сарлавҳа42      = {{#if: {{{add3|}}} || {{{add3n|}}} }}
|нишонагузорӣ42  = {{{add3n|}}}
|матн42          = {{{add3|}}}

|матн43          = {{#if: {{{сайт|}}} | &lt;hr&gt; }}
|синф43          = nomobile

|матн44          = {{#if: {{{сайт|}}} | &lt;span style=&quot;word-break:break-word;&quot;&gt;&lt;!-- Костыль для Хрома, чтобы адрес сайта переносился, а язык — нет --&gt;{{URL|{{{сайт}}}}}&lt;/span&gt;{{#if: {{{забони сайт|}}} | {{#if: {{{забони сайт 2|}}} | &lt;br&gt; }}&amp;#32;&lt;span style=&quot;margin-left:-0.25em;&quot;&gt;{{ref-{{{забони сайт}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 2|}}} | {{ref-{{{забони сайт 2}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 3|}}} | {{ref-{{{забони сайт 3}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 4|}}} | {{ref-{{{забони сайт 4}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт 5|}}} | {{ref-{{{забони сайт 5}}}}} }}{{#if: {{{забони сайт|}}} | &lt;/span&gt; }} }}
|викидода44      = p856

|сарлавҳа45       = {{#if: {{{lat_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;span style=&quot;border-bottom:1px dotted;&quot;&gt;Нишон додан/Пинҳон кардани харита&lt;/span&gt; }} }} }}
|сабки_сарлавҳа45 = min-width: 297px; font-weight:normal;
|синф45           = mw-customtoggle-maps1 nomobile noprint

|матн46           = {{#if: {{{lat_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;div class=&quot;mw-collapsible {{#if: {{{боз кардани харита|}}} || mw-collapsed }}&quot; id=&quot;mw-customcollapsible-maps1&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot; style=&quot;margin-top: 2px;&quot;&gt; }} }}{{#if: {{{МА асосӣ дар харита|}}} | {{wikidata-coords|МА/ХМ+|coord
      |номи тоҷикӣ     = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
      |coord                = {{{координатаҳо|}}}
      |lat_deg              = {{{lat_deg|}}}
      |lat_min              = {{{lat_min|}}}
      |lat_sec              = {{{lat_sec|}}}
      |lat_dir              = {{{lat_dir|}}}
      |lon_deg              = {{{lon_deg|}}}
      |lon_min              = {{{lon_min|}}}
      |lon_sec              = {{{lon_sec|}}}
      |lon_dir              = {{{lon_dir|}}}

      |кишвар               = {{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}
      |сарзамин дар ҷадвал  = {{{сарзамин дар ҷадвал|}}}
      |харитаи кишвар        = {{{харитаи кишвар|}}}
      |в страну             = {{{в страну|}}}
      |A в страну           = {{{A в страну|}}}
      |B в страну           = {{{B в страну|}}}
      |C в страну           = {{{C в страну|}}}
      |D в страну           = {{{D в страну|}}}

      |минтақа               = {{{минтақа|}}}
      |минтақа дар ҷадвал    = {{{минтақа дар ҷадвал|}}}
      |харитаи минтақа         = {{{харитаи минтақа|}}}
      |в минтақа             = {{{в минтақа|}}}
      |A в минтақа           = {{{A в минтақа|}}}
      |B в минтақа           = {{{B в минтақа|}}}
      |C в минтақа           = {{{C в минтақа|}}}
      |D в минтақа           = {{{D в минтақа|}}}

      |ноҳия                = {{{ноҳия|}}}
      |ноҳия дар ҷадвал      = {{ucfirst: {{{ноҳия дар ҷадвал|}}} }}
      |карта ноҳия         = {{{харитаи ноҳия|}}}
      |в ноҳия              = {{{в ноҳия|}}}
      |A в ноҳия            = {{{A в ноҳия|}}}
      |B в ноҳия            = {{{B в ноҳия|}}}
      |C в ноҳия            = {{{C в ноҳия|}}}
      |D в ноҳия            = {{{D в ноҳия|}}}

      |нишонагузорӣ A              = {{{метка A|}}}
      |ссылка A             = {{{ссылка A|}}}
      |lat_deg A            = {{{lat_deg A|}}}
      |lat_min A            = {{{lat_min A|}}}
      |lat_sec A            = {{{lat_sec A|}}}
      |lon_deg A            = {{{lon_deg A|}}}
      |lon_min A            = {{{lon_min A|}}}
      |lon_sec A            = {{{lon_sec A|}}}

      |нишонагузорӣ B              = {{{метка B|}}}
      |ссылка B             = {{{ссылка B|}}}
      |lat_deg B            = {{{lat_deg B|}}}
      |lat_min B            = {{{lat_min B|}}}
      |lat_sec B            = {{{lat_sec B|}}}
      |lon_deg B            = {{{lon_deg B|}}}
      |lon_min B            = {{{lon_min B|}}}
      |lon_sec B            = {{{lon_sec B|}}}

      |нишонагузорӣ C              = {{{метка C|}}}
      |ссылка C             = {{{ссылка C|}}}
      |lat_deg C            = {{{lat_deg C|}}}
      |lat_min C            = {{{lat_min C|}}}
      |lat_sec C            = {{{lat_sec C|}}}
      |lon_deg C            = {{{lon_deg C|}}}
      |lon_min C            = {{{lon_min C|}}}
      |lon_sec C            = {{{lon_sec C|}}}

      |нишонагузорӣ D              = {{{метка D|}}}
      |ссылка D             = {{{ссылка D|}}}
      |lat_deg D            = {{{lat_deg D|}}}
      |lat_min D            = {{{lat_min D|}}}
      |lat_sec D            = {{{lat_sec D|}}}
      |lon_deg D            = {{{lon_deg D|}}}
      |lon_min D            = {{{lon_min D|}}}
      |lon_sec D            = {{{lon_sec D|}}}
      |from                 = {{{from|}}}
      }} | {{wikidata-coords|НП/ПозКарта|coord
      |номи тоҷикӣ     = {{Қуттӣ/унвон|{{{номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}}
      |coord                = {{{координаты|}}}
      |lat_deg              = {{{lat_deg|}}}
      |lat_min              = {{{lat_min|}}}
      |lat_sec              = {{{lat_sec|}}}
      |lat_dir              = {{{lat_dir|}}}
      |lon_deg              = {{{lon_deg|}}}
      |lon_min              = {{{lon_min|}}}
      |lon_sec              = {{{lon_sec|}}}
      |lon_dir              = {{{lon_dir|}}}
      |кишвар               = {{#if: {{{кишвар|}}} | {{{кишвар}}} | {{#property: p17|from={{{from|}}} }} }}
      |кишваркарта          = {{{кишваркарта|}}}
      |название кишваркарта = {{{название кишваркарта|}}}
      |минтақакарта          = {{{минтақакарта|}}}
      |название минтақакарта = {{{название минтақакарта|}}}
      |кишваркарта position = {{{кишваркарта position|}}}
      |минтақакарта position = {{{минтақакарта position|}}}
      |ноҳиякарта position  = {{{ноҳиякарта position|}}}
      |харитаи кишвар         = {{{харитаи кишвар|}}}
      |минтақа               = {{{минтақа|}}}
      |харитаи минтақа        = {{{харитаи минтақа|}}}
      |ноҳия                = {{{ноҳия|}}}
      |карта ноҳия         = {{{харитаи ноҳия|}}}
      |from                 = {{{from|}}}
      }} }}{{#ifeq: {{{харитаи кишвар|}}}{{{харитаи минтақа|}}}{{{харитаи ноҳия|}}} | 000 || {{#ifexpr: {{REVISIONSIZE}} &lt; 10240 | &lt;/div&gt;&lt;/div&gt; }} }} }}
|сабки_матн46    = padding: 0 1px 1px 0;

|поёнӣ             = {{Қуттӣ/Викианбор|{{{гурӯҳ дар Commons|}}}|nocat={{{nocat|}}}|from={{{from|}}}}}
}}&lt;!--
--&gt;{{#if: {{NAMESPACE}}{{{nocat|}}} || &lt;!--
--&gt;[[Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо]]&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{замони таъсис|}}}|{{#invoke:math/tonumber|year|{{{замони таъсис|}}}|cat=Маҳалҳои аҳолинишин таъсисёфта дар }}}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p281|{{{нишонаи почта|}}}{{{нишонаҳои почта|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин бе нишонаи почта]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p17|{{{кишвар|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин бидуни мушаххас кардани кишвар]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{{lat_deg|}}}{{{lon_deg|}}}{{wikidata|p625|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишине, ки координатаҳои ҷуғрофӣ ёдовар нашудааст]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true}}|{{#ifeq:{{wikidata|p1082|{{{аҳолӣ|}}}|plain=true}}|0|[[Гурӯҳ: Маҳалҳои аҳолинишини беаҳолӣ]]}}|[[Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишине, ки аҳолӣ ёдовар нашудааст]]}}&lt;!--
--&gt;{{#if:{{wikidata|p373|{{{гурӯҳ дар Commons|}}}|plain=true}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои маҳаллаҳои аҳолинишин, ки дар Викианбор гурӯҳ надоранд]]}}&lt;!--
--&gt;{{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;1000|[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Андозаи мақола: {{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;600|{{#ifexpr:{{#expr:({{REVISIONSIZE}}-1000)/2}}&lt;400|камтар аз 400|камтар аз 600}}|камтар аз 1000}} аломат]]}}[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Вироиши охирин: {{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}&gt;3|бештар аз се сол|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=3|дар ду соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=2|дар ду соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTYEAR}}-{{REVISIONYEAR}}}}=1|дар соли гузашта|{{#ifexpr:{{#expr:{{CURRENTMONTH1}}-{{REVISIONMONTH1}}}}=0|дар соли ҷорӣ|дар соли ҷорӣ}}}}}}}}}}]]{{#if:{{{1|}}}|[[Гурӯҳ:ПРО:Шаҳрҳо:Қуттиҳои шикаста]]}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{doc}}&lt;/noinclude&gt;
&lt;includeonly&gt;[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳо:Воҳидҳои маъмурӣ| ]]&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>ni3n7p2g14e9iduwdgi275sutiu9xdx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Муҳаммадюнус Мирзоиён</title>
    <ns>3</ns>
    <id>220734</id>
    <revision>
      <id>1462401</id>
      <parentid>1458330</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:21:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>/* Даъват ба Эдитон: 25-солагии Википедиа */ Посух додан</comment>
      <origin>1462401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12304" sha1="fdzjuu6k8wynr3mz7ykb78dr5xtc47v" xml:space="preserve">{{Хуш омадед/чаҳорчӯба

|welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}!

|firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин

|firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] 
Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед.
Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст.

Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. 

* [[Википедиа:Роҳнамои намуд]]
* [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]]

|helpTitle=Ёрӣ

|helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед.

|tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо

|tipsText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед.
* Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; дар охири савол имзои худро гузоред.
* Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро &lt;nowiki&gt;{{stub}}&lt;/nowiki&gt; ё &lt;nowiki&gt;{{ҷавона}}&lt;/nowiki&gt; ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед.
 
|mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед?

|mistakeText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед.
* Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед.
* Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло &lt;nowiki&gt;{{тарҷума}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа &lt;nowiki&gt;{{delete}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард.

|feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?)

|lang=en
}} --[[Корбар:FootBot|FootBot]] ([[Баҳси корбар:FootBot|баҳс]]) 09:53, 5 Декабри 2019 (UTC)

== Мақолаҳо оиди Берлин ==

Салом @[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] дӯсти азиз. Ба Википедиа хуш омадӣ. Мебинам ки ту ба мавзӯҳои Олмон завқ дорӣ. 
Ман ба ту як пешниҳод дорам.
Метавонӣ ҳамаи ин мақолаҳое ки дар ин шаблон ҳастанд эҷод кунӣ . Агар не боке надорад. Агар ҳо ана шаблон {{Ҳавзаҳои маъмурии Берлин}}
Ман дар аввал ...менавистам аммо баъд чихеле ки нафорид ё шавқ нест шуд бас кардам. Ташаккури зиёд. -[[Корбар:Tokyo Akademia|Tokyo Akademia]] ([[Баҳси корбар:Tokyo Akademia|баҳс]]) 11:34, 6 августи 2020 (UTC)
== Оиди Силсилафилмҳо ==
Салом [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]], шумо метавонед ҳангоми сохтани саҳифаҳо оиди силсилафилмҳо ба ҷои шаблони [[Шаблон:Филм|филм]] шаблони [[Шаблон:Телесериал|телесериалро]] истифода баред?! Бо эҳтиром [[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]

== Toyota ==

@[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] Hello, can you please create an article for Toyota on Tajik Wikipedia since this article is missing about this well-known car manufacturer. I would really want to create it but I know a little the Tajik language so I asked a person which I found on the articles that has been created for car manufacturers. You can create it with short content if you want. [[Корбар:ARDITGILA|ARDITGILA]] ([[Баҳси корбар:ARDITGILA|баҳс]]) 05:45, 30 ноябри 2022 (UTC)

Салом Юнус! Лутфан ба мақолаи [[Ҷоми ҷаҳонии футбол 2022]] саҳми худро гузоред. Бо эҳтиром корбар [[корбар:TITANTJ]]

== Натоиҷи соли 2022 ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! rowspan=&quot;2&quot; |#
! colspan=&quot;2&quot; |Саҳифаҳои
эҷодшуда
! colspan=&quot;2&quot; |Вироишот
|-
|%
|Миқдор
|%
|Миқдор
|-
|[[Корбар:VASHGIRD|VASHGIRD]]
|17,8
|634
|33,2
|14000
|-
|[[Корбар:Farorud|Farorud]]
|43
|1529
|16,1
|6800
|-
|[[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]]
|13,8
|490
|14
|5900
|-
|[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]
|2,25
|80
|5,92
|2500
|-
|[[Корбар:TITANTJ|TITANTJ]]
|1,52
|54
|4,03
|1700
|-
|[[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Jaloliddin Madaminov]]
|1,41
|50
|2,61
|1100
|-
|[[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]
|0,14
|5
|1,22
|513
|-
|[[Корбар:Darafsh|Darafsh]]
|6,5
|231
|0,59
|251
|-
|[[Корбар:TajikMaterialist|TajikMaterialist]]
|0,23
|8
|0,68
|286
|-
|[[Корбар:Omid Jeyhani|Omid Jeyhani]]
|0,51
|18
|0,6
|255
|-
|''дигарон''
|12,8
|453
|21,1
|8915
|-
|''мудирон''
|40,1
|1423
|50,9
|21506
|-
|'''дар умум'''
|100
|3552
|100
|42200
|} [[Корбар:Farorud|Farorud]] ([[Баҳси корбар:Farorud|баҳс]]) 17:57, 30 Декабри 2022 (UTC)

== Question==
Hello Yoonoos,

I have a question, according to Google Translate,

*Калисо = Church
*Масҷид = Mosque

Is this correct? So &quot;Масҷид&quot; can never refer to a church?  --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 08:11, 25 июни 2025 (UTC)

Hello Dave,

Thank you for your question. Yes, your translation is correct:
Калисо = Church (a Christian place of worship)
Масҷид = Mosque (a Muslim place of worship)

Best regards,
: [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[Баҳси корбар:Yoonoos.tj|баҳс]]) 08:54, 25 июни 2025 (UTC)
::Thank you very much for your help.
::I will rename this article from &quot;[[Масҷиди хоқонии Исо]]&quot; to &quot;Калисои хоқонии Исо&quot; (True Jesus Church, the English name of this church). --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 09:00, 25 июни 2025 (UTC)

== Гурӯҳбандии мақолаҳо ба забони тоҷикӣ  ==

Мӯҳтарам  корбар [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]: Диққат Дар мақолаҳо &gt; гурӯҳбандиҳоро ба забони тоҷикӣ  аз забонҳои мавҷудаи викиҳои забонии сабтшуда &gt;&lt;u&gt;айнан тарҷуму намуда&lt;/u&gt;  ба мақолаи эҷод кардаатон ба воситаи &lt;u&gt;Интервики&lt;/u&gt; бипайвандед. Якчанд  гурӯҳбандиҳоро ман ислоҳу таҳрир намудам. Барои намуна: Нигаред. [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 05:50, 11 июли 2025 (UTC)

== Эдитон ==

== Даъват ба Эдитон: 25-солагии Википедиа ==

Салом! 👋  
Шуморо ба иштирок дар Эдитон (мусобиқаи мақоланависӣ) ба муносибати 25-солагии Википедиа даъват мекунем.

Ин Эдитон як чорабинии ҷамъиятии вироиши Википедиа мебошад, ки ба ифтихори 25 солагии лоиҳаи Википедиа баргузор мегардад. Ҳадафи он рушди муҳтавои босифат ба забони тоҷикӣ, пур кардани холигиҳои мавҷуда ва эҷоди мақолаҳои нав дар мавзӯъҳои муҳим ва муосир аст.

Дар доираи ин Эдитон иштирокчиён метавонанд:
* мақолаҳои нав эҷод кунанд;
* мақолаҳои мавҷударо такмил диҳанд;
* бо истифода аз манбаъҳои боэътимод сифати Википедияи тоҷикиро беҳтар намоянд.

'''Муҳлат:''' 15 – 30 январи 2026  

'''Маълумоти бештар ва сабти иштирок:'''  
[[Эдитон ба муносибати 25-солагии Википедиа]]

Бо эҳтиром,  
— [[Корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|Afrand]] ([[Баҳси корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|баҳс]]) 17:26, 10 Январ 2026 (UTC)

:ПАЁМИ ТАБРИКОТИИ  ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МӮҲТАРАМ МӮҲТАРАМ ҲАЗРАТӢИ АБРОР БО МУНОСИБАТИ ПОЙТАХТ ВА 9МАӢИ  ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН@Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:21, 5 апрели 2026 (UTC)

== Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com ==

Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>fdzjuu6k8wynr3mz7ykb78dr5xtc47v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462404</id>
      <parentid>1462401</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:27:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>/* Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com */ Посух додан</comment>
      <origin>1462404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12811" sha1="n9cxxr51wjsso6l6pyrz1s1sc0ivdx5" xml:space="preserve">{{Хуш омадед/чаҳорчӯба

|welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}!

|firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин

|firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] 
Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед.
Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст.

Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. 

* [[Википедиа:Роҳнамои намуд]]
* [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]]

|helpTitle=Ёрӣ

|helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед.

|tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо

|tipsText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед.
* Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; дар охири савол имзои худро гузоред.
* Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро &lt;nowiki&gt;{{stub}}&lt;/nowiki&gt; ё &lt;nowiki&gt;{{ҷавона}}&lt;/nowiki&gt; ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед.
 
|mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед?

|mistakeText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед.
* Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед.
* Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло &lt;nowiki&gt;{{тарҷума}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа &lt;nowiki&gt;{{delete}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард.

|feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?)

|lang=en
}} --[[Корбар:FootBot|FootBot]] ([[Баҳси корбар:FootBot|баҳс]]) 09:53, 5 Декабри 2019 (UTC)

== Мақолаҳо оиди Берлин ==

Салом @[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] дӯсти азиз. Ба Википедиа хуш омадӣ. Мебинам ки ту ба мавзӯҳои Олмон завқ дорӣ. 
Ман ба ту як пешниҳод дорам.
Метавонӣ ҳамаи ин мақолаҳое ки дар ин шаблон ҳастанд эҷод кунӣ . Агар не боке надорад. Агар ҳо ана шаблон {{Ҳавзаҳои маъмурии Берлин}}
Ман дар аввал ...менавистам аммо баъд чихеле ки нафорид ё шавқ нест шуд бас кардам. Ташаккури зиёд. -[[Корбар:Tokyo Akademia|Tokyo Akademia]] ([[Баҳси корбар:Tokyo Akademia|баҳс]]) 11:34, 6 августи 2020 (UTC)
== Оиди Силсилафилмҳо ==
Салом [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]], шумо метавонед ҳангоми сохтани саҳифаҳо оиди силсилафилмҳо ба ҷои шаблони [[Шаблон:Филм|филм]] шаблони [[Шаблон:Телесериал|телесериалро]] истифода баред?! Бо эҳтиром [[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]

== Toyota ==

@[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] Hello, can you please create an article for Toyota on Tajik Wikipedia since this article is missing about this well-known car manufacturer. I would really want to create it but I know a little the Tajik language so I asked a person which I found on the articles that has been created for car manufacturers. You can create it with short content if you want. [[Корбар:ARDITGILA|ARDITGILA]] ([[Баҳси корбар:ARDITGILA|баҳс]]) 05:45, 30 ноябри 2022 (UTC)

Салом Юнус! Лутфан ба мақолаи [[Ҷоми ҷаҳонии футбол 2022]] саҳми худро гузоред. Бо эҳтиром корбар [[корбар:TITANTJ]]

== Натоиҷи соли 2022 ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! rowspan=&quot;2&quot; |#
! colspan=&quot;2&quot; |Саҳифаҳои
эҷодшуда
! colspan=&quot;2&quot; |Вироишот
|-
|%
|Миқдор
|%
|Миқдор
|-
|[[Корбар:VASHGIRD|VASHGIRD]]
|17,8
|634
|33,2
|14000
|-
|[[Корбар:Farorud|Farorud]]
|43
|1529
|16,1
|6800
|-
|[[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]]
|13,8
|490
|14
|5900
|-
|[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]
|2,25
|80
|5,92
|2500
|-
|[[Корбар:TITANTJ|TITANTJ]]
|1,52
|54
|4,03
|1700
|-
|[[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Jaloliddin Madaminov]]
|1,41
|50
|2,61
|1100
|-
|[[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]
|0,14
|5
|1,22
|513
|-
|[[Корбар:Darafsh|Darafsh]]
|6,5
|231
|0,59
|251
|-
|[[Корбар:TajikMaterialist|TajikMaterialist]]
|0,23
|8
|0,68
|286
|-
|[[Корбар:Omid Jeyhani|Omid Jeyhani]]
|0,51
|18
|0,6
|255
|-
|''дигарон''
|12,8
|453
|21,1
|8915
|-
|''мудирон''
|40,1
|1423
|50,9
|21506
|-
|'''дар умум'''
|100
|3552
|100
|42200
|} [[Корбар:Farorud|Farorud]] ([[Баҳси корбар:Farorud|баҳс]]) 17:57, 30 Декабри 2022 (UTC)

== Question==
Hello Yoonoos,

I have a question, according to Google Translate,

*Калисо = Church
*Масҷид = Mosque

Is this correct? So &quot;Масҷид&quot; can never refer to a church?  --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 08:11, 25 июни 2025 (UTC)

Hello Dave,

Thank you for your question. Yes, your translation is correct:
Калисо = Church (a Christian place of worship)
Масҷид = Mosque (a Muslim place of worship)

Best regards,
: [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[Баҳси корбар:Yoonoos.tj|баҳс]]) 08:54, 25 июни 2025 (UTC)
::Thank you very much for your help.
::I will rename this article from &quot;[[Масҷиди хоқонии Исо]]&quot; to &quot;Калисои хоқонии Исо&quot; (True Jesus Church, the English name of this church). --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 09:00, 25 июни 2025 (UTC)

== Гурӯҳбандии мақолаҳо ба забони тоҷикӣ  ==

Мӯҳтарам  корбар [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]: Диққат Дар мақолаҳо &gt; гурӯҳбандиҳоро ба забони тоҷикӣ  аз забонҳои мавҷудаи викиҳои забонии сабтшуда &gt;&lt;u&gt;айнан тарҷуму намуда&lt;/u&gt;  ба мақолаи эҷод кардаатон ба воситаи &lt;u&gt;Интервики&lt;/u&gt; бипайвандед. Якчанд  гурӯҳбандиҳоро ман ислоҳу таҳрир намудам. Барои намуна: Нигаред. [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 05:50, 11 июли 2025 (UTC)

== Эдитон ==

== Даъват ба Эдитон: 25-солагии Википедиа ==

Салом! 👋  
Шуморо ба иштирок дар Эдитон (мусобиқаи мақоланависӣ) ба муносибати 25-солагии Википедиа даъват мекунем.

Ин Эдитон як чорабинии ҷамъиятии вироиши Википедиа мебошад, ки ба ифтихори 25 солагии лоиҳаи Википедиа баргузор мегардад. Ҳадафи он рушди муҳтавои босифат ба забони тоҷикӣ, пур кардани холигиҳои мавҷуда ва эҷоди мақолаҳои нав дар мавзӯъҳои муҳим ва муосир аст.

Дар доираи ин Эдитон иштирокчиён метавонанд:
* мақолаҳои нав эҷод кунанд;
* мақолаҳои мавҷударо такмил диҳанд;
* бо истифода аз манбаъҳои боэътимод сифати Википедияи тоҷикиро беҳтар намоянд.

'''Муҳлат:''' 15 – 30 январи 2026  

'''Маълумоти бештар ва сабти иштирок:'''  
[[Эдитон ба муносибати 25-солагии Википедиа]]

Бо эҳтиром,  
— [[Корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|Afrand]] ([[Баҳси корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|баҳс]]) 17:26, 10 Январ 2026 (UTC)

:ПАЁМИ ТАБРИКОТИИ  ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МӮҲТАРАМ МӮҲТАРАМ ҲАЗРАТӢИ АБРОР БО МУНОСИБАТИ ПОЙТАХТ ВА 9МАӢИ  ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН@Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:21, 5 апрели 2026 (UTC)

== Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com ==

Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC)

:Ман Аброр Пайғамбар ман меоям баъд ба Душанбе Ҷумҳурии Тоҷикистонро бо муносибати Пойтахтам ҷонбаҷон тӣибо 7 мудири ВП дӣдан метавонед Ман Аброр Пайғамбар ман ӣҷозаддоданкунам@Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:27, 5 апрели 2026 (UTC)</text>
      <sha1>n9cxxr51wjsso6l6pyrz1s1sc0ivdx5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462405</id>
      <parentid>1462404</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:28:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>/* Question */ Посух додан</comment>
      <origin>1462405</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13192" sha1="50bq70m5hwvqsm1z42o10vk3jbner0v" xml:space="preserve">{{Хуш омадед/чаҳорчӯба

|welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}!

|firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин

|firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] 
Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед.
Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст.

Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. 

* [[Википедиа:Роҳнамои намуд]]
* [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]]

|helpTitle=Ёрӣ

|helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед.

|tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо

|tipsText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед.
* Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; дар охири савол имзои худро гузоред.
* Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро &lt;nowiki&gt;{{stub}}&lt;/nowiki&gt; ё &lt;nowiki&gt;{{ҷавона}}&lt;/nowiki&gt; ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед.
 
|mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед?

|mistakeText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед.
* Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед.
* Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло &lt;nowiki&gt;{{тарҷума}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа &lt;nowiki&gt;{{delete}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард.

|feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?)

|lang=en
}} --[[Корбар:FootBot|FootBot]] ([[Баҳси корбар:FootBot|баҳс]]) 09:53, 5 Декабри 2019 (UTC)

== Мақолаҳо оиди Берлин ==

Салом @[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] дӯсти азиз. Ба Википедиа хуш омадӣ. Мебинам ки ту ба мавзӯҳои Олмон завқ дорӣ. 
Ман ба ту як пешниҳод дорам.
Метавонӣ ҳамаи ин мақолаҳое ки дар ин шаблон ҳастанд эҷод кунӣ . Агар не боке надорад. Агар ҳо ана шаблон {{Ҳавзаҳои маъмурии Берлин}}
Ман дар аввал ...менавистам аммо баъд чихеле ки нафорид ё шавқ нест шуд бас кардам. Ташаккури зиёд. -[[Корбар:Tokyo Akademia|Tokyo Akademia]] ([[Баҳси корбар:Tokyo Akademia|баҳс]]) 11:34, 6 августи 2020 (UTC)
== Оиди Силсилафилмҳо ==
Салом [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]], шумо метавонед ҳангоми сохтани саҳифаҳо оиди силсилафилмҳо ба ҷои шаблони [[Шаблон:Филм|филм]] шаблони [[Шаблон:Телесериал|телесериалро]] истифода баред?! Бо эҳтиром [[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]

== Toyota ==

@[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] Hello, can you please create an article for Toyota on Tajik Wikipedia since this article is missing about this well-known car manufacturer. I would really want to create it but I know a little the Tajik language so I asked a person which I found on the articles that has been created for car manufacturers. You can create it with short content if you want. [[Корбар:ARDITGILA|ARDITGILA]] ([[Баҳси корбар:ARDITGILA|баҳс]]) 05:45, 30 ноябри 2022 (UTC)

Салом Юнус! Лутфан ба мақолаи [[Ҷоми ҷаҳонии футбол 2022]] саҳми худро гузоред. Бо эҳтиром корбар [[корбар:TITANTJ]]

== Натоиҷи соли 2022 ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! rowspan=&quot;2&quot; |#
! colspan=&quot;2&quot; |Саҳифаҳои
эҷодшуда
! colspan=&quot;2&quot; |Вироишот
|-
|%
|Миқдор
|%
|Миқдор
|-
|[[Корбар:VASHGIRD|VASHGIRD]]
|17,8
|634
|33,2
|14000
|-
|[[Корбар:Farorud|Farorud]]
|43
|1529
|16,1
|6800
|-
|[[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]]
|13,8
|490
|14
|5900
|-
|[[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]
|2,25
|80
|5,92
|2500
|-
|[[Корбар:TITANTJ|TITANTJ]]
|1,52
|54
|4,03
|1700
|-
|[[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Jaloliddin Madaminov]]
|1,41
|50
|2,61
|1100
|-
|[[Корбар:Ҷамшед Ғафуров|Ҷамшед Ғафуров]]
|0,14
|5
|1,22
|513
|-
|[[Корбар:Darafsh|Darafsh]]
|6,5
|231
|0,59
|251
|-
|[[Корбар:TajikMaterialist|TajikMaterialist]]
|0,23
|8
|0,68
|286
|-
|[[Корбар:Omid Jeyhani|Omid Jeyhani]]
|0,51
|18
|0,6
|255
|-
|''дигарон''
|12,8
|453
|21,1
|8915
|-
|''мудирон''
|40,1
|1423
|50,9
|21506
|-
|'''дар умум'''
|100
|3552
|100
|42200
|} [[Корбар:Farorud|Farorud]] ([[Баҳси корбар:Farorud|баҳс]]) 17:57, 30 Декабри 2022 (UTC)

== Question==
Hello Yoonoos,

I have a question, according to Google Translate,

*Калисо = Church
*Масҷид = Mosque

Is this correct? So &quot;Масҷид&quot; can never refer to a church?  --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 08:11, 25 июни 2025 (UTC)

Hello Dave,

Thank you for your question. Yes, your translation is correct:
Калисо = Church (a Christian place of worship)
Масҷид = Mosque (a Muslim place of worship)

Best regards,
: [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[Баҳси корбар:Yoonoos.tj|баҳс]]) 08:54, 25 июни 2025 (UTC)
::Thank you very much for your help.
::I will rename this article from &quot;[[Масҷиди хоқонии Исо]]&quot; to &quot;Калисои хоқонии Исо&quot; (True Jesus Church, the English name of this church). --[[Корбар:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Баҳси корбар:DaveZ123|баҳс]]) 09:00, 25 июни 2025 (UTC)
:ПАЁМИ ТАБРИКОТИИ ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МӮҲТАРАМ АБРОР БО МУНОСИБАТИ ПОЙТАХТ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН @Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:28, 5 апрели 2026 (UTC)

== Гурӯҳбандии мақолаҳо ба забони тоҷикӣ  ==

Мӯҳтарам  корбар [[Корбар:Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]]: Диққат Дар мақолаҳо &gt; гурӯҳбандиҳоро ба забони тоҷикӣ  аз забонҳои мавҷудаи викиҳои забонии сабтшуда &gt;&lt;u&gt;айнан тарҷуму намуда&lt;/u&gt;  ба мақолаи эҷод кардаатон ба воситаи &lt;u&gt;Интервики&lt;/u&gt; бипайвандед. Якчанд  гурӯҳбандиҳоро ман ислоҳу таҳрир намудам. Барои намуна: Нигаред. [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 05:50, 11 июли 2025 (UTC)

== Эдитон ==

== Даъват ба Эдитон: 25-солагии Википедиа ==

Салом! 👋  
Шуморо ба иштирок дар Эдитон (мусобиқаи мақоланависӣ) ба муносибати 25-солагии Википедиа даъват мекунем.

Ин Эдитон як чорабинии ҷамъиятии вироиши Википедиа мебошад, ки ба ифтихори 25 солагии лоиҳаи Википедиа баргузор мегардад. Ҳадафи он рушди муҳтавои босифат ба забони тоҷикӣ, пур кардани холигиҳои мавҷуда ва эҷоди мақолаҳои нав дар мавзӯъҳои муҳим ва муосир аст.

Дар доираи ин Эдитон иштирокчиён метавонанд:
* мақолаҳои нав эҷод кунанд;
* мақолаҳои мавҷударо такмил диҳанд;
* бо истифода аз манбаъҳои боэътимод сифати Википедияи тоҷикиро беҳтар намоянд.

'''Муҳлат:''' 15 – 30 январи 2026  

'''Маълумоти бештар ва сабти иштирок:'''  
[[Эдитон ба муносибати 25-солагии Википедиа]]

Бо эҳтиром,  
— [[Корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|Afrand]] ([[Баҳси корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|баҳс]]) 17:26, 10 Январ 2026 (UTC)

:ПАЁМИ ТАБРИКОТИИ  ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МӮҲТАРАМ МӮҲТАРАМ ҲАЗРАТӢИ АБРОР БО МУНОСИБАТИ ПОЙТАХТ ВА 9МАӢИ  ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН@Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:21, 5 апрели 2026 (UTC)

== Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com ==

Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC)

:Ман Аброр Пайғамбар ман меоям баъд ба Душанбе Ҷумҳурии Тоҷикистонро бо муносибати Пойтахтам ҷонбаҷон тӣибо 7 мудири ВП дӣдан метавонед Ман Аброр Пайғамбар ман ӣҷозаддоданкунам@Аброр [[Вижа:Ҳиссагузориҳо/&amp;#126;2026-19826-58|&amp;#126;2026-19826-58]] ([[Баҳси корбар:&amp;#126;2026-19826-58|talk]]) 07:27, 5 апрели 2026 (UTC)</text>
      <sha1>50bq70m5hwvqsm1z42o10vk3jbner0v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Таманна Бҳатия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>220903</id>
    <revision>
      <id>1462387</id>
      <parentid>1442524</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:57:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23027" sha1="jxod5s7cr1j187eyd17pnkmyvb988xy" xml:space="preserve">{{Синамогар
|ном                  = Таманнa Бҳатия
|тасвир               = Tamannaah Bhatia at a song launch from the film Vedaa (cropped).jpg
|бар                  = Таманнa Бҳатия дар соли 2024
|тавсифи тасвир       = 
|таърихи таваллуд       = 21.12.1989
|зодгоҳ               = [[Мумбай|Бомбай]]
|таърихи даргузашт           = 
|маҳалли даргузашт         = 
|касб                 = [[Ҳунарпеша|Актриса]]
|солҳои фаъолият      = 2005-то ҳол
|самт                 = 
|ҷоизаҳо            = [[:en:List of awards and nominations received by Tamannaah Bhatia|рӯйхати пурра]]
}}

'''Таманнa Бҳатия''' (таваллуд 21 декабри 1989) актрисаи ҳиндӣ аст, ки асосан дар филмҳои [[Забони телугу|Телугу]], [[Забони томилӣ|Тамил]] ва [[Забони ҳиндӣ|Ҳиндӣ]] кор мекунад. У дар 89 филм намоиш ёфтааст ва аз актрисаҳои бисёр пулепардохт дар синамои Ҷануби Ҳиндустон аст. У чанд мукофот, аз ҷумла се мукофоти Santosham Film Awards, ду мукофоти South Indian International Movie Awards ва мукофоти Kalaimamani гирифтааст.

== Ҳаёти аввал ==
Таманнa Бҳатия{{efn|group=note|[[Забони инглисӣ|Англисӣ]]: Tamannaah Bhatia {{Audio-IPA|Tamannaah Bhatia.oga|[ˈtəmənːaː ˈbʱaːʈijaː]}}; У одатан бо ин ном маъруф аст ва номи пурраи у Таманнa Сантош Бҳатия аст.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Tamannaah Bejeweled Private Limited Company Profile, Tamannaah Bejeweled Private Limited News on The Economic Times | website=The Economic Times | date=2014-01-23 | url=https://economictimes.indiatimes.com/company/tamannaah-bejeweled-private-limited/U27310MH2014PTC252422?from=mdr | access-date=2025-08-05}}&lt;/ref&gt;}} дар 21 декабри 1989 дар Бомбай (ҳозир [[Мумбай]]), Ҳиндустон таваллуд шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shhh! Tamannaah's Birthday Plans |url=https://www.rediff.com/movies/report/shhh-tamannaahs-birthday-plans/20221221.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928003911/https://www.rediff.com/movies/report/shhh-tamannaahs-birthday-plans/20221221.htm |archive-date=2023-09-28 |access-date=2023-09-28 |website=Rediff.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Exclusive: &quot;I came to become an actor and I became a star,&quot; Tamannaah Bhatia on stardom and more |url=https://www.filmfare.com/interviews/exclusive-i-came-to-become-an-actor-and-i-became-a-star-tamannaah-bhatia-on-stardom-and-more-61487.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928003913/https://www.filmfare.com/interviews/exclusive-i-came-to-become-an-actor-and-i-became-a-star-tamannaah-bhatia-on-stardom-and-more-61487.html |archive-date=2023-09-28 |access-date=2023-09-28 |website=Filmfare.}}&lt;/ref&gt; Волидайни у Сантош ва Ражни Бҳатия ҳастанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2020-10-29 |title=Exclusive! Tamannaah Bhatia thanks her father for managing her work! Says she's successful only because of her parents |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/exclusive-tamannaah-bhatia-thanks-her-father-for-managing-her-work-says-shes-successful-only-because-of-her-parents/articleshow/78906831.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211125095200/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/exclusive-tamannaah-bhatia-thanks-her-father-for-managing-her-work-says-shes-successful-only-because-of-her-parents/articleshow/78906831.cms |archive-date=2021-11-25 |access-date=2021-11-25 |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Actor Tamannaah Bhatia buys flat at Rs 80,778 per sqft, breaks record |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-actor-tamannaah-bhatia-buys-flat-at-rs-80778-per-sqft-breaks-record-2764332 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928002555/https://www.dnaindia.com/bollywood/report-actor-tamannaah-bhatia-buys-flat-at-rs-80778-per-sqft-breaks-record-2764332 |archive-date=2023-09-28 |access-date=2023-09-28 |website=DNA India}}&lt;/ref&gt; У як бародари калон бо номи Ананд Бҳатия дорад.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-07-05 |title=Anand Bhatia and Kartika Chaudhary Mumbai Celebrity Wedding |url=https://www.weddingsutra.com/celebrity-weddings/celeb-weddings/anand-bhatia-and-kartika-chaudhary-mumbai/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210628094017/https://www.weddingsutra.com/celebrity-weddings/celeb-weddings/anand-bhatia-and-kartika-chaudhary-mumbai/ |archive-date=2021-06-28 |access-date=2021-06-28 |website=WeddingSutra}}&lt;/ref&gt; У аз насли Синдҳи Ҳинду аст ва дар мактаби Maneckji Cooper Education Trust дар Мумбай таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Singh |first=Simran |date=2024-06-27 |title=Bengaluru school introduces chapter on Tamannaah Bhatia, parents file complaint against management for this reason |url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bengaluru-school-introduces-chapter-on-tamannaah-bhatia-parents-file-complaint-against-management-3094939 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240627165856/https://www.dnaindia.com/bollywood/report-bengaluru-school-introduces-chapter-on-tamannaah-bhatia-parents-file-complaint-against-management-3094939 |archive-date=2024-06-27 |access-date=2024-06-28 |website=DNA India}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-03-10 |title=25 questions with Tamannaah Bhatia |url=https://www.hindustantimes.com/brunch/25-questions-with-tamannaah-bhatia/story-j5sCXyy6LwD0KsjbWYQabK.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230928004440/https://www.hindustantimes.com/brunch/25-questions-with-tamannaah-bhatia/story-j5sCXyy6LwD0KsjbWYQabK.html |archive-date=2023-09-28 |access-date=2023-09-28 |website=Hindustan Times}}&lt;/ref&gt; Дар синни 13-солагӣ у омузиши актрисиро шуруъ кард ва барои як сол ба театри Притви пайваст ва дар намоишҳои саҳнавоӣ иштирок кард.

== Корҳои синамоӣ ==
Таманнa Бҳатия аз соли 2005 бо филми [[Забони ҳиндӣ|ҳиндии]] ''Chand Sa Roshan Chehra'' ба ҳунар оғоз кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2008-05-26 |title=More Happy Days |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/More-Happy-Days/articleshow/3070781.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515101951/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/More-Happy-Days/articleshow/3070781.cms |archive-date=2015-05-15 |access-date=2015-05-15 |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; Дар ҳамин сол у дар филми телугуии ''Sree'' бозӣ кард. Дар соли 2006 аввалин филми тамилии худро бо номи ''Kedi'' ба роҳи бурд. Дар соли 2007 у дар филмҳои ''Happy Days'' ([[Забони телугу|Телугу]]) ва ''Kalloori'' ([[Забони томилӣ|Тамил]]) нақш офарид. Мардум нақшҳои уро ҳамчун донишҷӯи донишгоҳ дӯст медоштанд ва ин филмҳо пули зиёд ҷамъ оварданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Rajamani |first=Radhika |date=2007-12-31 |title=I want to make a mark in the South |url=http://www.rediff.com/movies/report/sstam/20071231.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515102805/http://www.rediff.com/movies/report/sstam/20071231.htm |archive-date=2015-05-15 |access-date=2015-05-15 |website=Rediff.com}}&lt;/ref&gt; Ин нақшҳо уро актрисаи пешгами синамои Телугу ва Тамил кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Aggarwal |first=Divya |date=2008-04-27 |title=South for Stardom |url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/South-for-Stardom/articleshow/2986729.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20150515102851/http://timesofindia.indiatimes.com/india/South-for-Stardom/articleshow/2986729.cms |archive-date=2015-05-15 |access-date=2015-05-15 |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt;

У дар чанд филми муҳими Телугу бозӣ кардааст, масалан, ''Happy Days'' (2007), ''Konchem Ishtam Konchem Kashtam'' (2009), ''100% Love'' (2011), ''Oosaravelli'' (2011), ''Racha'' (2012), ''Tadakha'' (2013), ''Baahubali: The Beginning'' (2015), ''Bengal Tiger'' (2015), ''Oopiri'' (2016), ''Baahubali 2: The Conclusion'' (2017), ''F2: Fun and Frustration'' (2019), ''Sye Raa Narasimha Reddy'' (2019) ва ''F3: Fun and Frustration'' (2022). Филмҳои муҳими Тамилии у, масалан, ''Kalloori'' (2007), ''Ayan'' (2009), ''Paiyaa'' (2010), ''Siruthai'' (2011), ''Veeram'' (2014), ''Dharma Durai'' (2016), ''Devi'' (2016), ''Sketch'' (2018), ''Jailer'' (2023) ва ''Aranmanai 4'' (2024). У ҳам дар сериалҳои телевизион бозӣ кардааст, масалан, ''11th Hour'' (2021), ''November Story'' (2021), ''Jee Karda'' (2023), ''Aakhri Sach'' (2023) ва ''Do You Wanna Partner'' (2025).&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hungama |first=Bollywood |date=2023-09-08 |title=Tamannaah Bhatia Movies List {{!}} Tamannaah Bhatia Upcoming Movies {{!}} Films: Latest Movies - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/celebrity/tamannaah-bhatia/filmography/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231002180730/https://www.bollywoodhungama.com/celebrity/tamannaah-bhatia/filmography/ |archive-date=2023-10-02 |access-date=2023-09-12 |website=Bollywood Hungama |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Филмномаҳо ==
{{Main|:en:Tamannaah Bhatia filmography|l1=Филмномаи Таманнa Бҳатия}}

== Мукофотҳо ==
{{Main|:en:List of awards and nominations received by Tamannaah Bhatia|l1=Рӯйхати мукофотҳо ва номзадҳоеро, ки Таманнa Бҳатия гирифтааст}}

== Корҳои дигар ==
Таманнa Бҳатия дар соҳаҳои дигар низ фаъолият кардааст. Дар ибтидои солҳои 2010 у барои рекламаҳои телевизион, аз ҷумла Фанта ва собуни Чандрика Аюрведик модел шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2012-04-23 |title=Coca Cola signs up Tamil actor Tamanna Bhatia for Fanta |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/services/advertising/coca-cola-signs-up-tamil-actor-tamanna-bhatia-for-fanta/articleshow/12836317.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230903190958/https://economictimes.indiatimes.com/industry/services/advertising/coca-cola-signs-up-tamil-actor-tamanna-bhatia-for-fanta/articleshow/12836317.cms |archive-date=2023-09-03 |access-date=2023-09-03 |website=The Economic Times |issn=0013-0389}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2011-07-08 |title=Flavour Of The Week: Tamanna |url=https://www.ndtv.com/photos/entertainment/flavour-of-the-week-tamanna-10880 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20121218065346/http://www.ndtv.com/photos/entertainment/flavour-of-the-week-tamanna-10880 |archive-date=2012-12-18 |access-date=2025-05-07 |website=www.ndtv.com}}&lt;/ref&gt; Дар марти 2015 у вакили Zee Telugu шуд ва бренди ҷавоҳироти худ, Wite &amp; Gold-ро раҳнамо кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Rajamani |first=Radhika |date=2015-03-31 |title=Tamanaah is Zee Telugu's brand ambassador |url=https://www.rediff.com/movies/report/tamanaah-is-zee-telugus-brand-ambassador-south/20150331.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221119050900/https://www.rediff.com/movies/report/tamanaah-is-zee-telugus-brand-ambassador-south/20150331.htm |archive-date=2022-11-19 |access-date=2022-11-19 |website=Rediff.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-01-16 |title=Tamannaah launches her jewellery brand |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/tamannaah-launches-her-jewellery-brand/articleshow/46767930.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916060506/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/tamannaah-launches-her-jewellery-brand/articleshow/46767930.cms |archive-date=2021-09-16 |access-date=2021-09-16 |website=The Times of India}}&lt;/ref&gt; Дар январи 2016 у маъракаи Beti Bachao Beti Padhao-ро ҳимоят кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-01-21 |title=Tamannaah to endorse girl power |url=https://www.deccanchronicle.com/tollywood/200116/tamannaah-to-endorse-girl-power-1.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160121144520/http://deccanchronicle.com/tollywood/200116/tamannaah-to-endorse-girl-power-1.html |archive-date=2016-01-21 |access-date=2016-01-21 |website=Deccan Chronicle}}&lt;/ref&gt; У дар маросимҳои ифтитоияи [[Лигаи бартари Ҳиндустон]] дар солҳои 2018 ва 2023 баромад кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2018-04-07 |title=IPL 2018 opening ceremony: Hrithik Roshan, Tamannaah Bhatia, Prabhudheva and others give captivating performances |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/ipl-2018-opening-ceremony-hrithik-roshan-tamannaah-bhatia-prabhudheva-5127821/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230605095252/https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/ipl-2018-opening-ceremony-hrithik-roshan-tamannaah-bhatia-prabhudheva-5127821/ |archive-date=2023-06-05 |access-date=2023-06-05 |website=The Indian Express}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2023-03-29 |title=tamannaah bhatia: IPL 2023: Bahubali fame Tamannaah Bhatia to perform in grand opening ceremony |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/ipl-2023-bahubali-fame-tamannaah-bhatia-to-perform-in-grand-opening-ceremony/articleshow/99094478.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230605041029/https://economictimes.indiatimes.com/news/new-updates/ipl-2023-bahubali-fame-tamannaah-bhatia-to-perform-in-grand-opening-ceremony/articleshow/99094478.cms |archive-date=2023-06-05 |access-date=2023-06-05 |website=The Economic Times}}&lt;/ref&gt;

Таманнa Бҳатия китоби ''Back to the Roots''-ро бо Луке Кутинҳо ҳамкорӣ навиштааст, ки дар августи 2021 аз тарафи Penguin Random House India нашр шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2021-08-21 |title=Tamannaah to co-author book promoting ancient Indian wellness practices |url=https://www.newindianexpress.com/lifestyle/books/2021/aug/21/tamannaah-to-co-author-book-promoting-ancient-indian-wellness-practices-2347899.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210823131143/https://www.newindianexpress.com/lifestyle/books/2021/aug/21/tamannaah-to-co-author-book-promoting-ancient-indian-wellness-practices-2347899.html |archive-date=2021-08-23 |access-date=2021-08-23 |website=The New Indian Express}}&lt;/ref&gt; Дар сентябри 2022 у ба Sugar Cosmetics ҳамчун шарики саҳмия пайваст.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Paul |first=James |date=2022-12-01 |title=Tamannaah Bhatia Forays Into Entrepreneurship; Invests In Shark Tank India's Vineeta Singh's Cosmetic Brand |url=https://in.mashable.com/tech/42903/tamannaah-bhatia-forays-into-entrepreneurship-invests-in-shark-tank-indias-vineeta-singhs-cosmetic-b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230605051945/https://in.mashable.com/tech/42903/tamannaah-bhatia-forays-into-entrepreneurship-invests-in-shark-tank-indias-vineeta-singhs-cosmetic-b |archive-date=2023-06-05 |access-date=2023-06-05 |website=Mashable India}}&lt;/ref&gt; Дар соли 2023 у дар январ IIFL Finance-ро ҳимоят кард,&lt;ref&gt;{{Cite web |title=IIFL Finance signs Tamannaah Bhatia as brand ambassador |url=https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/advertising/iifl-finance-signs-tamannaah-bhatia-as-brand-ambassador/97488751 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230702111614/https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/advertising/iifl-finance-signs-tamannaah-bhatia-as-brand-ambassador/97488751 |archive-date=2023-07-02 |access-date=2023-07-02 |website=ETBrandEquity.com}}&lt;/ref&gt; дар июл VLCC,&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-07-14 |title=Tamannaah Bhatia joins VLCC as Brand Ambassador; advocates complete skincare with facial kits |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/tamannaah-bhatia-joins-vlcc-brand-ambassador-advocates-complete-skincare-facial-kits/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230903184131/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/tamannaah-bhatia-joins-vlcc-brand-ambassador-advocates-complete-skincare-facial-kits/ |archive-date=2023-09-03 |access-date=2023-09-03 |website=Bollywood Hungama}}&lt;/ref&gt; ва дар октябр аввалин сафири ҳиндии Шисейдо шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Chronicle |first=Deccan |date=2023-10-14 |title=Tamannaah to promote a Japanese brand |url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/tollywood/141023/tamannaah-first-indian-face-of-japanese-brand-shiseido.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231015234113/https://www.deccanchronicle.com/entertainment/tollywood/141023/tamannaah-first-indian-face-of-japanese-brand-shiseido.html |archive-date=2023-10-15 |access-date=2023-10-15 |website=Deccan Chronicle}}&lt;/ref&gt; Дар январи 2024 у гӯшвораҳо ва соатҳои ҳушманди Cellecor Gadgets Limited-ро реклама кард,&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Tyagi |first=Amit |date=2024-01-26 |title=cellecor gadgets limited tamannaah bhatia as the dazzling new ambassador. |url=https://hindi.economictimes.com/markets/share-bazaar/cellecor-gadgets-limited-tamannaah-bhatia-as-the-dazzling-new-ambassador-/articleshow/107159119.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240126032917/https://hindi.economictimes.com/markets/share-bazaar/cellecor-gadgets-limited-tamannaah-bhatia-as-the-dazzling-new-ambassador-/articleshow/107159119.cms |archive-date=2024-01-26 |access-date=2024-02-14 |website=The Economic Times Hindi |language=hi}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=WebTeam |first=ZeeBiz |date=2024-01-25 |title=Cellecor Gadgets to unveil earbuds, smartwatch this Republic Day |url=https://www.zeebiz.com/technology/news-cellecor-gadgets-earbuds-smartwatch-range-of-products-273626 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240214152318/https://www.zeebiz.com/technology/news-cellecor-gadgets-earbuds-smartwatch-range-of-products-273626 |archive-date=2024-02-14 |access-date=2024-02-14 |website=Zee Business}}&lt;/ref&gt; ва дар марти 2024 Расна, ношокии ғализиро ваколат кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Hungama |first=Bollywood |date=2024-03-14 |title=Tamannaah Bhatia becomes the brand ambassador of Rasna : Bollywood News |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/south-cinema/tamannaah-bhatia-becomes-brand-ambassador-rasna/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240314140657/https://www.bollywoodhungama.com/news/south-cinema/tamannaah-bhatia-becomes-brand-ambassador-rasna/ |archive-date=2024-03-14 |access-date=2024-03-15 |website=Bollywood Hungama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-03-13 |title=Rasna ropes in Tamannaah Bhatia as their new brand ambassador |url=https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/advertising/tamannaah-bhatia-shares-lndia-ki-khushiyon-ka-vitamin/108464818 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240315022926/https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/amp/news/marketing/rasna-ropes-in-tamannaah-bhatia-as-their-new-ambassador/108464818 |archive-date=2024-03-15 |access-date=2024-03-15 |website=ETBrandEquity.com}}&lt;/ref&gt; Дар майи 2025 у сафири бренди Karnataka Soaps and Detergents Limited шуд ва барои ду сол Mysore Sandal Soap-ро намояндагӣ кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Devadiga |first=Yashaswi |date=2025-05-22 |title=Mysore Sandal Soap: ಮೈಸೂರು ಸ್ಯಾಂಡಲ್ ಸೋಪ್‌ಗೆ ತಮನ್ನಾ ರಾಯಭಾರಿ! ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ಖರ್ಚು, ನೆಟ್ಟಿಗರಿಂದ ತೀವ್ರ ಆಕ್ರೋಶ! |url=https://kannada.news18.com/news/entertainment/tamannaah-bhatia-become-mysore-sandal-soap-new-brand-ambassador-but-troll-in-social-media-yda-ws-kl-2083375.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250522100948/https://kannada.news18.com/news/entertainment/tamannaah-bhatia-become-mysore-sandal-soap-new-brand-ambassador-but-troll-in-social-media-yda-ws-kl-2083375.html |archive-date=2025-05-22 |access-date=2025-05-22 |website=News18 ಕನ್ನಡ |language=kn |accessdate=2025-09-14 |archivedate=2025-05-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250522100948/https://kannada.news18.com/news/entertainment/tamannaah-bhatia-become-mysore-sandal-soap-new-brand-ambassador-but-troll-in-social-media-yda-ws-kl-2083375.html }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Shetty |first=Bhavishya |date=2025-05-22 |title=ಮೈಸೂರು ಸ್ಯಾಂಡಲ್ ಸೋಪ್‌ಗೆ ಅಧಿಕೃತ ರಾಯಭಾರಿ ತಮನ್ನಾ ಭಾಟಿಯಾ: 2 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಆಕೆ ಪಡೆಯುವ ಸಂಭಾವನೆ ಎಷ್ಟು ಗೊತ್ತಾ? |url=https://zeenews.india.com/kannada/karnataka/tamannaah-bhatia-the-official-ambassador-for-mysore-sandal-soap-do-you-know-how-much-she-will-be-paid-for-a-period-of-2-years-309403 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250522100720/https://zeenews.india.com/kannada/karnataka/tamannaah-bhatia-the-official-ambassador-for-mysore-sandal-soap-do-you-know-how-much-she-will-be-paid-for-a-period-of-2-years-309403 |archive-date=2025-05-22 |access-date=2025-05-22 |website=Zee News Kannada |language=kn}}&lt;/ref&gt;

== Нигаред низ ==
* [[Феҳристи ҳунарпешаҳои зани аҳли Ҳиндустон]]

== Эслаҳот ==
{{notelist|group=note}}

== Ҳавола ==
{{reflist}}

== Ҳаволаҳои беруна ==
*{{Instagram}}
*{{Twitter}}

{{Authority control}}

{{DEFAULTSORT:Бҳатия, Таманнa}}
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХI]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои синамои Ҳиндустон]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои Ҳиндустон]]</text>
      <sha1>jxod5s7cr1j187eyd17pnkmyvb988xy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Taw Tülki</title>
    <ns>3</ns>
    <id>234019</id>
    <revision>
      <id>1462411</id>
      <parentid>1239309</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T08:06:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Neriah</username>
        <id>31449</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Neriah moved page [[Баҳси корбар:Taw Tu'lki]] to [[Баҳси корбар:Taw Tülki]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Taw Tu'lki|Taw Tu'lki]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Taw Tülki|Taw Tülki]]&quot;</comment>
      <origin>1066270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5115" sha1="m7ut270eq9jnxgogr7e41g48v0x6cqs" xml:space="preserve">{{Хуш омадед/чаҳорчӯба

|welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}!

|firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин

|firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] 
Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед.
Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст.

Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. 

* [[Википедиа:Роҳнамои намуд]]
* [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]]

|helpTitle=Ёрӣ

|helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед.

|tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо

|tipsText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед.
* Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; дар охири савол имзои худро гузоред.
* Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро &lt;nowiki&gt;{{stub}}&lt;/nowiki&gt; ё &lt;nowiki&gt;{{ҷавона}}&lt;/nowiki&gt; ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед.
 
|mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед?

|mistakeText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед.
* Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед.
* Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло &lt;nowiki&gt;{{тарҷума}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа &lt;nowiki&gt;{{delete}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард.

|feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?)

|lang=en
}} --[[File:Robot icon.svg|26px]] [[User:SamakBot|'''&lt;span style=&quot;color:#ff5722&quot;&gt;Samak&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;color:#666565&quot;&gt;Bot&lt;/span&gt;''']] &lt;sup&gt;[[Баҳси_корбар:SamakBot|'''Talk''']]&lt;/sup&gt; 04:01, 22 Декабри 2019 (UTC)</text>
      <sha1>m7ut270eq9jnxgogr7e41g48v0x6cqs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳс:Хатти форсӣ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>259511</id>
    <revision>
      <id>1462271</id>
      <parentid>1093537</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T19:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Zosya95 moved page [[Баҳс:Алифбои форсӣ]] to [[Баҳс:Хатти форсӣ]]</comment>
      <origin>1093537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41" sha1="dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0" xml:space="preserve">{{Сарлавҳаи баҳс|arpol=yes}}</text>
      <sha1>dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Текирдоғ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>274402</id>
    <revision>
      <id>1462392</id>
      <parentid>1292167</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4003" sha1="riyzvauwprk7k6oh918oi3zb3mxbixw" xml:space="preserve">{{ВМ|{{PAGENAME}}|Шаҳр}}
[[Акс:Kumbag_Tekirdag_2010.jpg |чап|мини|225x225пкс|Соҳили баҳри Мармар]]
[[Акс:Tekirdağ_Sahil.JPG|чап|мини|225x225пкс|Фаввора дар майдон ва кӯчаи Яли.]]
[[Акс:Tekirra.JPG|thumbnail|чап|Маркази тоҷорати Tekira дар Текирдоғ]]
[[Акс:Sivil_mimari-Tekirdağ-2.JPG|рост|мини|225x225пкс| Биноҳои таърихии даврони усмонӣ аз чӯб.]]
'''Текирдағ''' ({{Lang-tr|Tekirdağ}}, Raidest, {{Lang-el|Ραιδεστός}}) — шаҳр дар шимолу ғарби [[Туркия]], маркази маъмурии [[Вилояти Текирдағ]] аст. Дар қисми аврупоии Туркия дар соҳили [[баҳри Мармар]] воқеъ аст. Аҳолӣ дар соли 2000 108,000 нафар буд. Соли 2016 аҳолии шаҳр 176,884 нафарро ташкил медод

== Номгузориҳои шаҳр ==
Текирдағ як қатор номҳои таърихӣ дорад: ''Родосто (Ρωδόστο)'' ё ''Редестус (Радестус)''; дар даврони Византия, шаҳрро ''Византия (Βισάνθη)'' меномиданд; дар замонҳои ҳукмронии [[Имперотурии Усмонӣ]] шаҳрро ''Текфур Даг'' меномиданд, ва аз ҳамин номгузорӣ номи аслии имрӯзаи Текирдағ баромадааст.

== Таърих ==
Таърихи шаҳр аз 4000 сол пеш аз милод оғоз меёбад. Гумон меравад, ки шаҳри қадимаи Родосторо сокинони ҷазираи Самос таъсис додаанд. Дар Анобасиси Ксенофон, шаҳр ҳамчун маркази салтанати Тарс ном бурда мешавад, ки сарварии онро Шоҳзода Сеутес ба уҳда дошт.

Дар соли 813 муҳорибаи муҳими [[Булғористон]] бо империяи [[Византия]] дар Родосто рӯй дод ва дар соли 1206 бо империяи Лотин гузаронида шуд.

Соли 1360 ин шаҳрро [[туркҳои усмонӣ]] забт карданд ва пас аз муддате ба музофоти Эдирна дохил шудааст.

Мувофиқи шартҳои сулҳи Туркия ва кишварҳои Иттиҳоди Балкан пас аз Ҷанги якуми Балкан, Текирдағ ба [[Булғористон]] дохил карда шуд. Пас аз чанд моҳ шаҳр дубора ба Туркия интиқол дода шуд.

Аз соли 1918, баъди Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ, шаҳр таҳти назорати артиши Юнон қарор дошт ва мувофиқи сулҳномаии Севр, ба [[Юнон]] ҳамроҳ карда шуд.

Аммо, пас аз Созишномаҳои Лозанна соли 1923, Юнон маҷбур шуд, ки шаҳри Текирдағро ба манфиати [[Туркия]] супорад.

== Аҳолӣ ==
Аҳолӣ — {{Шумора|1 029 927|нафар}} (2018)

== Пайвандҳо ==
* [https://web.archive.org/web/20130318022330/http://www.tekirdagefsanesi.com/ Сайти Текирдағ]
* [https://ru.wikivoyage.org/wiki/en:Tekirdağ Tekirdağ] дар [[Викигид|wikivoyage]]{{ref-en}}  
* [http://www.f-blog.info/galeri/tekirdag/ Аксҳои Текирдағ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120306085249/http://www.f-blog.info/galeri/tekirdag/ |date=2012-03-06 }}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{ПБ}}
{{Шаҳрҳои Туркия}}

[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Туркия]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Текирдағ]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои миллионери Туркия]]</text>
      <sha1>riyzvauwprk7k6oh918oi3zb3mxbixw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фейруз Ҳакимов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291782</id>
    <revision>
      <id>1462417</id>
      <parentid>1445512</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T10:10:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11994" sha1="lcspm5bk1n3voxn2qwtnwcc0tfl9df5" xml:space="preserve">{{Мусиқидон
| ном = Фейруз Ҳакимов
| номи пурра = Ҳакимов Фейруз Ҳамидович
| кишвар = {{парчамбандӣ|ИҶШС}}&lt;br&gt;{{парчамбандӣ|ҶШС Тоҷикистон}}&lt;br&gt;{{парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
| таърихи таваллуд = 4.03.1974
| зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Душанбе|шаҳри Душанбе}} 
| касб = гиторнавоз, оҳангсоз
| тасвир = Фейруз Хакимов.jpg
| соз = гитор, асбобҳои клавишӣ
| солҳои фаъолият = 1993 — то ҳол
| номи мустаъор = Фира, Dj Fire
}}
'''Ҳаки́мов Фейру́з Ҳами́дович''' ([[4 март]]и [[Соли 1974|1974]], [[Душанбе]]) — навозанда, оҳангсоз&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.kinopoisk.ru/name/2804090/|title=Фейруз Хакимов|website=kinopoisk.ru|lang=ru|accessdate=2021/08/30}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://filmnavi.ru/person/fejruz-xakimov|title=Фейруз Хакимов — Биография Кино|website=filmnavi.ru|lang=ru|accessdate=2021/08/29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210731181253/https://filmnavi.ru/person/fejruz-xakimov|archivedate=2021-07-31}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kinonavigator.ru/films/2902382|title=СНЕЖНЫЙ ЧЕЛОВЕК|website=kinonavigator.ru|lang=ru|accessdate=2121/08/29}}&lt;/ref&gt;, гитарнавоз, актёр&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ru.kinorium.com/name/3120814/|title=Фильмография — Фейруз Хакимов|website=ru.kinorium.com|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Фейрӯз Ҳакимов 4 марти соли 1974 дар шаҳри [[Душанбе]] ([[Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон|ҶШС Тоҷикистон]]) таваллуд йофтааст. Дар давраи кӯдакӣ Фейруз Ҳакимов футболро ҷиддан дӯст медошт&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sport.rambler.ru/other/36689761-dj-fire-feyruz-hakimov-v-detstve-mechtal-stat-krutym-futbolistom/|title=Фейруз Хакимов — «Фарзин»|website=sport.rambler.ru|lang=ru|accessdate=22021/08/29}}&lt;/ref&gt;. Аммо модараш ӯро на ба сексияи варзиш, балки ба мактаби мусиқии, синфи аккордеон, фиристод, ки онро Фейрӯз, соли 1987, бомуваффақият хатм кард.

== Маориф ==
* Соли 1987 — мактаби мусиқии № 5 дар Душанбе, бо ихтисоси [[аккордеон]] хатм кардааст;
* 1989 — мактаби миёнаи № 66 дар Душанбе хатм кардааст;
* Соли 1993 — Коллеҷи саноатии Душанберо хатм кардааст (шуъбаи «Радиоалоқа ТВ ва радиошунавонӣ»);
* 1998 — Хатмкардаи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон]]. Факултаи физика, кафедра — «Радиофизика ва радиоэлектроника».

== Фаъолияти меҳнатӣ ==
* Солҳои 1998—2003 дар Пажӯҳишгоҳи илмӣ-тадқиқотии масъалаҳои шаҳрсозӣ ва меъморӣ дар вазифаи Вазорати андоз ва боҷҳои Раёсати тарҳрезии компютерҳо (дар самти ДМТ) кор карда буд;
* 2003—2006 {{нп5|DJ||ru|DJ}} дар радиои «[[Ватан]]» 106 FM;
* 2008—2016 DJ дар радиои «Ориёно» 103 FM;
* Солҳои 2008—2018 омӯзгорӣ кафедраи муҳандисии садои [[Консерваторияи миллии Тоҷикистон ба номи Т. Сатторов|Консерваторияи миллии Тоҷикистон]];
* 2016—2020 Муҳаррири мусиқии ТРК «Ватан» 106 FM&lt;ref name=&quot;vatan-muzred&quot;&gt;{{Cite web|url=http://vatan.tj/pages/35|title=Фейруз Хакимов- эксперт международного конкурса!|website=vatan.tj|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;;
* Аз 16 октябри соли 2017 — Узви Иттифоқи кинематографистони Ҷумҳурии Тоҷикистон&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/news/life/culture/20171016/muzikant-feiruz-hakimov-stal-chlenom-soyuza-kinematografistov-tadzhikistana|title=Музыкант Фейруз Хакимов стал членом Союза кинематографистов Таджикистана|website=asiaplus.info.tj|lang=ru|accessdate=2021/08/30}}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;;
* Аз 29 декабри соли 2017 — Узви Иттифоқи журналистони Ҷумҳурии Тоҷикистон.

== Фаъолияти эҷодӣ ==
* Аз моҳи март то августи 1993 — гитарнавози гурӯҳи «[[Парем]]»;
* Аз соли 1994 то 1996 — Фейрӯз Ҳакимов якҷоя бо Владимир Юматов гурӯҳи «Конгломерат» ташкил кард, ки дар он гитарнавоз ва овозҳон буд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/life/person/20180430/ne-stalo-muzikanta-vladimira-yumatova|title=Не стало музыканта Владимира Юматова|website=asiaplustj.info|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;;
* Солҳои 1996—1999 — гитарнавози гурӯҳи «Западный квартал»;
21 ноябри соли 1999 Фейрӯз Ҳакимов ҳамроҳ бо ҳамноми худ — [[Ҳабиб Ҳакимов]], гурӯҳи «Фарзин» ташкил дод&lt;ref name=&quot;farzin&quot;&gt;{{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/20210818/kultovye-tadzhikskie-gruppy-kuda-propali-lubimye-zvezdy-1039967670.html|title=Миллионы фанаток и лучшие хиты: куда пропали культовые таджикские группы|website=tj.sputniknews.ru|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;. Ҳамчун гитарнавози гурӯҳ, Фейруз Ҳакимов инчунин барои қисми мусиқӣ масъул буд ва ҳамчун продюсери мусиқӣ амал мекард. Дар кори студияви, гурӯҳи «Фарзин» бо муҳандиси садои студияи «[[JC Records Studio]]» — [[Олим Ширинов]] зич ҳамкорӣ мекард&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.last.fm/ru/music/%D0%A4%D0%B0%D1%80%D0%B7%D0%B8%D0%BD/+wiki|title=Группа «Фарзин»|website=last.fm|lang=ru|accessdate=2021/08/29|archivedate=2021-08-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210829082029/https://www.last.fm/ru/music/%D0%A4%D0%B0%D1%80%D0%B7%D0%B8%D0%BD/+wiki}}&lt;/ref&gt;.

Гурӯҳи «Фарзин» дар ибтидои солҳои 2000 хеле машҳур буд&lt;ref name=&quot;farzin&quot; /&gt; ва дар соли 2000 ҳатто дар ҷашнвораи байналмилалии «Азия Дауысы» ({{Lang-ru|«Голос Азии»}}), ки дар [[Алмати|Алма-ата]] ([[Қазоқистон]])) баргузор шуд, ҳамчун меҳмонони фестивал буд.

Аз соли 2005 инҷониб Фейруз Ҳакимов ҳамчун агенти озоди мусиқӣ амал мекунад — ҳамчун навозандаи озоди дар гурӯҳҳои гуногун бозӣ мекунад, аранжировка мекунад, барои филм ва телевизион мусиқӣ менависад ва инчунин дар маҳфилҳои мухталифи шаҳр ҳамчун диҷей бо тахаллуси — Dj Fire, баромад мекунад&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/20170421/feyruz-khakimov-v-detstve-mechtal-stat-krutym-futbolistom-1022118689.html|title=Dj Fire Фейруз Хакимов: в детстве мечтал стать крутым футболистом|website=tj.sputniknews.ru|lang=ru|accessdate=2021/09/01}}&lt;/ref&gt;.

Дар соли 2017, Фейруз Ҳакимов мавзӯи муҳокимаи моҷарои байналмилалӣ шуд, ки узви ҳайати доварони озмуни «SILK WAY STAR» дар Алмаато буда, ба як иштирокчии Қазоқистон баҳои хеле паст додааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.rambler.ru/other/38019336-zriteli-muzykalnogo-shou-osvistali-zhyuri-iz-tadzhikistana/|title=Зрители музыкального шоу освистали жюри из Таджикистана|website=rambler.ru|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/news/life/culture/20170928/zhyuri-iz-tadzhikistana-okazalos-v-epitsentre-skandala-na-konkurse-silk-way-star|title=Жюри из Таджикистана оказалось в эпицентре скандала на конкурсе SILK WAY STAR|website=asiaplus.info.tj|lang=ru|accessdate=2021/08/30}}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kstnews.kz/blogs/item-39567|title=«Silk way star» на телеканале «Qazaqstan»|website=kstnews.kz|lang=ru|accessdate=2021/08/29|archivedate=2021-08-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210829120959/https://kstnews.kz/blogs/item-39567}}&lt;/ref&gt;.

== Иштирок дар фестивалҳо ==
* 2000 — «Азия Дауысы» (дар ҳайати гурӯҳи «Фарзин»);
* 2004 — Продюсери фестивали «Ситораҳои асри нав» ({{Lang-ru|«Звёзды нового века»}});
* 2005 — Продюсери фестивали «Ситораҳои асри нав» ({{Lang-ru|«Звёзды нового века 2»}});
* 2017 — «Silk way star» — коршиноси доварон&lt;ref name=&quot;vatan-muzred&quot;/&gt;;
* 2018 — «Discover Silk Road Star» — узви ҳакамон.

== Ҷоизаҳо ва мукофотҳо ==
* 2001 — ҷоизаи озмуни «Сонеъ» барои албоми беҳтарини сол, гурӯҳи «Фазин» — Tajikennium;
* 2003 — барандаи ҷоизаи «Суруди сол 2003», аз ҷониби ТРК [[Азия-Плюс|«Азия-Плюс»]] &quot; бо суруди «Бандарӣ» (дар ҳайати гурӯҳи «Фазин»);
* 2004 — барандаи ҷоизаи «Суруди сол 2004», аз ҷониби ТРК «Азия-Плюс» бо суруди «Фариштаи Тилло»&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=LYlE-lGySGQ&amp;t=268s|title=Суруди Сол 2004, «Фарзин» — Фариштаи тило|website=youtube.com|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt; (дар ҳайати гурӯҳи «Фазин»);
* Моҳи январи соли 2013 Фейруз Ҳакимов ҷоизаи «TOP-50: Одамони услуби шаҳри Душанбе барои соли 2012» гирифт&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://top50.tj/index.php/main/profile/154|title=Победитель ТОП-50 2012 года — Фейруз Хакимов|website=top50.tj|lang=ru|accessdate=2021/08/29}}&lt;/ref&gt;.

== Эзоҳ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==

[[Гурӯҳ:Мутрибони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Мусиқидонон аз рӯи алифбо]] 
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо]] 
[[Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1974]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 4 март]]</text>
      <sha1>lcspm5bk1n3voxn2qwtnwcc0tfl9df5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи овш</title>
    <ns>0</ns>
    <id>300883</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Ӯш" />
    <revision>
      <id>1462399</id>
      <parentid>1311310</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Ӯш]]</comment>
      <origin>1462399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="68" sha1="i2e8bs6ipxph7irnfwxn9y9otjclity" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Ӯш]]</text>
      <sha1>i2e8bs6ipxph7irnfwxn9y9otjclity</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи култсув</title>
    <ns>0</ns>
    <id>301445</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Колтсово" />
    <revision>
      <id>1462396</id>
      <parentid>1315154</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Колтсово]]</comment>
      <origin>1462396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="80" sha1="50idlfbse1180uvbhvwmqb7dsyvtdsj" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Колтсово]]</text>
      <sha1>50idlfbse1180uvbhvwmqb7dsyvtdsj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тоҷикистон дар соли 2020</title>
    <ns>0</ns>
    <id>302030</id>
    <revision>
      <id>1462402</id>
      <parentid>1377610</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:24:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76210" sha1="b6nvnnutcwvsnltctfppakm46y3t15h" xml:space="preserve">== [[декабр]]и [[соли 2020]] ==
* [[31 декабр]]и [[соли 2020]] шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 296''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''12 799''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 31.12.2020 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[31 декабр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''83 200 986''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 815 161''' нафар фавтиданд, ''58 987 491'' нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''21 081 896''' ба ҳамин сироят гирифторанд. Кишварҳое ки зиёда аз як миллион нафарро  [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] фаро гирифтааст, шаҳрвандони — [[ИМА]], [[Ҳиндустон]], [[Бразилия]], [[Русия]], [[Фаронса]], [[Туркия]], [[Бритониёи Кабир]], [[Италия]], [[Испания]], [[Аргентина]], [[Колумбия]], [[Олмон]], [[Мексика]], [[Лаҳистон]], [[Эрон]], [[Украина]], [[Африқои Ҷанубӣ]] ва [[Перу]] дохил шудаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 31.12.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
* [[30 декабр]]и [[соли 2020]] Захираҳои тилоии Бонки Миллии Тоҷикистон дар соли сипаришуда дар пасманзари болоравии рекордии нархи тило дар ҷаҳон қариб нисф афзоиш ёфтанд. Нархи миёнаи тилое, ки аз БМТ озодона дастрасанд, 42,2% баланд шуд.&lt;ref&gt;[https://www.asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/economic/20201230/zolotie-slitki-natsbanka-tadzhikistana-v-2020-godu-podorozhali-na-422/Золотые слитки Нацбанка Таджикистана в 2020 году подорожали на 42,2%]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[25 декабр]]и [[соли 2020]] Академияи илмҳои табиии Русия Абдусафо Умарҷонов, декани факултети менталургияи Донишкадаи кӯҳию металлургии Тоҷикистон дар шаҳри Бӯстон барои нақши муассир дар рушди ихтироъкорӣ, таълимот дар мактабҳои олӣ ва ҷавобгӯй будани китобу корҳои илмияш ба меъёрҳои байналмиллалӣ бо сертификат ва медали ба номи Алфред Нобел ва ҷоизаи пулӣ қадрдон кардааст.&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20201225/medali-nobel-ba-donishmandi-toik-tadim-shud / Донишманди тоҷик медали Нобел ба даст овард]&lt;/ref&gt;
* [[24 декабр]]и [[соли 2020]] Дар минтақаи саноатии шаҳри Душанбе Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] ва Раиси Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Раиси шаҳри Душанбе [[Рустами Эмомалӣ]]  корхонаи коркарди сангҳои ороишӣ ва худҷилои Ҷамъияти дорои масъулияти маҳдуди “Асрори санг”-ро мавриди баҳрабардорӣ қарор доданд.
* [[24 декабр]]и [[соли 2020]] Корхонаи коркарди санги хоро ва мармари “СТОУН Сервис”-ро Ҷамъияти дорои масъулияти маҳдуди “Строй комплекс” мутобиқ ба стандартҳои ҷаҳонӣ сохта, ба истифода дод.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/12/7prezidenti-mamlakat-emomal-ra-mon-dar-sha-ri-dushanbe-korhonai-korkardi-sangi-horo-va-marmarro-iftito-namudand/ |title=Президенти мамлакат Эмомалӣ Раҳмон дар шаҳри Душанбе Корхонаи коркарди санги хоро ва мармарро ифтитоҳ намуданд |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2021-06-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210615214327/https://khovar.tj/2020/12/7prezidenti-mamlakat-emomal-ra-mon-dar-sha-ri-dushanbe-korhonai-korkardi-sangi-horo-va-marmarro-iftito-namudand/ }}&lt;/ref&gt;
* [[23 декабр]]и [[соли 2020]] Пас аз чанд соли &quot;танаффус&quot;, рӯзи [[23 декабр]]и [[соли 2020]] , гази табии Узбекистон ба вилояти Суғд расид. &quot;Ҳоло ҳар куб газро аз Узбекистон ба 130 доллар мегирем. Ин нарх даҳ сол пеш аз 340 то 360 доллар буд”, - шарҳ дод мудири ширкати &quot;Суғдиёнгаз&quot; &lt;ref&gt;[https://www.centralasian.org/a/31016527.html/ Баъди солҳо &quot;танаффус&quot; гази Узбекистон ба Суғд расид, аммо мардум дар навбати аввал нестанд]&lt;/ref&gt;
* [[19 декабр]]и [[соли 2020]] шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар Тоҷикистон '''12 923''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''12 374''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''89''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 19.12.2020 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[19 декабр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''76 271 605''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 686 527''' нафар фавтиданд, ''53 523 094'' нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''21 081 896''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 19.12.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
* [[15 декабр]]и [[соли 2020]] Дар даври дуюм ва ниҳоии интихоботи [[президенти Молдова|президентии Молдова]], [[Майя Санду]], иқтисоддони собиқи Бонки Ҷаҳонӣ, рӯзи [[15 декабр]] 57,7 дарсади раъйҳоро ба даст овард ва ғалаба кард.&lt;ref&gt;[https://www.centralasian.org/a/30954095.html/ Дар интихоботи президентии Молдова номзади аврупогаро пирӯз шуд]&lt;/ref&gt;
* [[15 декабр]]и [[соли 2020]] Коллеҷи интихоботии ИМА пирӯзии [[Ҷо Байден]]ро, рӯзи душанбеи [[14 декабр]], ҳамчун Президенти ИМА ба расмият шинохт.&lt;ref&gt;[https://www.centralasian.org/a/31001412.html/ Байден пас аз таъйиди расмии пирӯзӣ: &quot;Демократия ғалаба кард&quot;]&lt;/ref&gt;
* [[10 декабр]]и [[соли 2020]] Дар майдони Озодии шаҳри [[Боку]]и [[Озарбойҷон]] рӯзи [[10 декабр]]и [[соли 2020]] , ба ифтихори [[Созишномаи оташбас дар Қарабоғи Кӯҳӣ аз 10 ноябри соли 2020|хатми ҷанг]] дар [[Ҷумҳурии Қарабоғи Кӯҳӣ|Қарабоғи Куҳӣ]], гузашти низомӣ ташкил шуд.&lt;ref&gt;[https://www.centralasian.org/a/30995091.html/ Дар Боку ба ифтихори хатми ҷанги Қарабоғ гузашти низомӣ ташкил шуд]&lt;/ref&gt;

== [[ноябр]]и [[соли 2020]] ==
* [[24 ноябр]]и [[соли 2020]] Ба ҳолати 24 ноябр шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар Тоҷикистон '''11 971''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''11 355''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''86''' нафар расид&lt;ref name=&quot;covid.tj&quot;&gt;[https://covid.tj/ covid.tj]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[24 ноябр]]и [[соли 2020]] соати 18:42. Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''59 732 450''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 405 789''' нафар фавтиданд, ''41 323 353'' нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''17 003 308''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 24.11.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
* [[16 ноябр]]и [[соли 2020]] Бино ба хабари  Комисиияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ, собиқ [[Сарвазири Қирғизистон]] ва иҷрокунандаи вазифаи президенти Қирғизистон [[Содир Ҷабборов]] барои иштирок дар интихоботи  президенти  ин кишвар номзадияшро пешниҳод кард. Вай номзади мустақил аст. Ба Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ 65 нафар  ҷиҳатьи иштирок дар интихоботи президентӣ ҳуҷҷат супоридаанд, аз ин теъдод ду нафар – Б. Бакетаев ва Ҷ. Турғуналиев аризаҳояшонро пас гирифтаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/11/yake-az-shastu-se-nafar-sodir-abborov-nomzadiyashro-ba-mansabi-prezidenti-ir-iziston-peshni-od-kard/ |title=ЯКЕ АЗ ШАСТУ СЕ НАФАР. Содир Ҷабборов номзадияшро ба мансаби президенти Қирғизистон пешниҳод кард |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155745/https://khovar.tj/2020/11/yake-az-shastu-se-nafar-sodir-abborov-nomzadiyashro-ba-mansabi-prezidenti-ir-iziston-peshni-od-kard/ }}&lt;/ref&gt;
* [[11 ноябр]]и [[соли 2020]] соати 15:39:37. Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''51 950 727''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 282 118''' нафар фавтиданд, ''36 491 764'' нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''14 176 845''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 11.11.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
* [[10 ноябр]]и [[соли 2020]] [[Арманистон]], [[Озарбойҷон]] ва [[Русия]] [[Созишномаи оташбас дар Қарабоғи Кӯҳӣ аз 10 ноябри соли 2020|Созишномаи оташбас дар Қарабоғи Кӯҳиро]] имзо карданд. Созишнома воридшавии нерӯҳои посдори сулҳи Русияро ба Қарабоғи Кӯҳӣ ва ба Озарбойҷон додани як қисми қаламрави Қарабоғи Кӯҳӣ, аз ҷумла шаҳри Шушаро пешбинӣ мекунад.&lt;ref&gt;[https://www.rbc.ru/politics/10/11/2020/5fa9b4249a794714efa5ea83?from=from_main_2 Армения заключила мир и пошла на уступки Азербайджану./ Арманистон сулҳ баст ва ба Озарбойҷон гузашт кард]&lt;/ref&gt; Боз нигаред:&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/ru/news/world/20201110/azerbaidzhan-armeniya-i-rossiya-obyavili-ob-okonchanii-voini-v-nagornom-karabahe Озарбойҷон, Арманистон ва Русия дар бораи хатми ҷанг дар Қарабоғи Кӯҳӣ хабар доданд]&lt;/ref&gt; 
* Муфассал:[[Созишномаи оташбас дар Қарабоғи Кӯҳӣ аз 10 ноябри соли 2020 ]]
* [[9 ноябр]]и [[соли 2020]] Тибқи иттилои ''Fox News'', [[Ҷо Байден]] 50,2 фоизи овозҳои интихобкунандагонро ба даст овард. 74,5 миллион нафар одам овози худро ба ӯ додааст. (Интихоботи Президенти [[ИМА]] [[3 ноябр]] баргузор гардидааст) Ин нишондод нисбат ба [[Доналд Трамп]] 4 миллион нафар зиёдтар мебошад. Ба ҳамин тартиб, демократ Байден рекорди соли 2008 гузоштаи [[Барак Обама]]ро шикаст. Вай амалан 69,5 миллион овоз (52,93 фоиз) гирифта буд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/11/ascao-bajden-az-i-ati-shumorai-ziyodtarini-ovoz-oi-ba-nomzad-ba-prezidenti-ima-dodashuda-rekordi-obamaro-shikast/ |title=Ҷо Байден аз ҷиҳати шумораи зиёдтарини овозҳои ба номзад ба президенти ИМА додашуда рекорди Обамаро шикаст |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155756/https://khovar.tj/2020/11/ascao-bajden-az-i-ati-shumorai-ziyodtarini-ovoz-oi-ba-nomzad-ba-prezidenti-ima-dodashuda-rekordi-obamaro-shikast/ }}&lt;/ref&gt;
* [[6 ноябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, то субҳи 6 ноябр шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''49 016 480''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 239 375''' нафар фавтиданд, ''34 979 953'' нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''12 797 152''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref name=&quot;koronovirus.site&quot;&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 6.11.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
Вазъи сироятёфтагон аз рӯи кишварҳо (Омори COVID-19 дар рӯзи 6.11.2020):
# [[ИМА]] — сироятёфтагон — '''9 919 522''' нафар; фавтиданд — '''240 953''' нафар
# [[Ҳиндустон]] — сироятёфтагон — '''8 411 034''' нафар; фавтиданд — '''125 029''' нафар
# [[Бразилия]] — сироятёфтагон — '''5 614 258''' нафар; фавтиданд — '''161 779''' нафар
# [[Русия]] — сироятёфтагон — '''1 712 858''' нафар; фавтиданд — '''29 509''' нафар
# [[Фаронса]] — сироятёфтагон — '''1 601 367''' нафар; фавтиданд — '''39 037''' нафар
*'''Илова''' Инчунин ба шумораи умумии сироятёфтагоне, ки зиёда аз як миллион нафарро фаро гирифтаанд шаҳрвандони — [[Испания]], [[Аргентина]], [[Бритониёи Кабир]] ва [[Колумбия]] дохил шудаанд.&lt;ref name=&quot;koronovirus.site&quot;/&gt;
* [[5 ноябр]]и [[соли 2020]] Ба ҳолати то субҳи 5 ноябр шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар Тоҷикистон 11 ҳазору 219 нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба 10 494 нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба 83 нафар расид&lt;ref name=&quot;covid.tj&quot;/&gt;

== [[октябр]]и [[соли 2020]] ==
* [[26 октябр]]и [[соли 2020]] Вазирони корҳои хориҷии [[Арманистон]] ва [[Озарбойҷон]]  бо муовини котиби давлатии [[ИМА]] Стивен Биган мулоқот карданд ва пас аз он  сулҳи башардӯстонаро дар Қарабоғи Кӯҳӣ эълон карданд. Оташбас аз 26 октябр соати 08:00 эътибор пайдо мекунад.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/rus/2020/10/ssha-obyavili-o-peremirii-v-karabahe/ |title=США объявили о перемирии в Карабахе |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155750/https://khovar.tj/rus/2020/10/ssha-obyavili-o-peremirii-v-karabahe/ }}&lt;/ref&gt;
* '''Илова''' Низоъи Озарбойҷону Арманистон бар сари Қабароғи Куҳӣ аз охирин солҳои мавҷудияти Иттиҳоди Шӯравӣ идома дорад.&lt;ref name=&quot;centralasian.org&quot;&gt;[https://www.centralasian.org/a/30877995.html Арманистон аз &quot;шаби нисбатан ором&quot; дар Қарабоғи Куҳӣ хабар дод]&lt;/ref&gt; Аз 27 сентябр дар минтақаи баҳсии вилояти [[Қарабоғи Кӯҳӣ]] миёни нерӯҳои [[Арманистон]] ва [[Озарбойҷон]] задухӯрди шадид давом дорад.&lt;ref name=&quot;asiaplustj.info&quot;&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/world/20200928/zaduhrdi-shadid-miyoni-neroi-armaniston-va-ozarboion-dar-araboi-k Задухӯрди шадид миёни нерӯҳои Арманистон ва Озарбойҷон дар Қарабоғи Кӯҳӣ]&lt;/ref&gt;
* [[25 октябр]]и [[соли 2020]] Варзишкори амрикоӣ Ҷон Ҷонс дар рейтинги беҳтарин размандагони UFC, новобаста аз вазн, аз ҷои аввал ба фоидаи Ҳабиб даст кашид.&lt;ref&gt;[https://sputnik-tj.com/sport/20201025/1032146907/Lazzat-bar-Jons-joi-avvalro-dar-reytingi-UFC-ba-Nurmuhammadov-dod.html Лаззат бар: Ҷонс ҷои аввалро дар рейтинги UFC ба Нурмуҳаммадов дод]&lt;/ref&gt; Қаҳрамони UFC Ҳабиб Нурмуҳаммадов, пас аз ба итмом расонидани корномаи худ ҳамчун размикор, ният дорад мураббӣ шавад.&lt;ref&gt;[https://sputnik-tj.com/sport/20201025/1032146828/Malum-shud-ki-Habib-Nurmuammadov-pas-az-khatmi-karera-ash-chi-kor-khohad-kard-video.html Маълум шуд, ки Ҳабиб Нурмуҳаммадов пас аз хатми “карера”-аш чӣ кор хоҳад кард]&lt;/ref&gt;
* [[25 октябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, то субҳи 25 октябр шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''42 924 533''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 154 761''' нафар фавтиданд, 31 666 683 нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''''10 103 089''''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 25.10.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
Вазъи сироятёфтагон аз рӯи кишварҳо (Омори COVID-19 дар рӯзи 25.10.2020):
# :ИМА - сироятёфтагон — '''8 827 932''' нафар; фавтиданд — '''230 068''' нафар
# :Ҳиндустон - сироятёфтагон — '''7 863 892''' нафар; фавтиданд — '''118 567''' нафар
# :Бразилия - сироятёфтагон — '''5 381 224''' нафар; фавтиданд — '''156 926''' нафар
# :Русия - сироятёфтагон — '''1 497 167''' нафар; фавтиданд — '''25 821''' нафар
# :Испания - сироятёфтагон — '''1 110 372''' нафар; фавтиданд — '''34 752''' нафар
* [[24 октябр]]и [[соли 2020]] [[Ҳабиб Нурмуҳаммадов]]и русиягӣ дифои сеюми камарбанди қаҳрамони сабуки UFC-ро анҷом дода, рақиби амрикоии худ Ҷастин Гетҷиро мағлуб кард. Мубориза барои ҳарифон шиддатнок гузашт ва дар даври дуввум Ҳабиб бо усули буғӣ кардан ҳарифашро шикаст дод.&lt;ref&gt;[https://sputnik-tj.com/sport/20201025/1032146073/Uqob-boz-boloi-qulla-ast-Habib-Getjiro-maglub-kard.html. Уқоб боз болои қулла аст: Ҳабиб Гетҷиро бо усули &quot;буғӣ&quot; шикаст дод]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; Пас аз набард Ҳабиб Нурмуҳаммадов гуфт, ки ин охирин набарди ӯ дар чемпионати UFC аст.&lt;ref&gt;[https://sportmail.ru/article/mma/43884805/?frommail=1 Хабиб Нурмагомедов победил Джастина Гэтжи и завершил карьеру]&lt;/ref&gt; 
* [[20 октябр]]и [[соли 2020]] Никола Пашинян ва Илҳом Алиев дар бораи гуфтушуниди ҳалли осоиштаи муноқиша дар Қарабоғи Кӯҳӣ дар ш. Москва изҳори розигӣ намудаанд, аммо онҳо дар мавқеи худ истодаанд&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/ru/news/world/20201020/pashinyan-i-aliev-gotovi-k-peregovoram-no-stoyat-na-svoyom Пашинян и Алиев &quot;готовы к переговорам&quot;, но стоят на своём]&lt;/ref&gt;
* [[19 октябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, то субҳи 19 октябр шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз  '''40 268 496''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 118 294''' нафар фавтиданд, 30 111 748 нафар шифо ёфтаанд, ва то ҳол дар ҷаҳон '''''9 038 454''''' ба ҳамин сироят гирифторанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 19.10.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
Вазъи сироятёфтагон аз рӯи кишварҳо (Омори COVID-19 дар рӯзи 19.10.2020):
# :ИМА - сироятёфтагон — '''8 387 799''' нафар; фавтиданд — '''224 730''' нафар
# :Ҳиндустон - сироятёфтагон — '''7 548 238''' нафар; фавтиданд — '''114 642''' нафар
# :Бразилия - сироятёфтагон — '''5 235 344''' нафар; фавтиданд — '''153 905''' нафар
# :Русия - сироятёфтагон — '''1 399 334''' нафар; фавтиданд — '''24 187''' нафар
# :Аргентина - сироятёфтагон — '''989 680''' нафар; фавтиданд — '''26 267''' нафар
* [[20 октябр]]и [[соли 2020]] Натиҷаҳои пешакии маъракаи муҳими  сиёсӣ - '''барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзили Ҷумҳурии Тоҷикистон''', аз 1 то 15 октябри соли 2020  гузаронида шуд. Натиҷаҳои пешакии барӯйхатгирии соли 2020 дар Тоҷикистон, аввали соли 2021 пешниҳод мешаванд&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/10/imr-z-r-zi-umumi-a-onii-omor-nati-a-oi-peshakii-bar-jhatgirii-a-ol-va-fondi-manzil-dar-to-ikiston-avvali-soli-2021-peshni-od-meshavand/ |title=Натиҷаҳои пешакии барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзил дар Тоҷикистон аввали соли 2021 пешниҳод мешаванд |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155812/https://khovar.tj/2020/10/imr-z-r-zi-umumi-a-onii-omor-nati-a-oi-peshakii-bar-jhatgirii-a-ol-va-fondi-manzil-dar-to-ikiston-avvali-soli-2021-peshni-od-meshavand/ }}&lt;/ref&gt;
* [[19 октябр]]и [[соли 2020]] Ба ҳолати то субҳи 19 октябр шумори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар [[Тоҷикистон]]  '''10 ҳазору 493''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''9 511''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''80''' нафар расид.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.coronavirus-monitor.info/country/tajikistan/ |title=Статистика распространения коронавируса в Таджикистане на сегодня, 19 октября 2020 Омори Тоҷикистон дар рӯзи 19.10.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210817184035/https://coronavirus-monitor.info/country/tajikistan/ |archivedate=2021-08-17 }}&lt;/ref&gt;
* [[15 октябр]]и [[соли 2020]] 30 октябри соли 2020 мувофиқи Конститутсия (Қонуни Асосӣ)-и Тоҷикистон Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон  баъди интихоб шудан дар ҷаласаи муштараки Маҷлисҳои намояндагон ва миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон савганд ёд мекунад.&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20201015/emomal-ramon-30-oktyabr-savgand-yod-mekunad]&lt;/ref&gt;
* [[14 октябр]]и [[соли 2020]] И.в. Президенти Ҷумҳурии Қирғизистон [[Сооронбой Жээнбеков]] 14 октябр фармонро «Дар бораи таъйин кардани сарвазир ва аъзои ҳукумати Ҷумҳурии Қирғизистон» имзо кард. Роҳбари Анҷумани тоҷикони кишвар, профессор Равшанбек Собиров муовини сарвазири ҶҚ таъйин шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/10/prezidenti-ir-iziston-ajati-navi-ukumatro-tasdi-kard-ro-bari-an-umani-to-ikoni-kishvar-muovini-sarvazir-tajin-shud/ |title=ПРЕЗИДЕНТИ ҚИРҒИЗИСТОН ҲАЙАТИ НАВИ ҲУКУМАТРО ТАСДИҚ КАРД. Роҳбари Анҷумани тоҷикони кишвар муовини сарвазир таъйин шуд |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155803/https://khovar.tj/2020/10/prezidenti-ir-iziston-ajati-navi-ukumatro-tasdi-kard-ro-bari-an-umani-to-ikoni-kishvar-muovini-sarvazir-tajin-shud/ }}&lt;/ref&gt;
* [[12 октябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти пешакии КМИР-и Тоҷикистон, сарвари давлати амалкунандаи ҷумҳурӣ [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар маъракаи интихоботи президентӣ ғолиб омад. Ба ҷонибдории Эмомалӣ Раҳмон — '''90,92%''' ё худ — '''3 миллиону 837 ҳазору 927 нафар''' раъйдиҳандагон овоз доданд &lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/power/20201012/emomal-ramon-bori-panum-dar-intihoboti-prezident-olib-omad Эмомалӣ Раҳмон бори панҷум дар интихоботи президентӣ ғолиб омад]&lt;/ref&gt;
* [[9 октябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, то субҳи 9 октябр шумори умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар саросари ҷаҳон зиёда аз '''36 753 904''' нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ '''1 066 856''' кас фавтиданд, 27 667 552 нафар шифо ёфтаанд&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://koronovirus.site/ |title=Коронавирус COVID-19 Global Cases/Донишгоҳи Хопкинс, Омори COVID-19 дар рӯзи 9.10.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210811195227/https://koronovirus.site/ |archivedate=2021-08-11 }}&lt;/ref&gt;
* [[9 октябр]]и [[соли 2020]] Ба ҳолати то субҳи 9 октябр шумори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар [[Тоҷикистон]] 10 ҳазору 097 нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба 8914 нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба 78 нафар расид.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.coronavirus-monitor.info/ |title=Онлайн карта, Мировая статистика Сабти Coronavirus COVID-19 дар рӯзи 9.10.2020 |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210703033519/https://coronavirus-monitor.info/ |archivedate=2021-07-03 }}&lt;/ref&gt;
* [[6 октябр]]и [[соли 2020]] Натиҷаҳои [[Интихоботи порлумонӣ дар Қирғизистон (2020)|интихоботи порлумонии рӯзи 4 октябри Қирғизистон]] беэътибор эълон шуданд.&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/centralasia/20201006/natiaoi-intihoboti-porlumonii-iriziston-beetibor-elon-shud Натиҷаҳои интихоботи порлумонии Қирғизистон беэътибор эълон шуд ]&lt;/ref&gt;
* [[5 октябр]]и [[соли 2020]] Тибқи маълумоти Донишгоҳи Хопкинс, шумори умумии сироятёфтагон аз COVID-19 дар саросари ҷаҳон зиёда аз 34,9 млн нафарро ташкил дода, аз ин беморӣ 1 025 647 кас фавтиданд.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;[https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20201005/sabti-boz-1-favt-az-covid-19-dar-rzoi-istiroat/ Сабти боз 1 фавт аз COVID-19 дар рӯзҳои истироҳат]&lt;/ref&gt;
* [[5 октябр]]и [[соли 2020]] Ба ҳолати то субҳи 5 октябр шумори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19|COVID-19]] дар [[Тоҷикистон]] 9 ҳазору 935 нафарро ташкил медиҳад. теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ боз 1 нафар зиёд шуда, аз оғози пандемия ба 78 нафар расид.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt;
* [[27 сентябр]] - [[15 октябр]]и [[соли 2020]]  Дар минтақаи баҳсии вилояти [[Қарабоғи Кӯҳӣ]] миёни нерӯҳои [[Арманистон]] ва [[Озарбойҷон]] задухӯрди шадид давом дорад.&lt;ref name=&quot;asiaplustj.info&quot;/&gt;
* '''Илова''' Низоъи Озарбойҷону Арманистон бар сари Қабароғи Куҳӣ аз охирин солҳои мавҷудияти Иттиҳоди Шӯравӣ идома дорад. Минтақаи мазкур, ки бештари бошандагонаш арманӣ ҳастанд, дар соли 1991 эълом кард, ки аз Озарбойҷон ҷудо ва мустақил мешавад.&lt;ref name=&quot;centralasian.org&quot;/&gt;
== [[сентябр]]и [[соли 2020]] ==
* [[16 сентябр]]и [[соли 2020]] Теъдоди афроди олуда ба вируси корона дар ҷаҳон ба беш аз 29 миллион нафар расидааст, ки аз ин теъдод  дасти ‌кам 933 ҳазор нафар ҷони худро аз даст дода ва ҳудуди 21 миллион нафар  ҳам беҳбуд ёфтаанд.&lt;ref&gt;[https://sputnik-tj.com/asia/20200916/1031908238/Shumori-jonbokhtagon-az-virusi-korona-dar-iran-ba-23-hazoru-453-nafar-rasid.html / Шумори ҷонбохтагон аз вируси корона дар Эрон ба 23 ҳазору 453 нафар расид]&lt;/ref&gt;
* [[15 сентябр]]и [[соли 2020]] Расман ба иттилои Вазорати тандурустии ҶТ, аз 30 апрел то 15 сентябри с. 2020 9 ҳазору 129 ҳолати гирифторшавӣ ба коронавирус ошкор шуда, аз ин 7 ҳазору 896 нафар ё 86,4%-и беморон шифо ёфтанд, теъдоди фавтидагон аз ин беморӣ ба 73 нафар расид.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://sputnik-tj.com/incidents/20200915/1031905266/Afzoishi-favt-az-COVID-19-dar-Tojikiston-tasdiqi-Vazorat.html/ |title=Афзоиши фавт аз COVID-19 дар Тоҷикистон: тасдиқи Вазорат  |accessdate=2021-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200925010649/https://sputnik-tj.com/incidents/20200915/1031905266/Afzoishi-favt-az-COVID-19-dar-Tojikiston-tasdiqi-Vazorat.html |archivedate=2020-09-25 }}&lt;/ref&gt;
* [[14 сентябр]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ Қарори Раиси Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон  Бахтиёр  Худоёрзода дар бораи бақайдгирии номзадҳо ба мансаби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/09/arori-raisi-kmir-dar-borai-ba-ajdgirii-nomzad-o-ba-mansabi-prezidenti-um-urii-to-ikiston-ba-tasvib-rasid/ |title=Қарори Раиси КМИР дар бораи бақайдгирии номзадҳо ба мансаби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба тасвиб расид |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2020-10-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201008230514/https://khovar.tj/2020/09/arori-raisi-kmir-dar-borai-ba-ajdgirii-nomzad-o-ba-mansabi-prezidenti-um-urii-to-ikiston-ba-tasvib-rasid/ }}&lt;/ref&gt;  
* [[12 сентябр]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ҷиҳати иштирок дар тантанаҳои ҷашнӣ бахшида ба 5500-солагии Саразм, ба ин макони таърихӣ ташриф оварданд. Дар ин мавзеи бостонӣ муаррифии Рамзи Саразм, бо баландии 27 метр,  Дарвозаи Саразм, Осорхонаи таърихӣ-бостоншиносии Саразм бо иштироки Пешвои миллат сурат гирифт.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/09/ishtiroki-peshvoi-millat-emomal-ra-mon-dar-tantana-oi-ashni-5500-solagii-sarazm1/ |title=Иштироки Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон дар тантанаҳои ҷашни 5500-солагии Саразм |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155739/https://khovar.tj/2020/09/ishtiroki-peshvoi-millat-emomal-ra-mon-dar-tantana-oi-ashni-5500-solagii-sarazm1/ }}&lt;/ref&gt;
* [[11 сентябр]]и [[соли 2020]] Рӯзномаи «Ҷавонони Тоҷикистон» ба муносибати ҷашни 90-солагии худ дар ҳаҷми 90 саҳифа ба нашр расид.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/09/r-znomai-avononi-to-ikiston-dar-a-mi-90-sa-ifa-ba-nashr-rasid/ |title=Рӯзномаи «Ҷавонони Тоҷикистон» дар ҳаҷми 90 саҳифа ба нашр расид |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155744/https://khovar.tj/2020/09/r-znomai-avononi-to-ikiston-dar-a-mi-90-sa-ifa-ba-nashr-rasid/ }}&lt;/ref&gt; 
* [[8 сентябр]]и [[соли 2020]] Паёми Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон ба ифтихори 29-умин солгарди истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/09/payomi-shodboshii-peshvoi-millat-emomal-ra-mon-ba-iftihori-29-umin-solgardi-isti-loli-davlatii-um-urii-to-ikiston/ |title=Паёми Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон ба ифтихори 29-умин солгарди истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155741/https://khovar.tj/2020/09/payomi-shodboshii-peshvoi-millat-emomal-ra-mon-ba-iftihori-29-umin-solgardi-isti-loli-davlatii-um-urii-to-ikiston/ }}&lt;/ref&gt;

== [[август]]и [[соли 2020]] ==
* [[10 август]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ Шурӯъ аз оғози пандемияи коронавирус то имрӯз шумораи гирифторони COVID-19 бо ошкор гардидани 219 598 ҳолати нав давоми шабонарӯзи охир дар ҷаҳон ба 20 026 161 нафар расид. Шумораи зиёди ҳолатҳои сироятёбӣ дар ИМА ба қайд гирифта шудааст — 5 199 444. Баъдан Бразилия (3 035 582), Ҳиндустон (2 215 074), Россия (887 536), Африқои Ҷанубӣ (559 859), Мексика (480 278), Перу (478 024), Колумбия (387 481) Чили (373 056) ва Испания (361 442) ҷойгиранд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/08/shumorai-giriftoroni-covid-19-dar-a-on-ba-besh-az-20-million-nafar-rasid/ |title=Шумораи гирифторони COVID-19 дар ҷаҳон ба беш аз 20 миллион нафар расид  бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155807/https://khovar.tj/2020/08/shumorai-giriftoroni-covid-19-dar-a-on-ba-besh-az-20-million-nafar-rasid/ }}&lt;/ref&gt;
* [[10 август]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон тавсия додааст: [[17 август]]и соли равон  дар ҳамаи муассисаҳои таълимӣ, новобаста аз шакли ташкилию ҳуқуқӣ соли таҳсили 2020-2021 оғоз меёбад. Барои тамоми муассисаҳои таҳсилоти олии касбии мамлакат, ки дар низоми таҳсилоти кредитӣ фаъолият менамоянд, тибқи Стандарту барномаҳои таълимӣ дар як ҳафта дар ҳаҷми 15 соат ва дар як рӯз дар ҳаҷми 3 соат дарсҳои фаъол ташкил ва ба роҳ монда мешаванд. Барои давомнокии дарсҳо дар муассисаҳои таълимӣ дар ин тартиб 3 тавсия мешниҳод карда шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/08/maktab-o-dar-sharoiti-pandemiya-vazorati-maorif-va-ilm-tartibi-barguzorii-dars-o-dar-muassisa-oi-talimiro-ba-tasvib-rasond/ |title=Вазорати маориф ва илм тартиби баргузории дарсҳо дар муассисаҳои таълимиро ба тасвиб расонд  бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155744/https://khovar.tj/2020/08/maktab-o-dar-sharoiti-pandemiya-vazorati-maorif-va-ilm-tartibi-barguzorii-dars-o-dar-muassisa-oi-talimiro-ba-tasvib-rasond/ }}&lt;/ref&gt;
* [[9 август]]и [[соли 2020]] Рӯзи 9 август дар Беларус интихоботи президентӣ баргузор шуд. Ба иттилои расмӣ, раиси ҷумҳури феълӣ [[Александр Лукашенко]] 80,08 дарсади ройи мардумро соҳиб шудааст. Мақомот мегӯянд, 10,09 дарсади мардум аз Светлана Тихановская, рақиби асосии Лукашенко, пуштибонӣ карданд.&lt;ref&gt;[https://www.ozodi.org/a/belarus-pas-az-intikhobot/30777452.html/ Беларус баъд аз интихобот: Чӣ мегузарад?  бештар...]&lt;/ref&gt;
* [[6 август]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/.  Дар ҷаласаи дуюми якҷояи Маҷлиси миллӣ ва Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, даъвати шашум қарор қабул гардид, ки Интихоботи [[Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] рӯзи якшанбе, [[11 октябр]]и [[соли 2020]]  таъйин карда шавад.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/08/5555sfsyfr-zi-intihoboti-prezidenti-um-urii-to-ikiston-tain-karda-shud/ |title=Рӯзи Интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин карда шуд бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155744/https://khovar.tj/2020/08/5555sfsyfr-zi-intihoboti-prezidenti-um-urii-to-ikiston-tain-karda-shud/ }}&lt;/ref&gt;
* [[5 август]]и [[соли 2020]] Рӯзи [[5 август]] дар бандари шаҳри [[Байрут]] миқдори зиёди селитраи аммиак таркид. Дар ин таркиш ҳудуди 6 ҳазор нафар захмӣ шуда, 300 ҳазор нафар бехонаву ҷо шуданд. Ҳасан Диёб, нахуствазири [[Лубнон]], дар пайи эътирозҳои густурдаи мардумӣ рӯзи [[10 август]] аз мақомаш истеъфо дод.&lt;ref&gt;[https://www.ozodi.org/a/30777286.html/ Таркиши Байрут. Ҳукумати Лубнон пас аз эътирозҳо истеъфо дод.  бештар...]&lt;/ref&gt;

== [[июл]]и [[соли 2020]] ==
* [[6 июл]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ дар [[ноҳияи Данғара]]и [[вилояти Хатлон]] бузургтарин фабрикаи парандапарварӣ ба истифода  дода мешавад. Ин комплекси муҳташами парандапарварӣ дар деҳаи Хоҷа Шақиқи Балхии Ҷамоати деҳоти Себистони ноҳияи мазкур  бунёд гардида, мувофиқи лоиҳа, дар ин ҷо 24 бинои мурғхона — ҳар кадом бо дарозии 96 метр бунёд мегардад.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/07/ab-ai-buzurgi-sozandag-dar-sha-ru-de-oti-to-ikiston-dar-dan-ara-kompleksi-mu-tashami-parandaparvar-ba-istifoda-doda-meshavad/ |title=Дар Данғара комплекси муҳташами парандапарварӣ ба истифода дода мешавад  бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155801/https://khovar.tj/2020/07/ab-ai-buzurgi-sozandag-dar-sha-ru-de-oti-to-ikiston-dar-dan-ara-kompleksi-mu-tashami-parandaparvar-ba-istifoda-doda-meshavad/ }}&lt;/ref&gt;
* [[6 июл]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ Шабонарӯзи гузашта (5 июл) дар [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] 49 ҳолати нави сироятёбӣ ба COVID-19 ошкор гардида, шумораи онҳо дар муддати аз 30 апрел то 6 июл ба 6262 нафар расид.Ба иттилои манбаъ, то имрӯз дар мамлакат 4914 нафар ё худ 78,4%-и гирифторони COVID-19 шифо ёфта, аз ин беморӣ 53 нафар фавтидаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/07/covid-19-dar-to-ikiston-shumorai-giriftoroni-koronavirusi-nav-ba-6262-nafar-rasid/ |title=Дар Тоҷикистон шумораи гирифторони коронавируси нав ба 6262 нафар расид  бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155756/https://khovar.tj/2020/07/covid-19-dar-to-ikiston-shumorai-giriftoroni-koronavirusi-nav-ba-6262-nafar-rasid/ }}&lt;/ref&gt; (то 15 июн дар ҶТ 5097 нафар кас гирифтори COVID-19 буд)
* Имрӯзҳо дар 85 беморхонаи ҷумҳурӣ зиёда аз 7 ҳазору 500 табиб ва 25 ҳазор корманди миёнаи тиб барои табобати сироятёфтагон сафарбар шудаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/07/covid-19-dar-to-ikiston-shumorai-giriftoroni-koronavirusi-nav-ba-6262-nafar-rasid/ |title=Дар Тоҷикистон шумораи гирифторони коронавируси нав ба 6262 нафар расид бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155756/https://khovar.tj/2020/07/covid-19-dar-to-ikiston-shumorai-giriftoroni-koronavirusi-nav-ba-6262-nafar-rasid/ }}&lt;/ref&gt;
* [[6 июл]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/ дар муддати 4 ҳафтаи гузашта (аз 15 июн то 6 июл) дар ҷаҳон ба сирояти COVID-19 зиёда аз 3 500 000 кас гирифтор шудаанд. Тибқи маълумоти нави СУТ, давоми шабонарӯзи гузашта 175 499 ҳолати нави гирифторшавӣ ба COVID-19 ошкор шуда, 3 572 нафар сироятшудагон фавтидаанд. Шумораи умумии ҳолатҳои ошкоршудаи COVID-19 дар ҷаҳон 11 580 119 нафар ва теъдоди фавтидагон 537 179 кас мебошад. Ҳамзамон то имрӯз дар ҷаҳон 6 547 935 нафар гирифторони ин беморӣ шифо ёфтаанд.&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/07/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-besh-az-11-5-million-nafar-gardid/ |title=Шумораи гирифторони коронавирус дар ҷаҳон беш аз 11,5 миллион нафар гардид бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155747/https://khovar.tj/2020/07/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-besh-az-11-5-million-nafar-gardid/ }}&lt;/ref&gt;

::Ба даҳгонаи кишварҳое, ки дар онҳо теъдоди зиёди гирифторони коронавирус ба қайд гирифта шудааст (омори 6 июли  с 2020): 
# ИМА (2 983 155 нафар), 
# Бразилия (1 604 585), 
# Ҳиндустон (699 402), 
# Россия (687 862), 
# Перу (302 718), 
# Испания (297 625), 
# Чили (295 532), 
# Британияи Кабир (285 416), 
# Мексика (256 848)  
# Италия (241 611) дохил мешаванд.&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;/&gt;
* [[2 июл]]и [[соли 2020]] Дар шаҳри [[Хуҷанд]] дар кӯчаи Шарқ гузаргоҳи зеризаминии мавзеи бозори марказии «Панҷшанбе» мавриди баҳрабардорӣ қарор дода шуд....Иншооти мазкур ба маблағи 20 миллион сомонӣ сохта ба истифода дода шуд.... Масоҳати умумии қитъаи замини ҷудогардида 5054,4 м2, дарозии иншоот 260, бараш 18 метр буда, аз 10 даромад иборат аст. Ин дарозтарин гузаргоҳи зеризаминӣ дар Тоҷикистон ва дар минтақаи Осиёи Марказӣ мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2020/07/daroztarin-guzargo-i-zerizamin-dar-to-ikiston-va-osiyoi-markaz-on-imr-z-dar-sha-ri-hu-and-dar-mavzei-bozori-markazii-pan-shanbe-mavridi-istifoda-aror-doda-shud/ |title=ДАРОЗТАРИН ГУЗАРГОҲИ ЗЕРИЗАМИНӢ ДАР ТОҶИКИСТОН ВА ОСИЁИ МАРКАЗӢ. бештар... |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155826/https://khovar.tj/2020/07/daroztarin-guzargo-i-zerizamin-dar-to-ikiston-va-osiyoi-markaz-on-imr-z-dar-sha-ri-hu-and-dar-mavzei-bozori-markazii-pan-shanbe-mavridi-istifoda-aror-doda-shud/ }}&lt;/ref&gt;
* [[2 июл]]и [[соли 2020]] Шӯрои Амнияти [[Созмони Милали Муттаҳид]] қатънома '''дар бораи оташбаси &quot;пурра ва фаврӣ&quot;''' дар саросари ҷаҳон барои мубориза бо пандемияи коронавирус, ки беш аз ним миллион нафар ҷони худро аз даст додааст, қабул кард, хабар медиҳад вебсайти UN News. Ин даъват ба амалиёти низомӣ алайҳи &quot;Давлати Исломӣ&quot;(ДАИШ), &quot;Алқоида&quot;, &quot;Ҷабҳаи ал-Нусра&quot;  ва дигар ташкилотҳои террористӣ дахл надорад.&lt;ref&gt;[https://fergana.site/news/119718/|title=Совбез ООН принял резолюцию о прекращении войн для борьбы с коронавирусом/ бештар...]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== [[июн]]и [[соли 2020]] ==
* [[15 июн]]и [[соли 2020]] Мақомоти Тоҷикистон бахше аз маҳдудиятҳои вобаста ба коронавируси навро дар шаҳри [[Душанбе]] бекор карданд ва ба фаъолияти дубораи даҳҳо кошонаи ҳусну сартарошхона, нуқтаҳои фурӯши телефон ва бозорҳои либос иҷозаи фаъолият доданд. Кори ин бозору марказҳои хидматрасонӣ ​аз охири моҳи апрел ба далели паҳншавии бемории COVID-19 мутаваққиф шуда буд. Ба иттилои шаҳрдории Душанбе рӯзи [[15 июн]] ҳудуди 10 200 тоҷир дубора ба кори худ шурӯъ карданд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/30671579.html|title=Бахше аз маҳдудиятҳои вобаста ба коронавирус дар Тоҷикистон бекор шуд.|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-06-16}}&lt;/ref&gt; 
* [[15 июн]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/. Тибқи охирин маълумоти СУТ, дар ҷаҳон давоми шабонарӯзи гузашта 123 783 ҳолати нави гирифторшавӣ ба COVID-19 ошкор шуда, 3 258 бемор фавтидаанд. Ҳамин тариқ, шумораи умумии ҳолатҳои ошкоршудаи COVID-19 дар ҷаҳон 7 989 586 буда, теъдоди фавтидагон 435 491 мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2020/06/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-ba-8-million-nafar-nazdik-meshavad/|title=COVID-19. Шумораи гирифторони коронавирус дар ҷаҳон ба 8 миллион нафар наздик мешавад|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-06-16|archivedate=2020-06-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200615212701/https://khovar.tj/2020/06/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-ba-8-million-nafar-nazdik-meshavad/}}&lt;/ref&gt;
* [[15 июн]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/. Дар муддати аз 30 апрел то соати 18:00 дақиқаи 15 июн дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 5097 нафар бо ташхиси сирояти коронавируси нави CОVID-19 ошкор гардида, аз ин беморӣ то кунун дар мамлакат 3503 (68,7%) нафар шифо ёфтаанд. Ҳамзамон, то таърихи зикргардида дар мамлакат аз ин беморӣ 50 нафар фавтидаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2020/06/habari-favr-dar-to-ikiston-62-olati-navi-siroyatyob-ba-covid-19-ba-ajd-girifta-shud/|title=Дар Тоҷикистон 62 ҳолати нави сироятёбӣ ба COVID-19 ба қайд гирифта шуд|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-06-16|archivedate=2020-06-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200615212644/https://khovar.tj/2020/06/habari-favr-dar-to-ikiston-62-olati-navi-siroyatyob-ba-covid-19-ba-ajd-girifta-shud/}}&lt;/ref&gt;
* [[15 июн]]и [[соли 2020]] Бисёр кишварҳои аврупоӣ шурӯъ аз 15-16-уми июн марзҳои худро ба рӯи кишварҳои ҳамсоя боз мекунанд ва ин як қадами бузург дар паи се моҳи маҳдудиятҳо мебошад. Олмон, Белгия, Фаронса, Юнон ва Ҷумҳурии Чех дар миёни кишварҳое мебошанд, ки аз имрӯз ва Австрия аз 16 июн марзҳоро боз мекунанд. Бозкушоии ҳамоҳангшудаи марзҳо дар ҳоле ҷараён дорад, ки ҳафтаи гузашта Комиссиюни Аврупо машварат дод, ки кишварҳои узв марзҳояшонро боз кунанд. Бозкушоии марзҳо бештар марбут ба шаҳрвандони [[Иттиҳоди Аврупо]], [[Бритониё]] (Пас аз [[31 январ]]и [[соли 2020]], [[Бритониё]] аз иттиҳод хориҷ шуд) ва аксар [[Кишварҳои узви Иттиҳоди Аврупо|кишварҳои ҳавзаи Шенген]]  мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/30671232.html|title= Аврупо марзҳоро боз мекунад, Амрикову Осиё ҳамоно бо хуруҷи вирус дастбагиребонанд|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-06-16}}&lt;/ref&gt; 
* [[14 июн]]и [[соли 2020]] Чин даҳлези нави нақлиётии худро ба Узбекистон боз мекунад. Дар мавриди роҳандозии нахустин блок-поезд дар даҳлези чандҳолата (мультимодальный)-и Чин-Қирғизистон-Узбекистон аввали июн дафтари матбуоти Вазорати сармоягузорӣ ва тиҷорати берунии Узбекистон хабар дод. Гуфта мешавад, ки блок-поезд бо 25 контейнер ба Тошканд тавассути истгоҳи роҳи оҳани “Лонжу”-и музофоти Гонсу (Чин) тариқи Қошғар ба Шинҷон ва порти Иркештами Қирғизистон, аз он ҷо ба шаҳри Ӯш ва минбаъд ба самти Узбекистон меравад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/сарнавишти-роҳи-оҳани-чин-то-тоҷикистон/30669994.html|title= Даҳлези нав ва сарнавишти роҳи оҳан аз Чин то Тоҷикистон|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-06-16}}&lt;/ref&gt;

== [[май]]и [[соли 2020]] ==
* [[30 май]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/.  30 май  дар Тоҷикистон 3807 нафар бо ташхиси сирояти коронавируси нави COVID-19 ошкор гардида, аз ин беморӣ то кунун дар мамлакат 1865 нафар шифо ёфтаанд. Ҳамзамон, то таърихи зикргардида дар мамлакат аз ин беморӣ 47 нафар фавтидаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/covid-19-dar-to-ikiston-3807-nafar-bo-tashhisi-siroyati-koronavirusi-navi-covid-19-oshkor-gardidaast/|title=COVID-19. Дар Тоҷикистон 3807 нафар бо ташхиси сирояти коронавируси нави COVID-19 ошкор гардидааст|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-05-30|archivedate=2020-05-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200531174436/https://khovar.tj/2020/05/covid-19-dar-to-ikiston-3807-nafar-bo-tashhisi-siroyati-koronavirusi-navi-covid-19-oshkor-gardidaast/}}&lt;/ref&gt;
* [[28 май]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/. Дар ҷаҳон шумораи гирифторони навъи нави коронавируси COVID-19 давоми шабонарӯзи гузашта 106 ҳазору 475 нафар зиёд шуда, ба '''5 миллиону 814 ҳазору 593''' нафар расид. Ҳамзамон аз ин теъдод то имрӯз 2 миллиону 515 ҳазору 490 кас шифо ёфтаанд ва 357 ҳазору 977 тан вафот кардаанд, хабар медиҳад АМИТ «Ховар» бо истинод ба маълумоти Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ (СУТ).&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-besh-az-5-8-million-nafar-gardid/|title=COVID-19. Шумораи гирифторони коронавирус дар ҷаҳон беш аз 5,8 миллион нафар гардид|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-05-30}}&lt;/ref&gt;
* [[28 май]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/. Ба даҳгонаи кишварҳое, ки дар онҳо теъдоди зиёди гирифторони коронавирус ба қайд гирифта шудааст, ИМА (1 746 217 нафар), Бразилия (414 661), Россия (379 051), Испания (283 849), Британияи Кабир (231 139), Италия (231 139), Франсия (182 913), Германия (181 895), Туркия (159 797) ва Ҳиндустон (159 054) дохил мешаванд. Аз ҳама бештар беморон дар ИМА (490 151), Испания (196 958), Бразилия (166 647), Германия (163 200), Россия (150 993), Италия (147 101), Туркия (122 793), Эрон (112 988), Чин (78 288) ва Ҳиндустон (67 929) шифо ёфтаанд. Ба қатори давлатҳое, ки дар онҳо т'''еъдоди зиёди ҳолатҳои фавт''' ба қайд гирифта шудааст, '''ИМА (102 114 нафар), Британияи Кабир (37 460), Италия (33 072), Франсия (28 596), Испания (27 118), Бразилия (25 697), Белгия (9 388), Мексика (8 597), Германия (8 533) ва Эрон (7627)''' шомил мебошанд.&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;/&gt;
* [[26 май]]и [[соли 2020]] Кумитаи дин ва танзими расму маросими миллӣ дар Тоҷикистон ба мақомоти маҳаллии кишвар дастур додааст, ки то беҳбуди вазъият барои баргузории маросимҳои арӯсӣ ба сокинон иҷозат надиҳад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/30635131.html|title=Дар Тоҷикистон гузарондани тӯю маъракаҳоро манъ карданд. Сабаб бемории COVID-19|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-05-30}}&lt;/ref&gt;
* [[24 май]]и [[соли 2020]] Ҷӯрабек Назрӣ (Назриев), донишманд ва овозхони маъруфи тоҷик, рӯзи 24-уми май дар 74-солагӣ даргузашт.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/%D2%B7%D3%AF%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D0%BA-%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D1%80%D3%A3-%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%83%D0%B7%D0%B0%D1%88%D1%82/30631152.html|title=Ҷӯрабек Назрӣ, донишманд ва овозхони маъруфи тоҷик даргузашт.|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-05-30}}&lt;/ref&gt; 
* [[24 май]]и [[соли 2020]] Шӯрои уламои Тоҷикистон қарор кард, ки Иди [[Рамазон]] ё Фитр дар Тоҷикистон 24 май фаро мерасад, аммо ба фарқ аз солҳои гузашта намози ид ва идгардак баргузор намегардад. Мақомот аз сокинон хостаанд, идро дар хона бо аъзои оила ҷашн гиранд. Ин тасмим ба густариши коронавируси нав дар Тоҷикистон рабт дорад, ки дар бист рӯзи ахир ба тақрибан ду ҳазор нафар сироят карда, боис ба марги 41 нафар шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/30623662.html|title=Иди Фитр дар Тоҷикистон 24 май аст, вале бе намози дастҷамъӣ|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-05-30}}&lt;/ref&gt;
* [[17 май]]и [[соли 2020]] /АМИТ «Ховар»/. 17 май дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 1524  ҳолати сирояти коронавируси нави КОВИД-19 ошкор гардида, аз ин беморӣ 39  нафар фавтидаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/habari-favr-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-to-ikiston-ba-1524-nafar-rasid/|title=ХАБАРИ ФАВРӢ! Шумораи гирифторони коронавирус дар Тоҷикистон ба 1524 нафар расид|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-05-30|archivedate=2020-05-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200528225549/http://khovar.tj/2020/05/habari-favr-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-to-ikiston-ba-1524-nafar-rasid/}}&lt;/ref&gt;
* [[12 май]]и [[соли 2020]] Комиссияи олии «Бародарии инсонӣ», ки қароргоҳаш дар Амороти Муттаҳидаи Араб воқеъ аст, аз тамоми мардуми ҷаҳон даъват ба амал овард, ки рӯзи панҷшанбе, 14 май тибқи оини дин, мазҳаб ва таълимоти худ даст ба дуо бардоранд, аз Худованд илтиҷо намоянд, ки   COVID-19-ро  бартараф созад, инсониятро аз ранҷу азобҳои имрӯза наҷот диҳад ва ба олимон кумак кунад, то табобати онро пайдо намоянд ва дунёро аз оқибатҳои тиббӣ, иқтисодӣ ва гуманитарии пандемияи коронавирус наҷот диҳанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/bad-az-pandemiya-zamin-be-tarin-makon-baroi-zindagii-insoniyat-ho-ad-shud-a-on-baroi-hotima-yoftani-pandemiyai-covid-19-dast-ba-duo-mebardorad/|title=Ҷаҳон барои хотима ёфтани пандемияи COVID-19 даст ба дуо мебардорад|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-05-30|archivedate=2020-05-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200525111308/http://khovar.tj/2020/05/bad-az-pandemiya-zamin-be-tarin-makon-baroi-zindagii-insoniyat-ho-ad-shud-a-on-baroi-hotima-yoftani-pandemiyai-covid-19-dast-ba-duo-mebardorad/}}&lt;/ref&gt;
* [[12 май]]и [[соли 2020]] Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Душанбе бо мақсади ҳифзи тандурустии сокинони пойтахт аз пешгирии бемории сироятии коронавирус (COVID-19) қатъ намудани  фаъолияти ҳамаи бозорҳои фурӯши либосаи шаҳрро, новобаста аз шакли моликият ва тобеияти идоравӣ то 31 майи соли 2020 тамдид намуд &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/habari-favr-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-to-ikiston-ba-461-nafar-rasid/|title=Қатъи фаъолияти бозорҳои фурӯши либос дар шаҳри Душанбе то 31 май тамдид карда шуд|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-05-30|archivedate=2020-05-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200529220050/https://khovar.tj/2020/05/habari-favr-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-to-ikiston-ba-461-nafar-rasid/}}&lt;/ref&gt;
* [[7 май]]и [[соли 2020]] 7 май дар Тоҷикистон 82 ҳолати нави сироятёбӣ аз COVID-19 ба қайд гирифта шуда, шумораи беморон ба 461 нафар расид. Ҳамзамон, давоми шабонарӯзи гузашта 4 ҳолати фавт сабт гардида, дар умум 12 нафар беморони гирифтори ин навъи нави коронавирус фавтидаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/05/yvmyvcovid-19-ati-faoliyati-bozor-oi-fur-shi-libos-dar-sha-ri-dushanbe-to-31-maj-tamdid-karda-shud/|title=ХАБАРИ ФАВРӢ! Шумораи гирифторони коронавирус дар Тоҷикистон ба 461 нафар расид|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-05-30}}&lt;/ref&gt;

== [[апрел]]и [[соли 2020]] ==
* [[30 апрел]]и [[соли 2020]] [[30 апрел]]и [[соли 2020]] дар ҷаҳон шумораи гирифторон ба намуди нави коронавируси [[Дунёгирии COVID-19‎‎|COVID-19]] '''''3 миллиону 220 ҳазору 969 нафар буда, аз онҳо 1 миллиону 1 ҳазору 72 кас шифо ёфтаанд ва 228 ҳазору 251 тан вафот кардаанд.'''''&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/04/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-besh-az-3-2-million-nafar-gardid/|title=COVID-19. Шумораи гирифторони коронавирус дар ҷаҳон беш аз 3,2 миллион нафар гардид|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-04-30|archivedate=2020-05-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200510171233/http://khovar.tj/2020/04/covid-19-shumorai-giriftoroni-koronavirus-dar-a-on-besh-az-3-2-million-nafar-gardid/}}&lt;/ref&gt;
* [[30 апрел]]и [[соли 2020]] тибқи маълумоти Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон [[29 апрел]]и [[соли 2020]] — 15 ҳодисаи тасдиқшудаи бемории сироятии коронавирусии [[Дунёгирии COVID-19‎‎|COVID-19]], аз ҷумла дар [[вилояти Суғд]] — 10 (даҳ) ҳодиса ва дар шаҳри [[Душанбе]] — 5 (панҷ) ҳодиса аз намунаҳои биологии ҳодисаҳои гумонбар  ба қайд гирифта шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://khovar.tj/2020/04/vmyhabari-favr-dar-to-ikiston-odisai-tasdi-shudai-bemorii-siroyatii-covid-19-az-namuna-oi-biologii-odisa-oi-gumonbar-ba-ajd-girifta-shud/|title=ХАБАРИ ФАВРӢ: Дар Тоҷикистон ҳодисаҳои тасдиқшудаи бемории сироятии CОVID-19 аз намунаҳои биологии ҳодисаҳои гумонбар ба қайд гирифта шуд|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-04-30|archivedate=2020-05-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200501194848/https://khovar.tj/2020/04/vmyhabari-favr-dar-to-ikiston-odisai-tasdi-shudai-bemorii-siroyatii-covid-19-az-namuna-oi-biologii-odisa-oi-gumonbar-ba-ajd-girifta-shud/}}&lt;/ref&gt;
* [[29 апрел]]и [[соли 2020]] Бобоҷон Назаров - донишманди тоҷики муқими Лондон шеваи нав барои муолиҷаи COVID-19-ро ошкор кардааст, ки дар сурати озмоишҳои муваффақиятомез метавонад, барои дармони миллионҳо мардум дар сайёра кумак кунад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ozodi.org/a/донишманди-тоҷик-шеваи-муолиҷаи-ковид-19-ро-ошкор-кардааст/30582969.html|title=Донишманди тоҷики муқими Бритониё шеваи муолиҷаи КОВИД-19-ро ошкор кардааст|author=|website=www.ozodi.org|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-04-30}}&lt;/ref&gt;
* [[17 апрел]]и [[соли 2020]] Иҷлосияи якуми Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, даъвати шашум баргузор гардид. Аъзои Маҷлиси миллӣ тариқи овоздиҳии пинҳонӣ, [[Рустами Эмомалӣ|Рустами Эмомали]]ро ба вазифаи Раиси Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷонибдорӣ намуданд.

== [[март]]и [[соли 2020]] ==
* [[17 март]]и [[соли 2020]]  [[Маҳмадтоир Зокирзода]]  дар ҷаласаи якуми иҷлосияи якуми [[Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон]] даъвати шашум Раиси Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://president.tj/node/22639|title=Иштирок дар ҷаласаи якуми иҷлосияи якуми Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати шашум|author=|website=www.parlament.tj|date=|publisher= |lang=tg|accessdate=2020-03-18}}&lt;/ref&gt;
* [[1 март]]и [[соли 2020]] интихоботи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Тибқи рӯйхати ҳизбӣ дар парлумони нав: ҲХДТ-ро 12 нафар, ҲАТ-ро - 4 нафар, ҲИИТ-ро 4 нафар, ҲДТ-ро 1 нафар ва ҲСТ-ро 1 нафар вакил намояндагӣ мекунанд.&lt;ref name=&quot;ReferenceD&quot;&gt;{{Cite web |url=http://khovar.tj/2020/03/intihobot-2020-komissiyai-markazii-intihobot-va-rajpurs-nati-a-oi-peshakii-intihoboti-vakiloni-ma-lisi-namoyandagoni-ma-lisi-olii-um-urii-to-ikistonro-elon-namud/ |title=ИНТИХОБОТ-2020. Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ натиҷаҳои пешакии интихоботи вакилони Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистонро эълон намуд |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221104155751/https://khovar.tj/2020/03/intihobot-2020-komissiyai-markazii-intihobot-va-rajpurs-nati-a-oi-peshakii-intihoboti-vakiloni-ma-lisi-namoyandagoni-ma-lisi-olii-um-urii-to-ikistonro-elon-namud/ }}&lt;/ref&gt; 
* [[1 март]]и [[соли 2020]] дар интихоботи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон — 4 миллиону 245 ҳазору 951 нафар интихобкунандагон иштирок намуданд, ки ин 86,4%-и шумораи умумии интихобкунандагонро ташкил медиҳад, шумораи овозҳои интихобкунандагоне, ки ба муқобили рӯйхати ҳамаи ҳизбҳои сиёсӣ дода шудаанд, 52 ҳазору 30 нафар ё 1,39%-ро ташкил медиҳад.
* Тибқи натиҷаҳои ниҳоии интихобот дар 41 ҳавзаи якмандатии интихоботӣ: ҲХДТ - 35 нафар, ҲАТ - 3 нафар, ҲКТ - 2 нафар ва ҲИИТ - 1 нафар пирӯзӣ ба даст оварда, ба парлумон роҳ ёфтанд.&lt;ref name=&quot;ReferenceD&quot;/&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар солҳои садаи XXI]]
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар солҳои 2020-ум]]
[[Гурӯҳ:Солҳо дар Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар соли 2020]]</text>
      <sha1>b6nvnnutcwvsnltctfppakm46y3t15h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тоҷикистон дар соли 2021</title>
    <ns>0</ns>
    <id>302033</id>
    <revision>
      <id>1462403</id>
      <parentid>1458030</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:24:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45447" sha1="dz9whgu21aafjttl06863m2g2hqy3m9" xml:space="preserve">== [[декабр]]и [[соли 2021]] ==
* [[24 декабр]] Дар 30 соли ҳамкорӣ [[Амрико]] дар бахшҳои мухталиф, аз ҷумла иқтисод, амнияти озуқаворӣ, тандурустӣ, таъминоти оби тоза, маориф, амният, дастрасӣ ба нерӯи барқ ба [[Тоҷикистон]] 1,8 млрд доллари америкоӣ кӯмак намудааст. Дар ин бора сафорати ИМА дар Тоҷикистон хабар медиҳад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20211224/dar-30-sol-amriko-ba-toikiston-18-mlrd-kmak-kardaast|title=Дар 30 сол Амрико ба Тоҷикистон $1,8 млрд кӯмак кардааст|author=www.asiaplustj.info|date=2021-12-24|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;.
* [[21 декабр]] [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар паём ба Маҷлиси Олии кишвар солҳои 2022-2026-ро панҷсолаи рушди саноат эълон намуда, дастур дод, ки беш аз 500 ҳазор ҷойи корӣ таъсис дода, даромади аҳолӣ ду баробар зиёд карда шавад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20211221/emomal-ramon-2002-2026-ro-pansolai-rushdi-sanoat-elon-kard|title=Эмомалӣ Раҳмон 2002-2026-ро панҷсолаи рушди саноат эълон кард|author=www.asiaplustj.info|date=2021-12-21|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;.
* [[21 декабр]]  [[Эмомалӣ Раҳмон]] дар паёми имсолааш ба Маҷлиси Олии кишвар асосан дар мавриди боло бурдани маош, ислоҳоти маориф, норизоятӣ аз сатҳи забондонии кадрҳо, иқтисоди сабз, рушди саноат, ҳуши сунъӣ ва хиёнат накардан ба миллату давлат суҳбат кард.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20211221/maosh-kallaoi-hol-itisodi-sabz-ushi-sun-muimtarin-nuktaoi-imsolai-payomi-emomal-ramon|title=Маош, каллаҳои холӣ, иқтисоди сабз, ҳуши сунъӣ ва хиёнат накардан: муҳимтарин нуктаҳои имсолаи паёми Эмомалӣ Раҳмон|author=www.asiaplustj.info|date=2021-12-21|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;.
* [[16 декабр]] [[ЮНЕСКО]] - Созмони Милали Муттаҳид оид ба масъалаҳои илм, маориф ва фарҳанг ворид гардидани номинатсияи [[Фалак (мусиқии анъанавӣ)|«Фалак»]] -и тоҷикиро ба Феҳристи мероси фарҳангии ғайримоддии башарият расман эълон намуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url= https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20211216/falak-i-toik-rasman-ba-feristi-merosi-farangii-airimoddii-bashariyat-dohil-shud |title=“Фалак”-и тоҷикӣ расман ба Феҳристи мероси фарҳангии ғайримоддии башарият дохил шуд|author=www.asiaplustj.info|date=2021-12-16|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;.  
* [[13 декабр]] Узви дастаи мунтахаби Тоҷикистон оид ба бокс Миҷгона Самадова дар мусобиқаи байналмилалии “Ҷоми ҷаҳон миёни кишварҳои истеҳсолкунандаи нефт” сазовори медали тилло шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/tj/news/sports/20211213/toikduhtar-ba-daryofti-medali-tilloi-omi-aonii-boks-sharayofb-gardid|title=Тоҷикдухтар ба дарёфти медали тиллои Ҷоми ҷаҳонии бокс шараёфб гардид|author=www.asiaplustj.info|date=2020-12-13|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-12-26}}&lt;/ref&gt;. 
* [[8 декабр]] Ба ҳолати 1 октябри соли 2021 ҳаҷми умумии қарзи берунаи Тоҷикистон 3 млрд 262,1 млн долларро ташкил медиҳад, хабар медиҳад Вазорати молияи ҷумҳурӣ. Таносуби қарзи хориҷӣ ба МДД 38,2%-ро ташкил медиҳад. Ҳудуди иҷозашуда - 40%. Дар сохтори қарзи беруна 96,4% ба “қарзи бевоситаи давлатӣ рост меояд, ки иҷрои хидматрасониҳои ҳукуматро таъмин мекунад”. Ин ҷо сари қарзҳое сухан меравад, ки барои амалисозии лоиҳаҳои давлатии сармоягузорӣ ҷалб шудаанд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/economic/20211208/arzi-berunai-toikiston-dar-9-mo-184-mln-dollar-afzud|title=Қарзи берунаи Тоҷикистон дар 9 моҳ 18,4 млн доллар афзуд|author=www.asiaplustj.info|date=2020-12-08|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-12-26}}&lt;/ref&gt;.

== [[ноябр]]и [[соли 2021]] ==
* [[29 ноябр]] Ҳукумати [[ВМКБ]] аз поёни эътирозҳои 4-рӯза хабар дода, мегӯянд миёни намояндагони эътирозагрон ва тими гуфтушуниди ҳукумати вилоят тавофуқоте ба даст омадааст.
* [[18 ноябр]] Қасри президент дигар дар 100-сомона нест, ҷойашро Кохи Наврӯз гирифт &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/economic/20211118/asri-prezident-digar-dar-100-somona-nest-oiashro-kohi-navrz-girift|title=Қасри президент дигар дар 100-сомона нест, ҷойашро Кохи Наврӯз гирифт|author=www.asiaplustj.info|date=2020-11-18|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-11-18}}&lt;/ref&gt;. 
* [[15 ноябр]] Вазорати саноат ва технологияҳои нави Тоҷикистон рӯйхати маҳсулоти озуқавориро чоп кард, ки ҷумҳурӣ эҳтиёҷоти дохилии худро бо онҳо пурра қонеъ гардонда метавонад. Ҳиссаи орду гандум дар ҳаҷми умумии воридоти Тоҷикистон дар зарфи 9 моҳи соли равон 6%-ро ташкил додааст. Тӯли 9 моҳи соли 2021 дар дохили кишвар 854 ҳазор тонна гандум истеҳсол шудааст, ки 0,9% зиёдтар нисбат ба ҳамин давраи соли 2020 мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/economic/20211115/toikiston-mustailona-hudashro-bo-non-tamin-karda-metavonad|title=Қасри президент дигар дар 100-сомона нест, ҷойашро Кохи Наврӯз гирифт|author=www.asiaplustj.info|date=2020-11-15|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-11-15}}&lt;/ref&gt;.

== [[октябр]]и [[соли 2021]] ==
* [[29 октябр]] Дар Душанбе дафтари [[Ҷабҳаи муқовамати миллии Афғонистон| Ҷабҳаи муқовимати миллии Афғонистон]] кушода шуд. Дар ин бора ба «Азия-Плюс» аз сафорати Афғонистон дар Тоҷикистон хабар доданд. [[Аҳмад Масъуд]] дар шимоли [[Афғонистон]] [[Ҷабҳаи муқовамати миллии Афғонистон| Ҷабҳаи муқовимати миллии Афғонистон]]ро таъсис дод, ки эътилофи шӯришии қавмии зидди «[[Толибон]]» аст &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20211029/korshinoson-dar-dushanbe-daftari-abai-muovimati-millii-afoniston-boz-shud|title=Дар Душанбе дафтари Ҷабҳаи муқовимати миллии Афғонистон кушода шуд|author=www.asiaplustj.info|date=2020-10-29|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-10-29}}&lt;/ref&gt;.
* [[15 октябр]] Президенти Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] шаҳрванадони кишварро бо ҷашни бостонии [[Меҳргон]] табрику таҳният гуфт. Тоҷикистон ҷашни Меҳргонро дар фазои соҳибистиқлолии мамлакат таҷлил намуда, онро ба қатори ҷашнҳои расмӣ ба қонунгузории кишвар ворид кардаааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20211015/emomal-ramon-toikistoniyonro-bo-ashni-mergon-tabrik-kard|title=Эмомалӣ Раҳмон тоҷикистониёнро бо ҷашни Меҳргон табрик кард|author=www.asiaplustj.info|date=2020-10-15|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-10-15}}&lt;/ref&gt;.
* [[12 октябр]] Дар Агентии омори назди Ҳукумати ҶТ муаррифии натиҷаи пешакии барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзили Тоҷикистон дар соли 2020 баргузор гардид. Иттилоъ дода шуд, ки ба ҳолати '''1 октябри соли 2020 аҳолии Тоҷикистон 9 млн 661 ҳазор нафар'''ро ташкил медиҳад. Аз шумораи умумии аҳолӣ  дар ҷумҳурӣ мардҳо 4 млн 901 ҳазор нафар ва занҳо 4 млн 760 ҳазор нафарро ташкил медиҳанд. Беш аз 2 млн 528 ҳазор нафар ё 26,2%-и аҳолӣ шаҳрнишин ва 7 млн  133 ҳазор нафар ё 73,8%-ро аҳолии деҳот ташкил медиҳанд. Ҳамин тариқ шумораи аҳолии ҷумҳурӣ нисбат ба барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзили соли 2010-ум '''2 млн 097 ҳазор нафар ё 27,7% зиёд шудааст'''.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20211012/dar-10-sol-shumorai-aolii-toikiston-besh-az-2-mln-ziyod-shudaast|title=Дар 10 сол шумораи аҳолии Тоҷикистон беш аз 2 млн зиёд шудааст|author=www.asiaplustj.info|date=2020-10-12|publisher=www.asiaplustj.info|lang=tg|accessdate=2020-10-12}}&lt;/ref&gt;.&lt;/ref&gt;.

== [[сентябр]]и [[соли 2021]] ==
* [[17 сентябр]] Дар маҷмааи “Кохи Наврӯз”-и шаҳри Душанбе, 17 сентябр ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳои узви Созмони ҳамкории Шанхай (СҲШ) бахшида ба 20-умин солгарди таъсиси Созмон ба кор оғоз намуд. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/news/tajikistan/politics/20210917/dar-dushanbe-nishasti-ashnii-ssh-ba-kor-ooz-kard|title=Шаҳрдорӣ: Тайи 16 рӯзи ахир дар пойтахт ягон ҳолати сироят аз COVID-19 сабтнашудааст|author=|4=www.asiaplustj.info|date=2020-09-17|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-09-17|archivedate=2021-10-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211029150205/https://www.asiaplustj.info/news/tajikistan/politics/20210917/dar-dushanbe-nishasti-ashnii-ssh-ba-kor-ooz-kard}}&lt;/ref&gt;.
* [[15 сентябр]] 15 сентябр дар шаҳри Душанбе таҳти раёсати Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷаласаи муштараки Шӯрои вазирони корҳои хориҷӣ, Шӯрои вазирони мудофиа ва Кумитаи котибони шӯроҳои амниятии кишварҳои узви Созмони Аҳдномаи амнияти дастҷамъӣ (СААД) баргузор гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/09/dar-dushanbe-alasai-mushtaraki-shvkh-shvm-va-kksha-saad-barguzor-gardid/|title=Дар Душанбе ҷаласаи муштараки ШВКХ, ШВМ ва ККША СААД баргузор гардид|author=|4=www.khovar.tj|date=2020-09-15|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-09-15|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916154123/https://khovar.tj/2021/09/dar-dushanbe-alasai-mushtaraki-shvkh-shvm-va-kksha-saad-barguzor-gardid/}}&lt;/ref&gt;.
* [[13 сентябр]] Аз оғози пандемия дар ҷумҳурӣ ҳамагӣ 17 ҳазору 84 ҳолати сироятёбӣ аз коронавирус сабт шуда, то имрӯз 16 ҳазору 953 нафари онҳо аз ин беморӣ шифо ёфтаанд. Шумори умумии фавтидагон аз ин беморӣ 124 нафарро ташкил медиҳад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20210914/shardor-taii-16-rzi-ahir-dar-poitaht-yagon-olati-siroyat-az-covid-19-sabt-nashudaast|title=Дар Душанбе нишасти ҷашнии СҲШ ба кор оғоз кард|author=|www.asiaplustj.info|date=2020-09-14|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-09-14}}&lt;/ref&gt;.
* [[13 сентябр]] Ба ҳолати ҷорӣ дар ҳудуди Тоҷикистон 2 млн 168 ҳазору 537 нафар (37,2%) нафар шаҳрвандони синни аз 18-сола болои мамлакат ба ваксинатсия зидди бемории коронавируси COVID-19 фаро гирифта шуданд.
* [[10 сентябр]] Ба муносибати 30-юмин солгарди Истиқлолияти давлатии Тоҷикистон 9 сентябр дар шаҳри Душанбе раҳпаймоии пуршукӯҳи осоишта доир гардид, ки дар он зиёда аз 30 ҳазор нафар кормандони вазорату идораҳо, афроди касбу кори гуногун, омӯзгрону муҳассилини муассисаҳои таълимӣ ва сокинони пойтахт иштирок карданд.Суратгузориши ҷолибу диданӣ аз ин чорабинӣ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20210910/30-azor-ba-iftihori-30-solag-rapaimoii-mardum|title=30 ҳазор ба ифтихори 30-солагӣ.Раҳпаймоии мардумӣ|author=|www.asiaplustj.info|date=2020-09-10|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-09-10}}&lt;/ref&gt;.

== [[август]]и [[соли 2021]] ==
* [[31 август]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]]: Теъдоди умумии маризони коронавирус дар Тоҷикистон ба '''16 852''' баробар шуд, ки аз ин миён '''16 698''' бемор комилан сиҳат ёфтаанд ва теъдоди қурбониён аз коронавирус  ба '''124''' нафар баробар шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://covid.tj/|title=Портали ягонаи миллӣ оид ба коронавирус (COVID-19)|author=|website=covid.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-08-31}}{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.
* [[31 август]] Раисиҷумҳури Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон, ба бархе аз мансабдорони кунуниву пешина ва вакилони парлумон мукофоти давлатӣ супурд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20210831/idomai-mukofotgirio-az-rustami-emomal-to-ubaidulloevu-dostiev|title=Идомаи мукофотгириҳо: аз Рустами Эмомаливу Убайдуллоеву Достиев то Бег Сабур|author=|website=www.asiaplustj.info|date=|publisher=|lang=ru|accessdate=2020-08-31}}&lt;/ref&gt;.
* [[25 август]] Эмомалӣ Раҳмон раисҷумҳури Тоҷикистон дар мулоқоти имрӯзаш бо вазири корҳои хориҷии Покистон Шоҳ Маҳмуд Қурайшӣ мавқеи Тоҷикистонро дар қиболи ҳаводиси Афғонистон ва тассаруфи ин кишвар аз сӯйи гурӯҳи &quot;Толибон&quot; равшан кард. Мавқеи Тоҷикистон дар баробари &quot;Толибон&quot;: Ҳукумати фарогир бо иштироки тоҷикон ташкил шавад.
&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/power/20210825/mavei-toikiston-dar-barobari-tolibon-ukumati-farogir-bo-ishtiroki-toikon-tashkil shavad|title=Мавқеи Тоҷикистон дар баробари &quot;Толибон&quot;:Ҳукумати фарогир бо иштироки тоҷикон ташкилшавад|author=|website=www.asiaplustj.info|date=|publisher=|lang=ru|accessdate=2020-08-25}}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.
* [[18 август]] Раисиҷумҳури Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон дар як маросими хос ба 120 нафар мукофот ва унвону ҷоизаҳои давлатӣ супоридааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/politics/20210818/ordeni-sharaf-navisandavu-ofizi-hal-kormandi-shoistavu-hidmati-shoista-oizavu-unvonoi-davlat-ba-120-nafar|title=Ордени &quot;Шараф&quot;, нависандаву ҳофизи халқӣ, корманди шоиставу хидмати шоиста: ҷоизаву унвонҳои давлатӣ ба 120 нафар|author=|website=www.asiaplustj.info|date=|publisher=|lang=ru|accessdate=2020-08-18}}&lt;/ref&gt;.
* [[17 август]] Ба ҳолати шоми [[17 август]]и [[соли 2021]] дар ҳудуди Ҷумҳури Тоҷикистон 1 миллиону 755 ҳазору 958 нафар шаҳрвандон ё 29,5% аҳолӣ ваксина, ҷумла беш аз 212 ҳазор нафар онҳо вояи дуюми  ваксинаро гирифтаанд. Ҷиҳати ҳифзи аҳолӣ аз гирифторӣ ба бемории [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] 4 миллиону 160 ҳазору 740 воя ваксина вориди Ҷумҳури Тоҷикистон гардонида шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/08/vaksina-vositai-past-kardani-shiddati-bemorii-covid-19-dar-dushanbe-marakai-emkunii-a-ol-bar-ziddi-bemorii-koronavirus-77-i-ro-gardid/|title=ВАКСИНА – ВОСИТАИ ПАСТ КАРДАНИ ШИДДАТИ БЕМОРИИ COVID-19. Дар Душанбе маъракаи эмкунии аҳолӣ бар зидди бемории коронавирус 77% иҷро гардид|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-08-18|archivedate=2021-08-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210819133655/https://khovar.tj/2021/08/vaksina-vositai-past-kardani-shiddati-bemorii-covid-19-dar-dushanbe-marakai-emkunii-a-ol-bar-ziddi-bemorii-koronavirus-77-i-ro-gardid/}}&lt;/ref&gt;

== [[июл]]и [[соли 2021]] ==
* [[28 июл]]и [[соли 2021]] Шаби [[26 июл ]]и [[соли 2021]] ширкати ҳавопаймоии &quot;Turkish Airlines&quot;, 1,5 миллион воя ваксинаи &quot;Moderna&quot;- ро аз Амрико ба Душанбе интиқол дод. Ваксинаҳо ба Тоҷикистон дар доираи барномаи COVAX ворид карда шуданд, ки тибқи он ҷумҳурӣ дар моҳи марти соли равон бо истифода аз маблағҳое, ​​ки аз ҷониби ҳукумати ИМА низ қисман дода шудааст, 192,000 воя ваксинаи &quot;AstraZeneca&quot; гирифтааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik-tj.com/20210728/tojikiston-vaksinzan-moderna-oghoz-1041238901.html|title= Дар Тоҷикистон ваксинзанӣ бо &quot;Moderna&quot; оғоз шуд|author=|website=sputnik-tj.com|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-07-28}}&lt;/ref&gt;. &lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 21.07.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[21 июл]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]]: Теъдоди умумии маризони коронавирус дар Тоҷикистон ба '''14228 ''' баробар шуд, ки аз ин миён '''13 801''' бемор комилан сиҳат ёфтаанд ва теъдоди қурбониён аз коронавирус  ба '''114''' нафар баробар шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik-tj.com/20210721/afzoish-marg-giriftor-koronavirus-tojikiston-1041036982.html|title= Афзоиши маргу гирифторӣ ба коронавирус дар Тоҷикистон|author=|website=sputnik-tj.com|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-07-21}}&lt;/ref&gt;. &lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 21.07.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[21 июл]]и [[соли 2021]]  Хабаргузории Trend бо истинод ба Azerbaijan Airlines хабар додааст, ки Тоҷикистон аз Озарбойҷон 40 ҳазор вояи доруи англисӣ-шведӣ барои коронавируси ваксинаи AstraZeneca гирифт.; Тоҷикистон интизори қабули ваксинаи коронавирус аз чанд кишвари дигар аст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik-tj.com/20210721/kishvar-tojikiston-vaksina-koronavirus-1041037142.html|title= Боз як кишвари дигар ба Тоҷикистон ваксинаи коронавирус медиҳад|author=|website=sputnik-tj.com|date=|publisher= sputnik-tj.com|lang=tg|accessdate=2020-07-21}}&lt;/ref&gt;.
* [[19 июн]] Ҳайати олимпии Тоҷикистон иборат аз 10 варзишгар аз рӯи чор намуди варзиш дар Бозиҳои олимпии Токио-2020 ширкат мекунанд: Усмонов Баҳодур, Негматуллоев Шаббос, Зуҳуров Сиёвуш (бокс), Маҳмадбеков Сомон, Муродов Акмал, Устопириён Комроншоҳ, Раҳимов Темур (ҷудо), Аҳмадиев Илдар (варзиши сабук), Тюрина Анастасия ва Ишанов Олимҷон (шиноварӣ).  гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://varzishtv.tj/tj/news/temur-ra-imov-parchambardori-ayati-olimpii-to-ikiston/|title= Темур Раҳимов – парчамбардори ҳайати олимпии Тоҷикистон|author=|website=varzishtv.tj |date=|publisher=varzishtv.tj |lang=tg|accessdate=2020-06-11}}&lt;/ref&gt;.

== [[июн]]и  [[соли 2021]] ==
* [[25 июн]] Барандагони Ҷоизаҳои адабии ба номи Айнӣ ва Турсунзода дар соли 2021 муайян шуданд. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/06/barandagoni-oiza-oi-adabii-ba-nomi-ajn-va-tursunzoda-muajyan-shudand/|title=Барандагони Ҷоизаҳои адабии ба номи Айнӣ ва Турсунзода  муайян шуданд.|author=|website=khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-06-25|archivedate=2021-06-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210625180934/https://khovar.tj/2021/06/barandagoni-oiza-oi-adabii-ba-nomi-ajn-va-tursunzoda-muajyan-shudand/}}&lt;/ref&gt;.
* [[16 июн]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 308''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''13 218''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 16.06.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[12 июн]] [[11 июн]]и [[соли 2021]] Чемпионати '''ЕВРО-2020''' оид ба футбол оғоз гардид./Бо бозӣ байни дастаҳои [[Туркия]] ва [[Италия]] дар гурӯҳи &quot;А&quot; рақобатҳои деринтизори Евро-2020 оғоз шуданд. Натиҷаи бозӣ: Туркия — Италия — 0:3 (0:0)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ftv.tj/news/4563-evro-2020-bo-avtogol-ooz-gardid.html|title= ЕВРО-2020 бо автогол оғоз гардид|author=|website=ftv.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-06-12}}&lt;/ref&gt;.
* [[11 июн]] Ҷудокори (дзюдо) маъруфи Тоҷикистон [[Комроншоҳи Устопириён]], ки дар вазни - 90кг баромад мекунад, соҳиби роҳхат ба Бозиҳои олимпии Токио-2020 гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/06/fbxdfmuborak-bod-komronsho-ustopiriyon-ba-bozi-oi-olimpii-tokio-2020-ro-hat-girift/|title=МУБОРАК БОД! Комроншоҳ Устопириён ба Бозиҳои олимпии Токио-2020 роҳхат гирифт|author=|website=khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-06-11|archivedate=2021-06-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210624200354/https://khovar.tj/2021/06/fbxdfmuborak-bod-komronsho-ustopiriyon-ba-bozi-oi-olimpii-tokio-2020-ro-hat-girift/}}&lt;/ref&gt;.
* [[10 июн]] Миёни Тоҷикистон ва Ӯзбекистон санадҳои нави ҳамкорӣ ба имзо расиданд. Дар доираи сафари расмии Президенти Ҷумҳурии Ӯзбекистон Шавкат Мирзиёев дар Тоҷикистон дар маҷмӯъ 36 ҳуҷҷат ба имзо расид.&lt;ref&gt;[https://tvt.tj/miyoni-tochikiston-va-uzbekiston-sanadkhoi-navi-khamkori-ba-imzo-rasidand 10.06.2021]&lt;/ref&gt;
* [[7 июн]] Варзишгарони тоҷик дар Чемпионати Осиё оид ба самбо миёни наврасон, ҷавонон ва калонсолон, ки 4-6 июни соли равон  дар шаҳри Тошканди Ҷумҳурии Ӯзбекистон баргузор шуд, сазовори  22 медал – 4 тилло, 9 нуқра, 9 биринҷӣ шуданд. &lt;ref&gt;[https://tvt.tj/sambochiyoni-tochik-dar-chempionati-osiyo-miyoni-navrason-chavonon-va-kalonsolon-dar-toshkand-4 07.06.2021]&lt;/ref&gt;
* [[3 июн]] Дар ҷараёни мулоқоту музокироти сатҳи олӣ - Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] бо Сарвазири Ҷумҳурии Исломии Покистон Имрон Хон,  ҳолати кунунӣ ва дурнамои робитаҳои кишварҳо, инчунин, масъалаҳои умдаи минтақавӣ ва байналмилалӣ баррасӣ карда шуд.&lt;ref&gt;[https://tvt.tj/charayon-va-natichakhoi-mulokotu-muzokiroti-satkhi-olii-tochikistonu-pokiston 03.06.2021]&lt;/ref&gt;

== [[май]]и [[соли 2021]] ==
* [[28 май]] Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи зиёд намудани андозаи нафақаҳои гурӯҳҳои алоҳидаи нафақагирон (аз 1 сентябри соли 2021), ки ба онҳо нафақа аз рӯи маъюбӣ таъин ва пардохт мегардад.&lt;ref&gt;[https://tvt.tj/farmoni-prezidenti-chumkhurii-tochikiston-dar-borai-ziyod-namudani-andozai-nafakakhoi-gurukhkhoi 28.05.2021]&lt;/ref&gt;
* [[20 май]] Мамнуъгоҳи табиии «[[Бешаи палангон]]», воқеъ дар ҷануби Тоҷикистон  ба рӯйхати [[Мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО]] дар меҳвари мулоқоти Раиси Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати  Ҷумҳурии Тоҷикистон Баҳодур Шерализода бо мудири Дафтари минтақавии ЮНЕСКО дар Алмаато хонум Криста Пиккат қарор гирифт.&lt;ref&gt;[https://tvt.tj/beshai-palangon-ba-ruyhati-merosi-chakhonii-yunesko-vorid-karda-meshavad 20.05.2021]&lt;/ref&gt;

== [[апрел]]и [[соли 2021]] ==
* [[30 апрел]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 308''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''13 218''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 30.04.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[30 апрел]] Дар сӯҳбати телефонии сарони давлатҳои [[Тоҷикистон]] ва [[Қирғизистон]] ба мувофиқа расиданд, ки ба таври фаврӣ рӯзи [[1 май]]и [[соли 2021]] ҷаласаи Комиссияҳои байниҳукуматии ҷонибҳоро оид ба делимитсия ва демаркатсия дар шаҳри [[Баткен]]и [[Ҷумҳурии Қирғизистон]] доир намоянд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/04/88prezident-oi-to-ikiston-va-ir-iziston-vaz-dar-marzro-barras-namudand/|title=Президентҳои Тоҷикистон ва Қирғизистон вазъ дар марзро баррасӣ намуданд|author=|website=khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-04-30|archivedate=2021-04-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210430171759/https://khovar.tj/2021/04/88prezident-oi-to-ikiston-va-ir-iziston-vaz-dar-marzro-barras-namudand/}}&lt;/ref&gt;.
* [[28 апрел]] Муноқишаи байни шаҳрвандони Тоҷикистон ва Қирғизистон [[28 апрел]]и [[соли 2021]], соати 16:00 дар мавзеи нуқтаи обтақсимкунии “Головной”, воқеъ дар болои дарёи Исфара ва ҳудуди деҳаи Хоҷаи Аълои [[ҷамоати Чоркӯҳ]]и шаҳри [[Исфара]] дар натиҷаи амалҳои иғвоангезонаи шаҳрвандони Ҷумҳурии Қирғизистон ва сангпартоии онҳо ҷониби шаҳрвандони Тоҷикистон сар зад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/04/markazi-matbuoti-shun-oi-sar-adii-kdam-t-habar-medi-ad-6/|title=Маркази матбуоти Қӯшунҳои сарҳадии КДАМ ҶТ хабар медиҳад|author=|website=khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-04-28|archivedate=2021-04-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210430170854/https://khovar.tj/2021/04/markazi-matbuoti-shun-oi-sar-adii-kdam-t-habar-medi-ad-6/}}&lt;/ref&gt;. Муноқишаи номбурда 29 апрел давом кардааст. Бар асари тирпаронии шаҳрвандони ду ҷониб ҷароҳатҳои гуногуни ҷисмонӣ расонида шудаанд. 
* [[20 апрел]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 308''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''13 218''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 20.04.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; 
* [[8 апрел]] Моҳи шарифи [[Рамазон]] ([[соли 2021]]) дар [[Тоҷикистон]] [[13 апрел]] оғоз мешавад. Дар ин бора ба [[АМИТ «Ховар»]] аз Кумитаи дин, танзими анъана ва ҷашну маросими назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон хабар доданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2021/04/sanai-o-ozi-mo-i-sharifi-ramazon-dar-to-ikiston-muajyan-shud/ |title=Санаи оғози моҳи шарифи Рамазон дар Тоҷикистон муайян шуд. /khovar.tj/ 8.04.2021 |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221127184411/https://khovar.tj/2021/04/sanai-o-ozi-mo-i-sharifi-ramazon-dar-to-ikiston-muajyan-shud/ }}&lt;/ref&gt;
* [[7 апрел]] Мавқеи Тоҷикистон дар раддабандии нави ФИФА муайян шуд. Дастаи  мунтахаби Тоҷикистон бо касби 1151.1 имтиёз дар зинаи 121-ум боқӣ монд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2021/04/mav-ei-to-ikiston-dar-raddabandii-navi-fifa-muajyan-shud/ |title=Мавқеи Тоҷикистон дар раддабандии нави ФИФА муайян шуд. /khovar.tj/ 8.04.2021 |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221127184405/https://khovar.tj/2021/04/mav-ei-to-ikiston-dar-raddabandii-navi-fifa-muajyan-shud/ }}&lt;/ref&gt;
* [[5 апрел]] Навори видеоии [[Манижа Сангин]] ба суруди [[Russian Woman]] («Зани рус»), ки бо он [[Русия]]ро дар 65-умин озмуни байналмилалии «[[Озмуни Евровижн|Евровижн-2021]]» дар [[Роттердам]]и [[Нидерландия]] муаррифӣ карда буд, дар шабакаи расмии озмун, дар [[YouTube]] миёни 39 клипи иштирокчиёни намоиши [[соли 2021]] беш аз 6,7 миллион тамошобин пайдо карда, дар байни онҳо машҳуртарин шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://khovar.tj/2021/04/navori-videoii-manizha-dar-shabakai-evrovidenie-miyoni-ishtirokchiyoni-soli-2021-az-ama-mash-urtarin-shud/|title=«Навори видеоии Манижа дар шабакаи «Евровидение» миёни иштирокчиёни соли 2021 аз ҳама бештар машҳур шуд|author=|website=www.khovar.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2021-04-08|archivedate=2021-05-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210501011401/https://khovar.tj/2021/04/navori-videoii-manizha-dar-shabakai-evrovidenie-miyoni-ishtirokchiyoni-soli-2021-az-ama-mash-urtarin-shud/}}&lt;/ref&gt;

== [[Март]]и [[соли 2021]]  ==
* [[27 март]] Ситоди ҷумҳуриявӣ барои баргузор намудани тӯйи домодию арусӣ бо иштироки то сад нафар бо риоя намудани чораҳои беҳдоштӣ ва зиддиэпидемикӣ иҷозат дод &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2021/03/sitodi-um-uriyav-baroi-barguzor-namudani-t-ji-domodiyu-arus-bo-ishtiroki-to-sad-nafar-bo-rioya-namudani-chora-oi-be-dosht-va-ziddiepidemik-i-ozat-dod/ |title=Ситоди ҷумҳуриявӣ барои баргузор намудани тӯйи домодию арусӣ бо иштироки то сад нафар бо риоя намудани чораҳои беҳдоштӣ ва зиддиэпидемикӣ иҷозат дод  /khovar.tj/ 27.03.2021 |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221127184429/https://khovar.tj/2021/03/sitodi-um-uriyav-baroi-barguzor-namudani-t-ji-domodiyu-arus-bo-ishtiroki-to-sad-nafar-bo-rioya-namudani-chora-oi-be-dosht-va-ziddiepidemik-i-ozat-dod/ }}&lt;/ref&gt;
* [[21 март]]  [[Ҷозеф Байден]] ба [[Эмомалӣ Раҳмон]]: «Соли ҷорӣ ИМА ва Тоҷикистон 30-солагии шарикӣ ва ҳамкориро ҷашн мегиранд»&lt;ref&gt;[http://tvt.tj/chozef-bayden-ba-emomali-rakhmon-soli-chori-ima-va-tochikiston-30-solagii-shariki-va-khamkoriro/Ҷозеф Байден ба Эмомалӣ Раҳмон: «Соли ҷорӣ ИМА ва Тоҷикистон 30-солагии шарикӣ ва ҳамкориро ҷашн мегиранд» /tvt.tj/21.03.2021]&lt;/ref&gt;
* [[9 март]] Нахустин ваксинаи ширкати британиягии Оксфорд «AstraZeneca», ки тибқи иҷозатномаи он дар «Пажӯҳишгоҳи зардобаҳои Ҳиндустон» (Srum Institute of India) истеҳсол шудааст,аз ҷониби [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ]] (COVAX) ба Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷудо гардид, аз [[Деҳлӣ]] ба Душанбе интиқол дода шуд.&lt;ref&gt;[http://tvt.tj/covid-19-nahustin-vaksina-bar-ziddi-koronavirus-az-dekhli-ba-dushanbe-intikol-doda-shud/ COVID-19 Нахустин ваксина бар зидди коронавирус аз Деҳлӣ ба Душанбе интиқол дода шуд /tvt.tj/9.03.2021]&lt;/ref&gt;
* [[9 март]] Дар [[ноҳияи Шаҳринав]]  обидаи нави меъморӣ бо номи  «I love Shahrinav» («Ман Шаҳринавро дӯст медорам») насб карда шуд. Лоиҳаи нави меъморӣ дар ҳалқагардиши сари пули Қаратоғ, воқеъ дар шоҳроҳи [[Душанбе]] — [[Турсунзода]] амалӣ гардид.&lt;ref&gt;[http://tvt.tj/dar-shakhrinav-loikhai-navi-memori-i-love-shahrinav-amali-gardid/ Дар Шаҳринав лоиҳаи нави меъморӣ — «I love Shahrinav» амалӣ гардид /tvt.tj/9.03.2021]&lt;/ref&gt;

== [[феврал]]и [[соли 2021]] ==
* [[27 феврал]] Омори сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 308''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''13 218''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 27.02.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[26 феврал]] Дар конфронси [[Созмони Милали Муттаҳид]] оид ба савдо ва рушд (UNCTAD) &quot;Ҳисоботи технология ва инноватсия 2021&quot; аз чоп баромад. Аз ҷиҳати омодагӣ ба рушди технологияҳои пешрафта, Тоҷикистон дар байни [[Тимури Шарқӣ]] ва [[Иттиҳоди Қамар]] ҷойгир аст ва дар байни 158 кишвари дар рейтинг зикршуда ҷои 143-ро ишғол мекунад. Аз кишварҳои [[ИДМ]] [[Русия]] дар ҷои 27, [[Беларус]] дар ҷои 59, [[Қазоқистон]] дар ҷои 62, [[Арманистон]] дар ҷои 83, [[Озарбойҷон]] дар ҷои 100, [[Қирғизистон]] дар ҷои 115 мебошанд.&lt;ref&gt;[http://avesta.tj/2021/02/26/tadzhikistan-okazalsya-v-kontse-rejtinga-po-gotovnosti-k-razvitiyu-novyh-tehnologij/ Таджикистан оказался в конце рейтинга по готовности к развитию новых технологий /avesta.tj/2021/02/26/]&lt;/ref&gt; 
* [[26 феврал]]  Пас аз натиҷаҳои соли гузашта, Тоҷикистон ҳаҷми қарзи хориҷии худро зиёд кард. Дар аввали моҳи январи соли 2021 ин рақам 3,2 миллиард доллар буд. Бояд қайд кард, ки ин 43,8 фоизи маҷмӯи маҳсулоти дохилии ҷумҳурӣ (ММД)-ро ташкил медиҳад. Ҳамин тариқ, барои ҳар як шаҳрванди кишвар 339 доллар рост меояд.&lt;ref&gt;[https://tj.sputniknews.ru/economy/20210226/1032894307/Kazhdyy-zhitel-Tadzhikistana-dolzhen-339-dollarov.html /sputniknews.ru/ 26.02.2021]&lt;/ref&gt;
* [[19 феврал]]  Вазири рушди иқтисод ва савдои Тоҷикистон Завқӣ Завқизода дар нишасти матбуотии солонаи вазорат фаъолияти [[Минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон]]ро баррасӣ намуд. Гуфта шуд, ки то январи соли 2021, ҳамагӣ 72 ширкатҳои саноатӣ номнавис шудаанд. 30 субъект дар [[Минтақаи озоди иқтисодии «Суғд»]], 25 субъект дар [[Минтақаи озоди иқтисодии «Данғара»]], 11 субъект дар [[Минтақаи озоди иқтисодии «Панҷ»]], 5 субъект дар [[Минтақаи озоди иқтисодии «Ишкошим»]] ва 1 субъект дар Минтақаи озоди иқтисодии “Кулоб”.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://halva.tj/tj/news/dar_minta_a_oi_ozodi_i_tisodi_oi_to_ikiston_72_korkhona_faoliyat_mekunand/ |title=Дар минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон 72 корхона фаъолият мекунанд /halva.tj/ 19.02.2021 |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2021-05-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210513032354/https://halva.tj/tj/news/dar_minta_a_oi_ozodi_i_tisodi_oi_to_ikiston_72_korkhona_faoliyat_mekunand/ }}&lt;/ref&gt;
* [[15 феврал]] Мувофиқи маълумоти БМТ, давоми соли 2020 барориши кортҳои пардохтии бонкӣ ба таври назаррас афзоиш ёфт: шумораи умумии кортҳои аз ҷониби бонкҳои ватанӣ баровардашуда то охири соли 2020 зиёда аз 3,2 миллион ададро ташкил дод. То ҳолати 31 декабри соли 2020 шумораи банкоматҳо ва терминалҳои электронӣ дар Тоҷикистон мутаносибан,  ба 1281 ва 5710 адад расидааст. Шумораи банкоматҳо давоми соли 2020 ба миқдори 403 адад ва шумораи терминалҳои электронӣ — 362 адад зиёд шудааст.&lt;ref&gt;[https://khovar.tj/2021/02/dar-to-ikiston-tedodi-amyon-oi-elektron-ta-riban-5-marotiba-afzoish-yoftaast/Дар Тоҷикистон теъдоди ҳамёнҳои электронӣ * тақрибан 5 маротиба афзоиш ёфтааст /khovar.tj/ 15.02.2021]{{Пайванди мурда|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[4 феврал]] Дар Тоҷикистон шумораи гӯсфандони кӯҳӣ ([[архар]] ё «Марко Поло») ба беш аз 26 ҳазору 480 сар расидааст. Тибқи маълумоти Кумитаи ҳифзи муҳити зист, саршумораи [[бузи пармашох|бузҳои пармашох]]  беш аз 2,7 ҳазор сар, [[гавазни бухороӣ]] — аз 500 то 520 сар, [[бабри барфӣ|бабрҳои барфӣ]] то 300-350 сар ва [[хирси бӯр|хирсҳои бӯр]] — то 800 сар зиёд шудааст. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://khovar.tj/2021/02/fafyadar-to-ikiston-shumorai-ajvonoti-nodir-afzoish-meyobad/ |title=Дар Тоҷикистон шумораи ҳайвоноти нодир афзоиш меёбад /khovar.tj/ 4.02.2021 |accessdate=2022-11-04 |archivedate=2022-11-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221127184423/https://khovar.tj/2021/02/fafyadar-to-ikiston-shumorai-ajvonoti-nodir-afzoish-meyobad/ }}&lt;/ref&gt;

== [[январ]]и [[соли 2021]] ==
* [[14 январ]] Шумораи умумии сироятёфтагон аз [[Дунёгирии COVID-19| COVID-19]] дар Тоҷикистон '''13 308''' нафарро ташкил медиҳад. Теъдоди шифо ёфтагон ба '''13 218''' нафар ва теъдоди фавтидагон аз коронавирус дар ҷумҳурӣ ба '''90''' нафар расид&lt;ref&gt;[https://covid.tj/ covid.tj дар рӯзи 14.01.2021 ]{{Пайванди мурда|date=August 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|2}}
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар солҳои садаи XXI]]
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар солҳои 2020-ум]]
[[Гурӯҳ:Солҳо дар Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Тоҷикистон дар соли 2021]]</text>
      <sha1>dz9whgu21aafjttl06863m2g2hqy3m9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хонии қазоқӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>315818</id>
    <revision>
      <id>1462262</id>
      <parentid>1447182</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T16:34:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amherst99</username>
        <id>2571</id>
      </contributor>
      <origin>1462262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4087" sha1="a83sj0i11cip4tqzol4tmin5hixwxnx" xml:space="preserve">{{Давлати таърихӣ}}
'''Хонии қазоқӣ''' ({{lang-kk|Казак хандыгы}}, {{lang|kk-Latn|Qazaq handyğy}}), дар сарчашмаҳои шарқӣ бо номи '''Улуси қазоқҳо''' маъруф аст. , '''Улуси Ҷочӣ''', '''Юрти Урус''',&lt;ref&gt;{{Cite journal |author= Н. А. Атыгаев |editor=  |format=  |url= http://repository.kazguu.kz/bitstream/handle/123456789/237/2.%20%D0%90%D1%82%D1%8B%D0%B3%D0%B0%D0%B5%D0%B2%20%D0%9D.%D0%90.%2013-18.pdf?sequence=1&amp;isAllowed=y |title= КАЗАХСКОЕ ХАНСТВО: ТЕРМИНОЛОГИЯ ИСТОЧНИКОВ КАК ОТРАЖЕНИЕ ИСТОРИИ ГОСУДАРСТВА |type=  |orig-year=  |agency=  |journal= ПРАВО И ГОСУДАРСТВО |date= 2015 |at=  |volume= 67 |number= 2 |pages=  |page=  |series=  |issn= 2307-521X |doi=  |bibcode=  |arxiv=  |pmid=  |archive-url=  |archive-date=  |language=  |quote=  }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20221109080753/http://repository.kazguu.kz/bitstream/handle/123456789/237/2.%20%D0%90%D1%82%D1%8B%D0%B3%D0%B0%D0%B5%D0%B2%20%D0%9D.%D0%90.%2013-18.pdf?sequence=1&amp;isAllowed=y |date=2022-11-09 }}&lt;/ref&gt; давлати [[Қазоқҳо|Қазоқҳо]] дар [[Осиёи Марказӣ]], вориси [[Ордаи тиллоӣ]]-и мавҷуда буд. аз асри 15 то 19, ки марказаш дар қисматҳои шарқии ''[[Кумания|Дешти Қипчоқ]]'' ҷойгир шудааст.

Хониро [[Ҷонибекхон]] ва [[Керейхон]] дар соли 1465 таъсис доданд. Ҳарду хон аз қабилаҳои [[турко-муғул]]-и [[қабилаҳои қазоқ|Торе]] будаанд, ки насабашро аз [[Чингизхон]] тавассути сулолаи [[Чочиён]]. Клани Торе то ба тасарруфи [[Империяи Русия]] фурў рафтани он хониро идома дод.

Аз асрҳои 16 то 17 хонигарии Қазоқистон ҳукмронӣ карда, қаламрави худро дар шарқи [[Куман]] (Қазоқистони Ғарбии имрӯза), қисми зиёди [[Ӯзбекистон]], [[Қароқалпоқистон]] ва [[Дарёи Сир васеъ намуд. ]] дарё бо муқовимати низомӣ то [[Астрахан]] ва [[вилояти Хуросон|Хуросон]], ки ҳоло дар Русия ва Эрон ҳастанд. Баъдтар дар асари [[Ойрот]] ва [[хонии ЧУнгар|Чунгар]] дар аср[ои 17–18 хонb заиф гардид. Инҳо боиси таназзул ва парокандашавии минбаъда ба се ''[[ҷуз]]' шуданд, ки тадриҷан соҳибихтиёрии худро аз даст дода, дар асри 19 ба [[Империяи Русия]] тавсеа ёфтанд.

Таъсиси хонии Қазоқистон оғози давлатдории Қазоқистонро нишон дод&lt;ref name=ehist1&gt;{{cite web |title=Kazakh Khanate – 550th anniversary |url=http://e-history.kz/en/project/view/3?type=publications&amp;material_id=954 |website=e-history.kz |access-date=2015-08-17 |archive-date=2019-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191029064528/https://e-history.kz/en/project/view/3?type=publications&amp;material_id=954 |url-status=dead |accessdate=2024-04-02 |archivedate=2019-10-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191029064528/https://e-history.kz/en/project/view/3?type=publications&amp;material_id=954 }}&lt;/ref&gt; whose 550th anniversary was celebrated in 2015.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Kazakhstan to Celebrate 550th Kazakh Statehood Anniversary in 2015 |url=http://astanatimes.com/2014/10/kazakhstan-celebrate-550th-kazakh-statehood-anniversary-2015/ |work=Astana Times }}&lt;/ref&gt;

== Иқтибосҳо ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Давлатдориҳо дар таърихи Қазоқистон]]
[[Гурӯҳ:Хонии қазоқӣ]]</text>
      <sha1>a83sj0i11cip4tqzol4tmin5hixwxnx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забони арманӣ-тотӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>317087</id>
    <revision>
      <id>1462385</id>
      <parentid>1400427</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:42:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2744" sha1="sg6qfh5hl24glnfiuokkfbxn6bv0d0c" xml:space="preserve">{{Қуттии Забон
|ном=Арманӣ-Тотӣ
|оила=ҳиндуаврупоӣ
|кишварҳо={{Рӯйхат |
* {{парчам|Арманистон}}
* {{парчам|Озарбойҷон}}
* {{парчам|Русия}}
}}
|оила1=[[забонҳои ҳинду аврупоӣ|Ҳинду-Аврупоӣ]]|оила2=[[забонҳои ҳинду эронӣ|Ҳинду-Эронӣ]]|оила3=[[забонҳои Эронӣ|Эронӣ]]|оила4=[[забонҳои Ғарби Эронӣ|Ғарби Эронӣ]]|оила5=[[забонҳои Ҷануби-Ғарби Эронӣ|Ҷануби-Ғарби Эронӣ]]|оила6=[[забони форсӣ|Форсӣ]]|системаи навиштан=|iso1=|iso2=|iso3=|хат=|худном=порсирин}}«'''Арманӣ-Тотӣ'''» гӯнае аз [[забони форсӣ]]&lt;nowiki/&gt;аст ки дар [[Озарбойҷон|Ҷумҳурии Озарбойҷон]], [[Арманистон]] ва [[Русия]] бидон сухан гуфта мешавад. Арманӣ-тотҳо гӯишварони ин забон ҳастанд ва бидон «'''порсирин'''» мегӯйанд ки ба маъноӣ «форсӣ»аст.&lt;ref name=&quot;viktorin&quot;&gt;V. Viktorin. &lt;/ref&gt; Аз назари бештари пажӯҳишгарон, ин мардум дар асл, арманӣҳое буданд ки баъдҳо [[Забони тотӣ|забони тоти]]&lt;nowiki/&gt;ро ба унвони забони нахусти худ баргузеданд.&lt;ref&gt;[http://www.garshin.ru/linguistics/languages/nostratic/indo-european/indo-iranian/iranian/south-west-iranian.html Southwestern Iranian languages].&lt;/ref&gt;

Имрӯза забони арманӣ-тотӣ тақрибан мунқаризшуда талаққӣ мешаваду бештари Арманӣ-Тотҳо ба [[Забони арманӣ|арманӣу]] [[Забони русӣ|рӯсӣ]] рӯй овардаанд. Дар соли 2002, фақат 36 арманӣ дар [[Русия]], арманӣ-тотӣро ба унвони забони аввал ё дувум суҳбат мекарданд.&lt;ref&gt;2002 Russian Population Census.&lt;/ref&gt; Теъдоди номаълӯме аз гӯишварони он низ дар Арманистон вуҷӯд доранд ки дар маҷмӯ беш аз 50 нафар ҳастанд.&lt;ref&gt;[https://archive.today/20130130232438/http://ostarmenia.com/?page_id=756&amp;lang=ru#19 Ost-Armenia Public Organisation].&lt;/ref&gt;

== Ҳамчунин нигаред ==

* [[Забони тотӣ]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}
[[Гурӯҳ:Забонҳои Қафқоз]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои Русия]]
[[Гурӯҳ:Забонҳои Озарбойҷон]]</text>
      <sha1>sg6qfh5hl24glnfiuokkfbxn6bv0d0c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи Отирау</title>
    <ns>0</ns>
    <id>321380</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Атирой" />
    <revision>
      <id>1462393</id>
      <parentid>1418005</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:41:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Атирой]]</comment>
      <origin>1462393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76" sha1="8tded813doma0szv5d8jsaak39t9d03" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Атирой]]</text>
      <sha1>8tded813doma0szv5d8jsaak39t9d03</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи повлудор</title>
    <ns>0</ns>
    <id>321390</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи Павлодар" />
    <revision>
      <id>1462400</id>
      <parentid>1418041</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:42:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи Павлодар]]</comment>
      <origin>1462400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="lvweb5hjgg0jjkrfvlq6ngc95mluswq" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи Павлодар]]</text>
      <sha1>lvweb5hjgg0jjkrfvlq6ngc95mluswq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи Оқтуба</title>
    <ns>0</ns>
    <id>321397</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи байналмилалии Ақтөбе" />
    <revision>
      <id>1462394</id>
      <parentid>1418066</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:41:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳи байналмилалии Ақтөбе]]</comment>
      <origin>1462394</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76" sha1="hongulfaob0987vdidkptatqiytepvl" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи байналмилалии Ақтөбе]]</text>
      <sha1>hongulfaob0987vdidkptatqiytepvl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Туркҳои Анадолу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>325598</id>
    <revision>
      <id>1462407</id>
      <parentid>1437506</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:42:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24306" sha1="b3bbmucbsyh31zq1yifue1lhoaqj53a" xml:space="preserve">{{Мардум
| название = Туркҳо
| самоназвание = {{lang-tr|Türkler}}
| расселение = {{TUR}}: {{шумора|55500000}}—{{шумора|59000000}}&lt;ref&gt;{{Cite news|author=Milliyet|title=55 milyon kişi 'etnik olarak' Türk|url=http://www.milliyet.com.tr/2007/03/22/guncel/agun.html|accessdate=2011-07-21|archivedate=2007-03-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070328175459/http://www.milliyet.com.tr/2007/03/22/guncel/agun.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name= &quot;KONDA&quot; &gt;KONDA Research and Consultancy, [https://web.archive.org/web/20101030040406/http://www.konda.com.tr/html/dosyalar/ttya_en.pdf Social Structure Survey 2006]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|author=Library of Congress – Federal Research Division|title=Country Profile: Turkey|url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Turkey.pdf|accessdate=2010-02-06|archiveurl=https://www.webcitation.org/65Bh5xRf0?url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Turkey.pdf|archivedate=2012-02-03|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|author= CIA|title= The World Factbook|url= https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html|accessdate= 2011-07-27|archivedate= 2017-07-02|archiveurl= https://web.archive.org/web/20170702111626/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html}}&lt;/ref&gt; &lt;br&gt;
{{DEU}}: {{число|2852000}}—{{число|3500000}}&lt;ref&gt;{{Cite web|author=European Institute|title=Merkel Stokes Immigration Debate in Germany|url=http://www.europeaninstitute.org/October-2010/merkel-stokes-immigration-debate-in-germany.html |accessdate=2010-11-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110722045735/http://www.europeaninstitute.org/October-2010/merkel-stokes-immigration-debate-in-germany.html|archivedate=2011-07-22|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|last1=Kötter|first1=I|last2=Vonthein|first2=R|last3=Günaydin|first3=I|last4=Müller|first4=C|last5=Kanz|first5=L|last6=Zierhut |first6=M|last7=Stübiger|first7=N|year=2003|chapter=Behçet's Disease in Patients of German and Turkish Origin- A Comparative Study|title=Advances in Experimental Medicine and Biology, Volume 528|editor-last=Zouboulis|editor-first=Christos (ed.)|place=|publisher=Springer|isbn=0306477572|page=55}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation |last1=Haviland|first1=William A.|last2=Prins|first2=Harald E. L.|last3=Walrath|first3=Dana|last4=McBride|first4=Bunny|year=2010|title=Anthropology: The Human Challenge|place=|publisher=Cengage Learning|isbn= 0495810843 |page=675}}&lt;/ref&gt; &lt;br&gt;
{{флагификация|Сирия}}: {{шумора|750000}}—{{число|3500000}}&lt;ref name=&quot;Özkaya 2007 loc=112&quot;&gt;{{Harvnb|Özkaya|2007|loc=112}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|author=International Strategic Research Organization|title=An Aspect that Gets Overlooked: The Turks of Syria and Turkey|url=http://www.usak.org.tr/EN/myazdir.asp?id=2784|accessdate=2013-02-02|archive-date=2016-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311044854/http://www.usak.org.tr/EN/myazdir.asp?id=2784|url-status=dead}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{citation|work=Today's Zaman|title=A unified Syria without Assad is what Turkmen are after|url=http://www.todayszaman.com/news-289267-a-unified-syria-without-assad-is-what-turkmen--are-after.html=|accessdate=2013-02-02}}{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019 |bot=InternetArchiveBot }}.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Yazilar/Dosyalar/20121226_rapor14tum.pdf ORSAM Report No: 83] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170820114809/http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Yazilar/Dosyalar/20121226_rapor14tum.pdf |date=2017-08-20 }}, The Turkmens of Syria, Quoted from page 16 (in Turkish): &quot;''Değişik kaynaklar ve saha çalışmasında elde edilen verilerden yola çıkarak Suriye Türkmenlerinin toplam nüfusu 3,5 milyon civarındadır.''&quot;&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{Парчами Ироқ}}: {{шумора|500000}}—{{шумора|3000000}}&lt;ref name=&quot;Park 2005 loc=37&quot;&gt;{{Harvnb|Park|2005|loc=37}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Phillips 2006 loc=112&quot;&gt;{{Harvnb|Phillips|2006|loc=112}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Taylor 2004 loc=28&quot;&gt;{{Harvnb|Taylor|2004|loc=28}}.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{флагификация|Болгария}}: {{шумора|588000}}—{{шумора|800000}}&lt;ref&gt;{{cite web|author=National Statistical Institute of Bulgaria|date=2011|title=2011 Population Census in the Republic of Bulgaria (Final data)|url=http://www.nsi.bg/census2011/PDOCS2/Census2011final_en.pdf|publisher=National Statistical Institute of Bulgaria|access-date=2014-12-09|archive-date=2013-04-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20130401210504/http://www.nsi.bg/census2011/PDOCS2/Census2011final_en.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Sosyal 2011 loc=369&quot;&gt;{{Harvnb|Sosyal|2011|loc=369}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bokova 2010 loc=170&quot;&gt;{{Harvnb|Bokova|2010|loc=170}}.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{USA}}: {{шумора|500000}}&lt;ref name=&quot;EncyclopediaofClevelandHistory&quot;&gt;{{cite web |author=Encyclopedia of Cleveland History |title=Immigration and Ethnicity: Turks |url=http://ech.case.edu/ech-cgi/article.pl?id=TIC |accessdate=2010-02-07 |archive-date=2018-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225063634/https://case.edu/ech/ech-cgi/article.pl |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=WashingtonDiplomat&gt;{{cite web|author=The Washington Diplomat|title=Census Takes Aim to Tally'Hard to Count' Populations|url=https://washdiplomat.com/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=6036:census-takes-aim-to-tallyhard-to-count-populations-&amp;catid=205:april-2010&amp;Itemid=239|accessdate=2011-05-05|archive-date=2011-09-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20110916094715/http://www.washdiplomat.com/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=6036:census-takes-aim-to-tallyhard-to-count-populations-&amp;catid=205:april-2010&amp;Itemid=239|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Farkas 2003 loc=40&quot;&gt;{{Harvnb|Farkas|2003|loc=40}}.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{FRA}}: {{шумора|500000}}&lt;ref name=&quot;Leveau &amp; Hunter 2002 loc=6&quot;&gt;{{Harvnb|Leveau|Hunter|2002|loc=6}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=fransaditib&gt;{{cite web|author=Fransa Diyanet İşleri Türk İslam Birliği|title=2011 YILI DİTİB KADIN KOLLARI GENEL TOPLANTISI PARİS DİTİB’DE YAPILDI|url=http://www.fransaditib.com/?Syf=18&amp;Hbr=255110|accessdate=2012-02-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120107092159/http://www.fransaditib.com/?Syf=18&amp;Hbr=255110|archivedate=2012-01-07|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{GB}}: {{число|500000}}&lt;ref name=&quot;Home Affairs Committee 2011 loc=38&quot;&gt;{{Harvard citation no brackets|Home Affairs Committee|2011|loc=38}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|work=The Guardian|title=UK immigration analysis needed on Turkish legal migration, say MPs|url=http://www.guardian.co.uk/uk/2011/aug/01/turkish-immigration-possibilities-assessed|date=2011-08-01|accessdate=2011-08-01|url-status=live|archivedate=2018-12-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225063522/https://www.theguardian.com/uk/2011/aug/01/turkish-immigration-possibilities-assessed}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Federation of Turkish Associations UK&quot;&gt;{{cite web|author=Federation of Turkish Associations UK |title=Short history of the Federation of Turkish Associations in UK |url=http://www.turkishfederationuk.org/en/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=26&amp;Itemid=31 |date=2008-06-19 |accessdate=2011-04-13 |archiveurl=https://www.webcitation.org/5xuhy1DrI?url=http://www.turkishfederationuk.org/en/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=26&amp;Itemid=31 |archivedate=2011-04-13 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{NED}}: {{шумора|400000}}—{{шумора|500000}}&lt;ref&gt;{{Cite web|author=Netherlands Info Services|title=Dutch Queen Tells Turkey 'First Steps Taken' On EU Membership Road|url=http://www.nisnews.nl/public/010307_2.htm|accessdate=2008-12-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090113011501/http://www.nisnews.nl/public/010307_2.htm|archivedate=2009-01-13|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|author= Dutch News|title= Dutch Turks swindled, AFM to investigate|url= http://www.dutchnews.nl/news/archives/2007/03/dutch_turks_swindled_afm_to_in.php|accessdate= 2008-12-16|archive-date= 2018-12-25|archive-url= https://web.archive.org/web/20181225063527/https://www.dutchnews.nl/news/2007/03/dutch_turks_swindled_afm_to_in/|url-status= live}}&lt;/ref&gt;&lt;!-- &lt;ref&gt;{{Harvnb|Türkiye Büyük Millet Meclisi|2008|loc=11}}.&lt;/ref&gt;--&gt;&lt;br&gt;
{{AUT}}: {{шумора|350000}}—{{шумора|500000}}&lt;ref&gt;{{Cite news|publisher=BBC News|title=Turkey's ambassador to Austria prompts immigration spat|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-11725311|accessdate=2010-11-10|date=2010-11-10|archivedate=2018-12-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225063530/https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-11725311}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=Andreas Mölzer|title=In Österreich leben geschätzte 500.000 Türken, aber kaum mehr als 10–12.000 Slowenen|url=http://www.andreas-moelzer.at/index.php?id=24|accessdate=2011-10-16|archiveurl= https://web.archive.org/web/20080921010525/http://www.andreas-moelzer.at/index.php?id=24|archivedate=2008-09-21|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=CBN|title=Turkey's Islamic Ambitions Grip Austria|url=http://www.cbn.com/cbnnews/world/2010/April/Turkeys-Mulism-Influence-in-Austria/|accessdate=2011-10-16|archive-date=2010-04-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20100409034756/http://www.cbn.com/cbnnews/world/2010/April/Turkeys-Mulism-Influence-in-Austria/|url-status=live|archivedate=2010-04-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100409034756/http://www.cbn.com/cbnnews/world/2010/April/Turkeys-Mulism-Influence-in-Austria/}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{AUS}}: {{шумора|300000}}&lt;ref&gt;{{cite news|work=Milliyet|title=Avustralya’dan THY’ye çağrı var|url=http://ekonomi.milliyet.com.tr/avustralya-dan-thy-ye-cagri-var/ekonomi/ekonomidetay/12.03.2013/1679144/default.htm|accessdate=2013-05-08|date=2013-03-12|archivedate=2018-12-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181225063505/http://www.milliyet.com.tr/avustralya-dan-thy-ye-cagri-var-ekonomi-1679144/}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{BEL}}: {{шумора|200000}}&lt;ref name=&quot;King Baudouin Foundation 2008 loc=5&quot;&gt;{{Harvnb|King Baudouin Foundation|2008|loc=5}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|author=De Morgen|title=Koning Boudewijnstichting doorprikt clichés rond Belgische Turken |url=http://www.demorgen.be/dm/nl/989/Binnenland/article/detail/159126/2008/02/04/Koning-Boudewijnstichting-doorprikt-clich-s-rond-Belgische-Turken.dhtml|accessdate=2010-11-15|archiveurl= https://archive.today/20120729212432/http://www.demorgen.be/dm/nl/989/Binnenland/article/detail/159126/2008/02/04/Koning-Boudewijnstichting-doorprikt-clich-s-rond-Belgische-Turken.dhtml|archivedate=2012-07-29|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{CAN}}: {{шумора|190000}}&lt;ref&gt;[http://www12.statcan.ca/census-recensement/2006/dp-pd/tbt/Rp-eng.cfm?LANG=E&amp;APATH=3&amp;DETAIL=0&amp;DIM=0&amp;FL=A&amp;FREE=0&amp;GC=0&amp;GID=837928&amp;GK=0&amp;GRP=1&amp;PID=92333&amp;PRID=0&amp;PTYPE=88971,97154&amp;S=0&amp;SHOWALL=0&amp;SUB=0&amp;Temporal=2006&amp;THEME=80&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF= 2006 Census of Canada: Topic-based tabulations | Ethnic Origin (247), Single and Multiple Ethnic Origin Responses (3) and Sex (3) for the Population of Canada, Provinces, Terr …] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20181225043024/http://www12.statcan.ca/census-recensement/2006/dp-pd/tbt/Rp-eng.cfm?LANG=E&amp;APATH=3&amp;DETAIL=0&amp;DIM=0&amp;FL=A&amp;FREE=0&amp;GC=0&amp;GID=837928&amp;GK=0&amp;GRP=1&amp;PID=92333&amp;PRID=0&amp;PTYPE=88971,97154&amp;S=0&amp;SHOWALL=0&amp;SUB=0&amp;Temporal=2006&amp;THEME=80&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF= |date=2018-12-25 }} // statcan.ca&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{GRE}}: {{шумора|120000}}—{{шумора|130000}}&lt;ref name=&quot;Republic of Macedonia State Statistical Office 2005 loc=34&quot;&gt;{{Harvnb|Republic of Macedonia State Statistical Office|2005|loc=34}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Knowlton 2005 loc=66&quot;&gt;{{Harvnb|Knowlton|2005|loc=66}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Abrahams 1996 loc=53&quot;&gt;{{Harvnb|Abrahams|1996|loc=53}}.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{CHE}}: {{число|120000}}&lt;ref&gt;{{cite web|author=The Federal Authorities of the Swiss Confederation|title=Diaspora und Migrantengemeinschaften aus der Türkei in der Schweiz|url=http://www.ejpd.admin.ch/content/dam/data/migration/publikationen/diasporastudie-tuerkei-d.pdf|accessdate=2008-12-16|archive-date=2013-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20130914062723/http://www.ejpd.admin.ch/content/dam/data/migration/publikationen/diasporastudie-tuerkei-d.pdf|url-status=dead|archivedate=2013-09-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130914062723/http://www.ejpd.admin.ch/content/dam/data/migration/publikationen/diasporastudie-tuerkei-d.pdf}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{SWE}}: {{шумора|100000}}—{{шумора|150000}}&lt;ref&gt;{{cite web|author=Swedish International Development Cooperation Agency|title=Turkiet är en viktig bro mellan Öst och Väst|url=http://www.sida.se/Svenska/Lander--regioner/Europa/Turkiet/Utvecklingen-i-Turkiet/|accessdate=2011-04-14|archiveurl=https://archive.today/20120911145333/http://www.sida.se/Svenska/Lander--regioner/Europa/Turkiet/Utvecklingen-i-Turkiet/|archivedate=2012-09-11|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|work=Hürriyet Daily News|title=Businessman invites Swedes for cheap labor, regional access|url=http://www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=businessman-invites-swedish-for-cheap-labor-regional-access-2011-04-14|accessdate=2011-04-14|archive-date=2011-11-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20111104022038/http://www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=businessman-invites-swedish-for-cheap-labor-regional-access-2011-04-14|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{RUS}}: {{шумора|116705}} (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom5_tab1_VPN-2020.xlsx |title=Национальный состав населения Российской Федерации согласно переписи населения 2021 года |url-status=live |access-date=2023-02-04 |archive-date=2022-12-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221230204643/https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom5_tab1_VPN-2020.xlsx }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;этнорф2010&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls |title=Всероссийская перепись населения 2010. Национальный состав населения РФ 2010 |access-date=2012-02-26 |archive-date=2021-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211223052305/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{KZ}}: {{шумора|85 478}} (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://stat.gov.kz/upload/iblock/107/5zkn34tqn5atonvbhoob28p7ebnrbc19/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2,%20%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D1%81%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5%20%D0%B8%20%D0%B2%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5%20%D1%8F%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BC%D0%B8%20%D0%B2%20%D0%A0%D0%9A.pdf |title=Итоги Переписи Казахстана 2021г Национальный состав, вероисповедание и владение языками в Республике Казахстан |access-date=2024-05-19 |archive-date=2024-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240512183607/https://stat.gov.kz/upload/iblock/107/5zkn34tqn5atonvbhoob28p7ebnrbc19/%D0%9D%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2,%20%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D1%81%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D0%B4%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5%20%D0%B8%20%D0%B2%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5%20%D1%8F%D0%B7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%BC%D0%B8%20%D0%B2%20%D0%A0%D0%9A.pdf |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{флагификация|Республика Македония}}: {{число|70961}} {{нет АИ|30|09|2022}}&lt;br&gt;
{{DNK}}: {{шумора|60000}}&lt;ref&gt;{{cite web|author=Statistikbanken|title=Danmarks Statistik|url=http://statistikbanken.dk/statbank5a/SelectVarVal/Define.asp?MainTable=FOLK1&amp;PLanguage=0&amp;PXSId=0|accessdate=2011-12-17|archiveurl=https://archive.today/20120714104302/http://statistikbanken.dk/statbank5a/SelectVarVal/Define.asp?MainTable=FOLK1&amp;PLanguage=0&amp;PXSId=0|archivedate=2012-07-14|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; &lt;br&gt;
{{KGZ}}: {{шумора|45899}} (2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.stat.kg/ru/opendata/category/312/|title=Национальный состав населения - Открытые данные - Статистика Кыргызстана|website=www.stat.kg|access-date=2023-08-04|archive-date=2018-03-11|archive-url=https://archive.today/20180311083524/http://www.stat.kg/ru/opendata/category/312/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{ROM}}: {{шумора|28226}}—{{шумора|80000}}&lt;ref name=&quot;Romanian National Institute of Statistics 2011 loc=10&quot;&gt;{{Harvnb|Romania – National Institute of Statistics|2011|loc=10}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Phinnemore 2006 loc=157&quot;&gt;{{Harvnb|Phinnemore|2006|loc=157}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Constantin et al 2006 loc=59&quot;&gt;{{Harvnb|Constantin|Goschin|Dragusin|2008|loc=59}}.&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{ITA}}: {{число|21000}}&lt;ref&gt;{{cite web|author=Sabah|title=Eyvah Türkler geldi!|url=http://www.sabah.com.tr/kultur_sanat/sinema/2011/09/22/eyvah-turkler-geldi|accessdate=2011-10-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120817134025/http://www.sabah.com.tr/kultur_sanat/sinema/2011/09/22/eyvah-turkler-geldi|archivedate=2012-08-17|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=ntvmsnbc|title=Roma'da bir Türk Film Festivali|url=http://www.ntvmsnbc.com/id/25255344/|accessdate=2011-10-24|archive-date=2011-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20111025074541/http://www.ntvmsnbc.com/id/25255344|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{AZE}}: {{число|12000}}&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://joshuaproject.net/people_groups/18274/AJ |title=Turk in Azerbaijan |publisher={{нп5|Joshua Project||en|Joshua Project}} |accessdate=2019-09-03 |lang=en |archive-date=2018-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180927205743/https://joshuaproject.net/people_groups/18274/AJ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;
{{UKR}}: {{число|8844}} (2001)&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://2001.ukrcensus.gov.ua/rus/results/nationality_population/nationality_popul1/select_51/?botton=cens_db&amp;box=5.1W&amp;k_t=00&amp;p=100&amp;rz=1_1&amp;rz_b=2_1%20%20%20|title=Всеукраинская перепись населения 2001 года. Распределение населения по национальности и родному языку|publisher=Государственный комитет статистики Украины|access-date=2011-11-02|archive-date=2012-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20121120134010/http://2001.ukrcensus.gov.ua/rus/results/nationality_population/nationality_popul1/select_51/?botton=cens_db&amp;box=5.1W&amp;k_t=00&amp;p=100&amp;rz=1_1&amp;rz_b=2_1%20%20%20|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
{{Флагификация|Латвия}}: {{шумора|697}} (2023)&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.pmlp.gov.lv/lv/media/9756/download |title=Источник |access-date=2023-06-17 |archive-date=2023-04-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230406124642/https://www.pmlp.gov.lv/lv/media/9756/download |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| численность = {{число|65000000}}—{{число|81000000}}&lt;ref name=&quot;CIA The World,Factbook&quot;&gt;{{cite web|author=CIA The World Factbook|title=Turkey|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html|accessdate=2011-06-13|archive-date=2017-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20170702111626/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html|url-status=dead|archivedate=2016-05-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160527062958/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html}}&lt;/ref&gt;
| вымер = 
| архкультура = 
| язык = [[турецкий язык|турецкий]]
| религия = преимущественно [[ислам]] ([[суннизм]] и [[Алевиты|алевизм]])
| входит = [[тюркские народы]]
| родственные = [[азербайджанцы]]&lt;ref name=&quot;БРЭ.Огузы&quot;&gt;{{БРЭ|ссылка=https://old.bigenc.ru/domestic_history/text/2288519|автор={{автор|Кляшторный, Сергей Григорьевич|Кляшторный, С. Г.}}|статья=ОГУ́ЗЫ|архив=https://web.archive.org/web/20221207210613/https://bigenc.ru/domestic_history/text/2288519|архив дата=2022-12-07}}{{Цитата|Эт­ноя­зыч­ное на­сле­дие пле­мен­но­го сою­за О. ста­ло ос­но­вой фор­ми­ро­ва­ния в позд­нем Сред­не­ве­ко­вье и в Но­вое вре­мя ту­рок, азер­бай­джан­цев, турк­мен и га­гау­зов.}}&lt;/ref&gt;, [[гагаузы]]&lt;ref name=&quot;БРЭ.Огузы&quot;/&gt;, [[туркмены]]&lt;ref name=&quot;БРЭ.Огузы&quot;/&gt;,  [[крымские татары]] ([[южнобережцы]]){{Переход|#Язык|1}}
| включает = [[турки-киприоты]], [[турки-месхетинцы]], [[юрюки]]{{Нет АИ|20|4|2025}}
| происхождение = [[огузы]]-[[туркоманы]]&lt;ref name=&quot;БРЭ.Турки&quot;&gt;{{БРЭ|статья=ТУ́РКИ|ссылка=https://old.bigenc.ru/ethnology/text/4210125|архив=https://web.archive.org/web/20221210051535/https://bigenc.ru/ethnology/text/4210125|архив дата=2022-12-10}}&lt;/ref&gt;, малоазийское население
}}
[[Акс:Turks_collage.png|мини|250x250пкс| Баъзе турк ҳаои машхур аз [[Туркия]] ва диаспора]]
'''Туркҳо''' ({{Lang-tr|Türkler}}) — [[Туркҳо|қавми туркзабон]] буда, [[Забони туркӣ|бо забони туркӣ]] ҳарф мезананд, ки ба [[Забонҳои туркӣ|шохаи оғузҳои оилаи туркӣ]] мансуб аст. Шумораи зиёди мардуми турк.

Аксарияти аҳолии Туркия, онҳо инчунин дуввумин гурӯҳи этникӣ дар [[Кипр]] мебошанд. Теъдоди умумии онҳо, тибқи сарчашмаҳои гуногун, аз 65 миллион то 81 миллион нафарро ташкил медиҳад. Аксарияти диндорон [[Суннӣ|мусулмонони суннӣ]] (тақрибан 90%) мебошанд; [[Тасаввуф|Тариқатҳои суфиӣ]] васеъ паҳн шудаанд.

== Ном ==

=== Этноним ===
Худи калимаи (''турк'') ба маънои «қавӣ, устувор» &lt;ref&gt;{{Книга|автор=Гумилёв Л. Н.|заглавие=Древние тюрки|год=2009|издательство=АЙРИС-пресс|страницы=28|isbn=978-5-8112-3742-5}}&lt;/ref&gt; аст. Дар [[забони туркӣ]] «''турк''» ҳамчун намояндаи қавми турк ва «турк» намояндаи ҷомеаи этнолингвистии [[Туркҳо|халқҳои туркро]] дорад. Истилоҳҳои «Туркия» ва баъдан «ҳукмронии турк» бори нахуст соли 1190 дар адабиёти сиёсии Аврупои Ғарбӣ барои ишора ба [[Осиёи Хурд|Анатолия]], ки зери ҳукмронии [[Салҷуқиён]] буд &lt;ref name=&quot;Иванов&quot;&gt;{{Книга|автор=Иванов Н. А.|заглавие=Труды по истории исламского мира|год=2008|место=М.|издательство=Восточная литература|том=|страницы=207|isbn=978-5-02-036375-5}}&lt;/ref&gt; пайдо шудаанд.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==

== Пайвандҳо ==
* [http://www.turkishnews.ru/politika-i-obschestvo-turcii Туркҳо ва ҷамъияти туркӣ - Хабарҳои ҷорӣ]
* ''Осиф Гаджиев'' . [http://irs-az.com/new/pdf/201211/1353657995306872081.pdf Туркҳои Ахалсихе.] [http://irs-az.com/new/pdf/201211/1353657995306872081.pdf Ҳикоя.] [http://irs-az.com/new/pdf/201211/1353657995306872081.pdf этнография.] [http://irs-az.com/new/pdf/201211/1353657995306872081.pdf Фолклор]

[[Гурӯҳ:Халқҳои Балкан]]
[[Гурӯҳ:Ақвоми турктабор]]</text>
      <sha1>b3bbmucbsyh31zq1yifue1lhoaqj53a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Федерико Феллини</title>
    <ns>0</ns>
    <id>327429</id>
    <revision>
      <id>1462416</id>
      <parentid>1447974</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T10:06:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10368" sha1="n8lkl4ln1zjhgxbef4f3aryyvpfndn1" xml:space="preserve">{{Синамогар
| ном = 
}}

'''Федерико Феллини''' ( {{Lang-it|Federico Fellini}} ( {{ВД-Дебоча}}       ) коргардон ва сенариянависи [[Итолиё|итолиёвӣ]] мебошад. Лаурети  чор ҷоизаи [[Ҷоизаҳои Оскар|Оскар]] ва ҷоизаи &quot;Нахли тиллоӣ&quot; дар Фестивали филми Канн ба будааст.

== Зиндагинома ==

=== Солҳои аввал ===
Федерико Феллини 20 январи соли 1920 дар Римини ба дунё омада аст &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.treccani.it/enciclopedia/federico-fellini_(Dizionario-Biografico)/,%20https://www.treccani.it/enciclopedia/federico-fellini_(Dizionario-Biografico)/|title=FELLINI, Federico - Treccani|website=Treccani|lang=it|accessdate=2024-02-16}}&lt;/ref&gt; . Волидони ӯ, Урбано Феллини (1894–1956) ва Ида Барбиани (1896–1984), соли 1919 издивоҷ карданд &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; . Сипас онҳо ба Римини кӯчи бастанд, ки дар он ҷо падараш фурӯшандаи сайёр шуд. Пас аз Федерико, ин ҷуфт соҳиби ду фарзанди дигар шуданд: Риккардо (1921–1991) ва Мария Маддалена (1929–2004) &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; .

Федерико бемор ба воя расид. Дар кӯдакӣ ӯ намоишҳоро дӯст медошт: ниқоб месохт, лӯхтакҳо мекашид ва либосҳо медӯхт. Сирки сайёр ба ӯ таассуроти бузурге гузошт.

Федерико маълумоти классикӣ гирифт ва аз мактаби дайр дар Фао фориғ шуд. Соли [[Соли 1937|1937]] ӯ ба Флоренсия кӯч баст ва дар он ҷо ҳамчун хабарнигор таҳсил кард ва дар ширкати Фебои дӯсташ Демос Боннини ҳамчун рассом кор мекард. Соли 1939 Феллини ба Рим омад &lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; . Ӯ дар наздикии истгоҳи роҳи оҳан, дар утоқҳои муҷаҳҳаз зиндагӣ мекард ҳамсояи '''тоҷирони чинӣ''', '''дуздҳо''' ва '''танфурӯшон''' буданд. Федерико барои лоғарии худ лақаби &quot;Гандӣ&quot;-ро ба даст овард. Дар ин муддат ӯ бо расмкашӣ барои рӯзномаҳо ва маҷаллаҳо, навиштани матнҳо барои намоишҳои гуногун, таблиғот ва намоишҳои хурди радиоӣ зиндагӣ мекард.

Аз [[соли 1938]] то [[Соли 1942|1942,]] Феллини дар маҷаллаи машҳури сатирикӣ &quot;Маркус Аврелий &lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt; асарҳояшро нашр кард. Тақрибан ҳафтсад асари ӯ пеш аз он ба табъ расиданд, ки ба ӯ навиштани сенарияҳо пешниҳод карда шавад.
[[Акс:Aankomst_Italiaanse_regisseur_Federico_Fellini_en_zijn_echtgenote_de_actrice_Giu,_Bestanddeelnr_911-3249.jpg|рост|мини|200x200пкс|Феллини ва Ҷулиетта Масина дар соли 1960 дар Нидерландия]]

=== Марг ===
[[Акс:Wikilovesmonuments2016_-_cimitero_monumentale_tomba_Fellini_e_Masina_(Pomodoro).jpg|мини|Қабри Федерико Феллини ва Ҷулиетта Масина]]
Дар моҳи марти соли 1993, коргардон барои саҳмаш дар соҳаи синамо ҷоизаи Оскари фахриро гирифт. 30 октябр, Федерико ва Ҷулиетта Масина нақша доштанд, ки солгарди тӯйи тиллоии худро бо дӯстонашон ҷашн гиранд, аммо 15 октябр Феллини бо сактаи мағзӣ дар бемористоне бистарӣ шуд. 31 октябр, 50 сол ва як рӯз пас аз тӯяш бо Ҷулиетта, Феллини ин дунёро падруд гуфт.

Замоне ки Италия коргардони машҳурро дафн кард, ҳаракати нақлиёт дар Рим қатъ шуд. Ҳазорон нафар кортежи дафнро дар вақти ҳаракат дар роҳҳои Италия, аз Рим то зодгоҳаш Римини, бо кафкӯбӣ истиқбол мекарданд. Федерико Феллини дар қабристони ёдгории Римини дафн карда шудааст &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://riminiturismo.it/cosa-vedere/arte-e-cultura/monumenti-alla-memoria/cimitero-monumentale-di-rimini|title=Cimitero Monumentale di Rimini {{!}} Rimini Turismo|website=riminiturismo.it|lang=it|accessdate=2025-01-06}}&lt;/ref&gt; .

Ҷулиетта Масина, ки аз саратони шуш ранҷ мекашид, аз шавҳараш панҷ моҳ зиёдтар умр дид. Пеш аз маргаш дар 23 марти соли 1994, вай бо акси Федерико хоҳиши дафн шуданро изҳор карда буд.

'''Силсилаҳо дар алманахҳои филм'''

* 1953 - [[Любовь в городе (фильм)|Муҳаббат дар шаҳр]] / ''L'Amore in Città'' (серия &quot;Агентии издивоҷ&quot; / ''&quot;Agenzia matrimoniale&quot;'' )
* 1962 — Боккаччо ''&lt;nowiki/&gt;'70'' (серияи &quot;Васвасаи доктор Антонио&quot; / ''&quot;Le Tentazioni Del Dottor Antonio&quot;'' )
* 1968 - Арвоҳи мурдагон / ''Histoires Extraordinaires'' (серияи &quot; ''Тоби Даммит&quot;'' )

== Ҷоизаҳо ==

* 1958 – [[Беҳтарин филми калонҳаҷми байналмилалӣ (Оскар, ИМА)|Ҷоизаи Оскар барои беҳтарин филми хориҷӣ]] (Шабҳои Кабирия)
* 1960 – Шохаи нахли тиллоӣ дар Фестивали филми Канн барои филми &quot;La Dolce Vita&quot;
* 1963 — Ҷоизаи асосии Фестивали филмҳои Маскав барои филми &quot;Ҳашт ва ним&quot;
* 1964 - [[Беҳтарин филми калонҳаҷми байналмилалӣ (Оскар, ИМА)|Ҷоизаи Оскар барои беҳтарин филми хориҷӣ]] (Ҳашт ва ним)
* 1966 - Ҷоизаи [[Глобуси тиллоӣ|&quot;Глобуси тиллоӣ&quot;]] барои филми &quot;Ҷулиета аз арвоҳ&quot;
* 1976 – [[Беҳтарин филми калонҳаҷми байналмилалӣ (Оскар, ИМА)|Ҷоизаи Оскар барои беҳтарин филми хориҷӣ]] (Amarcord)
* 1977 - [[Ҷоизаҳои Оскар|Ҷоизаи Оскар]] барои беҳтарин тарроҳии либос барои филми &quot;Касанова&quot;
* 1978 — Ҷоизаи [[BAFTA]] барои филми &quot;Касанова&quot;
* 1985 - Шери тиллоии фахрии Фестивали синамои Венетсия барои саҳмаш дар синамо
* 1987 — Ҷоизаи тиллоии Фестивали филмҳои Маскав барои филми &quot;Мусоҳиба&quot;
* 1990 — Ҷоизаи Императори (Ҷопон)
* 1993 — [[Ҷоизаҳои Оскар|Ҷоизаи фахрии Оскари]] «Барои саҳмгузорӣ дар синамо»

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==

* {{Imdb name|0000019}}
* [http://www.federicofellini.it/ Фонд Феллини] Официальный сайт Фонда Федерико Феллини (итал.)
* [http://www.film.ru/afisha/person.asp?name=%D4%E5%E4%E5%F0%E8%EA%EE+%D4%E5%EB%EB%E8%ED%E8 Федерико Феллини] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20070206014740/http://www.film.ru/afisha/person.asp?name=%D4%E5%E4%E5%F0%E8%EA%EE+%D4%E5%EB%EB%E8%ED%E8 |date=2007-02-06 }} Архивная копия от 6 февраля 2007 на Wayback Machine на сайте film.ru
* [http://oldcinema.110mb.com/fel1.htm Федерико Феллини — Биография, фильмография на Oldcinema] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20090429215954/http://oldcinema.110mb.com/fel1.htm |date=2009-04-29 }}
* [http://www.cinematheque.ru/post/142174 Интервью с Феллини]
* [https://web.archive.org/web/20141108082918/http://artpages.org.ua/palitra/pornokarikaturi-federiko-fellini.html Карикатуры Феллини]
* [http://www.goodcinema.ru/?q=node/1980 Фотогалерея Федерико Феллини и Джульетты Мазины] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20101018200237/http://goodcinema.ru/?q=node%2F1980 |date=2010-10-18 }}
* {{YouTube|1Xs5kbd6gtE|Феллини на церемонии награждения}}
* [http://www.federico-fellini.ru Сайт о Федерико Феллини]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{Cite web|url=http://www.rg.ru/2013/09/06/fellini-site.html|title=Фильм о Феллини прошёл в полупустом зале|author=[[Кичин, Валерий Семёнович|Валерий Кичин]]|website=|date=2013-09-06|publisher=[[Российская газета]]|lang=|accessdate=2013-09-03}}
{{Authority control}}

[[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи Оскар]]
[[Гурӯҳ:Филмноманависони асри XX]]
[[Гурӯҳ:Филмноманависони Итолиё]]
[[Гурӯҳ:Филмноманависон аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои синамо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони Рум]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1993]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони 31 октябр]]
[[Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1920]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 20 январ]]</text>
      <sha1>n8lkl4ln1zjhgxbef4f3aryyvpfndn1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Суҳроб Қурбонов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>328360</id>
    <revision>
      <id>1462386</id>
      <parentid>1454664</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:45:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5994" sha1="bryn5tczqnp35dxx0krog9688sgy24i" xml:space="preserve">{{Рассом
|ном                = Суҳроб Қурбонов
|акс                = 
|андозаи_акс        = 
|тавсифи_акс        = 
|номи_аслӣ          = Қурбонов Суҳроб Усмонович
|таърихи_таваллуд   = 1.12.1946
|маҳалли_таваллуд   = [[Бохтар|Қӯрғонтеппа]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи_вафот      = 10.5.2016
|маҳалли_вафот      = [[Душанбе]], [[Тоҷикистон]]
|шаҳрвандӣ          = {{flag|Tajikistan}}
|пеша               = [[Рассом]], [[омӯзгор]]
|мактаб             = [[Донишкадаи давлатии академии рассомии Маскав ба номи В. И. Суриков]]
|услуб              = монументализм, нигориш, графика
|солҳои_фаъолият    = 1971 — 2016
|ҷоизаҳо            = [[Рассоми халқии ИҶШС]], [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абуабдуллоҳ Рӯдакӣ|Ҷоизаи ба номи Рӯдакӣ]] (се карат)
}}

'''Суҳроб Усмонович Қурбонов''' (1 декабри 1946, [[Бохтар|Қӯрғонтеппа]] — 10 майи 2016, [[Душанбе]]) — рассоми маъруфи тоҷик, ходими ҷамъиятӣ ва омӯзгор. [[Рассоми халқии ИҶШС]] (1990). Раиси Иттифоқи рассомони Тоҷикистон (1982—2012).

== Зиндагинома ==
Суҳроб Қурбонов 1 декабри соли 1946 дар шаҳри [[Бохтар|Қӯрғонтеппа]] ба дунё омадааст.
* Солҳои 1963—1965 дар Омӯзишгоҳи рассомии шаҳри Душанбе таҳсил кардааст.
* Солҳои 1965—1971 Донишкадаи давлатии академии рассомии Москва ба номи В. И. Суриковро (коргоҳи нигориши монументалӣ, зери роҳбарии К. Тутевол) хатм намудааст.

Аз соли 1971 узви Иттифоқи рассомони Тоҷикистон буд. Тӯли 30 сол (1982—2012) вазифаи раиси [[Иттифоқи рассомони Тоҷикистон]]-ро бар дӯш дошт. Соли 1989 вакили халқии ИҶШС аз Иттифоқи рассомон интихоб шуда буд.

Ӯ профессори соҳаи санъат буда, нахустин нигористони хусусиро дар кишвар бо номи «Suhrob Art gallery» таъсис додааст.

Суҳроб Қурбонов 10 майи соли 2016 дар шаҳри Душанбе аз бемории қалб даргузашт.&lt;ref name=&quot;asiaplus&quot;&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/ru/news/tajikistan/society/20160510/ushel-iz-zhizni-narodnyi-khudozhnik-sssr-i-tadzhikistana-sukhrob-kurbanov|title=Ушел из жизни народный художник СССР и Таджикистана Сухроб Курбанов|website=asiaplustj.info|accessdate=2026-02-16}}&lt;/ref&gt; Дар оромгоҳи «Сари Осиё» дафн шудааст.

== Эҷодиёт ==
Суҳроб Қурбонов муаллифи асарҳои сершумори монументалӣ ва дастгоҳӣ (станковая живопись) мебошад.

=== Асарҳои монументалӣ ===
* Мусаввараи деворӣ дар «Кохи Ваҳдат» (1974);
* Силсилаи гобеленҳо дар бинои собиқ Китобхонаи миллии ба номи А. Фирдавсӣ (1978—1980);
* Ороиши бадеии Сирки давлатии Тоҷикистон;
* Муҷассама дар бинои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1981);
* Мозаика дар НБО-и Норак (1987).

Ӯ инчунин яке аз муаллифони нишонҳои давлатии Тоҷикистон (гералдика) ва нишони (герби) шаҳри Душанбе мебошад.

=== Мусаввараҳои машҳур ===
* «Купола Востока» (Гунбазҳои Шарқ);
* «Абуалӣ ибни Сино» (1980);
* «Интизорӣ»;
* «Тӯй»;
* «Праздник весны» (Ҷашни баҳор);
* «Портрети духтар».

Асарҳои ӯ дар [[Галереяи Третяков]] (Москва), [[Осорхонаи миллии Тоҷикистон]], Осорхонаи санъати халқҳои Шарқ ва коллексияҳои хусусии [[ИМА]], [[Олмон]], [[Финляндия]], [[Юнон]], [[Эрон]] ва ғайра нигоҳ дошта мешаванд.

== Унвон ва ҷоизаҳо ==
* [[Рассоми халқии ИҶШС]] (1990);
* [[Рассоми халқии Тоҷикистон]] (1986);
* [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абуабдуллоҳ Рӯдакӣ]] (1990, 1996, 2010);
* Ҷоизаи Комсомоли Ленин (1977);
* Медали нуқраи ВДНХ ИҶШС (1973);
* Медали тиллои Пушкини Русия (2000).

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/culture/20201201/portreti-noashnoi-su-rob-urbonov-ba-ifti-ori-74-solagii-maestroи-алам «Портрети ноошно»-и Суҳроб Қурбонов]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[Гурӯҳ:Рассомони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Рассомони халқии ИҶШС]]
[[Гурӯҳ:Зодагони Бохтар]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1946]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2016]]
[[Гурӯҳ:Дорандагони ҷоизаи Рӯдакӣ]]</text>
      <sha1>bryn5tczqnp35dxx0krog9688sgy24i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фарбеҳӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>328666</id>
    <revision>
      <id>1462413</id>
      <parentid>1457806</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T09:47:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="79014" sha1="jblgb3w8rl9o0qpbzn9uv4l4e9sm9i1" xml:space="preserve">{{Беморӣ
| ном                = Фарбеҳӣ
| тасвир             = Obesity-waist circumference.svg
| эзоҳи_тасвир       = Дараҷаҳои фарбеҳӣ: силуэтҳои одамони дорои вазни муқаррарӣ, вазни зиёдатӣ ва фарбеҳӣ
| DiseasesDB         = 9099
| ICD11              = {{ICD11|5B81|149403041}}
| ICD10              = {{ICD10|E|66||e|65}}
| ICD9               = {{ICD9|278}}
| MedlinePlus        = 003101
| eMedicineSubj      = med
| eMedicineTopic     = 1653
| MeshName           = Obesity
| MeshNumber         = C23.888.144.699.500
}}
'''Фарбеҳӣ''' ({{lang-la|adipositas}} — «фарбеҳӣ» ва {{lang-la2|obesitas}} — «пуррагӣ, фарбеҳӣ, сергӯштӣ») — натиҷаи ташаккули аз ҳад зиёди равғанҳои бадан, ки метавонанд ба саломатӣ зарар расонанд. Дар одамони калонсол ба фарбеҳӣ [[индекси вазни бадан]] (ИВБ), ки ба 30 ё бештар аз он баробар аст, мувофиқат мекунад{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Ғайр аз фарбеҳӣ, мутахассисон вазни зиёдатиро ҳамчун натиҷаи ташаккули захираҳои ғайримуқаррарии чарбу бо ИВБ≥25 (дар калонсолон) алоҳида ҷудо мекунанд{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Дар кӯдакон вазни зиёдатӣ ва фарбеҳӣ барои гурӯҳҳои 0—5 сола ва 5—19 сола аз рӯи инҳироф (отклонение) аз нишондиҳандаҳои стандартии рушди ҷисмонии кӯдакон, ки аз ҷониби ТУТ қабул шудаанд, муайян карда мешаванд{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Бемориҳои вобаста ба вазни зиёдатӣ ва фарбеҳӣ зарари ҷиддии иқтисодӣ меоранд ва омиле мебошанд, ки маҳсулнокии меҳнатро коҳиш медиҳанд{{sfn|Бахвалова}}.

== Тавсиф ==
[[file:Obesity6.JPG|мини|Фарбеҳии шадид дар марди вазнаш 182 кг ва қадаш 185 см, ки ИВБ-аш 53,2-ро ташкил медиҳад. Дар чунин вазн [[Стрияҳо|рахи пӯст]] ва [[Гинекомастия|калоншавии сина]] дида мешавад]]
Дар айни замон фарбеҳӣ ҳамчун як [[беморӣ|бемории]] музмини мубодилаи моддаҳо баррасӣ мешавад, ки дар ҳар синну сол ба вуҷуд меояд. Он дар афзоиши аз ҳад зиёди вазни бадан асосан аз ҳисоби ҷамъшавии зиёди [[Чарбҳо|бофтаи чарбу]] зоҳир гашта, бо афзоиши ҳолатҳои [[Бемор|беморшавӣ]] ва фавти [[Аҳолӣ|аҳолӣ]] ҳамроҳӣ мекунад. Гирифторӣ ба фарбеҳӣ дар ҷомеаи мутамаддин новобаста аз омилҳои ирсӣ афзоиш меёбад (тағйирот дар пули генетикӣ мавҷуд нест){{sfn|Ефимов и др.|2007|name=&quot;Efimov&quot;}}.

Дар кишварҳои гуногун фарбеҳӣ боиси хароҷоти иловагии ҳам буҷети давлатӣ ва ҳам шаҳрвандон мегардад. Дар соли 2019 талафоти кишварҳои G20 аз сабаби мушкилоти вазни зиёдатии шаҳрвандонашон 3,5 %-и ММД-ро ташкил дод. Барои 30 соли оянда пешгӯии талафот барои кишварҳои OECD ва G20 — 5,3 триллион доллар аст, ки бо буҷети сисолаи Олмон ё Ҷопон қобили муқоиса мебошад. Тибқи пешгӯиҳо, афзоиши фарбеҳӣ боиси болоравии андозҳо дар Иттиҳоди Аврупо ба маблағи 300 евро ва дар ИМА — 1350 $ мегардад{{sfn|Бахвалова}}.

Аз соли 1975 то 2016 шумораи одамони гирифтори фарбеҳӣ дар тамоми ҷаҳон беш аз се маротиба афзудааст{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Аз соли 1996 то 2016 — 59 % зиёд шудааст{{sfn|Бахвалова}}.

Дар Русия ва аксари кишварҳои Аврупо тақрибан 20%-и аҳолӣ аз фарбеҳӣ азият мекашанд, дар ИМА — 36,2 %. Вазни зиёдатӣ дар Русия дар тақрибан 60% ва дар ИМА — 70% аҳолӣ дида мешавад (дар кишварҳои Аврупо — камтар). Ҳиссаи ҳадди ақали аҳолии дорои фарбеҳӣ дар Ҳиндустон (3,9%) ва Ҷопон (4,3%) мебошад{{sfn|Бахвалова}}.

Тибқи баҳодиҳии ТУТ, дар соли 2016 тақрибан 41 миллион кӯдаки аз 0 то 5-сола вазни зиёдатӣ ё фарбеҳӣ доштанд. Кӯдакони аз 5 то 19-сола — 340 миллион (18 %-и духтарон ва 19 %-и писарон) буда, афзоиш аз 4 % дар соли 1975 то беш аз 18 % расидааст. Аз онҳо 124 миллион нафар (6 %-и духтарон ва 8 %-и писарон) аз фарбеҳӣ азият мекашиданд, дар ҳоле ки дар соли 1975 шумораи кӯдакони 5—19 солаи гирифтори фарбеҳӣ камтар аз 1 % буд{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Бо баланд шудани индекси вазни бадан хатари бемориҳои ғайрисироятӣ меафзояд: бемориҳои дилу раг (асосан бемориҳои дил ва сактаи мағзи сар), ки дар соли 2012 сабаби асосии марг буданд, диабет, ихтилоли низоми такягоҳу ҳаракат (хусусан остеоартрит), баъзе бемориҳои онкологӣ, аз ҷумла саратони эндометрия, сина, тухмдон, простата, ҷигар, талхадон, гурда ва рӯдаи ғафс. Фарбеҳии кӯдакон эҳтимолияти фарбеҳӣ, марги бармаҳал ва маъюбиро дар синни калонсолӣ зиёд мекунад; кӯдакони гирифтори фарбеҳӣ инчунин нафастангӣ ҳис мекунанд, хатари шикастани устухонҳо, гипертония, бемориҳои дилу раг, муқовимат ба инсулин дар онҳо зиёд аст ва онҳо метавонанд мушкилоти равониро аз сар гузаронанд{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Аксар вақт ғизои нокифоя ва фарбеҳӣ дар канори ҳам қарор мегиранд; ин ҳам дар сатҳи кишвар ва ҳам дар оилаҳои алоҳида мушоҳида мешавад ва аксар вақт ба сатҳи пасти даромад вобаста аст{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Фарбеҳӣ боиси коҳиши функсияҳои маърифатӣ мегардад. Дар таҷрибаҳо дар болои мушҳо, олимон механизми инро бо омӯзиши қобилияти омӯзиши мушҳои фарбеҳ ва лоғар муайян карданд. Ҳангоми фарбеҳӣ ҳуҷайраҳои микроглия хоракҳои дендритиро (баромадҳо дар мембранаи нейрон), ки аз онҳо [[Синапс|синапсҳои]] нав месабзанд, «мехӯранд» ва робитаҳои нави нейронӣ ба миқдори зарурӣ ташаккул ёфта наметавонанд. Агар ба ҳуҷайраҳои микроглия «манъ» карда шавад, ки ба хоракҳои дендритӣ даст нарасонанд, функсияҳои маърифатии ҳайвоноти фарбеҳ ба функсияҳои ҳайвоноти лоғар яксон мешаванд&lt;ref name=&quot;Стасевичб 2018&quot;&gt;{{публикация|статья
|автор=Стасевич |автор имя=К.
|заглавие=Как ожирение ухудшает умственные способности
|тип=журн |издание=Наука и жизнь
|год=2018 |месяц=09 |день=16
|номер=9
|ссылка=https://nkj.ru/news/34461/
|архив дата=2018-09-16
|архив=https://web.archive.org/web/20180916100729/https://www.nkj.ru/news/34461/
}}&lt;/ref&gt;.

Одамоне, ки вазни зиёдатӣ доранд, моил ҳастанд, ки паҳнои пайкари худро аз будаш зиёд нишон диҳанд, ки ин боиси норозигии бештари субъективӣ аз симои бадан мегардад&lt;ref&gt;{{публикация |1=книга |ссылка=http://vprosvet.ru/wp-content/uploads/2010/10/Dorojevets-disser.pdf |автор=Дорожевец |автор имя=А. Н. |заглавие=Искажение образа физического Я у больных ожирением и нервной анорексией |вид=дисс. … канд. психол. наук. |место=М. |ответственный=Факультет психологии МГУ |год=1986 |страниц=194 |страницы= |удк=152.32:616-056.52:616.89-008.441.42 |примечание=[Репринт: М.: РГБ, 2005 — (Из фондов Российской государственной библиотеки)] |архив=https://web.archive.org/web/20210115232006/http://vprosvet.ru/wp-content/uploads/2010/10/Dorojevets-disser.pdf |архив дата=2021-01-15 }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210115232006/http://vprosvet.ru/wp-content/uploads/2010/10/Dorojevets-disser.pdf |date=2021-01-15 }}&lt;/ref&gt;.

== Сабабҳои пайдоиш ==
{| border=&quot;0&quot; style=&quot;background:transparent; float:right;&quot;
|[[file:World map of calory consumption 1961.svg|thumb|Харитаи миёнаи [[Арзиши энергетикии ғизо|калориянокии ғизо]] бо ккал барои як нафар дар як рӯз дар соли 1961&lt;ref name=&quot;Earth09&quot;&gt;{{Cite web |url=http://earthtrends.wri.org/searchable_db/index.php?theme=8&amp;variable_ID=212&amp;action=select_countries |title=EarthTrends: Nutrition: Calorie supply per capita |website=World Resources Institute |archive-url=https://www.webcitation.org/618XJA4RY |archive-date=2011-08-22 |access-date=2009-10-18 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
{{Multicol}}
{{Multicol-break}}
{{legend|#b3b3b3|маълумот нест}}
{{legend|#ffff65|&lt;1600}}
{{legend|#fff200|1600–1800}}
{{legend|#ffdc00|1800–2000}}
{{legend|#ffc600|2000–2200}}
{{legend|#ffb000|2200–2400}}
{{legend|#ff9a00|2400–2600}}
{{Multicol-break}}
{{legend|#ff8400|2600–2800}}
{{legend|#ff6e00|2800–3000}}
{{legend|#ff5800|3000–3200}}
{{legend|#ff4200|3200–3400}}
{{legend|#ff2c00|3400–3600}}
{{legend|#cb0000|&gt;3600}}
{{Multicol-end}}]]
|
[[file:World map of Energy consumption 2001-2003.svg|thumb|Харитаи миёнаи калориянокии ғизо бо ккал барои як нафар дар як рӯз дар солҳои 2001—2003&lt;ref name=&quot;FAO2006&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.fao.org/economic/ess/food-security-statistics/en/ |title=FAO: Food Security Statistics |website=Food and Agriculture Organization of the United Nations |archive-url=https://web.archive.org/web/20090804195651/http://www.fao.org/economic/ess/food-security-statistics/en/ |archive-date=2009-08-04 |access-date=2009-10-18 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
{{Multicol}}
{{Multicol-break}}
{{legend|#b3b3b3|маълумот нест}}
{{legend|#ffff65|&lt;1600}}
{{legend|#fff200|1600–1800}}
{{legend|#ffdc00|1800–2000}}
{{legend|#ffc600|2000–2200}}
{{legend|#ffb000|2200–2400}}
{{legend|#ff9a00|2400–2600}}
{{Multicol-break}}
{{legend|#ff8400|2600–2800}}
{{legend|#ff6e00|2800–3000}}
{{legend|#ff5800|3000–3200}}
{{legend|#ff4200|3200–3400}}
{{legend|#ff2c00|3400–3600}}
{{legend|#cb0000|&gt;3600}}
{{Multicol-end}}]]
|}


Сабаби бевоситаи фарбеҳӣ ва вазни зиёдатӣ номутавозинагии энергетикӣ мебошад, ки ҳангоми он воридшавии энергия аз ғизо аз эҳтиёҷоти энергетикии организм зиёд мешавад{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Дар байни сатҳи ҳамарӯзаи фаъолияти ҷисмонӣ ва назорати рациони ғизо ([[иштиҳо]]) робитаи ғайрихаттӣ мушоҳида мешавад. Одамоне, ки тарзи ҳаёти камфаъолият доранд (энергияи кам сарф мекунанд), одатан калориянокии рациони худро бад назорат мекунанд ва мисли одамони дорои фаъолияти ҷисмонии миёна (муътадил) ғизо мегиранд. Одамоне, ки тарзи ҳаёти муътадил ва фаъолияти ҷисмонии аз миёна боло доранд, одатан мувозинатро дар байни воридшавӣ ва сарфи энергия нигоҳ медоранд. Ва онҳое, ки дар сатҳи хеле баланд бо фаъолияти ҷисмонӣ машғуланд, энергияи бештарро нисбат ба истеъмоли он сарф мекунанд&lt;ref name=&quot;Beaulieu et al., 2016&quot;&gt;{{публикация|статья|язык=en
|автор=Beaulieu |автор имя=K.
|автор2=Hopkins |автор2 имя=M.
|автор3=Blundell |автор3 имя=J.
|автор4=Finlayson |автор4 имя=G
|заглавие=Does Habitual Physical Activity Increase the Sensitivity of the Appetite Control System?
|подзаголовок=A Systematic Review
|тип=журн |издание=Sports Medicine
|год=2016
|месяц=12
|volume=46
|issue=12
|pages=1897–1919
|doi=10.1007/s40279-016-0518-9
|pmid=27002623
|pmc=5097075
}}&lt;/ref&gt;.

Раcион ва фаъолияти ҷисмонӣ зуд-зуд дар натиҷаи омилҳои экологии ва иҷтимоӣ тағйир меёбанд{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}.

Тибқи баъзе маълумотҳо, сабаби асосӣ ва маъмултарини фарбеҳӣ омилҳои муҳити зист, аз ҷумла иҷтимоӣ (тарзи ҳаёти инсон) мебошанд. Саҳми онҳо дар фарбеҳӣ нисбат ба майлияти генетикӣ тақрибан 6 маротиба бештар аст&lt;ref name=&quot;РИАН-2020-01-09&quot;&gt;{{Cite web 2|lang= |title=Ученые опровергли главный миф о причинах ожирения |url=https://ria.ru/20200109/1563203165.html |website=РИА Новости |date=2020-01-09}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;doi=10.1001/jamacardio.2019.5220&quot;&gt;{{Публикация|статья|язык=en |заглавие=Polygenic Risk, Fitness, and Obesity in the Coronary Artery Risk Development in Young Adults (CARDIA) Study |год=2020 |издание=JAMA Cardiology |автор имя=Venkatesh L. |автор=Murthy |автор2 имя=Rui |автор2=Xia |автор3 имя=Abigail S. |автор3=Baldridge |автор4 имя=Mercedes R. |автор4=Carnethon |автор5=Stephen Sidney, Claude Bouchard, Mark A. Sarzynski, João A. C. Lima, Gregory D. Lewis, Sanjiv J. Shah, Myriam Fornage, Ravi V. Shah |doi=10.1001/jamacardio.2019.5220 |pmid= |ref=Murthy et al. }}&lt;/ref&gt;.

Дар бораи усулҳои мубориза бо фарбеҳӣ андешаҳои гуногун мавҷуданд. Дар байни табибон ва дигар мутахассисон ин ақида васеъ паҳн шудааст, ки азбаски сабаби фарбеҳӣ зиёд будани воридшавии энергия бо ғизо нисбат ба сарфи энергияи организм мебошад, барои мубориза бо фарбеҳӣ машғул шудан бо варзиш (тарбияи ҷисмонӣ) лозим аст, то сарфи энергияи организм зиёд карда шавад. Баъзе табибон чунин мешуморанд, ки фарбеҳӣ бештар бо сабабҳои гормоналӣ ба вуҷуд меояд ва барои коҳиш додани вазн парҳези махсус ва табобат зарур аст&lt;ref name=&quot;Мэйсон&quot;&gt;{{YouTube|wBsnk2PtPeo|Доктор Пол Мэйсон — «Низкоуглеводное питание с точки зрения врача»}}{{ref|en}}&lt;/ref&gt;.

Танзими вазни бадан дар организм тавассути таъсири мутақобилаи мураккаби маҷмӯи системаҳои бо ҳам алоқаманд, ки назорати системаи энергетикии организмро амалӣ мекунанд, сурат мегирад. Ба рушди фарбеҳӣ мувозинати мусбати энергетикӣ (гиподинамия) ва манбаи калорияҳои ба осонӣ дастрас мусоидат мекунад, ки зиёдатии онҳо дар организм дар шакли триглицеридҳо дар бофтаи чарбу ҷамъ мешаванд. Фарзияи маъмули «калорияҳои азхудшуда = калорияҳои сарфшуда» иштироки гормонҳоро дар раванди ҷамъшавии чарбу ба назар намегирад, дар ҳоле ки барои ин асосҳои ҷиддии илмӣ мавҷуданд. Ҷамъшавии чарбу ба мушкилот бо гормонҳо — кортизол, лептин ва инсулин вобастагӣ дорад&lt;ref name=&quot;Мэйсон&quot; /&gt;. Аз ҷумла, дар одамони дорои сатҳи баланди субклиникии секресияи кортизол аз ҷониби ғадудҳои болои гурда ([[синдроми Кушинг]]) ИВБ-и баланд мушоҳида мешавад&lt;ref name=&quot;Khan, 2019&quot;&gt;{{публикация|статья|язык=en |автор=Khan |автор имя=U. |заглавие=Nonfunctioning and Subclinical Cortisol Secreting Adrenal Incidentalomas and their Association with Metabolic Syndrome |подзаголовок=A Systematic Review |издание=Indian Journal of Endocrinology and Metabolism |год=2019 |месяц=05 {{cont|месяц=06}} |volume=23 |issue=3 |pages=332–346 |doi=10.4103/ijem.IJEM_52_19 |pmid=31641636 |pmc=6683688 |ref=Khan}}&lt;/ref&gt;.

Барои нигоҳ доштани мувозинати энергетикӣ, организм бояд сатҳи гормонҳоро танзим кунад, хароҷоти энергияро кам кунад, самаранокии азхудкунии моддаҳои ғизоиро баланд бардорад, рафтори ғизоиро ислоҳ кунад (иштиҳоро паст кунад) ва энергияи намерасидаро аз захираҳои чарбуи энергетикӣ сафарбар намояд. Ҳар як аз ин пайвандҳо аз ҷониби [[ген]]ҳои муайян танзим карда мешавад&lt;ref name=&quot;Efimov&quot; /&gt;.

Майлияти генетикӣ ба фарбеҳӣ дар оилаҳои шахсони гирифтори фарбеҳӣ аён аст. [[Ген]]ҳое, ки барои танзими вазни бадан масъуланд, дар тӯли таърихи пайдоиш ва рушди ҷомеаи инсонӣ [[Эволютсия|эволютсия]] кардаанд, аммо омилҳои муҳити беруна, ки истеъмоли моддаҳои ғизоиро муайян мекунанд ва фаъолияти ҷисмонии муқаррариро коҳиш додаанд, хеле зудтар тағйир ёфтанд&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;.

Ҳамин тавр, аз охири асри XIX саноати хӯрокворӣ ба истеҳсоли миқдори зиёди равғанҳои растанӣ, транс-равғанҳо ва маҳсулоти дорои миқдори зиёди карбогидратҳои зудҳазмшаванда шурӯъ кард.

Фарбеҳӣ метавонад дар натиҷаи вайрон шудани мувозинат байни ғизои қабулшуда ва [[энергия]]и сарфшуда, яъне зиёд ворид шудани ғизо ва кам сарф шудани энергия{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}} бо омилҳои ҳамроҳ рушд кунад:

сатҳи баланди инсулин дар хун;

ихтилолҳо дар системаҳои ғадуди зери меъда, [[Ҷигар|ҷигар]], рӯдаҳои борик ва [[Рӯдаи ғафс|ғафс]] (фарбеҳии патологияи ғайриэндокринӣ);

ихтилоли генетикӣ.

Яке аз сабабҳои эҳтимолии рушди фарбеҳӣ метавонад фаъолияти ҳуҷайраҳои микроглия бошад, ки инсонро «маҷбур мекунанд» бештар ғизо хӯрад&lt;ref name=&quot;Стасевичб 2018&quot; /&gt;.

Яке аз омилҳои муҳими рушди фарбеҳӣ — истеъмоли аз ҳад зиёди шакар мебошад&lt;ref&gt;{{Статья|ссылка=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23763695/|автор=F. B. Hu|заглавие=Resolved: there is sufficient scientific evidence that decreasing sugar-sweetened beverage consumption will reduce the prevalence of obesity and obesity-related diseases|год=2013-08|издание=Obesity Reviews: An Official Journal of the International Association for the Study of Obesity|том=14|выпуск=8|страницы=606–619|issn=1467-789X|doi=10.1111/obr.12040|archive-date=2023-06-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20230621085658/https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23763695/}}&lt;/ref&gt;. Аз нимаи асри 19 ҷустуҷӯи ивазкунандаҳои он, ки таъми ширин дошта, калориянокии кам доранд, идома дорад. Аммо аксари ивазкунандаҳои синтетикии шакар қодир нестанд профили таъми сахарозаро такрор кунанд, таъми нохуш боқӣ мегузоранд ва оқибатҳои ҷиддии номатлуб доранд&lt;ref&gt;{{Статья|ссылка=http://dx.doi.org/10.1093/ww/9780199540884.013.u195179|заглавие=Critchell, James Troubridge, (22 April 1850–8 Nov. 1917), JP; late London correspondent of Pastoralists’ Review, Sydney Morning Herald, North Queensland Register, and Queensland Sugar Journal|год=2007-12-01|издание=Who Was Who|издательство=Oxford University Press|archive-date=2020-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20200607175456/https://www.ukwhoswho.com/view/10.1093/ww/9780199540891.001.0001/ww-9780199540884-e-195179}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=en|url=https://www.scientificamerican.com/article/some-sugar-substitutes-affect-blood-glucose-and-gut-bacteria/|title=Some Sugar Substitutes Affect Blood Glucose and Gut Bacteria|author=Emily Willingham|website=Scientific American|access-date=2023-06-21|archive-date=2023-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230819190821/https://www.scientificamerican.com/article/some-sugar-substitutes-affect-blood-glucose-and-gut-bacteria/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Алтернативаи бехатар ва камкалория ба шакар ва ширинкунандаҳои синтетикӣ — сафедаҳои ширин мебошанд: гурӯҳи сафедаҳои табиии растанӣ, ки таъми ширин доранд. Онҳо асосан аз тухмҳо ва меваҳои растаниҳои тропикӣ, ки дар Африқо ва Осиё мерӯянд, ҷудо карда мешаванд.

Ба шарофати калориянокии паст, сафедаҳои ширин ба фарбеҳӣ мусоидат намекунанд ва ба тавлиди инсулин таъсир намерасонанд&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Статья|ссылка=https://doi.org/10.1007/s002530050001|автор=I. Faus|заглавие=Recent developments in the characterization and biotechnological production of sweet-tasting proteins|год=2000-02-01|язык=en|издание=Applied Microbiology and Biotechnology|том=53|выпуск=2|страницы=145–151|issn=1432-0614|doi=10.1007/s002530050001}}&lt;/ref&gt;. Ғайр аз ин, бархилофи шакар, сафедаҳои ширин ба дандонҳо ва ковокии даҳон таъсири зараровар намерасонанд&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Статья|ссылка=https://files.core.ac.uk/pdf/645/201583674.pdf|автор=Fawibe O.O. Ogunyale O.G. Ajiboye A.A. Agboola D.A|заглавие=Botanical and Protein Sweeteners|год=2014|язык=en|издание=Journal of Advanced Laboratory Research in Biology|тип=journal|месяц=10|число=1|том=5|номер=4|страницы=169—187|issn=0976-7614|archive-date=2023-04-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20230426203553/https://files.core.ac.uk/pdf/645/201583674.pdf|archivedate=2023-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230426203553/https://files.core.ac.uk/pdf/645/201583674.pdf}}&lt;/ref&gt;.

Ширинкунандаҳо дар асоси сафеда барои омода кардани маҳсулоти парҳезӣ, ки ҳангоми диабет ва фарбеҳӣ тавсия дода мешаванд, истифода мешаванд&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

Ҳамчун ширинкунандаҳо ва ислоҳкунандагони таъм, сафедаҳои ширин барои истифода дар ИМА&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=en|url=https://www.fda.gov/media/140368/download|title=Thaumatin, Generally Recognized as Safe Notice|author=Food and Drug Administration|website=www.fda.gov|date=2016-02-29|publisher=USA DEPARTMENT OF HEALTH AND HUMAN SERVICES|access-date=2023-06-21|archive-date=2022-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20221228101348/https://www.fda.gov/media/140368/download|url-status=live}}&lt;/ref&gt;, кишварҳои Иттиҳоди Аврупо&lt;ref&gt;{{Статья|ссылка=http://doi.wiley.com/10.2903/j.efsa.2015.4290|автор=EFSA Panel on Food Additives and Nutrient Sources added to Food (ANS)|заглавие=Scientific Opinion on the safety of the extension of use of thaumatin (E 957)|год=2015-11|издание=EFSA Journal|том=13|выпуск=11|doi=10.2903/j.efsa.2015.4290}}&lt;/ref&gt;, Ҷопон ва Русия&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://docs.cntd.ru/document/902359401|title=ТР ТС 029/2012 Технический регламент Таможенного союза &quot;Требования безопасности пищевых добавок, ароматизаторов и технологических вспомогательных средств&quot; от 20 июля 2012 - docs.cntd.ru|website=docs.cntd.ru|access-date=2023-06-21|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609052151/https://docs.cntd.ru/document/902359401|url-status=live}}&lt;/ref&gt; тасдиқ шудаанд. Онҳо ҳам мустақилона ва ҳам дар якҷоягӣ бо дигар ивазкунандаҳои табиӣ ва синтетикии шакар истифода мешаванд&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

Истифодаи сафедаҳои ширин дар якҷоягӣ бо ширинкунандаҳои сунъӣ имкон медиҳад, ки профили таъми сахароза такрор карда шавад ва аз таъми сунъӣ халосӣ ёбанд&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

=== Омилҳои мусоидаткунанда ба фарбеҳӣ ===

[[Инсулин]] ва ҳавасмандкунандагони секресияи инсулин

[[Тарзи ҳаёти камфаъолият]]

Омилҳои генетикӣ, аз ҷумла:
** Фаъолияти баланди [[фермент]]ҳои липогенез
** Паст шудани фаъолияти ферментҳои липолиз

Баъзе бемориҳо, аз ҷумла [[бемориҳои эндокринӣ]] (гипогонадизм, гипотиреоз, инсулинома)

Ихтилоли хӯрдан, ки боиси аз ҳад зиёд хӯрдан мешаванд (масалан, хӯрдани васвосӣ-маҷбурӣ ё хӯрдани психогенӣ)

Рациони нокифояи ғизо, ки боиси истеъмоли миқдори зиёди ғизои калориянок мегардад

Майл ба [[стресс]]

[[Синдроми Прадер — Вилли]]&lt;ref&gt;{{Cite web |lang=en |url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/obe/causes |title=Causes - NHLBI, NIH |publisher=www.nhlbi.nih.gov |access-date=2017-03-12 |archive-date=2017-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170404192728/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/obe/causes |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

Вайроншавии функсияҳои гипоталамус&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Какие причины накопления лишнего жира в теле?|url=http://health-you.ru/kakie-prichiny-nakopleniya-lishнего-zhira-v-tele/|access-date=2017-03-12|lang=ru|archive-date=2017-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20170313214414/http://health-you.ru/kakie-prichiny-nakopleniya-lishnego-zhira-v-tele/}}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

[[Хоби нокифоя]]&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://aif.ru/health/life/29909 |title=Битва за сон: Как избавиться от бессонницы? // «АиФ Здоровье». — 2011. — 15 декабря. — № 50. |access-date=2020-04-14 |archive-date=2020-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200804143405/https://aif.ru/health/life/29909 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

Нейролептикҳо (антипсихотикҳо)&lt;ref name=&quot;pmid14747245&quot;&gt;{{Статья |ссылка=http://care.diabetesjournals.org/cgi/content/full/27/2/596 |автор=American Diabetes Association; American Psychiatric Association; American Association of Clinical Endocrinologists; North American Association for the Study of Obesity |заглавие=Consensus development conference on antipsychotic drugs and obesity and diabetes |год=2004 |язык=en |издание={{Нп3|Diabetes Care}} |тип=journal |месяц=2 |том=27 |номер=2 |страницы=596—601 |doi=10.2337/diacare.27.2.596 |pmid=14747245 |archive-date=2009-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090429020955/http://care.diabetesjournals.org/cgi/content/full/27/2/596 }}&lt;/ref&gt; (ниг. Синдроми метаболикӣ ва антипсихотикҳо)

[[Глюкокортикостероидҳо]]-и системӣ&lt;ref name=&quot;medportal&quot;&gt;[http://medportal.ru/mednovosti/main/2014/08/29/917ozhireniye/g Побочный эффект — ожирение]{{Недоступная ссылка|date=Октябрь 2019 |bot=InternetArchiveBot }} MED новости, 17.09.2014&lt;/ref&gt;

[[Контрасептивҳои гормоналӣ]]

Дар раванди [[эволютсия]] организми инсон мутобиқ шуд, ки дар шароити фаровонии ғизо захираи моддаҳои ғизоиро ҷамъ кунад, то ин захираро дар шароити набудани маҷбурӣ ё маҳдуд будани ғизо сарф кунад — бартарии эволютсионӣ, ки имкон медод зинда монад. Дар замонҳои қадим пуррагӣ нишонаи некӯаҳволӣ, фаровонӣ ва саломатӣ ҳисобида мешуд. Мисол ҳайкалчаи «Венераи Виллендорфӣ» (Venus of Willendorf) мебошад, ки ба ҳазораи 22-юми то м. тааллуқ дорад (шояд аввалин тасвири маълуми фарбеҳӣ). Тибқи маълумоти ТУТ, имрӯз сеяки аҳолии Замин аз вазни зиёдатӣ азият мекашанд ва 47 %-и бемориҳое, ки боиси марг мешаванд (ба монанди атеросклероз, сактаи мағзи сар, инфаркт, диабет ва саратон) маҳз бо чунин ихтилоли метаболизм алоқаманданд.

== Таснифи фарбеҳӣ ==
Фарбеҳии марказӣ (марказӣ) зиёдатии чарбу дар ноҳияи шикам номида мешавад. Фарбеҳии марказӣ хатарноктарин навъи фарбеҳӣ ҳисобида мешавад ва тибқи омор, бо афзоиши хатари бемориҳои дил, [[фишори хун]]-и баланд ва [[диабети қанд]] алоқаманд аст. Ақидаи маъмул, ки фарбеҳии марказӣ («шиками пивоӣ») метавонад ба истеъмоли [[пиво]] вобаста бошад, тасдиқ намешавад: на индекси вазни бадан ва на таносуби гирди камар ва гирди сурин бо истеъмоли пиво алоқаманд нестанд&lt;ref name=&quot;pmid14506485&quot;&gt;{{Статья |ссылка=https://dx.doi.org/10.1038/sj.ejcn.1601678 |автор=Bobak M., Skodova Z., Marmot M. |заглавие=Beer and obesity: a cross-sectional study |год=2003 |язык=en |издание={{Нп3|European Journal of Clinical Nutrition}} |месяц=10 |том=57 |номер=10 |страницы=1250—1253 |doi=10.1038/sj.ejcn.1601678 |pmid=14506485}}&lt;/ref&gt;. Бемор гирифтори фарбеҳии марказӣ ҳисобида мешавад, агар нисбати ҳаҷми камар ба ҳаҷми сурин аз 0,8 барои занон ё 0,95 барои мардон зиёд бошад.

Навъҳои патологии фарбеҳӣ, чун қоида, бо ихтилолҳо дар [[Системаи эндокринӣ|системаи эндокринии инсон]] алоқаманданд, ки боиси вайрон шудани мубодилаи чарбу мешаванд.

Фарбеҳӣ ба дараҷаҳо (аз рӯи миқдори бофтаи чарбу) ва ба навъҳо (вобаста ба сабабҳое, ки ба рушди он оварда расониданд) тақсим мешавад. Фарбеҳӣ боиси афзоиши хатари пайдоиши [[Диабети қанд|диабети қанд]], [[бемории гипертония]] ва дигар бемориҳои вобаста ба мавҷудияти вазни зиёдатӣ мегардад. Мувофиқи таснифи ТУТ, ҳангоми ҳаҷми камар беш аз 94 см дар мардон ва беш аз 80 см дар занон хатари рушди бемориҳои ҳамроҳи фарбеҳӣ меафзояд. Сабабҳои зиёдатии вазн инчунин ба паҳншавии бофтаи чарбу, хусусиятҳои бофтаи чарбу (нармӣ, чандирӣ, фоизи миқдори моеъ) ва инчунин мавҷудият ё набудани тағйироти пӯст (рахи пӯст, сӯрохиҳои васеъшуда, ба истилоҳ «селлюлит») таъсир мерасонанд.

Дар асоси аломати ихтилоли гормоналӣ фарбеҳиро ба ду навъ тақсим мекунанд: «стандартӣ», ки дар он тағйироти гормоналӣ дар метаболизм ба амал меояд, ва «ғайристандартӣ», «аз ҷиҳати метаболикӣ солим», ки дар он чунин тағйирот мавҷуд нест. Ихтилоли гормоналӣ ҳангоми фарбеҳии «стандартӣ» метавонад ба бемориҳои гуногун, масалан, ба муқовимат ба инсулин оварда расонад. Фарбеҳии «аз ҷиҳати метаболикӣ солим» омили хавф барои рушди орами бадсифати бадани бачадон мебошад{{sfn|Берштейн и Малек|2018}}.

Ғайр аз ин, бофтаи чарбу ду навъ мешавад: «чарбуи сафед» ва «чарбуи ҷигарӣ», онҳо бо таркиби чарбу дар адипоситҳо фарқ мекунанд{{sfn|Берштейн и Малек|2018}}.

== Паҳншавӣ ==
Дар соли [[соли 2013|2013]] Созмони хӯрокворӣ ва кишоварзии СММ гузоришро оид ба мушкилоти фарбеҳӣ нашр кард&lt;ref&gt;{{Cite web |url=[http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf](http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf) |title=Отчет Продовольственной и сельскохозяйственной организации ООН по проблемам ожирения за 2013 год |access-date=2014-10-02 |archive-date=2014-11-27 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20141127084818/http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf](https://web.archive.org/web/20141127084818/http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf) |url-status=live }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. Барои тартиб додани гузориш СММ маълумоти [[соли 2008]]-ро истифода бурдааст.

Дар зер ҷадвали 210 кишвар бо нишон додани ҳиссаи аҳолӣ (бо фоиз), ки то соли 2019 аз фарбеҳӣ азият мекашанд, оварда шудааст&lt;ref&gt;{{Cite web |lang=en |url=[http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/](http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/) |title=World Population Review |publisher=worldpopulationreview.com |access-date=2019-11-01 |archive-date=2019-11-01 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191101225505/http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/](https://web.archive.org/web/20191101225505/http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/) |url-status=live }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;:

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|№
!Кишварҳо
!Ҳиссаи одамони гирифтори фарбеҳӣ
!Нишондиҳандаи миёнаи ИВБ
!Аҳолӣ дар соли 2019
|-
|1
|[[Самоаи Амрико]]
|74,6 %
|34,9
| 55 312
|-
|2
|[[Токелау]]
|74,4 %
|
| 1340
|-
|3
|[[Науру]]
|61 %
|32,5
| 10 756
|-
|4
|[[Ҷазираҳои Кук]]
|55,9 %
|33
| 17 548
|-
|5
|[[Палау]]
|55,3 %
|29,4
| 18 008
|-
|6
|[[Ҷазираҳои Маршалл]]
|52,9 %
|29,2
| 58 791
|-
|7
|[[Тувалу]]
|51,6 %
|29,3
| 11 646
|-
|8
|[[Ниуэ]]
|50 %
|
| 1615
|-
|9
|[[Тонга]]
|48,2 %
|31,9
| 104 494
|-
|10
|[[Самоа]]
|47,3 %
|31,7
| 197 097
|-
|11
|[[Кирибати]]
|46 %
|29,6
| 117 606
|-
|12
|[[Микронезия]]
|45,8 %
|29,4
| 113 815
|-
|13
|[[Аруба]]
|38,2 %
|
| 106 314
|-
|14
|[[Кувайт]]
|37,9 %
|30
| 4 207 083
|-
|15
|[[Ҷазираҳои Кайман]]
|36,6 %
|
| 64 948
|-
|16
|[[ИМА]]
|36,2 %
|28,8
| 329 064 917
|-
|17
|[[Ҷазираҳои Виргини Бритониё]]
|35,5 %
|
| 30 030
|-
|18
|[[Урдун]]
|35,5 %
|28,9
| 10 101 694
|-
|19
|[[Арабистони Саудӣ]]
|35,4 %
|28,5
| 34 268 528
|-
|20
|[[Қатар]]
|35,1 %
|29,2
| 2 832 067
|-
|21
|[[Бермуда]]
|34,4 %
|
| 62 506
|-
|22
|[[Гуам]]
|34,3 %
|
| 167 294
|-
|23
|[[Полинезияи Фаронса]]
|33,1 %
|
| 279 287
|-
|24
|[[Пуэрто-Рико]]
|32,9 %
|
| 2 933 408
|-
|25
|[[Ҷазираҳои Виргини ИМА]]
|32,5 %
|
| 104 578
|-
|26
|[[Либия]]
|32,5 %
|27,7
| 6 777 452
|-
|27
|[[Туркия]]
|32,1 %
|27,8
| 83 429 615
|-
|28
|[[Лубнон]]
|32 %
|27,8
| 6 855 713
|-
|29
|[[Миср]]
|32 %
|29,2
| 100 388 073
|-
|30
|[[Аморатҳои Муттаҳидаи Араб]]
|31,7 %
|28,8
| 9 770 529
|-
|31
|[[Ҷазираҳои Багама]]
|31,6 %
|28,4
| 389 482
|-
|32
|[[Каледонияи Нав]]
|31,5 %
|
| 282 750
|-
|33
|[[Зеландияи Нав]]
|30,8 %
|27,9
| 4 783 063
|-
|34
|[[Ироқ]]
|30,4 %
|28
| 39 309 783
|-
|35
|[[Фиҷи]]
|30,2 %
|27,2
| 889 953
|-
|36
|[[Макао]]
|30 %
|
| 640 445
|-
|37
|[[Ҳонконг]]
|29,9 %
|
| 7 436 154
|-
|38
|[[Баҳрайн]]
|29,8 %
|28,2
| 1 641 172
|-
|39
|[[Канада]]
|29,4 %
|27,2
| 37 411 047
|-
|40
|[[Ҷазираҳои Марианаи Шимолӣ]]
|29,2 %
|
| 57 216
|-
|41
|[[Австралия]]
|29 %
|27,2
| 25 203 198
|-
|42
|[[Малта]]
|28,9 %
|27,2
| 440 372
|-
|43
|[[Мексика]]
|28,9 %
|28,1
| 127 575 529
|-
|44
|[[Аргентина]]
|28,3 %
|27,7
| 44 780 677
|-
|45
|[[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]]
|28,3 %
|27,3
| 58 558 270
|-
|46
|[[Чили]]
|28 %
|27,8
| 18 952 038
|-
|47
|[[Доминика]]
|27,9 %
|27
| 71 808
|-
|48
|[[Уругвай]]
|27,9 %
|26,8
| 3 461 734
|-
|49
|[[Сурия]]
|27,8 %
|28,1
| 17 070 135
|-
|50
|[[Бритониёи Кабир]]
|27,8 %
|27,3
| 67 530 172
|-
|51
|[[Ҷумҳурии Доминикана]]
|27,6 %
|26,7
| 10 738 958
|-
|52
|[[Алҷазоир]]
|27,4 %
|26,2
| 43 053 054
|-
|53
|[[Умон]]
|27 %
|26,9
| 4 974 986
|-
|54
|[[Тунис]]
|26,9 %
|26,8
| 11 694 719
|-
|55
|[[Давлати Фаластин|Фаластин]]
|26,8 %
|27,6
| 4 981 420
|-
|56
|[[Суринам]]
|26,4 %
|27,4
| 581 372
|-
|57
|[[Маҷористон]]
|26,4 %
|26,3
| 9 684 679
|-
|58
|[[Литва]]
|26,3 %
|26,6
| 2 759 627
|-
|59
|[[Исроил]]
|26,1 %
|26,3
| 8 519 377
|-
|60
|[[Марокаш]]
|26,1 %
|25,6
| 36 471 769
|-
|61
|[[Ҷумҳурии Чех]]
|26 %
|26,9
| 10 689 209
|-
|62
|[[Эрон]]
|25,8 %
|26,2
| 82 913 906
|-
|63
|[[Коста-Рика]]
|25,7 %
|26,9
| 5 047 561
|-
|64
|[[Андорра]]
|25,6 %
|27,5
| 77 142
|-
|65
|[[Венесуэла]]
|25,6 %
|27,2
| 28 515 829
|-
|66
|[[Ирландия]]
|25,3 %
|27,5
| 4 882 495
|-
|67
|[[Вануату]]
|25,2 %
|26,2
| 299 882
|-
|68
|[[Булғористон]]
|25 %
|26
| 7 000 119
|-
|69
|[[Юнон]]
|24,9 %
|27,3
| 10 473 455
|-
|70
|[[Ямайка]]
|24,7 %
|27,4
| 2 948 279
|-
|71
|[[Салвадор]]
|24,6 %
|27,4
| 6 453 553
|-
|72
|[[Куба]]
|24,6 %
|26,2
| 11 333 483
|-
|73
|[[Беларус]]
|24,5 %
|26,6
| 9 452 411
|-
|74
|[[Хорватия]]
|24,4 %
|25,5
| 4 130 304
|-
|75
|[[Белиз]]
|24,1 %
|28,9
| 390 353
|-
|76
|[[Украина]]
|24,1 %
|26
| 43 993 638
|-
|77
|[[Гибралтар]]
|24 %
|27,5
| 33 701
|-
|78
|[[Испания]]
|23,8 %
|26,7
| 46 736 776
|-
|79
|[[Сент-Винсент ва Гренадин]]
|23,7 %
|27,3
| 110 589
|-
|80
|[[Никарагуа]]
|23,7 %
|26,9
| 6 545 502
|-
|81
|[[Латвия]]
|23,6 %
|25,8
| 1 906 743
|-
|82
|[[Черногория]]
|23,3 %
|26
| 627 987
|-
|83
|[[Барбадос]]
|23,1 %
|28,7
| 287 025
|-
|84
|[[Норвегия]]
|23,1 %
|26
| 5 378 857
|-
|85
|[[Лаҳистон]]
|23,1 %
|26,4
| 37 887 768
|-
|86
|[[Русия]]
|23,1 %
|26,5
|  145 872 256
|-
|87
|[[Сент-Китс ва Невис]]
|22,9 %
|29,7
| 52 823
|-
|88
|[[Гваделупа]]
|22,9 %
|
| 400 056
|-
|89
|[[Панама]]
|22,7 %
|27,1
| 4 246 439
|-
|90
|[[Гаити]]
|22,7 %
|24,1
| 11 263 077
|-
|91
|[[Люксембург]]
|22,6 %
|26,5
| 615 729
|-
|92
|[[Ҷазираҳои Соломон]]
|22,5 %
|25,5
| 669 823
|-
|93
|[[Руминия]]
|22,5 %
|25,3
| 19 364 557
|-
|94
|[[Колумбия]]
|22,3 %
|25,9
| 50 339 443
|-
|95
|[[Олмон]]
|22,3 %
|26,3
| 83 517 045
|-
|96
|[[Финляндия]]
|22,2 %
|25,9
| 5 532 156
|-
|97
|[[Белгия]]
|22,1 %
|25,5
| 11 539 328
|-
|98
|[[Бразилия]]
|22,1 %
|25,9
| 211 049 527
|-
|99
|[[Гренландия]]
|22 %
|
| 56 672
|-
|100
|[[Тайван]]
|22 %
|24
| 23 773 876
|-
|101
|[[Исландия]]
|21,9 %
|25,9
| 339 031
|-
|102
|[[Қибрис]]
|21,8 %
|27
| 1 198 575
|-
|103
|[[Албания]]
|21,7 %
|26,1
| 2 880 917
|-
|104
|[[Гурҷистон]]
|21,7 %
|27,2
| 3 996 765
|-
|105
|[[Фаронса]]
|21,6 %
|25,3
| 65 129 728
|-
|106
|[[Сербия]]
|21,5 %
|25,8
| 8 772 235
|-
|107
|[[Гондурас]]
|21,4 %
|26,4
| 9 746 117
|-
|108
|[[Гренада]]
|21,3 %
|27
| 112 003
|-
|109
|[[Папуа-Гвинеяи Нав]]
|21,3 %
|25,3
| 8 776 109
|-
|110
|[[Эстония]]
|21,2 %
|25,5
| 1 325 648
|-
|111
|[[Гватемала]]
|21,2 %
|26,5
| 17 581 472
|-
|112
|[[Қазоқистон]]
|21 %
|27,4
| 18 551 427
|-
|113
|[[Португалия]]
|20,8 %
|26,2
| 10 226 187
|-
|114
|[[Муғулистон]]
|20,6 %
|26
| 3 225 167
|-
|115
|[[Шветсия]]
|20,6 %
|25,8
| 10 036 379
|-
|116
|[[Словакия]]
|20,5 %
|26,5
| 5 457 013
|-
|117
|[[Нидерланд]]
|20,4 %
|25,4
| 17 097 130
|-
|118
|[[Парагвай]]
|20,3 %
|25,8
| 7 044 636
|-
|119
|[[Гайана]]
|20,2 %
|26,3
| 782 766
|-
|120
|[[Словения]]
|20,2 %
|26,9
| 2 078 654
|-
|121
|[[Арманистон]]
|20,2 %
|26,7
| 2 957 731
|-
|122
|[[Боливия]]
|20,2 %
|25,9
| 11 513 100
|-
|123
|[[Австрия]]
|20,1 %
|25,4
| 8 955 102
|-
|124
|[[Острови Мэн]]
|20 %
|
| 84 584
|-
|125
|[[Озарбойҷон]]
|19,9 %
|27,4
| 10 047 718
|-
|126
|[[Эквадор]]
|19,9 %
|27
| 17 373 662
|-
|127
|[[Итолиё]]
|19,9 %
|26
| 60 550 075
|-
|128
|[[Сент-Люсия]]
|19,7 %
|29,6
| 182 790
|-
|129
|[[Дания]]
|19,7 %
|25,3
| 5 771 876
|-
|130
|[[Перу]]
|19,7 %
|26,3
| 32 510 453
|-
|131
|[[Швейтсария]]
|19,5 %
|25,3
| 8 591 365
|-
|132
|[[Антигуа ва Барбуда]]
|18,9 %
|28,1
| 97 118
|-
|133
|[[Ботсвана]]
|18,9 %
|24,7
| 2 303 697
|-
|134
|[[Молдова]]
|18,9 %
|26,7
| 4 043 263
|-
|135
|[[Тринидад ва Тобаго]]
|18,6 %
|28,7
| 1 394 973
|-
|136
|[[Туркманистон]]
|18,6 %
|26,4
| 5 942 089
|-
|137
|[[Гвианаи Фаронса]]
|17,9 %
|
| 290 832
|-
|138
|[[Босния ва Ҳерсеговина]]
|17,9 %
|26,1
| 3 301 000
|-
|139
|[[Намибия]]
|17,2 %
|24,3
| 2 494 530
|-
|140
|[[Яман]]
|17,1 %
|25,8
| 29 161 922
|-
|141
|[[Лесото]]
|16,6 %
|24,9
| 2 125 268
|-
|142
|[[Қирғизистон]]
|16,6 %
|26,2
| 6 415 850
|-
|143
|[[Ӯзбекистон]]
|16,6 %
|26,1
| 32 981 716
|-
|144
|[[Малайзия]]
|15,6 %
|25,3
| 31 949 777
|-
|145
|[[Зимбабве]]
|15,5 %
|23,4
| 14 645 468
|-
|146
|[[Габон]]
|15 %
|25,5
| 2 172 579
|-
|147
|[[Тоҷикистон]]
|14,2 %
|25,4
| 9 321 018
|-
|148
|[[Бруней]]
|14,1 %
|26,2
| 433 285
|-
|149
|[[Ҷазираҳои Сейшел]]
|14 %
|26,8
| 97 739
|-
|150
|[[Ҷибути]]
|13,5 %
|23,3
| 973 560
|-
|151
|[[Мавритания]]
|12,7 %
|24,8
| 4 525 696
|-
|152
|[[Сан-Томе ва Принсипи]]
|12,4 %
|24,8
| 215 056
|-
|153
|[[Кабо-Верде]]
|11,8 %
|24,7
| 549 935
|-
|154
|[[Камерун]]
|11,4 %
|24,4
| 25 876 380
|-
|155
|[[Гана]]
|10,9 %
|24,2
| 30 417 856
|-
|156
|[[Маврикий]]
|10,8 %
|25,6
| 1 269 668
|-
|157
|[[Гамбия]]
|10,3 %
|24
| 2 347 706
|-
|158
|[[Кот-д’Ивуар]]
|10,3 %
|23,6
| 25 716 544
|-
|159
|[[Таиланд]]
|10 %
|24,1
| 69 625 582
|-
|160
|[[Либерия]]
|9,9 %
|24
| 4 937 374
|-
|161
|[[Ҷумҳурии Демократии Конго]]
|9,6 %
|23,3
| 5 380 508
|-
|162
|[[Бенин]]
|9,6 %
|23,4
| 11 801 151
|-
|163
|[[Нигерия]]
|8,9 %
|23,4
| 200 963 599
|-
|164
|[[Сенегал]]
|8,8 %
|23
| 16 296 364
|-
|165
|[[Сьерра-Леоне]]
|8,7 %
|22,8
| 7 813 215
|-
|166
|[[Малдив]]
|8,6 %
|25,1
| 530 953
|-
|167
|[[Мали]]
|8,6 %
|22,8
| 19 658 031
|-
|168
|[[Покистон]]
|8,6 %
|23,8
| 216 565 318
|-
|169
|[[Того]]
|8,4 %
|23,2
| 8 082 366
|-
|170
|[[Танзания]]
|8,4 %
|23,1
| 58 005 463
|-
|171
|[[Сомалӣ]]
|8,3 %
|21,9
| 15 442 905
|-
|172
|[[Ангола]]
|8,2 %
|24,1
| 31 825 295
|-
|173
|[[Замбия]]
|8,1 %
|22,6
| 17 861 030
|-
|174
|[[Гвинеяи Экваториалӣ]]
|8 %
|25,6
| 1 355 986
|-
|175
|[[Ҷазираҳои Комор]]
|7,8 %
|24,1
| 850 886
|-
|176
|[[Гвинея]]
|7,7 %
|22,7
| 12 771 246
|-
|177
|[[Ҷумҳурии Африқои Марказӣ]]
|7,5 %
|22,4
| 4 745 185
|-
|178
|[[Мартиника]]
|7,2 %
|
| 375 554
|-
|179
|[[Мозамбик]]
|7,2 %
|22,3
| 30 366 036
|-
|180
|[[Кения]]
|7,1 %
|23
| 52 573 973
|-
|181
|[[Индонезия]]
|6,9 %
|22,9
| 270 625 568
|-
|182
|[[Кореяи Шимолӣ]]
|6,8 %
|21,8
| 25 666 161
|-
|183
|[[Ҷумҳурии Конго]]
|6,7 %
|22,2
| 86 790 567
|-
|184
|[[Судони Ҷанубӣ]]
|6,6 %
|25,2
| 11 062 113
|-
|185
|[[Судон]]
|6,6 %
|25,2
| 42 813 238
|-
|186
|[[Бутан]]
|6,4 %
|23,8
| 763 092
|-
|187
|[[Филиппин]]
|6,4 %
|23,2
| 108 116 615
|-
|188
|[[Чин]]
|6,2 %
|23,9
| 1 433 783 686
|-
|189
|[[Сингапур]]
|6,1 %
|23,7
| 5 804 337
|-
|190
|[[Чад]]
|6,1 %
|22,3
| 15 946 876
|-
|191
|[[Руанда]]
|5,8 %
|22
| 12 626 950
|-
|192
|[[Малави]]
|5,8 %
|22,8
| 18 628 747
|-
|193
|[[Мянма]]
|5,8 %
|22,6
| 54 045 420
|-
|194
|[[Буркина-Фасо]]
|5,6 %
|22,1
| 20 321 378
|-
|195
|[[Нигер]]
|5,5 %
|21,7
| 23 310 715
|-
|196
|[[Афғонистон]]
|5,5 %
|21,6
| 38 041 754
|-
|197
|[[Бурунди]]
|5,4 %
|20,9
| 11 530 580
|-
|198
|[[Лаос]]
|5,3 %
|22,6
| 7 169 455
|-
|199
|[[Мадагаскар]]
|5,3 %
|21,1
| 26 969 307
|-
|200
|[[Уганда]]
|5,3 %
|22
| 44 269 594
|-
|201
|[[Шри-Ланка]]
|5,2 %
|23
| 21 323 733
|-
|202
|[[Эритрея]]
|5 %
|20,5
| 3 497 117
|-
|203
|[[Ҷумҳурии Корея]]
|4,7 %
|23,9
| 51 225 308
|-
|204
|[[Эфиопия]]
|4,5 %
|20,6
| 112 078 730
|-
|205
|[[Ҷопон]]
|4,3 %
|22,6
| 126 860 301
|-
|206
|[[Непал]]
|4,1 %
|22,2
| 28 608 710
|-
|207
|[[Камбоҷа]]
|3,9 %
|21,9
| 16 486 542
|-
|208
|[[Ҳиндустон]]
|3,9 %
|21,9
| 1 366 417 754
|-
|209
|[[Бангладеш]]
|3,6 %
|21
| 163 046 161
|-
|210
|[[Ветнам]]
|2,1 %
|21,6
| 96 462 106
|}

Директори ПжИ-и ғизои ФАМР [[Тутельян, Виктор Александрович|Виктор Тутельян]] дар соли 2005 қайд кард: «Дар мо дар Русия 60 % занон ва 50 % мардон — ба ҳисоби миёна 57,5 % — аз вазни зиёдатӣ азият мекашанд. Дар кишвари мо 57,5 % фавтҳо аз сабаби бемориҳои дилу раг рух медиҳанд. Ин бемориҳо хеле зиёд аз сабаби вазни зиёдатии одамон пайдо мешаванд». Тибқи маълумоти омории Вазорати тандурустии Федератсияи Русия, шумораи сокинони ФР бо фарбеҳии ташхисшуда дар соли 2017 ба 2 млн нафар расид (+1,3 %).

Дар Мексика аз вазни зиёдатӣ дар соли 2008 тақрибан 70 % одамон, аз ҷумла аз фарбеҳӣ — 32,8 % азият мекашиданд.

Дар соли 2016 маҷаллаи «[[The Lancet]]» таҳқиқотеро нашр кард, ки шаҳодат медиҳад, ки то соли 2025 тақрибан 20 % аҳолии Замин аз фарбеҳӣ азият хоҳанд кашид&lt;ref&gt;{{Cite web |url=[http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/](http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/) |title=Пятой части мира предрекли ожирение к 2025 году |publisher=[[Lenta.ru]] |access-date=2016-04-02 |archive-date=2016-04-03 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20160403155116/http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/](https://web.archive.org/web/20160403155116/http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/) |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Дар соли 2016 тақрибан 39 % аҳолии калонсоли Замин вазни зиёдатӣ бо ИВБ, ки 25 ва бештар аз онро ташкил медод, доштанд. Аз 1,9 миллиард нафар бо вазни зиёдатӣ 650 миллион нафар аз фарбеҳӣ азият мекашиданд. Сатрҳои аввали рейтинги ТУТ аз рӯи ҳиссаи аҳолии гирифтори фарбеҳӣ кишварҳои ҷазиравии уқёнуси Оромро ишғол мекарданд. Русия дар соли 2016 ҷои 55-умро ишғол мекард&lt;ref name=&quot;rbc&quot;&gt;{{Cite news|title=Тяжеловесная проблема|url=[https://www.rbc.ru/newspaper/2018/07/24/5b519ee49a7947f2d4d7fa9b](https://www.rbc.ru/newspaper/2018/07/24/5b519ee49a7947f2d4d7fa9b)|work=Газета РБК|access-date=2018-07-30|archive-date=2018-07-27|archive-url=[https://web.archive.org/web/20180727115604/https://www.rbc.ru/newspaper/2018/07/24/5b519ee49a7947f2d4d7fa9b](https://web.archive.org/web/20180727115604/https://www.rbc.ru/newspaper/2018/07/24/5b519ee49a7947f2d4d7fa9b)}}&lt;/ref&gt;.

== Тасвири клиникӣ ==
Нишонаҳои клиникии фарбеҳӣ бо ҷамъшавии [[Чарбҳо|чарб]] дар қисмҳои гуногуни бадан дар натиҷаи истеъмоли зиёдатии калорияҳо бо ғизо ва коҳиши сарфи энергия тавсиф мешаванд&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;.

== Ташхис ==
{{main|Индекси вазни бадан}}
Барои ташхиси фарбеҳӣ дар тибби амалӣ бештар аз индекси вазни бадан (ИВБ) истифода мебаранд&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;. Инчунин индекси Борнгардт истифода мешавад, ки бархилофи ИВБ, сохти бадани инсонро ба назар мегирад.

=== Индекси вазни бадан ===
Нишондиҳанда барои муайян кардани вазни зиёдатӣ Индекси вазни бадан (ИВБ) мебошад, ки ҳамчун тақсими вазни одам бо килограмм ба квадрати қади одам бо метр ҳисоб карда мешавад.

Дар [[соли 2000]] [[ТҶТ]] (ВОЗ) пешниҳод намуд, ки барои намояндагони нажоди муғул ҳадди вазни зиёдатӣ аз 25 то 23 ва ҳадди фарбеҳӣ аз 30 то 25 паст карда шавад. Сабаби ин тадқиқотҳои эпидемиологӣ буданд, ки нишон доданд, ки муғулҳо дар индекси вазни бадани пасттар ба мушкилоти марбут ба фарбеҳӣ гирифтор мешаванд. Ҳамзамон, баъзе муҳаққиқон пешниҳод мекунанд, ки барои намояндагони нажоди зангӣ, инчунин ашхоси пайдоиши [[Полинезия|полинезидошта]], ҳадди вазни зиёдатӣ аз 25 то 26 ва ҳадди фарбеҳӣ аз 30 то 32 боло бурда шавад.

Дар ҳолатҳое, ки ИВБ 40 ва болотар аст, ҳатто дар сурати набудани оризаҳои фарбеҳӣ, дар бораи фарбеҳии морбидӣ (беморидошта) сухан меравад. Ҳангоми мавҷуд будани чунин оризаҳои фарбеҳӣ, ба монанди диабети қанди навъи 2, гипертонияи артериалӣ, дислипидемия ва патологияи буғумҳои пойҳо, фарбеҳӣ аллакай дар ИВБ 35 ва болотар ҳамчун морбидӣ тасниф мешавад.

{| border=&quot;0&quot; style=&quot;background:transparent;float:right;&quot;
|-
|[[file:WikiRRM.jpg|thumb|Вобастагии хавфи нисбии марг аз ИВБ барои мардон дар ИМА&lt;ref name=&quot;Freed2006&quot;&gt;{{Статья |автор=Freedman D.M., Ron E., Ballard-Barbash R., Doody M.M., Linet M.S. |заглавие=Body mass index and all-cause mortality in a nationwide US cohort |год=2006 |язык=en |издание={{Нп3|International Journal of Obesity}} |тип=journal |месяц=5 |том=30 |номер=5 |страницы=822—829 |doi=10.1038/sj.ijo.0803193 |pmid=16404410}}&lt;/ref&gt;]]
|[[file:WikiRRFBMI1.jpg|thumb|Вобастагии хавфи нисбии марг аз ИВБ барои занон дар ИМА&lt;ref name=Freed2006/&gt;]]
|}

Индекси вазни бадан барои он танқид мешавад, ки таносуби чарб/[[мушак]] ва навъи тақсимоти чарбро дар бадан ба назар намегирад. Ҳамин тариқ, як пирамард бо массаи ками мушакҳо метавонад ҳамчун шахси дорои вазни идеалӣ тасниф шавад, дар ҳоле ки варзишгари мушакдор метавонад ҳамчун шахси гирифтори вазни зиёдатӣ ё фарбеҳӣ тасниф гардад. Бо вуҷуди ин, индекси вазни бадан ягона меъёри эътирофшудаи байналмилалии арзёбии вазни зиёдатӣ боқӣ мемонад.

=== Томографияи магнитию резонансӣ ===
Усули дақиқтарини муайян кардани миқдори бофтаи чарб дар организм [[Томографияи магнитии резонансӣ|Томографияи магнитию резонансӣ]] ҳисоб мешавад&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;.

=== Биоимпедансометрия ===
Дар рӯзгор миқдори бофтаи чарб дар организми инсон одатан тавассути тарозуҳои хонагӣ бо анализатори таркиби бадан дар асоси ченкунии муқовимати бофтаҳои бадан ([[биоимпедансометрия]]) муайян карда мешавад&lt;ref name=&quot;БМЦ УД Президента Казахстана&quot;&gt;{{публикация |заглавие=Как работает InBody? |подзаголовок=Что такое анализ состава тела (биоимпедансометрия)? |издательство=Беморхонаи Маркази тиббии Идораи корҳои Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон}}&lt;/ref&gt;.

== Табобати фарбеҳӣ ==

=== Парҳези камкалория ===
Самаранокии амалӣ дар табобати фарбеҳӣ бо риояи протоколи ғизо (парҳез) бо миқдори ками энергия ё, ба ибораи дигар, маҳдуд кардани калориянокии рацион ба даст меояд.

Ҳангоми ҳисоб кардани калориянокии ғизои истеъмолшуда муҳим аст, ки ин корро фавран анҷом диҳед. Одамоне, ки калориянокии рационро пас аз чанд вақт ҳисоб мекарданд, хато мекарданд, ки дар натиҷа бештар аз ҳадди интихобшуда ғизо мехӯрданд ва таъсири коҳиши вазни бадан ба даст намеомад. Тадқиқотҳо нишон доданд, ки одамоне, ки фавран ҳисоб намекарданд, калориянокии воқеиро кам нишон медоданд. Ҳар қадар вақти зиёдтар аз хӯрокхӯрӣ гузарад, ҳамон қадар хатогӣ дар ҳисобҳо бештар мешуд&lt;ref name=&quot;Levitsky et al., 2019&quot;&gt;{{публикация|статья|язык=en
|автор=Levitsky |автор имя=D. A. |автор2=Sewall |автор2 имя=A. |автор3=Zhong |автор3 имя=Y. |автор4=L. Barre, S. Shoen, N. Agaronnik, J.-L. LeClair, W. Zhuo, C. Pacanowski
|заглавие=Quantifying the imprecision of energy intake of humans to compensate for imposed energetic errors |подзаголовок=A challenge to the physiological control of human food intake
|тип=журн |издание=Appetite
|год=2019 |месяц=Feb
|volume=133 |pages=337–343
|doi=10.1016/j.appet.2018.11.017
|pmid=30476522
}}&lt;/ref&gt;.

Гузаштан ба ҳар гуна протоколи ғизо бояд таҳти назорати пизишки соҳибихтисос сурат гирад. Пеш аз гузаштан ба режими нави ғизо, таҳлили хун ва мониторинги мунтазами параметрҳо зарур аст. Масалан, ҳангоми интихоби парҳези кето-карнивор, ки бо миқдори зиёди [[Оҳан|оҳан]] дар гӯшт тавсиф мешавад, ба назар гирифтани нишондиҳандаҳои оҳан дар хун ([[гемоглобин]], [[ферритин]], [[трансферрин]]) муҳим аст&lt;ref&gt;{{Статья |ссылка=https://mzur.ru/upload/%D0%9F%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%B7%D0%BA%D0%B0%20%D0%B6%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%B7%D0%BE%D0%BC.pdf |автор=Зери таҳрири академик В. Г. Савченко, Е. А. Лукина, Н. В. Цветаева, Н. С. Сметанина |заглавие=Клинические рекомендации по диагностике и лечению вторичной перегрузки железом |год=2014 |язык= |издание=Национальное гематологическое общество |url-status=dead }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

=== Психотерапия ===
Яке аз равишҳои муассиртарин дар психология барои кор бо одамони гирифтори фарбеҳӣ терапияи маърифатӣ-рафторӣ мебошад, ки ба сабабҳои зиёдхӯрӣ таъсири хуб мерасонад. Илова бар ин, он имкон медиҳад, ки баъзе ҷанбаҳои сифати зиндагии беморон беҳтар карда шавад. Равиши психотерапевтӣ ба табобати фарбеҳӣ бояд дар сатҳҳои гуногун (оила, мактаб, ҷомеа) амалӣ карда шавад&lt;ref&gt;{{публикация|книга|автор=Лаптева Е. Н., Попова Ю. Р., Дмитриченко М. С., Дьячкова-Герцева Д. С.|заглавие=Ассоциация когнитивно-поведенческой психотерапии (Санкт-Петербург). Международный съезд (3; 2017). III Международный съезд Ассоциации когнитивно-поведен-ческой психотерапии : сборник научных статей|часть=Ожирение, нарушение пищевого поведения и прокрастинация. Опыт врача-гастроэнтеролога|ответственный=авт.-сост.: Ковпак Д. В., Ковпак А. И.|место=Санкт-Петербург|издательство=СИНЭЛ|год=2017|isbn=978-5-9909852-8-5|страницы=51—65|страниц=130}}&lt;/ref&gt;.

Усулҳои терапияи рафторӣ, ки дар табобати фарбеҳӣ истифода мешаванд, ба ташаккули худназоратӣ, тағйири муносибат ба ғизо ва одатҳои марбут ба он, ворид кардани бори ҷисмонии тадриҷан афзоянда ва ташаккули дастгирии боэътимоди иҷтимоӣ нигаронида шудаанд&lt;ref name=&quot;Гельдер-Оксфорд-2&quot;&gt;{{Книга |автор=Гельдер М., Гэт Д., Мейо Р. |заглавие=Оксфордское руководство по психиатрии / Пер. с англ |год=1999 |место=К. |издательство=Сфера |том=2 |страниц=436 |isbn=966-7267-76-8 |тираж=1000}}&lt;/ref&gt;{{rp|39}}.

Олимони канадӣ муайян карданд, ки муносибатҳои манфӣ бо волидайн метавонанд ба рушди фарбеҳӣ таъсир расонанд; баръакс, муносибатҳои хуб, аз ҷумла бо падар, ба нигоҳ доштани вазни муътадил таъсири мусбат мерасонанд&lt;ref&gt;{{Статья |ссылка=https://doi.org/10.1186/s12966-016-0393-7 |автор=Jess Haines, Sheryl L. Rifas-Shiman, Nicholas J. Horton, Ken Kleinman, Katherine W. Bauer, Kirsten K. Davison, Kathryn Walton, S. Bryn Austin, Alison E. Field, Matthew W. Gillman  |заглавие=Family functioning and quality of parent-adolescent relationship: cross-sectional associations with adolescent weight-related behaviors and weight status |год=2016 |язык=en |издание=International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity |том=13 |выпуск=1 |страницы=68 |doi=10.1186/s12966-016-0393-7}}&lt;/ref&gt;.

=== Табобати дорувории фарбеҳӣ ===
Воситаҳои доруворӣ, одатан, танҳо имкон медиҳанд, ки беҳбудии кӯтоҳмуддат ба даст ояд, на таъсири устувори дарозмуддат&lt;ref name=&quot;Гельдер-Оксфорд-2&quot; /&gt;{{rp|39}}. Агар пас аз қатъи курси табобат бемор тарзи зиндагиро тағйир надиҳад, вазни бадан дубора афзоиш меёбад. Ин шояд ба он вобаста бошад, ки вазни зиёдатӣ дар [[гипоталамус]] равандҳои илтиҳобии бебозгаштро ба вуҷуд меорад, ки кори танзими бофтаи чарбро вайрон мекунанд&lt;ref name=&quot;pmid22201683&quot;&gt;{{Статья |ссылка=http://www.jci.org/articles/view/59660 |автор=Thaler J.P. et al. |заглавие=Obesity is associated with hypothalamic injury in rodents and humans |год=2012 |язык=en |издание=[[Journal of Clinical Investigation]] |тип=journal |месяц=1 |страницы=153—162 |doi=10.1172/JCI59660 |pmid=22201683 |archivedate=2012-08-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120816174933/http://www.jci.org/articles/view/59660 }}&lt;/ref&gt;. Барои табобати фарбеҳӣ метавонанд воситаҳои анорексигенӣ истифода шаванд. Ҳар як дору аз ҷониби [[пизишк]] ба таври инфиродӣ интихоб карда мешавад&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;.

Фентермин — иштиҳоро паст мекунад. Метавонад боиси асабоният, дарди сар ва [[бехобӣ]] шавад;

Орлистат — ҷабби чарбҳоро тақрибан 30 % коҳиш медиҳад, эҳсоси [[гуруснагӣ]]-ро пахш намекунад, аммо метавонад боиси беихтиёрии ихроҷ гардад;

Метформин — ба мубодилаи карбогидратҳо таъсир мерасонад, махсусан ҳангоми фарбеҳии марбут ба [[Диабети қанд]] тавсия мешавад.

Семаглутид — агонисти ретсептори ГПП-1. Иштиҳоро паст мекунад. Дар соли 2021 самаранокии баланди он дар табобати фарбеҳӣ нишон дода шуд&lt;ref name=&quot;Медновости, 2021&quot;&gt;{{публикация|статья|автор=Украинский А.|заглавие=Новое лекарство против ожирения продемонстрировало эффективность|издание=Медновости|год=2021}}&lt;/ref&gt;.

=== Табобати ҷарроҳии фарбеҳии морбидӣ ===
{{main|Ҷарроҳии бариатрикӣ}}
Дар баъзе ҳолатҳо ҳангоми фарбеҳӣ кам кардани ҳаҷми меъда — амалиёти бариатрикӣ истифода мешавад, ки метавонад бо усулҳои гуногун гузаронида шавад{{sfn|Полякова|2020}}.

Шунткунии меъда. Ин амалиёт аз тақсими меъда ба ду қисм иборат аст. Бемор наметавонад ғизоро ба ҳаҷми пештара истеъмол кунад;

[[Бандажикунии меъда]]. Гузоштани ҳалқаи силиконӣ дар марзи сурхрӯда ва меъда;

[[Гастропластикаи остинӣ]]. Амалиёт аз дур кардани як қисми меъда ва табдил додани он ба &quot;остин&quot;-и борик иборат аст. Ҳаҷми меъда тақрибан 80 % кам мешавад.

Ҷарроҳии пластикӣ, ба монанди липосаксия, барои мубориза бо фарбеҳӣ пешбинӣ нашудааст, балки усули ислоҳи нуқсонҳои косметикии маҳаллӣ мебошад.

== Оризаҳои фарбеҳӣ ==

Фарбеҳӣ умрро кӯтоҳ мекунад — хавфи марги бармаҳал ҳангоми зиёд шудани даври камар ба ҳар 10 см 11 % меафзояд{{sfn|Jayedi et al.|2020}}.

[[Синдроми метаболикӣ]] — маҷмӯи вайроншавиҳои метаболикӣ, ки омили хавфи бемориҳои дилу раг мебошанд.

[[Бемории рефлюкси гастроэзофагеалӣ]] — баргашти муҳтавои турши меъда ба қисми поёнии сурхрӯда.

[[Диабети қанд|Диабети қанди навъи 2]] — мавҷудияти муқовимат ба инсулин.

[[Бемории ишемикии дил]] (БИД) — беморие, ки стенокардия, инфаркти миокард ва кардиосклерозро муттаҳид мекунад.

[[Инфаркти миокард]] — марги қисми мушаки дил.

[[Инсулт]] — вайроншавии шадиди гардиши хуни мағзи сар.

[[Гипертонияи артериалӣ]] — баландшавии фишори хун.

[[Холесистит]] — илтиҳоби талхадон.

[[Бемории санги талха]] — пайдоиши сангҳо дар талхадон.

[[Артрит]]ҳо ва [[остеоартроз]] — бемориҳои буғумҳо.

Бемориҳои [[Саратоншиносӣ|онкологӣ]] — омосҳои бадсифат.

[[Эректильная дисфункция]] — дар мардон, нотавонӣ дар расидани эрексия.

== Пешгӯӣ ==
Пешгӯӣ аз бисёр ҷиҳат ба шакл, дараҷаи фарбеҳӣ, мавҷудияти оризаҳо ва [[Бемориҳои ҳамроҳшаванда]] вобаста аст&lt;ref name=&quot;Efimov&quot;/&gt;. Вазни зиёдатӣ ҳатто дар ҳолатҳое, ки мубодилаи моддаҳо вайрон нашудааст, &quot;солим&quot; ҳисоб намеёбад&lt;ref&gt;{{Cite web |lang=ru |url=https://www.bbc.com/russian/science/2013/12/131203_health_obesity_myth |title=«Здоровая полнота» — это миф |}}&lt;/ref&gt;.

== Инчунин нигаред ==

[[Бодипозитив]]

[[Гиперпролактинемия]]

[[Синдроми метаболикӣ ва антипсихотикҳо]]

[[Синдроми метаболикӣ]]

[[Фарбеҳӣ дар ҳайвоноти хонагӣ]]

[[Рӯйхати вазнинтрин одамон дар ҷаҳон]]

[[Стеатопигия]]

[[Фэтшейминг]]

[[Синдроми ROHHAD]]

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==

{{публикация|книга
|автор=Ефимов
|автор имя=А. С.
|автор2=Зуева
|автор2 имя=Н. А.
|автор3=Тронько
|автор3 имя=Н. Д.
|автор4=Скробонская
|автор4 имя=Н. А.
|заглавие        = Малая энциклопедия врача-эндокринолога
|место          = Киев
|издательство= ООО «ДГС ЛТД»
|издательство2=Медкнига
|год            = 2007
|страницы       = 255—260
|страниц        = 360
|серия          = Библиотечка практикующего врача
|удк=616.43(03)
|isbn           = 966-7013-23-5
|тираж          = 5000
|примечание=[Репринти якҷилдаи нашри дукаратаи соли 2005]
|ref=Ефимов ва диг.
}}

{{публикация|книга
|заглавие=Фарбеҳӣ ва вазни зиёдатӣ
|издательство=[[ТҶТ]]
|тип=[сайт]
|год=2018
|месяц=02
|день=16
|серия=Бюллетенҳои иттилоотӣ
|ссылка=https://www.who.int/ru/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight
|архив=https://web.archive.org/web/20191019175910/https://www.who.int/ru/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight
|архив дата=2019-10-19
|оригинал язык=en
|оригинал= {{Cite web |lang=en |url=https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight |title=Obesity and overweight |date=2018-02-16 |publisher=WHO |archive-url=https://web.archive.org/web/20191106085559/https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight |archive-date=2019-11-06 |ref=WHO: Obesity and overweight}}
|ref=ТҶТ: Фарбеҳӣ ва вазни зиёдатӣ
}}

{{публикация|статья
|автор=Берштейн
|автор имя=Лев
|автор2=Малек
|автор2 имя=Анастасия
|заглавие=Фарбеҳӣ ва саратон
|подзаголовок=экзосомаҳо дар бораи чӣ «ҳарф мезананд»?
|тип= журн
|издание=Природа
|год=2018
|номер=6
|страницы=
|ссылка=https://elementy.ru/nauchno-populyarnaya_biblioteka/434926/Ozhirenie_i_rak_o_chem_govoryat_ekzosomy
|ref=Берштейн ва Малек
}}

{{публикация|статья|язык=en
|автор имя=Ahmad |автор=Jayedi
|автор2 имя=Sepideh |автор2=Soltani
|автор3 имя=Mahdieh Sadat |автор3=Zargar
|автор4 имя=Tauseef Ahmad |автор4=Khan
|автор5 имя=Sakineh |автор5=Shab-Bidar
|заглавие=Central fatness and risk of all cause mortality
|подзаголовок=systematic review and dose-response meta-analysis of 72 prospective cohort studies
|тип=журн
|издание=BMJ
|год=2020 |issue=370
|doi=10.1136/bmj.m3324
|pmid=32967840
|pmc=7509947
|ref=Jayedi et al.
}}

== Пайвандҳо ==
{{Навигация|Тема=Фарбеҳӣ|Викисловарь=фарбеҳӣ}}

[https://www.jagodicy.ru/visceralnyj-zhir.html Чарби витсералӣ — хатари он ва меъёри он]{{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150723095738/https://www.jagodicy.ru/visceralnyj-zhir.html |date=2015-07-23 }}

{{публикация|статья
|автор=Прозоровский В.
|заглавие=Фарбеҳӣ — бемории замони мо
|тип=журн
|издание=Наука и жизнь
|год=2003
|номер=9
|ссылка=http://www.nkj.ru/archive/articles/3380/
|архив дата=2014-06-19
|архив=https://web.archive.org/web/20140619202348/http://www.nkj.ru/archive/articles/3380/
|ref=Прозоровский
}}

''Мотова Е.'' {{YouTube|oIS1avP9NZY|Афсонаҳо дар бораи харобшавӣ: карбогидратҳо бар зидди генҳо}} / Елена Мотова. — 2020.

{{публикация|статья
|автор=Полякова |автор имя=Л.
|заглавие=Чӣ тавр амалиёти бариатрикиро тавассути квота ройгон анҷом диҳем
|издание=[[Тинькофф-журнал]] |год=2022 |месяц=06 |день=06
|ссылка=[подозрительная ссылка удалена]
|ref=Полякова
}}

[[Гурӯҳ:Фарбеҳӣ]]</text>
      <sha1>jblgb3w8rl9o0qpbzn9uv4l4e9sm9i1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Зоча</title>
    <ns>0</ns>
    <id>329116</id>
    <revision>
      <id>1462409</id>
      <parentid>1458222</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T07:48:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Liilia Moroz</username>
        <id>71133</id>
      </contributor>
      <comment>Файл с современной куклой выставлен на удаление</comment>
      <origin>1462409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3509" sha1="3609x5c9dpprio8e6iuos0cxoi2iflw" xml:space="preserve">[[Акс:Anne of Greeen Gables dolls (30977381628).jpg|мини|190пкс|Лӯхтакҳои ''Anne of Greeen Gables'']]
'''Зоча''', '''лӯхтак,''' '''луъбат''', '''арӯсак''', 1) [[Бозича|бозичае]], ки аз чӯб­чаҳо, латтапораҳо, ресмонҳои рангин сохта шуда, бо либосҳои махсуси занонаю мардона оро дода мешавад ва ба он номҳои шартии «[[зан]]», «шавҳар», «[[духтар]]», «[[писар]]», «[[арӯс]]», «[[домод]]» мегузоранд. Бо зоча асосан духтарони хурд­сол бозӣ мекунанд. Аввалин зочаҳо дар қаламрави То­ҷикистони кунунӣ тақр. 2500–3000 сол пеш пайдо шудаанд. Зоча дар бовару эътиқоди мардуми тоҷик ашёи ҳифз­ку­нандаи хона ва аҳли хонавода (зан, писар, духтар) аз омил­ҳои зишт буд. Зочаҳои тоҷикиро аз ду чӯб сохта, салибвор ба ҳам мебастанд. Аз ришта калобае бофта ё аз чӯб гирдае тарошида, ба сараш порчаву ришта мегузоштанд ва кокул баста, курта мепӯ­шонданд, ки ҳоло низ ин анъана побарҷост; 2) ширкатдорони намоишҳои театри лӯхтак (нигар Зочабозӣ), ки то солҳои 20 асри 20 ривоҷ ёфта буд. Зочаро асосан аз чӯби бед сохта, бо рангҳои гулобӣ ё зарди паст ранг карда, ба рӯяш сурати [[чашм]], абру, [[даҳон]], мӯй­лаб, [[риш]] мекашанд. Бадани зоча аз найи ковок (дарозиаш 6–8 см) иборат буда, ба он [[курта]] мепӯшонанд. Ба даруни остин пӯсти қаткардаи найчамонандро мегузоранд. Дар лаби остин панҷаҳоро устувор карда медӯзанд. Панҷаҳо аз чарм ё ресмони сафед сохта мешаванд. Нӯги панҷаҳо бо ресмони зарди баланду сурх кашидадӯзӣ мешавад, ки он нохуни рангинро ба хотир меорад. Рӯи зочаҳои «зан» нис­батан хурд буда, бо зулфҳои қаҷу хол оро дода шудаанд, инчунин кокулчаҳо, ҷамо­лак, тоқии [[зардӯзӣ]] ва рӯй­мол доранд. Рӯи зочаҳои «мард» дароз ва биниашон калонтар аст. Дар офаридани намуди зоҳирии зочаҳо услуби реалистиро риоя мекунанд. Пештар дар гардани чӯбини зоча нишонае мебуриданд, ки «бисмил» ном дошт ва тимсоли ҷасади мақтул буд. Ба ҳаракат даровардани зоча дар давраи ислом манъ аст. Ҳоло зочаҳоро аз ашёи гуногун (чӯб, картон, резин, латта) месозанд.  

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Зоча|7|муаллиф= }}

[[Гурӯҳ:бозиҳо]]</text>
      <sha1>3609x5c9dpprio8e6iuos0cxoi2iflw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фахриддин Холибек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>329663</id>
    <revision>
      <id>1462415</id>
      <parentid>1460655</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T10:02:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5507" sha1="7n9eo0vt3j0bp1qj7go6ptj6a1v6ki0" xml:space="preserve">{{Шахсият
 |ном                  = Фахриддини Холбек
 |номи аслӣ            = Холбеков Фахриддин
 |ном ҳангоми таваллуд = Холбеков Фахриддин
 |тасвир               = 
 |бар                  = 
 |тавсифи тасвир       = Рӯзноманигор ва таҳлилгар

 |зодгоҳ               = [[ҶШС Тоҷикистон]]
 |шаҳрвандӣ            = {{парчамбандӣ|Тоҷикистон}}
 |таърихи даргузашт    = 
 |маҳалли даргузашт    = 
 |пеша                 = [[Рӯзноманигор]], [[таҳлилгар]], [[оҳангсоз]], [[сароянда]]
 |вебгоҳ               = [https://sangar.info sangar.info]
}}

'''Фахриддини Холбек''' (номи пурра: '''Холбеков Фахриддин'''; тав. [[24 март]]и [[1973]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — рӯзноманигори маъруф, таҳлилгар, шоир ва оҳангсози тоҷик. Ӯ ҳамчун яке аз коршиносони варзидаи масоили [[Афғонистон]] ва минтақа шинохта шуда, дар олами мусиқӣ бо тахаллуси '''Фарҳоди Милод''' фаъолият мекунад.

== Зиндагинома ==
Фахриддини Холбек 24 марти соли 1973 дар ҶШС Тоҷикистон ба дунё омадааст. Соли 1996 давраи донишҷӯии худро дар риштаи рӯзноманигорӣ гузаронидааст. &lt;ref name=&quot;halva&quot;&gt;Фахриддин Холбек: “Быть масудистом — большая гордость! Но...&quot; // Halva.tj. URL: https://halva.tj/tj/interviews/fakhritdin_kholbek_byt_masudistom_bolshaya_gordost_no/{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти рӯзноманигорӣ ==
Фаъолияти касбии ӯ аз соли 1997 дар ҳафтаномаи «Истиқлол»-и Бунёди Оли Сомон оғоз ёфтааст. Дар тӯли зиёда аз 25 соли фаъолият, ӯ дар як қатор расонаҳои бонуфузи ватанӣ ва хориҷӣ кор кардааст, аз ҷумла:&lt;ref name=&quot;sangar&quot;&gt;Фахриддини Холбек: “Масъудӣ будан ифтихори бузург аст! Вале...” // Sangar.info. URL: https://sangar.info/tj/mu/fakhriddini-kholbek-mas-ud-budan-iftikhori-buzurg-ast-vale&lt;/ref&gt;
* «Ҷавонони Тоҷикистон»
* «Саноати Тоҷикистон»
* «Рӯзи нав»
* «[[Азия-Плюс]]»
* [[Радиои Озодӣ]]
* «Нигоҳ» ва «Фараж»
* [[Sputnik Тоҷикистон]]

Айни замон ӯ узви Шӯрои мушовараи пойгоҳи таҳлилии «Сангар» мебошад, ки масоили мубориза бо терроризм ва вазъи минтақаро баррасӣ мекунад.

== Дидгоҳҳои сиёсӣ ==
Фахриддини Холбек худро «масъудӣ» — пайрави воқеии Қаҳрамони миллии Афғонистон [[Аҳмадшоҳи Масъуд]] медонад. Ӯ робитаи рӯҳии қавӣ бо Афғонистон дошта, аз соли 2001 ба таҳқиқи фоҷиаҳои ин кишвар машғул аст. Ӯ бар ин бовар аст, ки Ҷабҳаи муқовимати миллӣ ба роҳбарии [[Аҳмади Масъуд]] ягона нерӯест, ки дар хатти муқаддами ҷанг бо терроризм қарор дорад.&lt;ref name=&quot;sangar&quot; /&gt;

== Фаъолияти эҷодӣ ==
Дар баробари рӯзноманигорӣ, Фахриддини Холбек дар олами мусиқӣ ва адабиёт бо номи мустаори '''Фарҳоди Милод''' маъруф аст. Ӯ оҳангсоз ва шоири бисёр таронаҳои машҳур мебошад.

=== Сурудҳои маъруф: ===
* «Тоҷикистонам баред» — таронае, ки соли 2008 эҷод шуда, дар байни муҳоҷирон ва тоҷикони ҷаҳон маҳбубияти зиёд пайдо кард.&lt;ref name=&quot;ozodagon&quot;&gt;Фахриддини Холбек: «Дӯсти ман танҳо Худост…» // Озодагон. URL: https://www.ozodagon.com/index.php?newsid=7903&lt;/ref&gt;
* «Муҳоҷирбача» (матну оҳанг) — иҷрокунанда [[Баҳром Ғафурӣ]].
* «Тирамоҳ» (бар матни [[Бозор Собир]]) — иҷрокунанда Файзалӣ Фозилов.
* «Зина ба зина» — иҷрокунанда Сарвиноз Юсуфӣ.

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

== Пайвандҳои беруна ==
* [https://sangar.info/tj/mu/fakhriddini-kholbek-mas-ud-budan-iftikhori-buzurg-ast-vale Мусоҳиба бо Фахриддини Холбек дар «Сангар»]
* [https://www.ozodagon.com/index.php?newsid=7903 Мусоҳиба дар нашрияи «Озодагон»]

[[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Оҳангсозони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 1973]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо:Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>7n9eo0vt3j0bp1qj7go6ptj6a1v6ki0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тамоку</title>
    <ns>0</ns>
    <id>329719</id>
    <revision>
      <id>1462388</id>
      <parentid>1460691</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T05:00:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1462388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11442" sha1="k7egacgmzni3vzjijqml2twfo5ybbi2" xml:space="preserve">{{Таксон
| image file = Nicotiana tabacum 001.JPG
| image title = Тамоку
| image descr = {{bt-ruslat|Табак обыкновенный|Nicotiana tabacum}}, [[типовой вид]] рода. Плантация с цветущими растениями
| regnum = Растанӣ
| rang = Оила
| author = [[L.]] (1753)
| latin = Nicotiana
| syn = * {{btname|Amphipleis|[[Raf.]]}}
* {{btname|Blenocoes|[[Raf.]]}}
* {{btname|Dittostigma|[[Phil.]]}}
* {{btname|Eucapnia|[[Raf.]]}}
* {{btname|Langsdorfia|[[Raf.]]}}
* {{btname|Lehmannia|[[Spreng.]]}}
* {{btname|Perieteris|[[Raf.]]}}
* {{btname|Polydiclis|([[G.Don]]) [[Miers]]}}
* {{btname|Sairanthus|[[G.Don]]}}
* {{btname|Siphaulax|[[Raf.]]}}
* {{btname|Tabacum|[[Gilib.]]}}
* {{btname|Tabacus|[[Moench]]}}
* {{btname|Waddingtonia|[[Phil.]]}}
| typus = {{Bt-latrus|Nicotiana tabacum|Табак обыкновенный|aut=[[L.]]}}
| children name = 
| children = 
| range map caption = 
| range map = 
| range map width = 
| range legend = 
| wikispecies = Nicotiana
| grin = 8235
}}

'''Тамоку''' ( {{Lang-la|Nicotiána}} ) — ҷинси растаниҳои бисёрсола ва яксола аз оилаи {{Bt-tglat|Solanaceae}}.   

Баъзе намудҳо никотин доранд, як стимуляторе, ки гуруснагиро то андозае фурӯ мебарад, хунро тунук мекунад, лахташавии хунро халалдор мекунад ва боиси қисман деминерализатсияи бадан мегардад. Истифодаи тамоку дар шаклҳои гуногун ва бо роҳҳои гуногун (сигоркашӣ, хоидан, нафаскашии тамокуи хокадор) боиси вобастагии никотин мегардад &lt;ref&gt;{{БСЭ3|Курение|14}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.americanheart.org/presenter.jhtml?identifier=4753|title=«What causes nicotine addiction?» American Heart Association|accessdate=2011-05-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071102232946/http://www.americanheart.org/presenter.jhtml?identifier=4753|archivedate=2007-11-02}}&lt;/ref&gt; .

== Номгузорӣ ==
Ин растании тамоку {{Lang-fr|Jean Nicot}} ба шарафи Жан Никот (фаронсавӣ) ''Никотиана'' номгузорӣ шудааст. (1530–1600), сафири Фаронса дар Португалия. Дар нимаи асри 18, ин номро [[Карл Линней]] дар асарҳояш истифода мебурд. Азбаски мувофиқи Кодекси байналмилалии номенклатураи ботаникӣ, номҳои илмии растаниҳо, ки то 1 майи [[соли 1753]] нашр шудаанд, эътибор надоранд, Линней расман муаллифи номи умумии ''Nicotiana'' мебошад ва номи пурраи илмии ин ҷинс ҳамчун {{Btname|Nicotiana|[[L.]] (1753)}} .

== Тавсифи ботаникӣ ==
Ҷинси ''Nicotiana'' [[Гиёҳ|гиёҳҳо]], [[Бутта|буттаҳо]] ва [[Дарахт|дарахтони]] хурдро дар бар мегирад. [[Барг|Баргҳо]] баргшакл ё нишастаанд. Баргҳои пояшакл мебошанд. Баргҳое, ки дар поя болотар ҷойгиранд, тадриҷан андозаи худро кам мекунанд. Канори барг пурра ё мавҷнок аст. Тоҷи [[гул]] найчашакл, шакли қифшакл дорад ва метавонад симметрӣ (актиноморфӣ) ё асимметрӣ ( зигоморфӣ ) бошад, диаметри он камтар аз 9 см бошад. Найча рост ё каҷ аст. Одатан шохаҳо мавҷуданд. [[Гулҳо]] варамшакл  мебошанд, баъзан гулҳо танҳо ҳастанд. [[Гардолудшавӣ]] шабона ё рӯзона рух медиҳад. Клеистогамия ба амал меояд. [[Мева]] як капсулаи хушк аст, ки аз клапанҳои апикалӣ ҷудо мешавад. Дар дохили мева тухмиҳои хурди сершумор инкишоф меёбанд. Ҷанин рост ё каме каҷ аст. Котилдонҳо дарозрӯяанд  &lt;ref&gt;{{Книга|автор=Barboza G.E. et all.|заглавие=The Families and Genera of Vascular Plants|ответственный=edited by K. Kubitzki|год=2016|часть=Solanaceae|издание=|место=|издательство=Springer|страницы=|страниц=|pages=295—358|allpages=407|volume=XIV|isbn=978-3-319-28532-0}}&lt;/ref&gt; .

== Таркиб ==
Никотин дар решаҳои растанӣ ҳосил мешавад. Аз он ҷо, он аз ҷониби дигар қисмҳои растанӣ, аз ҷумла баргҳо, ҷаббида мешавад. Баргҳои тамоку полоний-210-и радиоактивиро аз ҳаво ҷаббида мегиранд, ки консентратсияи он ҳангоми хушк кардан зиёд мешавад.

== Генетика ==
Маҷмӯи диплоидӣ аз 18 то 48 хромосомаро дар бар мегирад &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Книга|автор=Barboza G.E. et all.|заглавие=The Families and Genera of Vascular Plants|ответственный=edited by K. Kubitzki|год=2016|часть=Solanaceae|издание=|место=|издательство=Springer|страницы=|страниц=|pages=295—358|allpages=407|volume=XIV|isbn=978-3-319-28532-0}}&lt;span class=&quot;citation no-wikidata&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; data-wikidata-property-id=&quot;P1343&quot;&gt;''Barboza G.E. et all.''&amp;#x20;&lt;span data-wikidata-qualifier-id=&quot;P248&quot;&gt;Solanaceae&lt;/span&gt;&amp;#x20;&amp;#x2F;&amp;#x2F;&amp;#x20;The Families and Genera of Vascular Plants&amp;#x20;&amp;#x2F;&amp;#x20;edited by K. Kubitzki.&amp;nbsp;— Springer, 2016.&amp;nbsp;— Vol.&amp;nbsp;XIV.&amp;nbsp;— P.&amp;nbsp;295—358.&amp;nbsp;— 407&amp;nbsp;p.&amp;nbsp;— ISBN 978-3-319-28532-0.&lt;/span&gt;&lt;/ref&gt; .

== Экология ==
Ҳашароти зараррасони зиёде мавҷуданд, аз ҷумла [[Гамбусаки колорадоӣ]], шабпараки тамоку ва дигар [[ҳашарот]].

== Таснифот ==
Тибқи ҳисобҳои гуногун, ҷинси ''тамоку'' аз 75 то 95 &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Статья|ссылка=http://flora.huh.harvard.edu/china/PDF/PDF17/nicotiana.pdf|автор=Yan Cao Shu|заглавие=19. Nicotiana Linnaeus, Sp. Pl. 1: 180. 1753.|год=1994|язык=en|издание=Flora of China|тип=|месяц=|число=|том=17|номер=|страницы=331–332|issn=|archivedate=2021-04-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210411102406/http://flora.huh.harvard.edu/china/PDF/PDF17/nicotiana.pdf}}&lt;/ref&gt; намудро дар бар мегирад, ки дар 13 қисмат  паҳн шудаанд:
* {{bt|Nicotiana|[[Goodsp.]]|sect=Alatae}}
* {{bt|Nicotiana|sect=Nicotiana}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Noctiflorae}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Paniculatae}}
* {{bt|Nicotiana|[[G.Don]]|sect=Petunioides}}
* {{bt|Nicotiana|G.Don|sect=Polydicliae}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Repandae}}
* {{bt|Nicotiana|G.Don|sect=Rusticae}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Suaveolentes}}
* {{bt|Nicotiana|[[S.Knapp]]|sect=Sylvestres}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Tomentosae}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Trigonophyllae}}
* {{bt|Nicotiana|Goodsp.|sect=Undulatae}}

== Паҳншавӣ ==
Намояндагони ин ҷинс дар [[Африқо]], [[Амрикои Шимолӣ]] [[Амрикои Ҷанубӣ]], [[Австралия]] ва [[Уқёнусия]] мавҷуданд. Гуногунии максималии намудҳо дар [[Амрикои Ҷанубӣ]] мушоҳида мешавад - тақрибан 40 намуд &lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; .

== Парвариши тамоку ==
[[Акс:Nicotiana_alata1By_Carl_E_Lewis.jpg|мини|Табак крылатый, популярное декоративное растение]]

Барои  тамоку, навъҳои муҳимтарин инҳоянд:

* Тамокуи паҳнбарг ё тамокуи Мэриленд ( Nicotiana macrofilla ) гули сурх, гулчанбари нисбатан дарози найчашакл ва барги васеъ дорад, ки рагҳои паҳлуии он ба барги асосӣ дар кунҷҳои рост ҷойгиранд.
* Тамокуи Вирҷиния ( Nicotiana tabacum ), бо гулҳои гулобӣ, гулобии найчашакл бо пораҳои тез, баргҳояш дарозрӯя-лансолатӣ, нишаста.
* Шаги оддӣ ( Nicotiana rustica ), гулҳо зардранг, гулдон бо найчаи кӯтоҳ ва пораҳои мудаввар, баргҳо тухмшакл, борик, дар нӯг кунд, бо баргҳои шаффоф, рагҳои паҳлуии барг нисбат ба рагҳои миёна дар кунҷҳои рост нестанд.
* Камтар парвариш карда мешаванд: тамокуи духтарӣ ( Nicotiana glutinosa ) ва тамокуи ҷингила ( Nicotiana crispa ) &lt;ref name=&quot;ЭСБЕ-П&quot;&gt;{{ВТ-ЭСБЕ|Табак, растение из семейства пасленовых}}&lt;/ref&gt; .

[[Акс:Nicotiana_tabacum_006.JPG|мини|320x320пкс|Хушк кардани баргҳои тамоку]]

== Инчунин нигаред ==
* [[Рӯзи ҷаҳонии бидуни тамоку]] 
* [[Тамокукашӣ]]
* [[Томак]] - пайванд кардани [[помидор]] ба тамоку
* [[Танбоку (ашёи хом)]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{Книга|заглавие=Большая российская энциклопедия. Том 31|часть=Табак|ссылка часть=https://old.bigenc.ru/agriculture/text/4177915|место=М.|год=2016|страницы=534|ref=Большая российская энциклопедия}}
* {{БСЭ3|Табак|25}}
* {{ВТ-ЭСБЕ|Табак, растение из семейства пасленовых}}
* Род 1320. Табак — Nicotiana L. // Флора СССР = Flora URSS : в 30 т. / начато при рук. и под гл. ред. В. Л. Комарова. — М. ; Л. : Изд-во АН СССР, 1955. — Т. 22 / ред. тома Б. К. Шишкин, Е. Г. Бобров. — С. 106—108. — 861 с. — 3000 экз.
* Nicotiana // Ботанический словарь / сост. Н. И. Анненков. — СПб.: Тип. Имп. АН, 1878. — XXI + 645 с.
* Трахтенберг И. М., Белоусов А. А. Яды. Популярная энциклопедия. — К.: Издатель Л. Д. Россинский, 2011. — 640 с.: ил.

== Пайвандҳо ==
* [http://www.mintorgmuseum.ru/vocabulary/259/ Тамоку дар СССР] дар вебсайти Осорхонаи тиҷорат 

{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Флораи Амрикои Ҷанубӣ]]
[[Гурӯҳ:Энтеогенҳо]]
[[Гурӯҳ:Флораи Амрикои Шимолӣ]]</text>
      <sha1>k7egacgmzni3vzjijqml2twfo5ybbi2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алифбои форсӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330108</id>
    <redirect title="Хатти форсӣ" />
    <revision>
      <id>1462270</id>
      <timestamp>2026-04-04T19:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Zosya95 moved page [[Алифбои форсӣ]] to [[Хатти форсӣ]]</comment>
      <origin>1462270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="39" sha1="ee4v5scu0fjbhmqxb3udom4ttrb54bh" xml:space="preserve">#равона [[Хатти форсӣ]]</text>
      <sha1>ee4v5scu0fjbhmqxb3udom4ttrb54bh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳс:Алифбои форсӣ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>330109</id>
    <redirect title="Баҳс:Хатти форсӣ" />
    <revision>
      <id>1462272</id>
      <timestamp>2026-04-04T19:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Zosya95 moved page [[Баҳс:Алифбои форсӣ]] to [[Баҳс:Хатти форсӣ]]</comment>
      <origin>1462272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="48" sha1="qyuqy2uduw33qooph4brodhww1hir1f" xml:space="preserve">#равона [[Баҳс:Хатти форсӣ]]</text>
      <sha1>qyuqy2uduw33qooph4brodhww1hir1f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Порис</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330110</id>
    <redirect title="Париж" />
    <revision>
      <id>1462278</id>
      <timestamp>2026-04-04T19:53:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Zosya95 moved page [[Порис]] to [[Париж]] over redirect: Калимаю номҳое, ки тоҷикони оддӣ намефаҳманд истифода набаред!</comment>
      <origin>1462278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="jqjhihhjpecm5278k935nq4xy23a68l" xml:space="preserve">#равона [[Париж]]</text>
      <sha1>jqjhihhjpecm5278k935nq4xy23a68l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳс:Порис</title>
    <ns>1</ns>
    <id>330111</id>
    <redirect title="Баҳс:Париж" />
    <revision>
      <id>1462280</id>
      <timestamp>2026-04-04T19:53:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Zosya95 moved page [[Баҳс:Порис]] to [[Баҳс:Париж]] over redirect: Калимаю номҳое, ки тоҷикони оддӣ намефаҳманд истифода набаред!</comment>
      <origin>1462280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37" sha1="7v9gnxgls6y23ididndqhmuyfrsjudo" xml:space="preserve">#равона [[Баҳс:Париж]]</text>
      <sha1>7v9gnxgls6y23ididndqhmuyfrsjudo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Забон/doc</title>
    <ns>10</ns>
    <id>330112</id>
    <revision>
      <id>1462285</id>
      <timestamp>2026-04-04T20:25:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Documentation subpage}} == Корбурд == &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt; {{Забон | худном =  | кишварҳо = | минтақаҳо = | мақоми расмӣ = | созмони танзимкунанда =  | шумораи гӯишварон = | рейтинг = | вазъ = | номи харитаи вазъ =  | гурӯҳбандӣ = | хат = | ISO1 =   | label22 = ISO 639-2 | data22  = {{{ISO2|—}}}  | label23 = I...</comment>
      <origin>1462285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="874" sha1="n1p336lgzpnyqpyx3t5d0tfvysd9e0i" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
== Корбурд ==
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| худном = 
| кишварҳо =
| минтақаҳо =
| мақоми расмӣ =
| созмони танзимкунанда = 
| шумораи гӯишварон =
| рейтинг =
| вазъ =
| номи харитаи вазъ = 
| гурӯҳбандӣ =
| хат =
| ISO1 = 

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}
| харита = 
| номи харита =
| харита2 = 
| номи харита2 =

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}</text>
      <sha1>n1p336lgzpnyqpyx3t5d0tfvysd9e0i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462382</id>
      <parentid>1462285</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:38:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462382</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="890" sha1="j36rybalqfllnrimtc3e9eowoumib4h" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
== Корбурд ==
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| худном = 
| кишварҳо = {{flag|}}
| минтақаҳо =
| мақоми расмӣ =
| созмони танзимкунанда = 
| шумораи гӯяндагон =
| рейтинг =
| вазъ = EX | 
| номи харитаи вазъ = 
| гурӯҳбандӣ =
| хат =
| ISO1 = 

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}
| харита = 
| номи харита =
| харита2 = 
| номи харита2 =

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}</text>
      <sha1>j36rybalqfllnrimtc3e9eowoumib4h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462384</id>
      <parentid>1462382</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:41:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="898" sha1="i31a2mf6ljo1n5vuis2gbzstz80vle9" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
== Корбурд ==
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| худном = 
| кишварҳо = {{парчам|}}
| минтақаҳо =
| мақоми расмӣ =
| созмони танзимкунанда = 
| шумораи гӯяндагон =
| рейтинг =
| вазъ = EX | 
| номи харитаи вазъ = 
| гурӯҳбандӣ =
| хат =
| ISO1 = 

| label22 = ISO 639-2
| data22  = {{{ISO2|—}}}

| label23 = ISO 639-3
| data23  = {{{ISO3|—}}}

| label24 = Glottolog
| data24  = {{{glottolog|—}}}

| label25 = Ethnologue
| data25  = {{{ethnologue|—}}}

| label26 = IETF
| data26  = {{{IETF|—}}}
| харита = 
| номи харита =
| харита2 = 
| номи харита2 =

&lt;!-- 🔻 Поён --&gt;
| below = Ниг. низ: [[Лоиҳа:Забоншиносӣ]]
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}</text>
      <sha1>i31a2mf6ljo1n5vuis2gbzstz80vle9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Қуттии Забон/ранги оила/doc</title>
    <ns>10</ns>
    <id>330113</id>
    <revision>
      <id>1462341</id>
      <timestamp>2026-04-05T01:33:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Documentation subpage}} === Корбурд === Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.  ===Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо=== {| class=&quot;wikitable sortable&quot; ! Оила !! Ранг |- | afrasiati...</comment>
      <origin>1462341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2322" sha1="1mkhl1p0w1z89xacdxfxxr1pdxnoc4c" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.

===Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8
|-
| algonkian || lightskyblue
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen
|-
| амрикоӣ || #c0dde6
|-
| Andamanese || || #c99fee
|-
| Arawakan || || #98b1c7
|-
| Australian || australian (areal) || #eba9ee
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic || lightcoral
|-
| Austronesian || || pink
|-
| Cariban || || #1d8c97
|-
| Caucasian || caucasian (areal) || lightgreen
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language || #114057
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed || tan
|-
| [[Забонҳои дравидӣ | дравидӣ]] || mediumspringgreen
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut || lightcyan
|-
| Hmong–Mien || miao-yao || #f2ceee
|-
| Hokan || || #66c0cf
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || #dddddd
|-
| Khoisan || khoisan (areal) || goldenrod
|-
| Macro-Jê || macro-je || #275379
|-
| Mayan || || #4865bd
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian || #99ddff
|-
| Niger-Congo || niger–congo || #ffddaa
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan? || gold
|-
| Oto-Manguean || || #3686cc
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal) || darkseagreen
|-
| Pano-Tacanan || || #1f1780
|-
| Papuan || papuan (areal) || #fd79da
|-
| Penutian || || #91d1e3
|-
| Quechuan || || #c0e5e0
|-
| Salishan || || #afced1
|-
| Sign || sign language || silver
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai || lavender
|-
| Tupian || || #638ba8
|-
| уралӣ || #a8fe74
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan || #80bfff
|-
| Unclassified || superfamily || white
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||

}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>1mkhl1p0w1z89xacdxfxxr1pdxnoc4c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462342</id>
      <parentid>1462341</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:00:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Корбурд */</comment>
      <origin>1462342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7552" sha1="e45f93y43rmerai3ekgrunq74glem91" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}
== Examples ==

=== Example 1 ===
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Infobox language
| name             = Persian
| altname          = Fārsi
| nativename       = {{lang|fa|فارسی}}
| image            = Farsi.svg
| imagescale       = 0.5
| imagecaption     = ''Fārsi'' written in Persian ([[Nastaʿlīq script]])
| pronunciation    = {{IPA|fa|fyɒːɾˈsiː|}}
| states           = {{hlist|style=line-height:1.3em;
 | [[Languages of Iran|Iran]]
 | [[Languages of Afghanistan|Afghanistan]]&amp;nbsp;(as [[Dari language|Dari]])
 | [[Languages of Tajikistan|Tajikistan]]&amp;nbsp;(as [[Tajik language|Tajik]])
 | [[Languages of Uzbekistan|Uzbekistan]] (as Tajik)
 | [[Languages of Iraq|Iraq]]
 | [[Languages of Russia|Russia]]
 }}
| speakers         = 45 million (2007) – 60 million
| date             = 2009
| ref              =
| speakers2        = (110 million total speakers)
| familycolor      = Indo-European
| fam2             = [[Indo-Iranian languages|Indo-Iranian]]
| fam3             = [[Iranian languages|Iranian]]
| fam4             = [[Western Iranian languages|Western Iranian]]
| fam5             = Southwestern Iranian
| ancestor         = [[Old Persian]]
| ancestor2        = [[Middle Persian]]
| stand1           = [[Western Persian]]
| stand2           = [[Dari language|Dari]]
| stand3           = [[Tajik language|Tajik]]
| listclass        = hlist
| dia1             = [[Western Persian]]
| dia2             = [[Dari language|Dari]]
| dia3             = [[Tajik language|Central Asian Persian (Tajik)]]
| dia4             = [[Bukhori dialect|Bukhori]]
| dia5             = [[Pahlavani dialect|Pahlavani]]
| dia6             = [[Hazaragi dialect|Hazaragi]]
| dia7             = [[Aimaq dialect|Aimaq]]
| dia8             = [[Judeo-Persian]]
| dia9             = [[Dehwari dialect|Dehwari]]
| dia10            = [[Judeo-Tat]]
| dia11            = [[Tat language (Caucasus)|Caucasian Tat]]
| dia12            = [[Armeno-Tat]]
| script           = {{startplainlist}}
* [[Persian alphabet]] ([[Iran]] and [[Afghanistan]])
* [[Tajik alphabet]] ([[Tajikistan]])
* {{hlist |[[Hebrew alphabet|Hebrew]] | [[Persian Braille]]}}
{{endplainlist}}
| nation           = [[Iran]] (as Persian)&lt;br /&gt;[[Afghanistan]] (as [[Dari language|Dari]])&lt;br /&gt;[[Tajikistan]] (as [[Tajik language|Tajik]])
| agency           = {{longlink|[[Academy of Persian Language and Literature]]&amp;nbsp;([[Iran]])}}
| iso1             = fa
| iso2b            = per
| iso2t            = fas
| iso3             = fas
| lc1              = pes
| ld1              = [[Western Persian]]
| lc2              = prs
| ld2              = [[Dari language]] (Afghan Persian)
| lc3              = tgk
| ld3              = [[Tajik language|Tajiki]]&lt;!--This and the following codes aren't part of the macrolanguage per SIL--&gt;
| lc4              = aiq
| ld4              = [[Aimaq dialect]]
| lc5              = bhh
| ld5              = [[Bukhori dialect]]
| lc7              = haz
| ld7              = [[Hazaragi dialect]]
| lc8              = jpr
| ld8              = [[Judeo-Persian]]
| lc9              = phv
| ld9              = [[Pahlavani language|Pahlavani]]
| lc10             = deh
| ld10             = [[Dehwari language|Dehwari]]
| lc11             = jdt
| ld11             = [[Judeo-Tat]]
| lc12             = ttt
| ld12             = [[Tat language (Caucasus)|Caucasian Tat]]
| glotto           = fars1254
| glottoname       = Farsic – Caucasian Tat
| lingua           = {{longitem|58-AAC (Wider Persian)&lt;br /&gt;&amp;nbsp;&gt; 58-AAC-c (Central Persian)}}
| map              = Persian Language Location Map.svg{{!}}border
| mapcaption       = Areas with significant numbers of Persian speakers (including dialects)
| map2             = Iran, Afghanistan and Tajikistan.svg{{!}}border
| mapcaption2      = {{legend|red|Countries where Persian is an official language}}
| notice           = IPA
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]]&amp;nbsp;(чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]]&amp;nbsp;(чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{Clear}}

===Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8
|-
| algonkian || lightskyblue
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen
|-
| амрикоӣ || #c0dde6
|-
| Andamanese || || #c99fee
|-
| Arawakan || || #98b1c7
|-
| Australian || australian (areal) || #eba9ee
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic || lightcoral
|-
| Austronesian || || pink
|-
| Cariban || || #1d8c97
|-
| Caucasian || caucasian (areal) || lightgreen
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language || #114057
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed || tan
|-
| [[Забонҳои дравидӣ | дравидӣ]] || mediumspringgreen
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut || lightcyan
|-
| Hmong–Mien || miao-yao || #f2ceee
|-
| Hokan || || #66c0cf
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || #dddddd
|-
| Khoisan || khoisan (areal) || goldenrod
|-
| Macro-Jê || macro-je || #275379
|-
| Mayan || || #4865bd
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian || #99ddff
|-
| Niger-Congo || niger–congo || #ffddaa
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan? || gold
|-
| Oto-Manguean || || #3686cc
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal) || darkseagreen
|-
| Pano-Tacanan || || #1f1780
|-
| Papuan || papuan (areal) || #fd79da
|-
| Penutian || || #91d1e3
|-
| Quechuan || || #c0e5e0
|-
| Salishan || || #afced1
|-
| Sign || sign language || silver
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai || lavender
|-
| Tupian || || #638ba8
|-
| уралӣ || #a8fe74
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan || #80bfff
|-
| Unclassified || superfamily || white
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||

}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>e45f93y43rmerai3ekgrunq74glem91</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462343</id>
      <parentid>1462342</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:06:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Examples */</comment>
      <origin>1462343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4318" sha1="rd771q01jcbnjlxri4922xjxtjzxcfd" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}
== Намунаҳо ==
'''Намунаи 1'''
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8
|-
| algonkian || lightskyblue
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen
|-
| амрикоӣ || #c0dde6
|-
| Andamanese || || #c99fee
|-
| Arawakan || || #98b1c7
|-
| Australian || australian (areal) || #eba9ee
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic || lightcoral
|-
| Austronesian || || pink
|-
| Cariban || || #1d8c97
|-
| Caucasian || caucasian (areal) || lightgreen
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language || #114057
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed || tan
|-
| [[Забонҳои дравидӣ | дравидӣ]] || mediumspringgreen
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut || lightcyan
|-
| Hmong–Mien || miao-yao || #f2ceee
|-
| Hokan || || #66c0cf
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || #dddddd
|-
| Khoisan || khoisan (areal) || goldenrod
|-
| Macro-Jê || macro-je || #275379
|-
| Mayan || || #4865bd
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian || #99ddff
|-
| Niger-Congo || niger–congo || #ffddaa
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan? || gold
|-
| Oto-Manguean || || #3686cc
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal) || darkseagreen
|-
| Pano-Tacanan || || #1f1780
|-
| Papuan || papuan (areal) || #fd79da
|-
| Penutian || || #91d1e3
|-
| Quechuan || || #c0e5e0
|-
| Salishan || || #afced1
|-
| Sign || sign language || silver
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai || lavender
|-
| Tupian || || #638ba8
|-
| уралӣ || #a8fe74
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan || #80bfff
|-
| Unclassified || superfamily || white
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||

}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>rd771q01jcbnjlxri4922xjxtjzxcfd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462345</id>
      <parentid>1462343</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:24:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо */</comment>
      <origin>1462345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5838" sha1="04e2ocga7g3zwc9747lllly1t3ydvyk" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
{{clear}}
== Намунаҳо ==
'''Намунаи 1'''
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| Austronesian || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>04e2ocga7g3zwc9747lllly1t3ydvyk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462346</id>
      <parentid>1462345</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:28:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Корбурд */</comment>
      <origin>1462346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6006" sha1="2prof474mrgtlf6eakpbs8hkhxt34hu" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
'''Намунаи 1'''
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;
== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| Austronesian || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>2prof474mrgtlf6eakpbs8hkhxt34hu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462347</id>
      <parentid>1462346</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:31:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Намунаҳо */</comment>
      <origin>1462347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6365" sha1="4j73pubwv32h06vojbs87kwg7cagkqv" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
'''Намунаи 1'''

&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;!-- Syntaxhighlight code block on the left --&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
| кишварҳо = {{Рӯйхат |
* [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
* [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
* [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
* [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
* [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
* [[Забонҳои Русия|Русия]]
}}
| iso1 = fa
| iso2 = eng
| iso3 = eng
| glotto = stan1293
| lingua = 52-ABA
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;

  &lt;!-- Template preview on the right --&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
    | кишварҳо = {{Рӯйхат |
    * [[Забонҳои Тоҷикистон|Тоҷикистон]] (чун [[Tajik language|Tajik]])
    * [[Забонҳои Ӯзбекистон|Ӯзбекистон]] (чун Tajik)
    * [[Забонҳои Афғонистон|Афғонистон]] (чун [[Dari language|Dari]])
    * [[Забонҳои Эрон|Эрон]]
    * [[Забонҳои Ироқ|Ироқ]]
    * [[Забонҳои Русия|Русия]]
    }}
    | iso1 = fa
    | iso2 = eng
    | iso3 = eng
    | glotto = stan1293
    | lingua = 52-ABA
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| Austronesian || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>4j73pubwv32h06vojbs87kwg7cagkqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462350</id>
      <parentid>1462347</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:41:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Намунаҳо */</comment>
      <origin>1462350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5814" sha1="oqm9kjr4i3ghrsymkm5tqn9n9cbrihz" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
Ба рангҳои сарлавҳаҳо назар кунед.&lt;br&gt;
'''Намунаи 1'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
'''Намунаи 2'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Индонезӣ
| худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Индонезӣ
    | худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
    | ранги_оила = австронезӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| Austronesian || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>oqm9kjr4i3ghrsymkm5tqn9n9cbrihz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462351</id>
      <parentid>1462350</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:41:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо */</comment>
      <origin>1462351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5864" sha1="guugnat9qyzufhota8xic0bci8cyjvr" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
Ба рангҳои сарлавҳаҳо назар кунед.&lt;br&gt;
'''Намунаи 1'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
'''Намунаи 2'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Индонезӣ
| худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Индонезӣ
    | худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
    | ранги_оила = австронезӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| [[Забонҳои австронезӣ|австронезӣ]] || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>guugnat9qyzufhota8xic0bci8cyjvr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462352</id>
      <parentid>1462351</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:42:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/* Намунаҳо */</comment>
      <origin>1462352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5860" sha1="3gdzx07yatqmv2rgv9y3spspjgxzk08" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
Ба рангҳои сарлавҳаҳо назар кунед.&lt;br&gt;
'''Намунаи 1'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
'''Намунаи 2'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Индонезӣ
| худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
| ранги_оила = австронезӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Индонезӣ
    | худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
    | ранги_оила = австронезӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| [[Забонҳои австронезӣ|австронезӣ]] || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>3gdzx07yatqmv2rgv9y3spspjgxzk08</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462354</id>
      <parentid>1462352</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T02:44:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5874" sha1="7i9by7fmjxog2v43fyrf7ff5tzj1sfk" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''ранги_оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| ранги_оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
Ба ивазшавии ранги сарлавҳаҳо назар кунед.&lt;br&gt;
'''Намунаи 1'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | ранги_оила = ҳиндуаврупоӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
'''Намунаи 2'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Индонезӣ
| худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
| ранги_оила = австронезӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Индонезӣ
    | худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
    | ранги_оила = австронезӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| [[Забонҳои австронезӣ|австронезӣ]] || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>7i9by7fmjxog2v43fyrf7ff5tzj1sfk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462365</id>
      <parentid>1462354</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T03:08:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5797" sha1="joo5xi2f6hzextoepofop3ini5dssr5" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
=== Корбурд ===
Ин зерқутии {{tlx|Қуттии Забон}} буда, барои ҳар як оилаи забонҳо, рангеро бармегардонад. Оилаи забонҳо ва рангҳои ба онҳо додашуда дар зер оварда шудаанд.
Вақти истифодаи қутии {{tlx|Қуттии Забон}}, шумо метавонед нишонагузории '''оила''' гузоред ва яке аз номҳои оилаи забонҳоро аз ҷадвал нусхабардорӣ кунед.
&lt;div style=&quot;display:flex; gap:10px; flex-wrap:wrap;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| оила = ҳиндуаврупоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
... 
| оила = олтоӣ
...
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Намунаҳо ==
Ба ивазшавии ранги сарлавҳаҳо назар кунед.&lt;br&gt;
'''Намунаи 1'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Форсӣ
| худном = {{lang|fa|فارسی}}
| оила = ҳиндуаврупоӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Форсӣ
    | худном = {{lang|fa|فارسی}}
    | оила = ҳиндуаврупоӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
'''Намунаи 2'''
&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap:wrap; align-items:flex-start;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow:auto;&quot;&gt;
{{Забон
| ном = Индонезӣ
| худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
| оила = австронезӣ
}}
    &lt;/syntaxhighlight&gt;
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;flex:1; min-width:300px;&quot;&gt;
    {{Забон
    | ном = Индонезӣ
    | худном = {{lang|id|Bahasa Indonesia}}
    | оила = австронезӣ
    }}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
== Оилаи забонҳо ва рангҳои мувофиқи онҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Оила !! Номи ранг !! Ранг
|-
| afrasiatic, afroasiatic || #faecc8 || style=&quot;background-color: #faecc8&quot; |
|-
| algonkian || lightskyblue || style=&quot;background-color: lightskyblue&quot; |
|-
| [[Забонҳои олтоӣ|олтоӣ]] || yellowgreen || style=&quot;background-color: yellowgreen&quot; |
|-
| амрикоӣ || #c0dde6 || style=&quot;background-color: #c0dde6&quot; |
|-
| [[Забонҳои андаманӣ|андаманӣ]] || #c99fee || style=&quot;background-color: #c99fee&quot; |
|-
| Arawakan || #98b1c7 || style=&quot;background-color: #98b1c7&quot; |
|-
| Australian || australian (areal), #eba9ee || style=&quot;background-color: #eba9ee&quot; |
|-
| Austroasiatic || austro-asiatic, lightcoral || style=&quot;background-color: lightcoral&quot; |
|-
| [[Забонҳои австронезӣ|австронезӣ]] || pink || style=&quot;background-color: pink&quot; |
|-
| Cariban || #1d8c97 || style=&quot;background-color: #1d8c97&quot; |
|-
| Caucasian || caucasian (areal), lightgreen || style=&quot;background-color: lightgreen&quot; |
|-
| Conlang || artificial, constructed, constructed language, #114057 || style=&quot;background-color: #114057&quot; |
|-
| Creole || mixed, pidgin, creole/pidgin/mixed, tan || style=&quot;background-color: tan&quot; |
|-
| [[Забонҳои дравидӣ|дравидӣ]] || mediumspringgreen || style=&quot;background-color: mediumspringgreen&quot; |
|-
| Eskimo–Aleut || eskaleut, lightcyan || style=&quot;background-color: lightcyan&quot; |
|-
| Hmong–Mien || miao-yao, #f2ceee || style=&quot;background-color: #f2ceee&quot; |
|-
| Hokan || #66c0cf || style=&quot;background-color: #66c0cf&quot; |
|-
| [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] || #c9ffd9 || style=&quot;background-color: #c9ffd9&quot; |
|-
| Isolate || language isolate, gray, grey, #dddddd || style=&quot;background-color: #dddddd&quot; |
|-
| Khoisan || khoisan (areal), goldenrod || style=&quot;background-color: goldenrod&quot; |
|-
| Macro-Jê || macro-je, #275379 || style=&quot;background-color: #275379&quot; |
|-
| Mayan || #4865bd || style=&quot;background-color: #4865bd&quot; |
|-
| Na-Dene || na-dené, dene-yeniseian, dené-yeniseian, na–dene, na–dené, dene–yeniseian, dené–yeniseian, #99ddff || style=&quot;background-color: #99ddff&quot; |
|-
| Niger-Congo || niger–congo, #ffddaa || style=&quot;background-color: #ffddaa&quot; |
|-
| Nilo-Saharan || nilo-saharan?, gold || style=&quot;background-color: gold&quot; |
|-
| Oto-Manguean || #3686cc || style=&quot;background-color: #3686cc&quot; |
|-
| Palaeosiberian || palaeo-siberian, paleosiberian, paleo-siberian, palaeosiberian (areal), darkseagreen || style=&quot;background-color: darkseagreen&quot; |
|-
| Pano-Tacanan || #1f1780 || style=&quot;background-color: #1f1780&quot; |
|-
| Papuan || papuan (areal), #fd79da || style=&quot;background-color: #fd79da&quot; |
|-
| Penutian || #91d1e3 || style=&quot;background-color: #91d1e3&quot; |
|-
| Quechuan || #c0e5e0 || style=&quot;background-color: #c0e5e0&quot; |
|-
| Salishan || #afced1 || style=&quot;background-color: #afced1&quot; |
|-
| Sign || sign language, silver || style=&quot;background-color: silver&quot; |
|-
| чинӣ-тибетӣ || salmon || style=&quot;background-color: salmon&quot; |
|-
| Kra-Dai || kadai, kradai, tai-kadai, kra–dai, tai–kadai, lavender || style=&quot;background-color: lavender&quot; |
|-
| Tupian || #638ba8 || style=&quot;background-color: #638ba8&quot; |
|-
| уралӣ || #a8fe74 || style=&quot;background-color: #a8fe74&quot; |
|-
| Uto-Aztecan || utoaztecan, #80bfff || style=&quot;background-color: #80bfff&quot; |
|-
| Unclassified || superfamily, white || style=&quot;background-color: white&quot; |
|}
&lt;includeonly&gt;{{Sandbox other||}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>joo5xi2f6hzextoepofop3ini5dssr5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забонҳои андаманӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330114</id>
    <revision>
      <id>1462344</id>
      <timestamp>2026-04-05T02:24:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1316854259|Andamanese languages]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1462344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="485" sha1="4gnkjb99q4y9kfl4f0412rrcsidhw5s" xml:space="preserve">'''Забонҳои андаманӣ''' забонҳои мардуми бумии [[Ҷазираҳои Ондомон|ҷазираҳои Андаман]], дар уқёнуси Ҳинд мебошанд. Ин забон ба ду оила ҷудо мешаванд: Андамани Бузург ва Онган, инчунин ду забони тахминӣ, вале тасдиқнашуда: Сентинел ва Жангил .
[[Гурӯҳ:Забонҳои Ҳиндустон]]</text>
      <sha1>4gnkjb99q4y9kfl4f0412rrcsidhw5s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забони индонезиёӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330115</id>
    <redirect title="Забони индонезӣ" />
    <revision>
      <id>1462349</id>
      <timestamp>2026-04-05T02:37:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Zosya95 moved page [[Забони индонезиёӣ]] to [[Забони индонезӣ]] over redirect</comment>
      <origin>1462349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47" sha1="8wmr69pdcwbpn7mu7q4z9sgeabqe5mx" xml:space="preserve">#равона [[Забони индонезӣ]]</text>
      <sha1>8wmr69pdcwbpn7mu7q4z9sgeabqe5mx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Забонҳои австронезӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330116</id>
    <revision>
      <id>1462364</id>
      <timestamp>2026-04-05T03:07:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1346435139|Austronesian languages]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1462364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2894" sha1="eppsuvoh0f7hvcyc2nrfo9b8d85x3f9" xml:space="preserve">'''Забонҳои австронезӣ''' як [[Оилаи забонҳо|оилаи забонҳоест]], ки дар саросари Осиёи Ҷанубу Шарқии Баҳрӣ, қисматҳои [[Ҳиндучин|Осиёи Ҷанубу Шарқии]] [[Мадагаскар]], ҷазираҳои [[Уқёнуси Ором]] ва [[Тайван]] (забонҳои мардуми бумии Тайван ) ба таври васеъ истифода мешаванд. &lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Austronesian Languages|encyclopedia=Encyclopædia Britannica|url=https://www.britannica.com/topic/Austronesian-languages|accessdate=26 October 2016|last=Blust|first=Robert Andrew}}&lt;/ref&gt; Бо онҳо тақрибан 328 миллион нафар (4.4% [[Аҳолии Замин|аҳолии ҷаҳон]]) гап мезананд.&lt;ref name=&quot;Eth&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ethnologue.com/statistics/|title=Statistical Summaries; Ethnologue|website=Ethnologue (Free All)}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;eth&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.ethnologue.com/subgroup/447/|title=Austronesian; Ethnologue|website=Ethnologue (Free All)}}&lt;/ref&gt; Ин онро панҷумин оилаи бузурги забонҳо аз рӯи шумораи сухангӯён мегардонад. Забонҳои асосии австралиягӣ иборатанд аз [[Забони малайӣ|малайӣ]] (як вариант ҳамчун [[Забони индонезиёӣ|Индонезия]] &lt;ref&gt;{{Cite book|chapter=Malay as a pluricentric language|pages=403–4|year=1992|last=Asmah Haji Omar|editor-last=Clyne|editor-link=Michael Clyne|title=Pluricentric Languages: Differing Norms in Different Nations|publisher=Mouton de Gruyter|series=Contributions to the sociology of language 62|location=Berlin &amp; New York|isbn=3-11-012855-1}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|author-link=James Neil Sneddon|first=James Neil|last=Sneddon|title=The Indonesian Language: Its History and Role in Modern Society|publisher=UNSW Press|year=2004|page=14}})&lt;/ref&gt; стандартизатсия шудааст), [[Забони ҷоваӣ|ҷавагӣ]], сунданӣ, тагалогӣ,&lt;ref&gt;{{Cite book|page=76|title=Language and Nationalism: The Philippine Experience Thus Far|isbn=9711130009|publisher=Ateneo de Manila University Press|location=Manila|first=Andrew B.|last=Gonzalez|year=1980}}&lt;/ref&gt; малагасӣ ва себуано. Тибқи баъзе ҳисобҳо, ин оила 1257 забонро дар бар мегирад, ки дуввумин забон дар байни ҳама гуна оилаҳои забонӣ мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite book|title=History of the Austronesian Languages|last=Robert Blust|publisher=University of Hawaii at Manoa|year=2016|author-link=Robert Blust}}&lt;/ref&gt;
[[Гурӯҳ:Забонҳои Австралия ва Уқёнусия]]
[[Гурӯҳ:Оилаи забонҳо]]</text>
      <sha1>eppsuvoh0f7hvcyc2nrfo9b8d85x3f9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дараи Яғноб</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330117</id>
    <revision>
      <id>1462369</id>
      <timestamp>2026-04-05T03:28:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1335838896|Yaghnob Valley]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1462369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3632" sha1="kf0gqhggon0ygq14duuh7xma4t2plo2" xml:space="preserve">'''Дараи Яғноб''' ё '''Водии Яғноб''' водиест дар шимолу ғарби [[Тоҷикистон]], байни нишебии ҷанубии [[Қаторкӯҳи Зарафшон|қаторкӯҳҳои Зарафшон]] ва нишебии шимолии [[Қаторкӯҳи Ҳисор|қаторкӯҳҳои Ҳисор]].

Ин дара аз тарафи [[Яғноб (дарё)|дарёи Яғноб]] ташаккул ёфта, ба ҳавзаи Зарафшон тааллуқ дорад. Баландии он аз сатҳи баҳр тақрибан аз 2500 то 3000 метр буда, шаш моҳи сол қариб ки дастнорас аст.

Дар ин водӣ яғнобиён зиндагӣ мекунанд, ки аз насли бевоситаи тамаддуни қадимаи [[Суғдиён|суғдии]] [[Осиёи Миёна]] мебошанд. Аз сабаби ҷудоии табиӣ ва дастрасии маҳдуд ба инфрасохтор, мардуми водии Яғноб тавонистанд тарзи зиндагӣ, фарҳанг ва забони хоси худро, яъне [[Забони яғнобӣ|Яғнобиро]], ки бо [[Забони суғдӣ|суғдии]] қадимӣ робитаи наздик дорад, нигоҳ доранд. Эътиқод ва расму оинҳои пеш аз исломӣ имрӯз ҳам дар ин води мавҷуданд. Дар айни замон, ин води тақрибан даҳ маҳаллаи аҳолинишинро дар бар мегирад, ки ҳар кадоме аз се то ҳашт оиларо дар бар мегирад. &lt;ref name=&quot;lostworld&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|title=THE LOST WORLD OF THE YAGNOB|accessdate=2023-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|archivedate=2016-09-20}}&lt;/ref&gt;

== Таърих ==

; Таърихи ибтидоӣ

Аввалин масканҳои доимии водӣ ба асри 8 рост меояд. Аҳолии он аз [[Суғд|суғдиён]] иборат буд, ки аз лашкари [[Хилофат|хилофати араб]], ки [[Осиёи Марказӣ|Осиёи Марказиро]] забт карда буданд, фирор мекарданд. Суғдиёни қадим ва наслҳои мустақими онҳо, яғнобиён, асрҳо дар танҳоии аҷибе дар хонаи дурдасти водии худ зиндагӣ мекарданд ва аз мавҷҳои пайдарпайи истилогароне, ки минтақаҳои атрофро хароб мекарданд, наҷот меёфтанд.  &lt;ref name=&quot;lostworld&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|title=THE LOST WORLD OF THE YAGNOB|accessdate=2023-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|archivedate=2016-09-20}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php &quot;THE LOST WORLD OF THE YAGNOB&quot;]. Archived from [http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php the original] on 2016-09-20&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;2023-09-05&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;
[[Гурӯҳ:Водиҳои Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>kf0gqhggon0ygq14duuh7xma4t2plo2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1462373</id>
      <parentid>1462369</parentid>
      <timestamp>2026-04-05T04:05:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1462373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6003" sha1="p8o7pd2hxir3e7zkfudoqmu75horlyf" xml:space="preserve">{{МА
 |мақом                   = Дара
 |номи тоҷикӣ             = Яғноб
 |номи аслӣ               = Водии Яғноб, Яғнобдара
 |номи қавмӣ = 
 |тасвир                  = Санги Малик Ягнобская долина.jpg
 |кишвар                  = {{flag|Тоҷикистон}}
|lat_dir =N|lat_deg =39 |lat_min =20|lat_sec =
  |lon_dir =E|lon_deg =69 |lon_min =|lon_sec =
 |шакли минтақа           = Вилоят
 |минтақа                 = [[Вилояти Суғд|Суғд]]
 |минтақа дар ҷадвал      = 
 |шакли ноҳия             = Ноҳия
 |ноҳия                   = [[Ноҳияи Айнӣ|Айнӣ]]
 |ноҳия дар ҷадвал        = 
 |шакли ҷомеа             = 
 |ҷомеа                   = 
 |ҷомеа дар ҷадвал        = 
 |тақсимоти дохилӣ        = 
 |шакли роҳбарӣ           = 
 |роҳбар                  =
 |ёдоварии аввал          = 
 |номҳои пешина           = 
 |мақом аз                = 
 |масоҳат                 = 
 |баландии маркази МА     =
 |иқлим                   = 
 |забони расмӣ            = тоҷикӣ
 |забони маҳаллӣ          = яғнобӣ
 |аҳолӣ                   = 
 |соли барӯйхатгирӣ       =
 |зичӣ                    =
 |ҳайати миллӣ            =
 |ҳайати динӣ             =
 |этнохороним             = 
 |минтақаи замонӣ         = 
 |коди телефон            = 
 |нишонаи почта           =
 |нишонаҳои почта         = 
 |коди мошинҳо            =
 |шакли шиноса          = 
 |шакли шиносаи ададӣ   = 
 |шакли шиносаи 2       = 
 |шакли шиносаи ададӣ 2 = 
 |гурӯҳ дар Commons     = 
 |вебгоҳ                = 
 |забони сайт           = 
 |забони сайт 2         = 
 |забони сайт 3         =
 |забони сайт 4         = 
 |забони сайт 5         = 
 |add1n                 = 
 |add1                  = 
 |add2n                 = 
 |add2                  = 
 |add3n                 = 
 |add3                  = 

}}
'''Дараи Яғноб''' ё '''Водии Яғноб''' водиест дар шимолу ғарби [[Тоҷикистон]], байни нишебии ҷанубии [[Қаторкӯҳи Зарафшон|қаторкӯҳҳои Зарафшон]] ва нишебии шимолии [[Қаторкӯҳи Ҳисор|қаторкӯҳҳои Ҳисор]].

Ин дара аз тарафи [[Яғноб (дарё)|дарёи Яғноб]] ташаккул ёфта, ба ҳавзаи Зарафшон тааллуқ дорад. Баландии он аз сатҳи баҳр тақрибан аз 2500 то 3000 метр буда, шаш моҳи сол қариб ки дастнорас аст.

Дар ин водӣ яғнобиён зиндагӣ мекунанд, ки аз насли бевоситаи тамаддуни қадимаи [[Суғдиён|суғдии]] [[Осиёи Миёна]] мебошанд. Аз сабаби ҷудоии табиӣ ва дастрасии маҳдуд ба инфрасохтор, мардуми водии Яғноб тавонистанд тарзи зиндагӣ, фарҳанг ва забони хоси худро, яъне [[Забони яғнобӣ|Яғнобиро]], ки бо [[Забони суғдӣ|суғдии]] қадимӣ робитаи наздик дорад, нигоҳ доранд. Эътиқод ва расму оинҳои пеш аз исломӣ имрӯз ҳам дар ин води мавҷуданд. Дар айни замон, ин води тақрибан даҳ маҳаллаи аҳолинишинро дар бар мегирад, ки ҳар кадоме аз се то ҳашт оиларо дар бар мегирад. &lt;ref name=&quot;lostworld&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|title=THE LOST WORLD OF THE YAGNOB|accessdate=2023-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|archivedate=2016-09-20}}&lt;/ref&gt;

== Таърих ==

; Таърихи ибтидоӣ

Аввалин масканҳои доимии водӣ ба асри 8 рост меояд. Аҳолии он аз [[Суғд|суғдиён]] иборат буд, ки аз лашкари [[Хилофат|хилофати араб]], ки [[Осиёи Марказӣ|Осиёи Марказиро]] забт карда буданд, фирор мекарданд. Суғдиёни қадим ва наслҳои мустақими онҳо, яғнобиён, асрҳо дар танҳоии аҷибе дар хонаи дурдасти водии худ зиндагӣ мекарданд ва аз мавҷҳои пайдарпайи истилогароне, ки минтақаҳои атрофро хароб мекарданд, наҷот меёфтанд.  &lt;ref name=&quot;lostworld&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|title=THE LOST WORLD OF THE YAGNOB|accessdate=2023-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php|archivedate=2016-09-20}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20160920020453/http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php &quot;THE LOST WORLD OF THE YAGNOB&quot;]. Archived from [http://www.discovery-central-asia.com/archive/2007/autumn/autumn13.php the original] on 2016-09-20&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;2023-09-05&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;
[[Гурӯҳ:Водиҳои Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>p8o7pd2hxir3e7zkfudoqmu75horlyf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Корбар:~2026-19826-58</title>
    <ns>2</ns>
    <id>330118</id>
    <revision>
      <id>1462406</id>
      <timestamp>2026-04-05T07:29:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-19826-58</username>
        <id>119771</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: ПАЁМИ ТАБРИКОТӢ ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МУҲТАРАМ ҲАЗРАТИ АБРОР БО МӮНОСӢБАТИ ШАБИ ҚАДР БО ХАЛҚ АМ @Аброр ~2026-15836-28 (talk) и 2026 (UTC) ховар</comment>
      <origin>1462406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="255" sha1="60z7ln8djusu6hy354kqq40fgc53ly2" xml:space="preserve">ПАЁМИ ТАБРИКОТӢ ПАЙҒАМБАРӢИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН МУҲТАРАМ ҲАЗРАТИ АБРОР БО МӮНОСӢБАТИ ШАБИ ҚАДР БО ХАЛҚ АМ @Аброр ~2026-15836-28 (talk) и 2026 (UTC)
ховар</text>
      <sha1>60z7ln8djusu6hy354kqq40fgc53ly2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Taw Tu'lki</title>
    <ns>3</ns>
    <id>330119</id>
    <redirect title="Баҳси корбар:Taw Tülki" />
    <revision>
      <id>1462412</id>
      <timestamp>2026-04-05T08:06:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Neriah</username>
        <id>31449</id>
      </contributor>
      <comment>Neriah moved page [[Баҳси корбар:Taw Tu'lki]] to [[Баҳси корбар:Taw Tülki]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Taw Tu'lki|Taw Tu'lki]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Taw Tülki|Taw Tülki]]&quot;</comment>
      <origin>1462412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="52" sha1="30drxa2ji38732a61lf1yl6bja4arpo" xml:space="preserve">#равона [[Баҳси корбар:Taw Tülki]]</text>
      <sha1>30drxa2ji38732a61lf1yl6bja4arpo</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>